recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Oksford elektr qo'ng'irog'i Zamboni qoziq batareyalari bilan ishlaydi deb ishoniladi
**Zamboni qoziq** (shuningdek, *Duluc Dry Pile*  deb ham ataladi) 1812- yilda Juzeppe Zamboni tomonidan ixtiro qilingan dastlabki elektr batareyasi .

Zamboni qoziq "elektrostatik batareya" bo'lib, kumush folga, rux folga va qog'oz disklaridan qurilgan. Shu bilan bir qatorda, "kumush qog'oz" disklari (bir tomoni yupqa rux qatlami bo'lgan qog'oz) yoki marganets dioksidi  va asal bilan surtilgan kumush qog'ozdan foydalanish mumkin. Taxminan 20 ta disk mm diametrli vayronaga yig'iladi, ular qalinligi bir necha ming disk bo'lishi mumkin, so'ngra so'nggi qopqoqli shisha trubkada siqiladi yoki yog'och so'nggi plitalari bilan uchta shisha tayoq orasiga qo'yiladi va eritilgan oltingugurt yoki pitchga botirib izolyatsiyalanadi.

Zamboni qoziqlari 1980-yillarda tasvirni kuchaytiruvchi quvurlar uchun tezlashtiruvchi kuchlanishni ta'minlash uchun, ayniqsa harbiy maqsadlarda ishlab chiqarilgan. Bugungi kunda bunday kuchlanishlar an'anaviy (past kuchlanishli) batareyalar bilan ishlaydigan tranzistorli invertor davrlaridan olinadi. 

Har bir element uchun EMF taxminan 0,8 ni tashkil qiladi V ; minglab to'plangan elementlar bilan Zamboni qoziqlari kilovolt diapazonida chiqish potentsial farqlariga ega, ammo nanoamper oralig'ida oqim chiqishi. 1840- yildan beri uzluksiz jiringlab kelayotgan mashhur Oksford elektr qo'ng'irog'i bir juft Zamboni qoziqlari bilan quvvatlanadi deb taxmin qilinadi.

Shuningdek
----------

* Voltaik qoziq

Manbalar
--------

1. ↑  „Duluc/Zamboni Electrostatic Pile".
2. 1 2  Howard, Paul L. (1953). „A High Voltage Pile of the Zamboni Type". *Journal of the Electrochemical Society*. 99-jild, № 8. 333–337-bet. doi:10.1149/1.2779746.
3. ↑  Stillman, Benjamin*. Principles of Physics*. Theodore Bliss, 1861 — 576 bet.
4. ↑  *Tinazzi.* „Perpetual Electromotive of Giuseppe Zamboni" (1996). 2017-yil 2-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2008-yil 18-yanvar.
5. ↑  *University of Innsbruck.* „Zamboni's pile" (Image with caption). 2008-yil 27-fevralda asl nusxadan arxivlangan.
6. ↑  „Exhibit 1 – The Clarendon Dry Pile".  Oxford Physics Teaching, History Archive. Qaraldi: 2008-yil 18-yanvar.
**"Gastarbayter"** — rejissor Yusup Roziqovning 2009-yilda suratga olingan filmi.

Filmning qisqacha mazmuni
-------------------------

Qishloqdagi bir keksa chol uyda onasi va kelini intizor boʻlib oʻtirgan yoʻqolgan nabirasini axtarish yoʻlida Moskvaga otlanadi. U oʻzi bilan bir sumka giyohvand moddalar olib keladi va MMKQ (Maxsus mobil koʻchma qoʻshini) tomonidan ushlanadi, lekin uni militsiya xodimlari qoʻyib yuborishadi.U yordam berishga tayyor turgan bir fohisha bilan uzoq qidiruv ishlarini boshlab yuboradi.  Ular Moskvaning chekka hududlariga moldovalik gastarbayter dala hovlisiga kelishadi, soʻng u yerda urush paytida aygʻoqchilik qilgan cholning ishini koʻrgan sobiq tergovchini uchratib qolishadi. Keksa chol nabirasini topmagan boʻlsa-da, lekin bir sirdan voqif boʻladi.

Mukofot va mukofotlar
---------------------

* "Yevrosiyo-2010" kinofestivalida Darya Gorshkaleva — eng yaxshi ayol roli uchun mukofotga sazovor boʻldi.

Havolar
-------

ГАСТАРБАЙТЕР (2009) *Kino-teatr.ru*

Гастарбайтер (2009) Юсуп Разыков *Youtube.com*
**Hatice Akbaş** (2002-yil 1-yanvarda tug'ilgan) -yengil vazn toifasida (54 kg) kurash olib boradigan turkiyalik jahon chempioni.

Dastlabki yillar
----------------

Hatice Akbaş boks bilan to'qqiz yoshida Malatyada otasi ochgan sport zalida shug'ullana boshlagan. 

2016-yili Turkiyaning Ordu shahrida boks bo‘yicha ayollar o‘rtasidagi Yevropa chempionatida oltin medalni qo‘lga kiritgan. 2022-yil 22-mart kuni Xorvatiyaning Porec shahrida bo‘lib o‘tgan 22 yoshgacha bo‘lgan o‘smirlar o‘rtasidagi boks bo‘yicha Yevropa chempionatida yengil vazn (50–52 kg) bo‘yicha chempion.

Boksdagi faoliyati
------------------

2022-yil 20-may kuni Turkiyaning Istanbul shahrida boʻlib oʻtgan ayollar oʻrtasidagi jahon chempionatida 54 kg vazn toifasida yengil vazn toifasidagi finalda ruminiyalik Lăcrămioara Perijokni magʻlub etib, oltin medalni qoʻlga kiritgan. Jazoirning Oran shahrida bo'lib o'tgan 2022-yilgi O'rta yer dengizi o'yinlarida oltin medalni qo'lga kiritgan. 2023-yil 30-iyun kuni Polshaning Nowy Targ shahrida boʻlib oʻtgan 2023-yilgi Yevropa oʻyinlarida bronza medalini qoʻlga kiritgan. 

Akbaş Fenerbahce Boxing a'zosi.

Shaxsiy hayoti
--------------

Hatice Akbaş 2002-yil 1-yanvarda Turkiyaning Anqara shahrida tug'ilgan Otasi Kerem Akbaş 2010-yilda Turkiya chempioni bo'lgan bokschi, ammo xalqaro miqyosda muvaffaqiyat qozonmagan. Singlisi va akasi bor.

Manbalar
--------

1. „BoxRec: Hatice Akbas".
2. „Turkey wins 5 gold medals at Women's World Boxing Championships". *Daily Sabah* (2022-yil 20-may).
3. „Milli boksörler 3. Avrupa Oyunları'nda zirvede" (tr) (2023-yil 30-iyun). Qaraldi: 2023-yil 8-noyabr.
4. Boztepe, Muhammed.. „19. Akdeniz Oyunları'nda milli boksör Hatice Akbaş altın madalya kazandı" (tr) (2022-yil 1-iyul). Qaraldi: 2023-yil 8-noyabr.
5. Tiryaki, Erkan.. „Dünya şampiyonu boksör Hatice Akbaş'ın başarı hikayesi 'Dangal' filmine benziyor" (tr) (2022-yil 18-iyun). Qaraldi: 2023-yil 8-noyabr.
6. „Fenerbahçeli milli boksör Hatice Akbaş, nakavtla U22 Avrupa Şampiyonu oldu" (tr).  Fenerbahçe Spor Kulübü (2022-yil 22-mart). Qaraldi: 2023-yil 8-noyabr.
7. „Hatice Akbaş Kimdir?" (tr).  Nokta. Qaraldi: 2023-yil 8-noyabr.
8. „Avrupa Boks Şampiyonası Yıldızlarından 3 Altın 1 Gümüş" (tr) (2016-yil 26-sentyabr). Qaraldi: 2023-yil 8-noyabr.

* Boxing record for Hatice Akbaş from BoxRec (registration required)
**Duygu Alıcı** (2001-yil 14-yanvarda tug'ilgan) - 55 kg vazn toifasida ishtirok etayotgan turkiyalik og‘ir atletikachi.

