**Shannon Lee Miller** (1977-yil 10-martda tugʻilgan) — amerikalik sobiq badiiy gimnastikachi.U 1993-1994-yillardagi koʻpkurash boʻyicha jahon chempioni,1996-yilgi Olimpiya oʻyinlari chempioni,1995-yilgi Panamerika oʻyinlarining koʻpkurash chempioni va 1996-yilgi Olimpiadada oltin medalni qoʻlga kiritgan „Muhtasham yettilik" jamoasi aʼzosi edi.

Simone Biles bilan birga Miller *Olimpiada tarixidagi eng koʻp medal olgan AQShning ayol gimnastikachisi* hisoblanadi.U jami yettita medalga ega.1991-1996-yillar oraligʻida jami 16 ta jahon chempionati va Olimpiada medallari bilan u Bilesdan keyin eng koʻp mukofotlangan amerikalik gimnastikachi ayol hisoblanadi.U,shuningdek,1992-yilgi Olimpiada oʻyinlarida beshta medalni qoʻlga kiritgan eng muvaffaqiyatli amerikalik sportchi edi.

Yoshligi
--------

Miller Missouri shtatining Rolla shahrida tugʻilgan, ammo u olti oylik boʻlganida oilasi bilan Edmondga (Oklahoma shtati) koʻchib oʻtgan.U besh yoshida gimnastika bilan shugʻullana boshlagan va toʻqqiz yoshida onasi bilan Moskvaga gimnastika lagerida qatnashish uchun ketgan.Oʻsmirlik chogʻida Miller Edmond Nord oʻrta maktabida oʻqigan va uning mashgʻulotlari, sayohatlari va musobaqalar jadvaliga mos keladigan moslashuvchan dastur bilan ishlagan.Millerning onasi bank vitse-prezidenti, otasi esa Markaziy Oklahoma universiteti professori edi.

Gimnastika faoliyati
--------------------

### 1989-1991-yillar

Faoliyatining koʻp qismida Millerga Stiv Nunno va Peggi Liddik murabbiylik qilishgan.

12 yoshida u 1989-yilgi Olimpiya festivalida uchinchi oʻrinni egalladi.

U 1990-1991-yillarda xalqaro uchrashuvlar uchun Yevropaga borgan va Shveytsariya kubogi hamda *Artur Gander xotirasi o‘yinlar*ida muvozanat nurida mukammal 10 ball to‘plagan.1991-yilgi Gander Memorialida u koʻpkurashda gʻolib chiqdi.1991-yilda Indianapolisda boʻlib oʻtgan birinchi jahon chempionatida Miller ikkita kumush medalni qoʻlga kiritdi: biri notekis barlarda va ikkinchisi jamoaviy musobaqada. Chempionatda u sovet Svetlana Boginskayadan keyin ikkinchi oʻrinni egalladi.

### 1992-yil

Jarohati tufayli Miller 1992-yilgi Parijda boʻlib oʻtadigan jahon chempionatini oʻtkazib yubordi.

Miller 1992-yilgi Olimpiya oʻyinlarining majburiy qismini qoʻlga kiritdi va umumjamoaviy musobaqada gimnastikachilar orasida eng yuqori ballni hamda *AQSh ayollar jamoasi* uchun bronza medalini qoʻlga kiritdi va dunyoda eng yuqori darajadagi gimnastikachi sifatida koʻpkurash finaliga chiqdi.Ko‘pkurash finalida u Gutsudan 0,012 ochko ortda qolib, Olimpiada tarixidagi eng yaqin farq bilan oltin medalni qo‘ldan boy berdi.Uning murabbiyi Stiv Nunnoning taʼkidlashicha, u adolatsiz hukmlar tufayli oltin medalni boy bergan.Musobaqa finallarida u yana uchta individual medalni qoʻlga kiritdi: muvozanat nurida kumush va notekis barlarda va polda mashq qilishda bronza. Uning beshta Olimpiada medali Barselonadagi boshqa amerikalik sportchilardan koʻra koʻproq edi. U Ruminiyalik Laviniya Miloshovichi bilan birga Oʻyinlarning har bir finalida qatnashgan ikkita ayol gimnastikachidan biri boʻlgan va oʻn oltita mashqning barchasini deyarli xatosiz bajargan. Uning oʻn uchta mashqi 9,9 yoki undan yuqori ball toʻpladi, eng past ball esa sakrash finalida 9,837ni tashkil etdi.

1992-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida ikkita kumush va uchta bronza medali bilan Miller bitta Olimpiada oʻyinlarida oltin yutmasdan eng koʻp medallarni qoʻlga kiritish boʻyicha rekord oʻrnatdi.

### 1993-yil

Miller 1993-yilda Birmingemda boʻlib oʻtgan *Jahon chempionatining* dastlabki bosqichlaridagi har bir musobaqada gʻalaba qozondi va televideniye sharhlovchisi,1984-yilgi olimpiyachi Kathy Johnson, 1976-yilda Nadiya Komanecidan beri u qadar dominant gimnastikachini koʻrmaganligini taʼkidladi.Miller yangi Ballar kodeksiga yaxshiroq moslashish uchun oʻz tartiblarini qayta ishlab chiqdi. U koʻpkurash boʻyicha gʻoliblikni qoʻlga kiritdi, keyin esa panjara va polda mashq bajarishda oltin medallarni qoʻlga kiritdi. Biroq, u toʻsinli finalda uch marta yiqilib tushdi hamda kasalligi tufayli tayanch sakrash finalidan chiqdi.

### 1994-yil

1994-yilda Brisbenda boʻlib oʻtgan Jahon chempionatida Miller yana Miloshovichni magʻlub etib, koʻpkurashda jahon chempionligini qoʻlga kiritgan birinchi amerikalik gimnastikachi boʻldi.

Uning gʻalabali seriyasi 1994-yil oxirida xayrixohlik oʻyinlarida yakunlandi. Musobaqada jahon chempionatida uchinchi oʻrinni egallagan rossiyalik Dina Kochetkova Millerni kichik farq bilan 39,325 — 39,268 hisobida magʻlub etdi. Miller toʻsin va polda mashq qilishda oltin medallar hamda tayanch va panjaralar boʻyicha kumush medallarni qoʻlga kiritib, ortga qaytdi. U jamoaviy bahslarda va aralash jamoaviy musobaqada medallarni qoʻldan boy berdi.Ikki hafta oʻtgach, Miller 1994-yilgi milliy chempionatda ishtirok etdi va u yerda beshta kumush medalni qoʻlga kiritdi va har safar Dominik Dousdan keyin ikkinchi oʻrinni egalladi.

### 1995-yil

Garchi u 1995-yilda Amerika klassikasida gʻolib chiqqan boʻlsa-da, Miller 1995-yilgi milliy chempionatda 13 yoshli Dominik Moceanuga yutqazdi.1995-yilda Yaponiyaning Sabae shahrida boʻlib oʻtgan Jahon chempionatida u Amerika jamoasining eng yuqori umumiy ballini toʻpladi, ammo individual bahslarda medalsiz qoldi. U notekis panjaralarda yettinchi va muvozanat dastasida toʻrtinchi oʻrinni egalladi va jarohati tufayli tayanch va pol mashqlari finalida qatnashmaslikka majbur boʻldi.

### 1996-yil

Garchi chap bilakdagi ogʻir tendinit va sonning tortilishi bilan kurashayotgan boʻlsa-da, Miller 1996-yilgi milliy chempionatda gʻolib chiqdi.Kasallikka qaramay, u keyinchalik Olimpiya yilida *Jahon chempionati*da qatnashishga majbur boʻldi.Miller „Muhtasham yettilik" deb nomlangan Amerika jamoasini Rossiya jamoasini ortda qoldirib, oltin medalga olib keldi.

U,shuningdek,Olimpiya oʻyinlarida muvozanat nuri finalida gʻalaba qozongan birinchi amerikalik hamda Olimpiadada individual oltin medalni qoʻlga kiritgan birinchi amerikalik ayol boʻldi. U oʻz faoliyatini yettita Olimpiya medali bilan yakunladi.

### 1997-2000-yillar

Olimpiadadan soʻng Miller va uning jamoadoshlari 100 shahar boʻylab sayohat va bir nechta koʻrgazmalarda qatnashdilar.

U 1997-yilda Jahon Universitet oʻyinlarida koʻpkurash boʻyicha chempionlikni qoʻlga kiritgan soʻnggi xalqaro uchrashuvida qatnashdi.2000-yilda Miller Sidney Olimpiadasi uchun qisqa vaqt ichida mashgʻulotlarga qaytishga urindi. U Olimpiya sinovlarida qatnashdi, ammo tayanchda yiqilganidan soʻng, shifokor tomonidan davom ettirishiga ruxsat berilganiga qaramay, u musobaqani tark etishga qaror qildi.

### Unvonlari

Miller AQSh gimnastikasi shon-sharaf zali, Amerika Qoʻshma Shtatlari Olimpiya shon-shuhrat zali, Xalqaro gimnastika shon-shuhrat zali va Ayollar xalqaro sport shon-shuhrat zali aʼzosi. U har qanday sport turi boʻyicha Amerika Qoʻshma Shtatlari Olimpiya shon-shuhrat zaliga ikki marta individual va oʻz jamoasi tarkibida kiritilgan yagona ayoldir.

Yettita Olimpiya va toʻqqizta Jahon chempionati medali bilan Miller, eng koʻp mukofotlangan amerikalik gimnastikachilardan biridir.

1998-yilda Oklahoma qonun chiqaruvchi organi Oklahoma shtatining Edmond shahridagi shtatlararo 35 qismiga uning sharafiga *Shannon Miller Parkway* deb nom berdi.

Gimnastikadan keyingi faoliyati
-------------------------------

 Miller 2014-yil
2003-yilda Miller Hyuston universitetini marketing va tadbirkorlik boʻyicha BBA darajasi bilan tamomlagan. Oʻsha yilning oxirida u Boston kolleji yuridik maktabiga oʻqishga kirdi va 2007-yilda uni tamomladi. Biroq, keyinchalik u advokatlik imtihonini topshirmaslikni tanladi. U Floridaga koʻchib oʻtdi va u yerda sport zallariga qatnadi, nurli klinikalar oʻtkazdi va mashgʻulot DVDlarida rol oʻynadi.

2015-yil 21-oktabrda Miller Juice Plus kompaniyasiga oziq-ovqat qo‘shimchalarining brend liniyasi bo‘yicha biznes hamkorligiga ishga kirdi. Shuningdek, 2015-yilda uning tarjimai holi „*Itʼs About Perfect: My Country for Competing and Fighting for My Life*" Sent-Martin matbuotida chop etilgan.

U hozirda Shannon Miller Lifestyle va Shennon Miller Foundation jamgʻarmalarining prezidenti. Bu jamgʻarmalar bolalardagi semirishga qarshi kurashga yordam beradi.

Shaxsiy hayoti
--------------

Miller 1999-yil iyun oyida advokat va oftalmolog Kristofer B. Fillipsga turmushga chiqdi. Er-xotin 2006-yilda ajrashishdi.

2007-yil avgust oyida Miller oʻzining Drummond Press prezidenti va Florida shtatidagi Duval okrugi Respublika ijroiya qoʻmitasining sobiq raisi Jon Falkonetti bilan unashtirilganligini eʼlon qildi. Ular 2008-yil 25-avgustda turmush qurishdi.Ularning ikki farzandi bor: 2009-yil 28-oktabrda tug‘ilgan o‘g‘li Jon Rokko va 2013-yil 25-iyunda tug‘ilgan qizi Sterling Dayan

2011-yil fevral oyida Millerga tuxumdonning jinsiy hujayrali saratoni tashxisi qoʻyilgan. U 2011-yilning 7-martidan 2-mayigacha uchta kimyoterapiya kursini oʻtkazdi. 2011-yil sentyabr oyida uning shifokori unga sogʻligʻi toʻgʻrisida toza varaq berdi.

Raqobat tarixi
--------------

| Year | Event | Team | AA | VT | UB | BB | FX |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **1988-yil** | U.S. Classic (junior) |  | 02 !2nd |  |  |  |  |
| **1989-yil** | U.S. Classic (junior) |  | 01 !1st |  |  |  |  |
| U.S. Olympic Festival |  | 03 !3rd |  |  |  |  |
| **1990-yil** | American Classic |  | 02 !2nd |  |  |  |  |
| U.S. Classic |  | 02 !2nd |  |  |  |  |
| Swiss Cup Zürich |  |  |  |  | 01 !1st |  |
| **1991-yil** | U.S. Classic |  | 02 !2nd |  |  |  |  |
| U.S. National Championships |  | 7 | 03 !3rd |  | 01 !1st |  |
| American Cup |  |  |  |  | 01 !1st |  |
| Arthur Gander Memorial |  | 01 !1st |  |  |  |  |
| DTB Cup |  | 03 !3rd |  |  |  |  |
| Swiss Cup |  | 01 !1st |  |  |  |  |
| Indianapolis World Championships | 02 !2nd |  |  | 02 !2nd |  |  |
| **1992-yil** | American Cup |  | 03 !3rd | 01 !1st | 01 !1st | 01 !1st |  |
| International Mixed Pairs |  | 01 !1st |  |  |  |  |
| Olympic Trials |  | 01 !1st |  |  |  |  |
| **Barcelona Olympic Games** | 03 !3rd | 02 !2nd | **6** | 03 !3rd | 02 !2nd | 03 !3rd |
| **1993-yil** | U.S. National Championships |  | 01 !1st | 02 !2nd | 01 !1st | 03 !3rd | 01 !1st |
| American Cup |  | 01 !1st | 01 !1st | 01 !1st |  | 01 !1st |
| Birmingham World Championships |  | 01 !1st |  | 01 !1st | 8 | 01 !1st |
| **1994-yil** | U.S. National Championships |  | 02 !2nd | 02 !2nd | 02 !2nd | 02 !2nd | 02 !2nd |
| Brisbane World Championships |  | 01 !1st | 7 |  | 01 !1st | 4 |
| Dortmund Team World Championships | 02 !2nd |  |  |  |  |  |
| **1995-yil** | American Classic |  | 01 !1st |  |  |  |  |
| Mar del Plata Pan American Games | 01 !1st | 01 !1st | 02 !2nd | 01 !1st |  | 01 !1st |
| U.S. National Championships |  | 02 !2nd | 01 !1st |  |  | 03 !3rd |
| Sabae World Championships | 03 !3rd | 12 |  | 7 | 4 |  |
| **1996-yil** | U.S. National Championships |  | 01 !1st |  |  |  |  |
| **Atlanta Olympic Games** | 01 !1st | **8** | **8** |  | 01 !1st |  |
| **1997-yil** | International Mixed Pairs |  | 03 !3rd |  |  |  |  |
| Sicily Summer Universiade | 02 !2nd | 01 !1st |  | 4 |  |  |
| **2000-yil** | Olympic Trials |  | 13 |  |  |  |  |

Yana qarang
-----------

* Bitta o'yinda bir nechta Olimpiya oltin medallarini qo'lga kiritganlar ro'yxati
* Qo'shma Shtatlar uchun olimpiyachi ayol gimnastikachilar ro'yxati
* Ayollar gimnastikasi bo'yicha Olimpiya medallari yetakchilari ro'yxati
* Badiiy gimnastika bo'yicha jahon chempionatida eng yaxshi ayol medal sohiblari ro'yxati

Manbalar
--------

1. ↑  Longman, Jere. „GYMNASTICS: A Gymnastʼs Toughest Balancing Act; Shannon Miller Juggles School, Social Life and Sports With a New, Mature Assurance", *The New York Times*, December 16, 1994. Accessed December 13, 2007. „She has insisted on remaining in public school, and administrators at Edmond North High School have accommodated her with a flexible schedule."
2. ↑  Gutman, Dan (1996). *Gymnastics*. Puffin Books. p. 118.
3. ↑  „The Leading Source of Gymnastics News".
4. ↑   Wayback Machine saytida arxivlandi (2022-09-22). [*formatsiz URL PDF*]
5. ↑  „Gutsu Goes All-Around to Beat Miller : Gymnastics: CIS uses her as injury replacement. Coach says Miller was robbed of victory. Zmeskal slips to 10th". *Los Angeles Times* (31-iyul 1992-yil).
6. ↑   Wayback Machine saytida arxivlandi (2021-11-29). [*formatsiz URL PDF*]
7. ↑  „Tiny Kochetkova stands tall".
8. ↑   Wayback Machine saytida arxivlandi (2022-09-22). [*formatsiz URL PDF*]
9. ↑   [*formatsiz URL PDF*]
10. ↑  *Roberts, Selena*. „OLYMPICS: THE ROAD TO SYDNEY; Miller Out, But Dawes And Chow Make Team". *The New York Times* (21-avgust 2000-yil).
11. ↑  *Oklahoma Department of Transportation.* „Oklahoma's Commemorative Highways & Bridges, 1933–2015". Qaraldi: 20-sentabr 2019-yil.
12. ↑  „Bio". *Shannon Miller official website*. Qaraldi: 25-dekabr 2006-yil.
13. ↑  „IG Online Interview: Shannon Miller (USA)". *International Gymnast* (avgust 2003). 27-oktabr 2006-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-dekabr 2006-yil.
14. ↑  „Juice Plus and Shannon Miller Announcement". 9-avgust 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-iyul 2016-yil.
15. ↑  „Shannon Miller Welcomes Son John Rocco". *PEOPLE.com*. 4-avgust 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 31-mart 2017-yil.
16. ↑  „OLYMPIC CHAMPION PREGNANT AFTER OVARIAN CANCER".  AP. 17-yanvar 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-yanvar 2013-yil.
17. ↑  *Whiteside, Kelly*. „After battling cancer, Shannon Miller expecting baby". *USA Today* (20-may 2013-yil). Qaraldi: 25-may 2013-yil.
18. ↑  „Shannon Miller: I Didnʼt Want My Cancer to Scare My Son" Jeffrey Slonim and Rennie Dyball, *People*, September 23, 2011