recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Linda Church** (1960-yil 12-iyunda tug'ilgan) 2000-yil iyun oyida debyutidan beri WPIX (Nyu-York) PIX11, ilgari WB11 va CW11, Morning News uchun ertalabki ob-havo boshlovchisi edi.

Cherkov 1990-yildan 1996-yilgacha WPIX dam olish kunlari ob-havo lboshlovchisi bo'lgan. 1987-yildan 1990-yilgacha Cherkov WNBC (New-York) da ishlagan. Cherkov WCBS (New-York) da tushlik ob-havo boshlovchisi edi. Cherkov, shuningdek, 2003-yil iyun oyida sobiq WPIX hamkasbi Met Garsiya va 2007-yil iyul oyida Kreyg Tredvey bilan birgalikda "Bolalar uchun yozgi o'yin-kulgi" shousini o'tkazdi.

Erta martaba
------------

Church o'z faoliyatini Florida shtatidagi Geynsvilleda boshlagan va Clevlend, New-Haven va Charlestondagi stantsiyalarda ishlagan.

Iste'fo
-------

2017-yil 20-yanvarda Church nafaqaga chiqqanini e'lon qildi.

Mukofotlar
----------

* Milliy Televizion san'at va fanlar akademiyasi (Emmy mukofotlari)
* Eng yaxshi ertalabki yangiliklar shousi (*WB11 Morning News*) - 2000, 2004

Talim
-----

Church Florida universitetida bakalavriat va Nyu-Xeyven universitetida aspiranturada o'qigan. U Amerika Meteorologiya Jamiyatining muhriga ega.

Manbalar
--------

Havolalar
---------

* CW11 da cherkovning tarjimai holi
* Cherkovning Facebook sahifasi
**Linda Maxine Godwin** (talaffuzi: Linda Maksin Godvin; 2-iyul, 1952 -yil, Cape-Girardeau, Missuri) — amerikalik fazogir. Linda Maxine Godwin 4 marta kosmik parvozni amalga oshirgan (1991, 1994, 1996 va 2001). 

Linda „Ninety-Nines" guruh aʼzosi.

Tarjimayi holi
--------------

Linda 1952-yil 2-iyulda Cape-Girardeau shahrida tugʻilgan. 1970- yilda oʻrta maktabini tamomlagan, 1974-yilda Cape-Girardeaudagi Janubi-Sharqiy Missuri shtatidagi Davlat universiteti[en]da matematika va fizika boʻyicha bakalavr, 1976-yilda magistr va 1980-yilda Kolumbiyaning Missuri universitetida fizika boʻyicha doktorlik darajasini olgan. Amerika Jismoniy Jamiyatining (The American Physical Society), „Ninety-Nines", Association of Space Explorers[en], Aircraft Owners and Pilots Association[en]jamiyatining aʼzosi. Lindon Jhonson kosmik markazida parvoz ekipaji operatsiyalari direktorining oʻrinbosari. Linda shaxsiy uchuvchilik guvohnomasiga ega.

NASAdagi faoliyati
------------------

Linda Godwin 1980-yildan beri NASAda foydali yuk integratsiyasi ustida ishlaydi, shuningdek, parvoz nazoratchisi va foydali yuk boʻyicha ofitser sifatida faoliyat yutiradi. Linda 1985-yildan beri fazogirlar nomzodi.

Kosmik parvozlari
-----------------

Godwin koinotdagi 241-odam, AQShning 148-kosmonavti va orbital koinotga uchgan 14-ayol boʻlgan. U orbitada 38 kun (38 kun 06 soat 13 daqiqa) boʻlgan va 10 soatdan koʻproq vaqtni ochiq kosmosda oʻtkazgan.

* Birinchi parvoz — 1991-yil 5-aprelda „Atlantis" STS-37 da.
* Ikkinchi parvoz — 1994-yil 9-aprel „Endeavour" STS-59 da.
* 3-chi parvoz — 1996-yil 22-martda „Atlantis" STS-76 da .
* 4-parvoz — 2001-yil 5-dekabr „Endeavour" STS-108 da.

*Missiya emblemalari*:

Mukofotlari
-----------

* NASA Outstanding Performance Rating
* Sustained Superior Performance Award
* Outstanding Leadership Award.

Shaxsiy hayoti
--------------

Linda astronavt Steven Nagel bilan turmush qurgan va 2014-yil 21-avgustda saraton kasalligidan vafot etguniga birga yashagan. Sevimli mashgʻuloti: saksafon va klarnet chalish, kitob oʻqish, parvoz.

Manbalar
--------

1. 1 2  „Astronaut Bio: Linda M. Godwin (08/2010)" (en).  jsc.nasa.gov. 8-fevral 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-fevral 2019-yil.
2. ↑  „History of ARISS" (en).  arrl.org. 29-yanvar 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-yanvar 2019-yil.

Havolalar
---------

* Linda Godvinning tarjimai holi spacefacts.de saytida
**Arlo Guthrie** (inglizcha: *Arlo Davy Guthrie*, 1947-yil 10-iyulda tugʻilgan) — amerikalik folk-qoʻshiqchisi va musiqachisi, uning oʻgʻli Vudi Guthrie. U ota sifatida ijtimoiy adolatsizlikka qo‘shiq orqali qarshi chiqdi. Uning eng mashhur qoʻshigʻi „Aliceʼs Restaurant Massacree".

Biografiyasi
------------

Uning tugʻilgan paytdagi ismi „Arlo Davy Guthrie". U 1947-yili 10-iyulda Nyu-Yorkning Koni-Aylend shahrida tug‘ilgan. U musiqachi, qoʻshiq muallifi, aktyor. Arlo Guthrie gitara, pianino, truba va pianino asboblarini chala olgan.

Bolaligi
--------

Guthrie Bruklinning Koni-Aylend mahallasida, xalq qoʻshiqchisi va bastakor Vudi Guthrie va raqqosa Marjori Mazia Guthriening oʻgʻli boʻlib tugʻilgan. U Vudi Guthriening sakkiz farzandining beshinchisi va tirik qolgan eng keksasidir; ikkita katta opa-singil Xantington kasalligidan vafot etdi (ulardan Vudi ham 1967-yilda vafot etdi), katta oʻgay akasi poezd halokatida, yana bir oʻgay opa avtohalokatda vafot etdi va toʻrtinchi opa bolaligida vafot etdi. Uning singlisi — rekord prodyuser Nora Guthrie. Uning onasi Marta Graham kompaniyasida professional raqqosa boʻlgan va hozirgi Amerikaning Xantington kasalliklari jamiyati asoschisi edi. Arloning otasi protestant oilasidan, onasi esa yahudiy edi. Uning buvisi yahudiy shoiri Aliza Grinblatt edi.

Qiziqarli faktlar
-----------------

1969-yilda rejissyor Artur Penn Arlo Gutrining „Aliceʼs Restaurant Massacree" qoʻshigʻini moslashtirdi. xuddi shu nomdagi filmda.

1969-yil avgust oyida u Vudstok rok festivalida ishtirok etdi.

Manbalar
--------

1. ↑  Strong, Martin C.*. The Great Rock Discography*, 5th, Edinburgh: Mojo Books, 2000 — 410—411 bet. ISBN 1-84195-017-3.
2. ↑  *Shavelson, Susanne A.* „Aliza Greenblatt: 1885–1975". *Jewish Women's Archive*. Qaraldi: 1-yanvar 2012-yil.
**Funa Tonaki** (yaponcha: *渡名喜 風南*; tugʻ. 1995-yil 15-avgust, Sagamihara, Kanagawa Prefecture, Yaponiya) — yaponiyalik dzudochi, 48 kg gacha vazn toifasida, Yaponiya terma jamoasi aʼzosi. 2017-yilda Jahon chempioni, 2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari kumush medali sovrindori. Jahon chempionatlari va Osiyo chempionatlari gʻolibi.

Faoliyati
---------

2013-yilda Xaynanda (Xitoy) boʻlib oʻtgan 21 yoshgacha boʻlganlar oʻrtasidagi Osiyo chempionati va 2015-yilda Abu-Dabida (BAA) oʻtkazilgan shu yosh toifasidagi Jahon chempionatida Funa Tonaki gʻalaba qozonib, oʻzining ilk xalqaro yoshlar chempionligini qoʻlga kiritdi. Xuddi shu yili, u xalqaro musobaqada birinchi yirik natijalarini qoʻlga kiritdi, Budapesht (Vengriya) Gran-prisida ikkinchi oʻrinni egalladi va keyin Sindao (Xitoy) Gran-prisida gʻolib chiqdi.

Keyingi yili u Toshkentda (Oʻzbekiston) boʻlib oʻtgan Osiyo chempionatida bronza medalini qoʻlga kiritdi va oʻzining birinchi „Katta dubulgʻa"si — Tyumendagi „Katta dubulgʻa" musobaqasida gʻolib chiqdi. Yil oxirida u Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtgan „Katta dubulgʻa" turkumiga kiruvchi yana bir turnirda uchinchi oʻrinni egalladi.

U 2017-yilni Dyusseldorf (Germaniya) Gran-prisida gʻalaba bilan boshlaydi. Hong Kongdagi Osiyo chempionatida u beshinchi oʻrinni egalladi. Oʻsha yili Budapeshtda (Vengriya) boʻlib oʻtgan Jahon chempionatida Funa Tonaki 48 kg gacha vazn toifasida gʻalaba qozondi va Jahon chempioni boʻldi. Finalda mongoliyalik sportchi Mönkhbatyn Urantsetseg sindi.

2018-yilda Bokuda (Ozerbayjon) boʻlib oʻtgan Jahon chempionatida oʻz unvonini himoya qilib, finalda ukrainalik sportchi Darya Belodedga yutqazib, kumush medalni qoʻlga kiritdi.

2019-yilda Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtgan Olimpiada oldidan Jahon chempionatida u ukrainalik sportchi Daria Belodedga oltin uchun bahsda yutqazib, kumush medalni qoʻlga kiritdi.

2021-yilda Tokioda boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarining birinchi kunida 48 kg gacha vazn toifasida Funa finalga chiqdi va u erda kosovolik Distria Krasniqiga yutqazib, Olimpiada kumush medalini qoʻlga kiritdi.

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑
3. ↑  *arxiv nusxasi*, 2017-10-08da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2022-05-23
4. ↑
5. ↑
6. ↑
7. ↑
**Arktika va antarktika muz sahrolari zonalari** — Arktika va Antarktikaning orolli va materikning quruklik qismini oʻz ichiga oladi. Arktikaga Arktika mintaqasidagi yerlar kiradi. Eng nam Atlantika boʻyi zonalarida (Elsmir o.dan Grenlandiya, Shpitsbergen, Frans-Iosif Yeri orqali Novaya Zemlya o.gacha) keng muzlik qoplamlari (umumiy maydoni 2 mln. km² dan ziyod) boʻlib, muz sahrosininglandshaftlarihukmron. Qolgan qurukliqda toshloq sahrolar bor, ularda biologik va geokimyoviy jarayonlar juda sust, oʻsimliklar siyrak, tuproklari deyarli rivojlanmagan. Antarktikaga Antarktida materigi va unga yaqin orollar kiradi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent 2000-yil

Havolalar
---------

* Maʼlumotlar ombori Wayback Machine saytida arxivlandi (2019-11-28).

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Geografiya | *Geografiyaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Joul qonuni** - ideal gaz ichki energiyasining faqat temperaturaga bogʻliq boʻlib, hajmga bogʻliq emas, deb hisoblanadigan termodinamika qonuni. Joul Jeyms Preskott 1843-yilda aniqlagan. Ideal gaz uchun oʻzgarmas hajmdagi molekulyar issiqlik sigʻimi S temperaturaga bogʻliq T boʻlmasa, i = hCJT = CJ formula bilan ifodalanadi. Bunda U— ichki energiya, T— temperatura. Joul qonuni ideal gaz uchun toʻgʻri boʻlib, real gazlarga tatbiq qilinganda bir oz xatoga yoʻl qoʻyiladi. Shunga qaramay, texnik hisoblashlarda keng tatbiq qilinadi. Joul qonuni yuqori temperaturalarda tatbiq qilinganida molekulalarning tebranma harakati va ularning atomlarga ajralib ketishi natijasida issiqlik sigʻimi S ning ortishini hisobga olish kerak.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Arktika zoogeografiya oblasti** — Dunyo okeani zoogeografiya oblasti. Shimoliy kugb doirasidajoylashgan. Shimoliy muz okeanining Barens dengizi janubiygʻarbiy qismidan tashqari hamma dengizlarini, jumladan Oq dengiz va Gudzon koʻrfazini oʻz ichiga oladi. Chegarasi Shimoliy Amerikaning sharqiy sohillari boʻylab Nyufaundlendning janubi-gacha davom etadi. Dengizlarining uncha chuqur boʻlmasligi va ularga juda koʻp daryolarning quyilishi sababli suvida tuzlar miqdori dunyo okeaniga nisbatan kam. Suvi sovuq boʻlganligi, kishda doim muz bilan qoplanganligi uchun hayvonot dunyosi xilma-xil emas, iliq dengizlarda keng tarqalgan koʻpchilik hayvonlar bu yerda uchramaydi yoki kam uchraydi. Suvning chuqurligi boʻylab harorat deyarli bir xil boʻlganligi uchun hayvonot dunyosi ham har xil chuqurlikda kam oʻzgaradi. Leknn qutb yozida suvning kecha va kunduz davomida yoritilib turishi tufayli Arktika suvlarida yezda fito va zooplanktonning ayrim turlari juda tez koʻpayib, katta bio massa hosil qilishi natijasida dengiz hayvonlarining koʻpayishi uchun qulay sharoit vujudga keladi. Bu jihatdan Barens dengizi diqqatga sazovordir. Shimoliy Atlantikadan bu yerga yezda treska, piksha, olaboʻgʻa, seld, sayra kabi baliqlar koʻplab keladi, ular tral yordamida ovlanadi. Arktika zoogeografiya oblastining hayvonot dunyosi 3000 dan ortiq turni oʻz ichiga oladi, shundan 17 turi sut emizuvchilar, 150 turi baliklardan iborat. Sut emizuvchilardan oq ayiq, qutb, yaʼni Grenlandiya kiti, beluxa va narval delfinlari, morj, kokildor tyulen; qushlardan kayra, qutb krachkasi, chistik va baliqchi qushlarning ayrim turlari; baliklardan semga, yalangbaliq, sharq treskasi, sayka va boshqalar Arktika zoogeografiya oblasti uchun xos boʻlgan hayvonlar hisoblanadi. Gagarka, kugb oq baliqchisi, sayka, sharq treskasi, ayrim losossimonlar (omul, chir, shopur) endemik turlardir. Arktika zoogeografiya oblasti hayvonot dunyosiga odam faoliyati nisbatan kam taʼsir koʻrsatgan. Arktika zoogeografiya oblastiga xos koʻpchilik hayvonlar soni kam boʻlgani uchun ularni qoʻriklash maqsadida bir kancha tadbirlar amalga oshirilmoqda. Chunonchi Arktika havzasidan foydalanadigan barcha davlatlar oʻrtasida oq ayiq va Grenlandiya kitini muhofaza qilish toʻgʻrisida bitim tuzilgan. Morj, kokildor tyulen, oq baliqchi va baliqlarning bir qancha turlari ham muhofaza qilinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Kobishev N. M. Kuban sev B. S, Geografiya jivotnix s osnovami zoologii, M. 1988.
2. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent 2000-yil

Havolalar
---------

* Maʼlumotlar ombori Wayback Machine saytida arxivlandi (2019-11-28).

|  |  |
| --- | --- |
| Geografiya | *Geografiyaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Yulduzoʻt** — chinniguldoshlarga mansub bir yillik begona oʻt. Oʻrta Osiyoda tarqalgan. Ildizi oʻqiddiz, sertomir. Poyasi ingichka, qoʻtarilib oʻsadi, sershox, boʻyi 5—30 sm. Barglari qarama-qarshi joylashgan, pastkilari bandli, yuqoridagilari bandsiz, tuxumsimon. Gullari oq, mayda, gulbandi uzun. Mevasi choʻziq, koʻp urugʻli koʻsakcha. Aprel—oktyabrda gullab, mevalaydi. Bir tupi 15—20 ming mayda urugʻ beradi. Urugʻidan va vegetativ usulda koʻpayadi. Urugʻlari 5—7° da koʻkarib chiqadi. Erta bahordan kech kuzgacha maysa beradi. Kuzgi nihollari qishlaydi, poyalari ildiz otadi, ular ham yaxshi qishlab chiqadi. Begona oʻt sifatida sabzavot va chopiqtalab ekinlar orasida, paxta maydonlari, kanal, ariq boʻylarida, xiyobonlar, bogʻlar, poliz ekinlari orasida, sernam va soya yerlarda oʻsadi.

Kurash choralari: ekinlar bir necha marta kultivatsiya, oʻtoq qilinadi, yulingan oʻtlar daladan chiqarib tashlanadi, maysa paydo boʻlgunicha gerbitsidlar purkaladi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Arleanlik ayol** (yoki **Arllik ayol**) — 1888-yilda mashhur golland rassomi Vinsent Van Gogh tomonidan chizilgan portret janridagi kartina. Suratda Fransiyaning Arl shahrida yashovchi ayol tasvirlangan.

Vincent Van Gogh
----------------

Van Gogh 1853-yilning 30-martida Niderlandiyaning Grot-Zyundert shaharchasida dunyoga kelgan. Juda yoshligidan tasviriy sanʼat bilan shugʻullangan Vinsent faqat umrining soʻnggi yillaridagina ijodi haqida iliq gaplar eshitadi. Umri davomida har bir chaqani sanab hayot kechirgan musavvir ijodi namunalari bugunga kelib xalqaro auktsionlarda sotilayotgan eng qimmatbaho asarlar hisoblanadi. Birgina ilojsizlik va tushkunlik oqibatida bir qulogʻini kesib tashlagan chogʻida chizgan avtoportreti 90-yillar oxirida 90 millionga sotilgani maʼlum.  

Van Gogh hayotlik vaqtida faqat bittagina ,,Arldagi qizil uzumzor" kartinasini sotgan degan notoʻgʻri faraz mavjud. Aslida bu faqat eng qimmatga sotilgan kartinasidir. U koʻplab kichik shartnomalar imzolagan.

Yaratilish tarixi
-----------------

Portretda 1848-yil 8-iyunda Arlda tugʻilgan va 1911-yil 2-avgustda oʻsha yerda vafot etgan Mari Julian tasvirlangan. U 1866-yilda Jozef-Mishel Ginuxga turmushga chiqadi va u bilan birgalikda Lamartin 30-uyda joylashgan kafe de la Garde egalik qiladi. Van Gog 1888-yil may oyidan sentabr oyining oʻrtalariga qadar Sariq uyga koʻchib oʻtgunga qadar kafedagi mehmonxonada yashagan va keyinchalik u erda joylashgan.
Dastlab, Van Gogning janob va xonim Ginux bilan munosabatlari koʻproq yoki kamroq ishbilarmon boʻlib qoldi. Kafe Van Gogning tungi kafesining mavzusiga aylandi, ammo Goginning Arlga kelishi vaziyatni oʻzgartirdi. Uning uchrashishi taxminan 40 yoshli ayolni hayratda qoldirdi va 1888-yil noyabr oyining birinchi kunlarida xonim Ginux Gogin va uning doʻsti van Gog uchun portret sessiyasini tashkil etishga rozi boʻldi. Bir soat ichida Gogin koʻmir rasmini yaratdi va Van Gog akasi Teoga yozganidek, „bir soat ichida qulab tushdi"

Manbalar
--------

1. ↑  „L'Arlesienne (after Gauguin), 1890 by Van Gogh". *www.vincentvangogh.org*. Qaraldi: 7-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Vincent van Gogh". *Britannica*. Qaraldi: 7-iyul 2022-yil.
**Veselinova** ( ukraincha: *Веселинове*  ; ruscha: *Веселиново* ) — Ukraina janubidagi Nikolay viloyatining Voznesensk tumanidagi shahar tipidagi aholi punkti. U Chichyklia hududida joylashgan. Veselynove shahrida Ukrainaning hromadalaridan biri bo'lgan Veselynove hromada posyolkasi ma'muriyati joylashgan.  Aholisi: 5 5,641 shunchaga yitganligi aniq.

Tarix
-----

Veselynove 18-asrning oxirida joylashgan bo'lib, o'z nomini er egasi Veselinovdan oldi.  19-asr boshidan Xerson gubernatorligiga, 1834 yildan keyin Ananyevskiy uyezdiga qarashli edi. 1918 yil yanvar oyida Veselynove volostning markaziga aylandi. 1920 yil 16 aprelda Odessa gubernatorligi ajralib chiqdi va hudud Odessa gubernatorligining Voznesenskiy uyezdiga koʻchirildi. 1923 yilda Ukraina Sovet Sotsialistik Respublikasida uyezdlar tugatilib, gubernatorliklar okruhalarga bo'lingan. 1930-yilda okruhalar tugatildi, 1932-yil 27-fevralda Odessa viloyati tashkil etildi va Veselinove Odessa viloyati tarkibiga kiritilgan ekan.

Ma'lumotnomalar
---------------

1. ↑  „Веселиновская громада" (ru).  Портал об'єднаних громад України.
2. ↑  „Инвестиционный паспорт Веселиновского района".  CBA. Qaraldi: 19-mart 2016-yil.

[*sayt ishlamaydi*]
**Kanada Mushuklari Assotsiatsiyasi** (fransuzcha: Association Féline Canadienne, CCA-AFC) Kanadadagi notijorat tashkilot boʻlib, uning vazifasi Kanadadagi barcha mushuklarning farovonligini oshirish, Kanadada naslli mushuklar reestrini yuritish va ularning sifatini yanada yaxshilashdan iborat. Kanadadagi mushuklarning barcha zotlari. CCA-AFC Kanadadagi yagona jahon miqyosida e'tirof etilgan mushuklarning milliy reestri bo'lib, uning nasl-nasabi va ro'yxatga olMushuklarni sevuvchilar uyushmasi, Xalqaro mushuklar uyushmasi va Xalqaro feline feline kabi yirik global uyushmalar tomonidan qabul qilingan. Bugungi kunga qadar CCA-AFC 190 000 dan ortiq mushuklarni ro'yxatga oldi.

Tarixi
------

1960-yilda Kanadaliklardan tashkil topgan kichkina gurux nasl ishlari mushuklar uchun Kanada reestrini shakllashtirish imkoniyatini kashf qilish uchun toʻplanishdi. Ushbu tadbirdan oldin barcha roʻyxatga olishlar Qoʻshma Shtatlar yoki Yevropada topshirilishi kerak edi va Kanadada oʻtkazilgan barcha mushuklar koʻrgazmalari Amerika uyushmalari qoidalariga muvofiq oʻtkazildi. Kelgusi yilga kelib, Kanada mushuklarining biznes bilan shugʻullanish istagida boʻlgan aʼzolaridan etarlicha yordam toʻplandi va roʻyxatga olishlar birinchi marta Kanada studbookiga kiritildi. Koʻp oʻtmay, CCA qoshida klublar tuzildi va shou qoidalari eʼlon qilinishi bilan chempionat shoulari kuzatildi.
Oʻsha paytdagi boshqa assotsiatsiyalardan farqli oʻlaroq, CCA-AFC faol aʼzolikni saqlab qoldi va nizom va shou qoidalariga oʻzgartirishlar aʼzolik tomonidan tasdiqlanishi kerak edi. Bugungi kunga qadar CCA-AFC ushbu aʼzolikka asoslangan tuzilmani saqlab kelmoqda, Assotsiatsiya maqsadlariga erishish uchun bahorda yillik umumiy yigʻilish oʻtkaziladi.

Manbalar
--------

1. ↑  „The Canadian Cat Association (CCA) - Canadian Cat Association - L'Association féline Canadienne". *www.cca-afc.com*. Qaraldi: 19-mart 2021-yil.
**Kanada arktika arxipelagi** - Shim. Muz okeanidagi yirik orollar guruhi, Shim. Amerikaning eng shim. sohili yaqinida, Kanadaga qarashli. Mayd. 1,3 mln. km2. Yirik o.lari: Baffin Yeri, Elsmir, Viktoriya. Materik sayozligida joylashgan. Relyefi, asosan, tekislikdan iborat, sharqiy qis-midagi togʻlarning eng bal. joyi 2926 m (Elsmir o.da). Neft, tabiiy gaz, temir, mis rudasi konlari bor. Iqlimi keskin, arktika iklimi. Yanv.ning oʻrtacha temperaturasi —23° dan —35° gacha, iyul-niki 7—4°. Mutlaq minimum temperatura —50°. Yillik yogʻin jan.sharqida 400–450 mm, shim.da 100 mm. Koʻp yillik muz-loq yerlar, muzliklar bor. Muzliklar siljib, dengizga uzilib tushib turadi. Oʻsimlik dunyosi arktika sahrosi (shim.da) va mox-lishaynik tundrasidan (jan.da) iborat. Orollarda shimol bugʻusi, oq ayiq, qutb tulkisi yashaydi. Yozda qushlar koʻp boʻladi. Aholi, asosan, bugʻuchilik, ovchilik, baliq ovlash bilan shugʻullanadi. Asosiy aholi punktlari: Frobisher-Bey, Keymbrij-Bey, Rezol yut.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
ʻʻRAVSHAN’’ — ʻʻGoʻroʻgʻli’’ turkumi dostonlaridan. Hodi Zarifov Ergash Jumanbulbul oʻgʻlidan yozib olgan (1928). Doston bir necha bor nashr etilgan. Doston Goʻroʻgʻlining nevarasi Ravshanning xosiyatli uzukda Shirvon malikasi Zulxumorning suratini koʻrib, oshiq boʻlishi va uni izlab safarga otlanishi voqeasidan boshlanadi. Asarda qahramonning maʼshuqaga erishish yoʻlidagi sarguzashtlari orqali erkin muhabbat vafo va sadoqat ulugʻlangan vatanga mehr, elyurt dushmanlariga shafqatsizlik gʻoyalari ilgari surilgan. Dramaturg Komil Yashin shu doston syujeti asosida ʻʻRavshan va Zulxumor’’ pyesasini yozgan (1957). Dostonning 1972-yilgi matnini nemis professor Karl Rayxl nemischaga tarjima qilgan. Tarjima asar Bonn universiteti "Osiyo tadqiqotchilari" toʻplamida kitob shaklida toʻliq nashrdan chiqqan (1985).

Nashri: Ravshan, T. 1970, 1972.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Kanada — Litva munosabatlari** Kanada va Litva oʻrtasidagi ikki tomonlama diplomatik munosabatlardir. Davlatlar Jahon Savdo Tashkiloti, NATO, Yevropada Xavfsizlik va Hamkorlik Tashkiloti va Birlashgan Millatlar Tashkilotiga aʼzo. Aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Kanadada 59 285 litvalik yashaydi. Kanadadagi litvaliklarning aksariyati Ontario provinsiyasida yashaydi. Litvalik eng mashhur kanadaliklar orasida Leonard Koen, Birutė Galdikas, Ruta Li, *Arch Enemy* vokalisti Alissa Wayt-Glu, Ginnes rekordlar kitobining rekordchisi poliglot Pauell Yanulus va boshqalar bor.

Tarixi
------

1937-yilda mamlakatlar oʻrtasida diplomatik munosabatlar oʻrnatilgan. 1944-yilda Litvaning Sovet Ittifoqiga qoʻshilishi roʻy berdi, Kanada buni tan olmadi. 1990-yilda Litva SSSR parchalanganidan keyin mustaqillikka erishdi va Kanada 1991-yil 2-sentyabrda bu davlat bilan diplomatik munosabatlarni tikladi. 2016-yilda davlatlar diplomatik munosabatlar tiklanganining 25 yilligini nishonladi.

Ikki tomonlama shartnomalar
---------------------------

Davlatlar oʻrtasida ikki tomonlama shartnomalar imzolangan, jumladan: Ikki tomonlama soliqqa tortishni oldini olish toʻgʻrisidagi bitim (1997); Ijtimoiy taʼminot sohasida hamkorlik toʻgʻrisidagi bitim (2006) va Yoshlar toʻgʻrisidagi bitim (2010).

Savdo aloqalari
---------------

2016-yilda mamlakatlar oʻrtasidagi tovar ayirboshlash hajmi 422,8 million AQSH dollarini tashkil etdi. Kanadaning Litvaga eksporti 51,1 million AQSH dollariga yetdi va quyidagilardan iborat: mashinalar, avtotransport vositalari va ehtiyot qismlari, baliq va dengiz mahsulotlari, elektr texnika va uskunalar. Litvaning Kanadaga eksporti 371,7 million AQSh dollarini tashkil etdi va quyidagilardan iborat: mineral yoqilgʻi va moylar, mebel va choyshablar, ilmiy-texnik asboblar va oʻgʻitlar.

Iqtisodiy munosabatlar
----------------------

2020-yilgi maʼlumotlarga koʻra, Litva va Kanada oʻrtasidagi tovar ayirboshlash 145 mln. yevroni tashkil etgan boʻlsa, Kanada savdo hajmi boʻyicha Litvaning 37-savdo hamkori hisoblanadi.
Savdo balansida Litvadan Kanadaga eksport ustunlik qiladi.

Eksport 122,6 mln. yevro; Kanada eksport boʻyicha 29-oʻrinda turadi.
Import 22,4 mln yevro; Kanada s import boʻyicha 51-oʻrinda turadi. Eng koʻp import qilinadigan mahsulotlar: yer usti transport vositalari va ularning qismlari (25 %), samolyotlar va ularning qismlari (19 %), elektr mashinalari, ularning jihozlari va qismlari (12 %), yadro reaktorlari, qozonxonalar, mashinalar, mexanik qurilmalar, ularning qismlari, farmatsevtika mahsulotlari.
Litvada toʻgʻridan-toʻgʻri xorijiy investitsiyalar hajmi boʻyicha Kanada 27-oʻrinda (investitsiya 53,5 million yevroni tashkil qilgan).

Diplomatik missiyalar
---------------------

* Kanadaning Vilnyusda elchixonasi bor.
* Litvaning Ottavada elchixonasi bor.

Manbalar
--------

1. ↑  „Political Relations between Lithuania and Canada". 11-iyul 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-noyabr 2022-yil.
2. 1 2 3  Canada and Lithuania relations
3. ↑  Embassy Office of Canada in Vilnius
4. ↑  „Embassy of Lithuania in Ottawa". 11-iyul 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-noyabr 2022-yil.
**Gʻarbiy Sibir artezian havzasi** — dunyodagi eng yirik artezian havzalardan biri; Gʻarbiy sibir tekisligida joylashgan. Maydoni qariyb 3 mln. km2. Havzaning suvli majmualari mezo-kaynozoy choʻkindi yotqiziqlarining qatlamlari va Gʻarbiy Sibir plitasining burmalangan poydevori jinslari bilan bogʻ-liq. Gʻ.Gʻarbiy sibir artezian havzasih. kesmada 2 gidrogeologik qavatga boʻlinadi. Yuqori qavat — oligotsen, neogen (havzaning jan. qismi) va antropogenning suvli majmualaridan tashkil topgan. Havzaning markaziy va shim. qismlaridagi suv koʻproq chuchuk (NSO,—Sa, NSO,— №Sa tarkibining minerallanishi 1,0 g/l gacha) suv taʼminoti uchun yarokli; havzaning jan. qismida suv koʻpincha 10—15 g/l gacha minerallashgan, kimyoviy tarkibi ham xilma-xil. Kuyi qavat boʻr va yura davrlari yotqiziqtarining suvli majmu-asini va poydevorning yer yuzasiga yaqin boʻlgan qismini oʻz ichiga olgan. Suvli qatlamlar havzaning faqat chek-kasida, ayniqsa, gʻarbiy qismida yer yuzasiga chiqqan. Bu yerda havza pastki qavatidagi yer osti suvlari zaxiralarining koʻpayishi kuzatiladi, suv taʼminoti uchun yaroqli boʻlgan chuchuk suvlar bir necha 100 m ayrim xollarda 1200 m gacha va undan ham koʻproq chuqurlikkacha boʻladi. Havzaning ichki qismida quyi qavatning yer osti suvlari 1000 m dan pastda joylashgan. Burgʻi quduqlari bilan ochilganda suv otilib yoki oqib chiqadi. Yer osti suvlarining minerallashganligi 20—30 g/l yoki undan ortiq. Yura yotqiziqlarida va plita poydevori hosilalarida 2500 m dan pastda 80 g/l gacha quruq qoldiqli shoʻr suvlar ochilgan. Suvning tarkibi: S1— N8, S1—Sa —N8 li. Gʻ.Gʻarbiy sibir artezian havzasih. markaziy qismidagi yuqori minerallashgan suvlar va shoʻr suatar uchun bromning 150– 200 mg/l va yodning 30–40 mg/l va undan ortiq tarkibi xos. Yer osti suvlarining temperaturasi 2500 – 3000 m chuqurlikda 100—150° ga yetadi. Quyi qavatning suvli majmualari bilan yirik neft va gaz zaxiralari bogʻliq. Havza yer osti suvlarini oʻrganish 19-asrning oxirlaridan boshlangan.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Groningen (maʼnolari).

**Groningen** — Niderlandiya shim,-sharqidagi shahar. Groningen provinsiyasining maʼmuriy markazi. Aholisi 170 mingdan ziyod kishi (1990-yillar oxiri). Mamlakatning shim.-sharqiy rnining savdo-transport, madaniy markazi. Bir necha kanallar kesishgan yerdagi port. Shakarqand, kimyo, tikuvchilik, radioelektronika, poligrafiya sanoati korxonalari, universitet (1614) bor. Shahar 11-asrdan maʼlum. Gotika cherkovi va 15 — 18-asrlarga oid meʼmoriy yodgorliklari saqlangan. Shahar yaqinida yirik gaz koni (dastlabki zaxirasi 1960 mlrd. m3) ochilgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**O Canada** (oʻzb. *Ey Kanada*) — Kanadaning rasman 1980-yilning 1-iyul kuni qabul qilgan davlat madhiyasidir. Kanadada ikkita rasmiy til mavjud (fransuz va ingliz tillari), shuning uchun madhiyaning ikki tildagi ikki varianti mavjud.

Madhiya matni fransuz tilida Adolf-Bazil Rutye hisoblanadi va u ushbu madhiyani 1880-yilda yozgan. Madhiyaning ingliz tilidagi avtori Robert Stenli Uir boʻlib, u ushbu madhiyani 1908-yilda yozgan. Madhiya musiqasi Kaliksa Lavalle tomonidan 1880-yilda bastalangan.

Madhiya matni
-------------

### Ingliz tilida

O Canada! Our home and native land!
True patriot love in all thy sons command.
With glowing hearts we see thee rise,
The True North strong and free!
From far and wide, O Canada,
We stand on guard for thee.
God keep our land glorious and free!
O Canada, we stand on guard for thee.
O Canada, we stand on guard for thee.
### Oʻzbek tilidagi taxminiy tarjimasi

Ey, Kanada! Bizning uyimiz va ona yerimiz!
Avlodlarimiz yuragi senga sevgi ila intilar,
Yonar yurak ila sening chiqishingni koʻrarmiz,
Asl shimol, kuchli va ozod!
Har yoqda, ey, Kanada,
Biz seni qoʻriqlarmiz.
Tangrim yurtimizni buyuk va ozod saqlasin!
Ey Kanada, biz seni qoʻriqlarmiz.
Ey Kanada, biz seni qoʻriqlarmiz.
### Fransuz tilida

Ô Canada! Terre de nos aïeux,
Ton front est ceint de fleurons glorieux!
Car ton bras sait porter l’epée,
Il sait porter la croix!
Ton histoire est une epopée
Des plus brillants exploits,
Et ta valeur, de foi trempée,
Protégera nos foyers et nos droits,
Protégera nos foyers et nos droits.
### Oʻzbek tilidagi taxminiy tarjimasi

Ey Kanada! Ota-bobolarimiz yeri!
Senda goʻzal gullar tasmasi!
Qilich ushlagan qoʻl
Muqaddas xoch koʻtarib yurar,
Barcha tarix — doston,
Nurli ishlar, ishonch garovi.
Kimning xazinasi, hamma narsani qila olar
Qadamjolar va obodliklar qoʻriqchisi.
Qoʻriqlarmiz qadamjo va obodliklarni!

Manbalar
--------

* Ey Kanada! — ingliz tilidagi mp3-fayl Wayback Machine saytida arxivlandi (2005-09-07). Wayback Machine saytida arxivlandi (2005-09-07).
* Madhiya haqida maʼlumot Wayback Machine saytida arxivlandi (2005-11-24).
**Materiallarni sinash** - materiallarning texnologik va fizik xossalarini maxsus asboblar, mashinalar, modellar, mikroskop va stendlar yordamida aniqlash. Mexanik, fizik, kimyoviy va strukturaviy (tuzilishijihatdan) sinashturlari mavjud. Mexanik sinashda materiallar choʻzilishga, siqilishga, buralishga, kesish va qirqishga, charchashga, mustahkamlikka, zarbaga chidamlilik va boshqa xossalarga sinaladi, yaʼni barcha mexanik xossalari aniqlanadi. Fizik sinashda materiallarning elektr oʻtkazuvchanligi, issikdik oʻtkazuvchanligi,magnit singdiruvchanligi va boshqa fizik xossalari aniqlanadi. Kimyoviy sinashda materiallarning kimyoviy tarkibi, erish va qotish temperaturasi, korroziyabardoshligi (zanglashga chidamliligi, yaʼni zanglamasligi), reaksiyaga kirishuvchanligi, payvandlanuvchanligi va boshqa xossalari aniqlanadi. Strukturaviy sinashda materiallarning makro- va mikrotuzilishlari, kristallik tuzilishi va boshqa aniqlanadi. Bunda rentgen nurlaridan ham foydalaniladi. Materiallarni sinashning sinash obʼyektini buzib (yoki shikastlab) va buzmay sinash usullari mavjud. Birinchi usulda sinaladigan materiallar shikastlanadi, baʼzan butunlay yemiriladi, ikkinchi usulda materiallarga shikayet yetmaydi, ulardan yana foydalanish mumkin.

Materiallarni sinash ishlari nazariy bilimlarga asoslanib oʻtkaziladi. Binolar, inshootlar, koʻpriklar, mashina va mexanizmlar, kosmik kema va raketalar, kiyim-kechaklar va boshqa jami narsalar Materiallarni sinash natijalariga asoslanib quriladi, yasaladi, tayyorlanadi va tikiladi.

Fatxulla Abdullayev.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Kanada Milliy Ishonchi**(fransuzcha: *La Fiducie nationale du Canada* (Ilgari **Heritage Canada Foundation** nomi bilan tanilgan) Kanadada roʻyxatdan oʻtgan milliy xayriya tashkiloti boʻlib, tarixiy joylarni saqlab qolish, tarixiy muhitdan oqilona foydalanish va ularni asrashni ragʻbatlantirish va shu kabi harakatlarga rahbarlik qilish vakolatiga ega.

Uning saytlari, loyihalari va dasturlari kanadaliklarni hozirgi va kelajak avlodlar uchun ularga meros bo'lib qolgan binolari, chiroyli manzaralari, tabiiy hududlari va jamoalarini aniqlash, saqlash, foydalanish va qadrlashga undaydi. 1973-yilda tashkil etilgan Kanada Milliy Ishonch merosi siyosati va qonunlaridagi kamchiliklarni yangilash va to'ldirish, shu jumladan *Heritage Lighthouse Protection Act* kabi qonunlarni qo'llab-quvvatlash uchun chiqishlar qilib boradi. Bundan tashqari, Kanada Milliy Ishonchi tarixiy binolar va atrof -muhitni saqlashdagi harakatlari uchun shahar merosini boshqarganlik uchun Uels shahzodasi mukofoti bilan taqdirlanadi.

Bu ko'ngilli boshqaruvchilarning milliy kengashi tomonidan boshqariladigan a'zolikka asoslangan tashkilot. Uning maslahatchilar kengashiga Pat Karni, Tomas HB Saymons, Duglas Kardinal, Jon KF Irving, Glen MakDonald, Frederik LR Jekman va Aleksandr Reford kiradi .

Mulklari
--------

Kanada Milliy Ishonch uchta mulkni nazorat qiladi. Kvebekda tashkilot ikkita mulkka ega: biri Papineau ibodatxonasi, 1851-yilda Lui-Jozef Papineau tomonidan Montebello shahridagi Montebello Château Montebello zaminida qurilgan tosh yodgorlik ibodatxonasi. Bu tashkilotning 1974-yilda sotib olingan birinchi mulki edi. Ikkinchisi - 11 *rue de l'Ancien-Chantier*, 1670-yilda Kvebek shahrining Quyi shaharchasida qurilgan ikkita qo'shni binolar. U Heritage Canada tomonidan o'zining mintaqaviy ofislaridan biri sifatida o'z faoiliyatini olib borish uchun sotib olingan, ammo hozirda xayriya jamg'armalari tomonidan foydalanilmoqda .

Bundan tashqari, Ontarioda ham tashkilotning yana bir binosi bor. Myrtleville uyi 1837-1838 yillarda Brantfordda qurilgan ikki qavatli inshootdir. Dastlab Allen va Eliza Gudga tegishli bo'lgan uyda 1978-yilgacha ular oilasining to'rt avlodi yashagan. Keyinchalik uy, uning tarkib qismlari va 5.5 acre (22,000 m2) yer – qirollik xazinasiga topshirildi, qirollik esa uni Milliy Ishonchga ishonib topshirdi.

Yana qarang
-----------

* Shahzodaning xayriya tashkilotlari

Manbalar
--------

1. ↑  „Who we are" (en-US). *National Trust for Canada*. Qaraldi: 24-iyun 2021-yil.
2. ↑  'Lighthouse Bill Protecting Our Lighthouses - The Icons of Canada's Maritime Heritage'  *Heritage Canada Foundation Featured Heritage Buildings* by Douglas Franklin „Archived copy". 13-may 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-iyun 2008-yil.
3. ↑  „Get to know us" (en-US). *National Trust for Canada*. 19-iyun 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 24-iyun 2021-yil.
**Yavuz Abadan** (1905-yil 18-aprelda Qrimda tugʻilgan — 1967-yil 30-iyun, Anqara) — turk huquqshunos, siyosatchi va yozuvchi.

U jamoat huquqi va siyosiy fanlar sohasida ishlagan akademik, 1952—1954-yillarda Siyosiy fanlar fakulteti dekani lavozimida ishlagan. VII. Turkiya Buyuk Millat Majlisida bir muddat Eskishehir deputati sifatida ishlagan.

U akademik Nermin Abadan Unatning rafiqasi.

Hayot
-----

1905-yil 18-aprelda Qrimda tugʻilgan (Baʼzi maʼlumotlarga koʻra, Eskishehir). 1929-yilda Istanbul Dorulfununun huquq maktabini tamomlagan. Doktorlik darajasini Germaniyadagi Heidelberg universitetida tamomlagan.

Istanbuldagi turli maktablarda turk tili va tarix darslari bergan. Ilmiy faoliyatini Istanbul universiteti huquq fakultetida davom ettirdi. 1942-yilda u professor unvoniga sazovor boʻldi.

Ilmiy hayotidan tashqari, Eminönü Jamoat Markazi raisligini ham egalladi. *Respublika*, *Son Havadis*, *Ulus*, *Vatan*, *Yeni Gün* va *Yeni Istanbul* gazetalarida yozgan.

1943—1950-yillar orasida Turkiya Buyuk Millat Majlisida CHP Eskishehir deputati sifatida xizmat qildi. Deputatlik davrida "*Tarix sesler* "jurnali xodimlarida ham qatnashgan.

1946-yilda Nermin Süleymanovichga uylandi. Bu nikohdan oʻgʻil tugʻildi.

Deputatlik vazifasini bajarib, siyosiy fanlar fakultetida ish boshladi. 1952—1954-yillarda fakultet dekani lavozimida ishlagan. Bu vazifa davomida fakultetga qarashli "Turkiya va Yaqin Sharq davlat boshqaruvi instituti"ni tuzdi va uning bosh direktori lavozimida ishladi.

U 1960-yilgi harbiy toʻntarishdan soʻng universitetlardan haydalgan 147 nafar professor-oʻqituvchilardan biri boʻldi. Huquqlari qaytarib berilgach, Anqara universiteti huquq fakulteti va Eskishehir Iqtisodiyot va tijorat fanlari akademiyasida lavozimni egalladi.

  

1963-yilda Xalqaro huquq va ijtimoiy falsafa assotsiatsiyasi vitse-prezidenti, 1965-yilda esa Xalqaro siyosiy fanlar assotsiatsiyasi boshqaruvi aʼzosi etib saylangan.

1967-yil 30-iyunda Anqarada vafot etdi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Prof.Dr. Yavuz Abadan".  politics.ankara.edu.tr. 13 eylül 2016da asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13 eylül 2016.
2. ↑  TBMM Albümü I. Cilt, TBMM Basın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü Yayınları
**Seyit Alp Navruz -** turk aktyori va modeli.

Hayoti
------

Seyit Alp Navruz 1990-yil 15-yanvarda Istanbulda tug'ilgan. Yildiz texnika universitetining turk tili va adabiyoti fakultetini tamomlagan. Navroʻzning aktyorlikka qiziqishi yoshligidan boshlangan. Boshlang'ich maktab yillarida sahnada rollarni ijro etganidan so'ng, Altan Erkekli va Jihan Unaldan aktyorlik saboqlarini oldi. Ayni paytda u model sifatida faoliyatini davom ettirdi. U 2015-yilda "*Ceberrut* "filmidagi bosh rol bilan kinodagi ilk debyutini qilgan. 2016-yilda "*Aşk Laftan Anlamaz" serialida rol ijro etgan.* Unda Hande Erchel va Burak Deniz bosh rollarda (Hayat va Murat) qo'shimcha qahramon sifatida ishtirok etgan. U "Fazilet xonim va uning qizlari" turk serialidagi Sinan Egemen roli bilan keng tanildi. "Fazilet xonim va uning qizlari" Star TV tomonidan namoyish etilgan (2017-8). Uning teleserialdagi birinchi bosh roli hisoblangan. 2017-yilda "Yilning eng yaxshi o'yinchi aktyori" nominatsiyasida mukofotga loyiq ko'rilgan Alp Navro'z mukofotni kecha boshlovchisi Umit brahim Kantarjiydan oldi.

Aktyor: "Men endigina yoʻlning boshida turibman. Bunday mukofotlar bizni doimo koʻproq ruhlantiradi. Ushbu kechaga hissa qoʻshgan barchaga va ushbu mukofotga munosib ovoz bergan barchaga minnatdorchilik bildiraman" .

2020- 2021-yillarda "Zumruduanka" serialida asosiy ro Serhat Demirkan rolini ijro etadi.

Filmografiya
------------

### Televizion

| Yil | Sarlavha | Rol | Izohlar |
| --- | --- | --- | --- |
| 2016 yil | *Aşk Laftan Anlamaz* | Cenk | Yordamchi rol |
| 2016 yil | *Arkadaşlar İyidir* | Berke | Yordamchi rol |
| 2017–2018 yillar | *Fazilet Hanim va Qizlari* | Sinan Egemen | Bosh rol |
| 2018–2019 | *Elimi Birakma* | Cenk Chelen | Bosh rol |
| 2020–2021 yillar | *Zümrüdüanka* | Serhat Demirkan | Bosh rol |
| 2021 yil | *Menajerimi Ara* | O'zi | Mehmon ko'rinishi |
| 2021 yil | *Ada Masali* | Poyraz Ali O'zgur | Bosh rol |

### Film

| Yil | Sarlavha | Rol | Izohlar |
| --- | --- | --- | --- |
| 2016 yil | *Seberrut* | Mert | Bosh rol |

Manbalar
--------

1. ↑  Koyuncu, Onur; Alagöl, Ayşin; Turan, Alparslan (2015-03-30). „Epidural Anesteziye Eklenen İntravenöz Deksmedetomidin ve Ketamin Etkilerinin Karşılaştırılması". *Mustafa Kemal Üniversitesi Tıp Dergisi*. 6-jild, № 21. doi:10.17944/mkutfd.06920. ISSN 2149-3103.
2. ↑  „ALP NAVRUZ KİMDİR?".  Fox. Qaraldi: 7-iyul 2020-yil.
3. ↑  „Alp Navruz kimdir? Alp Navruz'un biyografisi" (8-dekabr 2018-yil). Qaraldi: 7-iyul 2020-yil.
4. ↑  „Alp Navruz kimdir? Alp Navruz'un hayatı: kaç yaşında, nereli?" (5-dekabr 2019-yil). Qaraldi: 7-iyul 2020-yil.
5. ↑  „Alp Navruz'a 'En İyi Çıkış Yapan Oyuncu' ödülü" (12-dekabr 2017-yil). Qaraldi: 7-iyul 2020-yil.

Havolalar
---------

* Alp Navruz IMDbda
* Alp Navruzning Instagram sahifasi
**Alp tog'lari balzami** (*Erinus alpinus*) chinorlar oilasiga (Plantaginaceae) mansub *Erinus* jinsining ikkita o'simlik turidan biri hisoblanadi. Alp tog'lari balzamining *tosh balzam*, *alp jigar balzami* yoki *jigar balzam kabi nomlari ham mavjud*,chunki bu odatda ko'k gulli choyshab o'simlik *Ageratum houstonianum* deb ataladi.

Umumiy tavsifi
--------------

 *Atlas der Alpenfloradan* olingan rasm
 Habitus, barglar va to'pgullar
### Vegetativ xususiyatlari

Alpin balzami ko'p yillik o'simliklar sirasiga kiradi, balandligi 5-20 santimetrgacha yetadi.

Bazal rozetlarda joylashgan barglar poyali bo'ladi, lekin poya bo'ylab navbatma-navbat joylashtirilgan barglar o'simtadir. Poyasidagi barglarning uzunligi 2 santimetrgacha bo'lgan shpatelli, qo'pol tishli va tukli sochilgan holatda bo'ladi.

### Generativ xususiyatlari

O'simlik iyundan iyulgacha gullaydi. Uning eng yuqori barg qo'ltig'ida 10-15 tagacha gul bilan birga soyabon to'pgullar mavjud. Anteza paytida esa gullash o'qi cho'ziladi. Nayzasimon novdalarining pastlari bargsimon, qolganlari kichikroq va butun chetlari bor. Poyaning uzunligi kosachaga teng.

Manbalar
--------

Tog' o'simliklari

* Xaver Finkenzeller, Jürke Grau: Alpenblumen. Erkennen und bestimmen (= Steinbachs Naturführer). Mosaik, München 2002, ISBN 3-576-11482-3.
* Manfred A. Fischer, Wolfgang Adler, Karl Oswald: Exkursionsflora für Österreich, Liechtenstein und Südtirol. 2. verbesserte und erweiterte Auflage. Land Oberösterreich, Biologiezentrum der Oberösterreichischen Landesmuseen, Linz 2005, ISBN 3-85474-140-5.

Manbalr

1. "*Erinus alpinus*", *Germplasm Resources Information Network (GRIN)* (Agricultural Research Service (ARS), United States Department of Agriculture (USDA)),
2. Andoza:BibISBN
3. Dimitri Hartl: *Scrophulariaceae.* In: Andoza:BibISBN
4. Karol Marhold, 2011+: *Plantaginaceae*:
Datenblatt *Erinus alpinus* In: *Euro+Med Plantbase - the information resource for Euro-Mediterranean plant diversity.*
5. Andoza:InfoFlora

Havolalar
---------

Havolalar

* Erinus alpinus L. Alpen-Steinbalsam. FloraWeb.de
* Thomas Meyer: Datenblatt mit Bestimmungsschlüssel und Fotos bei *Flora-de: Flora von Deutschland* (alter Name der Webseite: *Blumen in Schwaben*).
* Datenblatt bei Tela Botanica mit Foto und Verbreitung in Frankreich.
KONDILYAK (Condillac) Etyen Bonno de (1715.30.9, Grenobl — 1780.3.8, Bojansi) — fransuz faylasufi, maʼrifatparvar. Parij Fanlar akademiyasining aʼzosi (1768). D. Didro va D’alamber bilan "Ensiklopediyami nashr etishda hamkorlik qilgan. Falsafiy qarashlari J. Lokk taʼsirida shakllandi. K. xotiradan boshlab to tafakkur va irodaning paydo boʻlishi, hissiy idrokni oʻzgartirishgacha boʻlgan barcha ruhiy jarayonlarni tushuntirishga urinib, boʻlarni bilishning yagona manbai deb tasavvur qildi. K. assotsiativ psixologiyasining asoschilaridan biri. Asarlari: "Sezgilar toʻgʻrisida traktat" (1754), "Inson bilimlarining kelib chiqishini tadqiq etish tajribasi" (1746) va boshqa

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Mohlaroyim madrasasi** — Fargʻona viloyati Qo‘qon shahrining Haydarbek mahallasida joylashgan madrasa. Mohlaroyim madrasasini Qo‘qon xoni Madalixon (Muhammad Alixon) ning onasi Nodira (1792—1842) 1824—1825-yillarda qurdirgan. Madrasaga qurilgan yilda vaqf mulki ta‘sis etiladi. Madrasa bir darsxona, 37 hujrali bo‘lgan. O‘sha davr nuqtai nazaridan oʻlchami boʻyicha xonlikdagi o‘rtahol madrasalardan biri bo‘lgan. Ma‘lumki, xonlikda madrasaning katta kichikligiga qarab vaqf mulki joriy etilgan. Mohlaroyim o‘rtacha kattalikdagi madrasa bo‘lgani uchun vaqf mulki ham shunga yarasha bo‘lgan. Vaqfnomada xon Madalixon va qozilarning muhri bosilgan. Vaqfnomada bayon etilishicha, Mohlaroyim madrasasiga Nodirabegim Qo‘qondagi bir karvonsaroyni 48 ta do‘konlari bilan, undan tashqari yana 22 do‘konni vaqf qilib bergan. Yana Yangiqishloqda 1546 tanob ekiladigan yer ham mulk sifatida ta‘sis etilgan.

1877-yili madrasa mutavallisi shahardagi vaqf mulklarini 56 tillaga, Yangiqishloqdagi vaqf yerlarini 125 tilla va 420 chorak gʻallaga ijraga bergan. 1881-yilda karvonsaroy va doʻkonlarni 74 tilla, yerlarni 115 tilla va 420 chorak gʻallaga ijaraga berilgan. Madrasa bir yilda vaqf mulkidan 180 tilladan ortiq pul va 2000 puldan ortiq gʻalla daromad qilgan. Bu madrasa uchun katta daromad boʻlib, bilim dargohining barcha xarajatlarini qoplagan.

  

Mohlaroyim madrasasidagi darslarni, toliblar bilimi, ustozlar hovlini shaxsan oʻzi nazorat qilib turgan. Nodira Qoʻqonda Mohlaroyim madrasasidan tashqari bozor va rastalar, masjid va madrasalar, xonaqoh va maqbaralar, hammom va karvonsaroylar qurilishiga ham bosh-qosh boʻlgan. Chalpak madrasasi, Dahmayi shohon hazirasi, Modarixon maqbarasini bunyod ettirdi. Bugungi kungacha Chalpak va Mohlaroyim madrasalari saqlanib qolmagan. Shoir Mushrif Mohlaroyim madrasasi talabalari uchun oziq-ovqat va kiyim-kechak bilan ta’minlangani haqida hikoya qiladi. Madrasada turli kitoblar, qoʻlyozmalar toʻplanib, atrofida uylar, bogʻlar, karvonsaroylar, savdo va hunarmandlar qatorlari, bozorlar, mehmonxonalar, hammomlar va hokazolar vaqfga oʻtkazilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Кадырова, М. Надира. Очерк жизни и творчества. Т.1967. 39-40-betlar
2. ↑  „Nodirabegim Hayoti va Ijodi". *tafakkur.net*. Qaraldi: 5-iyun 2023-yil.
3. ↑  Ibrohimjon Alimov*. Qo'qon xonligi madrasa va maktablari tarixi*. Toshkent "Fan" nashriyoti, 2017-yil — 303 bet bet. ISBN 978-9943-19-405-2.
4. ↑  Кадырова, М. Надира. Очерк жизни и творчества. Т.1967. 10-bet
5. ↑  „MODARI KHAN MAUSOLEUM IN KOKAND". *legacyuz*. Qaraldi: 5-iyun 2023-yil.
6. ↑  *Абдужаббор Яҳёев* „Қўқон ўрдаси". *shosh.uz*. Qaraldi: 5-iyun 2023-yil.
7. ↑  Кадырова, М. Надира. Очерк жизни и творчества. Т.1967. 39-bet
**Mohira Abdullayeva** (tugʻ. 1994-yil 28-may, Fargʻona viloyati, Oʻzbekiston) — oʻzbeklik bokschi, 81 kg dan ortiq vazn toifasida, Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi. 2021-yilgi boks boʻyicha Osiyo chempionati bronza medali sovrindori. 2022-yilgi ayollar oʻrtasidagi Jahon chempionati bronza medali sovrindori. Mohira Abdullayeva va Aziza Yoqubova kattalar oʻrtasidagi Jahon chempionatida birinchi boʻlib Oʻzbekistonlik ayol bokschi medalni qoʻlga kiritdi.

Biografiya
----------

1994-yil 28-mayda Mohira Abdullayeva Fargʻona viloyati tugʻilgan. 2022-yilda Fargʻona davlat universiteti talabasi boʻlgan.

Faoliyati
---------

2021-yildan boshlab u xalqaro musobaqalarda qatnasha boshladi. Oʻsha yili Belgrad shahrida (Serbiya) boks boʻyicha „58th Belgrade Winner" xalqaro turniri 81 kg dan ortiq boʻlgan vazn toifasida Mohira Abdullayeva bronza medalini qoʻlga kiritdi. Keyin Dubay shahrida (Birlashgan Arab Amirliklari) boks boʻyicha oʻrtasida boʻlib oʻtgan Osiyo chempionatida Mohira Abdullayeva 81 kg dan ortiq boʻlgan vazn toifasida yarim finalda hindistonlik Anupamaga qarshi oʻtkazilgan bahsda oʻzbeklik sportchi magʻlub boʻldi, Osiyo chempionatida bronza medalini qoʻlga kiritdi.

2022-yilda Istanbulda (Turkiya) ayollarning boks boʻyicha oʻrtasida boʻlib oʻtgan Jahon chempionatida Mohira Abdullayeva 81 kg dan ortiq boʻlgan vazn toifasida chorak final bahsida Kongo Demokratik Respublikasilik bokschi Lisa Kanjingani magʻlubiyata uchratib, yarim finalga yoʻl oldi. Yarim finalda marokashlik Khadija El-Mardiga qarshi oʻtkazilgan bahsda oʻzbeklik sportchi yarim final jangining 1-raundida jarohat olib, bellashuvni davom ettira olmadi. Natijada, Mohira Abdullayeva Jahon chempionatida bronza medalini qoʻlga kiritdi.

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑
3. ↑
4. ↑
5. ↑
6. ↑
7. ↑
8. ↑
9. ↑
10. ↑
11. ↑
12. ↑
13. ↑
14. ↑
15. ↑