Marriott International hotels dunyo boʻylab
 Marriott mehmonxonasi
Marriott World Trade Center terror hujumidan keyingi koʻrinishi
Detroitdagi mehmonxona
**Marriott International** —  Amerikaning transmilliy kompaniyasi boʻlib, mehmonxona, turar-joy va vaqtincha ijaraga beriladigan mulklarni boshqaradi va turar joylarga litsenziya beradi. Bosh qarorgohi Maryland shtatining  Bethesda shahrida joylashgan. Kompaniyaga *J. Willard Marriott* va uning rafiqasi *Alice Marriott* tomonidan asos solingan.

Profil
------

**Marriott** — mavjud xonalar soni boʻyicha dunyodagi eng yirik mehmonxonalar tarmogʻi. U 131 mamlakat va hududlarda 1 423 044 ta xonani oʻz ichiga olgan 7 642 ta obyektga va 30 ta brendga ega. Ushbu 7 642 ta mulkdan 2 149 tasi Marriott tomonidan, 5 493 tasi esa franchayzing shartnomalari asosida boshqa kompaniyalar tomonidan boshqariladi. Kompaniya shuningdek, 20 ta mehmonxona band qilish markazlarini boshqaradi.

Marriott International 1993-yilda Marriott korporatsiyasi ikki kompaniyaga boʻlinganida tashkil topgan: mulklarni franchayzing va boshqaradigan Marriott International va mulkka egalik qiluvchi Host Marriott Corporation (hozirgi Host Hotels & Resorts).

Taʼsischilar Mormon missionerlari boʻlganligi sababli, Mormon kitobining nusxalari Bibliyaga qoʻshimcha ravishda mehmonxona xonalarida taqdim etiladi.

Tarixi
------

 Marriott International
### Dastlabki davr

**Marriott** korporatsiyasi 1927-yilda Alice Marriott bilan Vashingtonda pivo stendini ochgan *John Willard Marriott* tomonidan asos solingan. Vashingtondagi nam yozda mormon missionerlari sifatida, Marriotts shahar aholisiga salqin ichimlik olish uchun joy kerakligiga amin edi. Marriotts keyinchalik oʻz korxonalarini Hot Shoppes restoranlari tarmogʻiga aylantirdi. 1953-yilda Hot Shoppes, Inc. birlamchi ommaviy kompaniyaga aylandi.

Kompaniya 1957-yil 16-yanvarda  Virginiya shtatining  Arlington shahrida oʻzining birinchi mehmonxonasi — *Twin Bridges Motor Hotel*ni ochdi. Bir kechaga 9 dollar turadi, mashinasi boʻlgan har bir kishi uchun qoʻshimcha 1 dollar. Uning ikkinchi mehmonxonasi,  Rosslindagi *Key Bridge Marriott* 1959-yilda ochilgan va Marriott International kompaniyasining eng uzun doimiy ishlaydigan mehmonxonasi hisoblanadi.

Hot Shoppes, Inc. nomi 1967-yilda Marriott korporatsiyasi deb oʻzgartirildi. 1976-yilda kompaniya ikkita tematik parkni ochdi: Kaliforniyaning *Buyuk Amerika* va *Buyuk Amerikaning Six Flags*.

### Marriott International

Marriott International 1993-yilda Marriott korporatsiyasi ikki kompaniyaga boʻlinganida tashkil topgan: mulklarni franchayzing va boshqaradigan Marriott International, Inc. va mulkka egalik qiluvchi Host Marriott Corporation (hozirgi Host Hotels & Resorts). 1995-yilda Marriott onlayn bron qilishni taklif qilgan birinchi mehmonxona kompaniyasi edi.

1995-yil aprel oyida Marriott *The Ritz-Carlton Hotel* kompaniyasining 49 % ulushini sotib oldi. Marriottning fikricha, bu Ritz-Carlton koʻplab mulklari bilan muammoli zanjirning savdosi va foyda marjasini oshirishi mumkin, yo pulni yoʻqotadi yoki qiyinchilik bilan hisobni buzadi. Marriottning narxi 200 million dollarga yaqin naqd pul va qarz sifatida baholangan. Kelgusi yili Marriott The Ritz-Carlton, Atlantani sotib olish uchun 331 million dollar sarfladi va 1983-yilda The Ritz-Carlton, Bostonni sotib olgan va Ritzni kengaytirgan koʻchmas mulk ishlab chiqaruvchisi *William Johnson*ga tegishli ikkita koʻchmas mulk ulushini sotib oldi. Keyingi yigirma yil ichida Carlton xoldingi va Ritz-Carlton taymer bozori kengaydi. *Ritz Carlton* Marriottning bron qilish tizimi va sotib olish kuchidan foyda koʻrdi. 1998-yilda Marriott *The Ritz-Carlton*ning koʻpchilik egalik huquqini qoʻlga kiritdi.

1997-yilda kompaniya Renaissance Hotels va Ramada brendlarini Chow Tai Fook Group va uning sherik kompaniyasi *New World Development*dan sotib oldi. Marriott International ham New World Development kompaniyasiga tegishli mehmonxonalarni boshqarish boʻyicha shartnoma imzoladi. 2001-yilda Marriott *Jahon Savdo Markazi*  11-sentabr xurujlari paytida vayron qilingan. 2003-yilda kompaniya oʻzining katta turar-joy mulklarini (hozirgi *Sunrise Senior Living*ning bir qismi) va *Marriott Distribution Services*ni korporativ ravishda ajratishni yakunladi.

  

2004-yilda kompaniya *Ramada* brendiga boʻlgan huquqini 1997-yilda sotib olingan Cendantga sotdi. 2005-yilda Marriott International va Marriott Vacation Club International  Jorj V. Bushning ikkinchi inauguratsiyasiga maksimal 250 000 dollar hissa qoʻshgan 53 ta tashkilotdan ikkitasi edi. 2006-yil 19-iyulda **Marriott** 2006-yil sentabr oyidan boshlab  Amerika Qoʻshma Shtatlari va Kanadada faoliyat yuritgan barcha binolarda chekishni taqiqladi.
2007-yilda Marriott Shimoliy Amerikadagi barcha mulklarida trans yogʻlari boʻlmagan taomlarni taqdim etgan birinchi mehmonxona tarmogʻiga aylandi.

2003-yilda *Marriott mehmonxonasi*da, 2008-yilda *Islomobod Marriott mehmonxonasi*da va 2009-yilda Jakartada sodir etilgan portlashlar kompaniya tomonidan franchayzed yoki boshqariladigan mehmonxonalarga taʼsir koʻrsatdi.

2018-yil 30-noyabrda Marriott Starwoodning sobiq brendlari maʼlumotlar buzilganligini oshkor qildi. Oshkorlikdan soʻng, New York Bosh prokurori *Barbara Underwood* maʼlumotlar buzilishi boʻyicha tergov eʼlon qildi Kiberhujum Xitoyning razvedka maʼlumotlarini yigʻish harakatlarining bir qismi ekanligi aniqlandi, u sogʻliqni sugʻurtalovchilarni va yana millionlab  amerikaliklarning xavfsizlikni tasdiqlovchi fayllarini buzdi. Xakerlar Davlat xavfsizlik vazirligi, mamlakatning kommunistlar tomonidan nazorat qilinadigan fuqarolik josuslik agentligi nomidan ishlaganlikda gumon qilinmoqda. Dastlab, Marriott 500 million mijozning shaxsiy maʼlumotlari fosh qilinganini aytdi. 2019-yil yanvar oyida kompaniya zarar koʻrgan mehmonlar sonini „383 milliondan kam" mijozlarga yangiladi va mijozning koʻpgina toʻlov kartalarining amal qilish muddati tugaganini daʼvo qildi.

2020-yil aprel oyida, COVID-19 pandemiyasi davrida kompaniya qoʻshimcha tozalik standartlarini joriy qildi, jumladan dezinfektsiyalovchi elektrostatik purkagichlardan foydalanishni, mehmonxonaning barcha xonalariga dezinfektsiyalovchi salfetkalarni qoʻshishni va koʻproq joy ajratish uchun jamoat joylaridagi mebellarni olib tashlash yoki qayta tartibga solishni talab qildi.  Pandemiya davrida global bandlik darajasi 31 % ga kamaydi.

Prezident va bosh direktor Arne Sorenson 2021-yil 15-fevralda oshqozon osti bezi saratonidan vafot etdi. 2021-yil 23-fevralda Anthony Capuano Sorensenning bosh direktori va direktori lavozimini egallash uchun tayinlandi, u avvalroq **Marriott** guruhining global rivojlanish, dizayn va operatsiyalar boʻyicha prezidenti lavozimida ishlagan.

2021-yil noyabr oyida kompaniya Pragadagi mulklaridan birida Butunjahon Uygʻurlar Qurultoyini oʻtkazishdan bosh tortgani uchun „siyosiy betaraflik" sabablarini koʻrsatib, tanqid qilindi.

### Rahbarlik

* *Ijrochi rais:* Bill Marriott (1985-yildan)
* *Bosh direktor:* Anthony Capuano (2021-yildan)

#### Sobiq raislar roʻyxati

1. *J. Willard Marriott* (1927-1985)

#### Sobiq ijrochi direktorlar roʻyxati

1. *J. Willard Marriott* (1927-1972)
2. *Bill Marriott* (1972-2012)
3. *Arne Sorenson* (2012-2021)

### Yutuqlar

2020-yil noyabr oyida **Marriott International** *Working Mother* jurnali tomonidan *"Ijrochi ayollar uchun eng yaxshi 75 ta kompaniya"* qatoriga kiritildi.

Moliya
------

| Yil | Daromad million dollar | Sof foydamillion dollar | Jami aktivlarmillion dollar | Ishchilar |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2005 | 11,129 | 669 | 8,530 | 143,000 |
| 2006 | 11,995 | 608 | 8,588 | 150,600 |
| 2007 | 12,990 | 696 | 8,942 | 151,000 |
| 2008 | 12,879 | 362 | 8,903 | 146,000 |
| 2009 | 10,908 | −346 | 7,933 | 137,000 |
| 2010 | 11,691 | 458 | 8,983 | 129,000 |
| 2011 | 12,317 | 198 | 5,910 | 120,000 |
| 2012 | 11,814 | 571 | 6,342 | 127,000 |
| 2013 | 12,784 | 626 | 6,794 | 123,000 |
| 2014 | 13,796 | 753 | 6,833 | 123,500 |
| 2015 | 14,486 | 859 | 6,082 | 127,500 |
| 2016 | 15,407 | 808 | 24,140 | 226,500 |
| 2017 | 20,452 | 1,459 | 23,948 | 177,000 |
| 2018 | 20,758 | 1,907 | 23,696 | 176,000 |
| 2019 | 20,972 | 1,273 | 25,051 | 174,000 |
| 2020 | 10,571 | −267 | 24,701 | 121,000 |
| 2021 | 13,857 | 1,099 | 25,553 | 120,000 |

Uglerod izi
-----------

Marriott International 2020-yil 31-dekabrda tugaydigan oʻn ikki oy davomida *CO2e emissiyasi*ning umumiy miqdorini (toʻgʻridan-toʻgʻri + bilvosita) 5,166 Kt (-1,643 /-24,1 % yillik) da maʼlum qildi va 2050-yilga kelib sof nol emissiyaga erishmoqchi.

Marriott International kompaniyasining yillik CO2e emissiyasining umumiy miqdori — bozorga asoslangan 1-koʻlami + 2-koʻlami (kilotonnalarda)| Dekabr 2017 | Dekabr 2018 | Dekabr 2019 | Dekabr 2020 |
| --- | --- | --- | --- |
| 6,238 | 6,836 | 6,809 | 5,166 |

Marriott brendlari
------------------

### Buyuk Amerika parklari

Virjiniya Marriot 
Marriott uchta tematik parkni ishlab chiqdi, ulardan ikkitasi ochildi: Kaliforniyaning *Buyuk Amerikasi* va Buyuk Amerikaning olti bayrogʻi 1976-yildan 1984-yilgacha faoliyat yuritgan. Parklar Kaliforniyaning  Santa Klara shahrida joylashgan; Gournay, Illinoys; va Vashingtonda taklif qilingan, lekin hech qachon qurilmagan joy va Amerika tarixini nishonlash mavzusiga bagʻishlangan. Marriott egalik qilish davridagi Amerika mavzusidagi hududlarga „Carousel Plaza" (asosiy darvozalardan keyingi birinchi qism) kiradi; kichik shaharcha mavzusidagi „Maydon maydoni"; „Oʻrta Gʻarbdagi yirik chorvachilik koʻrgazmasi okrug yarmarkasida" „Asr navbati" qishloq yarmarkasi mavzusi bilan; XIX asr Yangi Angliya portidan ilhomlangan „Yanki porti"; Kanada/Alyaskadagi daraxt kesish lageriga oʻxshash „Yukon hududi"; va  fransuz kvartalida namunali „Orlean joyi". Ochilishda bogʻlar deyarli bir xil sxemalarga ega edi.

1984-yilda **Marriott** oʻzining tematik parki boʻlinmasini yoʻq qildi; ikkala park ham sotilgan va bugungi kunda milliy tematik park zanjirlari bilan bogʻlangan. Gournay joylashuvi *Six Flags Theme Parks*ga sotilgan va u bugungi kunda *Six Flags Great America* nomi bilan ishlaydi.  Santa Klara joylashgan joy Santa Klara shahriga sotilgan, u asosiy mulkni saqlab qolgan va parkni *Kings Entertainment Company*ga sotgan, 1993-yilda  Paramount Parks deb oʻzgartirilgan. 1993-yildan 2006-yilgacha Santa Klara joylashuvi Paramountning Buyuk Amerikasi sifatida tanilgan. 2006-yilda Paramount Parks *Cedar Fair Entertainment* kompaniyasi tomonidan sotib olindi; Santa Klara parki bugungi kunda Kaliforniyaning Buyuk Amerikasi sifatida ishlaydi. Ular sotilgandan keyingi yillarda ikkala bogʻning joylashuvi sezilarli darajada farq qildi.

Manbalar
--------

1. 1 2  *McDowell, Edward*. „Bible Now Shares Hotel Rooms With Some Other Good Books". *The New York Times* (26-dekabr 1995-yil).
2. 1 2  „"A RETROSPECTIVE"" (9-iyun 2022-yil).
3. ↑  *Marriott, Bill* „Remembrances of Mom – Marriott on the Move".  Marriott International (9-may 2007-yil).
4. ↑  „J. Willard Marriott: From Root Beer To Riches". *Entrepreneur* (10-oktabr 2008-yil).
5. ↑  *Rosenwald, Michael*. „Root Beer Roots". *The Washington Post* (1-iyul 2007-yil).
6. ↑  „Our Story".  Marriott International.
7. ↑  *Clabaugh, Jeff*. „Key Bridge Marriott's future is uncertain". *WTOP* (2-avgust 2016-yil).
8. ↑  „New Owner Of Key Bridge Marriott Plans To Add 450 Residential Units To Rosslyn Site". *Bisnow Media* (4-mart 2019-yil).
9. ↑  „Before hotels, magnate dabbled in restaurants". *Alexandria Times* (7-mart 2013-yil). Qaraldi: 9-iyun 2022-yil.
10. ↑  *Marriott, Bill*. „TAKE A SPIN ON NATIONAL ROLLER COASTER DAY". *Marriott International* (16-avgust 2019-yil).
11. ↑  „Services". *Forbes*.
12. ↑  *Merle, Renae*. „Ritz-Carlton to Be Based in Md.". *The Washington Post* (19-iyun 2002-yil).
13. ↑  *Sanchez, Jesus*. „Marriott to Buy Renaissance for 3 Billion". *Los Angeles Times* (19-fevral 1997-yil).
14. ↑  „1998 Annual Report" 34–35.  New World Development (1998). 21-yanvar 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-iyun 2022-yil.
15. ↑  „Form 10-K for the Fiscal Year Ended January 2, 2004".  U.S. Securities and Exchange Commission.
16. ↑  *Hedgpeth, Dana*. „Marriott to Sell Stake in 2 U.S. Brands". *The Washington Post* (3-aprel 2004-yil).
17. ↑  „Some question inaugural's multi-million price tag". *USA Today* (14-yanvar 2005-yil).
18. ↑  *Rosenwald, Michael S.*. „Marriott Hotels Ban Smoking In Rooms". *The Washington Post* (20-iyul 2006-yil).
19. ↑  „Marriott to Cut Trans Fat At U.S. Canada Hotels". *The Wall Street Journal* (2-fevral 2007-yil).
20. ↑  *Henney, Megan*. „Marriott discloses data breach that could affect up to 500M guests". *Fox News* (30-noyabr 2018-yil).
21. ↑  „Marriott Data Breach Is Traced to Chinese Hackers as U.S. Readies Crackdown on Beijing". *The New York Times* (11-dekabr 2018-yil).
22. ↑  *Cimpanu, Catalin*. „Marriott says less than 383 million guests impacted by breach, not 500 million". *ZDNet* (4-yanvar 2019-yil).
23. ↑  „Marriott International Launches Global Cleanliness Council to Promote Even Higher Standards of Cleanliness in the Age of COVID-19". *Marriott International* (21-aprel 2020-yil).
24. ↑  *Jelski, Christina*. „Marriott believes worst is over, global occupancy at 30%". *Phocuswire* (11-avgust 2020-yil).
25. ↑  *Valinsky, Jordan*. „Marriott CEO Arne Sorenson has died after pancreatic cancer fight". *CNN* (16-fevral 2021-yil).
26. ↑  *Allen-Ebrahimian, Bethany*. „Marriott refused to host Uyghur conference, citing "political neutrality"". *Axios* (18-noyabr 2021-yil). Qaraldi: 18-noyabr 2021-yil.
27. ↑  *Lockwood, Lisa*. „Working Mother Media Names Top 75 Companies for Executive Women". *Working Mother* (1-dekabr 2020-yil).
28. ↑  „Marriott International's Sustainability Report for 2021Q3". 26-oktabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi.
29. ↑  „Marriott International's ESG Datasheet for 2017Q4". 11-dekabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi.

 Alt URL
30. ↑  „Marriott International's ESG Datasheet for 2018Q4". 21-aprel 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi.

 Alt URL
31. ↑  „Marriott International's ESG Datasheet for 2019Q4". 21-aprel 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi.
32. ↑  „"Marriott International's ESG Datasheet for 2020Q4"". 24-sentyabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-iyun 2022-yil.

Havolalar
---------

* Rasmiy sayti
* Marriot Facebook
* Marriot Twitter