**Malika Juliana xalqaro aeroporti** – Karib dengizidagi Sen-Martin orolidagi asosiy aeroportdir. Aeroport orolning Gollandiya tomonida, Sint-Maarten mamlakatida, Simpson koʻrfazi lagunasi qirgʻogʻiga yaqin joyda joylashgan. 2015-yilda aeroport 1,829,543 yoʻlovchiga xizmat koʻrsatgan va 60 000 ga yaqin samolyotlar harakati amalga oshirilgan. Aeroport Winair uchun markaz boʻlib xizmat qiladi va Anguilla, Saba, Saint-Bartelemi va Sint Eustatius kabi kichikroq Leeward orollari uchun asosiy darvoza hisoblanadi. U Niderlandiya qirolichasi Juliana sharafiga nomlangan, u aeroport ochilgandan bir yil oʻtib, 1944-yilda voris boʻlganida u yerga qoʻngan. Aeroportda juda past balandlikda uchish-qoʻnish yoʻlagi bor, chunki uning uchish-qoʻnish yoʻlagining bir uchi qirgʻoqqa va Maho plyajiga juda yaqin joylashgan. Malika Juliana Xalqaro Aeroporti orolning asosiy aviatsiya darvozasi boʻlsa-da, Fransiya tomonida Fransiyaning Saint-Martinda Grand Case-Espérance aeroporti deb nomlangan kichikroq jamoat foydalanish aeroporti ham mavjud.

Tarixi
------

Aeroport 1942-yilda Ikkinchi jahon urushi paytida AQShning harbiy havo maydoni sifatida boshlangan. Keyingi yili birinchi tijoriy reys 1943-yil 3-dekabrda qoʻndi. Boʻlajak qirolicha Juliana 1944-yilda aeroportdan foydalangan holda orolga tashrif buyurgan. Oxir-oqibat, aeroport uning nomini oldi. 1964-yilda aeroport qayta qurildi va yangi terminal binosi va boshqaruv minorasi bilan boshqa joyga koʻchirildi. Ob’ektlar 1985 va 2001-yillarda yangilandi.

Yaqin kelajakda kutilayotgan yoʻlovchilar oqimining oʻsishi tufayli Malika Juliana Xalqaro Aeroporti 1997-yilda foydalanishga topshirilgan uch bosqichli bosh reja asosida jiddiy modernizatsiya qilinishi kutilmoqda.

 „Irma" toʻfoni ortidan uchish-qoʻnish yoʻlagining koʻrinishi
2017-yilning 6-sentabrida "Irma" toʻfoni orolga 5-kategoriyadagi dovul sifatida urilganida aeroport jiddiy zarar koʻrdi. Gollandiya harbiy vertolyotidan olingan videoda terminalning tomi uchib ketgani, reaktiv yoʻllar shikastlangani va katta miqdordagi qum (Simpson koʻrfazi plyajidan toʻsiqlar orqali uchib ketgan) va uchish-qoʻnish yoʻlagida suv bosganini koʻrish mumkin. 2017-yil 10-oktabrda aeroport taʼmirlash ishlari boshlangan vaqtda vaqtinchalik imkoniyatlardan foydalangan holda qayta ochildi. Asosiy terminalni rekonstruksiya qilishda pavilyonlardan foydalanilgan. Noyabr oyigacha aeroportning joʻnash va qoʻnish operatsiyalarini asosiy terminal binosining birinchi qavatiga koʻchirishga umid qilingan edi. 2018-yil dekabr oyida terminal binosining birinchi qavatida vaqtinchalik kelish va joʻnatish moslamalari ochildi. Terminalning butun yuqori qavati va toʻrtta reaktiv koʻprigi vaqtinchalik ishlamaydi.

Imkoniyatlari
-------------

 10-uchish-qoʻnish yoʻlagi va Maho sohili oʻrtasidagi ogohlantirish belgisi
 Maho sohilidagi tomoshabinlar
 Terminalning ichki qismi
### Uchish-qoʻnish yoʻlagi

Aeroportda 10/28 raqamli yagona uchish-qoʻnish yoʻlagi mavjud boʻlib, uning oʻlchami 7546 fut x 148 fut (2300 m x 45 m)ni tashkil qiladi. U 2008-yil oxirida 09/27 nomidan qayta raqamlangan.

