Suriya vizasi 2010-yil
2011-yilda Suriyada norozilik namoyishlari, jangovar harakatlar, mojarolar va halokatli fuqarolar urushi boshlanishidan oldin, koʻplab Osiyo, Yevropa, Afrika va Amerika mamlakatlari fuqarolari **Suriya Arab Respublikasiga** **vizasiz** tashrif buyurishlari yoki uni kelganlarida olishlari mumkin edi, asta-sekin Suriya ko‘plab davlatlar uchun vizasiz kirishni hamda kelganda viza olish siyosatini bekor qila boshladi va 2014-yilda Suriya rasmiylari barcha mamlakatlar uchun viza rejimi joriy etilganini rasman eʼlon qildi. Biroq shu paytgacha ayrim davlatlar fuqarolari Suriyaga amalda vizasiz kirishlari yoki yetib kelishlari bilan vizani olishlari mumkin. Suriyaning viza siyosati hozir juda beqaror va bu davlatning viza siyosati haqida aniq maʼlumotlar yoʻq. Ochiq manbalardan olingan maʼlumotlar esa koʻpincha Suriya viza siyosatida eskirgan yoki ahamiyatsiz boʻlib qolgan maʼlumotlarni tashkil etishi mumkin. Suriyaga kirayotganda, Suriya rasmiylari mamlakatning dunyodagi diplomatik vakolatxonalaridan biriga murojaat qilib, oldindan Suriya vizasini olishni soʻrashadi.

Suriya viza siyosati xaritasi
-----------------------------

Viza talab qilinmaydi
---------------------

 

| Suriya Arab Respublikasi
 |
| --- |
|  |
| Ushbu maqolaSuriya siyosati va hukumatiga bagʻishlangan turkumning bir qismidir |
| Arab ligasi Arab ligasiga aʼzo davlat (To'xtatilgan)

---

 |
| 
Konstitutsiya

* Muqaddima va 1-bob
* 2-bob
* 3-bob
* 4-bob

Inson huquqlari
 |
| 
Ijro etuvchi

* Prezident (Roʻyxat)
Bashshor al-Asad
* Vitse-prezident
Najoh al-Attor
* Bosh vazir (Roʻyxat)
Husayn Arnus
* Bosh vazir oʻrinbosari
Ali Abdulloh Ayyub

 |
| 
Qonun chiqaruvchi organ

* Xalq Assambleyasi
Spiker: Hammouda Sabbagh

 |
| 
Sud tizimi

* Oliy sudyalar kengashi
* Oliy Konstitutsiyaviy sud

 |
| 
Boʻlinmalar

* Gubernatorliklar
* Tumanlar
* Qishloqlar

 |
| 
Saylovlar

* Oxirgi saylovlar

	+ Prezidentlik: 2007
	+ 2014
	+ 2021

	+ Parlament: 2012
	+ 2016
	+ 2020
* Siyosiy partiyalar
Milliy progressiv front
Oʻzgarish va ozodlik uchun xalq fronti
Arab Sotsialistik Baʼs partiyasi (Suriya boʻlimi)

 |
| 
Tashqi munosabatlar

* Tashqi ishlar vazirligi va ekspatriatlar
Vazir: Faysal Miqdod

---

* Diplomatik vakolatxonalar/Suriyadagi

---

* Suriya fuqaroligi qonuni
* Pasport
* Viza talablari
* Viza siyosati

---

* BMTning Suriya boʻyicha rezolyutsiyalari
* Golan tepaliklarining holati
* Suriya fuqarolar urushi

 |
|   |
| 

* Boshqa mamlakatlar

 |
| * k
* m
* t
 |

Suriya hukumatining 2014-yildan buyon mutlaqo barcha davlat fuqarolari Suriyaga kirish uchun oldindan viza olishlari kerakligi haqidagi rasmiy bayonotlariga qaramay, quyidagi davlatlar fuqarolariga Suriyaga amalda vizasiz kirishga ruxsat berilgan:

|  |  |
| --- | --- |
| * Bahrayn Bahrayn
* Iordaniya Iordaniya
* Quvayt Quvayt
* Livan Livan
 | * Ummon Ummon
* Qatar Qatar
* BAA Birlashgan Arab Amirliklari
 |

 Suriya shtampi 2016-yil
Quyidagi davlatlarning fuqarolari ham Suriyaga vizasiz tashrif buyurishlari mumkin, lekin koʻpincha ularning baʼzilariga kirish taqiqlanadi va oldindan viza olishni soʻrashadi:

|  |  |
| --- | --- |
| * Jazoir Jazoir
* Komorlar
* Mavritaniya Mavritaniya
* Saudiya Arabistoni Saudiya Arabistoni
 | * Sudan Sudan
* Tunis Tunis
* Turkiya Turkiya
* Yaman Yaman
 |

 Suriya shtampi 2009-yil
 Suriya shtampi 2019-yil
 Suriya shtampi 2019-yil
Suriyaga faqat ushbu davlatlarning ayol fuqarolari vizasiz tashrif buyurishi mumkin:

* Marokash Marokash

Oʻz mamlakatlarida norezident (doimiy boʻlmagan) boʻlgan quyidagi davlatlarning fuqarolari Suriyaga amalda vizasiz yoki uchinchi davlatga tranzit uchun kirishlari mumkin:

* Iroq Iroq
* Liviya Liviya
* Somaliya Somali

Kirishda viza talabi
--------------------

2014-yilgacha SSSRning sobiq ittifoq respublikalari (Boltiqboʻyi respublikalari bundan mustasno), Eron, baʼzi Osiyo, Afrika, Yevropa, Amerika davlatlari va arab dunyosining deyarli barcha mamlakatlari fuqarolari Suriyaga kirish uchun vizaga muhtoj emas edilar. Milliy hukumatlar tomonidan taqdim etilgan maʼlumotlarni taqdim etuvchi IATA maʼlumotlariga koʻra, Suriya hukumati rasmiy ravishda oldindan vizani olish zarurligiga rasman bildirganiga qaramay, Armaniston, Ozarbayjon, Belarusiya, Misr, Eron, Qozogʻiston, Qirgʻiziston, Malayziya, Rossiya, Tojikiston, Turkmaniston va Oʻzbekiston fuqarolari uchun kelish vizasi amalda hamon amal qiladi, biroq fuqarolar urushi kuchayganidan keyin ushbu davlatlarning ayrim fuqarolari kelganida „xavfsizlik nuqtai nazaridan" viza berilmaydi va ushbu mamlakatlar fuqarolaridan Suriya vizasini oldindan olishlarini soʻrashadi:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| * Armaniston Armaniston
* Ozarbayjon Ozarbayjon
* Belarus Belarus
* Xitoy Xitoy
* Kuba Kuba
* Jibuti Jibuti
* Misr Misr
* Gon Kong Gonkong
 | * Eron Eron
* Qozogʻiston Qozogʻiston
* Qirgʻiziston Qirgʻiziston
* Laos Laos
* Makao Makao
* Malayziya Malayziya
* Nikaragua Nikaragua
* Koreya Xalq Demokratik Respublikasi Shimoliy Koreya
 | * Rossiya Rossiya
* Sahrawi Arab Democratic Republic SADR
* Tojikiston Tojikiston
* Turkmaniston Turkmaniston
* Oʻzbekiston Oʻzbekiston
* Venesuela Venesuela
* Vietnam Vyetnam
 |

 Suriya vizasi 2001 yil
2015-yilgacha va 2020-yilgacha fuqarolar Ukraina Ukraina va Moldova Moldovadan kelganida ham viza olishi mumkin edi. Ammo bu ikki davlatning „gʻarbparast va Rossiyaga qarshi pozitsiyalari" tufayli kelish vizasi toʻxtatildi (qarang: Yevromaydon va 2020-yilgi Moldova prezidentlik saylovlari). 2018-yilga qadar fuqarolar Georgia (country) Gruziyadan kelganida ham vizani olishi mumkin edi, biroq Abxaziya va Janubiy Osetiyani Suriya tomonidan tan olinishi sababli Gruziya tashabbusi bilan ikki davlat oʻrtasidagi diplomatik munosabatlar uzilganidan soʻng, Gruziya fuqarolari Suriya vizasini oldindan olishlari kerak boʻlib qoldi.

Qabul qilish rad etildi
-----------------------

Isroil Isroil davlatining fuqarolari Suriya Arab Respublikasiga ushbu davlat pasporti bilan kirishi bu davlatni tan olmagan va shunga mos ravishda Isroilni dushman davlat deb bilgan Suriya tomonidan taqiqlangan. Suriyaga kirish vizasi Isroilning kirish/chiqish muhri yoki biror shaxsning Isroilda boʻlganligi toʻgʻrisidagi har qanday maʼlumot yoki u bilan bogʻliqligi koʻrsatilgan barcha davlatlarning pasportlari yoki Isroil davlati bilan bogʻliq boshqa sayohat hujjatlari egalariga rad etiladi.

Shuningdek, doʻstona munosabatlarga qaramay, Falastin bayrogʻi Falastin fuqarolariga deyarli har doim „milliy xavfsizlik nuqtai nazaridan" Suriyaga kirish taqiqlanadi va Falastin maʼmuriyati pasporti egalaridan Suriyaga kirish uchun maxsus ruxsat olish oldindan soʻraladi.

Shuningdek, Suriya Arab Respublikasi Kosovo, Shimoliy Kipr, Somaliland, Artsax (yoki Tog‘li Qorabog‘) va Pridnestroviya Moldaviya Respublikasi fuqarolarining pasportlarini tan olmaydi.

* Isroil Isroil
* Shimoliy Kipr Shimoliy Kipr
* Kosovo Kosovo
* Somaliland Somaliland
* Republic of Artsakh Togʻli Qorabogʻ Respublikasi
* Transnistria Pridnestroviya Moldaviya Respublikasi

Suriya Arab Respublikasi tomonidan qisman tan olinganidan keyin 2018-yil may oyida Abxaziya Abxaziya Respublikasi hamda Janubiy Osetiya Janubiy Osetiya Respublikasi — Alaniya davlati va 2022-yil iyun oyida Donetsk Xalq Respublikasi Donetsk Xalq Respublikasi hamda Lugansk Xalq Respublikasi Lugansk Xalq Respublikasi fuqarolari Suriyaga viza olish orqali kirishlari mumkin boʻldi.

Statistika
----------

2011-yilda Suriyada fuqarolar urushi boshlanishidan oldin Suriya Yaqin Sharqdagi eng mashhur sayyohlik markazlaridan biri edi. Turizm va umuman chet elliklarning Suriyaga kirishi ayniqsa 1990-yillarning oxiridan boshlab rivojlana boshladi. Chet elliklar Suriyaga nafaqat qarindoshlari yoki doʻstlarini ziyorat qilish, balki turizm, davolanish va islom va nasroniy obidalarini ziyorat qilish, shuningdek, savdo-sotiq uchun ham kirar edilar, chunki Suriya atrofdagi davlatlar uchun muhim savdo markaziga aylangan edi. Suriya, ayniqsa, Turkiya, Eron, arab dunyosining deyarli barcha mamlakatlari, Yevropa va Janubiy Osiyo fuqarolari, shuningdek, Sobiq sovet davlatlarining deyarli barchasi uchun sayohat qilish va savdogarlardan tovarlar xarid qilish nuqtasi sifatida mashhur edi.

