Koordinatalari: 39°39′00″N 66°58′05″E﻿ / ﻿39.65000°N 66.96806°E﻿ / 39.65000; 66.96806GO
Категория:Антропогенные географические объекты по алфавиту
Категория:ПРО:АГЕО:Последняя правка: в прошлом году
Категория:Википедия:Мечети без указания конфессиональной принадлежности
Категория:Мечети по алфавиту
**Ruxobod masjidi** O'zbekistonning Samarqand shahrining tarixiy markazida joylashgan juma masjididir. U Ruxobod koʻchasida, Ruxobod maqbarasi va Go'ri Amir maqbarasidan uncha uzoq boʻlmagan joyda joylashgan boʻlib, Ruxobod madrasasi bilan tutashgan. Taniqli ma’rifatparvar va jadidchi Xo‘ja Muin Shukrullaev tug‘ilib yashagan masjidning janub tomonida tarixiy uy va hovli tutashgan. Masjid Oʻzbekiston DUM Samarqand boʻlimiga boʻysunadi.

 Ruxobod masjidi minorasi
 Masjidning sharqdan ko'rinishi
 Imom Mir Said Sharif va Xoja Muin Shukrullohning tarixiy uyi
Hozirgi Ruxobod masjidi o‘rnida, hech bo‘lmaganda , Ruxobod maqbarasi qurilgan davrdan beri qadimiy masjid bo‘lgan. Bu yerda Mirzo Ulugʻbek davrida masjid qurilgani haqida maʼlumotlar bor. 1880-1882 yillarda Ruxobod maqbarasi atrofini obodonlashtirish loyihasi doirasida ko‘hna masjid o‘rnida yangi masjid qurildi. Ruxobod madrasasi ham xuddi shu davrda qurilgan. Bu uchta imorat ham Go'ri Amir maqbarasidan boshlanib, Samarqand qal'asining janubiy darvozasigacha bo'lgan mashhur "Shoh-Rah" ( *Shoh yo'li* ) asfalt yo'lining chap tomonida joylashgan edi. Bu yoʻlning bir qismi hozirgi Ruxobod koʻchasi boʻlib, u Sovet davrida "*Qizil tong* "deb atalgan. Masjidning hozirgi binosi 1903-yilda qurilgan. 1960-yillargacha masjid, madrasa va Ruxobod maqbarasi atrofi shu nomdagi katta mahallaning bir qismi boʻlib, bu yerda shaxsiy uylar, choyxonalar va boshqa jamoat binolari boʻlgan. Keyinchalik u mahallaning aksariyati sho‘rolar davrida buzilib, katta yashil bog‘ga aylantirilgan.

Ruxobod jome’ masjidi o‘z faoliyati davomida ko‘p marta qayta qurilib, obodonlashtirildi. Masjid pastak tepalikda joylashgan bo‘lib, u pishiq g‘isht bilan ishlangan. Hozirgi vaqtda u bir qavatli baland shiftli bino bo'lib, sharqiy va shimoliy tomondan ayvon bilan o'ralgan bo'lib, uning yog'och shifti an'anaviy rang-barang naqsh va bezaklar bilan bezatilgan. Ayvonda marmar asosli 12 ta yog'och o'yilgan ustunlar bor. Masjidda bir nechta hujra va xizmat xonalari ham mavjud. Masjid hududiga kiraverishda kichik minora qurilgan. Juma namozida musulmonlar nafaqat masjid binosi ichida va ayvon ostida, balki masjid hududi hisoblangan kuydirilgan g‘ishtdan yasalgan tepalikda ham joylashadilar. 1920-yillarda masjid va madrasa yopilgan, maqbaradan boshqa maqsadlarda foydalanilgan. Masjid hududida turli davrlarda korxonalar, kutubxona, madaniyat uyi boʻlgan. O‘zbekiston mustaqillikka erishgach, masjid kapital ta’mirlanib, yana dindorlar va sayyohlar uchun ochildi.

1880-yillarning oxiri va 1890-yillarda masjid imom- xatibi Xoja Muin Shukrullayevning bobosi – arab, fors va oʻzbek tillarini yaxshi bilgan imom Mir Said Sharif boʻlgan. Janub tomondan Ruxobod jome masjidiga tutashgan imom Mir Said Sharif va Xo‘ja Muin Shukrullaevlar istiqomat qilgan tarixiy uy saqlanib qolgan. Uyga kiraverishda Xo‘ja Muin Shukrullaev byusti o‘rnatilgan, suvenir do‘koni ishlamoqda.

Masjid ayvon shifti
-------------------

Ruxobod masjidining ayvon shifti Samarqanddagi eng chiroyli yog‘och shiftlardan biridir. Bu ayvonning shifti an'anaviy rang-barang naqsh va bezaklar bilan bezatilgan.

*

Adabiyotlar va manbalar
-----------------------

* *Ruhobod maqbarasi* - Национальная энциклопедия Узбекистана (uzb.) . - Toshkent, 2000-2005 y.
* *Ходжа-Ахрарская часть*.
* Sammuslim.uz saytida Ruxobod masjidi (mavjud havola)</link>
* Masjid.uz saytida Ruhobod masjidi
* Yandex-da Ruxobod masjidi. Kartalar