GPS tomonidan boshqariladigan uchuvchilar VFR ostida ishlaydiganlarga qaraganda ishga samaraliroq yondashadilar. Mahalliy aeroport qoidalari samolyotlarning 500 feet (150 m)dan pastroq parvoz qilishni taqiqlaydi.

### Umumiy aviatsiya

Xususiy samolyotlarning xalqaro va mahalliy trafigining ortib borayotganini taʼminlash uchun Malika Juliana Xalqaro Aeroporti statsionar operator binosiga ega boʻlib, u maxsus urf-odatlarga ega boʻlgan ofis xonalari va shaxsiy zallarni taklif etadi.

### Minora

Yangi boshqaruv minorasi rasmiy ochilganidan beri Malika Juliana Xalqaro Aeroporti havo dispetcherlari ixtiyorida 50 nautical mile (93 km) va 250 nautical mile (460 km) masofaga ega ikkita radar tizimi mavjud. Malika Juliana Xalqaro Aeroporti nazoratchilari aeroport atrofida Juliana TCA deb nomlanuvchi 4000 kvadrat NM havo boʻshligʻini boshqaradi. Malika Juliana Xalqaro Aeroportida yondashish, minora va yerni boshqarishni taʼminlashdan tashqari, ushbu nazoratchilar Clayton J. Lloyd xalqaro aeroporti (Anguilla), L’Espérance aeroporti (Fransuz Sent-Martin), Gustaf III aeroporti (Sent-Barts), FD Ruzvelt aeroportlari (Sent Eustatius) va Xuancho E. Yrausquin aeroporti (Saba) uchun qoʻnish hamda yaqinlashish nazoratini ham taʼminlaydi. .

### Navigatsiya

Malika Juliana Xalqaro Aeroporti VOR/DME va NDB bilan jihozlangan. Aeroportning rasmiy ish vaqti 07:00 dan 21:00 gacha<ref„PJIA". *pjiae.com*. 4-mart 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-noyabr 2021-yil.

</ref>.

Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar
--------------------------------

Quyidagi aviakompaniyalar quyidagi yoʻnalishlarga kunlik yoki haftalik xizmat koʻrsatadi.

| Aviakompaniya | Manzillar  |
| --- | --- |
| Air Canada | **Mavsumiy:** Toronto–Pearson |
| Air Caraïbes | **Mavsumiy:** Pointe-à-Pitre |
| Air Century | Santo Domingo–La Isabela |
| Air France | Paris–Charles de Gaulle |
| Air Sunshine | Anguilla, Dominica–Douglas-Charles, Nevis, St. Thomas, San Juan, Tortola, Virgin Gorda |
| Air Transat | **Mavsumiy:** Montréal–Trudeau, Toronto–Pearson |
| American Airlines | Charlotte, Miami, Philadelphia **Mavsumiy:** Dallas/Fort Worth, New York–JFK |
| Arajet | Santo Domingo–Las Américas |
| Caribbean Airlines | Barbados, Kingston–Norman Manley, Port of Spain |
| Coastal Air | Anguilla, Dominica–Canefield, Nevis, St. Croix, St. Eustatius |
| Condor | **Mavsumiy tartib:** Frankfurt |
| Copa Airlines | Panama City–Tocumen |
| Delta Air Lines | Atlanta, New York–JFK |
| Fly All Ways | **Mavsumiy tartib:** Paramaribo |
| Frontier Airlines | **Mavsumiy:** Orlando |
| InterCaribbean Airways | Tortola |
| Jetair Caribbean | Curaçao |
| JetBlue | Fort Lauderdale, New York–JFK**Mavsumiy:** Boston |
| KLM | Amsterdam |
| Silver Airways | San Juan |
| Sky High Aviation Services | Santo Domingo–Las Américas |
| Spirit Airlines | Fort Lauderdale |
| St Barth Commuter | St. Barthélemy |
| Sunwing Airlines | Montreal–Trudeau, Toronto–Pearson |
| Trans Anguilla Airways | Anguilla |
| United Airlines | Newark **Mavsumiy:** Chicago–OʻHare, Washington–Dulles |
| West Indies Helicopters | St. Barthélemy, St. Martin |
| WestJet | Toronto–Pearson |
| Winair | Antigua, Aruba, Bonaire, Curaçao, Dominica–Canefield, Dominica–Douglas-Charles, Nevis, Pointe-à-Pitre, Port-au-Prince, Saba, St. Barthélemy, St. Eustatius, St. Kitts, San Juan, Santo Domingo–Las Américas, Tortola |