Sportdagi faoliyati
-------------------

Alıcı o'n ikki yoshida o'rta maktabda san'at ustozining daldasi bilan og'ir atletika bilan shug'ullana boshlagan. 

O‘z mamlakatida bir qancha musobaqalarda g‘olib chiqqan, jumladan, maktablararo chempionatda birinchi o‘rin, U15 va U17 divizionlarida birinchi o‘rinlar va 55 vazn toifasida "Clean & Jerk" musobaqasida yoshlar rekordini yangilagan. Bosniya va Gertsegovinada chempion. 2022-yilda og'ir atletika bo'yicha Turkiya chempionatida 55 kg toifasida ishtirok etgan va dast ko‘tarishda 80 kg, siltab ko‘tarishda esa 105 kg lik natijani qayd etgan. 

2024-yil Bolgariya poytaxti Sofiya shahrida boʻlib oʻtgan ogʻir atletika boʻyicha Yevropa chempionatida 55 kg vazn toifasidagi dast koʻtarishda 85 kg va siltab koʻtarishda 105 kg natija bilan ikkita bronza medalini qoʻlga kiritgan. 55 kg vazn toifasida dast ko'tarishda 85 kg bilan o'zining rekordini yangilagan.

Shaxsiy hayoti
--------------

Duygu Alici 2001-yil 14-yanvarda Turkiyaning Gaziantep shahrida tug‘ilgan. Uning egizai Duygu va ikki yoshli singlisi Züleyxa bor, u ham og'ir atletika bilan shug'ullanadi. 

Alıcı Istanbul taraqqiyot universiteti Jismoniy tarbiya va sport fakultetining Sport menejmenti talabasi.

Manbalar
--------
Qadimgi Rimda yashab ijod etgan Rim yuristlaridan biri. Gay zodagonlarning siyosiy nufuzini zaiflashtiruvchi qonunlar chiqartirgan. Xususan, xalq majlisida magistratlarni yashirin ovoz bn saylash toʻgʻrisida qonun joriy qilingan. Bundan tashqari, xalq majlisi biror kishini xalq tribuni vazifasi qatoriga ikki yil va undan koʻproqqa qayta saylanishi mumkinligi haqida qaror chiqargan. Gay Oʻz akasining agrar islohotlarini amalga oshirish bn birga yersiz fuqarolarni yer bn taʼminlash maqsadida mil. avv. 123-122 yillarda provintsiyalarda Rim fuqarolarining koloniyalarini tuzish va kambagʻallarga davlat omborlaridan juda arzon baho bn don sotish toʻgʻrisida qonunlar chiqartirgan. Gay harbiy islohotlar ham oʻtkazgan. Rim fuqarolari uchun majburiy boʻlgan harbiy yurishlar soni cheklangan , 46 yoshga toʻlgan fuqarolar uchun harbiy majburiyat bekor qilingan, askarlar davlatdan maosh va qurol — yarogʻ oladigan boʻlganlar, xalq majlisida oʻlimga mahkum etish xaqidagi xukmdan shikoyat qilishlari mumkin boʻlgan .

Manbalar
--------

1. ↑  *O'zbekiston Yuridik ensiklopediyasi*.
**Sport anjomlari va jihozlari** — jismoniy tarbiya va sport mashgʻulotlari, musobaqalari uchun moʻljallangan aslahalar, maxsus qurilma va asbob-uskunalar. Xalqaro yoki milliy (sportning milliy turlari uchun) sport federatsiyalari tasdiqlagan standartlar (qoidalar, normalar)ga muvofiq tayyorlanadi va standartlar boʻyicha xalqaro yoki davlat tashkilotlari tomonidan roʻyxatga olinadi. Sport anjomlari (snaryadlari), sport jihozlari, poyabzal va kiyimlari mavjud. Sport oʻyinlari uchun toʻplar, chavgonlar, raketkalar; kamon, rapira, qilich, shamshir; yengil atletikada nayza, lappak, boskrn, yadro, langarchoʻp; gimnastika anjomlari; ogʻir atletikada — shtanga, toshlar; konki, changʻi va boshqa sport anjomlari hisoblanadi. Eshkakli (akademik qayiq, baydarkalar, kanoe) va yelkanli (yaxtalar) qayiqlar, chanalar, velosipedlar (trekka, shossega, tandemga muljallangan), turli mototsikllar, sport avtomobillari, kartlar, planyorlar va sport samolyotlari kabi snaryad apparatlar alohida guruhni tashkil etadi. Sport jihozlari qatoriga sport arenalarining uskunalari: darvozalar, toʻrlar, qalqonlar (shchitlar): toʻsiqlar, bokschilar ringi, gimnastika gilami va boshqa; sport musobaqalari va mashgʻulotlarda ishlatiladigan maxsus texnika (fotofinish, elektr tablo, turli trenajerlar va boshqalar) kiradi. Sport kiyimi va poyabzali har bir sport turi uchun xalqaro sport federatsiyalari tomonidan qoʻyilgan texnik, gigiyenik va estetik talablarga muvofiq boʻlishi kerak. Ayrim sport turlarida kiyim himoya vositasi vazifasini bajaradi (shlemlar, niqoblar, koʻzoynaklar, qoʻlqoplar va h.k.). Poyabzal maxsus moslamalar (tishlar, zarbani yumshatuvchi amortizatorlar, qoplamalar va boshqalar)ga ega boʻladi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Zeeman energiyasi** yoki tashqi maydon energiyasi — bu magnitlangan jismning tashqi magnit maydondagi potentsial energiyasi. U golland fizigi Pieter Zeeman sharafiga nomlangan, birinchi navbatda Zeeman effekti bilan mashhur. SI birliklarida u quyidagicha

{\displaystyle E\_{\rm {Zeeman}}=-\mu \_{0}\int \_{V}\,{\textbf {M}}\cdot {\textbf {H}}\_{\rm {Ext}}\,\mathrm {d} V}
Bu erda **H** Ext — tashqi maydon, **M** — mahalliy magnitlanish va integral tananing hajmi boʻyicha amalga oshiriladi. Bu har bir alohida magnit momenti uchun mos keladigan mikroskopik Gamiltonial (energiya) ning statistik oʻrtacha (birlik hajmdagi makroskopik namunadan) **m**, ammo *mahalliy* induksiyani boshdan kechirayotgan **B** :

{\displaystyle H=-{\textbf {m}}\cdot {\textbf {B}}}
Agar qoʻllaniladigan magnit maydon kuchi past boʻlsa, demak u orbital va spin burchak momentumini bogʻlangan holatda qoldiradi (yaʼni  magnit maydonning magnit dipol bilan oʻzaro taʼsiridan ustunlik qiladi), biz maydon kuchi zaif ekanligini taʼkidlaymiz va bunday hollarda spektral chiziqlarning boʻlinishi **Zeeman effekti** yordamida tushuntiriladi.

Maʼlumotnomalar
---------------

* F. Barozzi, F. Gasparini, Fondamenti di Elettrotecnica: Elettromagnetismo, UTET Torino, 1989 yil
* Hubert, A. va Schäfer, R. Magnit domenlar: magnit mikro tuzilmalarni tahlil qilish, Springer-Verlag, 1998 yil
UV fotonlari yordamida Townsend ko'chkilarining tarqalishini vizualizatsiya qilish
**Geiger-Myuller quvurlari** Geiger hisoblagichlarining asosiy komponentlari hisoblanadi. Ular har bir ion jufti qor ko'chkisini hosil qiladigan darajada yuqoriroq kuchlanishda ishlaydi, ammo ultrabinafsha fotonlarning emissiyasi natijasida anod simi bo'ylab tarqaladigan bir nechta ko'chkilar hosil bo'ladi va qo'shni gaz hajmi bitta iondan ionlanadi. juftlik hodisasi. Bu operatsiyaning "Geyger mintaqasi". Ionlashtiruvchi hodisalar natijasida hosil bo'lgan joriy impulslar hisoblash tezligi yoki radiatsiya dozasini vizual ravishda ko'rsatishi mumkin bo'lgan qurilma.

