Humat al-Himá (arab. ḭmḤḤ ḥmī, „Vatan himoyachilari") — Tunisning davlat madhiyasi. Matn Mustafo Sodiq Al-Rafeʼiy va Abul-Qasim Echebbi tomonidan yozilgan.

Tarix
-----

Qoʻshiq matni 1930-yillarda asli livanlik misrlik shoir Mostafa Saadek Al-Rafeiy tomonidan yozilgan sheʼrdan olingan. Garchi baʼzilar musiqa Muhammad Abdel Vahob tomonidan yaratilgan desalar-da, tunislik musiqashunos Saloh Al Mahdiy kuyni shoir Ahmad Xayreddin, sheʼrning asl musiqasini esa Zakariyo Ahmad bastalaganini aytadi. Qoʻshiq matnining soʻnggi misralari Abul-Qasim Echebbiy tomonidan yozilgan. El Mahdiyning soʻzlariga koʻra, bu misralar 1955-yil iyun oyida millatchi Mongi Slim tomonidan qoʻshiq matniga qoʻshilgan. „Inqilob madhiyasi" nomi bilan mashhur boʻlgan bu asar keyinchalik oʻz nomini Sotsialistik Desturiya partiyasiga oʻzgartirgan Neo Destur hukmron partiyasi yigʻilishlarida kuylangan. „Humat al-Hima" 1957-yil 25-iyulda monarxiyaning tugashi, „Salom al-Bey" oʻrniga qoʻyilgan va 1958-yilning 20-martigacha „Ala Xallidiy" bilan almashtirilgan vaqt oraligʻida vaqtincha milliy madhiya sifatida ishlatilgan. 1987-yil 7-noyabrda Zine al-Obidin Ben Alini hokimiyatga olib kelgan davlat toʻntarishi ortidan „Humat al-Hima" yana qaytarildi.

Matn
----

Qisqartirishni talab qiladigan hollarda xor, uchinchi misra (takrorlanmaydi) va yana xordan iborat qisqa versiya kuylanadi.

1957-yil 25-iyulda monarxiya va Ala Xallidi rasmiy davlat madhiyasi sifatida qabul qilindi. 1958-yilda Maorif vazirligi tomonidan tanlov tashkil etilib, unda 53 nafar shoir va 23 nafar sozanda ishtirok etdi. Natijalar birinchi navbatda madhiya shoiri Jaloliddin Nakkache (1910-1989) va Tunis konservatoriyasining bastakori va direktori Saloh Al Mahdiyning (1925-2014) taqdimotlarini tanlab olgan Taʼlim kengashi komissiyasi tomonidan koʻrib chiqildi. Asarlar tanlov eʼlon qilinmagan holda prezidentga taqdim etildi. U komissiyada boʻlgani kabi bir xil versiyani tanladi. Toʻliq ishonch hosil qilish uchun amaldorlar prezident tugʻilgan shahri boʻlgan Monastirda yana bir yirik xalq yigʻilishini oʻtkazdilar, unda barcha 23 ta kuy yangradi.

Madhiyadan foydalanish 2014-yil 10-fevral sanasida Konstitutsiyaning 4-moddasida rasmiylashtirilgan tartibda boʻlishi lozim

### Arab tilida

حماة الحمى يا حماة الحمى  

هلموا هلموا لمجد الزمن  

لقد صرخت في عروقنا الدماء  

نموت نموت ويحيا الوطن  

  

١  

لتدو السماوات برعدها  

لترم الصواعق نيرانها  

إلى عز تونس إلى مجدها  

رجال البلاد وشبانها  

فلا عاش في تونس من خانها  

ولا عاش من ليس من جندها  

نموت ونحيا على عهدها  

حياة الكرام وموت العظام  

  

كورال  

  

٢  

ورثنا السواعد بين الأمم  

صخورا صخورا كهذا البناء  

سواعد يهتز فوقها العلم  

نباهي به ويباهي بنا  

وفيها كفا للعلى والهمم  

وفيها ضمان لنيل المنى  

وفيها لأعداء تونس نقم  

وفيها لمن سالمونا السلام  

  

كورال  

  

٣  

𝄇 إذا الشعب يوما أراد الحياة  

فلا بدّ أن يستجيب القدر  

ولا بد لليل أن ينجلي  

ولا بد للقيد أن ينكسر 𝄆  

  

كورال

Manbalar
--------

1. ↑  Students of the World
2. ↑  Darwich, Hasan*. Alhan Zaman*. Cairo: Culture Palaces Corporation, 2005 — 343–344 bet.
3. ↑  Cheraït, Abderrazak*. Abou el Kacem Chebbi*. Tunis: Appolonia, 2002 — 19 bet.
4. ↑  *عماد كورة* „النشيد الوطني التونسي نهائي كاس ألعرب 2021 جنون الجمهور التونسي". *YouTube* (18-dekabr 2021-yil). 3-may 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-may 2022-yil.
5. ↑  *Simon Andersson* „Anthem of Tunisia vs Belgium World Cup 2018". *YouTube* (3-dekabr 2018-yil). 3-may 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-may 2022-yil.

Havolalar
---------

* Tunisia: *Humat al-Hima* — Audio of the national anthem of Tunisia, with information and lyrics (archive link)