**Voleybol Milliy Ligasi** (ingl. *Volleyball Nations League*, qisqa. VNL) — milliy voleybol terma jamoalarining har yilgi turniri, uning birinchi o'yini 2018 yilda bo'lib o'tdi.

Tarix
=====

Xalqaro voleybol federatsiyasi 2017 yil 12 oktyabrda Parijda tashkilot tashkil etilganining 70 yilligini nishonlaydigan kechada yangi turnir tashkil etilganligini rasman e'lon qildi. Millatlar voleybol Ligasi xalqaro taqvimda erkaklar jahon ligasi va ayollar Jahon Gran-prisini almashtirdi. Turnirning birinchi o'yini 2018 yil 15 mayda ayollar jamoalari uchun va 25 mayda erkaklar uchun boshlandi, final raundlari iyun oyining oxirida iyul oyining boshida Nankinda va Vilnev — d'askadagi "Pyer Morua" futbol stadionida o'tkazildi. Debut mavsumida va keyingi yilgi o'yinlarda Rossiya erkaklar terma jamoasi va AQSh xotin-qizlar terma jamoasi g'olib bo'ldi.

2020 yilda Millatlar Ligasi turnirlari, shuningdek, talabgorlar Kubogi saralash musobaqasi dastlab COVID — 19 koronavirus infeksiyasi pandemiyasi tufayli ko'chirildi, so'ngra butunlay bekor qilindi.

Raqobat tizimi
==============

Millatlar voleybol Ligasining formati erkaklar va ayollar jamoalari uchun bir xil. Har bir turnirda 16 ta jamoa ishtirok etadi, ulardan 12 tasi "asosiy" deb nomlanadi (ular natijalardan qat'i nazar Millatlar Ligasida o'z o'rnini saqlab qoladilar), 4 tasi esa "talabgor"deb nomlanadi.

2018-2019 yillardagi turnirlarda dastlabki raund doirasida jamoalar tur tizimi bo'yicha bir aylanmada o'ynashdi. Besh o'yin haftasining har birida o'yinlar to'rtta mamlakatda to'rtta jamoadan iborat guruhlarda o'tkazildi. Ayollar seshanba, chorshanba va payshanba kunlari, erkaklar esa juma, shanba va yakshanba kunlari o'ynashdi. Final raundi (final olti) ishtirokchilari dastlabki bosqich yakunlari bo'yicha eng yaxshi 5 ta jamoa va final raundi xonadoni jamoasi bo'ldi. "Olti final" da dastlab uchta jamoadan iborat guruhlarda bir davra o'yinlari o'tkazildi, so'ngra eng kuchli to'rtta jamoa yarim final o'yinlari va 1-va 3-o'rinlar uchun finallarni o'ynadi. 2021 yilda davom etayotgan COVID-19 pandemiyasi tufayli turnirlar odatdagi tizim bo'yicha emas, balki bitta shaharda o'tkazildi.

2022 yilda Millatlar Ligasining o'yin formati o'zgartirildi. Dastlabki bosqichda erkaklar va ayollar jamoalari navbatma-navbat uchta o'yin haftasini (seshanbadan yakshanbagacha) o'tkazadilar, har bir o'yin haftasida to'rtta raqib bilan o'ynaydilar. Shunday qilib, barcha terma jamoalar dastlabki raundda 12 o'yin o'ynaydilar. Eng kuchli sakkizta jamoa final raundiga chiqadi, u erda pley-off tizimi bo'yicha turnir g'olibini aniqlaydi.

Millatlar Ligasi: erkaklar
==========================

### Sovrindorlar**:**

| Yil | Final raundi o'tkaziladigan joy | 1 orin | 2 orin | 3 orin |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **2018** | Vilnev-d'ask (Fransiya) | Rossiya | Fransiya | AQSH |
| **2019** | Chikago (AQSH) | Rossiya | AQSH | Polsha |
| **2020** | Turnir COVID-19 pandemiyasi tufayli bekor qilindi |
| **2021** | Rimini (Italiya) | Braziliya | Polsha | Fransiya |
| **2022** | Kazalekkyo-di-Reno | Fransiya | AQSH | Polsha |
| **2023** | Gdansk - Sopot | Polsha | AQSH | Yaponiya |

### Ishtrokchilar:

* Yashil bilan boyalip turgan komanadalar asosiy jamoalar
* To'q sariq boyalip turgan komandalar da'vogarlar

| Komandalar | 2018 | 2019 | 2021 | 2022 | 2023 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Avstraliya bayrogʻi Avstraliya | 13 | 13 | 16 | 16 | — |
| Argentina bayrogʻi Argentina | 14 | 7 | 9 | 9 | 5 |
| Bolgariya bayrogʻi Bolgariya  | 11 | 12 | 15 | 14 | 15 |
| Braziliya bayrogʻi Braziliya | 4 | 4 | 1 | 6 | 6 |
| Olmoniya bayrogʻi Germaniya | 9 | 14 | 13 | 12 | 11 |
| Eron bayrogʻi Eron  | 10 | 5 | 12 | 7 | 14 |
| Italiya bayrogʻi Italiya | 8 | 8 | 10 | 4 | 4 |
| Kanada bayrogʻi Kanada | 7 | 9 | 8 | 15 | 12 |
| Xitoy bayrogʻi Xitoy  | 15 | 16 | — | 13 | 16 |
| Kuba bayrogʻi Kuba  | — | — | — | — | 13 |
| Niderlandlar bayrogʻi Niderlandiya | — | — | 14 | 8 | 10 |
| Polsha bayrogʻi Polsha | 5 | 3 | 2 | 3 | 1 |
| Portugaliya bayrogʻi Portugaliya  | — | 15 | — | — | — |
| Janubiy Koreya bayrogʻi Koreya Respublikasi | 16 | — | — | — | — |
| Rossiya bayrogʻi Rossiya  | 1 | 1 | 5 | — | — |
| Serbiya bayrogʻi Serbiya  | 5 | 11 | 6 | 11 | 9 |
| Sloveniya bayrogʻi Sloveniya  | — | — | 4 | 10 | 7 |
| AQSH bayrogʻi AQSh | 3 | 2 | 7 | 2 | 2 |
| Fransiya bayrogʻi Fransiya | 2 | 5 | 3 | 1 | 8 |
| Yaponiya bayrogʻi Yaponiya  | 12 | 10 | 11 | 5 | 3 |

