recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Gʻalaba bogʻi** Rigadagi park, Daugava daryosining chap qirgʻogʻida, Agenskalns tumanida joylashgan. Bogʻning zamonaviy koʻrinishdagi hududi 36,7 gektarni tashkil etadi.

Tarixi
------

Latviya Rossiya imperiyasi tarkibida boʻlgan yillarida, bogʻ **Riga Petrovsky Park** nomi bilan mashhur edi. U 1909-yilda Livoniya gubernatorligining Rossiya imperiyasiga haqiqiy qoʻshilishining ikki yuz yillik yubileyini keng koʻlamli nishonlash arafasida yaratilgan. Park majmuasining rasmiy ochilish marosimi 1910-yil oʻrtalarida Tsar Nikolay II va Riga meri Jorj Armitstead ishtirokida boʻlib oʻtdi.

1923-yilda, park 1919-yilda Latviya Mustaqillik urushi davrida polkovnik Pavel Bermondt-Avalov qoʻmondonligi ostida Gʻarbiy Rossiya koʻngillilar armiyasi ustidan qozonilgan gʻalaba sharafiga **Gʻalaba bogʻi** nomiga oʻzgartirildi.

Ikkinchi Jahon urushi oldidan Latviya poytaxti aholisi uchun ijtimoiy ahamiyatga ega boʻlgan yangi dam olish markazini yaratishga qaratilgan parkni rekonstruksiya qilish ishlari amalga oshirildi. Sovet istilosi davrida Riga shahar kengashi 1961-yildagi Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasining 22-s’ezdidan keyin bogʻning nomini oʻzgartirishga qaror qildi. 1985-yilga kelib esa Sovet Latviyasi va Rigani nemis fashistik bosqinchilaridan ozod qilganlarga monument ochildi va bu vaqtda Riga shahar kengashi parkni yana Gʻalaba bogʻi nomiga oʻzgartirdi.

2022-yilda Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishi ortidan yodgorlik 22-25-avgust kunlari yopib qoʻyildi.

Manbalar
--------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Victory Park (Riga)*** haqida turkum mavjud |

1. ↑  Evdokimov Alexey*. Рига. Ближний Запад, или Правда и мифы о русской Европе*, 2015. ISBN 9785457930940. 12-yanvar 2019-yilda qaraldi.
2. ↑  „Парк Победы :: Парки Агенскалнса :: Агенскалнс :: Другая Рига". *Citariga.lv*. Qaraldi: 12-yanvar 2019-yil.
3. ↑  „Demolition of Soviet Victory monument in Rīga". Public Broadcasting of Latvia (25-avgust 2022-yil). Qaraldi: 25-avgust 2022-yil.
4. ↑  „79 m tall obelisk of Soviet Victory Monument toppled in Pārdaugava". Baltic News Network (26-avgust 2022-yil). Qaraldi: 26-avgust 2022-yil.
5. ↑  „Largest Soviet monument in Baltics dismantled in Riga". *The Baltic Times* (26-avgust 2022-yil). Qaraldi: 26-avgust 2022-yil.
**Ahiil** — Isroil shohi Axab hukmronligi davrida yashagan baytillik edi.

Iyerixon (Nav). Bu harakat uning oʻgʻillarini yoʻqotishiga olib keldi: shaharni tiklash boshlanishida katta oʻgʻli Aviram, eng kichigi Segub esa shahar darvozalari oʻrnatilgan paytda vafot etdi (Nav. 6:25 va 3Tsar. 16:34). Brockhaus Injil Entsiklopediyasida aytilishicha, Ahiilning oʻzi ham Qonunning bu buzilishi natijasida vafot etgan.

Ahiil oʻgʻillarining oʻlimi sababi
Lopuxinning tushuntirish Injilida aytilishicha, bu voqea shoh Axab hukmronligi davrida, Isroilda butparast xudolar Baal va Astartaga sigʻinishlar gullab-yashnay boshlaganida sodir boʻlgan. Izohlovchi Bibliyada, shuningdek, Yoshua aytgan laʼnatning amalga oshishi natijasida Ahiilning bolalari oʻlimiga ishora qiladi. V.P. Vixlyantsev lugʻatida ham shunday fikr bor: muallif Ahiilning oʻgʻillari qurbon qilingan deb daʼvo qiladi.

Iyerixoni qayta tiklashning ahamiyati
Bu epizodda Ohiil Sinay togʻida tuzilgan ahdni buzgan holda, butparast xudolar Baal va Astartaga sigʻinishni koʻtargan shoh Axabning istagini amalga oshirdi. Iyerixon oʻz mavqeiga koʻra Muqaddas Yerning asosiy markazi boʻlib, laʼnatga qaramay, uning qayta yaratilishi ramziy maʼnoga ega edi.

Manbalar
--------

1. ↑  Ахиил // Библейская энциклопедия архимандрита Никифора. — М. 1891—1892.
2. ↑  Фритц Ринекер, Герхард Майер „Иерихон",*. Библейская энциклопедия Брокгауза*, 1999.
3. ↑   „Толкование на третью книгу Царств. Глава 16 стих 34",*Толковая Библия, или комментарий на все книги Священного Писания Ветхого и Нового Завета*, Издание преемников А. П. Лопухина, 1905 — 447 bet.
4. ↑  В.П. Вихлянцев „Ахиил",*. Полный и подробный Библейский Словарь к русской канонической Библии*, 2003.
**Quyosh pechi** — materiallarni quyosh nuri yordamida eritish va ularga quyosh nuri issiqligi bilan ishlov berish uchun moʻljallangan qurilma. Gelioqu-rilmaning bir turi. Quyosh pechi qisqa fokusli geliokonsentrator, Quyosh nurini qabul qiluvchi qurilma (pech) va quyosh harakatini kuzatib boruvchi avtomatik tizim (qurilma oʻqini doimo Quyoshga qaraydigan qilib uzluksiz burib turadi) dan iborat. Qabul qilish qurilmasi geliokonsentrator fokusida joylashgan boʻlib, yorugʻlik oʻtkazuvchi tuynukli kameradan iborat. Kamera ichida vakuum va inert gazi atmosferasini yaratish mumkin. Koʻpgina Quyosh pechi Quyosh ketidan buriladigan oriyentator (quyosh nurini geliokon-sentratorga yoʻnaltirib beruvchi yassi oyna) bilan jihozlanadi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Melrose** (talaffuzi: *Melros*) — AQShning Massachusets shtatida joylashgan shahardir. Aholisi 2020-yil Amerika Qoʻshma Shtatlari aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, 29 817 kishini tashkil qilgan. 

| Aholi o‘sish tarixi |
| --- |
| Yil | Aholi |  | %± |
| **1910** | 15 715 |  | — |
| **1920** | 18 204 |  | 158% |
| **1930** | 23 170 |  | 273% |
| **1940** | 25 333 |  | 93% |
| **1950** | 26 988 |  | 65% |
| **1960** | 29 619 |  | 97% |
| **1970** | 33 180 |  | 120% |
| **1980** | 30 055 |  | −94% |
| **1990** | 28 150 |  | −63% |
| **2000** | 27 134 |  | −36% |
| **2010** | 26 983 |  | −06% |
| **2020** | 29 817 |  | 105% |

Geografiyasi
------------

Melrose shahri 42°27′33″N 71°3′44″W﻿ / ﻿42.45917°N 71.06222°W﻿ / 42.45917; -71.06222GO (42,459045, −71,062339) koordinatalarda joylashgan.

