recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Tabiatni himoya qilish**

Tabiatni himoya qilishning baʼzi usullari
-----------------------------------------

Uglerod izingizni kamaytiring. Bu issiqxona gazlari chiqindilarini kamaytirish uchun choralar koʻrishni anglatadi. Buni kamroq haydash, uyda kamroq energiya sarflash va kamroq goʻsht isteʼmol qilish orqali qilishingiz mumkin.Suvni tejang. Suv qimmatbaho resursdir, shuning uchun uni iloji boricha tejash kerak. Buni qisqaroq dush qabul qilish, suv oqadigan kranlarni tuzatish va maysazorni kamroq sugʻorish orqali qilishingiz mumkin. Qayta ishlash va kompost. Qayta ishlash axlatxonalarga tushadigan chiqindilar miqdorini kamaytirishga yordam beradi. Kompostlash poligonlarga tushadigan organik chiqindilar miqdorini kamaytirishga yordam beradi. Barqaror mahsulotlarni sotib oling. Mahsulotlarni sotib olayotganda, qayta ishlangan materiallardan tayyorlangan yoki barqaror tarzda ishlab chiqarilgan narsalarni qidiring. Tabiatni muhofaza qilish bilan shugʻullanadigan tashkilotlarni qoʻllab-quvvatlash. Tabiatni muhofaza qilish bilan shugʻullanadigan koʻplab tashkilotlar mavjud. Siz pul xayriya qilish, koʻngillilik qilish yoki ularning saʼy-harakatlari haqida xabar tarqatish orqali ularning ishini qoʻllab-quvvatlashingiz mumkin.

Tabiatni himoya qilish uchun qilishingiz mumkin boʻlgan baʼzi aniq misollar
---------------------------------------------------------------------------

Daraxt eking. Daraxtlar havo va suvni tozalashga yordam beradi va ular yovvoyi tabiat uchun yashash muhitini yaratadi. Orqa hovlingizda yovvoyi tabiatning yashash muhitini yarating. Buni mahalliy oʻsimliklarni ekish, suv manbalarini taʼminlash va uya qutilarini qurish orqali qilishingiz mumkin. Pestitsidlar va gerbitsidlardan foydalanishni kamaytiring. Pestitsidlar va gerbitsidlar yovvoyi tabiatga zarar etkazishi va atrof-muhitni ifloslantirishi mumkin. Oʻzingizni va boshqalarni tabiatni muhofaza qilish muhimligi haqida maʼlumot bering. Tabiatni muhofaza qilish muhimligini qanchalik koʻp odamlar tushunsa, biz uni himoya qilish uchun harakat qilishimiz mumkin. Tabiatni muhofaza qilish oʻzimizning salomatligimiz va farovonligimiz, shuningdek, sayyoramiz salomatligi uchun muhimdir. Tabiatni muhofaza qilish choralarini koʻrish orqali biz kelajak avlodlar tabiat olamining goʻzalligi va neʼmatlaridan bahramand boʻlishlariga yordam bera olamiz.

Manbalar
--------

* haqidagi qonun)
**Normurod Narzullayev** (taxallusi Narziy) (1934.7.7, Kasbi tumani) — Oʻzbekiston xalq shoiri (2000). Oʻzbekistonda xizmat kursatgan madaniyat xodimi (1984). Oxunboboyev nomidagi Qarshi ped. bilim yurti (1948), Samarqand pedagogika institutining til va adabiyot fakultetini tugatgan (1956). Oʻzbekiston Yozuvchilar uyushmasi raisining birinchi oʻrinbosari (1974), shu uyushmada kotib (1976—81), "Yosh gvardiya" nashriyotida bosh muharrir (1981), "Kamalak" nashriyot-matbaa birlashmasining bosh muharriri (1991—96), shu nashriyot direktori (1996—97). Oʻzbekiston Respublikasi yoshlari "Kamolot" jamgʻarmasining "Yangi asr avlodi" nashriyot-matbaa markazida bosh muharrir (1997-yildan).

Ijodiy faoliyati 1954-yildan boshlangan. Ilk sheʼriy toʻplami — "Suyunchi" (1965). N. "Zarafshon zarlari" (1970), "Ufklarda koʻzlarim" (1973), "Lahza va larza" (1973), "Yogʻdu" (1974), "Nigohlar" (1976), "Sevgi sehri" (1981), "Yaxshilik deb yashayman" (1987), "Anik vaqt" (1989), "Qalbim qatralari" (1994), "Oq farishtam, oppoq farishtam" (1995) va boshqa sheʼriy toʻplamlar muallifi. "Amir Temur haqida qoʻshiq" asari tarixiy mavzuga bagʻishlangan.

N.ning bolalarga atab yozgan "Vatan seni erkalab" (1966), "Shamol ushlagan bola" (1985), "Bosh maydon" (1990) asarlari bolalar dunyosi, ularning begubor olami hakida. N. asarlarida zamon va makon birligi, dunyo va davr tushunchasi ulugʻlanadi, yuksak fuqarolik, samimiyat, burchga sadoqat, vatanga muhabbat, jonajon oʻlka tabiatiga maftunkorlik tuygʻulari yetakchi oʻrinni egallaydi. N.ning koʻp sheʼrlari Koʻshiqqa aylangan. "Shuhrat" medali bilan mukofotlangan (1998).

Manbalar
--------

* Saylanma [2 j.li], 1981—85; Yurt ishqida yonaman, T. 1996; Bola koʻzi bilan koʻring dunyoni, T. 1998; Xalqim, sen bilan qalbim, T. 2000.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Papertniki** — Rossiyaning Moskva viloyati Pushkin tumanidagi qishloq , Ashukino posyolkasi tarkibiga kiradi.

Geografiya
----------

U Moskva viloyatining shimolida, Pushkinskiy tumanining shimoliy qismida, Pushkino shahri markazidan 19 km shimolda va Moskva halqa yo'lidan 34 km uzoqlikda, Talitsa daryosining manbasida joylashgan. Klyazma havzasi. Qishloqda bitta ko'cha bor - Lipovaya, ikkita bog'dorchilik uyushmasi ajratilgan  .

5,5 km sharqda Moskva temir yo'lining Yaroslavl yo'nalishi liniyasi, sharqda 9,5 km - Yaroslavl avtomobil yo'li М8, janubda 5 km - Moskva kichik halqa А107. Eng yaqin aholi punktlari - Gribanovo, Lugovaya va Muranovo qishloqlari. Ashukinskaya va Sofrino temir yo'l stantsiyalari bilan avtobusda bog'langan  .

Tarixi
------

18-asrning umumiy yer tadqiqoti materiallarida u *Papertnikovo qishlog'i* sifatida qayd etilgan .

1862-yildagi "Aholi punktlari ro'yxati" da - Moskva viloyatining Dmitrovskiy tumanidagi 1-lagerning egasining qishlog'i Moskva-Yaroslavl magistralining o'ng tomonida (Yaroslavldan Moskvaga), okrug shahridan 28 milya va Lagerdan 20 mil uzoqlikda, hovuzda, 12 xonadon va 92 aholi (44 erkak, 48 ayol) .

1890-yilgi ma'lumotlarga ko'ra, bu Dmitrovskiy tumanining Mitinskiy volostidagi 89 kishidan iborat qishloq edi .

1913-yilda - 19 xonadon va G'. F. Shilling .

1926-yilgi Butunittifoq aholini ro'yxatga olish materiallariga ko'ra - Moskva viloyati Sergievskiy tumani Sofrinskiy volostining Muranovskiy qishloq kengashi qishlog'i, Yaroslavl magistralidan 6,4 km va Shimoliy temir yo'lning Sofrino stantsiyasidan 5,3 km. aholisi 141 kishi (65 erkak, 76 ayol), 28 ta xonadon bor edi, shundan 25 tasi dehqon .

1929-yildan - Moskva viloyatining Moskva tumanidagi Pushkinskiy tumanidagi aholi punkti. Markaziy Ijroiya Qoʻmitasi va Xalq Komissarlari Sovetining 1930 yil 23 iyuldagi farmoni bilan maʼmuriy-hududiy birlik sifatida tumanlar tugatildi.

Ma'muriy mansublik
1929-1957, 1962-1963, 1965-1994 - Pushkinskiy tumani Lugovskiy qishloq kengashi qishlog'i.

1957-1960-yillar - Mytishchi tumanidagi Lugovskiy qishloq kengashi qishlog'i.

1960-1962-yillar - Kaliningrad viloyati Lugovskiy qishloq kengashi qishlog'i.

1963-1965-yillar - Mytishchi integratsiyalashgan qishloq okrugining Lugovskiy qishloq kengashi qishlog'i.

1994-2006-yillar - Pushkinskiy tumanining Lugovskiy qishloq okrugi qishlog'i .

2006 yildan - Moskva viloyati, Pushkinskiy munitsipal okrugi Ashukino shahar posyolkasi qishlog'i .

Eslatmalar
----------

1. ↑  „д. Папертники". *Публичная кадастровая карта*.  Росреестр. 2015-yil 2-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 31-mart.
2. ↑  „Классификатор адресов Российской Федерации".  Государственный реестр адресов ФНС России. 2015-yil 2-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 31-mart.
3. ↑  „Расписание маршрута № 34 ст. Софрино — Луговая — Воздвиженское".  Государственное унитарное предприятие пассажирского автомобильного транспорта «Мострансавто». 2015-yil 2-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 31-mart.
Merkuriyning bronza semunsiyadagi portreti (miloddan avvalgi 215-211)
**Semuntia** qadimgi Rim vazn birligi, 1/24 libra yoki 1/2 untsiyaga to'g'ri keladi.So'zma-so'z bu atama "yarim untsiya" degan ma'noni anglatadi-lotincha: *semi uncia*. **S**, Ê, **£** belgilari **semuntsiyaning** belgisi bo'lib xizmat qildi. Semunsiyaning og'irligi 13,584 ga to'g'ri keldi.

Nisbatan qisqa vaqt davomida Rim Respublikasida, shuningdek, Italiyaning bir qator shaharlarida bronza semuntiy tanga zarb qilingan. Ikkinchi Puni urushi boshida (miloddan avvalgi 218-202) Rim qo'shinlari bir qator og'ir mag'lubiyatlarga uchradilar. Harbiy xarajatlarni qoplash uchun asosiy valyuta assa og'irligi ikki baravar kamaytirildi. Shunga ko'ra, zarb qilingan semunsiyalar (1/24 assa) ularning vaznli hamkasbiga mos kelmadi.

Semunsiyani zarb qilish nihoyat miloddan avvalgi 180 yilda to'xtatildi.

Manbasi
-------

1. ↑  „Романо-кампанские монеты и ранняя республика" (ru). 2008-yil 24-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2010-yil 8-oktyabr.
**Paport** — Rossiyaning Novgorod viloyati Borovichi tumanidagi qishloq. Peredskiy qishloq posyolkasiga kiritilgan .

Geografiya
----------

Qishloq Novgorod viloyatining janubi-sharqiy qismida, Valday tog'ida, janubiy tayga subzonasida, Beloruchka daryosining o'ng qirg'og'ida, 49N 49Н-0209 avtomagistrali bo'ylab, 2000 m masofada joylashgan. tumanning ma'muriy markazi Borovichi shahridan shimoliy-sharqda taxminan 2 kilometr (to'g'ri chiziqda). Mutlaq balandligi dengiz sathidan 98 metr .

### Iqlim

Iqlimi mo''tadil kontinental, nam, yozi salqin qisqa va qishi nisbatan yumshoq. Eng sovuq oyning (yanvar) oʻrtacha uzoq muddatli harorati -9 °C (mutlaq minimal -54°S), eng issiq oyning (iyul) oʻrtacha harorati 17,4°S (mutlaq maksimal -35°S). Ayozsiz davr 125 kun davom etadi. O'simliklarning faol vegetatsiya davrining davomiyligi 4 oydan ortiq. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 553 mm ni tashkil qiladi, shundan 70% ga yaqini issiq davrga toʻgʻri keladi. Barqaror qor qoplami dekabr oyining boshidan aprel oyining boshigacha oʻrtacha 5 oy davom etadi  .

### Vaqt zonasi

Деревня Папорть, как и вся Новгородская область, находится в часовой зоне МСК (московское время). Смещение применяемого времени относительно UTC составляет +3:00[5].

Aholi
-----

Ahololi soni: 2010 yil - 60.

### Milliy kompozitsiya

2002-yilgi aholini ro'yxatga olish natijalariga ko'ra, ruslar milliy aholi tarkibidagi 39 kishining 100% ni tashkil etdi.

Eslatmalar
----------

1. 1 2  „Схема территориального планирования Боровичского муниципального района Новгородской области".  Федеральная государственная информационная система территориального планирования (ФГИС ТП).

[*sayt ishlamaydi*]
2. ↑  Приказ Министерства природных ресурсов Российской Федерации от 28 марта 2007 г. № 68 «Об утверждении Перечня лесорастительных зон и лесных районов Российской Федерации»
3. ↑  „Paport’" (en).  GeoNames. 2022-yil 7-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 7-aprel.
4. ↑  *Коряков Ю. Б.* „База данных «Этно-языковой состав населённых пунктов России»". 2016-yil 14-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 19-mart.
**Semyon Mixaylovich Budyonniy** Sovet otliq askari,Rossiya fuqarolar urushi, Polsha-Sovet urushi va Ikkinchi jahon urushi yillarida harbiy qoʻmondon va siyosatchi boʻlgan.

Biografiyasi
------------

Semyon Mixaylovich Budyonniy janubiy Rossiya imperiyasining Don Qozoq viloyatidagi (hozirgi Rostov viloyati) Salsk shahri yaqinidagi Kozyurin fermasida kambagʻal dehqon oilasida tugʻilgan. U Don Qozoqlar hududida oʻsgan boʻlsa-da, Budyonniyning oilasi Voronej viloyatidan boʻlgan etnik ruslar edi. Semyon Mixaylovich Budyonniy 1903-yilning kuzigacha Rossiya imperiyasi armiyasi safiga chaqirilgunga qadar u turli xil kasblarda faoliyat yuritdi misol uchun: fermer, doʻkondor, temirchi shogirdi, bugʻ mashinasida haydovchi boʻlib ishladi. Budyonniy 1903-yilda Rossiya imperiyasi armiya safiga chaqirilgan. Birinchi jahon urushi]], Avliyo Georgiy xochi ordenining toʻrtta darajasini olgan. Rossiyada fuqarolar urushi boshlanganda Budyonniy bolsheviklar gʻalabasida muhim rol oʻynagan 1-otliqlar armiyasiga asos soldi. Budyonniy urushda koʻrsatgan jasorati bilan mashhur boʻldi va bir qancha mashhur vatanparvarlik qoʻshiqlarining mavzusiga aylandi .

Birinchi jahon urushi yillarida Budyonniy Daniyaning Xristian IX 18-Severskiy dragun polkining Sharqiy jabhadagi Kavkaz otliq diviziyasida 5-eskadronning ofitseri boʻlgan. U Bjezina yaqinidagi nemis taʼminot kolonnasiga qilgan hujumi bilan mashhur boʻldi va Avliyo Georgiy xochi ordeni, 4-darajasiga ega boʻldi.
1925-yilda Semyon Mixaylovich Budyonniy temiryoʻlchining qizi, qoʻshiqchi Olga Stefanovna Mixaylova bilan turmush qurdi. Ular turmush qurgandan soʻng, Olga Moskva konservatoriyasiga oʻqishga kirdi, 1930-yilda oʻqishini tugatdi, keyin *Bolshoy* teatriga ishga kirdi. 1937-yilning
Avgustoyida Semyon Mixaylovich Budyonniy
Olga Stefanovna Mixaylova bilan ajrashdi va Olganing 33 yoshli jiyani Maria Vasilevna bilan turmush qurdi va umrining soʻngiga qadar Maria Vasilevna bilan yashadi, ularning 2 oʻgʻil farzandi Sergey, Mixayl va Nina ismli qizi boʻgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Simon Sebag Montefiore, Stalin: The Court of the Red Tsar (2003), p. 331,
2. ↑  Budyonny, Semyon*. The Path of Valour*. Moscow: Progress Publishers, 1972.
3. ↑  Ciliga, Ante*. The Russian Enigma*. London: Ink Links, 1979 — 65–66 bet. ISBN 0-906-13322-X.
4. ↑  „A Legendary Marshal and His… Women" (2016-yil 24-dekabr).
5. ↑  Vasilieva*. Kremlin Wives* — 92–94 bet.
**Malta kaltakesagi** ( lotincha: *Podarcis filfolensis* ) - sudralib yuruvchi hayvon.

Tavsif
------

Kichik kaltakesak. Tana uzunligi 6,5 sm gacha, dum uzunligi tana uzunligidan taxminan ikki baravar ortiq.

Rangi juda o'zgaruvchan kulrang va jigarrangdan yashil ranggacha bo'lgan turli xillarini uchratish mumkin. Odatda tanasining orqa tomonida tartibsiz shakldagi kichik qora dog'lar va uzunasiga ketgan chiziqlar bor. Yonlarda quyuq to'r naqsh ko‘zga tashlanadi. Tananing pastki qismi sariq, to'q sariq yoki qizil. Erkaklar yorqinroq rangga ega, urg'ochilar asosan jigarrang.

Turlarning yashash joyi - O'rta yer dengizidagi Malta arxipelagi va Pelagik orollari. Malta va unga tutash kichik Filfla, Gozo, Linosa, Lampione va boshqa orollarda uchraydi.

Kaltakesaklar chakalakzorlarda, qoyalarda, binolar devorlarida, toshloq joylarda yashaydi. Bundan tashqari ekin maydonlarida, yaylovlarda va bog'larda ko‘rish mumkin. 

U hasharotlar va boshqa umurtqasiz hayvonlar bilan oziqlanadi, shuningdek , o'simliklarning gullari hamda mevalarini ham iste'mol qilishi mumkin. Turlar orasida kannibalizm qayd etilgan.

Ko'payish juda kam o'rganilgan. Erkaklar o'z hududlarini boshqa erkaklardan himoya qiladi. Juftlanish bahorda sodir bo'ladi. Urg'ochilar 1-2 ta tuxum qo'yadi, undan bolalar iyul - avgust oylarida chiqadi.

Tasniflash
----------

Turning rangi va o'lchami bilan farq qiluvchi 5-6 kichik turlari bor. 

**Kichik turlar:**

* *Podarcis filfolensis maltensis* - Malta, Gozo va Komino orollarida yashaydi. Rangi odatda yashil, ba'zan dog'li.
* *Podarcis filfolensis filfolensis* eng katta kenja turi bo'lib, Filfla orolida yashaydi. Ko'k va yashil dog'lar bilan quyuq qora rangga ega.
* *Podarcis filfolensis kieselbachi* Sent-Pol orollari uchun endemik hisoblanadi. Rangi har xil: jigarrang, kulrang, qora dog'lar va to'q sariq qorin bilan.
* *Podarcis filfolensis generalensis* Gozoning gʻarbiy sohilidagi qoʻziqorin qoyasining endemik turi. Qizil qorin va moviy chiziqlati bor.
* *Podarcis filfolensis laurentimulleri* - Linosa va Lampione orollarida uchraydi.

Oltinchi kichik tur Kominotto orolida mavjud deb ishoniladi.

Xavfsizlik holati
-----------------

Populyatsiyaning tarqalish maydoni 5 ming km² dan kamroq, ammo turga eng past xavf bilan ( *LC* ) muhofaza maqomi berilgan. Ularning soni barqaror, lekin ba'zi joylarda yashash joylarining buzilishi tufayli kamayib bormoqda. Ba'zi populyatsiyalar (masalan, Lampione orolida) ham xavf ostida bo'lishi mumkin, chunki ularning tarqalish maydoni juda kichik orollar bilan cheklangan. Turlarning yashash muhitining bir qismi qo'riqlanadigan hududdir.

Manbalar
--------

1. ↑  Wildlife of the Maltese Islands, BirdLife Malta and Nature Trust, 1995
2. ↑  Nature in Gozo, BirdLife Malta, 2007
3. ↑  „IUCN Red List. *Podarcis filfolensis*". 2009-yil 18-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2009-yil 15-iyul.
**Seo Bok Xyun** (1983-yil 10-iyunda tug'ilgan) - janubiy koreyalik jurnalist va JTBC Newsroomning sobiq boshlovchisi .

Seo Koreya universitetida sotsiologiya bo'yicha bakalavr darajasini tamomlagan .

U MBNdagi faoliyatini 2010-yilda JTBC ga ketishidan oldin uning ijtimoiy masalalar bo'limida muxbir sifatida boshlagan . U Sevol paromidagi halokatni yoritishi orqali ma'lum bo'ldi va u yerda tarmoqni qidirishni yoritish uchun uch oy qoldi. Shundan so'ng, u 2015 yil iyul oyida rotatsiya jadvali doirasida JoongAng Ilboga ko'chib o'tdi , keyin 2016 yil iyul oyida JTBCga qaytib keldi. Keyin u Mir va K-Sport fondlarida dastlab tergov qilish uchun tayinlangan maxsus hisobot guruhining bir qismi bo'ladi. Ammo, keyinchalik Choy Sun Silning siyosiy ishlarga aralashgani haqidagi dalillarni topdi .

Seo 2019-yil dekabr oyida o‘sha paytdagi bosh direktor va amaldagi bosh direktor Son Suk Xining iste’foga chiqish qaroridan keyin JTBC Newsroom’ning yangi boshlovchisi etib tayinlandi.  U Sohn tomonidan bir necha bor o'z iltimosini bajarishga ko'ndirgan edi, chunki u Seoni ramziy ustun va ishonchli jurnalist sifatida ko'radi, ammo oldingi taqdimot tajribasi bo'lmagan. U o‘z faoliyatini 2020-yil 6-yanvarda boshlagan , Janubiy Koreyaning eng yosh yangiliklar dasturining eng yosh bosh boshlovchisi.  U 2021-yil 4-iyun kuni JTBC News’ning navbatdagi keng ko‘lamli qayta tashkil etilishidan keyin Newsroomni tark etdi.

Hayoti:
-------

Seo Bok Xyun (1983 yil 10 iyunda tug'ilgan) -Chonchu shahrida. janubiy koreyalik jurnalist va JTBC Newsroomning sobiq boshlovchisi .

U 2015-yilda JoongAng Ilbo muxbiri sifatida xizmat qilganida uylangan .

Mukofotlari:
------------

U Oskar mukofotiga sazovor bo'lgan "Parazit "filmida muxbir sifatida Kamo rolini ijro etgan va hamkasblari tomonidan hazil bilan "Oskar aktyori" deb atalgan.

1. ↑  [Httpps://en.m.wikipedia.org „Seo Bok Xyun"].
Сергей Землянский, режиссер-хореограф **Sergey Zemlyanskiy, rejissyor-xoreograf**
**Zemlyanskiy Sergey** 1980-yil15-iyun.Rejissor-xoreograf,Yangi plastik drama so'zsiz yo'nalish asoschisi,o'qituvchi.Dramaturgiya,o'ziga xos musiqa,xoreografiya elementlari va aktyor bilan ishlashning jismoniy ekspressivligiga yangicha qarashdan foydalangan holda so'zsiz spektakllar muallifi.

**Biografiya**

Chelyabinsk shahrida tug'ilgan.2002-yilda Chelyabinsk davlat madaniyat va san'at akademiyasining xoreografiya fakultetini(kurs magistri Viktor Ivanovich Panferov) o'qituvchi-xoreograf mutaxassisligi bo'yicha tamomlagan.

To'rtinchi kursda u Yekaterinburgga,Tatyana Baganovaning"Viloyat raqslari"teatriga taklif qilindi va u yerda besh yil davomida raqqosa bo'lib ishladi.

Raqqos sifatida u chet el xoreograflari bilan ishlagan: "Yo'lda" spektakli rejissyor J.Schlemer(Germaniya),Anouk Van Deyk (Gollandiya)tomonidan sahnalashtirilgan"STAU"spektakli, loyiha 2004 yil iyul oyida amalga oshirilgan. Moskvada.

O'z spektakllarining rejissyori
-------------------------------

* **"Ona dala"** Teatr filiali Pushkin, Premyera: 2012 yil 9 oktyabr
* **Kameliyali xonim** (Pushkin teatri, 2013) )
* Teatr instituti talabalarining **"Qish"** *bitiruv spektakli.* *B.* ***Shukina,** kurs ustasi A.* *LEKIN.* *Koruchekov.*
* **"Lo'lilar"** so'zsiz she'r. B. Shchukin nomidagi teatr institutining IV kurs spektakli, kursning badiiy rahbari A. A. Koruchekov. 2016 yil

Manbalar
--------

* http://www.ermolova.ru/theater/creators/view/144/
*
**Parviz Parastuiy** —(forscha-پرویز پرستویی) Eronlik aktyor 1955-yil 24-iyunda Hamadonda fermer oilasida tugʻilgan. U uch yoshligida ota-onasi bilan yaxshi hayot kechirish uchun Tehronga koʻchib ketishadi. U oʻn besh yoshida rejissyor Bahrom Beyzayning teatr sahna guruhiga qoʻshilish bilan boshlaydi.

Keyinchalik u Kouch teatr guruhiga aktyor Behzod Faraxani orqali qoʻshildi. U koʻp yillar davomida bolalar va yosh kattalarning intellektual rivojlanishi institutida chiqish qildi. Parastuiy 19 yoshida biologiya boʻyicha oʻrta maktab diplomini oldi va 20 va 21 yoshida „Kiosk" va „Submitters" dagi chiqishlari uchun yoshlar saroyidan mukofotlarga sazovor boʻldi. Tashkil etilganidan keyin Eron Islom Respublikasi, u dramatik sanʼat boʻyicha Madaniyat va Islomiy rahbarlik vazirligidan ilmiy darajaga ega boʻldi va doimiy aktyor boʻlishdan oldin sud qabulxonasi sifatida ishladi.

Faoliyati
---------

Uning kinodagi birinchi chiqishi „ Oshiqlar mamlakati" filmida boʻlgan(1984) "Sevishganlar uchrashuvi ", ushbu roʻli uchun u 28 yoshida Tehrondagi „Fajr" xalqaro kinofestivalida „Ikkinchi plandagi eng yaxshi aktyor" nominatsiyasida faxriy diplom bilan taqdirlangan. Oʻshandan beri u komediyadan tortib turli janrdagi koʻplab filmlarda bosh rolni ijro etgan. drama, shu jumladan , Eronda koʻp yillar davomida taqiqlangan "Qor odam "(1995) („Qor odam") filmidagi kamtar, ammo ishonchli Javad, „Leyli men bilan" (1996) („Leyli men bilandir") nomli munozarali filmdagi travmatofobik firibgar Sodiq Meshkini. „Farj" kinofestivalining bosh roldagi eng yaxshi aktyori uchun faxriy diplom, „Oʻzgargan odam" nomli noyob, ommabop va tanqidiy komediya filmida uni ishga qabul qilmaydigan kir yuvish vositalarini ishlab chiqaruvchi kompaniyaning tanasida miyasi qoʻyilgan olim.(1998) (Notoʻgʻri odam), Eron-Iroq urushining sobiq qoʻmondoni Haj Kazem, „ Shisha agentligi" filmida (1998), bu unga „Fajr" kinofestivalining eng yaxshi bosh rol ijrochisi uchun birinchi „Kristal Semurg" mukofotini keltirdi. Uning "Qizil lenta "(1999) filmidagi ijrosi ham diqqatga sazovor. Uni dunyoga tanitgan film bu „ Kaltakesak" (2004) komediyasi boʻlib, u qamoqdan qutulish uchun mulla kiyimida qochoq oʻgʻri rolini oʻynagan. U „Fajr" kinofestivalidagi ijrosi uchun hakamlar hay’atining maxsus mukofotiga sazovor boʻldi. Majid Majidiyning „ Tol daraxti" asarida(2005) filmida u yana koʻrish imkoniyatiga ega boʻlganida xotinidan boshqasini sevib qolgan koʻr odamni oʻynadi. U „Fajr" kinofestivalidagi ushbu filmdagi roli uchun „Eng yaxshi erkak roli" uchun ikkinchi „Kristal Semurg" mukofotini, „Ota nomi bilan" (2006) filmidagi ijrosi uchun esa „Burlur Semurg" mukofotini „Eng yaxshi bosh roldagi erkak roli" uchun qo‘lga kiritdi. Parastuiy, Dovud Mir-Bag‘iriy , Kamol Tabriziy , Muhammad Rizo Honarmand , Ibrohim Xotamikiya , Fereydun Jeyroniy , Ahmad Rizo Darvish va Majid Majidiy kabi eron kinosining eng zoʻr rejissyorlari bilan ishlagan.

Manbalar
--------

1. ↑  [ „Parviz Parastui
Biography"]. Qaraldi: 2022-yil 13-dekabr.
2. ↑  „Hamshahri. Retrieved on 11 November 2015.". Qaraldi: 2022-yil 13-dekabr.
**Pensilvaniya** nilufari yoki dauriya nilufari (lotincha: *Lílium pensylvánicum*) — bir urug‘pallalilar sinfi liliyadoshlar oilasiga mansub bir pallali gulli oʻsimlik turi. Liliya turkumining *Isolirion* kenja turkumiga kiritilgan.

Nomi
----

Pensilvaniya nilufarlari birinchi marta 1805–yilda Jon Ker tomonidan "*Lilium pensylvanicum*" nomi bilan tasvirlangan. Kehr bu o'simlikka "pensilvanicum" nomini berdi, lekin bu tur Shimoliy Amerikada tabiiy ravishda o‘smaydu. 1809–yilda olim o‘simlik nomini *Lilium dauricum* - "Daurian" deb o'zgartirishga harakat qildi. Ushbu nom ko‘plab adabiyotda uchraydi. Biroq, ICBN ma'lumotlariga ko'ra, *Lilium pensylvanicum nomini* rad etish uchun hech qanday sabab yo'q, shuning uchun nilufar nomi o‘zgarishsiz qoldi. Mahalliy aholi uni Sardana deb ham atashadi.

Botanika tavsifi
----------------

Balandligi 1,4 m ga yetadigan ko'p yillik o‘t o'simlik. Poyasi qattiq, burchaksimon, yashil, ba'zan jigarrang, oq rangli tuk bilan qoplangan. piyozcha katta, diametri 7 sm gacha, sharsimon, oq, o'tkir qobiqli.

Barglari soni 20-50 ta gacha, oʻsimtasimon, naysimon, uzunligi 18 sm, pastki qismi gorizontal, ustki qismi poyaga yopishgan.

Gullari tik, bir oʻsimlikda 1-5 dona, diametri 12,5 sm gacha, uzunligi 10 sm gacha boʻlgan 6 ta gultojibarg boʻlaklari boʻlib, ulardan uchtasi tashqi (sepals) uchta ichki qismida. Tojibarglar qizil-to'q sariq, tagida sariq, binafsha-jigarrang dog'lar bilan qoplangan, silliq. 

Mevasi tuxumsimon, burchaksimon kapsula, tepasi yassilangan, taxminan 5x2 sm.

Shimoliy Amerikada *Isolirionning* yana bir turi, Filadelfiya nilufari ( *Lilium philadelphicum* deb ham ataladi) ba'zan Daurian nilufari bilan adashtiriladi.

Tarqalish
---------

Daurian nilufar yovvoyi tabiatda Sharqiy Sibir va Uzoq Sharqda (Rossiyada - Yakutiya, Amur viloyati, Xabarovsk, Kamchatka, Primorsk o'lkasi, Saxalin), shuningdek, Xitoy, Mo'g'uliston va Shimoliy Koreyada o'sadi.

