recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
„**Ming quyosh shu’lasi**" — (inglizcha: A Thousand Splendid Suns) — Xolid Husayniyning 2007-yilda nashr etilgan ikkinchi romani.

Syujet
------

Romanning asaosiy syujeti — ikki Afgʻon ayoli, yosh va goʻzal Laylo va nikohsiz tugʻilgan Mariam taqdiri haqida hikoya qiladi. „Ming quyosh shuʼlasi" asarida ikki xil olamda katta boʻlgan, ikki ayolning taqdiri aks ettirilgan. Ular har qanday vaziyatda ham bir-biriga suyanch boʻla olgan obrazlar.

Mariam — bu hayotga kelganidan to oʻlimiga qadar koʻplab qiyinchiliklarga, azob, ogʻriq va sinovlariga duchor boʻldi. U oʻzi ishongan, suyangan insonlariga oʻzining qaynoq mehrini bera oldi, ammo bunga javoban unga koʻplab zulmlarni qilishdi. U ona boʻlish baxtiga sazovor boʻla olmaydi, biroq u Layloga va uning farzandlariga onalik mehrini bera oldi. Ularning kelajagi uchun, yaxshi yashashi uchun u oʻzini oʻlimga duchor etdi. U oʻzini oʻlimga loyiq deb topdi, chunki u oʻzining turmush oʻrtogʻini oʻldirgan edi.

Laylo — ojiza va mushtipar bir ayol. Toʻgʻri, u ulgʻaygan oilasida qiyinchiliklarni kam koʻrgan, qalbi mehr- muhabbatga limmo-lim edi. Lekin, hayot uni ham koʻplab qiyinchiliklarga gʻarq qildi. U ham aldandi… Shunday paytda uning qoʻllaridan faqat Mariamgina tuta oldi. Ular barcha qiyinchiliklarga, azoblarga birgalikda bardosh berishdi.
„ Ming quyoshning shuʼlasi" bu- Maryam. U Layloning qalbini yorita oldi, uni zulmatdan qutqardi.
Undan tashqari asarda Afgʻon davlatidagi oʻzaro urushlar, davlat toʻntarishlari, ichki iqtisodiy tuzumlari ham aks ettirilgan. Va bularning barchasi xalqqa ziyon yetishiga sabab boʻlgan.

Romanning mukofotlari va muvaffaqiyati
--------------------------------------

Roman New York Times bestselleriga aylandi. Chiqarilishining birinchi haftasida u milliondan ortiq nusxada sotilgan.

|  |  |
| --- | --- |
| Kitoblar | *Kitobga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

Manbalar
--------

1. ↑  „Xolid Husayniyning Ming quyosh shuʼlasi asari haqida". *civil.uz*. Qaraldi: 6-avgust 2022-yil.
2. ↑  „Тысяча сияющих солнц". *briefly.ru*. Qaraldi: 6-avgust 2022-yil.
3. ↑  „A Thousand Splendid Suns by Hosseini, Khaled". *biblio.com*. Qaraldi: 6-avgust 2022-yil.
**Abu Bakr ash-Shofeʼiy** (arabcha:  — Abu Bakr Muhammad ibn Abdulloh ibn Ibrohim al-Bazzoz ash-Shofeʼiy al-Bag‘dodiy) — muhaddis va faqih.

Hayoti va faolyati
------------------

Dajla yaqinidagi Jabbul shaharchasida tug‘ilgan. „*Al-Bazzoz*" laqabini kiyim tijorati bilan shug‘ullangani uchun olgan. Abu Bakr ash-Shofeʼiy hadis o‘rganishni o‘n olti yoshida boshlagan. Misr, Damashq, al-Jazira kabi ilm markazlariga safar qilib, Abu Qiloba ar-Raqoshiy, Muhammad ibn Maslama, Horis ibn Abu Usoma, Ibn Abu-d-Dunyo, Abu Muslim al-Kajjiy, Abdulloh ibn Ahmad ibn Hanbal va boshqa mashhur ustozlardan taʼlim olgan. Keyinchalik Bag‘dodda qolib hadis rivoya­ti bilan mashg‘ul bo‘lgan. Buvayhiylar bu yerda sahobalarning fazilati haqida so‘z yuritishni taʼqiqlab, masjid eshiklariga ular haqida haqoratomuz yozuvlarni ostirganida Abu Bakr ash-Shofeʼiy bu taʼqiqlovga eʼtibor bermay, shahar masjidida sahobalarning fazilatiga doir suhbatlar o‘tkazgan va hadislar yozdirgan. Bu suhbatlarni undan ad-Doraqutniy, Ibn Shohiyn, Abu Abdulloh ibn Manda, Ibn Shozon al-Bag‘dodiy va Abu Ishoq al-Isfaroyiniy kabi olimlar tinglaganlar. Abu Bakr ash-Shofeʼiy o‘tkazgan imlo majlislarida shogirdlariga hadis rivoyat qilgan. Ad-Doraqutniy davr muhaddislari orasida undan ko‘ra ishonchli kimsa bo‘lmaganini zikr qilgan. Shamsuddin az-Zahabiy esa, uning hadisda hujjat bo‘lganini maʼlum qilgan. Ilmiy faoliyat barobarida tijorat bilan ham shug‘ullangani uchun turli shaharlarga safar qilgan. Abu Bakr ash-Shofeʼiy Bag‘dodda vafot etgan va Ahmad ibn Hanbal qabri yoniga dafn qilingan.

### Asarlari

* „Al-Favāid". Ustozlaridan oliy isnod bilan rivoyat qilingan hadislarni o‘z ichiga olgan asar.

* „Musnad Mӯsā al-Kāzim bin Jaʼfar bin Muhammad". Asarning qo‘lyozma nusxasi Suriyadagi „Dor al-kutub az-Zohiriyya" kutubxonasida saqlanmoqda.

Adabiyotlar
-----------

1. Al-Xatib. Tarӣx Bag‘dād. — Qohira: 1349/ 1931. V, 456-458;
2. Az-Zahabiy. Siyar. — Bayrut: 1401-1405/1981-1985. XVI, 39-44;
3. Az-Zahabiy. Duval al-islām. — Bayrut: 1405/1985. 196-197;
4. As-Suyutiy. Tabaqāt al-huffāz. — Bayrut: 1403/1983. 361;
5. Kahhola. Mu’jam al-muallifӣn. X, 194;
6. Selman Başaran. „Ebû Bekir eş-Şâfiî". TDV İA. — İstanbul: 1994. X, 112-113;
7. Brockelmann. GAL. Suppl. — Leiden: 1937-42. I, 274;
8. Sezgin. GAS. — Leiden: 1967-84. I, 191.

Manbalar
--------

1. ↑  *Ислом энциклопедияси* (oʻzbekcha,), 2020-yil. ISBN 978-9943-59-267-4.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Islom ensiklopediyasi (2020) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Alloh yozuvi | *Islom shaxsiyati haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Oʻrmon-tundra zonasi** — Shimoliy yarim sharning subarktika mintaqasidagi tabiiy zona, janubida moʻʼtadil mintaqaning oʻrmon zonasi bilan shim. dagi tundra zonasi orasida joylashgan. Yevrosiyo va Shimoliy Amerikaning shim. qismida kengligi 30– 50 km dan 300 – 400 km gacha boʻlgan hududlarni egallaydi. Hududining 25—30% daraxtzor va butazorlardan iborat. Iqlimi ancha keskin. Yanv.ning oʻrtacha temperaturasi — 10° dan —40° gacha, iyulniki 10° dan 14° gacha. Yogʻin miqdori 200–400 mm, lekin bu miqdor mumkin boʻlgan bugʻlanishdan yuqori, shuning uchun botqoqlik va koʻl koʻp. Gleylashgan podzol va torfligley, torflibotqoq tuproqlari yupqa, organik moddalari juda kam. Daryo vodiylaridagi siyrak oʻrmonlar yer bagʻirlab oʻsadi. Hududining katta qismidan bugʻuchilik uchun yaylov sifatida foydalaniladi, vodiy oʻtloqlaridan pichan oʻriladi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Rus qoʻshinlari tomonidan bosib olingandan keyin Dengil-tepa tepaligi Rus qoʻshinlari tomonidan bosib olingandan keyin Dengil-tepa tepaligi
**Axal shartnomasi** ― 1881-yil 21-sentabrda Rossiya imperiyasi bilan Forsiya oʻrtasida imzolangan shartnoma boʻlib, unga koʻra Turkmaniston Rossiya imperiyasi tasarrufiga oʻtgan.

Tarixi
------

XIX-asr oxiriga kelib Rossiya imperiyasi oʻz oldiga Oʻrta Osiyoga ingliz ekspansiyasining oldini olish vazifasini qoʻydi. Buning uchun Turkistonni bosib olish kerak edi. Bu holda Kaspiy dengizining deyarli butun havzasi Rossiya nazorati ostida boʻlar edi. Axaltekin ekspeditsiyasi va general Skobelev Gok-Tepani egallab olgandan soʻng, Fors hukmdori Nosiriddinshoh oʻzining tashqi ishlar vaziri Mirza Saidxon Ansoriyni Ivan Zinovyev bilan uchrashib Markaziy Osiyoda Rossiya va Fors oʻrtasidagi munosabatlarni tartibga solish uchun yubordi.

Bu shartnomaga koʻra, Forsiya Oʻrta Osiyoga taʼsirini yoʻqotib, Turkiston va Movarounnahrga daʼvo qilishdan toʻxtadi. Bu shartnomaga koʻra, 1884-yildan Marv, Saraxs, Ashxobod va uning atrofidagi tumanlar Rossiya nazoratiga oʻtdi. Shuningdek, ushbu shartnoma Atrek daryosini Rossiya va Fors oʻrtasidagi yangi chegara sifatida belgiladi. Rossiya imperiyasiga qoʻshilgandan keyin Turkmaniston hududlari Zakaspiy mintaqasi deb ataldi.

Manbalar
--------

1. ↑  Chahryar Adle*. History of Civilizations of Central Asia: Towards the contemporary period : from the mid-nineteenth to the end of the twentieth century*. UNESCO, 2005-01-01. ISBN 978-92-3-103985-0.
2. ↑   Boevaya letopis russkogo flota. Voennoe izdatelstvo ministerstva voorujennix sil SSSR, 1948, S. 260, 492

Adabiyotlar
-----------

* Axal-tekinskie ekspeditsii // Voennaya ensiklopediya : [v 18 t.] / pod red. V. F. Novitskogo … [i dr.]. — SPb. ; [M.] : Tip. t-va I. D. Sitina, 1911—1915.

Yana qarang
-----------

* Tehron shartnomasi (1881)
**Avuarlar** (frans. avoir – mulk) – 1) bankning toʻlovlar toʻlanadigan va majburiyatlar qoplanadigan mablagʻlari (chek, veksel, pul oʻtkazmalari, akkre-ditivlar, qimmatbaho qogʻozlar, oltin, chet el valyutasidagi pul vositalari); 2) banklarning xorijiy mamlakat banklarida saqlanayotgan chet el valyutasidagi mablagʻlari. Bunday mablagʻlar odatda xorijiy A. deb ataladi va mablagʻ joy-lashtirilgan mamlakat yurisdiksiyasiga boʻysunadi; 3) xususiy shaxs va tashkilotlarning banklardagi omonatlari.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Oʻrmon xoʻjaligi instituti** — oʻrmonchilik sohasidagi yirik ilmiy markaz. Toshkentsh.da joylashgan. Dastlab 1932-yilda Oʻzbekiston, Tojikiston, Turkmanistondagi oʻrmon tajriba stansiyalari va tayanch punktlarini oʻz tarkibiga olgan Oʻrta Osiyo oʻrmonchilik markaziy tajriba styasi sifatida tashkil topgan. 1934-yildan Oʻzbekiston fan qoʻmitasi agrooʻrmon melioratsiyasi va oʻrmon xoʻjaligi sektori, 1940-yildan Oʻzbekiston agrooʻrmon melioratsiyasi va oʻrmon xoʻjaligi ilmiy tekshirish instituti, 1948-yildan Oʻrta Osiyo oʻrmon xoʻjaligi ilmiy tekshirish instituti, 1992-yildan hozirgi nomda. institut tarkibida (2005): 3 ta ilmiy boʻlim, 8 ta sektor va 2 ta guruh, laboratoriya, patent, ilmiytexnik maʼlumotlar boʻlimi va ilmiy kutubxona mavjud. 4 ta (Chatqol, Qoʻqon, Qoraqum, Mirzachoʻl) tajriba stansiyalari, Buxoro tayanch punkti hamda "Oʻrmonmash" kichik korxonasi, tajriba — ishlab chiqarish xoʻjaligi va tajriba oʻrmon uchastkasi bor. Institutda oʻrmonmeliorativ usullar bilan choʻl yaylovlari samaradorligini oshirish; qumli choʻllarda oʻsimlik (juzgʻun) urugʻi ekadigan mashinalar yaratish; sellar vujudga keladigan manbalarda oʻrmonzorlar barpo etish; xandon pistaning sanoat plantatsiyalarini yaratish; imoratbop teraklarning sanoat plantatsiyalarini yaratish texnologiyasini ishlab chiqish; oʻsimliklarning genetik resurslarini oʻrganish va respublika florasini saqlash, boyitish, ulardan foydalanish; oʻrmon xoʻjaligi uchun mashinalar sistemasini ishlab chiqish va boshqalar yoʻnalishlarda ilmiy tadqiqotlar olib boriladi. Institutda togʻ oʻrmon melioratsiyasi sohasida eroziya va selga qarshi oʻrmon ihotazorlari barpo etish nazariyasi va amaliyoti ishlab chiqildi, togʻ qiyaliklarida lalmi bogʻlar barpo etish, togʻ oʻrmonlarining mahsuldorligini oshirish va qayta tiklash usullari yaratildi. Eroziyaga yoʻl qoʻymaydigan daraxtbutalar turxilini yetishtirish, oʻrmon urugʻchiligi, oʻrmon daraxtlari seleksiyasi, choʻllarni oʻrmonmeliorativ usullari bilan oʻzlashtirish, koʻchma qumlarni mustahkamlash va oʻrmon barpo etish, choʻl oʻrmonlarida xoʻjalik qumlarini mustahkamlash va oʻrmonlar barpo etish, choʻl oʻrmonlarida xoʻjalik ishlari olib borish, choʻl maydonlarida yailov ihotazorlari va meliorativ ozuqalari barpo etish agrotexnikasi, oʻrmon daraxtlarini zararkunanda va kasalliklardan himoya qilishning zamonaviy usullari ishlab chiqildi. Yongʻoq va pistaning sanoat plantatsiyalarini barpo etish maqsadida qimmatli nav va shakllarni yaratish, qora saksovul va archaning oʻrmonurugʻchilik plantatsiyalarini barpo etish va boshqalar ishlar amalga oshirildi. Mexanizatsiya boʻlimida oʻrmon xoʻjaligida qoʻllaniladigan 20 ga yaqin mashinalar yaratildi. institut faoliyati professorlar V.L.Drobov, V.M.Savich, F.K. Kocherga, V.M.Rovskiy, G.P.Ozolin, M.B. Doshchanov, A.A. Xonazarov, A. K. Qayimov va boshqalar olimlarning nomlari bilan bogʻliq. 2005-yilda institut bazasida Respublika manzarali bogʻdorchilik va oʻrmon xoʻjaligi ilmiy — ishlab chiqarish Markazi tashkil etildi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
Buxoroning X asr boshlarida bunyod etilgan qadimiy o‘quv
dargohlaridan biri, Al-Jadid (yoki al-Hadid) guzarida joylashgan bo‘lgan. Ushbu madrasa haqida Abdukarim as-Sam’oniy yozib qoldirgan.

Tarixi
------

Ahmad ibn Muhammad Buxoriy mazkur shaxs haqida: "Shaharning g‘arb tomonidagi nurga to‘la ostona, Alloh rahmat qilsin, olam shayxi, zohid, haqqa yetishgan imom Abu Bakr Muhammad ibn al-Fazl ibn Jaʼfar al-Buxoriynikidir. U muhaddis va mujtahid, din va dunyodan to‘liq xabardor edi. Ilmi tufayli Buxoroda Muhammad dinidan boshqa mazhab qolmadi. Taqvodor va zohidligiga qaramay, ilm o‘rgatish, shariatni targ‘ib qilishni ko‘proq yaxshi ko‘rardi. Aytishlaricha, ulug‘lardan biri uni tushida ko‘rib: „Alloh senga qanday marhamat ko‘rsatdi?" — deb so‘rabdi. U: „Barcha zoru iltijolarimni bor bisotim dirhamlari bilan taroziga tortishganida iltijolarim og‘irroq chiqdi. Shu sababli najot topdim", — deb javob berdi. Uning 400 ming g‘itrifiy boyligi borligi el orasida mashhur edi. U hijriy 325-yili (936 – 937) vafot etgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Buxoro taʼlim tizimi tarixi. Abdusattor Jumanazar. Toshkent: Akademnashr, 2017. — B. 173.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Madrasa haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Oʻrmonovchilik xoʻjaligi** — oʻrmondan ovchilik maqsadlarida foydalanadigan xoʻjalik. Oʻrmondagi yovvoyi hayvonlarni saqlab qolish, ularni koʻpaytirish bilan ham shugʻullanadi. Oʻrmondan ovchilik maqsadlarida foydalanish tartibi Oʻzbekiston Respublikasining "Oʻrmon toʻgʻrisida"gi qonuni (1999-yil 15-aprel) bilan tartibga solinadi (28-modda). Oʻrmondan foydalanish va oʻrmon xoʻjaligining turli tadbirlari yovvoyi hayvonlarning hayot kechirishi uchun kerak boʻlgan qulay sharoitni saqlashni hisobga olgan holda amalga oshirilishi lozim. Shu bilan bir qatorda oʻrmondagi hayvonlar soni oʻrmonzorlar uchun mos keladigan zichlikka amal qilingan hodda, yaʼni hayvonlar oʻrmon va qishloq xoʻjaligiga zarar yetkazmaydigan miqdorda boʻlishi kerak. Oʻrmonlar ovchilik xoʻjaliklariga birkitilib qoʻyilishi mumkin, shuningdek, ularga oʻrmon xoʻjaligini olib borish vazifasini ham yuklatiladi. Hamma oʻrmonlarda (qoʻriqxonalardan tashqari) ovchilik maydonlari (10 yildan kam boʻlmagan muddatga) ajratilishi mumkin. Hozirgi Oʻzbekistonda 5 ta davlat oʻrmonovchilik va ovchilik xoʻjaliklari boʻlib, bu xoʻjaliklarga 2,5 mln.ga yer ajratilgan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Avtotebranishlar** – biror ti-zimda tashqi ta’sir ishtirokisiz yuzaga keladigan soʻnmas tebranishlar. Bunda te-branishlar amplitudasi va davri shu ti-zimning oʻz xususiyatlari bilan aniqlanadi. A. shu xususiyati bilan amplitudasi va dav-ri tashqi ta’sirga bogʻliq boʻlgan majbu-riy tebranishlardan farq qiladi. A. vu-judga keladigan tizimlar avtotebranma tizimlar deyiladi. Koʻpchilik hollarda avtotebranma tizimlar 3 asosiy ele-ment: tebranma tizim, tebranishlarni soʻndirmaslik uchun energiya manbai va manbadan tebranma tizimga energiya uza-tilishini boshqaruvchi qurilmadan tash-kil topadi. Mas, soatlarda bu 3 element – mayatnik, siqilgan spiral prujina va ankerli mexanizmdir. A.ga spiral prujina energiyasi yoki koʻtarilgan yuk energiyasi hisobiga ishlaydigan soatlar mayatnigining tebranishi, lampali gene-ratordagi elektr toki tebranishlari va boshqa misol boʻla oladi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Oʻrmon fondi** — mamlakat hududidagi jami oʻrmonlar majmui. Oʻzbekistonda oʻrmonlar davlat mulki — umummilliy boylik boʻlib, davlat tomonidan qoʻriqlanadi va yagona davlat Oʻrmon fondi deb ataladi. Davlat Oʻrmon fondi davlat ahamiyatiga ega boʻlgan (davlat oʻrmon xoʻjaligi organlari qaramogʻidagi oʻrmonlar) hamda boshqa idoralar va yuridik shaxslar foydalanadigan oʻrmonlarga boʻlinadi. Qishloq xoʻjaligi uchun moʻljallangan yerlardagi daraxtlar va toʻptoʻp daraxtlar, ekinzorlarning ihota daraxtzorlari, shuningdek, boshqa daraxtzorlar va butalar; temir yoʻl, avtomobil yoʻllari, kanallar va boshqalar suv obʼyektlarining ajratilgan mintaqalaridagi ihota daraxtzorlari; shaharlar va boshqalar aholi punktlaridagi toʻptoʻp daraxtlar, shuningdek, koʻkalamzorlashtirish uchun ekilgan oʻsimliklar; tomorqalardagi va bogʻ uchastkalaridagi daraxtlar hamda toʻptoʻp daraxtlar davlat Oʻrmon fondi tarkibiga kirmaydi. Oʻrmon bilan qoplangan yerlar, shuningdek, oʻrmon bilan qoplanmagan, ammo oʻrmon xoʻjaligi ehtiyojlari uchun berilgan yerlar Oʻrmon fondi yerlari deb ataladi. Oʻzbekistonda Oʻrmon fondi togʻ oʻrmonlari (togʻlar qiyaliklaridagi archazorlar, pistazorlar, yongʻoqzorlar va boshqalardan tashkil topgan oʻrmonlar), qumli choʻl oʻrmonlari (saksovul, qandim, cherkez va boshqalar oʻsadigan hamda qorakoʻlchilikda yaylov sifatida foydalaniladigan choʻllar), toʻqay oʻrmonl a r i (daryo yoqalarida, daryo orollarida oʻsadigan turangʻil, jiyda, yulgʻun, chingil, shumtol va boshqalar daraxtzorlar va butazorlar)dan tashkil topgan. Oʻzbekistonda Oʻrmon fondi umumiy yer maydoni 8544,1 ming ga yoki respublika umumiy yer maydonining 20% ni tashkil qiladi (2004). Oʻrmon bilan qoplangan maydonlar (ming ga) — 2391,4 shu jumladan, sunʼiy oʻrmonlar 207,1, yosh oʻrmonzorlar 152,9; siyrak oʻrmonlar — 247,8; daraxtsiz, ochiq maydonlar — 285,3. Oʻrmonlarning xalq xoʻjaligidagi ahamiyatini hisobga olgan holda Oʻzbekistondagi barcha oʻrmonlar 1guruh oʻrmonlariga kiritilgan (2001). Oʻrmon fondi da alohida qimmatga ega boʻlgan oʻrmon mavzelari (ming ga) — 86,7; davlat qoʻriqxona oʻrmonlari — 226,8; davlat milliy tabiat bogʻlari oʻrmonlari — 24,1; ilmiy va tarixiy ahamiyatga ega boʻlgan oʻrmonlar — 12,4; eroziya himoya oʻrmonlari — 1135,1. Oʻrmon fondi yerlari togʻ zonasida 1200,9 mingga ni, qumli choʻllar zonasida 7190,8 ming ga ni, daryo boʻyidagi toʻqayzorlarda 88,8 ming ga ni, vodiylarda 52,2 ming ga ni tashkil etadi. Oʻrmon fondi asosan, choʻl (83,3%) va togʻ (15,7%) zonalarida joylashgan. Respublika Oʻrmon fondining eng katta maydoni Qoraqalpogʻistonda (54,8%), umumiy maydonining 20,8% esa Navoiy viloyatida joylashgan.

Abdushukur Xonazarov.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diy** (arabcha: أبو حفص حكيم بن أحواس صغدي — Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diy (IX asr) ) — musiqashunos va shoir.

Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diy IX asrda yashagan mashhur musiqashunos va shoir. Samarqandning "So‘g‘diyon" dahasida tavallud topgan. Arab aruz vaznida birinchi marta forscha she’r aytgan. "Lug‘atnoma"da Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diyning quyidagi bayti keltirilgan: 

```
Ohuyi kuhi dar dasht chiguna davado, 
U nadorad yor, be yor chiguna ravado.
```

Mazmuni:

```
Tog‘ ohusi dashtda nimaga chopib yuribdi? 
Uning yori yo‘q-ku, yorsiz qanday yuribdi?
```

Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diy musiqa san’atida ham nihoyatda mohir bo‘lgan. Abu Nasr Forobiy o‘z kitobida Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diyning "shohrud" nomli musiqa asbobini ixtiro qilgani haqida yozadi. Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diydan keyin bu asbobdan hech kim foydalana olmagan.

Manbalar
--------

1. ↑  Oʻrta asr sharq allomalari va mutafakkirlarining tarixiy-falsafiy merosi ensiklopediyasi. — Samarqand. Imom Buxoriy xalqaro markazi, 2016. — B. 622.

Adabiyotlar
-----------

* Mahdiy Sitoyashgar. Nom noma musiqiy Iron. – B. 44
* I.Abdullayev, H.Hikmatullayev. Samarqandlik olimlar. – B. 12.

  

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada O‘rta asr Sharq allomalari ensiklopediyasi maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Alloh yozuvi | *Islom shaxsiyati haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Oʻrmon Polvon Nabi oqosoqol oʻgʻli** — (1876—1924) — buxorolik mashhur polvon va qoʻrboshi. Oʻrmon Polvon qoʻrboshi Turkistondagi milliy ozodlik harakatining faol ishtirokchisi.

Qoʻrboshilik faoliyati
----------------------

Oʻrmon Polvon 1876-yilda Shofirkon tumani Denov kentidagi Mahallayi Bolo qishlogʻida tavallud topgan. XX asr boshlarida Oʻrmon Polvon Shofirkon tumanidagi Denov kenti amlokdorlari (oqsoqoli) boʻlgan. 1920-yil Buxoroni qizil armiya egallaganidan soʻng, gʻijduvonlik Mulla Abdulqahhor rahbarligida qoʻrboshilik faoliyatini olib borgan. Buxorodagi 20 ta qoʻrboshidan Oʻrmon Polvon ajralib turgan. U faolyati davomida 1920—1924-yillarda oʻz yigitlari bilan birgalikda Shofirkon, Gʻijduvon, Vobkent, Konimex, Nurota va boshqa tumanlarda qizil armiyaga qarshi kurash olib borgan. Oʻrmon polvon bilan Buxorodagi boshqa bir mashhur qoʻrboshi va polvon Hamro Polvon oʻrtasida doʻstona munosabatlar oʻrnatigan. Hamro Polvon ham Buxoroda qoʻrboshilik faoliyatini olib borib, sovet hukumatiga qarshi kurash olib borgan. Oʻrmon Polvon toʻrt yillik kurashlardan soʻng, 1924-yil 10-yanvarda oʻzining 17 nafar yigiti bilan Xoja Orifda qizil askarlarga taslim boʻlishgan. Oʻrmon Polvon dastlab Vobkentga qamoqqa tashlangan va soʻngra 1924-yilning oʻzida qizil askarlar tomonidan 48 yoshida otib tashlangan. Taniqli yozuvchi Sadriddin Ayniyning „Qullar" romani, „Esdaliklar" asari hamda Abdurazzoq Qoʻshshayevning „Oʻrmon Polvon" (2005) hujjatli qissasida Oʻrmon Polvon faoliyati yoritilgan. Oʻrmon Polvon faoliyati davomida Turkiston milliy ozodligi uchun faol kurash olib boradi. U faoliyati davomida sovet rejimiga qarshi kurash olib bordi. 1924-yil 48 yoshida Oʻrmon Polvon otib tashlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  Rajabov Q (2022). *Turkiston qoʻrboshilari "Oʻzbekiston tarixi" jurnali*.
2. ↑  Rajabov Q*. Turkiston qoʻrboshilari*. Toshkent: „Fan", 2022 — 400 bet.
**Abu Bakr al-Juzjoniy** (arabcha:  — Abu Bakr Ahmad ibn Ishoq al-Juzjoniy al-Bag‘dodiy) — hanafiy faqihi va mutakallim.

Hayoti haqida ko‘p maʼlumot bo‘lmasa-da, nisbasiga ko‘ra Juzjonda tug‘ilganini taxmin qilish mumkin. Abu Hanifaning yetuk shogirdi Imom Muhammad ibn Hasandan taʼlim olgan Abu Sulaymon al-Juzjoniydan Bag‘dodda tahsil olgani sababli, *al-Bag‘dodiy* nisbasi bilan ham atalgani haqida maʼlumotlar bor.

Somoniylar hukmdori Nasr ibn Ahmad davrida (864-892-yillar) Turkistonda bo‘lib o‘tgan jangda vafot etgan. Abu Nasr al-­Iyoziy va Abu Mansur al-Moturidiylar Abu Bakr al-Juzjoniyning eng mashhur shogirdlaridan hisoblanadi. Islomiy ilmlarda yuksak mavqega erishgani eʼti­rof etilgan Abu Bakr al-Juzjoniyning fiqh va kalom ilmlarida vuquf sohibi bo‘lgani naql qilinadi.

Asarlari
--------

Manbalarda Abu Bakr al-Juzjoniyning ko‘plab asarlar yozgani aytilsa-da, ulardan uchtasining nomi zikr qilingan, xolos:

* „Al-Farq va-t-tamyӣz";
* „Kitāb at-tavhӣd";
* „Kitāb at-tavba".

Adabiyotlar
-----------

1. An-Nasafiy. Tabsira al-adilla. — Damashq: 1990. I, 356-357;
2. At-Tamimiy. At-Tabaqāt as-saniyya. I, 277-278;
3. Al-Qurashiy. Al-Javāhir al-muziyya. I, 144;
4. Al-Lakhnaviy. Al-Favāid al-bahiyya. 14, 23;
5. Metin Yurdagür. „Cûzcânî, Ebû Bekir". TDV İA. — İstanbul: 1993. VIII, 97.

Manbalar
--------

1. ↑  *Ислом энциклопедияси* (oʻzbekcha,), 2020-yil. ISBN 978-9943-59-267-4.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Islom ensiklopediyasi (2020) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Alloh yozuvi | *Islom shaxsiyati haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Abu Dulaf Misʼar Ibn Muhalhil al-Xazrajiy Yanbuiy** (10-asr) — sayyoh, geograf va shoir. Asli Madina shahriga tobe xazraj qabilasidan. 10-asrning 1-choragida Buxoroga kelgan. 914 — 942 yillarda Somoniylar amiri Nasr ibn Ahmad saroyida xizmat qilgan. U 942 yilda Buxoroga kelgan Xitoy elchilariga hamroh boʻlib Sharqiy Turkiston, Tibet va Xitoyga borgan, shuningdek Eron va Hindistonga ham sayohat qilgan. Yettisuvda qarluqlarning yogʻochdan qurilgan ibodatxonasi borligini va uning devorlariga chizilgan oʻtmish podsholarining rasmlarini koʻrganligini yozgan. Uning tarixiy geogr.ga oid „Risolat ulavval" („Birinchi risola") va „Risolat ul-uxro" („Ikkinchi risola") asarlari borligi maʼlum. Bular Movarounnahr, Xitoy va Hindistonning tarixiy geografiyasiga oid tarixiy manba sifatida muhim ahamiyatga ega.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Rezervat** (lotincha: rezervatus — saqlangan) — oʻz tartibiga koʻra, buyurtma qoʻriqxonaga yaqin boʻlgan, muhofaza qilinadigan tabiiy hudud. R.da tabiiy kompleks elementlardan biri muhofaza qilinadigan asosiy obyekt boʻladi. R.da ovlanadigan sut emizuvchilar, qushlar yoki baliklar, hayvonlar yoki oʻsimliklarning noyob turlari muhofaza qilinishi mumkin. R.da koʻpaygan hayvonlar va oʻsimliklar boshqa hududlarga tabiiy yoʻl bilan tarqaladi yoki ular iqlimlashtiriladi va introduksiya qilinadi. Zamonaviy ilmiy adabiyotlarda R. termini, asosan, chet ellardagi muhofaza qilinadigan hududlarga nisbatan qoʻllanadi. Baʼzi qoʻriqxona va buyurtma qoʻriqxonalar ham R. deyiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Reznatron** [rezonator va ing. (elec)tron — (elek)tron] — kuchli tebranishlarni kuchaytirish va generatsiyalash (hosil qilish) uchun moʻljallangan elektron lampa (tetrod). R.da elektrodlar kirish va chiqishdagi tebranma tizimlarni hosil qiluvchi rezonatorlarning bir qismi hisoblanadi. Bir uchi ochiq, ikkinchi uchi qisqa tutashtirilgan 2 koaksial sim boʻlagi rezonator vazifasini oʻtaydi. Bu simlarning uzunligini oʻzgartirish bilan R.ning xususiy chastotasi oʻzgartiriladi. R. bilan tebranishlar detsimetrli diapazonda uzluksiz rejimda 85 kVt gacha, impulsli (uzlukli) rejimda bir necha yuz kVt gacha kuchaytiriladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Rezinatexnika sanoati** - neft kimyosi sanoati tarmogʻi. Tarmoq korxonalarida sintetik va tabiiy kauchuk asosida turli rezina buyumlari tayyorlanadi. Asosiy mahsulotlari: avtomobil, mototsikl, traktor, velosiped va boshqa mashinalarga shinalar, rezina qoʻlpoqlar, transportyorlar, tashish lentalari, uzatma tasmalar, mashinalar va turli mexanizmlar uchun quyma va noquyma detallar, issiqlik va elektr izolyasiyasi materiallari va boshqa Bundan tashqari, Rezinatexnika sanoatis. korxonalarida avtomobillar va qishloq xoʻjaligi mashinalari shinalari tiklanadi, rezinali poyabzallar, rezina aralash gazmollar, sanitariya va gigiyena anjomlari, sport buyumlari, oʻyinchoklar va boshqa ishlab chiqariladi. Rezinatexnika sanoatis. mahsulotlari mashinasozlik, kimyo, kumir, metallurgiya va boshqa sanoat tarmoklarida, transport va harbiy texnikada qoʻllaniladi.

Oʻzbekistonda bu tarmoqning ilk korxonasi Toshkent rezinatexnika mahsulotlari zdi 1944-yilda ishga tushirildi va toʻla quvvat bilan ishlay boshladi. Ilgari, asosan, rezina mahsulotlari i.ch.ga ixtisoslashgan "Oʻzbekrezinatexnika" birlashmasi (1975) 1987-yildan xalq isteʼmoli tovarlari i.ch.ga oʻtdi.

Oʻzbekiston Respublikasi mustaqillikka erishgandan soʻng, Rezinatexnika sanoatis. korxonalari qayta jihozlanib, mashinasozlik korxonalariga butlovchi qismlar i.ch.ga yoʻnaltirildi. 1992-yildan "Oʻzbekrezinatexnika" birlashmasida yengil avtomobil shinalarini tayyorlash oʻzlashtirildi. 1996-yilda yiliga yengil avtomobil uchun 1,5 mln. dona, yuk avtomobillari uchun 200 ming dona shina ishlab chiqariladigan quvvatlar ishga tushirildi.

Bundan tashqari, "Oʻzbekrezinatexnika" birlashmasi va kimyo sanoatining boshqa korxonalarida (Samarqand kimyo zdi) kalishlar i.ch. 10 mln.dan juftga yetkaziladi (1995). Shuningdek, bu tarmoq korxonalari respublika avtomobil sanoati uchun turli xildagi rezinatexnika mahsulotlari ishlab chikaradi.

Risqivoy Yoqubov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**"Arslon va sher"** — Odessa Shahar bogʻida oʻrnatilgan Arslon va sher figuralaridan iborat misdan yasalgan haykaltaroshlik guruhi.

Paydo boʻlish tarixi
--------------------

Haykaltaroshlik guruhini yosh fransuz haykaltaroshi Auguste Cahen (fransuzcha: *Auguste-Nicolas Caïn*) yasagan va uni boy odessaliklardan biri sotib olgan. Uni Fransiya bulvarida joylashgan dala hovlisiga oʻrnatgan va u yerda asosiy kirishni „qoʻriqlab turgan". Odessada Sovet hokimiyati oʻrnatilgandan soʻng, dala hovli va u bilan birga haykaltaroshlik guruhi ham milliylashtirildi. 1920-yillarning oʻrtalarida shahar meʼmorlari M. V. Zamechek va M. F. Bezchastnov shahar hokimiyatiga shahar maydonlari va bogʻlarini sobiq savdogar-aristokratik elita vakillaridan tortib olingan haykallar bilan bezashni taklif qildi. „Arslon va sher" kompozitsiyasi 1927-yilda shahar bogʻida oʻrnatildi.

Hozirgi holat
-------------

Maʼlumki, haykallar 1927-yilda shahar bogʻiga oʻrnatilganidan boshlab to XXI asr boshlariga qadar hech qachon restavratsiya qilinmagan. Haykallarda teshiklar (shu jumladan oʻq izidan) va yoriqlar paydo boʻldi, deformatsiyalar yuz berdi, haykallarning tanasi mis va loy oksidlarining qalin qatlami bilan qoplangan edi. Restavratsiya uchun tosh poydevorlar kerak edi. 2006-yilda ikkala haykal Kiyev konservatsiya va restavratisya korporatsiyasining ustaxonalarida olti oy davomida qayta tiklandi va 2007-yilda oʻz oʻrniga qaytdi. Qayta tiklash jarayonida umumiy ogʻirligi bir yarim tonnaga teng boʻlgan ikkala haykal juda murakkab texnologiyaga muvofiq quyilganligi aniqlandi, chunki ular deyarli sof misdan qilingan — ularning tozaligi 99,7 %ni tashkil qiladi. Qayta tiklash qiymati 200 000 Grivnadan ortiqni tashkil qilgan.

Yana qarang
-----------

* Bolalar va qurbaqa

Manbalar
--------

1. ↑  „Безчастнов Михаил Федорович" (ru).  Сайт «Я-одессит!». 1-noyabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 27-sentabr 2012-yil.
2. ↑  „В столицу на реставрацию привезли уникальные скульптуры львов" (ru).  Киев2000. 1-noyabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-sentabr 2012-yil.
3. ↑  „Начинается реставрация памятника Дюку и скульптурной группы Лаокоон" (ru).  Официальный сайт орода Одесса. 19-aprel 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-sentabr 2012-yil.

Havolalar
---------
TOLMEN (Tolman) Eduard Cheys (1886—1959) — amerikalik psixolog, neobixeviorizm nazariyotchisi. Bixeviorizm, geshtaloʻppsixologiya va freydizm gʻoyalarini birlashtirib, yangi ilmiy tizimni ishlab chiqqan. Bixeviorizm asoschisi J. Uotsonning gʻoyasiga qaramaqarshi oʻlaroq, u hayvonlarning ham, insonlarning ham xulqi "stimul — reaksiya" tipidagi birliklardan iborat tuzilishga emas, balki yaxlit xattiharakatlar tizimiga ega, deb hisoblaydi. Ushbu tizim oʻz ichiga motiv, maqsad, ashyolar xususiyatlari va ularning tuzilmaviy munosabatlarini farqlash, faraz ishlab chiqish va uni tekshirish kabilarni qamrab oladi. T. mazkur ichki ruhiy holatlarni "oraliq oʻzgaruvchanlik" tushunchasiga birlashtirgan. Ijobiy oʻzgaruvchan reaksiYalarni T. psixologik emas, balki jismoniy reaksiyalar deb baholaydi. Asosiy asari "Hayvonlar va odamlarda maqsadga yoʻnaltirilgan xattiharakat" (1932).

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Yurmala** — Latviyadagi shahar. 1959-yil noyabrda Kemeri va Sloka shahrilari hamda Riga shahrining Yurmala tumanidan tashkil etilgan. Riga qoʻltigʻining jan. sohili va Liyelupe daryosi oraligʻida joylashgan. Tarkibiga Liyelupe, Buldure, Dzintari, Mayori, Dubulti aholi punktlari ham kiradi. Aholisi 57,3 ming kishi (2016). Iklimiy kurort (Riga sohili, Kemeri balneologik va balchiq kurorti bor). Sellyulozaqogʻoz, sport qayiqlari, torf, sement va taxta tilish zdlari, badiiy toʻqimachilik va galanteriya, "Texnoinform" fabriklari ishlab turibdi. Tarix va badiiyot muzeylari, latish shoiri Ya.Raynis muzeydala hovlisi bor.

Manbalar
--------

1. ↑  *«Latvijas iedzīvotāju skaits pašvaldībās pagastu dalījumā»* (PDF), 2016-10-20da asl nusxadan (PDF) arxivlandi, qaraldi: 2016-07-14
2. ↑  "Yurmala" *OʻzME*. Yu-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Kim Chae-won** (2000-yil 1-avgustda tugʻilgan), **Chaewon** nomi bilan tanilgan, janubiy koreyalik qoʻshiqchi. U Janubiy Koreyadagi „Le Sserafim" qizlar guruhining sardori. U, shuningdek, 2018-yilda „Produce 48" tanlovi tomonidan yaratilgan „Iz\*One" qizlar guruhining sobiq aʼzosi.

Faoliyati
---------

2018-yilda Kim Janubiy Koreyada "Mnet"ning "Produce 48" tanlovida ishtirok etgan, u „Woollim Entertainment" kompaniyasining Kwon Eun-bi stajyori va „Rocket Punch" guruhidan Su-yun va So-hee bilan birga namoyish etilgan. Tanlovga qoʻshilishdan oldin Kim 11 oy davomida „Woollim Entertainment" ostida mashgʻulot oʻtkazgan. U 238 192 ovoz toʻplagan holda 10-oʻrinni egallab, Kwon Eun-bi bilan „Iz\*One" guruhida debyut qilish imkonini bergan. Kim 2018-yil 29-oktyabrda birinchi „Rang\*Iz" mini-albomi „La Vie en Rose" treki bilan „Iz\*one" aʼzosi sifatida rasman debyut qilgan.

2020-yilda Kim birinchi marta „Oneiric Diary" mini-albomida „With\*One" trekini bastalagani uchun mukofotlangan. U, shuningdek, „Iz\*One"ning yakuniy mini-albomi „One-reeler / Act IV" uchun „Slow Journey" qoʻshigʻi soʻzlarni yozishga hissa qoʻshgan.

2022-yil 14-martda „Source Music" kompaniyasi Kim sobiq „Iz\*One" aʼzosi Sakura Miyavaki bilan birga kompaniya bilan eksklyuziv shartnomalar imzolagani va yangi „Le Sserafim" qizlar guruhida debyuti tasdiqlanganini eʼlon qilgan. U 7-aprelda guruhning toʻrtinchi aʼzosi va sardori sifatida maʼlum boʻlgan. Kim „Le Sserafim" aʼzosi sifatida debyutini 2022-yil 2-mayda oʻzining „Fearless" mini-albomi bilan oʻtkazgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „[단독 "국민 픽" 아이즈원, 10월 29일 데뷔 확정...본격 韓日 걸그룹"] (ko). *News1* (4-sentabr 2018-yil). Qaraldi: 9-sentabr 2018-yil.
2. ↑  „'日 데뷔' 아이즈원, 오리콘 차트 1위" (ko). *Sporbiz* (9-fevral 2019-yil). Qaraldi: 13-oktabr 2021-yil.
3. ↑  *Jo.* „'아이즈원→하이브 합류' 김채원 "울림, 보살펴줘 감사"" (ko). *Xports News* (15-mart 2022-yil). Qaraldi: 17-mart 2022-yil.
4. ↑  *Hwang.* „[단독 '사쿠라·김채원' 하이브 첫 걸그룹, 5월 데뷔 확정"] (ko). *Daum* (21-mart 2022-yil). Qaraldi: 22-mart 2022-yil.
5. ↑  *Oh.* „르세라핌, 리더 김채원 공개…시크+도도 '똑단발' 변신" (ko).  Star News (7-aprel 2022-yil). 8-aprel 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 7-aprel 2022-yil.
**Kvaisi** yoki **Kvaisa** ( gruzincha: *კვაისი*  [kʼvɑisi], Ossetian [ˈkʼʷäjsä] ) — Gruziyaning Oni munitsipalitetida joylashgan shahar tipidagi aholi punkti. Gruziyaning rasmiy bo'linmasiga ko'ra, u Gruziyaning Racha-Lechxumi va Kvemo Svaneti viloyatining Oni tumanida joylashgan.

Aholi punkti Jejora daryosi ( Rioni daryosining irmogʻi) Racha togʻ tizmasi yon bagʻirlarida, Sxinvalidan 60 km shimoli-g'arbiyda va  Oni shahridan 20 km masofada joylashgan.

Sovet davrida ma'dan qazib olish va qayta ishlash korxonasi va gidroelektr stansiyasi ishlagan. Bundan tashqari shahar qo'rg'oshin va rux konlari yaqinida joylashgan.

Shahar 2009-yil 7-8 sentyabrdagi zilzila oqibatida jiddiy zarar ko'rdi va 80 ga yaqin mahalliy oilalar sentyabr oyi oxirida boshpanasiz qoldi.

Manbalar
--------

1. ↑  (ruscha) Пострадавших от землетрясения в Южной Осетии хотят поселить в вагонах.

Havolalar
---------

* Shahar ma'muriyatining rasmiy sayti (ruscha)
* RSO Hukumati ishchi guruhi tashrif buyurdi Kvaisa, 11.04.2008
* (ruscha) BSEdagi Kvaisi, Katta Sovet Entsiklopediyasi

Andoza:Administrative divisions of South Ossetia
**Yurt** — oʻrta asr Sharq manbalarida mulk, turar joy, mamlakat, vatan, yer maʼnosida qoʻllaniladigan atama. 14-asrning 2-yarmigacha "YU." atamasi, odatda, turkiy qabilalar koʻchib yuradigan hudud maʼnosida qoʻllanilgan. 14-asr oxiri — 15-asr boshlarida Yu. deb xon qarorgohidagi zodagonning joyi yoki zodagon yoxud xonning qarorgohi joylashgan yerga aytilgan. Tarixchilar Rashiduddin va Vassofning asarlarida Yu. nafaqat ulus hududini balki qoʻshinning umumiy safida askarlar oʻrni, qarorgoh (oʻrdu) joylashgan yer, qarorgohdagi chodir oʻrnatilgan joyni ham anglatgan. Soʻnggi davr manbalarida "YU." atamasining uy, turar joy, manzilni anglatuvchi ahamiyati kuchaygan. Rus manbalarida Yu.Moʻgʻullar davlati va Oltin Oʻrda parchalangandan soʻng vujudga kelgan davlatlar hududini bildirgan (Sibir Yu.i, Qrim Yu.i va boshqalar).

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Kim Jung-Kyum** (talaffuzi: *Kim Jun Kyum*) (9-iyun 1976-yilda tugʻilgan) — janubiy koreyalik nafaqaga chiqqan yarim himoyachi. Faoliyati davomida bir nechta koreys klublari sharafini va xalqaro maydonda Janubiy Koreya sharafini himoya qilgan.

U milliy terma jamoani 7 ta oʻyinda himoya qilgan, shuningdek, ilgari Janubiy Koreya K-ligasida Chunnam Dragons, Jeonbuk Hyundai Motors va Pohang Steelers jamoalarida oʻynagan.

Klubdagi faoliyati
------------------

Kim Jung-kyum 1999-yilda Chunnam Dragons jamoasiga qoʻshilgan, keyin esa 2003-yilda Koreya FA kubogi gʻolibi boʻlgan. 2005-yilda Jeonbuk Hyundai Motors 2005-yilgi Koreya FA kubogi va 2006-yilgi Osiyo Chempionlar ligasidagi gʻalabaga hissa qoʻshgandan soʻng, Pak Chje Xong bilan oʻyinchi almashishga kelishib olingan. 2008-yilda u Pohang Steelersga oʻtgan. 2011-yilning 2-iyunida uning klubi „Pohang" kelishilgan oʻyinlarda ishtirok etgan raqib oʻyinchisidan maʼlumot olganidan soʻng Kim bilan shartnomani bekor qilgan.

Xalqaro faoliyati
-----------------

2003-yildan 2004-yilgacha Kim Jung-Kyum Janubiy Koreya terma jamoasi safida jami 7 ta xalqaro oʻyinda gʻalaba qozongan. U Janubiy Koreya terma jamoasidagi debyutini 2003-yil 25-sentyabrda 2004-yilgi Osiyo kubogi saralash bosqichida Vetnamga qarshi oʻyinda oʻtkazgan, 2004-yilgi Osiyo Kubogida ishtirok etgan.

Klubdagi statistikasi
---------------------

| Klubdagi faoliyati | Liga | Kubok | Liga Kubogi | Qitʼa | Jami |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Mavsum | Klub | Liga | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol |
|
| Janubiy Koreya | Liga | KFA Kubogi | Liga Kubogi | Osiyo | Jami |
| 1999 | Chunnam Dragons | K-Liga | 7 | 0 | ? | ? | 6 | 0 | ? | ? |  |  |
| 2000 | 22 | 1 | ? | ? | 7 | 0 | - |  |  |
| 2001 | 16 | 0 | ? | ? | 0 | 0 | - |  |  |
| 2002 | 0 | 0 | ? | ? | 5 | 0 | - |  |  |
| 2003 | 27 | 0 | 4 | 0 | - | - | 31 | 0 |
| 2004 | 21 | 0 | 3 | 0 | 5 | 1 | - | 29 | 1 |
| 2005 | Jeonbuk Hyundai Motors | 22 | 1 | 5 | 0 | 12 | 0 | - | 39 | 1 |
| 2006 | 13 | 0 | 1 | 0 | 0 | 0 | 4 | 0 | 18 | 0 |
| 2007 | 10 | 0 | 1 | 0 | 2 | 0 | 0 | 0 | 13 | 0 |
| 2008 | Pohang Steelers | 3 | 0 | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 4 | 0 |
| 2009 | 18 | 1 | 0 | 0 | 5 | 0 | 13 | 0 | 36 | 1 |
| 2010 | 14 | 1 | 1 | 0 | 2 | 0 | 5 | 0 | 22 | 1 |
| 2011 | 8 | 0 | 0 | 0 | 1 | 0 | - | 9 | 0 |
| Jami | Janubiy Koreya | 184 | 4 |  |  | 44 | 1 |  |  |  |  |
| Karyerada jami | 184 | 4 |  |  | 44 | 1 |  |  |  |  |

Yutuqlari
---------

### Shaxsiy Yutuqlari

— Tongyeong kubogi MVP: 2004-yil

### Klub

**Chunnam Dragons**

— Osiyo kubok egalari kubogi sohibi : 1999-yil

— K-liga kubogi sohibi : 2000-yil

— Koreya FA kubogi sohibi : 2003-yil

**Jeonbuk Hyundai Motors**

— Koreya FA kubogi chempioni: 2005-yil

— Koreya Superkubogi sohibi : 2006-yil

— Osiyo chempionlar ligasi chempioni: 2006-yil

**Pohang Steelers**

— Koreya FA kubogi chempioni: 2008-yil

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑
Kim Rozmari Bolan (1959-yilda tugʻilgan)kanadalik jurnalist boʻlib, 1984-yilda jurnalistik faoliyati boshlanganidan beri The Vancouver Sun gazetasida muxbirlik qiladi. U ayollar, taʼlim va ijtimoiy xizmat masalalari haqida xabar bergan;  El Salvador, Gvatemala va Afgʻonistondagi urushlar, Hindistonning 182-reysi bilan bogʻliq bomba portlash va sinovlar, CBC radiosi ham uning ishini namoyish etdi.  2017-yil 4-may kuni, BMT to‘dasining sobiq yetakchisining qotilligi bo‘yicha sud jarayonini yoritar ekan, Bolan o‘zining qotillik fitnasiga uchraganini bildi, bu haqda u 2017-yil 24-mayda Vankuverda chop etilgan maqolasida xabar bergan edi.

Biografiyasi
------------

Bolan Vankuver orolidagi Kurteneyda oʻsgan.  U oʻrta maktabda yozuvchi boʻlib, Comox District Free Press nashriga oʻz hissasini qoʻshgan va u kundalik Times Colonist gazetasida chop etish uchun avtobusda Viktoriyaga hikoyalar yuborgan.  Viktoriya universitetida oʻqiyotganda u The Oak Bay Star jurnalida sport muharriri boʻlib ishlagan.

Keyin Bolan 1980-yillarda Gʻarbiy Ontario universitetida jurnalistika boʻyicha magistrlik darajasini oldi.

Kitoblari
---------

Kim Bolanning birinchi kitobi „Ishonchni yoʻqotish: Hindiston havo-bombardimonchilari qotillikdan qanday qutulishdi" 2005 yilda nashr etilgan.

1. ↑  „Kim Bolan".
2. ↑  „Kim Bolan". 27-yanvar 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-dekabr 2022-yil.
**Kvadratik chegirma** (r- modul boʻyicha) — x2= a (mod p) taqqoslama yechimga ega boʻlgan hollar moduli boʻyicha r bilan oʻzaro tub boʻlgan a soni; taqqoslama yechimga ega boʻlmaganda esa, r modul boʻyicha r bilan oʻzaro tub boʻlgan a soni K. ch. boʻlmaydi. Agar r tub son boʻlsa, u holda r modul boʻyicha keltirilgan chegirmalar sistemasidagi sonlarning yarmi K.ch. boʻladi, yarmi esa kvadratik chegirma boʻlmaydi, yaʼni unisi ham, bunisi ham r-tadan boʻladi. K.ch. va kvadratik chegirmamaslarni bilib olish uchun Eyler kriteriysidan foydalaniladi. Bu masala Lejandr va Yakobi simvollari yordamida osongina hal qilinadi. Mac: 13 modul boʻyicha 1, 3, 4, 9, 10 va 12 sonlari K. ch. boʻladi. 2, 5, 6, 7, 8, 11 sonlari kvadratik chegirmamas hisoblanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Kim LaShaunda Coles** (talaffuzi: „Kim LaShaunda Koulsz", 1962-yil 11-yanvarda tugʻilgan) — amerikalik aktrisa, komik va shousi boshlovchisi. Coles birinchi mavsumda (1990—1991) *In Living Color* filmidagi roli va Fox telekanalida namoyish etilgan *Living Single* (1993—1998) telekompaniyasidagi Synclaire James-Johns roli bilan tanilgan. U 2009-yilda BET kompaniyasining *Pay It Off* o‘yin shousining boshlovchisi bo‘lgan.

Yoshligi
--------

Coles Nyu-Yorkning Bruklin shahrida tugʻilgan. Uning otasi Pratt institutining birinchi qora tanli dekani edi. U xususiy lyuteran maktabida oʻqigan va oʻrta maktabgacha, yaʼni unda hazil tuygʻusi paydo boʻlgunga qadar jim yurgan. Keyinchalik Bruklin texnik litseyini tamomlagan.

Karyerasi
---------

Coles koʻplab telekoʻrsatuvlarda paydo boʻldi, jumladan, *Frasier* („Dr." Mary Thomas), *Six Feet Under*, *Celebrity Mole, Living Single* va *The Geena Davis Show* koʻrsatuvlari shular jumlasidandir. Faoliyatining boshida u *Apollonda Itʼs Showtime* boshlovchilaridan biri sifatida paydo boʻldi. U FOX tarmogʻida paydo boʻlgan *In Living Color* komediya sketchining aʼzosi edi. „In Living Color" filmini tark etgandan soʻng, u „*Living Single"* filmida Synclaire James rolini oldi va komediya serialidagi eng yaxshi aktrisa uchun NAACP Image mukofotiga sazovor boʻldi. Coles UPN ning *One on One* koʻrsatuvida Ruhning onasi sifatida paydo boʻldi. Colesning *„I’m Free But It Will Cost You"* nomli kitobi nashr etilgan (ISBN 978-0-7868-8322-6, Hyperion Kitoblari, 1998-yil).

Shaxsiy hayoti
--------------

Coles ikki marta turmush qurgan, avval 1985-yildan 1995-yilgacha Aton Edwardsga, keyin 2015-yildan 2019-yilgacha Dominikan Respublikasidagi SWAT sobiq politsiyasi xodimi Reggie Mckiverga.

Filmografiyasi
--------------

| Yil | Sarlavha | Rol | Izohlar |
| --- | --- | --- | --- |
| 1991 | *Strictly Business* | Millicent |  |
| 2005 | *Kids in America* | Loretta Jenkins |  |
| 2009 | *Wig* | Cacey | Qisqa metrajli film |
| 2019 | *Love Is Not Enough* | Angela |  |
| 2021 | *A Jenkins Family Christmas* | Beverly | BET+ original |

Manbalar
--------


1. ↑  *Poe, Janita*. „Kim Coles finds life after 'Living Single'". *Chicago Tribune*. Fort Worth Star-Telegram (29-avgust 1992-yil), s. 4E.
2. ↑  „TV.com- Kim Coles". 6-noyabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 8-dekabr 2022-yil.
3. ↑  „Birthdays". *Houston Chronicle* (11-yanvar 2009-yil). Qaraldi: 2-sentabr 2012-yil.
4. ↑  Celebrity Birthdays. *Jet* (16-yanvar 2006-yil), s. 3.
5. ↑  BET Shows' Pay It Off- August 2009
6. ↑  „Enewsletter - February 2013 Kim Coles '80 - Brooklyn Tech Alumni Foundation".

[*sayt ishlamaydi*]
7. ↑  „Kim Coles: Credits". *TVGuide.com*. Qaraldi: 23-dekabr 2011-yil.
8. ↑  *Apatoff.* „Kim Coles' Wedding Dress: See Exclusive Photos and Get All the Scoop!". *stylenews.peoplestylewatch.com*.  People Magazine. 14-iyul 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 23-iyul 2015-yil.