**Kaga** (yaponcha: *加賀市* *Kaga-shi*?) Yaponiyaning Ishikava prefekturasi janubi-gʻarbiy qismida joylashgan shahar. 1-mart, 2018-yil(2018-03-01) holatiga koʻra, shaharning taxminiy aholisi 29054 ta xonadonda 67,793 kishi va aholi zichligi har kvadrat kilometrga 290 kishi toʻgʻri keladi. Shaharning umumiy maydoni 305,87 kvadrat kilometr (118,10 mi²) edi.

Geografiyasi
------------

Kaga Yaponiyaning Hokuriku mintaqasidagi Ishikava prefekturasining eng janubi-gʻarbiy qismida joylashgan boʻlib, gʻarbda Yapon dengizi va janubda Fukui prefekturasi bilan chegaradosh shahardir. Shaharning qirgʻoqboʻyi hududlari Echizen-Kaga Kaigan kvazi-milliy bogʻi chegaralarida joylashgan.

### Qoʻshni munitsipalitetlar

* Ishikava prefekturasi
	+ Komatsu
* Fukui prefekturasi
	+ Avara
	+ Katsuyama
	+ Sakai

### Iqlimi

Kaga shahrining iqlimi nam kontinental iqlim hisoblanadi (Köppen *Cfa*), mayin yoz va kuchli qor yogʻadigan qish fasli bilan ajralib turadi. Kaga shahrida oʻrtacha yillik harorat 14,2 °C. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 2499 mm, sentyabr oyi esa eng nam oy hisoblanadi. Avgustda eng yuqori harorat 26,8 °C atrofida, eng pasti esa yanvarda, 2,8 °C atrofida.

Demografiyasi
-------------

Yaponiya aholisini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Kaga shahri aholisi 1990-yilda eng yuqori choʻqqiga chiqqan va shundan beri kamayib kelmoqda.

Aholining oʻsishi| Yil | Aholi | ±% |
| --- | --- | --- |
| 1970 | 69,664 | —     |
| 1980 | 77,335 | +11.0% |
| 1990 | 80,714 | +4.4% |
| 2000 | 79,653 | −1.3% |
| 2010 | 71,887 | −9.7% |
| 2020 | 63,22 | −12.1% |

Tarixi
------

Kaga shahri atrofidagi hudud qadimgi Kaga viloyatining bir qismiga kirgan. Bu hudud Edo davridagi Tokugava shogunati davrida Daishoji domenining bir qismiga aylangan. Meiji restavratsiyasidan keyin, hudud Ishikavaning Enuma tumaniga aylantirilgan. Daishoji shahri 1889-yil 1-aprelda zamonaviy munitsipalitetlar tizimini yaratish vaqtida tashkil etilgan. 1958-yil 1-yanvarda Daishoji Yamashiro, Katayamazu, Iburihashi, Hashitate shaharlari va Miki, Mitani, Nango va Shioya (barchasi Enuma tumanidan) qishloqlari bilan birlashib, Kaga shahrini tashkil qilgan. Shahar 2005-yil 1-oktyabrda Yamanaka shahri (Enuma tumanidan) bilan birlashish orqali yanada kengaytirilgan.

Hukumati
--------

Kaga toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va 18 ta aʼzodan iborat bir palatali shahar qonun chiqaruvchi organi boʻlgan mer-kengash boshqaruv shakliga ega.

Iqtisodiyoti
------------

Kaga shahri anʼanaviy ravishda Kutani sopol buyumlarini ishlab chiqarish va Kaga habutae deb nomlanuvchi ipak mato turi bilan mashhur boʻlgan. Shuningdek, Kaga bir qator ibodatxonalar va issiq buloqlarga ega boʻlgan muhim sayyohlik shahri ham hisoblanadi.

Taʼlimi
-------

Kaga shahar hukumati tomonidan boshqariladigan 21 ta boshlangʻich, 7 ta oʻrta va Ishikava prefekturasi taʼlim kengashi tomonidan boshqariladigan 4 ta oʻrta davlat maktablariga ega. Prefekturada maxsus taʼlim maktabi ham mavjud.

Transporti
----------

### Temir yoʻli

 Gʻarbiy Yaponiya temir yoʻl kompaniyasi – Hokuriku magistral liniyasi

* Daishoji – Kagaonsen – Iburihashi

### Magistral yoʻli

* Hokuriku tez yoʻli

Mahalliy diqqatga sazovor joylari
---------------------------------

* Yamanaka Onsen
* Yamashiro Onsen

Qardosh shaharlar bilan aloqalari
---------------------------------

* Kanada Dundas, Ontario, Kanada, 1968-yildan beri
* Andoza:Country data ROC Tainan, Taiwan, doʻstlik shahri
* Litva Birštonas, Lituaniya, doʻstlik shahri

Taniqli odamlari
----------------

* Masanobu Tsuji, harbiy jinoyatchi, armiya zobiti va siyosatchi.
* Rokusaburo Michiba, yapon oshxonasi oshpazi, „Temir oshpaz" teleserialidagi birinchi yapon temir oshpazi sifatida tanilgan
* Shoji Tabuchi (1944–2023), Branson, Missuri shtatidagi skripkachi va tomoshabin

Manbalar
--------

1. ↑  Official statistics page
2. ↑  Kaga climate data
3. ↑  Kaga population statistics
4. ↑  Campbell, Allen*. Japan: An Illustrated Encyclopedia*. Kodansha, 1993 — 708 bet. ISBN 406205938X.
5. ↑  „Official Site of Kids for Kaga – History". *Kids for Kaga*. Qaraldi: 11-sentyabr 2021-yil.
6. ↑  „Announcement on Embassy of Lithuania Japanese website".

Tashqi havolalar
----------------

 Media related to Kaga (Ishikava) at Wikimedia Commons

* Kaga City official website (yaponcha)
* katayamazu onsen Archived August 13, 2021, at the Wayback Machine

Andoza:Ishikawa