Afzalliklari shundaki, ular arzon va mustahkam detektor bo'lib, turli o'lchamlar va ilovalarga ega, katta chiqish signali oddiy hisoblash uchun minimal elektron ishlov berishni talab qiladigan trubadan ishlab chiqariladi va energiya kompensatsiyalangan naychadan foydalanganda umumiy gamma dozasini o'lchashi mumkin. .

Kamchiliklari shundaki, u radiatsiya energiyasini o'lchay olmaydi (spektrografik ma'lumot yo'q), u o'lik vaqt tufayli yuqori nurlanish tezligini o'lchamaydi va barqaror yuqori nurlanish darajasi to'ldirilgan gazni yomonlashtiradi.
**Maaria** ( shvedcha S: t *Marie* ) — Finlandiyaning hozirgi Turku shahrining shimoliy qismida joylashgan sobiq munitsipalitet. Bu hudud temir davridan beri yashab kelgan va 15-asrda Bibi Maryamga bag'ishlangan cherkov qurilishi bilan muhim qishloqqa aylandi (shuning uchun tuman nomi). Shuningdek , Koroinen , Finlandiya episkopining sobiq qarorgohi bilan bu hududda joylashgan. Maaria munitsipaliteti 1868 yilda tashkil etilgan bo'lib, u Paattinen janubidagi zamonaviy Turkuning shimoliy qismlarini , ba'zi anklavlarni o'z ichiga olgan.Paattinen shimolida va Turku janubida Hirvensalo oroli.

1944 yilda Hirvensalo, Raunistula va munitsipalitetning boshqa ba'zi qismlari Turkuga qo'shildi va 1967 yilda munitsipalitetning qolgan qismi ham shunga ergashdi. O'shandan beri u sezilarli o'sishni kuzatdi. Turku uchun musluk suvining muqobil manbai bo'lib xizmat qiluvchi Maaria suv ombori bu hududda 1982 yilda qurilgan.

Ilgari Maariyaning markaziy qismi boʻlgan hudud hozirda Jakarla , Saramaki , Turku aeroporti va Yli-Maariya tumanlariga boʻlingan. Sobiq munitsipalitet nomi Turkuning besh shimoliy tumanini o'z ichiga olgan Maaria cherkovi, Yli-Maaria tumani va Maaria-Paattinen okrugi kabi ma'muriy birliklarda saqlanib qolgan .

Coat of arms of MaariaCoat of arms of Maaria

**Manbalar**
------------

1. ↑  „https://en.wikipedia.org/wiki/Western\_Finland".
**Mafkuraviy tasavvur**-mafkuraviy taʼsirning inson ongidagi inikosi. Bunday inikos turli shakllarda oʻz ifodasini topadi va inson xotirasida uzoq vaqt saqlanib qoladi. Ushbu mafkuraviy obrazlar insonning kundalik amaliy faoliyatida oʻz ifodasini topadi. Mafkuraviy tasavvur ijtimoiy ongning elementi boʻlib, mafkuraviy faoliyatning maʼnosi va mazmunini ijtimoiy voqealikning xayoliy obrazi bilan bogʻlaydi. Ayni paytda mafkuraviy faoliyat, xayoliy obrazlar bilan yaqindan ish koʻrish, oʻzaro aloqadorlik mexanizmini yaratish imkonini beradi. Mafkuraviy tasavvur ijtimoiy muxitning taʼsiri ostida odamlar koʻrsatgan turli-tuman faoliyat tufayli xosil boʻladi. Bunday holat jamiyatda hamisha bir maqsad tomon yoʻnaltirilgan mafkuraviy sistema mavjud ekanligdan dalolat beradi. Oʻz navbatida, xuddi shu xolat mafkuraviy tasavvur jamiyatda mavjud boʻlgan mafkuraviy sistema: mafkuraviy institutlar, mafkuraviy muassasalar mahsuli ekanligini inkor etmaydi. Mafkuraviy tasavvur hosil boʻlishida jamiyatda mavjud boʻlgan turli sinflar, tabaqalar, guruhlarning ijtimoiy tajribasi ham katta ahmiyatga ega. Ayni paytda mafkuraviy tasavvur boshqa mafkuraviy moddalarning zararli targʻibot va tashviqotlaridan himoya qiluvchi „buffer"ni ham bajaradi.

Manbalar
--------



1. ↑  *Falsafa qomusiy lug'at*. Sharq-2004 — 75 bet.
**Geliy-3** (**3 He**  , shuningdek, geliyga qarang) — ikkita proton va bir neytronli geliyning engil, barqaror izotopi (eng keng tarqalgan izotop, geliy-4, ikkita proton va ikkita neytronga ega). Protiy (oddiy vodorod) dan tashqari geliy-3 neytronlardan koʻra koʻproq protonga ega boʻlgan har qanday elementning yagona barqaror izotopidir. Geliy-3 1939-yilda kashf etilgan.

Geliy-3 ibtidoiy nuklid sifatida paydo boʻlib, millionlab yillar davomida Yer qobigʻidan atmosferaga va koinotga qochib ketadi. Geliy-3, shuningdek, tabiiy nukleogen va kosmogen nuklid boʻlib, litiy tabiiy neytronlar tomonidan bombardimon qilinganda hosil boʻladi, bu oʻz-oʻzidan boʻlinish va kosmik nurlar bilan yadroviy reaktsiyalar natijasida ajralib chiqishi mumkin. Yer atmosferasida topilgan geliy-3 ning bir qismi ham atmosfera va suv osti yadroviy qurollari sinovi artefaktidir.

Geliy-3 ning kelajakdagi energiya manbai boʻlishi mumkinligi haqida koʻp mish-mishlar qilingan. Koʻpgina yadroviy sintez reaktsiyalaridan farqli oʻlaroq, geliy-3 atomlarining sintezi atrofdagi materialning radioaktiv boʻlishiga olib kelmasdan katta miqdorda energiya chiqaradi. Biroq, geliy-3 sintez reaktsiyalariga erishish uchun zarur boʻlgan haroratlar anʼanaviy termoyadroviy reaktsiyalarga qaraganda ancha yuqori va jarayon muqarrar ravishda atrofdagi materialning radioaktiv boʻlishiga olib keladigan boshqa reaktsiyalarni keltirib chiqarishi mumkin.

Manbalar
--------

1. ↑  Galli, D. (September 2004). "The cosmic saga of 3He". arXiv:astro-ph/0412380v1.
2. ↑  *Close.* „Fears Over Factoids". *CERN Document Server*.  Physicsworld.com (2007-yil avgust). Qaraldi: 2018-yil 8-iyul.
3. ↑  *Matson.* „Is MOON's Sci-Fi Vision of Lunar Helium 3 Mining Based in Reality?". *Scientific American – News Blog* (2009-yil 12-iyun). Qaraldi: 2017-yil 29-avgust.
**Magnit maydon kuchi**
=======================

Magnit maydon kuchi-bu makro oqimlarning magnit maydonini tavsiflovchi yordamchi qiymat.

**Magnit maydon** kuchi-ko'rib chiqilayotgan nuqtada magnit induksiya magnitlanish vektorlari farqiga teng bo'lgan vektorli *B* fizik kattalik *M*. Bu belgi bilan belgilanadi *H*.

bu erda *r* nuqtaning radius vektori μ0 magnit doimiydir. O'lchov birligi (si da) A/m (metr uchun amper).
Xalqaro birliklar tizimida (si):

Maksvell tenglamalariga kiritilgan. Jismoniy ma'noda magnit maydonning tashqi (fazoning ma'lum bir nuqtasiga nisbatan) manbalarining ma'lum bir nuqtada magnit induksiyaga qo'shgan hissasini ifodalaydi.

### Magnit maydon kuchi tushunchasi

(si)
(SGS)
Magnit maydon kuchi deganda ma'lum bir nuqtada magnit induksiya *B* va magnitlanish *M* vektorlarining farqi tushuniladi:

Eng oddiy holatda izotrop (magnit xossalari bo'yicha) nonferromagnit muhit va past chastotalar yaqinlashuvida magnitlanish *B* chiziqli induksiya bilan qo'llaniladigan magnit maydonga bog'liq *M*

*M = αB*

Tarixiy jihatdan, ushbu chiziqli bog'liqlikni koeffitsient bilan tavsiflash o'rniga, tegishli miqdorlardan foydalanish odatiy holdir — magnit sezuvchanlik *Χ* yoki magnit o'tkazuvchanlik μ

### Kuchlanish birliklari

CGS tizimida magnit maydon kuchi erstedlarda (E), si tizimida — metr uchun amperlarda (A/m) o'lchanadi. Texnikada Ersted asta — sekin si-amper birligi tomonidan metrga almashtiriladi.

Nisbatlar: 1 E \ U003d 1000/(4π) a / m ≈ 79,5775 A / m; 1 A / m = 4π / 1000 E ≈ 0,01256637 E.

### Muhit chegarasidagi keskinlik harakati

Sirt o'tkazuvchanlik oqimi oqmaydigan ikkita materialning interfeysida kuchlanish komponentining chegarasiga parallel *Hr* ravishda uzilish bo'lmaydi. Agar yuqorida aytib o'tilgan sirt oqimi **i** mavjud bo'lsa, unda ushbu komponentning chegaraning bir va boshqa tomonidagi farq qiymati shunchaki tengdir |**i**|.

### Kuchlanish kattaligining jismoniy ma'nosi

Ta'rifga muvofiq, vektor *H* maydonni yaratadigan tashqi (ko'rib chiqilayotgan aniq nuqtaga nisbatan) sabablarning ta'siri tufayli magnit induksiyaga hissa qo'shadi. Bular o'tkazuvchanlik oqimlari, vaqt o'zgaruvchan elektr maydoni ( *j* siljish oqimi), shuningdek lokalizatsiya qilingan ∂*D*/∂*t* molekulyar oqimlar *jmol* bo'lishi mumkin. Oqimlar *jmol* magnitlanishni, shu jumladan ko'rib chiqilayotgan nuqtadan tashqaridagi hududlarda hosil qiladi va bu magnitlanish maydonning butun bo'shliq bo'ylab tarqalishiga ta'sir qiladi.

Tashqi sabablarga qo'shimcha ravishda, hissa *B* to'g'ridan-to'g'ri ko'rib chiqilayotgan nuqtada magnitlanishni beradi, ammo bu hissa olib tashlanadi.

Vektor bilan ishlash hisob-kitoblarni tubdan soddalashtirishga imkon bermaydi. Maydon profilini topish uchun (*B* yoki *H* bo'lsin), odatda, Maksvell tenglamalarini bog'lash va bog'lash nisbatlarini hisobga olgan holda echish kerak.



1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
**Ziyomiddin Sadriddinov** –Sharqshunos-tarixchi-afgʻonshunos, tarix fanlari nomzodi. (1940-2020) Toshkent viloyati Boʻstonliq tumanida tugʻilgan. ToshDU (hozirgi OʻzMU) sharq fakultetining 1964-yil bitiruvchisi. .

1964–1965-yil Kobul universiteti tinglovchisi; 1965–1972-yillar Afgʻonistonda tarjimon; 1972–1975-yillar Oʻz FA SHI da aspirant, 1976-yildan shu institutda kichik ilmiy xodim; (orada 1978–1982-yillar yana Afgʻonistonda tarjimon), 1982–1986-yillar sobiq SSSRning Afgʻonistondagi elchixonasida 2-kotib, davlat maslahatchilariga tarjimon. 1987-yildan OʻzFA SHI da kichik ilmiy xodim, 1991-yildan esa katta ilmiy xodim (orada 1990–1992-yillar chet el talabalari bilan ishlash Respublika Soveti raisining muovini). 1998-2018-yillar – "Zardush" turistik firmasining rahbari.

**Ilmiy yoʻnalishi –** Amerika–afgʻon munosabatlari. Afgʻonistondagi xizmatlari uchun SSSR va Afgʻoniston hukumatining bir necha medallari hamda Faxriy yorliqlari bilan taqdirlangan.

**Asosiy ilmiy ishlari:**

Nomz. diss. mavzusi: "Politika SSHA v Afganistane v 1946–1978 gg. (na primere stroitelstva Gilmendskogo irrigatsionnogo kompleksa)" – T. 1988.

1. Iz istorii amerikano-afganskix otnosheniy (problema Gilmenda) // Voprosы istorii, ekonomiki i kulturы narodov Sredney Azii i stran zarubejnogo Vostoka. – Tashkent: Fan, 1975. -Vыp. 2. – S.

2. Ob ekonomicheskom sotrudnichestve SSSR s Afganistanom // Obщestvennыe nauki v Uzbekistane. – Toshkent, 1975. –№2.

3. Dolina Gilmenda i SSHA // Trudы TashGU. Ser. Vostokovedeniye. – Tashkent, 1976. Vыp. 497. – S. 128 – 137.

4. Deyatelnost amerikanskoy kompanii "Morrison-nadsen" v Afganistane (1946–1953 gg.) // Trudы TashGU. Ser. Vostokovedeniye. – T. 1977. – B.146–155.

5. Ekonomicheskaya "pomoщ" SSHA Afganistanu na primere osvoyeniya Gilmendskoy dolinы // Voprosы istorii, ekonomiki i filologii. – Tashkent: Fan, 1978. – S. 33–38.

6. Iz istorii orosheniya Gilmendskoy dolinы // Sb. nauchnыx rabot aspirantov i molodыx nauchnыx rabotnikov Instituta vostokovedeniya AN SSSR. – M. 1980.
Saleng
**Saleng** —Malayziyadagi Johor shtatining Kulai tumanida joylashgan shaharcha.

Tarix
-----

**Saleng**— kichik bir qishloqdan (Kampung Baru) koʻplab yangi rivojlanish loyihalari va shaharcha rejasiga ega boʻlgan kichik shaharchaga aylantirildi.

Hududlar
--------

Salengda boshlangʻich maktab (SJK(C)Saleng), savdo markazi, TJ Mart, TJ food-korti, mashhur Jamek masjidi va 24 soatlik fastfood restorani mavjud. Salengda hayvonot bogʻi asosiy yoʻlda joylashgan ammo hayvonot bogʻi allaqachon hudud rasmiylari tomonidan yopilgan. Foon Yu High School Kulay kampusi va Johor Multimedia Super Corridor (MSC) ham shahar yaqinida joylashgan.

Aholi
-----

Birlamchi etnik guruhlar: malay, xitoy, hindlardan iborat. Aholining aksariyati xitoylar boʻlib, xitoyliklar jamoasi asosan hakka lahjasida gaplashishadi.

Transport
---------

Shaharga Johor Bahru shahridagi Sentral temir yoʻl stantsiyasidan (7B, 777, 777B, A1, BET1, JPO1, S&S 7) yoki Larkin Sentraldan (2, 13, 777, 888, JPO1) avtobus orqali borish mumkin. Unga Muafakat avtobusining P-401 marshruti orqali ham borish mumkin.

Manbalar
--------

1. ↑  „Bus Routes in Johor Bahru". *BusInterchange.net*. Qaraldi: 2017-yil 23-noyabr.
2. ↑  „Laluan Bas Muafakat" (ms). *Bas Muafakat Johor*. 2018-yil 17-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 17-mart.

|  |  |
| --- | --- |
| Malayziya bayrogʻi | *Malayziya geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Matricaria** (matricaria) — gulli oʻsimliklarning romashka oilasi, Asteraceae oilasi. Turga bir yillik va koʻp yillik oʻtlarning 50 ga yaqin turi kiradi. Matricaria turlari Evropa, Osiyo va Shimoliy Afrikada paydo boʻlgan, ammo ular dunyoning boshqa jomlarida Shimoliy Amerika va Avstraliyaga kiritilgan.

Tashqi koʻrinishi
-----------------

Matricaria turlari kichik, oq yoki sariq romashka oʻxshash gullari bilan ajralib turadi. Gullar nurli gulli halqa bilan oʻralgan quvurli gulzorlarning markaziy diskiga ega. Matricaria turlarining barglari muqobil va pinnatally boʻlinadi.

