recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Nuriddin Basir** (arabcha: نور الدين بصير — Nuriddin Basir — toʻliq ismi Shayx Nuriddin Basir (vafoti. 1248-yil.) — Mashhur shayx va soʻfiy.

Faoliyati
---------

Nuriddin Basir „*Qutbi chahordaxum*" („*Oʻn toʻrtinchi qutb*") nomi bilan mashhur boʻlib, Shayx Zayniddin bobo Kuyi Orifoniyning shogirdi, xalifasi boʻlgan. „*Samariya*"da aytilishicha, shayxlikda tugallanib, eng soʻnggi bosqichiga mingach, yoʻlboshchisining gʻaybiy ishorati yuzasidan, onasi bilan birga No‘jkent (Toshkent yaqinidagi qishloq)dan Samarqandga koʻchib kelgan. Undan „*Sizning zamoningizda qutb kimdir?*", deb soʻralganda: „*Birodarim Abdulloh oʻn uchinchi qutbdir, biz oʻn toʻrtinchimiz*", deb javob bergan. „*Basir*" atalishiga sabab, u onadan so‘qir tugʻilgan boʻlsa ham valiylikning nuri bilan barcha koʻrguliklarni koʻrar edi. Uning qabri Samarqandning Chokardiza qabristonida, Novadon arigʻi boʻyida joylashgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Oʻrta asr sharq allomalari va mutafakkirlarining tarixiy-falsafiy merosi ensiklopediyasi. — Samarqand. Imom Buxoriy xalqaro markazi, 2016. — B. 488.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada O‘rta asr Sharq allomalari ensiklopediyasi maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Alloh yozuvi | *Islom shaxsiyati haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Nuristonilar** (Nuristoniylar) — Afgʻonistonning shimoli-sharqidagi qardosh qabilalar guruhi (kati vaygallar, ashkuni, prasun), 150 ming kishi (1990-yillar oʻrtalari); Pokiston bilan qoʻshni tumanlarda (10 ming kishi) ham yashaydi. Nuriston tillarida soʻzlashadi. Dindorlari — sunniy musulmonlar. 

**Nuristoniylar** etnik jihatdan 8 ta mayda guruhlarni oʻz ichiga oladi. Bular sirasiga Ashkuni-Vamayi, Bashgali- Kati, Grangali, Kamviri, Malaxel, Vaigeli, Prasuni va Tregami kabilarni kiritishimiz mumkin. Ushbu guruhlarning oʻrtacha soni 120,000 dan 250,000 gachani tashkil qiladi, ammo til jihatdan mazkur guruhlar oʻrtasida tafovut mavjud. Misol uchun, guruhlardan ikkitasi hind-eroniy tillarning nuristoniylar oilasiga aloqasi boʻlmagan tillarda gaplashadi. Koʻpincha, bir guruhda gaplashadigan til, boshqa guruhlar uchun tushunarsiz boʻladi. Ularning biron bir tili yozma shakli mavjud emas. Geografik joylashuvi nuqtai nazardan, Afgʻonistonning shimoli-sharqidagi Nuristoniy mintaqasining dastlabki aholisi sifatida koʻpchilik hali ham oʻsha yerda yashaydi. Nuristoniylarning aksariyati dehqonchilik va chorvachilik bilan kun kechiradilar. Mazkur qabila erkaklari bir qismi yogʻoch va noqonuniy marvarid qazib olish korxonalarida ishlaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
2. ↑  Abdurahmonov Obidjon*. AFGʻONISTON PUSHTUNLARI*. Toshkent: Toshkent davlat sharqshunoslik universiteti, "EFFECT-D", 2021 — 100 bet.

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Nuriddin Muhammad ibn Avfiy al-Buxoriy** — (1172—1233) — alloma va muhaddis.
Muhammad ibn Avfiy al-Buxoriy 1172-yilda Buxoroda tug‘ilib, 1233-yil Dehlida vafot etgan. Muhammad Avfiy Buxorodagi madrasalarda taʼlim olgan. Uning ustozi Rukniddin Mas’ud Imomzoda Buxoriy, Ali Burhon, Qutbiddin Saraxsiylar edi. Muhammad Avfiy fiqh, hadis, tarix, adabiyot ilmlarini puxta o‘zlashtirgan. Muhammad Avfiy 1204-yilda Xorazmga kelib buyuk avliyo Hazrat Najmiddin Kubro va u kishining shogirdlari bilan hamsuhbat bo‘lgan. U Bag‘dod Nishopur, Marv, Hirot shaharlarida bo‘lgan. Adib bir muddat ona shahri Buxoroga kelib, so‘ng G‘aznaga boradi. O‘rta Osiyoga mo‘g‘ul bosqini boshlanganda Muhammad Avfiy Hindistonga boradi. U Gujarot o‘lkasida qozi ham bo‘lgan. Muhammad Avfiyning „Lubobul albob", „Javomiul hikoyot" asarlari mavjud. Muhammad Avfiy ijodi tadqiqotchilari Ilyos Nizomiddinov va Turg‘un Fayziyevlarning aytishicha: "Muhammad Avfiy „Lubobul albob"dan keyin fanning turli sohalari, chunonchi, ilmi nujum, jug‘rofiya, hayvonot dunyosi, tabobat, fiqh, tarix, falsafa va axloqqa oid asarlar, sayohatnomalarni atroflicha tahlil qilish, mashhur olim va fuzalolarda tahsil ko‘rish hamda o‘zi shohid bo‘lgan voqealarni tasnif etish asosida ilmiy asari „Javomiul hikoyot"ni yaratadi. Avfiy u yoki bu hikoyani yozishda uni qaysi asardan olganini aytib o‘tadi. U tilga olgan manbalar 93 ta bo‘lib, ulardan 45 tasining muallifi ham ko‘rsatilgan. Hind olimi Muhammad Nizomiddinning aniqlashicha, Avfiy asarida aytib o‘tilgan 93 asarning 35 tasi bizgacha yetib kelgan, 43 tasi haqida ayrim maʼlumotlar uchraydi va qolgan 15 tasi butkul yo‘qolib ketgan. Avfiyning „Lubobul albob" kitobi qo‘lyozmasi Manchester va Berlin qo‘lyozmalar fondida saqlanmoqda.

Manbalar
--------

1. ↑  Yoʻldoshev N*. Buxorodagi ayrim avliyolar tarixi*. Buxoro: Buxoro nashriyoti, 1993 — 143 bet.
2. ↑  Sadriddin Salim Buxoriy*. Buxoroning tabarruk ziyoratgohlari*. Buxoro: Durdona nashriyoti, 2012 — 291 bet.
*Qoʻrgʻoshin qotishmalari* - qoʻrgʻoshin (R) asosidagi qotishmalar. Kam va koʻp legirlangan guruhlari bor. 1-guruhga korroziyaga chidamliligi va sirpanuvchanligini oshiradigan qoʻshilmalar (temir Fe, mis Cu, surma S, qalay 8i, kadmiy Ss1 yoki kaltsiy Ca) kam qoʻshilgan Qoʻrgʻoshin qotishmalari kiradi; 2-guruhga qoʻrgʻoshinning mustahkamligi, qattiqligi va antifriksion xossalarini oshiradigan hamda uning erish temperaturasini pasaytiradigan elementlar koʻp qoʻshilgan Qoʻrgʻoshin qotishmalari kiradi. Koʻpgina Qoʻrgʻoshin qotishmalari (tarkibida litiy Li, natriy Na, magniy Mg, kaliy K yoki natriy Na lar 0,1% dan ortiq boʻlgan Qoʻrgʻoshin qotishmalari dan tashqa-ri) qoʻrgʻoshin singari, atmosferada, suvda, baʼzi anorganik kislotalar eritmalarida korroziyaga chidamliligi yuqori. Kam legirlangan Qoʻrgʻoshin qotishmalari tarkibida kremniy (Si) tuzlari, karbonat va sulfat kislotalari boʻlgan tuproq taʼsiriga juda turgʻun boʻladi.

