recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Burchak triseksiyasi** (lot. tri uch va sectio — qirqish) — biror burchakni 3 teng qismga boʻlish haqidagi masala; qad. mashhur 3 masalaning biri. Bular: Burchak triseksiyasi, doyra kvadraturasi va kubni ikkilantirish. Oʻrta asr arab manbalarida Burchak triseksiyasi algebra va trigonometriya masalalari bilan bogʻlanadi. 9—10-asrlarda Burchak triseksiyasi x3+px+q—O kub tenglamani yechishga keltiriladi. 15-asrda samarqandlik olim Jamshid ibn Masʼud alKoshiy juda aniq trigonometrik jadvallar tuzish va maʼlum sin3° asosida sin G ni hisoblash uchun kub tenglamani taqribiy hisoblash usulini qoʻllaydi. Eslatilgan masalalarning birontasini ham sirkul va chizgʻich yordamida yechib boʻlmaydi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Naqarot** — qoʻshiqnutg har baididan soʻng muntazam ravishda takrorlanib turuvchi qismi. N.ning sheʼriy matni, odatda, toʻrtlik yoki baytdan tashkil topib, tugal badiiy obrazni ifodalaydi. N. musiqa asarining ikkinchi kuy davriyasi, ixcham va sodda shaklli namunalarda esa kuyning ikkinchi jumlasi sifatida gavdalanadi. Qoʻshiqva madqiyalarda N. boshqa qismlardan musiqiy vazn, uslub va ijro surʼati bilan farqlanishi mumkin. Xorjamoalariga moʻljallab yaratilgan qoʻshiqlarda N. qismi, odatda, yalpi xor tomonidan ijro etiladi. Ayrim xalq qoʻshiq va yallalarida N. asosiy kuyni butunligicha takrorlaydi va bandlardan takroriy sheʼr matni tufayli ajratiladi. Koʻshiq, ashula, suvora, maqomlarning shoʻba va taronalarida, shuningdek, oʻzbek bastakorlik ijodiyotiga mansub asarlarda N.ning har xil vokal va cholgʻu yoʻllari mavjud (Mas, Bozgoʻy).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Pärnu
Pärnuning dron videosi 2022
**Pyarnu** (1917-yilgacha rasmiy nomi — Pernov) — Estoniyadagi shahar. Pyarnu daryosi Riga qoʻltigʻiga quyilish joy-ida. Dengiz porti va dare pristani. Dengiz boʻyi iqlim va balchiq kurorti. Yozi moʻʼtadil iliq (iyulning oʻrtacha temperaturasi 17°), qishi moʻʼtadil yumshoq (yanv.ning oʻrtacha temperaturasi —5°); yiliga 540 mm yogʻin yogʻadi. Baliq konservalash, zigʻir tola toʻqimachilik kombinatlari, mashinasozlik, oziq-ovqat va oʻrmon sanoati korxonalari, drama teatri, oʻlkashunoslik muzeyi, shoira Lidiya Koydulaning memorial muzeyi (1945), turistik baza mavjud. Shahar 13-asrdan maʼlum, rus solnomalarida Pernava nomi bilan tilga olinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Dhal Kakka** - o'rta kattalikdagi qishloq bo'lib,Gujrat tumanidagi Kharian texsilidagi taxminan 600 uydan iborat.Pokiston.

Dhall so'zi jang maydonida qilichdan himoya qiluvchi maqola kabi turli xil narsalar uchun ishlatiladi.Dhall - Jutt qabilasining urug'i.Dhall urug'iga mansub odamlar Hindiston va Pokistonda yashaydi. Ehtimol,bu erda Dhall urug'iga mansub odamlar bo'linishdan oldin yashagan.Dhall klanining mavjudligi 1901 va 1911-yillarda Pokistonning panjobida o'tkazilgan aholini ro'yxatga olishda yaqqol namoyon bo'ldi.Aytishlaricha,Kakka XVI asrda bu hududning egasi bo'lgan.Ehtimol,u Jutt qabilasining Dhall urug'iga mansub bo'lgan.Kakka ismining ma'nosi aniq ma'lum emas,lekin panjabi tilida Kakka kulrang rang sifatida qabul qilinadi,ammo uning kelib chiqishi Hind vodiysi tsivilizatsiyasiga borib taqaladi va u hurmatli odamlarga familiya sifatida berilgan.Bobo Kakkaning Barxurdor,Hayot Muhammad va Xushi Muhammad uch o‘g‘li bor edi.

Qishloqda ko'plab qabila va urug'larning odamlari, asosan ,musulmon Jutt yashaydi.Hind-Pak bo'linishidan oldin hindular ham musulmonlar bilan birga yashagan, ammo 1947-yilda ular ketganidan keyin qishloq Kashmirdan kelgan muhojirlarni kutib olgan.Asl qishloq katta ko'chaning halqasi bilan o'ralgan tor g'ishtli ko'chalardan iborat.Biroq,so'nggi bir necha o'n yilliklar ichida yangi uylar qurilishi shahar atrofida tarqaldi.

Dhal Kakka aholisining tarixan asosiy daromad manbai dehqonchilik va chorvachilik hisoblangan. Musulmon aholisi hindu qo'shnilari bilan yaqin savdo aloqalariga ega edilar. Ammo hozir rezidentlar uchun asosiy pul manbai Evropa,Yaqin Sharq va Qo'shma Shtatlarda chet elda ishlaydigan mehnatkash mutaxassislardan keladi. Dhal Kakka qishlog'idan ko'plab hurmatli o'qituvchilar, davlat xizmatchilari, harbiy xizmatchilar,tadbirkorlar,muhandislar va shifokorlar yetishib chiqdi.

  

</br>Dhal Kakka o'zining buqa poygasi,kurash (kabaddi ),futbol,kriket,islomiy ta'lim va ayollar ta'limi bilan mashhur.

Havolalar
---------
**Palinologiya** (yunoncha: paline — mayin chang va ...logiya) — botanikaning oʻsimlik changi va sporasini oʻrganadigan tarmogʻi. "P." terminini ingliz paleo-botaniklari X. Xayd va D. Uilyame (1944) taklif qilgan. Palinomor-fologiya P.ning asosiy tarmogʻi boʻlib, spora va chang donalarining shakli, tuzilishi va rivojlanishini tekshiradi. P. chang va sporaning krbi-gʻini, morfologiya va anatomiyasini oʻrganadi. Palinologik tekshirishlar sitologiya, genetika, morfologiya, fizika, kimyo va matematika fanlari yutuklariga asoslangan holda mikroskop, elektron mikroskop va rentgen nurlaridan foydalanib oʻtkaziladi.

Yer sharining qobigʻini oʻrganishda, undagi qazilma boyliklarni qidirishda, shuningdek, oʻsimliklar va iqlim tarixini aniqlashda P. maʼlumotlaridan foydalaniladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Andoza:Dmy sanalaridan foydalanish
Andoza:Hind ingliz tilidan foydalaning
Andoza:Qoʻshimcha iqtiboslar kerak
Andoza:Infobox manzili</ref>.

**Dhakuriya** — Kolkata shahridagi aholi punkti, (ilgari Kalkutta) Gʻarbiy Bengaliya, Hindiston. U shaharning janubiy qismida joylashgan boʻlib, shimolda Ballygunge va Kasba, sharqda Haltu, Jadavpur/ [ Janubda [Garia]] va gʻarbda Leyk bogʻlari/ Jodhpur bogʻi. Unda 700031 Pochta indeksi raqami (PIN) kodi mavjud. Golpark va Jodhpur Parkiga tutashgan baʼzi hududlarda ham Pochta indeksi raqami (PIN) mos ravishda 700029 va 700068 kodi mavjud.
Taniqli diqqatga sazovor joylarga Dhakuriya temir yoʻl vokzali, № 37 avtobus terminali, Dhakuriya AMRI kasalxonasi va Dakshinapan savdo majmuasi kiradi.

Fayl:AMRI kasalxonasi - Ilg'or tibbiy tadqiqot instituti - Dakuriya - Kolkata 2014-02-12.JPGAMRI kasalxonasi, Dakuriya

Tarix
-----

Dakuriya tarixi 1800-yillarning boshlariga borib taqaladi. Soʻnggi bir necha oʻn yilliklarda keng koʻlamli modernizatsiya qilinganidan keyin ham, 1900-yillardan oldin mavjud boʻlgan bir nechta binolar mavjud.

Dakuriya aholisining tez oʻsishi, xuddi Kalkutta shahrining qolgan qismiga oʻxshab, ellikinchi yillarning oxirlarida kuzatilishi mumkin. Oʻsha paytda janubiy shahar chegaralari Ballygunge koʻli hududlarigacha boʻlgan (hozirgi Golpark deb nomlanadi). Oltmishinchi yillarning boshlariga kelib, qoʻshni Jodhpur Park hududi ham bir nechta yuqori darajadagi yakka tartibdagi uy-joy qurish loyihalari uchun jozibali joyga aylandi.
Dakshinapan, koʻp qavatli savdo markazi va Kalkuttadagi birinchi turdagi savdo majmuasi (80-yillarning boshlarida Dakuriyaning gʻarbiy chegarasida) foydalanishga topshirilgandan soʻng, hudud yuqori darajadagi koʻrinishga ega boʻla boshladi. Since then, Dhakuriaʼs population is swelling with maktablari, jinoyatchilik darajasi pastligi va boshqa muhim joylarga yaqinligi tufayli yaxshi oʻqimishli, oʻrta sinf odamlari.
Toʻrtta Kolkata Municipal Corporation (KMC) palatalari butun Dakuriya boʻylab tarqalgan (90, 91, 92 va 93 palatalari). Dakuriya hozirda Rashbehari Assambleyasi va Kasba Assambleyasi hududi ostida. Assambleyaning ikkala hududi Kolkata Dakshin parlament saylov okrugiga qarashli.

Yana qarang
-----------

* Dakuriya (Vidxan Sabha saylov okrugi)
* Jadavpur
* Jodhpur Park

Maʼlumotnomalar
---------------

Andoza:Umumiy kategoriya

1. ↑  Andoza:Cite. yangiliklar

Havolalar
---------

Andoza:Vikisayohat-inline

Andoza:Janubiy Kolkatadagi mahallalar
Andoza:Kolkata mahallalari
22°30′37″N 88°22′16″E﻿ / ﻿22.5104°N 88.3711°E﻿ / 22.5104; 88.3711GO

Dakuriyadan kelgan mashhur odamlar
----------------------------------

* Dr. Shyama prasad Sinha Ray er osti suvlari kengashi markazining nafaqadagi aʼzosi
* Pritish Chakraborty taniqli Bollivud aktyori, prodyuseri, rejissyori, qoʻshiqchisi, yozuvchisi
* Suchitra Bhattacharya, taniqli yozuvchi.
* Avix Kumar Mitter, Omniscient
* Barunansu Kumar Sarkar, ijtimoiy tadbirkor
* Sandhya Mukherji

1. ↑  „Avix foydalanuvchi profili | DeviantArt".
**31 Palla** — Qargʻa yulduz turkumidagi qoʻsh yulduz. Koʻrinib turgan yulduz kattaligi taxminan 1,48 kunlik davr bilan 5,19 dan 5,23 gacha oʻzgarib turadi.uradi.Yulduz shuningdek, oʻzgaruvchan yulduz sifatida ham tanilgan: TY Qargʻga. YYulduz B 1.5 V spektrli sinfining issiq oq-koʻk yulduzi va kamroq maʼlumotga ega boʻlgan doʻst yulduzidir. IIkki yulduz bir-biriga 2,9631 kunlik davr bilan murojaat qiladi. Asosiy komponent, ehtimol, koʻk rangli, orqada qolgan Guiad guruhi yulduzidir. Asosiy komponent Quyosh massasining taxminan 15,5 massasi va Quyoshning 52262 yorqinligi bilan ajralib turadi.

Britaniyalik astronom Djon Flemstid yulduzlarni katta yulduz turkumida raqamladi, u Gidra va Palla deb nomladi, u Gidra yulduz turkumi yulduzlarini toʻgʻridan-toʻgʻri Palla ostiga qoʻydi.Ushbu shaklda maʼlumotlar 1712-yilda chop etildi, ammo keyinchalik astronomlar bu belgilarni ishlatmadilar. Pallaning 31-soni 1922-yilda burjlar chegaralari nihoyat oʻrnatilgandan keyin Qargʻa yulduz turkumida boʻlgan.

1974-yil 27-martda  Marinerning 10 — missiyasi doirasida spektrning uzoq ultrabinafsha qismida yulduz radiatsiyasi aniqlandi. Dastlab, bu Merkuriy sunʼiy yoʻldoshi mavjudligining oqibati deb taxmin qilingan, ammo keyinchalik radiatsiya manbai 31 ta Palla bilan aniqlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  *Watson, Christopher.* „TY Corvi". *The International Variable Star Index*.  American Association of Variable Star Observers (4-yanvar 2010-yil). 16-iyun 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-iyun 2015-yil.
2. 1 2  Eggleton, P. P.; Tokovinin, A. A. (September 2008), „A catalogue of multiplicity among bright stellar systems", *Monthly Notices of the Royal Astronomical Society*, **389** (2): 869–879, arXiv:0806.2878, Bibcode:2008MNRAS.389..869E, doi:10.1111/j.1365-2966.2008.13596.x.
3. ↑  Wagman, Morton*. Lost Stars: Lost, Missing and Troublesome Stars from the Catalogues of Johannes Bayer, Nicholas Louis de Lacaille, John Flamsteed, and Sundry Others*. Blacksburg, Virginia: The McDonald & Woodward Publishing Company, 2003 — 390—391 bet. ISBN 978-0-939923-78-6.
4. ↑  Moore, Patrick*. The Data Book of Astronomy*. CRC Press, 2000 — 79 bet. ISBN 9781420033441.
**Ferdinand VII** 1808 yil mart - may oylarida va 1813 yildan boshlab Ispaniya qiroli Burbonning Karl IV ning o'g'li bo'lgan.

Biografiya
----------

Ferdinand 1784 yil 14 oktyabrda Ispaniya poytaxti Madriddda ispan qiroli Karl IV oilasida dunyoga keldi.

U tez-tez otasi bilan tez tez nizolashib turadi va Napoleon I ga qarshi bo'lgan milliy partiyaning rahbari sifatida obro'ni qo'lga kiritadi uning itoatkor vositasi Charlz edi (aslida Ferdinand Napoleon bilan o'z muzokaralarini o'tkazadi , bu Escorial fitnaga olib keldi). Napoleon Ispaniyaga bostirib kirgach, 1808 yilda shahzodani qo'llab-quvvatlagan xalq qo'zg'oloni va otasi taxtdan voz kechganidan keyin u qirollik taxtiga o'tiradi Ko'p o'tmay, o'g'il va ota Napoleon tomonidan Bayonnada hibsga olindi, bosim ostida ular taxtga bo'lgan huquqlaridan voz kechdilar, shundan so'ng Bonapart katta akasi Jozefni ispan taxtiga o'tkazdi. .

1813 yilda fransuzlar Ispaniyadan quvib chiqarildi va 1814 yil may oyida Ferdinand yana qirol boladi

Ferdinand VII siyosati qat'iy antiliberal va aksilinqilobiy edi, turli xil ozodlik harakatlariga qarshi terror uning faoliyatiga ancha katta tasirini ko'rsatadi. Dastlab milliy kurash ramzi bo‘lgan qirolning shaxsi nihoyatda mashhur bo‘lib qoldi.

1820-1823 yillarda Ispaniyada fuqarolar urushi boshlandi , bu davrda Riego boshchiligidagi harbiylar qiroldan 1812 yilgi konstitutsiyaga rioya qilishni amalga oshirishni aytdilar Qo'zg'olon Muqaddas Alyans qarori bilan fransuz armiyasi yordamida bostirildi va Riego, ilgari qirol tomonidan e'lon qilingan umumiy amnistiyaga qaramay, Uni osib yuborishgan 

Ferdinand davrida Ispaniya Lotin Amerikasidagi mulklarini qo'ldan boy berib qo'yishdi 1810-1820 yillarda Simon Bolivar, Xose de San Martin va boshqalar boshchiligidagi inqiloblar paytida Amerika vitse-qirolliklari mustaqil respublikalarga aylandi.

To'rt marta turmushga chiqqan qirolning Mariya Kristina bilan oxirgi nikohidan faqat bitta farzandga ega bo'ldilar. ; Salic qonunini bekor qildi. U general Aumadani regentlik kengashi a'zosi etib tayinladi, u ilgari Ferdinandni taxtga qaytarish uchun ko'p kuch sarflagan (keyinchalik sulolaga sodiqligi uchun Izabella generalga gersog unvonini beradi). 1833 yilda Ferdinandning o'limi chaqaloq Izabella II tarafdorlari va Ferdinandning ukasi Don Karlos tarafdorlari, ya'ni Karlistlar o'rtasida fuqarolar urushiga olib keldi.
yo'nalish
**Magellan**, **Magalyaynish Fernan** (portugalcha: *Fernão de Magalhães*, ispancha: *Fernando (Hernando) de Magallanes*, taxminan 1470, Portugaliya — 1521.27.4, Maktan orol, Fillipin) — portugaliyalik dengizchi sayyoh. Magellan ekspeditsiyasi birinchi dunyo aylana suzishni amalga oshirdi. 1505—12 yillarda portugallar ekspeditsiyasida qatnashib ikki marta (1509-11) Malakkagacha borgan. Magellan Lissabonga qaytgach, 1517-yil Ispaniyaga oʻtib, Molukka orollariga gʻarbiy yoʻl bilan suzib borish toʻgʻrisidagi oʻzi ishlab chiqqan loyihani Ispaniya qiroliga taqdim qildi. 1519—21 yillarda 5 kemadan iborat Ispaniya ekspeditsiyasi (265 odam)ga boshliq etib tayinlangach, 1519-yil 20-sentabrda Sanlukarde Barrameda bandargohidan (Ispaniya) yoʻlga chiqadi va 1520-yil yanvarda La-Plataning dengiziga quyilish yeriga yetib boradi. Fevralda janubga suzishni davom ettirib nomaʼlum yerning 2000 km dan ziyod sohilini (Magellan u joylarni Patagoniya deb atagan) koʻzdan kechirdi. Magellan 1520-yil mart oyida SanXulian buxtasida 3 kemada koʻtarilgan isyonni bostirdi va oʻsha yerda qishlab, 1520-yil avgustda 4 kemada suzishda davom etdi. Kemalar Olovli Yer oroli bilan materik oraligʻidagi boʻgʻoz (keyinchalik Magellan nomiga qoʻyilgan) orqali oʻtib nomaʼlum okeanga chiqdi. Magellan hamroxlari keyinroq uni Tinch okean deb atagan. Toʻxtovsiz qariyib 17 ming km masofani oʻtib, avval Mariana orollariga, soʻngra Filippin orollariga yetib borishdi. Magellan Maktan orolda mahalliy xalq bilan toʻqnashuvda oʻldirildi. Magellan hamrohlari Tinch okean orqali gʻarbga suzib, Afrikaning jan. orqali faqat bitta "Viktoriya" kemasida (X. S. Elkano qoʻmondonligida) 1522-yil Ispaniyaga qaytib, dunyo aylana suzishni yakunladilar. Bu ekspeditsiya Yerning sharsimonligini amalda uzil-kesil isbotladi, yagona Dunyo okeani mavjudligini, Yer yuzasining koʻp qismi suv bilan qoplanganligini koʻrsatdi.

Adabiyot
--------

* Pigafetta A. Puteshestviye Magellana, per, s ital. M. 1950; Magidovich I. P. Magidovich V. I. Ocherki po istorii geograficheskix otkritiy, 3 izd. M. 1983.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Palestrina**:

* Palestrina - {{Bilgiquti aholi punkti

| ozbekcha nomi = Palestrina
| mavqe = kommuna
| mamlakat = Italiya
| mintaqa turi = Italiya maʼmuriy boʻlinishi|Viloyat
| mintaqa = Lazio
| jadvalda mintaqa = Lazio
| tuman turi = Provinsiya
| tuman = Rim (provinsiya)|Rim
| jadvalda tuman = 
| jamoat turi =
| jamoat = 
| jadvalda jamoat = 
| qaram = 
| gerb = 
| bayroq = 

```
| lat_dir = N | lat_deg = 41 | lat_min = 50 | lat_sec = 0
| lon_dir = E | lon_deg = 12 | lon_min = 54 | lon_sec = 0
```

| CoordAddon = 
| CoordScale = 
| mamlakat xaritasi olchami = 280
| mintaqa xaritasi olchami = 
| tuman xaritasi olchami = 
| mamlakat xaritasi = 
| mintaqa xaritasi = 
| tuman xaritasi = 
| ichki bolinishi = 
| rahbar turi = 
| rahbar = 
| asos solingan = 
| ilk eslatilishi = 
| avvalgi nomlari = 
| qachondan beri = 
| maydon = 47
| balandlik turi = 
| AP markazi balandligi = 450
| iqlim = 
| rasmiy til = 
| aholi = 19 484
| sanalgan yil = 2008
| zichlik = 416
| aglomeratsiya = 
| milliy tarkib = 
| konfessiyaviy tarkib = 
| etnoxronim = 
| vaqt mintaqasi = +1
| DST = bor
| telefon kodi = 06
| pochta indeksi = 36
| pochta indekslari = 
| avtomobil kodi = 
| identifikator turi = ISTAT kodi
| raqamli identifikator = 058074
| Commons turkumi = Palestrina
| sayt = .

* Palestrina (kompozitor) (Ralestrina), Jovanni Pyerluiji da Palestrina (taxminan




|  |  |
| --- | --- |
|  | **Palestrina (maʼnolari)** soʻzini bildiruvchi bir necha sahifa topildi. Ushbu sahifaga sizni olib kelgan maqoladagi tegishli ishoratni bu yerga emas, toʻgʻri kerakli maqolaga yoʻnaltirishingiz mumkin. |
**Shoʻr yerlar melioratsiyasi** - tuproqning oʻsimlik ildizi tarqaladigan qatlamidan qishloq xoʻjaligi ekinlari hosili va sifatini pasaytiruvchi suvda eriydigan ortiqcha zararli (zaharli) tuzlarni chiqarib tashlash jarayoni. Sugʻoriladigan dehqonchilik mintaqalarida Shoʻr yerlar melioratsiyasim. juda katta xoʻjalik ahamiyatiga ega, chunki qishloq xoʻjaligida foydalanilayotgan yerlarning qariyb 60—65% u yoki bu darajada shoʻrlangan (faqat Oʻzbekistonning oʻzida turli darajada shoʻrlangan yerlar maydoni 2,4 mln.ga dan (66,7%) ortiq). Shoʻr yerlar melioratsiyasim. gidrotexnik melioratsiya vaagrotexnika tadbirlari majmui orqali amalga oshiriladi. Meliorativ tadbirlar majmui shoʻr yuvishda suvni juda kam sarflagan holda tuproqdagi oʻsimlik uchun zarur oziq moddalar va ularning rivojlanishi uchun qulay tuproq suvfizik xossalarini saqlashda eng yuqori samarani taʼminlashi kerak. Tuproqdan namning bugʻlanish miqdorini tartibga soluvchi samarali drenaj, ratsional sugʻorish rejimi va agrotexnika (attmashlab ekish, yerlarni tekislash, tuproqqa ekish oldidan va qator oralariga ishlov berish va boshqalar)ni qoʻllash qayta shoʻrlanish imkonini keskin pasaytiradi. Shoʻr yerlar melioratsiyasim.da sugʻoriladigan uchastkalar va yer massivlari boʻylab ihota oʻrmon mintaqalari tashkil etish, tuproqning shoʻrlanish darajasiga koʻra kapital va profilaktik shoʻr yuvishning optimal muddatlari hamda normalarini toʻgʻri belgilash muhim ahamiyatga ega.

Gidromorf va oraliq tipdagi tuproqlarda shoʻri yuvilgan yerlarning qayta shoʻrlanishini bartaraf etish uchun suv berish rejimini belgilashda tuz profili, aeratsiya zonasidagi tuproqgrunt tuzilishi, grunt suvlari rejimi, ularning chuqurligi va minerallashish darajasi hisobga olinadi. Shunga muvofiq gidromodul boʻyicha rayonlashtirish uslubi, sugorish usullari va suv berish texnikasi takomillashtiriladi. Shoʻrxok yoki shoʻrlanishga moyil tuproklarda kimyoviy melioratsiya (ohaklash, gipslash, kislota eritmalaridan foydalanish) bilan qoʻshib olib boriladigan maxsus shoʻr yuvish texnologiyasi koʻllaniladi (yana qarang Yer shoʻrini yuvish).

Adabiyot
--------

* Kamilov O.K. Melioratsiya zasolyonnmx pochv Uzbekistana, T. 1985.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Feridun Düzagach** (talaffuzi:Feridum Duzagach 1968-yil 10-oktyabrda tugʻilgan) — turk qoʻshiqchisi.

Musiqa faoliyati
----------------

Feridun Düzagach musiqa karerasini universitetda oʻqib yurgan chogʻida Mersinda „TINI" („TONE") deb nomlangan guruh tashkil qilishdan boshlagan. Ushbu guruh 1988-yilda tashkil topgan va Feridun Düzagach besh nafar musiqachidan iborat ushbu guruhning vokalisti edi. Guruhning boshqa aʼzolari Feridun Düzagachning maktabdoshlari edi. Feridun Düzagach yozgan birinchi qoʻshiq „Laviniya" boʻlib, u asli taniqli turk shoiri Oʻzdemir Asaf tomonidan yozilgan. 1990-yilda Feridun Düzagach 13 nafar sinfdoshi bilan birgalikda koʻplab sheʼrlarni oʻz ichiga olgan „Ilk ruzgar" („Birinchi shamol") nomli kitob yozadi. 1992-yilda universitetni tamomlagan. 1994-yil noyabr oyida u universitetda oʻqiyotganda ijro etgan qoʻshiqlarini oʻz ichiga olgan „Öğrenci İndirimi" („Talabalar uchun chegirma") nomli demo albomini chiqardi.

### Professional martabasi

1997-yil yanvar oyida u oʻzining „Beni Rahatta Dinleyin" deb nomlangan rasmiy albomini chiqardi. Ushbu albomda uning qurol koʻtarib yurganida yozgan qoʻshiqlari bor edi. U 1998-yil iyul oyida „Köprüden Önce Son Çıkış" („Koʻprikdan oldingi oxirgi chiqish") deb nomlangan ikkinchi rasmiy albomini chiqardi.
2000-yilda „Bülent Ortachgil’e Saygı" („ Bülent Ortachgil sharafiga") nomli kompilyatsiya albomida „Sevgi" („Sevgi") qoʻshigʻini ijro etgan. U 2001-yil may oyida „Tüm Haklari Yalnızligima Aittir" („Yolgʻzimning barcha huquqlari himoyalangan") albomini va 2003-yilda „Orjinal — Alt Yazılı" („Original-Subtitr") albomlarini chiqardi. Ikkinchisi uning faoliyatidagi eng muvaffaqiyatli albom edi. 2004-yil avgust oyida u asosan konsert chiqishlaridan iborat „Uzun Uzun Feridun Düzağaç" („Uzun uzun Feridun Düzağaç") albomini chiqardi. 2004-yilgacha Feridun Düzagach yuzlab kontsertlarda ishtirok etgan.
2006-yil 4-yanvarda Feridun Düzagach „Bir Devam Filmi/Siyah Beyaz Türkçe Dublaj" albomini chiqardi. 2008-yil 22-yanvarda u oʻzining oltinchi albomi „Uykuzuza Masallar" („Uyqusizlar uchun ertaklar") deb nomlangan. Bu albom uning oldingi albomlaridan farqli ravishda optimistik edi. Feridun Düzagach 2010-yil mart oyida „FD7" deb nomlangan soʻnggi albomini chiqargan.

### Albomlari

* *Beni Rahatta Dinleyin* (1997-yil) (Prestij Music)
* *Köprüden Önce Son Chikış* (1998-yil) (Prestij Müzik)
* *Barcha Haklari Yalnızligima Aittir* (2001-yil) (Universal / Neşe Müzik)
* *Orjinal — Alt Yazılı* (200-yil) (Bay Müzik)
* *Bir Devam Filmi / Siyah Beyaz Türkçe Dublaj* (2005-yil) (Pasaj Müzik)
* *Uykuzuza Masallar* (200-yil) (Sony Music)
* *FD7* (2010-yil) (İrem Records / Sony Music)
* *Gripp* (2013-yil) (DMC)
* *Başka* (2015-yil) (Sony Music)
* *10’a Özel* (2019-yil) (DMC)
* *Sakin* [Isimsiz orkestra bilan] (2021-yil) (Sony Music)

Manbalar
--------
**Narx indeksi** — muayyan davr davomida narxlarning nisbiy oʻzgarishlari koʻtarilishi yoki pasayishi, dinamikasi koʻrsatkichi. Narx indeksi yakka va yigʻma Narx indeksiga boʻlinadi. Yakka Narx indeksi kuzatiladigan (hisobot) yildagi muayyan tovar narxining bazis davrdagi narxga nisbatiga, yigʻma Narx indeksi hisobot davrida amaldagi narxlarda sotilgan tovarlar guruhi qiymatining bazis davri narxlaridagi qiymati nisbatiga teng va foizlarda hisoblanadi.

Ayrim mamlakatlarda, Mas, Buyuk Britaniyada tovarlar va xizmatlarning chakana narxlari indeksi taxminan 130 mingdan ortiq turli tovarlar narxlari asosida Markaziy statistika byurosi tomonidan hisoblab chiqiladi va har oyda eʼlon qilinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Feriha O'z 1951-yili Chamlija qizlar litseyini tamomlagan. 1957 yilda Istanbul tibbiyot fakultetida tahsil olgan. O'qishni tamomlagandan so'ng Yozgatdagi Akdag'madeni viloyatoda shifokor bo'lib ishladi. Akademik hayotini Jarrohposho tibbiyot fakultetida boshlagan. 1968 yilda dotsent, 1976 yilda professor ilmiy unvonlariga ega bo'lgan. 2000 yilda Cerrahpasha tibbiyot fakulteti patologiya bo'limi o'qituvchisi lavozimidan nafaqaga chiqdi.

2020 - yil 2 - aprelda COVID-19 bilaan kasallanganligi tufayli vafot etdi.  Istanbul universiteti- Jerrahposho tibbiyot fakulteti dekani Sait Gonen o'lim haqidagi xabarni Twitterda e'lon qildi. Turkiya sog'liqni saqlash vaziri Fahrettin Koja hamdardlik maktubi bilan chiqdi.  Istanbul tibbiyot palatasi uning vafoti haqidagi xabarni tasdiqladi.  2020-yil 3-aprel kuni Jerrahposho tibbiyot fakultetida u bilan vidolashuv marosimi bo'lib o'tdi.  Istanbul universiteti-Jarrahposho rektori Prof. Dr. Nuri Aydin, Jerrahposho tibbiyot fakulteti dekani prof. Dr. Mustafo Sait Gonen va sog'liqni saqlash xodimlari ishtirok etdi.  Zincirlikuyu qabristoniga dafn qilindi. 

Pandemiyadan keyin Istanbulda Sanjaktepe hududida qurilishi boshlangan kasalxonaning nomi Sancaktepe Prof. Dr. Bu Feriha O'z Shoshilinch kasalxonasi deb nomlangani aniqlandi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Sağlık Bakanı Koca, koronavirüs nedeniyle ölen Prof. Dr. Feriha Öz için başsağlığı diledi" (Türkçe). *Yeni Şafak*. *Anadolu Ajansı* (2 nisan 2020). Qaraldi: 3 nisan 2020.
2. ↑  „Prof. Dr. Feriha Öz, Kovid-19 salgını sebebiyle hayatını kaybetti" (Türkçe). *Independent Türkçe* (2 nisan 2020). Qaraldi: 3 nisan 2020.
3. ↑  „Eski Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Feriha Öz koronavirüs nedeniyle hayatını kaybetti" (Türkçe). *Medyascope* (2 nisan 2020). Qaraldi: 3 nisan 2020.
4. ↑  „Koronavirüs nedeniyle yaşamını yitiren Prof. Dr. Feriha Öz için Cerrahpaşa Tıp Fakültesi’nde tören düzenlendi" (Türkçe). *T24* (3 nisan 2020). Qaraldi: 3 nisan 2020.
5. ↑  „Feriha Hoca'ya veda..." (Türkçe). *Milliyet*. 3 şubat 2022da asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3 şubat 2022.
6. ↑  *İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ndeki Vefat Sorgu Sistemi.* ***İBB. Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğü. 21 Ocak 2021***
7. ↑  „Arşivlenmiş kopya". 17 haziran 2020da asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19 mayıs 2020.
**Ferganskaya pravda** ("Fargʻona haqiqati") — Fargʻona viloyati hokimligining ijtimoiysiyosiy gazetasi. Rus tilida haftada 5-marta ch i kadi, Dastlab "Znamya svobodi" ("Erk bayrogʻi"), "Shit naroda" ("Xalq qalqoni"), "Izvestiya" ("Axborot"), "Proletarskaya misl" ("Proletar fikri"), "Krasnaya Fergana" ("Kizil Fargʻona"), "Sovetskoye slovo" ("Sovet soʻzi"), "Znamya truda" ("Mehnat bayrogʻi") nomlarida nashr etilgan. 1938-yildan hozirgi nomda. Gazetaga turli davrlarda G. Pavlyuchenko, G. Vershinin, F. Doronin, B. Renev, A. Alyabyev va boshqa muxarrirlik qilishgan. 1993-yil 9-noyabrda "Ferganskaya pravda" tahririyati "Fargʻona haqiqati" gazeta tahririyatiga qoʻshildi. Gazeta viloyatda olib borilayotgan ijtimoiyiqtisodiy islohotlarni keng yoritib boradi. Adadi 3 mingga yaqin (2004).


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Yelim rassomligi** - rangtasvirda asar yaratish usullaridan biri. Boʻyoq (pigment)ning bogʻlovchi moddasi hayvon suyaklarini qaynatib olinadigan yelimdan iborat boʻlgani uchun shunday nomlanadi. Ayrim hollarda oʻsimlik yelimi, sintetik yelimlar ham ishlatiladi. Koʻpincha asar boʻr asos ustida yaratiladi. Qadimdan maʼlum boʻlgan Ye. r. tasvirning yorqinligini taʼminlaydi, lekin tashqi taʼsirga chidamsiz, tez yuvilib ketadi, asosi qalinroq (dagʻalroq) boʻlganda qasnoqlanib tushadi. Shuning uchun xona ichlarini bezashda — devoriy rassomlikda ishlatiladi. Hozir asosan kino va teatr dekoratsiyalari, bayram namoyonlari, muvaqqat plakatlar yaratishda qoʻllaniladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Matěj Polidar** (1999-yil, 20-dekabrda tugʻilgan) — chexiyalik futbolchi, Praganing Sparta klubidan ijaraga olingan Jablonec klubi yarim himoyachisi.

Klubdagi faoliyati
------------------

### Chexiya 1. FK Příbram

U 2019-yil, 17-mart kuni Chexiya Birinchi ligasi doirasidagi SK Slaviya Prague klubi qarshi o‘yinda asosiy jamoa safida debyut qilgan.

Oʻshandan beri u 18 liga oʻyinida (1 gol urgan) va 1 Chexiya kubogida (gol urmagan) oʻynagan.

### Chexiya AC Sparta Prague

2019-yil, 8-sentabrda u Chexiya birinchi ligasida Sparta Prague klubiga o‘tdi. U asosiy jamoadagi debyutini 2020-yil, 28-sentabr kuni Chexiya Birinchi ligasida o‘zining sobiq klubi FK Příbram klubiga qarshi o‘yinda o‘tkazdi.

Oʻshandan beri u 5 ta liga oʻyinida, 1 ta Chexiya kubogi oʻyinida va 2020/21-yilgi UEFA Yevropa ligasi guruh bosqichining 3 ta oʻyinida LOSC Lille, AC Milan va Celtic Glazgowga qarshi (gol urmay) oʻynagan. Shuningdek, u Bogemiya futbol ligasida o‘rinbosarlar jamoasida 3 ta o‘yinda (2 ta gol urgan) ishtirok etgan (2021-yil, 21-yanvargacha).

### Chexiya 1. FK Příbram (ijara)

2019-yil, 9-sentabrda u FK Příbramga ijaraga berildi. Chexiya birinchi ligasida. Bir yil ijarada u 24 ta oʻyinda maydonga tushib, 1 ta gol urdi.

### Chexiya FK Jablonec (ijara)

2022-yil, 20-iyunda u Chexiya birinchi ligasining Jablonec klubiga ijara asosida oʻtdi.

Xalqaro faoliyati
-----------------

U Chexiya U-20 terma jamoasida 20 yoshgacha boʻlgan xalqaro futbol oʻynagan. U Chexiya terma jamoasi safida bitta oʻyinda maydonga tushib gol ura olmagan.

Faoliyat statistikasi
---------------------

### Klub

*2021-yil, 2-iyun holatiga ko'ra*

Klub, mavsum va musobaqalar boʻyicha koʻrinish va gollar| Klub | Mavsum | Liga | Kubok | Qitʼa | Boshqa | Jami |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Divizion | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol |
| Příbram | 2018-19 | Chexiya birinchi ligasi | 10 | 1 | — | — | — | 10 | 1 |
| 2019-20 | 8 | 0 | 1 | 0 | — | — | 9 | 0 |
| Jami | 18 | 1 | 1 | 0 | — | — | 19 | 1 |
| Příbram (ijara) | 2019-20 | Chexiya birinchi ligasi | 24 | 1 | — | — | — | 24 | 1 |
| Sparta Prague | 2020-21 | 14 | 3 | 2 | 0 | 3 | 0 | — | 19 | 3 |
| Karyera jami | 56 | 5 | 3 | 0 | 3 | 0 | 0 | 0 | 62 | 5 |

Manbalar
--------

1. ↑  „Sparta si vybrala Polidara. Udělala lepší přestup než Slavia?" (cs). *denik.cz*. Qaraldi: 11-sentabr 2019-yil.
2. ↑  „Polidar se po přípravě se Spartou vrací na hostování do Příbrami, kde už strávil letošní ligový podzim" (cs). *irozhlas.cz*. Qaraldi: 9-yanvar 2020-yil.
3. ↑  „Polidar na hostování do Jablonce" (cs). *sparta.cz*. Qaraldi: 20-iyun 2022-yil.

Havolalar
---------

* 
* Matěj Polidar
**Maulen Sagʻatxanuli Ashimbaev** (qozoqcha: *Мәулен Сағатханұлы Әшімбаев, Mäulen Sağathanūly Äşımbaev*; 1971-yil 28-yanvar, Olmaota) — iqtisodchi, jamoat arbobi, Qozogʻiston Respublikasi Parlamenti Majilisining V chaqirigʻining xalqaro ishlar, mudofaa va xavfsizlik qoʻmitasi raisi boʻlgan, "Nur Otan" partiyasi raisining birinchi oʻrinbosari (2018-2019).

Biografiyasi
------------

Katta juzning alban qabilasidan chiqqan.

Al-Farobiy nomidagi Qozoq Milliy universitetining iqtisod va sotsiologiya fakultetin tamomlagan (1993), iqtisodchi, siyosiy iqtisod oʻqituvchisi. Siyosiy fanlarining. "Hurmat" ordeni bilan taqdirlangan.

Xizmat yoʻli
------------

Universitetni tamomlagandan soʻng 1993-1994-yillari Matbuot va ommaviy axborot vositalari vazirligi tizimida ishladi.

1994-1995-yillari — Qozogʻiston Respublikasi Oliy Kengashi deputatining yordamchisi.

1995-yilgi iyun-noyabr oraligʻida — Xavfsizlik Kengashi xodimlarining maslahatchisi boʻlgan.

1995-1999-yillar oraligʻida Qozog‘iston Respublikasi Prezidenti Hokimligining Tahlil va strategik tadqiqotlar markazinig bosh eksperti, sektor mudiri, shu markaz yetakchisining birinchi o‘rinbosari.

1999-2000-yillari — Xavfsizlik kengashi tadqiqot markazining rahbari.

2000-2002-yillari — Xavfsizlik kengashi tahlil markazining rahbari — Qozogʻiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Strategik tadqiqotlar instituti direktori.

2002-2005-yillari — Qozogʻiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Strategik tadqiqotlar instituti direktori.

2005-2006-yillarda — Qozogʻiston Respublikasi Xavfsizlik kengashi kotibining oʻrinbosari.

2006-2011-yillarda — Qozogʻiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi rahbari oʻrinbosari.

2012-yilgi fevralidan boshlab V chaqiriqda saylangan Qozog‘iston Respublikasi parlamenti Majilisining deputati, Xalqaro ishlar, mudofaa va xavfsizlik qo‘mitasi raisi etib saylangan. "Nur Otan" Xalq demokratik partiyasi aʼzosi, partiya roʻyxati boʻyicha saylangan.

2018-yil 1-fevraldan boshlab — „Nur Otan" partiyasi raisining birinchi o‘rinbosari.

„Hurmat" ordeni bilan taqdirlangan. 2003-yili Jon Xopkins universitetining Xalqaro tadqiqotlar maktabida (AQSh) ilmiy stajirovkadan oʻtti.

Ingliz tilini yaxshi biladi.

Oilali, uch farzandi bor.

Manbalar
--------

1. ↑  Qazaq televiziyasi. Ensiklopediya. — Almati: „QazAqparat", 2009, 1-t. — 640 b. ISBN 978-601-03-0070-5
2. ↑  *{{{title}}}*. ISBN 9965-00-838-8.
3. ↑  , qosimsha mәtіn.

Havolalar
---------

Majilisning tarkibi va tuzilishi, Maulen Sagathanuli Ashimbaev
**Ratsional funksiyalar** — oʻzgaruvchi x va ixtiyoriy sonlar ustida bajarilgan arifmetik amallar (qoʻshish, ayirish, koʻpaytirish va boʻlish) natijasida oxirgi son hosil boʻladigan funksiya. Ratsional funksiyalarning integrali Ratsional funksiyalarlar yigʻindisi, logarifmik va arktangens funksiyalar orqali hisoblanadi. Ratsional funksiyalar va ixtiyoriy sonlar ustida bajariladigan arifmetik amallar natijasida olingan oxirgi son, Ratsional funksiyalarning hosilasi ham Ratsional funksiyalar boʻladi. Ratsional funksiyalar elementar funksiyalarning muhim qismi boʻlib, 20-asr oʻrtalaridan taqribiy funksiya masalalarini yechishda keng qoʻllaniladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sayfi qudash** (taxallusi; asl ism-sharifi Qudashev Sayfi Fattaxovich) [1894.21.9 (3.10) Boshqirdiston Respublikasi, Chishma tumani Klyashevo qishlogʻi —1994] — Boshqirdiston xalq shoiri (1964). Ufadagi "Oliya" madrasasida tahsil kurgan. Soʻng Qozogʻistonda oʻqituvchi boʻlib ishlagan. Ijodi 1913-yildan boshlangan. Dastlabki sheʼrlarida boshqird xalqi chekkan azobuqubatlar tufayli mustamlakachilarning zulm va zoʻravonligiga qarshi norozilik ("Men yashagan muhit", "Dunyo", "Kachon tugaydi?" va boshqalar), haqsizhuquqsiz xotin-qizlar qismatiga xayrixohlik ("Salima", "Bechora Muslima" va boshqalar) ohanglari oʻz ifodasini topgan. "Ozodlik qoʻshigʻi" (1917), "Omoch qoʻshigʻi" (1926), "Kurash qahramoni" (1928), "Respublika kuylaydi" (1940), "Chin qalbdan" (1944), "Sevgim" (1956), "Yaproqlar toʻkilganda" (1960), "Mening bogʻchamda" (1964), "Sheʼrlar" (1974) singari hayotsevarlik gʻoyalari bilan sugʻorilgan sheʼriy toʻplamlar, boshqird xalqining sovet davridagi hayotini tasvirlashga bagʻishlangan "Chamanzorda" nida" (1920), "Xat" (1930) dostonlari, "Qoʻshqayin" (1936) sheʼriy romani va "Yoshlik izidan" (1964) xotiralar kitobi muallifi. "Bahorni qarshilaganda" tarixiy biografik qissasi (1954) A. Toʻqay va M. Gʻafuriyning doʻstligi tarixiga bagʻishlangan. "Xotirga kelgan daqiqalar" kitobi (1957) ushbu qissaning davomi boʻlib, undan Boshqirdiston, Tatariston va Qozogʻistonning 1910—30 yillardagi adabiy hayotiga oid xotiralar oʻrin olgan. S Q. Gʻafur Gʻulom kabi oʻzbek shoirlari bilan yaqin ijodiy aloqada boʻlgan. Ayrim sheʼrlari oʻzbek tiliga tarjima qilingan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Stalik Xankishiyev** (ruscha: *Ста́лик Ханкиши́ев*, ozarbayjoncha: *Stalik Xankişiyev*; 2-fevral, 1962-yil; Fargʻona, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — Rossiyalik kulinar, kulinariya kitoblari yozuvchisi va teleboshlovchi. Kitoblari asosan Sharq va Osiyo davlatlari oshxonasiga bagʻishlangan.

Stalik Xankishiyev 1962-yilning 2-fevral kuni Fargʻona shahrida tugʻilgan. Uning otasi ozarbayjon, onasi esa olmon millatiga mansubsir. Kitoblar yozishdan oldin, Oʻzbekistonda tadbirkorlik bilan shugʻullangan.

Kulinar kitoblari
-----------------

Stalik Xankishiyev professional oshpaz va restorator hisoblanmasa ham, uning kulinariya kitoblari Rossiya va qoʻshni davlatlarda ommabop hisoblanadi. Uning kitoblari: Kazan, mangal i drugiye mujskiye udovolstviya (*Казан, мангал и другие мужские удовольствия*), Kazan, baran i dastarxan (*Казан, баран и дастархан*), Bazar, kazan i dastarxan (*Базар, казан и дастархан*), Mangal (*Мангал*), Kazan. Kulinarniy samouchitel (*Казан. Кулинарный самоучитель*).

Televideniye va radiodagi faoliyati
-----------------------------------

Rossiyaning «REN TV» telekanalining «Zvaniy ujin» koʻrsatuvida ishtirok etgan. Keyinroq «Park razvlecheniy» kanalida «Nejenskoye delo» koʻrsatuvini olib borgan. Shuningdek, «Telekafe»da ham qatnashgan. «ITV Rossiya» kanalidagi «Razdvoyeniye lichnosti» koʻrsatuvida qatnashgan. Bir necha marta «Exo Moskvi» radiokanalida mehmon sifatida qatnashgan. Oxirgi besh yil davomida «NTV» telekanalidagi «Dachniy otvet» koʻrsatuvidagi kulinar rubrikani olib boradi.

Havolalar
---------

* stalic.ru - sayti
* Stalik Xankishiyev JJda
**Sayfiddin Muhammad Farg‘oniy** — Sayfiy Fargʻoniy nomi bilan ham tanilgan fargʻonalik oʻzbek shoiri.

Tarjimai holi
-------------

Sayfiy Fargʻoniyning tugʻilgan va vafot etgan yillari nomaʼlum. Shoir Saʼdiy Sheroziyning zamondoshi va doʻsti boʻlgan. Oʻzbekistinda ilm olib, moʻgʻullar taʼqibi natijasida u yerdan chiqib ketgan va 1262 — 1284-yillari Tabrizda istiqomat qilgan. Tabrizda Saʼdiy Sheroziyga bir qancha maktublar yuborgan. U maktublardan toʻrt donasi bugungi kunggacha saqlanib qolgan.

Sayfiy Fargʻoniy Tabrizdagi ahvoli yomonlashadi va u Rimning Oqsaroy shahriga koʻchib oʻtib, umrining soʻnggi daqiqalarigacha oʻsha joyda yashaydi.

### Ijodi

Sayfuddin Fargʻoniyning 10500 misradan tarkib topgan devoni saqlanib qolgan. 1312-yili koʻchirilgan eng qadimiy nusxasi Istanbul universiteti kutubxonasida, 1498-yili koʻchirilgan nusxasi esa Ravon Kashku kutubxonasida saqlanib kelinadi. Devon 573 gʻazal, 4 qitʼa, 23 ruboiy va 160 qasidadan iborat. Shoir Sanoiy, Fariruddin Attor va Shayx Saʼdiylar sheʼriy uslublaridan keng foydalangan. Fargʻoniyning gʻazallari asosan ilohiy va insoniy ishq-muhabbat haqida. Shuningdek, uning bir-qancha gʻazallarida tasavvufiy ishq tasvirlangan. Shoir ishq haqidagina yozib qolmay, zamondan shikoyat va moʻgʻul bosqinchilarini ham tanqid qilgan.

Mo‘g‘ullar istilosi oqibati va o‘sha davrdagi notinch vaziyat Sayfiddin Muhammad Farg‘oniyni ijtimoiy-iqtisodiy va ijtimoiy-siyosiy hayotni tanqid ostiga oluvchi sheʼrlar yozgan. Sayfuddin Fargʻoniyning shikoyatomuz, tanqidiy, falsafiy ruhda yozilgan qasidalarida oʻz davrining amir, vazir, hokim hamda boshqa mansabdor kishilar tanqid qilingan. Sayfuddin Fargʻoniy gaʼzal va qasidalarida vatan va inson huquqlari haqida ham yozgan. Shuningdek, odamlarga yaxshilik qilish, saxovat, ehson, insof va adolat hislatlarini ham bayon qilgan.

Manbalar
--------

1. 1 2  „O‘z davrining orif shoiri Sayf Farg‘oniy yoxud Sa’diy Sheroziy, Humom Tabriziylar bilan do‘stlashgan so‘z ustasi" (14-dekabr 2022-yil). Qaraldi: 10-iyun 2023-yil.
2. 1 2 3 4  Hoji Ismatulloh Abdulloh*. Markaziy Osiyoda islom madaniyati*. Sharq nashriyoti matbaa aksiyadorlik kompaniyasi, 2005 — 307-384 bet.
Vikipediyada shunday familiyali boshqa shaxslar haqida ham maqolalar mavjud, qarang: Abdullayev.

**Abdullayev Saydullo Parxodbekovich** (1965-yil 17-mart, Namangan) — Oʻzbekiston banklari assotsiatsiyasi Bosh direktori (2005—2018), MDH Banklar uyushmasi kengash aʼzosi, Toshkent shahridagi Singapur menejmentni rivojlantirish instituti rektori (2007—2017).

Biografiyasi
------------

1982—1983-yillarda Namangan shahar Xalq sudida sud majlisining kotibi vazifasida ishlagan.

1983—1985-yillar armiya safida xizmat qilgan.

1986-yilda Tver davlat universitetining iqtisodiyot fakultetiga oʻqishga kirgan va 1991-yilda universitetni muvaffaqiyatli tamomlagan.

1991—1992-yillarda Namangan vilоyati istiqbolni belgilash va statistika Bosh boshqarmasi Reja komissiyasi mutaxassisi,

1992—1993-yillarda Namangan viloyat hokimi huzuridagi istiqbolni belgilash va statistika bosh boshqarmasida mutaxassis, boʻlim boshligʻi vazifalarida ishlagan.

1993-yilning aprel oyidan 1994-yilning sentyabr oyigacha Tashqi iqtisodiy faoliyat Milliy banki Namangan viloyat boʻlimi boshqaruvchisi oʻrinbosari lavozimida ishlagan.

1994-yil sentyabr oyidan Aksiyadorlik tijorat banki „Gʻallabank" Namangan viloyat filiali boshqaruvchisi lavozimida faoliyat yuritgan.

1996-yil oktyabrdan 1997-yil dekabr oyigacha Bank-mоliya akadеmiyasida tahsil olgan.

1997-yildan 1998-yilgacha Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Qimmatli qogʻozlar departamenti direktori,

1998—2000-yillarda Iqtisodiy tahlil departamenti direktori,

2000—2002-yillarda Tijorat banklariga litsenziyalar berish va ular faoliyatini tartibga solish departamenti direktori lavozimlarida ishlagan.

2002-yildan 2005-yilga qadar Oʻzbekiston banklari assotsiatsiyasi Bosh direktori oʻrinbosari, Bosh direktor vazifasini bajaruvchi.

2005-yildan 2018-yilgacha Bosh direktor lavozimida faoliyat yuritmoqda.

2007-yildan 2017-yilgacha shuningdek, Toshkent shahridagi Singapur menejmentni rivojlantirish instituti rektori.

2018-yildan hozirgacha Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi davlat sugʻurta nazorati inspeksiyasi direktori.

Manbalar
--------

1. ↑  *arxiv nusxasi*, 29–avgust 2017–yilda asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 29–avgust 2017–yil`{{citation}}`: CS1 maint: date format ()
2. ↑  Banklar assotsiatsiyasi[*sayt ishlamaydi*]
3. ↑  „Сайдулло Абдуллаев возглавил Госстрахнадзор Узбекистана".
**Ratifikatsiya** (lot. ratus — hal qilingan, tasdiqlangan va facere — qilmoq) — 1) xalqaro shartnomaning davlat hokimiyati oliy organi tomonidan tasdiklanishi. Odatda, eng muhim xalqaro shartnomalargina R. qilinadi. Koʻpchilik davlatlarning konstitutsiyalari xalqaro shartnomalarni R. qilish huquqini davlat boshligʻi vakolatiga yoxud bevosita oliy qonun chiqaruvchi organ vakolatiga kiritadi; Oʻzbekistonda xalqaro shartnomalarni P. qilish toʻgʻrisida Oliy Majlis Qonunchilik palatasi va Senati birgalikda qaror qabul qiladi; 2) baʼzi mamlakatlarda konstitutsiyaga kiritilgan tuzatishlar tasdiqlanishining maxsus tartibi. Masalan, AQSH konfessi konstitutsiyani qabul qilgandan keyin unga qilinadigan tuzatishlar kamida 3/4 shtatlardagi qonun chiqaruvchi majlislar yoki maxsus konventlar tomonidan tasdiklanishi kerak. Avstraliyada konstitutsiyadagi uzgartishlar loyihasi parlamentda maʼqullangandan keyin u mamlakatda va aksariyat shtatlarda saylovchilarning koʻpchilik ovozi bilan referendumda tasdiklanishi talab qilinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Sayga-410
**Sayga-410 —** Ijevsk mashinasozlik zavodida Kalashnikov avtomati asosida ishlab chiqilgan oʻz-oʻzidan yuklanadigan silliq nayli karabinli qurol. Kichik va oʻrta hayvonlar va qushlarni ovlash uchun moʻljallangan, sport va oʻquv quroli sifatida foydalanishga moʻljallangan.

Davlatlar
---------

1993-yildan boshlab, Izjevsk mashinasozlik zavodida Kalashnikov avtomati asosida ishlab chiqilgan silliq oʻz-oʻzidan oʻqladigan miltiqlarning Sayga qurollar oilasini ishlab chiqarish yoʻlga qoʻyiladi. Harbiy qurollarni aholi ehtiyojlariga moslashtirish vazifasini G.N. Nikonovdan iborat Izjevsk mashinasozlik zavodining qurol-yarogʻ ustalari guruhi Nikonov, V. Afonin, V. Tsypko, A. Turkin, V. Abramyan, L. Ponomarev va V. Simonenko hal qildi. Yangi qurol uchun oʻq-dori sifatida postsovet Rossiyasi uchun juda ekzotik patron tanlandi — 410x76 mm R. dastlab, karbin xorijiy patronlar bilan ishlaydi deb taxmin qilingandi, keyin ushbu turdagi oʻq-dorilarni ishlab chiqarish Rossiyadagi Tula, Krasnozavodsk va Barnaul zavodlarida yoʻlga qoʻyilgan. Ushbu tadqiqotlar natijasida kichik va oʻrta hayvonlar va qushlar uchun tijorat va havaskor ov qilish, shuningdek, oʻzini himoya qilish uchun moʻljallangan oʻz-oʻzidan oʻqiladigan **Sayga-410** miltigʻi yaratildi.

Konstruksiyasi
--------------

AK kabi, Sayga 410 ham „klassik" bir qismli zaxiraga ega emas. Kuchli qabul qiluvchini hisobga olgan holda, alohida qoʻndoq va old uchi otish paytida qurolni ushlab turishga yordam beradi. Barrel teshigi odatiy tarzda qulflanadi: murvat oʻz oʻqi atrofida aylanadi, buning natijasida murvat ramkasining uzunasiga siljishi sodir boʻladi.

 Sai Sayga 410S ov miltigʻi

Variantlari
-----------

2005-yil may holatiga koʻra Sayga-410 ning 12 ta modifikatsiyasi ishlab chiqarilgan.

* **Sayga-410** — optik koʻrish moslamasi bilan jihozlangan boʻlib, zaxira va old qism yogʻoch yoki plastmassadan qilingan.
* **Sayga-410S** qora poliamiddan tayyorlangan AK-74M tipidagi yigʻma qurol, yongʻinga qarshi dastagi mavjudligi bilan ajralib turadi.
* **Sayga-** **410K 410C** dan 330 mm gacha qisqartirilgan barrelda va Rossiya Federatsiyasi qonunchiligi talablariga muvofiq, zaxira buklanganda tepkini blokirovka qiluvchi qurilma mavjudligida farqlanadi.
* **Sayga-410K 01** versiyasi **410K** versiyasidan 404 mm gacha choʻzilgan barrel va AK-74M ga imkon qadar yaqin koʻrinishi bilan farq qiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  "Zakon ob orujii" zapreщaet oborot rujey, obщaya dlina kotorix ne previshaet 800 mm
2. ↑  Viktor Kukanov. „Sayga-410-01" // jurnal „Orujie i oxota", № 4, 2000