Amerika Qoʻshma Shtatlari aholini roʻyxatga olish byurosi maʼlumotlariga koʻra, shaharning umumiy maydoni 4.8 kvadrat mil (12 km2) ni tashkil qiladi, shundan 4.7 kvadrat mil (12 km2) quruqlik va 0.1 kvadrat mil (0.26 km2) yoki 1,26% suvdan iborat. Shaharning eng katta suv havzasi shahar markaziga yaqin joylashgan.

Demografiyasi
-------------

2010-yildagi aholini roʻyxatga olish holatiga koʻra, shaharda 26 983 kishi, 11 213 xonadon va 7 076 oila istiqomat qilgan. Shaharning irqiy tarkibi 91,1% oq tanlilar, 2,4% afro-amerikaliklar, 0,1% tubjoy amerikaliklar, 3,8% osiyoliklar, 0,9% boshqa irqlar va 1,7% ikki yoki undan ortiq irqlardan iborat edi. Har qanday irqga mansub ispan yoki lotinlar aholining 2,5 foizini tashkil qiladi.

Shaharda 11 213 ta xonadon mavjud boʻlib, ulardan 28,4% 18 yoshgacha boʻlgan bolalari bor, 51,4% er-xotinlar birga yashaydilar, 9,1% eri boʻlmagan ayollar va 36,9% oilasizlar edi. Barcha uy xoʻjaliklarining 31,3 foizi yolgʻiz yashovchi shaxslar, 13,5 foizi esa 65 va undan katta yoshdagi yolgʻiz yashaydigan shaxslardan iborat.

Shahar aholisi yosh taqsimotiga koʻra, 23,5% 20 yoshgacha, 4% 20 yoshdan 24 yoshgacha, 27,4% 25 yoshdan 44 yoshgacha, 29,2% 45 yoshdan 64 yoshgacha, 15,9% 65 yosh yoki yoshi kattaroqdir. Aholining oʻrtacha yoshi 41,9 yoshni tashkil etadi. Har 100 ayolga 88,8 erkak toʻgʻri keladi. 18 va undan katta yoshdagi har 100 ayolga 85,4 erkak toʻgʻri keladi.

Manbalar
--------

1. ↑  Goss, Elbridge Henry*. The Centennial Fourth: Historical Address Delivered in Town Hall, Melrose, Mass. July 4, 1876*, 1876 — 35 bet.
2. ↑  „US Gazetteer files: 2010, 2000, and 1990".  United States Census Bureau (12-fevral 2011-yil). Qaraldi: 23-aprel 2011-yil.
3. ↑  „U.S. Census website".  United States Census Bureau. Qaraldi: 31-yanvar 2008-yil.
**Victoria De Angelis** (talaffuzi: Viktoriya De Anjiles; 38-aprel 2000-yil, Rim, Italiya) bas-gitarachi va *Zitti e buoni* qoʻshigʻi bilan Eurovision qoʻshiq tanlovi 2021 da gʻolib chiqqan italyan *Måneskin* rok guruhining asoschilaridan biri.

Victoria Rimda oʻsganiga qaramay, onasi Daniyalik boʻlganligi uchun u Daniya tilida yaxshi gapira oladi.

Tarjimayi holi
--------------

Victoria De Angelis 2000-yil 28-aprelda Rimda tugʻilgan. Victoria sakkiz yoshida gitara chalishni boshlagan va oʻrta maktabda oʻqiyotganda musiqa maktabiga borgan. Biroq, u klassik gitara chalishni yaxshi bilmaganligi uchun oʻqituvchisi unga bass gitara sotib olishni taklif qilgan va oʻn bir yoshidan boshlab Victoria faqat bas-gitara chaladi. Victoria J.F.Kennedi nomidagi litseyga qatnagan va u yerda gitarachi Thomas Raggi bilan doʻstlashgan. 2015-yilda Victoria va Thomas rok guruhiga asos solgan. Keyinchalik guruhga ular bilan bir litseyda oʻqigan vokalchi Damiano David qoʻshildi. Barabanchi Ethan Torcio guruhga Facebook tarmogʻidagi reklama orqali aʼzo boʻlgan. Oʻzlarining musiqiy guruhi uchun nom topish vaqti kelganida, doʻstlar Victoriadan Daniya tilida bir necha soʻz aytishni soʻrashgan va ularga „oy nuri" deb tarjima qilinuvchi Måneskin nomi yoqib qolgan.

2017-yilda guruh X Factor shousining italyancha versiyasida ishtirok etib, *Beggin'*, *Somebody Told Me* va *Kiss This* qoʻshiqlarini oʻzlarining talqinida kuylab hamda oʻzlarining *Chosen* qoʻshigʻini ijro etib, 2-oʻrinni egallagan.

2021-yilda guruh Sanremo festivalida gʻolib boʻlishgan. Bu gʻalaba yosh musiqachilarga 2021-yil 22-may kuni Niderlandiyaning Rotterdam shahrida boʻlib oʻtgan Eurovision qoʻshiq tanlovi 2021 finalida *Zitti e buoni* qoʻshigʻi bilan oʻz mamlakatini himoya qilish va gʻolib chiqish imkoniyatini berdi.

Manbalar
--------

1. ↑  *(unspecified title)*
2. ↑  „Итальянская группа прокомментировала свою победу на Евровидении" (ru). *РИА Новости* (23-may 2021-yil). 23-may 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-avgust 2021-yil.
3. ↑  *Andrea Laffranchi.* „Maneskin, Victoria De Angelis: «Damiano? L’avevamo cacciato perché troppo pop. Il nome della band l’ho scelto io»" (it). *Corriere della Sera* (18-mart 2020-yil). 28-dekabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-avgust 2021-yil.
4. ↑  „Congratulations ITALY: Måneskin win Eurovision Song Contest 2021" (en-gb). *Eurovision.tv* (22-may 2021-yil). 22-may 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-iyul 2021-yil.
5. ↑  „"Victoria De Angelis wiki, dating, boyfriend, net worth, Maneskin, height"".  *hollywoodsmagazine.com* (24-may 2021-yil). 26-may 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26 мая 2021.
6. ↑  „"Who is Victoria De Angelis? Boyfriend, mother, years, Instagram"".  *italy24news.com* (22-may 2021-yil). 26-may 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26 мая 2021.
Axja hududidagi kichik koʻl
 Fridebert Tuglas muzeyi va kutubxonasi
**Axja** kichik tuman (*alevik*) Estoniyaning janubi-sharqidagi Polva okrugi, Polva cherkovida joylashgan  .Axja daryosi nomi bilan atalgan, u 191-kmda joylashgan.Tallindan janubi-sharqda va Polvadan taxminan 16 km shimolda.

Ahja manor
----------

Ahja mulkiga eng qadimgi manbalar(nemischa:) 1553 yildan buyon mavjud. U 17-asrda Oxenstierna oilasiga mansub boʻlgan, ammo keyinchalik qisqartirish deb ataladigan yoʻllardan biri orqali Shvetsiya davlati tomonidan bosib olingan.

1716-yilda u Iogann Ernst Glyukning bevasi Kristina Glyukga berildi, uning oilasida boʻlajak Rossiya Ketrin I ulgʻaygan. Hozirgi ikki qavatli, barokko uslubidagi, pavilon shaklidagi asosiy kirish qismi Kristina Glyukning kuyovi boʻlgan Fransua Gilemot de Villebois  mulkchilik davridan boshlangan. Bino 1749-yilda qurib bitkazilgan, ehtimol Sankt-Peterburgdan kelgan usta quruvchilar tomonidan qurilgan.

