**Ozodlik qiluvchi askar** haykali - Rossiya Federatsiyasining Rostov viloyati, Shaxti shahrida o'rnatilgan yodgorlik.

Manzili: Rossiya, Shaxti sh, Shevchenko ko'chasi va Inqilob g'alabasi xiyoboni kesishmasi.

Tarixi
------

Rostov viloyatining Shaxti shahrida ozod qiluvchi askar haykali 1985-yil 7-mayda ochilgan. Yodgorlik shahar markazida G'alabaning 40-yilligi maydonida o'rnatilgan. Shahar ijroiya qo'mitasi raisi Viktor Kovalyov ushbu yodgorlikni o'rnatish tashabbusini bildirgan. Yodgorlik Ukraina SSR Badiiy jamg'armasining Xarkov haykaltaroshlik fabrikasida yasalgan.

Yodgorlikning ochilishida Mamayev Qo'rg'ondagi Ona-Vatan haykali muallifi, haykaltarosh Evgeniy Vuchetich ham ishtirok etgan.

Shaxtiliklar ushbu yodgorlik o'rnatilgan G'alabaning 40-yilligi maydoniga Ulug' Vatan urushi qatnashchilari va Vatan uchun janglarda halok bo'lganlarga hurmat bajo keltirish uchun kelishadi. Urush yillarida 10 mingga yaqin shaxtiliklar Ulugʻ Vatan urushi frontlarida jon bergan, 35 mingga yaqini harbiy orden va medallar bilan taqdirlangan. Shaxtining 27 fuqarosi Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoniga munosib ko'rilgan.

Shaxti shahar oʻlkashunoslik muzeyida ushbu yodgorlikning kichraytirilgan nusxasi ham saqlanadi.

U Shaxti shahrining zamonaviy ramzlaridan biri. 2019-yilda aholi oʻrtasida oʻtkazilgan soʻrov natijalariga koʻra, shaharning eng ahamiyatli yodgorligi deb topilgan. Yodgorlik o'rnatilgan maydonni shahtiliklar "Askarlar maydoni" deb atashadi.

Tavsifi
-------

Yodgorlik balandligi poydevor bilan qo'shib hisoblaganda taxminan 15 metrga yaqin.

Yodgorlik Shahti ishchilarining "G'alabaning 40-yilligi - 40 zarbdor hafta" mehnat haftaligi davomida ishlab topilgan mablag'lari hisobidan qurilgan.

Yodgorlik Ukraina SSR Badiiy jamg'armasining Xarkov haykaltaroshlik fabrikasi tomonidan yasalgan. Yodgorlik mualliflari haykaltaroshlar: xizmat ko'rsatgan rassom, Ukraina SSRning T. G. Shevchenko nomidagi Davlat mukofoti laureati Ya. I. Rik, I. P. Yastrebov, me'morlar: T. G. Shevchenko nomidagi Ukraina SSR Davlat mukofoti laureatlari E. Yu. Cherkasov A. A. Maksimenko, Shaxti shahrining bosh me'mori V. P. Onishchenko.

Haykalda askar qoʻlida avtomat qurol ushlab turgan holda tasvirlangan. Uning yuzi shijoatli va irodali. Jangchining yonida metalldan yasalgan ordenlar joylashtirilgan: G'alaba, Vatan urushi va Shon-sharaf ordenlari.

Majmua Ulug' Vatan urushi to'rt og'ir yilining ramzi bo'lgan to'rtta chiroqni o'z ichiga oladi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Памятник Солдату — освободителю в г. Шахты". 19-mart 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-yanvar 2017-yil.
2. ↑  „Опрос: шахтинцы рассказывают о главных достопримечательностях города". 10-dekabr 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-dekabr 2019-yil.

Havolalar
---------

* Sizning jasoratingiz o'lmas, askar! [G'alaba yodgorligining tantanali ochilishi] / B. Borovik, L. Kuropyatnikova // Leninskoe bayrog'i, 1985-yil 8-may. - 1-bet.
* Shaxti shahridagi ozod qiluvchi askar haykali // Shaxti shahri tarixiy yodgorliklarda: o'lkashunoslik inshosi Архивная копия
* Shaxti shahridagi ozod qiluvchi askar haykali // Shaxti shahridagi Ulug 'Vatan urushi qahramonlari yodgorliklari. - Minalar, 2019. - 50 b. Архивная копия - 40-47-betlar
* Shaxti shahridagi ozod qiluvchi askar haykali Arxivning -dagi Архивная копия // Tarix va madaniyat yodgorliklari / Shaxti shahar madaniyat boshqarmasining rasmiy sayti, 2020-yil
* Shaxti shahrida "Ozod qiluvchi askar" haykalini kapital ta’mirlash muddatidan oldin yakunlanadi Архивная копия