### Yuk tashish

| Aviakompaniya | Manzillar  |
| --- | --- |
| Air Cargo Carriers | San Juan |
| Ameriflight | San Juan |
| Amerijet International | Miami, Santiago de los Caballeros, Santo Domingo |
| DHL Aviation | Antigua |
| FedEx Feeder | San Juan |

Statistika
----------

 Air France Airbus A340-300 samolyoti Maho plyaji ustidan uchib oʻtmoqda
 Air Caraïbes Airbus A330-300 samolyoti pastga tushishdan biroz oldin Maho plyaji ustida parvoz qilmoqda

Baxtsiz hodisalar
-----------------

* 1972-yil 21-dekabrda Air France nomidan Air Guadeloupe tomonidan boshqariladigan De Havilland Canada Twin Otter samolyoti tunda Guadeloupedan ketayotgan Sint-Maarten yaqinida okeanga qulab tushdi; bortdagi barcha 11 yoʻlovchi va ikkala uchuvchi ham halok boʻldi.
* 2014-yil 30-oktabr kuni Skyway Enterprises Flight 7101 reysi, FedEx nomidan Shorts SD-360 reysi, Sint-Maartendan (Gollandiya Karib dengizi) San-Xuanga (Puerto-Riko) SKZ-7101 reysini amalga oshirayotgan N380MQ roʻyxatida 2 ekipaj bor edi. Maartenning uchish-qoʻnish yoʻlagida samolyot boshqaruvni yoʻqotadi. Ikkala uchuvchi ham halok boʻladi.

Ommaviy madaniyatda eslanishi
-----------------------------

* Malika Juliana xalqaro aeroporti *Microsoft Flight Simulator X* ning bepul demo versiyasida taqdim etilgan aeroportdir. Dasturning toʻliq versiyasida bu „Karib dengiziga qoʻnish" deb nomlangan missiyaning manzili boʻlib, u yerda siz Bombardier CRJ-700 samolyotini 10-qoʻnish yoʻlagiga yoʻnaltirasiz.
* History Channel dasturiga koʻra, Malika Juliana Aeroportini dunyodagi eng xavfli aeroportlar roʻyxatida 4-oʻrinni egallaydi.

Yana qarang
-----------

* Sent-Martin aeroportlari roʻyxati
* Karib dengizidagi eng band aeroportlar roʻyxati
* Skiathos oroli milliy aeroporti
* Sunset bar va panjara

Manbalar
--------

1. 1 2  „AirNav: TNCM - Princess Juliana International Airport". *www.airnav.com*. Qaraldi: 22-noyabr 2021-yil.
2. ↑  sxmairport.com: Annual Report 2015, visited 2 March 2016
3. ↑  „PJIA masterplan". *pjiae.com*. 20-mart 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-noyabr 2021-yil.
4. ↑  „World famous St Maarten airport destroyed by Hurricane Irma" (inglizcha). *Stuff* (6-sentabr 2017-yil). Qaraldi: 22-noyabr 2021-yil.
5. ↑  „Rebuilding of SXM Airport Terminal Building Will Commence Soon". *smxairport.com*.  Princess Juliana International Airport Operating Company (5-oktabr 2017-yil). Qaraldi: 15-oktabr 2017-yil.
6. ↑   *KLM Cockpit Tales: Part 3 - Big plane, short runway*.
7. ↑  „AirNav: TNCM - Princess Juliana International Airport". *www.airnav.com*. Qaraldi: 17-sentabr 2018-yil.
8. ↑  „PJIA". *pjiae.com*. 4-mart 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-noyabr 2021-yil.

„PJIA" Wayback Machine saytida arxivlandi (4-mart 2012-yil). (PDF). *pjiae.com*. Retrieved 22 November 2021.
9. ↑  *Most Extreme Airports*; The History Channel; 26 August 2010