recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**M.** **A.** **Loskutova uyi** — Moskvadagi tarixiy bino, XVIII asr oxirida qurilgan. Alekseevskaya koʻchasidagi tarixiy binoning bir qismi sifatida aniqlangan madaniy meros obʻekti. Aleksandr Soljenitsin koʻchasida, 18-uyda joylashgan.

Tarix
-----

Uyning markaziy qismi 1796-yilda savdogar M.A.Loskutov tomonidan qurilgan. Uy oʻz ixtiyorida boʻlgan bir nechta mulklardan tashkil topgan mulkning tubida joylashgan edi. Bu vaqtga kelib, koʻcha chizigʻi boʻylab mulkda turli binolar allaqachon mavjud edi. Asl dizayn keyinchalik qoʻshilgan G shaklidagi protrusionni oʻz ichiga olmagan (ehtimol qurilish paytida). Bu peshtoqda hovliga oʻtish joyi bor edi (hozir yotqizilgan, uning oʻrniga kirish joyi tashkil etilgan). Kelajakda uy egalari bir necha bor oʻzgardi. 1836-yilda sharqiy tomondan davlat maktabining devori boʻylab bino qoʻshildi. Uyning janubiy tomonidagi kengaytmalar XIX asrning ikkinchi yarmida qilingan. Qayta tiklash jarayonida asl arxitektura qisman tiklangan.

Arxitektura
-----------

Uy erta klassitsizm uslubida bezatilgan. Gʻishtdan yasalgan boʻshliqlar va panellar bilan bezatilgan gʻarbiy jabha, yaxshiroq saqlanib qolgan. Asosiy fasadning tepasida, figurali chodir joylashgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Жилой дом, конец XVIII в. 1836 г. 2-я пол. XIX в.". *Объекты культурного наследия*.  Портал открытых данных Правительства Москвы. 15-noyabr 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-noyabr 2019-yil.
2. 1 2   „563. Жилой дом конца XVIII — XIX в.",*Памятники архитектуры Москвы. Юго-восточная и южная части территории между Садовым кольцом и границами locationа XVIII века*, Памятники архитектуры Москвы. М.: Искусство, 2000 — 105—106 bet. ISBN 5-210-01410-X.

Adabiyotlar
-----------

Havolalar
---------
**Maʼmur Ahliddinov** — Bloger,Oʻzbekiston Karlar jamiyati aʼzosi. Oʻzbekistondagi Imkoniyati cheklangan va eshitish qobiliyatini yoʻqotgan shaxslar muammolarini oʻz blogida yoritib keladi. „Maktabgacha taʼlim metodikasi va nazariyasi" jurnali tahririyati matbaa boʻlimi mudiri sifatida faoliyat yuritadi. 2016—2017-yillarda AQShning Nyu-York shahridagi LaGuardia jamoatchilik kollejida ingliz tili va Amerika imo-ishorasi kurslari oʻquvchisi boʻlgan. Oʻzbekiston jurnalistika va ommaviy kommunikatsiyalar universiteti talabasi.

Tarjimai holi
-------------

Maʼmur Ahliddinov 1979-yilning 13-yanvar kuni Qozog'istonning Jetisay viloyatida tugʻilgan. 5 yoshida oilasi bilan Oʻzbekistonning Jizzax viloyatiga koʻchib oʻtgan. Bolalaligi Jizzaxda oʻtgan. Yoshligida tish shifokorining xatosi tufayli eshitish qobiliyatini yoʻqotgan. 2016—2017-yillarda AQShning Nyu-York shahrida joylashgan LaGuardia jamoatchilik kollejida ingliz tili va Amerika imo-ishorasi kurslarida tahsil olgan. 2016-yildan beri eshitish imkoniyatini yoʻqotgan insonlar muammolarini yoritish bilan shugʻullanadi. 2019-yildan Oʻzbekiston jurnalistika va ommaviy kommunikatsiyalar universiteti talabasi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Ma'mur ahliddinov".  Daryo.uz (7-oktabr 2021-yil).
2. ↑  „"Jamiyat bizni oʻziga oʻgay sanaydi". Shifokor aybi sabab eshitish qobiliyatini yoʻqotgan Toshkentdagi dizayner bilan suhbat".  Daryo.uz (7-oktabr 2021-yil).
3. ↑  „Savodli boʻlish uchun satrlar ortidan "yugurish" kerak".  Gazeta.uz (23-mart 2019-yil).
**Maʻrifat Afzalovich Qozijonov** (1913-yil 20-oktyabr, Buxoro — 1983-yil 5-may, Dushanbe) — tojik olimi, pedagog, pedagogika fanlari doktori (1974). „SSR Maorifi xalq aʼlochisi" (1975), bir qancha medallar va Tojikiston SSR Oliy Soveti Prezidiumi mukofotlari bilan taqdirlangan.

Biografiyasi
------------

1929-yilda Stalinobodga kelib, musiqa bilim yurtida oʻqiydi, bir vaqtning oʻzida musiqali drama teatrida (Lohutiy nomidagi teatr) sozanda boʻladi (1929—1932). 1932—1937-yillarda „Kollektiv uchun", „Oʻqituvchilar gazetasi" gazetalarida adabiy xodim, Qizlar madaniyat va maorif texnikumida til va adabiyot fani oʻqituvchisi boʻlib ishlaydi. 1937—1939-yillarda Toshkentdagi M.Gorkiy nomidagi Davlat pedagogika institutining tojik tili va adabiyoti fakultetida oʻqigan. 1939—1940-yillarda 2-son oʻqituvchilar tayyorlash maktabida oʻqituvchi boʻlib ishlagan. 1940—1942-yillarda Buxoro davlat pedagogika institutining adabiyot fakultetida tahsil olgan. Oʻqishini Buxoroda davom ettirgan Maʼrifat institutni tamomlagach, bir muddat adabiyot kafedrasida oʻqituvchi boʻlib ishladi. 1943—1945-yillarda Ulugʻ Vatan urushida qatnashgan.

Faoliyati
---------

1945—1950-yillarda Buxoro pedagogika institutida oʻqituvchilik qilgan. 1951—1960-yillarda tojik adabiyoti kafedrasi oʻqituvchisi, 1960–1973-yillarda Buxoro davlat pedagogika instituti boshlangʻich ta’lim kafedrasi mudiri boʻlib ishlagan. Dushanbedagi T. G. Shevchenko nomidagi pedagogika institutida ishlagan. 8 ta kitob, 100 dan ortiq ilmiy-metodik maqolalar va oʻquv dasturlari muallifi. U 19-asrning 2-yarmidan 20-asrning 30-yillarigacha tojik maktablarida 5-7-sinf oʻquvchilarining ogʻzaki va yozma nutqini rivojlantirish, savod oʻrgatish va adabiyot oʻqitish va shu kabi mavzularga oid ilmiy tadqiqotlar olib borgan. Uning rahbarligida olti kishi nomzodlik dissertatsiyasini himoya qildi. U jamoadagi pedagogik bilimlarning faol targʻibotchisi edi. 1970-yillarda Tojikiston televideniyesida „Aziz bolam, uning odob-axloqi undan azizdir" koʻrsatuvida rahbarlik qildi.

Manbalar
--------

1. ↑  Asia-Plus, Педагог с большой буквы. — Душанбе, 2013. — 3 октября
2. ↑  „нусхаи бойгонӣ". 1-mart 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 27-fevral 2019-yil.

Qoʻshimcha oʻqish uchun
-----------------------

* S.Ayniy nomidagi Tojikiston davlat pedagogika universiteti ensiklopediyasi
* Obid Nazriev. Somon taxti. — Dushanbe poligrafiya guruhi, 2018, 216 bet.
**Aorslar** — sarmat qabilalarining yirik ittifoqi. A. haqida maʼlumotlar Strabon, Ptolemey, Pliniy va Tatsit asarlarida uchraydi. Xitoy yilnomalarida A. yansay nomi bilan keltirilgan. A. dastlab Orol yoki Kaspiy dengizining shimoliyda yashagan. Miloddan avvalgi 2-asrda Kaspiy dengizining shimoliy bilan Don daryosi oraligiga va Kavkaz togʻlari tomonga tarqalgan. A. jangari koʻchmanchi chorva-dorlar boʻlib, Kavkaz, Bospor davlati, Turkiston xalqlari oʻrtasidagi savdo ishlarida, Bospor davlatidagi taxt uchun oʻzaro urushlarda faol qatnashgan. 2-asrda alanlar boshchiligidagi yirik sarmat qabilalari ittifoqiga qoʻshilgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Dialektik mantiq**—inson tafakkurining rivojlanishi qonuniyatlari toʻgʻrisidagi taʼlimot, mantiq fanining alohida sohasi. Dialektik mantiq ilmiga oid bilimlar antik davr faylasuflari:Geraklit,Platon,Aristotel taʼlimotlarida mavjud edi.Biroq ijtimoiy tafakkurdagi baʼzi cheklanishlar tufayli formal mantiq fikrlash va bilim jarayonida hukmron mavqeni egallab keldi.Faqat XVII asrlardan boshlab,tabiatshunoslikda roʻy bergan keskin yuksalish natijasida formal mantiq bilish ehtiyojlarini qondira olmay qoldi. Natijada,bilish jarayonida yangicha tafakkur metodlari va tamoyillari(F.Bekon,Dekart,Leybnits va boshqalar) asoslab berila boshlandi. Nemis klassik falsafasining shakllanishi bilan dialektik mantiq fani qaror topa boshladi.Bunda nemis faylasuflari I.Kant va Gegelning xizmatlari kattadir.Dialektik mantiq borliqninng rivojlanishi ruh,ong va tafakkurning rivojlanishi bilan uzviy bogʻliqligiga tayanadi.Dialektik mantiq taʼlimotiga koʻra,tafakkur bilishning shunday qonunlariga asoslanadiki,unda tashqi holatdan ichki holatga, hodisalardan mohiyatga,sayozroq mohiyatdan chuqurroq mohiyatga,mavhumlikdan konkretlikka,nisbiy haqiqatlardan mutlaq haqiqatlar tomon rivojlanish roʻy beradi.
Dialektik mantiqda analiz va sintez,induksiya va deduksiya,tarixiylik va mantiqiylik, tajribaviylik va nazariylik metodi bilishning oʻzaro uzviy bogʻliq boʻlgan usullarni tashkil qiladi.Dialektik mantiqda, muayyan kategoriyalar tizimidan ham iborat. Undagi kategoriyalar inson bilishiga xos dialektik xususiyatlarni umumlashtiribgina qolmay, erishilgan natijalar darajasini ham belgilaydi.Hozirgi paytda dialektik mantiq fanini rivojlantirishga alohida eʼtibor berilyapti.

Adabiyotlar
-----------

* *Falsafa(qomusiy lug'at)*, Toshkent, 2004.

|  |  |
| --- | --- |
| Fanlar | *Fanlar haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Aleksandr Urinov** (tugʻ. 24-fevral 1973-yil, Oʻzbekiston SSR) — oʻzbek ogʻir atletikachisi, Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi. 1996-yil Yozgi Olimpiya oʻyinlari va 2004-yil Yozgi Olimpiya oʻyinlarida qatnashgan.

Martaba
-------

1995-yildan xalqaro musobaqalarda qatnasha boshladi. 1996-yilda Atlantada (AQSh) boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiya oʻyinlarida 99 kg gacha vazn toifasida u jami 365 kg toʻpladi va oʻyinlarda oʻn uchinchi oʻrinni egalladi.

2003-yilda Vancouverda (Kanada) boʻlib oʻtgan ogʻir atletika boʻyicha jahon chempionatida 105 kilogrammgacha boʻlgan vazn toifasida siltab koʻtarishda 180 kilogramm, dast koʻtarishda 215 kilogramm, jami 395 kilogramm natija bilan toʻqqizinchi oʻrinni egalladi. dunyo, shuningdek, Afinadagi Olimpiya oʻyinlariga litsenziya oldi. 2004-yilda Afinada (Gretsiya) boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiya oʻyinlarida 105 kilogrammgacha boʻlgan vazn toifasida siltab koʻtarishda 185, siltab koʻtarishda esa 215 kilogramm, jami 400 kilogramm natija bilan sakkizinchi oʻrinni egalladi.

2006-yilda Santo-Domingoda (Dominikan Respublikasi) boʻlib oʻtgan ogʻir atletika boʻyicha jahon chempionatida 105 kg gacha vazn toifasida u jami 365 kg vaznga ega boʻldi va dunyoda atigi oʻn beshinchi oʻrinni egalladi. Chirchiq shahrida oʻtkazilgan ogʻir atletika boʻyicha Oʻzbekiston kubogida 105 kilogrammgacha vazn toifasida birinchi oʻrinni egalladi. Doʻhada (Qatar) boʻlib oʻtgan yozgi Osiyo oʻyinlarida 105 kg vazn toifasida yettinchi natijani koʻrsatdi. Biroq, keyinchalik uning tahlillarida nasha moddasi borligi aniqlangan va natija bekor qilingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Database Weightlifting". *www.iat.uni-leipzig.de*. Qaraldi: 26-avgust 2021-yil.
2. ↑  „Участие тяжелоатлетов Узбекистана на Олимпийских играх" (ru-RU). *Национальный олимпийский комитет Узбекистана*. Qaraldi: 26-avgust 2021-yil.

[*sayt ishlamaydi*]
3. ↑  Results By Events Old BW — International Weightlifting Federation
4. ↑  „Official Results 2004 page 1" (en). *digital.la84.org*. Qaraldi: 26-avgust 2021-yil.
5. ↑  „International Weightlifting Federation (IWF.NET)". *web.archive.org* (2-dekabr 2008-yil). 2-dekabr 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-avgust 2021-yil.
6. ↑  „Завершился розыгрыш Кубка Узбекистана по тяжелой атлетике" (ru). *UzReport.news*. Qaraldi: 26-avgust 2021-yil.
7. ↑  „Результаты Азиатских игр 2006 года". *www.weightlifting1.narod.ru*. Qaraldi: 26-avgust 2021-yil.
**Tvardovskiy Aleksandr Trifonovich** [1910.8(21).6, Smolensk viloyati Pochinkov tumani – 1971.18.12, Moskva viloyati] – rus shoiri va jamoat arbobi. Moskva tarix, falsafa va adabiyot intini tugatgan (1939). SSSR Yozuvchilar uyushmasi boshkaruvi kotibi (1950–54, 1959–71). "Novoʻy mir" jurnali bosh muharriri (1950–54; 1958– 70). Yevropa yozuvchilari jamiyatining vitseprezidenti (1963–68). "Muqaddima" (1933) dostoni va "Kolxoz raisi kundaligi" (1932) qissasida qishloq qayotidagi oʻzgarishlar aks etgan. "Muraviya mamlakati" dostoni (1936) gʻoyaviybadiiy jihatdan T. ijodida muhim oʻrin egallagan. Ikkinchi jahon urushi yillarida T. front gazetalarida ishlagan. (1941–45). "Vasiliy Tyorkin" (1941–45), "Yoʻl chetidagi uy" (1946), "Yiroqyiroklarda" (1953–60), "Shu yillar lirikasidan" (1967) va boshqa rus sheʼriyatida katta voqea hisoblangan. T. rus adabiyotining, rus yozuvchilari ijodining muhim muammolariga bagʻishlangan adabiytanqidiy asarlar ham yaratgan ("Vasiliy Tyorkin" kanday yozildi?", 1951–56; "Adabiyot haqida maqolalar va mulohazalar", 1961; "Blok haqida", 1955; "Pushkin gʻaqida soʻz", 1962; "Bunin toʻgʻrisida", 1965 va boshqalar). Ayrim asarlari oʻzbek tiliga tarjima qilingan ("Front sheʼrlari", 1941, "Vasiliy Tyorkin", 1962 va boshqalar). Oʻzbekiston hayotidan sheʼrlar, maqolalar yozgan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Jean Nicolay** (fransuzcha: *Jean Nicolay*)—Belgiyalik futbolchi va darvozabon."Standart" va Belgiya terma jamoasi darvozaboni sifatida tanilgan.Belgiyada yilning eng yaxshi futbolchisi „Oltin butsa"ni qoʻlga kiritgan (1963-yil).Futbolchilik faoliyati 1956-yildan 1973-yilgacha davom etgan.Jean Nicolay 2014-yil 18-avgustda Belgiyaning Bryussel shahrida 76 yoshida saraton kasalligidan vafot etgan.

Tarjimai holi
-------------

### Klubdagi faoliyati

Jean 1937-yil 27-dekabrda Valloniyaning Lyej shahrida tugʻilgan.Professional futbolchi sifatida u „Standart" tarkibida debyut qilgan.U 13 yil davomida yaʼni 1955-yildan 1969-yillar oraligʻida jamoa bilan birga toʻrt bor Belgiya chempioni va ikki bor kubogi sohibiga aylandi.Belgiya kubogi baxsida „Standart" klubi 1965/66-yilgi mavsumda „Anderlext" 1:0 hisobida magʻlub etildi.1966/67-yilgi mavsumda esa „Mexelen" 3:1 hisobida magʻlub etildi.Bu baxslarda Jean „Standart" darvozasini muvaffaqiyatli qoʻriqladi."Standart" tarkibida 278 ta oʻyin oʻtkazgan.1969-yilda u „Racing" tarkibiga qabul qilindi va u yerda uch yil toʻp surdi.1971-yilda u „Liej" klubiga qoʻshildi va u yerda ikki yil oʻynadi va faoliyatini yakunladi.Faoliyatini yakunlaganidan soʻng, u „Gent", „Mes" va „Mexelen" klublarida darvozabonlar murabbiyi sifatida ishlagan.Klublardan tashqari Shveysariya va Belgiya terma jamoasida ham darvozabonlar murabbiyi boʻlib ishlagan.

### Terma jamoadagi faoliyati

U Belgiyaning 19 yoshgacha,21 yoshgacha terma jamoalarida oʻynagan.U milliy terma jamoadagi debyutini Avstriya terma jamoasiga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida oʻtkazdi.Terma jamoa tarkibida ilk oʻyinini 1959-yil 24-mayda oʻtkazgan boʻlsa, soʻnggi oʻyinini 1967-yil 8-oktabrda oʻynagan.Hozircha terma jamoa tarkibida eng koʻp oʻyin oʻtkazish boʻyicha Belgiya terma jamoasi tarixida 73-oʻrinda bormoqda.Bu vaqt mobaynida terma jamoa tarkibida 39 ta oʻyin oʻtazdi.

Yutuqlari
---------

Belgiya bayrogʻi"Standart"

* Belgiya chempionati gʻolibi-1957/1958,1960/1961, 1962/1963,1968/1969
* Belgiya kubogi sohibi-1965/1966,1966-67

### Shaxsiy

* Belgiyada yilning eng yaxshi futbolchisi-1963
* „Oltin to'p" mukofoti nomzodlariga kiritilgan-1964
* „Buyuk xizmatlari uchun" ordeni (Fransiya) (2014)

Manbalar
--------

1. ↑  „Jean Nicolay - Сборная" (ru). *www.transfermarkt.world*. 9-may 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-may 2022-yil.
2. ↑  „Бельгия - Австрия, 24 мая 1959 г. - Товарищеские матчи - Протокол матча" (ru). *www.transfermarkt.world*. 8-may 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-may 2022-yil.
3. ↑  „Palmarès | Standard de Liège". *standard.be*. 6-fevral 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-may 2022-yil.
4. ↑  „Belgium - List of Cup Finals". *www.rsssf.com*. 14-mart 2003-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-may 2022-yil.
5. ↑  „OVERZICHT. Wie waren de voorgangers van Gouden Schoen-winnaar Matias Suarez?" (nl-BE). *Het Nieuwsblad*. 6-fevral 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-may 2022-yil.
6. ↑  „Jean Nicolay | Connaître la Wallonie". *connaitrelawallonie.wallonie.be*. 9-may 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-may 2022-yil.
**Personalizm** (lot. persona — shaxs) — falsafiy yoʻnalish. Unga koʻra, odam fiqolovchi mavjudot emas, harakat qiluvchi, muayyan mavqeni egallovchi shaxsdir. P. 20-asrning boshlarida Rossiya (N. A. Berdyayev, L. Shestov) va AQSH da (B.P.Boun) vujudga kelgan. P.ning markazida shaxs tushunchasi turadi. Xususan, bilish nazariyasida shaxs bilish jarayonining ishtirokchisi sifatida qaraladi. Shu maʼnoda Nitsshepyap keyin barcha falsafa u yoki bu darajada shaxslashtirilgan. Falsafiy antropologiyani ham P.ning namoyon boʻlishi shakli deb hisoblash mumkin. Etikada P. deganda individual qadriyatlarni boshqa axloqiy qadriyatlardan afzal deb hisoblash tushuniladi.

Kengroq maʼnoda, shaxsiyat — bu inson mavjudligining eng yuqori shakli sifatida tan olinadigan falsafiy munosabat. Shu bilan birga, shaxsiyatni Individualizmdan farqlash kerak. Lakroix, Jan (falsafachi), "inson har doim boshqa shaxslar yashaydigan dunyoda yashaydi, „men" biri boshqalar bilan, ikkinchisi esa „men" bilan" degan. Shaxsiyat — bu tashqariga chiqishi kerak boʻlgan ichki tarkib. Bu hech qanday tarzda „men" ni inkor etmaydi: biz boshqalarni haqiqatda qanchalik koʻp sevsak, oʻzimizni shunchalik yaxshi koʻramiz, oʻzimizni shunchalik sevamiz, boshqalarni ham shunchalik sevamiz". Shuning uchun biz shaxsiyatning turli shakllari mavjudligi haqida gapirishimiz mumkin, ular orasida ateistik personalizm ham bor boʻlishi mumkin. J.Lakroixning fikricha, "personalizm so‘zning to‘g‘ri maʼnosida falsafa emas. Yoki, agar xohlasangiz, bir xil ilhom bilan oziqlanadigan, lekin undan turli xil, koʻp jihatdan bir-biriga oʻxshamaydigan taʼlimotlarni keltirib chiqaradigan bir emas, balki bir nechta falsafiy shaxsiyat tushunchalarining mavjudligini uchratish mumkin: masalan, boshqa koʻp narsalarni eslatib oʻtmaganda shaxsiyatning ateistik va nasroniy tushunchalari mavjud.

Manbalar
--------

1. ↑  „ПЕРСОНАЛИЗМ".
2. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sayyodiy**, Sayyodiy oʻgʻli, Sayyodiy oʻgʻli Harobiy (taxalluslari; ismi Sayyid Muhammad) (17-asrning 2-yarmi, Balx yaqinidagi Xayrobod qishlogʻi) — shoir. Ovchi (sayyod) oilasida tugʻilgan, oʻzi ham shu kasb bilan shugʻullangan. Shoirning ayrim sheʼrlari hamda "Tohir va Zuhra" dostonigina yetib kelgan. Dostonda xalq ogʻzaki ijodida keng tarqalgan syujet yozma adabiyot anʼanalari asosida bayon qilingan. Unda haqiqiy muhabbat va insoniylik kuylangan, zoʻrlik va adolatsizlik qoralangan. Dostonga 50 dan ortiq gʻazal shaklidagi sheʼriy parchalar kiritilgan. Doston asosida musiqali drama (1938, Sobir Abdulla) va kinofilm (1950) yaratilgan.

Manbalar
--------

* Tohir va Zuhra, T. 1960.

Adabiyot
--------

* Nishonboyeva T. Poema Sayyadi "Taxir i Zuxra", T. 1965.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Jeannie Allott** (1956-yil 17-noyabrda tug'ilgan) - Angliya va Gollandiyani xalqaro miqyosda himoya qilgan sobiq futbolchi.

Klubdagi faoliyati
------------------

Allott sakkiz yoshida u *Sports Illustrated'ning "* Faces in the Crowd" segmentida Wistaston Green boshlang'ich maktabida maktab futbol jamoasidagi yagona qiz o'yinchi sifatida ishtirok etdi. 1966-yilda Allott dastlab Sandbax yaqinidagi Edwin Foden, Sons &; Co yuk mashinalari ishlab chiqarish zavodining ishchi jamoasi bo'lgan Fodens uchun xayriya o'yinida debyut qildi. U 1974-yilda Ayollar o'rtasidagi Angliya kubogi finalida Sautgemptonni mag'lub etgan Fodens jamoasining bir qismi bo'lib, o'yinning eng yaxshi o'yinchisi sovrinini qo'lga kiritdi.

1976-yilda Allott Gollandiyaga ko'chib o'tdi va Zwart-Wit '28 klubiga qo'shildi. 1988-yil may oyiga kelib u KFC '71 da o'ynadi. Allott Gollandiyada qoldi va u yerda yuk tashishni rejalashtiruvchi bo'lib ishladi.

Xalqaro martabasi
-----------------

1972-yilda Allott Eric Wortingtonning Angliyadagi birinchi jamoasida saylanish uchun bir qator sinovlardan o'tdi. U jamoaning birinchi rasmiy o'yinida, 1972-yil 18-noyabrda Grinokda Shotlandiya ustidan 3:2 hisobida g'alaba qozondi. O'n olti yosh va bir kunlik paytida u Angliyaning eng yosh gol muallifi bo'lib qoldi.. 2022-yilda Allott Angliya bilan mashq qilish va o'ynash uchun o'zining shimoliy-g'arbiy Angliyasidan Londonga avtostopda sayohat qilganini esladi.

Niderlandiyada ayollar futbolida tashkil etilganidan so'ng, Allott 1987-yilda ayollar futboli bo'yicha Yevropa musobaqasining saralash kampaniyasi uchun Gollandiya ayollar milliy futbol jamoasiga chaqirildi. U Fransiyaga qarshi debyutida yagona gol urdi va javob oʻyinida xet-trik qayd etdi. Kembrayda gollandlar 5:3 hisobida gʻalaba qozondi. U Gollandiya terma jamoasi safida 12 ta oʻyinda gʻalaba qozonib, jami sakkizta gol urgan.

Allott Gollandiyada o'zini qadrli deb hisoblardi, ammo Angliyada ayol futbolchilarni e'tirof etish va hurmat qilmaslikdan norozi bo'lib qoldi: "O'tmishda sodir bo'lgan hech narsani unutmaslik kerak, ammo FA bizni unutdi.

Manbalar
--------


1. ↑  „Faces in the Crowd". Sports Illustrated (29-noyabr 1965-yil). Qaraldi: 3-may 2021-yil.
2. ↑  Slegg, Chris*. A History of the Women's FA Cup Final*. The History Press, 6 May 2021 — 39 bet. ISBN 978-0750996594. 3-may 2021-yilda qaraldi.
3. ↑  „Players: Jeannie Allott". Women's Football Archive (4-iyun 2014-yil). Qaraldi: 3-may 2021-yil.
4. ↑  „Dames KFC '71 kampioen West II" (Dutch). Leydse Courant (20-may 1988-yil). Qaraldi: 3-may 2021-yil.
5. ↑  *Morrison.* „Women – Youngest Goal-scorers".  RSSSF (27-avgust 2020-yil). Qaraldi: 3-may 2021-yil.
6. 1 2  *Cunningham, Sam*. „Euro 2022: England’s first women’s team deserve an apology for being forgotten by the FA, claims former player". The Independent (26-iyul 2022-yil). Qaraldi: 4-avgust 2022-yil.Cunningham, Sam (26 July 2022). "Euro 2022: England's first women's team deserve an apology for being forgotten by the FA, claims former player". The Independent. Retrieved 4 August 2022.
**Sayyoralarning yoʻldoshlari** — sayyoralarning tortish kuchi taʼsirida ularning atrofida aylanuvchi kosmik jismlar. Yerning 1 ta (Oy), Marsning 2 ta, Yupiterning 16 ta, Saturnning 17 ta, Urannit 15 ta, Neptunning 2 ta va Plutonning 1 ta yoʻldoshi bor. Merkuriy, Veneraning yoʻldoshlari topilmagan. Sayyoralarning yoʻldoshlari kashf etilish vaqtiga qarab ular rim rakamlari bilan belgilangan. Yupiterning eng yirik va yorugʻ yoʻldoshlari Io, Yevropa, Ganimed, Kallistolar 1610-yil Galiley tomonidan kashf etilgan.

Sayyoralarning yoʻldoshlari, asosan, ellipsga yaqin orbitalar boʻylab toʻgʻri yoʻnalishda, yaʼni sayyoraning Quyosh atrofida aylanish yoʻnalishida (ekliptikaning shimoliy qutbidan qaraganda soat strelkasiga qaramaqarshi) harakatlanadi. Uranning yoʻldoshlari, Yupiterning VIII, IX, XI, XII yoʻldoshlari, Saturnning IX, Neptunning I yoʻldoshi teskari harakatlanadi.

Sayyoralarning yoʻldoshlari sayyoraning orbital harakatiga kuchsiz boʻlsada taʼsir koʻrsatadi, natijada uning trayektoriyasida juda kam miqdorda chetlanishlar kuzatiladi. Bu chetlanishlarning qiymati Sayyoralarning yoʻldoshlari massasini hisoblashga imkon beradi. Sayyoralarning yoʻldoshlarining eng kattalari Saturnning Titan, Yupiterning Ganimed, Kallisto yoʻldoshlari boʻlib, ularning har biri massasiga koʻra, Oydan katta, diametri boʻyicha esa undan salkam 1,5 marta katta. Ulkan Sayyoralarning yoʻldoshlari diametrlarining Yerdan koʻrinish burchagiga qarab, kichiklarining diametrlari esa, oʻz sayyoralari bilan toʻsilganda, toʻsilish vaqtiga koʻra hisoblanadi. Sayyoralarning yoʻldoshlaridan faqat Titan va Tritonda (Neptunning yoʻldoshi) atmosfera borligi aniklangan. Titanning atmosferasi, asosan, metan, ammiak va qisman azotdan tashkil topgan. Katta yoʻldoshlar shar shaklida, Fobos va Deymos (Marsning yoʻldoshlari) kabi kichikroq yoʻldoshlar esa biror geometrik shaklga ega emasligi va ular ulkan tosh qoya shaklidaligi aniqlangan.

Sayyoralarning yoʻldoshlarining tuzilishi va harakatini oʻrganish kosmogoniyada katta ahamiyatga ega.

Adabiyot
--------

* Ksanfomaliti L. V. Sputniki vneshnix planet, M. 1987.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Toten Hall house in Tottenham Court Road. Falokatdan bir yil oldin Tottenham Court Roaddagi uy
**Pivo toshqini** (inglizcha: *London Beer Flood*) ― 1814-yil 17-oktabrda Buyuk Britaniyada Londondagi muqaddas Egidiya (inglizcha: *St. Giles*) cherkovida sodir boʻlgan. „Mo and company" pivo zavodida (inglizcha: *Meux and Company Brewery*) Tottenhem Kort Roud koʻchasida (inglizcha: *Tottenham Court Road*) 610 kub metrli pivo idishi yorilib, binodagi qolgan baklarning ketma-ket yorilib ketishiga olib kelgan. Natijada deyarli 1,5 ming kub metr pivo koʻchalarga toʻkilib ketgan. Pivo toʻlqini ikkita uyni vayron qilgan va Tavistok Arms qovoqxonasining devorini yorib oʻtib, bufetchini devor siniqlari bosib qolgan.

Pivo zavodi Sent-Gilzning qashshoq tumanlaridagi xaroba uylar orasida joylashgan boʻlib, u yerda butunboshli oilalar yashovchi yertoʻlalarga pivo toʻlgan. Natijada, toʻqqiz kishi halok boʻlgan: sakkiz kishi dimiqib, bir kishi spirtli ichimlikdan zaharlanishdan vafot etgan.

Baʼzi oʻlganlarning qarindoshlari ularning jasadini oʻz uylarida namoyish qilib, qiziquvchilardan pul yigʻishgan. Bunday namoyishlardan birida shunday koʻp olomon toʻplanganki, pol koʻtarolmasdan tomoshabinlar ichida hali ham pivo boʻlgan yertoʻlaga tushib ketishgan.

Voqea sudda koʻrib chiqilgan, ammo sudya ham, yoqlovchi ham ham voqeani fors-major natijasi deb tan olgan, buning uchun hech kim javobgarlikka tortilmaydi. Kompaniya pivodan ajrashi sababli ogʻir moliyaviy ahvolga tushib qolgan, zararning asosiy qismini toʻlangan soliq tashkil qilar edi. Biroq tadbirkorlar parlament orqali soliq toʻlovlarini qaytarishga erishadilar, bu ularga kompaniyani saqlab qolish imkonini bergan.

Pivo zavodi 1922-yilda buzib tashlangan. Bu joy hozir Dominion teatri tomonidan egallangan.

Yana qarang
-----------

* Bostonning pekmez bilan suv bosishi
* Kurenev fojiasi
* Shirinlikda sharbat quyish

Manbalar
--------

1. 1 2  Greenberg, Michael I.*. Disaster!: A Compendium of Terrorist, Natural, and Man-made Catastrophes* — 156 bet. ISBN 0763739898.
2. 1 2  Rennison, Nicholas*. The Book of Lists: London*. Canongate Books Ltd, 2006. ISBN 9781841956763.
3. ↑  London Beer Flood at Expages.com (archived version).

Havolalar
---------

* + „Beer Flood Claims Nine Souls" by Alan Bellows, Damninteresting.com (28-sentabrya 2005)(ingl.)
	+ „A Brew to a Kill" by Barbara Mikkelson at Snopes.com (ingl.))
**Robin Barton** — (1958-yilning 5-noyabrida tugʻilgan) Britaniyalik sanʼat dileri, asosan Bansky bilan shugʻullanadi. Barton Exeter sanʼat va dizayn kollejida fotografiya va grafik dizayn boʻyicha tahsil olgan. U yerda Rassel Yang bilan uchrashadi. 1980-yilda Londonga koʻchib oʻtgan va *Sounds*, *NME*, *Blitz*, *The Face* musiqa va moda nashrlarida mustaqil fotograf boʻlib ishlay boshlagan. Jumladan, Ser Alek Ginnes, Oliver Rid, Jonni Depp, Lou Rid kabilar bilan *Independent jurnalida* suratga olish ishlarini davom ettirgan. U keyinchalik *Sunday Times*, *Sunday Telegraph*, *Elle*, *Vogue*, *Tatler* va *Blueprint* kabi boshqa nashrlarda ishlagan.

Uning toʻrtta asari Milliy portret galereyasining doimiy kolleksiyasiga joylashtirilgan: Martin Klunes, Ser Pol Skofild, Jek Charlton va Ser Piter Xoll.

Dilerlik faoliyati
------------------

2007-yilda u Pit Dohert qonli rasmlarining munozarali birinchi namoyishini oʻtkazdi va oʻzining avtobiografiyasi *"Albion kitoblari"* ning nashr etiladi.

Keyinchalik 2007-yilda u Nyu-York shahridagi Vanina Holasek galereyasi 502, Gʻarbiy 27-koʻchada oʻzining birinchi Bansky koʻrgazmasini o'tkazgan.

Bankrobber London
-----------------

2007-yil iyun oyida u Londonning Notting-Xill shahridagi *Bankrobber London* sanʼat muzeyini ishga tushirdi. 2013-yil noyabr oyida Londonning Shepherds Market, Mayfair shahridagi hozirgi manziliga koʻchib oʻtdi.

Banksy
------

Robin Barton Will Ellsworth-Jonesning "*Devor ortidagi odam* "kitobida aks ettirilgan Banksyning ishida mutaxassis boʻladi.

Robin Barton va Bankrobber London Banksy devoriy *qoʻl mehnati* sotuvi uchun mas’ul edilar. 2014-yil boshida Robin Barton va Bankrobber London Cheltenxemdagi Banksyning *josuslik* uyini saqlashda ishtirok etishgan.

2014-yil oxirida Barton Banksyning *Art Buffini* olib tashlash va sotish uchun mas’ul edi. Uni Jimmi Godden xotirasiga tashkil etilgan saraton kasalligiga qarshi xayriya tashkilotiga yordam berish uchun kim oshdi savdosiga qoʻydi.

Manbalar
--------

1. ↑  „National Portrait Gallery – Person – Robin Barton".  Npg.org.uk. Qaraldi: 6-noyabr 2014-yil.
2. ↑  „Pete Doherty's bleeding art". *London Evening Standard* (11-aprel 2012-yil). Qaraldi: 6-noyabr 2014-yil.
3. ↑  Chapter Twelve [Pages 226-227, 229-231] Psst … Anyone Want to Buy a Wall
4. ↑  „Will Ellsworth-Jones' book *The Man Behind the Wall*". [The Guardian Online] (1-iyun 2012-yil). Qaraldi: 1-iyun 2012-yil.
5. ↑  „Cheltenham Banksy: Deal to save it 'close to agreement'". *BBC News* (29-iyun 2014-yil). Qaraldi: 29-iyun 2014-yil.
6. ↑  „Banksy's Folkestone "Art Buff" Mural Has Been Removed Amid Protests". *Artlyst London*. Qaraldi: 6-noyabr 2014-yil.

Havolalar
---------

* Bankrobber London rasmiy sayti
* Bank qaroqchisi Kaliforniya Wayback Machine saytida arxivlandi (2022-11-24).
**Machanga tumani** — Mozambikdagi Sofala viloyatidagi tuman. Asosiy shahar - Machanga. Tuman viloyatning janubida joylashgan va shimolda Buzi tumani, janubda Inhambane provinsiyasining Mabote va Govuro tumanlari , g'arbda Manika provinsiyasining Machaze tumani va shimoli-g'arbda Chibabava tumani bilan chegaradosh. Sharqda tuman Hind okeani bilan chegaralangan. Tumanning maydoni katta..  2007-yil holatiga koʻra 51 855 kishi istiqomat qiladi

Geografiyasi
------------

Tumandagi asosiy daryo Save daryosi bo'lib, uni Inhamban daryosidan ajratib turadi. 

Köppen iqlim tasnifiga ko'ra, tumanning iqlimi tropik nam va quruq (Aw), o'rtacha yillik yog'ingarchilik miqdori 870 millimetr (34 in) ) orasida o'zgarib turadi. va 880 millimetr (35 in) .

Tarixi
------

Tuman 1986-yil 25-iyulda tashkil etilgan

Demografiya
-----------

2005-yil holatiga ko'ra, tuman aholisining 46 foizini 15 yoshgacha bo'lgan yoshlar tashkil etdi. 25% portugal tilida gaplashgan. Eng keng tarqalgan ona tili - Cindau. 81% analfavit, asosan ayollar edi.

Ma'muriy bo'linmalari
---------------------

Tuman uchta postga bo'lingan: Machanga (bitta hudud), Divinhe (uchta hudud) va Chiloane (ikkita hudud).

Iqtisodiyoti
------------

Tumandagi uy xo‘jaliklarining 1 foizdan kamrog‘i elektr energiyasidan foydalanish imkoniyatiga ega. 

### Qishloq xo'jaligi

Tumanda 8000 ta fermer xoʻjaligi mavjud boʻlib, ularning oʻrtacha 0.1km mavjud. yer. Qishloq xoʻjaligining asosiy mahsulotlari makkajoʻxori, kassava, no'xat, yeryongʻoq, joʻxori, shirin kartoshka va sholi hisoblanadi. 

### Transport

Tumanda yo'l tarmog'i rivojlanmagan va ikkita ikkinchi darajali yo'llardan iborat, ER428 va ER429, yomon holatda.

Ma'lumotnomalar
---------------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9  „Perfil do Distrito do Machanga" (pt).  Ministry of State Administration (2005). Qaraldi: 7-noyabr 2016-yil.
2. ↑  „População da Provincia de Sofala" (pt). *Censo 2007*.  Instituto Nacional de Estatística. 19-dekabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 20-mart 2008-yil.
**Tovarning hayotiy sikli** - tovarning bozorda sotilib, sotuvchiga foyda keltirib turish davri; Tovarning hayotiy sikli tovarni yaratish gʻoyasi va namuna nusxasining yaratilishi, xarajatlar va foyda koʻlamini hisob-kitob qilishdan boshlanadi. Tovarning hayotiy siklining asosiy bosqichlari: 1) tovarning ommaviy sotish uchun bozorga kirib kelishi; 2) tovarga talabning ortishi natijasida sotish hajmining oʻsishi; 3) tovar mavqeining yuksak bosqichga koʻtarilishi va maksimal sotish hajmiga erishish; 4) bozorning tovarga toʻyinishi, talabning pasayishi, sotishning kamayishi; 5) sotish hajmining keskin pasayishi, foydaning kamayishi va tovarning bozordan chiqib ketishi. Yuqoridagi bosqichlarga monand ravishda tovarning sotilishi va undan kelgan foyda dastlab orta borib, oʻz choʻqqisiga yetadi, soʻngra pasayib, minimal darajaga keladi. Tovarning hayotiy sikli uzun ligi yoki qisqaligi tovarning sifatiga, bozor talabini qondira olishiga, narxi, reklama, sotilishining sharoitlarini oʻzgartirish va boshqalarga bogʻliq boʻladi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sanga** (nem. Zange) — silindrik yoki prizmatik shakldagi detallarni qisib qoʻyish uchun moʻljallangan moslama. Prujinalanuvchan (qisilib-kengayuvchan) qismi qirqma vtulkadan iborat. Metall kesish yoki yogʻochga ishlov berish stanoklarida qisuvchi patron sifatida, oʻzagi (grafiti) qisib qoʻyiladigan qalamlarda ishlatiladi. S.ning bir tomonlama va ikki tomonlama turlari bor. S. kallak, oʻrta kiyem, prujinalanuvchi qism va yoʻnaltiruvchi qismlardan iborat. Kallak tomonida qisish kulachoklarini ikkiga ajratib turuvchi oʻyigʻi boʻladi. Detalni S.ga tashqi yoki ichki sirtidan qisib qoʻyish mumkin. Detalni S.ga qisib qoʻyish uchun konussimon qismining tashqi yoki ichki sirtiga oʻq tomonga yoʻnalgan kuch taʼsir ettirish lozim. S. metall (stanoklarda) yoki plastmassa (qalamlarda) dan yasaladi.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Abdu Jamil** laqablari - Usto Kuri ( 18- asr oxiri, Rishton, Qoʻqon xonligi, 19- asr oxiri, Rishton, Qoʻqon xonligi ) - XIX asr Rishtonning mashhur kulolchisi. Ular ukasi Abdu Jalol (Usto Jalil) bilan birgalikda Eronning Qashg‘ar shahrida fayans – chinni yasash texnikasi o‘rganganlar va bu qadimiy yo‘qolgan ishlab chiqarish texnikasini Rishtonda tiklaganlar. Ular chinni taomlar tayyorlash retseptini Abdulla Kulol (Kali Abdullo)ning shogirdiga berishgan. Ulug‘ usta Farg‘ona vodiysidagi barcha kulollar uchun Usto oqsoqoldir.

Biografiya
----------

Abdu Jamil - Usto Kuri XVIII asr oxirida Rishton (Roshidon)da Qoʻqon xonlari hukmronligi davrida irsiy kulol oilasida tugʻilgan. Ular akasi Abdu Jalol (Usto Jalil) bilan birga Rishtonning ko‘plab ustalariga kulolchilikdan saboq berganlar, ularga Usto (Ustoz) boʻlganlar.

Rishton kulollari ijodining jonli namunasi sifatida XIX asrda Qoʻqon hukmdori Xudoyorxonning boshpanasi boʻlgan Oʻrda saroyining meʼmoriy yodgorligi hisoblanadi. Saroyning qurilishi 1863-yildan 1870-yilgacha amalga oshirilgan, unda 16 mingdan ortiq kishi ishlagan.

Fasadning koshinli qoplamali dizayni aka-uka Abdu Jamil (Usto Kuri) va Abdu Jalol (Usto Jalil) va Abdulla Kulol (Kali Abdullo)larga topshirilgan, ular o'z shogirdlari bilan saroyni yuzlashda asosiy usta bo'lgan va bu ishni 1873-yilda yakunlashgan.

Sopol bezakning umumiy badiiy effektini yaratishda rishtonlik hunarmandlar saroy qurilishiga nafaqat o‘zlarining sevimli texnikalarini, balki yuqori texnologik sifatdagi loy ham ishlatishgan. Rishton ustalari qo'llagan kulolchilik texnikasining boyligi ana shunday qismlardan iborat boʻlgan. Bu bezaklar turli xil shakldagi - cho'zinchoq, kvadrat, romboid, yulduzlar ko'rinishidagi rangli sirlangan g'ishtlarning mozaikasidan iborat boʻlgan. O'nlab kalligrafik yozuvlar dizaynga ajoyib go'zallik bag'ishlagan boʻlsa, uning kufiy yozuvi suvli ultramarin fonida oq g'ishtlarda yotqizilgan. Bundan tashqari, gulli naqshli sirlangan mayolika plitalari ham muhim o'rinni egallaydi.

Xudoyorxon Abdu Jamil (Usto Quriy) va Abdu Jalol (Usto Jalil) va Abdulla Kulol (Kali Abdullo) ijodini yuksak baholagan, moddiy mukofotlardan tashqari, uning ko‘rsatmasi bilan janubiy qanotda kufiy yozuvi so‘zlari aks ettirilgan. saroy fasadining: "San’ati Behzod san’atidek san’atkor, ziynatlangan tosh plitalar" asari Rishton ustalariga bag‘ishlangan bo‘lib, ular Xudoyorxon va O‘rda saroyi bilan birga O‘rta Osiyo tarixiga kirgan.

Abdu Jamil (Usto Kuri) asarlari O‘zbekiston Davlat san’at muzeyi fondidan joy olgan.
**Abdugʻani Nabiyevich Karimov** (1954.24.4, Toshkent) — naqqosh, Oʻzbekiston xalq ustasi (2005). Benkov nomidagi Respublika rassomlik bilim yurtini (1973) va Toshkent pedagogika institutini (1979) tugatgan. Oʻrta maktabda oʻqituvchi (1979—83), "Rassom" kombinatida bezakchi rassom (1984—92), "Us go" birlashmasida naq-qoshlik brigadasi boshligi (1992—94). "Turkiston" konsert zali (1994), temuriylar tarixi davlat muzsyi (1996), Oliy Majlis binosi (1997), Oqsaroy (1999), Hindistondagi Oʻzbekiston elchixonasi (2000), Oʻzbekiston milliy teatri (2001), Toshkentdagi "Shahidlar xotirasi" muzeyi va boshqa yirik inshootlarning badiiy bezagini ishlashda ishtirok etgan.

Manbalar
--------

1. ↑  "Karimov Abdugʻani Nabiyevich" *OʻzME*. K-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  
 


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Abu Muhammad Sulaymon ibn Mehron al-Asadiy al-Kohiliy** (680 – 764/65) (سليمان بن مهران) "al-A’mash" (الأعمش) nomi bilan ham tanilgan. U tobein avlodining olimi edi. U mashhur muhaddis va qori boʻlgan. Koʻzi yaxshi koʻrmagani uchun odamlar uni "al-A’mash" (xira koʻruvchi) deb atashgan.

Hayoti
------

A’mash 680 (hijriy 61) yili Kufada tugʻilgan. U Banu Asad qabilasi Kohil urugʻining mavlosi boʻlgan. Otasi Eronning Damavand shahridan Kufaga koʻchib kelgan
.

A’mash 764 (hijriy 147) yili Kufada vafot etgan, ammo koʻpchilik tarixchilar uni 765 (hijriy 148) yili rabiul-avval oyida vafot etganini aytishadi.

Uning mashhur shogirdlari orasida Abu Hanifa, Ibn Muborak, Sufyon Savriy, Sufyon ibn Uyayna va Fuzayl ibn Iyoz nomlari uchraydi.

Manbalar
--------

1. 1 2  *Siyar a`lam al-nubala, Volume 6* — 226 bet.
2. 1 2 3  Mufti Shabbir Ahmad Hanafi (2015-yil aprel). „Imam Sulaiman ibn Mihran al-Amash". *Faqeeh* (urdu). 4-jild, № 4. Sargodha: Markaz Ahlussunnah wal Jamaah. 38–51-bet. Qaraldi: 8-may 2020-yil. `{{cite magazine}}`: sana kiritilishi kerak boʻlgan parametrga berilgan qiymatni tekshirish lozim: `|date=` (yordam)
3. ↑  „الإمام الأعمش" (19-mart 2016-yil).
4. ↑  *Ta'rikh Baghdad: The History of Baghdad, Volume 9* — 3 bet.
5. ↑  „فقہ اسلامی کی تدوین امام ابوحنیفہؒ".
**Robia al-Adaviya** (713/714 — 801) — zohidlikning ilk vakilasi. Qashshoq arab oilasida tugʻilib, choʻri qilib sotilgan. Keyinchalik xudojoʻyligi va zohidlarga xos turmush tarziga ixlos bilan rioya etgani sababli ozodlikka chiqarilgan. Bir necha yil sahroda yolgʻizlikda kun kechirgan, keyin Basrada yashagan. R.A. Allohni sevishdan boshqa jamiki narsalarni rad etish tarafdori boʻlgan. Alloxdan hech bir tama — manfaat koʻzlamay, uni mutlaq sevish — inson maʼnaviy hayotining mohiyati ekanini zohidlardan birinchi boʻlib taʼkidlagan. Uning gʻoyalari keyingi avlod sufiylari orasida keng tarqalib, Bistomiy, Xalloj, Ibn Farid, Ibn Arabiy va boshqa sufiylar taʼlimotining asosini tashkil etgan. R.A. taqvodorlik, Allohni sevish namunasi deb bilinib, avliyo sifatida ulugʻlanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Artikul gramotasi** (nemischa:) ― Gʻarbiy Yevropa hukmdorlari va harbiy qoʻmondonlarining (nemis, golland, shveytsariya, daniya va shved) biror-bir ofitserga (polkovnik) otliqlar yoki landsknehts polklarini tuzish vakolatini beruvchi patenti.

Gramotada yollanma harbiy xizmatning majburiyatlari hamda harbiy intizomga oid asosiy qoidalar va urf-odatlar belgilab qoʻyilgan boʻlib, polkka otliq yoki piyoda chaqirilganlar qasamyod qilishi kerak edi. Ular, shuningdek, jamoat tartibi va xavfsizligini taʼminlash uchun politsiya buyruqlarini oʻz ichiga olgan. Keyingi davrlardagi harbiy artikullar artikul gramotalardan kelib chiqqan.

Birinchi marta bunday patentlardan Fridrix Barbarossa 1155-yilda Italiyada bosqinchilik kampaniyasi paytida foydalangan. XV-asrdan boshlab bir qator imperator *artikul gramotalari paydo* boʻldi: Fridrix III (1486), Maksimilian I (1508), Maksimilian II (1570) va boshqalar.

Dastlabki koʻrinishida nemis artikul gramotalari shartnomaviy xususiyatga ega edi. Ularda, umumiy maʼnoda, askarlar (yollanma askarlar) to oʻlim qoʻrquvi ostida nima qilishlari va nima qilishlari taqiqlanganligi aniq-ravshan bayon etilgan. Jazolar faqat koʻrsatib oʻtilgan edi; ularning hajmi va shaklini tanlash butunlay boshliqlar (ofitserlar) ixtiyorida edi.

Shvetsiya qiroli Gustav Adolfning 1621-yildagi artikul gramotasi puxta ishlab chiqilgan harbiy jinoyat kodeksi boʻlib, harbiy va umumiy jinoiy harakatlarning (qonunbuzarliklar va jinoyatlar) aniq belgilangan tushunchalari har bir askar uchun ravshan va tushunarli shakllarda bayon etilgan. Ushbu harbiy qonun esdaligi Brandenburg-Prussiya armiyasi uchun manba va oʻzlashtirish obyekti boʻlib xizmat qilgan (Fridrix Vilgelmning 1665-yildagi artikullari). **Artikul gramotalari** harbiy sanʼat tarixida muhim rol oʻynagan.

Yana qarang
-----------

* Harbiy artikul
* Hetman maqolalari

Manbalar
--------

1. ↑  Artikulnie gramoti // Voennaya ensiklopediya : [v 18 t.] / pod red. V. F. Novitskogo … [i dr.]. — SPb. ; [M.] : Tip. t-va I. D. Sitina, 1911—1915
**Pitsunda qaragʻayi** (lotincha: *Pinus brutia*) — Kavkazning qora dengiz sohilida oʻsadigan qaragʻay (Pinaceae) oilasiga mansub qaragʻay (Pinus) jinsining katta daraxti. Qaragʻay nomi Abxaziyaning Pitsunda shahridan kelib chiqqan.

Zamonaviy adabiyotda u odatda alohida tur sifatida ajralib turmaydi, balki Sharqiy Oʻrta yer dengizi va yaqin Sharq sohillarida keng tarqalgan Kalabriya (turk) qarag'ay (Pinus brutia) turi sifatida qaraladi.

Tarqatish va ekologiya
----------------------

Asosan, Pitsunda qaragʻayi zamonaviy Abxaziya hududida oʻsadi. Bunday qaragʻayning dunyodagi eng katta bogʻi Abxaziya Respublikasining Pitsundo-Myusserskiy qoʻriqxonasida oʻsadi — 4000 gektar. Rossiya Federatsiyasi hududida u 1100 gektardan koʻp boʻlmagan maydonda oʻsadi, shundan 950 gektar qishloq oʻrtasida joylashgan.

Bu tur qaragʻayi toshli va qumli qirg'oq yon bagʻirlarida oʻsadi, dengiz sathidan 700 metrgacha koʻtariladi va sunʼiy ekish tabiiydan ancha yuqori. Tuproq sharoitlari va namligiga talabchan emas. Rossiya Qizil kitobiga kiritilgan.

Botanika tavsifi
----------------

Magistral tekis, balandligi 18-24 m. Poʻstlogʻi jigarrang-kulrang, yoriqli. Shohlari jigarrang-qizil yoki jigarrang-sariq.

Barglari ingichka, oʻtkir, qirgʻoq boʻylab qoʻpol, toʻq yashil, uzunligi taxminan 12 sm, kengligi 0,75-1 mm ni tashkil etadi.

Erkak Toʻpgul kapitatsiya toʻplamlarida toʻplanadi, tarozilar dumaloq, tishli tishli, qizil-sariq. Qubbalari yakka yoki 2-3, kamdan-kam hollarda 4 ta, kalta poyada yoki oʻsimtada yetilgan, gorizontal yegilgan, tuxumsimon konussimon, uzunligi 6-10 sm, diametri 3,5-5 sm, qoʻngʻir-qizil.

Urugʻi qora rangga ega, qanotdan 3-4 baravar qisqa.

Ahamiyati va qoʻllanilishi
--------------------------

Yogʻoch kema qoplamasi va turli xil mahsulotlar uchun ishlatilinadi.

Pitsunda qaragʻayi bogʻ oʻsimligi sifatida oʻstiriladi.

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑
3. ↑  „Информация на сайте департамента агрикультуры США". 29-may 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-avgust 2010-yil.
4. ↑
5. ↑
6. ↑
7. ↑
8. ↑
9. ↑
10. ↑
11. ↑
Gokstad kemasining qazilmalarining fotosurati. 1880-yil
**Gokstad kemasi** (norv.: *Gokstadskipet*) — 9-asrning Viking kemasi (drakkar), dafn kemasi sifatida ishlatilgan va 1880-yilda Norvegiya Sandefjord (Vestfold viloyati) qirgʻogʻidagi tepalikda topilgan. Ushbu dafn Olav Geirstad-Alva nomi bilan bogʻliq.

Drakkar muzeyida namoyish etilgan Gokstad kemasining uzunligi taxminan 23 m va kengligi 5,1 m. Yelkanli qurollar vertikal panellardan tikilgan bitta katta yelkandan iborat. Eshkak eshigining uzunligi 5,5 m.

Ikki uchiga tik koʻtarilgan yon chizigʻi boʻlgan goʻzal va nozik kema butunlay eman daraxtidan qurilgan va moʻl-koʻl bezatilgan. Ushbu turdagi kemaning ajoyib dengizga yaroqliligi 1893-yilda 12 yosh norvegiyaliklar tomonidan amalda isbotlangan. Gokstad kemasining aniq nusxasini qurib, ular Shimoliy Atlantikani muvaffaqiyatli kesib oʻtishdi va Kolumbiya koʻrgazmasi uchun Chikagoga etib kelishdi, oʻrtacha tezlik 9-10 tugunni koʻrsatdi, bu keyingi yirik yelkanli kemalar uchun juda yaxshi edi.

1949-yilda Shvetsiyada qurilgan Gokstad kemasining nusxasi bir yil ham suzib oʻtmadi. 1950-yil yozida "Ormen Friske "kemasi butun ekipaj bilan birga boʻron paytida halok boʻldi.

Gokstad kemasi 1984-yilda "Va daraxtlar toshlarda oʻsadi "tarixiy sarguzasht filmini suratga olish uchun drakkarlar uchun prototip boʻlib xizmat qildi va 1985-yilda suratga olish oxirida Vyborgdagi Katta Choʻchqa qirgʻogʻida yodgorlik sifatida oʻrnatildi.

Shuningdek
----------

* Oseberg qayig'i
* Tyun kemasi

Manbalar
--------

1. ↑  „Гокштадский корабль (дракар) (IX в.)". 2-iyul 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-iyul 2007-yil.
2. ↑  „Драккары для г. Выборга". 28-iyun 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-iyun 2021-yil.

Adabiyot
--------

* *larAmalrik A.S. Mongait A.L.* Yoʻqolgan tsivilizatsiyalarni qidirishda. — M .: Nauka, 1966. — 280 b.
* *Firks I.* Viking kemalari. — L .: Kema qurish, 1982. — 104 p.
* *Shchepkin E.N.* Skandinaviyadagi kema bilan dafn etish marosimi // Xalq taʼlimi vazirligi jurnali . — 1894. — 295-bob. — S. 38-61.