Qo'llanilishi
-------------

Ushbu turdagi nilufar manzarali o'simlik sifatida keng o'stiriladi. Bir nechta bog‘ navlari yaratilgan.

  

Daurian nilufarining lilium bulboflorium va dog'li nilufar bilan sun'iy ravishda o'stirilgan duragaylari - *Aurantiacum*, *Cloth of Gold*, *Sensation* va *Tottenhami deb ataladi*.

  

Andoza:Таблица12222

### Sinonimlar

* Lilium bulbiferum subsp. dauricum (Ker Gawl.) Baker, 1871
* Lilium bulbiferum var. wilsonii (T.Moore) Baker, 1873
* Lilium catesbaei Kunth, 1843, nom. illeg.
* Lilium dauricum Ker Gawl. 1809
* Lilium formosum Lem. 1865
* Lilium maculatum subsp. dauricum (Ker Gawl.) H.Hara, 1963
* Lilium maculatum var. dauricum (Ker Gawl.) Ohwi, 1965
* Lilium sachalinense Vrishcz, 1968
* Lilium spectabile Link, 1821
* Lilium umbellatum hort. ex Baker, 1875, nom. illeg.
* Lilium wilsonii T.Moore, 1868

Eslatmalar
----------
**Abu Ubayda ibn al-Jarroh** **yurishi**, shuningdek, B**aliqlar yurishi** yoki **al-Xabtga bostirib kirish** nomi bilan ham tanilgan, hijriy 8-yilning 7-oyida (milodiy 629-yil oktyabr) boʻlib oʻtgan. Ba'zi ulamolarning fikricha esa hijriy 7-yillning 4-oyida sodir bo'lgan.

Yurishi
-------

Keyingi oyda Muhammad Abu Ubayda ibn Jarrohni 300 kishi bilan Madinadan besh kecha-kunduz yo'lda yetib borish mumkin bo'lgan, dengiz qirg'og'idagi al-Xabatda yashovchi Juhayna qabilasiga hujum qilish va Quraysh karvonini kuzatish uchun yuborgan. Dushman kelganini eshitgan qabila a'zolari qochib qolgan va shu sababli o'rtada jang bo'lmagan.


1. ↑  *Atlas Al-sīrah Al-Nabawīyah*. 2014-yil 17-dekabrda qaraldi.
2. ↑  *The Life of Mahomet and History of Islam to the Era of the Hegira*. 2014-yil 17-dekabrda qaraldi.
3. ↑  *Atlas Al-sīrah Al-Nabawīyah*. 2014-yil 17-dekabrda qaraldi.
4. ↑  *Atlas Al-sīrah Al-Nabawīyah*. 2014-yil 17-dekabrda qaraldi.
5. ↑  „List of Battles of Muhammad". 2011-yil 26-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2011-yil 29-aprel.
6. ↑  *The Sealed Nectar*. 2014-yil 17-dekabrda qaraldi.
| Mutaxassislik | adabiy va ijtimoiy-siyosiy jurnal |
| Davriylik | oylik |
| Til | rus |
| Bosh muharrir | A. M. Evreinova B.B. Glinskiy |
| Taxririyat manzili | Sankt-Peterburg |
| Mamlakat | Rassiya |
| Nashriyotchi | A. V. Sabashnikova |
| Nashr tarixi | 1885 yildan 1898 yilgacha |
| Tashkiletilgan sana | 1885-yil |

«Severnyy vestnik» — rus adabiyoti jurnali, 1885—1898 yillarda Sankt-Peterburgda nashr etilgan.

Tarix
-----

"Severny Vestnik" jurnali 1885 yildan beri Antonina Sabashnikova tomonidan nashr etilgan, tahririyati Anna Evreinova. 1884-yilda "Otechestvennye zapiski" yopilgach, jurnal N.K.Mixaylovskiy boshchiligidagi bir guruh populistlar uchun boshpana bo‘ldi.

G. I. Uspenskiy, V. G. Korolenko, A. P. Chexov, K. M. Stanyukovich, A. P. Golubev, I. A. Golishev, S. P. Pobedonostsev, A. G. Timofeev va oʻsha davrning boshqa taniqli adiblari.

"Aktsiyadorlar" guruhlari: 1890-1891 yillarda jurnalga haqiqatda rahbarlik qilgan A. A. Kaufman, M. I. Sveshnikov va B. B. Glinskiy. Shu bilan birga, "nazorat ulushi" taniqli peterburglik o‘qituvchi, yozuvchi va tarjimon L. Ya. Gurevichning qiziga tegishli bo‘lib, u o‘z huquqlarini faylasuf va tanqidchi A. L. Volinskiyga topshirgan:

1891 yilda Glinskiy "Severny Vestnik" ni tark etishga majbur bo'ldi, uning o'rniga L. Ya. Gurevich keldi va Volinskiy jurnalni "to'liq va bo'linmas mulkka" oldi, bu uning yo'nalishini keskin o'zgartirishni oldindan belgilab berdi.

1890-yillardan boshlab jurnal dekadentlar organiga aylandi, unda D. S. Merejkovskiy, K. D. Balmont, Z. N. Gippius, F. K. Sologub, N. M. Minskiy va boshqalar faol hamkorlik qildilar.
**Seyyid Muhammad Ali Amin** — **Seyid Muhammad Amin Xurosoniy** ( hijriy 1336 yilda Sabzevarda tugʻilgan) — Erondan kelgan shia taqlidiga mansub hokimiyat vakillaridan biridir. Uning dissertatsiyasi 2007 yilda nashr etilgan. Uning idorasi axborot bazasiga ko‘ra, uning chet el huquqshunosligi va tamoyillari kursi ko‘p yillardan beri Faiziya maktabida o‘tkazib kelinmoqda. Shuningdek, u har haftaning payshanba kunlari Tehron-Pars shahridagi Xatam-ul-Anbiya Jome masjidida Tehron ulamolari uchun islom fiqhi va asoslaridan dars o‘tkazadi. U ilgari Tehron va Xuroson Razaviy tumanlaridan Rahbarlik Ekspertlar Assambleyasining ayrim saylov davrlarida nomzod bo‘lgan, ammo yetarlicha ovoz to‘play olmagan. Seyyid Muhammad Amin Xurosoniy 14 yil davomida Ray shahrining vaqtinchalik imomi edi.

tarjimai holi, kundalik
-----------------------

Seyyid Muhammad Amin 1336-yilning 20-bahmanida Razaviy Xuroson viloyatining Sabzevar shahrida dindor oilada tug‘ilgan. Uning otasi Seyid Alinqi Amin mintaqaning mashhur va nufuzli ulamolaridan biri edi. Seyid Muhammad Aminning oilasi u yoshligida Tehronga ko‘chib kelishgan. O'rta maktabni tugatib, matematika bo'yicha diplomni qo'lga kiritgach , diniy ilmlarni o'rganish boshladi va seminariya kurslarida jiddiy shug'ullanadi. Qumda oliy bosqichni tamomlab, tashqi kursga kirdi va 14 yildan keyin ijtihod darajasigach erishdi. 1375 yildan beri Qum seminariyasining Fayziya maktabida fiqhdan tashqari va asossiz mavzulardan dars beradi. Bu davrda uning tashqi ishlar tamoyillari haqidagi ma’ruzalari 8 jildda nashr etilgan.

Kompilyatsiyalar
----------------

Uning asarlari 70 jildga yaqin bo‘lib, shundan 20 tasi arabcha. Ba'zi ishlar:

**Arab tilida:**

* Ali al-Arva al-Vagtining izohlari
* Al-Hoshieh Ali Tahrir al-Vasila
* Sud va ash-shahodat kitobi
* lug'at asoslariga oid risola
* Al-Qat va Al-Zhan haqida risola
* Al-baraeh va al-ashtag'al haqida risola
* Al-Muxastar an-Nafi fi al-fasaha va al-Balaga
* Mag'niyning to'rtinchi bobining tavsifi
* Siyutiy kitobining tavsifi
* Grammatikaning adekvatligi

---

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| * رساله توضیح المسائل
* مجموعه استفتائات
* مناسک حج
* احکام جوانان
* احکام خانواده
* احکام مسجد و نماز جماعت
* آداب احکام و اسرار نماز جمعه
* معارف و اسرار حج تمتع
* فلسفه عمره مفرده
* بررسی اندیشه‌ها
 | * ولایت و امامت
* گفتار فاطمی
* گفتار مهدوی
* شرح اسماءالحسنی
* شرایط و اوصاف قیامت
* آسیب‌شناسی نظری و عملی
* ناهنجاری‌های رفتاری
* تفسیر سوره حمد
* تفسیر سوره جمعه
 | * تفسیر سوره منافقون
* تفسیر سوره یس
* تفسیرسوره حج
* تفسیر سوره مومنون
* تفسیر سوره واقعه
* تفسیر سوره الرحمن
* تفسیر دو سوره قدر و توحید
* شرح دعای ندبه
* شرح خطبه متقین

  |

*

Tashqi havola
-------------

Tashqi havola
-------------

* Rasmiy veb-sayt
* Ekspertlar assambleyasi veb-saytidagi saylovga nomzodlar haqidagi ma’lumotlar sahifasi

1. ↑
2. ↑  „arxiv nusxasi". 2020-yil 23-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 1-dekabr.
**Shahankuh** — Eronning Isfaxon viloyati gʻarbidagi Fereydunshahr shahridan 20 kilometr janubi-gʻarbda joylashgan togʻ. Balandligi 4040 metr boʻlgan Shahankuh Isfahon viloyatidagi eng baland togʻ hisoblanadi. Zagros togʻlarida joylashgan va umumiy shimoli-gʻarbiy-janubiy-sharqiy yoʻnalishda va boshqa Zagros togʻlariga deyarli parallel ravishda choʻzilgan Shahankuhning oʻrtacha kengligi taxminan 3 kilometr va uzunligi deyarli 20 kilometrni tashkil qiladi.

Etimologiya
-----------

„Shahankuh" ikki soʻzdan tuzilgan, „shahan" va „kuh". „Shahan" „podshohlar" maʼnosini bildiradi va „shoh" maʼnosidagi „shoh" va „an" koʻplik qoʻshimchasi yordamida yasalgan. „Kuh" esa „togʻ" maʼnosini bildiradi. Shuning uchun „Shahankuh" forschada „shohlar togʻi" degan maʼnoni anglatadi.

Geologiyasi
-----------

Eronning Sanandaj-Sirjon geologik-struktura zonasida joylashgan Shohankuh asosan boʻr davri ohaktoshlaridan iborat.

Iqlimi
------

Shahankuh baland togʻ boʻlib, qishi sovuq, yozi salqin, togʻli sovuq iqlimga ega. Oʻrtacha yillik harorat 5-10 °C va oʻrtacha yillik yogʻingarchilik 800 dan 1000 millimetrdan ortiq.

Oʻsimlik va hayvonot dunyosi
----------------------------

Ravon, echki tikan, togʻ pistasi, yovvoyi oʻsimliklar togʻda oʻsuvchi oʻsimliklar turli tuman ekanidan dalolat beradi. Hayvonlardan boʻz boʻri, choʻchqa, sirtlon, togʻ echkisi, yovvoyi mushuk, qoʻngʻir ayiq, tulki bor. Bedana, boyqush va burgutlar bu togʻ yonbagʻrida yashovchi qushlardir.

Manbalar
--------

1. ↑  Comprehensive Map of Iran, Microsoft Encarta Interactive World Atlas 2001, Microsoft Corporation
2. ↑  Geological Map of Iran, National Geoscience Database of Iran, www.ngdir.ir
**Butunjahon teatr kuni** (inglizcha: *) — har yili 27-martda butun dunyoda nishonlanadigan barcha teatr xodimlarining xalqaro kasb bayrami. Ushbu bayram anʼanaviy tarzda "Teatr xalqlar oʻrtasidagi oʻzaro tushunish va tinchlikni mustahkamlash vositasi" shiori ostida oʻtkaziladi.*

XTK (xalqaro teatr kuni) nishonlanishi, tarixi va tavsifi
---------------------------------------------------------

"Butunjahon teatr kuni" 1961-yilda UNESKO qoshidagi Xalqaro Teatr Instituti (XTI) (fr. Institut international du théâtre) IX Kongressi delegatlari tashabbusi bilan tashkil etilgan. (1948-yilda Pragada (Chexoslovakiya) joriy etilgan). Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi 1959-yildan boshlab , SSSR poytaxti Moskvada Butunrossiya teatr jamiyati negizida Xalqaro teatr institutining Sovet milliy markazi tashkil etilgan paytdan boshlab XTI aʼzosi hisoblanadi.

„Teatr kuni" — teatr xodimlarining kasb bayrami: aktyorlar, teatr rejissorlari, produserlar, yorugʻlik boʻyicha texniklar, ovoz muhandislari, montajchi va hatto chiptachilar va garderob xizmatchilari — 1933-yil 23-yanvarda buyuk rus teatr rejissori va aktyorlik oʻqituvchisi Konstantin Sergeevich Stanislavskiy Moskva badiiy teatrining kiyim-kechak xizmatchilari sexiga yozgan maktubida: Spektakl teatr binosiga kirganingizdan boshlanadi, degan. Siz kiruvchi tomoshabinlarni birinchi boʻlib kutib olasiz. Bu iqtibos oxir-oqibat "Teatr ilgichdan boshlanadi "iborasiga aylandi, bu quyidagilarni anglatadi: teatrda ikkinchi darajali rollar va kasblar yoʻq.

Teatr sanʼati ixlosmandlari uchun „Teatr kuni" ham chinakam bayramdir, chunki „madaniyat saroylarida" har xil bayram tadbirlari, turli teatr festivallari shu kunda boʻlib oʻtadi va ayrim teatrlar yangi spektakllarning premyeralarini taqdim etishga harakat qiladilar.

Rossiya Federatsiyasida „Butunjahon teatr kuni" rasmiy davlat maqomiga ega emasligiga qaramay, Rossiya Federatsiyasining hokimiyati amaldorlari ushbu kun bilan mamlakat teatrlari xodimlarini tabriklaydilar. Baʼzi hudud hokimiyatlari teatr xodimlarini faxriy yorliqlar, pul mukofotlari, minnatdorchilik va qimmatbaho sovgʻalar bilan taqdirlaydi, ammo bunday holatlar kam uchraydi.

„Teatr kuni" dam olish kuniga toʻgʻri kelmasa, dam olish kuni hisoblanmaydi.

Yana qarang
-----------

* Madaniyat xodimlari kuni (Rossiya)
* Butun Ukraina madaniyat xodimlari va xalq ijodiyoti ixlosmandlari kuni

Manbalar
--------

1. ↑  Vsemirniy den teatra — 27 marta. Istoriya i osobennosti prazdnika v proekte Kalendar Prazdnikov
2. ↑  Stanislavskiy K. S. Sobr. soch. T. 8. M. 1961
3. ↑  Teatr nachinaetsya s veshalki. Stanislavskiy
4. ↑  Gubernator Aleksey Gordeev pozdravil voronejsev s Dnem teatra — Kultura · VRN
5. ↑  Murat Zyazikov pozdravil deyateley teatra s professionalnim prazdnikom — 27 Marta 2008 — INGUSHETIA}
6. ↑  „Saratovskaya GTRK / V Den teatra nagrajdali luchshix". 2015-yil 2-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 31-may.

Havolalar
---------

* Bayram taqvimida Jahon teatr kuni.
**Pitsunda qaragʻayi** (lotincha: *Pinus brutia*) — Kavkazning qora dengiz sohilida oʻsadigan qaragʻay (Pinaceae) oilasiga mansub qaragʻay (Pinus) jinsining katta daraxti. Qaragʻay nomi Abxaziyaning Pitsunda shahridan kelib chiqqan.

Zamonaviy adabiyotda u odatda alohida tur sifatida ajralib turmaydi, balki Sharqiy Oʻrta yer dengizi va yaqin Sharq sohillarida keng tarqalgan Kalabriya (turk) qarag'ay (Pinus brutia) turi sifatida qaraladi.

Tarqatish va ekologiya
----------------------

Asosan, Pitsunda qaragʻayi zamonaviy Abxaziya hududida oʻsadi. Bunday qaragʻayning dunyodagi eng katta bogʻi Abxaziya Respublikasining Pitsundo-Myusserskiy qoʻriqxonasida oʻsadi — 4000 gektar. Rossiya Federatsiyasi hududida u 1100 gektardan koʻp boʻlmagan maydonda oʻsadi, shundan 950 gektar qishloq oʻrtasida joylashgan.

Bu tur qaragʻayi toshli va qumli qirg'oq yon bagʻirlarida oʻsadi, dengiz sathidan 700 metrgacha koʻtariladi va sunʼiy ekish tabiiydan ancha yuqori. Tuproq sharoitlari va namligiga talabchan emas. Rossiya Qizil kitobiga kiritilgan.

Botanika tavsifi
----------------

Magistral tekis, balandligi 18–24 m. Poʻstlogʻi jigarrang-kulrang, yoriqli. Shohlari jigarrang-qizil yoki jigarrang-sariq.

Barglari ingichka, oʻtkir, qirgʻoq boʻylab qoʻpol, toʻq yashil, uzunligi taxminan 12 sm, kengligi 0,75–1 mm ni tashkil etadi.

Erkak Toʻpgul kapitatsiya toʻplamlarida toʻplanadi, tarozilar dumaloq, tishli tishli, qizil-sariq. Qubbalari yakka yoki 2-3, kamdan-kam hollarda 4 ta, kalta poyada yoki oʻsimtada yetilgan, gorizontal yegilgan, tuxumsimon konussimon, uzunligi 6-10 sm, diametri 3,5-5 sm, qoʻngʻir-qizil.

Urugʻi qora rangga ega, qanotdan 3-4 baravar qisqa.

Ahamiyati va qoʻllanilishi
--------------------------

Yogʻoch kema qoplamasi va turli xil mahsulotlar uchun ishlatilinadi.

Pitsunda qaragʻayi bogʻ oʻsimligi sifatida oʻstiriladi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4 5 6
2. 1 2 3 4
3. ↑  „Информация на сайте департамента агрикультуры США". 2010-yil 29-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2010-yil 5-avgust.
**Pochtachi Pechkin** (bolalar qahramoni)
=========================================

**Pochtachi Pechkim kim?**
--------------------------

Pochtalyon Igor Ivanovich Pechkin — bolalar yozuvchisi Eduard Uspenskiy qalamiga mansub asarlar qahramoni bo‘lib, keyinchalik bu asarlar asosida ko'p seriyali multfilmlar ishlangan.

**Yodgorliklar**
----------------

2008-yil noyabr oyida Moskva viloyatining Luxovitsi shahrida pochtachi Pechkin haykalining tantanali ochilishi bo'lib o'tdi.  Mahalliy pochta bo'limi ro'parasida velosipedda Pechkin va uning yonida turgan Matroskin va Sharik tasvirlangan. Balandligi ikki metrdan sal kamroq bronza kompozitsiya o'rnatilgan.  Yodgorlik muallifi Polina Gorbunova.

**Pochtachi Pechkin yodgorligi**
Pochtachi Pechkinning bronza yodgorliklari sobiq sovet hududining boshqa shaharlarida, xususan, Sankt-Peterburg (Kolpino tumani),  Ramenskoye (Moskva viloyati) va Urganch (O‘zbekiston)da ham o‘rnatilgan.

Ikkinchi rasmdagi Urganchda o'rnatilgan yodgorlik.

**Pochtachi Pechkin yodgorligi**

**O‘zbekistonda pochtalon Pechkinga yodgorlik o‘rnatildi**
==========================================================

Xorazm viloyati markazi Urganch shahrida mashhur multfilm qahramoni pochtalon Pechkinga yodgorlik o‘rnatildi. Pochtalon Igor Ivanovich Pechkin — bolalar yozuvchisi Eduard Uspenskiy qalamiga mansub asarlar qahramoni bo‘lib, keyinchalik bu asarlar asosida «Soyuzmultfilm» kinostudiyasi tomonidan bir necha seriyali multfilm ishlangan («Prostokvashinolik uch shovvoz», «Prostokvashinoda ta'til», «Prostokvashinoda qish», «Fyodor amaki, ko‘ppak va mushuk: Matroskin va Sharik»). Pechkin yodgorligi Urganch shahrining markaziy al-Xorazmiy ko‘chasida, pochta xizmatlarini ko‘rsatuvchi kompaniya oldida o‘rnatilgan. Bu tadbirdan maqsad - mijozlarni jalb qilishga asoslangan marketing hiylasi ekani ko‘rinib turibdi. Biroq bu voqea shaharning sayyohlar uchun jozibasini ham biroz bo‘lsa-da, oshirishi shubhasiz.

Yodgorlik odam bo‘yi balandligida, bronzadan yasalgan. Unda pochta sumkasini osib olgan va velosiped minib olgan Pechkin gavdalangan. Uning yelkasida esa multfilm qahramonlaridan biri chumchuqcha ham bor.Qizig‘i shundaki, bu Pechkinga o‘rnatilgan dunyodagi birinchi yodgorlik emas. Ayni paytda, Rossiyaning Luxovitsi, Kolpino, Ramenskoye va Tsivilsk shaharchalarida ham multfilmning tinib-tinchimas qahramoni haykallari bor.

**Qo'shimcha manbalar**
-----------------------

You tube da "Pochtachi Pechkin haqidagi multfilmlarni ko'rish uchun :

O'zbek tilida :"

Rus tilida :
**Shegal tumani** ( pushtucha: *شیګل ولسوالي* ) Afgʻonistonning Kunar viloyatidagi Chapa Dara tumanidan boʻlingan va aholisi 13351 kishi 2019-yil hisobigako`ra. Afg'onistonning ikki mashhur siyosatchilaridan Vohidulloh Sabavun va marhum Kashmir Xon shu tumanga mansub. Yong'oq, solod, xurmo va olxo'ri mashhur mevalar bo'lsa, tumanda sholi, bug'doy, shakarqamish, makkajo'xori va paxta etishtiriladigan asosiy ekinlardir. Kunar daryosi Shug'alni Shultandan ajratib turadi, ikkala hudud esa Shultan ko'prigi bilan bog'langan. Oxirgi ikki yildan beri Shultan ajralib chiqib, tumanga aylangan. Qoʻshni Pokiston bilan uzoq chegaraga ega. Shegal tumanidagi qishloqlar: Dag-e-Ser, Shangurgul, Lachay, Monay, Helalzo, Naret, Chaqore va boshqalar. Shegal tumanida erkaklarning 80% va ayollarning 30% o'qimishli.

Manbalar
--------

1. ↑  „Estimated Population of Afghanistan 2019-20".  Central Statistics Organization (2019-yil 18-noyabr). 2020-yil 9-iyunda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 13-aprel.
Andoza:Districts of KunarAndoza:Kunar Province
Chekanka – bolg‘a yordamida medal, tanga yoki yassi metallarga yuqori bosim orqali tasvir yaratish.
**Chilpish**, chekanka, dekapitatsiya — oʻsimlikni boʻyiga oʻsishdan toʻxtatish, hosil toʻplash va yetilishini tezlatish maqsadida oʻsish nuqtasi yoki hosil novdaning uchki qismini olib tashlash; qoʻshimcha agrotexnika tadbirlaridan biri. Ch. shakllanayotgan hosilga oziq moddalarning yetib kelishini kuchaytiradi, ularning rivojlanishiga qulay sharoit yaratadi. Asosan, gʻoʻza, tok, mevali daraxtlar, tamaki, kanakunjut, pomidor va boshqa chilpiladi. Gʻoʻzani Ch.da uning poyasi va yon shoxlari uchi olib tashlanadi. Agrotexnik nuqtai nazardan yorugʻlik va issiqlik rejimini yaxshilaydi, koʻsaklarning ortiqcha toʻkilib ketmasligiga, tupning yotib qolmasligiga yordam beradi, hosildorlikni 1—4% ga oshiradi. Tolaning yetilishini va chanoqning ochilishini tezlashtiradi. Odatda, Ch. gʻoʻza yalpi koʻsaklay boshlagan paytda — oʻrta tolali gʻoʻzada 14— 16, ingichka tolali gʻoʻzada 20—22 hosil shoxi shakllanganda — iyulning oʻrtalari — avgustning birinchi oʻn kunligida oʻtkaziladi. Asosiy poya uchi 4—6 sm, yon shoxlar uchi 2—3 sm uzunlikda chilpib tashlanadi. Gʻoʻzani Ch. qoʻlda yoki maxsus Ch. moslamalari, mashinalarda oʻtkaziladi. Tokni Ch. novdalarining pishishini tezlashtiradi, ularda oziq moddalarning toʻplanishiga yordam beradi, qishga chidamliligini oshiradi, yetarli yoruglik, havo, issiqlik taʼsirida gʻujumlari yirik, rangdor va shirali boʻladi. Ch. sugʻoriladigan hosilli tokzorlarda yaxshi samara beradi. Toklar, birinchi marta shoʻra xomtokda (1—2 sm), asosan, ikkinchi marta avgust ning 2oʻn kunligida novdalarning oʻsish davri sekinlashganda chilpiladi, bunda novdalar uchining 1/3 — 1/4 qismi olib tashlanadi. Sabzavotch i l i kda bodring va pomidor (issiqxonalarda avgustda ekilgan pomidor 7— 9 shoxi ustidan)ni Ch. gʻovlashga yoʻl qoʻymay, hosil shox (palak)larini koʻpaytiradi. Baklajon, bryussel karami, urugʻlikka ekilgan lavlagi ham chilpiladi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
|  |  |
| --- | --- |
| 67 | Гольмий |
| Ho164,9303 |
| 4f116s2 |

**Golmiy** (lot. Holmium), No - Mendeleyev davriy sistemasi III guruhining lantanoidlar turkumidagi kimyoviy element. Atom raqami 67, atom massasi 164,94. Birgina barqaror izotopi 65No bor. 1879-yilda shved kimyogari Golmiy Kleve kashf etgan. Golmiy Yer poʻstining massa jihatdan 1-10~4% ini tashkil qiladi. Tabiatda ittriy guruhchasi elementlari bilan birga uchraydi. Golmiy— oqish kulrang metall. 1428° gacha geksogonal panjarali a-No (zichligi 8,799 g/sm3) holatda, 1428° dan yuqori temperaturada esa kubik panjarali, suyuqlanish temperaturasi 1470°, qaynash temperaturasi 2707°, zichligi 8,82 g/sm3 r-No holatda barqaror. Ferromagnetik, mexanik ishlovga oson beriladi. Havoda -20° da sekin, 100° dan yuqori temperaturada tez oksidlanadi. Mineral kislotalar (ftorid kislotadan tashqari) taʼsir ettirilganda No3+ tuzlarini qosil qiladi; ishqorlar taʼsiriga berilmaydi. Qizdirilganda N2, H2, S12, J2 va Gʻ2 bilan reaksiyaga kirishadi. Golmiy NoGʻ3 ni kalsiy bilan qaytarib olinadi. Golmiyning birikmalari kimyo va yengil sanoatda, lok va boʻyoklar, katalizatorlar, fotoreagentlar tayyorlashda, qishloq xoʻjaligida oʻsimliklarning oʻsish jarayonini tezlashtiradigan oʻgʻit sifatida ishlatiladi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

| Kimyoviy elementlar davriy sistemasi |
| --- |
|  |  | Guruhlar |
|  |   | 1 | 2 |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 |
| Davrlar | 1 | H |   | He |
| 2 | Li | Be |   | B | C | N | O | F | Ne |
| 3 | Na | Mg |   | Al | Si | P | S | Cl | Ar |
| 4 | K | Ca |   | Sc | Ti | V | Cr | Mn | Fe | Co | Ni | Cu | Zn | Ga | Ge | As | Se | Br | Kr |
| 5 | Rb | Sr |   | Y | Zr | Nb | Mo | Tc | Ru | Rh | Pd | Ag | Cd | In | Sn | Sb | Te | I | Xe |
| 6 | Cs | Ba | La | Ce | Pr | Nd | Pm | Sm | Eu | Gd | Tb | Dy | Ho | Er | Tm | Yb | Lu | Hf | Ta | W | Re | Os | Ir | Pt | Au | Hg | Tl | Pb | Bi | Po | At | Rn |
| 7 | Fr | Ra | Ac | Th | Pa | U | Np | Pu | Am | Cm | Bk | Cf | Es | Fm | Md | No | Lr | Rf | Db | Sg | Bh | Hs | Mt | Ds | Rg | Cn | Nh | Fl | Mc | Lv | Ts | Og |
| 8 | Uue | Ubn | Ubu | Ubb | Ubt | Ubq | Ubp | Ubh | Ubs |   |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Ishqoriy metallar | Ishqoriy yer metallar | Lantanoidlar | Aktinoidlar | Superaktinoidlar | Oʻtish metallar | Yengil metallar | Yarim metallar | Qolgan metallmaslar | Galogenlar | Inert gazlar | Xossalari nomaʼlum |

 |


  


|  |  |
| --- | --- |
| Kimyo | *Kimyoga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
Rozet toshini topilishi
-----------------------

Misr iyerogliflari sirining uzil-kеsil ochilishi fransuz olimi Fransua Shampolon nomi bilan uzviy bog‘liq. Napolеon Bonapartning Misrga qilgan ekspеditsiyasida ishtirok etgan askarlar chuqur qazib turib, toshga duch kеlishadi. Ular toshni xazina solingan sandiq bo‘lsa kerak, dеb o‘ylashadi. Olimlar plitaning quyi qismida bitilgan yozuvlarni osonlikcha o‘qishadi. Matnning bir qismi yunon tilida yozilgan bo‘lib, plita qo‘yilgan yerga nisbat berilib "Rozеtt toshi" dеb atalgan. Rozеtt toshiga o‘yib yozilgan yozuv miloddan avvalgi 203 yilda taxtga o‘tirgan **Ptolomеy V** ning sha’niga yozilgan edi.

Shampolon Rozеtt toshiga bitilgan yozuvni o‘qishga kirishdi
-----------------------------------------------------------

1808 yili **Shampolon** Rozеtt toshiga bitilgan yozuvni o‘qishga kirishdi. Uzoq davom etgan mashaqqatlar, izlanishlar natijasi o‘laroq, olim 1822 yili 17 sеntyabrda Parij Fanlar Akadеmiyasi majlisida "Rozеtt toshi" yozuvlari haqida ilmiy ma’ruza qildi. Majlisda Yevropaning turli mamlakatlaridan qator olimlar ham tashrif buyurishgan edi. Bu sana yangi misrshunoslik fani vujudga kеlgan sana sifatida tarixga kirdi. Shampolon qadimgi Misr tili grammatikasi va lug‘atini tiklashga ko‘p harakat qildi, biroq ulgurmadi. Olim Misrdan qaytib kеlganidan so‘ng, ko‘p vaqt o‘tmay vafot etdi. Shampolonning ilmiy ishlari uning vafotidan so‘ng chop etildi.

Adabiyotlar
-----------

1. А.Абдуллаев ва бошқалар. Араб мамлакатлари тарихи. (ўқув қўлланма). - Т.: 2017. 403 б

2. Арабские страны Западной Азии и Северной Африки. Сб. ста¬тей. Отв. ред. В.Г.Сейроанян Вып. № 4. – Москва, 2001.

3. Ближний Восток и современность. Сб. статей. Отв. редактор В.Исаев, А.Филонник. Москва: Институт Востоковедения РАН, 2002.

4. Ближний Восток: проблемы региональной безопасности. – М. 2000.

5. Большаков О.Г. История халифата. – М, 2002, том 1.2.3.

6. Большаков О.Г. Средневековый город Ближнего Востока. VII-середина ХIII в. – М. 2001