*Ushbu maqola {{{1}}} haqidadir. {{{2}}} soʻzining boshqa maʼnolari uchun [[{{{3}}}|bu yerga]] qarang.*
 

**Pinar del Rio** -Kubaning Pinar del Rio viloyatining poytaxti. 190,332 kishilik munitsipalitetda 139,336 (2004) aholiga ega. Bu Kubadagi 10-katta shahardir. Hudud aholisi *Pinareños* deb ataladi.

Tarixi
------

Pinar del Rio 1867-yil 10-sentabrda ispanlar tomonidan asos solingan, Kubadagi so'nggi yirik shaharlardan biri edi. Shahar va viloyat Filippin orollaridan tamaki plantatsiyalarida ishlash uchun kelgan osiyolik ishchilar oqimiga javoban *Nueva Filipinas*sifatida tashkil etilgan.

Pinar del Rio tarixi g'orlarda yashab, tirikchilikning katta qismini dengizdan oladigan ko'chmanchi hindular guruhi Guanahatabey bilan boshlanadi. Orolda yashovchi boshqa mahalliy aholiga qaraganda kamroq rivojlangan. Guanahatabey tinch va passiv irq edi. Ularning madaniyati asosan sharqdagi Taino va Siboney madaniyatlaridan mustaqil ravishda paydo bo'lgan. Guanaxatabeylar 1492-yilda ispanlar kelishi bilan yo'q bo'lib ketgan. Guanaxakabibes yarim orolida ba'zi arxeologik joylar topilgan bo'lsada, arxaik Guanahatabey jamiyati qanday tuzilganligi va tashkil etilganligi to'g'risida dastlabki hujjatlar qolmoqgan.

Kolumbdan keyin konkistadorlar qo'pol Pinar-del-Rionni o'z holiga tashlab ketishgan.1500-yillarning oxirlarida Kanar orollari kela boshlaganidan keyingina bu hudud juda kam rivojlangan. Bu kanariyaliklar mintaqaning tamaki dehqonlariga aylangan. U dastlab, Nueva Filipina deb atalgan. Ammo, 1778-yilda Rio Guama bo'ylab gavjum qarag'ay o'rmonlari uchun mintaqa Pinar del Rio deb o'zgartirilgan. Pinarga xos boʻlgan ochiq yaylovlar bilan bir qatorda, boy tuproqda tezda tamaki plantatsiyalari va chorvachilik maydonlari paydo boʻlgan. Nozik va yaxshi parvarishlangan ekinlardan tirikchilik qilgan dehqonlar so'zma-so'z "bizdan birimiz" degan ma'noni anglatuvchi mahalliy so'z bo'lgan *Guajiros* deb atalgan. 1800-yillarning o'rtalariga kelib, evropaliklar xushbo'y o'tlarga berilib ketishdi va mintaqa gullab-yashnagan. Tez buziladigan mahsulotlarni tashishni osonlashtirish uchun dengiz yo'llari ochildi va temir yo'llar kengaytirildi. Pinar del Rio "tamaki Makkasi" sifatida tanilgan.

Geografiyasi
------------

Munitsipalitet San-Luis, San-Xuan-i Martinez, Vinales va Consolación del Sur bilan chegaradosh. Munitsipalitet tarkibiga kiradigan qishloqlar Briones Montoto, Kayo Konuko, La Koloma, La Konchita va Las Ovasdir.

### Iqlimi

Pinar del Río, bir iliq tropik iqlim, ko'proq maxsus bir tropik monsoon iqlim (*Am*) ko'ra, Köppen iqlim tasniflash sxemasi.

Demografiyasi
-------------

2002-yilgi milliy aholini ro'yxatga olishda quyidagi statistik ma'lumotlar qayd etilgan.

* Maydoni: 70,7km² (shahar); 708km² (munitsipalitet)
* Aholisi: 189 221 (jami); 152 200 (shahar); 30 417 (atrofdagi qishloq)
* Zichligi: 270,4/km²

2004-yil Pinar del Rio munitsipalitetida 190 532 kishi istiqomat qilgan. Umumiy maydoni 708 km2 (273 mi²), aholi zichligi 269.1/km2 (697/sq mi).

Iqtisodiyoti
------------

Shahar yirik tamaki yetishtiriladigan hududda joylashgan va sigaret sanoati markazi hisoblanadi. Bu viloyatda asosiy dehqonchilik hayvoni karabao hisoblanadi.

Sporti
------

Mahalliy beysbol klubi "*Vegueros* "laqabli Pinar del Rio va futbol uyushmasi "Pinar del Rio''. Har ikki klubning o'z uyi "Kapitan San Luis" stadionida joylashgan. *Vegeroslar Karib* Seriyasi 2015-yil chempioni hisoblanadi. Shuningdek, Minnesota egizaklari uchun Minnesotadagi beysbol ligasi va shon-sharaf zali Toni Oliva Pinar del Riodan.

Transporti
----------

Shaharga Carretera markaziy avtomagistrali va A4 avtomagistrali xizmat ko'rsatgan. Pinar del Rio aeroporti tark etilgan va rejalashtirilgan reyslar yo'q. Gavana yo'nalishida temir yo'l stantsiyasi mavjud.

Ta'lim
------

Asosiy o'rta ta'lim muassasasi Pinar del Rio universitetidir.

Taniqli odamlar
---------------

 

* Shahar markazida joylashgan "Fruti Cuba (meva sharbatlari)" tarixiy binosiShahar markazida joylashgan "Fruti Cuba (meva sharbatlari)" tarixiy binosi
* Milan teatriMilan teatri
* ibodathonaibodathona
* "Pedro Junko" madaniyat uyi"Pedro Junko" madaniyat uyi
* Tamaki plantatsiyasiTamaki plantatsiyasi
* Sigaret zavodiSigaret zavodi

Yana qarang
-----------

Manbalar
--------

|  |  |  |  |  |
|  |  |  |
|    **(Shahar nomini kiriting)**     |
|  |
|  |  |  |

Andoza:Provinces of Cuba

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* LCCN: n81126250
* MusicBrainz: bfabbd36-21c7-4df1-8c67-c645f8fd5b15
* VIAF: 127855761
* en:WorldCat Identities: lccn-n81126250

 |

1. ↑  „Cayo Conuco (Cuba) map - nona.net".  nona.net. Qaraldi: 14-fevral 2011-yil.
2. ↑  *Atenas.cu.* „2004 Population trends, by Province and Municipality" (es) (2004). 27-sentabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 7-oktabr 2007-yil.
3. ↑  *Statoids.* „Municipios of Cuba" (iyul 2003). Qaraldi: 7-oktabr 2007-yil.