recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Nikosiya**, Lefkosiya — Kipr poytaxti. Mamlakatning muhim iqtisodiy va madaniy markazi. Orolning deyarli qoq markazida, Mesaoriya tekisligida joylashgan. Iklimi subtropik, oʻrta dengiz iklimi. Yanvarning oʻrtacha temperaturasi 10°, iyulniki 28°. Yiliga oʻrtacha 360 mm yogʻin yogʻadi. Shahar oʻrmonsiz dasht zonadagi yashil voha koʻrinishiga ega. Aholisi 270,8 ming kishi (1999, shahar atrofi bilan).

Shaharga taxminan miloddan avvalgi 7-asrda asos solingan va dastlab Ledra, keyinroq Levkoteon deb atalgan. Miloddan avvalgi 58 yilda shaharni rimliklar bosib olgan va Rim imperiyasi, keyinroq Vizantiya tarkibiga kirgan. 1192—1489-yillarda Kipr salbchilari qirolligi poytaxti. 1570-yilda Usmonli turklar tasarrufiga oʻtgan. 1960-yildan Kipr Respublikasi poytaxti.

N. — transport yoʻllari tuguni. Aero-porti xalqaro ahamiyatga ega Toʻqimachilik, tamaki, oziq-ovqat, koʻn-poyabzal, yogʻochsozlik, metallsozlik sanoati korxonalari mavjud. Hunarmandchilik (kulolchilik) rivojlangan. Turizm markazi. Arxeologiya muzeyi, Kipr tarixi va madaniyati muzeyi, Sulton Mahmud Nikosiya shahri. Arxiyepiskop saroyi.

II turk kutubxonasi, kartinalar galereyasi, oliy oʻquv yurtlari, teatr bor. Qalʼa devori bilan oʻralgan shahar markazida meʼmoriy yodgorliklardan Ayo Sofiya gotika sobori (hozirgi Salimiya masjidi), cherkovlar, Umariya masjidi, arxiyepiskop saroyi, Bediston yopiq bozori va boshqa saqlantan. Venetsiya qalʼasidan tashqarida koʻplab zamonaviy binolar qurilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Osiyo poytaxtlari |
| --- |
|  |
| 
BMTga aʼzo mamlakatlar: Abu-Dabi **·**  Amman **·**  Anqara **·**  Ostona **·**  Ashxobod **·**  Bagʻdod **·**  Boku **·**  Bandar-Seri-Begavan **·**  Bangkok **·**  Bayrut **·**  Bishkek **·**  Ventyan **·**  Dakka **·**  Damashq **·**  Dili **·**  Doʻha **·**  Dushanbe **·**  Jakarta **·**  Yerevan **·**  Quddus **·**  Islomobod **·**  Qobul **·**  Katmandu **·**  Kuala Lumpur **·**  Male **·**  Manama **·**  Manila **·**  Maskat **·**  Moskva **·**  Neypido **·**  Nikosiya **·**  Nyu-Dehli **·**  Pekin **·**  Pnompen **·**  Putrajaya **·**  Pxenyan **·**  Sano **·**  Seul **·**  Singapur **·**  Toshkent **·**  Tbilisi **·**  Thimphu **·**  Tehron **·**  Tokio **·**  Ulan-Bator **·**  Xanoy **·**  Shri-Jayavardenepura-Kotte **·**  Al-Quvayt **·**  Ar-RiyodMustaqilligi tan olinmagan mamlakatlar:
Ramalla **·**  Stepanakert **·**  Suxumi **·**  Taypey **·**  Sxinvali |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Muhammad Salim Israfil** **Kohistani** (1987-yil 5-iyunda tug'ilgan) — afg'onistonlik futbolchi, hozirda Vejen Sports Forening jamoasida o'ynaydi. Afg'oniston terma jamoasi futbolchisi. U JCh-2010 saralashida,  va 2014 FIFA Jahon chempionati saralashida o'ynagan. U shimoliy-sharqiy Kapisa provinsiyasidan bo'lib, Zohib Islom Amiriy va Faysal Saxizoda bilan birga afg'onistonlik eng ko'p o'ynagan futbolchilardan biri hisoblanadi.

Sakkiz yoshida Kohistoni portlamagan granatani olib, chap qo'lining to'rt barmog'ini yo'qotdi.

Jamoalardagi faoliyati
----------------------

2000-yilda u Habibia o'rta maktabi jamoasida 2003-yilgacha futbol o'ynay boshladi. 2004-yilda u Habibiana futbol jamoasida birinchi ligada o'ynadi va ko'p o'tmay Armiya FKga o'tdi va u yerda 3 yil o'ynadi. 2007-yilda u Armiya FKdan Kobul Bank FKga o'tkazildi. Shu 3 yil ichida klub milliy liga vitse-chempioni va barcha Afg'oniston kuboklari chempioniga aylandi. Uning o'yin ruhidagi qobiliyati ko'plab I-liga jamoalarini uni transfer qilishga ilhomlantirdi.

 Kohistani va uning jamoadoshlari 2011-yilgi SAFF chempionatining yarim finalida turnirlarning eng yuqori reytingli Nepal jamoasiga qarshi g'alabani nishonlamoqda. Bu, shuningdek, Afg'onistonning Nepal ustidan birinchi g'alabasi bo'ldi.

Xalqaro gollar
--------------

| Yo'q. | Sana | Joy | Raqib | Hisob | Natija | Musobaqa |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. | 2011-yil 25-mart | Tau Devi Lal stadioni, Gurgaon, Hindiston |  Butan | **2** – 0 | 2–0 | 2012-yilgi OFK Chaqiruv kubogi saralashi |
|

Manbalar
--------


1. ↑  „Archived copy". *www.fifa.com*. 21-yanvar 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-yanvar 2022-yil.
2. ↑  Montague, James*. Thirty-one nil : on the road with football's outsiders : a World Cup odyssey*. Bloomsbury, 2014 — 25 bet. ISBN 9781408158845.
**Shvits qoramol zoti** - sut goʻsht olish uchun boqiladigan zot. Shveysariyaning togʻli hududlarida Sharqdan qadimda keltirilgan kalta shoxli zotlarni uzoq tanlash yoʻli bilan chiqarilgan. Tusi qoʻngʻir. Shvits qoramol zoti z.ning sutgoʻsht, sut, goʻshtsut yoʻnalishidagi xillari bor, sutgoʻsht beradigan xili tanasining yirikligi, yagʻrindorligi bilan ajralib turadi. Goʻshtsut yoʻnalishidagi turining yelinlari kichik, tanasi ixcham. Issiq iqlimli hududlar sharoitiga tez moslashadi. Buqalarining oʻrtacha vazni 800–1000 kg, sigirlariniki 600–700 kg. Sut sogʻimi 6000–6500 kg, yogʻliligi 4,0—4,1%. Sersut sigirlar 16 t gacha sut beradi. Goʻshtdorligi yuqori, soʻyim chiqimi 60%. Shvits qoramol zotiz. koʻplab mamlakatlarda, jumladan, Fransiya, Italiya, AQSH, Kanada, Shimoliy va Janubiy Amerika mamlakatlarida va Afrikada keng tarqalgan.

Rossiyaga 1861-yildan, Oʻzbekistonga 1885-yildan boshlab keltirilgan. 1930-yildan "Savay" (Andijon viloyati), "Ovoshnoy", "Boyovut" (Toshkent viloyati), "Gʻallaorol", "Udarnik" (Jizzax viloyati) Shvits qoramol zotiz. naslchilik zavodlari tashkil etildi. Seleksionerlardan M.I.Samarsev va K.Madaminovlar Oʻzbekistonda Shvits qoramol zotiz. boʻyicha seleksiya ishlari rivojiga katta hissa qushgan;


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Siachen mojarosi** (inglizcha: *Siachen conflict*) - Pokiston va Hindiston o'rtasidagi Siachen muzligining bahsli hududi ustidagi qurolli to'qnashuv.

Mojaroning borishi
------------------

1984-yil boshida Pokiston qo'shinlari Hindiston bilan Saltoro tizmasi va Siachen muzligi uchun urushga tayyorgarlik ko'rayotgan edi. Biroq, Hindiston birinchi zarbani 1984-yil aprel oyida Meghdut operatsiyasi bilan boshlab berdi. Hind askarlarining polki Siachenga havo orqali olib ketildi, ular ikkita dovonni nazorat qilishdi: Sia-la va Bilford-La, bu strategik Qorakoram shossesiga kirishni ochdi. 1984- va 1985-yillar oxirida Pokiston bu narsalarni qaytarib olishga behuda urindi.

1986-yilda Pokiston armiyasi frontning ushbu sektorida yana mag'lubiyatga uchradi. Harbiy tayyorgarlik va qoyaga ko'tarilish mahoratini namoyish etgan Bana Singx 6400 m balandlikdagi Pokiston nazorat-o'tkazish punktini qo'lga kiritdi. Ushbu nazorat punkti hind armiyasi ofitserining jasorati sharafiga "Bana" deb o'zgartirildi. Bu mag'lubiyatdan so'ng Benazir Bhutto istehzo bilan general Ziyoul-Haqqa paranji kiyishni taklif qildi.

1987-yilda Pokiston Hindiston qo'shinlarini Bilford-Ladan quvib chiqarish uchun elita komandolar guruhini yubordi. General Parvez Musharraf bu maxsus bo‘linmani shaxsan o‘zi boshqargan. 1987-yil sentyabr oyida jang bo'lib o'tdi, unda Hindiston yana g'alaba qozondi. Pokiston Bilford Lani egallashga urinishda muvaffaqiyatsizlikka uchragan bo'lsa-da, Hindiston Pokistonning Ganche tumanining markazi bo'lgan strategik Xaplu shahrini qo'lga kirita olmadi.

Yo'qotishlar
------------

To'qnashuv paytida 1344 Pokiston askari halok bo'ldi. Ularning 95% i muzlikdagi ekstremal va chidab bo'lmas ob-havo sharoiti tufayli halok bo'ldi. Yaradorlar soni halok bo'lganlardan deyarli yigirma baravar ko'p.

Hozirgi kunda
-------------

Hozirda Pokiston Siachen muzliklari chegarasida uchta batalonni, Hindiston esa chegaraning ushbu qismida yettita batalonni saqlaydi. Ushbu mintaqada qo'shinlarni saqlash uchun katta miqdordagi mablag'ning chiqib ketishi Hindiston va Pokistonni har ikki tomonning hududiy zararisiz Siachenni tinch yo'l bilan ajratish uchun muloqot qilishga majbur qildi. Ammo bu muzokaralar hech narsa bilan yakunlanmadi, Siachen muzliklarining katta qismi hanuz Hindiston tomonidan nazorat qilinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  **Войны, истории, факты. Альманах**
2. ↑  „**SIACHEN: THE STALEMATE CONTINUES**" (en).  KASHMIR SENTINEL.
Tug'ilgan va vafot etgan sanasi noma'lum bo'lgan **Gao Zengsheng** Tang sulolasining ilk davrida harbiy generali

Vu De hukmronligi davrida Li Shimin qo'mondonligida Qin saroyining general yordamchisi edi.. Vude hukmronligining 4- yilida (622) Li Shimin hamda Li Yuanji Luoyangdagi Van Shichongni egallash qaqsadida qoʻshinni boshqargan.Gao Zengsheng Yuchi Jingde va Liang Jianfang bilan birgalikda Vang Shichongning jiyani Vang Vanni Luoyang shahri yoqasida ushlangan. Keyinroq u Minchjou gubernatori lavozimini egallagan, Chjenguanning turklarga qarshi yurishda uch yil (629) va to'rt yil (630) qatnashdi , munosib xizmatlari uchun Lichjou gubernatori bo'di. Zhenguan hukmronligining 8-yilida u Yanze yo'li marshining bosh menejeri bo'ladi va Li Jingga Tuyuxunga qarshi salib yurishida qatnashadi [1-eslatma]. U o'z qo'shinlarini birinchi bo'lib Qingxayga olib bordi va Chjenguanning to'qqizinchi yilining mart oyida Yiyou (Yiyou - poya va shoxlardan biri va 22-chi tartibda) mahalliy Qiang qabilasini yorib o'tdi [2-eslatma]. Ushbu jangda Gao Zengsheng Li Jingning buyrug'ini buzganligi uchun Li Jing tomonidan jazolandi, shuning uchun u kin tutdi. O'qituvchiga qaytib kelgandan so'ng, u Guanchjou gubernatori Shi Tang Fengyi bilan Li Jingni isyonda yolg'on ayblaganligi uchun surgun qilindi [3-eslatma] [4-eslatma]

Izoh
----

Andoza:NoteFoot
**Muhammad Sodiq Qoshgʻariy** (Qashqariy) (1740—Qashqar — 1849) — tarixchi, faylasuf, tilshu-nos olim, adib va shoir. Qashqardagi "Sochiya" madrasasida dunyoviy va diniy ilmlar, arab, fors tillari, sharq mumtoz adabiyotini mukammal egallagan. M.S.K. "Tazkirai azizon" ("Azizlar tazkirasi") (1768-69), 1844-yilda yozilgan "Tazkirai Ashob ul-qahf" ("Gʻor egalari tazkirasi") va "Risolai kasbdor" ("Kosiblar risolasi") kabi asarlar muallifi. "Tazkirai azizon" da Maxdumi Aʼzam va uning avlodlarining Sharqiy Turkiston — Yorkend xonligi (1465—1759) dagi fa-oliyati, Yorkend xonligining 16—18-asrdagi siyosati, ijtimoiy-iqtisodiy va madaniyat tarixini yoritib bergan. Asarda Naqshbandiya tariqati vakillari va ularning tariqatlari toʻgʻrisida muhim maʼlumotlar berilgan. M.S.K. falsafa va ped.ga oid asarlar ham yozgan. M.S.K. tilshunos olim va usta tarjimon. Tabariyning "Tarixi Tabariy" hamda Muhammad Haydarnnng "Tarixi Rashidiy" asarlarini fors tilidan turk (uygʻur) tiliga tarjima qilgan. Tarixiy asarlarning turkiy tarjimasi Markaziy Osiyo, Turkiston, Kavkaz, Kaspiy dengizining jan. etagi, Tibet, Shimoliy Hindiston va Afgʻonistonda yashayotgan xalqlar tarixini oʻrganishda muhim ahamiyatga ega. M.S.K. "Sodiq" taxallusi bilan turk va fors tillarida gʻazal, muhammas, ruboiy, masnaviy, qitʼalar yaratgan. M.S.K. adib sifatida oʻz zamonasida yashab ijod etgan yozuvchi, shoirlar ijodi haqida bizga yangi-yangi maʼlumotlar beradi. Oʻsha qimmatli maʼlumotlar asosida uygʻur mumtoz adabiyoti tarixi yangi namoyandalar bilan toʻldirildi. M.S.K. Qashqardagi Yusuf Xos Hojib maqbarasi oldidagi "Oq mozor" qabristoniga dafn etilgan.

Omonbek Jalilov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Abul Hasan (milodiy 1617 yil) tomonidan qo‘lida osmon globusini ushlab turgan Mug‘ul imperatori Jahongirning batafsil portreti
**Muhammad Solih Thattvi** (1074 -hijriy / 1663-64 milodiy), mo'g'ul metallurgi, astronom, geometriyachi va hunarmand, Mug'al imperatori Shoh Jahon va Mug'al Navob gubernatorligi davrida Pokistonning Sind viloyati Thatta shahrida tug'ilib o'sgan. Sindlik Mirzo G‘ozi begim. O'sha yillarda yosh metallurglar ishga olindi, ularga homiylik qilindi va Agradagi Mug'al sudiga topshirildi.

Osmon globusi
-------------

1559- yilda Muhammad Solih Thattvi Mug'allar imperiyasida yashirin *cire perdue* usuli yordamida massiv, choksiz osmon globusini yaratish vazifasini boshqargan, Muhammad Solih Taxtaviyning mashhur osmon globusiga arab va fors yozuvlari bitilgan. Mug'allar imperiyasi davrida Lahor va Kashmirda yana yigirmata shunday globus ishlab chiqarilgan. Bu metallurgiyada katta yutuq sanaladi.

Merosi
------

Tarixchilarning fikriga ko'ra  Mug‘ullar imperiyasida choksiz osmon globusini yaratgan birinchi shaxs Ali Kashmiriy ibn Luqmon bo‘lgan (998-hijriy/1589-90 milodiy).  Mugʻallar imperatori Akbar hukmronligi davrida Kashmirda koʻplab durdona asarlar yaratgan va uning hukmronligi davrida hunarmandchilik Lahor shahriga yoʻl olgan va uning ustaxonalari eng sermahsul boʻlgan, chunki u yerda metallurglar mukammal quyma globuslar yasashgan. Lekin eng sermahsul va eng kattasi Mug'allar imperatori Shoh Jahon davrida Muhammad Solih Tahtaviy tomonidan (1074-hijriy/1665-milodiy) yaratilgan va arab va fors tillarida yozilganligi bilan qiziqish uyg'otadi. Lahorda o'n to'qqizinchi asrning o'rtalariga qadar uzluksiz quyma globuslar yasashda davom etdi.

Manbalar
--------

1. ↑  , **arxivsana=** parametri ham koʻrsatilishi zarur. „National Portrait Gallery claims "Lost" Emperor Portrait is Largest Mughal Painting inting-ever-seen.html". 5-iyun 2012-yilda asl nusxadan [ arxivlandi].
2. ↑  „Jahangir portrait sold for Rs. 10 crore at London auction". *The Hindu* (7-aprel 2011-yil).
3. 1 2 3  Savage-Smith, Emilie (1985), *Islamicate Celestial Globes: Their History, Construction, and Use*, Smithsonian Institution Press, Washington, D.C.
**Gao Fenghan** (Xitoy mashqi xingjīn, 1683, Jiaozjou, Shandun viloyati - 1749, Shandun) - xitoylik rassom, xattot, muhr o'ymakorligi va shoir.

Biografiya
----------

 Gao Fenghan 1683 yilda Shandun provinsiyasida kichik amaldorning o‘g‘li bo‘lib tug‘ilgan. San'at va adabiyot sohasidagi iste'dodlarga ega bo'lib, u 1727 yilda Shandundagi mahalliy amaldorlardan rasmiy lavozimga tavsiyanoma oladi. [1729]] yildan keyin Gao Fenghan Xi va Tsixi tumanlarida (ikkalasi ham Anxuy provinsiyasida) sudya sifatida muvaffaqiyatli xizmat qildi, keyinroq Yangjou yaqinidagi suv nazorati boshlig'i bo'ldi.

1736 yilda asossiz ayblov bilan u qamoqxonaga tushdi, u erda kasallik va yomon sharoitlar tufayli o'ng qo'li harakatsiz qoldi va chap tomoni bilan chizishdan boshqa iloji qolmadi. 1741 yilda, ellik sakkiz yoshida rassom Shandundagi ona yurtiga qaytib keldi.

Yaratilish
----------

 Rassom sifatida Gao Fenghan shanshui ("tog'lar va suvlar") va huangyao ("gullar va qushlar") janrlarini afzal ko'rgan, ammo qo'shimcha ravishda u xattotlik va epigrafiya san'atini yaxshi bilgan. Yomon emas, unga va barmoq rasmiga berildi.

Gao Feng-xan, shuningdek, toshdan yasalgan siyoh qozonlarini o'yib yasashni yaxshi ko'rardi, u bu haqda maxsus insho bag'ishlagan. U o'zidan oldingilarning mingdan ortiq mahsulotidan iborat bo'lgan siyoh idishlari kollektsiyasini yig'di. Uning muhrlar to'plami (10 mingdan ortiq) yanada ta'sirchan edi, faqat Shanxay lug'atida (1987) Gao Fenghan muhrlarining 190 ta namunasi mavjud.

Yangzhouning boshqa ustalari (masalan, Van Shishen va Xua Yan) bilan turmush tarzi va ijodiy pozitsiyasiga mos keladigan Gao Fenghan ba'zi tadqiqotchilar edi, masalan, S.N. Sokolov-Remizov, Yangzhou ba guay ("Yangzhoudan sakkiz ekssentrik") ustalari doirasiga kiritilgan, ammo u uzoq vaqt Yangzhouda yashamaganligi sababli, ko'plab tarixchilar uni "Sakkiz eksantrik" ga bog'lamaydilar.

Manbalar
--------

1. ↑  *Gao, Fenghan* „CERL Thesaurus" (inglizcha). Qaraldi: 6-dekabr 2022-yil.
2. ↑  *Gao, Fenghan* „Kanada Milliy galereyasi" (inglizcha) (1880 yil). Qaraldi: 6-dekabr 2022-yil.
3. ↑  *Gao, Fenghan* „Artnet" (inglizcha) (1998 yil). Qaraldi: 6-dekabr 2022-yil.
4. ↑  *Gao, Fenghan* „Union List of Artist Names" (inglizcha). Qaraldi: 6-dekabr 2022-yil.

Adabiyotlar
-----------

M.L. Titarenko, A.I. Kobzev, S.A.Toroptsev, V.E. Eremeev, S.M. Anikeeva, M.A.Neglinskaya, A.E.Lukyanov. Xitoyning ma'naviy madaniyati. Art. - Moskva: "Sharq adabiyoti" RAS, 2010. - 1031 b.

turkum:
1683 yilda tug'ilgan
1749-yilda vafot etganlar
Shaxslar alifbo tartibida
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Veber (maʼnolari).

**Veber** — aka-uka nemis olimlari; 1) Ernst Genrix (1795-1878) - nemis anatomi va fiziologi. Leypsig universiteti prof. (1818). Eksperimental psixologiya asoschilaridan biri. Sezgi aʼzolari (eshitish, koʻrish, teri sezgilari) fiziologiyasi sohasidagi ilmiy tadqiqot ishlari Veber-Fexner qonuniga asos boʻldi; 2) Vilgelm Eduard (1804— 1891) — nemis fizigi. Peterburg FA xorijiy muxbir aʼzosi (1863). Ilmiy ishlari elektr va magnetizm hodisalariga oid; K. F. Gauss bilan hamkorlikda elektr va magnit birliklari mutlaq tizimini ishlab chiqqan. Magnit oqimining birligi uning nomi bilan ataladi. V. elektr zaryadi va modda elektr tuzilishi uzluklilik harakteriga ega ekanligi haqidagi gipoteza mualliflaridan biri. Harakatdagi zaryadlarning oʻzaro taʼsir qonunini kashf qilgan. Bir qancha oʻlchov asboblarini (mas. magnit induksiyasi oqimini oʻlchaydigan asbobni) yasagan, Germaniyadagi birinchi telegrafii kurgan (1833); 3) Eduard (18061871) -fiziolog. Muskulning kuchi uning koʻndalang kesim yuzasiga teng ekanligini, tomir urishi toʻlqinlarining tarqalish tezligini aniqlagan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Summerset** (talaffuzi: *Samerset*) — AQShning Janubiy Dakota shtatida joylashgan shahardir. 2020-yilgi aholini roʻyxatga olishda aholisi 2 972 kishini tashkil qilgan.

  

Oʻzining birinchi yilida Summerset bir nechta qiyinchiliklarga duch keldi. Shahar chegaralarining joylashuvi haqida chalkashlik bor edi. Korporatsiya saylovini bekor qilish toʻgʻrisida sudga daʼvo qoʻzgʻatilgan; bundan tashqari, fuqarolar koʻp sabablarga koʻra, jumladan, yuqori soliqlar tufayli shaharni tarqatib yuborishni soʻrashgan.

2006-yil 14-sentabrda Meade okrugida sudga tortildi. 2006-yil 15-sentyabrdagi sud jarayonida hakamlar hay’ati Summerset tarafdori boʻlib, ovoz berish paytida haqiqatan ham qoʻshilish uchun 1000 dan ortiq aholi borligi toʻgʻrisida qaror qabul qildi.

Geografiyasi
------------

Amerika Qoʻshma Shtatlari aholini roʻyxatga olish byurosiga koʻra, shaharning umumiy maydoni 2.21 kvadrat mil (5.72 km2) tashkil qiladi.

Demografiyasi
=============

| Aholi o‘sish tarixi |
| --- |
| Yil | Aholi |  | %± |
| **2000** | 335 |  | — |
| **2010** | 1 814 |  | 4 415% |
| **2020** | 2 972 |  | 638% |
| AQSh aholisini ro'yxatga olish2018 Estimate |

2010-yilgi aholini roʻyxatga olish holatiga koʻra, shaharda 1 814 kishi, 655 ta xonadon va 508 ta oila istiqomat qilgan. Shaharning irqiy tarkibi 93,0% oq tanli, 1,0% afro-amerikalik, 2,5% tubjoy amerikaliklar, 0,4% osiyoliklar, 0,2% Tinch okeani orollari, 0,8% boshqa irqlardan va 2,1% ikki yoki undan ortiq irqlardan iborat edi. Har qanday irqga mansub ispan yoki lotin millatiga mansub aholining 2,4 foizini tashkil qilgan.

Shaharda 655 ta xonadon mavjud boʻlib, ulardan 46,1 foizi 18 yoshgacha boʻlgan bolalari bor, 65,8 foizi er-xotinlar birga yashagan, 7,8 foizida eri boʻlmagan ayollar, 4 foizi xotini boʻlmagan erkaklar va 22,4% oilasizlar edi. Barcha uy xoʻjaliklarining 15,9 foizi jismoniy shaxslardan iborat boʻlib, 2,4 foizida esa 65 yosh va undan katta boʻlgan yolgʻiz yashaydiganlar bor.

Shahar aholisi oʻrtacha yoshi 31,6 yoshni tashkil etadi. Aholining 31,1 foizi 18 yoshgacha boʻlganlar; 5,9% 18 yoshdan 24 yoshgacha boʻlganlar; 37,7% 25 dan 44 gacha; 18,8% 45 dan 64 gacha; va 6,4% 65 yosh va undan kattadir. Shaharning gender tarkibi 50,5% erkaklar va 49,5% ayollarni tashkil qilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „U.S. Census Bureau: Summerset city, South Dakota" (en). *www.census.gov*.  United States Census Bureau. Qaraldi: 26-fevral 2022-yil.
2. ↑  „New city avoids election to dissolve". *Rapid City Journal* (16-sentabr 2006-yil). Qaraldi: 4-avgust 2008-yil.

[*sayt ishlamaydi*]
3. ↑  „US Gazetteer files 2010".  United States Census Bureau. 25-yanvar 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-iyun 2012-yil.
4. ↑  *United States Census Bureau.* „Census of Population and Housing". Qaraldi: 20-oktabr 2014-yil.
5. ↑  „Population and Housing Unit Estimates". Qaraldi: 30-may 2019-yil.
6. ↑  „Census Population API".  United States Census Bureau. Qaraldi: 15-oktabr 2022-yil.
7. ↑  „U.S. Census website".  United States Census Bureau. Qaraldi: 21-iyun 2012-yil.
**Vedanta** (sanskritcha aynan — vedalarning oxiri) — Hindistonda tarqalgan diniy-falsafiy oqim. Mil. av. 4-asrda hind mutafakkiri Badarayana asos solgan. V.ga, keng maʼnoda V.ning oʻzi, purvamimansa, vishnuizm hamda shivaizmnnng baʼzi taʼlimotlari kiradi. V. tarafdorlari koʻp xudolar asta-sekin yagona xudoga aylanadi, yagona xudo hayot nafasi, umumolamning "Men"i, yaʼni "mutlaq borliq" — Brahmaair, hamma parsa Brahmadan paydo boʻladi, degan fikrni olgʻa suradilar. Ularning fikricha, Brahma hamma narsani biladi, hamma narsa undan yaraladi, hatto inson ham ong sifatida unga qoʻshilib ketadi. V. brahmanizmga, keyinroq hinduizmga falsafiy asos boʻladi. V.ning oʻrta asrlardagi namoyandalari Shankara, Ramanuja edi. 19-asrda Ramakrishna va Vivekananda V. gʻoyalarini Hindiston voqeligi bilan bogʻlashga harakat qildi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Malein angidrid**, sis etilen — 1,2dikarbon kislota angidridi; 2,5 - furandion, rangeiz kristallar. Suyuqlanish temperaturasi 52,85°, qaynash temperaturasi 202°; zichligi 1480 kg/m3 (a - modifikatsiya), 1487 kg/m3 (R), 1638 kg/m’ (u). Suvda eritilganda (25° da 41%) malein kislota hosil boʻladi.

Sanoatda benzolni yoki n — butanni katalitik oksidlash yoʻli bilan olinadi. Toʻyinmagan poliefir smolalar, fumar va olma kislotalar, malein kislota gidrazidi (oʻstiruvchi modda), defoliantlar, fungitsidlar, insektitsidlar sintezida, surkov moylariga qoʻshimcha, alkid smolalarga modifikator sifatida qoʻllanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Makedon** yoki **Makedn** (qadimgi yunoncha: *Μακεδών, Mάκεδνος*) — yunon mifologiyasidagi qahramon, Makedoniyaning eponimi. Uning kelib chiqishining bir nechta taxminlari mavjud.

„Ayollar katalogi" Makedonni Devkalionning qizlaridan biri Fiya va Zevsning oʻgʻli deb ataydi va u „otliq" epiteti bilan tilga olinadi.

Diodorning soʻzlariga koʻra, Makedon Osirisning oʻgʻillaridan biri edi va oʻsha paytdagi butun dunyo boʻylab yurishda unga hamroh boʻlgan. Yevropaga oʻtib, Osiris oʻz oʻgʻlini, bosib olingan va keyinchalik uning nomini olgan hududlardan biriga shoh qilib qoʻyadi.

Makedon Arkadiya shohi Likaonning ellik oʻgʻli orasida tilga olingan.

Pellalik Marsiya soʻzlariga koʻra, Piyer va Amat Makedonning oʻgʻillari boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Katalog jenщin, fragment 3.
2. ↑  Diodor Sitsiliyskiy. 1, 18, 1.
3. ↑  Diodor Sitsiliyskiy. 1, 20, 3.
4. ↑  Psevdo-Apollodor. III, 8, 1.
5. ↑  Miltiadēs V. Chatzopoulos, *Macedonian Institutions under the Kings: a historical and epigraphic study*. Kentron Hellēnikēs kai Rōmaïkēs Archaiotētos, 1996. S. 240.
**Opitnoye pole** (qozoqcha: *Опытное поле*) — Qozogʻistonning Sharqiy Qozogʻiston viloyati Glubokoe tumanidagi qishloq. Opytnopolskiy qishloq okrugining maʼmuriy markazi va yagona aholi punkti. KATO kodi - 634061100.

Geografik joylashuvi
--------------------

*Eksperimental dala* qishlog'i Ust-Kamenogorsk shahrining shimoliy chekkasiga tutash bo'lib, viloyat markazi Glubokoe qishlog'idan 21 km janubi-sharqda joylashgan.

Aholisi
-------

1999-yilda qishloq aholisi 4478 kishi (2215 erkak va 2263 ayol) edi. 2009-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, qishloqda 4704 kishi (2214 erkak va 2490 ayol) yashagan.

Ijtimoiy soha ob'ektlari
------------------------

* Sharqiy Qozog'iston viloyati sog'liqni saqlash boshqarmasining KGKP "Sharqiy Qozog'iston viloyat sil kasalligi dispanseri".

Manbalar
--------

1. ↑  „База КАТО".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 27-sentabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi.
2. 1 2  „Итоги Национальной переписи населения Республики Казахстан 2009 года".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 13-may 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi.
**Makedonlar** - 1) Qad. Makedoniya aholisi; 2) Makedoniya tarixiy viloyatida yashovchi turli etnik guruhga mansub aholi nomi; 3) xalq, Makedoniya (sobiq Yugoslaviyaning Makedoniya Respublikasi) ning asosiy aholisi. Bolgariyada, Shim. Gretsiyada (150 ming kishi), AQShda (30 ming kishi), Avstraliyada (115 ming kishi) yashaydi. Umumiy soni 1,77 mln. kishi (1990-yillar oʻrtalari), shu jumladan, Makedoniyada taxminan 1,63 mln.kishi makedon tilida soʻzlashadi. Dindorlari — pravoslavlar, sunniy musulmonlar ham bor. M. dehqonchilik, chorvachilik va hunarmandlik bilan shugʻullanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Qoratumshuq** - Sharqiy Pomirning janubi-sharqiy qismidagi Oqsuv daryosining oʻng sohilida joylashgan mezolit davriga oid makon (miloddan avvalgi 8— 5-ming yillik). Makonda yashagan qad. odamlar mayda toshlardan qurollar yasashgan. Q.dan 200 dan oshiq buyumlar (chopqi parchalari, nuk.; yeuss i mon kuraklar, nuk-leus-oʻroq, randalar. qirgich va boshqalar) topiltan, shulardan 80 tasi mehnat qurollari ekanligi aniklangan. Q. topilmalari ichi-da, ayniqsa. qirquvchi qurol-ponasimon tigʻ ajralib turadi. Qurollarning ancha qismini keskich buyumlar tashkil qiladi. qurollar va toshlarga ishlov berish texnikasi oʻziga xos xarakterga ega. Tosh qurollar tayyorlashning asosiy texnik usullari paleolit davri qurollariga oʻxshab ketadi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
DShKM
Kalashnikov Pulemyoti
RPK-74
**Pulemyot** (rus. pulya — oʻq va metat — otish) — dushmanning yer, havo va suvdagi nishonlarini shikastlash uchun ishlatiladigan tezotar avtomatik qurol. Tuzilishi va vazifasiga koʻra: stanokli, koʻl, tank, zenit, aviatsiya va rota P.lari, stvolining diametri boʻyicha asosiy kalibrli (6,5 — 8,0 mm) va yirik kalibrli (12,7–15 mm) xillarga boʻlinadi. Stanokli P. 2000– 2800 m gacha masofadan yerdagi nishonlarni va 500 m gacha masofadan havodagi nishonlarni shikastlaydi. Stanokli P. minutiga 250 — 700 oʻq uzadi, ogʻirligi 40–41 kg. Bu P.dan otishda ikki kishi ishtirok etadi. Zenit P.i havodagi nishonlarni (500 m gacha masofada) otish uchun moʻljallangan. Bu P. yirik kalibrli boʻlib, tank, bronetransportyor, kema va boshqa ga oʻrnatiladi. Nishonni 1830–3500 m dan shikastlaydi. Tank P.i tankka oʻrnatila-di: dushmanga tank toʻpi bilan birgalikda yoki alohida talafot yetkazish uchun moʻljallangan. Aviatsiya P.i, odatda, samolyot va vertolyotlarga oʻrnatila-di; dushman samolyotini, parashyutchilarini hamda yerdagi nishonlarni otish uchun qoʻllaniladi. Qoʻl P. dushmanning jonli kuchlari va oʻt ochish vosi-talarini shikastlash uchun moʻljallangan; 1500–1830 m gacha masofadagi nishonni aniquradi. Qoʻl P.idan past uchuvchi samolyotlarga qarshi otishda ham foydalanish mumkin. Qoʻl P.ining jangovar oʻq uzish tezligi minutiga 150—600 oʻq, ogʻirligi 10 — 16,25 kg. Uni bir kishi ishlata oladi. Rota P.i 1000 m gacha masofadagi ochiq gruppa-viy va yolgʻiz nishonlarni shikastlash uchun qoʻllaniladi. Jangovar otish tezligi minutiga 250 oʻq. P.lar magazinli va lentali turlarga boʻlinadi. P. bilan piyoda askarlar, tank, aviatsiya va boshqa harbiy boʻlinmalar qurollantiriladi. Birinchi P.ni amerika ixtirochisi X. S. Maksim 1883-yil ixtiro qilgan. Hozir koʻp mamlakatlarning qoʻshinlarida rus ixtirochilari V. A. Degtarev va M. T. Kalashnikov P.laridan foydalaniladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Pula**:

* Pula - {{Bilgiquti aholi punkti

| ozbekcha nomi = Pula
| mavqe = kommuna
| mamlakat = Italiya
| mintaqa turi = Italiya maʼmuriy boʻlinishi|Viloyat
| mintaqa = Sardiniya
| jadvalda mintaqa = Sardiniya
| tuman turi = Provinsiya
| tuman = Cagliari (provinsiya)|Cagliari
| jadvalda tuman = 
| jamoat turi =
| jamoat = 
| jadvalda jamoat = 
| qaram = 
| gerb = 
| bayroq = 

```
| lat_dir = N | lat_deg = 39 | lat_min = 1 | lat_sec = 0
| lon_dir = E | lon_deg = 9 | lon_min = 0 | lon_sec = 0
```

| CoordAddon = 
| CoordScale = 
| mamlakat xaritasi olchami = 280
| mintaqa xaritasi olchami = 
| tuman xaritasi olchami = 
| mamlakat xaritasi = 
| mintaqa xaritasi = 
| tuman xaritasi = 
| ichki bolinishi = 
| rahbar turi = 
| rahbar = 
| asos solingan = 
| ilk eslatilishi = 
| avvalgi nomlari = 
| qachondan beri = 
| maydon = 139
| balandlik turi = 
| AP markazi balandligi = 10
| iqlim = 
| rasmiy til = 
| aholi = 7200
| sanalgan yil = 2008
| zichlik = 47
| aglomeratsiya = 
| milliy tarkib = 
| konfessiyaviy tarkib = 
| etnoxronim = 
| vaqt mintaqasi = +1
| DST = bor
| telefon kodi = 070
| pochta indeksi = 9010
| pochta indekslari = 
| avtomobil kodi = 
| identifikator turi = ISTAT kodi
| raqamli identifikator = 092050
| Commons turkumi = Pula
| sayt = .

* Pula (Xorvatiya) — Xorvatiyadagi shahar, Istriya ya.




|  |  |
| --- | --- |
|  | **Pula (maʼnolari)** soʻzini bildiruvchi bir necha sahifa topildi. Ushbu sahifaga sizni olib kelgan maqoladagi tegishli ishoratni bu yerga emas, toʻgʻri kerakli maqolaga yoʻnaltirishingiz mumkin. |
**Ruslan Dadaevich Adjiev** (1963-yil) — sovet va qirgʻizistonlik futbolchi, hujumchi va yarim himoyachi.

Faoliyati
---------

Frunze RSDYUSSHOR oʻquvchisi. Kattalar darajasida u 1980-yilda respublikaning yetakchi klubi — „Alga" tarkibida ikkinchi ligada debyut qildi va jamoada besh mavsum oʻtkazdi. 1985-yilda Bokuning „Neftchi" jamoasi tarkibida boʻlgan, biroq birorta ham oʻyin oʻtkazmagan. Keyin Fargʻonaning „Neftyanik" jamoasida oʻynadi va 1988-yilda „Tavriya" tarkibida bir mavsumni birinchi ligada oʻtkazdi. 1989-yildan SSSR parchalangunga qadar u yana „Alga"da oʻynadi. Umuman olganda, u Bishkek klubi tarkibida kamida 220 ta oʻyin oʻtkazib, 76 ta gol urgan.

1990-yillar boshida u Bolgariya oliy divizionida „Minyor" (Pernik) va „Slaviya" (Sofiya) jamoalarida oʻynagan. Shuningdek, u Tunis chempionatining „Sfaksien" klubida, Qozogʻiston chempionatining „Shaxtyor" (Qaragʻandi) klublarida va „Haravgiakos" (Afina) klubi uchun Gretsiyaning quyi divizionlaridan birida oʻynagan. 1995—1996-yillarda Rossiyaning birinchi va uchinchi ligalarida „Lada" (Togliatti) va „Gazovik" (Orenburg) klublarida oʻynagan.

Faoliyatining xorijiy davrlari oraligʻida u Qirgʻiziston chempionatining Toʻqmoqning „Spartak" (keyinchalik — „Oq-Maral"), „ KVT-Dinamo" (Qora-Balta), „AiK" klublarida oʻynagan (keyinchalik — „Milliy gvardiya"). Futbolchining soʻnggi klubi 2000-yilda Bishkekning „Ekolog" jamoasi boʻlgan.

Qirgʻizistondagi faxriylar musobaqalarida qatnashadi.

Shaxsiy hayoti
--------------

Akasi Nozim (1967-yilda tugʻilgan) ham futbolchi boʻlgan, Qirgʻiziston terma jamoasida oʻynagan. Bir qator jamoalarda („Ak-Maral", „Shaxtyor Qaraganda", „Gazovik Orenburg", „Gvardiya") aka-uka birga oʻynashdi.

Manbalar
--------

1. ↑  „И «Алга» добилась победы". 12-aprel 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 12-avgust 2018-yil.

Havolalar
---------

* Profil na sayte FootballFacts.ru
**Pul muomalasi** — pulning bajarilgan ish, koʻrsatilgan xizmatlar, sotib olingan tovarlar haqini toʻlash, hisobkitoblar va toʻlovlarni amalga oshirish, nafaqalar berish, qarzlarni qaytarish vositasi sifatida foydalanish jarayonidagi uzluksiz harakati. Pul muomalasi har bir mamlakat pul tizimi miqyosida amalga oshadi. Pul muomalasi naqd va nakd boʻlmagan muomalaga boʻlinadi. Naqd pul bankdan chiqqach, korxona, tashkilotlar kassasiga va aholi koʻliga oʻtadi. Oddisotdi vatoʻlov harakatlari bajarilgach, yana bankka kaytadi. Naqd boʻlmagan pul muomala-siga firma, korxona, tashkilotlarning bankdagi hisobida turgan pulning harakati kiradi va bunday muomala chek, kredit kartochkasi, veksel, obligatsiya, sertifikat va boshqa vositalar harakati shaklida olib boriladi.pul muomalasi jarayonlariga ishtirok etadigan pullar 2 ga bo'linadi. 1-aktiv pullar,2-passiv pullar.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Radiotexnik voleybol klubi** (Волейбольный Клуб Радиотехник) sobiq sovet davrining voleybol klubi. Klub 1991-yildan keyin Rigada oʻz faoliyatini davom ettirgan. 70-yillarda klub **Elektrotexnika** nomi ostida 3 ta qitʼa kubogini qoʻlga kiritganligi tufayli Yevropaning kuchli voleybol jamoalaridan biri sifatida etirof etilgan.

Tarix
-----

Klubning Sovet chempionatidagi debyuti 1947-yildagi oʻyinda amalga oshirilgan, ammo birinchi eʼtiborga molik natija 1960-yildagi chempionatda ikkinchi oʻrinni qoʻlga kiritganda sodir boʻlgan. Oʻsha vaqtdan eʼtiboran jamoada Sovet voleybol ligasining eng kuchli oʻyinchilari toʻplana boshlangan. 1973-yildan 1983-yilgacha jamoa chempionatda biron marta 5-oʻrindan past natija namoyish etmadi va oʻtgan oʻn yil davomida 3 ta CEV gʻoliblar kubogi sovrindorligiga erishgan. 1990-1991-yilgi CEV kubogida bahslarni 2-oʻrin natijasi bilan yakunlagan. 1984-yilda klub oʻz tarixidagi eng yuqori marraga erishdi: CSKA Moskvaning ketma-ket 14 chempionlik seriyasini amalga oshirib, chempionlik unvonini qoʻlga kiritdi.

Sovet Ittifoqi chempionligi unvonidan soʻng Elektrotexnika jamoasi 1985-yilda CEV yevropa chempionlar kubogida ishtirok etdi va u yerda chorak finalda Santal Parmaning boʻlajak chempioni tomonidan magʻlub etildi. 1990 va 1991-yillardagi Sovet chempionatida uchinchi oʻrinni egallaganidan soʻng, 1992-yilda Sovet Ittifoqi parchalanishi tufayli yangi tuzilgan Latviya chempionatida katta ustunlik bilan gʻolib boʻldi. Klubning soʻnggi katta yutugʻi 1991-yilda CEV kubogi finalida gʻalaba qozonishi (oʻsha paytda uchinchi qitʼa kubogi) boʻlgan. Shu musobaqada jamoa mashhur italyan klubi Sisley Treviso ustidan gʻalaba qozongan.

Nomlar
------

* 1947-1960: **Daugava**
* 1960-1962: **SKIF Riga**
* 1962-1991: **Elektrotexnika**
* 1991-yildan hozirgi kungacha: **Radiotexnika**

Yutuqlar
--------

* **CEV kubogi gʻoliblari kubogi**

**G‘oliblar** (3): 1973-1974, 1974-1975, 1976-1977
* **CEV kubogi**

**Ikkinchi o‘rin** (1): 1990-1991
* **SSSR ligasi**

**Gʻoliblar** (1): 1983-1984
* **Latviya ligasi**

**Gʻoliblar** (1): 1992-yil

Manbalar
--------

1. ↑  *Viktor Reznik-Martov.* „Паршин-сан из Хиросимы, или Наш человек в Японии".  Час (29-may 2004-yil). 13-iyun 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 7-yanvar 2011-yil.
2. ↑  *Lev Rossoshik.* „Борис Колчинс: «Настало наше время»".  Sport Express (12-avgust 2002-yil). Qaraldi: 7-yanvar 2011-yil.

Havolalar
---------

Ushbu maqolani tinglang (3 daqiqa)noicon
Spoken Wikipedia iconBu audiofayl ushbu maqolaning 22-sentyabr, 2022-yil(2022-09-22)
 sanasidagi versiyasi asosida yaratilgan boʻlib, shu sanadan keyin amalga oshirilgan tahrirlarni aks ettirmaydi.(Yordam · Koʻproq audiomaqolalar)
**Tanzaniya pasporti Tanzaniya** Birlashgan Respublikasi fuqarolariga xalqaro sayohat va shaxsini tasdiqlash uchun beriladi. Immigratsiya departamenti xalqaro sayohatlar uchun pasportlar berish uchun javobgardir. Immigratsiya departamenti Tanzaniya Ichki ishlar vazirligiga qarashli (Kisvahilida: Wizara ya Mambo ya Ndani ya Nchi). Ushbu pasport faqat Tanzaniya fuqarolariga beriladi. Pasportlarning uch turi mavjud ular **oddiy, xizmat** va **diplomatik** pasportlardir. 2018-yil yanvar oyidan boshlab Tanzaniya Sharqiy Afrika hamjamiyatining integratsiya rejalariga muvofiq yangi Sharqiy Afrika formati ePassportni chiqarishni boshladi. 2021-yil 13-noyabr holatiga ko‘ra, Tanzaniya fuqarolari 72 mamlakat va hududga vizasiz bo‘lishi mumkin boʻldi, Henley viza cheklovlari indeksiga ko‘ra Tanzaniya pasporti sayohat erkinligi bo‘yicha 77-o‘rinni egallagan (Keniya pasporti bilan bog‘langan).

**Tanzaniya elektron pasportining xususiyatlari;**

* Eski namunadagi pasport bilan bir xil maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan elektron chip
* Kengaytirilgan xavfsizlik xususiyatlari.
* Biometrik identifikator
* Pasport egasining raqamli fotosurati

Yangi ePassport oddiy (to‘q ko‘k), diplomatik (qizil) va xizmat (yashil) uchun turli ranglarda chiqariladi. Yangi ePassport 2018-yilning yanvar oyidan boshlab xalqaro sayohat uchun pasport izlayotgan barcha Tanzaniyaliklar uchun taqdim etildi. Eski oddiy pasport 2020-yilning yanvarigacha amalda bo‘lib keyin rasman muamaladan chiqariladi.

Tarixi
------

Yangi elektron pasportlarni chiqarishdan oldin, Tanzaniya Pasport nazorati organi mashinada oʻqiladigan pasportlarni bergan. Mashinada oʻqilishi mumkin boʻlgan versiyadan oldingi oldingi model 1970-yillarda, kompyuter texnologiyalari keng qoʻllanilishidan oldin ishlab chiqilgan, shuning uchun egasining maʼlumotlari mashinada yozilgan yoki hatto qoʻlda yozilgan.

 Tanzaniya pasporti

Yaroqlilik muddati
------------------

Tanzaniya pasporti odatda berilgan kundan boshlab oʻn yil muddatga amal qiladi. Muddati tugaganidan keyin sayohatni davom ettirish uchun uni yangilash kerak. Biroq, tez-tez sayohat qiluvchilarga noqulaylik tugʻdirmaslik uchun muddati tugashidan bir necha oy oldin yangilanishi mumkin.

Tillari
-------

Pasport ichidagi tafsilotlar suahili (milliy til) va ingliz tillarida berilgan, bu ikki til *amalda* rasmiy tildir. Maʼlumotlar sahifasida shu ikki tilga ham tarjima qilingan sarlavhalar mavjud.

**Maʼlumotlar sahifasi quyidagilarni oʻz ichiga oladi:**

* 1. Turi
* 2. Davlat kodi
* 3. Pasport raqami
* 4. Familiya
* 5. Ism
* 6. Millati
* 7. Tugʻilgan kuni
* 8. Jinsiy aloqa
* 9. Berilgan sanasi
* 10. Quyidagi sanagacha foydalanilsin
* 11. Tugʻilgan joy
* 12. Kim tomondan berilgan
* 13. Elektron bosilgan imzo

Manbalar
--------

1. ↑  „Global Ranking - Visa Restriction Index 2021".  Henley & Partners. Qaraldi: 13-noyabr 2021-yil.

* Tanzaniya Ichki ishlar vazirligi, pasport maʼlumotlari.

Havolalar
---------

* Tanzaniya sayohat hujjatlari haqida koʻproq maʼlumot oling — Tanzaniya Ichki ishlar vazirligi
**Radioteleskop** (radio... va teleskop) — Osmon (Quyosh sistemasi, Galaktika va Metagalaktikadagi) jismlarining xususiy radionurlanishlarini qabul qiladigan va bu manbalarning xossalarini oʻrganadigan astronomik asbob. R. antenna va kabul qiluvchi qurilmaradiometrdan tuzilgan. Radioastronomiyada foydalaniladigan toʻlqin uzunliklari diapazoni juda keng (0,1 mm dan 1000 m gacha) boʻlgani tufayli R. antennalarining tuzilishi ham turlituman boʻladi. Antennalar osmonning kuzatiladigan sohasiga yoʻnaltirilishi uchun azimut boʻylab buriladigan (toʻla buriluvchi antennalar), qisman buriladigan yoki qoʻzgʻalmas (juda katta) qilib oʻrnatilishi mumkin. Qisqa toʻlqinli nurlanishlarda parabolik koʻzgu antennalar yoki ularning bir nechtasidan iborat tizimlar (panjaralar) dan foydalaniladi. Priyomnikda kuchaytirilgan va detektirlangan elektr tebranishlar maxsus asboblar (miliampermetr, ossillograf) bilan qayd qilib boriladi. Bunda asbob koʻrsatishi Yerga tushayotgan kosmik radionurlanishning qiymatini oʻlchashga imkon beradi.

Yana qarang
-----------

* Atacama Large Millimeter Array

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Tantal qotishmalari** - tarkibi asosan tantaldan iborat qotishmalar. Odatda, tantal volfram (W), molibden (Mo), vanadiy (V), niobiy (Nb), titan (Ti), pyx (Zn), gafniy (Hf), reniy (Re), uglerod (S) va boshqa elementlar bilan legirlanadi. Tantalning volfram bilan hosil qilgan qotishmalari eng koʻp ishlatiladi. Tarkibida 10% volfram boʻlgan qotishma juda yuqori tralarda ham oʻz mustahkamligini, eroziyabardoshligini saqlab qola oladi. Bu qotishma — 130° dan 3000°S gacha tralarda ishlatilishi mumkin. Tantal qotishmalaridan reaktiv dvigatellarning yonish kameralari va soplolari, detallari, issiqbardoshlik talab etiladigan boshqa detallar, sanoat pechlarining qizdirgichlari, kosmik apparatlarning issiqlik oʻtkazmaydigan qoplamalari tayyorlanadi. Tantal qotishmalari elektron texnikada ham ishlatiladi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Tantalit** — murakkab oksidlar guruhiga mansub mineral; kolumbittantalit izomorf qatorining chekka aʼzosi (qarang Kolumbit). Kimyoviy tarkibi (Gʻe, Mp) (Ta, Nb)2O6. T.da tantal (%da) 1CHdan koʻp boʻladi. Turlari: ferrotantalit (GʻeO:MpO>3:1, GʻeOning miqdori 14%gacha); manganotantalit (MnO:FeO>3:1, MpOning miqdori 14%gacha); Sa, Mg, Sn, Ti, kam hollarda W, U, Th va boshqa izomorf aralashmalar holida boʻladi. Rombik sistemada kristallanadi; kolumbitning struktura tipi. Kristallari ignasimon. Rangi qora, kulrang, qoʻngʻir, qizgʻishjigarrang. Shaffof emas yoki yarim shaffof. Yarim metallsimon yaltiraydi. Sinonimi — ildefonsit, qattiq tantal rudasi. Kolumbittantalit qatorida Ta2O5 miqdori ortishi bilan qonunga binoan fizik xususiyatlari oʻzgarib boradi. T.ning qattiqligi 6,5—7 va zichligi 6,2—8,2 g/sm³. Moʻrt. T. kolumbitdan spektrning infraqizil oblastidagi optik konstanta bilan farq qiladi. Genetik jihatdan granitlar, pegmatitlar (kamyob metalli, muskovitli, kvarsdala shpatli va boshqalar), karbonatitlar va ishqorli togʻ jinslari bilan bogʻliq; pegmatitlarda T. albit, lepidolit, berill va boshqalar bilan assotsiatsiyada boʻlib, kolumbitga nisbatan kechki bosqichda kristallanadi. T. asosiy massasining hosil boʻlishi albitizatsiya, manganotantalitniki — lepidolizatsiya jarayoni bilan bogʻliq. T. nurashga chidamli, faqat ellyuvial, kamroq allyuvial sochmalarda toʻplanadi va asosan shu yerning oʻzida qazib olinadi. T. tantalning asosiy rudali minerali (qarang Tantal rudalari). T.ning xorijdagi asosiy konlari Kanada, Braziliya, Gʻarbiy Avstraliya, Mozambik, Sharqiy Qozogʻiston va Uralda maʼlum. Oʻzbekistonda Markaziy Qizilqumning pegmatit tomirlarida (1931), Gʻarbiy Oʻzbekistonning ChatqolQurama regioni granitoidlarida va Choqadambuloqning pegmatitlarida kolumbittantalit minerallari uchraydi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Band (maʼnolari).

**Band** (yun. strophe — aynan-burilish)— 1) sheʼriy misralar turkumi. Sharq mumtoz sheʼriyatida qofiyalanish tartibiga koʻra ikki misradan oʻn misragacha boʻlgan B.lar mavjud. Oʻzbek xalq qoʻshiqlarining aksariyati murabbaʼ shaklidagi B.lardan tuzilgan, namunasi Mahmud Qoshgʻariyning "Devonu lugʻotit turk" asarida uchraydi. Hozirgi oʻzbek sheʼriyatida uchlik, yettilik, toʻqqizlik, oʻnlik, oʻn beshlik va oʻn oltilik kabi oʻnga yaqin B. turlari mavjud; 2) oʻsimliksimon naqshlarda oʻsimlik tanasini ifodalovchi yoʻl, islimiy naqshlar tarkibiy qismi, tanobga nisbatan ikkilamchi. Barg , gul, kurtak, margʻula, jingala kabi unsurlarga ega.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: A.

Elizaveta Byomning azbukasidagi А harfi
**A, a** — oʻzbek kirill alifbosining birinchi harfi. Unli, til oldi, lablanmagan tovushni ifoda etadi (mas, archa, barcha). 1929—39-yillarda amalda bulgan oʻzbek lotin alifbosi va 1995-yilda qabul qilingan keyingi oʻzbek lotin alifbosida birinchi harf ham ayni shunday. Jahon yozuvi tarixida turkiy xalqlar, shu jumladan oʻzbek xalqi uchun umumiy boʻlgan yozuvlarda A harfi oʻziga xos shaklda boʻlgan. A.. AN... (yunoncha: a, unli soʻzlar oldidan an) — chet soʻzlarda, asosan yunoncha soʻzlarda ishlatiladigan old qoʻshimcha. Bu qoʻshimcha soʻz oʻzagida ifodalangan maʼnoning inkor etilishini bildiradi. Mas, abiogenez, anaeroblar. Hoz. oʻzbek tilidagi no-, be-, gʻayri kabi qoʻshimchalarga toʻgʻri keladi. Masalan, anormal (gʻayri moʻʼtadil), anorganik (noorganik) va b.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |