recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Brusit
**Brusit** (amerikalik mineralog A. Brus nomidan) — gidroksidlar kichik sinfiga mansub mineral, kimyoviy formulasi Mg(OH)2. Magniy qisman Gʻeg+ yoki Mp2+ (ferro va manganobrusitlar) bilan almashishi mumkin. Trigonal sistemada kristallanadi, rangi oq, yashil, koʻk va qoʻngʻir (kamdankam havorang). Gugurt qutisisimon, ignasimon kristallar va varaqsimon, tolasimon agregatlar. Qatgiqligi 2,5; s. ogʻ. 2,4. Tolasimon B. nemalit deb ataladi. Metamorfizmga uchragan ohaktoshlar va dolomitlar tarkibidagi periklazni oʻzgarishidan vujudga keladi. Serpentinit massivlari va marmarlashgan dolomit va ohaktoshlarda uchraydi. Magniy olish uchun xom ashyo, keramika va qogʻoz sanoatida, oʻtga chidamli mahsulotlar ishlab chiqarishda foydalaniladi. Rossiya Federatsiyasi (Ural, Kavkaz, Sibir), Qozogʻiston, AQSH, Kanada, Italiya va boshqa joylarda konlari topilgan. Oʻzbekistonda Olmaliq, Kumushkon, Surenota, Zirabuloq, Quljuqtov, Sulton Uvays togʻlarida uchraydi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Mexanizmlar kinematikasi** — mexanizmlarga taʼsir etadigan kuchlarni hisobga olmagan holda qism (zveno) lari harakatining geometrik jihatlari oʻrganiladigan soha; mashina va mexanizmlar nazariyasi boʻlimi. Mexanizmlar kinematikasida kinematik analiz va kinematik sintez masalalari yechiladi. Mexanizmlar kinematikasi masalalarini yechish uchun mexanizmning kinematik xossalarini ifodalaydigan asosiy koʻrsatkichlar va yetakchi zvenolarning harakat qonunlari maʼlum boʻlishi kerak.

Mexanizmlar kinematikasi masalalari grafik, analitik va grafoanalitik usullarda yechiladi. Eng oddiy grafik usul ning mohiyati quyidagicha: agar mexanizmdagi AV zvenoning vaziyati va sharnirlari markazlari orasidagi masofa maʼlum boʻlsa (rasmga q.), qolgan barcha zvenolarning vaziyatini sirkul yordamida aniqlash mumkin. Shunday qilib, tekislikda harakatlanadigan mexanizmlar masalasi egri chiziqlarning tekislikda kesishgan nuqtalarini aniqlashdan iborat boʻladi.

Analitik usul oldindan maʼlum aniqlikdagi zvenolarning vaziyatini anikutshga imkon beradi. Bunda masala chiziqli boʻlmagan tenglamalar sistemasini yechishga keltiriladi. Mexanizmdagi ayrim nuqtalarning temperaturayektoriyasi, odatda, zvenolarning vaziyatini bilish uchun aniqlanadi; bunda faqat mexanizm ish organlarining harakat turiga bogʻliq boʻlgan temperaturayektoriyalarning grafigi tuziladi yoki tekshiril adi.

Grafoanal iti k usul zvenolar va mexanizmlar ayrim nuqtalarining tezliklarini aniqlashda qoʻllaniladi. Biror nuqtaning tezligini aniqlash uchun zvenolarning vaziyatini aniqlashda olingan maʼlumotlardan foydalanib, bu nuqta yoʻlining vaqt boʻyicha oʻzgarish diagrammasi tuziladi, soʻngra differensiallash grafigini qoʻllab, tezlikning vaqt boʻyicha oʻzgarish diagrammasi quriladi. Mexanizm nuqtalarining tezlanishlarini aniqlashda tezlanishlar planidan va analitik usuldan foydalaniladi. Tezlanishlarni aniqlash uchun odatda kinematik diagramma usuli qoʻllanilmaydi, chunki uning anikligi oldindan qurilgan tezlikning vaqt boʻyicha oʻzgarish diagrammasini differensiallash grafigi aniqligiga bogʻliq boʻladi. Mexanizmlarning kinematik sintez masalalari koʻrib oʻtilgan kinematik analiz masalalariga teskari hisoblanadi.

/M..Usmonxoʻjayev Mexanizmlar kinematikasi Mashina va mexanizmlar nazariyasi, 2nashr, T. 1970; Artobolevskiy I. I. Mexanizmi v sovremennoy texnike [v 4-x t.], t. 1—3, M. 1970-73.

Koʻrqmas Inogʻomov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Meva sharbati** — meva va sabzavotlardan olinadigan shirin suyuklik; meva suvi. Asosan, olma, uzum, shaftoli, olxoʻri, oʻrik, anor, sabzi va boshqalardan olinadi. Meva sharbatining 2 xil: tiniq va meva eti bilan tayyorlanadigan turlari ishlab chiqariladi. Eti bilan tayyorlanadigan Meva sharbatiga oʻrik, shaftoli, ol-xoʻri va boshqa sharbati kiradi. Sanoatda 2 yoki bir necha xil mevasabzavotlar sharbatlari aralashmasidan iborat boʻlgan omixta (aralash) sharbatlar ham ^ishlab chiqariladi. Meva sharbatining tabiiy (qand qoʻshilmagan) va 5—15% qand qoʻshilgan xillari bor. Meva sharbatida meva va sabzavotlar tarkibidagi barcha foydali oziq moddalar (qand, organik moddalar, kislotalar, vitaminlar, mineral tuzlar, pektin, klechatka va xushboʻy moddalar) boʻlib, taʼmi saqlanadi. Meva sharbati tarkibida: 5—15% qand, 0,3—3,0% organik kislotalar, turli vitaminlar, mineral tuzlar va boshqa bor. Meva sharbati chaykov bosuvchi spirtsiz ichimliklar, sirop (shirin suv), likyor va boshqa tayyorlash uchun ishlatiladi.

Meva sharbati olish uchun meva yoki sabzavot avval maxsus mashinalarda yoki dush ostida yuviladi. Soʻngra shnekli isitkichlarda sterillangach, ketma-ket oʻrnatilgan ikkita tozalash mashinasiga tushadi. Birinchi mashinada danagi, urugʻi, poʻstlogʻidan tozalanib, massaga aylantiriladi. Ikkinchi mashinada massa diametri 0,5 mm li teshiklardan oʻtkaziladi. Baʼzi Meva sharbati maxsus idishlarda qandli sirop bilan aralashtiriladi. Sentrifugada sharbat oxirgi qoldiq — yirik fraksiyalardan tozalanib, gomogenizatorda sof Meva sharbatiga aylantiriladi. Nihoyat sharbat qizdirilib (50—60°), deaeratsiya qilinadi (tarkibidagi kislorodi ketkaziladi), idishlarga solinib, pasterizatsiya qilinadi. Meva sharbati potok liniyalarda olinadi. Maxsus meva sharbatini oladigan presslar mavjud. Meva sharbatini uy sharoitida ham tayyorlash mumkin.

Olimjon Alimov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Mexen** (yunoncha *oʻrab turuvchi*) qadimgi Misr mifologiyasidagi xudo.

Kelib chiqishi
--------------

Bu xudo haqidagi eng dastlabki maʼlumotlar Sarkofag matnlarida paydo boʻla boshladi.

Mexen himoyachi xudo boʻlib, Duat boʻylab tungi sayohatida quyosh xudosi Ra atrofida aylanib yurgan ilon sifatida tasvirlangan. Nemis-Misr lugʻatida R. Xanningning aytishicha, Mexen yoki Mexenet — bu ilon, Uroborosning ekvivalenti.

Ilon xudosi va Mexen oʻyini oʻrtasidagi aloqa
---------------------------------------------

Ilon xudosi va "Mexen "oʻyini oʻrtasidagi aniq aloqa oʻrnatilmagan. Oʻyin xudo nomidan kelib chiqqanmi yoki aksincha, xudoning nomi oʻyin nomidan kelib chiqqanmi, bu ham nomaʼlum.

„Mexen" deb nomlanuvchi ob’ekt diniy fetish emas, balki oʻyinni ifodalashi maʼlum. Koʻzdan kechirilgan qabr freskalari va oʻyin taxtalari buni yaqqol koʻrsatdi. Oʻyinning asl qoidalari va usullari nomaʼlum. Bugungi kunda mavjud boʻlgan oʻyin qoidalari, qoida tariqasida, maʼlum bir oʻyinni qanday oʻynash mumkinligiga asoslanadi.

Yana qarang
-----------

* Apop

Manbalar
--------

1. ↑  Discussion of the game by University College London
2. ↑  The Complete Gods and Goddesses of Ancient Egypt by R. Wilkinson ISBN 0-500-05120-8
3. ↑  The Ancient Egyptian Books of the Afterlife by Erik Hornung ISBN 0-8014-8515-0
4. ↑  Hannig, R. 1995. Die Sprache der Pharaonen: Großes Handwörterbuch Ägyptisch-Deutsch

Havolalar
---------

* Mehen(ingl.)
Dirkaning oʻlimi, Pompeydagi antiqa freska
**Dirka** (qadimgi yunoncha: *Δίρκη* Dįrkē) — qadimgi yunon mifologiyasi personajlaridan biri.

Fiva qiroli Likaning rafiqasi, Antiopaning yangasi. Axelusning qizi (yoki Ismenaning qizi yoki Geliosning qizi).

Zevsdan homilador boʻlgan Antiope uyatdan Sikiyonga qochib ketadi. Antiopaning eri Niktey qochib ketgan xotinini topa olmay, akasi Likdan uni topib berishni soʻraydi. Likus Antiopani topib, uni majburan orqaga olib boradi va u Cithaeron togʻiga ketayotib, egizaklar Amfion va Zefni tugʻadi. Chaqaloqlarni, keyinchalik choʻpon olib ketadi.

Likus Antiopani rafiqasi Dirkaga choʻri sifatida olib keladi, Dirka unga juda shafqatsiz munosabatda boʻladi.

Keyinchalik Amfion ajoyib qoʻshiqchi va sozandaga aylanadi, chunki Germesning oʻzi unga qanday raqs tushishni oʻrgatgan va unga oltin lira sovgʻa qilgan. Zef esa ovchi va choʻponga aylangan. Ular katta boʻlgandan keyin Antiope Dirkadan oʻgʻillari oldiga qochib ketadi. Dirka uni oʻsha yerda ushlab, Amfion va Zefga Antiopani yovvoyi buqaning shoxlariga bogʻlashni buyuradi. Biroq, bir vaqtlar Cithaeronda bolalarni olib ketgan choʻpon Amfion va Zefga ularning kelib chiqish sirini aytib beradi va ular onasining oʻrniga Dirkani buqaning shoxiga bogʻlab qoʻyishadii. Oqibatda u shafqatsiz oʻlim topadi.

Zef va Amfion uni buqaga bogʻlab qoʻyishadi va u vafot etgach, uning jasadini Dirka bulogʻiga tashlab yuborishadi. Shu sababli Dirka daryosi shunday nomlangan. Yoki ular uni toshboʻron qilishdi.

Dirka barcha xudolardan koʻra, Dionisni hurmat qiladi va u Antiopadan gʻazablanadi. Evripidning yozishicha, Dirka bakchante boʻlgan va Dionis bayramini nishonlagan, uning tanasidan Xudoning irodasi bilan buloq paydo boʻlgan. Evripidning „Antiopa" tragediyasining bosh qahramonidir.

Yana qarang
-----------

* Farnes buqasi

Manbalar
--------

1. ↑  Mifi narodov mira. M. 1991-92. V 2 t. T. 1. S. 384
2. ↑  Yevripid. Vakxanki 520
3. ↑  Fulgensiy. Mifologii II 7
4. ↑  Ovidiy. Ibis 535—536
5. ↑  Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 5, 5
6. ↑  Pavsaniy. Opisanie Elladi IX 25, 3
7. ↑  Nikolay Damasskiy. Istoriya, fr. 7 Yakobi
8. ↑  Pavsaniy. Opisanie Elladi IX 17, 6
9. ↑  Gigin. Mifi 7; 8

Havolalar
---------
**Mexanik harakat** - tashqi kuch taʼsirida jismning fazoda oʻz oʻrnini uzluksiz oʻzgartirishi. Mexanik harakat tu-shunchasi fazo, vaqt, harakatlanuvchi jism, muhit va jismga beriladigan kuch (yoki tezlik) ga bogʻliq. Jismning harakati boshqa biror jismga nisbatan belgilanadi. Mexanikada Mexanik harakat kaysi jismga nisbatan tekshirilsa, ko-ordinatalar tizimi shu jism bilan bogʻlanadi. Klassik mexanikada moddiy nuqta Mexanik harakat tizimining umumiy qonunlari I. Nyuton tomonidan taʼriflangan. Mexanik harakatning birinchi qonuni inersiya qonuni hisoblanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Andoza:НП-Казахстан
**Oqkol orman sharuashlig'i** (qozoqcha: *Ақкөл орман шаруашылығы*, 2018-yilgacha — *Alekseyev oʻrmon xoʻjaligi*  ) — Qozogʻiston Respublikasi Aqmoʻla viloyati Oqkoʻl tumanidagi qishloq. Oqkoʻl shahar hokimligi tarkibiga kiradi. KATO kodi - 113220200  .

Geografiyasi
------------

Qishloq tumanning gʻarbiy qismida, tuman va hokimlik maʼmuriy markazi – Oqkoʻl shahridan gʻarbdan 9 kilometrga yaqin masofada joylashgan.

Dengiz sathidan balandligi 384 metr .

Eng yaqin aholi punktlari: sharqda Oqkoʻl shahri, gʻarbda Yernazar qishlogʻi.

KS-8 "Yangi Koluton - Oqko‘l - Azat - Minskoe "qishlog‘idan viloyat ahamiyatiga ega avtomobil yo‘li o‘tadi.

Aholisi
-------

1999-yilda qishloq xo'jaligi aholisi 484 kishi (245 erkak va 239 ayol) edi. 2009-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, qishloq xo'jaligida 353 kishi (175 erkak va 178 ayol) yashagan.

Ko'chalari
----------

* Birlik ko'chasi
* Do'stlik ko'chasi
* Qorag'ayli ko'chasi
* Mektep ko'chasi
* Ormandiya ko'chasi
* O'rtalik ko'chasi

Manbalar
--------

1. ↑  „О переименовании населенных пунктов Аккольского района Акмолинской области - ИПС "Әділет"".  adilet.zan.kz. 14-yanvar 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-yanvar 2019-yil.
2. ↑  „База КАТО".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 27-sentabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 16-fevral 2013-yil.
3. ↑  „Lesnoye Khozyaystvo Alekseyevskiy". *www.geonames.org*. Qaraldi: 8-iyul 2022-yil.
4. ↑  „Новые почтовые индексы ЛЕСХОЗ АЛЕКСЕЕВСКИЙ, ГОРОД АККОЛЬ, Казахстан. Поиск индекса по адресу". *bizgid.kz*. Qaraldi: 8-iyul 2022-yil.
A. *Forslar*.
**Forslar** (oʻzlarini eroniy deb atashadi) — Eronning tub xalqi. AQSH, Iroq, Afgʻoniston, GFR, Avstriya, Fransiya, Buyukbritaniya, MDH davlatlari va boshqa davlatlarda yashashadi. Umumiy soni 67-million kishi. Antropologik tarafidan evropoid irqining hind-oʻrtayerdengiz guruhiga kiradi. Fors tilida gaplashadi. Islom dinining shiyit tarmogʻiga mansubdir. Qadimgi Eron qabilalari Markaziy Osiyodan miloddan avvalgi 2-ming yillik oxirida janubi-gʻarbiy tomonlariga joylashgan. Ular Midiya davlatida, Axemen avlodi qurgan davlatda asosiy roʻl oʻynadi. 7-asrlardagi arab bosqinchiligidan keyіn forslar orasida islom dini keng etak yoya boshladi. Forslarning etnik tarixida arablardan soʻng turklar (11 — 12 asrlar, saljuqlar), turk-moʻgullar (13 −14 asrlar, Xulagʻu sulolasi) oʻz izlarini qoldirdi. 16-asrning boshlanishida forslar eronlik Sefevi sulolasiga tobe boʻlsa, 19 — asrning oʻrtalarida ularga qadjarlar oʻz hukmdorligini oʻrnatdi. 19-asrning oʻrtasida millat boʻlib shakllanishi nihoyasiga etdi. Forslar qadimdan dehqonchilik bilan shugʻullanishadi; bugʻdoy, tariq, guruch, pahta, arpa, choy, v.b. sholi oʻsimliklar ekai, qoʻy boqdi. Shaharlarida kulolchilik bilan savdo-sottiq rivojlandi. Fors ustalari toʻqigan gilamlari, keramik. idishlar, zargarlik buyumlar koʻp davlatlarda mashhur boʻldi. Uylari soz bolchiqdan, gʻishtdan qurilib, tomi qamish bilan bekitildi. Zadagon forslar hovlisiga hovuz (basseyn) qurdirdi. Milliy kiyimlari: erkaklari matodan tikilgen koʻylak, shim, qoʻy terіsіdan tіkіlgen kurtkacha, boshiga salla oʻraydi. Ayollarining asosiy kiyimi — koʻylak, kofta, dambal, butkul gavdasini yopib turadigan chadra boʻldi. Milliy taomlari guruchdan, goʻshtdan va sutdan tayyorlanadi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9
3. ↑  „United Arab Emirates: Demography". *Encyclopædia Britannica World Data*.  Encyclopædia Britannica Online. Qaraldi: 15-mart 2008-yil.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Gvayakol** (2-metoksifenol), o-S6N4(ON)OSN3 — oʻziga xos hidli rangsiz kristallar. Mol. m. 124,13; zichligi 1129 kg/m3. Suyuqlanish temperaturasi 28,5°, qaynash temperaturasi 205°. Havoda va yorugʻlik taʼsirida qorayadi. Etanol, efir, xloroform, muz holidagi sirka kislota, ishqor eritmalarida yaxshi eriydi, 17° li suvda 1,7% eriydi; suv bugʻi bilan birga haydaladi; yod va oltingugurtni eritadi. G.ning ishqoriy tuzlari suvda yaxshi, kalsiyli va magniyli tuzlari esa oz eriydi. G.ning spirtdagi eritmasi temir (Sh)-xlorid taʼsirida havo rangga, soʻngra yashil rangga kiradi. Metillanganda veratol (1,2di-metoksibenzol), dimetillanganda pirokatexinga aylanadi. G.ni sintetik yoʻl bilan oanizidindan ham olish mumkin. G. xushboʻy moddalar, mas, vanilin, evgenol, izoevgenol, santalidoli. ch.da, pirokatexin olishda, baʼzi shifobaxsh preparatlar, mas, ftivazid, papaverin, tiokol tayyorlashda, atir-upa va oziq-ovqat sanoatida qoʻllaniladi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Fassiolyoz** — odam va hayvonlarning gijja kasalligi. Trematodalar sinfiga mansub fassiolalar qoʻzgʻatadi. Ular tuxumini odam va oʻtxoʻr xayvonlar jigari, oʻt yoʻllari, oʻt pufagiga qoʻyadi, tashqariga axlat orqali chiqadi. Kasallik qoʻzgʻatuvchisining keyingi rivojlanish davri suvli muhitda va oraliq xoʻjayin organizmi — mollyuskalarda oʻtadi. Lichinka mollyuska tanasida bir necha bosqichda tullab rivojlanadi. Fassiolalar lichinkasi boʻlgan suv yoki oʻsimlik isteʼmol qilinganda F. yuqadi. Kasallik oʻtkir va surunkali kechadi. F.ning qoʻzgʻatuvchisi organizmga kirib, oradan 2—4 hafta oʻtgach, bemor isitmalaydi, toshma toshib, yoʻtal paydo boʻladi. Jigar kattalashadi va ushlab koʻrilganda ogʻriydi, badan sargʻayadi, F. surunkali kechganda meʼdaichak faoliyati buziladi, ovqat yaxshi qazm boʻlmaydi, goho koʻngli aynib, bemor qayt qiladi, ishtahasi yaxshi boʻlishiga qaramay, u ozib ketadi, darmoni quriydi.

F. odam va hayvonning axlati hamda qusugʻini tekshirib aniklanadi. Hayvonlarda kasallik oʻtkir va surunkali davom etib, oʻt pufagi va oʻt yoʻllari yalligʻlanadi. Hayvon umumiy zaharlanadi, moddalar almashinuvi buziladi. F. bilan asosan, qoʻy, echki va qoramol kasallanadi.

Davolash: F.ga sabab boʻlgan omil bartaraf etiladi va tegishli preparatlar beriladi.

Oldini olish: suvni qaynatib ichish, kasallik manbai boʻlgan yaylovlarni aniklash va zararsizlantirish, fassiolalar tuxumini tarqatuvchi mollyuskalarni zararsizlantirish, yaylovlarni almashtirish va boshqa


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Amr Diyab** (1961-yil 11-oktyabr — hozirgacha) — misrlik qoʻshiqchi, bastakor va aktyor boʻlib, eng mashhur arablar Top 30 taligidan joy olgan.

Hayoti
------

Amr Diyab(arabcha عمرو عبد الباسط عبد العزيز دياب) Misrning Port-Said shahrida oʻrtahol musulmon oilasida dunyoga kelgan. 1986-yilda Qohira sanʼat akademiyasining musiqa yoʻnalishini tamomlab, bakalavr diplomini qoʻlga kiritgan. 1994-yilda misrlik aktrisa Sharin Reda bilan turmush qurgan. Hozirda 4 nafar farzandi bor.

Faoliyati
---------

Uning „Ya Toriq" deb nomlangan ilk musiqiy albomi 1983-yilda muxlislarga taqdim etilgan. Shundan soʻng uning „Gʻonniy min qolbik"(1984), „Ya halva"(1985), „Hala hala"(1986), „Habibi"(1991), „Nur ul-ayn"(1996), „Allim qolbiy"(2003), „Allayla"(2013) va „Sahron"(2020) kabi albomlari chiqqan. Amr Diyab oxirgi albomini "Ya ana ya la"ni 2021-yilda tamomlagan.
Bundan tashqari Amr Diyab bir qancha kinolarda ham rol ijro etgan. Quyida ularning nomi va suratga olingan yili keltiriladi:

* „Sajiynatani" 1988-yil;
* „Afariyt" 1990-yil;
* „Ays krim fiy jlim" 1992-yil;
* „Dohk va laʼb" 1993-yil

Diskografiyasi
--------------

* „Ya Toriq"(1983)
* „Gʻonniy min qolbik"(1984)
* „Hala hala"(1985)
* „Habibi"(1986)
* „Nur ul-ayn"(1991)
* „Allim qolbiy"(2003)
* „Allayla"(2013)
* „Sahron"(2020)
* „Ya ana ya la"(2021)

Mukofotlari
-----------

1996-yilda „Nur ul-ayn" albomi tufayli Jahon musiqa mukofotini qoʻlga kiritgan. Aynan shu mukofot bilan 1997-2001-2007-2014-2020-yillarda qayta-qayta taqdirlangan. 2009-2010-yillarda esa Afrikaning musiqa boʻyicha taʼsis etilgan 6 ta mukofotiga erishgan. 2016-yilga kelib dunyo boʻyicha eng koʻp mukofotga ega boʻlgan qoʻshiqchi sifatida Ginnes rekordlar kitobiga kiritilgan.

Manbalar
--------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commonsda ***Amr Diyab*** mavzusiga oid fayllar bor. |

1. amrdiab.net
2. Amr Diab World (arxiv)
3. Amr Diyab IMDbda Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash

Havolalar
---------

„Egypt’s megastar Amr Diab to perform live in Riyadh on February 24" (21-fevral 2022-yil). Qaraldi: 10-dekabr 2022-yil.
**Bestune X80** (avvalgi **Besturn X80** ) — bu Xitoy avtomobil ishlab chiqaruvchisi Bestune tomonidan ishlab chiqarilgan ixcham krossover.

Umumiy koʻrinishi
-----------------

Besturn X80 2011-yilda Auto Shanghaida namoyish qilgan FAW X kontsept avtomobili asosida yaratilgan, Besturn X80’ning ishlab chiqarish versiyasi birinchi marta 2013-yilda Auto Shanxay’da boshlangan va o‘sha yilning 16-mayida u Xitoy dilerlik markazlariga rasmiy kirgan.

Besturn X80’ning ikkita slindrli Mazda’dan olingan, jumladan, 146 ot kuchiga ega 2,0 litrli dvigatel va 154 ot kuchiga ega 2,3 litrli dvigateldan iborat. Ikkala dvigatel ham 6 pog'onali mexanik uzatmalar qutisi yoki olti pog'onali avtomat uzatmalar qutisi bilan birlashtirilgan. Keyinchalik qatorga FAW tomonidan ishlab chiqilgan 1,8 litrli turbo dvigatel qo'shilgan. 2,3 litrli dvigatel 2015-yilgi model uchun bekor qilingan.

* Besturn X80 old tomondanBesturn X80 old tomondan
* Besturn X80 orqa tomondanBesturn X80 orqa tomondan

2014-yil sentabrida Besturn X80 Sport Xitoy avtobozorida 155 800 yuan bahosi bilan chiqarilgan. Besturn X80 Sport — Besturn X80 krossoverining sport turidir. Besturn X80 Sport 186 ot kuchi va 235 nm quvvatga ega 1,8 litrli turbo quvvatli to'rtta slindr bilan jihozlangan va 6 pog'onali avtomat uzatmalar qutisi bilan birlashtirilgan. Yangi dvigatel, shuningdek, standart Besturn X80-da bir xil mexanizmda ishlab chiqarishga ega variant sifatida taklif etilgan.

2017-yilgi model uchun 2016-yilda taqdim etilgan ko'rinishi, oldingi qismi qayta ishlangan. 2018-yilda yana bir yangilanish qo‘shilgan, ichki qismi endi FAW tomonidan D-Life 2.0 intellektual tizimi bilan integratsiyalangan 12 dyuymli sensorli ekran bilan jihozlangan. D-Life smartfonlar ilovasi orqali egalariga avtomobilni masofadan turib ishga tushirish, konditsioner va haroratni nazorat qilish hamda o‘rindiqlarni isitish funksiyasini yoqish imkonini beradi. Bundan tashqari, yangi ovozli buyruq funksiyasi, konditsioner va sun'iy yo'ldosh navigatsiyasi kabi funksiyalarni ham boshqarishi mumkin. 2018-yilgi talqinda qo‘shilgan boshqa yangi funksiyalar - panoramali lyuk, o‘rnatilgan kamera va avtomatlashtirilgan orqa eshik ochilishiini o'z ichiga oladi.

* Besturn X80 old qismining ko'rinishiBesturn X80 old qismining ko'rinishi
* Besturn X80 orqa qismi o'zgartrilgan holatdaBesturn X80 orqa qismi o'zgartrilgan holatda

Manbalar
--------

1. ↑  „FAW-Besturn X80 SUV debuts at the Shanghai Auto Show" (en) (20-aprel 2013-yil). Qaraldi: 26-sentabr 2016-yil.
2. ↑  „FAW-Besturn X80 SUV will be launched on the China car market on May 16" (en) (13-may 2013-yil). Qaraldi: 26-sentabr 2016-yil.
3. ↑  „FAW-Besturn X80 SUV hits the Chinese car market" (en) (13-may 2013-yil). Qaraldi: 1-noyabr 2020-yil.
4. ↑  „Besturn X80 Sport hits the Chinese car market" (en) (17-sentabr 2014-yil). Qaraldi: 1-noyabr 2020-yil.
5. ↑  „FAW Launches the 2018 Besturn X80 SUV in China" (en) (23-may 2018-yil). Qaraldi: 1-noyabr 2020-yil.
**Bestamaq** (qozoqcha: *Бестамақ*) — Qozogʻiston Respublikasining Aqtoʻbe viloyati Alg'a tumanidagi qishloq. Bestamak qishloq okrugi maʼmuriy markazi. 1905-yilda tashkil etilgan. KATO kodi - 153235100.

Alg'a shahridan 16 km shimolda temir yo'lda joylashgan.Qishloq hududidan Algʻa-Aqtoʻbe avtomobil yoʻli oʻtadi. "Oq-kus" parrandachilik fermasi bor.

Aholisi
-------

1999-yilda qishloq aholisi 2343 kishi (1116 erkak va 1227 ayol) edi. 2009-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, qishloqda 3332 kishi (1634 erkak va 1698 ayol) yashagan.

Ko'rinishi
----------

* Temir yo'l stansiyasiTemir yo'l stansiyasi
* StansiyaStansiya
* Qishloq ko'rinishiQishloq ko'rinishi
* Qishloq ko'rinishiQishloq ko'rinishi

Manbalar
--------

1. ↑  „База КАТО".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 27-sentabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi.
2. 1 2  „Итоги Национальной переписи населения Республики Казахстан 2009 года".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 13-may 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi.
*Alexandri anabasis*, 1575
ARRIAN (Arrianos) Flaviy (taxminan 95 — 175 yillar oʻrtasi) — Rim tarixchisi va yozuvchisi. Kichik Osiyodagi Nikomediya shahrida tugilgan; yunon faylasufi Epiktet qoʻlida oʻqigan. Rimda yashab, harbiy ta’-lim olgan. 131 — 137 yillarda Kappado-kiya voliysi boʻlib, alanlar hujumini qaytargan. A. senator, elchi va kohin ham boʻlgan. Falsafa, tarix, geogr. harbiy va boshqa masalalarga oid asarlar yozgan (kupi bizgacha saqlanmagan). Uning bizgacha yetib kelgan eng qimmatli asari Aleksandr (Iskandar Maqduniy)ga bagʻishlangan yetti kitobdan iborat "Iskandar yurishi" nomli kitobdir. A.ning "Hindiston", "Nearxning harbiy yurishi", "Epiktet haqida esdaliklar" hamda Epiktet ta’-limotiga bagʻishlangan "Qoʻllanma" kabi asarlari ham saqlangan. Uning "Parfiya tarixi", "Alanlar tarixi", "Vifiniya tarixi" va "Aleksandrdan keyingi ish-lar" nomli asarlaridan ham parchalar yetib kelgan. U Oʻrta Osiyo toʻgʻrisida ham qimmatli ma’lumotlar yozib qoldirgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  




|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
Kama
**Kamajutsu** (yaponcha: *鎌術*?) — yaponlarning anʼanaviy metall oʻroqqa oʻxshash „kama" quroli bilan jang qilish sanʼati.

Tarixi
------

Oʻroqlardan foydalanish dunyoning koʻplab mamlakatlarida qadimdan maʼlum. Tinchlik davrida dehqonlar ularni qishloq xoʻjaligida, urushda va gʻalayonlar paytida qurol sifatida ishlatgan. Yaponiyada esa bu maxsus jang sanʼati sifatida rivojlangan.

Pichoqning shakli, tutqichning uzunligi, ularning oʻlchamlari va ulanish usuli maktablar orasida farq qiladi. Koʻpincha oʻroq biroz egilgan, ancha keng poʻlat pichoq boʻlib, uning uzunligi 13,5 dan 16,5 sm gacha, faqat ichkariga qaragan tomoni oʻtkirlangan. U uzunligi 36 dan 55 sm gacha bo"lgan, qizil eman daraxtidan tayyorlangan dastakka uncha katta boʻlmagan burchak ostida oʻrnatilgan. Mustahkamlash uchun tutqichning uchiga temir halqa qoʻyilgan.

Baʼzi maktablarda jang qilish texnikasi „oo-gama" — „katta oʻroq" yoki „nagatsuka-gama" — „uzun tutqichli oʻroq" deb nomlanuvchi boshqa turdagi oʻroq bilan ham oʻrganilgan. Uning yordami bilan odamlar va otlarning oyoqlarini kesish, chavandozlarning boshini uzish, nayza va qilich zarbalariga uning yordamida chap berish mumkin edi. „*Kama"* bilan ishlashni koʻrib chiqqan"*Bugei"* samuray maktablarida *kamajutsu deganda* professional qurol ustasi tomonidan yaratilgan predmet bilan aniq tarzda ishlash koʻzda tutiladi. Bunday maktablarda oʻroq raqibga qarshi qaratilgan yaxshi „*zirh teshuvchi*" qurol hisoblangan. Yaʼni, bunda tigʻ bilan ogʻir shikast yetkazish, mushaklarni, paylarni, hayotiy muhim vena va arteriya tomirlarini kesish tushuniladi.

Bir-biridan tutqich uzunligi, oʻlchami, tigʻning egrilik darajasi, tutqichga mahkamlash usullari bilan farq qiladigan oʻroqlar yapon jangchilari tomonidan qadimdan qoʻllanilgan. Ayniqsa, ular dengiz flotida juda keng qoʻllanilgan. Yaʼni, u yerda dushman qayiqlarini tortib olish  *(jang qilish maqsadida dushman kemasiga oʻtib olish uchun)* va kemalarning sayoz suvda harakatlanishini qiyinlashtirgan dengiz oʻtlarini kesib tashlash uchun ishlatilgan.

*Kamajutsu* sanʼati Yamamoto Muhen-ryu, Yagyu Shingan-ryu, Ikkan-ryu, Isshin-ryu, Kashima Shinkage-ryu, Kentoku-ryu va boshqa maktablarning oʻquv dasturlarida mavjud. Bunday oʻroqlar ninzyalar orasida ham juda mashhur edi. Qoidaga koʻra, ular kiyim ostida osongina yashirinadigan kichik qurollardan foydalanganlar. Ninzyalar oʻroqlardan nafaqat qurol, balki toʻsiqlar va tuzoqlarning arqonlari, shaqildoqlarga (ularni signal beruvchi tuzoq sifatida ishlatishgan, yaʼni, unga tegib ketilsa, oʻzidan maʼlum bir ovoz chiqaradi) biriktirilgan iplar, butalar, chakalakzorlar va zich oʻrmonlardagi oʻtish joylarini kesish uchun ham ishlatishgan.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4  *А. Горбылёв.* „Кама-дзюцу" (ruscha).  "Боевой дух". 16-aprel 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-aprel 2014-yil.
2. ↑  *А. Смирнов.* „Раздел 1. Часть 5. Глава 1. КАМАДЗЮЦУ 鎌術 и ДЗИНГАМА НО ДЗЮЦУ 陣之鎌術" (ruscha).  Виртуальный Додзё Александра Смирнова. 16-aprel 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-aprel 2014-yil.

* Kamajutsu Kata YouTubeda
* Kamajutsu: Futobara-giri No Kubigiri YouTubeda
**Poganiy** (xorvatcha: *Pogan*) — Vengriyaning Baranya okrugidagi qishloq.

Manzil
------

Pogány Pechdan janubda, Vengriyaning 58-magistrali yaqinida joylashgan.

Tarix
-----

Poganining birinchi yozma yozuvi 1181-yilga toʻgʻri keladi, qishloqning Avliyo Barbara cherkovi 1334-yilda paydo boʻlgan. Vengriyaning Usmonli istilosi davrida qishloq aholi punktiga aylangan, ammo asta-sekin aholini qayta tiklagan.

Aholi
-----

2011-yilgi aholini roʻyxatga olishda aholining 90,1% venger, 0,2% bolgar, 1,3% roman, 10,4% xorvatlar, 15,1% nemis, 0,3% serb hamda 0,3% ukrainlar edi. Diniy taqsimot quyidagicha edi; 39,8% Rim-katolik, 10,7% islohotchilar, 3,2% lyuteran, 1,1% yunon katolik, 22,2% diniy eʼtiqodsizlar (20,8% o‘z dinini eʼlon qilmagan).

Manbalar
--------

1. ↑  „Pogány village homepage". *pogany.hu*. Qaraldi: 2-sentabr 2019-yil.
2. ↑  „Pogány". *Magyarország Helységnévtára (Directory of Hungary)*.  Központi Statisztikai Hivatal. Qaraldi: 2-sentabr 2019-yil.

Havolalar
---------

* Koʻcha xaritasi Wayback Machine saytida arxivlandi (2007-10-01). (vengercha)
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Assimilyatsiya (maʼnolari).

**Assimilyatsiya** (petrografiyada) — magmaning yon atrofidagi boshqa jin-slarni oʻzlashtirish jarayoni. A.da mag-ma boshqa jinslarni toʻliq yoki qisman eritib oʻzining tarkibini oʻzgartiradi. A. magma differensiatsiyasiga sabab boʻlishi mumkin. Magma va uni oʻrab tur-gan jinslarning kontrastli tarkibi, magmaning yuqori harorati va undagi uchib ketuvchi komponentlarning koʻpligi A. uchun qulay sharoit hisoblanadi. Gibrid magma kristallanib togʻ jin-si hosil boʻladi. Ba’zi tadqiqotchilar (H. M. Abdullayev va b.) A. jarayoni me-tallogenik ixtisoslashishning omi-li sifatida muhim rol oʻynaydi deb hisoblaydilar.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Kamar (maʼnolari).

**Kamar** — kiyim ustidan belga taqiladigan toʻqali belbogʻ, enli tasma. Oʻrta Osiyo xalqlarida qadimdan mavjud boʻlib, koʻpincha aslzodalarning hashamdor kiyimlarining tarkibiy qismiga kirgan, shuningdek, harbiylar va ovchilar ham taqqan. Kamarlar uzun kiyim (toʻn, chopon) ustidan belga taqilgan hamda qilich, xanjar va b. qurollarni osishga xizmat qilgan. Charm, baxmal va boshqa matodan tayyorlangan Kamarlarga kashtalar tikib, zargar ustalar chizma, kandakori, shabaka, bosma, sovotkori usulida ziynatlagan yirik shaklli (dumaloq, guldasta, yarim yoy, bodom va boshqa) toʻgʻnogʻichlar qadab bezalgan. Bunday hashamdor Kamarlar urfdan qolgan. Hozir Kamarlar asosan, charm, zarbof va b. matolardan tayyorlanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
Hyde Park, Port Jekson qirgʻogʻidan janubda, *Sidney* biznes tumanidan sharqda **16 gektar** maydonda joylashgan. Park toʻrtburchaklar shaklga ega, shimoliy qismida biroz yumaloq. Hudud gʻarbda *Elizabet-strit* , janubda Liverpul- strit, sharqda *Kollej strit* va shimolda *Sent-Jeyms Roud* va *Shahzoda Albert-roud* bilan chegaralangan. Taxminan ikkita teng qismga, shimoliy va janubiy park Park koʻchasi bilan boʻlingan. Park chegaralari yaqinida Yangi Janubiy *Uels* Oliy sudi, *Sent-Jeyms* cherkovi, *Sidney kasalxonasi*, *Avliyo Meri sobori* va *Dauning markazi* joylashgan.

Park bogʻlardan iborat boʻlib, 580 ta daraxt, asosan banyan daraxti *Ficus microcarpa* va palma daraxtlari mavjud. Park hududini xiyobonlar kesib oʻtadi. Uning hududida bir qancha yodgorliklar mavjud, shimoliy qismida 1932-yilda qurilgan Archibald favvorasi joylashgan. Sandringham bogʻlari parkning sharqiy tomonida, Park koʻchasi va kollej koʻchasi kesishmasi yaqinida joylashgan. Bogʻning janubi-gʻarbiy burchagida Muzey stantsiyasi, janubi-sharqiy burchagida esa "Emden "nemis bosqinchisining toʻpi joylashgan.
Auripigment
**Auripigment** (lotincha: *aurum* — oltin va *pigmentum* — boʻyoq) — mineral. Mishyak sulfidi — As2S3. Tarkibida 61 % As va 39 % S bor. Qattiqligi 1,5—2. S. ogʻ. 3,4—3,5. Rangi oltinsimon-sariq, toʻq sariq, baʼzan qo`ng`ir. Yogʻsimon, yaltiroq, yumshoq. Auripigment epitermal konlar uchun xos boʻlib, realgar AsS, antimonit Sb2S3, oltin va b. minerallar bilan hamda qaynoq mineral buloqlar choʻkindilarida uchraydi. Bundan tashqari, Auripigment vulkan ogʻizlarida, choʻkindi temir konlarida ham boʻladi. Shoh aragʻi (oʻtkir kislotalar aralashmasi) va ishqorda eriydi. Qizdirilsa rangi qizaradi. Elektr oʻtkazmaydi, diamagnit. Auripigment asosan uch oksidli mishyak As203 ishlab chiqarish uchun yoki sariq boʻyoq olishda va koʻnchilik sanoatida terilarni oshlashda ishlatiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent 2000-yil

Havolalar
---------

* Auripigment na Kristallov.NET
* Auripigment v GeoWiki[*sayt ishlamaydi*]
* Auripigment kak mineralniy pigment[*sayt ishlamaydi*]
* Auripigment v Kataloge mineralov
* Auripigment v baze Mindat



|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Janda** (fors. — koʻhna, eski) — 1) ustki kiyim. Mato boʻlaklaridan (quroq usulida) uzun va keng qilib tikilgan. Asosan qalandar va shayxlar kiygan (xirqa). Hoz. maʼnoda — juldur chopon, yaktak; 2) qoʻlda toʻqilgan ip mato turi. Asosan qoʻlda, keyinroq f-kada yigirilgan ipdan yoʻl-yoʻl katak gulli qilib oʻziga xos tarzda qalin qilib toʻqilgan. Naqsh mujassamoti ingichka yoʻllar mayda kataklardan iborat keng yoʻllar bilan bir maromda almashinib kelishiga asoslangan, har bir rangli ip oʻz yoʻgʻonligiga ega boʻlgan (maye, qizil rang 2 va qora rang 6 ipdan iborat boʻlgan). J. matosi oʻta pishiqligi va rangining odmiligi bilan ajralib turgan. Turkiston (Tojikiston, Oʻzbekiston)da J.dan toʻn tayyorlangan. 20-asr 20-y.laridan J. toʻqish deyarli barham topgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Quyosh toshi
**Atsteklar** [oʻzlarini asteka, naua, maseualli („bugʻu ovlovchilar" – eng qadimgi nomlari), tenochkilar, mexika deb ataydilar] – Meksikaning eng yirik indeys aholisi. Umumiy soni 1,2 mln. kishi (1992). Atsteklar asosan atstek (nauatl) tilida, qisman ispan tilida soʻzlashadilar. Dini katolik. 12 – asrda shimolidan kelgan Atsteklar Mexiko vodiysiga bostirib kirib, u yerda oʻrnashib olganlar. 1325-yil Tenochtitlan qishlogʻi (hozirgi Mexiko shahri) vujudga kelgan. 1427-yil Atsteklar Teskoko va Tlakopan shahar davlatlari bilan ittifoq tuzib butun vodiy aholisini, keyinchalik esa Markaziy Meksikani oʻzlariga boʻysundirganlar. 1519 – 21 yillarda Atsteklar ispanlar tomonidan zabt etilgan. Atsteklar Mexiko vodiysiga kelgan paytlarida ularda urugʻ-qabilachilik tuzumi hukmron edi. Atsteklarga 2 yoʻlboshchi va 20 urugʻ oqsoqolidan iborat kengash rahbarlik qilgan. 15 – asrga kelib Atsteklarning ilk davlati vujudga kelgan. Savdo rivojlangan, hunarmandchilik ajralib chiqa boshlagan. Ispanlar kelguniga qadar Atsteklar temirni bilmaganlar, lekin Oltin, Kumush, Mis va jezni quya bilganlar. Asosiy k. x. ekinlari Joʻxori, Paxta, Kakao, Tamaki boʻlgan. Itdan boshqa uy hayvonlari boʻlmagan. Atsteklarning piktografik xati, yuksak sanʼati, quyosh taqvimi boʻlgan. Hozirgi paytda Aning koʻpchiligi Meksikaning qishloq xoʻjaligi va sanoat ishchilarini tashkil qiladi, faqat ozgina Atsteklargina eskicha hayot tarzlarini saqlab qolganlar.

Adabiyotlar va manbalar roʻyxati
--------------------------------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Andoza:Atsteklar
Andoza:Meksika xalqlari

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Ina-Maria Schnitzer** (1986-yil 30-yanvarda tugʻilgan), **Jordan Carver** nomi bilan mashhur, nemis glamur modeli va aktrisasi.

Yoshlik davri
-------------

Oʻrta maktab va kasb-hunar maktabini tugatgach, Carver mehmonxona menejeri boʻlib ishladi. U shuningdek, katta fransuz kosmetik kompaniyasida kosmetolog va vizajist sifatida sahna ortida ishlagan. Karver uni model boʻlishga undagan fotograf bilan uchrashdi va Los-Anjelesga koʻchib oʻtdi.

Karyera
-------

2010-yil yanvar oyida Karver oʻzining modellik karyerasini glamur fotosuratlar, videolar va boshqa kontentdan iborat shaxsiy veb-sayti bilan boshladi. Oʻzining eksklyuziv kontentidan tashqari, Carver 2011-yilda jurnal nashrlari uchun suratga tusha boshladi. Fevral oyida Karver Britaniyaning *Zoo Weekly* erkaklar jurnali uchun suratga tushdi. 2011-yil iyun oyida Carver italyan fetish jurnali *Alula* uchun suratga tushdi. Shu bilan birga, Carver oʻzining vatani Germaniyada ommaviy axborot vositalarida reklama olib bordi.

Carver Germaniyaning *Bild* jurnalida yoga mashgʻulotlari tufayli uni „Yoga-Iordaniya" deb eʼlon qilgan. 2012-yil yanvar oyida Karver Amerikaning *TMZ* tabloid va koʻngilochar telekoʻrsatuvida namoyish etildi. 2012-yil oxirida Carver yoga mashqlari DVD-ni chiqardi, u Qoʻshma Shtatlar va Yevropada ham mavjud. Nashrlardagi xususiyatlaridan tashqari, Carver koʻplab YouTube videolarida va Chikagodagi *WGN Morning News* -da ham paydo boʻldi.

2013-yilda Carver „*Who Killed Johnny*" nemis-amerikan komediyasida aktyorlik debyutini qildi, unda u Gudrun ismli sodda nemis modeli sifatida paydo boʻldi. 2013-yilning iyulidan avgustigacha Carver Germaniyaning *Wild Girls — Auf High Heels durch Afrika* (Yovvoyi qizlar — Afrikada baland poshna bilan) realiti-shousida ishtirok etdi, unda u boshqa ishtirokchilar bilan birga Namibiya choʻllarida tub aholi bilan birga yashadi. Carver 14-avgust kuni shoudan chetlashtirildi.

Karver 2014-yilda Dyusseldorfda „Das Grosse Prosieben Promiboxen" tadbiri doirasida Melanie Myuller bilan jang qilib, bokschi sifatida mashq qildi.

2017-yilda Shnitzer „Jordan Karver" jamoat arbobi bilan tanishmasligini va hayotida yangi sahifani boshlayotganini aytdi.

Shaxsiy hayoti
--------------

Carver 2017-yil yanvar oyida birinchi farzandi, oʻgʻil farzandini dunyoga keltirganini eʼlon qildi

Yana qarang
-----------

* Nuts jurnali modellari roʻyxati

Manbalar
--------


1. ↑  „AboutMe".  Jordancarver.com. Qaraldi: 23-avgust 2013-yil.
2. ↑  „Jordan Carver Unleashes Her Barely Covered Beasts in Zoo Magazine". *www.egotastic.com*.
3. ↑  „Pin en Magazine" (en). *Pinterest*.
4. ↑  „Yoga-Jordan macht alle Männer verrückt - Wellness & Fitness" (de).  Bild.de (9-noyabr 2011-yil). Qaraldi: 23-avgust 2013-yil.
5. ↑  *Brauen.* „Who Killed Johnny".  YangZoom Films (13-fevral 2013-yil).
6. ↑  „Alles zum Thema Wild Girls" (de). *rtl.de*.
7. ↑  „Jordan Carver fights Melanie Mueller during the 'Das Grosse Prosieben..." (en-us). *Getty Images*. Qaraldi: 6-fevral 2021-yil.
8. ↑  „The Reveal - Why Jordan Carver does not exist any more...". *YouTube*. Qaraldi: 3-iyun 2020-yil.
9. ↑  „Login • Instagram".
**Domla halim**, Ibodov Domla Halim (1878, Buxoro — 1940, Toshkent) — ustoz xonanda va sozanda. Oʻzbekistan xalq hofizi (1931). Toʻquvchi oilasida tugʻilgan. 10 yoshidan doyra chertib, xalq qoʻshiqlarini aytgan. Dastlab Sharafxon Ustozdan, keyin Ota Jalol, Ota Gʻiyos kabi atokli sanʼatkorlardan taʼlim olgan. 19 yoshidan noyob, nihoyatda keng diapazonli (b—g2 orasidagi), kamyob lirik ovozi, ijro mahorati bilan xalq orasida shuxrat qozongan. 1921 yildan Buxoro musiqa maktabida (bu maktab keyinchalik Domla Halim Ibodov nomida) oʻqituvchi. Oʻzbek musiqa va xoreografiya ilmiy tadqiqot instituta (1928, Samarqand) da T. Sodiqov, M. Ashrafiy, M. Burhonov kabi kompozitorlar, Sh. Sohibov, F. Shahobov singari maqomdon xonandalarga taʼlim bergan. 1931 yildan umrining oxirigacha Oʻzbekistan radiosida xizmat qildi. Ijro uslubi nafisligi, kuylarni aniq va erkin kuylashi, ayniqsa keng nafasi bilan ajralib turgan. D. H. Buxoro Shashmaqomi yoʻllaridan asosan savtlar (Qashqarchai Moʻgʻulchai Segoh, Savti Sarvinoz, Iroq, Moʻgul-chai Dugoh, Nasrulloyi, Qashqarcha, Ushshoq va b.)ni baland (katta) avjlar bilan kuylagan. Shu bois, xalq va sanʼat axli orasida "Avjlar ustasi", "Savtxon" deb nom chiqargan. 1937 yil Moskvada oʻtkazilgan Oʻzbek sanʼati dekadasining qatnashchisi. Uning repertuaridagi asarlar gramplastinkalarga, folk-lorshunos Ye. Romanovskaya tomonidan notaga yozib olingan (1935) va musiqa-shunoslar tomonidan oʻrganilgan.

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Atsetilsellyuloza** – sellyu-lozaning atsetat efiri. Oq amorf modda. A. olishda xom ashyo sifatida asosan paxta momigʻi, ayrim hollardagina sel-lyuloza ishlatiladi. Sellyuloza kata-lizatorlar ishtirokida sirka angidrid yoki atsetil xlorid bilan atsetillansa, tar-kibida bogʻlangan 62,4% sirka kislota qoldiqlari boʻlgan triatsetilsellyu-loza faqat ba’zi organik erituvchilar (sirka kislota, xloroform va metilen xlorid)da eriganligi uchun undan keng koʻlamda foydalanib boʻlmaydi. U deyarli nam tortmaydi. A. elektr izolyatsiya materiallari, sun’iy tola va yonmay-digan kinoplyonka olishda ishlatiladi. Triatsetilsellyulozaning 92 – 96% li sirka kislotadagi eritmasi katali-zator – sulfat kislota ishtirokida qisman gidrolizlansa, ikkilamchi A. hosil boʻladi. Uning tarkibida boglan-gan 52 – 57% sirka kislota boʻlib, bir qancha arzon erituvchilar (atseton, siklo-geksan, atseton bilan spirt aralashmasi, etilatsetat, butilatsetat va boshqalar)da eriydi. A. ishqorlar va mineral kislotalar ta’siriga beqarorroq, ammo nur ta’siriga chidamli, yonmaydi. Shuning uchun ham A. kinoplyonkalar, boʻyoq va plastmassalar ishlab chiqarishda yonuvchi nitrotsellyuloza oʻrnini tobora koʻp egallamoqda.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Istanbul universiteti aloqa fakulteti -** 1950-yilda Istanbul universiteti tarkibida Jurnalistika instituti nomi bilan tashkil etilgan fakultet. U Turkiyaning birinchi aloqa fakultetidir.

Istanbul jurnalistlar uyushmasi 1947-yilda Istanbul universiteti Senatiga jurnalistik taʼlim beruvchi oliy taʼlim muassasasining faoliyatini boshlashni soʻrab murojaat qilgan. Bundan ko‘zlangan maqsad — ilmiy asoslangan zamonaviy taʼlim muhiti orqali mamlakat hayotida muhim o‘rin tutadigan jurnalist kadrlarni tayyorlash boʻlgan. Shundan kelib chiqib, Jurnalistika institutining tashkil etilishiga asos solgan Jurnalistlar uyushmasi asoschisi Sedat Simavi maktub tayyorlab, Istanbul universiteti rektori faxriy professor Dr. Siddiq Sami Onarga yuboradi.

1975-1980-yillarda universitetning Iqtisodiyot fakulteti qoshidagi Jurnalistika va jamoatchilik bilan aloqalar instituti nomini olgan taʼlim muassasasiga 1980-yilda kasb-hunar bilim yurti maqomi berildi va (yana Iqtisodiyot fakulteti qoshida) Jurnalistika va jamoatchilik bilan aloqalar kollejiga aylantirildi. 1982-yilda Istanbul universiteti rektorligiga biriktirildi va Bosma matbuot kolleji nomini oldi. Kollej 1992-yilda Istanbul universitetining aloqa fakultetiga aylantirildi. 1992-1993-o‘quv yilida fakultetning birinchi dekani etib kollej direktori prof. Dr. Tayfun Akguner tayinlandi. Bugungi kunda u „Jurnalistika", „Jamoatchilik bilan aloqalar va reklama" hamda „Radio, Televideniye, Kino" yo‘nalishlarida bakalavriat, magistratura va doktoranturada taʼlim berishni davom ettirmoqda.

Manbalar
--------

1. ↑   İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi: Tarihçe
**Istaravshan sport majmuasi** yoki **Istaravshan Arena —** Tojikistonning Istaravshan shahridagi sport majmuasi.

Futbol stadionidan tashqari uning binolarida katta sport zali, tennis kortlari, bolalar futbol maydoni, jang sanʼati maydonlari va suzish havzasi mavjud.

2012-yilning 11-avgust kuni mehmonlarning „Energetik Dushanbe"ning kechgan goliga hakam tomonidan ruxsat berilgach, tartibsizlik yuzaga keldi. Oʻyinchilarni kiyinish xonalariga chekinishga majbur qilgan maydonga bostirib kirishdi. Maydon tozalangach, „Energetik Dushanbe" oʻyinni tark etdi.

Taʼmirlash va rekonstruksiya
----------------------------

Istaravshan tumaniga tashrifi chogʻida oʻsha paytdagi prezident Imomali Rahmon Istaravshan sport majmuasining ochilish marosimida ishtirok etdi.

Manbalar
--------

1. ↑  Andoza:Cytuj stronę
2. ↑  Istaravshan sport majmuasi at Soccerway
3. 1 2  „Rakhmon opened in Istaravshan a new production line "Obi zulol" » Avesta.Tj - information agency". *Avesta.Tj* (4-avgust 2011-yil). Qaraldi: 27-fevral 2017-yil.
4. ↑  „Divoký Tádžikistán. Stovky diváků vtrhly na trávník a hnaly se na hráče | iSport.cz". *Isport.blesk.cz*. Qaraldi: 27-fevral 2017-yil.
5. ↑  „President visits Istaravshan district | Tajikistan News ASIA-Plus". *News.tj* (4-avgust 2011-yil). Qaraldi: 27-fevral 2017-yil.

[*sayt ishlamaydi*]

Havolalar
---------

* Soccerway sahifasi
**Jeyson Rokko Entoni Spezza** (1983-yil 13 iyunda tug'ilgan) - Kanadaning sobiq professional xokkey markazi. Spezza 2002 yildan 2022-yilgacha Milliy xokkey ligasida (NHL) 19 martaba mavsumini o'ynagan va hozirda Toronto Maple Leafsning old ofisining bir qismidir.

U 15 yoshida Ontario xokkey ligasida (OHL) o'zining asosiy yosh karerasini boshlaganidan so'ng,Spezza Ottava senatorlari tomonidan 2001-yil NHLga kirish loyihasida ikkinchi o'rinni egalladi va Daniel Alfredsson ketganidan keyin ularning jamoa sardori sifatida xizmat qildi.NHL lokavti tufayli 2004-2005-yillarda Amerika Xokkey Ligasida (AHL) o'ynab,Binghamton Senatorlari bilan liganing eng yaxshi futbolchisi sifatida Les Kanningem mukofotini qo'lga kiritdi.2005-2006-yillarda Spezza 71 ta golli uzatma bilan Ottava Senatorlari franchayzing rekordini o'rnatdi,shu bilan birga o'zining NHL karerasidagi ikki marta birinchi marta 90 ball to'pladi.Keyinchalik u Dallas Stars va Toronto Maple Leafs klublarida o'ynagan.

Xalqaro miqyosda Spezza Kanadani uchta o'smirlar o'rtasidagi jahon chempionatida va ikkita jahon chempionatida himoya qildi.U 2000-yilda Jahon yoshlari safida debyut qilganida,Ueyn Gretski va Erik Lindrosdan keyin tarixda 16 yoshli uchinchi o'yinchi bo'ldi.