recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Proton tutilishi** - bu atom yadrosi va bir yoki bir nechta protonlar to'qnashib, og'irroq yadro hosil qilish uchun birlashadigan yadro reaktsiyasidir .

Protonlar musbat elektr zaryadiga ega bo'lganligi sababli ular musbat zaryadlangan yadro tomonidan elektrostatik ravishda itariladi. Shuning uchun protonlarning yadroga kirishi neytral zaryadlangan neytronlarga qaraganda qiyinroq.

Proton tutilishi protonga boy izotoplarning kosmik nukleosintezida muhim rol o'ynaydi. Yulduzlarda u ikki yo'l bilan davom etishi mumkin: tez ( rp-jarayon ) yoki sekin jarayon ( p-jarayon ).

  

Ushbu maqola Mirzo Ulug'bek nomidagi O'zbekisto Milliy Universiteti Fizika fakulteti talabasi Do'stmuhamedova Shahzoda tomonidan wikita'lim loyihasi doirasida ingliz tilidan tarjima qilindi.

Shuningdek
----------

* p-yadrolari
* Proton emissiyasi
* Zarrachalar ro'yxati
* Neytronni ushlab turish
* Radioaktiv parchalanish
* Nurlar: {\displaystyle \alpha } — {\displaystyle \beta } — {\displaystyle \gamma } — {\displaystyle \delta }

Ma'lumotnomalar
---------------

Havolalar
---------

Andoza:Nuclear processesBu jarayon yulduzlardagi litiyni asosiy ketma-ketlikdagi yulduzlarda geliyga aylanishiga olib keladi.
**Jaʼfar ibn Muhammad ibn al-Muʼtazz ibn Muhammad ibn al-Mustagʻfir ibn al-Fath ibn Idris al-Mustagʻfiriy an-Nasafiy (Abul Abbos)** (milodiy 961-yil (hijriy 350-yil)da tugʻilib, 1041-yil (hijriy 432-yil)da vafot etgan) — muhaddis va muarrix boʻlgan. Xuroson yurtlarini kezgan. Nasafda vafot etgan.

Abu Jaʼfar an Nasafiy — tarix, filologiya, fiqh, hadisshunoslik sohalarida ijod qilgan olim. Uning toʻliq ismi Abul Abbos Jaʼfar ibn Muhammad al-Mustagʻfiriy an-Nasafiydir. Nasafiy turli mavzularga oid 10 dan ortiq asar yozgan. Kitoblari ichida eng mashhuri „Nasaf va Kesh tarixi" nomli 2 jildli asaridir. Bu kitob bizgacha yetib kelgan emas. Ushbu asarda X-XII asrlarda Kesh va Nasafda yashab ijod qilgan shoir, olim hamda diniy ulamolar haqida maʼlumotlar qayd etilgan. Muallif bu olimlarni 80 toifaga boʻlib tasvirlaydi.

As-Samoniy oʻzining „Kitob al-Ansab" kitobini „Nasaf va Kesh tarixi" asaridan foydalanib yozgan. Asardan parchalar, qaydlar keltirgan. „Kitob al-Ansab"da Jaʼfar an-Nasafiyning 18 ustozi va 8 shogirdi haqida maʼlumotlar berilgan. Shuningdek, as-Samoniy Nasafiyning koʻplab hadislar yigʻganini, uning davrida Movarounnahr yerlarida bunday hadis ilmi bilimdoni va hadislarni toʻplab tasniflovchi kishi boʻlmaganini qayd etgan. Samoniy olimning qabri Nasafning vodiy qismida ekanini yozib, uni ziyorat qilganini ham aytib oʻtgan.

Abu Jaʼfar an Nasafiy Movarounnahr va Xurosonning turli shaharlari boʻylab sayohat qilgan. Sayohati davomida
Buxoro, Samarqand, Marv, Nishopur, Saraxs kabi shaharlarda yashagan. 26 yoshdaligida Nasaf jome masjidida vaʼz oʻqigan. Bu taxminan 987-yilga toʻgʻri keladi. Umrining soʻnggi davrlarida Nasafning bosh voizchisi boʻlgan.

Abul Abbos Jaʼfar an-Nasafiy 1041-yilda Nasafda vafot etgan.

Asarlari
--------

* „*Maʼrifatu-s-sahoba*" („Sahobalarni bilish");
* „*Daloilu-n-nubuvva*" („Paygʻambarlik belgilari");
* „*Fazoilu-l-Qurʼon*" („Qurʼon fazilatlari");
* „*Tarixu Nasaf*" („Nasaf tarixi");
* „*ash-Shamoyil an-nabaviya*" („Paygʻambarning shakl-shamoillari");
* „*at-Tamhid fi-t-tajvid*" („Tajviddagi muqad-dima");
* „*az-Ziyorotfi kitobi-l-muxtalaf va-l-muʼtalafli Abdilgʻaniy ibn Said*" („Abdulgʻaniy ibn Saidning aniq va noaniqkitobidagi ziyorat bobi").

Manbalar
--------

1. ↑  Muhammad, Nosir*. Nasaf va Kesh allomalari* (o'zbekcha). Toshkent, G'afur G'ulom nashriyoti 2006 — 28 bet.
2. ↑  Z. Munavvarov va boshqalar*. Ренессанс олимлари қомуси* (oʻzbekcha, inglizcha va arabcha), 2021-yil — 78 bet. ISBN 978-9943-7557-7-2.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Renessans olimlari qomusi maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Alloh yozuvi | *Islom shaxsiyati haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Mimansa** (sanskritcha — tadqiq qilmoq) — qad. hind falsafiy maktablaridan biri. Miloddan avvalgi 4—2-asrlarda paydo boʻlgan. Asoschisi "Mimansa-Sutra" asarining muallifi Jayminiy. M. vakillari tashqi olamning realligini tan olishgan, uning birdanbir isboti — sezgi aʼzolarimiz orqali moddiy olamni his etishdir, deb biladilar. Ular fikricha, olamdagi hamma narsa oʻzaro aloqadorlikda, jon abadiy, cheksiz substansiya boʻlib, doimo tana bilan boʻladi. Jon tana bilan birga oʻlmaydi, bir tanadan ikkinchi tanaga oʻtadi. Olamni bilishda hissiy bilishga eʼtibor berganlar. Vedalarning muqaddasligini tan olganlar. Barcha mavjud narsalar bilim manbaidir. M. ke-yingi davr falsafasi rivojiga hissa qoʻshgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Proteza** (yun. prothesis — oldindan joylash) — talaffuzni qulaylashtirish uchun soʻzning eng boshida to-vush (odatda, unli) orttirilishi. Uzbek tilida oʻkuz—hoʻkiz, ogʻoch—yo-gʻoch singari tarixiy taraqqiyot ja-rayonidagi ayrim holatlarni hisobga olmaganda (bu yerda undosh orttirilgan), P. hodisasi, asosan, arab va fors tillaridan oʻzlashgan yoki rus tili orkali yevropa tillaridan kirgan soʻzlar talaffuzida uchraydi. Bunday soʻzlarning boshida, u, oʻ yoki i unlisi orttirib talaffuz qilinsada, bu holat yozuvda aks etmaydi: roʻmol — oʻramol, roʻza — oʻraza, ray-hon — irayhon; stol — istol, stul — ustul, istul, shtraf — ishtraf, stansiya — istansa kabi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Zener diodi** - bu ***Zener kuchlanishi*** deb nomlanuvchi ma'lum bir o'rnatilgan teskari kuchlanishga erishilganda tok kuchining "teskari" tokning keskin ortishini ta'minlash uchun mo'ljallangan maxsus turdagi dioddir .