### Medallar hisooblari

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Oʻrin | Mamlakat | Oltin | Kumush | Bronza | Jami |
| 1 | Rossiya bayrogʻi Rossiya | 2 | 0 | 0 | 2 |
| 2 | Polsha bayrogʻi Polsha | 1 | 1 | 2 | 4 |
| 3 | Fransiya bayrogʻi Fransiya | 1 | 1 | 1 | 3 |
| 4 | Braziliya bayrogʻi Braziliya | 1 | 0 | 0 | 1 |
| 5 | AQSH bayrogʻi AQSh | 0 | 3 | 1 | 4 |
| 6 | Yaponiya bayrogʻi Yaponiya | 0 | 0 | 1 | 1 |

Millatlar Ligasi: hotin-qizlar
==============================

### Sovrindorlar:

| Yil | Final raundi o'tkaziladigan joy | 1 orin | 2 orin | 3 orin |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **2018** | Nankin (Qitoy) | AQSH | Turkiya | Qitoy |
| **2019** | Nankin (Qitoy) | AQSH | Braziliya | Qitoy |
| **2020** | *Turnir COVID-19 pandemiyasi tufayli bekor qilindi* |
| **2021** | Rimini (Italiya) | AQSH | Braziliya | Turkiya |
| **2022** | Ankara (Turkiya) | Italiya | Braziliya | Serbiya |
| **2023** | Arlington (AQSH) | Turkiya | Qitoy | Polsha |

### Ishtrokchilar:

* Yashil bilan boyalip turgan komanadalar asosiy jamoalar
* To'q sariq boyalip turgan komandalar da'vogarlar

| Komandalar | 2018 | 2019 | 2021 | 2022 | 2023 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Argentina bayrogʻi Argentina | 16 | — | — | — | — |
| Belgiya bayrogʻi Belgiya | 13 | 7 | 9 | 15 | — |
| Bolgariya bayrogʻi Bolgariya  | — | 16 | — | 14 | 13 |
| Braziliya bayrogʻi Braziliya | 4 | 2 | 2 | 2 | 5 |
| Olmoniya bayrogʻi Germaniya | 11 | 10 | 10 | 10 | 8 |
| Dominika Respublikasi bayrogʻi Dominikan Respublikasi  | 14 | 8 | 6 | 9 | 11 |
| Italiya bayrogʻi Italiya | 7 | 5 | 12 | 1 | 6 |
| Kanada bayrogʻi Kanada | — | — | 14 | 12 | 10 |
| Xitoy bayrogʻi Xitoy  | 3 | 3 | 5 | 6 | 2 |
| Niderlandlar bayrogʻi Niderlandiya | 5 | 11 | 7 | 11 | 12 |
| Polsha bayrogʻi Polsha | 9 | 5 | 11 | 13 | 3 |
| Janubiy Koreya bayrogʻi Koreya Respublikasi | 12 | 15 | 15 | 16 | 16 |
| Rossiya bayrogʻi Rossiya  | 8 | 14 | 8 | — | — |
| Serbiya bayrogʻi Serbiya  | 5 | 13 | 13 | 3 | 9 |
| Tailand bayrogʻi Tailand  | 15 | 12 | 16 | 8 | 14 |
| Turkiya bayrogʻi Turkiya | 2 | 4 | 3 | 4 | 1 |
| AQSH bayrogʻi AQSh | 1 | 1 | 1 | 5 | 4 |
| Xorvatiya bayrogʻi Xorvatiya  | — | — | — | — | 15 |
| Yaponiya bayrogʻi Yaponiya  | 10 | 9 | 4 | 7 | 7 |

### Medallar hisobi

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Oʻrin | Mamlakat | Oltin | Kumush | Bronza | Jami |
| 1 | AQSH bayrogʻi AQSh | 3 | 0 | 0 | 3 |
| 2 | Turkiya bayrogʻi Turkiya | 1 | 1 | 1 | 3 |
| 3 | Italiya bayrogʻi Italiya | 1 | 0 | 0 | 1 |
| 4 | Braziliya bayrogʻi Braziliya | 0 | 3 | 0 | 3 |
| 5 | Xitoy bayrogʻi Xitoy | 0 | 1 | 2 | 3 |
| 6 | Polsha bayrogʻi Polsha | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 6 | Serbiya bayrogʻi Serbiya | 0 | 0 | 1 | 1 |

Havolalar
=========

Rasmiy veb-sayt

Voleybol: yangi xalqaro turnir "Millatlar Ligasi"deb nomlandi