1770-yilda Yakob Maykl Reynxold Lenz ikki yil davomida mulk boshqaruvchisi boʻldi. Keyinchalik u turli Boltiqboʻyi nemis oilalariga tegishli edi. Ulardan biri fon Brash edi, u manor parkida oʻz oila aʼzolari uchun dafn ibodatxonasini qurgan .

Qarang
------

* Estoniyadagi saroylar va uylar roʻyxati

Taniqli odamlar
---------------

* Signy Aarna (1990-yilda tugʻilgan), futbolchi.
* Andrus Murumets (1978- yilda tugʻilgan), kuchli odam.
* Fridebert Tuglas (1886-1971), yozuvchi.

Yana qarang
-----------

* Estoniyadagi saroylar va uylar roʻyxati

Manbalar
--------

1. ↑  „NGA GeoNames Database".  National Geospatial-Intelligence Agency. Qaraldi: 9-iyul 2008-yil.
2. 1 2  *Spotting History.* „Ahja Manor".  SpottingHistory.com. Qaraldi: 30-dekabr 2012-yil.

Spotting History. „Ahja Manor". SpottingHistory.com. Retrieved 30 December 2012.
3. ↑  Sakk, Ivar*. Estonian Manors - A Travelogue*. Tallinn: Sakk & Sakk OÜ, 2004 — 228 bet. ISBN 9949-10-117-4.
4. ↑  Hein, Ants*. Eesti Mõisad - Herrenhäuser in Estland - Estonian Manor Houses*. Tallinn: Tänapäev, 2009 — 155 bet. ISBN 978-9985-62-765-5.

Havolalar
---------

* Estoniya Manors Portalidagi Ahja manor
**Oʻzbekiston aloqa va axborotlashtirish agentligi** aloqa va axborotlashtirish sohasidagi masalalarni hal etish va davlat siyosatini olib borish hamda radiochastota spektridan foydalanish uchun vakolatlangan muvofiqlashtiruvchi boshqaruv organi hisoblanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2002-yil 30-mayda PF-3080-son „Kompyuterlashtirishni yanada rivojlantirish va axborot-kommnikatsiya texnologiyalarini joriy etish toʻgʻrisida" farmoniga binoan Oʻzbekiston Respublikasining sobiq Aloqa vazirligi zaminida tashkil etilgan Oʻzbekiston pochta va telekommunikatsiya agentligi Oʻzbekiston aloqa va axborotlashtirish agentligiga aylantirilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Rahbariyat, *aci.uz*
2. 1 2  Agentlik haqida Wayback Machine saytida arxivlandi (2012-05-09).*aci.uz*

Havolalar
---------

* Rasmiy sayti Wayback Machine saytida arxivlandi (2012-06-06).

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sharq muzeyi** — jahondagi eng yirik muzeylardan biri. Moskvada 1918-yilda tashkil topgan. 1925-yilgacha Art Asian (Osiyo sanʼati), 1962-yilgacha Sharq madaniyati muzeyi, 1992-yilgacha Sharq xalqlari sanʼati muzeyi deb atalgan; 1992-yildan hozirgi nomda. Muzey 19-asr 1-choragida klassitsizm uslubida qurilgan binoda (meʼmor D. Jilyardi) joylashgan; muzey fondi, kutubxonasi va taʼmirlash ustaxonasi boshqa binoda. Muzey toʻplamida qadimiy, oʻrta asrlar va zamonaviy Sharq mamlakatlarining sanʼat asarlari saqlanadi. Muzey fondi rossiyalik taniqli sanʼat ishqibozlarining shaxsiy toʻplamlari negizida barpo etilib, boshqa fondlardan oʻtkazilgan, sotib olingan sanʼat asarlari hisobiga boyitib boriladi. Muzeyda 100 dan ortiq mamlakatlarning rangtasvir, grafika, haykaltaroshlik, amaliy bezak sanʼati asarlari, ilmiy ekspeditsiyalarda topilgan arxeologik eksponatlar toʻplangan. Yaponiya, Xitoy, Eron, Hindiston, Janubiy Sharqiy va Markaziy Osiyo mamlakatlari sanʼat asarlari muzeyning eng yirik toʻplamlaridir. Jumladan, oʻzbekistonlik rassomlar A. Volkov, N. Karaxan, P. Benkov, O. Tatevosyan, B. Hamdamiy, Oʻ. Tansiqboyev, A. Abdullayev, B. Jalolov, L. Ibrohimov va boshqalarning asarlari ham bor.

Muzey ilmiy tekshirish instituti maqomiga ega boʻlib, muhim ilmiy tekshirish ishlari olib boradi, arxeologik va etnografik ekspeditsiyalar, konferensiyalar uyushtiradi, ilmiy toʻplamlar, yoʻlkoʻrsatkichlar, kataloglar, ilmiy maʼlumotnoma va maʼruzalar toʻplamlari nashr etadi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Melvin L. Barnet** — 1914-yil 5-noyabr sanasida tavallud topgan. 1953 hamda 1955-yillarda *The New York Times gazetasining* nusxa muharriri sifatida faoliyat olib borgan. Melvin L. Barnet 1955-yilda Senat quyi qoʻmitasi tinglovida Amerika Qoʻshma Shtatlari Konstitutsiyasiga Beshinchi tuzatishni taklif qilganda darhol ishdan boʻshatilishi bilan mashhur edi. Melvin L. Barnet 1998-yil 17-iyunda vafot etgan.

Eshitish
--------

Garvardda tahsil olgan jurnalist Barnet kommunist sifatida Senatning ichki xavfsizlik quyi qoʻmitasi oldida Uinston Burdettning koʻrsatmasida ayblanayotgan bir paytda *The New York Times gazetasiga* ishlagan edi.

Barnet 1955-yil 13-iyulda quyi qoʻmita oldida chaqirildi. Sud majlisidagi senatorlar Barnet hamda uning sheriklarining 1930-yillardagi siyosiy faoliyati bilan bogʻliq edi. Barnet quyi qoʻmitaga 1942-yilda kommunizmdan voz kechganini aytdi. Keyin quyi qoʻmita undan „kommunist sifatida" tanigan yoki tanimagan boshqa odamlar haqida soʻroq qilishga oʻtdi.

Qoʻmita advokati yana 20 kishining ismini koʻrsatdi, lekin Melvin L. Barnet har safar berilgan savolga bitta xuddi shu jumla bilan javob berdi: „Men 5-tuzatish boʻyicha oʻz imtiyozimni tasdiqlayman, ser". Burdettning ismi koʻrsatilganda Barnet hatto oʻz ayblovchisini ham „kommunist" deb bilishdan bosh tortdi.

Sud majlisi tugagandan keyin Melvin L. Barnet *Times* Vashington byurosiga qaytib keldi. Barnet u yerda unga qisman uning xatti-harakati „Times oʻzining yangiliklar xodimi sifatida sizga boʻlgan ishonchini yoʻqotdi" degan yozuvni topshirdi.

Barnetning jurnalistikadagi faoliyati afsuski tinglov kuni tugadi va u qirq yoshda edi.

Manbalar
--------

Havolalar
---------

* Melvin Barnet, 83 yoshli, Times muharriri kommunizmda ayblanib, ishdan boʻshatildi. MICHAEL T. KAUFMAN tomonidan. New York Times. 1998 yil 19-IYUN.
* The New York Times Shafted My Father, Maykl Kross-Barnet, Los-Anjeles Tayms, 2005 yil 26-iyun.
**Qosim Sorokin** (1899—1938) — oʻqituvchi, davlat va siyosat arbobi. OʻzSSR xalq maorifi komissari Millati — tatar. Otasi ishchi boʻlgan. Oʻzi O‘qituvchi. 1919-yildan VKP(b) aʼzosi, 1929-yildan kasaba ittifoqi aʼzosi. Maʼlumoti o‘rta, o‘zbek, rus tillarini biladi.

Tarjimayi holi
--------------

Qosim Sorokin 1899-yili dekabrida Ulyanovsk guberniyasida tug‘ilgan. 1921-yilda Sharqshunoslik institutida 1 yil o‘qigan. 1931—1933-yillari marksizm-leninizm kursida o‘qigan. 1913—1917-yillarda taʼtil vaqtlarida omborxonalarda, idorada ishlagan. 1918-yil o‘zbek sovet boshlang‘ich maktabda o‘qituvchi, 1918—1920-yillarda Farg‘ona viloyat xalq maorifi bo‘limida yo‘riqchi.
Viloyat musulmonlar byurosi targ‘ibot-tashviqot bo‘limi mudiri, „Yangi sharq" gazetasida, viloyat siyosiy bo‘limida axborot bo‘limi boshlig‘i, uyezd-shahar partiya komitetida targ‘ibot-tashviqot bo‘lim mudiri vazifalarida ishlagan. 1921-yilda Qo‘qonda chiqayotgan „Mehnat bayrog‘i" gazetasi mas’ul muharriri bo‘lib xizmat qilgan. 1922—1929-yillarda Toshkentda „Turk ROSTA"da tashkilotchi, „Qizil bayroq" gazetasida va qator nashrlarda muharrirlik qilgan. 1923—1924-yillarda „Ozod Buxoro" gazetasida mas’ul muharrir boʻlgan. 1924—1926-yillarda Moskvada VKP(b) Markaziy Komiteti matbuot bo‘limi yo‘riqchisi vazifasida ishlagan.

1926—1929-yillarda Samarqandda O‘zbekiston Kompartiyasi Markaziy Komitetida matbuot bo‘limi mudiri o‘rinbosari, 1927—1929-yillarda „Qizil O‘zbekiston" gazetasida mas’ul muharrir boʻlgan. 1930—1931-yillarda O‘zKompartiya Markaziy komiteti matbuot sektori mudiri vazifasida ishlagan.

O‘zbekiston Kompartiyasi Markaziy Komiteti byurosi 1936-yil 13-iyunda Qosim Sorokinni OʻzSSR xalq maorifi komissari qilib tayinlaydi. Uning bu lavozimga loyiqligini partiya va hukumat rahbarlari F.Xoʻjayev, D.Rizayev, A.Ikromov, A.Karimov, Sharipovlar oʻz soʻzlarida taʼkidlaganlar.

Toshkentga kelgan SSSR Oliy sudi harbiy kollegiyasining 1938-yil 4-oktyabrdagi sayyor yigʻilishida Qosim Sorokin oliy jazoga hum etilgan, hukm oʻsha kuni ijro etilgan. KPSSning XX syezdidan soʻng reabilitatsiya qilingan, partiyaviy staji tiklangan.

Manbalar
--------

1. ↑  Ирзаев Б*. Қосим Сорокин – ҳам нозир, ҳам қаламкаш // "Қатағон қурбонлари ва уларнинг адабий-бадиий ҳамда публицистик мероси". Илмий мақолалар тўплами*. Тошкент, 2015 — 82 bet.
2. ↑  Rustambek Shamsiddinov*. Oʻzbekistonda sovetlarning qatagʻon siyosati va uning oqibatlari. 1-kitob*. Toshkent, „Sharq" 2012 — 65 bet. ISBN 9789943004818.
Koordinatalari: 50°0′15.999999998391″N 36°13′41.999999998792″E﻿ / ﻿50.00444444444399750°N 36.22833333333299777°E﻿ / 50.00444444444399750; 36.22833333333299777GO

**Xarkov universiteti** (ukraincha: *Харківський національний університет імені В. Н. Каразіна*) Ukrainadagi qadimgi universitetlardan biridir. 1805-yil rossiyalik maʼrifatparvar, olim V.N. Karazin tashabbusi bilan tashkil etilgan. Fizika, mat. biol. iqtisodiyot, geol. mashinasozlik, geogr. priborsozlik, tarix, filol. va boshqa ixtisosliklar boʻyicha mutaxassislar tayyorlaydi. Kutubxonasida 3 milliondan ortiq asar saqlanib, universitetda 8 mingga yaqin talaba taʼlim oladi.

Manbalar
--------

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Graduation | *Oliy oʻquv yurti haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Qovun pashshasi** — tangaqanotlilar oilasiga mansub hasharot, qovoqdoshlarga mansub oʻsimliklar (qovun, tarvuz, bodring, qovoqvab.) zararkunandasi. Oʻrta dengiz atrofi, Osiyoda tarqalgan. Ichki karantin obʼyekti. Tanasining uz. 5–6 mm, och sariq, qanotlarida 3 ta sariq yoʻli bor. Urgʻochilari tuxumlarini (120 tagacha) qovun gulbandlariga, oʻsimlik poyalariga kesaklar ostiga yakka-yakka qilib qoʻyadi. 3—5 kun oʻtgach, oqish rangli lichinkalar tuxumdan chiqib qovun xamaklarini teshib kiradi va urugʻlarini kemiradi. 10—15 kun qovun ichida yashagan katta yoshli lichinka qovunni teshib chiqib, tuproq tagida 5—7 sm chuqurlikda gʻumbakka aylanadi. Qovun pashshasining lichinkalari teshgan qovunlarda uzun chuqur yoʻllar paydo boʻladi va ular chiriydi. Qovun pashshasi 2—3 (5) km gacha uchib boradi, bundan tashqari, ular qovun mevalari bilan ham tarqaladi. 4—5 marta avlod beradi.

Kurash choralari: zararlangan qovunlar va oʻsimlik qoldiqlari tezlikda yigʻib, koʻmib yuboriladi, yer kech kuzda chuqur haydaladi, qish oylarida sugʻorib muzlatiladi. Ekishdan oldin urugʻlar dorilanadi. Urugʻlar unib chiqishi, gullashi va xamaklash davrida insektitsidlar eritmalari purkaladi.

Abdulaziz Abbosov.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Dark Souls - bu 2011-yilda FromSoftware tomonidan ishlab chiqilgan va Namco Bandai Games tomonidan nashr etilgan ekshn rolli o'yin. FromSoftware tomonidan avvalroq ishlab chiqarilgan *Demon's Souls*-ning ruhiy vorisi, o'yin Dark Souls seriyasidagi birinchi o'yindir. O'yin Lordran qirolligida bo'lib o'tadi, u yerda o'yinchilar o'zlari boshqarayotgan bosh personajning zoti hisoblangan la'natlangan-o'lmaganlarning taqdirini aniqlash maqsadida ziyoratga yo'lga tushadilar. ***Prepare to Die Edition*** deb nomlanuvchi qo‘shimcha kontentga ega Windows uchun port 2012-yil avgust oyida chiqarilgan. U 2012-yil oktyabr oyida *Artorias of the Abyss* subtitri ostida konsollar uchun ham chiqarilgan.

*Dark Souls* eng zo'r video o'yinlardan biri sifatida e'tirof etilgan. Tanqidchilar uning jangovar chuqurligini, murakkab daraja dizayni va o'yin ichi orqa ma'lumotlaridan foydalanishinii maqtashdi. Biroq, o'yinning qiyinligi turli sharhlarga ega bo'ldi, ba'zilari uni juda murosasiz deb tanqid qilishdi. O'yinning asl Windows versiyasi kamroq qabul qilindi, tanqidlar bir nechta texnik muammolarga qaratilgan edi. 2013-yil aprel oyiga kelib, o'yin dunyo bo'ylab 2 milliondan ortiq nusxada sotilgan. O'yinning 2 davomi 2010-yillarning oʻrtalarida, remaster qilingan versiyasi esa 2018-yilda chiqarilgan.
**Xartazatepa (Asbobtepa)**  — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Navoiy viloyatining Qiziltepa tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Ishlonkoʻp "Madaniyat" MFY, qishloq aholi punkti . Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Navoiy viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida.. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Shoh Shujo** (1617-1661) - boburiy shahzodalardan. Shoh Jahonning 2-oʻgʻli, onasi Mumtoz Mahal Begim. Shoh Jahon uni 1639-yilda Bangalga hokim etib tayinlagan. 1642-yilda unga Orissa ham tortiq qilingan. Shoh Shujo atrofidagi boshqa yerlarni ham zabt etgan, yaʼni amalda Sharqiy Hindiston uning tasarrufida boʻlgan. U bu oʻlkalarda 20 yildan ortiq (1639—60) hukmronlik qilgan. Shoh Jahon 1657-yilning dekabrda Bangalda oʻzini podshoh deb eʼlon qilgan. Otasi vafot etgach, akauka shahzodalar oʻrtasida taxt uchun kurash boshlanib ketgan. 1659-yil 5 yanvarda Avrangzeb Sh.shahrini jangda magʻlub etadi, u qolganqutgan askarlari bilan Bangalga qochgan. 1660-yilda oilasi va navkarlari bilan Arakan (hozirgi Myanma) ga panoh istab kelgan, avval Makkaga, undan yo Turkiyaga, yo Eronga oʻtib ketish niyatida boʻladi, lekin ayrim maʼlumotlarga qaraganda, oʻsha yerda bolachaqasi bilan birga oʻldirib yuboriladi.

Shoh Shujo oʻqimishli, madaniyatli shaxs boʻlgan, saroydagi shoir va olimlarni ragʻbatlantirgan. Bunyodkorlik ishlari olib borgan — Bara Katra (Katta saroy), Iydgoh, Husayniy dolon, masjidlar, Anand saroʻvar nomli katta suv havzasi qurdirgan, atrofida Devoni xos, Deyuni om, hammomlar, favvoralar bunyod ettirgan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Qosim shoshiy** (toʻliq ismsharifi Abu Ali Hasan al-Qosim ibn Imom Abu Bakr Muhammad ibn Ali al Qaffol ash-Shoshiy) (10-asr) — faqih. Qaffol Shoshiyning oʻgʻli. Q.shahridan Xuroson va Iroq faqihlari taʼlim olishgan. Q.Sh. "at-Taqrib fil-furuʼ" ("Furuʼga yaqinlashish") asari tufayli manbalarda ulugʻ imomlardan biri sifatida eʼtirof etilgan. Ibn Xallikonning yozishicha, "bu asar shofiʼiy mazhabidagi moʻʼtabar kitoblardan boʻlib, kimning huzurida bu kitob boʻlsa, boshqasining hojati yoʻkdir". Islomshunoslikda Q.shahrining "at-Taqrib" asari turli fiqhiy manbalarni oʻrganish va tadqiq etishda muhim ahamiyat kasb etadi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**„Shoh Edip: Tragediya"** — yunon dramaturgi Sofokl qalamiga mansub „Shoh Edip" tragediyasining Asqad Muxtor oʻgirgan oʻzbekcha tarjimasi. Bu tarjima asarning oʻzbek tilidagi ilk va yagona tarjimasidir. Muxtor asarni 1958-yilda Moskva shahrida „Xudojestvennaya literatura" nashriyotida chop etilgan ruscha tarjimasidan oʻzbekchaga oʻgirgan. Oʻzbekcha tarjima 1979-yil Toshkent shahrida Gʻafur Gʻulom nomidagi Adabiyot va sanʼat nashriyotida chop etilgan.

„Shoh Edip" tragediyasida qadimgi yunon mifologiyasidan keng foydalanilgan. Sofoklning ijodiy choʻqqisi hisoblangan bu asar oʻtgan 2500 yil mobaynida jahon teatri sahnasidan tushmay keladi. Muxtor tragediyani oʻzbekchaga erkin tarjima qilgan: oʻzbek kitobxoni uchun tushunish qiyin boʻlgan joy, elat nomlari hamda atamalar oʻzgartirilgan yoki tushib qoldirilgan.

Oʻzbekcha tarjimani nashrga tayyorlashda quyidagi shaxslar ishtirok etgan: M. Aʼzam – muharrir, K. Vorobyov - rassom, A. Bobrov – rasmlar muharriri, E. Potapova – texnik muharrir, R. Sodiqbekova – musahhih. Kitob adadi – 10 000 nusxa.

Manbalar
--------

1. ↑  „Shoh Edip" (ruscha). *Rossiya davlat kutubxonasi*. Qaraldi: 4-dekabr 2020-yil.

Havolalar
---------

* „Shoh Edip: Tragediya" Ziyouz saytida


  


|  |  |
| --- | --- |
| Kitoblar | *Kitobga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Qosimovlar podsholigi** - Moskva buyuk knyazi Vasiliy II tomonidan tatar xonlari uchun ajratilgan hududda tuzilgan kichik podsholik (14451681). Qosimovlar podsholigi Oka daryosi boʻylab (hozirgi Ryazan viloyatining shim.-sharqiy qismida) tatarlar, misharlar, mordvalar, qis-man ruslar yashaydigan hududni egal-lagan. Dastlabki podsho Qozon xoni Ulugʻ Muhammadning oʻgʻli Qosimxon boʻlgan (taxminan 1445—56). Markazi — Qosimov shahri Podsholik va shaharning nomi ham uning asoschisi Qosimxon ismidan olingan. Xonlik aholisi, asosan, dehqonchilik, chorvachilik va hunarmandchilik bilan shugʻullangan. Xonlik siyosiy hayotida mangʻit, argʻin, jaloyir, qipchoq kabi turkiy urugʻlar yetakchi rol oʻynagan.

Qosimovlar podsholigi xonlari Moskva tomonida turib Qozon xonligiga qarshi harbiy kurashlarda qatnashgan (1467—69, 1487, 1552). Mas, aka-uka xonlar Shoh Ali (1516—67) va Jon Ali Qozon xonligini 1519—21, 1532 — 36, 1546,1551 yillarda boshqarishgan. Shoh Ali Livoniya urushida rus armiyasiga qoʻmondonlik qilgan (1557— 58). Qozon xonligi Rus tomonidan bosib olingach (1552), Qosimovlar podsholigi xonlarining nufuzi ancha pasaygan. Biroq xonlar 16-asr oxiri va 17-asrda ham rus diplomatlari uchun Usmonli turk sultonlari va boshqa islom davlatlari oldida "musulmon hukmdorlari" sifatida bir dastak vazifasini oʻtagan. Said Burhon (hukmronlik davri: 1627—79) davrida xonlik aholisini majburan xristian diniga kiritish boshlanganligi uchun tatarlar qoʻzgʻolon koʻtarishgan (1656). Soʻnggi xon Fotima Sulton Begim vafot etgach (1681), Qosimovlar podsholigi oʻz faoliyatini tugatgan va u Moskva davlatiga qoʻshib yuborilgan.

Ad:. Sharifullina F. Kasimovskiye tatarm, Kazan, 1991.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Sovchilik. Charxdagi suratdan parcha. 20-asr boshlari, Arxangelsk viloyati, Borok qishlogʻi
**Sovchi (Ayol sovchi**) — qizning otasiga kuyov nomidan qizning qoʻlini soʻrab keladigan shaxs yoki koʻpincha oʻz farzandlarini unashtirish toʻgʻrisida bir-biri bilan kelishib oladigan ikki yoshning otasi.

Sovchilar turli mamlakat va madaniyatlarda
------------------------------------------

Sovchilar nikohni tashkil qiluvchi shaxslar maʼnosida qadimgi yunonlar (*promnestrii*) va atseklar orasida boʻlgan. Qadimgi hindilarda esa ikkita sovchi gullar va mevalar bilan qizning ota uyiga tashrif buyurgan.

Rossiyada Inqilobdan oldingi davrda sovchi bitta, Ukrainada esa sovchilar (yoki oqsoqollar) soni har doim ikkita boʻlgan, ular koʻp hollarda oʻzlari bilan non olib yurishgan. Orlov viloyatida galitsk-ruslarning sovchilari va chexlarning *oldavachlari* kabi kuyov tomonidan ham, kelin tomonidan ham bittadan sovchi boʻlgan.

Rossiyada *nikoh marosimlari sovchilar* tomonidan uyushtirilgan; Ukrainada yoshlarning oʻzaro munosabatlarida ularning onalariga shunday nom berilgan. Ukrainalik *sovchilar* — kuyovning ayol qarindoshlari, asosan akalarining xotinlari hisoblangan. Ukrainaning sovchilik marosimlarida vakillar qizning uyiga qoʻllarida tayoq bilan kelishgan, tayoq vakolatning ramziy maʼnosiga ega boʻlgan.

Germaniyada kelinning otasi yoniga ham ikkita sovchi tashrif buyurgan.

Yana qarang
-----------

* Sovchilik
* Yangi turmush qurganlar
* Qarindoshlik

Manbalar
--------

1. ↑   Сват // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб. 1890—1907
**Shohei Ono** (yaponcha: *大野将平*; tugʻ. 1992-yil 3-fevral, Yamaguchi, Yaponiya) — yaponiyalik dzudochi, 73 kg gacha vazn toifasida, Yaponiya terma jamoasi aʼzosi. Ikki karra Yozgi Olimpiada oʻyinlari chempioni, olti karra Jahon chempioni, Osiyo chempionat gʻolibi, ikki karra Yaponiya chempioni, Yozgi Osiyo oʻyinlari chempioni.

Faoliyati
---------

U yetti yoshida mahalliy yoshlar klubida murabbiylik qilgan otasi izidan Yamaguchi shahridagi Matsumi skaut klubida dzudo bilan shugʻullana boshlagan. Shohei Ono boshlangʻich maktabni tugatgandan soʻng, oila Tokioga koʻchib oʻtdi va u erda oʻqishni davom ettirdi.

2010-yilda u Lionda (Fransiya) 20 yoshgacha (U20) ishtirokchilar oʻrtasida oʻtkazilgan xalqaro turnirda gʻolib chiqdi, Tokiodagi „Katta dubulgʻa" bosqichida esa beshinchi boʻldi. 2011-yilda Jahon chempioni (U20), 19 yoshida esa kattalar oʻrtasidagi Jahon chempionatida gʻolib chiqdi. 2012-yilda Osiyo chempionati va Yaponiya chempionati kumush medallarini qoʻlga kiritgan, Tokiodagi „Katta dubulgʻa" turkumiga kiruvchi turnirda gʻolib chiqqan va Kodokan kubogini qoʻlga kiritgan.

2013-yilda u Parijdagi (Fransiya) „Katta dubulgʻa" turnirida va Yaponiya chempionatida uchinchi oʻrinni egalladi, keyin esa yakkalik bahslarida Jahon chempioni, jamoada esa bronza medalini qoʻlga kiritdi. 2014-yilda u Yaponiya chempioni boʻldi va shaxsiy chempionatda gʻoliblar qatoridan pastda qoldi va Chelyabinskda (Rossiya) jamoa tarkibida Jahon chempioni boʻldi. Oʻsha yili Tokioda „Katta dubulgʻa" turnirida ham ikkinchi oʻrinni egalladi.

2015-yilda u Dusseldorfda (Germaniya) Gran-prisini qoʻlga kiritdi, milliy chempionatda uchinchi boʻldi va shaxsiy chempionatda ikkinchi, jamoada esa ikkinchi marta Jahon chempioni unvonini qoʻlga kiritdi. 2016-yilda u yana Dusseldorfda (Germaniya) Gran-prisini qoʻlga kiritdi va ikki karra Yaponiya chempioni boʻldi. Olimpiada oʻyinlariga u mutlaq favorit sifatida bordim.

U 2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari 73 kg gacha boʻlgan vazn toifasida ishtirok etgan. Sportchilar 4 guruhga boʻlingan boʻlib, chorak final natijalarig koʻra toʻrt nafar dzudochi yarim finalga yoʻl oldi. Chorak finalda magʻlub boʻlganlar „tasalli" bahslarida, keyin esa yarim finalda magʻlub boʻlganlar bilan toʻqnash kelishdi va shu natijalarga koʻra bronza medal sohiblari aniqlandi. Shohei Ono barcha janglarda gʻalaba qozonib, Olimpiada oʻyinlarining oltin medalini qoʻlga kiritdi.

2019-yilda Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtgan Olimpiada oldidan Jahon chempionatida u 73 kg gacha vazn toifasida gʻalaba qozondi va Jahon chempioni boʻldi. Finalda ozarbayjonlik sportchi Rustam Orujov sindi. Aralash jamoa tarkibida u Jahon chempioniga aylandi. 2021-yilda Tokioda boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida sportchi 73 kg vazn toifasidagi final jangida gruziyalik Laza Shavdatuashvilini magʻlub etib, yana oltin medalni qoʻlga kiritdi.

Manbalar
--------

1. ↑  ｢柔道全日本強化選手名鑑　2022｣近代柔道　ベースボールマガジン社、2022年4月号 / スタッフ・選手紹介 / 柔道部
2. ↑
3. ↑
4. ↑
5. ↑
6. ↑  *arxiv nusxasi*, 2016-08-06da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2022-05-29
7. ↑
8. ↑
**Abduljalil Margʻinoniy** (arabcha: عبد الجليل المرغيناني — Abduljalil ibn Abdulloh ibn Ali ibn Soin Margʻinoniy) — faqih.

Abduljalil Margʻinoniy 580/1185 yili Margʻinonda tavallud topgan. Boshlangʻich taʼlimni Margʻinonda otasi Abdulloh ibn Ali al-Marg‘inoniydan olgan. U faqih va adab ilmidan xabardor boʻlgan. Ibn Najjorning xabar berishicha, Abdulloh ibn Ali al-Margʻinoniy Bagʻdodga kelgan paytda oʻgʻli Abduljalil Margʻinoniy yosh bola boʻlgan. Ibn Najjorning xabar berishicha, Abduljalil Margʻinoniy umrining oxirgi yillarida Samarqandda fatvo chiqarish va dars berish bilan shugʻullangan.

Ustozlari
---------

Abduljalil Margʻinoniy keyinchalik Ibn Hasin va Abu Gʻolib Bannalardan hadis eshitgan. Oʻz navbatida Abduljalil Margʻinoniydan va otasidan birqancha ulamolar hadis rivoyat qilgan.

Vafoti
------

Abduljalil Margʻinoniy 631/1234 yili Samarqandda vafot etgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Qoriev O. A. Fargʻona fiqh maktabi va Bur-honiddin al-Margʻinoniy. — B. 61.

Adabiyotlar
-----------

• Oʻrta asr Sharq allomalari ensiklopediyasi. — Samarqand. Imom Buxoriy xalqaro markazi nashriyoti. 2016.
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Ingliz tili grammatikasi (maʼnolari).

**„Hammabop ingliz tili: English for Everybody"** — Muxtorxon Umarxoʻja hamda Sharofiddin Olim qalamiga mansub ingliz tili grammatikasi boʻyicha qoʻllanma. 1998-yil Toshkent shahrida „Sharq" nashriyot-matbaa konserni bosh tahririyatida chop etilgan.

Qoʻllanma toʻrt boʻlimdan iborat boʻlib, birinchi qismda ingliz tili fonetikasi, ikkinchi qismda grammatik qoidalar, uchinchi qismda ogʻzaki nutqni oʻstirish uchun misollar, toʻrtinchi qismda turli vaziyatlar ifodalangan seanslar keltirilgan. Qoʻllanma ingliz tilini oʻrganishga qaror qilgan keng ommaga moʻljallangan. Shuningdek, mualliflar undan maktab, litsey va oliy oʻquv yurtlarining boshlangʻich bosqichida darsliklarga qoʻshimcha oʻquv vositasi oʻlaroq foydalanishni tavsiya qilgan.

Asarni nashrga tayyorlashda quyidagi shaxslar ishtirok etgan: Gʻ. Hoshimov – masʼul muharrir, I. Shoymardonov – nashr uchun masʼul, F. Nasharova – badiiy muharrir, D. Gabdraxmanova – texnik muharrir. Shuningdek, Oʻ. Yusupov, S. Rahumov va M. Abduvaliyevlar kitobni taqriz qilgan. Kitob adadi – 10 000 nusxa.

|  |  |
| --- | --- |
| Kitoblar | *Kitobga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Sovet askarlarining ommaviy qabri** — Moskva viloyatining, Ramenskoye shahrida markaziy qabristonidagi ommaviy qabr.

VICdagi dafn raqami (Harbiy yodgorlik markazi): 50-701/2014.

Tarix
-----

### Qabriston

Markaziy Ramenskoye shahri, Krasnoarmeyskaya koʻchasida joylashgan va 1871-yilda ochilgan. Qabriston hududida 1871-yilda qurilgan Assotsiatsiyaning tosh ibodatxonasi saqlanib qolgan. 2013-yildan beri bepul dafn qilish uchun rasman yopiq.

### Memorial

Ulugʻ Vatan urushi yillarida qabriston hududida Ramenskoye shahri va Staxanovo qishlogʻi (hozirgi Jukovskiy shahri) kasalxonalarida jangda halok boʻlgan va jarohatlardan vafot etgan harbiy xizmatchilarni birodarlik va yakka tartibda dafn etish marosimi oʻtkazilgani, Rossiya Federatsiyasi Mudofaa vazirligi Markaziy arxivining hujjatlarida tasdiqlangan. Ramenskiy tumani hududida 10 ta kasalxona tashkil etildi.

Ommaviy qabr ustiga uzun beton stela oʻrnatilgan boʻlib, unda katta harflar bilan: „Sening isming oʻlmas, jasorating unutilmas" deb yozilgan. Stelaning boshqa qismida, 1941-1942-yillar qishida dafn etilgan 255 nafar sovet askarining ismlari yozilgan yettita yodgorlik lavhasi oʻrnatilgan. Yodgorlik markazida poydevor ustida „Motam tutgan ona" haykali oʻrnatilgan.

Qardoshlar yodgorligidan tashqari, undan unchalik uzoq boʻlmagan joyda ikki Sovet Ittifoqi Qahramoni — N. A. Ischenko va I. F. Shukin qabrlari joylashgan.

Manbalar
--------

1. 1 2  „Паспорт воинского захоронения". 5-aprel 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-aprel 2022-yil.
2. ↑  „Раменское. Часовня Успения Пресвятой Богородицы на кладбище.". 10-aprel 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-aprel 2022-yil.
3. ↑  „Вспоминая времена ушедшие". 20-iyul 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-aprel 2022-yil.

Havolalar
---------

* Ramenskoye shahar okrugining qabristonlari[*sayt ishlamaydi*]
**Sovet savdo xodimlarining kooperativ uyi (Sovet savdo xodimlari** uyushmasi uyi) — Sankt-Peterburgning Petrograd tumanidagi turar-joy majmuasi (turar-joy maydoni), konstruktivizmning meʼmoriy yodgorligi.

Tavsifi
-------

1929-1932-yillarda meʼmorlar Evgeniy Levinson va Aleksandr Sokolovning loyihasi boʻyicha qurilgan. U 1929-yilda LOA Butunittifoq tanlovida birinchi mukofotga sazovor boʻlgan oʻz loyihasiga asoslangan edi. Sovet xodimlarining uyi Levinsonning dastlabki binosi boʻlib, uning boshqa asarlaridan pastroqdir, ammo uning keyingi tarjimai holi shu bilan bogʻliq edi: u 1931-yildan 1968-yilgacha shu uyda yashagan va ishlagan.

Notoʻgʻri shakldagi burchak uchastkasi Kamennoostrovskiy prospekti (qurilish vaqtida Krasnye Zor koʻchasi), professor Popov (Pesochnaya) koʻchasi, yashil maydonlar joylashgan hudud va prospekt boʻylab 57-uy bilan cheklangan. Hudud uchta bino bilan band. Ulardan ikkitasi xiyobon va koʻcha boʻylab joylashgan boʻlib, 90 xonadonga ega. Keng hovlini yopadigan kavisli uchinchisi yashil maydonlar chizigʻiga aylandi. Unda jamoat binolari joylashgan edi: bolalar bogʻchasi, sahnali ovqat xonasi, ofis, qizil burchak, oʻquv zali va 74 xonaga moʻljallangan yotoqxona (boshqa manbalarga koʻra, 80 xona uchun). Majmuaning rasmiy manzili — Kamennoostrovskiy prospekti, 55.

Binoning xiyobonga qaragan oʻrta qismi yon tomondan pastroq edi, lekin keyinchalik u katta chodirli polga qurilgan va shu bilan bino tarkibini buzgan.

Uyda Levinsondan tashqari kinorejissor Fridrix Ermler, operator Andrey Moskvin va uning rafiqasi, rejissor Nadejda Kosheverova ham yashagan.

Adabiyotlar
-----------

* *Архитектурная графика эпохи конструктивизма в собрании Государственного музея истории Санкт-Петербурга: Каталог*. ГМИ СПб, 2008 — 49 bet. ISBN 9785902671749.
* Кириков Б. М. Штиглиц М. С.*. Архитектура ленинградского авангарда. Путеводитель*. Коло, 2008 — 239—242 bet. ISBN 978-5-901841-49-5.

Havolalar
---------

* Citywalls.ru saytidagi uyning fotosuratlari
|  |  |
| --- | --- |
| Tarix | *Tarixga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

**Shoh La’liy** (Shohi Badaxshon) - Badaxshon shohi. Asl ismi Shoh Sulton Muhammad. Boburning o‘gay buvisi Shohbegimning otasi. Bularning ajdodlari uzoq asrlar Badaxshonda hukmronlik qilgan bo‘lsa-da, lekin ko‘p vaqt boshqa kuchli sultonlarning vassali bo‘lgan. Jumladan, Amir Temur va Temuriylar davrida ham ularning hokimiyatni tan olib, ularning nomidan Badaxshonni idora qilganlar. Boburning bobosi Sulton Abusa’id Shox Sulton Muhammadning qiziga uylangan, yana bir qizi (Shohbegim) mo‘g‘ul xoni Yunusxonga tekkan edi. Keyinchalik Shoh La’liy va uning o‘g‘li mustaqillikka intilganlari tufayli Sulton Abusa’id tomonidan vafotiga qadar Hirotda ushlab turilgan. O‘sha vaqtda u Alisher Navoiy bilan tanishgan. Alisher Navoiy  "Majolisun-nafois"da Shoh La’liy haqida ham to‘xtali, she’rlaridan bir bayt namuna keltirgan. "Boburnoma"da Shoh Sulton Muhammad nomi bilan tilga olingan va Shohbegimning otasi ekanligi qayd qilingan. Bobur uning boshqa qizlari va o‘g‘li Abdibek Mirzo haqida ham ma’lumot bergan.

