**Atirau viloyati -** aholisiga tibbiy yordam koʻrsatish boʻyicha birinchi maʼlumotlar 1927-yilga toʻgʻri keladi. Oʻsha davrda birinchi feldsherning oʻrni ochildi.

Erta davrdagi sogʻliqni saqlash (1800-1928)
-------------------------------------------

Guryev shahri birinchi marta qurilganda shifokorlar A.I.Kozlov va A.M.Krasovskiylar ishlagan (1800-yillarning oʻrtalari). Guryevdagi harbiy qismda ilk bor 15 o‘rinli gospital ochildi. 1901-yilda bu shifoxona uchun 2 ta uy qurilib, ulardan biri jarrohlik, biri boshqa kasalliklarni davolash uchun moʻljallangan boʻlib,1 shifokor va 2 feldsher ishlagan.

1913-yilda 53 oʻrinli 4 ta kasalxona va 6 ta poliklinika boʻlib, ularda 9 ta shifokor ishlagan. 1801-yilda A.G.Pyatnitskiy Kichik Oʻrda qozoq aholisining birinchi shifokori, 1802-yilda E.S.Xandojinskiy Ural qozoq qoʻshinlari shifokori, 1832-yilda A. A. Sergachev Ichki Oʻrdada shifokor boʻlib ishlagan.

1926-yildan buyon viloyat xalqiga 11 nafar shifokor,27 nafar feldsher,2 nafar o‘rta tibbiyot xodimi xizmat qildi. Oʻsha yillarda A. S. Dombrin, A. G. Kulikov, Demidov, V.I.Kulikov, N. I. Andreev, E. A. Livkina va boshqalar. b. shifokorlar bor edi.

1928-yil Atirau viloyatining tuman va qishloqlari uchun tibbiyot xodimlarini tayyorlash yoʻlga qoʻyildi. 1835-yildan Arsentiy Maksimovich Krasovskiy Gurievda shifokor boʻlib ishladi.

Sovet Ittifoqi va hozirgi davr
------------------------------

1936-yil Viloyatda 36 nafar vrach, 279 nafar o‘rta tibbiyot mutaxassisi aholiga xizmat ko‘rsatib, viloyatda 2 ming 74 o‘rinli 6 ta ambulatoriya va shifoxonalar ishladi. Ulugʻ Vatan urushi davrida Atirauda 2 gospital joylashtirilgan.

Urushdan keyingi yillarda tibbiyot muassasalari tizimi jadal kengaydi. 1967—1987-yillarda viloyat kasalxonasi, viloyat bolalar shifoxonasi, viloyat tugʻruqxonasi, viloyat onkologiya va silga qarshi davolash dispanserining yangi binolari foydalanishga topshirildi, 1975-yildan Qozogʻiston sil va onkologiya ilmiy-tadqiqot institutlarining filiallari ochildi.

Viloyatda nodavlat tuzilmalarni muhofaza qilish va xususiylashtirish ishlari olib borildi. Mustaqil ishlayotgan shifokorlarga yordam berildi. Ona va bolani muhofaza qilish sohasida samarali ishlar amalga oshirildi, bolalar muassasalari va tug‘ruqxonalarning moddiy-texnik bazasi mustahkamlandi, ginekologiya bo‘limi va homilador ayollarga yordam ko‘rsatish bo‘limlari zamonaviy tibbiy asbob-uskunalar bilan jihozlangan yangi binolarga ko‘chirildi uskunalar. Yangi tibbiy asbob-uskunalar xarid qilinishi tufayli tug‘ruqxonada endoskopik jarrohlik yordami ko‘rsatish imkoniyati yaratildi.

1998-yil oktabr oyida viloyat shifoxonasi yonida murakkab muhandislik-texnik jihozlar bilan jihozlangan yangi klinika foydalanishga topshirildi. 4500 metr kv maydonga ega uch qavatli yangi binoda joylashgan ushbu shifoxona intensiv terapiya va kuyish boʻlimlari bilan jahon darajasidagi davolash markaziga aylandi.Barcha oilaviy yordam viloyat poliklinikasida jamlangani diagnostika-maslahat kengashlarini tashkil etish, aholiga uslubiy yordam ko‘rsatish ishlarini takomillashtirishga xizmat qildi.Jinsiy yoʻl bilan yuqadigan kasalliklarning oldini olish dasturi yaratildi.Mahalliy hokimlikning tegishli qarori asosida barcha tibbiyot muassasalari zarur dori-darmonlar bilan taʼminlandi. A.Sundetov nomidagi Atirau tibbiyot kolleji davolash muassasalari uchun feldsherlar, doyalar,hamshiralar, stomatologlar tayyorlaydi. Qishloq aholisiga yordam ko‘rsatishni yaxshilash maqsadida mahallalarga borib, o‘rta tibbiyot xodimlarining malakasini oshirish kurslarini o‘tkazish masalasi ko‘rilmoqda.

JSST usuli 1994-yil Atirau viloyatida 3439 kishi davolandi. Viloyatda 1999-yildan buyon „Project Nadejda" jamiyati bilan tuzilgan shartnoma asosida silga qarshi ko‘chma poliklinika faoliyat ko‘rsatmoqda. JSST talablariga muvofiq „Immunizatsiya" dasturini amalga oshirish jarayonida bolalarning 95 foizi qamrab olindi. „Qozog‘iston-2030" dasturiga muvofiq viloyatda sog‘lom turmush tarzini shakllantirish markazi tashkil etildi. Barcha tumanlarda idoralararo muvofiqlashtiruvchi kengash, sog‘lomlashtirish markazlari ochildi.

Shoshilinch tibbiy yordam muassasalarining moddiy bazasi yaxshilandi.6 ta tez tibbiy yordam mashinasi,1 ta reanimatsiya mashinasi,4 ta kichik EKG apparati olindi. Qozog‘iston kardiologiya ilmiy-tadqiqot instituti mutaxassislari hududni maxsus o‘rganib, shifo mablag‘lariga to‘g‘ri baho berdi. Gidrokimyoviy tarkibi jihatidan shifobaxsh buloqlar va yer osti suvlari zahiralari aniqlangan. Ular orasida, Jilyoy tumani Neft koni yaqinidagi Saribuloq mineral suvi ovqat hazm qilish organlari muammolari va organizmdagi moddalar almashinuvining buzilishini tartibga solish uchun juda mos ekanligi aniqlandi. 1988-yil vodorod sulfidining shunga oʻxshash manbalari Atirau shahrining tubida, Inder tumanidagi Ashchibuloq manbasida, Toresay, Sarniyoz, Jilyoydagi Qulsari, Makat tumanidagi Eskene, Doʻssor yaqinida topilgan.

Viloyatning shahar va tumanlarida 52 ta birlamchi vrachlik punkti,35 ta kasalxona,5 ta viloyat kasalxonasi,4 ta dispanser,1 ta shahar,7 ta tuman kasalxonasi,Doʻsor shahrida 1 ta,7 ta tuman oʻpka kasalliklari shifoxonalari mavjud. Shuningdek, 10 qishloq tuman shifoxonasi, 15 poliklinikalar, 61 tibbiyot punkti chekka qishloqlar aholisiga xizmat ko‘rsatmoqda. 2018-yil yakunlariga ko‘ra, Atirau viloyati sog‘liqni saqlash sohasida 2018-yilga nisbatan 1468 nafar shifokor va 5002 nafar o‘rta bo‘g‘in xodimi (keyingi o‘rinlarda o‘rta bo‘g‘in xodimlari) 625 ming kishiga (har 10 ming kishiga ko‘rsatkich) tibbiy xizmat ko‘rsatmoqda, yaʼni. yillar (2016-yilda — 1290 shifokor, 4465 OBK, 2017 yilda −1400 shifokor, 4936 OBK), shifokorlar soni 4,3 % ga oshdi. 2018-yil 29-iyul kuni Janubiy Koreyaning Bundan Chang klinikasi bilan memorandum imzolanib, Memorandum doirasida 7 nafar mutaxassis Janubiy Koreyaga o‘z taʼlim darajasini oshirishga yuborildi.

Atirau viloyatidagi sogʻliqni saqlash tashkilotlari roʻyxati:
-------------------------------------------------------------

* Atirau viloyat shifoxonasi
* Atirau viloyat bolalar shifoxonasi
* 2-son Atirau viloyat kasalxonasi (viloyat yuqumli kasalliklar shifoxonasi)
* Atirau shahar tez tibbiy yordam punkti

* Atirau shahar tugʻruqxonasi
* Atirau viloyati OITSning oldini olish va nazorat qilish markazi
* Atirau viloyati bolalar stomatologiyasi
* Atirau mintaqaviy oʻpka kasalliklari sanatoriysi
* Atirau viloyat kardiologiya markazi
* Atirau viloyat koʻz kasalliklari shifoxonasi
* Atirau viloyati qon markazi
* Atirau viloyat narkologiya dispanseri
* Atirau viloyat onkologiya dispanseri
* Atirau viloyati patologiya byurosi
* Atirau viloyat perinatal markazi
* Atirau viloyat psixiatrik asab kasalliklari shifoxonasi (ruhiy reabilitatsiya markazi)
* Atirau viloyat teri va venerologiya dispanseri
* Atirau viloyat silga qarshi bolalar sanatoriysi
* Atirau viloyat silga qarshi dispanser
* Atirau temir yoʻl shifoxonasi
* Markaziy asab tizimiga zarar etkazilgan bolalar uchun bolalar uyi
* „Atirau" kurorti

* „Samal" dam olish maskani
* „Farmatsiya" aksiyadorlik jamiyati
* № 1 Atirau shahar klinikasi
* № 2 Atirau shahar klinikasi
* № 3 Atirau shahar klinikasi
* № 4 Atirau shahar klinikasi
* № 5 Atirau shahar klinikasi
* № 7 Atirau shahar klinikasi
* Geolog klinikasi
* Damby tibbiy klinikasi
* Erkinqal’a tibbiyot poliklinikasi
* Jilyoy AOA
* Inder AOA
* Ishayo AOA
* Qurmangazi AOA
* Qizilqoʻgʻa OA
* Mahambet AOA

Manbalar
--------

1. ↑  Atirau meditsinasiniң shejіresі. Gʻarifolla Shәңgereev, Өnerbay Janbala -Almati 2010, „Aris" baspasi. \*ISBN 978-601-291-007-0
2. ↑  Atirau: Ensiklopediya. -Almati: Atamұra, 2000 ISBN 5-7667-9129-1
3. ↑  https: //zkgmu.kz/docs/vipuskniku/Atyrau.kaz.pdf