**Roza Abdulbasirovna Eldarova** (1923-yil 21-dekabr, Dogʻiston ASSR, Kapchugay qishlogʻi - 2021-yil 4-iyul, Dogʻiston Maxachqal’a, Dogʻiston Respublikasi, Rossiya Federatsiyasi) — Dogʻistonlik jamoat va siyosiy arbob, Dogʻiston va RSFSR oliy rahbariyatidagi birinchi dogʻistonlik ayol.

Tarjimayi holi
--------------

U kumik dehqon oilasida tugʻilgan. Otasi — Abdulbasir Eldarov, kolxoz raisi, MTS direktori boʻlib ishlagan. 1944-yilda Ukrainani fashistlardan ozod qilish paytida vafot etgan, qizi 1982-yilda Nikolaevda otasining qabrini topdi. Onasi — Hanza, Buynakskdagi konserva zavodida ishlagan.

1938-yildan u kolxozda ishlagan. Yuqori Kazanishcheda komsomol tashkilotining kotibi etib saylangan. Shu bilan birga, u mahalliy maktabda dars bergan. 1941—1942-yillarda — Buynak komsomolida va viloyat komsomol qoʻmitasida ishlagan.

Ikkinchi jahon urushi yillarida u mudofaa ishlarida ishlagan, Buynakskdagi kasalxonalarda ishlab texnikumda sirtdan oʻqishni davom ettirgan. U Buynaksk MTSning siyosiy boʻlimida, keyin Dogʻiston komsomol qoʻmitasining tashviqot va tashviqot boʻlimi boshligʻining oʻrinbosari boʻlib ishlagan.

1946-yilda u Buinaksk tuman komsomol qoʻmitasining birinchi kotibi, 1947-yilda — Bolsheviklar Butunittifoq Kommunistik partiyasi tuman qoʻmitasining kotibi etib saylandi. 1949-yildan 1952-yilgacha Bolsheviklar Butunittifoq Kommunistik partiyasi Markaziy Qoʻmitasi qoshidagi oliy partiya maktabida oʻqigan. 1952—1953-yillarda. Maxachqal’a shahar partiya qoʻmitasi kotibi, Maxachqal’a Sovet tuman partiya qoʻmitasining birinchi kotibi. 1953-yildan Maxachqal’a tuman partiya qoʻmitasining kotibi.

1956-yilda u KPSS Dogʻiston viloyat qoʻmitasining kotibi etib saylandi. Uning tashabbusi bilan 1957-yilda „Dogʻiston ayoli" jurnali yaratildi. U Moskvada va SSSR respublikalarida Dogʻiston madaniyati va adabiyoti dekadalarini oʻtkazdi.

1955—1971-yillarda- Dogʻiston ASSR Oliy Kengashi deputati (4-7 chaqiriqlar). 1962-yildan 1967-yil martgacha — Dogʻiston ASSR Oliy Kengashi Prezidiumining raisi, bir vaqtning oʻzida — RSFSR Oliy Kengashi raisining oʻrinbosari.

1963—1971-yillarda — RSFSR Oliy Kengashining 6 va 7 chaqiriqlari deputati. 1967—1971-yillarda bir vaqtning oʻzida — RSFSR Oliy Kengashi raisining oʻrinbosari.

R.Eldarova Sovet-Bolgariya doʻstlik jamiyati Dogʻiston boʻlimining asoschisi va raisi (1962—1967-yillarda), shuningdek, Sovet-Bolgariya doʻstlik jamiyati markaziy boshqaruvi va Sovet doʻstlik jamiyatlari ittifoqi aʼzosi boʻlgan. Xorijiy mamlakatlar bilan doʻstlik va madaniy aloqalar boʻyicha Sovet jamiyatlari ittifoqi (1962-1991) raisi.

1963-yilda S.M. Kirov nomidagi Ozarbayjon universitetida tarix fanlari nomzodi ilmiy darajasini olish uchun nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan.

1967—1983-yillarda SSSR Oliy Kengashi Prezidiumi palatalarining doimiy komissiyalari boʻlimini boshqargan. 1983—1989-yillarda SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining mukofotlar boʻlimiga rahbarlik qilgan.

1967-yildan 1990-yilgacha Butunittifoq „Rabotnitsa" jurnali tahririyati aʼzosi boʻlgan.

1989-yildan nafaqaga chiqqan. 1998-yildan Dogʻiston Respublikasi Davlat kengashi qoshidagi Oqsoqollar kengashi aʼzosi (2006-yildan — Dogʻiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi), 2002-yildan — shuningdek, rais huzuridagi Mahkumlarni afv etish komissiyasi aʼzosi.

Oilasi
------

Oʻgʻli — Eldarov Nariman Magomedovich (1946-yil 31-mayda tugʻilgan) — „Expoconsta" MChJ bosh direktori (Moskva).

Oʻgʻli — Shayxov Zaur Nurmagomedovich (01.01.1952) — "SK „Consent" MChJ direktorining oʻrinbosari (Maxachqal’a).

Ilmiy ijodi
-----------

1960-yillardan boshlab u adabiy ish bilan shugʻullanadi: insholar, maqolalar, insholar, kitoblar muallifi. 2008-yildan beri — Rossiya Yozuvchilar uyushmasi aʼzosi.

*

Mukofotlari
-----------

* Lenin ordeni (27.11.1965)
* Oktyabr inqilobi ordeni (20.12.1973)
* Ikki Mehnat Qizil Bayroq ordeni (03.07.1960, 26.08.1971)
* Xalqlar doʻstligi ordeni (13.05.1981)
* "Kavkaz mudofaasi uchun" medali
* „1941—1945-yillardagi Ulug 'Vatan urushidagi jasoratli mehnati uchun" medali "

Manbalar
--------

1. ↑  „Депутаты Верховного Совета РСФСР VI-го созыва (1963—1967)".  Справочник по истории Коммунистической партии и Советского Союза 1898—1991. 14-avgust 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-iyul 2012-yil.
2. ↑  „Депутаты Верховного Совета РСФСР VII-го созыва (1967—1971)".  Справочник по истории Коммунистической партии и Советского Союза 1898—1991. 23-oktyabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-iyul 2012-yil.

Havolalar
---------

* „Эльдарова Роза Абдул-Басыровна".  Справочник по истории Коммунистической партии и Советского Союза 1898—1991. 4-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-iyul 2012-yil.



* „Эльдарова Роза Абдулбасыровна".  Кумыкский мир : Культура, история, современность. 2-may 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-iyul 2012-yil.



* *Гамзатова В.* „В свет вышла книга известного дагестанского общественно-политического деятеля Розы Эльдаровой".  РИА Дагестан (18-dekabr 2008-yil). 4-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-iyul 2012-yil.