Ilkley Moordagi oʻrdaklar, qoʻshiqdagi kabi
**„On Ilkla Moor Bahtʼat"** (inglizcha : On Ilkley Moor without a hat) — Angliyaning Yorkshir shahridan yaratilgan xalq qoʻshigʻi. Bu Yorkshir shevasida kuylanadi va Yorkshirning norasmiy madhiyasi hisoblanadi. Andrew Gantning soʻzlariga koʻra, soʻzlar „Thomas Clark oʻz musiqasini yozganidan 50 yil oʻtgach" Galifaks cherkovi xori aʼzolari tomonidan Gʻarbiy Yorkshirdagi Ilkli yaqinidagi Ilkli Murga sayohat paytida yozilgan. Roud xalq qoʻshigʻi indeksida 2143 va 19808 raqamlari sifatida tasniflangan.

Tarixi
------

Qoʻshiq oʻzining mehr-muhabbat ob’ekti Mary Janega shlyapasiz (baht 'at) Ilkli Moorda uchrashayotgani haqida hikoya qiladi. Qoʻshiqchi oshiqni bosh kiyimi yoʻqligi uchun qoralaydi — chunki Ilkli Moorning sovuq shamollar taʼsiri oqibatida sodir boʻlgan oʻlimini anglatadi. Bu oʻz navbatida uning dafn etilishi, murdasini qurtlar yeb qoʻyishi, oʻrdaklarning qurtlari va nihoyat, qoʻshiqchilar tomonidan oʻrdak yeyishi bilan yakunlanadi.

Yorkshir lugʻatida (Arnold Kellett, 2002) qoʻshiq (yaʼni, soʻzlari) Yorkshirning barcha hududlari uchun umumiy boʻlmagan dialektga asoslangan Galifaks hududidan kelib chiqqan boʻlishi mumkinligi aytilgan.

Sarlavha dialektning turli transkripsiyalarida koʻrinadi, lekin koʻpincha On Ilkla Mooar [yoki Moor] bahtʼat, yaʼni „On Ilkley Moor on [kiymasdan] tha (sizning) shlyapangiz"; idiomatik tarzda „Ilkley Moorda shlyapangizsiz (yaʼni bar)". Doktor Arnold Kellettning aytishicha, qoʻshiq "sayr qilish va sayr qilish paytida sodir boʻlgan voqea natijasida paydo boʻlgan. Qoʻshimcha, odatda, haykalchilarning hammasi bir cherkov xorida sayr qilishgan, deb ishoniladi.

Soʻzlarning birinchi nashr etilgan versiyasi 1916-yilda paydo boʻlgan, u „oʻtmishda kamida ikki avlod davomida Yorkshirning West Ridingning barcha qismlarida kuylangan dialekt qoʻshigʻi" sifatida tasvirlangan. Arnold Kellettning fikricha, qoʻshiq „1877-yilgacha emas, balki XIX ikkinchi yarmining dastlabki yillarida paydo boʻlishi mumkin edi".

Ohang
-----

U "Krenbruk "metodist madhiyasiga kuylangan (1805-yilda Kenterberida joylashgan poyabzalchi Thomas Clark tomonidan bastalangan). Bu u tomonidan 1805-yilda Filipp Doddrijning „Grace! 'Tis a Charming Sound" soʻzlarini oʻrnatgan holda „Zabur va madhiya kuylari toʻplami"da nashr etilgan.

Matn
----

| Yorkshir lahjasida | Standartlashtirilgan koʻrinishi |
| --- | --- |
| Wheear 'ast tha bin sinʼ ah saw thee, ah saw thee?
On Ilkla Mooar baht 'at
Wheear 'ast tha bin sinʼ ah saw thee, ah saw thee?
Wheear 'ast tha bin sinʼ ah saw thee?
On Ilkla Mooar baht 'at
On Ilkla Mooar baht 'at
On Ilkla Mooar baht 'at
Thaʼs been a cooartinʼ Mary Jane
Thaʼs bahnʼ to catch thy deeath oʻ cowd
Then us’ll haʼ to bury thee
Then tʼworms’ll come anʼ eyt thee oop
Then tʼducks’ll come anʼ eyt up tʼworms
Then us’ll go anʼ eyt up tʼducks
Then us’ll all haʼ etten thee
Thatʼs wheear we get us ooan back | Where hast thou been since I saw thee, I saw thee?
On Ilkley Moor but hat
Where hast thou been since I saw thee, I saw thee?
Where hast thou been since I saw thee?
On Ilkley Moor but hat
On Ilkley Moor but hat
On Ilkley Moor but hat
Thou hast been a-courting Mary Jane
Thou is bound to catch thy death of cold
Then us will have to bury thee
Then the worms will come and eat thee up
Then the ducks will come and eat up the worms
Then us will go and eat up the ducks
Then us will all have eaten thee
Thatʼs where we get us own back |

  

* **Ingliz tilida standart talqin**

Where have you been since I saw you, I saw you?  

On Ilkley Moor without a hat  

Where have you been since I saw you, I saw you?  

Where have you been since I saw you?  

On Ilkley Moor without a hat  

On Ilkley Moor without a hat  

On Ilkley Moor without a hat  

You’ve been courting Mary Jane  

You’re bound to catch your death of cold  

Then we will have to bury you  

Then the worms will come and eat you up  

Then the ducks will come and eat up the worms  

Then we will go and eat up the ducks  

Then we will all have eaten you  

Thatʼs where we get our own back

Manbalar
--------

1. ↑  *Adams, Stephen*. „Carol 'While Shepherds Watch' was sung to 'Ilkley Moor' tune". *Daily Telegraph* (15-dekabr 2009-yil). Qaraldi: 19-aprel 2020-yil.
2. ↑  „Word Recognition".  Yorkshire Dialect Society (29-oktabr 2007-yil).
3. ↑  „The National Anthem of Yorkshire 'God's own county'". DKSnakes.co.uk (24-oktabr 2007-yil).
4. ↑  Gant, Andrew*. Christmas Carols from Village Green to Church Choir*. Profile Books — 114 bet. ISBN 978 1 78125 352 6.
5. ↑  Kellett, Arnold*. On Ilkla Mooar baht 'at: the story of the song*. Smith Settle, 1998 — 83 bet. ISBN 1-85825-109-5.

Havolalar
---------

* On Ilkley Moor Baht 'At — Origins at ilkley.org
* 1952 short film in which 'The Commodores' sing the song (@3:21) at National Film Board of Canada