**Toyokava** (yaponcha: *豊川市* *Toyokava-shi*?) Yaponiyaning Aichi prefekturasining sharqiy qismida joylashgan shahar. 2019-yil 1-oktabr holatiga ko‘ra, shahardagi 72949 ta xonadonda 183930 nafar aholi istiqomat qiladi, aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 1141 nafarni tashkil etadi. Shaharning umumiy maydoni 161,14 kvadrat kilometr (62,22 milya) ga teng. Inari ziyoratgohi bilan mashhur boʻlgan Toyokava shahri sanoat, savdo, qishloq xoʻjaligi va oʻrmon xoʻjaligining yaxshi muvozanatiga ega hamda tarix, anʼana va madaniyatga boy hududda joylashgan.

Geografiyasi
------------

Toyokava Aichi prefekturasining janubi-sharqidagi tepaliklar hududida joylashgan. Mikava koʻrfazi bilan qisqa qirgʻoq chizigʻiga ham ega.

### Iqlimi

Shahar issiq va nam yoz hamda nisbatan yumshoq qish bilan tavsiflangan iqlimga ega (Köppen iqlim tasnifi *Cfa*). Toyokavada oʻrtacha yillik harorat 15,8 °C ni tashkil etadi. Yillik oʻrtacha yogʻingarchilik 1751 mm, sentyabr esa eng seryogʻin oy hisoblanadi. Avgustda eng yuqori harorat 27,5 °C atrofida, eng past harorati esa yanvarda, 4,8 °C atrofida boʻladi.

### Demografiyasi

Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Toyokava aholisi soni soʻnggi 60 yil ichida oʻsib bormoqda.

Aholining oʻsishi| Yil | Aholi | ±% |
| --- | --- | --- |
| 1950 | 98,332 | —     |
| 1960 | 105,59 | +7.4% |
| 1970 | 130,997 | +24.1% |
| 1980 | 157,084 | +19.9% |
| 1990 | 168,796 | +7.5% |
| 2000 | 176,698 | +4.7% |
| 2010 | 181,882 | +2.9% |

### Atrofdagi munitsipalitetlar

Aichi prefekturasi
* Toyohashi
* Okazaki
* Shinshiro
* Gamagōri

Tarixi
------

### Kelib chiqishi

Zamonaviy Toyokava qadim davrlardan buyon shakllanib kelgan. Nara davrida Mikava provinsiyasining kokubunjisi sifatida 741-yilda tashkil etilgan.

### Oʻrta davrlar

#### Muromachi davri

Toyokava Inari ibodatxonasi, mashhur ziyoratgoh boʻlib, 1441-yilda qurila boshlangan.

#### Sengoku davri

Tokugava syogunati ostidagi bir qator *Daimyo* sulolalari hozirgi Toyokavaning bir qismi boʻlgan mazkur hududda, jumladan Makino urugʻidan shakllangan.

### Ilk zamonaviy davr

#### Edo davri

Bu hudud Edo davrida Tokaido boʻylab ikkita pochta shaharchasi, Goyu-shuku va Akasaka boʻlganligi sababli gullab-yashnagan.

### Keyingi zamonaviy davr

#### Meiji davri

Meidzi qayta tiklanishidan soʻng, 1889-yil 1-oktyabrda Aichi prefekturasining Hoi tumanida, shu jumladan Toyokava qishlogʻida zamonaviy munitsipalitetlar tizimi oʻrnatilishi bilan bir nechta qishloqlar tashkil etildi. 1893-yil 13-martda Toyokava shaharcha maqomiga koʻtarildi.

#### Shou davri

Toyokava shahri 1943-yil 1-iyunda Toyokava shahrining qoʻshni Ushikubo shahri va Yavata qishlogʻi bilan birlashishi natijasida tashkil etilgan.

1939-yilda Yaponiya imperiyasida pulemyotlar, aviatsiya qurollari va oʻq-dorilarini eng yirik ishlab chiqaruvchilardan biri boʻlgan yirik Toyokava dengiz Arsenali tashkil etildi. Shuningdek, kameralar, durbinlar va shunga oʻxshash uskunalarda foydalanish uchun harbiy *katana*, nayzalar va shisha linzalarni ishlab chiqaradigan boʻlimlar mavjud boʻlgan. Ikkinchi Jahon urushi paytida minglab tinch aholi Arsenalda ishlash uchun chaqirilgan yoki koʻngilli boʻlgan hamda urush oxiriga kelib, bu ishchi kuchi yuzlab oʻrta maktab oʻquvchilari va oʻrta maktab qizlarini oʻz ichiga olgan. 1945-yil 7-avgustda Toyokava dengiz Arsenali B-29 bombardimonchi samolyotlari tomonidan nishonga olingan. Toyokava havo hujumi paytida taxminan 2500 kishi halok boʻlgan.

Toyokava Ikkinchi Jahon urushining soʻnggi kunlarida, Xirosima atom bombasi bilan vayron qilinganidan keyingi kunlarda odatiy portlovchi va yondiruvchi bombalardan foydalangan holda nishonga olingan oxirgi joylardan biri boʻlgan.

### Zamonaviy tarixi

#### Ikkinchi jahon urushidan keyin

Urushdan keyin, 1955-yil 12-aprelda Toyokava Yana tumanidagi Mikami qishlogʻini oʻziga qoʻshib oldi. Buning ortidan 1959-yil 1-aprelda Hoi tumanidan qoʻshni Goyu shahri ham Toyokavaga qoʻshib berildi. Toyokava 2006-yil 1-fevralda Ichinomiyani qoʻshib olish orqali yanada kengaydi, 2008-yil 15-yanvarda Otova va Mito shaharlari Toyokava tarkibiga kiritildi va nihoyat 2010-yil 1-fevralda Kozakai shahri ham Toyokava shahriga birlashtirildi.

Galereya
--------

Toga ibodatxonasiToyokava InariIna qal’asiGoyu-shukuAkasaka-juku (Tōkaidō)Toyokava Tezutsu mushaklar festivaliToyokava havo hujumi qurbonlari xotirasiToyokava shahar hokimiyatiToyokava shahar manzaralari

Hukumat
-------

Toyokava toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer hamda 30 aʼzodan iborat bir palatali shahar qonun chiqaruvchi organi boʻlgan mer-kengash boshqaruv shakliga ega. Shahar Aichi prefekturasi assambleyasiga bir aʼzoni qoʻshish huquqi mavjud. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, shahar Yaponiya Diet quyi palatasining Aichi tumani tarkibiga kiradi.

Harbiy ob’ektlar
----------------

* JGSDF lageri Toyokava

Tashqi aloqalar
---------------

### Qardosh shaharlar/qardosh shaharlar

#### Xalqaro

Qardosh shaharlar
* Qoʻshma ShtatlarCupertino, California（Kaliforniya, AQSH）
	+ 1978-yil

Doʻstlik shahri
* XitoyXinwu tumani（Vuxi, Jiangsu, Xitoy）
	+ 15-aprel 2009-yil

Taʼlim tizimi
-------------

Toyokavada shahar hukumati tomonidan boshqariladigan 26 ta davlat boshlangʻich taʼlim maktabi va 10 ta davlat oʻrta taʼlim maktabi hamda Aichi prefekturasi taʼlim kengashi tomonidan boshqariladigan beshta davlat yuqori maktabi faoliyat yuritadi. Shuningdek, bitta xususiy litsey ham bunyod etilgan. Prefekturada nogironlar uchun bitta maxsus taʼlim maktabi ishlaydi.

Transporti
----------

Toyokava stansiyasi
### Temir yoʻllar

#### Anʼanaviy chiziqlar

 Markaziy Yaponiya temir yoʻl kompaniyasi
* Tokaido magistral liniyasi : — Nishi-Kozakai — Aichi-Mito -
* Iida liniyasi : — Kozakai — Ushikubo — **Toyokava** — Mikava-Ichinomiya — Nagayama — Ejima — Tōjō -

 Meitetsu
* Nagoya magistral liniyasi : — Ina — Odabuchi — Kō — Goyu — Meiden-Akasaka — Meiden-Nagasava -
* Toyokava liniyasi : — Kō — Yavata — Suwachō — Inariguchi — **Toyokava-Inari**

### Yoʻllar

#### Tez yoʻllar

* E1 Tomei tezkor yoʻli

#### Yaponiya milliy marshruti

* Milliy yoʻnalish 1
* Milliy yoʻnalish 23
* Milliy yoʻnalish 151
* Milliy yoʻnalish 247
* Milliy yoʻnalish 362

### Dengiz yoʻllari

#### Dengiz porti

* Mito porti (Mikava porti)

Mahalliy diqqatga sazovor joylar
--------------------------------

 Toyokava Inari Omotesando
Qal’alar
* Ina qal’asi
* Makino qal’asi
* Ushikubo qal’asi

Ibodatxonalar
* Toyokava Inari — taniqli buddistlar ibodatxonasi
* Mikava Kokubun-ji

Ziyoratgohlar
* Toga ziyoratgohi — Mikava provinsiyasidagi *ichinomiya*

Toyokavalik taniqli odamlar
---------------------------

 Sion Sono  
(2015-yil)
* Atsuya Ota, basketbolchi
* Yuka Kato, olimpiya suzuvchisi
* Gakuto Kondo, professional futbolchi
* Masahiko Morifuku, beysbolchi
* Sion Sono, rejissyor
* Yukinari Sugavara, professional futbolchi
* Yamamoto Kansuke, Sengoku davrining yapon samurayi
* Yusuke Yamamoto, yapon aktyori

Manbalar
--------

1. ↑  Toyokawa City official statistics (yaponcha)
2. ↑  Toyokawa climate data
3. ↑  Toyokawa population statistics
4. ↑  *Air War Pacific Chronology: Americaʼs Air War Against Japan in East Asia and the Pacific 1941-1945* by Eric Hammel, (Pacifica, CA: Pacifica Press, 1988, ISBN 0-935553-26-6)
5. ↑  „豊川市 姉妹都市キュパティーノ市".
6. ↑  „International Exchange". *List of Affiliation Partners within Prefectures*.  Council of Local Authorities for International Relations (CLAIR). 24-dekabr 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-noyabr 2015-yil.

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Toyokava (Aichi)*** haqida turkum mavjud |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

 Aichi prefekturasi |
| --- |
|  |
| 
Nagoya (capital) |
|  |
| Nagoya | 

|  |  |
| --- | --- |
| Palatalar | 
* Atsuta
* Chikusa
* Higashi
* Kita
* Meitō
* Midori
* Minami
* Minato
* Mizuho
* Moriyama
* Naka
* Nakagava
* Nakamura
* Nishi
* Shōva
* Tenpaku
 |

 | 
Flag of Aichi Prefecture |
|  |
| Asosiy shaharlar | 
* Okazaki
* Toyohashi
* Toyota
* Ichinomiya
 |
|  |
| Maxsus shahar | 
* Kasugai
 |
|  |
| Shaharlar | 
* Aisai
* Ama
* Anjō
* Chiryū
* Chita
* Gamagōri
* Handa
* Hekinan
* Inazava
* Inuyama
* Ivakura
* Kariya
* Kitanagoya
* Kiyosu
* Komaki
* Kōnan
* Miyoshi
* Nagakute
* Nishio
* Nisshin
* Ōbu
* Ovariasahi
* Seto
* Shinshiro
* Tahara
* Takahama
* Tokoname
* Tōkai
* Toyoake
* Toyokava
* Tsushima
* Yatomi
 |
|  |
| Tumanlar | 
* Aichi tumani
	+ Tōgō
* Ama tumani
	+ Kanie
	+ Ōharu
	+ Tobishima
* Chita tumani
	+ Agui
	+ Higashiura
	+ Mihama
	+ Minamichita
	+ Taketoyo
* Kitashitara tumani
	+ Shitara
	+ Tōei
	+ Toyone
* Nishikasugai tumani
	+ Toyoyama
* Niva tumani
	+ Fusō
	+ Ōguchi
* Nukata tumani
	+ Kōta
 |
|  |
| 
* Aichi prefekturasidagi birlashishlar roʻyxati
* Aichi prefekturasi politsiyasi
 |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* CiNii: DA08293092
* ISNI: 0000 0004 0402 929X
* MusicBrainz: b23542c6-935b-407a-b19c-3b49c48e1a9f
* NDL: 00368609
* VIAF: 259915658
* en:WorldCat Identities: viaf-259915658

 |