**TAM Management (TAMM)** Gruziyaning xususiy harbiy ishlab chiqaruvchisi boʻlib, harbiy, fuqarolik samolyotlari va havo-havo raketalariga texnik xizmat koʻrsatish, taʼmirlash, kapital taʼmirlash, loyihalash va ishlab chiqarishga ixtisoslashgan. U 2015-yilda sobiq „Tbilaviamsheni" zavodi hududida tashkil etilgan.

Tarixi
------

TAM Management 2015-yilda sobiq 31-aviatsiya zavodi hududida tashkil etilgan. Zavodning oʻzi 1941-yilda faoliyat boshlagan.

Ikkinchi jahon urushining boshlanish yillarida 31-aviatsiya zavodi 6500 dan ortiq LaGG-3 qiruvchi samolyotlarini ishlab chiqardi. Urush oxirida Yak-3 qiruvchi samolyotlari ishlab chiqarishga oʻtildi.

1946-yilda zavod birinchi Sovet Yak-15 qiruvchi samolyotini ishlab chiqardi, shundan soʻng zavod Yak-17 va Yak-23 ishlab chiqarishni boshladi.

1952-yildan 1957-yilgacha zavod MiG-15 va MiG-17 qiruvchi samolyotlarini ishlab chiqardi.

1957-yildan keyin zavod 1600 dan ortiq turli xil modifikatsiyadagi MiG-21 samolyotlarini ishlab chiqardi. Ulardan SSSR havo kuchlari bilan bir qatorda, Bolgariya, Finlyandiya, Germaniya, Hindiston, Jazoir, Misr, Suriya va Vetnam foydalangan.

1974-yilda zavod samolyotlar bilan bir qatorda R-60 „Molniya" havo-havo raketalarini ishlab chiqarishni boshladi.

Bu davrda zavod K-10S tovushdan tez kemaga qarshi raketalarni ham ishlab chiqardi.

1978-yilda zavod Su-25 havoda yaqindan qoʻllab-quvvatlovchi samolyotlarini seriyali ishlab chiqarishni boshladi va hozirgi kunga qadar ushbu turdagi 800 dan ortiq samolyotlarni ishlab chiqardi.

1984-yilda zavod Su-25 samolyotlari bilan bir qatorda R-73 „Vympel" havo-havo raketalarini ishlab chiqarishni boshladi.

 TAM Management hududida ishlab chiqarilgan Su-25 havoda yaqindan qoʻllab-quvvatlash samolyoti.
 Ruminiya havo kuchlarining MiG-21 qiruvchi samolyoti. Ilgari TAM Management hududida 1957-yildan 1978-yilgacha ishlab chiqarilgan.

Ishlab chiqarish quvvatlari
---------------------------

TAM Management turli xil harbiy samolyotlar va raketalarni taʼmirlash va texnik xizmat koʻrsatish boʻyicha xalqaro talablarga javob beradi. Samolyotlarni modernizatsiya qilishdan tashqari, kompaniya Su-25, L-39, Mi-8, Mi-17, Mi-24, Mi-35 va R-73, R-60 raketalari uchun modernizatsiya paketlaridan alohida taʼmirlash va texnik xizmat koʻrsatish xizmatlarini koʻrsatishi mumkin.

Loyihalari
----------

### Chad havo kuchlari

2019-yilda TAM Management va „Tbilaviamsheni" Chad harbiy-havo kuchlarining Su-25, L-39 va Mi-24 parklarini toʻliq taʼmirladi va ularga xizmat koʻrsatdi.

### T-31 UCAV

TAM Management „T-31" deb nomlangan uchuvchisiz uchish apparatini faol ravishda ishlab chiqmoqda.

Xaridorlari
-----------

* Turkmaniston bayrogʻi Turkmaniston
* Gruziya bayrogʻi Gruziya
* Chad

Manbalar
--------

1. ↑  „ჩვენ შესახებ" (ka-GE). *tamm.ge*. Qaraldi: 19-fevral 2021-yil.
2. ↑  „R-60/73" (ka-GE). *tamm.ge*. Qaraldi: 19-fevral 2021-yil.
3. 1 2 3 4 5  „SU-25" (ka-GE). *tamm.ge*. Qaraldi: 19-fevral 2021-yil.
4. 1 2 3  „L-39" (ka-GE). *tamm.ge*. Qaraldi: 19-fevral 2021-yil.
5. 1 2 3 4  „MI-24/35" (ka-GE). *tamm.ge*. Qaraldi: 19-fevral 2021-yil.
6. ↑  „Mi-8/17" (ka-ge). *tamm.ge*. Qaraldi: 19-fevral 2021-yil.
7. 1 2 3 4 5 6 7 8  „History of 31st aviation factory". *globalsecurity.org*. Qaraldi: 11-mart 2021-yil.
8. ↑  „TAM Management - Certificates" (en-GB). *TAM Management*. Qaraldi: 15-mart 2022-yil.
9. ↑  „T-31 UAV IPA News" (ka-ge). *interpressnews.ge*. Qaraldi: 10-mart 2021-yil.
10. ↑  „T-31 UAV Forbes" (ka-ge). *forbes.com*. Qaraldi: 10-mart 2021-yil.