| Yil | Mehmonlar |
| --- | --- |
| 1994-yilgacha | Maʼlumot yoʻq |
| 1995-yil | 2 253 000 |
| 1996-yil |  2 435 000 |
| 1997-yil | Decrease 2 332 000 |
| 1998-yil |  2 464 000 |
| 1999-yil |  2 682 000 |
| 2000-yil |  3 412 000 |
| 2001-yil |  3 671 000 |
| 2002-yil |  4 678 000 |
| 2003-yil |  4 837 000 |
| 2004-yil |  6 334 000 |
| 2005-yil | Decrease 5 859 000 |
| 2006-yil | Decrease 5 682 000 |
| 2007-yil | Decrease 5 434 000 |
| 2008-yil |  6 951 000 |
| 2009-yil |  7 721 000 |
| 2010-yil |  10 970 000 |
| 2011-yil | Decrease 6 476 000 |
| 2012—2015-yillar | Shu yillarda, fuqarolar urushi avjiga chiqqan paytda,Suriya Arab Respublikasining rasmiy hukumatiSuriya chegaralarining koʻp qismini, ayniqsa Turkiya va Iroq bilan chegaralarni nazorat qilmadi.Shuning uchun oʻsha paytda koʻplab chet elliklar mamlakatga kirgan va ularning sonini aniq hisoblash mumkin emas. |
| 2016-yil | Decrease 1 043 000 (Suriya chegaralari orqali,Suriya Arab Respublikasining rasmiy hukumati tomonidan nazorat qilinmagan yana koʻp xorijliklar mamlakatga kirdi) |
| 2017-yil |  1 291 000 (Yuqorida aytilgandek) |
| 2018-yil |  1,802,000 (Yuqorida aytib oʻtilganidek) |
| 2019-yil |  2 424 000 (Yuqorida aytib oʻtilganidek) |
| 2020—2021-yillar | Hozircha maʼlumot yoʻq (Chet elliklar sonining kirishi koʻpaygani taxmin qilingan) |

### Mamlakat boʻyicha

Ro‘yxatga uchinchi davlatlar orqali, shuningdek, Suriya Arab Respublikasi rasmiy hukumati tomonidan Suriyaning nazoratsiz chegaralari orqali kirgan Rossiya fuqarolari kiritilmagan. Ayniqsa, 2011—2016-yillar oralig‘ida Suriyaga kirgan Rossiya fuqarolarining haqiqiy soni bir necha barobar ko‘p bo‘lgan.

| Mamlakat | 2021-yil | 2020-yil | 2019-yil | 2018-yil | 2017-yil | 2016-yil | 2015-yil | 2014-yil | 2013-yil | 2012-yil | 2011-yil | 2010-yil |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Rossiya |  33 839 |  32 215 | Decrease 29 370 |  31 614 | Decrease 21 743 |  25 436 |  7868 | Decrease 1784 | Decrease 1835 | Decrease 4 012 | Decrease 9944 | 15 256 |

Yana qarang
-----------

* Suriya fuqarolari uchun viza talablari
* Suriya vizasiga qanday murojaat qilish kerak

Manbalar
--------

1. ↑  „القانون 2 لعام 2014 دخول وخروج وإقامة الأجانب في سوريا".  People's Council of Syria (12-mart 2014-yil). Qaraldi: 5-noyabr 2017-yil.
2. ↑  „قانون يحظر الدخول لسورية أو الخروج منها ...إلا لحامل جواز سفر ساري المفعول أو وثيقة مؤشر عليها بسمة دخول من إحدى البعثات الدبلوماسية السورية" (ar).  Al-Watan (Syria) (12-mart 2014-yil). 20-iyun 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-noyabr 2017-yil.
3. ↑  „Syria issues law imposing visas on its visitors".  Al Arabiya (12-mart 2014-yil). Qaraldi: 5-noyabr 2017-yil.
4. ↑  „الاسد يصادق على مذكرة تفاهم مع العراق حول جوازات السفر الدبلوماسية".
5. ↑  „سفارة الجمهورية العربية السورية". *www.syrianembassy.com.my*. 25-sentabr 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi.
6. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20  „International tourism, number of arrivals: Syria". *data.worldbank.org*. Qaraldi: 15-fevral 2022-yil.
7. 1 2 3 4 5 6 7  „Сирия (2020)". *fedstat.ru*. 19-oktabr 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-fevral 2022-yil.
8. ↑  „Сирия (2019)". *fedstat.ru*. 19-oktabr 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-fevral 2022-yil.
9. ↑  „Сирия (2018)". *fedstat.ru*. 19-oktabr 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-fevral 2022-yil.
10. 1 2  „Выезд граждан РФ, 2018-17 гг.". *atorus.ru*. 17-may 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-fevral 2022-yil.
11. ↑  „Сирия (2021)". *fedstat.ru*. 19-oktabr 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-fevral 2022-yil.