**Marion Bartoli** (fransuzcha: [maʁjɔ̃ baʁtɔli]; 1984-yil 2-oktyabrda tugʻilgan) — fransuz sobiq professional tennischisi. 2013-yilgi Wimbledon chempionatining yakkalik bahslarida gʻolib chiqdi va 2011-yildi Fransiya ochiq chempionati yarim finaliga chiqdi. U, shuningdek, sakkizta WTA Tour yakkalik va uchta juftlik chempionligini qoʻlga kiritgan.

Bartoli oʻzining gʻayrioddiy oʻyin uslubi bilan mashhur boʻlib, ikkala qoʻlini old va orqa tomondan ishlata oladi. 2012-yil 30-yanvarda u dunyoning yuqori oʻrinni egalladi; U bu reytingga 2013-yil 8-iyulda Wimbledon chempionatida gʻalaba qozonganidan keyin qaytdi. U, shuningdek, oʻsha yili (2011) WTA Tour Championships va WTA Tournament of Champions (keyinchalik WTA Elite Trophy deb oʻzgartirildi) musobaqalarida oʻynagan uchta oʻyinchidan biri; qolgan ikkitasi — Kiki Bertens va Sofia Kenin.

Yoshligi
--------

Marion Bartoli 1984-yil 2-oktyabrda Haute- Luaradagi Le Puy-en-Velay shahrida tugʻilgan. U korsikalik, uning oilasi Korse -du-Sud, Palneka shahridan.

Bartoli tennis bilan olti yoshida otasi Valter tomonidan tanishtirilgan. U maktabdan keyin kechqurun u bilan tennis bilan shugʻullanar edi, bu esa erkin harakatni cheklab qoʻygan va uning oʻyin uslubiga taʼsir qilgan. Ob-havo yomon boʻlganda, ular eski yopiq inshootda mashq qilishardi, u yerda asosiy chiziq va devor oʻrtasida juda cheklangan joy bor edi, yaʼni Bartoli asosiy chiziq ichida oʻynashga mohir boʻlgan. U har xil oʻlchamdagi va rangdagi toʻplardan foydalanish orqali qoʻl-koʻzni muvofiqlashtirishni yaxshilash yoki tennis toʻplarini oyoq kiyimining tovoniga yopishtirish orqali Merionni oyoq barmoqlarida turishga undash kabi oʻziga xos mashgʻulot usullarini ishlab chiqdi.

2019-yil dekabr oyida Bartoli belgiyalik futbolchi Yahya Bumediyenga turmushga chiqdi. Bir yildan keyin ularning qizi tugʻildi.

Otasi va keyingi murabbiylari bilan munosabatlari
-------------------------------------------------

Tennis bilan shugʻullanmagan Bartolining otasi bir necha yillar oldin tennis murabbiyi boʻlishni oʻrganish va uni professional tennischi boʻlishga oʻrgatish maqsadida shifokorlik faoliyatini yakunlagan edi. U 2012-yilda Londonda boʻlib oʻtadigan Olimpiada oʻyinlarida qatnashish imkoniyatidan voz kechdi, chunki u Fed Kubogida shaxsiy murabbiyisiz oʻynay olmadi. 2013-yil fevral oyida Bartoli tennisdagi faoliyati davomida uning murabbiyi boʻlgan otasi bilan oʻzaro kelishuv asosida murabbiylik oʻrnatishi yakunlanganini eʼlon qildi va u murabbiy Nikolas Perrotte va sobiq oʻyinchi Gabriel Urpi bilan shu vaqtgacha ish olib borishini maʼlum qildi. U uni keyingi bosqichga koʻtara oladigan va „Katta Dubulgʻa"dagi birinchi chempionligini qoʻlga kiritishiga yordam beradigan yangi murabbiy topdi. Keyingi oyda WTA veb-saytida Bartoliga Jana Novotna murabbiylik qilayotgani eʼlon qilindi, biroq ular Indian Wells Masters turniri yakunlanishi bilan bir haftadan soʻng murabbiylik kelishuvini bekor qilishdi. Keyinchalik Bartoliga 2013-yilgi Uimbldon chempionatida gʻolib boʻlgan sobiq jahon 1-raqamli tennischisi Amélie Mauresmo murabbiylik qildi.

