recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Anthony Burgess** (talaffuzi: *Entoni Byorjess*; toʻliq ismi — **John Anthony Burgess Wilson** (talaffuzi: *Jon Entoni Byorjess Uilson*), shuningdek **Joseph Kell** (talaffuzi: *Jozef Kell*) nomi bilan tanilgan; 1917-yil 25-fevral, Manchester — 22-noyabr, 1993-yil London) — ingliz yozuvchisi va adabiyotshunosi (adabiyot tadqiqotlari, xususan, Shakespeare va Joys asarlari bilan shugʻullangan), musiqa (simfoniya, balet va opera) yaratish, badiiy tarjima va publitsistika bilan ham shugʻullangan.  Burgessning eng mashhur asari distopik-psixologik „Murvatli apelsin" romanidir.

Hayoti
------

John Anthony Burgess Wilson 1917-yil 25-fevralda Manchester shahrida katolik oilasida tugʻilgan. Burgessning otasi hisobchi boʻlib ishlagan, shuningdek, kechki payt pabda pianino chalardi.  Burgessning onasi Anthony ikki yoshligida gripp pandemiyasi vaqtida vafot etganidan soʻng, otasi 1922-yilda pab egasi bilan oila quradi va tamaki biznesi bilan shugʻullanadi.  Bolani xolasi, keyin oʻgay onasi tarbiyalagan.  Uning otasi 1938-yilda 55 yoshida meros qoldirmay vafot etadi.

Burgess Ksaverian kolleji va Manchester universitetida tahsil olgan, uni 1940-yilda tugatgan va u yerda ingliz tili va adabiyoti va tarixi boʻyicha maʼruzalar kursini oʻqiy boshlagan.  Ikkinchi jahon urushi paytida Burgess armiyada xizmat qilgan.

1942-yilda Burgess Llewela Isherwood Johnsga bilan oila quradi. Lekin Luella Isherwood 1968-yilda jigar sirrozidan vafot etadi. 1946-yildan 1950-yilgacha Burgess Birmingem universitetida dars bergan, Taʼlim vazirligida va Banburi maktabida ishlagan. 1954-yilda Malay Federatsiyasida, 1958-yilda Bruneyda taʼlim inspektori boʻlib ishlaydi.

1959-yilda Anthony Burgess dars berayotgan vaqtida xushidan ketib yiqiladi. Burgessga miya shishi tashxisi qoʻyiladi. Shifokorlar  uning bir-yildan koʻproq umri qolganligi haqida aytishadi. Bu voqea Burgessning yozishni boshlashiga turtki boʻldi. Oʻshandan beri u 50 dan ortiq kitoblarni nashr etdi, jumladan, eng mashhur „Enderbi tetralogiyasi" va „Murvatli apelsin" romanlaridir.

1960-1964-yillar oraligʻida Burgess 11 ta roman yozgan.

Uning eng mashhur asari „Murvatli apelsin", zoʻravonlik, iroda erkinligi va axloq kabi mavzularga bagʻishlangan. Ushbu mashxur roman asosida Stanley Kubrick tomonidan film sur’atga olinadi.

Burgess koʻp tillarda erkin soʻzlasha olgan: rus, nemis, ispan, italyan, uels, yapon va oʻz ona tili ingliz tilida.

Burgess 1993-yil 22-noyabrda Londonda oʻpka saratonidan vafot etdi.

Manbalar
--------

1. ↑  „anthony-burgess – Definition, pictures, pronunciation and usage notes". *Oxford Advanced Learner's Dictionary*. 1-avgust 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-avgust 2018-yil.
**Kumush Razzoqova** — oʻzbek qoʻshiqchisi. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist. Xonanda 1970-yillarning oxiridan beri sanʼat bilan shugʻullanib kelmoqda. Razzoqova oʻn yil atrofida yana boshqa ikki qoʻshiqchi bilan *Sado* guruhida ashula aytgan. Razzoqovaga birinchi marta yakkaxon qoʻshiqchi sifatida shuhrat olib kelgan qoʻshiq „Unutma meni" ashulasidir.1956 YIL TAVALLUD TOPGAN

Hayoti
------

Kumush Razzoqova oʻzining shaxsiy hayoti haqida maʼlumot berishni xush koʻrmaydi. Xonandaning otasi unga Abdulla Qodiriyning „Oʻtgan kunlar" asaridagi Kumush obrazi ismini bergan. Xonanda rus aktori va musiqachisi Vladmir Baramikov bilan oila qurgan. Yigirma yil yashagandan keyin ular ajrashishgan.

Razzoqova 2013-yil avtohalokatga uchrab qattiq jarohatlanganini „Darakchi" gazetasiga bergan intervusida maʼlum qildi. Qoʻshiqchining aytishiga koʻra, avtohalokatdan keyin u ikki oy yura olmay qolgan.

Ijodi
-----

Kumush Razzoqova 1978-yil maktabni yakunlagach kimyo fanini oʻrganish uchun universitetda oʻqishga kirmoqchi boʻlgan. U maktabni yaxshi baholar bilan tugatgan. Ammo fizika fanidan muvaffaqiyatli imtihon topshira olmagani uchun oʻqishga kira olmagan.

Oradan ozgina vaqt oʻtgach Razzoqova yosh estrada qoʻshiqchilari uchun Oʻzbekkonsert tashkiloti tomonidan uyushtirilayotgan konkurs haqida xabar topgan. Razzova konkursda yaxshi ishtirok etgan. Konkurs komissiyasiga Botir Zokirov rahbarlik qilayotgan boʻlgan. Konkursdan oʻtgan Razzoqova va yana ikki boshqa qoʻshiqchi: Aziza Muhamedova va Mila birlashib *Sado* guruhini tuzishgan. Guruh oʻn yil faoliyat koʻrsatgan. Guruh parchalanib ketganidan keyin Razzoqova yakkaxon xonanda sifatida sanʼat bilan shugʻullanishda davom etgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Kumush Razzoqova: „Eng katta orzuim — tezroq oyoqqa turish!"" (18-noyabr, 2013). Qaraldi: 18-noyabr, 2013.
2. ↑
3. ↑  Kumush Razzoqova: „Olimpiadada qatnashish bu — oʻzi gʻalaba", *BBC radiosining oʻzbek xizmati*
4. ↑  Kumush Razzoqova: „Saxnaning qurboni boʻlganman!", *Sahro.net*
5. ↑  Bi-bi-si mehmoni — „Yomgʻirlarni maydalatgan" xonanda Kumush Razzoqova, *BBC radiosining oʻzbek xizmati*
**Nerkin Horatagh** (armancha: *Ներքին Հոռաթաղ*) yoki **Ashagʻi Oratagh** (ozarbayjoncha: *Aşağı Oratağ*) — qishloq *de-fakto*  boʻlinishi Artsax Respublikasi ning Martakert viloyati da, [[Tartar tumanidagi *de-yure* ]] Ozarbayjonning, Togʻli Qorabogʻ bahsli mintaqasida. Qishloqda etnik armanlar koʻpchilikni tashkil etadi, 1989-yilda armanlar ham koʻpchilikni tashkil qilgan. The village is located close to the town of Martakert.

Tarixi
------

Sovetlar davrida qishloq Togʻli Qorabogʻ avtonom viloyati Mardakert tumani tarkibiga kirgan.

Tarixiy meros ob’ektlari
------------------------

Qishloq va uning atrofidagi tarixiy meros ob’ektlari orasida 1094 yilda qurilgan cherkov, oʻrta asrlar qabristoni, „Surb Astvatsatsin" cherkovi (armancha: *Սուրբ Աստվածածին*, {{lit|Muqaddas ona) kiradi. ) 1904-1914-yillarda qurilgan, va Avliyo Jorj cherkovi (armancha: *Սուրբ Գևորգ եկեղեցի*) 2-yilda qurilgan.

Ekonomikasi va madaniyati
-------------------------

Aholisi, asosan, qishloq xoʻjaligi, chorvachilik, konchilik bilan shugʻullanadi. 2015-yil holatiga ko‘ra, qishloqda hokimlik binosi, o‘rta maktab, 10 ta savdo do‘koni, tibbiyot punkti mavjud.

Demografiyasi
-------------

2005-yilda qishloqda 776 nafar aholi istiqomat qilgan. va 2015-yilda 840 kishi.

Manbalar
--------

1. ↑  *Андрей Зубов.* „Андрей Зубов. Карабах: Мир и Война". *drugoivzgliad.com*. 20-oktyabr 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-dekabr 2022-yil.
2. 1 2 3
3. ↑  „Արցախի Ներքին Հոռաթաղ գյուղում օծվել է Սբ. Գևորգ եկեղեցին". *times.am* (23-mart 2012-yil).
4. ↑  „Tog'li Qorabog' Respublikasining 2005-yilgi aholini ro'yxatga olish natijalari". *Artsax Respublikasi Milliy statistika xizmati*. 2-mart 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-dekabr 2022-yil.

Havolalar
---------

* Aşağı Oratağ GEOnet nomlar serverida

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Ozarbayjon geografiyasi | *Ozarbayjon geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Moxratag** (armancha: *Մոխրաթաղ*) yoki **Kichik Qarabey** (ozarbayjoncha: *Kichik Qarabay*) — qishloq, yaʼni *de. facto*, boʻlinishi Artsax Respublikasi ning Martakert viloyatida; *de jure* Ozarbayjonning Tartar tumanida, Tog'li Qorabog' bahsli mintaqasida. Qishloqda etnik armanlar koʻpchilikni tashkil etadi, shuningdek, 1989-yilda armanlar ham koʻpchilikni tashkil qilgan.

Tarixi
------

Sovetlar davrida qishloq Togʻli Qorabogʻ avtonom viloyati Mardakert tumani tarkibiga kirgan.

Tarixiy meros ob’ektlari
------------------------

Qishloq va uning atrofidagi tarixiy meros ob’ektlari orasida 1881 yilda qayta qurilgan „Iny Masants" (armancha: *Ինը Մասանց*) 12-asr cherkovi, oʻrta asr qabristoni va „Surb Astvatsatsin" cherkovi mavjud.  *(armancha:* Սուրբ Աստվածածին*, Andoza:Lit) 1883-yilda qurilgan.*

Ekonomikasi va madaniyati
-------------------------

Aholisi, asosan, qishloq xoʻjaligi va chorvachilik bilan shugʻullanadi. 2015-yil holatiga ko‘ra, qishloqda hokimlik binosi, madaniyat uyi, umumtaʼlim maktabi, uchta savdo do‘koni, tibbiyot punkti mavjud.

Demografiyasi
-------------

2005-yilda qishloqda 345 nafar aholi istiqomat qilgan, va 2015-yilda 341 nafar aholi.

Manbalar
--------

1. ↑  *Андрей Зубов.* „Андрей Зубов. Карабах: Мир и Война". *drugoivzgliad.com*. 20-oktyabr 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-dekabr 2022-yil.
2. 1 2 3
3. ↑  „2005 yil natijalari Tog'li Qorabog' Respublikasining aholini ro'yxatga olish". 2-mart 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-dekabr 2022-yil.

Havolalar
---------

* Kiçik Qarabəy GEOnet nomlar serverida



|  |  |
| --- | --- |
| Ozarbayjon geografiyasi | *Ozarbayjon geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Gʻarbiy Bug** yoki **Bug** (polyakcha: *Bug*, ukraincha: *За́хідний Буг*, belaruscha: *Захо́дні Буг*) — Ukraina, Belarus va Polshadagi daryo (koʻp qismi Belarus va Polsha chegarasidan oʻtadi), Visla daryosining oʻng irmogʻi. Uzunligi 831 km, havzasi maydoni 73470 km2. Ukrainaning Lvov viloyatidagi podolsk qirlaridan boshlanadi. Lyub-lin qirlarining sharqiy chekkasi boʻylab va Mazovets — Podlyasa past-tekisligidan oqib oʻtadi. Zegjin suv omboriga quyiladi. Kuzgi yomgʻirlardan toshqinlar sodir boʻladi. Eng sersuv davri — mart, aprel, eng kamsuv davri — sentabr oyi. Dek. — mart oylarida muzlaydi. Pripyat va Neman daryolari bilan kanallar orqali bogʻlangan.

Oʻrtacha suv sarfi 160 m’/sek. Boshlanishidan 315 km davomida kema qatnaydi. Gʻ.B. sohillarida Brest, Sokal, Chervonograd, Kamenka-Bugskaya, Busk shaharlari joylashgan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* BnF: cb12518635r (maʼlumot)
* GND: 4080570-0
* NKC: ge1176295
* SUDOC: 034429832
* VIAF: 237714703
* en:WorldCat Identities (VIAF orqali): 237714703

 |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Geografiya | *Geografiyaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
Inglizcha Vikipediyaga kirish ekranining skrinshoti
Kompyuter xavfsizligi **sohasida tizimga kirish** shaxsning oʻzini identifikatsiyalash va autentifikatsiya qilish orqali kompyuter tizimiga kirish jarayonidir. Foydalanuvchi hisob maʼlumotlari odatda foydalanuvchi nomi va mos parolning shaklidir va bu hisobga olish maʼlumotlarining oʻzi *baʼzan* **login** (yoki **tizimga kirish**) deb ataladi. Amalda, zamonaviy xavfsiz tizimlar koʻpincha qoʻshimcha xavfsizlik uchun elektron pochta yoki SMS tasdiqlash kodi kabi ikki bosqichli himoya tizimini talab qiladi. Login foydalanuvchiga yangi veb-saytga kirish yoki hisob yaratish uchun ijtimoiy tarmoq xizmatidagi mavjud foydalanuvchi hisob maʼlumotlaridan foydalanish imkonini beradi. Kirish kerak boʻlmagan taqdirda, foydalanuvchi **tizimdan chiqishi** mumkin.

Jarayon
-------

 Barmoq izi bilan login, yaqinda yaratilgan bank xavfsizligi ilovasi
Tizimga kirish odatda maʼlum bir sahifa, veb-sayt yoki dasturga kirish uchun ishlatiladi. Buni esa huquqbuzarlar koʻra olmaydi. Foydalanuvchi tizimga kirgandan soʻng, login tokeni foydalanuvchi saytga ulanganda qanday harakatlar qilganini koʻrish mumkin. Tizimdan chiqish foydalanuvchi tomonidan tegishli buyruqni kiritish yoki veb-sayt havolasi yorligʻidagi **chiqish** belgisini bosish orqali baʼzi harakatlarni amalga oshirishi mumkin. Bunda shuningdek, foydalanuvchi oʻz ish stantsiyasini oʻchirish, veb-brauzer oynasini yopish, veb-saytni tark etish yoki veb-saytni belgilangan muddat ichida yangilamaslik kabi amallarni oshirishi mumkin.

Kirish sahifasida kirish yoki chiqishdan keyin qayerga qayta yoʻnaltirishni koʻrsatadigan qaytish URL parametri boʻlishi mumkin. Masalan, bu saytda `returnto=` .

Seanslarni kuzatish uchun cookie fayllardan foydalanadigan veb-saytlar holida, foydalanuvchi tizimdan chiqqanda, odatda ushbu saytdagi faqat seans uchun moʻljallangan cookie fayllar foydalanuvchi kompyuteridan oʻchiriladi. Bundan tashqari, server seans bilan bogʻlanishni bekor qiladi va shu bilan foydalanuvchining cookie fayllar omboridagi har qanday seans dastagini foydasiz qiladi. Agar foydalanuvchi umumiy kompyuterdan foydalanayotgan kompyuterdan foydalansa, bu xususiyat foydali boʻladi.

**Kompyuterdan chiqish —** ruxsatsiz foydalanuvchilarning uni buzishiga yoʻl qoʻymaslik uchun odatiy xavfsizlik amaliyotidir. Kirishning turli usullari boʻlishi mumkin, ular grafik, barmoq izlari, koʻzni skanerlash, parol (ogʻzaki yoki matnli kiritish) va boshqalar orqali boʻlishi mumkin.

Tarixi va etimologiyasi
-----------------------

 IBM AIX Version 4 konsoliga kirish soʻrovi
Bu atamalar 1960-yillardagi vaqt almashish tizimlari va 1970-yillarda Bulletin Board Systems (BBS) bilan keng tarqalgan. Dastlabki uy kompyuterlari va shaxsiy kompyuterlar 1990-yillarda Windows NT, OS/2 va Linux -ga qadar ularni talab qilmagan.Login soʻzi (to log) soʻzidan kelib chiqqan. Kompyuter tizimlari foydalanuvchilarning *tizimga* kirishlari jurnalini yuritadi.

Manbalar
--------


1. 1 2  The Linux Information Project, detail and definition of *login* and *logging in*.
2. ↑  Oxford Dictionaries, definition of *login*.
**Aziz Mavlonovich Qodirov** — sovet iqtisodchisi, davlat va siyosat arbobi. Sotsialistik Mehnat Qahramoni.

Biografiyasi
------------

Aziz Mavlonovich Qodirov 1913-yilda tugʻilgan. KPSS (Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasi) aʼzosi hisoblangan.

Qodirov Toshkent temir yoʻl muhandislari institutini tamomlagan. 1935-yildan boshlab mamlakatdagi siyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy sohalarda faoliyat olib borgan. Jumladan, 1935-1980-yillarda temir yoʻlda muhandis, Toshkent temir yoʻl harakat xizmati boshligʻi, Oʻzbekiston SSR avtomobil transporti xalq komissari, Toshkent temir yoʻl boshligʻi yordamchisi, boshligʻi, Oʻrta Osiyo temir yoʻli boshligʻi lavozimida faoliyat koʻrsatgan.

Aziz Mavlonovich Qodirov SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1959-yil 1-avgustdagi farmoni bilan Lenin ordeni va,,Oʻroq va,,Bolgʻa" oltin medali hamda Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni bilan taqdirlangan.

Shuningdek, Qodirov Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti 2- va 9-chaqiriqlari deputati etib saylangan.

Davlat va siyosat arbobi Aziz Mavlonovich 1995-yil 30-noyabrda Toshkent shahrida vafot etgan va Chigʻatoy qabristoniga dafn etilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Место захоронения". 23-sentabr 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-noyabr 2017-yil.
**Marat Teshayevich Zohidov** (1940-yil, Qoʻqon, Fargʻona viloyati, Oʻzbekiston SSR — 2019-yil 24-fevral, Isroil) — oʻzbekistonlik huquq faoli, Inson huquqlari boʻyicha xalqaro jamiyat bosh kotibi, Oʻzbekiston Jismoniy shaxslarning huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi (Oʻzbekiston KPPL) asoschisi va birinchi raisi.

Biografiyasi
------------

Marat Zohidov 1940-yilda Qo‘qon shahrida zoolog olim, O‘zbekistonning birinchi akademiklaridan biri Тish Zohidov oilasida tug‘ilgan. Marat Moskva davlat universitetini tamomlagan. Universitetni tugatgach, o‘sha yerda ishlash uchun qoladi. So‘ngra 1974-yilgacha Komsomol Markaziy Qo‘mitasida ishlagan. 1974-yilda Lenin nomidagi Toshkent Davlat universitetining fizika-matematika fakultetida ish boshlagan. Fizika-matematika fanlari nomzodi, professor .

1985-yilda XI chaqiriq O‘zbekiston SSR Oliy Kengashi deputatligiga saylangan, biroq 1988-yilda o‘z lavozimidan chetlashtirilgan.

1990-yillarning oʻrtalarida Inson huquqlari boʻyicha xalqaro jamiyat tarkibiga kiruvchi Inson huquqlari bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi Milliy markaziga asos solgan.
2019-yil 24-fevral kuni Marat Zohidov Isroilga safari chog‘ida vafot etgan. 1-mart kuni Toshkentdagi Chigʻatoy qabristoniga dafn etilgan .

Manbalar
--------

1. ↑  „Умер старейший правозащитник Узбекистана | Вести.UZ".  vesti.uz. 18-sentabr 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 24-yanvar 2020-yil.
2. ↑  „Правозащитник из Узбекистана Марат Захидов скончался в Израиле" (ru).  Podrobno.uz. 25-yanvar 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-yanvar 2020-yil.
3. ↑  „После Марата Захидова КЗПЛ Узбекистана назначил нового лидера" (ru).  Центр-1 / Centre1.com - Новости. 24-yanvar 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 24-yanvar 2020-yil.
**Amon** (yoki Amun) – qadimgi misrliklarning bosh ilohi, firʻavnlar homiysi. U dastlab Fiva maʼbudi boʻlgan, bu shahar poytaxtga aylanganidan soʻng uning mavqei ortgan. Amon „*koʻrinmas*", „*yashirin*" degan maʼnolarni anglatib, ikki baland, uzun patli toj kiygan inson sifatida tasvirlangan. Misrliklar u havoda esadi, Amon va ona-qirolicha nikohidan firʻavnlar dunyoga keladi, deb ishonganlar. Amon keyinchalik Ra ilohiga tenglashtirilgan va Amon-Ra deb atalgan. Kohinlar Fivada Ramzes II ni toj kiydirish marosimida Amon nomidan quyidagi qutlovni xalqqa oʻqib berganlar: „Bu mening naslimdan boʻlgan haqiqiy oʻgʻlim, taxtimdagi himoyachim, Misr hukmdori". Ramzes II bu kultdan unumli foydalanib, „Otasi"ning Karnak ibodatxonasida oʻzidan avval oʻtgan firʻavnlarni tahqirlab, nomlarini oʻchirtiradi va oʻzini Amonning tanlangan, magʻlubiyat koʻrmaydigan qahramon sifatida yozdirdi. Kohinlar uni doim Amon nomidan qoʻllab-quvvatlab turishgan. Firʻavn Exnaton davrida Bosh iloh sifatida quyosh maʼbudi Aton (Atum) belgilangan, Amonga sigʻinish taʼqiqlangan. Biroq Exnaton vafotidan soʻng misrliklarning bosh xudosi – Amon ilohi tiklangan.

Manbalar
--------

1. ↑  Najmiddinov, Karimov, Turdiyeva 2017, s. 32-33. sfn error: no target: CITEREFNajmiddinov,\_Karimov,\_Turdiyeva2017 (help)

Adabiyotlar
-----------

* Najmiddinov J. Karimov J. Turdiyeva D.*. Dinshunoslik. Qomusiy lugʻat*. Imom Buxoriy xalqaro markazi nashriyoti, 2017 — 480 bet. ISBN 978-9943-5105-3-1.

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Bering boʻgʻozi** — Shim.Sharqiy Osiyo va Shim. Amerika oraligʻidagi boʻgʻoz. Shim. Muz okeani (Chukotka dengizi)ni Tinch okean (Bering dengizi) bilan bogʻlaydi. Uz. 96 km, kengligi 86 km, eng sayoz joyining chuq. 36 m. Oktabrdan avgustgacha boʻgʻozda suzib yuruvchi muzlar kup buladi.

Antropogen davrida Bering boʻgʻozi oʻrnida bir necha marta dengiz tubi koʻtarilib har ikki qitʼani birlashtiruvchi quruklik "kuprigi" paydo boʻlgan. Boʻgʻoz oʻrtasidagi Diomid o.lari orqali Rossiya Federatsiyasi va AQSH ning davlat chegarasi oʻtgan.

Bering boʻgʻozi ni dastlab 1648-yil kazak SI. Dejnev suzib oʻtgan, soʻngra 1728-yilda V. Bering ekspeditsiyasi tadqiq qilgan (boʻgʻoz ekspeditsiya rahbari nomi bilan atalgan). Sohillari 1732-yil haritaga tushirilgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Birinchi Boltiq fronti** ( rus. Pervyy Pribaltiyskiy front ) Ikkinchi jahon urushi davrida Qizil Armiyaning asosiy tuzilmasi edi. Unga armiya generali Andrey Yeryomenko qo'mondonlik qildi, uning o'rniga armiya generali Bagramyan keldi. U 1943-yil 12-oktabrda Kalinin fronti nomini oʻzgartirish yoʻli bilan tuzilgan va bir qancha muhim harbiy operatsiyalarda, xususan, 1944-yil yozida Bagrationda qatnashgan. 1-Boltiqboʻyi fronti 1944-yil 27-yanvarda Leningrad qamalini olib tashlashda ham yordam berdi, shuningdek, oʻsha paytda Samlendlar guruhi nomi bilan mashhur boʻlgan Samlend operatsiyasida 1945-yil aprelida Kenigsbergni egallab oldi.

Tarkibi
-------

1944 yil 23 iyun holatiga ko'ra Birinchi Boltiq fronti quyidagi bo'linmalar va ularning qo'mondonlaridan iborat bo'lgan edi:

**Boltiq fronti**, front qo'mondoni, armiya generali Ovannes Bagramyan

General-leytenant Pyotr Malyshev boshchiligidagi **4-zarba armiyasi**

* 83-o'qotar korpus

General-leytenant Ivan Chistyakov boshchiligidagi **6-gvardiya armiyasi**

* 2-gvardiya miltiq korpusi
* 22-gvardiya miltiq korpusi
* 23-gvardiya miltiq korpusi
* 103-gvardiya miltiq korpusi
* Armiya artilleriyasi

General-leytenant Afanasiy Beloborodov boshchiligidagi **43-armiya**

* 1-miltiq korpusi
* 60-chi miltiq korpusi
* 92-oʻqchilar korpusi
* 1-tank korpusi

General-leytenant NF Papivin boshchiligidagi **3-havo armiyasi**

* 11-qiruvchi aviatsiya korpusi

Rahbarlar
---------

### Komandir

1. Armiya generali Andrey Yeremenko (1943 yil 19 oktyabr)
2. Armiya generali Ivan Bagramyan (1943 yil 19 noyabr - 1945 yil fevral)

1. General-leytenant Dmitriy Leonov (1943 yil oktyabr - 1944 yil noyabr)
2. General-leytenant Mixail Rudakov (1944 yil noyabr - 1945 yil fevral)

### Shtab boshlig'i

1. General-polkovnik Vladimir Kurasov (1943 yil oktyabr - 1945 yil fevral)

Ma'lumotnomalar
---------------

1. ↑  Jukes. Stalin's Generals, p. 30
**Kolibrilar** (**Trochili**) — uzunqanotlilar turkumining kenja turkumi. 319 turni birlashtiradi. Asosan, Markaziy va Janubiy Amerika, ayrim turlari Shimoliy Amerikada tarqalgan. Qushlar orasida eng kichigi, baʼzilarining kattaligi qovogʻaridek keladi. Ogʻirligi 7,8 g. Tashqi koʻrinishi har xil, patlari rang-barang. Tumshugi uzun va ingichka, toʻgʻri yoki bir oz qayrilgan. Juda tez uchadi, qanotini tez qoqib, havoda muallaq tura oladi. Togʻ, tekislik, oʻrmon, bogʻ va choʻllarda yashaydi. Koʻp vaqtini havoda oʻtkazadi. Yerda yurolmaydi. Vazni 0,2 g lik 2 ta tuxum qoʻyadi. Tuxumini 14—19 kun bosadi. Bolasi bir oyda uchirma boʻladi. Kolibrilar, gul nektari, qisman mayda hasharotlar bilan oziqlanadi.

Galereya
--------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commonsda ***Trochilidae*** mavzusiga oid fayllar bor. |

* Kolibrilar — fotolar, videolar, maqolalar va koʻp soʻraladigan savollar (ingl.)

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
„**Ai se eu te pego!**" 2008-yili Sharon Acioly va Antônio Dyggs tomonidan yozilgan qoʻshiqdir. Ashula nomi portugalchadan „Oh agar seni tutsam!" deb oʻgiriladi. U keyinchalik Cangaia de Jegue, Garota Safada, Arreio de Ouro, Estakazero, Forró Sacode va Saia Rodada kabi braziliyalik guruhlar tomonidan qayta ijro etilgan. 2011-yili qoʻshiq Michel Teló tomonidan kuylanib, xalqaro hitga aylandi. Teló shuningdek uning „Oh, If I Catch You!" nomli inglizcha tarjimasini ham chiqardi. Bundan soʻng ashulani Inna, Pitbull va LMFAO ham ijro etishdi.

Ulugʻbek Rahmatullayevning „Qizlar Ismi" nomli ashulasi „Ai se eu te pego!" musiqasiga asoslangan.

Manbalar
--------

1. ↑  Singer Michel Telo Says He’s Not Worried About Song Authorship Case
2. ↑  „R7: Conheça a autora de Ai Se Eu Te Pego — Sharon Acioly também é a cantora e compositora da Dança do Quadrado". 2012-yil 1-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2012-yil 13-iyun.
3. ↑  Portuguese → Uzbek Ai Se Eu Te Pego lyrics — Michel Teló lyrics translations

  


|  |  |
| --- | --- |
| Qoʻshiqlar | *Qoʻshiqqa oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Camilla Adang** Isroilning Tel-Aviv shahridagi Tel-Aviv universitetida islomshunoslik bo'yicha gollandiyalik dotsent .

Hayoti
------

Adang 1960-yilda Niderlandiyaning Bussum shahrida tug‘ilgan. Adang Nijmegen shahridagi Radboud universitetida islomshunoslik bo'yicha doktorlik darajasini olgan.

Faoliyati
---------

Adang 2009-yil sentyabridan 2010-yil iyunigacha Vassenaar shahridagi Niderlandiyaning malaka oshirish institutida tahsil olgan. U yerda boʻlganida oʻrta asrlarda yashagan andalusiyalik ilohiyot olimi Ibn Hazm hayoti va uning qarashlariga oid bir qancha asarlar nashr ettirgan. Bu vaqt ichida u dinlararo polemika va ratsional ilohiyot haqidagi kitobga ham hissa qo'shgan. Adang, shuningdek, 2011-yildan boshlab Cambridgedagi Woolf institutida tahsil olgan. Bu vaqt davomida u Oʻrta asrlar Ispaniyasida yashab ijod etgan musulmon-yahudiy polemikalari boʻyicha seminar oʻtkazgan. Bu seminarda Adangning taʼrifi bilan musulmon fatvolari ommaviy axborot vositalarida koʻrsatilgan "oʻlim hukmi" emas, balki qonuniy hukmlar hisoblangan. Shuningdek, u yahudiy-musulmon almashinuviga lingvistik ta'sirlar bo'yicha davra suhbatlarini ham o'tkazgan.

Adang, shuningdek, musulmon-yahudiy polemikalari bo'yicha bir qancha ensiklopediya maqolalari va tadqiqot ishlarini yozgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Camilla Adang at the University of Tel Aviv's website.
2. ↑  Dr. Camilla Adang at The Göttingen Institute of Advanced Study.
3. ↑
4. ↑  *Muslim Perceptions of Other Religions : A Historical Survey: A Historical Survey*, Introduction, pg. xii. Ed. Jacques Waardenburg. Oxford: Oxford University Press, 1999.

Havolalar
---------

* WorldCat -da Camilla Adang kitoblari .
* Camilla Adangning kitoblari Library Thing .

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* BnF: cb123467663 (maʼlumot)
* GND: 143456601
* ISNI: 0000 0001 1467 1022
* LCCN: n95101880
* NTA: 074161539
* en:ORCID: 0000-0003-1296-2605
* SUDOC: 072538422
* VIAF: 7463932
* en:WorldCat Identities: lccn-n95101880

 |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Gudzon (maʼnolari).

**Gudzon**, Xadson (inglizcha: *Hudson*) — AQSH sharqidagi daryo. Uzunligi 492 km. Havzasining mayd. 35 ming km2. Appalachi togʻlaridan boshlanadi. Yuqori oqimida ostona va sharshara koʻp. Atlantika okeaniga quyiladi. Qor va yomgʻir suvlaridan toʻyinadi. Oʻrtacha suv sarfi 630 m1/sek. Bahorda tulib oqadi. Suv rejimi toʻgʻonlar bilan tartibga solingan. Quyilish yeridan Troi sh.gacha kema katnaydi. G.— Nyu-YorkSteyt-Barjkanal suv yoʻli sistemasining muhim qismi. Daryoga yirik GESlar qurilgan. Quyilish joyida Nyu-York sh. daryo boʻylab Troy, Olbani, Xadson, Kingston sh.lari joylashgan. G.ni 1609 yilda G. Gudzon kashf qilgan va tavsiflagan, daryo uning nomi bilan atalgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Shahrixonsoy** - Andijon va Fargʻona viloyatlaridagi magistral kanal. Kampirravot gidrouzelidan boshlanadi. 1887-yilda qurilgan. Uzunligi 120 km. Boshlanish qismida suv oʻtkazish imkoniyati 110 m³/s; Katta Fargʻona kanali bilan kesishgan joyida 30 m³/s. shahrida Asaka shahri yonida 2 elektr stansiya kanal suvi (40 m³/s) bilan ishlaydi. Kanaldagi suv 8 yirik gidrouzellar orqali taqsimlanadi. 1976-yildan rekonstruksiya ishlari olib borilmoqda. Kanal sel, Oqbura va Aravon daryolaridagi toshqin hamda qishki tashlama suvlarni qabul qilishga xizmat qiladi, bu suvlar kanal orqali Asaka uzeligacha keladi. Trassaning 62 km da Sh. Aravonsoy daryosi bilan qoʻshilib ketadi va shu yerdan (Nayman rostlagichigacha) daryoning qadimiy oʻzanida oqadi. Janubiy Fargʻona kanali bilan birgalikda Andijon, Fargʻona viloyatlari va Qirgʻizistonning Oʻsh viloyati (127,5 ming ga) yerlarini sugʻoradi. Andijon viloyatida Katta Fargʻona kanali bilan kesishgan joyigacha faqat shahrining oʻzidan 68 ming ga yer sugoriladi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Gidrologiya | *Gidrologiyaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Shox** — koʻpchilik tuyoqli sut emizuvchilar boshidagi qattiq oʻsimta, erkak hayvonlarda urgʻochilarini talashib urishganda qurol fazifasini bajaradi. qadimiy qazilma sudralib yuruvchilar (mas, dinozavrlar) da ham shox boʻlgan. Karkidonlarning 1 yoki 2 ta toq shoxi muguzlangan epidermisning konussimon oʻsimtasi, yaʼni burun yoki peshona suyagi boʻrtmasida joylashgan teridan hosil boʻladi. Boshqa tuyoqlilarning juft shoxi peshona suyagi bilan qoʻshilib oʻsgan oʻq sterjenga ega. Quvushshoxlilar shahrining oʻq sterjeni sirtdan gʻovak gʻilof bilan qoplangan, hayoti davomida oʻsadi; jiraflar shoxi yung bilan qoplangan, yumshoq teri gʻilof ichida joylashgan; bugʻular shoxi faqat yosh davrida yumshoq teri bilan qoplangan, keyinchalik teri tushib ketadi. Bugʻularda koʻpincha erkagida (shim. bugʻularida urgʻochilarida ham) shox boʻladi; erkak bugʻuning shoxi almashinib turadi. Yosh oʻtgan sayin bugʻular shoxi kattalashib shoxlanadi. shahrining muguz gʻilofidan har xil ziynat buyumlari, suyak qismidan suyak yogʻi, suyak uni, yelim olishda foydalaniladi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Anbar Otin** — 1870-1915 yillarda yashab ijod etgan oʻzbek shoirasi.

Hayoti
------

Anbar Otin Farmonqul qizi Qoʻqonda kambagʻal kosib oilasida tugʻilgan. Otasi Farmonqul asli margʻilonlik boʻlib, shoira Uvaysiyning jiyani boʻlgan. Onasi Ashurbibi qoʻqonlik bir kosibning qizi boʻlgan.

Ijodi
-----

Anbar 7 yoshidan boshlab oʻz mahallasidagi Dilshod otinning maktabida taʼlim oladi. Navoiy va Uvaysiylarni ustoz deb hisoblagan. 1905-yilda Anbar Otin devon tuzib, unga 41 gʻazal, 4 muxammas, bir qit’a, bir mustahzod va sheʼriy tarjimai holini kiritgan.

Anbar Otin — lirik shoira. Uning lirikasida sof sevgi tarannum etiladi. U ayol qalbini, his-tuygʻularini oʻziga xos kuylovchi shoira. Shoiraning devoni mavjud.

Shoira ijodida oʻz davrining ijtimoiy-siyosiy, sotsial muammolari koʻtarib chiqilgan. Istiqbolni kuylovchi mavzular keng oʻrin egallaydi.

Asarlari
--------

Asarlari: „Mushoira" nomli risola, „Qoralar falsafasi" („Falsafai siyohon"), „Alifbo", „Ey goʻzal Fargʻona, oʻzinga kel endi shod qil" va boshqalar

Adabiyotlar
-----------

* Anbar Otin. Sheʼrlar. Risola. Toshkent, 1970.
* Husainova F. Demokrat shoira Anbar Otin. Toshkent, 1964.
* Karimov Gʻ. Oʻzbek adabiyoti tarixi. Toshkent, 1975.
* Oʻzbek adabiyoti tarixi, 5-jildlik, 5-jild. Toshkent, 1980.

Havolalar
---------

* www.ziyouz.com saytida
„**Polkovniku nikto ne pishet**" (ruscha: *Полковнику никто не пишет*, yaʼni „Pokovnikka hech kim yozmaydi") — „Bi-2" rus va belarus rok musiqiy guruhi ijro etgan qoʻshiq. Guruhning ayni nom bilan 2000-yil eʼlon qilingan ikkinchi studiyaviy albomiga kiritilgan. Qoʻshiq 2000-yilda „Zolotoy grammofon" mukofoti bilan taqdirlangan. 2001-yil „Fuzz" jurnali tuzgan yilning eng yaxshi qoʻshiqlari orasida eng yuqori beshtalikka kirgan.

„Polkovniku nikto ne pishet" „Brat-2" rus filmi saundtrekiga kiritilgan. Buning ortidan guruhga keng shuhrat olib kelgan. Film saundtrekiga „Polkovniku nikto ne pishet" qoʻshigʻidan tashqari guruhning „Varvara" hamda „Schastye" qoʻshiqlari ham kiritilgan. Shuningdek, qoʻshiq „Syostri", „Bratstvo desanta", „Den viborov" hamda „O chyom govoryat mujchini. Prodoljenie" kabi boshqa filmlar saundtrekigidan oʻrin olgan.

Kolumbiyalik yozuvchi Gabriel García Márquez qalamiga mansub „Yuz yil tanholikda" hamda „Polkovnikka hech kim yozmaydi" asarlari qoʻshiq uchun asos boʻlgan. Guruh aʼzosi Yegor Bortnik (Lyova Bi-2) soʻzlariga koʻra, yoshligida u doʻsti Aleksandr Uman (Shura Bi-2) bilan Márquez asarlarini oʻqishni xush koʻrishgan. Shunday boʻlsa-da, qoʻshiq bilan roman oʻrtasida toʻgʻridan-toʻgʻri aloqa yoʻq. Bortnik ashulada shunchaki romandagi kayfiyat ifoda etilganini aytgan.

Qoʻshiqning ilk matnini Umanning amakisi Mixail Karasyov yozgan. Matnni Bortnik tubdan oʻzgartirgan va faqat naqoratdagi „Polkovnikka hech kim yozmaydi, polkovnikni hech kim kutmaydi" (ruscha: *Полковнику никто не пишет, полковника никто не ждёт*) misralarini saqlab qolgan. Qoʻshiq Uman va Bortnik Melburn shahrida yashayotgan paytda yozilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Саунтрек к фильму "Брат-2": неизвестные истории к двадцатилетию выхода" (ru). *‎Московский комсомолец* (2020-yil 19-may). 2021-yil 31-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 25-fevral.
2. ↑  *Николай Овчинников.* „Как «Би-2» записали «Полковнику никто не пишет»" (ru). *Афиша Daily* (2020-yil 14-sentyabr). 2020-yil 4-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 25-fevral.

Havolalar
---------

Ushbu maqolani tinglang (2 daqiqa)noicon
Spoken Wikipedia iconBu audiofayl ushbu maqolaning 27-may, 2022-yil(2022-05-27)
 sanasidagi versiyasi asosida yaratilgan boʻlib, shu sanadan keyin amalga oshirilgan tahrirlarni aks ettirmaydi.(Yordam · Koʻproq audiomaqolalar)
* „Polkovniku nikto ne pishet" YouTubeda
„**Supergirl**" (tarjimasi „Superqiz") — „Reamonn" olmon rok musiqa guruhining ilk singli. 2000-yilning 27-martida „Virgin Records" lebylining shoʻbasi boʻlgan „Virgin Schallplatten" leybli tomonidan eʼlon qilingan. Singlning orqa tomonidan „7th Son" qoʻshigʻi oʻrin olgan. „Supergirl" guruhning „Tuesday" nomli ilk studiyaviy albomiga kiritilgan.

„Supergirl" 1999–2012-yillarda faoliyat yuritgan „Reamonn" guruhi kuylagan eng taniqli qoʻshiqlarning biridir. Guruh aynan shu qoʻshiq ortidan shuhrat qozongan. Qoʻshiq Germaniya, Niderlandiya, Shveysariya, Avstriya hamda Rossiya radiolarida xitga aylangan. „Supergirl" 2000-yilda ushbu mamlakatlarning har biridagi xit-paradlarda eng yuqori 10 pogʻona safiga kirgan. Germaniyada qoʻshiq koʻp sotilgani uchun „oltin" sertifikat bilan taqdirlangan.

Qoʻshiqda oʻziga ishonuvchi, irodasi kuchli hamda yengilmaydigan qiz haqida soʻz boradi. Qoʻshiq matnini guruh aʼzolari Raymon Garvey (talaffuzi: *Raymon Garvi*), Uwe Bossert (talaffuzi: *Uve Bossert*), Sebastian Padotzke (talaffuzi: *Sebastyan Padotske*), Philipp Rauenbusch (talaffuzi: *Filipp Raunbush*) hamda Mike Gommeringer (talaffuzi: *Mayk Gommeringer*) hamkorlikda yozgan. Qoʻshiqqa Steve Lyon (talaffuzi: *Stiv Lion*) produserlik qilgan.

2015-yil olmon qoʻshiqchisi Anna Naklab „Supergirl" qoʻshigʻi kaverini yozdi. Naklab kaverni olmon DJi Alle Farben hamda olmon DJ dueti YOUNOTUS bilan hamkorlikda yozdi. Qoʻshiq Germaniya xit-paradlarida yuqori pogʻonalarga koʻtarildi hamda original versiyadan ham koʻproq adadda sotildi. „Naklab" kaverini oʻz navbatida Franz Alice Stern, Daniele Di Martino hamda Stereo Express jamoalari remiks qildi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Gold-/Platin-Datebank". *BVMI*. Qaraldi: 10-iyun 2022-yil.
2. ↑  „June 26th 15: Best No.1 Since Happy". *German Chartblog* (26-iyun 2015-yil). Qaraldi: 10-iyun 2022-yil.

Havolalar
---------

* „Supergirl" YouTubeda
* Anna Naklab kaveri YouTubeda
* Anna Naklab kaverining Franz Alice Stern hozirlagan remiksi YouTubeda
* Anna Naklab kaverining Daniele Di Martino hozirlagan remiksi YouTubeda
* Anna Naklab kaverining Stereo Express hozirlagan remiksi YouTubeda
„**Pust vsegda budet solnse**" (ruscha: *Пусть всегда будет солнце*, yaʼni „Har doim boʻlsin quyosh") (**Solnechniy krug** (ruscha: Solnechniy krug, yaʼni „Quyosh aylanasi") deb ham nomlanadi) — rus bastakori Arkadiy Ostrovskiy shoir Lev Oshanin sheʼriga bastalagan bolalar qoʻshigʻi. Qoʻshiqni ilk bor 1962-yil „Radio-1" butunittifoq radiokanalida efirga uzatilgan „S dobrim utrom!" (tarjimasi „Xayrli tong!") dasturida Mayya Kristalinskaya ijro etgan. Tamara Miansarova „Pust vsegda budet solnse" qoʻshigʻini ijro etganidan keyin tarona yanada koʻproq tanilgan. Qoʻshiq Sovet Ittifoqi boʻylab pionerlar lagerlarida hamda maktab yigʻinlarida kuylangan.

Oshanin qoʻshiq matnini rassom Nikolay Charuxinning „Pust vsegda budet nebo! Pust vsegda budet solnse!" (tarjimasi „Har doim osmon boʻlsin! Har doim quyosh boʻlsin") deb yozilgan plakatidan ilhomlanib yozgan. Charuxin esa, oʻz navbatida, plakatni toʻrt yashar Kostya Barannikov yozgan toʻrt misra sheʼrdan ilhomlanib chizgan. Bu kichik sheʼr 1928-yil K. Spasskayaning „Rodnoy yazik i literatura v trudovoy shkole" (tarjimasi „Mehnat maktabida ona tili va adabiyot") jurnalida eʼlon qilingan bolalar psixologiyasi haqidagi maqolasida keltirilgan boʻlgan. Misralar keyinchalik rus shoiri Korney Chukovskiyning „Ot dvux do pyati" (tarjimasi „Ikkidan beshgacha") deb nomlangan sheʼriy toʻplamiga kiritilgan. Charuxin aynan shu kitobdan ilhomlanib plakatini chizgan.

1968-yil shved xonandasi Björn Ulvaeus oʻzining „Hootenanny Singers" guruhi bilan „Pust vsegda budet solnse" melodiyasi asosida ingliz tilida „Gabrielle" qoʻshigʻini kuylagan. Mazkur versiya dengiz sayohati va ayriliq haqida boʻlib, Skandinaviya mamlakatlarida xitga aylangan. Qoʻshiq „Hootenanny Singers II" albomiga kiritilgan. Unda „Gabrielle" qoʻshigʻi mualliflari oʻlaroq Stig Rossner va Bengt Thomas koʻrsatilgan. „Hootenanny Singers" guruhi taronani shved, nemis, fin, italyan, niderland tillarida ham kuylagan.

Qoʻshiqni Tom Botting inglizchaga, Ilse va Hans Naumilkat hamda Manfred Streubel nemischaga, Heljo Mänd estonchaga („Olgu jääv meile päike"), Gidi Koren esa ivritchaga („אלוהים שמור על אמא") oʻgirgan. Shuningdek, qoʻshiq Finlandiyada pionerlar orasida „Paistaa aurinko aina" nomi bilan tanilgan. Xonanda Raffi esa qoʻshiqni ingliz, ispan va fransuz tillarida kuylab, oʻzining „Letʼs Play" albomiga kiritgan.

Manbalar
--------

1. ↑  *Салтыкова, Карина* „"Пусть всегда будет солнце": история гимна человеческому счастью" (ruscha). *ТАСС* (2-oktyabr 2018-yil). Qaraldi: 28-avgust 2022-yil.
2. ↑  „Hootenanny Singers – Hootenanny Singers Bästa" (inglizcha). *Discogs*. Qaraldi: 28-avgust 2022-yil.

Havolalar
---------

* Mayya Kristalinskaya ijrosidagi versiya YouTubeda (1968)
* Tamara Miansarova ijrosidagi versiya YouTubeda (1962)
* „Hootenanny Singers" ijrosidagi „Gabrielle" qoʻshigʻi YouTubeda
„**Chto takoye osen**" (ruscha: *Что такое осень*, yaʼni „Kuz bu nima") — „DDT" rus rok musiqiy guruhi ijro etgan qoʻshiq. Dastlab shunchaki „Osen" (ruscha: *Осень*) nomi bilan maʼlum boʻlgan. Qoʻshiqni guruh solisti Yuriy Shevchuk yozgan. „Chto takoye osen" qoʻshigʻi guruh repertuaridagi eng mashhur taronalarning biridir. „Ekspert" rus jurnali 1917–2017-yillarda yozilgan rus tilidagi eng muhim qoʻshiqlarni aniqlash uchun oʻtkazgan soʻrovda „Chto takoye osen" ashulasi yettinchi oʻrinni egallagan.

Shevchukning soʻzlariga koʻra, xonanda qoʻshiqni 1991-yilning sentyabrida Sankt-Peterburg shahridagi Nikolskoye qabristonida sayr qilib yurgan paytida yozgan. Qoʻshiqda kuz fasli va kuzda sodir boʻladigan tabiat hodisalari haqida soʻz boradi.

Dastlab guruh aʼzolari ashulani ijro etishga oshiqmagan. Andrey Muratov „bunday estrada musiqasini" ijro etishdan bosh tortgan. Natijada guruh aʼzolari qoʻshiq ohangini oʻzgartira boshlashgan. Xususan, Andrey Vasilyev taronani 1960-yillar uslubidagi qoʻshiqlarga oʻxshatishni taklif qilgan va elektrogitara partiyasini yozgan, Aleksandr Brovko esa bas rifini yozgan. Vadim Kurilyov qoʻshiq akkordlarini tanlagan, Igor Dotsenko taronaga xard-rok tus bergan. Fikri oʻzgargan Muratov esa klavishli asbob partiyasini yozgan. Mixail Chernov fleytada ijro etgan solo qoʻshiqni studiyada yozish davomida qoʻshilgan.

„Chto takoye osen" qoʻshigʻi keng miqyosda shuhrat qozonishi ortidan guruh aʼzolari muayyan vaqt davomida faqat bir qoʻshiq bilan tanilish xavfidan hadiksirab, konsertlarda muxlislarning talablariga qaramay uni ijro etishdan bosh tortishgan. Keyinchalik qoʻshiqni yana ijro eta boshlashgan.

Qoʻshiq uchun 1991-yilning 15-oktyabr kuni klip suratga olingan. Unda guruh aʼzolari hamda Shevchukning doʻstlari Vyacheslav Butusov hamda Konstantin Kinchev parkda sayr qilib yurgani, rus ruletkasini oʻynayotgani hamda Shevchuk „Pushkinskaya-10" sanʼat markazidagi studiya oshxonasida papiros chekib, qoʻshiqni kuylayotgani tasvirlangan. 2020-yil guruhning rasmiy YouTube kanalida klipning qayta ishlangan va yuqori sifatdagi versiyasi eʼlon qilingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Cто главных песен на русском языке (1917–2017)". *Ekspert* (21-iyul 2017-yil). 2019-yil 22-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 26-iyul 2022-yil.
2. ↑  Maxmutov, Nail*. По «следам» легенд уфимского рок-н-ролла*. Ufa: Leto, 2015 — 167 bet.

Havolalar
---------

* „Chto takoye osen" YouTubeda
* „Chto takoye osen" YouTubeda (2020-yil tiklangan versiya)

Ushbu maqolani tinglang (3 daqiqa)noicon
Spoken Wikipedia iconBu audiofayl ushbu maqolaning 13-avgust, 2022-yil(2022-08-13)
 sanasidagi versiyasi asosida yaratilgan boʻlib, shu sanadan keyin amalga oshirilgan tahrirlarni aks ettirmaydi.(Yordam · Koʻproq audiomaqolalar)
„**Zvezda po imeni Solnse**" (ruscha: *Звезда по имени Солнце*, yaʼni „Quyosh nomli yulduz") — „Kino" sovet rok musiqa guruhi ijro etgan qoʻshiq. Guruhning 1989-yil eʼlon qilingan ayni nomli studiyaviy albomiga ikkinchi trek oʻlaroq kiritilgan. „Zvezda po imeni Solnse" guruh repertuaridagi eng taniqli taronalarning biridir. Qoʻshiq matnini ham, kuyini ham guruh xonandasi Viktor Soy yozgan.

Qoʻshiq rejissor Rashid Nugmanov olgan „Igla" filmida yangraydi. Soy qoʻshiqni Qozogʻistonda filmni suratga olish jarayoni davomida yozgan. Bu haqda Nugmanov shunday degan:

> Qoʻshiq Olmaotadagi kvartiramda mening gitaramda yozilgan.
> 
> 

„Zvezda po imeni Solnse" qoʻshigʻi Rossiya radiostansiyalarida deyarli har kun efirga uzatiladi. Qoʻshiqni sobiq sovet mamlakatlarida koʻp holatlarda gitara chalishga endi oʻrgana boshlaganlar oʻrganadi. 2007-yil Yandex qidiruv tizimi Soy tavvaluddining 55 yilligi munosabati bilan Sankt-Peterburg shahrida aktyorlar, musiqachilar va oʻtkinchilar ishtirokida videobagʻishlov suratga olgan.

Qoʻshiqni bugunga qadar koʻplab rossiyalik va xorijlik xonanda kaver qilgan. Vyacheslav Butusov 2000-yil chiqarilgan „KINOprobi" xotira albomi uchun qoʻshiq kaverini yozgan. AQShda tuzilgan „Brazzaville" guruhi oʻzining 2006-yilgi „East L.A. Breeze" albomi uchun „Star Called Sun" nomi bilan qoʻshiqning inglizcha kaverini yozgan. Qoʻshiq matnida guruh solisti David Brownning onasi oʻlimi haqida soʻz boradi, original ruscha versiyadan faqat qoʻshiq nomi olingan. „Buranovskie babushki" folklor guruhi qoʻshiqni udmurt tilida ijro etgan. Bundan tashqari, „Zvezda po imeni Solnse" qoʻshigʻini farer orollarilik xonanda Guðrið Hansdóttir, rus qoʻshiqchilari Mara, Natali va ST1M hamda „Gromika" va „Xor Tureskogo" guruhlari ham kaver qilgan.

Jamoa
-----

* Viktor Soy — vokal, ritm-gitara
* Yuriy Kasparyan — asosiy gitara, klavishlar
* Igor Tixomirov — bas-gitara
* Georgiy Guryanov — Yamaha RX-11 dram-mashinasini dasturlash

Manbalar
--------

1. ↑  „Рашид Нугманов, режиссер фильма "Игла Ремикс", и Игорь Вдовин, музыкальный продюсер проекта" (ruscha). *Lenta* (15-sentyabr 2010-yil). Qaraldi: 19-iyul 2022-yil.
2. ↑  „«Звезда по имени Солнце»: как снимали трибьют Виктору Цою" (ruscha). *Blog Yandeksa* (11-iyul 2017-yil). Qaraldi: 19-iyul 2022-yil.

Havolalar
---------

* „Zvezda po imeni Solnse" YouTubeda

Ushbu maqolani tinglang (3 daqiqa)noicon
Spoken Wikipedia iconBu audiofayl ushbu maqolaning 12-avgust, 2022-yil(2022-08-12)
 sanasidagi versiyasi asosida yaratilgan boʻlib, shu sanadan keyin amalga oshirilgan tahrirlarni aks ettirmaydi.(Yordam · Koʻproq audiomaqolalar)
„**Nega unday qilding sen?**" — „Bolalar" oʻzbek pop-rok guruhi ijro etgan qoʻshiq. Guruhning 1990-yil chiqarilgan „1-albom" nomli studiyaviy albomiga toʻrtinchi trek oʻlaroq kiritilgan. 1992-yil „Melodiya" leybli bilan Toshmuhamedov nomidagi Toshkent grammofon zavodida chiqarilgan „Bolalar" plastinkasiga ham kiritilgan. Qoʻshiq matnini ham, kuyini ham guruh aʼzosi Husan Sodiqov yozgan[*manba kerak*], ammo 1992-yilgi plastinkada unga kiritilgan barcha ashulaning soʻzi va kuyini guruh solisti Tohir Sodiqov yozgani eʼtirof etilgan.

„Nega unday qilding sen?" qoʻshigʻi „Bolalar" repertuaridagi eng keng tanilgan taronalarning biri boʻlib, guruh Oʻzbekistonda hamda qoʻshni mamlakatlarda shuhrat qozonishga hissa qoʻshgan. Qoʻshiqda muallif oʻzgaga turmushga chiqqan yoriga murojaat qiladi.

Qoʻshiqning bir necha versiyasi mavjud. „Bolalar" guruhining 1998-yil eʼlon qilingan va asosan remikslardan iborat „8-albom" nomli albomiga „Nega unday qilding sen?" qoʻshigʻining remiksi uchinchi trek oʻlaroq kiritilgan. Shuningdek, taronaning sekinroq tempda ijro etilgan versiyasi ham bor.

Manbalar
--------

1. ↑  „"Болалар" гуруҳининг 1 чи оригинал альбоми". *YouTube* (18-oktyabr 2020-yil). Qaraldi: 23-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Болалар" (ruscha). *Discogs*. Qaraldi: 23-iyul 2022-yil.
3. ↑  *Inoyatova, Nazira* „Tohir Sodiqov. Bolalikdan "Bolalar"gacha...". *Sahro*. Qaraldi: 23-iyul 2022-yil.
4. ↑  „"Болалар" гуруҳининг 8 чи оригинал альбоми". *YouTube* (29-oktyabr 2020-yil). Qaraldi: 23-iyul 2022-yil.

Havolalar
---------

Ushbu maqolani tinglang (2 daqiqa)noicon
Spoken Wikipedia iconBu audiofayl ushbu maqolaning 28-iyul, 2022-yil(2022-07-28)
 sanasidagi versiyasi asosida yaratilgan boʻlib, shu sanadan keyin amalga oshirilgan tahrirlarni aks ettirmaydi.(Yordam · Koʻproq audiomaqolalar)
* „Nega unday qilding sen?" YouTubeda
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Bolalar (maʼnolari).

„**Bolalar**" („**Bolalar kuylar sizlarga**" deb ham nomlanadi) — „Bolalar" oʻzbek pop-rok guruhi ijro etgan qoʻshiq. Guruh 1989-yilda tuzilganidan keyin yozilgan ilk ashulalarning biri. Guruhning 1990-yil chiqarilgan „2-albom" nomli studiyaviy albomiga toʻrtinchi trek oʻlaroq kiritilgan. 1992-yil „Melodiya" leybli bilan Toshmuhamedov nomidagi Toshkent grammofon zavodida chiqarilgan „Bolalar" plastinkasiga ham kiritilgan. Qoʻshiq matnini ham, kuyini ham guruh aʼzosi Husan Sodiqov yozgan[*manba kerak*], ammo 1992-yilgi plastinkada unga kiritilgan barcha ashulaning soʻzi va kuyini guruh solisti Tohir Sodiqov yozgani eʼtirof etilgan.

„Bolalar" qoʻshigʻi „Bolalar" guruhi repertuaridagi eng keng tanilgan taronalarning biri boʻlib, Sodiqov aynan shu ashula guruh Oʻzbekistonda shuhrat qozonishga hissa qoʻshganini aytgan. Qoʻshiqning bir necha versiyasi mavjud. „Bolalar" guruhining 1998-yil eʼlon qilingan va asosan remikslardan iborat „8-albom" nomli albomiga „Bolalar" qoʻshigʻining remiksi birinchi trek oʻlaroq kiritilgan. Original versiya lya-minor tonalligida, 1998-yilgi remiks esa si-minor tonalligida kuylangan. 1989-yilgi versiyaning soʻnggi naqorati yarim ton yuqori ijro etilgan. 1998-yilgi versiyaga guruh 1989-yilda tuzilgani nazarda tutilgan holda „Bolalar, toʻqqiz yil", degan misra qoʻshilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „"Болалар" гуруҳининг 2 чи оригинал альбоми". *YouTube* (20-oktyabr 2020-yil). Qaraldi: 29-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Болалар" (ruscha). *Discogs*. Qaraldi: 29-iyul 2022-yil.
3. ↑  „"Болалар" - репертуардан ҳамон тушмаëтир". *Ozodlik radiosi* (26-fevral 2010-yil). Qaraldi: 29-iyul 2022-yil.
4. ↑  „"Болалар" гуруҳининг 8 чи оригинал альбоми". *YouTube* (29-oktyabr 2020-yil). Qaraldi: 29-iyul 2022-yil.

Havolalar
---------

* „Bolalar" YouTubeda