Zener diodlari juda ko'p turli xil Zener kuchlanishlari bilan ishlab chiqariladi va ba'zilari hatto o'zgaruvchan hisoblanadi. Ba'zi zener diodlari past Zener kuchlanishli kuchli doping qilingan p-n o'tish ga ega. Bu holda teskari tok p va n sohalar orasidagi qisqa masofada elektron tunnel effekti tufayli sodir bo'ladi - bu Klarens Zener sharafiga Zener effekti deb nomlanadi. Zener kuchlanishi yuqori bo'lgan diodlar kamroq dopping qilingan, bu esa ularning ish rejimida ko'chkisimon elektr buzilishiga olib keladi. Ikkala buzilish turi ham Zener diodlarida mavjud bo'lib, Zener effekti past kuchlanishlarda ustunlik qilsa, yuqori kuchlanishlarda ko'chkisimon elektr buzilishi ustunlik qiladi.

 3,4 V buzilish kuchlanishiga ega Zener diodining volt-amper xarakteristikasi.
An'anaviy yarim o'tkazgichli diodlarda teskari kuchlanish buzilish kuchlanishidan yuqori bo'lsa, katta kuchi oqishiga imkon beradi. Teskari kuchlanish chiziqli buzilish kuchlanishidan oshib ketganda, an'anaviy diodlarda katta miqdordagi tok kuchi ko'chkisimon elektr buzilishi tufayli sodir bo'ladi. Bu tok kuchi tashqi zanjir bilan chegaralanmagan bo'lsa, diodaning haddan tashqari qizib ketishi tufayli qaytmas buzilishiga olib kelishi mumkin. Zener diodi ham deyarli bir xil xususiyatlarni namoyish etadi, faqat qurilma Zener kuchlanishi deb ataladigan buzilish kuchlanishini kamaytirish uchun maxsus ishlab chiqilgan. An'anaviy qurilmadan farqli o'laroq, teskari ulangan Zener diodi boshqariladigan elektr buzilishni namoyish etadi va tok kuchi Zener diodidagi kuchlanishni Zenerning buzilishi kuchlanishiga yaqin saqlashga imkon beradi. Misol uchun, Zener buzilishi kuchlanishi 3,2 V bo'lgan diod, teskari toklarning keng diapazonida deyarli 3,2 V kuchlanish tushuvini ko'rsatadi. Shu sababli Zener diodi kuchlanish uchun hisob etalon kuchlanishini yaratish (masalan, kuchaytirgich holati uchun) yoki past tok kuchi qurilmalari uchun kuchlanish stabilizatori sifatida ishlatish uchun juda mos keladi. 

1. ↑  Millman, Jacob*. Microelectronics*. McGraw Hill, 1979 — 45–48 bet. ISBN 978-0071005968.
**Proteinoterapiya** (yun. protos -birinchi va terapiya) — immunoterapiya turi. Davo maqsadida teri ostiga, muskul orasiga yoki venaga oqsilli moddalar (mas, sut, zardob va boshqalar) yuborish. P. koʻpincha surunkali infeksion va infeksion allergik kasalliklarda, yara kasalligida, trofik yara va h.k.da qoʻllanadi. P.da qon (qarang Gemoterapiya), kazein eritmasi va boshqa oqsilli moddalar yuboriladi. P.da bemor krnidagi leykotsitlar koʻpayib, qonning fermentativ faolligi ortadi, orga-nizmning umumiy quvvati kuchayadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Protezlash** — tibbiy-texnik fan; gavdaning mayibmajrux. boʻlgan aʼzolari yoki qismlari shakli va funksiyalarini tiklashga qaratilgan tibbiytexnik tadbirlar sistemasi. P. tibbiyot bilan texnika oʻrtasidagi fan boʻlib, ortopediya, travmatologiya va tiklash jarroxligi bilan bogʻliq. P.ga xos maʼlumotlar juda qadimdan maʼlum, P.da, asosan, protez va protez-ortopedik buyumlar, apparatlar, poyabzallar va boshqa maxsus moslamalardan foydalaniladi. Eshitish apparatlari ham P.ning bir turi hisoblanadi. Shuningdek, P.da bemor va mayib kishilarning harakatlanishi uchun maxsus vositalar; hassa, qoʻltiq tayoq, aravacha va h.k. qoʻllanadi. Oʻzbekistonda P. — qoʻl-oyoklari va boshqa aʼzolarining anatomik nuqsoni boʻlganlarni moddiy taʼminlash turlaridan biri; mayiblarga maxsus moslamalar, odatda, bepul ijtimoiy sugʻurta va ijtimoiy taʼminot hisobidan beriladi. P. ortopediya va travmatologiya ilmiy tadqiqot institutlari hamda protez zavodlarida amalga oshiriladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Ivan Adrianovich Mixaylov** (1891- yil 29-noyabr, Trans -Baykal oʻlkasi, Ust -Kara qishlogʻi — 1946.308, Moskva) — rus davlat va siyosat arbobi, iqtisodchi. 1918-1919-yillarda - Sibirdagi bolsheviklarga qarshi hukumatlarning moliya vaziri.

Taxalluslar: "Rossiya hukumatining kulrang kardinali ", "Vanka- Kain ".

Populistlarning o'g'li va siyosiy mahbuslar Adrian Fedorovich Mixaylov va Genrietta Nikolaevna Dobruskina.U Kareyadagi mahkumlar qamoqxonasida tug'ilgan, u yerda ota-onasi jazoni o'tagan.

Chitadagi gimnaziyada tahsil olgan. 1-Peterburg gimnaziyasining SanktPeterburg universitetining yuridik fakultetini tugatgan (1913). U siyosiy iqtisod kafedrasida professor Ivan Ivanovich Chistyakovning shogirdi bo'lgan professorlikka tayyorlash uchun qoldirild

1917-yil fevral inqilobidan keyin u A.I. Shingarevning eng yaqin hamkorlaridan biri boʻlgan Muvaqqat hukumatning qishloq xoʻjaligi, oziq-ovqat va moliya vazirliklarida ishlagan.Muvaqqat hukumat huzuridagi Iqtisodiy kengash ishlari bo‘limi mudiri lavozimida ishlagan. Bu davrda uning rahbarligida u boshqargan departament xodimlari 1913-yil uchun milliy daromadni hisoblab chiqdilar, natijalarni 1900-yildagi xuddi shunday hisob-kitob ma'lumotlari bilan taqqosladilar va qishloq xo'jaligining tovarchanligini va milliy daromadning taqsimlanishini hisoblashga harakat qildilar. ishlaydigan odamlar va mulk egalari o'rtasidagi daromad. Bu ishning natijalari 50 viloyatning milliy daromadini hisoblash tajribasi. 1900-1913-yillarda Evropa Rossiyasi tahrir qilgan S. N. Prokopovich.

