**Tomas Duayt „Dayk" Eddleman** (1922-yil 27-dekabr - 2001-yil 1-avgust) amerikalik sportchi boʻlib, odatda Illinoys universitetida yengil atletika tarixidagi eng buyuk sportchi hisoblangan. Eddleman 1942—1949-yillarda universitetning basketbol, yengil atletika va futbol jamoalarida ishtirok etgan. Eddleman universitetdagi faoliyati davomida 11 ta universitet maktublarini qoʻlga kiritdi, shu vaqt ichida u Sigma Chi birodarligiga aʼzo boʻldi. Eddleman Illinoys shtatining Centralia shahrida tugʻilgan va Centralia High Schoolda oʻqigan. 2008-yil 24-oktabrda Eddleman Centralia oʻrta maktabining taniqli bitiruvchilari deb topildi. U, boshqa besh kishi, jumladan, Jeyms Bredi bilan birga, birinchi boʻlib „Hurmatli bitiruvchilar" nomini oldi. Uning rafiqasi Teddi Eddleman uning mukofotini qabul qildi.

1983-yilda Eddleman Davlat oʻrta maktablari uyushmalari milliy federatsiyasining Shon-sharaf zaliga kiritildi.

Sport yutuqlari
---------------

### Oʻrta maktab

Oʻrta maktab oʻyinchisi sifatida Eddleman Illinoys shtatidagi oʻrta maktab basketboli tarixidagi eng yaxshi oʻyinchilardan biri hisoblanadi. Eddleman 1939-yildan 1942-yilgacha Centralia oʻrta maktabida toʻrt yil oʻynadi. Eddleman 1939-yilda toʻrtinchi va 1941-yilda uchinchi oʻrinni egallaganidan soʻng, Centralia yetimlarini 1942-yilda Illinoys shtati basketbol chempionatiga olib bordi.

### Illinoys universiteti

#### Basketbol

1942-yilning kuzida Eddleman Illinoys universitetiga oʻqishga kirdi va u birinchi kursning futbol va basketbol jamoalarida oʻynadi. Biroq, 1943-yil yanvar oyida Eddleman Ikkinchi Jahon urushi paytida harbiy xizmatga chaqirildi. U Harbiy havo korpusiga joylashtirildi va Chikagodagi Fort Sheridanga boshlangʻich tayyorgarlik uchun yuborilgandan soʻng, u MayamiBichga joylashtirildi, u yerda u hali 20 yoshda boʻlgan yangi kursantlar uchun jismoniy tarbiyachi sifatida tayinlandi. 

#### Futbol

Eddleman Illinoys shtatida oʻqiyotganda uchta futbol jamoasining aʼzosi edi, ammo 1946-yilgi jamoa eng muvaffaqiyatli boʻlar edi. Ular nafaqat 1947-yilgi Rose Bowl oʻyinida gʻalaba qozonishdi, balki konferensiya oʻyinlarida 6 va 1 oʻrinlarni egallagan holda 8 gʻalaba va 2 magʻlubiyat bilan yakunlangan Katta oʻnlik chempioni boʻlishdi. 1947-yilgi jamoa unchalik muvaffaqiyatli boʻlmadi, konferensiyada 3 va 3 rekord bilan toʻrtinchi oʻrinni egalladi, 5 oʻyinda gʻalaba qozonib, 3 oʻyinda magʻlub boʻldi va umumiy hisobda 1 ta durang qayd etdi. Eddlemanning soʻnggi mavsumi 1948-yilda boʻlgan. Bu jamoa 2 va 5 rekord va umumiy rekord 3 gʻalaba va 6 magʻlubiyat bilan konferensiyada sakkizinchi oʻrinni egallaydi. Individual ravishda, Eddleman punting va punt qaytish boʻyicha bir nechta rekordlarni oʻrnatdi, ulardan yettitasi hali ham Illinoys shtatida turibdi.

Eddleman Chikago Ayiqlari tomonidan 1947-yilgi NFL loyihasida 75-chi tanlov bilan tuzilgan va qoʻshimcha ravishda Klivlend Brauns tomonidan 1948-yilgi AAFC loyihasida 145-chi tanlov bilan tuzilgan.

#### Ochiq maydon yengil atletikasi

Oʻrta maktab sportchisi sifatida Eddleman uchta Illinoys shtatida balandlikka sakrash unvonini qoʻlga kiritdi. Kollej aʼzosi sifatida, Eddleman har yili Illinoys shtatiga tashrif buyurganida, u balandlikka sakrashda ham musobaqalarda qatnashgan. Eddleman Illinoys shtatida boʻlganida turli balandlikka sakrash unvonlarini qoʻlga kiritadi: Chicago Relays, Illinois Tech Relays va Penn Relays. Bundan tashqari, u katta oʻnta yopiq chempionatda, Markaziy kollej chempionatida va Drake estafetasida uchta balandlikka sakrash unvonini qoʻlga kiritdi. U, shuningdek, 1948-yilda NCAA chempionatida, shuningdek, 1947 va 1949-yillarda ochiq havoda balandlikka sakrash boʻyicha Big Ten unvonlari, Kanzas Estafetasi, Kompton Estafetasi, Purdue Releyi va Kanzas-Siti oʻyinlarida gʻolib chiqdi. Toʻrt yillik musobaqasi davomida uning Fighting Illini jamoasi 1947-yilda NCAA chempionligini qoʻlga kiritdi.

### Professional basketbol

Illinoys universitetini tark etgach, Eddleman Milliy Basketbol Assotsiatsiyasida toʻrt mavsum davomida professional tarzda oʻynadi. Uning faoliyati Chicago Stags va Tri-Cities Blackhawksdan takliflar olganidan keyin boshlangan. U Blackhawks uchun oʻynashga qaror qildi, chunki u Illinoys shtatining Moline shahrida rafiqasi va yangi tugʻilgan qizi bilan yashashni afzal koʻrdi. 1950-yilda Eddleman yangi oʻyinchi sifatida „Blackhowks"ni gol urish boʻyicha boshqargan. Tri-Siti Blackhawks va Milwaukee Hawks uchun oʻynaganidan soʻng, u Fort Ueyn Zollner Pistonsga almashtirildi va natijada Indiana shtatiga oʻtdi. Pistons uchun oʻynab, u keyinchalik Los-Anjeles Leykers murabbiyi boʻladigan Fred Schaus bilan doʻstlikni rivojlantirdi. Eddleman 1951 va 1952-yillarda NBA All-Star oʻyinida oʻynagan. Oʻzining NBAdagi faoliyati davomida Eddleman 266 oʻyinda 3221 ochko toʻpladi va har bir oʻyinda oʻrtacha 12,1 ball toʻpladi.

Indianada oʻynagan ikki yillik mavsum davomida Eddleman Oʻrta Gʻarbdagi soyani qayta ishlash kompaniyasi boʻlgan Central Soya, Incorporated kompaniyasida dam olish boʻyicha direktor boʻlib ishlagan holda jismoniy tarbiya darajasidan foydalangan. 1954—1955-yilgi mavsum oldidan, NBAni tark etgan va 1954-yilda 14 ta oʻyin oʻtkazganidan soʻng yiqilgan Baltimor Bullets jamoasiga almashtirilishini bilganidan soʻng, Eddleman professional basketbolni tark etishga va markaziy jamoada toʻliq vaqt ishlashga qaror qildi. 1956-yilda Eddleman Gibson-Siti, Illinoys shtati, Champaigndan atigi 30 mil shimolda joylashgan yangi zavodga koʻchirildi.

Shaxsiy hayot va oʻlimi
-----------------------

Eddleman 1945-yil 25-dekabrda oʻzining oʻrta maktabidagi sevgilisi Teddi Jorjiya Taunsliga turmushga chiqdi. Ularning nikohi natijasida toʻrt farzand, uch qiz va bir oʻgʻil tugʻildi. Ular Illinoys universitetida tahsil olgan Diana, Nensi, Kristi va Tom.

1969-yilda Eddleman Markaziy Soyani tark etdi va talabalar sportchilarga moliyaviy yordam koʻrsatish uchun Fighting Illini Alumni bilan hamkorlikda ishlaydigan Illinoys universiteti fondida Grants-In-Aid ijrochi direktori lavozimini qabul qildi. 1990-yilda Grantlar-In-Aid dasturi Fighting Illini Scholarship Fund deb oʻzgartirildi. Eddleman 1993-yil 1-yanvarda Illinoys universitetidagi lavozimidan nafaqaga chiqdi.

1993-yilda Illinoys universiteti „Yilning eng yaxshi erkak va ayol sportchisi" nominatsiyasini „Yilning eng yaxshi sportchisi" deb oʻzgartirdi.

Eddleman yurak xastaligidan Champaignʼs Carle Foundation kasalxonasida 2001-yil 1-avgustda 78 yoshida vafot etdi.

Yutuqlari
---------

### Basketbol

* 1948-yil - Birinchi jamoa - Katta oʻnlik
* 1949-yil - Jamoa MVP va kapitani
* 1949-yil - Converse 1-Amerika jamoasi
* 1949-yil ' *Chicago Tribuneʼning* kumush basketbol mukofotiga sazovor boʻldi
* 1949-yil - Yilning eng yaxshi oʻnta oʻyinchisi
* 1949-yil - Katta oʻnta faxriy medal sohibi
* 1973-yil - Illinoys basketbol murabbiylari assotsiatsiyasining Shon-sharaf zaliga oʻyinchi sifatida kiritilgan.
* 1983-yil - Milliy oʻrta maktab shon-sharaf zaliga kiritildi.
* 2005-yil - "Illini erkaklar basketbol jamoasining butun asrlik jamoasi "ga saylangan.
* 2007-yil - IHSA oʻgʻil bolalar basketbol turnirining 100 ta afsonasidan biri deb nomlandi.
* 2008-yil - Davlat fermasi markazida Illinoys universiteti tarixidagi eng koʻp mukofotlangan basketbolchi ekanligiga hurmat koʻrsatish uchun osilgan oʻttiz uchta faxriy formalardan biri sifatida taqdirlandi.

### Ochiq maydon atletikasi

* 1948-yil - NCAA balandlikka sakrash chempioni
* 1948-yil - Qoʻshma Shtatlar Olimpiya terma jamoasi aʼzosi
* 1959-yil - Drake Relays shon-sharaf zali aʼzosi

### Futbol

* 1947-yil - Gol urish boʻyicha jamoa yetakchisi (42 ball)
* 1947-yil - Rose kosasi chempioni

### Yengil atletika

* 1948 va 1949 - Illinoys universitetida yilning eng yaxshi sportchisi
* 1961-yil - Illinoys sport shon-sharaf zaliga kiritildi
* 1993-yil - Illinoys universiteti „Yilning eng yaxshi erkak va ayol sportchisi" mukofotlarini „Yilning eng yaxshi sportchisi" deb oʻzgartirdi.
* 2017-yil - Illinoys universitetining atletika shon-sharaf zaliga kiritildi

Statistika
----------

### Kollej basketboli

| Mavsum | Oʻyinlar | Ballar | PPG | Katta oʻnlik Yozib olish | Umuman Yozib olish | Ajratish |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1946–47 | 10 | 12 | 1.2 | 0804 !8–4 | 1406 !14–6 | - |
| 1947–48 | 20 | 277 | 13.9 | 0705 !7–5 | 1505 !15–5 | Birinchi jamoa - Katta oʻnlik |
| 1948–49 | 25 | 329 | 13.1 | 1002 !10–2 | 2104 !21–4 | Yilning eng yaxshi oʻnta oʻyinchisi |
|
| **Totals** | **55** | **618** | **11.2** | **2511 !25–11** | **5015 !50–15** |  |

### NBA martaba statistikasi

Jadval tavsifi|   GP | Oʻynalgan oʻyinlar |   GS  | Oʻyinlar boshlanishi |  MPG  | Oʻyin uchun daqiqalar |
|  FG%  | Maydondagi gollar foizi |  3P%  | Uch ochkoli gollar foizi |  FT%  | Erkin to'p otish foizi |
|  RPG  | Har bir oʻyindagi rebound (basketbol) |  APG  | Har bir oʻyin uchun Assist (basketbol) |  SPG  | Har bir oʻyin uchun to'p saqlash (basketbol) |
|  BPG  | Har bir oʻyin uchun bloklar (basketbol) |  PPG  | Oʻyin uchun ochko |  **Bold**  | Karyera |

#### Muntazam mavsum

| Yil | Jamoa | GP | MPG | FG% | FT% | RPG | APG | PPG |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1949–50 | Uch shaharlar | 64 | - | .366 | .623 | - | 2.2 | 12.9 |
| 1950–51 | Uch shaharlar | 68 | - | .355 | **.699** | **6.0** | **2.5** | **15.3** |
| 1951–52 | Miluoki | 50 | **32.3** | .324 | .631 | 4.6 | 2.2 | 12.8 |
| 1951–52 | Fort Ueyn | 16 | 18.0 | **.381** | .462 | 2.3 | 1.4 | 6.5 |
| 1952–53 | Fort Ueyn | **69** | 22.8 | .351 | .561 | 3.4 | 1.5 | 8.9 |
| Karyera | 267 | 25.7 | .352 | .630 | 4.5 | 2.1 | 12.1 |
| Barcha yulduz | 2 | 26.0 | .250 | .600 | 1.0 | 2.5 | 4.5 |

#### Pley-off

| Yil | Jamoa | GP | MPG | FG% | FT% | RPG | APG | PPG |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1950 | Uch shaharlar | 3 | - | .378 | **.600** | - | **2.3** | **16.3** |
| 1952-yil | Fort Ueyn | 2 | 18.5 | .375 | .571 | **3.5** | 2.0 | 8.0 |
| 1953-yil | Fort Ueyn | **7** | 9.0 | **.391** | .267 | 0,7 | 0.3 | 3.1 |
| Karyera | 12 | 11.1 | .381 | .489 | 1.3 | 1.1 | 7.3 |

Havolalar
---------

* Karyera professional basketbol statistikasi
* Duayt Eddleman "

Manbalar
--------

* *Dik Eddleman: Illinoys shtatining eng buyuk sportchisi*, Diana Eddleman Lenzi, Sports Publishing, Inc. 1997-yil

1. ↑  State of Illinois 92nd General Assembly Legislation House Resolution
2. ↑  Legends of the IHSA
3. ↑  IHSA.org
4. ↑  „FightingIllini.com". 2022-yil 24-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 23-avgust.
5. ↑  „IBCA Hall of Fame". 21-aprel 2019-yilda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 23-avgust 2022-yil.
6. ↑  IHSA.org
7. ↑  100 Legends of the IHSA Boys Basketball Tournament
8. ↑  GoDrakeBulldogs.com
9. ↑  „FightingIllini.com". 2022-yil 23-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 23-avgust.
10. ↑  FightingIllini.com
11. ↑  Illinois Athletics Hall of Fame