**"Sharli momaqaldiroq"** (inglizcha: *) – Ian Fleming qalamiga mansub shu nomli asar asosida suratga olingan, Buyuk Britaniyalik afsonaviy superjosus, agent 007 – James Bond haqidagi filmlarning toʻrtinchisi. Bosh rolni aktyor Sean Connery ijro etgan. Film vizual effektlar uchun Oskar mukofoti sovrindori boʻlgan.*

Mazmuni
-------

SPECTRE terrorchi guruhining „ikkinchi raqamli egasi" Emilio Largo mashqlar paytida qirollik havo kuchlarining Avro Vulkan strategik bombardimonchi samolyotini ikkita atom bombasi bilan oʻgʻirlash va tovon puli talab qilish rejasini ishlab chiqadi. Bunga erishish uchun SPECTRE aʼzosi Count Lippe Anjelo Palatsti yollanadi. SPECTRE agenti Fiona Volpe yordami bilan uning yuzini jarrohlik yoʻli bilan mashgʻulotda qatnashayotgan Fransiya harbiy-havo kuchlari uchuvchisi Fransua Dervalnikiga oʻxshatishga yordam beradi. Volpe va Anjelo Bush kurortida haqiqiy Dervalni oʻldirishadi. Anjelo oldindan kelishilganidan koʻra koʻproq pul talab qiladi. Fiona operatsiyani davom ettirishga rozi boʻladi. Rejaga koʻra, Anjelo bombardimonchini muvaffaqiyatli olib qochib, ekipajini oʻldiradi va uni Bagama orollaridagi sayoz suvlarga qoʻndiradi. Uning odamlari bomba yigʻishayotganda, Largo SPECTRE bilan asl kelishuvini buzgani uchun Anjeloni oʻldiradi.

Britaniyalik maxfiy agent Jeyms Bond „Bush" kurortida oldingi topshiriqdan tiklanib, Lippening borligini payqab qoladi va Dervalning jasadini topib, uni kuzatadi. Bond zudlik bilan Londonga chaqiriladi. Lippe aralashishga uringani uchun Bondni yoʻq qilishga harakat qiladi. Ammo Lippe oʻz mototsiklidan otilgan raketa bilan Largoning rejasini xavf ostiga qoʻygani uchun Fiona tomonidan oʻldiriladi. Londonga qaytib, Bond barcha 00 agentlari yuqori tayyorgarlikda ekanligini bilib oladi. Yetti kun ichida SPECTREga 100 million funt sterling toʻlanmasa, Qoʻshma Shtatlar yoki Buyuk Britaniyadagi yirik shaharlar vayron boʻlishi aytiladi. M bilan oʻz topshirigʻi boʻyicha muzokaralar davomida Bond uni Dervalning singlisi Domino bilan bogʻlanish uchun Nassauga (Bagama orollari) yuborishni soʻraydi. Brifingda agentlarga Dervalning surati koʻrsatiladi va Bond uni jasadini kurortdan topilgan odam deb aniqladi.

Mahalliy kazinoda Bond Domino bilan uchrashadi va u Largoning bekasi ekanligini bilib oladi. Ikkalasi ham bir-birini dushman deb bilishadi va raqibning kimligini bilmay turib, mushuk-sichqon oʻyiniga kirishadilar. Birinchi uchrashuvdan soʻng Bond oʻzining doʻsti, Markaziy razvedka boshqarmasi agenti Feliks Leiter, agent Paula Kaplan va Q bilan kerakli asbob-uskunalar – suv osti infraqizil kamerasi va miniatyurali suv osti nafas olish apparatini olish uchun uchrashadi. Largoning Disco Volante yaxtasini oʻrganayotganda Bond uning ostida suv osti lyukini koʻrib qoladi va bu uni qiziqtiradi. Ertasi kuni tunda Largoga Paula oʻgʻirlab ketilganini va oʻz joniga qasd qilganini aniqlaydi. Qochib ketishga majbur boʻlgan Bond Junkanoo bayrami paytida Largoning odamlaridan qochib, bu jarayonda Volpeni oʻldiradi.

Bombalar hududga olib kelinganidan shubhalanib, Bond va Leiter samolyotni qidiradi va uni Anjeloning jasadi bilan birga suv ostida kamuflyajlangan holda topadi. Orolga qaytib kelgan Bond Dominoga akasi Largo tomonidan oʻldirilganini aytadi va undan „Disco Volante"ni topishga yordam berishini soʻraydi. Largo uni jinoyat ustida ushlaydi, uni bogʻlaydi va kabinasiga qamab qoʻyadi. Ayni paytda Bond Largoning odamlaridan birining vazifasini oʻz zimmasiga oladi. SPECTRE bombalarni olib ketishga tayyorgarlik koʻradi va ulardan biri qochib ketishidan oldin qayerga olib ketilayotganini bilib oladi. Leiter orqali Bond Disco Volanteni ushlaydi. Bond Largoni taʼqib qiladi va Disco Volantega sakrab tushadi va qocha boshlaydi. Bond Largoni oʻldiradi. Uchalasi ham Disco Volanteni tark etadi. Bond va Domino Fulton tizimidan[en] foydalangan holda samolyotga chiqib olishadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Gonorari ispolniteley roli Bonda
2. ↑  *Гонорары*, 15–may 2011–yilda asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 5–noyabr 2015–yil`{{citation}}`: CS1 maint: date format ()

| * k
* m
* t
James Bond |
| --- |
| Kitoblar | 
* Royal qimorxonasi
* Yashayver
* Moonraker
* Yashasin olmoslar
* Rossiyadan muhabbat bilan
* Doktor No
* Goldfinger
* For your eyes only
* Sharli momaqaldiroq
* Meni sevgan josus
* Hazrati Oliyalarining maxfiy xizmatida
* Ikki hayoting bor
* Oltin toʻpponchali kishi
* Sakkizoyoq. Koʻz chaqnashi

 |
| Filmlar | 
* Doktor No
* Rossiyadan muhabbat bilan
* Goldfinger
* Sharli momaqaldiroq
* Ikki hayoting bor
* Hazrati Oliyalarining maxfiy xizmatida
* Yashasin olmoslar
* Yashayver
* Oltin toʻpponchali kishi
* Meni sevgan josus
* Moonraker
* Faqat sening koʻzlaring uchun
* Sakkizoyoq
* Qotillik uchun sharoit
* Koʻz chaqnashi
* Qotillik uchun ruxsatnoma
* Oltin koʻz
* Ertangi kun doim bor
* Dunyo ham kam
* Oʻlishning mavridi emas
* Royal qimorxonasi
* Mehribonlik kvanti
* Skyfall
* Doira
* Oʻlish vaqti emas

 |
| Norasmiy filmlar | 
* Hech qachon „hech qachon" dema
* Royal qimorxonasi (film, 1954)
* Royal qimorxonasi (film, 1967)

 |
| Aktyorlar | 
* Barry Nelson
* David Niven
* Sean Connery
* George Lazenby
* Roger Moore
* Timothy Dalton
* Pierce Brosnan
* Daniel Craig

 |