Sariq: Tokamachi shahridagi 5 ta hudud (Tokamachi, Kavanishi, Matsudai, Matsunoyama, Nakasato)
 Koshirakura, Tokamachi qishda
**Tōkamachi** (yaponcha: *十日町市* *Tōkamachi-shi*?) Yaponiyaning Niigata prefekturasida joylashgan shahardir. 2019-yil 1-iyul holatiga koʻra, shaharda 19823 ta xonadonda 28728 nafar aholi istiqomat qilgan va aholi zichligi har kvadrat kilometrga 86,3 nafarni tashkil qiladi. Shaharning umumiy maydoni 590,39 kvadrat kilometrni (227,95 mi²) tashkil etadi, ammo shaharning ayrim chegaralari aniq belgilanmagan. Tokamachi oʻz nomini har oyning oʻninchi kunida bozor oʻtkazilganligi sababidan olgan. Xuddi shunday, yaqin atrofdagi sobiq Muikamachi shaharchasida har oy olti kunda oʻz mahalliy bozori boʻlgan.

Geografiyasi
------------

Tokamachi Niigata prefekturasining janubi-gʻarbiy qismida joylashgan. Shaharning bir qismi Joshinʼetsu-kōgen milliy bogʻi chegaralarida oʻrin olgan.

### Atrofdagi munitsipalitetlar

* Niigata prefekturasi
	+ Nagaoka
	+ Joetsu
	+ Kashivazaki
	+ Ojiya
	+ Uonuma
	+ Minamiuonuma
	+ Tsunan
	+ Yuzawa
* Nagano prefekturasi
	+ Sakae

### Iqlimi

Tokamachi nam kontinental iqlimga ega (Köppen *Dfa*) boʻlib, issiq va nam yoz hamda sovuq qish faslida kuchli qor yogʻishi bilan ajralib turadi. Tokamachida oʻrtacha yillik harorat 11.8 °C (53.2 °F) ni tashkil etadi. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 2,537.0 mm (99.88 in) boʻlib, eng seryogʻin oy sentyabr hisoblanadi. Avgustda eng yuqori harorat 24.9 °C (76.8 °F) atrofida va eng past harorat yanvarda, taxminan −0.1 °C (31.8 °F) atrofida boʻladi. Tokamachi vodiyda joylashganligi sababli, shamol Yapon dengizi va Tinch okeanidan bulutlarni olib keladi. Shaharni oʻrab turgan togʻlar (balandligi unchalik baland boʻlmasa ham) yomgʻir va qor bulutlariga taʼsir qiluvchi boshqa togʻlar kabi mazkur bulutlarga toʻsiq boʻladi. Shu sababli ham, bu hududda yogʻingarchilik kuchli boʻladi. Tokamachi hududida Xonsyuning asosiy orolidagi har qanday hududga qaraganda koʻproq qor yogʻadi. 

| **Tōkamachi (1991−2020) iqlimi** |
| --- |
| Koʻrsatkich | Yan | Fev | Mart | Apr | May | Iyun | Iyul | Avg | Sen | Okt | Noy | Dek | Yil |
| Mutlaq maksimal, °C | 14,1 | 16,8 | 22,6 | 30,4 | 32,2 | 34,3 | 36,1 | 37,0 | 35,3 | 32,4 | 24,6 | 20,5 | 37,0 |
| Oʻrtacha maksimal, °C | 3,0 | 3,9 | 7,7 | 15,3 | 22,1 | 25,3 | 28,6 | 30,2 | 25,8 | 19,7 | 13,1 | 6,2 | 16,7 |
| Oʻrtacha harorat, °C | −0,1 | 0,1 | 2,8 | 8,9 | 15,9 | 20,1 | 23,8 | 24,9 | 20,7 | 14,4 | 8,1 | 2,5 | 11,8 |
| Oʻrtacha minimal, °C | −2,9 | −3,3 | −1,3 | 3,5 | 10,3 | 15,8 | 20,1 | 20,9 | 16,7 | 10,3 | 4,0 | −0,4 | 7,8 |
| Mutlaq minimal, °C | −12,1 | −12,8 | −9,2 | −5 | 1,3 | 6,3 | 13,0 | 12,6 | 6,2 | 0,4 | −4,7 | −10,6 | −12,8 |
| Yogʻingarchilik meʼyori, mm | 392,4 | 262,2 | 177,7 | 111,2 | 100,5 | 135,6 | 220,9 | 183,3 | 168,7 | 167,4 | 233,7 | 397,8 | 2 537 |
| *Manba: Yaponiya Meteorologiya Agentligi* |

Demografiyasi
-------------

Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Tokamachi aholisi soni soʻnggi 50 yil ichida barqaror ravishda kamaygan.