Havolalar
---------

* Mixaylov Ivan Adrianovich: Xronos
**Miya pardasi** — umurtqali hayvonlar va odamning bosh miyasi hamda orqa miyasini oʻrab turadigan membrana. Biriktiruvchi toʻqimadan iborat. Miya pardasi ustma-ust joylashgan uchta pardadan iborat; qattiq parda — kalla suyagining ichki yuzasiga, umurtqa kanali devoriga (orqa miyada) yopishib turadi va tomirlarga boy; toʻrparda — yupqa va juda koʻp teshikli boʻlib, uning ostidagi boʻshliqlarda tiniq miya suyuqligi (likvor) turadi; tomirl i parda —kontomir va nervlarga boy yupqa parda boʻlib, poʻstloq egatlarining orasiga kirib joylashgan. Parda tomirlari miya suyuqligini chiqarishda qatnashadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Norveg tili** — Hind-yevropa tillari oilasidagi german tillari guruhining skandinav tillari shoxobchasiga mansub til. Norvegiyada, shuningdek, AQSH va Kanadada tarqalgan; Norvegiya Qirolligining rasmiy tili. 5 mln. dan ortiqroq kishi soʻzlashadi. Norveg tili lah-jalari gʻarbiy va sharqiy guruhlarga boʻlinadi. Norveg tili tarixi 2 davrga: qad. Norveg tili (9-asrdan 1525-yilgacha) va yangi Norveg tili (1525-yildan) davrlariga boʻlinadi.

1380-yildan Norvegiya Daniyaga tobe boʻlib qolishi munosabati bilan bu hududda yozma dan (dat) tili keng tarqaladi va 16-asrda rasmiy til maqomini oladi. 19-asr boshlarida Norvegiyada 2 ta adabiy til vujudga keldi: riksmol (dan-norveg adabiy tili) va lans-mol (19-asr oʻrtalarida norveg tilshunosi I. Osen tomonidan adabiy tilning qad. shaklidan sunʼiy yaratilgan). 1929-yilda riksmol va lansmol rasmiy ravishda bukmol va nyunorsk (yangi norveg) atamalari bilan almashti-rilgan. Har ikkala adabiy til bir qator fonetik jihatlari bilan oʻzaro farqlanadi, ulardan bukmol nisbatan kengroq qoʻllanadi. Adabiy Norveg tilining shakllanishi va takomillashuvida 1907, 1917, 1938 ylarda imlo sohasida oʻtkazilgan islohotlarning alohida oʻrni bor.

Norveg tili ning qad. yozuvi runik yozuv asosida boʻlgan, zamonaviy yozuvi esa lo-tin alifbosi asosida yaratilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Tillarning yer shari | *Jahon tillaridan biri haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
Prjevalskiy oti
**Prjevalskiy oti** (lotincha: *Equus przewalskii caballus*, lotincha: *Equus ferus przewalskii*) — otlar turkumiga kiradigan toq tuyokli hayvon, otlarning hozirgacha saqlanib qolgan haqiqiy yovvoyi turi. Markaziy Osiyoda N. M. Prjevalskiy tomonidan topilgan (1879-yil) va tavsiflab berilgan. Boʻyi past, kallasi katta, boʻyni kalta va yoʻgʻon, Aygʻirining yagʻrin balandligi 125—135 sm, gavdasi uz. 230 sm gacha, oyoklari ingichka, vazni 300 kg gacha. Biyasi aygʻiridan kichikroq. Yoli qisqa va tik turadi, peshona yoli yoʻq. Tuyey — saman, yoli va dumi toʻq qora va kalin, 5—20 ta biya uyur boʻlib yashaydi. Ularni bitta ay-gʻir boshqaradi va himoya qiladi. Juda ehtiyotkor. Choʻl oʻsimliklari bilan oziqlanadi. Boʻgʻozlik davri 11 oy, 1—2 ta bola tugʻadi. Shim.Gʻarbiy Xitoy va Mongoliya (Jungʻoriya) choʻllarida yashagan. Oxirgi marta uni 1967 va 1969-yillarda uchratishgan. Qoʻlga qiyin oʻrga-nadi. Uy otlari bilan duragaylari nasl berish qobiliyatiga ega, eshak va zeb-ralar bilan chatishtirib olingan duragaylari avlod bermaydi. Prjevalskiy oti yovvoyi otlarning yagona turi sifatida muhofaza qilinadi. Jahondagi qoʻriqxona va hayvonot bogʻlarida, jumladan, Askaniyanova qoʻriqxonasida Prjevalskiy oti boqiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Ontario (maʼnolari).

Ontario (Kanada) Niagara sharsharasi
**Ontario** — Kanadadagi provinsiya. Maydoni 1076,3 ming km². Aholisi 12,1 mln. kishi (2002), 82% shaharlarda yashaydi. Maʼmuriy markazi va eng katta shahri — Toronto. O. hududida mamlakat poytaxti — Ottava shahri joylashgan. O. hudu-dining katta qismi Lavrentiy kirlarida (eng baland joyi 646 m). Iqlimi moʻʼtadil iqlim. Yanvarning oʻrtacha temperaturasi —6°, —24°; iyulniki 12—20°. Yillik yogʻin 500–750 mm. Foydali kazilmalarga boy daryolari katta gidroenergiya zaxirasiga ega. Provinsiya janubida Buyuk koʻllar joylashgan. Mamlakat oʻrmon boyligining 1/4 qismi Ontario (Kanada) O. — Kanadaning iqtisodiy jihatdan eng taraqqiy etgan provinsiyasi, O. mamlakatdagi ishlab beruvchi sanoat mahsulotining 1/2 qismini va kon mahsulotlarining 1/4 qismini beradi. Qishloq xoʻjaligi shahar aholisini oziq-ovqat mahsulotlari bilan taʼminlashga ixtisoslashgan. O. hududi orqali trans-Kanada yoʻllari oʻtgan. Sanlavrentiy daryosi orqali Buyuk koʻllarga kema qatnaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Onna daigaku, bu nashr 1783 yil
Onna Daigaku (女大学 yoki "Ayollar uchun buyuk ta'lim") 18-asrda ta'lim sohasiga oid bòlgan neo-Konfutsiy qadriyatlarini targ'ib qiluvchi yaponiyaliklarning ta'limga oid matni bo'lib, eng avvalgi nashri 1729- yilda chop etilgan. Bu asar yapon millatiga mansub bòlgan botanik va o'qituvchiKaibara Ekken tomonidan yozilgan.

Ayollar ta'limi
---------------

" *Onna Daigaku* "asari Ekkenning eng mashhur kitobi hisoblanadi.U ko'pincha yangi oilalar uchun umumiy o'quv materiallari yo'qligi sababli yangi kelinlarga sovg'a qilingan. 

U ayollarning er va oila burchlariga to'liq bo'ysunishi uchun axloqiy qoidalarni o'rgatadi.  Kitobda yozilishicha, ayollar o'zlariga ishonishsa xato qilishadi. Ular"o'ziga ishonmasliklari va eriga bo'ysunishlari" kerak.  Olimlar bu asarning keng tarqalishiniEdo davri misoginiyasiga qarshi manba sifatida ta'kidlashadi.  Bu Meiji davrida ayollar ta'limi tarafdorlari tomonidan keskin tanqid qilindi. 

### Ajrashish uchun yettita asos

Kitobda erning xotini bilan ajrashishiga bir qancha sabablarni, jumladan,qaynona-qaynotalariga bo‘ysunmaslik, bepushtlik , beadablik, rashk, kasallik, ko‘p gapirish yoki majburan o‘g‘rilik kabi holatlarni keltiradi.

