|  |
| --- |
|  |
| **Birinchi va ohirgi sayohati boʻlgan haybatli kemaning koʻrinishi** |
| Mamlakat: | Buyuk Britaniya |
| Maqomi: | Yoʻlovchi kemasi |
| Hodisasi: | Choʻkib ketgan |
| Tashkilot: | White Star Line |
| Tayyorlovchi shirkat: | "Harland and Wolff" |
| Kema qurilishiga buyurtma berilgan sana: | 17-sentabr 1908 |
| Qurilish boshlangan sana: | 31-mart 1909 |
| Suvga qoʻyilgan sana: | 31-may 1911 |
| Portdan chiqilgan: | 10-aprel 1912 |
| Yoʻlga tushilgan sana: | 10-aprel 1912 |
| Choʻkib ketgan: | 15-aprel 1912 |
| **Hususiyatlari** |
| Moʻljallangan odam: | 3,300 nafar |
| Yoʻlovchilari: | 2,224 nafar |
| Ixtirochisi: | Tomas Endryus |
| Uzunligi: | 269,1 m |
| Eni: | 28,19 m |
| Quvvati: | 55 min. o.k. |
| Balandligi: | 18,4 m |
| Tezligi: | 24-25 uzla |
| Ekipaj aʼzolari: | 908 nafar |

**Titanik** (*RMS Titanic*) — Buyuk Britaniya paroxod „White Star Line" kompaniyasi mahsuloti, „Olimpik"ning egizagiga oʻxshagan uchinchi kemaning ikkinchisi. Oʻzining qurilish jarayonida dunyoning eng yirik yirik kemasi sanalgan ushbu sayohatchi kema birirnchi 14-aprel 1912-yili safari vaqtida Atlantika Okeanida aysbergga urilib 5 soat-u 10 daqiqada suv qariga choʻkib ketgan.

Bortda joylashgan insonlardan 1316 oddiy yoʻlovchi 908 tasi ekipaj aʼzolari jami boʻlib 2224ta odamni tashkil etgan.Ulardan 710 voqea joyida qutqarilgan 1514 inson xalok boʻlgan.Bu kema halokati butun dunyoning shov shuvli xabarlariga aylanib ulgurgani bois, ushbu kema haqida bir necha xujjatli filmlar surʼatga olingan.

Titanik — bu dunyoga juda maʼlum va mashur boʻlgan ushbu kema ixtirochisi Tomas Endryus eng dahshatli halokat yuz bersa ham „Titanik" uch kecha -kunduz choʻkmasdan, suv yuzida turishi mumkinligi haqida odamlarni ishontirgan edi. Ammo „Titanik"ning okean boʻylab birinchi va oxirgi safarining qatnashchisi sifatida salkam uch ming sayyohlar ishtirokida oʻzining bu fikri notoʻgʻri ekanligini tan oldi…

Qurilishi
---------

31-mart 1909-yili Harland and Wolff kemasozlik kompaniyasi tomonidan qurilishi borasida tavsiyaga kiritilgan.
31-may 1911-yili (Belfast, Shimoliy Irlandiyada), suvga tushirilgan.Oʻzining qurilishi borasida dunyoning eng yirik yoʻlovchi layneri nomini olgan kema suvga tushishi uchun rekord darajasidagi yogʻ talab qilgan, parovoz yogʻi va qizdirish uchun suyuqlik yoʻnalish sanoqlari bilan 23 tonnani tashkil etgan.

Belfastdagi Harlland and Wolf kemasozlik kompaniyasi 1912-yil 10-aprelda XX asr fan va texnikasining katta yutugʻI va moʻjizasi, deb atalgan juda ulkan „Titanik" kemasini suvga tushiradi.Uning qurilishiga 17 mingdan koʻproq ishchilar qatnashib, hozirgi narxda hisoblaganda bir yarim milliard funt sterling mablagʻ sarflanadi.Tagi qoʻshqavatli, atrofi qalin poʻlat quyulmalar bilan himoyalangan, oʻn oltita geometric suv oʻtkazmaydigan qurilmasi boʻlib, bir soatda 8 ming tonna suvni chiqarib tashlash qobiliyatiga ega boʻlgan bu ulkan kemani hech kim choʻkib ketadi, deb oʻylamasdi.

Konstruksiya va uskunalari
--------------------------

### Texnika xarakteristikasi

RMS Titanicning kattaligi boʻyicha qiyos. 
* Yalpi roʻyxatdan oʻtilgan yuk 46328 tonna boʻlib suvga aralashmasi bilan 52 310 tonna 10,54 metrlik koʻrsatmasiga asoslanib jami 66 000 tonnani tashkil etgan.
* uzunligi 268,98 m, eni 28,2 m, asosiy vaterliniyadan to eng chekka palubagacha 18,4 m.
* Eng balanddagi quvurlarga qadar kemaning balandligi — 52,4 m;
* Eng yuqori tezlik 24dan to 25 uzlgacha.

Manbalar
--------

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***RMS Titanic*** haqida turkum mavjud |

* BBC Arxivi (Wayback Machine saytida 2008-12-24 sanasida arxivlangan) (ingl.)
* Rasmiy arxiv (ingl.)

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* BIBSYS: 98017728
* BNE: XX226501
* BnF: cb12069856p (maʼlumot)
* CANTIC: a12174269
* GND: 4121777-9
* LCCN: n50082026
* LNB: 000280376
* NKC: olak2002111888
* NLA: 52369553
* NLI: 001697465
* en:SNAC: w6zk9cf5
* en:Trove: 1516123
* VIAF: 264840228
* en:WorldCat Identities: lccn-n50082026

 |