recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Seul koʻchasi** — Chilonzor tumanida, Bobur koʻchasi va Oqtepa maydoni oraligʻida, Oqtepa kanali sohilida joylashgan. 1945-yilda Yettiterak koʻchasi oʻrniga qoʻyilgan. Ikkinchi Jahon urushida fashistlar Gresiyani bosib olgandan soʻng ularga internatsional yordam koʻrsatilib, muayyan grek aholisi Toshkentga koʻchirilgan va hozirgi „Charxkamolon-2" mahallasida maxsus uylar qurib joylashtirilgan. Ular yashaydigan joy norasmiy „Greklar shaharchasi" deb atalgan (1970-yilarda ular oʻz vatanlariga qaytishgan). Ushbu koʻcha Internatsional (baynalmilal) sharafiga shunday atalgan. Koʻchaning bosh qismi ilgari kushxona, koʻn z-di bilan hozirgi Oʻzbekiston milliy bogʻi oʻrtasidan oʻtib, Olmazor koʻchasiga chiqqan. 2018-yil mayda koʻchaga Seul shahar nomi qoʻyilgan.

Mustaqillik davrida milliy bogʻ hududi kengaytirilib Boʻzsuvga tutashdi. Seul koʻchasi bosh qismi ham oʻz yoʻnalishini oʻzgartirib, Boʻzsuvning oʻng sohili boʻylab ketdi. Koʻchaning bu qismi 2005-yilgacha rekonstruksiya qilindi. Koʻchaning uzunligi 3,1 km. Seul koʻchasining Oqtepa kanalidan oʻtgan qismida koʻprik, aynan shu joyda Bunyodkor shohkoʻchasi boʻylab yoʻloʻtkazgich qurilgan. Seul koʻchasi endi koʻprikdan boshlanib Oqtepa kanalining chap sohili boʻylab boradi. Koʻchasining chap tarafida „Charxkamolon-2" va „Charxkamolon-3" mahallalari aholisining shaxsiy uylari qurilgan. Kanal sohili obod va salqin boʻlganligi uchun oʻziga xos sayilgohga aylangan. Kanalning oʻng sohili (Qozirabot 2-tor koʻchasi)da Oliy harbiy bojxona instituti binosi qurilishi munosabati bilan 2002-yil may oyida Seul koʻchasidan unga oʻtadigan koʻprik qurildi.

Koʻcha yoʻnalishida Oʻzbekiston milliy bogʻi, Xlebushkina nomidagi 22-mehribonlik uyi, maktab, Toshkent avtomobil va yoʻllar kolleji joylashgan. Koʻcha yaqinida Oliy Majlis Qonunchilik palatasi, "Milliy bogʻ" metro bekati bor.

Yana qarang
-----------

* Toshkent koʻchalari roʻyxati

Manbalar
--------

1. ↑  „Переименование названий улиц в Ташкенте". *www.goldenpages.uz*.
2. ↑  *Toshkent. Ensiklopediya*, 2009-yil.
**Hamdavayh Ishtixoniy**

Toʻliq ismi — Abu Ibrohim Hamdavayh ibn Qutn ibn Farazdaq ibn Tarxon Salamiy Ishtixoniy.
U IX asrning oxirlarida Ishtixonda tavallud topgan.
Hamdavayh Ishtixoniy asosiy taʼlimni ustozi Abu Yazid ibn Ismoil Attor Samarqandiydan olgan va hadislar rivoyat qilgan.
Uning farzandu nabiralari ham oʻz zamonasining taniqli hadis roviylaridan boʻlgan. Ularga aynan shu zotning ismi nisbat qilib berilgan va bu silsila tarix sahifalarida „Hamdavayhiy" nisbasi bilan oʻrin olgan. Jumladan, uning oʻgʻllari Ibrohim ibn Hamdavayh ibn Qutn Ishtixoniy, Abu Muhammad Nasr ibn Hamavayh ibn Qutn Ishtixoniy va toʻrtinchi avlod nabirasi Abulhasan Ali ibn Ahmad ibn Nasr ibn Muhammad ibn Ibrohim ibn Hamdavayh ibn Qatan ibn Farazdaq ibn Tarxon Salamiy Hamdavayhiylarni nomlarini sanab oʻtish mumkin.
Abu Ibrohim Hamdavayh Ishtixoniy X asrning boshlarida vafot etgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Қаранг: Абдулкарим Самъоний. Ансоб. Ж. 2. – Байрут, 1998. – Б. 260
2. ↑  Исаев Й. Аббосов А. Иштихоний алломалар. Имом Бухорий халқаро маркази. 2016. – Б. 22
**Mashina va mexanizmlar dinamikasi** — mashina va mexanizmlarning harakatini ularga taʼsir etuvchi kuchlarni hisobga olgan holda oʻrga-nuvchi bilim tarmogʻi; mashina va mexanizmlar nazariyasi boʻlimi. Asosiy vazifalari: mashina va mexanizmlar zvenolariga tashqi kuchlar, tortishish kuchlari, ishqalanish kuchlari va inersiya kuchlarining taʼsirini oʻrganish hamda ular harakatlanganda sodir boʻladigan dinamik nagruzkalarni kamaytirish usullarini belgilash; mashina va mexanizmlar harakat rejimlarini ularning zvenolariga qoʻyilgan kuchlar taʼsirida oʻrganish va kerakli harakat rejimlarini taʼminlovchi usullarni belgilash. Birinchi masalani yechishda tashqi kuchlar va zvenolarning harakat qonunlari maʼlum deb hisoblanadi. Hisoblashlarda mexanizmlar kineto-statikasi usuliga tayanadi; bunda ketma-ket yaqinlashish usuli bilan kinematik juftlarda haqiqiy reaksiyalarga yaqini aniqlanadi. Reakiiyalarning qiymatidan zvenolarni mustahkamlikka hisoblashlarda foydalaniladi. Zvenolarning kinematik juftlardagi notekis harakatida zvenolarni, poydevor va boshqalarni titrashga olib keluvchi qoʻshimcha dinamik nagruzkalar hosil boʻladi. Zvenolar massalarini ratsional tanlab, yaʼni mexanizm massalarini muvozanatlab bular bartaraf qilinadi. Ikkinchi masalani yechishda keltirilgan kuchlar va massalar usulidan foydalaniladi: bunda barcha kuchlar va massalar bitta zvenoga — keltirilgan zvenoga qoʻyiladi. Harakat tenglamalarini yechib va keltirilgan zvenoning harakat qonunini aniqlab, mashinaning kerakli harakat rejimini taʼminlovchi kuch, massa va tezliklarning oggtimal munosabatlari tanlanadi.

Agar, mas, keltirilgan zveno tezligining davriy oʻzgarishi tashqi kuchlarning davriy oʻzgarishi bilan bogʻliq boʻlib, u ruxsat etilgandan oshea, mashinaga qoʻshimcha detal — tebranishlar amplitudasini kamaytiruvchi maxovik kiritiladi. Tashki kuchlar tasodifiy oʻzgarishi bilan vujudga keladigan davriy boʻlmagan tebranishlar boʻlganda rostlagichlardan foydalaniladi. M. va m. d. materiallar karshiligi, elastiklik nazariyasi, tebranishlar nazariyasi, analitik mexanika va boshqa bilan bogʻliq (yana q. Inshootlar dinamikasi).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Ishlab chiqarishni iqtisodiy ragʻbatlantirish** - iqtisodiy omillar yordamida korxona iqti-sodiy manfaatlariga taʼsir koʻrsatadi. Ishlab chiqarishni iqtisodiy raģbatlantirish moddiy ishlab chiqarishnini rivojlantirishning zarur va muhim shartidir. Davlat tomonidan Ishlab chiqarishni iqtisodiy raģbatlantirish imtiyozli kreditlar berish, ishlab chiqarishgaga toʻgʻridan-toʻgʻri subsidiyalar ajratish, soliq im-tiyozlari berish, tashki faoliyatni moliyaviy qoʻllab-quvvatlash, davlat xarid narxlarini koʻtarish, ish haqidan olinadigan soliqlar stavkasini pasaytirish, eksport-import tovarlarini boj toʻlovidan ozod qilish va boshqalardan iborat. Ishlab chiqarishni iqtisodiy raģbatlantirish korxona bilan davlat oʻrtasidagi, korxonalararo hamda korxona bilan uning xodimlari orasidagi iqti-sodiy munosabatlarni ifodalaydi. Shuning uchun Ishlab chiqarishni iqtisodiy raģbatlantirish ayni vaqtda, moddiy ishlab chiqarishdagi xoʻjalik hisobi munosabatlarini ham aks ettiradi. Davlat bilan korxona orasidagi iqtisodiy munosabatlar korxonada olingan foydani taqsimlash, ishlab chiqarilgan mahsulotga narx qoʻyish, iahlab chiqarish fondlari uchun toʻlov meʼyorlarini belgilash, korxonaga zarur boʻlganda kredit berish va b. tadbirlarda namoyon boʻladi. Korxona bilan xodimlar oʻrtasidagi munosabatlar esa ishchilar (mutaxassis)ning shaxsiy moddiy manfaatini qondirish uchun boʻlgan intilishlarida va ularning mehnatiga qarab haq toʻlashda oʻz aksini topadi.

Ishlab chiqarishni iqtisodiy raģbatlantirish tizimi xodimlarining oʻz mehnat natijalaridan bevosita moddiy manfaatdorligini taʼminlagan taqdirdagina yaxshi samara beradi. Shu tufayli Ishlab chiqarishni iqtisodiy raģbatlantirishnini takomillashtirish, dastavval xodimlarni moddiy ragʻbatlantirish tizimini takomillashtirishni taqozo qiladi. Ishchilarni moddiy ragʻbarlantirish, asosan, ish haqi, mukofotlash, kashfiyot, ixtiro va ra-sionalizatorlik takliflari uchun taqdirlash orqali amalga oshiriladi. Korxonalarning fondi va boshqa manbalar hiso-biga tashkil qilinadigan iqtisodiy ragʻbatlantirish fondlari, ijtimoiy madaniy tadbirlar va ishlab chiqarishni rivojlantirish fondlari Ishlab chiqarshni iqtisodiy raģbatlantirishdada katta ahamiyatga ega.

Manbalar
--------


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Ishlab chiqarish-texnika nazorati** — sanoat korxonalarida mahsulot sifatini nazorat qilish yuzasidan bajariladigan xizmatlar majmui. Texnik nazorat i.ch.ning barcha qismlari (xom ashyo, materiallar, yoqilgʻi, yarim fabrikatlar, butlovchi qismlar, texnologik jarayonlar, asboblar, dast-goxlar, uskunalar, tayyor mahsulotlar va b.)da amalga oshiriladi. Nazorat qilinadigan obyekt xususiyatiga koʻra, nazoratning kuzatib nazorat qilish, mexanik xususiyatlarni nazorat qilish, kimyoviy taxlil, metallografik tadqiqotlar oʻtkazish, sinab koʻrib nazorat qilish va b. usullari bor. Tashkiliy jihatdan uning texnologik ja-rayonlarni nazorat qilish; operatsion nazorat (mahsulot i.ch. bilan bogʻliq operatsiya bajarib boʻlingach, oʻtkaziladi); inspeksion (yoki tanlab) nazorat qilish; boshlangʻich nazorat (korxonaga yetkazib berilgan materiallar, xom ashyo, yarim fabrikatlar, butlovchi de-tallar nazorat qilinadi); faol nazorat (mahsulotni i.ch. jarayonida oʻlchov asboblari yordamida nazorat qilish);: tayyor mahsulotni qabul qilish jarayo-nidagi nazorat va b. turlari bor. I.ch.t. ning asosiy vazifasi korxonalardagi nazorat operatsiyalarning bajarili-shini, ishlab chiqarilayotgan mahsulotning komplektligini tekshirish, brakni yoʻqotish hamda mahsulotni belgilangan standart va texnik shartlarga muvofiq qilib i.ch.ni taʼminlashdan iborat. I.ch.t.ni korxona boʻlimlarida xodimlar, sexlarda ishchilar, sozlovchilar, ustalar, brigadirlar va korxonalarning hamma muhim uchastkalarida texnika nazorati boʻlimi xodimlari amalga oshiradi. Texnika nazorati boʻlimining vazifasi nazorat usullarini ishlab chiqish, brakni hisobga olish va taxlil qilishidir. Hoz. vaqtda detallarni i.ch. jarayonida nazorat qilishning eng zamonaviy usullari (avtomatlashtirish, yoppasiga nazorat qilish)ni yaratishga keng eʼtibor qaratilgan.

Oʻzbekistonda Asaka avtomobil zavodi, Buxoro neftni qayta ishlash zavodi, "Kabul tekstaylz" korporatsiyasining Oʻzbekistondagi qoʻshma korxonalarida va b.larda mahsulot i.ch.ni nazorat qilishning xuddi shunday zamonaviy usullari tadbiq etilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Mashq (maʼnolari).

**Mashq** — biror faoliyatni puxta oʻzlashtirish yoki sifatini yaxshilash maqsadida uni kup marta takrorlash. M. taʼlimda koʻnikma va malakalar hosil qilishda muhim oʻrin tutadi. M.ning samarali boʻlishi uchun unga ongli ravishda yondashish, shu jarayonni bajarishda mavjud sharoitni hisobga olish, yoʻl qoʻyilgan xato, kamchiliklarni anglash va ularni tuzatish yoʻllarini’bilish kerak. Bunda oddiy harakatdan astasekin murakkab harakatni bajarishga oʻtish, takrorlash vaqtlarini toʻgʻri taqsimlashning ahamiyati katta. M.da takrorlashlar orasidagi vaqt kishini charchatadigan darajada qisqa boʻlmasligi va aksincha, juda uzoq ham boʻlmasligi kerak. M.lar, odatda, maktabda har bir oʻquv fanida, sinfdan va maktabdan tashqi ishlarda oʻtkaziladi. Maktabda M.lar oʻquvchilarni mu-staqil ishlashga, ijodiy qobiliyatlarini oʻstirishga yordam beradi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Ishlab chiqaruvchi kuchlar**, unum beruvchi kuchlar — ijtimoiy ishlab chiqarishda band boʻlgan i.ch. vositalari va kishilar majmui; ijtimoiy i.ch. jarayonida inson bilan tabiat oʻrtasidagi "modda almashuvi"ni amalga oshiradigan subyektiv (odam) va ashyoviy unsurlar tizimi. I.ch.k. insonning tabiatga foal munosabatini ifoda etadi va bu munosabat mazmunini tabiat boyliklarini moddiy va maʼnaviy oʻzlashtirish hamda rivojlantirish tashkil etadi. Oʻzlashtirish davomida insonning tirikchilik, hayot sharoitlari — moddiy boyliklar yara-tiladi, ayni paytda uning oʻzi ham kamol topib, rivojlanib boradi. I.ch.k. ning moddiy unsurlari ishlab chiqarish vositalari va isteʼmol vositalaridan iborat. I.ch. vositalari insonning tabiatga taʼsir koʻrsatishiga xizmat qiladigan mehnat vositalari va inson mehnati yoʻnaltirilgan mehnat pred-metlardan iborat. Mehnat vositalarining eng muhim va takom illashadigan, tez oʻzgaradigan tarkibiy qismi — mehnat qurollari (mashinalar, mexanizmlar, asboblar va b.) hisoblanadi. Shu sababli I.ch.k. oʻzgarishi mehnat qurollarining oʻzgarishidan boshlanadi. I.ch. binolari, yoʻllar, kanallar, energetika tarmogʻi, aloqa vositalari, quvur transporta, turli sigʻimli sisternalar va b. ham mehnat vositalariga kiradi. Mehnat vositalari va ayniqsa mehnat qurollari ish kuchi rivojlanishining mezoni, muayyan darajada mehnat amalga oshadigan munosabatlar koʻrsatkichi hisoblanadi, jamiyatning unum beradigan boyligini hosil qiladi.

Bu jarayonda fan bevosita I.ch.k. ga aylanadi (19-asr dan boshlab i.ch. bilan fanning qoʻshilishi dastlab murakkab i.ch. vositalarini, mashina texnikasini yaratdi; 20-asr ning 2-yarmida i.ch.ni avtomatlashtirish, EHM va kompyuter texnikasini ommaviy qoʻllash va b.).

I.ch.k. ning rivojlanishiga geografik muhit, aholining zichligi va koʻpayishi, inson ehtiyojlarining oʻsib borishi, ilmfan taraqqiyoti kabi koʻpgina omillar taʼsir qiladi. Hoz.fan-texnika taraqqiyoti davrida fan ham bevosita I.ch.k. ga aylanib bormoqda. Bularning barchasi pirovard natijada I.ch.k. taraqqiyoti, tarixiy jara-yonning asosiy omili boʻlgan mehnat unumdorligi oʻsishini taʼminlaydi.

Har bir mamlakatda I.ch.k. rivojlantirish va uni mintaqalar boʻyicha oqilona joylashtirish katta ahamiyatga ega. Ayrim mamlakatlarda mamlakat I.ch.k. ni rivojlantirish va joylashtirish bosh sxemalarini ishlab chiqadigan, mamlakat tabiiy resurslari va I. ch.k. ni kompleks oʻrganadigan maxsus Kengashlar ishlaydi. Gʻarbdagi ayrim iqtisodiy nazariya maktablari I.ch.k. tushunchasi oʻrniga ishlab chiqarish omillari tushunchasini qoʻllaydi.

Sherqul Shodmonov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Devori qiyomat**, Devori koʻndalang — arxeologik yodgorlik, qad. Samarqand va uning atrofidagi qishloqlarni uragan mudofaa devori harobasi (mil. av. 4—2-asrlar — mil. 8-asr). Samarqandning jan.da Dargʻom kanalining oʻng qirgʻogʻi boʻylab koʻtarma (bal. 4 m gacha, kengligi 12 m, uz. 50 m) shaklida saqlanib qolgan. D.q. harobasini V. L. Vyatkin tekshirgan (1903). 1936 yilda M. Ye. Masson Sharq geograflari maʼlumotlari bilan arxeologik qazish-malar natijalarini qiyoslagan. 1969 yilda Yu. F. Buryakov, M. M. Toshev arxeologik qazishmalar olib borgan. Oʻrta asr Sharq manbalarida yozilishicha, D.q.ning uz. 12 farsax (72 km), bal. 14 gaz (taxminan 10 m) boʻlib, tepasi kungurador burjlar bilan mustahkamlangan 12 darvozasi boʻlgan. Devorning eng chet nuqtalari sharqda Choʻponota tepaligining yon bagʻirlari, janubida Dargʻom kanaliga yaqin joy, gʻarbda Xeshrav qishlogʻi va shim.da Qunduz Soʻfi qishlogʻi boʻlgan.

Arxeologik tadqiqotlar natijasida D.q.ning ayrim qismlari turli davrlarda qurilganligi aniqlandi. Dastlab (mil.av.4-asr) D.q.ning shim. qismi paxsadan 2 qator qilib, oʻrtasi yoʻlaksimon xonalar shaklida qurilgan. Keyinchalik bu xonalarga murdalar koʻmilgan. Abu Muslim buyrugʻi bilan D.q. 752—753 yillarda jan.ga 7,5 farsax (45 km) davom ettirilib, yangi aholi zich yashaydigan hudud oʻrab olingan. U paxsa va xom gʻishtdan qurilgan. D.q.ning jan. qismi 1466 yildan boshlab Devori koʻndalang deb atalgan. 19-asrda esa Iskandar devori degan nom bilan ham yuritilgan. Bu devor D.q. deb 18-asrdan soʻng atala boshlagan.

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Ishontirish**, suggestiya (tibbiyotda) — bemor (yoki gurux. bemorlar)ga uygʻoqlik yoki gipnoz xrlatida soʻz bilan taʼsir qilib, uni tasavvurlar, xattiharakatlar yordamida davolash. Bemorlarni I. oliy nerv faoli-yatining xususiyatlariga va ularning I. paytidagi holatiga bogʻliq (gipnoz holatida I. koʻproq taʼsir koʻrsatadi). Hissiyotga va taassurotga tez beriladigan yoki holdan toydiruvchi kasalliklar, intoksikatsiyalar (alkogolizm va b.) natijasida quvvatdan ketgan, oʻta charchagan kishilarni odatdagi sharo-itda koʻproq I. mumkin. I. ning bevo-sita (mas, vrachning bemorga shu doridan tuzalib ketasiz) va bilvosita (mas, bemorning shu dorini ichsam yoki shu muolajani qabul qilsam tuzalib ketaman degan ishonchi) xillari bor. I. ning bevosita xili juda muhim, chunki bunda bemor shu dori darddan forigʻ qiladi deb oʻz-oʻzini astoydil ishontiradi. Tibbiyot amaliyotida oʻzoʻzini ishontirishning yomon (ayniqsa isterik nevrozlarda shu kasallik menda bor deb badgumon boʻlaverishi) va yaxshi (shu kasallikdan tuzalib ketaman deb ishonch va ixlos bilan karashi) tomonlari bor.

I. nevrozlar, psixopatiyaning baʼzi shakllari, alkogolizm, narkomaniya, nervpsixik kasalliklar, ichki aʼzolar nevrozi va b. kasalliklarni psixoterapiya yoʻli bilan davolash negizi hisoblanadi (yana q. Gipnoz).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
Logo of zina haram.
**Zino** (arabcha: , buzuklik, fahsh, zinokorlik) - islom aqidasi boʻyicha erkak va ayolning sharʻiy nikohsiz jinsiy aloqada boʻlishi. Shariatda zino uchun yuz darra urishdan tortib oʻlim (toshboʻron qilish) jazosigacha belgalangan. Lekin jazoga hukm qilish uchun zino bilan ayblanuvchilarning oʻzlari iqror Boʻlishi yoki toʻrtta ishonchli guvohning boʻlishi shart 

**Zino** (arab. — buzuklik, fahsh, zinokorlik) — islom aqidasiga koʻra, erkak va ayolning sharʼiy nikohsiz jinsiy aloqada boʻlishi. Zino islomda qattiq qoralanadigan gunohlardan hisoblanadi. Qurʼonda "Zinoga yaqinlashmanglar! Chunki (bu) buzukliqdir — eng yomon yoʻldir", deyilgan (17:32). Shariatda Zino uchun yuz darra urishdan tortib oʻlim (toshboʻron qilish) jazosigacha belgilangan. Lekin jazoga hukm qilish uchun Zino bilan ayblanuvchilarning oʻzlari iqror boʻlishi yoki toʻrtta ishonchli guvohning guvoxlik berishi shart qilingan. Aks holda, diniy manbalarda aytilishicha, arzimagan sabablar bilan insonning obroʻsi toʻkilishi, igʻvogar, boʻhtonchilarga qoʻl kelishi mumkin. Aks holda, - diniy manbalarda aytilishicha - arzimagan sabablar bilan insonning 
obroʻsi toʻkilishi, igʻvogar, boʻhtonchilarga qoʻl kelishi mumkin. Yuz darra urishga hukm 
etilgan zino qiluvchi (zinokor) er va ayol avval uylanmagan, turmush qurmagan boʻlishi 
kerak. Ammo, uylangan, turmush qurgan boʻlsa, ularni oʻlguncha toshboʻron qilinishi belgilangan. 

|  |  |
| --- | --- |
| Alloh | *Islom diniga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
**Ishlab chiqarish zaxiralari** — korxonadagi hali i.ch. jarayonlariga jalb etilmagan va ish oʻrniga yetib kelmagan aylanma vositalarining bir qismi: I.ch.z. xom ashyo, asosiy va qoʻshimcha materiallar, yoqilgʻi, sotib olinadigan yarim tayyor mahsulotlar, detallar, ehtiyot qismlar, asboblar va b. ishlab chiqarish vositalaridan ibo-rat boʻladi. I.ch.z. ishlab chiqarish ja-rayonining uzluksiz kechishini taʼminlashga xizmat qiladi. Bunda ularning ortiqcha boʻlishi (i.ch.ga zarur boʻlmagan zaxiralar)ga ham yoʻl qoʻymaslik zarur. I.ch.z. natural koʻrsatkichlar (ogʻirlik, hajm, dona, oʻlcham,) da aniqlanadi. Uning hajmi korxonada muayyan davr (kun, oy, kvartal, yil) uchun belgilanadi.

Vazifasiga koʻra, I.ch.z. joriy zaxiralar, kafolatli zaxiralar va tayyorgarlik zaxiralariga boʻlinadi. Joriy zaxiralar har kuni muayyan maqsulot birligini i.ch. uchun ombordan (yoki toʻgʻridan-toʻgʻri yetkazib beruvchidan) yetkazib beriladi. Kafolatli zaxiralardan, asosan, joriy zaxiralar tugab, navbatdagi I.ch.z.ni yetkazib berish toʻxtab qolganda i.ch. uzluksizligini taʼminlash uchun foydalaniladi. Uning darajasi shoshilinch berilgan buyurtmani bajarishga ketgan vaqt va oʻtgan davrda yetkazib berilgan I.ch.z. bilan kelgusida yetkaziladigan zaxiralar orasidagi tafovut bilan belgilanadi. Bunda zaxiralarni yetkazib berish ma-sofasi, ularning ishonchliligi, ma-teriallarni tashib berish harakteri va usuli, ularni yaqin joylashgan bazalardan olish imkoniyatlari va b. hisobga olinadi. Kafolatli zaxirani yaratish uchun zarur zaxiralarni har besh kunda yetkazib berishga erishish, shu bilan bir qatorda moddiy-texnika taʼminotini kengaytirish kerak boʻladi. Tayyorgarlik zaxiralari yetkazib berilgan zaxirani qabul qilib olish, ularni sifatini tekshirish, saralash, joylash, korxonaning sexlariga yetkazib berish va b.ni talab qiladi. Odatda, joriy, kafolatli va tayyorgarlik zaxiralari birgalikda ombor zaxirasini hosil qiladi. Bundan tashqari, i.ch.ning boshi va oxirida vujudga keladigan vaqtinchalik (bunda zaxira faqat qisqa muddatga yuzaga keladi) zaxiralar bor. Oziq-ovqat sanoati korxonalarida mavsumiy zaxiralar hosil qilinadi. Ularning hajmi mavsumiy tanaffuslarning uzunligiga bogʻliq.

Zaxiralarni haddan tashqari oshirib yubormaslik, ularni i.ch. harakteri va hajmiga qarab, meʼyor darajasida yaratish zarur. Umuman zaxiralar maʼlum darajada mablagʻlarni band qilib, i.ch. samaradorligini pasaytiruvchi omil hisoblanadi.

Sadir Salimov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
ishlab chiqarish zairalari deganda korxona zaxirasida ya'ni omborida turgan mahsulotlardan unumli foydalanish ya'ni korxona budjetiga yanada ko'p foyda to'plashni tushunsa bo'ladi.ishlab chiqarayotgan mahsulotlar har qanday mahsulotdan unumli foydalanishi kerak!
**Devpechak** (Cuscuta L.) — chirmovuq-doshlar (Cuscutaceae)ra mansub bir va koʻp yillik tekinxoʻr oʻsimlik. Vatani — Amerika va Afrika. Oʻrta Osiyoda 5 turi tarqalgan. Bularning har biri 150—200 gacha oʻsimlik turini zararlab, hosilning koʻp qismini nobud qiladi, sifatini pasaytiradi. Ildizi, bargi boʻlmaganidan xlorofill yoʻq. Poyasi (0,5—7,5 mm gacha) sargʻish yoki sargʻishpushti, sershox. Guli oq va oqish-pushti, oval shaklda. Chanogʻi qalpoqsimon, serurugʻ. Urugʻi dumaloq yoki tuxumsimon, uchli, gʻadir-budur, usti qattiq poʻst bilan qoplangan. D. asosan, urugʻidan va qisman poyasidan koʻpayadi. Tuproqda qishlab chiqqan urugʻlari mart— apr, oylarida unib chiqadi. Oʻsimtalari dastlab kuniga 2—3 sm, 10-kundan boshlab 12—15 sm dan oʻsadi. Oʻsimtalari biror oʻsimlikka chirmashib, urugʻidan ajraladi, oʻsimlik tanasiga 2— 4 marta spiral shaklida oʻralib oladi va soʻrgʻichlari bilan oʻsimlik shirasini soʻra boshlaydi. Natijada oʻsimlikda modda almashinuvi buziladi, Hosili kamayadi, hatto qurib qoladi. D. asosan, mevali, manzarali, oʻrmon daraxtlari, tok, buta, rezavor, subtropik va sitrus oʻsimliklariga tushib, xalq xoʻjaligiga katta zarar keltiradi. Kurash ch oral ar i: D. tushgan daraxt novdalari qirqib yoqiladi, kuchli zararlanganlari tupi bilan kovlab yoʻqotiladi. Bogʻ, tokzor, koʻchatzor va daraxtzorlarda qator oralari haydab qoʻyiladi, daraxtga tushgan D.ni kimyoviy usulda yoʻqotish chorasi hozircha ishlab chiqilmagan (imkon qadar qoʻlda tozalanadi). Ekin maydonlari, yoʻl yoqalaridagi oʻsimliklarga tushgan D.ni yoʻqotish uchun esa nitrafenning 4% li eritmasi bilan gektariga 1200 l normada dorilanadi (qarang Zarpechak).

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Ishonch yorligʻi** - biror shaxsning muayyan mamlakatda elchi yoki diplomatik vakil sifatida tayinlanganligini tasdiklovchi rasmiy xat shaklidagi maxsus hujjat. Yorliq xorijiy davlat boshligʻi nomidan uni qabul qiluvchi davlat boshligʻiga yoʻllanadi. I. yo. da mazkur shaxsga davlat manfaatlarini ifodalash topshirilganligi, uning soʻzlari va harakatlariga ishonish lo-zimligi taʼkidlanadi. Davlat boshligʻi tomonidan I.yo.ning qabul qilinishi tayinlangan va yetib kelgan xorijiy mamlakat yoki xalqaro tashkilot elchisi yoki diplomatik vakili mazkur davlatda akkreditatsiya qilingani, yaʼni oʻz vazifalarini bajarishga rasman kirishganligini bildiradi. Diplomatik vakillar vazifalarining tugashi davlat boshligʻiga chaqiruv yorligʻini takdim etish bilan rasmiylashtiriladi. Oʻzbekiston Respublikasida bu boradagi qonun-qoidalar "Oʻzbekiston Respublikasining xorijiy davlatlardagi diplomatik vakolatxonalari rahbarlarini tayinlash va chaqirib olish tartibi" toʻgʻrisidagi qonun (1992-yil 3-iyul) bilan belgilanadi. Mazkur qonun "Diplomatik aloqalar toʻgʻrisida"gi Vena konvensiyasi va boshqa umum eʼtirof etgan xalqaro huquqiy normalar va qoidalarga toʻla muvofikdir.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Abakada alifbosi 1940-**yilda filippin milliy tili sifatida qabul qilingan tagalog tiliga asoslangan „mahalliy" lotin alifbosi hisoblanadi.

20 ta harfdan iborat alifbo Lope K. Santos tomonidan tagalog tiliga asoslangan milliy til uchun ishlab chiqilgan. Alifbo rasman Filippin Milliy til instituti tomonidan qabul qilingan.

**Abakada alifbosi** 1987-yilda qabul qilingan zamonaviy Filippin alifbosi bilan almashtirildi.

Abakada tartibi
---------------

Abakada harflarining jamlanishi boshqa lotin tiliga asoslangan imlo tizimlariga mos keladi.Oʻziga xos tomoni *n* dan keyin *digrafik ng* qoʻyiladi.

Har bir undoshning imlosi yoki nomlanishida uning tovushi oxirida har doim „a" bilan talaffuz qilinadi (masalan, „ba", „ka" va hokazo). Tizim nomining sababi ham shu.

|  |
| --- |
| **Majuskule shakllari** (shuningdek, katta yoki **bosh harflar** **deb** ataladi) |
| A | B | K | D | E | G | H | I | L | M | N | NG | O | P | R | S | T | U | V | Y |
| **Minuskulyar shakllar** (**kichik** yoki **kichik harflar** deb ham ataladi) |
| a | b | k | d | e | g | h | i | l | m | n | ng | o | p | r | s | t | u | w | y |

Tarixi
------

Ispan tili kirib kelgungacha boʻlgan davrda qadimgi tagalog tili Kavi yoki Baybayin yozuvi yordamida yozilgan. Uch asr davomida tagalog tili maʼlum darajada ispan fonetik va orfografik qoidalariga amal qilgan holda yozilgan.

Doktor Xose Rizal XIX asr oxirida turli Filippin tillarining orfografiyasini isloh qilishning bir necha tarafdorlaridan biri (jumladan, Trinidad Pardo de Tavera) edi. Boshqa tarafdorlar singari, u Filippin tillari alifbosini *C* va *Q* harflarini *K* harfiga almashtirish orqali „yerlilik" qilishni taklif qildi. Dastlab, bu islohotlar taklif etilganda keng qoʻllanilmadi, lekin asta-sekin XX asr boshlarida mashhur boʻldi.

1935-yilda Filippin Hamdoʻstligi tashkil etilgandan soʻng, hukumat tagalog tilini „milliy til" (yaʼni,Filippin) uchun asos sifatida tanladi. Shundan so‘ng ushbu „milliy til" uchun lug‘at va grammatika kitobini ishlab chiqish boshlandi. 1939-yilda Lope K. Santos „*Ang Balarila ng Wikang Pambansa"* (Milliy til grammatikasi) ni ishlab chiqdi, unda grammatika qoidalaridan tashqari *Abakada* deb atalgan 20 harfli alifbo ham mavjud edi.

Abakada 1976-yilda qoʻshimcha 11 ta harfdan iborat kengaytirilgan alifbo bilan almashtirildi (C, CH, F, J, LL, Ñ, Q, RR, V, X va Z). Bu alifbo keyinchalik joriy 28 harfli zamonaviy alifbo bilan almashtirildi. Hozirgi vaqtda Filippinning barcha tillari Abakadaning barcha harflarini oʻz ichiga olgan zamonaviy Filippin alifbosi (rasmiy ravishda 1987-yilda qabul qilingan) yordamida yozilishi mumkin.

Yana qarang
-----------

* Filippin alifbosi
* Filippin orfografiyasi
* Dambana
* Baybayin
* Kavi skripti
* Filippin Brayl yozuvi

Manbalar
--------

1. ↑  „Ebolusyon ng Alpabetong Filipino". Qaraldi: 22-iyun 2010-yil.
2. ↑  *Pangilinan.* „Kapampángan or Capampáñgan: Settling the Dispute on the Kapampángan Romanized Orthography". 21-avgust 2006-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-iyun 2010-yil.
**Firas Kashosh** (1976-yil 10-yanvarda Hama, Suriyada tug'ilgan) — suriyalik futbolchi. Hozirda u Suriya oliy divizioni hisoblangan Suriya Premer-ligasida to'p suradigan "Al-Taliya" jamoasida o'ynamoqda. U "Al-Taliya" da 99-raqamli futbolkada hujumchi sifatida o'ynaydi.

Jamoalardagi faoliyati
----------------------

Kashoshning faoliyati "Al-Taliya" yoshlar jamoasida boshlangan, keyinroq "Al-Shorta Damashq" va "Al-Shorta Hama" klublariga o‘tgan.

U 2009-10-yilgi Suriya Premer-ligasida 15 ta gol bilan to'purar bo'lgan. 

2010-yilning iyun oyidan boshlab Kashosh Shihanga ikki oyga ijaraga berildi.  Shihan Iordaniya ligasining ikkinchi divizionida o'ynagan. Ammo Shihan uchun ikki o'yindan so'ng u "Al-Taliya" ga qaytdi.

Yutuqlar
--------

### Klub

**Al-Taliya**

* Suriya kubogi: 2007-yil ikkinchi o'rin sohibi

### Individual

* Suriya ligasining eng yaxshi to'purari: 2010 **(15 gol)**

Manbalar
--------


1. ↑  „مهاجم الطليعة فراس قاشوش يتوج بلقب هداف الدوري".  Syrian Arab News Agency (8-may 2010-yil). 22-iyul 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-iyun 2010-yil.
2. ↑  „القاشوش ينضم لشيحان".  psyrianp.com (1-iyun 2010-yil). Qaraldi: 21-iyun 2010-yil.
3. ↑  „القاشوش يترك فريق شيحان".  psyrianp.com (15-iyun 2010-yil). Qaraldi: 21-iyun 2010-yil.
**Abaqa**, Abaqaxon (1234.3, Moʻgʻuliston — 1282.1.4, Shaxu) — elxon, hulo-kuiylardan boʻlgan Eron hukmdori (1265-82). Eronga 1256 yil otasi Huloku bilan birga kelgan. Otasi vafotidan soʻng elxon etib saylangan, lekin ulugʻ qoon Xubilay tomonidan faqat 5 yildan soʻnggina tasdiqtangan. Misr mamluklari bilan olib borilgan urushni besa-mara davom ettirgan. 1266 yil A. Shimoliy dan Dashti Qipchoqdan boʻladigan hujumni qaytarish maqsadida Kura daryosining shim. qirgʻogʻida mudofaa devori bunyod etishga buyurgan; Kavkaz xalqlari uning vaziri Shamsiddin tomonidan 1278 yil tobe ettirilgan. Umumiy dushmanni bar-taraf qilish uchun A. mamluklarning dushmanlari boʻlgan yevropalik xristi-anlar bilan aloqa bogʻlashga uringan; uning elchilari 1274 yil Lion, 1277 yil Rimda boʻlgan. Yevropada bu saʼyhara-katlar xursandchilik bilan qabul qilingan. A. Angliya qiroli Eduard I (1274) va papalar Klement IV (1267), Grigoriy X (1274) va Nikolay III (1277) lardan noma olgan. A. 1265-yil yunon malikasiga uylangan. Biroq Misrga qarshi umumiy yurish amalga oshmagan. Mamluklar Kichik Osiyoning bir qis-mini qisqa muddatga bosib olishga erishganlar (1277) va Elbiston yonidagi jangda moʻgʻul qoʻshinyni tor-mor qilganlar. 1280 yil moʻgʻullar Suriyaga bosib kirib Halabni vayron etishgan. Biroq 1281 yil A.ning ukasi Mangu Temur Xama va Xims oraligʻida mamluklardan qattiq zarbaga uchragan. A. qoʻshinlari Sharqda aksincha muvaffa-qiyatli kurash olib borganlar. 1270 yil mamlakatga bostirib kirgan Baroq boshchiligidagi Chigʻatoy ulusi qoʻshinlari Hirot yaqinida tor-mor etilgan. Bunday bosqinlarga barham berish uchun A. 1273 yil Movarounnahrdagi tartibsizliklardan foydalanib Buxoro shahrini vayron qilishni buyurgan.

Adabiyot
--------

* Bartold V. V. Abaka, Sochineniya, t.7, M. 1971.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Pilad** (qadimgi yunoncha: *Πυλάδης*) — qadimgi yunon mifologiyasidagi qahramon. Fokida shohi Strofiy va Agamemnonning singlisi — Anaksibiyaning oʻgʻli.

 Pilad
Orestning sevimli doʻsti. Orest otasidan qasos olganida, Pilad Egisfga yordamga kelgan Navpliyning oʻgʻillarini oʻldirgan.

Kezishlardan qaytgach, u Orestning singlisi — Elektraga uylangan. Bu nikohdan Medont va Strofiy tugʻilgan.

Bir taxminga koʻra, u Delfiy Amfiktioniyani oʻrnatgan.

Pilad — Esxilning „Hoeforalar", Sofoklning „Elektra" (soʻzsiz), Yevripid „Elektra" (soʻzsiz), „Orest" va „Tavriddagi İfigeniya", Pakuviyaning „Xris", Senekaning „Agamemnon" (soʻzsiz) tragediyalarining bosh qahramoni.

Manbalar
--------

1. ↑  Mifi narodov mira. M. 1991-92. V 2 t. T.2. S.312-313; Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka E VI 24.25.27-28
2. ↑  Yevripid. Ifigeniya v Tavride 917
3. ↑  Ovidiy. Lyubovnie elegii II 6, 15-16 dalee
4. ↑   Pavsaniy. Opisanie Elladi I 22, 6
5. ↑  Sxolii k Sofoklu. Traxinyanki 639 // Kulishova O. V. Delfiyskiy orakul v sisteme antichnix mejgosudarstvennix otnosheniy. SPb, 2001. S.171
**Pilik** — 1) toʻqimachilikda — paxta, jun, ipak va zigʻir tolalarini boʻshgina himarib, choʻzib, toʻgʻrilab hosil qilinadigan mahsulot. Piltat nisbatan birmuncha yupqaroq va tekisroq boʻladi. P. yigirish usuli (sistemasi) va tolalarning xiliga qarab, ingichka va yoʻgʻon P.larga boʻlinadi. Mas, ipakdan tayyorlangan P. paxta, jun yoki zigʻir tolalaridan olinadigan P.ga nisbatan ingichkaroq chiqadi.

P. ip yigirish uchun asosiy xom ashyo hisoblanadi. P. asosan, yigirish korxonalarida yigiruv mashinasida tayyorlanadi. Mashinaning asosiy qismi — choʻzuvchi asbob va pishitish-kalavalash mexanizmi; 2) kerosin lampa yoki kerogazning kerosin (yoki moy) ni shi-mib yonadigan qismi. Yoritish yoki kiz-dirish asbobining kattakichikligi (nomeri) ga qarab, P. ham ensizroq yoki enliroq boʻladi (mas, 7-pilik, 10-pilik va boshqalar); 3) soch oʻrami yechilib ketmasligi uchun uning uchiga qoʻshib oʻriladigan paxta tolalari; 4) qosh yoki kiprikni boʻyash uchun uchiga paxta oʻralgan choʻp.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
"PILLA-XOLDING" — pillachilik sohasidagi xolding kompaniya. "Pilla-xolding" Oʻzbekistondagi pilla xom ashyosi, ipak kalava ishlab chiqariladigan pillachilik korxonalari, ipak qurti tuxumi tayyorlanadigan zavodlar, ipak qurti naslchilik xoʻjaliklari, xom pillani qabul qilish va dastlabki ishlov berish korxonalari, tutchilik xoʻjaliklari, ipakchilik institutinj oʻz ichiga olgan. Oʻzbekiston Respublikasi Preziden-tining "Respublika pillachilik soha-sini boshqarish tizimini takomillashtirish toʻgʻrisida"gi farmoni (1998-yil 30-mart) va Vazirlar Mahkamasining "Respublikada pillachilik sohasini boshqarishni takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida"gi qaroriga (1998-yil 3-aprel) koʻra tashkil etilgan. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2003-yil 22 dekabrdagi farmoni bilan vazi-falari "Uzbek ipagi" uyushmasiga oʻtka-zilib, tugatildi..Endilikda pillachilikni,innavatsion ģoyalar asosida yanada takomillawtiri asosiy vazifa etib qőyildi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
KASALS (Casals) Pablo (1876.29.12, Barselona yaqinidagi Vendrel qishlogʻi — 1973.22.10, PuertoRiko, San-Xuan sh.) — ispan sozandasi (violonchel), dirijyor, kompozitor, musiqa-jamoat arbobi; 20-asr jahon musiqasi namoyandalaridan. Barselona va Madrid konservatoriyalarida taʼlim olgan. Konsert faoliyatini 1890-y.larda Barselonada boshlagan. 1899-yildan Yevropa va Amerika mamlakatlarida, 1901-yildan jahon boʻylab gastrolda boʻlgan. K. zamonaviy violonchel ijrochiligida yangi davr ochdi, uning ijrosi sermazmunligi, oʻta ifodaviyligi, yuksak texnik va badiiy mahorati, turli musiqa uslublarini chuqur his etishi bilan ajralib turadi. Barselonada ilk simfonik orkestr (1920) va Ishchilar musiqa jamiyatini (1924), San-Xuanda simfonik orkestr (1959) va konservatoriyani (1960), Prad (Fransiya, 1950) va San-Xuanda (1957) musiqa festivallarini tashkil qilgan. Bir necha simfonik, xor, kamer-cholgʻu asarlar muallifi. BMT uchun "Tinchlik madhiyasi"ni yaratgan (1971). 1957-yildan K. nomidagi xalqaro tanlovlar (Parij va Budapeshtda) oʻtkaziladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sensitometriya** — fotografik metrologiyaning yoruglik sezgir materiallarning fotografik xossalarini oʻrganish bilan shugʻullanadigan sohasi. Keyinchalik S.ning oʻrganish sohalari kupaya bordi (fotometriya usullari astronomiya, spektroskopiya va boshqa sohalarga tatbiqqilinadi). S. 3 asosiy bulim: densitometriya, integral S. va spektral Sdan iborat. Integral S. fotofafik materialga tabiiy yorugʻlik yoki boshqa xil yorugʻliklar taʼsirini tekshirish bilan, spektral S. turli toʻlqin uzunlikdagi yorugʻlikning fotomaterialga bir tekis taʼsir qilishini aniklash bilan shugʻullanadi. Tekshirilayotgan fotomateriallarning xiliga qarab, S. oqqora materiallar, rangli fotomateriallar, fotoqogʻozlar hamda ionlashtiruvchi nurlanishlarni qayd qiladigan S.ga boʻlinadi. S.da densitometr, mikrofotometr, sensitometr, spektrosensitometr va boshqa asboblar ishlatiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
211-savol.Kuloba mozorqo'rg'oni

KULOBA — skiflar sardorining mo-zorqoʻrgʻoni (miloddan avvalgi 4-asr). Kerch yaqinida ochilgan (1830). Tepalik tagida yunon andazasida qurilgan tosh daxma boʻlgan, u lekin skifcha udumda dafn qilingan. Mayyit yogʻoch tobutda, kiyimda, tilla bezaklar tikilgan bosh kiyimda, boʻynida — uchida otliq skiflar shakli yasalgan oltin taqinchoq, qoʻllarida — oltin bilagoʻzuk bilan koʻmilgan. Qurolaslaha mayyit yonida va maxsus yashirin joylarga qoʻyilgan. Fil suya-gi bilan bezatilgan boshqa sarqofada boy126KULOLLIKKuloba: 1. Oltin koʻza. 2. Oltin koʻzadagi skiflar tasviri. 3. Oltindan ishlangan boʻyin taqinchoq uchidagi otliq skiflar shakli.ayol koʻmilgan. U mayyitga atab qurbonlik qilingan xotini yoki choʻrisi boʻlishi mumkin. Marosim liboslaridagi oltin bezaklar yunon zargarlarining ajoy-ib buyumlaridan hisoblanadi. Qabrdan skiflarning jangdan keyingi tasvirlari tushirilgan idish va dastasi xay-von tasvirlari vaqqoshligi uslubida bezatilgan skiflarning jez oyvasi ham topilgan. Tobutning jan. devorida erkak kishi koʻmilgan, u xoʻjayini oʻlimidan soʻng oʻldirilgan xizmatqori yoki quli boʻlishi mumkin. Qabrda vino solingan koʻza (amfora), goʻsht solingan jez qozonlar, jez va kumush idishlar ham koʻyilgan. Qoʻrgʻon Quyi Dneprboʻyidagi "podsho mozorqoʻrgʻonlari" (miloddan avvalgi 4— 3-asrlar) ga yaqin turadi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sevan** (*Goʻkcha*) — Armaniston va Kavkazdagi eng katta koʻl, 1900 m balandlikda. Maydoni 1360 km². Oʻrtacha chuq. 28,5 m. Eng chuqur joyi 83 m. S.ni 2 ta burun shim.gʻarbiy (*Kichik Sevan*) va jan.sharqiy (*Katta Sevan*) qismlarga ajratib turadi. Koʻlga 28 soy quyiladi, koʻldan Razdan (*Zanga*) daryosi oqib chiqadi. Bu daryoga 6 ta GES qurilgan. Sda xonbaliq va boshqa baliklar ovlanadi. Koʻl suvi va Razdan daryosining suvidan Sevan GES kaskadida foydalaniladi. Arpa daryosining suvini koʻlga quyish uchun Arpa — Sevan tonneli (uz. 49 km) qurilgan. Sevan sohilida Sevan sh. joylashgan. Koʻl atrofi dam olish zonasiga aylantirilgan. Turizm rivojlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Beast** (**Dr. Henry Philip „Hank" McCoy**) — Stan Lee va Jack Kirby tomonidan yaratilgan Marvel Comics personaji.

Beastʼning tashqi koʻrinishi maymunga oʻxshaydi. Tanasining rangi — koʻk. U jismoniy chidamlilik va chaqqonlik qobiliyatlariga ega hisoblanadi. Shuningdek, Beast daho hamdir.

Hank McCoy komikslarda oʻzining gʻayriinsoniy koʻrinishiga qaramay, fan sohasidagi yetuk olim odam sifatida tasvirlangan. U Xavier ochgan mutantlar uchun moʻljallangan maktabda oʻqituvchi sifatida faoliyat yuritadi.

Beast personajini *X2* (2003) filmida Steve Bacic, *X-Men: The Last Stand* (2006) filmida Kelsey Grammer, *X-Men: First Class* (2011), *X-Men: Days of Future Past* (2014). Hoult also reprised the role in *X-Men: Apocalypse* (2016), *Dark Phoenix* (2019) va *Deadpool 2* (2018) filmlarida Nicholas Hoult gavdalantirgan.

Havolalar
---------

* Beast Marvel Database saytida
* Beast Marvel Directory saytida
* Beast Comic Vine saytida
* Beast Writeups.org saytida
* Beast UncannyXmen.net saytida

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Komikslarga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Sevastopol** (1784-yilgacha **Axtiar**) — Qrim Muxtor Respublikasidagi shahar. Qora dengizning Sevastopol qoʻltigʻi sohilida. Dengiz porti, temir yoʻl stansiyasi. Avtomobil yoʻllari tuguni. Aholisi 360 ming kishi (1997-yil) Qadimda Sevastopol oʻrnida antik Xersones shahri boʻlgan. Krimni Rossiya bosib olgandan keyin (1783) shahar va portda qurilish ishlaryai avj oldirildi va 1784-yildan Sevastopol deb ataldi. 1802-yildan Tavriya gubernyasi tarkibida. 1804-yilda Qora dengizning asosiy harbiy porti deb eʼlon qilindi. 1875-yilda Sevastopol — Lozovaya temir yoʻl quriddi va shahar Simferopol bilan bogʻlandi. 1941—42 yillarda Sevastopol va uning atrofida qattiq janglar boʻlgan. 1945-yilda S.ga qahramon shahar unvoni berildi. Shahar urush harakatlari davrida deyarli butunlay vayron qilingan edi. "Sevastopol mudofaasi" panoramasi (1902—04 yillar, rassom F.A.Rubbo) tiklandi, 1944-yil 7-mayda "Sapun Gorani shturm qilish" dioramasi barpo etildi (1959).

Sevastopol — Qora dengiz harbiy flotining asosiy bazasi. Kemasozlik va kema taʼmirlash, priborsozlik, "Ximggrom" va boshqa korxonalar, oziq-ovqat, yengil, yogʻochsozlik sanoatlari bor. Priborsozlik instituti, 2 teatr, bir qancha muzey, jumladan, Qora dengiz floti, badiiy muzeylar, Janubiy dengizlar biologiyasi instituti akvariumi mavjud. S.da tarixiy va meʼmoriy yodgorliklardan Petropavlovsk cherkovi (1843—48), Graf pristani (1846) saqlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

 Ukraina maʼmuriy bo'linishi |
| --- |
|  |
| Viloyatlar | 
Cherkassi • Chernigov • Chernovsi • Dnepropetrovsk • Donetsk • Ivano-Frankovsk • Jitomir • Kirovograd • Kiyev • Lugansk • Lvov • Nikolayev • Odessa • Poltava • Rovno • Sumi • Ternopol • Vinnitsa • Volin • Xarkov • Xerson • Xmelnitskiy • Zakarpatye • Zaporojye |
|  |
| Muxtor Respublika | 
Qrim Muxtor Respublikasi 1 |
|  |
| Mamlakat miqiyosidagi shaharlar | 
Kiyev • Sevastopol 1 |
|  |
| 
1Rossiya nazoratiga oʻtgan hududlar. |

 |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sent Alfaj uyi** 1960-yillarda London shahridagi Fore ko'chasidagi ofis bloki edi. U ishlab chiqaruvchi Maurice Wingate tomonidan Moris Sanders Associates tomonidan ishlab chiqilgan .U Avliyo Alfej va Sent-Alfagi London devori cherkovi sharafiga nomlangan, uning xarobalari bino turgan joyda joylashgan. U London devorini qayta qurishning bir qismi sifatida qurilgan va 1957 va 1976 yillarda qurilgan shunga o'xshash bloklardan biri edi.

2009-yilda, soliq sabablarga ko'ra , London korporatsiyasi tomonidan bino "yo'q qilinishi" e'lon qilindi.

Sayt ko'p marta qayta qurish uchun taklif qilingan  va oxir-oqibat 2013 yildan boshlab buzib tashlangan.

Sent-Alfaj bog'i yaqin joyda joylashgan.

Ma'lumotnomalar
---------------

1. ↑  „St. Alphage House".  postwarbuildings.com. 15-dekabr 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 24-noyabr 2010-yil.
2. ↑  *Richard Heap.* „City to 'strip out' St Alphage House".  Property Week (30-yanvar 2009-yil). Qaraldi: 24-noyabr 2010-yil.
3. ↑  „St Alphage House Replacement Surfaces".  skyscrapernews.com (5-noyabr 2010-yil). 25-noyabr 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 12-iyun 2021-yil.
4. ↑  „London Wall Place | Barbican Association". 7-iyul 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi.
Koordinatalari: 51°31′05″N 0°05′31″W﻿ / ﻿51.51800°N 0.09181°W﻿ / 51.51800; -0.09181GOKoordinatalari: 51°31′05″N 0°05′31″W﻿ / ﻿51.51800°N 0.09181°W﻿ / 51.51800; -0.09181GO