Manbalar
--------

1. ↑  Cranmer-Byng, L.*. Women and Wisdom of Japan*. Albemarle Street, London: John Murray, 1905. ISBN 978-1437366136.
2. 1 2 3  de Bary, Theodore*. Sources of Japanese tradition.*, 2nd, New York: Columbia University Press, 2001. ISBN 0231121393.
3. ↑  Bernstein, ed. with an introd. by Gail Lee*. Recreating Japanese women, 1600–1945*. Berkeley: University of California press, 1991. ISBN 9780520070172.
4. ↑  Okuma, Shigenobu*. Fifty Years of New Japan*. Smith, Elder, & Company, 1903.

Adabiyotlar
-----------

* Onna Daigaku (tarjima qilingan), to'liq matn Internet arxivida.
**Arkadiy Ivanovich Alov** (1914-yil 21-noyabr, Tarasovo qishligʻi, hozirgi Yaroslavl viloyati, Rossiya imperiyasi — 1982-yil 24-may, Leningrad, RSFSR, SSSR) — sovet futbolchisi va murabbiyi. SSSR sport ustasi (1966).

Faoliyati
---------

U futbolchi boʻlganida 1930—1940-yillarda Leningradning „Dinamo" jamoasining yetakchi oʻyinchilaridan biri boʻlgan. SSSR chempionatining A guruhi / Birinchi guruhida u „Dinamo" tarkibida 96 ta oʻyin oʻtkazdi va 25 ta gol urdi.

1946-yil 23-mayda „Torpedo" bilan uy uchrashuvida Moskva „Torpedo" hujumchisi Aleksandr Sevidovga ogʻir jarohat etkazdi va u oʻz faoliyatini yakunladi. Alov dastlab mavsum oxirigacha diskvalifikatsiya qilingan edi, biroq bir necha oydan soʻng yana oʻynashga ruxsat berildi. 1949—1950-yillarda u „Zenit" safida oʻynagan, ammo jamoa safida atigi 10 ta oʻyin oʻtkazgan

### Murabbiylik faoliyati

Futbolchilik faoliyatini yakunlagach, P. F. Lesgaft nomidagi GOLIFC qoshidagi murabbiylik maktabini tamomlagan. Bir necha yil FSMda murabbiy boʻlib ishladi. Ikki marta — 1956-1957 va 1967-yilda „Zenit" bosh murabbiyi, 1967-yilda ham jamoa rahbari boʻlgan. Alovning murabbiylik faoliyati omadsiz kechdi — 1967-yilda jamoa chempionatda soʻnggi, 19-oʻrinni egalladi va faqat Oktyabr inqilobining 50 yilligini nishonlash tufayli birinchi „A" guruhida qoldi.

1969-yilda Fargʻonaning „Neftyanik" jamoasida bosh murabbiy boʻlib ishlagan.

Butunittifoq toifali hakam, 1960—1964-yillarda „A" toifasida 42 uchrashuv oʻtkazgan.

Ulug 'Vatan urushi yillarida u Leningrad militsiyasida xizmat qilgan. U 1942-yil 31-may va 7-iyunda Leningraddagi blokada oʻyinlarini tashkil qilgan va qatnashgan. 31-may kuni boʻlib oʻtgan oʻyinda „Dinamo" tarkibida N-sky zavodi darvozasiga 2 ta gol urdi. "Leningrad mudofaasi uchun" medali bilan taqdirlangan (1943).

U Sankt-Peterburgdagi Poroxov qabristoniga dafn etilgan.

Alov, Vladimir Arkadyevich — oʻgʻli, futbol hakami.

Havolalar
---------

1. ↑  „Буква «А»". 27-aprel 2009-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 18-aprel 2009-yil.
2. ↑  „Статистика на сайте zenit-history.ru". 4-oktabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-oktabr 2013-yil.

Manbalar
--------

* *Lukosyak Yu.* Peterburg futbolida kim kim. — SPb. 2011-yil.
* FootballFacts.ru


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Neftchi futbol klubi murabbiylari |
| --- |
|  |
| 
* Aleksandr Morozov (1962-65)
* Yakov Berlin (1966-67)
* Aleksey Yablochkin (1967-68)
* Boris Arkadyev (1968-69)
* Arkadiy Alov (1969-71)
* Ivan Larin (1971-72)
* Sergey Budagov (1972-73)
* Serafim Xolodkov (1974-77)
* Bahodir Ibragimov (1977-78)
* Ivan Larin (1978-81)
* Yevgeniy Valitskiy (1981-83)
* Mark Tunis (1983-84)
* Nerd Ayriyev (1984-87)
* Yuriy Sarkisyan (1987-2013)
* Amet Memet (2013-14)
* Murod Ismoilov (2014-15)
* Tohir Kapadze (2015)
* Andrey Fyodorov (2015-17)
* Vadim Abramov (2017)
* Sergey Kovshov (2018-19)
* Abdusamad Doʻrmonov (2019-20)
* Sergey Lebedev (2020-21)
* Ilhom Moʻminjonov (2021-2022)
* Vitaliy Levchenko (2022-hozirgacha)
 |

 |
**Onk** (qadimgi yunoncha: *Ὅγκιος*) — yunon mifologiyasida Arkadiyadan boʻlgan shoh, Apollonning oʻgʻli, chorvaning egasi, qizi Persefonani qidirib, maʼbuda Demeter yashiringan va Poseydon tomonidan sevib taʼqib qilingan.

Mifologiya
----------

Onk Arkadiya hududlaridan biri boʻlgan Onkiya hukmdori edi. Afsonaga koʻra, Apollonning oʻzi uning otasi edi. Onk bir vaqtlar Maʼbuda Demetra uning yerlarida aylanib yurgani sababli, mashhur boʻldi.

U tasalli topa olmay, Aid tomonidan oʻgʻirlab ketilgan qizi Persefonani qidirayotganda, Poseydon Demetrani sevib qolib taʼqib qildi. U behuda izlanishlardan charchagan va umidsiz boʻlib, hech boʻlmaganda zavqlanishga moyil edi. Biroq, Poseydon taslim boʻlmadi. Keyin Demetra hiyla-nayrangga qaror qildi — u toychoqqa aylandi. Yangi qiyofaga ega boʻlib, u qirol Onkga tegishli boʻlgan podada panoh topdi. Biroq, Poseydonni bu tarzda aldab boʻlmaydi. U, shuningdek, reenkarnasyon inʼomiga ega boʻlib, aygʻirga aylandi va podaga kirib, Demetra toyini qopladi. Ushbu gʻayritabiiy ittifoqdan yovvoyi ot Arion va nimfa Despina tugʻildi.

Arion oti noyob edi: u inson nutqini tushunar va oʻzi gapira oladi. Poseydonga tegishli ot podasida oʻsgan Onk birinchi boʻlib unga mindi. Keyin Gerakl Avgiyga qarshi urushga borganida, bu otni Onkdan olib, oʻzining sherigi va aravachi Iolausga uni boshqarishni buyurdi. Boshqa tahlilga koʻra, bu ot Geyaning oʻgʻli edi.

Poseydonning Demetra bilan aloqasidan tugʻilgan nimfaning nomi nomaʼlum. Despina (yoki Despoina) shunchaki epitet boʻlib, „xoʻjayin" degan maʼnoni anglatadi. Uning haqiqiy ismiga kelsak, uni faqat tashabbuskorlar biladi. Arkadiyaning janubi-gʻarbiy qismida joylashgan Figaliya aholisining hikoyalariga koʻra, Demetra otni emas, balki faqat Despoina nimfasini tugʻdirgan. Uning qurbongohi Olimpiada joylashgan.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4 5 6  *A. P. Kondrashov*. Kto est kto v mifologii Drevney Gresii i Rima. — M.: RIPOL klassik, 2016. — S. 407.
2. ↑  *Pavsaniy*. Opisanie Elladi. VIII. 25, 4.
3. ↑  *Pavsaniy*. Opisanie Elladi. VIII. 25, 7; 42, 1.
4. ↑  *Секст Проперций*. Elegii. II. 34, 37.
5. ↑  *Psevdo-Gesiod*. Щit Gerakla. 120.
6. ↑  *Антимах Колофонский*. Fivaida. fr. 32—33 Viss.
7. ↑  Δέσποινα // Реальный словарь классических древностей / Avt.-sost. *Fridrix Lyubker*. — SPb. 1885. — S. 390.
8. ↑  *Pavsaniy*. Opisanie Elladi. VIII. 37, 3—5.
9. ↑  *Pavsaniy*. Opisanie Elladi. VIII. 42, 1.
10. ↑  *Pavsaniy*. Opisanie Elladi. V. 15, 4.

Adabiyotlar
-----------

* *Kondrashov A.P.* Qadimgi Yunoniston va Rim mifologiyasida kim kim. 1738 qahramonlar va afsonalar. — M..: RIPOL klassik, 2016. — ISBN 978-5-386-09554-3.
**Ronald Warisan** (**talaffuzi: *Ronald Varisan*)** (1989-yil 15-sentyabrda tugʻilgan) — papua-yangi gvineyalik futbolchi. Ronald Warisan hozirgi kunda Papua-Yangi Gvineya milliy futbol ligasi vakili „Lae City FC" futbol klubida darvozabon sifatida oʻynaydi.

Klublardagi oʻyin faoliyati
---------------------------

Ronald Warisan futbolchilik faoliyatini dastlab, „Sepik FC" safida boshlagan edi. Ronald Warisan „Sepik FC" safiga 2008-yilda kelib qoʻshildi. Ronald Warisan klub bilan bir nechta oʻyinlarda maydonga tushdi. Shundan soʻng, Ronald Warisan 2009-yilda "Sepik FC' futbol jamoasini tark etdi. Keyin, Ronald Warisan 2009—2010-yilgi mavsumni „CMSS Rapatona Tigers" futbol klubi safida oʻtkazdi. 2010-yilda Ronald Warisan klubni tark etganidan soʻng, „Besta United PNG" futbol klubi bilan shartnoma imzolashga muvaffaq boʻldi. Ronald Warisan yangi klub safida 2013-yilgacha faoliyat olib bordi va klubni tark etdi. 2013—2014-yilgi mavsumda Ronald Warisan „Gigira Laitepo Morobe FC" futbol klubi safiga qoʻshildi (Yuqoridagi barcha futbol klublari Papua-Yangi Gvineya milliy futbol ligasi vakillari edi). Oʻz mamlakatida bir nechta klublarda oʻynaganidan soʻng, Ronald Warisan 2014-yilda "Lae City FC" futbol jamoasi safiga qoʻshildi. 2015-yilgi Milliy futbol ligasining 8-turi doirasidagi 2015-yil 11-aprelda „Oro" futbol klubiga qarshi o‘yinda (6:0) Ronald Warisan „Lae City FC" futbol klubi uchun raqib darvozasiga yakuniy golni kiritdi.

Xalqaro oʻyinlardagi faoliyati
------------------------------

Ronald Warisan 2012-yilda Papua-Yangi Gvineyasining 23 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar milliy futbol terma jamoasi safida xalqaro maydondagi uchrashuvda ishtirok etdi. Ronald Warisan Papua-Yangi Gvineya milliy futbol terma jamoasi safidagi debyut oʻyinini 2014-yil 6-sentyabrda Singapur milliy futbol terma jamoasiga qarshi o‘rtoqlik uchrashuvida o‘tkazdi.

Ronald Warisan 2016-yilgi OFK Millatlar kubogi uchun tuzilgan Papua-Yangi Gvineya milliy futbol terma jamoasi tarkibiga kiritilgan va turnirning barcha beshta oʻyinida ishtirok etgan.

Xalqaro oʻyinlar statistikasi
-----------------------------

| Papua-Yangi Gvineya milliy futbol terma jamoasi |
| --- |
| Yil | Oʻyinlar | Gollar |
| 2014-yil | 1 | 0 |
| 2016-yil | 10 | 0 |
| 2017-yil | 4 | 0 |
| 2019-yil | 3 | 0 |
| 2022-yil | 4 | 0 |
| Jami | 22 | 0 |

Manbalar
--------

1. ↑  „CMSS Tigers remain on top". *The National* (30-dekabr 2009-yil). Qaraldi: 2-dekabr 2016-yil.
2. ↑  „Papua New Guinea - R. Warisan".  Soccerway. Qaraldi: 22-iyun 2016-yil.
3. ↑  „Goalkeeper scores stunner". *The National* (13-aprel 2015-yil). Qaraldi: 2-dekabr 2016-yil.
4. ↑  „Singapore keep PNG at bay". *Oceania Football Confederation* (7-sentabr 2014-yil). Qaraldi: 2-dekabr 2016-yil.
**Yan Gerard Valdorp** (1740- yil 12- noyabrda tavallud topgan) gollandiyalik rassom. U Amsterdamdagi Rijksmuseumning asoschilaridan biri boʻlgan Gaagadagi Nationale Kunst-Galerij (1800-1805) ga tashrif buyuruvchilarni qabul qildi.

Yan Gerard Valdorp Entoni Elliger, Yan Maurits Quinkhardning shogirdi edi. U 1758-1767 yillarda Amsterdamda faol boʻlgan. Haarlemga koʻchib oʻtgan.Yan Gerard Valdorp Elizabet van der Xorstga uylangan, soʻng Stadstekenacademie kengashida ishlagan. 1779- yilda Yan Gerard Valdorp Amsterdamga qaytib keldi.

Yan Gerard Valdorp schouwburg uchun oʻzining dekorlari bilan mashhur boʻldi. Yan Gerard Valdorp eski usta rasmlari nusxalari bilan ham tanilgan. 1800- yilda Kornelis Sebil Roos uni Nationale Konst-Galereyasiga yordamchi qilib tayinlanadi. Yan Gerard Valdorp Huis ten Boschga koʻchib oʻtadi. Yan Gerard Valdorp yerda 1802- yilgacha galereyaga tashrif buyuruvchilarni qabul qilgan, toʻplam boʻshatilgan galereyaga koʻchirilgan shahzoda V. Uilyam uning xonalarning holati va rasmlari Rijksmuseumning bu salafi qanday koʻrinishga ega ekanligini koʻrsatadi.

Galereya
--------

Yan Gerard Valdorp tomonidan chizilgan Nationale Kunst-Galerij xaritalari:

* 
*

Manbalar
--------

1. ↑  „Jan Gerard Waldorp". *The British Museum*.  The British Museum. Qaraldi: 21-sentabr 2020-yil.
2. ↑  Jan Gerard Waldorp in the RKD
**Ubaydulla Burhonovich Burhonov** (1921.2.3 Toshkent; 1998.19.2) — aktyor, rejissyor, badiiy soʻz ustasi, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sanʼat arbobi (1977). Shukur Burhonovnknt ukasi. Oʻrta Osiyo davlat universitetni tugatgan (1946). Oʻzbekiston radioeshittirish davlat qoʻmitasi adabiydramatik eshittirishlar muharriri, rejissyor, bosh muharrir, badiiymusiqali eshittirishlar boshqarmasining boshligʻi (1948—58), Toshkent telestudiyasining bosh muharriri (1958—1967), Uzteleradio kompaniyasi raisining oʻrinbosari (1967—1985). Koʻplab radiopostanovkalar („Qutlugʻ qon", „Zaynab va Omon" va boshqalar)ning inssenirovka muallifi. Ssenariychi va rejissyor sifatida „Laylo Sharipova kuylaydi", „Oʻzbek sirki arenasida" kabi televizion filmlar yaratgan. Kinoda Rustamov („Gullar ochilganda"), Dehqonboy („Qutlugʻ qon") va boshqa rollarni oʻynagan. Badiiy soʻz ustasi sifatida „Egmont", „Hakim va ajal" kabi asarlarni ijro etgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Eduard Eduardovich Pavlov** (ukraincha: *Едуард Едуардович Павлов*; 1965-yil 9-avgustda Lugansk shahrida tugʻilgan) — sovet futbolchisi va ukrainalik futbol murabbiy.

Faoliyati
---------

### Futbolchilik faoliyati

Kiyev futbol maktabining tarbiyalanuvchisi. Eduarning birinchi murabbiy Vyacheslav Semyonov hisoblanadi. Futbolchilik faoliyatida himoyachi pozitsiyasida toʻp surgan. Katta futbolga kirib kelishidan avval Dinamo bolalar jamoasida toʻps srugan. Faoliyati davomida Metallurg (Dneprodzerjinsk), SKA (Odessa), Shaxtyor (Pavlograd), „Zorya" Lugansk, „Xazar" (Lenkoran, Ozarbayjon), Kasansayets (Kosonsoy, Oʻzbekiston), „Gruiec" (Gruiec, Polsha) jamoalarida toʻp surgan. 1991-yil Kosonsoy jamoasi tarkibida SSSR Ikkinchi ligasida toʻp surdi. Faoliyatini 1992-yil Polsha jamoasi tarkibida yakunladi.

### Murabbiylik faoliyati

Futbolchilik faoliyatini yakunlaganidan soʻng murabbiylar maktabida oʻqidi va murabbiylik faoliyatini boshladi. Murabbiylik faoliyatini dastlab bolalar va oʻsmirlar jamolarida, DYUSSH „Dinamo", RVUFK U-16, „Eurobis", „Arsenal" (barchasi — Kiev), Ukrainaning „U-15" yoshlar jamoasida ishladi. Uning jamoalaridan bir qator taniqli futbolchilar yetishib chiqdi. 2005-yildan Professional jamoalarda, jumladan, „Nafkom" Brovary, „Knyazha", „Knyazha-2" (Baxtli), „Niva" Ternopil, „Stal" Dneprodzerjinsk, „Ingulets" Petrovo, „Yerevan", „Arsenal U-19" Kiev, Lvov FK jamoalarida faoliyat olib bordi. Eduard bugungi kunda UEFA PRO litsenziyasiga ega. Murabbiylik tajribasi 22 yildan ortiq.

2021-yil noyabr oyida „Nikolayev" jamoasida bosh murabbiylikdan boʻshatilgan Sergey Shevchenkoni oʻrniga bosh murabbiy sifatida shartnoma imzoladi. Jamoadagi faoliyatini boshlagan davrida klubda Koronavirus bilan kasallangan futbolchilar koʻpligi sababli bir qator oʻyinlari qoldirildi. 2022-yilda Rossiyaning Ukrainaga bosqini natijasida maʼlum vaqtga musoboqalarda ishtirok etmasligini maʼlum qildi.

Manbalar
--------

1. ↑  Levchenko stal glavnim v Knyajey
2. ↑  Pavlov Eduard Eduardovich
3. ↑  Eduard Pavlov zamenil Sergeya Shevchenko vo glave MFK Nikolaev
4. ↑  Iz-za vspishki koronavirusa v MFK „Nikolaev" pereneseni dva poslednix matcha komandi v uxodyaщem godu

Havolalar
---------

* „Niva" (Ternopol) rasmiy veb-saytidagi maʼlumotlar
* CLISF veb-saytida ishlash statistikasi
**Yami** yoki **Yamini** (sanskrit. यमी, IAST: yamini, „tun") — hind mifologiyasining qahramoni, Vivasvat va Saranyuning qizi, Yamaning egizak singlisi va oʻlmas Ashvinlar, otasi tomonida — Manu, Tapati va Shani singlisi. Yamini — muqaddas Yamuna daryosining maʼbudasi, Yamuna daryosi hindlarning xudosi Krishna bilan ham bogʻliq, u koʻpincha qora rangda tasvirlangan, uning vahana toshbaqadir.

Rig-Vedada faqat bitta Gandharva eslatib oʻtiladi — Soma qoʻriqchisi, baʼzida „suv ayoli" Apsaraning eri Soma bilan taʼriflanadi, undan va Apsaradan odamlarning birinchi ajdodlari — Yama va Yami egizaklari tugʻiladi.

Eron mifologiyasida Yimak, Yimaning singlisi. Tibet eʼtiqodlarida Yami oʻlim maʼbudasi boʻlib, Naraka yer osti dunyosidan ayol ruhlarni boshqaradi. U yer osti dunyosining xoʻjayini Yamaning turmush oʻrtogʻi. Bhagavata Puranaga koʻra, Yami Daksha va uning rafiqasi Asiknining qizi.

Adabiyotlar
-----------

* Dunyo xalqlarining afsonalari / Ed. S. A. Tokarev. — M.: Sovet Entsiklopediyasi, 1991. — T. 1, s. 264.
* Yami / / Brokxaus va Efronning entsiklopedik lugʻati : 86 tomda (82 tom va 4 ta qoʻshimcha). — Sankt-Peterburg. 1890-1907.
**Eduard Trippel** (tugʻ. 1997-yil 26-mart, Rüsselsheim, Germaniya) — germaniyalik dzudochi, 90 kg gacha vazn toifasida, Germaniya terma jamoasi aʼzosi. 2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari kumush va bronza medali sovrindori.

Faoliyati
---------

Eduard Trippel boshlangʻich maktabda oʻqib yurganida oʻz shahrida dzyudo bilan shugʻullana boshlagan. 15 yoshidan xalqaro turnirlarda qatnasha boshladi va Germaniya terma jamoasiga taklif qilindi. 2014-yilda 18 yoshgacha boʻlgan Yevropa chempionatida Eduard Trippel 81 kg gacha boʻlgan vazn toifasida uchinchi boʻldi. 2015-yilda u 90 kg gacha boʻlgan vazn toifasiga oʻtdi.

2017-yilda u Zagrebdagi (Xorvatiya poytaxti) oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatining bronza medali sovrindori boʻldi. Oʻsha yili u Varshavada (Polsha) boʻlib oʻtgan Yevropa chempionatida Germaniya terma jamoasi safida oʻynadi. Uch yildan soʻng u Pragada (Chexiya) boʻlib oʻtgan qitʼa chempionatida ishtirok etdi.

2018-yilda u yana Germaniya chempionligini qoʻlga kiritdi. U Parijdagi (Fransiya) „Katta dubulgʻa" musobaqasida uchinchi oʻrinni egalladi. 2018-yil Bokuda (Ozarbayjon) boʻlib oʻtgan Jahon chempionatida u 1/8 finalda niderlandiyalik Noël van 't Endni magʻlub etgan, ammo chorak finalda vengriyalik Krisztián Tóthga imkoniyatni boy bergandi. Takrorlash raundida kubalik Asley Gonzálezni magʻlub etganidan soʻng, bronza uchun kechgan jangda fransiyalik Axel Clergetdan magʻlub boʻldi. 2019-yilda Trippel uchinchi marta Germaniya chempionligini qoʻlga kiritdi. Oʻsha yili Yevropa oʻyinlarida 1/8 finalda slovakiyalik Milan Randlga yutqazib qoʻydi.

2021-yilda Tokioda (Yaponiya) Yozgi olimpiada oʻyinlarida Eduard Trippel ishtirok etdi. Oʻz vazn toifasida u finalga chiqishga muvaffaq boʻldi, unda gruziyalik Lasha Bekauriga yutqazdi.

### Yozgi Olimpiada oʻyinlari

| Yozgi Olimpiada oʻyinlari | Intizom | Oʻrin |
| --- | --- | --- |
| Yaponiya2020-yilda Tokio | dzyudo, 90 kg gacha, erkaklar | 2 Kumush |
| Yaponiya2020-yilda Tokio | aralash jamoa | 2 Bronza |
|

### „Katta dubulgʻa" turnirida

| „Katta dubulgʻa" turnirida | Intizom | Oʻrin |
| --- | --- | --- |
| Fransiya2018-yilda Parij | dzyudo, 90 kg gacha, erkaklar | 2 Bronza |
| Yaponiya2018-yilda Tokio | dzyudo, 90 kg gacha, erkaklar | 2 Bronza |
| Ozarbayjon2019-yilda Boku | dzyudo, 90 kg gacha, erkaklar | 7-oʻrin |
| BAA2019-yilda Abu-Dabi | dzyudo, 90 kg gacha, erkaklar | 2 Bronza |
| Rossiya2021-yilda Qozon | dzyudo, 90 kg gacha, erkaklar | 2 Kumush |

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑  „Results". *2020 European Judo Championships*. 21-noyabr 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-dekabr 2020-yil.
3. ↑
4. ↑  Olimpiada-2020. Dzyudo. Bekauri oderjal pobedu v dzyudo v kategorii do 90 kg, Igolnikov ustupil v sxvatke za bronzu
**Rudzutak Yan Ernestovich** [1887.3 (15).8, Kurlyandiya guberniyasi Goldingensk uyezdi (hozirgi Latviya) — 1938.28.7, Moskva] — Turkistonda bolshevikcha rejimni mustahkamlashda qatnashgan sovet siyosatchilaridan biri. RKP (b) MK Turkbyuro raisi (1921 yil mart— oktabr), RKP(b) MK Oʻrta Osiyo byurosi raisi (192223), RKP(b) MK kotibi (1923 yil aprel — 1924 yil may). G.K.Orjonikidze bilan birgalikda Turkbyuro oʻrnida Oʻrta Osiyo byurosi (Sredazbyuro) tuzilishining tashabbuskori. Buxoro Xalq Sovet Respublikasi (BXSR) hukumati tarkibidan milliy rahbar xodimlarni chiqargan va Buxorodan surgun qiddirgan (1923 yil iyun). BXSR va XXSR ni sovetlashtirish jarayoniga rahbarlik qilgan. Keyinchalik SSSR temir yoʻllar xalq komissari (192430), SSSR XKS hamda SSSRMehnat va mudofaa kengashi raisining oʻrinbosari (1926—37). Sovet rejimiga sadoqat bilan xizmat qilsa ham qamoqqa olingan (1937 yil 24 may) va otib tashlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Ismoil** (arabcha: **إسماعيل**) — Qurʼonda nomi zikr etilgan paygʻambarlardan biri. Ibrohim (as)ning oʻgʻli. Qurʼonda u oʻz axlini namoz oʻqish, zakot berishga buyurganligi yozilgan. I. Allohning amri boʻyicha oʻz otasi bilan Kaʼba ibodatxonasini bunyod etgan.

Rivoyatlarda I. Ibrohim(as)ning Hojar ismli choʻrisidan tugʻilganligi hikoya qilingan: Ibrohim (as) Parvardigorning amri va Sora (Ibrohimning xotini)ning xohishiga koʻra Hojarni olib Arabiston (Makka) tomon ketadi. I. oʻsha yerda tugʻiladi, onasi uni yuvish uchun suv qidirib Safo va Marva tepaliklari oraligʻida yetti marta yugurgan (hojilarning bu tepaliklar oraligʻida yugurish odatining kelib chiqishi shu voqea bilan bogʻlanadi). Shu payt I. tepinganda uning oyogʻi ostidan Zamzam bulogʻi paydo boʻlgan, undan muqaddas suv otilib chiqqan. Islomda Ibrohim (as) I.ni Allohga qurbon qilmoqchi boʻlganligi, lekin shu dam uning oʻrniga qoʻchqor yuborilganligi rivoyat qilinadi. I. voyaga yetgach, shu atrofda yashovchi jurhum qabilasidan bir qizga uylanadi, keyin u bilan ajrashib shu qabilaning boshqa qiziga uylanadi. Xotinlaridan arab tilini oʻrganadi. Arab nasabshunoslariga koʻra, shimoliy arab qabilalarining hammasi I.dan tarqalgan. Rivoyat qili-nishicha, I. alayhissalom 137 yil umr koʻrgan. Arab tarixchilarining fikricha, Makkada vafot etgan va Hojar yoniga dafn qilingan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Andoza:Payg'ambar


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |



  


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Novell Inc.** („Novell") — tarmoq xizmatlari, tarmoq boshqaruvi va Linuxga ixtisoslashgan Amerika IT korporatsiyasi. 2005 yilda kompaniya 1,2 milliard AQSH dollarlik daromaddan 372,6 million AQSH dollar sof daromad oldi.

Tarixi
------

Kompaniya Yuta shtatining Provo shahrida 1979 yilda Novell Data Systems Inc sifatida tashkil etilgan. CP/M bilan ishlaydigan tizimlarni ishlab chiqarish bilan shugʻullangan. Firmaning hammuassisi Jorj Kanova (en:George Canova) edi. Firma nomi *Novell*, uning rafiqasi tomonidan taklif qilingan, u notoʻgʻri „Novell" soʻzi fransuzchada „yangi" degan maʼnoni anglatadi, deb ishongan.

1983 yil yanvar oyida kompaniya nomi Novell Inc deb oʻzgartirildi va Ray Noorda uning rahbari boʻldi. Shuningdek, 1983 yilda kompaniya oʻzining eng muhim mahsuloti NetWare tarmoq operatsion tizimini chiqardi.

Novell 2010 yil noyabr oyida Attachmate Group(ingl.)o'zb.ga sotilgan. taxminan 2,2 milliard dollar miqdoridagi summaga. Sotish vaqtida aktivlarning bir qismi (882 ta patent) ular uchun 450 million dollar toʻlagan CPTN Holdings LLC konsortsiumiga oʻtkazildi va ushbu konsortsiumning yagona maʼlum aʼzosi Microsoft hisoblanadi.

2014-yil 15-sentabrda Britaniyaning Micro Focus International kompaniyasi Attachmate Group kompaniyasini 1,2 milliard dollarga sotib olish bo‘yicha shartnoma imzoladi, bu esa o‘z navbatida Novell ning egasi hisoblanadi.

### Mahsulotlari

• Novell eDirectory
  
 • Novell Open Enterprise Server
  
 • SUSE Linux Enterprise Server
  
 • Novell NetWare
  
 • Novell Linux Desktop
  
 • Novell GroupWise
  
 • Novell ZENworks
  
 • Novell Nsure Identity Manager
  
 • Novell BorderManager
  
 • NE2000 — eng birinchi ommaviy tarmoq kartalaridan biri.
  
 • Novell Pulse

Manbalar
--------

1. ↑  Пресс-релиз от Novell Wayback Machine saytida arxivlandi (2010-12-29)..
2. ↑  Легендарная компания Novell и дистрибутив SuSE Linux сменили хозяина Wayback Machine saytida arxivlandi (2015-06-07).. // CNews.
**Maria Piedade Rebello** — hindistonlik sobiq futbolchi va professional futbol hakami boʻlib u, asosan, I-ligada oʻynagan. 2013-14-yilgi mavsum oldidan I-liga hakamlari roʻyxatiga tayinlangan va 2011-yildan beri FIFA roʻyxatiga kiritilgan hakam hisoblanadi Rebello Hindistondan FIFA roʻyxatiga kiritilgan yagona ayol hakamdir. U, shuningdek, Hindiston ayollar futbol jamoasining sobiq sardori.

Yoshligi va futbolchilik faoliyati
----------------------------------

Goa shtatining Gutorim shahrida tugʻilgan Rebello yoshligidan mahalliy yigitlar bilan futbol oʻynashni boshlagan. Keyin Maria Rebello maktab jamoasi uchun qoniqarli boʻlmagan maydonlarda raqobatbardosh futbol oʻynadi Uning soʻzlariga koʻra, oʻsha maydonlar uni „*qoʻpol va qattiqqoʻl*" qildi va shu bilan uning futbolchi boʻlishini osonlashtirdi. Keyin Maria Rebello oʻyinni erta tark etdi.

Hakamlik faoliyati
------------------

Futbol oʻynashni tugatgandan soʻng, Rebello Bombeydagi hakamlar assotsiatsiyasiga qoʻshildi va Maria Rebello yerda hakam boʻlishni oʻrgandi. Keyin Maria Rebello Goa futbol assotsiatsiyasiga qoʻshildi va mahalliy ligalarda erkaklar uchun oʻyinlarni boshqardi. Oxir-oqibat Maria Rebello Goa professional ligasida, Goadagi oliy futbol ligasida oʻyinlarda hakamlik qilishga muvaffaq boʻldi. U SAFF chempionatida ham oʻyinlarni boshqargan. U, shuningdek, Federatsiya kubogi va Santosh Trophy musobaqalaridagi oʻyinlarni boshqarib, Hindistonda erkaklar futbolida professional va yarim professional klublar darajasidagi oʻyinlarda hakamlik qilishga muvaffaq boʻldi.

### I-liga

Keyin Rebello 2013-yilning 22-iyulida 2013-14 -yilgi mavsumdagi hakamlar ro‘yxatidagi hakamlardan biri ekanligi tasdiqlandi. U 2014-yilning 8-martida Pune va Shillong Lajong oʻrtasidagi birinchi I-liga oʻyinini boshqargan. Oʻsha oʻyin 2:2 hisobida yakunlanganida Maria Rebello toʻrtta sariq kartochka koʻrsatdi.

Manbalar
--------

1. ↑  „AFC Womens Asian Cup: Uzbekistan 18-0 Kuwait". *The Asian Football Federation*. Qaraldi: 11-yanvar 2014-yil.
2. ↑  *Raghunandan.* „Maria Rebello: She Played Football, Lest We Forget Indian Women’s Football History Special Series". *NewsClick* (23-yanvar 2022-yil). Qaraldi: 30-avgust 2022-yil.
3. 1 2  „Maria Rebello takes the road less travelled". *DNA India*. Qaraldi: 11-yanvar 2014-yil.
4. 1 2  *Dias.* „Referee Maria Rebello - Standing tall in a man's world". *Navhind Times*. 11-yanvar 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-yanvar 2014-yil.
5. ↑  *Mergulhao.* „Referee Maria gets I-League green signal". *The Times of India*. 11-yanvar 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-yanvar 2014-yil.
6. ↑  *Mergulhao.* „Referee Maria gets I-League green signal". *The Times of India*. 11-yanvar 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-yanvar 2014-yil.
7. ↑  „PUNE VS. SHILLONG LAJONG 2 - 2". *Soccerway*. Qaraldi: 8-mart 2014-yil.
**Gobelen** (rus.) — qoʻlda tasvir hosil qilib toʻqilgan gilam (shpaler), badiiy buyum. Parij manufakturasi (1662)ning mahsulotlari dastlab shunday atalgan (15-asrning mashhur boʻyoqchilari Gobelenlar nomidan). G. rangli jun va ipak (baʼzan tilla va kumush) iplar bilan rassomlar (manufaktura boshqaruvchisi rassom Sh. Lebren, 18-asrda F. Bushe, J. B. Udri va b.) kartondan buyumning tabiiy kattaligida bajargan tasvirlari asosida toʻqilgan. Masalan, Rafael Vatikan uchun havoriy (apostol)lar hayotiga oid shpalerlar turkumi kartonlarini chizib bergan, toʻquvchi ustalar shu kartondan foydalanib G. toʻqiganlar. Alohidaalohida toʻqilgan boʻlaklar bir-biriga tikilib yaxlit tasvir hosil qilingan. G.ning uziga xos xususiyati oʻngining chiviqli yuzasi va orqa tomonining notekisligidir. 17— 18-asrlar G.lari yuksak badiiyligi (tarixiy, afsonaviy, diniy va adabiy mazmuni) bilan mashhur boʻlgan, shu tufayli boshqa manufakturalarda taqlidan yaratilgan shpalerlar ham G. deb atala boshlangan. 19-asrdan patsiz, patli, gilamsimon toʻqima matolar, hatto tasvir ishlangan kigizlar ham G. deb atala boshlandi. Hozir qoʻlda va mashinalarda tabiiy va sunʼiy tolalardan toʻqilgan patsiz, patli mebel matolari, turli bezak matolar ham G. deb ataladi.

Oʻzbekistonda G. 1960-yillardan toʻqila boshlandi. 1970—80-yillarda keng tarqaldi. M. Churlu, Ya. va A. Ishoqovlar, L. Taldikina kabi ustalar samarali mehnat qildilar. G.ning asosiy markazlari Toshkent va Fargʻona sh.laridir. Fargʻona (V. Useinova, L. Semizarova, S. Shixova va b.) va Toshkent (M. Tyurina, R. Ibrohimova va b.) ustalari bu sohada barakali ijod qilmoqda. Oʻzbekiston G.larida Sharq bezaklari, tabiat manzaralari, mahalliy tasvir, rang-baranglik ustun turadi. Yana q. Gilamchilik.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |