Texnikada o'tgan asrning 50-yillaridan beri ma'lum bo'lgan. Keyinchalik tibbiy maqsadlar uchun foydalanilgan, hozirgi paytda kosmetologik muammolarni hal qilish uchun foydalaniladi. Shifokorlarning 20 mingdan ortiq qismi travmatologiya, dermatologiya va boshqa muammolarning in'ektsiya usullarini qo'llash orqal bartaraf etyabdi.

Bu jarayonda teriga in'ektsiya qilingan tabiiy va sintetik ingredientlarni o'z ichiga olgan in'ektsiyalardan foydalanib qilinadi. Meso kokteyllari tez va samarali tarzda so'riladi, bunda birinchi protseduradan keyin natijani darhol sezish mumkin.

Terimizdagi faol nuqtalarga ta'siri bir vaqtning o'zida terapevtik, profilaktika va kosmetik ta'sirlarni ta'minlaydi.

**Mezoterapiya** (yunoncha *mesos*, "o'rta" va yunoncha *therapeia* dan terapiya) - farmatsevtik preparatlar, fermentlar, gormonlar, o'simlik ekstraktlari, vitaminlar va/yoki gialuron kislotasi kabi boshqa ingredientlarni teri ichiga yoki teri ostiga yuborishni o'z ichiga olgan uqobil tibbiyot shakli. Mezoterapiya in'ektsiyalari go'yo yog'li yog' hujayralariga qaratilgan bo'lib, adipotsitlar orasida lipoliz, yorilish va hujayra o'limiga olib keladi. Mezoterapiyaning maqsadi terining ko'rinishini yoshartirish va jonlantirish uchun zarur oziq moddalar, namlik va boshqa foydali birikmalar bilan ta'minlashdir.

Davolashning ta'siri odamga qarab farq qilishi mumkin. 

**Bosimli mezoterapiya** - ignasiz usul bo'lib, ingredientlarni teri to'qimalariga kiritish uchun tezlashtirilgan havo oqimidan foydalanadi. Bosimli in'ektsiya bilan solishtirganda igna bilan kiritilgan lipolitik moddadan foydalanish ta'sirini o'rganish har ikkala usulda ham yog' qatlamining sezilarli darajada qisqarishini ko'rsatdi, ammo bosimli in'ektsiya tizimi bilan yanada yaxshi natijalarni ko'rsatsa bo'ladi.

Foydalanishi
------------

Amerika Qo'shma Shtatlarida Kybella brendi ostida deoksixol kislotasi iyak ostidagi o'rtacha va og'ir yog'larni kamaytirish uchun Oziq-ovqat va farmatsevtika idorasi tomonidan tasdiqlangan. Submental yog'ga kiritilganda, deoksixol kislotasi bir necha oy davomida organizm tomonidan metabolizatsiya qilinadigan adipotsitlarni (yog 'hujayralari) yo'q qilishga yordam beradi. Deoksixol kislotasi tananing boshqa joylariga in'ektsiya uchun ruxsat etilmagan.

Har qanday kimyoviy birikmalar yog '(yog 'hujayralari) ni maqsadli ishlatish uchun ishlashi to'g'risida ishonchli tadqiqot isboti yo'q. Dezoksixol kislotasining detarjen ta'siridan kelib chiqqan hujayra lizisi har qanday klinik ta'sirni hisobga olishi mumkin. 

Mezoterapiya nafaqat yuzning terisiga kosmetik ta'sirga erishish uchun foydalanish bilan cheklanib qolmaydi, uning qo'llanilish doirasi ancha keng. Agar biz yuz protsedurasi haqida alohida gapiradigan bo'lsak, unda quyidagilar qo'llaniladi:

* ajinlarni yo'q qilish;
* qarish belgilari (yumshoqlik, elastiklikning pasayishi, rangparlik);
* akne;
* chandiqlar;
* frekanslar va pigmentatsiyaning ko'payishi;
* ko'zlar ostida dog'lar.

Shuni yodda tutish kerakki, agar kosmetolog odamda "go'zallik in'ektsiyasini" o'tkazishni taqiqlashi mumkin bo'lsa, unda:

* allergik reaktsiyalar;
* onkologik kasalliklar;
* jigar va buyrak etishmovchiligi;
* diabet;
* dermatologik kasalliklar;
* qon tomir patologiyasi;
* kech homiladorlik;
* qon ivishidagi buzilishlar.

Kosmetolog yoki shifokor bilan maslahatlashayotganda, manipulyatsiyadan keyin asoratlarni oldini olish uchun mutaxassis tomonidan berilgan savollariga javob berishingiz kerak.

Tarixi
------

Mishel Pistor (1924-2003) klinik tadqiqotlar olib borgan va mezoterapiya sohasiga asos solgan.

Mezoterapiya atamasini fransuz matbuoti 1958 yilda kiritgan. Fransiya Milliy Tibbiyot Akademiyasi 1987 yilda mezoterapiyani tibbiyot mutaxassisligi sifatida tan oldi. Fransuz Mezoterapiya Jamiyati uni turli sharoitlarda davolash sifatida qo'llashni tan oladi, ammo plastik jarrohlikda qo'llanilishi haqida hech narsa aytmaydi. Evropa mamlakatlari va Janubiy Amerikada mashhur bo'lgan mezoterapiya butun dunyo bo'ylab taxminan 18 000 shifokor tomonidan qo'llaniladi.

Tanqid
------

Shifokorlar mezoterapiyaning samaradorligidan xavotirda ekanliklarini aytib, davolanish aniq bir qarorga kelish uchun yetarlicha o'rganilmaganligini ta'kidladilar. Kosmetik kasalliklarni davolash uchun mezoterapiya standart klinik sinovlar mavzusi bo'lmagan; ammo tendonit, tendon kalsifikatsiyasi, stomatologik muolajalar, saraton, servikobraxialgiya, artrit, limfedema va venoz staz kabi bir qancha kasalliklarda og'riqni yo'qotish uchun protsedura o'rganilgan. 

Klinik sinovlarning yo'qligiga qaramay, mezoterapiya kosmetik muolaja sifatida yozilgan amaliy tadqiqotlar va tibbiy maqolalar mavjud. 

Texas janubi-g'arbiy tibbiyot markazi universitetining plastik jarrohlik bo'limi boshlig'i, tibbiyot fanlari doktori Rod Rorixning so'zlaridan iqtibos keltiriladi: "Mezoterapiyaning ishlashi haqida hech qanday ma'lumot, fan va ma'lumot yo'q." Amerika Plastik Jarrohlar Jamiyati mezoterapiyani ma'qullamagan pozitsiyasini e'lon qildi.

Qo'shma Shtatlarda FDA amaliyotchilarning bemorning tanasiga turli xil aralashmalarni kiritish harakatini nazorat qila olmaydi, chunki bu amaliyot davlat tibbiy kengashlarining yurisdiktsiyasiga kiradi.

Robin Ashinoff, Amerika Dermatologiya Akademiyasi uchun so'zlagan, "Oddiy in'ektsiya odamlarga yolg'on umid beradi. Hamma tezda tuzatishni qidirmoqda. Ammo yog 'yoki yog 'birikmalari yoki selülit uchun tezkor tuzatish yo'q." Amerika Dermatologik Jarrohlik Jamiyati 2005 yil fevral oyida o'z a'zolariga "ushbu texnikani tasdiqlashdan oldin qo'shimcha o'rganish kafolatlanadi" deb ma'lum qildi. 

"Hech kim ular (shpritsga) nima qo'yishganini aniq aytmaydi", dedi Naomi Lourens, Nyu-Jersi tibbiyot va stomatologiya universitetining derma-jarrohi. "Ular tez-tez ishlatadigan dorilardan biri fosfatidilxolinni oldindan aytib bo'lmaydi va u in'ektsiya qilingan joyda kuchli yallig'lanish va shish paydo bo'lishiga olib keladi. Bu yaxshi dori emas." 

Ayni paytda Janubiy Amerikaning bir qator mamlakatlarida mezoterapiya taqiqlangan. Dori-darmonlarni tasdiqlashda AQShdan kamroq qat'iy bo'lgan Braziliya ham ushbu maqsadlar uchun preparatni taqiqlagan. 

Avstraliyada sog'liqni saqlash departamenti muqobil terapiya salonida bir nechta mijozlar mezoterapiyadan so'ng buzoqlar, dumba, sonlar, qorin, elkalar, yuz va bo'yinlarda teri xo'ppozlari paydo bo'lganidan keyin tekshirildi, bir bemorda mikobakterial infektsiya ham rivojlandi. 

Fransiyalik amaliyotchining bir nechta bemorlarida kuzatilgan noxush ta'sirlardan so'ng, 2011 yil aprel oyida Fransiyada yog'li qatlamlarni olib tashlash usuli sifatida mezoterapiyani taqiqlash to'g'risida rasmiy ratifikatsiya nashr etildi. Ushbu taqiq 2011 yil iyun oyida Fransiya Davlat kengashi tomonidan bekor qilindi, chunki tergov bu nomaqbul ta'sirlar mezoterapiyaning o'zi emas, balki gigiyenik shartlarga rioya qilmaslik bilan bog'liqligini isbotladi.

Klinik tadqiqotlar
------------------

Istiqbolli tadqiqotda 10 nafar bemor oylik oraliqda multivitaminlardan foydalangan holda to'rt seans yuz mezoterapiyasidan o'tdi. Ushbu tadqiqot terining yoshartirilishi uchun klinik jihatdan ahamiyatli foyda yo'qligini aniqladi. 

Deoksixol kislotasi 2015 yil iyun oyida submental yog'ni eritish uchun in'ektsiya sifatida FDA ruxsatini oldi Bu 2600 bemorni qamrab olgan III bosqich randomizatsiyalangan sinov natijalariga asoslangan bo'lib, unda bemorlarning 68,2% yog 'qatlamini o'lchash orqali javob ko'rsatdi; 81% davolangan hudud atrofida ko'karishlar, shishish, og'riq, uyqusizlik, eritema va qattiqlik kabi engil vaqtinchalik salbiy reaktsiyalar mavjud edi. 

Mezoterapiya so'ng reabilitatsiya shifo va ta'sirni maksimal darajada oshirishga qaratilgan bo'lishi kerak. Kosmetologlar quyidagi parvarish qoidalariga rioya qilishni maslahat berishadi:

1. Birinchi kuni terini "Xlorheksidin" bilan artib oling, yuvish taqiqlanadi.
2. Yuzda odatdagi "Panthenol" yoki "Bepanten" kremi o'rniga surtiladi.
3. Ko'chaga chiqishdan yarim soat oldin quyoshdan saqlovchi krem ​​yuzga surtiladi.
4. Ko'klardan "Troxevasin" yoki "Lyoton" yordam beradi. "Askorutin" ko'karishlar yo'qolib ketishini tezlashtiradi.
5. Oziqlanish haqida g'amxo'rlik qilish kerak: dietada ko'proq o'simlik ovqatlari yaralarni davolashga ijobiy ta'sir ko'rsatadi.
6. Uyqu rejimini normalizatsiya qiling.
7. Ko'p miqdordagi suyuqlik shishishni engillashtiradi.

Ushbu maqola O'zMU Fizika talabasi Choriyeva Turg'unoy tomonidan Wikita'lim loyihasi asosida ingliz tilidan tarjima qilindi.