Tennisdagi faoliyati
--------------------

### Dastlabki yillar

Bartoli 16 yoshida turnirlarga muntazam qatnasha boshlagan. 1999 va 2000-yillarda bir nechta bekor qilingan startlardan soʻng, u 2001-yilning bahorida 10 000 dollarlik musobaqalarda oʻynadi. May oyida (Xetfild va Torinoda) ketma-ket ikkita turnirda gʻalaba qozondi. U birinchi raundda Katalina Kastanyoga yutqazib qoʻygani „Katta Dubulgʻa" — Fransiya Ochiq chempionatida joker belgisiga ega boʻlishini taʼminladi. Bartoli Belgiyaning Koksijde shahrida boʻlib oʻtgan navbatdagi turnirda ham gʻolib chiqdi.

2002-yilda u Avstraliya Ochiq chempionatida joker belgisini oldi. U uchta setda Tina Pisnikga imkoniyatni boy berdi. Keyin u Ogayo shtati Kolumbus shahrida toʻrtinchi ITF chempionligini qoʻlga kiritdi. U Fransiya Ochiq chempionatining birinchi bosqichida Ai Sugiyamaga uch setda magʻlub boʻldi. U saralangan AQSh Ochiq chempionatida Arantxa Sanches Vikarioni magʻlub etdi. Bu Bartoli uchun top 100 ta oʻyinchi ustidan birinchi gʻalabasi boʻldi. U Rossana de los Rios ustidan gʻalaba qozonib, toʻrtinchi raqam ostidagi Lindsi Davenportga yutqazib qoʻydi.

 Bartoli JP Morgan Chase Openda, 2005-yil
### 2007-yil: Birinchi Katta Dubulgʻa finali

 Marion Bartoli 2007-yilgi Acura Classic-da
Bartoli 2007-yilni Avstraliya Ochiq chempionatida yana bir ikkinchi bosqichdan chiqish bilan boshladi, bu safar Viktoriya Azarenkaga toʻqnash keldi. Loy-korti mavsumida u may oyida Akiko Morigamiga yutqazib, ECM Prague Open finaliga chiqdi. Strasburgda yarim finalga chiqqanidan keyin u Ameli Mauresmoga yutqazdi. Bartoli Fransiya Ochiq chempionatida Aravane Rezai, Andrea Petkovic va 13- raqamli tennischi Elena Dementievani magʻlub etib, oʻzining birinchi „Katta dubulgʻa" turnirining toʻrtinchi bosqichiga chiqdi. Toʻrtinchi raundda u toʻrtinchi raqam ostida tasniflangan Jelena Yankovich tomonidan nokautga uchradi, ammo bu oʻyinda Bartoli belidan jarohat olgan. Chim-korti mavsumida u Birmingemda yarim finalga chiqdi va u yerda Mariya Sharapovaga yutqazdi. U ham Istbourne yarim finaliga chiqdi, lekin dunyoning 1-raqamli tennischisi Justine Heninga yutqazdi.

Wimbledon musobaqasida Bartoli yarim finalda yetakchilik qiluvchi Justine Heninni magʻlub etib, „Katta Dubulgʻa" turnirining birinchi finaliga yoʻl oldi. Bartoli birinchi setda magʻlub boʻldi va shundan soʻng oʻyin toʻliq Bartoli qoʻliga oʻtdi. Uning oʻyindagi burilish sababi Pierce Brosnanni koʻrishi va sevimli aktyorlaridan biri oldida yaxshi oʻynashga qaror qilganini aytdi. Finalda Bartoli uch karra sobiq chempion Venus Williamsga yutqazib qoʻydi, ammo WTA reytingida 11-oʻringa koʻtarildi. AQSh Ochiq chempionatida Bartoli birinchi marta dunyoning 25-raqamli tennischisi Lyusi Shafářovani magʻlub etib, toʻrtinchi bosqichga chiqdi, ammo Serena Uilyamsga yutqazdi. Luxembourg Open musobaqasida u Wimbledon musobaqasidan keyin birinchi yarim finalga chiqdi, ammo keyin Daniela Xantuchovaga yutqazdi.

Tsyurixda boʻlib oʻtgan I darajali musobaqada Bartoli chorak finalga chiqdi va u yerda Tatyana Golovinga qarshi oʻyinda jarohat olib, faoliyatini yakunladi. Jarohatiga qaramay, Bartoli Avstriyadagi Generali Ladies Linzda oʻynadi va yarim finalga chiqdi va u yerda Patti Shnayderdan magʻlub boʻldi. Bu uning WTA chempionatiga chiqish umidiga barham berdi. Biroq, Serena Uilyams musobaqani tark etganidan soʻng, Bartoli sariq guruhda oʻynadi, u yerda oʻyinda gʻalaba qozona olmay, Justine Heninga yutqazdi, ammo serbiyalik isteʼfoga chiqqanidan keyin Jelena Yankovichni magʻlub etdi. Uning yil davomidagi yakuniy rekordi 47-31, qattiq kortlarda 19-16, loyda 14-7, oʻtda 12-3 va gilamda 2-5. Uning top-10 oʻyinchiga qarshi koʻrsatkichi 4-8 edi. Yil davomida birorta ham unvon ololmaganiga qaramay, u yilni dunyoning 10-raqami bilan yakunladi.

 Bartoli 2009-yilgi AQSh ochiq chempionatida
### 2012-yil: Amerika ochiq chempionati

Bartoli Hopman kubogida Richard Gasquet bilan birga Fransiya uchun kurashdi. Ular Xitoy, Avstraliya va Ispaniya terma jamoalarini mag‘lub etib, finalda Chexiyaga qarshi o‘yin yo‘llanmasini qo‘lga kiritishdi. Bartoli Sidneydagi yilning birinchi WTA turnirida chorak finalga chiqdi va sakkizinchi oʻrinni egalladi. Chorak finalda u uchinchi raqamda saralangan Viktoriya Azarenkadan ustun keldi. Australian Open turnirida Bartoli birinchi davrada hamyurti Virjiniya Razzanoni, ikkinchi davrada Jelena Dokichni magʻlub etdi. Uchinchi raundda u Chjen Jiga magʻlub boʻldi. Turnirdan keyin Bartoli ilk bor reytingda kuchli sakkizlikka kirdi. Yettinchi oʻrinni egallagan Bartoli Parijdagi Open GDF Suezda ikkinchi oʻrinni egalladi. U ikkinchi davrada Petra Martich, Roberta Vinchi va Klara Zakopalovani magʻlub etib, finalga chiqdi ammo, Anjelik Kerberga yutqazdi.

Dohada Bartoli beshinchi oʻrinni egalladi va Anabel Medina Garrigues, Tsvetana Pironkova va Lucie Shafářovani magʻlub etib, yarim finalga yoʻl oldi. U yarim finalda uchinchi raqamda saralangan Samanta Stosurga qarshi o‘yinda jarohat olib, faoliyatini yakunladi. Indian-Uellsda Bartoli Varvara Lepchenko, Chanelle Scheepers va Lucie Shafářovani magʻlub etib, chorak finalga chiqdi. U Ana Ivanovichga toʻqnash keldi. Mayamida ettinchi oʻrinni egallagan Bartoli Polona Hercog, Simona Halep, Maria Kirilenko va dunyoning 1-raqamli tennischisi Viktoriya Azarenkani magʻlub etib, yarim finalga chiqdi va u yerda beshinchi raqam ostidagi chempion Agneshka Radvanskani magʻlub etdi.

 Bartoli 2013-yil Vale kubogida

Faoliyat statistikasi
---------------------

### Katta Dubulgʻa turnirlari

#### Yakkalik: 2 (1-1)

| Natija | Yil | Chempionat | Maydom | Raqib | Hisob |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Magʻlubiyat | 2007 yil | Wimbledon chempionati | Maysa | Qoʻshma Shtatlar Venus Williams | 4-6, 1-6 |
| Gʻalaba | 2013 yil | Wimbledon chempionati | Maysa | Germaniya Sabine Lisicki | 6-1, 6-4 |

| Turnir | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | SR | W-L |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Avstraliya ochiq chempionati | A | A | 1R | 1R | 2R | 2R | 2R | 2R | 1R | QF | 3R | 2R | 3R | 3R | 0 / 12 | 15-12 |
| Fransiya ochiq chempionati | A | 1R | 1R | 2R | 1R | 1R | 2R | 4R | 1R | 2R | 3R | SF | 2R | 3R | 0 / 13 | 16-13 |
| Wimbledon chempionati | A | A | A | 1R | 3R | 2R | 2R | F | 3R | 3R | 4R | QF | 2R | V | 1/11 | 28-10 |
| Amerika ochiq chempionati | A | A | 3R | 1R | 2R | 3R | 3R | 4R | 4R | 2R | 2R | 2R | QF | A | 0 / 11 | 20-11 |
| Gʻalaba — magʻlubiyat | 0-0 | 0-1 | 2-3 | 1-4 | 4-4 | 4-4 | 5-4 | 13-4 | 5-4 | 8-4 | 7-4 | 11-4 | 8-4 | 11-2 | 1/47 | 79-46 |

Manbalar
--------

1. 1 2  „Marion Bartoli".  Women's Tennis Association. 2012-yil 26-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2013-yil 7-oktyabr.
2. ↑  „wtatour.com -> Player profiles -> Marion Bartoli -> Stats".  WTA. 2010-yil 18-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2011-yil 7-yanvar.
3. ↑  *Aimee Lewis.* „BBC Sport – Wimbledon 2013: Marion Bartoli beats Sabine Lisicki to win title". *BBC Sport*.
4. ↑  How will Marion Bartoli be remembered?, *The Roar*, 16 August 2013
5. ↑  „La biographie de Marion Bartoli" (fr). *Official website of Marion Bartoli*. 2008-yil 11-yanvarda asl nusxadan arxivlangan.
6. ↑  „La Ligue corse avec Marion Bartoli" (fr). *FFT – Ligue Corse de Tennis (French Tennis Federation – Corsican Tennis League)* (2007). Qaraldi: 2013-yil 9-iyul.
7. ↑  *Romain Jeanticou.* „Tennis : Marion Bartoli remporte le tournoi de Wimbledon" (fr). *France 3 Corse* (2013-yil 6-iyul). Qaraldi: 2013-yil 9-iyul.
8. ↑  „I just don't want to change' – Marion Bartoli".  Wimbledon website (2013-yil 7-iyul). 2013-yil 25-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan.
9. ↑  „Marion Bartoli seizes first major title".  ESPN and Associated Press (2013-yil 6-iyul).
10. ↑  „Marion Bartoli devient maman d'une petite Kamilya" (French). *DH* (2020-yil 20-dekabr). Qaraldi: 2021-yil 1-mart.
11. ↑  „Wimbledon 2013 Women's Final: Marion Bartoli finds self-belief to beat Sabine Lisicki on the greatest stage". *The Independent* (2013-yil 7-iyul).
12. ↑  „Marion Bartoli's perfect day could spark more glory".  Zeenews.com and AFP (2013-yil 7-iyul).
13. ↑  „Bartoli, Guided by Her Father, Draws Inspiration From Seles's Example". *The New York Times* (2012-yil 26-may).
14. ↑  „Tijdlijnfoto's".  Facebook.
15. ↑  „News".  WTA Tennis English. Qaraldi: 2013-yil 6-iyul.
16. ↑  Cheese, Caroline. „Bartoli stuns Henin to reach final". BBC News (2007-yil 6-iyul). Qaraldi: 2009-yil 3-mart.
17. ↑  „Kuznetsova, Bartoli retire hurt".  Foxsports.com.au (2007-yil 20-oktyabr). 2012-yil 30-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2009-yil 3-mart.