Sabina-Francesca Foisor
**Sabina-Francesca Foisor** (1989-yil 30-avgustda tugʻilgan) — Ruminiyalik amerikalik shaxmatchi, ayol grossmeyster (WGM) unvoniga ega. U 2008 va 2017-illarda shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etgan. Foisor 2017-yilda ayollar oʻrtasidagi AQSh chempionligini qoʻlga kiritdi.

Shaxmat karyerasi
-----------------

Foisor turli yosh toifalarida shaxmat boʻyicha oʻsmirlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatida uchta medalni qoʻlga kiritdi: bitta oltin (1996-yil 8 yoshgacha boʻlgan qizlar), bitta kumush (2004-yil 16 yoshgacha boʻlgan qizlar) va ikkita bronza (2003-yilda 14 yoshgacha boʻlgan qizlar va 2007-yilda 18 yoshgacha boʻlgan qizlar). U 2004 va 2007-yillarda 18 yoshgacha boʻlgan qizlar oʻrtasidagi shaxmat boʻyicha Yevropa jamoaviy chempionatida Ruminiyani himoya qilib, uchta medalni qoʻlga kiritdi: ikkita oltin (2004-yil shaxsiy medal, 2007-yil jamoaviy medal) va bitta bronza (2007-yil shaxsiy medal).

Foisor 2005-yilda ayol xalqaro usta (WIM) va 2007-yilda ayol grossmeyster (WGM) unvonlariga sazovor boʻlgan. U 2006-yilda Afinada oʻtkazilgan Akropolis ayollar turnirida va 2007-yilda Drezdenda oʻtkazilgan shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi Yevropa individual chempionatida WGM unvoni uchun talab qilinadigan meʼyorlarga erishdi.

Uning 2007-yilgi ayollar oʻrtasidagi Yevropa chempionatidagi natijasi 2008-yilda Rossiyaning Nalchik shahrida shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etish huquqini berdi. Uning Monika Soćkoga qarshi birinchi davradagi soʻnggi armageddon taybrek oʻyini mojaro bilan yakunlandi. Foisorga keyingi bosqichga chiqish uchun faqat durang kerak edi va har bir oʻyinchi faqat qirol va ritsarga ega boʻlgan durang natijaga erishdi. Foisorning vaqti tugab qolgan boʻlsa-da, hakam dastlab oʻyinni durang deb topdi. Soćko murojaat qilib, muhimi matni *majburlash* mumkin emasligi emas, balki *imkoni* borligini taʼkidladi. Soćko apellyatsiyada gʻalaba qozondi va keyingi bosqichga yoʻl oldi va Foisorni musobaqadan chiqarib yubordi.

2007-yilda Foisor onasi Kristina Adela Foisor bilan Fransiyadagi Villard-de-Lans Open turnirida birinchi oʻrinni egalladi. 2008-yilda u Belgiyaning Boncelles shahrida boʻlib oʻtgan Liege Master turnirida birinchi oʻrinni egalladi.

2008-yilda Foisor shaxmat federatsiyalarini Qoʻshma Shtatlar vakili sifatida oʻtkazdi. 2010-yildan beri u Ayollar shaxmat olimpiadasida (2010, 2012, 2014, 2016) va shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi jamoaviy jahon chempionatida (2013, 2015, 2017) AQSH sharafini himoya qilgan. 2017-yil 9-aprel kuni Foisor Missuri shtatining Sent-Luis shahrida shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi AQSh chempionatida gʻolib chiqdi.

Shaxsiy hayoti
--------------

Uning ikkala ota-onasi ham xalqaro ustalar Kristina Adela Foisor va Ovidiu-Doru Foisor Ruminiya shaxmat chempionatining bir necha bor sovrindorlari boʻlishgan. Uning singlisi Mixaela-Veronika shaxmatchi boʻlib, ayol xalqaro usta unvoniga ega. Sabina-Francesca Foisor 2008-yilda Baltimor okrugidagi Merilend universitetida oʻqish uchun AQShga koʻchib oʻtdi. U GM Elshan Moradi bilan unashtirilgan — ikkalasi ham NC, Durhamda yashaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  European Girls' U18 Team Chess Championship — Sabina-Francesca Foişor. OlimpBase.
2. ↑  WGM Title Application. FIDE.
3. ↑  „Nalchik: most favourites through, Zhukova, Sachdev falter". ChessBase. 2008-09-01.
4. ↑  Dylan Loeb McClain.
 "Women’s World Championship Whittles Field to 16, but Not Without Surprises". *The New York Times*.
5. ↑  4e open de Villard de Lans. Original Tournament Report. FIDE.
6. ↑  Liege Chess Master. Tournament report. FIDE.
7. ↑  Player transfers in 2008. FIDE.
8. ↑  *Yermolinsky, Alex*. „Sabina Foisor is 2017 US Women's Champion!". *Chess News*. ChessBase (10-aprel 2017-yil). Qaraldi: 17-iyun 2017-yil.
9. ↑  *McGourty.* „US Championship 11: Foisor triumphs, So gambles". *chess24.com* (10-aprel 2017-yil). Qaraldi: 17-iyun 2017-yil.