**2-Kansas piyoda polki** Amerika fuqarolik urushi davrida Ittifoq armiyasida xizmat qilgan piyoda askarlar polki hisoblanagan. Polk 1861-yil may oyida armiya safiga qabul qilinib, rasmiy ravishda esa 1861-yil 20-iyunda tashkil etilgan. Missouriga jo'natilgan, u 10-avgust kuni Wilson's Creek jangida jang qilishdan oldin Springfield hududida bir nechta kichik harakatlarda qatnashgan va u erda 600 kishi ga yaqin odamdan 70 kishi tasi qurbon bo'lgan, alohida otliq askarlardan tashqari. Jangdan keyin Kansasga qaytib kelishga buyruq berib, Missourida bir nechta kichik harakatlarda jang qilgan va keyinchalik dushman kuchlari Missouri shtatining Lexingtonini qo'lga kiritgandan so'ng Kansasda safarbar qilingan, chunki Kansasga Lexington harakati tahdid solgan. Birlik 31-oktabrda tarqatib yuborilgan, ba'zi odamlari, shu jumladan qo'mondoni Kansas 2-otliq polkiga qo'shilgan. Polkovnik Robert B. Mitchell Wilson's Creekda yaralanmaguncha polkni boshqargan va podpolkovnik Charles W. Blair qo'mondonlikni o'z zimmasiga olgan.

Xizmat
------

### Shakllanish

 Polkovnik Robert B. Mitchell, polkning birinchi qo'mondoni
2-Kanzas piyodalar polki asosan 1861-yil may oyida Amerika fuqarolar urushi davrida Ittifoq armiyasida xizmat qilish uchun butun shtatdan jalb qilingan. Polk 90 kunlik xizmat muddatini o'tash maqsadida tashkil etilgan. Kanzas shtatining Lawrence shahridagi yig'indan so'ng, polk 20-iyun kuni Ittifoq xizmati tarkibiga qo'shilgan. Unga siyosatchi hamda Meksika-Amerika urushi faxriysi polkovnik Robert B. Mitchell qo'mondonlik qilgan. Charlz V. Bler podpolkovnik, Uilyam F. Bulud esa polkning mayori bo'lgan. Polkning erkaklari forma sifatida ko'k charchoqli bluzkalar bilan ta'minlangan hamda miltiqlar va eskirgan silliq nayzalar aralashmasi bilan qurollangan tirilgan. 

Xizmatga kirgandan so'ng, polk Kansas City dan Missuri shtatidagi Clintonga ko'chib o'tgan. Sturgisning ko'p qismi 4-iyul kuni Clintonga yetib borib, lagerga yo'l olgan. 2-Kansas piyoda askarlari hamda 1-Kansas piyodalar polkidagi tartib-intizom muammolari Sturgisning kansanliklarning bir qismini qamchilashiga olib kelgan, bu 8-iyul kuni u hamda Mitchell zo'ravonlik boshlanishidan oldin ajralishga majbur bo'lgan ba'zi odamlar o'rtasidagi qarama-qarshilik bilan yakunlangan. Brigada generali Nataniel Lyon kuchlariga qo'shilib, polk Stockton hamda Melville orqali Missuri shtatining Springfield hududiga yo'l olgan. Erkaklar Springfield hududidagi lagerda mashg'ulot o'tkazganlar hamda 1 va 2-Kansas piyoda askarlari polkovnik Jorj Vashington Deitzler qo'mondonligi ostida birga brigada qilingan.

### Wilson's Creek kampaniyasi

Polk 20-iyuldan boshlangan hamda kapitan Thomas W. Sweeny boshchiligidagi Missouri shtatining Forsyth, shahriga zarba berishning bir qismi bo'lib, 1-Ayova piyodalar polkining qo'shinlari, artilleriya batareyasi va otliq polki mavjut bo'lgan. Bu vaqtga kelib, polkning bir rotasi qo'lga olingan otlarga o'rnatilgan. 22-iyul kuni Forsythga etib borgandan so'ng kompaniya Missouri shtat qo'riqlash postini shahar tashqarisiga yo'naltirgan hamda Svini kolonnasi shahar tashqarisida ko'proq Missouri shtati gvardiyasini jalb qilgan. Ittifoq qo'shinlari g'alaba qozongan hamda Forsythni talon-taroj qilishdan oldin shaharda ta'minotni qo'lga kiritgan. Ikkala tomon uchun ham yo'qotishlar minimal bo'lgan, Ittifoq otliqlari ikkita yaradorni yo'qotgan hamda Missouri shtati gvardiyasi bir kishi yaralangan va ikkitasi qo'lga olingan. Forsythdagi to'qnashuv polk ko'rgan birinchi jang bo'lgan. Sweenyning qo'shinlari 25-iyulda Springfieldga qaytib kelgan. 3-avgust kuni Lyon kuchlari Barry okrugi hamda Stone okrugining okrug chizig'ida joylashgan va 20 milya (32 km) dan ortiq bo'lgan Curran pochta bo'limi yaqinida kichik Confederatesiya patruliga duch kelgan. Springfilddan, Cassville tomon harakatni davom ettirayotgan. Keyinchalik Lyon Missouri shtati gvardiyasi hamda Konfederatsiyalar kuchlarini birlashtirganini bilib, Springfieldga chekinishni buyurgan. 9-avgust kuni polkning otliq bo'linmasi Missouri shtati gvardiyasi otliqlari guruhini 5 milya (8.0 km) masofada mag'lub etgan Ittifoq otliq qo'shinlariga qo'shilgan.

O'sha kuni kechqurun Lyon o'z qo'mondonligining ko'p qismini Wilson-krik bo'ylab Confederatsiya hamda Missouri shtati qo'riqlash lageriga hujum qilish uchun Springfielddan ko'chirgan. Lyon o'z kuchini 10-avgustdagi Wilson Creek jangi uchun ikki ustunga bo'lgan, ikkinchi ustun polkovnik Franz Sigel boshchiligidagi Lyon odamlarining qarama-qarshi yo'nalishidan hujum qilishgan. 2-Kansas piyoda askarlari Lyon kolonnasining bir qismi bo'lib, dastlab zaxira bo'linmasi sifadida saqlangan, Ittifoq qo'shinlari soat 6:30 atrofida Qonli tepalik deb nomlanuvchi hududni egallab olishgan. Missouri shtat gvardiyasi piyoda askarlari tepalikka yaqinlashganda, Lyon 2-Kansasni asosiy chiziqqa olib kelgan va u erda 1-Missouri piyodalar polkining yonida joylashgan. Konfederatsiyaning hujumining ertalab soat 8:00 da muvaffaqiyatsizlikka uchragan hamda shundan so'ng janglar sukunatga uchragan. 

Dushmanning yana bir hujumi davom etar ekan, Lyon 2-Kansas piyoda askarini Qonli tepalikdagi chiziqning boshqa qismiga olib borgan. Jang davom etgan, Confederatsiya o'ti Lyonni o'ldirgan va Mitchellni yarador qilgan. Polk qo'mondonligi Blerga tushgan. Hujumchilar oxir-oqibat chekinishgan. Confederatsiya otliq qo'shinlari Ittifoqning qanotiga zarba berishga uringan, 2-Kansasdan skirmishers sifatida ajralib chiqqan bir kompaniya hamda o'rnatilgan kompaniya uni qaytarishga yordam bergan. Sturgis "Lyon" ustuniga qo'mondonlik qilgan, ammo Sigelning hujumi allaqachon mag'lubiyatga uchragan. Confederatsiya Missouri shtati gvardiyasining yana bir hujumi, Qonli tepalikka qarshi uchinchi hujum uyushtirilgan, ammo qaytarilgan. Jang paytida 2-Kansas Arkansas shtat qo'shinlari 3-polk bilan almashgan. Hujumchilar chekinish vaqtida Sturgis maydondan chekinishni buyurgan. O'q-dorilari kam bo'lgan 2-Kansas soat 11:30 da yaxshi tartibda qaytib tushgan. O'rnatilgan kompaniyani hisobga olmaganda, 2-Kansas jangga 600 kishi ga yaqin odamni olib ketgan va 5 kishi halok bo'lgan, 59 kishi yaralangan va 6 kishi bedarak yo'qolgan.

### Xizmatning tugashi

Jangdan so'ng Ittifoq qo'shinlari Springfieldga qaytib, keyin Rolla va Sent-Louisga ko'chib o'tishgan. Ittifoq xizmatidan chiqishi uchun Kansasga qaytib kelishga buyruq berilgan, polk Missouri shtatining Hannibal shahrida 31-avgustda toʻxtagan, bu yerda polkning yarmi Missouri shtatining Parij shahriga ekspeditsiyada 3-Ayova shtati piyodalar polkining bir qismiga qoʻshilgan. Bu erda 2-sentyabrda otishma bo'lib, dushmanni hududdan haydab chiqargan. Qaytish yurishi paytida, 4-sentabr kuni Parij ekspeditsiyasining erkaklari Shelbina (Missouri) shahrida kichik bir harakat bilan jang qildilar, 2-Kansas ofitserlari Maconga chekinishga qaror qilishgan. Maconda brigada generali Stephen A. Hurlbut polkga Shelbinaga qaytishni buyurgan, ammo Bler Kansasga borish haqidagi oldingi buyruqlarini keltirgan va harakatni davom ettirgan. Bloomfildda do'konlarni qo'riqlash uchun qisqa vaqt to'xtaganidan so'ng, polk Missouri shtatidagi Sent-Jozef hamda Missouri shtatining Iatan shaharlarida kichik harakatlarni davom ettirgan va jang qilgan. Birlik Kansas shtatining Levenworth shahriga yetib kelgan, ammo dushman kuchlari Missouri shtati Lexingtonni qo'lga kiritgandan so'ng, Kansas shtatining Uyandot okrugiga joylashtirilgan, chunki Kansasga tahdid borligiga ishonishgan. Keyin u Leavenworthga qaytib kelgan va u erda xizmat muddatini tugatgan. Polkning xizmati rasman 31-oktyabrda yakunlangan. Polkda bo'lgan vaqtlarida 17 kishi turli sabablarga ko'ra vafot etgan. Bo'linmaning ba'zi askarlari, jumladan Mitchell, Blair va Cloud, keyin 2-Kansas otliq polkida xizmat qilishgan.

Yana qarang
-----------

* Kanzasdagi fuqarolar urushi bo'linmalarining ro'yxati
* Amerika fuqarolar urushida Kanzas

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7  „Civil War: The 2nd Kansas Volunteer Infantry Regiment".  Museum of the Kansas National Guard (2015-yil 5-noyabr). Qaraldi: 2022-yil 31-may.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19  Piston & Hatcher 2000. sfn error: no target: CITEREFPistonHatcher2000 (help)
3. 1 2  Military History of Kansas 1870. sfn error: no target: CITEREFMilitary\_History\_of\_Kansas1870 (help)
4. 1 2  Huff 1996. sfn error: no target: CITEREFHuff1996 (help)
5. 1 2 3 4  Bearss 1975. sfn error: no target: CITEREFBearss1975 (help)
6. ↑  Official Records 1902. sfn error: no target: CITEREFOfficial\_Records1902 (help)
7. ↑  Dyer 1908. sfn error: no target: CITEREFDyer1908 (help)

*