recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Vayangon**, Uyongan (Uygʻongan) b o b o — qad. shahar harobasi (mil. 1— 4-asrlar, 9—14-asrlar). Xorazm viloyatining Shovot tumanidagi Manaq (Am-barmanoq) posyolkasidan 1,5 km jan.-sharqda joylashgan. V.ni 1949—50-yillarda Ya. Gʻ. Gʻulomov tadqiq etib shahar hayotini 2 bosqichga: kushonlar davri (1—4-asrlar) va oʻrta asrlar (9—13-asrlar)ga ajratgan. 1973—74-yillarda V.ni Oʻzbekiston FA Qoraqalpogʻiston filialining Tarix, til-adabiyot instituti arxeologiya boʻlimi xodimlari tekshirishgan. V. tarhi toʻrtburchak, ikki: gʻarbiy (280x360 m) va sharqiy (320x220 m) qismdan iborat. Yodgorlikda olib borilgan ishlar yakuniga koʻra, V.ning gʻarbiy qismi mil. 2—13-asr boshlarida obod boʻlgan. Ya. Gʻ. Gʻulomov V.ni oʻrta asrlardagi Ardaxushmisan sh. deb hisoblagan. V. hududida, shuningdek Abdol-bobo va shayx Jaloliddin (12—13-asr boshi) nomli kichik tepachalar, Shayx Hasan Sabroniy makbarasi (12—14-alar), Qalmoq qirilgan qabristoni (12—14-asrlar) joylashgan.

V. qalʼasi nomi „Goʻrugʻli" dostonida ham tilga olingan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
* Gulyamov Ya. G. Istoriya orosheniya Xorezma s drevneyshix vremen do nashix dney, T. 1975; Mambetullayev M. Kdirniyazov M. M. Gorodishe Voyengan. Arxeologiya Priaralya, vip. 1, T. 1982; Mambetullayev M. Srednevekoviy mogilnik Kalmakkirilgan. Arxeologiya Priaralya, vip. 2, T. 1984.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |




  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Aeroport
**Aeroport** (aero… va port) — yoʻlovchilar, yuklar va pochtani havo transporti vositalarida muntazam tashishni taʼminlovchi binolar, inshoatlar (aerodrom bilan birga) va jihozlar majmuasi. Xalqaro va mahalliy A.ga boʻlinadi. A. tarkibiga aerovokzal, pochta boʻlimlari, yuk ortish-tushirish ishlarini mexanizatsiyalash jihozlari boʻlgan ombor, ustaxonalar, angar, moddiy-texnika jihozlari, yonilgʻi quyish vositalari va boshqa saqlanadigan omborlar kiradi. A. radiolokatorlar, avtomatik radiotexnika vositalari, yorugʻlik signali tizimlari, navigatsiya qurilmalari va boshqa bilan jihozlangan boʻladi.

Manbalar
--------

1. ↑  "Aeroport" *OʻzME*. A-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Keles yoʻli koʻchasi** — Olmazor tumani hududidagi asosiy koʻchalardan biri. Toshkentning shimoliy-gʻarbida. Sagʻbon koʻchasi bilan Toshkent avtomobil halqa yoʻli (Katta halqa yoʻli) oraligʻida joylashgan. Uzunligi 4 km atrofida.

Qadimda Toshkentni Keles va Sariogʻoch hududlari bilan bogʻlovchi muhim koʻchalardan biri hisoblangan. XX asrning 1-yarmida Toshkent viloyatining Toshkent tumani tarkibida bulgan. 1970-yil Sobir Rahimov tumani (hozirgi Olmazor) tashkil etilishi munosabati bilan shahar tasarrufiga oʻtgan. 2008-yil 9-iyundan hozirgi nomi bilan yuritiladi. Tarkibida 5 ta tor koʻcha va 1 ta berk koʻcha bor.

Yoʻnalishida K.Gʻofurov, „Ahil", „Moyariq" mahallalari, Qoraqamish kanali, Moyqoʻrgon arigʻi, ochiq kollektor, shaxsiy turar joy binolari, mahalla guzari, savdo shoxobchalari, servis xizmat koʻrsatish maskanlari joylashgan. Koʻcha boʻylab jamoat transporti harakati yoʻlga qoʻyilgan.

Yana qarang
-----------

* Toshkent koʻchalari roʻyxati

Manbalar
--------

1. ↑  *Toshkent. Ensiklopediya*, 2009-yil.
Aerosuratga olish — Aerosyomka — Yer sirtining biror qismi tasvirini uchish apparatlari (Samolyot, Aerostat, Havo shari, Yer sunʻiy yoʻldoshi, Raketa va boshqalar) ga oʻrnatilgan maxsus suratga olish va qayd qilish qurilmalari yordamida suratga olish va qayd qilish. Aerofotosuratga olish va fotoelektron xillarga boʻlinadi. Aerofotosuratga olish eng keng tarqalgan boʻlib, undan xoʻjalik hamda ilmiy maqsadlarda keng foydalaniladi. Bu usul odatdagi fotoapparatdan suratga olish jarayonining toʻla avtomatlashtirilgani, kadrlarni katta bichimda olishi, ancha tez suratga olishi bilan farq qiladi. Fotoelektron Aerosuratga olish elektron apparatura yordamida obʻekt chiqaradigan yoki qaytaradigan koʻrinmas elektromagnit nurlarni qayd qilishga; qabul qilingan nurni elektron optik oʻzgartirgich bilan koʻrinadigan tasvirga aylantirishga; obʻektning koʻrinadigan tasvirini oʻzgartirgich ekranda hosil qilishga va shu tasvirni ekrandan fotoplyonkaga suratga olishga asoslangan. Infraqizil va radiolokasion Aerosuratga olish katta ahamiyat kasb etadi. Aerosuratga olish topografik xaritalar tuzishda, geologik qidiruvlarda, qishloq xoʻjaligi va oʻrmon xoʻjaligida, harbiy ishda, muhandislik-qidiruv ishlarida qoʻllaniladi.

Manbalar
--------

1. ↑  "Aerosuratga olish" *OʻzME*. A-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

Havolalar
---------

* Wayback Machine saytida arxivlandi (2013-08-13).

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Xoʻjakent makoni** - mustye davri gʻorlari. Hozirgi Xoʻjakent qishlogʻi (Toshkent viloyati) yaqinidagi qoyatoshlar orasidan topilgan (1957). Bir-biriga yondosh 2 ta ungurdan iborat. 1ungurdan 36 m² maydon ochilib, uning 1—2qatlamlaridan ilk oʻrta asrlarga oid sopol idishlarning siniqlari va bir necha tosh qurollar, 3quyi qatlamidan esa, mustye davriga oid sariq xarsangtosh boʻlaklari va koʻpgina tosh qurollar topilgan. 10 dan ortiq yirik tosh, shuningdek, mayda nukleuslar uchraydi. Xoʻjakent makonidan tosh parrakcha, qirgʻich, oʻchoq oʻrni, uning atrofida qoraygan toshlar va qad. hayvonlarning suyak qoldiqlari, 2un gurdan esa har xil tosh qurollar va hayvon suyaklari topilgan. Xoʻjakent makonida yashagan neandertallar ovchilik va terimchilik bilan kun kechirganlar.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Japan Railway Journal** - bu NHK World telekanalining Yaponiyadagi temir yo'l transporti haqida hujjatlashtirgan teleko'rsatuvi bo'lib, 2015 yil 8 martdan efirga uzatila boshlandi.

Umumiy koʻrinish
----------------

Dastur Yaponiyadagi temir yo'l transportining jozibasi va ilg'or texnologiyasini ommaga namoyish etadi. Yangi qismlar har oyda 1-2 marta efirga uzatiladi.

Dastlab, ko'plab suhbatli bo'limlar Shinjukudagi "Bar Ginza Panorama" poezd dioramasi bo'lgan barda suratga olingan. Endi ushbu bo'limlarni taniqli temir yo'l inshootlarida suratga olish keng tarqalgan.

COVID-19 pandemiyasi tufayli NHK World yangi epizodlar oʻrniga *Japan Railway Journal* eski qismlarini takror koʻrsatmoqda. Studiya taqdimoti va saytdagi hisobotning kombinatsiyasi video ishlab chiqarishni qiyinlashtiradi.

Efir vaqtlari
-------------

* Birinchi eshittirish: Juma kunlari 0:30 - 1:00 JST NHK World TV
* Qayta translyatsiyalar:
	+ NHK World TV (JST): Juma kunlari 6:30 - 7:00 ; 12:30 - 13:00; 18:30 - 19:00
	+ BS1 (JST): chorshanba kunlari 3:00 - 3:30 (2016 yildan - sport dasturlari tufayli translyatsiyalar bekor qilinishi mumkin)
		- Yaponiyadan tashqaridagi eshittirishlar Yaponiyadan 5 kun o'tgach, ertaroq efirga uzatiladi, lekin yangi dasturlarsiz haftalarda eskilari qayta eshittiriladi.

Aktyorlar
---------

* Taqdimotchi: Keti mushuk (2021-yil)
* Sharhlovchilar: Takagi Ryo, PhD. ( Kogakuin universiteti professori)  va temir yo'llarni yaxshi ko'radigan turli xil ayol tarentolar (qismlar ro'yxatining "Mehmon" ustuniga qarang)

Asosiy mavzular
---------------

Maxsus temir yo'l hisoboti
O'sha haftaning asosiy mavzusini aks ettiruvchi bo'lim.
Temir yo'l mavzulari
Temir yo'llardagi so'nggi mavzularni aks ettiruvchi qisqa segment.
Amaliy temir yo'l tarixi
Russell Totten Yaponiyadagi temir yo'l muzeylariga tashrif buyuradi va temir yo'l tarixini taqdim etadi.
Avid Rail Jamiyatlari
Rassell Totten va ayol mehmon Yaponiyadagi temir yo'llar bilan bog'liq jamiyatni namoyish qilmoqda.

Epizodlar ro'yxati
------------------

Ma'lumotnomalar
---------------

1. ↑  *Takagi.* „高木 亮 (TAKAGI Ryou)" (English).  Kogakuin University (7-iyun 2020-yil). Qaraldi: 2-sentabr 2020-yil.
**Aerofotosuratga olish** — samolyot, vertolyot, Yer sunʼiy yoʻldoshi yoki raketalarga joylashtirilgan maxsus aerofotoapparat yordamida joyning fotosuratini yuqoridan olish va shu fotosuratlar yordamida joyning plani va geografik xaritani tuzish. Aerofotosuratga olish joyning baʼzi tafsilotlarini yoki inshootlarning fotosuratlarini olib, soʻngra tayyor xaritasiga tushirish uchun ham qoʻllaniladi. Baʼzan, Aerofotosuratga olishning vazifasi faqat joyning tutgan oʻrni chegaralarini aniqlash bilan cheklanadi (kontur Aerofotosuratga olish), baʼzan topografik oʻlchashlar natijasida olingan relef haqidagi maʼlumotlar Aerofotosuratga olish yordamida olingan xaritaga tushiriladi (murakkab kombinasiyalangan Aerofotosuratga olish). Aerofotosuratga olish vositasida xarita tuzib, fotogrammetrik oʻlchashlar na-tijasida relefni shu xaritalarga tushirish ham mumkii (fotogrammetriya). Uchish, fotosurat olish va tayyor fotosuratlarni oʻlchash natijasida joyning plani — xaritasi tuziladi. Aerofotosuratga olish topografik xaritalar tuzishda, geol. tuproqshunoslik tadqiqotlarida, oʻrmonchilik va er tuzish ishlarida, yoʻl va er gidrotexnika inshootlari qurish, harbiy ish va boshqalarda qoʻllaniladi. Aytib oʻtilgan ishlarda qoʻllaniladigan Aerofotosuratga olishning eng muhim qismi olingan fotosuratlarda joyning hamma tafsilotlarini topa bilish (deshifrlash — shifrni echish) va ularni xaritaga aniq tushirishdir. Aerofotosuratga olish qaysi sohada ishlatilishiga qarab, fotosuratdagi tafsilotlarni aniqlash — topografik, gidrotexnik, gidrogeografik deshifrlash turlariga boʻlinadi. Harbiy maqsadda olib borilgan deshifrlash dushmanning mudofaa tizimini aniqlash, uning kommunikasiyam, aerodromlari va kechuv joylarini oʻrganishdan iborat. Bundan tashqari, harbiy ishda erdan turib aniqlab boʻlmaydigan obʻektlar (narsalar)ning koordinatalari topiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent 2000-yil

Havolalar
---------

* Wayback Machine saytida arxivlandi (2010-12-30).

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Aeromagnitometr** — Yerning magnit maydonini samolyot va b. uchish apparatlaridan oʻlchash uchun ishlatiladigan asbob. Ikki turi —  induksion va  ferrozondli Aeromagnitometr qoʻllaniladi. Induksion Aeromagnitometrlarda oʻz oʻqi atrofida aylanadigan simlar oʻralgan gʻaltak sezgir oʻlchovchi element vazifasini bajaradi. Bu Aeromagnitometrlar er magnit maydoni kuchlanishining toʻliq qiymatini oʻlchashda qoʻllaniladi. Ferrozondli Aeromagnitometrlarda magnit jihatdan yumshoq qotishmalardan yasalgan temir oʻqida magnit toʻyinish holati hosil boʻlishi natijasida er magnit maydoni kuchlaiishining toʻliq qiymati oʻlchanadi. Oʻqi magnit jihatdan yumshoq qotishmadan yasaladi, oʻzi induksiyalanuvchi gʻaltak sezgir element vazifasini bajaradi. Bu sezgir element oʻlchash vaqtida avtomatik ravishda er magnit maydonining toʻliq vektori yoʻnalishiga moslanadi. Samolyot magnit taʼsiridan qutulishi uchun Aeromagnitometr gondolada samolyotga shatak qilinadi. Aeromagnitometr temir konlarini, neft va gaz konlarini AMM-13markaliferizlashda, qoʻllarozondli aeromagnitoniladi metr.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Japan Tourism Agency** (yaponcha: *観光庁* *Kankō-chō*?) , **JTA**, 2008- yil 1- oktyabrda Yer, infratuzilma, transport va turizm vazirligining agentligi sifatida tashkil etilgan tashkilotdir.

Tashkil etish foni
------------------

Yaponiya sayyohlik agentligi mahalliy iqtisodiyotni rag'batlantirish va xalqaro o'zaro tushunishni yanada rivojlantirish niyatida tuzilgan, Turizmni rivojlantirish to'g'risidagi asosiy qonun qonunchiligidan (2006- yil dekabr oyida Turizm bo'yicha asosiy qonunni to'liq qayta ko'rib chiqish uchun) Qonunchilik jarayonida har ikki palatadagi qo'mita qarorlari  va Asosiy qonunda nazarda tutilgan holda ishlab chiqilgan Asosiy rejaning (2007- yil iyun oyida) Vazirlar Mahkamasi majlisida qabul qilingan qaror. Agentlik faoliyatining huquqiy asoslaridan biri Yer, infratuzilma, transport va turizm vazirligini tashkil etish toʻgʻrisidagi qonundir. 

Qo'mitaning ikkita qarori (deyarli bir xil mazmundagi) har bir palataning Yer va transport bo'yicha qo'mitasi tomonidan qabul qilinadi, unda hukumat asosiy qonunni amalga oshirishda tegishli choralarni ko'rishi kerak bo'lgan sakkizta masalani ko'rsatadi. 8-sonda hukumat sayyohlik agentligi yoki shunga o'xshash narsalarni tuzishga harakat qilishi kerakligi aytilgan.

Asosiy rejada beshta asosiy maqsad belgilangan bo'lib, ularning moddalari mos ravishda sonini ko'paytirishga qaratilgan:

a. Yaponiyaga tashrif buyuradigan xorijiy sayyohlar;
b. Yaponiyada o'tkazilgan xalqaro uchrashuvlar;
c. ichki diqqatga sazovor joylarga sayohatlar paytida bitta yapon uchun turar joy uchun tunash;
d. Chet elga yapon sayyohlari;
e. Yaponiyada diqqatga sazovor joylarga sayohatlar uchun xarajatlar.
Barcha beshta maqsadning har biri raqamli qiymatga ega. Jami 25 xil maqsadlarning ko'plari har birining raqamli qiymatiga ega.

Bo'limlar
---------

* Umumiy ishlar bo'limi
* Turizm sanoati bo'limi
* Xalqaro turizm siyosati bo'limi
* Xalqaro almashinuvni targ'ib qilish bo'limi
* Turizm hududini targ‘ib qilish boshqarmasi

Shuningdek
----------

* Yaponiya milliy turizm tashkiloti
* Itaru Ishii

Eslatmalar
----------

1. ↑  観光立国推進基本法案に対する附帯決議　平成十八年十二月十二日　参議院国土交通委員会, House of Councillors. Retrieved on 2008-09-23. (yaponcha)

Qo'shimcha havolalar
--------------------

* Yaponiya turizm agentligi
**Bounty** (inglizcha: *bounty* Bounty - "saxovat") - Amerikaning Mars kompaniyasi tomonidan Yevropa, Okeaniya va Yaqin Sharqda ishlab chiqarilgan sutli shokolad bilan qoplangan kokos pulpali konfet .

Ikki xilda mavjud - sutli va qora shokoladli. Sutli shokolad bilan barda ko'k rangli paket bor, quyuq qizil-jigarrang. 2007 -yildan beri postsovet hududida qora shokolad barlari sotilmaydi, ammo 2011 - yilda ular yana sotuvda paydo bo'ldi. Mango va ananasning ta'miga ega navlar, shuningdek, "Bounty Trio" - standartga nisbatan kattalashtirilgan paket - uchta shirinlik mavjud.

Mahsulot reklama roliklari tropik orol, ko'pincha Tailandning Koh Samui oroli fonida suratga olinadi. Reklama shiori: "Bounty - samoviy zavq", tom ma'noda ingliz tilidan: "Jannat ta'mi" ("The taste of Paradise ").

1990-yillarning o'rtalaridan beri Bounty shokolad barlari Qo'shma Shtatlarda ishlab chiqarilmaydi, lekin Yevropadan import qilinadi .

2021-yil 5-oktabrda Mars xomashyo yetkazib berishdagi qiyinchiliklar tufayli xaridorlarni Bounty barlarini yetkazib berishni cheklash haqida ogohlantirdi. Muammolar kokos yong'og'i yo'qligi bilan bog'liq bo'lishi mumkin va 2022 - yilgacha davom etishi mumkin  .

Tarkibi
-------

Yaroqlilik muddati: ishlab chiqarilgan kundan boshlab taxminan 7 oy, mahsulot +5 °C dan +22 °C gacha bo'lgan haroratda 70% dan ortiq bo'lmagan nisbiy namlikda saqlashni talab qiladi. To'ldirish uchun ingredientlar: quritilgan kokos go'shti, shakar, glyukoza siropi, emulsifikator (glitserin monostearat), namlik regulyatori ( glitserin ), tuz, tabiiyga o'xshash lazzat ( vanilin ). Shokolad: shakar, kakao moyi, to'liq sut kukuni, kakao massasi, laktoza, sut yog'i, emulsifikator ( lesitin ), tabiiyga o'xshash lazzat ( vanillin ), yog'siz sut kukuni. Shokoladdagi trans yog'lar 1% dan oshmaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  „С кокоса не снимается стружка" (ru). *www.kommersant.ru* (5-oktabr 2021-yil). 5-oktabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-oktabr 2021-yil.
**Yangi vena maktabi**, Ikkinchi Vena maktabi — A. Shyonberg va uning shogirdlari A.Berg, A.Vebern, E.Velles, X.Eysler va boshqalarning hamkorligi natijasida Venada qaror topgan ijodiy yoʻnalish, musiqiy modernizm koʻrinishlaridan biri. 20-asrning 1-yarmida Gʻarbiy Yevropada yuz bergan ijtimoiy va madaniy inqiroz (1 va 2-jahon urushlari, fashizm, maʼnaviymadaniy qiymatlarning qadrsizlanishi va boshqalar) Ya.Yangi vena maktabi kompozitorlari ijodida oʻz aksini topib, asarlarida "kichik odam"ning fojiasi, insonga achinish hissi, fashizmga qarshi norozilik kabi badiiy mavzu va obrazlar, musiqiy ekspressionizm tamoyillari orqali namoyon boʻldi. Badiiy yangilanish, oʻz navbatida, Ya.Yangi vena maktabi vakillari ijodidagi musiqiy uslub, ifoda vositalarining tubdan oʻzgarishiga, atonallik, dodekafonsh kabi musiqa tizimlarining qaror topishiga olib keldi. 20-asrning qator (I.Stravinskiy, D.Shostakovich, Q.Qorayev va boshqalar) yirik kompozitorlari mazkur maktab anʼanalaridan foydalangan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Aerogeologik syomka** — foydali qazilmalarni qidirish usuli. Samolyot, yer sunʼiy yoʻldoshi yordamida yer yuzini suratga olish yoki uning tuzilishmni bevosita kuzatishga asoslangan. Aerogeologik sʼyomka ishlari 3 davrga boʻlinadi: tayyorgarlik, dala ishlari va laboratoriya ishlari. 1-davrda umumiy tayyorgarlikdan tashqari oʻrganilishi kerak boʻlgan joyning geologik s’yomkasi oʻtkaziladi, yer yuzasining tuzilishi, yer yuziga chiqib qolgan tub jinslar qatlami, ularning yotish sharoitlari, yer poʻstila sodir boʻlgan darzliklar oʻrni, intruziv va effuziv jinslarning tarqalishi hamda foydali qazilmalarning bor-yoʻqligi aniqlanadi, 2-davrda dala ishlari vaqtida yalpi aerovizual ku-zatishlar va yer ustida geologik tekshi-rishlar oʻtkaziladi, 3-davrda dala ishlari vaqtida olingan barcha maʼlumotlar umumlashtirilib, geologik harita tuziladi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Lyossimon yotqiziqlar** - mayda (0,05 — 0,001 mm) changeimon hamda loyqa zarralardan tuzilgan boʻsh choʻkindi togʻ jinslari. Baʼzan tarkibida turli kattalikdagi mineral boʻlaklar (qum, shagʻal toshlar) boʻladi. Paydo boʻlishiga qarab, asosan, eol, prolyu-vial, allyuvial, delyuvial, flyuviglyasial, elyuvial tiplarga boʻlinadi. Bu jinslar (eol lyossimon jinslardan boshqa) Oʻzbekistonning togʻ, togʻ oldi qamda tekislik hududlarida uchraydi.

Eol va prolyuvial jinslar baʼzan, avval lyoss holatida boʻlib, keyinchalik sugʻorish namlanishdan lyosega xos asosiy (qarang Lyoss) xususiyatlarining (gʻovaklilik, choʻkuvchanlikning kamay-ishi, hajm ogʻirligining oshishi va boshqalar) oʻzgarishi natijasida lyossimon jinslarga aylangan boʻlishi mumkin. Eolning qalinligi 0,10–15 m, pro-lyuvialniki 0,5–100 m. Allyuvial lyossimon jinslarning qalinligi 0,25– 15 m. Delyuvial lyossimon jinslar yomgʻir, qor suvlarining nurash mate-riallarini togʻ yon bagʻirlariga oqizib tushib yotqizishdan hosil boʻladi. Ka-linligi 0,25–10 m.

Elyuvial lyossimon jinslar tub togʻ jinslari (granit, granodiorit, gil, qumtosh, ohaktosh va boshqalar)ning nurashi va nurash materiallarining oʻz joyida qolib, qayta-qayta nurashi natijasida shakllanadi. Qalinligi 0,10– 2 m boʻladi.

Flyuviglyasial lyossimon jinslar togʻ yuqori mintaqalarida uchraydi. Bu xil jinslar muz qatlamlari erib, togʻ jinslarining tarqalishi, ezilishi, maydalanishi tufayli paydo boʻlgan mayda chang zarralarini oqizib qulay joylarga yotqizishdan hosil boʻladi. Ularning qalinligi 0,10–3 m. Oʻzbekiston hududidagi lyossimon jinslarning qalinligi, tarkibi, xossasi va xususiyatlari yaxshi oʻrganilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Chinguetti/Adrar

##### **Chinguetti** (arab. شنقيط) -Mavritaniyadagi shahar, Adrar viloyatidagi Chinguetti administrativ markaz

Geografik joylashuv
-------------------

Atar shahridan 70 km sharqda, dengiz sathidan 308 m balandlikda joylashgan.  YuNESKOning Jahon merosi sayti.

Tarixi
------

Dastlab, bu joydagi aholi punkti 777 yilda tashkil etilgan va 11-asrga kelib u Sanhaji nomi bilan mashhur boʻlgan Berber qabilalari konfederatsiyasining savdo markaziga aylandi, keyinchalik u Almoravid ittifoqining bir qismiga aylandi.

XIII asr oʻrtalarida shahar trans-saxara savdo yoʻllari ustidagi ksar (mustahkamlangan aholi punkti) sifatida qayta tiklandi.  Shahar Makkaga yo‘l olgan ziyoratchilarning birinchi to‘xtash joyi bo‘lgani uchun u muqaddas shaharga aylangan, unda maktablar tashkil etilgan bo‘lib, u yerda o‘quvchilarga notiqlik, astronomiya, matematika, tibbiyot va fiqh fanlaridan saboq berilar edi.  Asrlar davomida Mavritaniya arab dunyosida „Chinguetti mamlakati" sifatida tanilgan va Gʻarbiy Afrikadagi shaharning oʻzi baʼzan „Islomning ettinchi muqaddas shahri" deb atalgan.

Aholisi
-------

2013 yil holatiga koʻra shahar aholisi 4370 kishini tashkil etdi.

Manbalar
--------


1. ↑  „Древние ксары Уадан, Шингетти". Qaraldi: 3-dekabr 2022-yil.
2. ↑  „Wayback machine" (RUS). Qaraldi: 3-noyabr 2022-yil.
**Xoʻjamozortepa** — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: XI—XII asrlar. Samarqand viloyatining Samarqand tumanida joylashgan. Oʻjamozor tepasi — Oʻzbekistonning Samarqand viloyatida, xususan, Samarqand tumanida joylashgan qadimiy arxeologik yodgorlik. Bu joy eramizning 7—8-asrlariga oid Soʻgʻd qalʼasi ekanligi taxmin qilinadi. Xo‘jamozor tepasida olib borilgan qazishmalar natijasida saroy, masjid va olovli ibodatxona kabi bir qancha binolar qoldiqlari topilgan. Bu joy o‘zining yaxshi saqlangan devor rasmlarida Budda va zardushtiylik xudolari hayotidan manzaralar aks ettirilgan. Obyekt manzili: „Navbogʻ" MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Samarqand viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Chinor** (Platanus) — chinordoshlar oilasiga mansub barg toʻkuvchi oʻsimliklar turkumi; 10 turi maʼlum. Shim. Amerika (Kanadadan Meksikagacha), Janubiy Sharqiy Yevropa va Oʻrta dengizboʻyi mamlakatlaridan Hindixitoygacha boʻlgan hududda tarqalgan. Kavkaz, Qrim, Oʻrta Osiyoda sharq chinori (P.orientalis), Janubiy Ukraina, Qora dengiz sohillari, shuningdek, Oʻrta Osiyoda Shimoliy Amerikadan keltirilgan gʻarb chinori (P.occudentalis) turlari oʻstiriladi. Sharq chinori yovvoyi holda oʻsadi. Shoxshabbasi qalin, boʻyi baland (50 m gacha), tanasi baquvvat (aylanasi 18 m gacha), silindrsimon, poʻstlogʻi sargʻishoq. Oʻzbekistonda manzarali chinorning har ikki turi oʻsadi. Novdalari va barglari yoshligida tukli, keyinchalik tuklari toʻkilib ketadi. Barglari yirik, asosan, 3 (baʼzan 7) boʻlmali. Mevasi dumaloq, dagʻal tukli yongʻoqcha, diametri 1,5 sm, meva bandida 2—5 tadan oʻrnashgan, uzoq vaqt toʻkilmaydi. Aprelda gullab, mevasi may—sentabr da yetiladi. Chinor, ayniqsa, yoshligida tez oʻsadi. Qulay sharoitda 2000-yil va undan ham koʻproq yashaydi. Egey dengizidagi Krit o.da tanasi aylanasi 18 m boʻlgan 2300-yillik chinorlar bor. Surxondaryo, Namangan va Samarqand viloyatlarida 600—800 yoshli chinorlar uchraydi.

Chinor urugʻini ekib, qalamchasidan va ildiz bachkilaridan koʻpaytiriladi. Chinorning yogʻochi yengil, pishiq, mebel sanoatida qadrlanadi. Uning yogʻochidan oʻzbek meʼmorligida qadimdan foydalanib kelingan.

Toʻkilgan chinor barglari.

  

Chinor daraxtining pastdan olingan fotosi.
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

**Bojxona rejimi** — OʻzR bojxona chegarasi orqali bojxona maqsadlarida olib oʻtiladigan tovarlar va transport vositalarining maqomini belgilovchi qoidalar majmui (OʻzR BKning 7-moddasi).
OʻzR BKning 16-moddasiga muvofiq, tovarlar va transport vositalarini bojxona chegarasi orqali olib oʻtish ularning Bojxona rejimlariga muvofiq amalga oshiriladi. Quyidagi turdagi Bojxona rejimlari belgilanadi: erkin muomalaga chiqarish (import); reimport; eksport; reeksport: tranzit; vaqtincha olib kirish (olib chiqish); vaqtincha saqlash; bojxona ombori; erkin bojxona zonasi; erkin ombor; boj olinmaydigan savdo doʻkoni; bojxona xududida qayta ishlash; bojxona hududidan tashqarida qayta ishlash, yoʻq qilish; davlat foydasiga voz kechish.
*Shaxs, agar qonun xujjatlarida boshqacha tartib nazarda tutilmagan boʻlsa, tovarlar va transport vositalarining xususiyati, miqdori, qaysi mamlakatda ishlab chiqarilgani yoki qaysi maqsadga moʻljallanganligidan qatʼi nazar, istalgan rejimni tanlashga yoki uni boshqasiga oʻzgartirishga xaqli. Bojxona rejimlarining qoʻllanish tartibi OʻzR Davlat bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi.*

Manbalar
--------

1. ↑  Oʻzbekiston Yuridik ensiklopediyasi
Bojutsu
Kobudo turi **Bojutsu** [boːdʑɯtsɯ ] (yaponcha: *棒術*) — Okinavada „Kon" yoki „Kun" deb ham ataladigan Bō (uzunligi 1,82 m tayoq) bilan jang qilish sanʼati. Bular Rokushakubo („6 futlik tayoq", uzunligi 182 sm), Hanbo (yarim bo) yoki Jo (uzunligi 121 sm) kabi tayoqlarning barcha variantlarini oʻz ichiga oladi. Bo koʻplab Osiyo jang sanʼatlarida qoʻllaniladi, masalan, *Kobujutsu*, Karate-Dō, Aikido, Iaidō, Jiu-Jitsu yoki Ninjutsuda ikkilamchi qurol sifatida, yaʼni boshlangʻich darajadagi qurol sifatida yoki mashgʻulotlarga qoʻshimcha sifatida foydalaniladi.

Tarix
-----

Tayoqdan qurol yoki ish quroli sifatida foydalanish, ehtimol, insoniyat tarixi kabi qadim zamonga borib taqaladi va har bir qitʼada va yer yuzining har bir madaniyatida uchraydi. Uzun tayoq bilan birinchi mashhur jangovar tizim Xitoyda ishlab chiqilgan va u yerdan Okinavaga choʻzilgan. Aynan oʻsha yerda birinchi Bojutsu „kata" lari yaratilgan va Vetnam jang sanʼatlarida „Con" atamasi qoʻllaniladi. Xitoy Wushusida „Gun" deb nomlangan variant ishlatiladi. Biroq, bu tayoqning bir uchi boshqasiga qaraganda nozikroq.

Oyakei Akahachi, Higa Matsu, Aburaya va Sakugava 18-asrning birinchi yapon bojutsu grossmeysterlari edi.19-asr oxirida Masakatsu Bōjutsu Aikido asoschisi Ueshiba Morihei tomonidan ishlab chiqilgan. Ryukyu Kobujutsu 20-asrda Taira Shinken tomonidan tizimlashtirilgan.

Hozir
-----

 Bojutsu
Bugungi kunda bojutsu Kobudoda sport turi sifatida olib boriladi. Bo Ryukyu Kobujutsudagi birinchi, eng muhim va asosiy quroldir. 42 ta Kobujutsu katasidan 19 tasi faqat Bo da bajariladi.

Bōjutsu *Ryūkyū Kobujutsu Xozon Shinkōkayning* bir qismi sifatida Taira Shinken tomonidan asos solingan. U 1897 yil 12-iyunda Kumejima orolidagi Nakazato qishlogʻida tugʻilgan. U rasman Maezato Shinken nomi bilan roʻyxatdan oʻtgan, uni hali ham baʼzi kata nomlari eslatib turadi. Biroq, u asosan onasining qizlik familiyasi Tairani ishlatgan. 1940 yilda, Yakibu Moden vafotidan soʻng, u Okinavaga qaytib keldi va Yakibu Modenning *Ryukyu Kobujutsu Kenkyu Kayining* dovomchisi sifatida Naha shahrida *Ryukyu Kobujutsu Xozon Shinkokayga* asos soldi. 1960-yillarning boshida u kobujutsu ommalashtirish uchun birinchi kitobini nashr etdi va uning sarlavhasi „*Ryukyu Kobudo Taiken"* edi. Keyingi yillarda u Motokatsu „Gansho" Inoue asosiy rol oʻynagan oʻquv va imtihon oʻtkazish qoidalarini tuzdi. Kisho Inoue 1954 yil 30-oktyabrda Yaponiyaning Shidzuoka shahrida tugʻilgan, u mashgʻulotlarini bolaligida otasi Motokatsu Inoue qoʻl ostisida boshlagan. Bugungi kungacha Kisho Inoue eski qurol sanʼatlarini saqlaydi, ularni oʻz burchi bilan himoya qiladi va oʻquv kurslari orqali butun dunyo boʻylab yoyilishini tashkil qiladi.

  

Adabiyotlar



1. ↑  F.Dreger, Don*. Jang san'ati va Yaponiyaning jangovar yo'li*. Sofiya, 2000. ISBN 5-220-00404-2.
2. ↑  Auki, Hiroyuki*. Total Stick Fighting: Shintaido Bojutsu (Bushido--The Way of the Warrior)*. Kodansha International, 1999. ISBN 978-4770023834.
3. ↑  Hoban, Jack*. Ninja Warrior: Bojutsu Defense Techniques*. Contemporary Books, 1987. ISBN 978-0809247264.
4. ↑  Hatsumi, Masaaki*. Bojutsu*. 滋慶出版土屋書店出版事業部, 1986. ISBN 978-4806902492.
Категория:Деньги, находящиеся в обращении
**Yangi Tayvan dollar.**Valyuta kodi **TWD**, qisqartirilgan imlo **NT$**. 1949 yildan buyon rasmiy valyuta hisoblanadi. Dastlab, emissiya Tayvan banki tomonidan, 2000- yildan boshlab esa Xitoy Respublikasi Markaziy banki tomonidan amalga oshirildi.

½, 1, 5, 10, 20, 50 dollarlik tangalar.

100, 200, 500, 1000 va 2000 $ banknotalar.

Tayvan banki 1949-yil 15-iyunda sobiq Tayvan dollarini almashtirish uchun yangi Tayvan dollarini chiqardi. Ayirboshlash 40 000:1 nisbatda amalga oshirildi. O'zgartirishning sabablaridan biri Xitoy fuqarolar urushidan keyin mamlakatda boshlangan inflyatsiyaga qarshi kurash edi.

Etimologiya
-----------

Xitoyning "Yangi Tayvan dollari" atamasi (yāngāngān yoki mānāngān, so'zma-so'z "yangi Tayvan valyutasi") odatda noaniqlikni oldini olish uchun faqat bank va huquqiy hujjatlarda qo'llaniladi. Tayvanda *yuan* (kān yoki dān) atamasi yozuvda, *kwai* (kwai) esa suhbatda ham qoʻllaniladi.

Eslatmalar
----------

Havolalar
---------

* Xitoy Respublikasi Markaziy banki (Tayvan)(ingl.) ) (kit. )
* Xitoy Respublikasi Markaziy zarbxonasi (Tayvan)(ingl.) ) (kit. )
* Tayvan valyutasi
* Xitoy Respublikasining banknotalar galereyasi(olm.) )(ingl.) )(Fransuzcha) )
**Jose Nasazzi Yarza** (ispancha: *José Nasazzi Yarza*)-urugvaylik futbolchi, himoyachi.1901-yil 24-mayda Montevideoda tugʻilgan.1930-yilgi jahon chempioni, ikki karra Olimpiada chempioni.U barcha oʻyinlarni terma jamoa sardori sifatida oʻtkazdi.Urugvay terma jamoasi tarixidagi eng nomdor va koʻzga koʻringan futbolchilardan biri.

Tarjimai holi
-------------

Jose Nasazzi Lombardiyalik Juzeppe Nasazzi va bask emigrantlarining qizi Jacinta (qizlik familiyasi-Yarsa) oilasida tugʻilgan.Boshlangʻich maktabni tugatgach,Jose marmar ustaxonasiga ishga kirdi.Juda baquvvat boʻlgan Nasazzi 17 yoshida „Lito"klubida futbol oʻynay boshladi.1920-yilda u „Roland Mur" klubiga koʻchib oʻtdi.1922-yilda u oʻzining tugʻilgan „Belya Vista" jamoasiga qoʻshildi va u yerda futbolchilik faoliyatining muhim qismini oʻtkazdi.

Professional faoliyati davomida u „Belya Vista" klubida (1922-1932) 250 uchrashuv,8 gol va „Nasional" (1932-1937) uchun 90 uchrashuv,10 gol oʻtkazgan.

Urugvay terma jamoasi uchun 04.11.1923 dan 20.09.1936-yilgacha u 41 ta oʻyin oʻtkazgan.

Jose Nasazzi odatda oʻng qanot himoyachisi sifatida oʻynagan, ammo markaziy himoyada ham oʻynagan.Nasazzi Urugvay terma jamoasining yetakchisi va sardori boʻlgan.Oʻzi oʻynagan klublarida katta jismoniy kuch va toʻpbilan muomala qilishda juda mohir edi.

1968-yil 17-iyunda qiziloʻngach saratonidan vafot etgan.

Xotira
------

"Belya Vista" stadioni Jose Nasazzining nomi bilan atalgan.

Shuningdek dunyodagi norasmiy tizimlardan biri eng kuchli jamoasini „Nasazzining Estafeta tayoqchasi" nomi bilan ataydi.1930-yilgi Jahon chempionatida Urugvay terma jamoasi gʻalaba qozonganidan soʻng, chempionni (Braziliya) magʻlub etgan birinchi jamoaning sardori ushbu „estafeta tayoqchasini" oldi va uning jamoasi norasmiy ravishda dunyoning eng kuchlisi deb eʼlon qilindi.Boshqa shunga oʻxshash reytinglardan farqli oʻlaroq (masalan, norasmiy jahon chempionati), faqat oʻyinning asosiy vaqtida qayd etilgan natija hisobga olinadi.

Yutuqlari
---------

Urugvay chempioni-1933,1934

Janubiy Amerika chempioni-1923,1924,1926,1935

Olimpiada chempioni-1924,1928

Jahon chempioni-1930

Manbalar
--------

1. ↑  „José Nasazzi" (es).  ФК «Насьональ» (2020). 12-iyun 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 27-may 2020-yil.
2. 1 2  И.В. Гольдес*. «100 легенд мирового футбола. Выпуск 3»*. «Новое дело», 2003. ISBN 5-98107-003-X.
3. 1 2 3  Federico Ferri, Federico Buffa, *Storie Mondiali: Il grande Uruguay (1930)*, Sky Sport, 2014.
4. ↑  *Timothy Honeybone, Carl Sagan.* „Nasazzi's Baton" (en).  Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation (6-iyun 2019-yil). Qaraldi: 27-may 2020-yil.
**Choe Sang-Xun** ( koreyscha : jeonghae , 1962-yilda tugʻilgan) — Pulitser mukofoti sovrindori janubiy koreyalik jurnalist  va The New York Times gazetasining Seul byurosi rahbari .

Choe Janubiy Koreyaning Ulsan shahridagi Ulju okrugida tug'ilgan. U Yeungnam universitetida iqtisod bo‘yicha bakalavr darajasini va Seuldagi Xankuk xorijiy tillar universitetida tarjima va tarjimonlik bo‘yicha magistrlik darajasini olgan .

Faoliyati:
----------

Choe o'zining jurnalistik faoliyatini ingliz tilidagi The Korea Herald gazetasida siyosiy muxbir sifatida boshlagan. U 1994-yilda Associated Press agentligining Seuldagi byurosiga qoʻshilgan va tabiiy ofatlar, Shimoliy Koreya va 1997-yildagi Osiyo moliyaviy inqirozini yoritgan .

2000 yilda u Charlz J. Xanli va Marta Mendoza bilan birgalikda Koreya urushi paytida No Gun Ri ko'prigida AQSh askarlari tomonidan koreys fuqarolarini qirg'in qilgani uchun tergov reportaji bo'yicha Pulitser mukofotini qo'lga kiritdi. No Gun Ri qirgʻini va Koreya urushi davridagi shunga oʻxshash voqealar boʻyicha ular tayyorlagan, 1999-yil sentabr va dekabr oylarida chop etilgan bir qator tergov hisobotlari urush davridagi vahshiyliklarni kengroq xususiy va hukumat homiylik qilgan tergovlarni boshlashga yordam berdi. U Pulitser mukofotini olgan birinchi koreys edi.

U 2005 yilda The New York Times (o'sha paytda International Herald Tribune ) gazetasiga Koreyadagi muxbir sifatida qo'shildi. U 2008-yilda Myanmadagi Nargis siklonini International Herald Tribune’ning yana to‘rt nafar muxbiri bilan yoritib, mukofotlarga sazovor bo‘ldi, jumladan Osiyo jamiyati tomonidan Osiyo jurnalistikasi bo‘yicha Osborn Elliott mukofotiga sazovor bo‘ldi.  2018 yilda Choe Shimoliy Koreyaning yadroviy arsenalini yoritgani uchun eng yaxshi gazeta, yangiliklar xizmati yoki xalqaro voqealarni raqamli talqin qilish uchun Overseas Press Clubning Bob Considine mukofotini qo‘lga kiritgan New York Times muxbirlari jamoasi a’zosi edi .

U 2010–2011 yillarda Stenford universitetining Friman Spogli xalqaro tadqiqotlar instituti tarkibiga kiruvchi Valter X. Shorenshteyn nomidagi Osiyo-Tinch okeani tadqiqot markazining Koreya tadqiqotlari dasturining Koret stipendiati bo‘lgan.

Mukofotlari:
------------

1999 yil Bingham mukofoti

1999 yil Xorijdagi matbuot klubining Madeline Deyn Ross mukofoti.

2000 -yilda tergov hisoboti uchun Pulitser mukofoti

2000 Jorj Polk mukofotlari

2000 yil Xalqaro tadqiqotchi jurnalistlar konsorsiumi mukofoti

2000 Jons Xopkins universiteti SAIS-Novartis xalqaro jurnalistika mukofoti

2007 yil Inson huquqlari matbuot mukofotlari

2009 yilgi Osiyo jamiyatining Osborn Elliott nomidagi Jurnalistikadagi mukammallik mukofoti

2018 Xorijdagi press -klubning Bob Considine mukofoti

1. ↑  „Choe Sang-Xun".
**Daryo suvchanligi** - daryoda muayyan vaqt (dekada, oy, mavsum, yil, bir necha yil) davomida oʻrtacha koʻp yillik koʻrsatkichlar (norma)ga nisbatan oqib oʻtgan suv miqdori. D. s. absolyut (m3/s, l/s, km3/yil) yoki nisbiy (normaga nisbatan % yoki modul koeffitsiyenta) birliklarda ifodalanadi. D. s. haqida maʼlumot qishloq xoʻjaligini suv bilan taʼminlash sistemasidagi eng muhim elementdir (qarang Agrometeorologii: xizmat koʻrsatish). Suvchanlikning oʻzgarishi daryo havzasining suv va issiqlik balansini belgilovchi meteorologik omillarning davriyligiga bogʻliq. D. s.ga yogʻin miqdori, uning yillar va balandlik zonalari boʻylab taqsimlanishi; quyosh radianiyasining intensivligi; havo harorati; tuproq qatlamining holati va b. omillar taʼsir etadi. Bu omillarning mavsumiy davriyligi D. s.ning yil davomida oʻzgarishiga, yillar boʻylab davriyligi esa turli suvchanlik yillarining almashinuviga sabab boʻladi.

Oʻrta Osiyoda daryolar, asosan togʻlardan boshlangani sababli havzaning balandligi oshgan sari D. s kamayib boradi. Doimiy muzliklar va qorliklar erishi hisobiga hosil boʻluvchi D. s. turgʻun, yomgʻirlardan hosil boʻluvchi D. s esa koʻproq oʻzgaruvchan boʻladi. Daryo yillik oqimining oʻzgaruvchanligi variatsiya koeffitsiyenti orqali (Cv) aniklanadi. Muzlik-qorliklarda hosil boʻluvchi daryolar (Vaxsh, Zarafshon) uchun Cv-0,10—0,15, qorlik-muzliklardan suv oladigan daryolar (Chirchiq, Norin, Kofarnihon) uchun 0,15—0,25, qorlik va qor-yomgʻirlardan toʻyinadigan daryolar (Ohangaron, Keles) uchun 0,25 va undan katta. Soy va jilgʻalarning yillik oqimlari uchun Cv 1 dan ham katta boʻlishi mumkin.

Oqim hosil qiluvchi jarayonlar inersiyasi tufayli turli suvchanlik-ka ega boʻlgan yillar sikllarga guruhlanadi. Sersuv, oʻrtacha suvli va kamsuv sikllar mavjud. Sikllar suvchanlik davomiyligi va uning oʻrtacha koʻrsatkichlardan ogʻish kattaligiga qarab farqlanadi. Masalan, Amudaryoda 10 yillik, Norin daryosida 2—3 va 10—11 yillik, Chirchiq daryosida 5—6 yillik davriylik kuzatiladi. Suvchanlik boʻyicha ekstremal yillarda muzlikqorlik hamda qorlik-muzliklardan hosil boʻluvchi daryolar oqimi normadan 30% va undan koʻproq, qor-yomgʻir hamda yomgʻirlardan toʻyinadigan daryolar oqimi 50—60% farq qiladi. Turli daryolar oqimining oʻzgarishlari ayrim yillarda oʻzaro muvofiq kelishi yoki muvofiq kelmasligi sinxronlik yoki asinxronlik tushunchasi bilan ifodalanadi. Oʻrta Osiyodagi D. s oʻzgarishlaridagi maksimal muvofiqlik suvchanlik boʻyicha ekstremal yillarda kuzatiladi. Masalan, suv eng kam boʻlgan 1974 yilda Amudaryo va Sirdaryo havzasining hamma hududida oqim normadan juda kam boʻlgan. Turli havzalarda D. s.ning oʻzgarib turishidagi nomuvofiklik daryolarni havzalararo oqizishii taqozo etadi.

Toshtemir Bekmurodov.

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Choch raqsi** — milodiy 1ming yillik oʻrtalarida Xitoyda shuhrat qozongan raqs turi. Chjechji (Choch — Toshkent) nomi bilan atalgan. Choch raqsini, asosan, qizjuvonlar ijro etgan. Raqsga avval bir kishi tushgan, yaʼni yakka oʻyin hisoblangan. Milodiy 5—6-asrlarda esa, 5 kishi, keyingi asrlarda esa 24 kishi oʻynagan. Choch raqsi davra qilib, aylanib oʻynalgan, u milliy musiqa, maqom va xonanda ashulasi bilan ham qoʻshib yuborilgan. Raqqrsalardan biri davraning markazida oʻynab, oʻyinni boshqarib borgan. U xuasin ("gulning markazi") deb atalgan. Raqqosalar qimmatbaho matolardan tikilgan, dur va javohirlar, chyroyli kashta nusxalar bilan bezalgan liboslarda chiqishgan. Choch raqsi xitoyliklarni oʻziga maftun etgan. Oʻsha davrlarda yozilgan musiqa risolalarida bu oʻyinga juda yuqori baho berilgan. Masalan, Chyan Yan oʻzining "Musiqa kitobi" asarida "Xitoyliklar chjechji raqsini ijro etishda xuslar (xorijiylar) bilan tenglasha olmaydilar", deb yozgan. Xitoy shoirlari Choch raqsining maftuni boʻlib, unga bagʻishlab 29 ta sheʼr va qasidalar yozganlar. Ad,: Shoniyozov K. Qangʻ davlati va qangʻlilar, T. 1990. Muham madjonov A. Qadimgi Toshkent, T. 2002.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Bronks** (inglizcha: *The Bronx* *Bronks* ) Nyu-Yorkning beshta tumanlaridan biri boʻlib, hududi quruqlikning kontinental qismida joylashgan va rasmiy inglizcha nomida aniq artikl boʻlgan yagona tuman.

Geografiya
----------

Bronksning deyarli butun hududi AQShning kontinental qismida joylashgan. Bronks shaharning shimolida joylashgan bo'lib, u Manxettendan Garlem bo'g'ozi orqali, Kvinsdan Sharqiy daryo orqali ajratilgan. Gudzon daryosi Bronksni Alp tog'lari Tenafley[en] va Nyu-Jersi shtatidagi Bergen okrugidagi Inglvud qoyalaridan ajratib turadi. Long Island Sound Bronksni Nassau okrugidan ajratib turadi. Bronksning shimolida Nyu-Yorkning Yonkers, Vernon tog'i, Pelem Manor va Nyu-Roshel shaharlari jоoylashgan. Bronksning janubida Marble Hill hududi joylashgan bo'lib, u rasmiy ravishda Manxetten tumanining bir qismidir, ammo uning ZIP va telefon kodlari Bronksga tegishli. Bronksning eng baland nuqtasi uning shimoli-g'arbiy qismida Van Kortland Parkida joylashgan. Uning balandligi 85 metr.

Tarixi
------

Hudud Yonas Bronka(ingl.)o'zb. sharafiga nomlangan, Shvetsiyalik, Gollandiyalik kapitan, 1640-yillarning boshlarida hozirgi Bronks hududida egalik qilgan. 1639 yilda Garlem bo'g'ozi sohilida fermaga asos solgan.

1874 yilda Bronks hududining janubiy qismi Vestchester okrugidan Nyu-York okrugiga (Manxettenga) ko'chirildi. 1895 yilda Bronksning shimoliy qismi Nyu-York okrugiga ko'chirildi.

1898 yilda Nyu-Yorkning zamonaviy chegaralari o'rnatildi. 1914 yilda Bronks Nyu-York tumani va Nyu- York shtatining okrugi sifatida o'yilgan.

Aholi
-----

Bronks tumani (New York)
2010 yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, Bronks aholisining 53,5 foizi ispanlar, 30,1 foizi afroamerikaliklar, 10,9 foizi oq amerikaliklar, 3,4 foizi osiyoliklar, 0,6 foizi boshqa irqlar va 1,2 foizi ikki yoki undan ortiq irq vakillari edi. Shunday qilib, Bronks aholisining aksariyati ispanlar bo'lgan Nyu-York shahrining yagona tumanidir. Shu bilan birga, oq tanli aholining ulushi 1940 yildan (98,3%) qariyb 10 barobarga kamaydi.

### Din

* Katoliklar - 581 824 va 72 diniy jamoalar
* Yahudiylar - 83 700 va 44 diniy jamoalar
* Musulmonlar - 12164 va 8 diniy jamoa
* Baptistlar - 11 498 va 26 diniy jamoalar
* Rabbiyning Assambleyasi ( Evangelistlar ) - 10 968 va 41 diniy jamoalar
* Pravoslav - 5750 va 16 diniy jamoalar
* Barcha dindorlar - 756 411 va 442 diniy jamoalar
* Jami aholisi - 1 408 452

Dam olish
---------

Bronks hayvonot bog'i va botanika bog'lari .

Eslatmalar
----------

1. ↑  „The Association of Religion Data Archives | Maps & Reports". 22-dekabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 20-noyabr 2006-yil.
|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

**Bojxona koʻrigidan oʻtkazish** — tovarlar va transport vositalarini Bojxona koʻrigidan oʻtkazish tovarlar va transport vositalarini bojxona chegarasi orqali olib oʻtishning qonuniyligini aniqlash, ularni hisobga olish, boj, soliqlar, yigʻimlar olish, shuningdek olib kirish, olib chiqish va tranzit qilish taqiqlangan tovarlar bojxona chegarasi orqali oʻtishining hamda bojxona xududi orqali tranzit tartibida oʻtishining oldini olish uchun bojxona organlarining mansabdor shaxslari tomonidan qonun xujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi. Tovarlar va transport vositalariga nisbatan vakolatlarga ega boʻlgan shaxslar tovarlar va transport vositalarini koʻzdan kechirish paytida hozir boʻlishga xaqlidir, bojxona organlari mansabdor shaxslarining talabiga koʻra esa tekshirish paytida hozir boʻlishlari va bojxona organlarining mansabdor shaxslariga zarur yordam koʻrsatishlari shart. Tovarlar va transport vositalariga nisbatan vakolatlarga ega shaxs boʻlmagan taqdirda, transport vositasini boshqaruvchi shaxs bojxona maqsadlari uchun vakolatli shaxs deb xisoblanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Oʻzbekiston Yuridik ensiklopediyasi