recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Al-Uqsur** (arabcha: ) — Misrdagi shahar, Nil daryosi oʻrta oqimining oʻng sohilida. Aholisi 360,5 ming kishi (1996). Temir yoʻl stansiyasi. Aeroport bor. Al-U. — iqlim kurorti. Iqlimi quruq choʻl iqlim; yomgʻir deyarli yogʻmaydi. Oʻrtacha temperatura yanvarda 16,7°, martda 22, G. Al-U.da buyrak, yuqori nafas aʼzolari xastalangan bemorlar davolanadi. Xalqaro turizm markazlaridan. Mehmonxona, pansionat koʻp. Hunarmandchilikda es-dalik buyumlari (suvenirlar) tayyorlanadi.

Al-U. qad. Fiva (Misrning miloddan avvalgi 21— 11-asrlardagi poytaxti) oʻrnida bunyod boʻlgan. Al-U.ning gʻarbiy chekkasida Amon-Ra, Mut va Xonsu xudolarining ibodatxonalari joylashgan. Bu yodgorliklarda Yangi podsholik davrining (miloddan avvalgi 16—11-asrlar) meʼmoriy anʼanalari aks etgan, kolonnadalardan keng foydalanilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Quloq buloq ziyoratgohi**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Andijon viloyatining Marhamat tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Shomat MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Said NurMuhammad Xoʻja ziyoratgohi**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XVII—XVIII asr. Samarqand viloyatining Oqdaryo tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Pichoqchi (Pichoq uchi) qishlogʻi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Samarqand viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Sapalaq palvon**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: 1902-yil. Qoraqalpogʻiston Respublikasining Kegeyli tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Abat" OFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Sohibi Hidoya ziyoratgohi (Qadamjo yodgorligi, ayvonlar)** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XXI asr. Fargʻona viloyatining Rishton tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Chinnigaron" MFY. Davlat mulki (Fargʻona viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida). Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
19-asrda qilingan penteraning fantastik (absurd) rekonstruktsiyasi
**Quinquereme** ( lotincha: *quinquiremis*, quinque "besh" + remus "eshkak" dan) yoki **pentera** ( grekcha: *πέντε*eshkak eshkakchilari ikki, ikkita va bitta eshkakchi (2 + 2 + 1) tomonidan boshqariladigan, kattaroq, besh qatorli eshkakli harbiy kema. Bir qatordagi eshkaklar soni 25 taga yetadi. 200 tonna, uzunligi 45 m, kengligi 6 m, qoralama 2,5 m, ekipaj taxminan 250 kishidan iborat. Eshkak eshishni muvofiqlashtirish uchun zarba miqdorini cheklash uchun bir qatorli eshkaklarning simi ulanishi va to'xtash joylari ishlatilgan.

Hozirgi vaqtda bu nom eshkakchilar soni bilan emas, balki eshkakchilar soni bilan bog'liq deb hisoblanadi.

Penteraning kamon va orqa tomoni akrostol bilan bezatilgan ( poyalarning davomi). Kemaning orqa qismi balustradeli soyabon galereyasi bilan o'ralgan bo'lib, uning ostida odatda qayiq osilgan edi. Penterlarda jangovar botqoqli ikkita ustun bor edi. Yelkanli qurol-aslaha katta tekis yelkanlardan iborat bo'lib, ular faqat shamolli o'tish joylarida ishlatilgan. Ko'pincha taxta qarg'a bilan jihozlangan. Engilroq triremadan farqli o'laroq, kvinquereme yuqori tezlikda dushman kemasini teshib o'tishi mumkin edi.

Birinchi penterlar Finikiyaliklar tomonidan qurila boshlandi. Ular IV asrda Tirni Iskandar Zulqarnayn qoʻshinlaridan himoya qilishda qatnashgan.

Quinquerning qurilishi Rimda Birinchi Punik urushi paytida, bo'ron Italiya qirg'oqlariga xuddi shunday Karfagen kemasini tashlaganidan keyin boshlangan, chunki biremes va triremlar Karfagenning ko'p bosqichli og'ir kemalariga dosh bera olmadilar. Ulardan butun eshkak eshkak eshkak eshkak eshish o'rmoni bilan himoyalangan, nisbatan engil Rim biremelarini urish mumkin emas edi.

 To'rt yoki undan ortiq eshkak eshuvchisi bo'lgan kemani zamonaviy rekonstruksiya qilish: quadritem, quinquereme, hexareme va boshqalar.

Havolalar
---------

* "10 Legion" Архивная копия
* "Dengiz talonchiligi tarixi" (Wayback Machine saytida 2016-09-12 sanasida arxivlangan) Архивная копия
* Yelkanli va eshkak eshish floti tarixi. O.Dankir" (Wayback Machine saytida 2015-10-29 sanasida arxivlangan) Архивная копия -da arxivlangan

Manbalar
--------

1. ↑  Gardiner 1995. sfn error: no target: CITEREFGardiner1995 (help)
2. ↑  Анабасис Александра, кн.2:22

Adabiyot
--------

* Квинквире́ма // Кандидат — Кинескоп. — М. : Советская энциклопедия, 1953. — (Большая советская энциклопедия : [в 51 т.] / гл. ред. Б. А. Введенский ; 1949—1958, т. 20).
* под ред. Gardiner R. Morrison J.*. The Age of the Galley*, Conway’s History of the Ship. London: Conway Martitime Press, 1995. ISBN 0-7858-1268-7.
**Sharshara (tabiat yodgorligi)** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Surxondaryo viloyatining Sariosiyo tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Sangardak qishlogʻi. Davlat mulki (Tuman obodonlashtirish boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida).
„Sharshara mozor" qismi „Vaqf" xayriya jamoat fondiga tekin foydalanish shartnomasi asosida biriktirilgan. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Nastiya** (yun. nastos — zich, tarang) — oʻsimlik barglari, gulbarglari va boshqa qismlarining tashqi omillar (yorugʻlik, harorat va boshqalar) taʼsirida harakat qilishi. N. hujayralarning notekis oʻsishi yeki ulardagi taranglik holatining turlicha oʻzgarishi natijasida sodir boʻladi. Epinastiyada oʻsimlikning uchki qismi tez oʻsadi (Mas, kurtak yoki gʻuncha ochganda), gipona-stiyada esa pastki qismi tez oʻsadi (Mas, gullash tugagandan keyin gul qoplamining tutashib ketishi). Taʼsir etadigan omillarga koʻra, fotonas-tiya (yorugʻlik taʼsirida), termonastiya (harorat oʻzgarganda), niktinastiya (kun bilan tun almashganda), seysmonastiya (mexanik taʼsir yoki tebranish taʼsirida), xemonastiya (baʼzi moddalar taʼsirida) farq qilinadi. Oʻsimliklarning hasharotlar yordamida chetdan changlanishida, gulni noqulay sharoitdan qimoya qilishda va boshqa xrllarda N.ning ahamiyati katta.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Shahid ota mozori**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Andijon viloyatining Andijon tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Kuyganyor shaharchasi, „Sanoat" MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Sulaymon ota ziyoratgohi** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XVI asrlar. Surxondaryo viloyatining Sherobod tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Chagʻatoy qishlogʻi „Chagʻatoy" MFY. Davlat mulki (Surxondaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida). Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Boris Vladimirovich Lunin** (1906.18.7, Jeneva — 2000.18.10, Toshkent) — tarixchi olim. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1973), tarix fanlari doktori (1966), professor (1970). Shimoliy Kavkaz Oʻlka arxeologiya, tarix, etn. jamiyati boshqarmasi aʼzosi (1925— 31), Shimoliy Kavkaz (soʻngra AzovQoradengiz) Oʻlka byurosining ilmiy kotibi va raisi oʻrinbosari (1926—37). Shimoliy Kavkazdagi qator institutlarda oʻqituvchi (1937—41), 1941—53 yillarda armiya safida. Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Tarix va arxeologiya institutida katta ilmiy xodim (1953—68), 1968—88 yilda Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Tarix institutining boʻlim mudiri, 1988—2000-yillarda bosh ilmiy xodim. Asarlari Oʻzbekiston fan va madaniyati muammolariga oid. "Oʻzbekiston tarixi manbalarda" (rus tilida) nomli 3 jildli kitob tuzgan.

Manbalar
--------

* Srednyaya Aziya v dorevolyusionnom i sovetskom vostokovedenii, T. 1966.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Shayx Xoʻja Xisrav maqbarasi** – Navoiy viloyati Karmana tumanida joylashgan ziyoratgoh. Ziyoratgoh Oʻzbekiston moddiy va madaniy merosining koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan.

Tarixi
------

Xoʻja Xisrav xoʻjalardan boʻlgan. SHayx XIV asrda Mavlono Orif Deggaroniy, Xoʻja Baxoviddinlar bilan bir zamonda yashagan. Xoʻja Xisravning hayoti, faoliyati va karomatgoʻyligi haqida Abul Musin Muhammad Boqir Ibn Muhammad Alining „Bahouddin Balogardon" kitobida ayrim tarixiy maʼlumot va rivoyatlar keltirilgan. Oʻz davrining oʻta zukko kishisi, Islom dinining peshvosi karomat sohibi boʻlib tanilgan. U Qosim SHayx maqbarasining janubiy-gʻarbida, undan 400 metr nariga dafn qilingan. Ushbu kichik maqbara bir tomonida kanal bilan, boshqa tomonida xususiy uylar bilan chegaradosh. Maqbara hududi chiroyli metal panjara bilan oʻralgan. Binoning oʻzi bir gumbazli inshoot boʻlib, kirish portali, perimetri toʻrtburchak, pishgan gʻishtdan qurilgan, juda och rangda, qisman naqshli sirlangan plitkalar bilan bezatilgan. Ichki qismi juda keng – markazda, gulchambarda arab xattotligi yozuvlari bilan ramziy marmar qabr toshi joylashgan.

Shayx Xoʻja Xisrav maqbarasi XX asrda vayron qilingan. Maqbara oʻrnida faqat Xoʻja Xisravning qabr toshi saqlanib qolgan, uning ustiga zamonaviy materiallardan Xoʻja Xisravning yangi maqbarasi oʻrnatilgan. Karmana tumanidagi muqaddas qadamjo, „Xoʻja Xisrav" meʼmoriy ziyoratgoh qayta taʼmirlanib, foydalanishga topshirildi. Xoʻja Xisrav ziyoratgohi taʼmirlashdan soʻng mutlaqo yangi qiyofa kasb etdi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 11-iyun 2023-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 11-iyun 2023-yil.
3. ↑  „Navoiy viloyati Islomiy qadamjolar". Qaraldi: 26-iyul 2023-yil.
4. ↑  „XO‘JA XISRAV MAQBARASI" (uz). 26-iyul 2023-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-iyul 2023-yil.
**Xonbuvish bulogʻi**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Andijon viloyatining Marhamat tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Qorabogʻish shaharchasi, „Qovunchi" MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Xoʻja Alouddin Attor Valiy ziyoratgohi** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XIV asr. Surxondaryo viloyatining Denov tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Namozgoh" MFY Sarmazorota qabristoni. Davlat mulki (Surxondaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida)
„Vaqf" xayriya jamoat fondiga tekin foydalanish shartnomasi asosida biriktirilgan. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Xoʻja Elsurx ota**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XVI asrlar. Toshkent viloyatining Ohangaron tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Shovgoz qishlogʻi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Toshkent viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Xoʻja Ilgʻor va Mulla Ismatulloh qori ziyoratgohlari** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Bu joy Farg'onadagi diqqatga sazovor joy hisoblanib, unda maqbaralar, chillaxona gʻori, qorixonalar, ayvonlar, bogʻ va oromgoh mavjud. Ushbu ziyoratgoh XIX asrda bunyod etilgan. Fargʻona viloyatining Rishton tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Xoʻja Ilgʻor" MFY.

Yuridik holati
--------------

Ushbu ziyoratgoh Fargʻona viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosidagi davlat mulki hisoblanadi. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan vs davlat muhofazasiga olingan.

Mahammad Hanafiya
-----------------

Xoʻja Ilgʻorning asl ismlari Muhammad Hanafiya boʻlgan. U kishi hazrat Alining Hanifa ismli ayollaridan tugʻilgan. Shuning uchun u kishini Muhammad Hanafiya deb nomlashgan. Xoʻja Ilgʻor laqabi bilan nomlanishlariga sabab Xoʻja — paygʻambar avlodi boʻlganlari, Ilgʻor — soʻzi qoʻshin boshligʻi maʼnosini anglatgan.

Mulla Ismatulloh qori
---------------------

Xoʻja Ilgʻor masjidi
--------------------

Asosiy maqola: Xoʻja Ilgʻor masjidi
Ziyoratgoh yonida Xoʻja Ilgʻor masjidi joylashgan. Masjid 1916-yilda qurilgan. Masjid Hoji Shokir Mingboshi say-harakatlari bilan bunyod etilgan.

Yana qarang
-----------

* Rishton

Manbalar
--------

1. ↑  *M. Sulaymonov.* „Farg‘ona viloyati tarixiy obidalari, zamonaviy inshootlari, ayniqsa, maftunkor tabiati bilan sayyohlar e’tiborini tortmoqda." (uz). *uza.uz*. Toshkent:  O‘zA. Qaraldi: 27-yanvar 2023-yil.
2. ↑  YouTube logotipi Video(oʻzb.)
3. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
4. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
5. ↑  YouTube logotipi Islom Shosh uz(oʻzb.)
6. 1 2 3  YouTube logotipi MTRK Oʻzbekiston(oʻzb.)
**Xoʻja Zafaron qabri** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XVI asr. Buxoro viloyatining Romitan tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Qoqishtuvon" MFY, Qoqishtuvon qishlogʻi. Davlat mulki (Buxoro viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida)
„Vaqf" xayriya jamoat fondiga tekin foydalanish shartnomasi asosida biriktirilgan. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Xoʻja Zunnun ota va Gʻoyib ota (qabriston)** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: IX—X asrlar. Toshkent viloyatining Boʻka tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Oltish" MFY, Lisenka qishlogʻi. Davlat mulki (Toshkent viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida). Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Natalya Nikolayevna Androsova**, qizlik familiyasi **Natalya Aleksandrovna Iskander-Furmanova** (10-fevral 1917-yil, Toshkent, Turkiston viloyati, Rossiya imperiyasi – 1999 yil 25 iyul, Moskva, Rossiya) – imperator Nikolay I ning nevarasi. 1980-yildan 1999-yilgacha Romanovlar oilasi a'zolari uyushmasi aʼzosi.

Biografiyasi
------------

Natalyaning otasi knyaz Aleksandr Iskander (Buyuk Gertsog Nikolay Konstantinovich va Nadejda Aleksandrovna Dreyerning oʻgʻli). Onasi Olga Iosifovna Rogovskaya (1893–1962).

Natalya knyaz Aleksandr Iskanderning kenja qizi boʻlib, 1917-yil 10-fevralda Toshkentda tavallud topgan. Uning choʻqintirish marosimida bobosi, Buyuk knyaz Nikolay Konstantinovich qatnashgan.

Nikolay Konstantinovich oilasini Toshkentga olib ketgan, u yerga 1918-yilda knyaz Aleksandr Nikolayevich ham kelgan, ammo bu vaqtga kelib uning otasi buyuk knyz Nikolay hayotdan koʻz yumgan edi. Aleksandr Nikolayevich 1919-yil yanvargacha shahar sudida xizmat qilgan va 19-yanvarda shaharda boshlangan Osipov isyoniga qoʻshilgan. Soʻngra ofitserlar otryadi bilan Qrimga yoʻl olgan va u yerda Oq Armiya safiga qoʻshilgan.

Onasi Olga Iosifovna 1924-yilda mas’ul moliya xodimi Nikolay Nikolayevich Androsovga turmushga chiqqan (1936-yilda vafot etgan) va Moskvaga koʻchib oʻtgan. Oʻgay ota bolalarni pasportga oʻz farzandlaridek kiritgan, shundan soʻng bolalar uning ismi va Androsov familiyasini olganlar. Bu esa buyuk knyazlik kelib chiqishi izlarini oʻchirib tashlagan. Oila Moskvada Plyushixadagi kvartirada yashagan va Natalya (Talya) toʻrtinchi sinfgacha sobiq gimnaziyada oʻqigan.

Androsovlar oilasi 1929-yilda Arbatdagi 30-uydagi podvalga koʻchib oʻtgan, u yerda Talya 1970-yilgacha yashagan.

Oʻgay otasining vafotidan keyin oilasi kambagʻal boʻlib yashagan. Onasi mashinist boʻlib ishlagan. Talya atigi yettita sinfni tugatgan. U baʼzan chizmachi, baʼzan hisobchi boʻlib ishlagan. Texnikumda oʻqishni iloji boʻlmagan.

Natalya Nikolayevna 1930-yillardan boshlab mototsikl klubiga aʼzo boʻlib, sport tomoshalarida qatnashgan.

Natalya 1998-yil 17-iyulda Sankt-Peterburgda imperator Nikolay II, uning oilasi va xizmatkorlarining qoldiqlarini qayta dafn etish marosimida ishtirok etgan.

Androsova 1999-yil 25-iyulda Moskvada insultdan vafot etgan. Uning qoldiqlari kuydirilib, akasi va onasining qabrlaridan unchalik uzoq boʻlmagan Vagankovskiy qabristoniga dafn etilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Андросова Наталья Николаевна (Искандер)". Qaraldi: 25-noyabr 2023-yil.
2. ↑  „Наталья Андросова". Qaraldi: 25-noyabr 2023-yil.
3. ↑  „Мотогонщица Таля из рода Романовых. Бесстрашный характер / Православие.Ru". 27-yanvar 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-yanvar 2018-yil.
4. ↑  Юрий Ростиславович Канский. (февраль 2018) (русский). *Единственная из Романовых.* (Бизнес-Класс nashri). pp. 42—49. ISSN 1691-0362.
5. ↑  „Могила Н. Н. Андросовой". 2-may 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-aprel 2017-yil.
**Yigit pirim ziyoratgohi** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Andijon viloyatining Buloqboshi tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Mayariq aholi punkti, „Qumariq" MFY, Tokzor koʻchasi. Davlat mulki (Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida). Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Әzler baba maqbarasi** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XII-XIII asrlar. Qoraqalpogʻiston Respublikasining Nukus tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Samanbay" OFY (Azler baba qabristoni). Davlat mulki (Qoraqalpogʻiston Respublikasi Madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida). Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Buloqmozor ziyoratgohi** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XIX asr. Namangan viloyatining Norin tumanida joylashgan. Obyekt manzili: "Uchtepa" MFY. Davlat mulki (Namangan viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida)
"Vaqf" xayriya jamoat fondiga tekin foydalanish shartnomasi asosida biriktirilgan. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan va davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Buvanazar buva ziyoratgohi**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: 1885-yil. Andijon viloyatining Shahrixon tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Farmonchek aholi punkti, "Nayman" MFY, Nayman koʻchasi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Devonaxon ona**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XX asr. Andijon viloyatining Andijon tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Choʻnbogʻich shaharchasi, "Choʻnbogʻich" MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Hazrat Sulton maqbarasi**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: X asr. Qashqadaryo viloyatining Qarshi tumanida joylashgan. Obyekt manzili: "Navbahor" MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Hazrat Xizr qadamjolari** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XX asr. Fargʻona viloyatining Rishton tumanida joylashgan. Obyekt manzili: "Boʻston" MFY. Davlat mulki (Fargʻona viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida)
"Vaqf" xayriya jamoat fondiga tekin foydalanish shartnomasi asosida biriktirilgan. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan va davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Hob buva ziyoratgohi (Maqbaralar, binolar)** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XIX asr. Fargʻona viloyatining Dangʻara tumanida joylashgan. Obyekt manzili: "Istiqlol" MFY, Quduq qishlogʻi. Davlat mulki (Fargʻona viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida)
"Vaqf" xayriya jamoat fondiga tekin foydalanish shartnomasi asosida biriktirilgan. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan va davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Imom Abu Yusuf maqbarasi**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: VI—VIII asrlar. Qashqadaryo viloyatining Yakkabogʻ tumanida joylashgan. Obyekt manzili: "Istiqbol" MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Alaxdash**, deliriy — ong oʻzgarishining bir turi, voqealarni anglash qobiliyatining buzilishi. A. vaqtida bemor koʻpincha bezovtalanib, koʻziga turli-tuman qoʻrqinchli narsalar (mas, hayvonlar) koʻrinadi, uni ay-blovchi, haqoratlovchi tovushlar eshitadi, baʼzan oʻzini himoya qilish payida boʻladi, goʻyo atrofidagi hamma narsa oʻzgarib ketgandek tuyuladi. Bemor koʻziga koʻringan narsalarni, qulogʻiga eshitilgan tovushlarni koʻpincha yodida saqlab qoladi. Ammo atrofida sodir boʻlgan voqealarning hammasini eslay olmaydi. A. bir necha soatdan 3-5 kungacha davom etib, baʼzan qaytalanib turadi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Jambulbuloq buloq** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: X—XI asrlar. Andijon viloyatining Ulugʻnor tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Mingbuloq aholi punkti, "Mingbuloq" MFY, Minbuloq massivi. Davlat mulki (Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida). Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan va davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Jiyron ziyoratgohi**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Andijon viloyatining Jalaquduq tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Abdullabiy aholi punkti, "Abdulabiy" MFY, Yoʻldosh Oxunboboyev koʻchasi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Katta buloq** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Andijon viloyatining Baliqchi tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Baliqchi shaharchasi, "Katta buloq" MFY, Katta buloq koʻchasi. Davlat mulki (Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida). Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan va davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Kechkich ota (Mozor buva) ziyoratgohi** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: 1901-yil. Andijon viloyatining Andijon tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Yangi obod aholi punkti, "Bekobod" MFY, Bekobod koʻchasi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. "Vaqf" xayriya jamoat fondiga tekin foydalanish shartnomasi asosida biriktirilgan. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Koʻktoʻnli ota ziyoratgohi (Maqbara, bogʻ)** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: XXI asr. Fargʻona viloyatining Toshloq tumanida joylashgan. Obyekt manzili: "Chuqurqishloq" MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Fargʻona viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Koʻkqoʻchqor ota ziyoratgohi** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti, diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Andijon viloyatining Asaka tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Boʻzariq aholi punkti, "Boʻzariq" MFY, Uzun koʻchasi. Davlat mulki (Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida). Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan va davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktyabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Gusyatinskiy tumani** (ruscha: *Гусятинский район*) – Ukrainanining Ternopil viloyati sharqida joylashgan. Tuman aholisi 58502 nafar (2019-yil maʼlumotlari), jumladan, shaharlarda 22248 nafar, qishloqlarda 36254 nafar aholi istiqomat qiladi

Geografik joylashuvi
--------------------

Viloyat shimolda Podvolochysskiy bilan, janubda – Chortkivskiy bilan, gʻarbda – Ternopil viloyatining Terebovlyanskiy tumanlari bilan, sharqda – Xmelnitskiy viloyatining Gorodok va Chemerovets tumanlari bilan chegaradosh. Hududida Podolsk togʻi bor.

Maydoni – 1016 km2 (tumanlar orasida 2-oʻrin). Asosiy daryolari: Belaya Krinitsa, Brodok, Gnilaya, Gnilaya Rudka, Hungry Stavy, Grebelka, Zhabii Potok, Zbruch, Nichlava, Nichlavka, Orishka, Poplava, Slobodka, Strelka, Suxodol, Taina, Chabarovka, Chernitsa. Loy, kvars qumi, boʻr, mergel, shagʻal, shagʻal konlari bor.

Iqlimi
------

Iqlimi moʻtadil kontinental.

Tarixi
------

Tuman 1940-yil 20-yanvarda Gusyatin shahri, Kopichinets tumanidagi uchta qishloq kommunalaridan (Vasilkivtsi, Gorodnitsa va Gusyatin) tuzilgan. 1959-yil 19-martda Probejnyanskiy tumani Gusyatinskiy tumaniga qoʻshildi. 1976—1977-yillarda Butunittifoq sotsialistik musobaqasi gʻolibi boʻlib, KPSS Markaziy Komiteti, SSSR Vazirlar Soveti, Butunittifoq Kasaba uyushmalari Markaziy Kengashi va Komsomol Markaziy Qoʻmitasining Qizil bayrogʻi bilan taqdirlangan. Ukraina SSR Oliy Kengashi Prezidiumining faxriy yorligʻi bilan taqdirlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  (2019)Чисельність населення (за оцінкою) на 1 вересня 2019 року (Wayback Machine saytida 2011-02-03 sanasida arxivlangan) // Головне управління статистики у Тернопільській області
2. ↑  „Постанова Верховної Ради України «Про утворення та ліквідацію районів»". 21-iyul 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-oktyabr 2020-yil.

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

 Kaliningrad viloyati |
| --- |
|  |
| Shaharlar | 
* 01 Bagrationovsk
* 02 Baltiysk
* 03 Gvardeysk
* 04 Guryevsk
* 05 Gusev
* 06 Zelenogradsk
* 07 Kaliningrad
* 08 Krasnoznamensk
* 09 Ladushkin
* 10 Mamonovo
* 11 Neman
* 12 Nesterov
* 13 Ozyorsk
* 14 Pionerskiy
* 15 Polessk
* 16 Pravdinsk
* 17 Primorsk
* 18 Svetlogorsk
* 19 Svetliy
* 2A Slavsk
* 2B Sovetsk
* 21 Yantarniy
 |
|  |
| Tumanlar | 
* Bagrationovskiy tumani
* Gvardeyskiy tumani
* Guryevskiy tumani
* Gusevskiy tumani
* Zelenograd tumani
* Krasnoznamenskiy tumani
* Neman tumani
* Nesterovskiy tumani
* Ozyorsk tumani
* Polesskiy tumani
* Pravdinskiy tumani
* Slavskiy tumani
* Chernyaxovskiy tumani
 |

 |
**Laziz buloq**  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Diqqatga sazovor joy. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Andijon viloyatining Marhamat tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Polvontosh shaharchasi, "Durafshon" MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.