Ù

**Zaid Abdul-Aziz** (**Donald A. Smit**, 1946-yil 7-aprelda tugʻilgan) — amerikalik sobiq professional basketbolchi. U 1976-yilda islom dinini qabul qilganidan keyin ismini Zaid Abdul-Azizga o'zgartirgunga qadar **Don Smit** ismi bilan tanilgan.

Abdul-Aziz 1968-yilgi NBA loyihasida Cincinnati Royals tomonidan beshinchi bo'lib tanlanishidan oldin kollej basketbolida Ayova shtati siklonlarida o'ynagan. U Milliy Basketbol Assotsiatsiyasida (NBA) Royals, Milwaukee Bucks, Seattle SuperSonics, Houston Rockets, Buffalo Braves va Boston Celtics a'zosi sifatida o'nta mavsumda o'ynadi. Abdul-Aziz "**Kenguru**" laqabini oldi.

O'yindagi faoliyati
-------------------

Abdul-Aziz 1965-yildan 1968-yilgacha Ayova shtati siklonlarida kollej basketbol jamoasida o'ynagan. U 1968-yilda Yilning eng yaxshi sakkiz o'yinchisidan biri sifatida tanlandi va uch marta birinchi jamoaning "Katta sakkizlik" konferentsiyasi tanlovida qatnashdi. Abdul-Aziz Cincinnati Royals tomonidan 1968-yilgi NBA loyihasida beshinchi umumiy tanlovda tanlangan va o'zining yangi mavsumida Milwaukee Bucks almashtirilgan. 1970-yilda u Seattle SuperSonics kompaniyasiga Lucius Allen va Bob Boozer o'rniga almashtirildi. Abdul-Aziz dastlab bu kelushuvga qarshi chiqdi va NBAni sudga berishni rejalashtirdi, ammo buning o'rniga SuperSonics bilan muvaffaqiyatga erishdi. U faoliyatidagi eng yaxshi mavsumni o'tkazdi, chunki u 1971-1972-yilgi mavsumda perikardit bilan chetlashtirilgunga qadar har bir o'yinda o'rtacha 13,8 ochko va 11,3 ribaund to'pladi.

Abdul-Aziz Islom dinini SuperSonics bilan ishlagan vaqtida qabul qilgan. 1972-yil 18-sentyabrda uning shartnomasini Houston Rockets sotib oldi. Abdul-Aziz 1974-75-yilgi mavsum oldidan jamoaning boshlang'ich markazi bo'lgan. Musulmonlarning muqaddas Ramazon oyi Abdul-Aziz ro'za tutgani uchun kamqonlik holatiga tushib qolgan Rockets mashg'ulot lageriga to'g'ri keldi. U o'zini o'ynay olmasligini tushundi va jamoa bosh direktoriga jamoani tark etayotganini aytdi. Abdul-Azizning otasi uni qaytishga ishontirdi, lekin u Rockets tarkibidagi o'rnini yo'qotdi va hech qachon NBAda boshlang'ich markaz sifatida o'ynamadi. Abdul-Aziz 1978-yilda 32 yoshida nafaqaga chiqishini e'lon qilgunga qadar so'nggi uch yilini turli jamoalarda zaxira o'yinchisi sifatida o'tkazdi.

Keyingi faoliyati
-----------------

Abdul-Aziz Saudiya Arabistoni basketbol terma jamoasini boshqargan. U 1978- va 1979-yillarda Xalqaro voleybol assotsiatsiyasining Seattle Smashers jamoasiga investor bo‘lgan.

Abdul-Aziz Seattle universitetida kimyoviy qaramlik bo'yicha tahsil olgan va davlat litsenziyasiga ega bo'lgan. U futbolchilik faoliyatidan so'ng Seattleda giyohvandlik va spirtli ichimliklar bo'yicha maslahatchi bo'lib ishlagan.

NBA faoliyati statistikasi
--------------------------

Jadval tavsifi|   GP | Oʻynalgan oʻyinlar |   GS  | Oʻyinlar boshlanishi |  MPG  | Oʻyin uchun daqiqalar |
|  FG%  | Maydondagi gollar foizi |  3P%  | Uch ochkoli gollar foizi |  FT%  | Erkin to'p otish foizi |
|  RPG  | Har bir oʻyindagi rebound (basketbol) |  APG  | Har bir oʻyin uchun Assist (basketbol) |  SPG  | Har bir oʻyin uchun to'p saqlash (basketbol) |
|  BPG  | Har bir oʻyin uchun bloklar (basketbol) |  PPG  | Oʻyin uchun ochko |  **Bold**  | Karyera |

### Doiyimiy mavsum

| Yil | Jamoa | GP | GS | MPG | FG% | 3P% | FT% | RPG | APG | SPG | BPG | PPG |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1968–69 | Cincinnati | 20 | – | 5.4 | .419 | – | .286 | 1.6 | .2 | – | – | 1.9 |
| 1968–69 | Milwaukee | 29 | – | 28.9 | .363 | – | .642 | 13.0 | 1.1 | – | – | 11.0 |
| 1969–70 | Milwaukee | **80** | – | 20.5 | .434 | – | .643 | 7.5 | .8 | – | – | 7.4 |
| 1970–71 | Seattle | 61 | – | 20.9 | .441 | – | .739 | 7.7 | .7 | – | – | 10.9 |
| 1971–72 | Seattle | 58 | – | 30.7 | .429 | – | .720 | 11.3 | **2.1** | – | – | **13.8** |
| 1972–73 | Houston | 48 | – | 18.8 | .397 | – | .735 | 6.3 | 1.1 | – | – | 8.7 |
| 1973–74 | Houston | 79 | – | **31.1** | .459 | – | **.804** | **11.7** | **2.1** | **1.0** | **1.3** | 10.9 |
| 1974–75 | Houston | 65 | – | 22.3 | .437 | – | .783 | 7.5 | 1.3 | .6 | 1.1 | 9.7 |
| 1975–76 | Seattle | 27 | – | 8.3 | **.467** | – | .552 | 2.8 | .6 | .3 | .6 | 3.2 |
| 1976–77 | Buffalo | 22 | – | 8.9 | .338 | – | .767 | 4.1 | .3 | .1 | .4 | 3.8 |
| 1977–78 | Boston | 2 | – | 12.0 | .231 | – | .667 | 7.5 | 1.5 | .5 | .5 | 4.0 |
| 1977–78 | Houston | 14 | – | 9.6 | 426 | – | .750 | 2.5 | .5 | .1 | .1 | 3.9 |
| Career | 505 | – | 21.8 | .428 | – | .728 | 8.0 | 1.2 | .6 | 1.0 | 9.0 |

### Pley-off

| Yil | Jamoa | GP | GS | MPG | FG% | 3P% | FT% | RPG | APG | SPG | BPG | PPG |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1970 | Milwaukee | **7** | – | 11.7 | .579 | – | **.800** | 3.7 | **0.6** | – | – | 4.3 |
| 1975 | Houston | 6 | – | 11.3 | .387 | – | .400 | 2.8 | 0.5 | – | – | 4.3 |
| 1976 | Seattle | 5 | – | **12.0** | **.700** | – | .727 | **4.2** | 0.4 | – | – | **7.2** |
| Career | 18 | – | 11.7 | .529 | – | .500 | 3.6 | 0.5 | – | – | 5.1 |

Shaxsiy hayoti
--------------

2011-yildan boshlab Abdul-Aziz Marokashda tug'ilgan rafiqasi bilan Seattlening Northgate mahallasida yashagan. Ikki nikohdan besh nafar farzandi bor. Abdul-Azizning o'g'li Yusef Smit kollej basketbolini Seattle Pacific Falcons jamoasida va Braziliyada professional tarzda o'ynagan.

Abdul-Aziz katolik bo'lgan. U o'zining diniy uyg'onishini Milwaukee Bucks mashg'uloti bilan bog'laydi, u erda jamoadoshi Kareem Abdul-Jabbar unga yaqinlashdi va so'roq paytida bo'yniga oltin xoch taqqanligini tushuntira olmadi. Abdul-Aziz dinlar haqida o'rganish uchun Milwaukee kutubxonasiga borib, Bhagavad Gita, Injil, Qur'on va Tavrot nusxalarini oldi. Abdul-Aziz shunday dedi: "Hammasi menga Islomni ko‘rsatardi. Shunday qilib, keyingi yili musulmon bo‘ldim"

2006-yilda Abdul-Aziz o'zining basketbol karerasi, shaxsiy qiyinchiliklari va ruhiy sayohati haqida hikoya qiluvchi "*Quyosh nuriga qorong'ulik"* nomli xotira kitobini nashr etdi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7  *Burton.* „Zaid Abdul-Aziz and the challenge of being a Muslim athlete". *Seattle Times* (2-aprel 2014-yil). Qaraldi: 25-dekabr 2022-yil.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12  *Raley.* „Where Are They Now? Ex-Sonic Zaid Abdul-Aziz". *Seattle P-I* (19-mart 2011-yil). Qaraldi: 22-dekabr 2022-yil.
3. ↑  „Centennial Moments: Zaid Abdul-Aziz". *Iowa State Cyclones* (19-dekabr 2007-yil). Qaraldi: 26-dekabr 2022-yil.
4. ↑  „Sports News in Brief". *The New York Times* (19-sentabr 1972-yil). Qaraldi: 26-dekabr 2022-yil.
5. ↑  *Rogers.* „Abdul-Aziz, Center For Rockets, Retires". *The New York Knicks* (28-dekabr 1974-yil). Qaraldi: 26-dekabr 2022-yil.
6. ↑  *Raley.* „Where Are They Now? IVA venture undermined by Olympic boycott of '80". *Seattle P-I* (23-mart 2011-yil). Qaraldi: 26-dekabr 2022-yil.
7. 1 2  *Burton.* „Former NBA star Zaid Abdul-Aziz found sunlight after darkness". *Ummah Sports* (3-aprel 2014-yil). Qaraldi: 22-dekabr 2022-yil.

Havolalar
---------

* Faoliyat statistikasi

Andoza:1968 NBA Draft