**Aron Mixaylovich Aronov** (ruscha: *Арон Михайлович Аронов*; 1938-yil 15-iyun, Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — buxor-yahudiy filologi, oʻqituvchi, tarjimon, poliglot, New Yorkdagi buxoro yahudiylari muzeyi asoschisi va direktori, buxoro yahudiylarining madaniyati va tilini saqlash faoli, qator maqola va maʼruzalar muallifi, yahudiy-tojik (buxor) tilini o‘rganish bo‘yicha darslik hammuallifi.

Tarjimai holi
-------------

Aron Aronov 1938-yilda Toshkent shahrida tugʻilgan. Onasi buxorolik, otasi esa Samarqand shahri yaqinidagi Panjshanbe qishlogʻidan. 10 yil davomida *homlo* maktabida (buxoro yahudiylari orasida chederga oʻxshash) oʻqigan. Bu maktabni tugatgach, Buxoro pedagogika institutiga (hozirgi Buxoro davlat universiteti) oʻqishga kirib, ingliz va nemis tillarini oʻzlashtirgan. Keyinchalik fransuz va ispan tillarini oʻrgangan.

Institutni tamomlagach, shu taʼlim muassasasida ingliz tili o‘qituvchisi, Buxoroda ingliz va nemis tillari tarjimoni bo‘lib ham ishlagan. 1960-yilda uylangan, ikki qizi, keyinroq ikki nabirasi bor. Xotini 20 yildan ortiq bolalar bogʻchasida ishlagan. 1989-yilda, Aron Aronov 51 yoshida, oilasi bilan AQShga, New York shahriga koʻchib oʻtgan. 20 yil davomida AQShda fors va tojik tillari tarjimoni boʻlib ishlagan. Hozirda Oʻzbekiston, Tojikiston, Afgʻoniston va Erondan kelgan muhojirlar uchun maxsus taʼlim muassasasida ingliz tili oʻqituvchisi boʻlib ishlaydi. Shuningdek, AQShdagi buxoro yahudiy muhojirlarining avlodlari uchun yahudiy-tojik (buxor) tilidan o‘qituvchi ham bo‘lib ishlaydi.

Yahudiy-tojik (buxor) tilini, buxor yahudiylari madaniyatini saqlash va rivojlantirishning faol tarafdori. Yahudiy-tojik (buxor) tilini oʻrganish boʻyicha darslik hammualliflaridan biridir. New York, Queens shahrida, yeshiva binosida joylashgan Buxoro yahudiy merosi muzeyi deb ataladigan Buxoro yahudiy muzeyining asoschisi va direktori. Muzeyda buxor yahudiylarining tarixi va madaniyatiga oid 2000 dan ortiq material va eksponatlar, masalan, milliy liboslar, amaliy sanʼat va boshqa etnografik ashyolar, soʻzanalar, mashhur buxoro yahudiylari va ravvinlarining fotosuratlari va portretlari, kitoblar, banknotlar va tangalar mavjud. Buxoro yahudiylari jamoasi va ular Oʻrta Osiyoda yashagan davrga oid musiqa asboblari va boshqa ashyolar ham mavjud. Muzeyning diqqatga sazovor eksponatlari orasida 400 yillik Tavrot ham bor. 20 yil davomida Aron Aronov har yili O‘zbekistondan turli buyumlar va materiallar olib keladi va ular muzeyda eksponatga aylangan. Aron Aronov butun muzeyni oʻz puliga yaratgan.

Aron Aronovning ona tillari yahudiy-tojik (Buxoro) va rus tillaridir. Shuningdek, ibroniy, tojik, fors, oʻzbek, ingliz, nemis, frantsuz va ispan tillarini biladi.

Manbalar
--------

1. ↑  Pinxasov, Robert; Danilova, Svetlana; Krikheli, Semyon*. ЕВРЕИ: БУХАРСКИЕ, ГОРСКИЕ, ГРУЗИНСКИЕ В ВОДОВОРОТЕ ИСТОРИИ*, New York, 2017 — 438 bet. ISBN 1936755211. 2-iyul 2023-yilda qaraldi.
2. ↑  *БАБАЕВ, БОРИС* „Немного о нашей семье, происхождении, нашем роде-племени…". *kultura.uz*. Qaraldi: 2-iyul 2023-yil.
3. ↑  *Aronov, Aron* „АРОНОВ Арон Михайлович". *centrasia.org*. Qaraldi: 2-iyul 2023-yil.

Havolalar
---------

* Aron Aronov bilan suhbat. U o‘z hayoti, tillar haqida, yahudiy-tojik tili va buxor yahudiylarining muammolari haqida gapiradi.
* Nyu-Yorkdagi Buxoro yahudiy merosi muzeyiga sayohat (1-qism)
* Nyu-Yorkdagi Buxoro yahudiy merosi muzeyiga sayohat (2-qism)
* Nyu-Yorkdagi Buxoro yahudiy merosi muzeyiga sayohat (3-qism)
* Nyu-Yorkdagi Buxoro yahudiy merosi muzeyiga sayohat (4-qism)
* aen.ru: AQShning Tojikistondagi elchisining Nyu-Yorkdagi buxoroliklar jamoasiga tashrifi
* kewish.ru: „Buxor yahudiylari erimaydi"