Foydali xususiyatlari
---------------------

Matricaria-ning eng keng tarqalgan turi nemis romashka (Matricaria recutita). Nemis romashka anʼanaviy tibbiyotda turli kasalliklarni, jumladan, tashvish, uyqusizlik va ovqat hazm qilish muammolarini davolash uchun ishlatiladigan mashhur oʻtdir. Nemis romashka choyi, tizan va boshqa ichimliklarda xushboʻy hid sifatida ham ishlatiladi.

Turlari
-------

Makkajoʻxori romashka (Matricaria matricarioides),
Ananas oʻti (Matricaria discoidea),
Yovvoyi romashka (Matricaria chamomilla).

Qoʻshimcha maʼlumotlar
----------------------

Matricaria turlari turli tuproq va iqlim sharoitida oʻsishi oson.
Ular qisman soyada va yaxshi quritilgan tuproqdan toʻliq quyoshni afzal koʻradilar. Matricaria turlari urug 'yoki boʻlinish yoʻli bilan koʻpaytirilishi mumkin. Matricaria turlari asalarilar va boshqa changlatuvchilar uchun jozibali. Matricaria turlari kiyiklarga chidamli. Matricaria turlari sabzavot bogʻlarida hamroh oʻsimlik sifatida ishlatilishi mumkin. Matricaria — oʻstirish va parvarish qilish oson boʻlgan chiroyli va foydali oʻsimliklarning jinsi. Ular har qanday bogʻga joziba bagʻshlab turadi.

Manbalar
--------

* CHAMOMILLA)
**Xitoy — Qirgʻiziston munosabatlari** — Xitoy va Qirgʻiziston oʻrtasidagi ikki tomonlama munosabatlar. Ikkala davlat ham BMTga aʼzo. Mamlakatlar oʻrtasida diplomatik aloqalar 1992-yilda oʻrnatilgan. Mamlakatlar oʻrtasidagi davlat chegarasining uzunligi 858 km. 2011-yilda Xitoy Qirgʻiziston tashqi savdo aylanmasining 15,57 foizini tashkil etgan.

Tarix
-----

Xitoy avvaliga sobiq SSSR respublikalariga mustaqillik berilishiga salbiy munosabatda boʻldi. Buning asosyiy sababi ushbu yangi mamlakatlarni oʻzlarining hududiy yaxlitligiga tahdid sifatida koʻrganliklarida edi. Xitoy hukumati mustaqillikka erishish uchun mamlakat gʻarbidagi uygʻur ozchilik isyon koʻtarishi mumkinligidan qoʻrqardi. Uygʻurlarga qarshi kayfiyat Qirgʻizistonning oʻzida keng tarqalgan. 2009-yilda Qirgʻiziston Bosh vaziri Doniyor Usenov uygʻurlarning Qirgʻizistonga doimiy ravishda koʻchib oʻtishi tufayli uning mamlakati Uygʻuristonga aylanib qolishi mumkin ekanligini aytdi. Qirgʻiziston Uygʻurlarning Uygʻur muxtor viloyatini tashkil etish huquqini rad etadi.

Savdo
-----

1990-yillarda Xitoy bilan savdo-sotiq juda oʻsdi. Xitoy isteʼmol tovarlarini qoʻshni Oʻzbekistonga (asosan Oʻsh viloyatining Qora-Suvdagi Karasuu bozori orqali) va Qozogʻiston va Rossiyaga (asosan Bishkekdagi Dordoy bozori orqali) reeksport qilishi muhim ahamiyatga ega. 

2019-yildan boshlab Xitoy Qirgʻizistonning asosiy savdo-iqtisodiy sheriklaridan biri hisoblanadi. Xitoy Qirgʻizistonning asosiy ikki tomonlama kreditor davlati hisoblanadi. Ularning iqtisodiy munosabatlari juda assimetrikdir, chunki „Xitoy uchun Qirgʻizistondagi ikki tomonlama loyihalar kichik, ular Qirgʻiziston uchun muhimdir".

Manbalar
--------

1. ↑  *The World Factbook*, 2016-10-13da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2021-04-28
2. ↑  Абрамов М. М. Возможности и перспективы расширения Таможенного союза России, Белоруссии и Казахстана // Вестник ВЭГУ. — 2013. — № 3 (65). — С. 167
3. ↑  Sebastien Peyrouse, Economic Aspects of China-Central Asia Rapprochment (Wayback Machine saytida 2009-02-07 sanasida arxivlangan). Central Asia - Caucasus Institute, Silk Road Studies Program. 2007. p.18.
4. ↑  Vakulchuk, Roman and Indra Overland (2019) "China’s Belt and Road Initiative through the Lens of Central Asia", in Fanny M. Cheung and Ying-yi Hong (eds) *Regional Connection under the Belt and Road Initiative. The Prospects for Economic and Financial Cooperation*. London: Routledge, p. 122.


| * k
* m
* t
Qirgʻiziston Qirgʻizistonning xalqaro aloqalari |
| --- |
| Amerika | 
* Amerika Qoʻshma Shtatlari

 | Emblem of Kyrgyzstan |
| Osiyo | 
* Ozarbayjon
* Bangladesh
* Xitoy
* Hindiston
* Eron
* Qozogʻiston
* Malayziya
* Pokiston
* Tojikiston
* Turkmaniston
* Turkiya
* Oʻzbekiston

 |
| Yevropa | 
* Gretsiya
* Rossiya
* Ispaniya
* Buyuk Britaniya

 |
**Hasanxon Yahyo Abdulmajid** (Hasanxon qori nomi bilan tanilgan; 1981-yil 12-yanvar, Andijon, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — Oʻzbekiston musulmonlari idorasi tomonidan oʻtkazilgan 19-Qur’on musobaqasining Respublika bosqichi (2009). U Toshkentda joylashgan „Minor" jomʼe masjidida imom-xatib vazifasida boʻlgan. Keyinchlik Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf masjidida imom-noiblik qilgan. Hozirda „["Hasanboy" jomʼe masjidining (Toshkent)]]" imom-noibidir.

Tarjimai holi
-------------

Hasanxon Yahyo Abdulmajid 1981-yil 12-yanvarda Andijon shahrida tavallud topgan.

Yutuqlari
---------

Hasanxon Yahyo Abdulmajid 13 yoshidayoq Qurʼonni toʻla yod olgan. Shu sababli koʻplab yutuqlarga erishgan. Yaʼni 2005-yil Saudiya Arabistoni qirolligi Makka shahrida oʻtkazilgan xalqaro Qur’on musobaqasida qatnashgan. Uning eng katta yutuqlaridan biri: 2009-yili Oʻzbekiston musulmonlari idorasi tomonidan oʻtkazilgan 19-Qur’on musobaqasining Respublika bosqichida birinchi oʻrinni olgan.

Oʻqish faoliyati
----------------

2012-yili Imom Buxoriy nomidagi Toshkent islom institutini tamomlagan. Undan soʻng Toshkent davlat sharqshunoslik universitetida ikkinchi mutaxasisslik boʻyicha „Tarix va jahon siyosati" fakultetida oʻqigan va u yerni 2016-yilda tamomlagan. Keyin esa Oʻzbekiston xalqaro islom akademiyasida magistrlik darajasini olish uchun oʻqigan. 2022-yil esa „Qur’onshunoslik va hadisshunoslik" fakultetida doktoranturaga kirgan va hozirda doktorlik ishini davom ettirmoqda.

Asarlari va tarjimalari
-----------------------

Hasanxon qori ukasi Husanxon qori bilan hammualliflikda „Navoiydan chu topqaylar navoe" kitobini yaratgan. „Yoʻl harakati fiqhi" kitobini Toshkent islom institutini bitirgan vaqtida bakalavr darajasini yoqlash uchun yozilgan ilmiy ishning kitob shakliga keltirilgan holati. Butun islom dunyosida keng tarqalgan Mavlid kitobi „Mavludi barzanjiyni" oʻzbekchaga tarjima qilib, sharhlagan. Hamda qorilar va Qur’on muxlislariga qaratilgan „Hatmi qur’onga marxabo" kitobini yozgan. Oxirgi kitoblaridan biri „Qorilarning oltin silsilasi"da oʻzbek qorilarining sanadlari keltirilga va ilmiy isbotlab chiqilgan. Bu kitob tadqiqot koʻrinishiga ham ega va tarixiy koʻp haqiqatlarni yetkazuvchi kitob hisoblanadi. Hasanxon qori „Qur’on tartili" qoʻlanma kitobi ham yaratgan. Bu kitobning audio va video qoʻllanmasi chiqarilgan. Uning „Qur’on oʻqish qoʻlanmasi" kitobi hamda „Qiroatlar haqida" nomli risolasi ham chop etilgan.

Faoliyatlari
------------

Hasanxon Yahyo Abdulmajid Toshkent shahrida joylashgan „Minor" jomʼe masjidida imom-xatib vazifasida boʻlgan. Hozirda „Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf jomʼe masjidining" imom-xatib noibidir.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4 5  *Tojialiyev, Davronbek* „Ҳасанхон Яҳё Абдулмажид: "Аҳли Қуръоннинг аввало нияти пок бўлмоғи лозим"". *Qadriyat.uz*. Qaraldi: 18-aprel 2023-yil.
2. ↑  YouTube logotipi Osmondagi bolalar / «Islom to'g'ri o'rganilsa, hamma zamonga mos keladi» 13 yoshida qori bo'lgan olim bilan suhbat! YouTubeda
3. ↑  Absattarov, Farrux. „Qanday amallar ro‘zani buzadi, qaysilari buzmaydi? - Ramazonga doir savol-javoblar". *Kun.uz* (2021-yil 14-aprel). Qaraldi: 18-aprel 2023-yil.
**Douglas Elton Feirbanks Sr** (talaffuzi: „Duglas Elton Feirbanks", 1883-yil 23-may — 1939-yil 12-dekabr) amerikalik aktyor, ssenariynavis, rejissyor va prodyuser edi. U *„The Thief of Bagdad"*, „*Robin Hood*" va *„The Mark of Zorro"* kabi ovozsiz filmlardagi shov- shuvli rollari bilan mashhur boʻlgan, biroq karerasining dastlabki qismini komediyalarda boshlagan.

Yoshligi
--------

Feirbanks Kolorado shtatining Denver shahrida Duglas Elton Thomas Ullman (oʻz xotiralarida kichik Duglas Fairbanks tomonidan „Ulman" deb yozilgan) tugʻilgan. Uning ota-onasi Hezekiah Charles Ullman va Ella Adelaida (niyasi Marsh) edi. Uning ikkita oʻgay aka-ukasi: kichik John Feirbanks va Norris Wilcox va akasi Robert Payne Ullman bor.

Otasi Charles nomi bilan tanilgan, Pensilvaniya shtatining Berrisburg shahrida tugʻilgan va Uilyamsportda oʻsgan. Fairbanks olti oʻgʻil va toʻrt qizdan iborat yahudiy oilada toʻrtinchi farzand edi. Charlesning ota-onasi Lazar Ullman va Lidia Abrahams 1830-yilda Germaniyaning Baden shahridan AQShga koʻchib kelishgan. 17 yoshida Charles Filadelfiyada kichik nashriyot biznesini boshladi. Ikki yil oʻtgach, u huquqshunoslik oʻrganish uchun Nyu-Yorkka joʻnadi.

Karyerasi
---------

 Fairbanks Broadway ishlab chiqarishida *Ajablangan moliya holati*, 1905-yil
Douglas Fairbanks Denver sahnasida havaskorlar teatrida, Elitch teatrida yozgi spektaklda va Denverda yoshlar uchun aktyorlik maktabini boshqargan Margaret Fealy homiyligidagi boshqa spektakllarda aktyorlik faoliyatini erta boshlagan. U Denver Sharqiy oʻrta maktabida oʻqigan va maktab pianinosini simlarni kesganligi uchun haydalgan.

Fairbanks 1899-yilning bahorida, 15 yoshida maktabni tark etadi.U Kolorado konlar maktabi va Garvard universitetida oʻqiganligini turlicha taʼriflagan, ammo ikkala taʼrif ham toʻgʻri emas. U Frederick Wardening aktyorlik truppasi bilan birga borib, 1899-yil sentabrda mamlakat gastrollarini boshladi. Warde bilan ikki mavsum davomida gastrollarda boʻlib, ikki tomonlama rollarda, ham aktyor, ham guruhdagi ikkinchi yilida sahna menejeri yordamchisi sifatida ishlagan.

Oʻlim
-----

1939-yil 12-dekabrda Fairbanks yurak xurujiga uchradi. U oʻsha kuni Santa Monikadagi uyida 56 yoshida vafot etdi. Xabarlarga koʻra, uning soʻnggi soʻzlari: „Men hech qachon oʻzimni yaxshi his qilmaganman". Uning dafn marosimi Glendeyldagi Forest Lawn memorial parki qabristonidagi Wee Kirk oʻ Heather cherkovida boʻlib oʻtdi, u yerda Buyuk maqbaradagi mahbusga qoʻyildi.

Filmografiyasi
--------------

 Feyrbanks 1916 yil

Manbalar
--------

1. ↑  Vance, Jeffrey*. Douglas Fairbanks* Cushman:. University of California Press, 2008 — 13 bet. ISBN 978-0520256675.
2. ↑  Obituary, *Variety*, December 13, 1939, p. 54.
3. ↑  „Full text of "The Film Daily (Oct-Dec 1946)"".  Wid's Films and Film Folk (1946-yil oktabr). Qaraldi: 16-fevral 2016-yil.
4. 1 2 3 4  Goessel, Tracey. *The First King of Hollywood; The Life of Douglas Fairbanks*. Chicago Review Press, 2016.
5. ↑  „Doug Fairbanks Dies At His Home". *Lawrence Journal-World* (12-dekabr 1939-yil), s. 10. Qaraldi: 3-mart 2013-yil.
6. ↑  Robinson, R. (2003). *Famous Last Words*. New York: Workman Publishing, p. 1.
'***Genrix Rikkert (1863-1936 yy.)** — Baden maktabining vakillaridan biridir.*

Falsafiy qarashlari
-------------------

U Vindelband qarashlarini rivojlantirib tabiatshunoslik usulini «umumlashtiruvchi», tarixiy bilish usulini esa «yagonalashtiruvchi», deb atadi. Ushbu farq voqeylik elementlarining (umumiy va xususiy) bu fanlar orqali o‘rganilishi uchun tanlab olingan qoidalaridan va turli vazifalardan kelib chiqadi. Bu yerda shuni qayd etish lozimki, farq bu fanlarning obyektiv mazmuni taqozosidan emas, balki «istakdagi tabiatshunoslik» va «xohlovchi tarix» irodasidan kelib chiqqan. Baden maktabining asoschisi kabi Rikkert umumiyning obyektiv mavjudligini inkor qilib, nominalizm nuqtayi nazarida turadi. Umumiy faqat tushunchalar mohiyatidir. Natijada Rikkert shunday xulosaga keladiki, tabiatshunoslik fan sifatida tushunchalar bilan ish ko‘rsa, tarix esa voqeylik bilan ish ko‘radi.Tarixchi voqeylikni tahqiq qilib, «ikkinchi darajali narsa»dan «ahamiyatli» yoki «mohiyatli» jihatini alohida ajratib ko‘rsatadi. «Mohiyatiy» yoki «ahamiyatga ega» bo‘lgan narsa qadriyat demakdir. Qadriyatlar borliq bilan bir qatorda mavjuddir. Dunyo, deydi Rikkert, «voqelik va qadriyatlardan tarkib topgandir». Qadriyatlarni subyektga bog'liq bo'lgan baholash bilan aralashtirib yubormaslik lozim. Qadriyatlar munosabatlar bilan bogiiq bo'lmasdan «subyekdan yuqori turuvchi» va «borliqdan yuqori» («transsendent») bo'lgan xususiyatga ega; bu «subyekt va obyektning orqa tomonida joylashgan butunlay mustaqil saltanatdir».

Hissalari
---------

Rikkert maʼnaviy hayotning olti doirasi boʻlgan mantiq, estetika, mistika, axloq, erotika va dinga muvofiq keluvchi qadriyatlarning olti xilini (haqiqat, go‘zallik, shaxsiyatdan yuqori turuvchi muqaddaslik, axloqiylik, baxt-saodat va shaxsiy muqaddaslik) ajratib ko‘rsatadi. Shunday qilib, neokantchilik falsafasi aniq fanlarning falsafiy asosini yaratishda o‘ziga xos rol o‘ynadi va keyingi, XX asr o‘rtalarida falsafiy fikr taraqqiyotiga muayyan hissa qo‘shdi.

Adabiyotlar
-----------

Gʻarb falsafasi tarixi. Toshkent 2018
**„Koʻr muzikachi"** (ruscha: *Слепой музыкант*) — rus va ukrain yozuvchisi Vladimir Korolenko qalamiga mansub qissa. Ilk bor 1886-yil chop etilgan. 1898-yil kitob oltinchi bor nashr etilganidan keyingina Korolenko asar matnini tahrir qilishdan to‘xtadi. 

Qissada onadan koʻzi ojiz boʻlib tugʻilgan isteʼdodli bola haqida hikoya qilinadi. Asarni oʻzbek tiliga Tojiboy Qosimov tarjima qilgan.

Syujet
------

Ukraina janubi-gʻarbida qishloqda yashovchi boy pomeshchiklar uyida koʻr bola tugʻiladi. Unga Pyotr ismini berishadi. Bolaning onasi hamda togʻasi Maksim bolakayga ovozlar maʼnosini va jismlarni ushlab aniqlashni oʻrgatadilar.

Pyotrda Evelinadan boshqa doʻsti boʻlmaydi. Ulgʻaygach ikkisining doʻstligi yanada kuchayadi. Pyotr Evelinaga uylanadi, juftlik oʻgʻil koʻradi. Otasi oʻgʻli ham koʻri boʻlishidan qoʻrqadi. Ammo bolasi soppa-sogʻ boʻladi.

Oradan uch yil oʻtib Pyotr musiqiy isteʼdodi tufdayli nom chiqaradi. Kiyevda koʻplab odam koʻr muzikachi ijrosini eshitish uchun toʻplanadi. Maksim Pyotr hayotni toʻliq his qilganiga amin boʻladi, bunga oʻz hissasini qoʻshganidan suyunadi.

Qahramonlar
-----------

* Pyotr – koʻr muzikachi
* Maksim – Pyotrning togʻasi
* Evelina – Pyotrning rafiqasi

Oʻzbekcha tarjima
-----------------

Asarni oʻzbek tiliga Korolenkoning 1953-yil „Pravda" nashriyoti chop etgan „Asarlar" toʻplamidan Tojiboy Qosimov tarjima qilgan. Oʻzbekcha nashr 1981-yil Toshkent shahrida „Yosh gvardiya" nashriyotida chop etilgan. Oʻzbekcha nashrni tayyorlashda quyidagi shaxslar ishtirok etgan: D. Bekilova – muharrir, A. Vizel – rassom, A. Gʻulomov – rasmlar muharriri, L. Burkina – texnik muharrir, M. Yunusova – musahhih. Kitob adadi – 75 000 nusxa. Shuningdek, qissa „Chinovnikning oʻlimi. Koʻr muzikachi" toʻplamiga ham kiritilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „"Ko'r muzikachi" • Kutubxonachi.uz". *kutubxonachi.uz*. Qaraldi: 2024-yil 14-mart.
2. ↑  Selivanova, S. Commentaries to The Blind Musician. The Selected Works by V.G. Korolenko. Moscow, Pravda Publishers, pp. 328-329

|  |  |
| --- | --- |
| Kitoblar | *Kitobga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**ART** (Asti Radio Television) - bu Attika shahrida yaylovdan o'tgan, mintaqaviy ahamiyatga ega bo'lgan xususiy erkin-harakatli axborot televizion stansiyasi.

Tarix
-----

*TeleSity* nomli stantsiyaning 1990-yil 14-fevral kuni test eshittirishlari bilan boshlandi va bir oy o'tgach to'liq jadval bilan u 2001-yilda u *TeleSity* (TeleCityning yunoncha tarjimasi) deb nomlandi.

Deyarli 2010-yilgacha kanal tashkil etilganidan boshlab, u mamlakat bo'ylab analog ko'rsatkichlarga ega bo'lib, qayta ko'rsatuvchi vositalar orqali qonunga xilof ravishda o'z faoliyatini kengaytirdi.

2018-yilda kanal Chiprda ham raqamli ravishda yer ustida eshittirildi, o'tgan yillarda u Limassol Kiprlik Extra TV kanalı bilan hamkorlik qilgan.

Keyinchalik, Yunon milliy radiomilliy va televideniye kengashi, Yunon telekommunikatsiyalar va pochta komissiyasi va tegishli Kipr hokimiyati ushbu eshittirishlarni to'xtatdi, chunki radiostansiyaning faqat Attika uchun eshittirish litsenziyasi bor edi.

2012-yilda TeleAsty hozirgi nomiga (ART) ega bo'ldi. 2013-yilda kanal avtomatik ravishda qonun asosida butun mamlakat bo'ylab litsenziyani oldi, bu qarorga qarshilik partiyalari o'sha paytda munosabat bildirishdi. Oxir-oqibat, ART butun hududni Digea orqali 27-iyundan boshlab qamrab oldi.

Dastur
------

Bu kanal, hujjatli filmlar va musiqa shousi *Style GR*-ni qo'llab-quvvatlaydigan Xalq Orthodox Ralli haqida ma'lumotli namoyishlar, 1980-1990 yillardan yangi va eski yunon va xorijiy qo'shiqlarning videokliplari bilan yunon televideniyesidagi eng uzoq davom etadigan namoyishlardan biridir. Shuningdek, u telemarketingi bilan shug'ullandi.

Litsenziyalar
-------------

1993-yil 10-sentabrda kanalning faoliyati Attika viloyatida mahalliy qamrovli 19230/E litsenziyasi asosida qonuniylashtirildi. Biroq, pochta stansiyasi tashkil etilganidan buyon butun mamlakat bo'ylab qonunga xilof ravishda o'z faoliyatini kengaytirgan. 2013-yilning o'rtalaridan buyon u mamlakat bo'ylab stansiya sifatida ko'rib chiqilgan.

2016-yil iyul oyida ART TV, o'sha paytdagi Epsilon TV (bugunlik ochiq TV), Makedonia TV va Mega Channel bilan birgalikda rasmiy va moliyaviy sabablarga ko'ra tanlovdan chetlatilgan.

1-aprel 2018 -kuni ART TV oxir-oqibat radiostatssiya qonunlari bilan faqat Attika, Argosaronikos, Markaziy va Janubiy Eviyada va Sikladlar bir qismida eshittirish majburiyatini oldi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Η απόφαση για το ΑΡΤ TV υπερβαίνει τα όρια…".  digitaltvinfo.gr (2013-yil 27-may).
2. ↑  *Πανόπουλος.* „Η ελληνική TV στο τέλος του αιώνα". *To Vima*.  Άλτερ Έγκο. Qaraldi: 2019-yil 12-oktyabr.
3. ↑  „ΦΕΚ B 713/1993".  Government Gazette (1993-yil 10-sentyabr).
4. ↑  „NCRTV Decision 241-2013".  NCRTV/NDCGR (2013-yil 20-may).
5. ↑  „Εκτός διαγωνισμού για τις τηλεοπτικές άδειες το ΑΡΤ του Γ. Καρατζαφέρη". *kathimerini.gr*.  Kathimerini (2016-yil 8-iyul).
6. ↑  „NCRTV Decision 7-2018".  NCRTV/NDCGR (2018-yil 20-fevral).

havolalar
---------

* **URL topilmadi.**

Andoza:Local Television channels in Greece
**Ozodlik kuni** (nemischa:) 8-may kuni Germaniyada nishonlanadigan xotira kuni. Vermaxtning soʻzsiz taslim boʻlganligi hamda 1945-yil 8-mayda Yevropada Ikkinchi jahon urushi tugaganligi munosabati bilan bayram qilinadi. 1950-1966-yillarda va 1985-yilda GDRda bu kun davlat bayrami sifatida nishonlangan.

Germaniya Federativ Respublikasida 8-may bayram hisoblanmaydi. Biroq, yubiley yillarida xotira tadbirlari oʻtkaziladi. Agar ilk vaqtlarda Germaniya magʻlubiyati nishonlangan boʻlsa, 1985-yildan boshlab asosiy eʼtibor Germaniyani nasional-sotsializmdan ozod qilishga qaratila boshlandi. 8-may sanasi Meklenburg-Vorpommern (2002-yildan) va Brandenburg (2015-yildan). federal yerlarida rasman xotira kuni hisoblanadi.

Germaniya Demokratik Respublikasida 8-may „Nemis xalqining Gitler fashizmidan ozod boʻlgan kuni" sifatida nishonlanib kelindi (nemischa:). U 1950-yildan 1966-yilgacha davlat bayrami sifatida belgilangan va dam olish kuni edi. 1967-yilda ushbu bayram boshqa qator bayramlar bilan birga dam olish kuni hisoblanmaydigan boʻldi. Shunga qaramay har yili xotira tadbirlari oʻtkaziladigan xotira kuni boʻlib qoldi. 1975-yilda Ikkinchi jahon urushi tugaganining 30 yilligi munosabati bilan GDRda sovetlarga uygʻun ravishda 9-may kuni Gʻalaba kuni nishonlandi va oʻsha kun dam olish kuni deb eʼlon qilindi. 1985-yilda 40 yillik munosabati bilan 8-may bayram va dam olish kuni deb eʼlon qilindi.

Yana qarang
-----------

* Milliy qaygʻu kuni Germaniya
* V-E kuni
* Xotira va yarashish kunlari
* Yaponiya ustidan gʻalaba kuni

Manbalar
--------

1. ↑  Gesetz über Sonn- und Feiertage vom 8. März 2002(olm.)
2. ↑  „Brandenburg hat einen neuen Gedenktag" (de).  MAZ (2015-yil 30-aprel). 2020-yil 29-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 30-may.
3. ↑  „8. Mai 1945" (de).  Bundeszentrale für politische Bildung. Qaraldi: 2015-yil 30-may.

Havolalar
---------

* Tag der Befreiung: 8. 1945-yil may (olm.) )
* Tahlil qiling: Die Erfindung des 8. May(olm.) )
**Ghurki** (urdu : **گھrکy̰**) — Panjob viloyatining Lahor shahri chekkasida joylashgan qishloq nomi.

Bu qishloq Osiyodagi eng yirik oltin kontrabandachisi sifatida tanilgan Gurki Arain (Hoji Muhammad Asgʻar Gʻurki (kech)) akalari Yusuf Gʻurki, Ashraf Gʻurki va Yunas Gʻurki bilan atalgan. U AQSh jurnallarida Oltin qirol unvoniga sazovor boʻlgan.

Hoji Muhammad Asg‘ar G‘urki G‘urki kasalxonasi asoschisi edi. Muhammad Asgʻar Gʻurki 1985 yilda partiyasiz oʻtkazilgan umumiy saylovlarda MNAga aylandi. Xolid Javed Gurki, Muhammad Asgʻar Gʻurkining ukasi va Lahorning taniqli siyosiy oilasiga mansub Hoji Muhammad Asgʻar Gʻurkining (marhum) oʻgʻli Xolid 1989 yilda Pokiston Xalq partiyasi chiptasi boʻyicha saylangan U 1993 yilda Sharqiy Lahordan PPP chiptasi bilan MNA etib saylangan va keyinchalik parlamentning temir yoʻllar boʻyicha kotibi etib tayinlangan. U Wagah Town nozim (hokim) lavozimida ham ishlagan.

Bir necha yil oldin tibbiy asoratlarni rivojlantirgandan soʻng, Xolid Javed Ghurki 2011 yil 8 martda buyrak etishmovchiligi tufayli vafot etdi. Uning rafiqasi Samina Xolid Ghurki siyosiy maydonda uning oʻrnini egalladi va uni 2008 yilgi umumiy saylovlarda PPP platformasida Pokiston Milliy Assambleyasiga kiritdi.

Samina Xolid Gurki 2008-yilda aynan shu okrugdan qayta saylangan. U Bosh vazir Yusuf Rizo Gʻiloniy kabinetida Federal maxsus taʼlim vaziri, Federal atrof-muhit vaziri va keyinchalik Bosh vazir Raja Pervaiz Ashraf kabinetida Milliy integratsiya va meros federal vaziri etib tayinlangan. Uning jiyani,Yusuf G‘urkining o‘g‘li Faruk G‘urki Shahboz Sharif kabinetida vazir bo‘lgan.

Xolid Javaid Gurkiga uylangan Samina ikki o‘g‘il va ikki qizning onasi. Uning oilasi Lahordagi Ghurki shahridagi Ghurki Trust oʻquv kasalxonasini moliyalashtiradi. Uning marhum eri parlamentning sobiq deputati edi. Oilaning siyosatdagi boshqa aʼzolari orasida Faruk Gʻurki (sobiq Axborot va texnologiyalar boʻyicha viloyat vaziri), Arshad Gʻurki,Muhammad Iqbol Gʻurki (sobiq viloyat vaziri) bor. U Nyu-Yorkda Birlashgan Millatlar Tashkilotining Ayollar uchun Taraqqiyot Jamgʻarmasining (UNIFEM) „ayollarga nisbatan zoʻravonlikka yoʻq deng" kampaniyasini imzolagan 9 deputatdan biri edi[1].U PPP Panjob prezidenti etib tayinlandi

Ghurki qishlogʻi Vagah chegarasi yaqinida joylashgan.

Yana qarang
-----------

* Arain

Manbalar
--------

1. ↑  Ghurki, Lahore, Punjab, Pakistan on Google Maps website Retrieved 7 March 2023
2. 1 2  PPP leader Khalid Ghurki is dead Dawn (newspaper), Published 8 March 2011, Retrieved 8 March 2023
3. ↑  „Pakistan Elections 2008 (shows Samina Khalid Ghurki as winner from Lahore NA-130)". *Elections.com.pk website*. 2010-yil 14-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 8-mart.
4. ↑  *Cities, Towns and Villages in Lahore District including Ghurki*, 2010. ISBN 9781156806173.
Andoza:Neighbourhoods of Lahore
Mogao gʻorlari, shuningdek, Ming Budda gʻorlari yoki Minglab Buddalarning gʻorlari deb ham ataladi , Dunxuaning markazidan 25 km (16 milya) janubi-sharqda joylashgan 500 ta ibodatxona tizimini tashkil qiladi, diniy va madaniy chorrahada joylashgan. Ipak yoʻli , Gansu provinsiyasi , Xitoy. Gʻorlar Dunhuang gʻorlari sifatida ham tanilgan boʻlishi mumkin; ammo, bu atama, shuningdek , Gʻarbiy Ming Budda gʻorlari , Sharqiy Ming Budda gʻorlari , Yulin gʻorlari va Dunxuang hududidagi va uning atrofidagi boshqa buddist gʻor joylarini oʻz ichiga olish uchun umumiy atama sifatida ishlatiladi. Beshta maʼbad gʻorlari. Gʻorlarda 1000 yillik davrni qamrab olgan buddist sanʼatining eng yaxshi namunalari mavjud. Birinchi gʻorlar milodiy 366-yilda buddistlarning meditatsiyasi va sajda qilish joylari sifatida qazilgan, keyinchalik gʻorlar ziyoratgoh va sajdagohga aylangan va bu yerda 14-asrgacha gʻorlar qurilishi davom etgan. Mogao gʻorlari Xitoy buddist grottolarining eng mashhuri boʻlib , Longmen grottolari va Yungang gʻorlari bilan bir qatorda Xitoyning uchta mashhur qadimiy buddist haykaltaroshlik joylaridan biri hisoblanadi.

Manba
=====

* A large collections of images of murals and other artifacts from the Mogao Caves in Dunhuang
* International Dunhuang Project

1. ↑  „https://web.archive.org/web/20210210232323/http://www.dartmouth.edu/~chinese/". 2021-yil 10-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 9-dekabr.
2. ↑  „http://idp.bl.uk/". 2011-yil 20-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 9-dekabr.