Aholining oʻsishi| Yil | Aholi | ±% |
| --- | --- | --- |
| 1970 | 85,365 | —     |
| 1980 | 78,791 | −7.7% |
| 1990 | 70,938 | −10.0% |
| 2000 | 65,033 | −8.3% |
| 2010 | 58,911 | −9.4% |
| 2020 | 49,82 | −15.4% |

Tarixi
------

Hozirgi Tokamachi hududi qadimgi Echigo viloyatining bir qismi boʻlgan va oʻsha paytda Tokugava syogunati tomonidan toʻgʻridan-toʻgʻri egallab turgan *Tenryo* hududlari tarkibiga kirgan. Meiji restavratsiyasidan soʻng, Niigata prefekturasining yangi tashkil etilgan Nakauonuma tumanining poytaxti boʻlgan va 1889-yil 1-aprelda zamonaviy munitsipalitetlar tizimining yaratilishi bilan qishloq deb eʼlon qilingan. 1897-yil 24-sentyabrda u shaharcha maqomiga koʻtarildi. Tokamachi 1954-yil 31-martda qoʻshni Nakajo, Kavaji va Rokka qishloqlari bilan birlashib, shahar maqomini oldi. Yoshida qishlogʻi (Nakauonuma tumanidan) 1954-yil 1-dekabrda va 1955-yil 1-fevralda Shimojō qishlogʻini (Nakauonuma tumanidan) qoʻshib oldi. 1962-yil 1-aprel — Tokamachi Mizusava qishlogʻini (Nakauonuma tumanidan) oʻzlashtirdi. 2004-yil 23-oktyabrdagi Chuetsu zilzilasi shaharga birozgina zarar keltirdi. 2005-yil 1-aprelda Tokamachi Matsuday va Matsunoyama shaharlarini (ikkalasi ham Xigashikubiki tumanidan) ham oʻziga qoʻshib oldi; Kavanishi shahri va Nakasato qishlogʻi (ikkalasi ham Nakauonuma tumanidan) ham keyinchalik shahr hududiga qoʻshildi.

Hukumat
-------

 Tokamachi shahar hokimiyati
Tokamachi toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va 24 aʼzodan iborat bir palatali shahar qonun chiqaruvchi organi boʻlgan mer-kengash boshqaruv shakliga ega. Shahar Niigata prefekturasi assambleyasiga ikki aʼzoni qoʻshish huquqiga ega. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, shahar Yaponiya Milliy Diet quyi palatasining 6-sonli Niigata tumani tarkibiga kiradi.

Iqtisodiyoti
------------

Pillachilik va ipakchilik mahalliy iqtisodiyotning anʼanaviy tarmogʻi hisoblanadi. Qishloq xoʻjaligida guruch, xususan, *Koshihikari* sholi yetishtirish ham katta ahamiyatga ega.

Taʼlim tizimi
-------------

Tokamachi shahrida 18 ta davlat boshlangʻich maktabi va shahar hukumati tomonidan boshqariladigan toʻqqizta davlat oʻrta maktabi shuningdek, bitta xususiy boshlangʻich hamda bitta xususiy oʻrta maktab faoliyat yuritadi. Shahar Niigata prefekturasi taʼlim kengashi tomonidan boshqariladigan toʻrtta davlat oʻrta maktabiga ega. Prefekturada uchta maxsus taʼlim maktabi ham mavjud.

Transporti
----------

### Temir yoʻl

 JR Sharqiy yoʻli — - Iiyama liniyasi

* Echigo-Tazava — Echigo-Mizusava — Doichi — Tōkamachi — Uonuma-Nakajō — Gejō

 Hokuetsu tezkor yoʻli Hokuhoku liniyasi

* Misashima — Shinza — Tōkamachi — Matsudai

### Magistral yoʻl

* Milliy yoʻnalish 117
* Milliy yoʻnalish 252
* Milliy yoʻnalish 253
* Milliy yoʻnalish 353
* Milliy yoʻnalish 403
* Milliy yoʻnalish 405

Qardosh shaharlar
-----------------

### Xalqaro

* Italiya Como, Italiya, 1975-yil

### Yaponiya ichida

* Sapporo, Xokkaydo
* Yokogama, Kanagava
* Shibushi, Kagosima
* Vako, Saitama
	+ (Hammasi 2004-yil 27-avgustda imzolangan)

Tokamachining taniqli odamlari
------------------------------

* Toshiei Mizuochi, yapon siyosatchisi
* Shuichi Shigeno, yapon manga rassomi
* Koji Takaxashi, yapon aktyori
* Genichi Taguchi, yapon muhandisi va statistikasi
* Maki Miyamae, yapon pop qoʻshiqchisi, professional oshpaz va restavrator

Mahalliy diqqatga sazovor joylar
--------------------------------

* Tokamachi — Tōkamachi Snow Festival [ja], har fevral oyida boʻlib oʻtadi.
* Tokamachi, shuningdek, Echigo-Tsumari Art Triennialiga mezbonlik qiladi
* Bijinbayishi
* Kiyotsu darasi
* Matsunoyama Onsen

Galereya
--------

* Tokamachi qor festivaliTokamachi qor festivali
* BijinbayashiBijinbayashi
* Kiyotsu darasiKiyotsu darasi
* Hoshitoge guruch terasiHoshitoge guruch terasi
* Kinare, Echigo-Tsumari Art Triennial sayti, mart oyining oxiriKinare, Echigo-Tsumari Art Triennial sayti, mart oyining oxiri
* Matsunoyama OnsenMatsunoyama Onsen

Manbalar
--------

1. ↑   Tōkamachi city official statistics](yaponcha)
2. ↑  „Tokomachi" (yaponcha).  City of Tokamachi. 25-mart 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-mart 2014-yil.
3. ↑  „ja:観測史上1～10位の値（年間を通じての値）".  JMA. Qaraldi: 24-mart 2022-yil.
4. ↑  „ja:気象庁 / 平年値（年・月ごとの値）".  JMA. Qaraldi: 24-mart 2022-yil.
5. ↑  Tōkamachi population statistics
6. ↑  Tōkamachi city council official home page Wayback Machine saytida arxivlandi (2021-01-27).(yaponcha)

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Tōkamachi*** haqida turkum mavjud |

 

* Tokamachi shahar hokimiyati (yaponcha)
	+ Rasmiy ingliz sayti (English)
	+ Rasmiy turizm sayti[*sayt ishlamaydi*] (English)
* Tokamachi turistik assotsiatsiyasining rasmiy veb-sayti (English)


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Shadow picture of Niigata PrefectureNiigata Prefekturasi |
| --- |
|  |
| 
Niigata (poytaxt) |
|  |
| Niigata | 

|  |  |
| --- | --- |
| Boʻlimlar | 
* Kita
* Higashi
* Chūō
* Kōnan
* Akiha
* Minami
* Nishi
* Nishikan
 |

 | 
Flag of Niigata Prefecture |
|  |
| Maxsus shaharlar | 
* Jōetsu
* Nagaoka
 |
|  |
| Shaharlar | 
* Agano
* Gosen
* Itoigava
* Kamo
* Kashivazaki
* Minamiuonuma
* Mitsuke
* Murakami
* Myōkō
* Ojiya
* Sado
* Sanjō
* Shibata
* Tainai
* Tōkamachi
* Tsubame
* Uonuma
 |
|  |
| Tumanlar | 
* Higashikanbara tumani
	+ Aga
* Ivafune tumani
	+ Avashimaura
	+ Sekikava
* Kariva tumani
	+ Kariva
* Kitakanbara tumani
	+ Seirō
* Minamikanbara tumani
	+ Tagami
* Minami-Uonuma tumani
	+ Yuzava
* Nakauonuma tumani
	+ Tsunan
* Nishikanbara tumani
	+ Yahiko
* Santō tumani
	+ Izumozaki
 |
|  |
| 
Niigata prefekturasidagi birlashishlar roʻyxati |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* LCCN: n82093677
* MusicBrainz: f26d421f-12af-43e4-be0e-445690cc6b35
* NDL: 00273883
* VIAF: 159470045
* en:WorldCat Identities: lccn-n82093677

 |