Kaltsiy (Ca) va tellur (Te) bilan legirlanganda qoʻrgʻoshin plastik deformatsiyaga chidamli boʻladi. Boshqa elementlar bilan legirlangan R rekristallanish trasinining pastligi tufayli xona trasida prokatlash, choʻzish, presslash va boshqa ishlov berish jarayonlarida chidamliligi kamayadi. Qoʻshilmalar Rning yoyiluvchanlik chegarasini, kislotaga chidamliligini birmuncha oshiradi.

Tellur (0,03-0,06%), mis (0,040,08%), surma (0,5—2,0%), qoʻshilgan Qoʻrgʻoshin qotishmalari listlar, trubalar, yarimfabri-katlar, vannalarni pardozlash va b. uchun, kaltsiy (0,03—0,07%), tellur (0,04-0,06%), surma (0,4-0,8%), qalay (1,0—2,0%) bilan legirlangan Qoʻrgʻoshin qotishmalari past voltli qobiqlar, kuch kabellari uchun; (0,5—1,%) rux (2p) yoki qalay (Zp) bilan legirlangan Qoʻrgʻoshin qotishmalari temir-uglerodli qotishmalarni korroziyadan saqlash va podshipnik vkladishlariga quyish uchugʻg ishlatiladi. Bulardan tashqari, Qoʻrgʻoshin qotishmalari kavsharlashda, poligrafiya sanoatida, pitra va oʻqlar tayyorlashda ishlatiladi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Qoʻrqitish** — jinoyat huquqida biron-bir shaxsga yoki ijtimoiy manfaatlarga ogʻzaki, yozma shaklda yoxud boshqa usullar bilan jismoniy, moddiy yoki boshqa turdagi ziyon yetkazish niyatini ifoda etish; insonga ruhiy azob berish turlari (qiynash usullari)dan biri. Oʻzbekiston JKning 112-moddasida oʻldirish yoki zoʻrlik ishlatish bilan Q. jinoyati va unga bel-gilangan jazo bayon etilgan. Mazkur jinoyat oʻldirish niyati yoki zoʻrlik ishlatishda namoyon boʻlib, bunday harakatlarni amalga oshirish uchun yetarli asoslar mavjud boʻlsa tugallangan hisoblanadi. Aybdorni javobgarlikka tortish uchun jabrlanuvchining tahdidning amalga oshirilishidan qoʻrqishi uchun asos hisoblanadigan maʼlum holatlarning mavjud boʻlishi lo-zim. Qonunda bunday jinoyat sodir qilgan shaxsga eng kam oylik ish haqining 25 baravarigacha miqdorda jarimadan tortib 1 yildan 3 yilgacha ozodlikdan mahrum qilishgacha jazo belgilangan.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Fazl bin Yahyo bin Xolid Barmakiy** (775 – Bagʻdod – 820) – abbosiylar davridagi vazir. Mashhur Barmakiylar – vazirlar sulolasidan. Xalifa Horun ar-Rashid bilan emikdosh boʻlgan. Bir muddat Xurosonda hukmronlik qilgan. Dastlab muvaffaqiyatsizlikka uchragan, ammo otasining tanbehi va rahnamoligida qisqa muddat ichida Xurosonni obod va maʼmur oʻlkaga aylantirgan. Adolatliligi tufayli Xurosonda bir yilda yigirma mingta goʻdakka Barmakiyning ismini qoʻyishgan. Saxovatpeshaligi bilan ham nom chiqargan. Nomaʼlum sabablarga koʻra xalifaning gʻazabiga uchrab, zindonga tashlangan. Yetti yil zindonda yotib, oʻsha yerda vafot etgan.

Barmakiy mansub boʻlgan Barmakiylar tarixda chuqur iz qoldirgan vazirlar sulolasidan sanaladi. Alisher Navoiyning zamondoshi, bir muddat bosh vazir lavozimida ham ishlagan Xoja Alouddin Ali Soneiy oʻzini Barmakiyning avlodidan, deb hisoblagan.

Navoiy oʻz sheʼrlarida axloqiy masalalarni yoritishda Barmakiyni talmeh oʻrnida qoʻllagan:

> Amalgʻa boqmaki bebahri fazl erur yakson,
> 
> 
> Fuzayli Barmakiy oʻlsun, vagar Fuzayli Ayoz.
> 
> 
> 
> ("Gʻaroyib us-sigʻar", 276-gʻazal)
> 
>

Manbalar
--------

1. ↑  *Alisher Navoiy: Qomusiy lug'at*.
**Ponton** (lot. pons — koʻprik) — sodda shakldagi, tagi yassi, palubali yoki palubasiz kema; kran prichali, koʻprik tayanchi va boshqa uchun suzuvchi asos boʻlib xizmat qiladi; P.larni bir-biriga ulab, koʻprik-lentalar, suzuvchi asos yoki paromlar quriladi. P.dan muhandislik qoʻshinlarida daryoni kechib oʻtish vositasi sifatida, koʻpriklarni sozlashda, choʻkib ketgan kemalarni koʻtarishda, suvga chuqur botib suzuvchi kemalarni sayoz joylardan oʻtka-zishda ham foydalaniladi. P.lar metall, temir-beton va damlangan re-zinali materiallardan yasaladi. P.lardan qurilgan koʻprik, asosan, kechuv paytida vaqtincha ishlatiladi. Baʼzi hollarda doimiy P.-koʻpriklar ham qurilishi mumkin. Ular 80 t gacha yuk koʻtara oladi (qarang Ponton koʻprik).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**"Katta toʻrtlik"** - dunyoda auditorlik va konsalting hizmatlari koʻrsatuvchi yirik toʻrtta kompaniya hisoblanadi.Bular quyidagilar:

| Kompaniya | Daromadi | Ishchilar soni |
| --- | --- | --- |
| PricewaterhouseCoopers  Wayback Machine saytida arxivlandi (2008-05-09). | $25.2 milliyard | 146,700 |
| Deloitte Touche Tohmatsu  Wayback Machine saytida arxivlandi (2008-05-15). | $23.1 milliyard | 150,000 |
| Ernst & Young  Wayback Machine saytida arxivlandi (2008-04-27). | $21.1 milliyard | 130,000 |
| KPMG  Wayback Machine saytida arxivlandi (2007-10-11). | $16.9 milliyard | 113,000 |

Ushbu kompaniyalar oldin sakkizta boʻlgan va "Katta sakkiztalik" deb nomlangan. 1989 yilda Deloyt va Haskins & Sells va Touche Ross kompaniyalari birlashib Deloite & Touche deb nomlana boshlandi, Ernst&Whinney va Arthur Young birlashib Ernst & Young deb nomlana boshlandi, "Katta sakkiztalik" "Katta oltitalik"ka aylandi. 1998 yilda yirik kompaniyalar soni yana qisqardi, Price Waterhouse va Coopers&Lybrand birlashib PricewaterhouseCoopers deb nomlana boshlandi. Va nihoyat 2002 yilda Arthu Andersen kompaniyasi ommaviy mijozlarini yoʻqotishi tufayli "Katta beshlik" dan "Katta toʻrtlik"ga aylanadi.

### Havolalar

* Katta toʻrtlik kompaniyalari muhokamasi[*sayt ishlamaydi*]
**Raxit** (yun. rhachis — umurtqa), shirzada — yosh bolalarda uchraydigan kasallik. Organizmda D vitamini yetishmasligi tufayli fosfor-kalsiy almashinuvining buzilishi natijasida kelib chiqadi. Raxitga koʻpincha bolaning chala tugʻilishi, quvvatsizligi, sunʼiy ovqatlantirish sabab boʻladi.

Bola yaxshi parvarish qilinmasa, ochiq havo va quyosh nuridan bahramand boʻlmasa, notoʻgʻri ovqatlantirilsa, uning organizmiga D vitamini yetarli miqdorda kirmaydi yoki ultrabinafsha nurlar yetishmasligidan terisida D vitamini hosil boʻlishi buzilib, raxit kasalligi kuchayadi. Bundan tashqari, bolaning tez-tez kasallanishi, onaning homiladorlik vaqtida ovqat ratsionining buzilganligi ham raxit kasalligiga sabab boʻladi. Raxit kasalligi moddalar almashinuvining buzilishiga hamda turli aʼzo va sistemalar ishining izdan chiqishiga olib keladi. Bu kasallikda fosfor va kalsiy kabi mineral tuzlar almashinuvi ayniqsa kuchli buziladi. Ichakda kalsiyning soʻrilishi va suyaklarga oʻtirishi oʻzgaradi, bu — suyakning ingichkalashib, toʻqimalarining yumshashiga, nerv sistemasi va ichki aʼzolar ishining buzilishiga sabab boʻladi.

Kasallikning dastlabki davrida bemorning nerv sistemasida oʻzgarishlar roʻy beradi: bola qoʻrqoq, tajang, injiq yoki shalvillagan boʻlib qoladi; koʻp terlaydi, emayotganida yuzi, yotganida ensasi terga botadi. Bolani qichima bezovta qilganligi uchun u boshini yostiqqa ishqayverganidan orqa sochi toʻkilib ketadi. Kasallik kuchayganda muskullar zaiflashadi, burishadi; kasal bola sogʻlom bolaga nisbatan kech yuradi, qorni shishadi, ichi koʻpincha qotadi yoki suradi, keyinchalik suyak sistemasi oʻzgaradi: yelka suyagi yassilanadi, boshi kattalashadi, peshona va kallaning tepa suyagi boʻrtib chiqadi, peshona doʻng boʻlib qoladi, kalla tepa suyagi va ensa sohasidagi suyakning yumshashi kuzatiladi. Boshning katta liqildogʻi oʻz vaqtida suyaklanmaydi. Koʻpincha toʻsh yonidagi qovurgʻa suyaklari qalinlashadi. Bola yura boshlaganida oyoqlari X shaklida yoki O shaklida qiyshayadi. Koʻkrak qafasining shakli ham oʻzgaradi: yo oldinga boʻrtib chiqadi yoki ichiga kirib ketadi.

Raxitga uchragan bolalar turli yuqumli kasalliklarga (ayniqsa, zotiljamga) moyil boʻladi.

Raxit kasalligining oldini olish tugʻruqqacha boʻlgan davrda boshlanadi. Homilador ayol mumkin qadar toza havoda koʻproq boʻlishi, rejimga qatʼiy rioya qilishi, toʻgʻri ovqatlanishi kerak.

Bola tugʻilganidan keyin uni parvarish qilishning barcha qoidalariga rioya qilish va iloji boricha koʻkrak suti bilan boqish lozim.

Raxitni davolashda vrachning koʻrsatmasiga muvofiq, D vitamini boshqa dorilar bilan birgalikda beriladi. Zarur boʻlgan hollarda vrachning tavsiyasiga muvofiq davo gimnastikasi, massaj, kvars lampasi bilan nurlantirish oʻtkaziladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Jon Xoniman** (1613 – aprel 1636),shuningdek,**Honeyman**,**Honiman**,**Honnyman** yoki boshqa variantlar,Karolin davrining ingliz aktyori edi.U o'z davrining eng ko'zga ko'ringan o'yin kompaniyasi bo'lgan, Uilyam Shekspir va Richard Burbajning kompaniyasi sifatida tanilgan King's Men jamoasining a'zosi edi.

Honiman Shekspir va Burbajdan keyingi avlodga tegishli edi.U 1613-yil 7-fevralda Bishopsgeytdagi Sent-Botolf cherkovida suvga cho‘mgan.Jon Shenkning shogirdi bo'lib,u o'z faoliyatini ayol rollarini to'ldiruvchi o'g'il futbolchi sifatida boshlagan.O'smirlik davrida u *"Rim aktyori* "(1626) filmidagi Domitilla va "*Tasvir"* dagi Sofiya (1629),Filipp Massingerning ikkala pyesasi va Lodovik Karlellning *"Muvofiq sevimli"* filmidagi Klarinda (shuningdek,1629) rollarini o'ynagan.

Honiman davridagi ba'zi o'g'il aktyorlar o'g'il bolalarda bosh ayol rollarini o'ynashdan yigitlik davridagi erkak rollariga muvaffaqiyatli o'tishdi.Stiven Xammerton va Richard Sharp bu muvaffaqiyatli o'tishning ikkita misolidir.Jon Xoniman qarama-qarshi hodisani tasvirlaydi,chunki u yoshligida juda kichik rollarni tugatgan.U Jon Klavellning *"Soddered Citizen"* (1630) filmida hizmatchi Sli rolini,"Massingerning *"Sen ro‘yxatda" deb ishonganida* (1631) Birinchi savdogar rolini o‘ynadi.1632-yilda Jon Fletcherning "*Yovvoyi g'oz quvg'in*" asarini Qirol erkaklar jonlantirishda u "Omil sifatida niqoblangan yigit" ning kichik qismini to'ldirdi.

Honiman 1633-yil 15-aprelda Jon Tompson bilan birga Palataning kuyovi etib saylandi. Uning hunarmandchilikdagi potentsial rivojlanishi erta o'limi bilan to'xtatildi. U 1636-yil 13-aprelda dafn etilgan. Uning so'nggi vasiyatnomasi olti kun oldin, 7-aprelda ( Robert Benfild guvohlardan biri edi) onasi, otasi va akasi, aktyor hamkasblari va cherkovining kambag'allari Sent-Gaylsga vasiyat qiladi. Cripplegate. Tomas Jordan o'zining *"Sevgi dialakti"* da ( 1646 ) Honiman haqida elegiya nashr etdi.

Honiman,shuningdek,bir yoki bir nechta pyesalar yozgan ozchilik aktyorlari qatoriga kirgan ko'rinadi.Ser Aston Kokkayn o‘zining "Muvaffaqiyatli qalami va omadli fantaziyasi"ni madh etuvchi va hatto Honimanni Shekspirga qiyoslaydigan"Janob Jon Xunnimanga"10 qatorli she’rini qoldirdi.Honimanning dramalari haqida hech narsa ma'lum emas,hatto ularning nomlari ham.

Manbalar
--------

1. ↑  Andrew Gurr, *The Shakespeare Company 1594–1642*, Cambridge, Cambridge University Press, 2004; p. 231.
2. ↑  G. E. Bentley, "Records of the Players in the Parish of St. Giles, Cripplegate," *Papers of the Modern Language Association* Vol. 44 No. 3 (September 1929), pp. 789–826; see p. 809.
3. ↑  W. J. Lawrence, "John Honeyman, the Caroline Actor-Dramatist," *Review of English Studies* Vol. 3 No. 10 (April 1927), pp. 220–2.
**Jon F Kennedi** (2012-yil 7-fevralda tugʻilgan) — nafaqadagi irlandiyalik naslli poyga oti va Argentinada turgan faol aygʻir. U debyutida favorit sifatida magʻlub boʻldi, ammo keyingi ikki poygada gʻalaba qozondi, ikkinchisi esa Yuvenil Turf Stakes boʻlib, uning poyga faoliyatidagi soʻnggi gʻalabasi boʻldi. 2014-yil oxirida u 2015-yilgi Epsom derbisining oldingi favoritlaridan biri boʻlgan edi, lekin u unda qatnashmagan boʻlsa ham.

Oʻtmishi
--------

Jon Kennedining otasi Galileyning otasi boʻlib, uning toʻgʻoni 1-guruhda gʻolib boʻlgan Rumplestiltskin boʻladi. U Gobelenning toʻliq akasi, 2014-yilgi Yorkshire Oaks gʻolibi. U Frankel, Roderik OʻKonnor va Teofilo kabi otlarni yaratgan juda muvaffaqiyatli Galileo Danehill xochidan olingan. U Amerika Qoʻshma Shtatlarining 35-prezidenti Jon Kennedi sharafiga nomlangan.

Zotli otlar tayyorlanadigan joydagi karyerasi
---------------------------------------------

2021-yildan boshlab u Argentinaning Buenos-Ayres shahridagi Xaras Abolengoda turibdi. Uning nasl-nasabiga 2020-yilgi Gran Premio Karlos Pellegrini va 2021-yilgi Gran Premio Kubogini yutgan Cool Day kiradi.Andoza:Pedigree

Manbalar
--------

1. ↑  *Steve Andersen*. „John F Kennedy retired to become stallion in Argentina". DRF.com (22-may 2016-yil). Qaraldi: 12-sentabr 2018-yil.
2. 1 2  „PADRILLOS" (Spanish).  Haras Abolengo. Qaraldi: 8-fevral 2021-yil.
3. ↑  „JOHN F KENNEDY (IRE)". *Stud Book Argentino*. Qaraldi: 8-fevral 2021-yil.
4. ↑  „Cool Day Wins Carlos Pellegrini, Secures BC Berth". *The Blood-Horse* (19-dekabr 2020-yil). Qaraldi: 5-iyul 2022-yil.
5. ↑  „COOL DAY". *Hipódromo de San Isidro*. Qaraldi: 6-iyul 2022-yil.
**Aliyev Raxat Muxtorovich** (1962-yil 10-dekabr, Olmaota — 2015-yil 24-fevral, Vena) — tadbirkor va siyosatchi.

Biografiyasi
------------

1962-yili tugʻilgan Oʻrta juzning Qoʻngʻirot qabilasining Jamanbay urugʻining Kiyikshi boʻlimidan.

Olmaota davlat tibbiyot institutin, „Adilet" oliy yuridik maktabin tamomlagan. Tibbiyot va iqtisod fanlarining doktori. Ingliz tilini oʻzlashtirgan. Favqulodda va muxtor vakil I sinfli Vakil diplomatiya darajasi bor.

1986-93-yillar ilmiy ish bilan shug‘ullangan.

1993-96-yillar tadbirkorlik faoliyatida.

1996-97-yillar Qozog‘iston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasining Soliq politsiyasi bosh boshqarmasi boshlig‘ining birinchi o‘rinbosari.

1997-98-yillar Olmaota shahar soliq politsiyasi boshqarmasi boshligʻi, Qozogʻiston Respublikasi Moliya vazirligi Soliq politsiyasi departamenti direktori.

1998-99-yillar Birinchi vazir oʻrinbosari — Qozog‘iston Respublikasi Davlat daromadlari vazirligining Soliq politsiyasi qo‘mitasi raisi.

1999-2000-yillar— Olmaota shahri va Olmaota viloyati Milliy xavfsizlik boshqarmasi boshlig‘i. 2000-2001-yillarda — Qozog‘iston Respublikasi Milliy qo‘mitasi raisining birinchi o‘rinbosari.

Mukofotlar
----------

II darajali „Danq" ordeni va „Qozog‘iston Respublikasining parlamentiga 10 yil" yubiley medalining sohibi. 2008-yilning 20-aprelida Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining topshirig‘iga binoan barcha mukofotlardan, „Moliya politsiyasi general-mayori" maxsus unvonidan, „general-mayor" harbiy unvoni va elchi unvonlaridan mahrum qilingan. .

Oilaviy ahvoli
--------------

Sobiq rafiqasi Darigʻa Nazarboyeva bilan (Nursulton Nazarboyevning qizi) uchta farzandi: Nurali Raxatovich, 1985-yil, Aysulton Raxatovich, 1990-2020, Venera Raxatovina, 2000-yil.

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Anzob (maʼnolari).

**Anzob** — kechpishar xoʻraki uzum navi. Tojikiston dehqonchilik ilmiy tadqiqot in-stitutida |(Kattaqoʻrgʻon Aleksandriya muskati) x Sultoniy)| navlarini cha-tishtirib yaratilgan (A. D. Savchenko, I. F. Kirillov). Tupi kuchli oʻsadi. Bargi yirik, bir oz choʻzinchoq, besh boʻlmali, kertikli, orqa tomoni qalin tukli. Guli ikki jinsli. Uzum boshi va gʻujumi yi-rik, teskari tuxumsimon, koʻkimtir-sargʻish. Poʻsti qalin, seret, karsillaydi. Hosili kurtak yozilishidan faol harorat yigʻindisi 3100 — 3300°da 140 — 150 kunda pishib yetiladi. Hosildorligi 250 — 270 s/ga. Antraknoz, ragʻa kasalliklari va barg oʻrovchiga bardoshli; uzoq joylarga joʻnatilganda yaxshi saqlanadi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Fonyod** ( nemischa: ) Balaton ko'lining janubiy qirg'og'ida joylashgan shahar va dam olish maskani bo'lib, shimoli-g'arbiy Somog'i, Vengriya g'arbida, 4700 dan ortiq aholiga ega va u Fonyod tumanining markazi.

Tarixi
------

Fonyod haqida birinchi eslatma Avliyo Ladislausning 1082- yildagi maktubida *Funoldi* qishlog'i sifatida qayd etilgan..1232- yilda qishloq Tixaniy abbatligi yerlariga kiritilgan. 14-asrga oid xaritalarda Fonyod orol (Balaton kattaroq), qal'a sifatida ko'rsatilgan. Qal'a 1575 -yilda turklar bosqini paytida bosib olingan va vayron qilingan, 1580- yilga kelib qishloqda hech kim yashamagan. Turklar istilosidan keyin Fonyod 19-asrgacha hech kim yashamagan.

Balaton ko‘li atrofida temir yo‘l qurilishi qishloq ravnaqiga katta hissa qo‘shgan. 1900 -yilga kelib Fonyod dam olish maskaniga aylangan va 1910- yilga kelib har yili mingdan ortiq sayyohlar kelgan.

Iqtisodi
--------

Shahar o'zining *Fonyodi* nomi bilan shishaga solingan mineral suvi bilan mashhur va Xorvatiyaning Jana ( Agrokorning bir qismi) kompaniyasiga tegishli .

Shaharda elektronika ishlab chiqaruvchi *cms manufacturing* (Avstriya *cms electronics* kompaniyasiga tegishli) va Italiyaning *Datalogic* elektronika ishlab chiqaruvchi zavodlari bor .

Taniqli odamlari
----------------

* Csilla Molnár (1969–1986), go'zallik qirolichasi
* Ilona Győri (1929–2001), aktrisa
* András Fodor (1929–1997), shoir va yozuvchi

Qardosh shaharcha - yondosh shaharlar
-------------------------------------

Fonyod egizaklar :

* Ruminiya Borsec, Romania
* Polsha Krotoszyn, Poland
* Germaniya Leipheim, Germany
* Belgiya Mettet, Belgium
* Slovakiya Nové Zámky, Slovakia

Galereyasi
----------

1. ↑  Magyar Nemzet - July 13, 2004
2. ↑  Fonyódi
3. ↑  Datalogic
4. ↑  „Testvérvárosok" (hu). *fonyod.hu*.  Fonyód. Qaraldi: 28-mart 2021-yil.
**Ravshanbek Ozodbekovich Olimov** (1966-yilda tugʻilgan) — oʻzbek diplomati. Oʻzbekiston Respublikasining Ukraina, Fransiya, Portugaliya davlatlaridagi sobiq favqulodda va muxtor elchisi.

Biografiya
----------

1966-yilda Andijon viloyati Jalolquduq tumanida tug‘ilgan.

1990—yilda Moskva davlat universitetini tamomlagan.

1997—yilda — O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Davlat va jamiyat qurilishi akademiyasini tugatgan.

1990—yildan 1992—yilgacha — Oʻzbekiston yoshlar ittifoqi qoshidagi „Nihol" markazi talabalar bilan ishlash bo‘limi mutaxassisi.

1993—yildan 1994—yilgacha — „O‘zbelst" O‘zbekiston-Belarus qo‘shma korxonasi bosh direktorining o‘rinbosari.

1994—yildan 1996—yilgacha — O‘zbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy aloqalar vazirligining Andijon viloyati boshqarmasi boshlig‘i o‘rinbosari.

1997—yildan 2000—yilgacha — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti devonining tashqi iqtisodiy aloqalar bo‘yicha maslahatchisi.

2000—yildan 2001—yilgacha — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri kotibiyatining safarbarlik va davlat zaxiralari masalalari kompleksi yetakchi mutaxassisi.

2001-yildan 2003-yilgacha — O‘zbekiston makroiqtisodiyot va statistika vazirligining Tashqi iqtisodiy aloqalarni rivojlantirish va tashqi savdo balansini prognozlash boshqarmasi boshlig‘i.

2003-yildan 2005-yilgacha — Oʻzbekiston Respublikasining Ukrainadagi va Moldovadagi favqulodda va muxtor elchisi.

2005-2008-yillarda — O‘zbekistonning Fransiyadagi elchisi (bir vaqtning o‘zida Portugaliyada);

2008-yildan 2011-yilgacha — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi MDH davlatlari bilan hamkorlik boshqarmasi boshligʻi.

2011-2018-yillarda — Oʻzbekistonning Rossiya Federatsiyasidagi elchixonasi maslahatchisi.

2018-yildan 2020-yilgacha - Tashqi ishlar vazirligining MDH davlatlari bilan hamkorlik boshqarmasi boshligʻi.

2020-yildan - Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Xalqaro munosabatlar, tashqi iqtisodiy aloqalar, xorijiy investitsiyalar va turizm masalalari qo‘mitasi raisi.

Manbalar
--------

1. ↑  „arxiv nusxasi". 21-iyun 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 23-yanvar 2023-yil.
2. ↑  *Sputnik Узбекистан.* „Назначен начальник управления МИД по сотрудничеству со странами СНГ" (ru). *Sputnik Узбекистан* (15 may). Qaraldi: 21-oktabr 2021-yil.
3. ↑  „АЛИМОВ Равшанбек Озодбекович | TsentrAziya". *centrasia.org*. Qaraldi: 21-may 2021-yil.
**Amanqaragʻay** (qozoqcha: *Amanqarağai / Аманқарағай*) — Qozogʻistonning Qoʻstanay viloyati Avliyokoʻl tumanidagi qishloq. Amanqaragʻay aholi punktining maʼmuriy markazi. KATO kodi — 393631100.

Geografiyasi
------------

Tuman markazi Avliyoko'l qishlogʻidan 4 km shimoli-gʻarbda joylashgan. Viloyat markazi Qoʻstanay shahridan 100 km uzoqlikda joylashgan. Qishloqdan Ostona-Qoʻstanay avtomobil yoʻli oʻtadi, temir yoʻl vokzali bor. Qishloq yaqinida katta oʻrmon joylashgan — Amanqaragʻay qaragʻay oʻrmoni. Oʻrmon xoʻjaligimavjud.

Aholisi
-------

1999-yilda qishloq aholisi 8120 kishi (3863 nafar erkak va 4257 nafar ayol) edi. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 7304 kishi (3474 nafar erkak va 3830 nafar ayol) yashagan.

Manbalari
---------

1. ↑  „База КАТО".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 27-sentabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi.
2. 1 2  „Итоги Национальной переписи населения Республики Казахстан 2009 года".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 13-may 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi.
**Campechuela** Kubaning Granma mintaqasida joylashgan munisipalitetdir va shahardir. U Guakanayabo ko'rfazining janubiy qirg'og'ida joylashgan.

Tarixi
------

Kampechuela shahri 1869-yilda tashkil topgan. U 1912- yilda munitsipalitetning markaziga aylandi.

Geografiyasi
------------

Campechuela munitsipaliteti Kabecera (Kampechuela shahri), Ceiba Hueca, Cienaguilla, La Gloria, San Ramon hamda Tana barrioslarigadan tashkil topgan.

Demografiyasi
-------------

2004-yildagi ma'lumotlarga qaraganda, Kampechuela munitsipalitetida 46 092 kishi istiqomat qilgan.  Shaharning umumiy maydoni 577 km2 (223 mi²) , aholi zichligi esa 79.9/km2 (207/sq mi)ni tashkil etadi.

Iqtisodiyoti
------------

Campechuela iqtisodiyoti qishloq xoʻjaligiga asoslangan. U yerda asosan qand qamish va meva mahsulotlari va chorva mahsulotlari yetishtiriladi.

Yana qarang
-----------

* Circuito Sur de Oriente
* Kuba munitsipalitetlari
* Kuba shaharlari ro'yxati

Manbalar
--------

1. 1 2  *Guije.com.* „Campechuela" (es). Qaraldi: 6-oktabr 2007-yil.
2. ↑  *Atenas.cu.* „2004 Population trends, by Province and Municipality" (es) (2004). 14-iyul 2006-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 6-oktabr 2007-yil.
3. ↑  *Statoids.* „Municipios of Cuba" (iyul 2003). Qaraldi: 6-oktabr 2007-yil.

Havolalar
---------

|  |  |  |  |  |
|  |  |  |
|    **(Shahar nomini kiriting)**     |
|  |
|  |  |  |
**Ray Kroc** (talaffuzi: *Rey Krok*; 5-oktyabr 1902-yil —— 14-yanvar 1984-yil) McDonald’s franchayzasiga asos solgan va uni dunyo miqyosida kengaytirganligi bilan mashhur tadbirkor hisoblanadi. 1984-yil 14-yanvarda vafot etgan.

Hayoti
------

Ray Kroc 1902-yil 5-oktyabrda Illinois shtatidagi Oak Parkda tugʻilgan.

Faoliyati
---------

Birinchi Jahon urishidan keyin sotuvchi boʻlib ishlaydi. 1950-yillarda aka-uka McDonald larga mikser sotib, ular bilan aloqada boʻlgan.
U oʻz xoxishi bilan aka-uka McDonald lar bilan agent sifatida ishlagan. 1955-yil korporatsiya prezidenti boʻldi. Oʻsha yili Des Plaines (Chikago) da birinchi franshiza restoranini ochdi va oʻsha yili yana 17 ta franshiza ochdi, lekin foyda koʻp boʻlmadi.
1961-yil McDonald’s kompaniyasini 2,7 mln dollorga sotib oldi.1965-yil Qoʻshma Shtatlarning 44 ta Shtatida 700 ta muassasa ochdi va oʻsha yilning aprel oyida u tezkor Fastfood ishlab chiqaradigan birinchi kompaniya boʻlib, jamoatchilikka chiqa boshladi.
1970-yilgacha dunyo boʻylab 1500 dan ortiq McDonald’s retorantlarini ochdi.

Krocning eng yaxshi iboralari
-----------------------------

— Agar siz faqat pul uchun ishlasangiz, unga hech qachon erisha olmaysiz, lekin agar siz oʻzingizning ishingizni yaxshi koʻrsangiz va mijozni doimo birinchi oʻringa qoʻysangiz, muvaffaqiyat sizniki boʻladi.
— Omad — bu terning dividendidir. Qanchalik koʻp terlasangiz, omadliroq boʻlasiz.

Manbalar
--------



|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Servomexanizm** (lot. servus xizmatkor, qul va mexanizm) — avtomatik rostlash tizimlarida qoʻshimcha manba energiyasi hisobiga birlamchi harakatning mexanik energiyasini kuchaytirib beradigan qurilma. S.ish kismi va boshqarish qurilmasidan iborat. Kichik energiyali birlamchi harakat S.ning boshqarish qurilmasi — zolotnik a ni siljitadi, ish qismi — gidravlik silindr b (servomotor) tashqi (qoʻshimcha) energiya isteʼmol qilgani uchun S. birlamchi harakatni kuchaytirib takrorlaydi. S.ni ishlatish uchun dvigatelning kiritish tizimidagi siyraklashish (vakuum S), havo bosimi (pnevmatik S.) va moy bosimidan (gidravlik S.) foydalaniladi. S. boshkarish tizimlarida, avtomobil, traktor va tanklarning tishlashish muftasi, uzatmalar kutisi, rul boshqarmasi hamda tormozlarida qoʻllaniladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Apnor saroyi** (inglizcha: *Upnor Castle*) — Kentdagi Meduey daryosining gʻarbiy qirgʻogʻida joylashgan Yelizaveta artilleriya forti. U Apnor qishlogʻida, bir vaqtlar asosiy harbiy dengiz obyekti boʻlgan Chatem verfisidan daryo boʻylab qisqa masofada joylashgan. Fort verfini ham, Medueyda langar qoʻygan Qirollik dengiz floti kemalarini ham himoya qilish uchun moʻljallangan edi. U qirolicha Yelizaveta I buyrugʻi bilan 1559-1567-yillarda Angliyaning Ispaniya va boshqa Yevropa davlatlari bilan munosabatlari keskinlashganda qurilgan. Qal’a kurtina va minoralar bilan himoyalangan ikki qavatli bosh bino va daryoga chiqib turgan uchburchak artilleriya maydonchasidan iborat. Fortning garnizoni taxminan sakson kishidan iborat boʻlib, maksimal qurol-yarogʻi yigirma dona turli kalibrli qurolga yetgan.

 Apnor qal’asniing suv bastioni
Strategik ahamiyatiga qaramay, XVII-asrda qal’a va Temza va Meueyning mudofaa inshootlari jiddiy qarovsiz qolib ketdi. Gollandiya Respublikasi 1667-yil iyun oyida kutilmagan dengiz reydini amalga oshirdi va Gollandiya floti mudofaani buzishga muvaffaq boʻldi. Gollandiyaliklar ikkita harbiy kemani qoʻlga olishdi va Chatem daryosida langar qoʻygan boshqa kemalarga oʻt qoʻyishdi, bu Qirollik dengiz floti uchun eng ulkan magʻlubiyatlardan birini keltirdi. Apnor qal’asi unda taʼminot yoʻqligiga qaramasdan yuqori Medueydagi boshqa koʻplab mudofaa inshootlariga qaraganda yaxshiroq edi. Bir necha kundan soʻng, fortdan va yaqin atrofdagi artilleriya istehkomlaridan oʻqqa tutilishi gollandlarni verfning oʻzini yoqib yuborishidan oldin ularni chekinishga majbur qildi.

Reyd Meduey mudofaasining zaif tomonlarini aniqladi va oxir-oqibat qal’a artilleriya istehkomi rolini yoʻqotdi. Keyingi ikki asr davomida daryoning quyi qismida kuchliroq qurol-yarogʻ va istehkomlar bilan yangi fortlar, jumladan, kazematli ulkan fortlar qurilgan: Garrison Poynt, Hu va Darnet. Apnor qal’asi harbiy dengiz oʻq-dorilari ombori sifatida foydalanila boshlandi; bu yerda taʼmirlash va zahiralarni toʻldirish uchun Chatemga kelgan harbiy kemalar uchun katta miqdorda porox, snaryadlar va toʻplar saqlangan. U 1945-yilgacha harbiy maqsadlarda ishlatilgan. Keyinchalik, qal’a omma uchun ochildi va hozirda muzey hisoblanadi. U English Heritage fondiga tegishli va birinchi toifadagi arxitektura yodgorligi hisoblanadi.

Yana qarang
-----------

* Angliyadagi qal’alar roʻyxati

Manbalar
--------

1. ↑  Saunders, p. 11
2. 1 2  Saunders, p. 13—14
3. ↑  Saunders, p. 15
4. ↑  O’Neil, B. H. St. J.; Evans, S. (1952). „Upnor Castle, Kent". *Archaeologia Cantiana*. 65-jild. 1–11-bet.

Havolalar
---------

* Информация для посетителей (ingl.) на сайте English Heritage
* История Апнора Wayback Machine saytida arxivlandi (2015-02-10).
**Apollon Veys** — qadimgi Veii shahridan eramizdan avvalgi 550-520-yillarda qurilgan Apollonning terakotadan yasalgan etrusk haykali, xalqaro ion yoki kech etrusk uslubida. Haqiqiy oʻlchamdagi haykal 1916-yilda topilgan va hozirda Rimdagi Etrusk sanʼati milliy muzeyida namoyish etilmoqda.

Haykal muallifi, ehtimol, haykaltarosh Vulka boʻlgan — etrusk haykaltaroshlaridan yagonasi boʻlib, uning nomi tarixda saqlanib qolgan. Haykal Apollon va Gerkulesning Kerineysk lan uchun kurashayotgani tasvirlangan kompozitsiyaning bir qismi edi. Bu kompozitsiya 12 metr balandlikda Portonachsiodagi Minerva ziyoratgohining akroterionida joylashgan boʻlib, osmonga nisbatan yaqqol koʻrinib turardi, biroq u mustaqil haykalcha kompozitsiyadir. Bir oz ogʻir proportsional raqamdan farqli oʻlaroq, Vulkaning Apolloni elastik hayotiylik va energiya bilan toʻla.

Manbalar
--------

1. 1 2  Nigel Spivey.*. Etruscan Art*. London: Thames and Hudson, 1997.

Adabiyotlar
-----------

* Колпинский Ю. Д. Бритова Н. Н.*. Искусство этрусков и Древнего Рима*, 85000 экз, Памятники мирового искусства, М.: Искусство, 1982 — 39 bet.
**Apolloniy Pavlovich Romanovich** (1858-1899) — "Turkiston xabarnomasi" gazetasi bosh muharriri.

U 1857-yilda tug‘iladi. Harbiy-dengiz kadet korpusida tahsil olib, uni tugatgach Orol harbiy flotiga michman etib tayinlandi, "Sirdaryo" harbiy kemasi va "Obruchev" uzun bug‘li qayiq qo‘mondoni bo‘ladi, Orol dengizini o‘rganuvchi kapitan Bryullovning ekspedisiyasida qatnashadi. "Oprichnik" yelkanli kemasiga qo‘mondonlik qilib, u Amudaryoning Chardjuy va Kerka istehkomlari o‘rtasidagi kemalar o'tishi uchun etarlicha chuqur bo'lgan yo‘l bo‘yicha tadqiqotlarni amalga oshiradi. 

U jurnalistik faoliyatini hali ofiserlik chog‘ida  boshlagan, "Kronshtadt xabarnomasi" va "Dengiz jamlanmasi" yozishmalarini tahririyatga yuboradi. 1892-yilda iste’foga chiqib, Toshkentda qo‘nim topади va "Turkiston xabarnomasi" gazetasining bosh muharriri bo‘ladi. Bu yerda u birinchi sahifadagi maqolalar va tahrir yozuvlari orqali Turkiston o‘lkasining taraqqiyoti va gullab-yashnashiga yordam berishga harakat qiladi. U mahalliy iqtisodiy vaziyat masalalariga begona emas edi, u ko‘plab bu haqda maqolalar yozadi.

Apolloniy Romanovich 1899-yil 19-dekabrda Toshkentda vafot etadi.

Manbalar
--------

* Nekroloqlar:
	+ "Tarixiy xabarnoma", 1900 yil, 79-v. fevral.
	+ Moskva yangiliklari, 1900 yil, 9-son.
	+ «Yangi vaqt», 1900 yil, 8573-son.
	+ "Shimoliy Chimes", 1900 yil, 68-son.

Andoza:DEFAULTSORTLRomanovich, Apolloniy
**Hosildorlik** - ekin maydoni birligidan olinadigan dehqonchilik mahsuloti miqdori; s/ga bilan hisoblanadi. H. bir necha turga boʻlinadi: potensial H. rejali H. kutilayotgan H. tupdagi H. 1 ga dan olingan haqiqiy H. Potensial H. — ekin navida mavjud hosil berish imkoniyatlarini yuzaga chiqarish zarur boʻlgan barcha shart-sharoitlar taʼminlanganda 1 ga ekinzordan olinishi mumkin boʻlgan mahsulotning maksimal miq-dori. Uni ilmiy tadqiqot muassasalari (nav ori-ginatorlari), davlat nav sinash tarmogʻi, ilgʻor shirkat, fermer xoʻjaliklari mutaxassislari ideal hamda odatdagi agrofonga tatbiqan hisob-lab chiqadilar. Bu esa navlar tarkibi hamda xoʻjalik, viloyat, mintaqa va h.k.dagi dehqonchilik tarmoqlarining tuzilmasini belgilashga yordam beradi. Rejali H. — xoʻjalik sharoitlarida 1 ga yerdan olinishi mumkin boʻlgan mahsulot miqdori; H.da eri-shilgan daraja tuproq unumdorligi, texnika vositalari, oʻgʻitlar va h.k. bilan taʼminlanganlikni hisobga olgan holda ekin ekilgunga qadar bel-gilanadi. Kutilayotgan H. (hosilga qarab moʻljallanadigan H.) — 1 ga yerdan olinishi moʻljallanayotgan mahsulot. Ekinzorlarning umumiy hola-tini baholash asosida xoʻjaliklar tomonidan hisoblanadi. Kutilayotgan hosil koʻrsatkichlari sharoitga qarab oʻzgarishi mumkin. Kutilayotgan H. har 1 ga dan s hisobida yoki taxminiy hisobda (yuqori, oʻrta, past, oʻtgan yilgi darajada) aniqlanadi. Tupdagi H. (biol. H.) — oʻz vaqtida boshlanadigan yigʻim-terim oldidan dalada yetilgan tayyor mahsulot miqdori. Haqiqiy H. — 1 ga dan olingan haqiqiy hosil (ombor H.) — yigʻilgan va kirim qilingan mahsulot. turli usullarda: dastlabki kirim yoki har 1 ga ekin, bahorgi mahsuldor may-don hisobiga toʻgʻri keladigan sof massa va boshqa bilan qayd etiladi.

H. darajasi iqlim, geografik, tuproq, mikrobiologik, biologik, agrotexnik, tashkiliy-iqgisodiy va boshqa sharoitlar bilan belgilanadi. Dehqonchilikning intensiv sistemalarini joriy qilish bilan ekinlar H.i, asosan ishlab chiqarishni intensivlash omillari hisobiga ortib boradi.

Dildora Saidova.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Hoshimiylar**, banu hoshim — 1) Muhammad (sav) bobokalonlari Hoshim ibn Abdumannof avlodlari; Rasululloh (sav) mansub boʻlgan urugʻxonadon. H. Muhammad (sav) hayotlari-da, ul zot vafotidan soʻng esa arab-musulmon tarixida muhim rol oʻynagan; 2) H. bir qancha musulmon hukm-dorlari sulolasini shakllantirganlar. Chunonchi, 10-asrdan 1924-yilgacha Makka shariflari, uning hokimlari. Bu sulola vakillari (alHavoshim-Hoshimiylar) 20-asr boshida Hijozda (1908— 25) va Iroqda (1921—58) davlatni idora etishgan. 1921-yildan Iordaniya Hoshimiylar qirolligida, H.ning boshqa bir tarmogʻi esa Marokash Qirolligida (10-asrdan) hokimiyatni boshqarib kelmoqsa.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Fonus xayol** — oʻzbek xalq qoʻgʻirchoq teatrining turi. Navoiyning "Hayratulabror" dostonida berilgan va boshqa maʼlumotlarga Karaganda, F.X. 14—16 a.larda yaxshi taraqqiy etgan. Qoʻgʻirchoklar charm yoki taxtadan yassi qilib ishlangan, kiyimkechaklari tikish va rang bilan belgilangan. Qoʻgʻirchoklar dastchoʻplarga oʻrnatilgan. Dastchoʻplarni harakatlantirish va ularning boʻgʻinlariga bogʻlangan iplarini tortish orqali ular jonlangan. Tomoshalar kechqurun va tunda bino ichida koʻrsatilgan. Ular yupqa oq parda ortida, unga juda yaqin masofada (5—7 sm) harakatlantirilgan. Qoʻgʻirchoklarning ortidan shaʼm oʻrnatilgan yoki zigʻir yogʻi quyilgan bir necha fonuslar yoritib turgan. Natijada qoʻgʻirchoqlarning aksi pardaga tushgan. Fonus xayol tomoshalarida qahramonlik dostonlarining syujetlari aks ettirilgan va u koʻpincha saroylarda koʻrsatilgan.

Adabiyot
--------

* Qodirov M. Xalq qoʻgʻirchoq teatri, T. 1972.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Hosmer** (talaffuzi: *Hosmer*) — AQShning Janubiy Dakota shtatida joylashgan shahardir. Aholisi 2020-yilgi aholini roʻyxatga olishda 164 kishini tashkil qilgan .

Geografiyasi
------------

Hosmer shahri 45°34′38″N 99°28′26″W﻿ / ﻿45.577178°N 99.473964°W﻿ / 45.577178; -99.473964GO koordinatalarda joylashgan.

Amerika Qoʻshma Shtatlari aholini roʻyxatga olish byurosiga koʻra, shaharning umumiy maydoni 0.99 kvadrat mil (2.56 km2) tashkil qiladi.

Demografiyasi
-------------

| Aholi o‘sish tarixi |
| --- |
| Yil | Aholi |  | %± |
| **1910** | 217 |  | — |
| **1920** | 419 |  | 931% |
| **1930** | 524 |  | 251% |
| **1940** | 579 |  | 105% |
| **1950** | 533 |  | −79% |
| **1960** | 433 |  | −188% |
| **1970** | 437 |  | 09% |
| **1980** | 385 |  | −119% |
| **1990** | 310 |  | −195% |
| **2000** | 287 |  | −74% |
| **2010** | 208 |  | −275% |
| **2020** | 164 |  | −212% |
| AQSh aholisini ro'yxatga olish |

2010-yildagi aholini roʻyxatga olish holatiga koʻra, shaharda 208 kishi, 100 ta xonadon va 48 ta oila istiqomat qilgan. Shaharning irqiy tarkibi 98,1% oq tanli, 0,5% osiyolik va 1,4% ikki yoki undan ortiq irqlardan iborat edi.

Shaharda 100 ta xonadon mavjud boʻlib, ulardan 12% 18 yoshgacha boʻlgan bolalari bor, 41% er-xotinlar birga yashaydilar, 5% eri boʻlmagan ayollar, 2% xotini boʻlmagan erkaklar va 52% oilasizlar edi.

Shahar aholisi oʻrtacha yoshi 57 yoshni tashkil etadi. Aholining 10,6 foizi 18 yoshgacha boʻlganlar; 4,3% 18 yoshdan 24 yoshgacha boʻlganlar; 13% 25 dan 44 gacha; 33,2% 45 dan 64 gacha; va 38,9% 65 yosh va undan kattalardir. Shaharning gender tarkibi 50,5% erkaklar va 49,5% ayollarni tashkil qiladi.

Shahardagi uy xoʻjaliklarining oʻrtacha daromadi 26 667 dollarni, oilaning oʻrtacha daromadi esa 37 813 dollarni tashkil etdi. Erkaklar oʻrtacha daromadi 23 438 dollarni, ayollarniki esa 15 781 dollarni tashkil qilgan. Shaharning aholi jon boshiga daromadi 13 952 dollarni tashkil etdi. Oilalarning hech biri va aholining 8,3 foizi qashshoqlik chegarasidan pastda yashamagan, shu jumladan oʻn sakkiz yoshga toʻlmaganlar va 64 yoshdan oshganlarning 19 foizi qashshoq hisoblanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Residents, Staff Say Goodbye To Hosmer Home". KDLT-TV. Associated Press (9-iyun 2013-yil). Qaraldi: 7-oktabr 2014-yil.
2. ↑  „SD Towns".  South Dakota State Historical Society. 10-fevral 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-fevral 2010-yil.
3. ↑  „Hosmer, SD" (en-US). *SouthDakota.com*. Qaraldi: 12-oktabr 2022-yil.
4. ↑  „U.S. Census Bureau: Hosmer city, South Dakota" (en). *www.census.gov*.  United States Census Bureau. Qaraldi: 21-fevral 2022-yil.
5. ↑  „US Gazetteer files: 2010, 2000, and 1990".  United States Census Bureau (12-fevral 2011-yil). Qaraldi: 23-aprel 2011-yil.
6. ↑  „US Gazetteer files 2010".  United States Census Bureau. 25-yanvar 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-iyun 2012-yil.
7. ↑  „Census of Population and Housing".  Census.gov. Qaraldi: 4-iyun 2015-yil.
8. ↑  „Census Population API".  United States Census Bureau. Qaraldi: 15-oktabr 2022-yil.
9. ↑  „U.S. Census website".  United States Census Bureau. Qaraldi: 21-iyun 2012-yil.
**Kamonchi** — 1) yey, kamon yasovchi usta; 2) yey, kamon otuvchi mergan. K.lardan tuzilgan maxsus harbiy qismlar, asosan, qoʻshinning oldingi safida joylashib, suvoriylar va b. qismlarning muvaffaqiyat bilan olgʻa siljishini taʼminlagan; dushman kuchlari ustiga tinmay oʻq yogʻdirib turgan. Qamal yoki mudofaa janglari vaqtida esa, qalʼaning burj hamda boru (shinak) lari yoxud xandaq ortidagi pistirmadan xujumga oʻtgan dushman askarlarini oʻqqa tutgan. K. istilohiga tegishli keyingi tushuncha moziyda, shuningdek, yoychi, yoyandoz, kamonkash, oʻqchi, novakandoz kabi nomlar bilan ham ifodalangan.

Turk-moʻgʻul xalqlarida oʻgʻil bolani juda yoshlikdan kamon bilan muomala qilishga oʻrgatish odat tusida boʻlgan. Qoʻchqor ustida muallaq turish, qush va hayvon bolalarini kamon bilan ovlash, balogʻat yoshida esa, suvoriylar guru-hidan oʻrin olishga erishish, har bir turk oʻgʻlonining sharafli vazifasi hisoblangan. Oʻq-yoy suvoriylarning uzoqni moʻljalga oluvchi bosh quroli hisoblangan. Oʻq-yoyning jang paytida afzalligini payqagan xitoylik hukmdor Vulin mil. av. 307 y. oʻz askarlarini turkiy qabilalarda ot ustida turib kamondan oʻq uzish sanʼatini oʻqitishni joriy etadi. Oʻgʻuzxon (qarang Mode xoqon) shoxsimon kamondan otilganda hushtak chiqaruvchi oʻqni yasaydi va askarlarini ot ustida turib oʻq otishga oʻrgatadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |