recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Dastur** (qozoqcha: *Дәстүр*; oʻzbekcha: *Anʼana*) – jamoatchilik fikri, eskirgan urf-odatlar va zoʻravonlik haqidagi dahshatli, dramatik film. Milliy urf-odatlarni dekonstruksiya qilib, musulmonlarning jinni chiqarib tashlashi tasvirlangan mistik triller.

Syujeti
-------

Oilaning otasi, jamiyatda obroʻ-eʼtibor qozongan Nursulton Koʻpjasarulining qishloqdagi barcha fermer xoʻjaliklari egasi ekani bois, yolgʻiz oʻgʻil Bolatning beparvo va beparvo tarbiyasi bir emas, balki bir nechta muammoga, hatto jinoiy javobgarlikka ham olib keladi.

Yana bir ziyofatda Bolat oʻrta maktab bitiruvchisini zoʻrlaydi. Ota bu masalani yana yashirishga urindi, biroq qizning ota-onasi allaqachon politsiyaga ariza yozishgan. Bunday vaziyatdan chiqishning yagona yoʻli toʻy, lekin oilaning hayoti haqiqiy dahshatli tushga aylanadi.

Filmga tayyorgarlik
-------------------

Film ijodkorlari aktyorlarni deyarli 4 oy davomida izlashdi va baʼzi sahnalarni yaratish uchun 6 tagacha kameradan foydalanishdi. Baʼzi aktyorlar suratga olish uchun olti oygacha tayyorgarlik koʻrishdi, ayniqsa jin shiftga va devorga koʻtarilgan sahnalarda. Unda haqiqiy aktyor va 12 nafar kaskadyor ishtirok etishi kerak edi.

Tanqidiy fikrlar
----------------

Tanqidchilarning taʼkidlashicha, „Dastur" mahalliy kinoijodkorlarning komediyalari orasida alohida ajralib turadi. Film falsafiy masalalarga toʻxtalib oʻtgan haqiqiy fojiani ifodalaydi. Bundan tashqari, qozogʻistonlik kinoijodkorlarning Hollywood blokbasterlari darajasida grafik yaratishga qodirligini koʻrsatadi.

Tomoshabinlar filmni real darajada jiddiy, real, qoʻrqinchli va sirli deb taʼriflaydi.

Rejissiyor
----------

Quanish Beysek YouTubeʼdagi „Irina Kayratovna" shousi mualliflaridan biri. U bir muncha vaqt oldin loyihani tark etdi.

2022-yil mart oyida Beysek va IK prodyuseri Almas Shagali Prezident huzuridagi Yoshlar siyosati boʻyicha kengashga qoʻshildi. Va aprel oyida Shagali hukumatning „ijodiy sanoat" loyihasini boshqargan.

2021-yil oxirida, yanvar voqealari arafasida, IK Mustaqillik yilligi munosabati bilan „Yoshim 30 dan oshdi" toʻliq metrajli filmini taqdim etdi. Rasm millionlab tomoshalarni oldi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Казахстанский "Дәстүр" обогнал по просмотрам голливудский блокбастер" (ru) (2024-yil 5-yanvar). Qaraldi: 2024-yil 8-yanvar.
2. ↑  *kino.kz.* „Дәстүр фильмі туралы". Qaraldi: 2023-yil 29-dekabr.
3. ↑  *Асель Аубакирова.* „Казахстанский фильм ужасов: что говорят о картине "Дәстүр"" (ruscha) (29-dekabr).
4. ↑  *Галия Байжанова.* „Первый казахский хоррор, который получился: рецензия на фильм «Дәстүр»" (ruscha).  КУРСИВ (2023-yil 31-dekabr). Qaraldi: 2024-yil 9-yanvar.
5. ↑  „«Призыв «Нового Казахстана»: общественники высказались о фильме «Дәстүр»" (ruscha).  QAZ365.KZ (2024-yil 3-yanvar). Qaraldi: 2024-yil 9-yanvar.
U, I va R (Elektr qarshilik) – Ohm qonuni parametrlari
**Ohm qonuni** (talaffuzi: *Om*) – oʻtkazgichda oʻtayotgan oʻzgarmas tok kuchi bilan uning uchlaridagi potensiallar farqi {\displaystyle U} ning oʻzaro bogʻliqligini ifodalovchi qonun. Formulasi quyidagicha:

{\displaystyle U=IR}
Om qonunining tarmoqlangan elektr zanjiri uchun umumlashgan koʻrinishi Kirchhoff qoidalari bilan tushuntiriladi. Om qonuni 1826-yilda olmon fizigi va matematigi Georg Ohm tomonidan o'rnatilgan bo'lib, 1827-yili nashr etilgan va uning nomiga atalgan.

Manbalar
--------

1. ↑  ; Mitchell, Grover I.*Automotive Ignition Systems*. McGraw-Hill, 1920 — 4 bet.
2. ↑  Robert A. Millikan va E. S. Bishop*. Elements of Electricity*. American Technical Society, 1917 — 54 bet.
3. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Fizika | *Fizikaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* GND: 4426059-3
* LCCN: sh85094303

 |
Koordinatalari: 36°47′33″N 10°09′54″E﻿ / ﻿36.792500°N 10.165081°E﻿ / 36.792500; 10.165081GO

 Al-Tavfiqiya madrasasining jabhasi
**Al-Tavfiqiya madrasasi** (arabcha: ), al-Hava masjidining madrasasi sifatida ham tanilgan, Tunis madinasidagi madrasalardan biridir.

Joylashuvi
----------

 Manzil yozilgan metall lavha
Al-Tavfiqiya madrasasi Maâkal az-Zayimda (arabcha: ), Al Hava masjidi yaqinidagi hududda joylashgan.

Tarix
-----

Masjid Hafsidlar davrida 1253-yilda Hafsidlar sultoni Abu Zakariyo Yahyoning ikkinchi xotini va sulton Muhammad al-Mustansirning onasi malika Atf tomonidan qurilgan. Unda avvaliga Almohad, keyinchalik esa Molikiy ta’limoti o‘rgatilgan. U asrlar davomida Al-Zaytuna universiteti talabalarini qabul qilgan. Al-Tavfiqiya madrasasi muhim siyosiy rolga ega bo'lgan. 

 Tunis islom sivilizatsiyasi oliy institutining kirish qismi
1995-yilda madrasa Tunis islom sivilizatsiyasining oliy institutiga aylantirilgan.

O'qituvchilari
--------------

Bu madrasada Ibn Xaldunning professori Muhammad ibn Abdussalim ibn Yusuf al-Havoriy dars bergan.
**Muovin ul-Mulk takyasi** (forscha:تکیه معاون الملک) – Eronning Kirmonshoh shahrida joylashgan husayniya va tarixiy joy. U Qojar davrida shia tarafdorlari uchun motam joyi sifatida qurilgan. 1975-yil 1-dekabrda Muovin ul-Mulk takyasi Eronning milliy yodgorligi sifatida tan olingan. U oʻzining islom davri Gʻozi, Karbalo jangi hamda Ahamoniylar shohlari va Persepolis kabi Eron shohlari tasvirlangan noodatiy koshinlar bilan mashhur. U uchta asosiy qismdan iborat: Husayniya, Zaynabiya va Abbosiya. Abbosiyada Kirmonshoh antropologiya muzeyi, Kirmonshoh kiyim-kechak va zargarlik muzeyi joylashgan.

Galereya
--------

* 
* Lion and Sun Arslon va Quyosh
* 
* 
* AbbasiyaAbbosiya
* according to Indigenous Peoples believes this heritage Sanctificated by 8th Shia ImamMahalliy xalq taʼbiriga koʻra, bu meros 8-shia imomi tomonidan belgilangan
* ancient history of IranEronning qadimgi tarixi
* 
* story of Joseph Yusufning hikoyasi
* story of Soleiman ibn sor'al-khaza'iSulaymon ibn Sorʼal-Xazoiy qissasi
* domeGumbaz

Manbalar
--------

1. ↑  „Tekyeh Moaven al-molk of Kermanshah" (Persian). *Association of Iranian architecture fames*.
Valentin Serov tomonidan 1898-yilda chizilgan portreti
**Nikolay Andreyevich Rimskiy-Korsakov** (18-mart 1844-yil, Tixvin — 21-iyun 1908-yil, hozirgi Leningrad viloyati) — rus kompozitori, pedagog, dirijyor, musiqa jamoat arbobi. "Qudratli toʻda"ning aʼzosi. Peterburg konservatoriyasida professor (1871-yildan). "Qor qiz" (1881), "Sadko" (1896), Shoh "Sulton haqida ertak" (1900), "Oltin xoʻrozcha" (1907) kabi operalarda rivoyat, afsona va ertaklarga keng murojaat etib, xalq orzu va niyatlari, hayotbaxsh tabiat goʻzalligini madh etgan.

Tarixiy mavzularga asoslangan "Pskovlik qiz" (1872), "Shoh qayligʻi" (1898) va boshqa operalari bilan erksevarlik, xalqchillik gʻoyalarini olgʻa surgan, rus musiqali dramasini yuksak pogʻonaga koʻtargan. Rimskiy-Korsakov — garmoniya va orkestrlashning mohir ustasi. Sharq mavzularidagi "Antar" (1868) va "Shahrizoda" (1888), "Ispancha kaprichchio" (1887) kabi asarlarida programmali simfonik musiqa taraqqiyotiga katta hissa qoʻshgan. Uning 2 ta "Rus xalq qoʻshiqlari" toʻplami (1877, 1882), "Garmoniyadan amaliy darslik" (1886), "Orkestrlash asoslari" (1913) va boshqa asarlari rus va jahon kompozitorlik ijodiyotiga samarali taʼsir etdi.

Manbalar
--------

1. ↑  "Rimskiy-Korsakov Nikolay Andreyevich" *OʻzME*. R-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Yashin Amanovich Babayev** (1967-yl 26-mart, Romitan tumani, Buxoro viloyati, Oʻzbekiston SSR) — oʻzbekistonlik olim, qishloq xoʻjaligi fanlari doktori, professor.

Biografiyasi
------------

Yashin Babayev 1967-yil 26-mart kuni Romitan tumani Toshmachit qishlogʻida ziyoli oilasida tugʻilgan. Toshkent qishloq xoʻjaligi institutining agronomiya fakultetini tamomlagan (1991). 1992—1993-yillarda Oʻzbekiston Gʻoʻza seleksiyasi va urugʻchiligi ilmiy-tadqiqot instituti „Tezpishar va past boʻyli gʻoʻza navlari seleksiyasi" laboratoriyasi laboranti, 1993—2001-yillarda ushbu laboratoriyaning kichik ilmiy xodimi, katta ilmiy xodimi, 2001—2005-yillarda shu institutning ilmiy kotibi, 2005—2006-yillarda institutning bosh direktori, 2007—2012-yillarda institutning „Gʻoʻza urugʻchiligi va urugʻshunosligi" laboratoriyasi mudiri, 2012—2013-yillarda institut direktorining ilmiy ishlar boʻyicha oʻrinbosari, 2013—2014-yillarda institutning „Gʻoʻza urugʻchiligi va urugʻshunosligi" laboratoriyasi mudiri, 2015—2016-yillarda Paxta seleksiyasi, urugʻchiligi va yetishtirish agrotexnologiyalari ilmiy-tadqiqot instituti „Intensiv tipga mansub gʻoʻza navlari sseleksiyasi" laboratoriyasi mudiri, 2016—2020-yillarda Paxta seleksiyasi, urugʻchiligi va yetishtirish agrotexnologiyalari ilmiy-tadqiqot instituti ilmiy kotibi, 2021-yildan Paxta seleksiyasi, urugʻchiligi va yetishtirish agrotexnologiyalari ilmiy-tadqiqot institutining „Intensiv gʻoʻza navlari seleksiyasi" laboratoriyasi mudiri lavozimida faoliyat yuritib kelmoqda.

Ilmiy faoliyati
---------------

Olim analitik, transgressiv va konvergent seleksiya usullarini qoʻllash hamda ularni takomillashtirish asosida intensiv, tezpishar, yuqori mahsuldor, vertitsillium va fuzarium vilt zamburugʻlarining yangi virulent patogenlariga bardoshli, tola chiqimi yuqori (38-40%) va sifati IV—V tipga javob beradigan yangi gʻoʻza navlarini yaratish boʻyicha ilmiy tadqiqotlar olib boradi. 115 dan ortiq ilmiy maqolalar va tezislar hamda 1 ta risola gʻoʻzaning S-8290, S-8294, S-8295, S-8296 va S-8292, S-8297 navlari muallifi. Oʻzbekiston Respublikasi mustaqilligining 25 yilligi va 2019-yilda esa Oʻzbekiston Respublikasi qishloq xoʻjaligi fidoyisi koʻkrak nishoni bilan taqdirlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Список соискателей, утвержденных в ученой степени доктора наук (DSc)".
2. 1 2 3  *Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi*, 2-tom (oʻzbekcha), Toshkent: Science and Innovation, 2023 — 383 bet.

Andoza:OʻTOE
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Sparta (maʼnolari).

**Sparta** (qadimgi yunoncha: *Σπάρτη*, lotincha: *Sparta*) yoki **Lakedemon** (qadimgi yunoncha: *Λακεδαίμων*, lotincha: *Lacedaemon*) — Lakoniya (Peloponnes) dagi yunon shahar-davlati (polney); mil. av. 8—6-asrlarda Pelopponesning janubiy qismini bosib olgach, yirik davlatga aylangan. Rivoyatga koʻra, Spartadagi davlat tuzumiga Likurg (9—8-asrlar) tomonidan asos solingan. Spartiatlar (Spartaning toʻla huqukli fuqarolari) oʻzlariga biriktirib qoʻyilgan ilotlar bilan teng ravishda davlat yer boʻlaklariga egalik qilishgan, oʻzlari esa, asosan, harbiy ish bilan mashgʻul boʻlishgan. Hunarmandchilik va savdo perieklar qoʻlida boʻlgan. Sparta — oligarxik davlat tuzumiga ega polisning yuksak namunasi; davlat ishlari gerusiya, soʻngra eforlar kollegiyasi tomonidan hal etilgan. Afina va Sparta oʻrtasidagi raqobat 431—404-yillardagi Peloponnes urushiga olib kelgan; Sparta unda gʻalaba qozonib Yunoniston ustidan oʻz hukmronligini oʻrnatgan. Mil. av. 4—3-asrlarda Spartada tovarpul munosabatlari taraqqiy etgan, bu mulkiy tabaqalanishni yanada kuchaytirgan. Sparta Fiva bilan Levktra (371) va Mantineya (362) yonida boʻlgan janglarda magʻlubiyatga uchragach, ikkinchi darajali davlatga aylanib qolgan. 146-yilda Rim tomonidan boʻysundirilgan, mil. av. 27-yilda Rimning Axayya provinsiyasi tarkibiga kirgan. Qadimgi Sparta oʻrnida hozirgi Gretsiyaning Sparta shahri joylashgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Cartledge, Paul (2002), *Sparta and Lakonia: A Regional History 1300 to 362 BC* (2-nashr), Oxford: Routledge, ISBN 0-415-26276-3

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Sparta (davlat)*** haqida turkum mavjud |

* GTP – Sparta
* GTP – Qadimgi Sparta
* *Schrader, Helena P.* „Sparta Reconsidered: An Introduction" (inglizcha). *The Spartans: Warrior Philosophers of the Ancient World*.  Elysium Gates (2001–2010). 2002-yil 5-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan.



* *Papakyriakou-Anagnostou, Ellen* „History of Sparta" (inglizcha). *Ancient Greek Cities* (2000–2011). 2001-yil 5-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2007-yil 4-dekabr.



  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* BNE: XX451220
* BnF: cb14260999p (maʼlumot)
* GND: 4056054-5
* ISNI: 0000 0001 1260 9989
* LCCN: sh85126330
* NDL: 00628643
* NKC: ge130899
* SUDOC: 085676985
* VIAF: 316429266
* en:WorldCat Identities (VIAF orqali): 316429266

 |
**Oʻzbekiston „Adolat" sotsial-demokratik partiyasi („Adolat" SDP)** — Oʻzbekistondagi siyosiy partiyalardan biri. 1995-yil 18-fevralda partiya taʼsis qurultoyida tuzilib, dasturi va ustavi qabul qilingan va shu kuni Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida roʻyxatdan oʻtgan. Partiyaning bosh maqsadi — *Vatan mustaqilligini mustahkamlash, islohotlarning jadallashuviga, huquqiy-demokratik, adolatli fuqarolik jamiyati barpo etish va pirovardida, Oʻzbekistonni jahonda rivojlangan mamlakatlar safidan mustahkam oʻrin olishiga munosib hissa qoʻshish.* Partiyaning gʻoyaviy negizini sotsial-demokratiyaning 3 asosiy prinsipi: siyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy adolat tashkil etadi. Qonun ustuvorligini taʼminlovchi adolatli ijtimoiy munosabatlar oʻrnatilgandagina odil jamiyat qurish mumkin boʻladi. „Adolat" partiyasi ushbu yoʻnalishdagi ishlarni bajarishni oʻzining asosiy vazifasi deb hisoblaydi. Partiya oʻrtahol va kam taʼminlangan aholi tabaqalariga tayanadi hamda ularning siyosiy, ijtimoiy irodasini namoyon etishga intiladi.

Partiyaga 50411 kishi aʼzo (2005-yil 1-yanvar). Ular 3120 dan ortiq boshlangʻich partiya tashkilotlariga birlashgan. Partiya aʼzolari: 30,1 % — ziyolilar, 24,1 % — ishchilar, 10,3 % — dehqonlar va qishloq xoʻjaligi xodimlari, 11,4 % — nafaqachi va pensionerlar, 10,2 % — xizmatchilar, 7,4 % — tadbirkorlar, 6,4 % — talabalardir. Qoraqalpogʻiston Respublikasi, Toshkent shahri va viloyatlar hamda mamlakatning deyarli barcha shahar, tumanlarida partiya Kengashlari faoliyat koʻrsatmoqda. Samarqand, Toshkent va Fargʻona viloyat partiya tashkilotlari yirik tashkilotlardir. Qurultoy — partiyaning oliy organi. U partiya Siyosiy kengashi tomonidan kamida 5 yilda bir marta chaqiriladi. Siyosiy kengash doimiy ishlovchi partiya rahbar organidir. „Adolat" SDPning Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasidagi fraksiyasi 10 deputatdan tashkil topgan. Fraksiya rahbari — partiya Siyosiy kengashi birinchi kotibi D. Gʻ. Toshmuhamedova. „Adolat" gazetasi partiyaning nashriy organidir.

„Adolat" sotsial-demokratik partiyasi oʻz oldiga quyidagi vazifalarni qoʻyadi:

* xuquqiy demokratik davlat qurish;
* mamlakat mustaqilligini mustahkamlash;
* Vatanga sodiq xizmat qilish;
* adolatli fuqaroviy jamiyat qurish;
* siyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy demokratiya talablariga hamda mamlakatimizda yashab turgan barcha millat va elatlarning orzu-umidlariga monand shart-sharoit yuzaga keltirishga hissa qoʻshish.

„Adolat" sotsial-demokratik partiyasi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisida 47 ovozga (1998-yilga) ega boʻlib, ular partiyaning parlamentdagi fraktsiyasini tashkil etadi.

Manbalar
--------



| * k
* m
* t
Oʻzbekiston siyosiy partiyalari Oʻzbekiston |
| --- |
| Siyosiy partiyalar | 
* OʻzLiDeP
* OʻzXDP
* Milliy Tiklanish
* Adolat SDP
* O‘EP

 |
**Nika Georgievna Turbina** ( ruscha: *Ника Гeopгиeвна Туpбина*; 1974-yil 17-dekabr, Yalta - 2002-yil 11-may, Moskva ) rus shoiri. Yoshligida yozgan teran va hayajonli she’rlari bilan mashhur bo‘lgan.

Birinchi she'rini to'rt yoshida yozgan va olti yoshida she'r yozishni boshlagan hamda 10 yoshida birinchi she'riy to'plami *"Pervoye chernoviki"* nashr etilgan. 1985-yilda she’rlari uchun "Zolotoy lev" mukofoti bilan taqdirlangan. Qisqa ijodiy faoliyati davomida bir nechta she'riy to'plamlar yozgan.

Biografiyasi
------------

### Faoliyati

6 yoshida she'r yozishni boshlagan va birinchi kitobi 1984-yilda, 10 yoshligida nashrdan chiqqan. O'zi o'qigan she'rlari to'plangan albomlari o'sha paytdagi Sovet Ittifoqida 30 000 nusxada sotilgan.

Turbina o'zining birinchi to'liq she'rini to'rt yoshida yozgan. Ikki yil o'tgach, uni yozuvchi Yulian Semyonov topdi, u yilning bir qismini ona shahri Yaltada o'tkazdi. Turbinaning iqtidori uni sinfdoshlaridan ajratib turgan. Pianino chalishni o'rgangan. Sevimli fani matematika bo'lib, ushbu fanni she'rlarga o'xshash deb bilgan.

10 yoshida Turbina o'zining birinchi kitobi "*Pervoye chernoviki"* ni 1984-yilda Yevgeniy Yevtushenkoning kirish so'zi bilan nashr etgan. *Pervoye chernovikining* tarjimalari Fransiya, Italiya va Britaniyada nashr etilgan.

### O'limi

2002-yil 11-mayda Moskvada 27 yoshida 5-qavat derazasidan yiqilib vafot etgan. Turbina Moskvadagi Vagankovo qabristoniga dafn qilingan.

### Merosi

*Rejissyor Vasilisa Kuzminaning Yelizaveta Yankovskaya ishtirokidagi "Nika"* biografik filmi uning hayotiga bag'ishlangan bo'lib, 2022-yilda "South by Southwest" festivalida jahon premyerasi bo'lib o'tgan.

Kitoblari
---------

* *Quaderno di appunti*, 1984-yil.
* *Pervoye chernoviki*, 1988-yil.
* *Stupenki vverx, stupenki vniz*, 1991-yil.
* *Unutmaslik*, 2004-yil.
* *Sono pesi queste mie poesie*, 2008-yil.
* *Nika Turbina,* 2018-yil.

Yana qarang
-----------

* Nadya Rusheva
* Sasha Putrya
* Nika (film)

Manbalar
--------

1. ↑  „Russian Poetry Finds a Prodigy in 12-Year-Old Nika Turbina".  People magazine (1987-yil 6-aprel). Qaraldi: 2010-yil 15-avgust.
2. ↑  Комсомольская Правда. Бабушка Ники Турбиной: «По ночам она шептала стихи. И хотела быть такой, как все…»
3. ↑  Полина Молоткова, Жизнь и смерть вундеркинда
4. ↑  Ника – богиня без крыльев или Почему поэтесса Ника Турбина прославилась в 9, а погибла в 27
5. ↑  *Olsen.* „At revitalized SXSW Film Festival, moviegoers bask in the 'universal language' of cinema". *Los Angeles Times* (2022-yil 18-mart). Qaraldi: 2022-yil 19-mart.

Havolalar
---------

* Uning she'rlarining italyancha va inglizcha tarjimalari va ba'zi rasmiy biografik yozuvlari
* Ljubov V. Kuchkina tomonidan tarjima qilingan she'rlarining bir nechta inglizcha tarjimalari
* library.ru saytida Nika Turbinaga bag'ishlangan veb-sayt
* Nika xotirasiga bag'ishlangan loyiha (rus)
* Veb-sayt (ruscha)
* Uning birinchi kitobi (ruscha)
* Uning ikkinchi kitobi (ruscha)
**Svetlana Tursunxodjayevna Inamova** — (1951-yil, Andijon, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan Sogʻliqni saqlash xodimi.

Tarjimayi holi
--------------

Svetlana Inamova 1951-yil Andijon shahrida tugʻilgan. Oliy maʼlumotli. Svetlana Inamova 1974-yil Andijon davlat tibbiyot institutini tamomlagan. Svetlana Inamova 1988—2002-yillarda Andijon ko’p tarmoqli bolalar shifoxonasi bosh shifokori, 2002—2004-yillar „Sog’lom avlod uchun" xalqaro xayriya fondi boshqaruvi raisi, 2005—2008-yillar Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri oʻrinbosari, Oʻzbekiston Xotin-qizlar qoʻmitasi raisi, 2008-yildan „Sogʻlom avlod uchun" xalqaro xayriya jamgʻarmasi boshqaruv kengashi raisi sifatida faoliyat olib borgan. Svetlana Inamova harakatlari natijasida 2015—2017-yillar fondga 130,889 mln AQSh dollari, 4105,4 mln soʻm, xalqaro tashkilotlardan 862,078 ming AQSh dollar va 67,984 ming yevro jalb qilingan. Mablagʻga ekologik noqulay, chekka hududlarda yashovchi aholiga 9 marta tashkil etilgan tibbiy yordam „Salomatlik poyezdlari" aksiyasi doirasida 25 972,8 mln soʻmlik dori, kiyim-kechak, sanitariya-gigiyena vositalari yetkazib berilgan. 2013-yil AQShning „Ameri Cares" va boshqa tashkilotlari 200,1 ming AQSh dollari 367 700 juft qishki va yozgi bolalar va oʻsmirlar oyoq kiyimlarini maxsus maktab-internatlari oʻquvchilari, koʻp bolali oilalar farzandlariga tarqatildi. 148 nafar nogiron bola Koreya, Ukraina, Germaniya, kabi davlatlarda davolanishdi, 1070 dan ortiq bemor bola Oʻzbekistonda operatsiya qilindi. Janubiy Koreyaning „Save the Children" fondi 332 nafar yurak tugʻma nuqsoni boʻlgan bolalarni „oksigenator"lar bilan taʼminladi.

Mukofotlari
-----------

Svetlana Inamova 1994-yil I darajali „Sogʻlom avlod uchun" ordeni, 2006-yil „Mehnat shuhrati" ordeni, 2013-yil „O’zbekiston Respublikasida xizmat ko’rsatgan Sog’liqni saqlash xodimi" faxriy unvoni bilan mukofotlangan.

Manbalar
========

1. ↑  Jovliyev I, Yaxshiboyeva U, Arzikulova D, Hasanova L*. Oʼzbekiston ayollari*. Toshkent: Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi, 2019 — 224 bet. ISBN 978-9943-07-694-5.
2. ↑  O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTINING FARMONI "SOG‘LOM AVLOD UCHUN" HUKUMATGA QARASHLI BO‘LMAGAN XALQARO XAYRIYA JAMG‘ARMASI TASHKIL ETILGANINING 20 YILLIGI MUNOSABATI BILAN BIR GURUH XODIMLARNI MUKOFOTLASH TO‘G‘RISIDA
Beverli **Goebel** **Yanez** (1988-yil 19-iyulda tugʻilgan) — amerikalik futbol murabbiyi va sobiq professional futbolchi, hozirda Milliy ayollar futbol ligasining (NWSL) NJ/NY Gotham FC yordamchi murabbiyi. Gyobel Yanez futbolchi sifatida NWSLda Reign FC, Avstraliya W-ligasida Melburn Siti, INAC Kobe Leonessa yaponiyalik Nadeshikoda hujumchi sifatida oʻynagan.

2012-yilda yarim himoyachidan forvardga oʻtgan Gyobel Yanez 2013-yilda Yaponiyaning Nadeshiko ligasida „Oltin butsa" sovrinini qoʻlga kiritib, eng yaxshi toʻpurarga aylandi. U 2014 va 2015-yilgi mavsumlarda Sietl hukmronligining eng yaxshi toʻpurari boʻlgan va ikkala oliy ligada ham eng yaxshi XI jamoalar roʻyxatiga kiritilgan. 2020-yil 10-fevralda Gyobel Yanez professional futboldagi faoliyatini yakunlaganini eʼlon qildi.

Yoshligi
--------

Kaliforniyaning Moreno vodiysida oʻsgan Gyobel Yanez Moreno vodiysi oʻrta maktabida oʻqigan, u erda u ayollar futbol jamoasini boshqarishga yordam bergan va Sohil futbol ligasida gʻalaba qozongan va Liganing MVP va hujumkor MVP nomini olgan. U ikki yil davomida „Freedom Yunayted" klubida oʻynagan, jamoaga 2004-yilda Nike Harvest Cup va Coast Soccer League chempionatlarida yordam bergan.

### Sakramento davlat universiteti, 2006-yil

2006-yilda Goebel Yanez Sakramento davlat universitetiga oʻqishga kirdi. Birinchi talaba sifatida u ikkita gol va oltita golli uzatma bilan jamoada toʻrtinchi oʻrinni egalladi va All-Big Sky Faxriy mukofotiga sazovor boʻldi. Uning oltita golli uzatmasi jamoada ikkinchi va Big Sky konferensiyasida uchinchi oʻrinni egalladi. Yanez 66 zarba bilan jamoaviy rekordni qayd etdi va Big Sky konferensiyasida har bir oʻyinda 3,19 zarba bilan uchinchi oʻrinni egalladi.

### Mayami universiteti, 2007-2009

Goebel Yanez birinchi kursdan keyin kollejdagi karerasining qolgan qismi uchun Mayami universitetiga oʻtdi. Ikkinchi kursda u barcha 21 oʻyinda qatnashdi, 20 ta oʻyinda maydonga tushdi va toʻrtta gol va toʻrtta golli uzatma bilan mavsumni uchinchi oʻrinda yakunladi. U Alabama A&amp;M universiteti, Samford universiteti va LSUga qarshi ketma-ket uchta oʻyinda assistentlik qildi. U ikkala zarba (38) va darvoza tomon zarbalar (19) boʻyicha jamoada uchinchi oʻrinni egalladi. Yoshligida u 13 ta oʻyinda qatnashib, 12 tasini boshlab, mavsumni 3 ta golli uzatma bilan yakunlagan. Katta yoshli Gyobel Yanez jamoa sardori boʻlgan va oʻz faoliyatini Mayamida yakunlagan va 53 oʻyindan 51 tasini boshlagan.

 WPS 2011 chempionati oʻyini — Flash vs Filadelfiya Mustaqilligi

Manbalar
--------

1. ↑  „NJ/NY Gotham FC Announces New Head Coach and Assistant Coach". NJ/NY Gotham FC (31-avgust 2021-yil). Qaraldi: 31-avgust 2021-yil.
2. ↑  „Bev Yanez Announces Her Retirement from Professional Soccer". *Reignfc.com*. Qaraldi: 11-fevral 2020-yil.

[*sayt ishlamaydi*]
3. ↑  „Winning a WPS championship: Beverly Goebel".  Ricky Master Coach. 12-noyabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 23-fevral 2013-yil.
4. ↑  „Beverly Goebel player profile".  University of Miami. 2016-yil 3-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 23-fevral 2013-yil.
**Buxoro „Zardoʻz" aksiyadorlik jamiyati**

Buxoro „Zardoʻz" aksiyadorlik jamiyati— Oʻzbekiston, Buxoro shahrida joylashgan aksiyadorlik jamiyatidir. Kompaniya gilam va boshqa toʻqimachilik mahsulotlarini ishlab chiqarish va sotish bilan shugʻullanadi.

Kompaniya haqida
----------------

Buxoro „Zardoʻz" aksiyadorlik jamiyati 1922-yilda davlat korxonasi sifatida tashkil etilgan. Korxona 1992-yilda xususiylashtirilganligidanbuyon aksiyadorlik jamiyati sifatida faoliyat yuritib kelmoqda.

Korxona mahsulotlarini butun Oʻzbekistonga, dunyoning bir qator mamlakatlari:Rossiya, Qozogʻiston, AQSH va Yevropaga eksport qilinadi. "Buxoro „Zardoʻz" aksiyadorlik jamiyati" Oʻzbekistondagi eng yirik gilam ishlab chiqaruvchi kompaniyalardan biri.

Mahsulotlarining ommalashish sabablari
--------------------------------------

Kompaniya gilamlari yuqori sifati va hamyonbopligi bilan mashhur. Gilamlar anʼanaviy usullarda, Oʻzbekistonda kamdan kam uchraydigan naqshlar orqali bezatilganligi, boyitilganligi uchun ham koʻpchilikni mehrini hozirgacha qozonib kelayotganligi bilan ham koʻrishimiz mumkin.na

Yirik ish beruvchi
------------------

Buxoro „Zardoʻzlik" aksiyadorlik jamiyati Buxoroda yirik ish beruvchi hisoblanadi. Korxona 1000 dan ortiq kishini ish bilan taʼminlamoqda. Kompaniya Buxoro viloyatida ham qator ijtimoiy va xayriya tadbirlarida ishtirok etmoqda.

Qoʻshimcha maʼlumotlar
----------------------

Kompaniya Oʻzbekistondagi eng qadimiy va obroʻli gilam ishlab chiqaruvchilardan biridir.

Kompaniyaning gilamlari va gilamlari dunyoning 50 dan ortiq mamlakatlarida sotiladi.

Korxona Buxoro viloyatida qator ijtimoiy va xayriya tadbirlarida ishtirok etmoqda.

Buxoro „Zardoʻz" aksiyadorlik jamiyati Buxoro shahrining iqtisodiy va ijtimoiy rivojlanishida muhim oʻrin tutib kelayotgan muvaffaqiyatli va obroʻli korxonadir.

Joylashish nuqtasi
------------------

„Buxoro Zardoʻzlik Axsiyadorlik Jamiyati" quyidagi manzilda joylashgan:
Oʻzbekiston,Buxoro,Navoiy koʻchasi 23-uy. Kompaniya Buxoro shahri markazida, Kalyan minorasi va boshqa mashhur sayyohlik joylari yaqinida joylashgan. GPS koordinatalari:Kenglik: 39.773889 Uzunlik: 64.422778

Manbalar
--------

*
Biznesmen— lingvistik lugʻat turlaridan biri. Unda, birinchidan, lugʻatga kiritilgan har bir soʻzning (bosh soʻzning) maʼnosi, koʻp maʼnoli boʻlsa, maʼnolari belgilanadi va qayd etiladi. Ikkinchidan, bu maʼno (maʼnolar) izohlanadi, yaʼni tushuntiriladi — tavsifiy yoʻl bilan qayd etiladi. Xuddi shu xususiyatiga koʻra „Izohli lugʻat" deb ataladi.

I.l.ga muayyan soʻz ishtirokida hosil boʻlgan iboralar ham kiritilishi mumkin (chunki ular ham, umuman olganda, lugʻaviy birlik hisoblanadi). Masalan, „qoʻl" yoki „gul" soʻzlari uchun tuzilgan lugʻat maqolasidan birida „qoʻli gul" iborasi ham beriladi, maʼnosi belgilanib qayd etiladi va izohlanadi. Lingvistik lugʻatlarning boshqa turlarida ham (mas, terminologik, tarjima lugʻatlarida) ularga kiritilgan lugʻaviy birliklarning, yaʼni soʻz va turgʻun birikmalarning maʼnosi (maʼnolari) belgilanishi qayd etilishi va izohdanishi mumkin. Bunday lugʻatlar ham ana shu xususiyati bilan I.l.lar qatoriga kiradi. Ular, odatda, lingvistik lugʻatning qaysi turiga mansubligiga va izohli ekaniga koʻra nomlanadi. Mas, „Oʻzbek tili sinonimlarining izohli lugʻati", „Tilshunoslik terminlarining izohli lugʻati" va b.

Oʻzbek tilining nisbatan mukammal izohli lugʻati tarixda birinchi marta Oʻzbekiston FA Til va adabiyot institutida tay-yorlanib (mualliflari: S. F. Akobirov, T. A. Aliqulov, S. I. Ibrohimov, N. M. Mamatov, 3. M. Mirtojiyev, G. N. Mixaylov, A. R. Rustamov, A. T. Xoʻjaxo-nov, A. P. Hojiyev), 3. M. Maʼrufov tahriri ostida nashr etildi (Moskva, 1981). Mazkur lugʻat 2 jildli boʻlib, 60000 soʻz va soʻz birikmasini qamrab olgan.

Oʻzbekiston mustaqillikka erishib, madaniy va milliy qadriyatlarga eʼtibor kuchayganligi munosabati bilan oʻzbek tilining soʻz boyligi yanada kengroq qamrab olingan yangi I.l. nashr etish zarurati paydo boʻldi. Oʻzbekiston Fanlar Akademiyasi Til va adabiyot instituti va „Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi" davlat ilmiy nashriyotida oʻzbek tilining koʻp jildli I.l.i nashri ustida ish olib borilyapti.

Yana qarang
-----------

* Leksikografiya

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Fotima binti Sa'd al-Amriy az-Zahroniy** (arabcha: ) - Islom payg'ambari Muhammadning ota tomondan katta buvisi.

Biografiyasi
------------

Fotima binti Sa'd Hijozda, xususan, al-Bahada, zahronlik Banu Amir qabilasi vakili Sa'dning qizi bo'lgan. Fotima dastlab Kilab ibn Murraga turmushga chiqqan va ular ikki nafar o‘g‘il ko'rishgan. Katta o‘g‘li Zuhra ibn Kilab Banu Zuhra qabilasi avlodi, kenja o‘g‘li Qusay ibn Kilab Ka’baning birinchi qurayshlik qo‘riqchisi bo‘lgan. Erining vafotidan keyin Fotima Banu Azra qabilasi vakili Rabi'a ibn Haramga turmushga chiqqan, Rabi'a xotinini o'zi bilan Shomga olib ketgan. U yerda ularning Darroj ismli o'g'il dunyoga kelgan.

Oila daraxti
------------

Yana qarang
-----------

* Muhammadning shajarasi

Manbalar
--------

1. ↑  Ibn Hisham*. The Life of the Prophet Muhammad* — 181 bet.
2. ↑  السيرة النبوية لابن هشام ، ص 53
3. ↑  Maqsood, Ruqaiyyah Waris. „The Prophet's Family Line No 2 - from Qusayy to Adnan and beyond". Ruqaiyyah Waris Maqsood Dawah. 2011-yil 25-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2011-yil 14-avgust.
4. ↑  Near East/South Asia Report. Foreign Broadcast Information Service. 1983. p. 17.
5. ↑  Cuddihy, Kathey (2001). "An A to Z of Places and Things Saudi". *Stacey International*. ISBN 9781900988407. .
**Ya'rub** (arabcha: ) shuningdek, *Yarob*, *Yaʼrob*, *Yarrob*, *Yarab* yoki *Yaarub* deb ham yoziladi. U Qahtonning o'g'li Yeverning nabirasi va Yamanning Him'yariy va Saboiy podshohlarining ajdodidir. Shunga o‘xshash ma'lumotlarda Ya'rub Qahtonning (Yorub bin Yashjub ibn Qahton) nabirasi sifatida tilga olinadi va, odatda, Qahtoniylar bilan birlashtirilgan *al-Arab al-Aribaning* (arab arablari yoki sof arablar) ajdodi ekanligi ta'kidlanadi. Ba'zi afsonaviy rivoyatlarda Ya'rub birinchi bo'lib arab tilida so'zlashgan shaxs ekanligi va bu til uning nomi bilan atalganligi haqida hikoya qilinadi.

Shohlarning ajdodlari
---------------------

Ya'rub eng buyuk arab podshohlaridan biri bo'lgan, u birinchi bo'lib Yamanning butun yerlarini (janubiy-g'arbiy Arabiston) boshqargan. Ya'rub qolgan Aditlarni (sobiq shohliklari vayron bo'lganidan keyin omon qolganlarni) yerlardan quvib chiqargan yoki mutlaqo yo'q qilib yuborgan. U Yaman davlatini yanada mustahkamlagan va uning boshqaruvini aka-uka Ummon va Hadramautga topshirgan. Uning nabirasi Qur'onda tilga olingan Saba yoki Sheba shohligining asoschisi bo'lgan shoh Saba bo'lgan.

Manbalar
--------

1. ↑  van Donzel, 1994, p. 483.
2. 1 2  Crosby, 2007, pp. 74-75.
3. ↑  Prentiss, 2003, p. 172.
4. ↑  Sperl, 1989, p. 209.

Adabiyotlar
-----------
**Ankorij** — AQShdagi shahar, Alaska shtatida. Aholisi 226 ming kishi (1990). Tinch okeanning Alaska qoʻltigʻi sohilidagi port. Aeroporti xalqaro ahamiyatga ega. Transport yoʻllari tuguni Alaskaning savdo-moliya markazi; yogʻochsozlik, oziq-ovqat (baliq qayta ishlanadi), poligrafiya sanoati korxonalari mavjud. Qurilish materiallari ishlab chiqariladi. 2 universitet, Arktika indeyslari va eskimoslar muzeyi bor. Ankorijga 1915-yilda asos solingan. 1964-yil halokatli zilziladan keyin qayta tiklangan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* BnF: cb12011329f (maʼlumot)
* GND: 4246931-4
* ISNI: 0000 0004 0637 4804
* LCCN: n81028135
* MusicBrainz: 3dcca86a-1de1-4656-b60f-0d206597716b
* NARA: 10042300
* SUDOC: 028235991
* VIAF: 146479909
* en:WorldCat Identities: lccn-n81028135

 |

|  |  |
| --- | --- |
| AQSh geografiyasi | *AQSh geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Differensial (maʼnolari).

**Differensial** (lotincha: *differentia* - farq, tafovut) — bir valdan har xil tezlikda aylanadigan ikki valga yoki ikki valdan bir valga harakat uzatadigan, tishli gʻildiraklari boʻlgan mexanizm.

Avtomobillar yoki boshqa transport mashinalari burilayotganda yetakchi gʻildiraklari har xil tezlikda aylanadi, chunki ulardan biri koʻproq, ikkinchisi kamroq yoʻl bosadi. Differensial ana shunga imkon beradi. Masalan, avtomobillardagi differensial yordamida dvigatel validan vodilo orqali satellitlarga (satellitlar oʻz oʻqi atrofida va mexanizm oʻqiga nisbatan aylanadi), satellitlardan mustaqil markaziy gʻildiraklardan har qaysisiga harakat uzatiladi. Metall kesish stanoklaridagi differensial yordamida kinematik zanjirlar rostlab turiladi. Differensial variatorlar, reduktorlar, muftalar va boshqa qurilmalarda ham boʻladi.

Havolalar
---------

* 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Differensial (mexanizm)*** haqida turkum mavjud |
Turkish female pilotAndoza:SHORTDESC:Turkish female pilot
Bedriye Tahir turkiyalik birinchi uchuvchi ayol.
Bedriye Tohir Gokmen turkiyalik uchuvchi ayol, u uchuvchilik litsenziyasi olgan birinchi turk ayol uchuvchisi boʻlgan.

Hayoti
------

Bedriye Tohir dastlkab „Vecihi Hurkush" nomli xususiy uchish maktabida tahsil olgan va 1933-yilda uchuvchilik litsenziyasini qoʻlga kiritgan. Biroq, ish beruvchisi uning uchuvchi sifatida ishlashini hohlamaydi va jazo sifatida uning maoshini kamaytirdi. Shunga qaramay, u 1934-yilda parvoz maktabini tamomlaydi va litsenziyasini tasdiqlash uchun Turkiya Harbiy havo kuchlariga murojaat qiladi. Turkiya havo kuchlari maktabga uchuvchilarning mahoratini tekshirish maqsadida guruh yubordi, ammo, afsuski, maktabda Tohir oʻz mahoratini namoyish etishi uchun foydalana oladigan samolyot yoʻq edi. Uchuvchilarning mahoratini tekshiruvchi guruh qaytib kelmadi va maktab oʻsha yilning oxiriga kelib yopildi.

Turkiyalik parashyutchi Abdurrahmon Turkkuşu unga „Gokmen Baji" („Moviy osmonning singlisi") laqabini bergan. Turkiyada 1934-yilda turk familiyasi qonuni kiritilgan va shundan soʻng BEdriye Tohir Gokmen familiyasini olgan.

Manbalar
--------

1. 1 2  „Bedriye Tahir Gökmen - Turkey - Women Of Aviation's History" (en-US) (2015-yil 24-iyul). Qaraldi: 2016-yil 26-dekabr.
2. ↑  Aksu, İbrahim*. The Story of Turkish Surnames: An Onomastic Study of Turkish Family Names, Their Origins, and Related Matters, Volume 1*. Olay Gazete Press, 2006 — 29 bet.
**EMIL ZOLYA**— 19- asr oʻrtalari, 20- asr boshlarida yashab ijod qilgan (1840-1902).

Hayoti
------

Mashhur fransuz adibi Emil Zolya Parijda tug‘iladi. Otasi italiyalik, onasi fransuz qizi edi.

Ijodi
-----

„Qashshoqlar hikoyasi" (1864) nomli novellalar to‘plami ilk ijod namunasi boʻlishiga qaramasdan, tezda tildan-tilga ko‘chadi. „Tereza Rakin" (1867), „Madlen Fera" (1868) romanlarida naturalizm hidi sezilib tursa-da, o‘sha davr jamiyati uchun bu odatiy bir hol edi. Adibning „Rugon-Makkarlar" (1871-1893) epopeyasi yigirma yillik mashaqqatli va samarali mehnat hosilasidir. „Uch shahar" (1894-1898) trilogiyasida ijtimoiy-siyosiy mavzu keng o‘rin egallagan boʻlib, butun bir davr o‘z ifodasini topgan. „Hamal", „G‘arb" romanlari Emil Zolya nomini jahonga mashhur qildi. Emil Zolyaning birinchi hikoyalar to‘plami „Ninon ertaklari" (1864) deb nomlanib, sakkizta hikoyani o‘z ichiga olgan va minglab oʻquvchilarning sevimli asariga aylangan. Emil Zolyani tanitgan „Oʻliklar chaqiradi" (1866) romanidir. Bu asar Emil Zolyaning ikkinchi romanidir. Undan ilgari „Klodning tavbasi" nomli romani eʼlon qilingan edi. Adib ilk ijodiy izlanishlari bilanoq o‘zining qobiliyati namoyish etdi. Yozuvchining yigirmata romanni o‘z ichiga olgan „Rugon-Makkarlar" epopeyasi faqat fransuz emas, G‘arb adabiyotining ulkan xazinasiga aylandi. Bu epopeyada Makkarlar oilasining to‘rt avlodi tarixi tasvirlanadi. Yozuvchi bu oilaning genetik asoslaridan tortib, jamiyatdagi o‘rnigacha, har bir aʼzoning o‘ziga xos fazilatlari, yashash tarzi, yurish-turishi, turmush kechirishi, xalq, burjuaziya, aristokratiya, din bilan aloqalari
batafsil hikoya qiladi. Epopeyaning „Foyda", „Pul", „G‘arb", „Hamal", „Yer", „Ijod", „Inson-hayvon", „Doktor Noskal" romanlari yuksak saviyada yozilgan. Epopeyaning har bir romani alohida nashr etilgan.
„Hamal" (1885) romani o‘zining g‘oyaviy yuksakligi bilan boshqa asarlardan ajralib turadi. Romanda XIX asming 80-yillarida yuz bergan juda ko‘plab norozilik namoyishlarining sabablari va uning oqibatlariga
alohida urg‘u beriladi. Zolya o‘z romanini yozishdan avval „Yozuvchi huquqi" maqolasini eʼlon qiladi. Unda yozilishicha, yozuvchi namoyish o‘tkazgan Anzen shaxtasiga borib, ishchilar hayoti bilan tanishadi, namoyishchilar bilan suhbat qiladi. „Hamal" romanining yozilishida bu katta manba boMib xizmat qiladi. Emil Zolyaning „Uch shahar", „Lurd" (1894), „Rim" (1896), „Parij" (1898) asarlarida dunyodagi eng mashhur shaharlar tarixi, ijtimoiy-siyosiy hayoti yoritiladi. Umrining so‘ngi yillarida „Hosildorlik" (1899), „Mehnat" (1901), „Haqiqat" (1903) asoslarini yozadi. Bu asarlar Emil Zolya ijodining eng yuqori cho‘qqisi hisoblanib, adibning yuksak so‘z sanʼatkori ekanligini namoyish etadi.

Manba
-----

1. ↑  „Jahon adabiyoti" Fayzulla Boynazarov.
**En Den Dino** - isroillik sanash qofiyalaridan biri hisoblanadi. Bu Sesame Street epizodlarida namoyish etilgan. Bu *Eeny, meeny, miny, moe* hisoblash usulining Isroil versiyasi.

Qo'shiqning yana bir varianti Serbiya, Bosniya va Gertsegovina, Chernogoriya va Xorvatiya shaharlarida ham mashhur hisoblanadi. Bu versiyadalarigi liriklar quyidagicha: "En ten tini, sava raka tini, sava raka tika taka, bija baja bum, trif traf truf". .

Ba'zi ma'lumotlarga qaraganda, sanoqlar sanashlar qofiyalarining so'zlaridan biri bo'lib, sanskrit tillaridan kelib chiqqan hisoblanadi.

Yana qarang
-----------

* Bolalar bog'chasi
* Akka bakka bonka rakka
* Eeny, meeny, miny, moe
* Entten tentten teelikamentten
* Ip dip

Ma'lumotnomalar
---------------

1. ↑  „The source of the song En Den Dino | Gershon-Lehrer.be" (en-US). *Gershon-Lehrer.be* (2011-yil 31-avgust). 2019-yil 22-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2017-yil 7-fevral.
2. ↑  *Jornada.* „Discos Putumayo muestra una Navidad con espíritu blusero – La Jornada". *www.jornada.unam.mx*. Qaraldi: 2017-yil 7-fevral.

Havolalar
---------
**endometrioz** ayollarda hayzdan avval kuzatiladigan zoʻrikish, huzursizlik tanadagi suyuklik birikmasi, qorin , bel, oyoq va koʻkrakdagi ogʻriqlar umumiy sogʻlomlikning normal holatda emasligini koʻrsatadi. Ogʻriqli hayzning soʻngi yillarda koʻp kuzatilishining sababi endometriozdir. Bachadon ichini qoplagan toʻqima endrometrium deyiladi. Endometrium har oy homila ehtimoli bilan kattalashadi. Tuxum doʻllanganda endometrium ichida joylashadi va homila boshlanadi. Homilalik roʻy bermasa, qalinlashgan endometrium hayz sifatida chiqib ketadi. Normal olarak qorin ichidagi aʼzolar endometrium hujaylarariga oʻxshagan, faqat tamoman boshqa hujayra tabaqasi bilan qoplangan boʻladi. Bu tabaqaga peritonium yoki qorin ich pardasi deyiladi. Qoʻshimcha moddali mahsulotlar idish va kir yuvish kukuni tarkibida mavjud va ostrogen gormoniga oʻxshagan kimyoviy moddalar shu toʻqimada toʻplanadi. Bu ostrogenga oʻxshagan moddalar toʻqimalardagi hujayralar takibini oʻzgartiradi yaʼni mutatsiyaga uchraydi va bu toʻqimalarning bachadonning ich tabaqasi kabi ishlay boshlaydi. Bachadondan boshqa a'zolarda endometrium to'qimalariga o'xshagan to'qimalarning rivojlanishi endometrium deyiladi.endometrioz eng ko'p tuxumdonlarda, bachadon orqasi bo'shliqlarida,ichaklar yuzida,bachadonni tutib turgan bog'larda va siydik qovug'i ustida, qorin oardasida , burun pardasi(mukoza)da va miya pardasida kuzatiladi. Bu endometriumga o'xshagan to'qimalarda "odat" (oy ko'rish) dan avval qalinlashish boshlanadi va qonash bilan bu to'qimalar ham tashqariga chiqishga harakat qiladi. Ammo to'qimalar tashkariga yopiq bo'lgani uchun, qonash qorin bo'shligida yoki tuxumdon to'qimasi ichida yoki fitrati buzulgan to'qimalarda kuzatiladi. har oy yuzaga kelgan bu ich qonashlari, "shokolad g'urra" (kist) lar va qattiq og'riqlarga sabab bo'ladi.

1. ↑  Solih, Oydin*. Haqiqiy tibbiyot*, Istanbul, 2009.
**Diplomatik vakolatxona** — oʻzaro kelishuv asosida bir davlatning boshqa davlat hududida yoki xalqaro tashkilot qoshida doimiy rasmiy aloqalarni davom ettirish maqsadida taʼsis etilgan tashqi aloqalar xorijiy davlat organi boʻlib, siyosiy va boshqa masalalarda taʼsis etgan davlatning nomidan ish yuritadi. Diplomatik vakolatxona doimiy asosda faoliyat koʻrsatadi. Turli davlatlar Diplomatik vakolatxonalarining tarkibi turlicha boʻladi va u asosan oʻz davlati anʼanalari va ikki davlat oʻrtasidagi munosabatlarning oʻziga xos jihatlari bilan belgilanadi. Oʻz faoliyatida ular 1961-yil qabul qilingan Diplomatik munosabatlar haqidagi Vena konvensiyasini qoʻllaydilar, imtiyozlar va immunitetdan foydalanadilar. Diplomatik vakolatxonani taʼsis etish toʻgʻrisidagi rozilikka erishgandan keyin hukumat davlatning ichki qarorini qabul qiladi. Oʻzbekiston hukumati qarori asosida OʻzRning boshqa davlatdagi vakolatxonasi taʼsis etiladi. Doimiy organlar toifasiga Diplomatik vakolatxonalar (elchixonalar va missiyalar), xalqaro tashkilotlar huzuridagi doimiy vakolatxonalar va konsullik muassasalarini kiritish mumkin. Davlatlar oʻrtasida diplomatik aloqalarning yoʻlga quyilishi ular oʻrtasida diplomatik vakillikning yoʻlga quyilishi bilan xam uzviy bogʻliqdir. Bu aloqalar zarur maxsus ishonchnomalar bilan tasdiqlanishi lozim.

*Xalqaro huquq hozirda diplomat aloqalarning Diplomatik vakolatxonalar va ularning personali uchun imtiyozlar, immunitetlar yoʻlga quyilishining uch toifasini belgilaydi. Har bir toifada Diplomatik vakolatxonalar boshliqlari maxsus darajasi belgilanadi. Eng yuqori daraja — bu elchixona boʻlib, uning rahbari qoida tariqasida elchi maqomiga ega boʻlgan shaxs boʻladi.*

Manbalar
--------

1. ↑  Oʻzbekiston Yuridik ensiklopediyasi
Shaharsozlik sohasidagi ulkan yutuqlar taniqli meʼmor va muhandis Domeniko Fontanaga (1543-1607) tegishlidir. 1580-yillarda unga Rim shahrini qayta qurish va dekorativ bezatish ishlari topshiriladi, bunga koʻra shahar katolik dunyosining markazi sifatida ahamiyatini oshirishi kerak edi.

Asosiy ishlari
--------------

Asosiy ishlari Rimdagi Lateran saroyi (1586-1590), Neapol dagi Palatsso Reale (1600-1602) hisoblanadi. XVI asr oxirlarida Fontana rim papasi Sikst V (1585-1590) buyrugʻiga binoan Rimni barokkoga xos diagonal chiziqli shaharsozlik konsepsiyasi loyihasini yaratadi. Uning asosiy maqsadi Rimdagi nasroniy obidalarga toʻgʻri shoh koʻchalar orqali chiqishni amalga oshirish edi.

Del Popolo maydoni rejasi
-------------------------

Domeniko Fontana shahardagi koʻplab meʼmoriy inshootlarni bir-biri bilan bogʻlaydigan hamda ularga aylanma yoʻllardan emas, balki toʻgʻri yoʻllardan oʻtib borishni taʼminlash maqsadida yagona yoʻl loyihasini ishlab chiqadi. Bu loyiha Yevropa shaharsozlik sanʼati tarixidagi birinchi "uch nurli" tizimi hisoblanadi. Ushbu tizim shaharga kirish qismida joylashgan "Del Popolo" maydonida oʻz ifodasini topadi. Del Popolo maydonidan ajralib chiqqan va poytaxtning asosiy kirish yoʻlini markaz va uning asosiy ansambllari bilan bogʻlaydi. Meʼmor koʻchalarning badiiy taʼsirini kuchaytirish maqsadida yakuniy qismini obelisk va favvoralar bilan yakunlaydi. Shu oʻrinda Del Popolo maydonining badiiy xususiyatiga ham alohida etibor qaratadi.. Del Popolo maydoni shaharsozlik kompozitsiyasi markazi hisoblanib, undan nurga oʻxshab uchta magistralni uch tamonga yoʻnaltirib beradi. Bu magistrallar ziyoratchilarning tez vaqt ichida Vatikan, Kapitoliy tepaligi, Venetsiya maydoniga qisqa yoʻllar orqali yetib borishiga yordam beradi. Fontana bu yerda magistrallar boshlanishi va tugallanishi haqida hamda maydon markazlarini koʻrsatib turuvchi shartli belgilardan foydalanishni taklif beradi. Shu maqsadda Fontana obelisklardan foydalanadi. Obelisklar magistrallarni maʼnoli joylariga oʻrnatiladi. Obelisklar Santa Trinita dei Monti maydonida, Eskvilino maydonida, Santa Kroche in Djeruzalemme bazilikasi oldiga, Navona va Rotonda maydonida oʻrnatiladi. Obeliskning eng kattasi Avliyo Pyotr ibodatxonasi maydonida qad koʻtarib turadi. Mazkur maydon "uch nurli" tizimning boshlanish nuqtasi boʻlib, maydon markazida 25 mertlik Qadimgi Misr obeliski oʻrnatilgan, maydonga kirish darvozasi va ikkita bir xil koʻrinishdagi Santa Mariya in Montesanto cherkovi va Santa Mariya dei Mirakoli cherkovidan iborat. Keyinchalik 1823-yilda obelisk tagida toʻrtta sher tasviri tushirilgan favvora oʻrnatiladi. Umumiy yaxlit kompozitsiya goʻyoki effektlarga boy, takrorlanmas teatr sahnasiga oʻxshab ketadi. Del Popolo maydoniga shimoliy kirish qismida qad rostlagan darvoza 1691-yili barpo etiladi. Qadimgi Misr obeliski Domeniko Fontana tomonidan Rim shahri qayta loyihalashtirilayotgan vaqtida 1585-1589-yillarda Papa Sikst V ning buyrugʻi bilan oʻrnatiladi.

Manbalar
--------

"Umumsan'at Tarixi" Abdullayev Obidjon Oripovich Toshkent-2020
Erbaa
-----

Erbaa — Turkiyaning Tokat viloyatidagi shaharcha boʻlib, tuman markazidir. 2021-yil maʼlumotlariga koʻra, shahar aholisi 73.354 kishi, tuman esa 99.815 kishi boʻlib, u viloyatning Tokat shahridan keyin ikkinchi oʻrinda turadi. Erbaa tekisligi joylashuvi, ish imkoniyatlari, sanoat va OIZ kabi muhim omillar tufayli immigratsiyani qabul qilishda davom etayotgan mintaqaning diqqatga sazovor joyiga aylangan tumandir.

Tarixi
------

Erbaa soʻzi arabcha boʻlib, "toʻrt" degan maʼnoni bildiradi. Usmonli imperiyasi yozuvlarida Erbaa nomi 18-asr boshidan beri qoʻllanilganligi koʻrinadi. Bu so‘z bir muddat "Nevahi-i Erbaa" sifatida ishlatilgan. Qayd etilgan davrda Niksar va Amasiya o'rtasidagi eng muhim aholi punktlari; Erek, Karayaka, Sonusa va Tasabat edi. Aholi soni jihatidan bir shaharcha kattaligida bo'lib, bir hududda bo'lgani uchun hammasi Nevahi-i Erbaa, ya'ni "to'rt shaharcha" deb atalgan. Hatto hisoblangan soliqlar ham shu nom ostida qayd etilgan. 1840-yilda bu toʻrt tumanning (Erek, Karayaka, Sonusa, Tasabat) Erbaa nomi ostidagi soligʻi 47.243 kurush sifatida qayd etilgan.Shunga ko'ra, Erbaa; Erek, Karayaka, Sonusa va Tasabatning umumiy nomiga aylanib, to‘rttasi ham tuman qiyofasini oldi. Darhaqiqat, Kaza-i Erbaa atamasi rasman qoʻllanilgan.Keyinchalik, Erek boshqalardan koʻra koʻproq taraqqiyot koʻrsatgach, bir oʻzi Erbaa nomini olib, 1872-yilda tumanga aylangan. Qolgan uchtasi, ya'ni Tasabat, Karayaka va Sonusa Erek, bugungi Erbaa bilan bog'lanib, uning qishloqlari bo'ldi. Keyinchalik, 1944 yilda Tasabat, ya'ni hozirgi Tashova Erbaadan ajralib, alohida tumanga aylangan va Sonusa ham Tashova bilan bog'langan.

Iqlimi
------

Erbaaning mikroiqlim xususiyati bilan Erbaada sitrusdan tashqari barcha turdagi sabzavot va mevalar yetishtiriladi, organik dehqonchilik va issiqxona yetishtirishdagi rivojlanishlar va Erbaa uzum bargining brendga aylanishi Sharqiy Anadolu,Qoradengiz,Markaziy Anadoluni sabzavot va meva bilan ta'minlaydigan muhim hududga aylantirdi.
Erbaada fasllar o'z qoidasini to'liq bajarmasdan oldin biridan ikkinchisiga o'tadi. Bu holat mintaqaning iqlim tipini aniqlashni qiyinlashtiradi. Erbaada kontinental iqlim va mo'tadil dengiz iqlimi o'rtasida o'tish iqlimi hukm suradi. Bundan tashqari, mintaqada buzilgan O'rta yer dengizi iqlimi hukm surmoqda. Chunki Shimoliy Anadolu hududi oʻz taʼsirini yoʻqotganligi va Yeshilirmak havosining gʻarbida nam shamollarga duchor boʻlgani uchun bu yerda mo'tadil iqlim hukmron ekani koʻrinib turibdi. Shuning uchun qish issiq va yomg'irli. Erbaadagi eng uzoq va barqaror mavsum kuzdir. Kuz yumshoq va uzluksiz, qish qisqa va odatda yumshoq. Yozning eng issiq oylari iyul-avgust. Bu oylarda oʻrtacha harorat 36-39 daraja.Qishning eng sovuq oylari yanvar va fevral oylari. O'rtacha harorat 3-5 darajaga tushadi. Eng koʻp yogʻingarchilik may oyida boʻlib, yillik oʻrtacha 580 mm, eng kam yogʻingarchilik avgust oyida boʻlib, 8,03 mm deb belgilangan. O'rtacha nisbiy namlik 59% va eng yuqori ko'rsatkichlar 66% gacha. So‘nggi yillarda viloyatda qurilgan to‘g‘onlar ta’sirida tuman iqlimi bir oz yumshab ketdi.