CHIENTHANG yuk mashinasi 
 VinFast LUX SUV V8 Jeneva avtosalonida 2019 
**Vyetnamda avtomobilsozlik sanoati** tez rivojlanayotgan tarmoq boʻlib, asosan ichki bozor sotuvlariga tayanadi. Hozirgi vaqtda ishlab chiqarilayotgan barcha modellar chet el brendlari tomonidan chet elda ishlab chiqarilgan. Avtomobillarga importning yuqori soliqlari tufayli Vyetnam hukumati mahalliy ishlab chiqarishni himoya qiladi. Vyetnam ASEAN erkin savdo hududining aʼzosi boʻlsa-da, avtomobil importi istisno ostida. 2018-yil 1 yanvardan boshlab ASEAN shartnomalari doirasida 30 foizlik import soliqlari toʻxtatildi. Hozirgi vaqtda Vyetnam avtosanoati eksportni amalga oshirish uchun yetarlicha raqobatbardosh emas. 2018-yil aprel holatiga koʻra, Vyetnamda sotilgan avtomobillarning 85 foizi mahalliy ishlab chiqarilgan avtomobillardir.

Doi-Moidan oldin Vyetnamda avtomobillarga egalik qilish juda cheklangan edi va mavjud boʻlgan transport vositalari Ikkinchi Jahon mamlakatlaridan hukumatga siyosiy jihatdan koʻproq muvofiqlashtirilgan mamlakatlardan olib kelingan. 1995-yilda Mitsubishi, Toyota va Isuzu dan boshlab transport vositalarini ishlab chiqarish uchun SKD usuldan foydalangan holda birinchi avtomobil zavodlari qurildi. 2003-yildan 2006-yilgacha avtomobillarni sotishdan olinadigan soliq 5 % dan 50 % gacha oshirildi va shu bilan avtomobil sotishni sekinlashtirdi.

Vyetnam avtomobil bozori nisbatan kichik, ammo Janubi-Sharqiy Osiyoda eng tez rivojlanmoqda.

Vyetnamdagi koʻplab avtomobil ishlab chiqaruvchilar (nodavlat) Vyetnam avtomobil ishlab chiqaruvchilari uyushmasi (VAMA) aʼzolari hisoblanadi.

Avto ehtiyot qismlar
--------------------

Vyetnam jami 4,4 milliard dollarlik avtomobil qismari eksportini amalga oshiradi. Ushbu mahsulotlarning katta qismi Vyetnamda faoliyat koʻrsatadigan xorijiy kompaniyalar tomonidan ishlab chiqariladi. Jami yetkazib beruvchilar soni 2018-yilda 226 tani tashkil etdi.

Xorijiy brendlar
----------------

### Chevrolet

GM Xanoyda CKD zavodiga ega edi, ammo zavod 2018-yilda Vinfastga sotildi.

### Daihatsu

Daihatsu shoʻba korxonasi Vindaco Vyetnamda CKD usulida Terios modelini ishlab chiqaradi. Savdo juda past darajada boʻlganidan toʻrt yil oʻtgach, kompaniya tarqatib yuborildi.

### Fiat

### Ford

Ford Vietnam — bu Ford Motor Company (75 %) va Song Kong Dizel kompaniyasi (25 %) oʻrtasidagi qoʻshma korxona boʻlib, ishlab chiqarish Vyetnamning shimolidagi Xi Dyơng provintsiyasida joylashgan.

### Hino

Hino yuk mashinalari Vetnamda Vinamotor bilan tuzilgan qoʻshma korxonada ishlab chiqariladi. Xino Vetnamda 1996-yildan beri mavjud.

### Honda

 Honda Siti — Vetnamda juda mashhur avtomobil. 
Honda Vietnam — bu Honda va Vyetnam motor va qishloq xoʻjaligi mashinasozlik korporatsiyasining (VEAM) qoʻshma korxonasidir. Bu Vyetnamda eng koʻp sotiladigan mototsikl markasi boʻlib, Vetnamda uchta mototsikl va bitta avtomobil zavodlarini boshqaradi.

### Hyundai

 Vyetnamlik Hyundai i10 
Hyundai modellari CKD usulda , Hyundai va Vyetnamning qoʻshma korxonasi — Hyundai Thanh Kong Auto tomonidan ishlab chiqariladi. Xabarlarga koʻra, Hyundai Grand i10 modelini ishlab chiqarish uchun Ninh Binhda ishlab chiqarish zavodini qurishni jiddiy koʻrib chiqqan.

### Kia

 Vyetnamlik Kia Morning 
2008-yildan beri, Kia Motors transport vositalari THACO Kia qoʻshma korxonasi tomonidan CKD usulda Chu Lai shahrida ishlab chiqarilmoqda. Ishlab chiqarilgan modellar — Kia New Morning, Kia Forte, Kia Sorento, Kia Carens, Kia Cerato, Kia Optima .

### Mazda

THACO, Vina Mazda avtomobil ishlab chiqarish bilan hamkorlikda Mazda 2 modellari Nui Thanh shahridagi zavodda ishlab chiqarilmoqda. Zavod-yiliga 10 mingta transport vositasini ishlab chiqarish quvvatiga ega va 300 ishchi ishlaydi.

### Mitsubishi

 Vyetnamlik Mitsubishi Pajero xavfsizlik veni 
Mitsubishi Motors VinaStar Motors korporatsiyasi va Malayziyaning PROTON Holdings bilan tuzilgan qoʻshma korxonasi orqali Vyetnamda faol ishlaydi. 1997-yilda Mitsubishi Delica mikroavtobusi bilan Mitsubishi Pajero va Mitsubishi Canter ishlab chiqarish yoʻlga qoʻyildi.

### SsangYong

### Suzuki

Suzuki Vyetnamda Dong Nai provinsiyasining Bien Xoadagi zavodida ishlaydigan Visuco shoʻba korxonasi orqali avtomobillar ishlab chiqaradi. Zavodda Super Carry, Ertiga, Grand Vitara, Vitara va Swift avtomobillari, shuningdek Impulse 125 Fi, Hayate 125, UA125-T, Viva 115 Fi, Raider 150 va Axelo 125 mototsikllari ishlab chiqariladi.-yillik ishlab chiqarish 6000 dona avtomobil va 100 000 mototsikl.

### Toyota

 Toyota Innova 
Toyota Motor Vietnam ichki bozorda CKD usulda avtomobillar ishlab chiqariladi. Ishlab chiqarilgan transport vositalari Corolla Altis, Vios, Fortuner (CKD ishlab chiqarish 2018-yilda toʻxtatilgan) va Innova. 2017-yilda 41 000 ta avtomobil ishlab chiqarilgan.

### Mercedes-Benz

Daimler AG Ho Shi Min shahridagi zavodida CKD toʻplamlaridan turli xil Mercedes-Benz modellarini yigʻadi. Mercedes-Benz Vetnam tomonidan yigʻilgan birinchi mashina 1996-yilda E-Class boʻlgan. Zavod Sai Gon Mexanika muhandislik korporatsiyasi bilan qoʻshma korxona hisoblanadi. 2017-yilda zavod 6.000 ta transport vositasini ishlab chiqardi.

Litsenziya orqali ishlab chiqarish
----------------------------------

SAMCO litsenziyaga ega Hyundai avtobuslarini ishlab chiqaradi.

Mahalliy brendlar
-----------------

### Vinfast

VinFast — bu Vyetnamdagi yagona yoʻlovchi tashish transporti markasi. 2018-yil avgust oyida General Motors oʻzining Vyetnam operatsiyalarini Vinfastga sotdi, Vyetnamda GM modellarining distribyutorlik huquqini berdi va Xanoy zavodini Vinfastga topshirdi. Vinfast zavodi Xaypongda rejalashtirilgan zavodga qoʻshimcha ravishda ishlab chiqarilgan transport vositalarini ishlab chiqarishda foydalanadi. Vinfast kompaniyasining bosh direktori GM kompaniyasining sobiq ijrochi direktori Jim DeLukadir.

Sobiq mahalliy brendlar
-----------------------

### Vinaxuki

Vinaxuki yengil tijorat transport vositalarini ishlab chiqardi. Vyetnamda birinchi boʻlib ishlab chiqarilgan yoʻlovchi avtomobili boʻlishi mumkin boʻlgan kichik avtomobil uchun rejalar ham bor edi, ammo kompaniya bankrot boʻlib, 2015-yilda faoliyatini toʻxtatdi. Kompaniyani jonlantirish va ishlab chiqarishni qayta boshlash boʻyicha barcha harakatlar hozirga qadar muvaffaqiyatsiz boʻldi.

### La Dalat

La Dalat — bu Vyetnamda joylashgan fransuz Citroen muhandislari tomonidan ishlab chiqarilgan Citroen 2CV rusumli avtomobil edi. 1969-yildan 1975-yilgacha 5000 ta avtomobil ishlab chiqarilgan boʻlib, bu Vetnamda ishlab chiqarilgan birinchi avtomobil boʻldi.

Savdo
-----

2017-yilda Toyota Vyetnamda yengil avtomobillarni sotish boʻyicha eng yuqori ulushni (23 %) egalladi.

2020-yil yanvar holatiga koʻra Vyetnamda eng koʻp sotiladigan mashina Hyundai Accent boʻldi, undan keyin Toyota Vios va Hyundai Grand i10 .

Yana qarang
-----------

* Vyetnamda transport
* Avtomobilsozlik
* Mamlakat boʻyicha avtomobilsozlik
* Osiyo avtomobil ishlab chiqaruvchilari roʻyxati
* Avtotransport ishlab chiqarish boʻyicha davlatlar roʻyxati

Manbalar
--------

1. ↑  „Many carmakers join Honda, Toyota in suspending exports to Vietnam - Tuoi Tre News".
2. ↑  SALES REPORT (APRIL 2018)
3. 1 2  „Hyundai Motor considering plant in Vietnam". 13-yanvar 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-aprel 2020-yil.
4. ↑  *hung.nguyen.1412@gmail.com.* „INTRODUCTION". *vama.org.vn*.
5. ↑  *VnExpress.* „Vietnamese firms conspicuously absent as auto parts industry thrives - VnExpress International".
6. ↑  Xe địa hình giá rẻ Daihatsu Terios của Vindaco Xuân Thu — VnExpress 7/1/2003, 14:00 (GMT+7)
7. ↑  BBCVietnamese.com
8. ↑  „HINO". 13-may 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-aprel 2020-yil.
9. ↑  *VIR.* „Honda Vietnam makes bank on Vietnamese motorcycle market" (21-oktabr 2017-yil).
10. ↑  „Hyundai Motor to build assembly plant in Vietnam: report".
11. ↑  „THACO". *www.thacogroup.vn*. 17-fevral 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-aprel 2020-yil.
12. ↑  *bizhub.vn.* „Local car-maker wins Kia Motors' Best Global Partner".
13. ↑  „MAZDA: Mazda2 Local Assembly Begins at New Vietnam Plant - News Releases". *www2.mazda.com*.
14. ↑  Press Release | Mitsubishi Motors Corporation
15. ↑  *COFICO | Visuco Automobile Factory*, 2018-10-24da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2020-04-17
16. ↑  Việt Nam Suzuki
17. ↑  „Toyota Vietnam recalls cars with faulty absorbers - Xinhua - English.news.cn". *www.xinhuanet.com*. 10-avgust 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-aprel 2020-yil.
18. ↑  *VIR.* „Toyota Motor Vietnam adapts to ASEAN challenge" (18-noyabr 2017-yil).
19. ↑  „August sales up for Toyota Vietnam". 22-sentyabr 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-aprel 2020-yil.
20. ↑  *arxiv nusxasi*, 2019-08-27da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2020-04-17
21. ↑
22. ↑  *Nguyen.* „GM to transfer Vietnam operation to Vingroup's car arm, eyes sales...".
23. ↑  *vietnamnet.vn.* „Vingroup appoints foreign CEO for VinFast - News VietNamNet". *english.vietnamnet.vn*. 25-mart 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-aprel 2020-yil.
24. ↑  „LA DALAT". 9-may 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-aprel 2020-yil.
25. ↑  „Made In Vietnam: La Dalat - Saigoneer". *saigoneer.com*.
26. ↑  „Vietnam Wants to Make Its Own Cars".
27. ↑

Havolalar
---------

* Media related to Automotive industry in Vietnam at Wikimedia Commons