Manbalar
--------

1. ↑  Zahiriddin Muhammad Bobur ensiklopediyasi. SHARQ. -T.;2014
**Sovet askarlarining ommaviy qabri** — Ishimbay shahridagi 1941-1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushi paytida ogʻir jarohatlardan halok boʻlgan Sovet armiyasi askarlariga bagʻishlangan yodgorlik joyi (inshooti). Rossiyaning mintaqaviy ahamiyatga ega madaniy merosi obʻekti, reg. No 021610456230005.

Yodgorlikning tavsifi
---------------------

Yodgorlik Zelenaya, Gubkin, Vaxitov va Chkalov koʻchalari oʻrtasida joylashgan sobiq qabristonning chetida joylashgan.

Yodgorlik betonli va gipslangan: perimetri 8 metrli metall panjaradan yasalgan.

Tarix
-----

Ulugʻ Vatan urushi yillarida Ishimboy shahridagi Geologiya koʻchasi, 10/3 manzilida, ikkita evakuatsiya kasalxonasi joylashgan edi — 2606 va 5920. Oʻlgan askarlar oʻsha paytda shahar chetidagi qabristonga dafn etilgan.

1949-yilda, Ishimboy shahar mehnatkashlar deputatlari kengashi ijroiya qoʻmitasi raisi Gabdrahman Gabidovich Xismatullin, barcha halok boʻlgan askarlar xotirasiga yodgorlik oʻrnatish tashabbusi bilan chiqdi.

Uzoq vaqt davomida bino yomon ahvolda edi. 2014-yilda bir tomoniga dafn etilgan askarlar roʻyxati yozilgan yodgorlik lavhasi oʻrnatildi, 2015-yilda esa yodgorlik qayta tiklandi.

Manbalar
--------

1. ↑  Хранители истории Ишимбая (ч. VI-I) 2018. sfn error: no target: CITEREFХранители\_истории\_Ишимбая\_(ч.\_VI-I)2018 (help)
2. ↑  „Паспорт обелиска на братской могиле воинов Советской армии, умерших от тяжёлых ранений во время Великой Отечественной войны 1941—1945 годов" (doc).  Официальный интернет-портал города Ишимбая и Ишимбайского района. 9-mart 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-fevral 2013-yil.

Adabiyotlar
-----------

* Nikulochkin, D. V. Xraniteli istorii Ishimbaya : ch. VI-I // Podmetki+ : gaz. / red. G. R. Yamalova. — Ishimbay : RIK „Aspekt", 2018. — № 19 (9-may). — S. 2. — ISSN 2220-8348.
Koordinatalari: 41°17′24″N 69°14′41″E﻿ / ﻿41.29000°N 69.24472°E﻿ / 41.29000; 69.24472GO

**Abdulla Avloniy koʻchasi** — Oʻzbekiston poytaxti Toshkent shahrida joylashgan koʻchalaridan biridir. Abdulla Avloniy koʻchasi Abdulla Avloniy bilan boʻgliq boʻlib nomlangandir. Koʻcha  Rakatboshi mahallasi va  Belariq mahallasi oraligʻida Yakkasaroy tumanida joylashgan.

Tarixi va nomi
--------------

Abdulla Avloniy XIX asr oxiri XX asr boshidagi oʻzbek milliy madaniyatining mashhur vakillaridan biri maʼrifatparvar shoir, dramaturg, jurnalist, olim, davlat va jamoat arbobidir. Avloniy yangi maktablar tizimiga asos soldi va Sharq va Gʻarb tillarini oʻqitishni taklif qildi, Turkiston maktablarida geografiya, kimyo, astronomiya va fizika fanlarini oʻqitish gʻoyasini ilgari surdi, oʻquvchilar oʻrtasida darslar, imtihonlar oʻrtasida oʻzgartirish kiritdi. bir sinfdan ikkinchi sinfga oʻtdi. Ocherklar, felyetonlar, dramatik asarlar yaratdi. Avloniy 1934-yilda 60 yoshida — 1937-yillardagi qatagʻonlar boshlanishidan avval, jadidchilik harakati vakillarining koʻpchiligi otib ketilganida vafot etdi. Oʻzbekistonda koʻplab koʻchalar Abdulla Avloniy nomi bilan ataladi. Toshkentdagi oʻqituvchilar malakasini oshirish institutiga uning nomi berildi.

Tavsifi
-------

Abdulla Avloniy koʻchasi sharqdan Bobur koʻchasidan boshlanib gʻarbda  Sardoba koʻchasida yakunlanadi.

Mashhur binolar va inshootlar
-----------------------------

Koʻchadan jamoat transporti oʻtmaydi va koʻchada koʻplab bir, ikki va uch qavatli uylar joylashgan. Undan tashqari Abdulla Avloniy koʻchasida mehmonxonalar va elchixona joylashgan.

### Juft tomondan

Oʻzbekistondagi Pokiston elchixonasi  
Little Kinderland nodavlat taʼlim muassasasi  

### Toq tomondan

"Pamir Hotel" mehmonxonasi  

"Moffah Grand Hotel" mehmonxonasi

Manbalar
--------

1. ↑  „arxiv nusxasi". 6-aprel 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-may 2022-yil.
2. ↑  Qosimov B. Abdulla Avloniy. T. 1979.
3. ↑  Qosimov B. Inqilobiy sheʼriyat sahifalari. T. 1977.
4. ↑  Oripov Q. Alangali yillar adabiyoti. T. 1972.
5. ↑  „Узбекистан: В Ташкенте убита 91-летняя дочь известного поэта и драматурга Абдуллы Авлоний". *Vesti.kg*. Qaraldi: 26-may 2022-yil.
**Xaritagrafik tadqiqot usuli** — voqea-hodisalarni bilish, ilmiy tahlil qilish va oldindan aytib berish uchun tayyor geografik xaritalarsem foydalanish usuli. Xaritagrafik tadqiqot usuliu. quyidagilardan iborat: 1) xaritalarga qarab voqeahodisalarning joylashishi, aloqalari va dinamikasini bevosita koʻz bilan aniqlab tahlil qilish; 2) grafik tahlil — xaritalar asosida profillar va kesmalar chizish, blok diagrammalar, grafiklar va boshqa diagrammalar tuzish; 3) grafoanalitik ishlar — xaritada tasvirlangan obʼyektlarning koordinatalari, masofalari va balandligi, maydoni, hajmi, burchagi va boshqa xususiyatlarini xaritadan aniklash; 4) bir xil voqeahodisalar (havo temperaturasi, aholi zichligi, hosildorlik va boshqalar)ni xaritalarga qarab tadqiq etishda koʻllaniladigan matematikstatistik tahlil; 5) xaritadan olingan dastlabki maʼlumotlar asosida voqeahodisalarni matematikxaritagrafik modellashtirish. Bular koʻpincha birgalikda ishlatiladi.

Yana q.
-------

* Xarita
* Geografik haritalar
* Xaritagrafiya
* Xaritagrafik proyeksiyalar
* Xaritagramma


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |