recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Parenxima** (yun. parenchyma — toʻldirish, toʻldiruvchi massa) — 1) ichki aʼzolarning epitelial hujayralaridan tashkil topgan va shu aʼzolarga xos asosiy elementlar (masalan; jigar, buyrak, oʻpka epiteliysi va boshqalar); 2) hayvonlarda haqiqiy toʻqimaning filo-genetik asosi. Boshlangʻich vaaralash P.ga boʻlinadi; 3) oʻsimliklarda bir xil oʻlchamdagi hujayralardan tarkib topgan asosiy toʻqima; assimilyasiya, chiqarish va boshqa funksiyalarni bajaradi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Fotima Abushanab**– Recep Tayyip Erdoğanning xalqaro tashriflarida Prezident uchun tarjimon sifatida faoliyat yuritadi. Shuningdek, Fotima Abushanab Turkiya raisligida ham xalqaro aloqalar boʻyicha mutaxassis.

Fatima Abushanabning rasmi

Taʼlimi
-------

Fotima Abushanab Jorj Meyson (George Mason) (Amerika Qoʻshma Shtatlari) universitetida hukumat va xalqaro siyosat boʻyicha bakalavr darajasini olgan.

U Jorjtaun (AQSh) universitetida aspiranturada oʻqishni davom ettirgan va u yerda musulmon-xristian munosabatlariga eʼtibor qaratgan holda liberal tadqiqotlar boʻyicha magistr darajasini olgan.

Vashingtondagi faoliyati davomida u Becketfund Diniy Ozodlik Tashkiloti, Vudro Vilson Xalqaro Olimlar Markazi va AQSh Kongressida ilmiy yordamchi lavozimlarida ishlagan. Uning ilmiy qiziqishlari orasida ijtimoiy harakat nazariyasi, dunyoviylikdan keyingi diniy nazariya, shuningdek, siyosiy antropologiya va din sotsiologiyasi kiradi.

Hozirda Yildirim Beyazit (Turkiya) universitetining Xalqaro aloqalar boʻlimida PhD talabasi.

Oilasi
------

Otasi Ali Ahmad Abushanab, onasining ismi Merva Kavakchi. Mariam Kavakchi ismli singlisi bor.

Fotimaning onasi Merva Kavakshi turkiyalik siyosatchi boʻlib, u ham butun dunyoga mashhur. Mashhurligining sababi 1999-yil 2-may kuni Kavakchi Demokratik Soʻl Partiya aʼzolari tomonidan qasamyod qilish marosimida roʻmoli tufayli qasamyod qilishdan chetlashtirilgan edi va bu oʻsha paytlarda matbuotda juda keng muhokamalarga sabab boʻlgan. Ammo keyinchalik 2001-yilda baribir qasamyod qilishga erishgan va oʻz oʻrniga qayta tiklangan.

U Garvard universitetida magistr darajasini va Xovard universitetida PhD darajasini olgan. U ikki farzandning onasi:
Fotima Abushanab va Mariam Kavakchi.
**Grigoriy Stepanovich Chikryzov** (1894-1957) - sovet geologi. Ikkinchi darajali Stalin mukofoti laureati (1943).

Tarjimai holi
-------------

G.S.Chikryzov 1894-yil 19-aprelda (1-mayda) tugʻilgan. 1931-yilda Oʻrta Osiyo geologiya-qidiruv institutini tamomlagan. 1928-yildan Oʻzbekiston SSR Xalq Komissarlari Soveti Geologiya qoʻmitasida, 1936—1938-yillarda Oʻrta Osiyo geologiya-qidiruv tresti bosh muhandisi, 1943—1945-yillarda Oʻzbekiston SSR Geologiya boshqarmasi bosh muhandisi, 1945—1951-yillarda SAGU oʻqituvchisi, 1952-yildan SAGU paleontologiya va mintaqaviy geologiya kafedrasi mudiri boʻlib ishlagan.

Geologiya-mineralogiya fanlari doktori (1951). Professor (1952).

1930—1942-yillarda Oʻzbekistonning turli hududlarida geologiya-qidiruv ishlarini olib borgan. Yopiq joylarda koʻmir konlarini oldindan aytib berishning original usulini taklif qilgan.

Ulugʻ Vatan urushi paytida D.M.Bogdanovich bilan birgalikda Mudofaa jamgʻarmasiga pul oʻtkazgan:

> 
> MOSKVA, KREML, OʻRTOQ STALINGA
> 
> 
> Fashist vahshiylarni tezda magʻlub etish uchun Stalin mukofotidan 20 000 rubl miqdorida havo eskadrilyasini qurish uchun Bosh Qoʻmondonlik fondiga ajratamiz
> 
> 
> Oʻzgeolboshqarmasi. BOGDANOV, CHIKRYZOV
> 
> 
> 

> 
> Oʻzbekiston geologiya boshqarmasi, oʻrtoqlar D.M.BOGDANOVICH va G.S.CHIKRIZOVga
> 
> 
> Qizil Armiya, oʻrtoqlar Bogdanovich va Chikryzovga Qizil Armiya havo kuchlariga gʻamxoʻrlik qilganingiz uchun mening salomlarim va minnatdorchiligimni qabul qiling.
> 
> 
> I.STALIN
> 
> 
> 

G.S. Chikryzov 1957-yil 1-yanvarda vafot etgan. Toshkentdagi Botkin qabristoniga dafn etilgan.

Oʻzbekistonning Angren shahrida shahar asoschisi hisoblangan Chikryzov haykali oʻrnatilgan.

Mukofotlari
-----------

* Ikkinchi darajali Stalin mukofoti (1943) — Angren qoʻngʻir koʻmir konini ochganligi va qidirganligi uchun (D.M.Bogdanovich bilan birga)
* Lenin ordeni
* Mehnat Qizil Bayroq ordeni

Manbalar
--------

1. ↑  «Известия», 1 апреля 1943 года
**Kudryashyov sutlamasi** ( lotincha: *Euphorbia kudrjaschevii*) — sutlamadoshlar (*Euphorbia*) oilasiga mansub ikki pallali o‘simlik turi. Hozirgi taksonomik nom ostida o‘simlik 1949-yilda rus botanigi Yaroslav Ivanovich Proxanov tomonidan ifodalangan. Sovet geobotanigi, O‘zbekiston o‘simliklari tadqiqotchisi Serafim Nikolayevich Kudryashyov (1907-1943) sharafiga qo‘yilgan.

Sinonim nomlanishi — *Galarhoeus kudrjaschevii Pazij* basionym.

Qisqacha tavsifi
----------------

Oʻzbekiston endemigi.

Bo‘yi 20 sm ga yetadigan, jingalak tuklar bilan qoplangan ko‘p yillik o‘t. Poyasi tik, oddiy, barglari ko‘p. Poyaning pastki barglari tangachasimon, qo‘ng‘ir rangli, cho‘ziq, poyadagi barglari esa cho‘ziq qalami, uzunligi 2–4,5 sm, eni 2–4 mm, asosi yumaloq, uchli, tekis qirrali. Soyaboni 3–6 ta, oddiy nurli. Ko‘sakchasi yumaloq, uzunligi 6 mm, jingalak tukli. Iyun– iyul oylarida gullab, mevasi yetiladi .

Muhofaza choralari
------------------

Oʻzbekiston Qizil kitobiga kiritilgan. Hisor davlat qo‘riqxonasida muhofaza ostiga olingan.

Manbalar
--------

1. 1 2 3  „Молочай Кудряшёва - Euphorbia kudrjaschevii - Описание таксона - Плантариум". 14-sentyabr 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-sentyabr 2014-yil.
2. 1 2  Euphorbia kudrjaschevii (Pazij) Prokh. — The Plant List[*sayt ishlamaydi*]
3. ↑  World Checklist of Selected Plant Families: Royal Botanic Gardens, Kew
**Andrey Yegorovich Kudimov** (1964-yil 22-dekabr, Pervomayskiy, Xarkov viloyati, Ukraina SSR) – sovet va ukrainalik futbolchi, darvozabon, darvozabonlar murabbiyi.

Faoliyati
---------

Andrey Kudimov 1964-yil 22-dekabrda Pervomayskiyda tugʻilgan. Xarkov futbol maktabi bitiruvchisi. 1980-yillarda u ikkinchi ligada oʻynovchi mahalliy „Mayak" va „Xarkov Metalisti" jamoalarida oʻynagan. 1985-yilda u SSSR chempionati Oliy ligasida Donetskning Shaxtyoriga qarshi oʻyinda 57-daqiqada zaxiradan maydonga tushgan. Keyinchalik Andrey Kudimov Ukraina SSR klublarida oʻynashni davom ettirdi. Jumladan, Kremen (Kremenchug), Metallurg (Kupyansk) va Avtomobilist (Sumi) jamoalarida oʻynagan (1989—1991).

1991-yilda SSSR ikkinchi ligasida oʻynagan Oʻzbekistonning Jizzax shahri jamoasi Soʻgʻdiyona jamoasiga oʻtdi. 1992—1994-yillarda Soʻgʻdiyona jamoasi safida Oʻzbekiston chempionatida ishtirok etgan, 1992-yilgi mavsumda esa bronza medali sohibiga aylangan. 1994-yilda Rossiyaning „Okean" (Naxodka) klubiga oʻtib, birinchi ligada oʻynay boshladi.

1995-yilda Andrey Kudimov Ukrainaga qaytib, u yerda birinchi liga jamoalari „Yavor" (Krasnopolye) va „Kremin" (Kremenchug), ikkinchi liga jamoasi „Arsenal" (Xarkov)da oʻynadi.

2001-yilning yozida u futbolchilik faoliyatini yakunlab, Xarkovning „Arsenal" klubi murabbiylar shtabiga qoʻshildi va u yerda 2005-yilgacha ishladi. 2005-yilda Xarkovning „Metalist" jamoasiga koʻchib oʻtdi. Kudimov u yerda 2016-yilning martigacha ishladi va soʻnggi olti oy davomida yoshlar jamoasiga ustozlik qildi. Yillar davomida „Metalist" Ukraina chempionatida yetti marta bronza va bir marta kumush medal sohibi boʻldi.

2010-yil fevraldan avgustgacha u Ukraina milliy futbol terma jamoasi murabbiylar shtabida ishlagan, uni qisqa muddatga Miron Markevich boshqargan, u ham „Metalist"da bosh murabbiy boʻlib ishlagan.

2016-yilning mart oyidan iyunigacha Moldaviyaning „Zarya" (Balti) klubida darvozabonlar murabbiyi sifatida ishlagan (2016-yilgi Moldova kubogi gʻolibi). 2016-yil iyunidan 2018-yil iyunigacha „Tosno" FK murabbiylar shtabida (2018-yilgi Rossiya kubogi gʻolibi), 2019-yil mart oyidan Chertanovoda darvozabonlar murabbiyi boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Кудымов Андрей Егорович — игры на сайте *FootballFacts.ru*
2. ↑  Андрей Кудымов — стал тренером вратарей «Зари» Бельцы[*sayt ishlamaydi*]
3. ↑  „«Дніпро-1» офіційно оголосив про призначення Олександра Кучера головним тренером". *ua-football.com* (29-iyul 2022-yil). Qaraldi: 31-iyul 2022-yil.

Tashqi havolalar
----------------

* Тренерский штаб на официальном сайте ФК «Тосно»
* Андрей Кудымов. Все последние новости — ФК-Металлист.com[*sayt ishlamaydi*]
**Nikolay Mixaylovich Parshin** (1962-yil 20-dekabr, Mordovskoye Kolomasovo, Mordoviya Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi) – sovet va rus harbiy rahbari. 2012-yildan Rossiya Federatsiyasi Mudofaa vazirligining Bosh raketa va artilleriya boshqarmasi boshligʻi, general-leytenant (2014). Sovet Ittifoqi marshali G.K.Jukov nomidagi Rossiya Federatsiyasi Davlat mukofoti laureati (2019).

Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishi tufayli u Yevropa Ittifoqi, Buyuk Britaniya va boshqa davlatlar tomonidan sanksiyalar uchragan.

Hayoti
------

Nikolay Parshin 1962-yil 20-dekabrda Mordoviya Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasining Mordovskoye Kolomasovo qishlogʻida tugʻilgan. 1986-yilda Toshkent oliy tank qoʻmondonlik bilim yurtini, 1998-yilda Qurolli Kuchlar Harbiy akademiyasini, 2005-yilda esa Rossiya Federatsiyasi Qurolli Kuchlari Bosh shtabi Harbiy akademiyasini tamomlagan.

1986—1993-yillarda Turkiston harbiy okrugida Toshkent oliy tank qoʻmondonlik bilim yurti kursantlari vzvod komandiri, shuningdek, motooʻq diviziyasi ofitseri va serjantlar tayyorlash markazi oʻquv guruhi komandiri boʻlgan. Keyinchalik ushbu bilim yurtida zaxira mutaxassislarini tayyorlash oʻquv polkining komandiri va armiya korpusi oʻquv polkining jangovar tayyorgarlik qurollari va qurol-yarogʻ jihozlari batalyoni komandirining oʻrinbosari boʻlgan.

1993-yildan 1995-yilgacha u Uzoq Sharq harbiy okrugida xizmat qilgan va tank batalyoni komandirining alohida motooʻq miltiq brigadasini qurollantirish boʻyicha oʻrinbosari boʻlgan.

1998—2003-yillarda u oʻquv tank polki komandirining qurollanish boʻyicha oʻrinbosari va texnik boʻlim boshligʻi, shuningdek, Moskva harbiy okrugi texnik boʻlim boshligʻi lavozimida faoliyat yuritgan.

U 2005-yilda Rossiya Qurolli Kuchlari Bosh shtabining Harbiy akademiyasini tugatgan. Keyinchalik Moskva harbiy okrugida qurol-yarogʻ shtab boshligʻi, Sibir harbiy okrugi qurol-yarogʻ boʻlimi boshligʻining oʻrinbosari boʻlgan.

2014-yilda unga general-leytenant harbiy unvoni berildi.

Mukofotlari
-----------

* III darajali „Vatan oldidagi xizmatlari uchun" ordeni,
* IV darajali „Vatan oldidagi xizmatlari uchun" ordeni,
* IV darajali "Harbiy xizmatlari uchun \* „Shon-sharaf" va „Doʻstlik" ordenlari

Manbalar
--------

1. 1 2  „Паршин Николай Михайлович. Начальник Главного ракетно-артиллерийского управления Министерства обороны Российской Федерации, генерал-лейтенант". *Министерство обороны Российской Федерации (Минобороны России)*. 30-dekabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-yanvar 2022-yil.
2. ↑  „Паршин Николай Михайлович". *RusTeam Media*. 30-dekabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-yanvar 2022-yil.

Havolalar
---------

Паршин Николай Михайлович - Начальник Главного ракетно-артиллерийского управления Министерства обороны Российской Федерации
**Kshen** — Kursk viloyatining Kshenskiy qishlogʻida Kursk shahridan 120 km uzoqlikda joylashgan Kursk — Voronej bir yoʻlli dizel lokomotiv liniyasining temir yoʻl stantsiyasi, shuningdek, Verxovye — Marmiji filialidan keyingi shahar atrofi poyezdlari terminali hisoblanadi. Stansiya Moskva temir yoʻlining Orel-Kursk viloyatiga tegishli.

Shahar atrofidagi xizmat
------------------------

Shahar atrofidagi aloqa quyidagi yoʻnalishlarda amalga oshiriladi:

* Kursk — Kastornaya-Novaya
* Kursk — Livniy-1 (Kshenida yoʻnalish oʻzgaradi)

Uzoq masofali poyezdlar
-----------------------

| poezd raqami | Haydash marshruti | poezd raqami | Haydash marshruti |
| --- | --- | --- | --- |
| **109** | **Anapa — Moskva** | **110** | **Moskva — Anapa** |

Yana qarang
-----------

Kursk viloyatida temir yoʻl transporti

Havolalar
---------

* „Фотография вокзала станции Кшень". 11-aprel 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi.



* Raspisanie poezdov dalnego sledovaniya
* Raspisanie prigorodnix poezdov

Manbalar
--------
**Mazilik** — Turkiyaning Adana viloyati Aladagʻ tumaniga qarashli qishloq. Adanadan toʻgʻridan-toʻgʻri yoʻl Imamogʻlu orqali oʻtiladi.

Mazilik qishlogʻi bir vaqtlar gullab-yashnagan antik Vizantiya davlati oʻrnida joylashgan. 1982-yilda kichik Mazilikning arxeologik yodgorligi aniqlanganligi taniqli jurnallarda chop etila boshlandi. Cherkov yonma-yon joylashgan apsidiolalar va ikki qavatli toʻrtburchak koʻrinishidagi inshootlardan iborat boʻlib, hozirda qulab tushgan yuqori darajadagi galereyalardan biridir. Bu, ehtimol, milodiy 5-asr oxiri 6-asr boshlariga toʻgʻri keladi. Ushbu nashr uchun keng qamrovli fotografik tadqiqot ishlari yakunlandi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Population of city, towns and villages - 2011".  Turkish Statistical Institute. 22-oktyabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-iyul 2012-yil.
2. ↑  Robert W. Edwards, "Two New Byzantine Churches in Cilicia, "*Anatolian Studies* 32, 1982, pp.23-29.
3. ↑  The survey was conducted under the auspices of the University of California at Berkeley.
**Bartolomé Masó** ( ispancha talaffuzi: [baɾtoloˈme maˈso] ) — Kubaning davlatining Granma provinsiyasidagi munisipalitet ,shahar va aholi punkti.

Umumiy tavsifi
--------------

Munitsipalitet kubalik xalq qahramoni Bartolome Maso Markes sharafiga nomlangan hudud hisoblanadi. Bu *mintaqada Comandancia General de La Plataning* turar joyi, Fidel Kastro atrofidagi kubalik inqilobchilarning markaziy qarorgohi hamda bugungi kunda Syerra Maestra nomli tog'larida tashkil qilingan muzey joylasshgan.

Demografiyasi
-------------

2004-yilgi ma'lumotlarga ko'ra Bartolome Maso munitsipalitetida 53 024 kishi istiqomat qilgan.  Uning umumiy maydoni 629 km2 (243 mi²) ,  aholi zichligi 84.3/km2 (218/sq mi) ni tashkil etadi .

Yana qarang
-----------

* Kuba munitsipalitetlari
* Kuba shaharlari ro'yxati

Manbalar
--------

1. ↑  *Atenas.cu.* „2004 Population trends, by Province and Municipality" (es) (2004). 14-iyul 2006-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 6-oktyabr 2007-yil.
2. ↑  *Statoids.* „Municipios of Cuba" (iyul 2003). 12-oktyabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 6-oktyabr 2007-yil.

Havolalar
---------

Media related to Bartolomé Masó, Cuba at Wikimedia Commons
**Contramaestre** ( ispancha "boatswain") — Kubaning Santyago de Kuba provinsiyasidagi shahar va munisipalitet.

Geografiyasi
------------

Munitsipalitet provinsiyaning g'arbiy qismida, Granma va Holguin provinsiyalari bilan chegaradosh joylashgan; Jiguani, Urbano Noris, Palma Soriano va Tercer Frente munitsipalitetlari bilan chegaradosh.

U Altos de Ventas, Anacahuita, America Libre, Baire, El-Naranjo, Guaninao, La Maritoniya, Laguna Blanca, Los Negros, Los Pasos, Maffo, Palo Seco, Pino de Baire, Pueblo Nuevo va Xavier qishloqlarini o'z ichiga oladi.

Demografiya
-----------

2004-yilda munitsipal aholisi 101 832 kishini tashkil etdi, ulardan 44 752 tasi shaharda. Umumiy maydoni 610 km2 (240 mi²), aholi zichligi 166.9/km2 (432/sq mi). Kontramestr limon o'lkasi sifatida tanilgan.

Infratuzilma
------------

* Asosiy kasalxona: Orlando Pantoja Tamayo (22. 1988 yil iyul)
* Boshlang'ich maktablar: Xose de la Luz va Kabalero. Yarim internado: Orlando Pantoja T.
* O'rta maktablar: Pepito Tey. Rodolfo Rodriges
* Jamoat kutubxonasi: Luz Berta Sanches.

Yana qarang
-----------

* Kuba munitsipalitetlari
* Kuba shaharlari ro'yxati

Ma'lumotnomalar
---------------

1. ↑  *Santiago.cu.* „Municipalities of Santiago de Cuba" (es) (2006). 15-dekabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-oktyabr 2007-yil.

Havolalar
---------

Media related to Contramaestre at Wikimedia CommonsAndoza:Municipalities in Santiago de Cuba
**Boris koʻli** – Pokistonning Gilgit-Baltistondagi Hunza vodiysidagi koʻl. Boris koʻli dengiz sathidan 2,600 metr (8,500 ft) balandlikda joylashgan.

Geografik joylashuvi
--------------------

Boris koʻli Husaynidan 2 km shimolda va 2500 metr (8200 fut) balandlikdagi kichik boʻshliqni egallagan shoʻr suv havzasidir. Koʻlga 2 yoʻl orqali borish mumkin: birinchidan, Gulmit qishlogʻiga tutash Husayniy qishlogʻidan. Ikkinchidan, toʻgʻridan-toʻgʻri Gulmitdan, Gulkin muzligining oxiri boʻylab 2-3 soatlik yoʻl hisoblanadi va bu yerga marshrut orqali ham borish mumkin. Bu joy yovvoyi qushlar uchun qoʻriqxona boʻlib, koʻpincha qushlarni kuzatishni xush koʻruvchilar va tabiatni sevuvchilar tashrif buyurishadi. Pokiston janubining issiq mintaqalaridan koʻp sonli qushlar uchib kelishadi. Qushlarning uchib kelishiga guvoh boʻlish uchun mart va iyun oylari orasida tashrif buyurish tavsiya etiladi. Qushlar shimoldan Markaziy Osiyo mintaqasiga uchish jarayonida aynan shu yerda Boris koʻlida dam olishadi. Xuddi shunday qushlarning safar jarayoni sentyabr – noyabr oylarida bu hodisa shimolga qarab qishning boshlanishi bilan teskari tartibda sodir boʻladi.

Har biri sayohat, 1 soat davom etadigan qisqa yoʻllar sayohatchi mehmonlarni Husayni muzligiga olib keladi. Sayyohlar mashrutlar orqali Boris koʻli tomon muzlik chetiga qadar borishlari va xuddi shu yoʻnalish boʻylab qaytishlari mumkin.

 Boris koʻli erigan suvni Husayni muzligidan oladi
Passu Gar muzligiga qadar uzoqroq piyoda yurish talab etiladi. Passu Gar muzligi – Gulkin muzligi va Boris koʻlini kesib oʻtgan yana bir diqqatga sazovor joy. Xuddi shu yoʻl boʻylab Husayni muzligidan oʻtib, sayyohlar Boris koʻlining janubiy tomonida Borit-Bala va hozirgi choʻl Shahobod aholi punktiga guvoh boʻlishlari ham mumkin. Zahira suv taʼminotining yoʻqligi bu qishloq punktining koʻp yillar avvalroq choʻllanishiga olib keldi. Gulkindan Passugacha yurish taxminan 4–5 soat davom etadi. Gulkin muzligidan Qorakorum shossesi va Shisper mehmonxonasiga olib boruvchi yoʻl mavjud.

Yana qarang
-----------

* Attobod koʻli
* Hunza vodiysi

Manbalar
--------

1. ↑  „Borith Lake (Hunza) - 2021 All You Need to Know BEFORE You Go (with Photos)" (en). *Tripadvisor*. Qaraldi: 29-yanvar 2021-yil.
2. 1 2  „Borith Lake – Northerners" (en-US). 3-fevral 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 29-yanvar 2021-yil.

Havolalar
---------

* Gulkin muzligi va Boris koʻli haqida maʼlumot
* Shimoliy Pokiston Google Earthdagi batafsil joy belgilari Wayback Machine saytida arxivlandi (2012-02-04).
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Botuxon.
**Botu** (taxallusi; asl ismi Mahmud Hodiyev) (1904.15.5, Toshkent – 1938.9.5) – shoir, jurnalist. Rustuzem maktabi (1914–17), oʻqituvchilar tayyorlash kursi (1918–20), Moskva davlat unversitetining iqtisod fakulteti (1921 – 27) da oʻqigan. „Fargʻona" gazetasida, „Alanga" jurnalida bosh muharrir, ayni vaqtda Oʻzbekiston xalq maorifi komissari oʻrinbosari boʻlib ishladi (1928– 30). Dastlabki sheʼrlarida Munavvar qori singari milliy istiqlolchilar taʼsiri seziladi. „Umid uchqunlari" (1925), „Toʻlqin tovushlari" (1929) toʻplamlari nashr etiladi. U yangi tuzumga chin dildan ishongan, xalqqa haqiqiy tenglik, ozodlik, baxtsaodat beradi, deb umid qilgan. Shu maʼnoda yangilikni, yoshlikni, xotin-qizlar ozodligini kuyladi. Botu „Yangi qishloq" (1928), „Hoshimjon", „Tursun" (1929), shuningdek bolalarga bagʻishlangan hikoyalari („Bolalar yolgʻoni", „Mening kitobim" va boshqalar)da yangi ijtimoiy munosabatlar hamda bolalar dunyosi ruhiyatini tasvirladi.

Botu oʻzbekarab alifbosini lotin grafikasi asosidagi alifboga almashtirish tashabbuskorlaridan boʻlgan (1920). Tilshunoslik va adabiyotshunoslik masalalariga oid bir qator maqolalar muallifi. Botu 1930-yilda nohaq ayblanib, qamoqqa olindi va qatagʻon qurboni boʻldi. Toshkent koʻchalaridan biriga va maktabga Botu nomi qoʻyilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  "Botu" *OʻzME*. B-harfi[*sayt ishlamaydi*] Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Adabiyotlar
-----------

* Yoz kuni: sheʼrlar, dostonlar, hikoya va maqolalar, T. 1980.
* Sharipov B. Shoir va jamoatchi, T. 1989.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Bilejik** - Bilejik viloyatining markaziy shahri hisoblanadi.

Tarix
-----

Hozirgi aholi punkti haqidagi ma'lumotlar cheklangan. Shahardan 4 km janubi-g'arbda qadimiy Agrilion shahri joylashgan bo'lib, u yerda aholi punkti eramizdan avvalgi 3000-yillarga borib taqaladi. Hozirgi aholi punktining Hamsu va Debag'hane daryolari o'rtasidagi qoyali qirda Vizantiya davrida Belekoma nomi bilan mashhur qal'a bor edi.  13-asrda Vizantiyaning Saljuqiylar bilan kurashining oʻta ogʻir mintaqasida joylashgan Bilejik, asr oʻrtalaridan boshlab markazdan yarim mustaqil ravishda tekfur maʼmuriyati tomonidan boshqarilgan. Bilejik 1299-yilda birdaniga bosqin bilan Usmonli yerlariga qoʻshildi. Usmon Gʻozi Bilejik shahri qoʻlga kiritilgach, bu yerda masjid qurdirdi, ikkinchi oʻgʻli Ali va uning rafiqasi Bala Xotun, shuningdek, erining otasi Shayx Edebaliy ham shu yerda yashadi. Shahar qal'a atrofida rivojlangan bo'lsa-da, geografik tuzilish tufayli yetarli darajada o'sishga erisha olmadi. Bu aholi punkti 16-asrda 700 ga yaqin kichik aholiga ega bo'lib, uning o'ndan bir qismi xristian diniga mansub edi. 1649 yilda Avariz yozuvlarida Bilecik Ertug'rul Gazi vaqflariga tegishli shahar sifatida qayd etilgan. Bu davrda aholi punkti 10 ta mahalladan iborat boʻlib, toʻqqiz musulmon va bir nasroniy boʻlgan. Oʻsha davrda geografik joylashuviga koʻra dehqonchilik qilish mumkin boʻlmagan aholi punktlari temir qazib olish va ipakchilik bilan shug'illangan va shu sohalar rivojlangan. Usmonlilar boshqaruvi davrida uzoq vaqt Sultonönü sanjagining bir tumani hisoblangan turar-joy, Tanzimatdan keyin Hudavendigar viloyatining sanjagiga aylandi. II. Abdulhamid davrida Ertug'rul sanjagining markaziy tumani bo'lgan Bilejik, Respublikaning dastlabki yillarida viloyatga aylandi.  1924 yilda viloyat nomi Bilejik deb o'zgartirildi.

### Oqimlar

 Sakarya daryosi
#### Sakarya daryosi

Manba
-----

1. ↑  Güneş, A. Bilecik ve Çevresinde 16. Yüzyılda Sosyal ve Ekonomik Durum, OTAM, Sayı:10, 1888, Ankara. URL:. Erişim: 2017-03-05
2. ↑  Özey, R. HÜDÂVENDİGÂR VİLAYETİ, KARESİ VE BİGA MUTASARRIFLIKLARI, Marmara Coğrafya Dergisi Sayı: 7, Ocak-2003, İstanbul
. URLhttp://www.marmaracografya.com/pdf/7.1.pdf. Erişim: 2017-03-06

Tashqi havolalar
----------------

* Bilecik gubernatorligi 7 Temmuz 2020 tarihinde </link>
**Baxtiyor Shuhratovich Mahkamov** (1985-yil 17-aprel, Toshkent, Oʻzbekiston SSR) – oʻzbekistonlik iqtisodchi olim, iqtisodiyot fanlari doktori (2016), professor (2020).

Biografiyasi
------------

Baxtiyor Mahkamov 1985-yil 17-aprel Toshkentda ziyoli oilasida tugʻilgan. 1992—2002-yilllarda Toshkent shahri, Yunusobod tumanidagi 9-sonli oʻrta maktabda oʻqigan. 2006-yilda Toshkent davlat texnika universitetining moliyaviy menejment yoʻnalishi boʻyicha bakalavriatni, 2008-yilda Toshkent axborot texnologiyalari universitetining menejment (axborot-kommunikatsiya texnologiyalari) yoʻnalishi boʻyicha magistraturani tamomlagan. 2007—2013-yillarda „Uzdunrobita" qoʻshma korxonasi marketing boʻlimi, marketing tadqiqotlari boʻlimi mutaxassisi, yetakchi mutaxassisi, 2013—2014-yillarda Plexanov nomidagi Rossiya iqtisodiyot universiteti Toshkent filialida „Mehnat iqtisodiyoti va boshqaruvi" kafedrasi oʻqituvchisi, 2014—yilda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi „Marketing, investitsiyalar va taʼlim iqtisodiyoti" boʻlimi bosh mutaxassisi, boʻlim boshligʻi, 2014—2015-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi xodimi, 2015—2020 yillarda Elektromagnit moslashuv markazining 1-toifali muhandisi, markazning „Radiochastota taqdimotlarini muvofiqlashtirish boʻlimi" boshligʻi, 2020—2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligining „Radiochastota spektridan foydalanishni tartibga solish" boʻlimi boshligʻi, radiochastotalar boʻyicha respublika kengashining kotibi, 2021-yilda Elektromagnit moslashuv markazi boshligʻining birinchi oʻrinbosari lavozimida faoliya koʻrsatgan. 2021-yil 15-iyundan Muhammad Al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universitetining rektori.

### Oilasi

Oilali. 3 nafar oʻgʻli bor.

Ilmiy faoliyati
---------------

Baxtiyor Mahkamov 2016-yilda iqtisodiyot fanlari doktori (DSc) ilmiy darajasini, 2019-yilda dotsent, 2020-yilda professor ilmiy unvonini olgan. 6 ta oʻquv qoʻllanma, 2 ta monografiya, 45 dan ortiq ilmiy maqolalar muallifi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3  *Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi*, 1-tom (oʻzbekcha), Toshkent: Science and Innovation, 2022 — 342 bet.
2. ↑  „Baxtiyor Mahkamov Toshkent axborot texnologiyalari universitetining rektori vazifasini bajaruvchi etib tayinlandi" (16-iyun 2021-yil).
3. 1 2 3  „Назначен исполняющий обязанности ректора ТУИТа" (16-iyun 2021-yil).
4. ↑  „Toshkent axborot texnologiyalari universiteti rektori o‘zgardi" (16-iyun 2021-yil).
5. 1 2  „TATUga yangi rektor tayinlandi" (16-iyun 2021-yil).
6. ↑  „Toshkent axborot texnologiyalari universitetining rektori vazifasini bajaruvchi lavozimiga Mahkamov Baxtiyor Shuhratovich tayinlandi" (16-iyun 2021-yil).

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Ohaklisoy** – Samarqand viloyati Samarqand tumanidagi soy. Qoratepa togʻining janubiy yon bagʻridan boshlanadi. Dargʻom kanaliga quyiladi.

Umumiy xususiyatlar
-------------------

Daryoning uzunligi 37 km, havzasining maydoni 71 km². Yillik oʻrtacha suv oqimi 0,95 m³/s. Vodiysining eni 1–2 km, togʻdan chiqqach, katta yoyilma hosil qiladi. Qor, yomgʻir va buloqlardan toʻyinadi. Oʻrtacha yillik suv sarfi 0,95 m³/sek. Oqim moduli 16 l/ sek. km². Suvining asosiy qismi (60— 75%) bahorda oqadi. Irmoqlarining umumiy uzunligi 100 kmdan ortiq. Eng yirik irmogʻi – Oqbuvrasoy. Soy vodiysi juda xushmanzara, Samarqand shahriga yaqin boʻlganidan u yerda dam olish uylari, davolash muassasalari, sport maydonlari barpo qilingan. Oqimning 60-75% bahorga toʻgʻri keladi. Drenaj moduli 16 l/s⋅km².

Daryo oqimi
-----------

Ohaklisoy Zarafshon tizmasining gʻarbiy qismidagi Qoratepa togʻining janubiy yon bagʻridan boshlanadi. Daryo manbalari Kemqoʻtan togʻining janubi-gʻarbida, Ilonsoy dovoni shimoli-gʻarbida (taxminan 2000 m) joylashgan. Soy asosiy manbadan shimoli-gʻarbiy yoʻnalishda oqadi, lekin keyin keskin shimoli-sharqqa (1267,2 balandlikda) buriladi va bu yoʻnalishni tekis uchastkaga yetguncha ushlab turadi, lekin koʻp sonli burmalarni hosil qiladi. Oqtosh togʻlaridan sharqqa oʻtadi. Bu yerda Ohaklisoyning oʻng qirgʻogʻida balandligi 16 metr boʻlgan qoyalar bor. Togʻli qismida daryo vodiysining kengligi 1—2 km, tekislikka yetib borgani sari kengayib boradi.

Oʻrta oqimda, soy boʻyida Ohaklisoy qishlogʻi bor. Qishloq hududidan chiqib, toʻgʻridan-toʻgʻri quyilish qismigacha 5—15 metr chuqurlikdagi jardan oqib oʻtadi. Daryo kesimining boshida daryoning kengligi 5 m, chuqurligi 20 sm, pastki tuprogʻi qattiq jismlardan iborat. Quyi oqimda suv oqimi asta-sekin yarim doira boʻylab shimoli-gʻarbga, shimolga, soʻngra sharqqa yoʻnaladi va shu bilan Yangiariq posyolkasini oʻrab oladi. Soy oʻzanining sayoz qismlari bor. Yoʻl kesishmasi uchun temir-beton koʻprik qurilgan. Ohaklisoy Samarqand shahrining janubi-gʻarbiy chekkasida, taxminan 730 m balandlikda joylashgan Xishraus GESi suv ombori hududidagi Dargʻom kanaliga quyiladi.

Iqtisodiy jihatdan foydalanish
------------------------------

Ohaklisoy vodiysi oʻzining goʻzal manzaralari bilan mashhur. Bu yerda dam olish uylari, tibbiyot muassasalari, sport maydonchalari qurilgan.

Irmoqlar
--------

Ohaklisoy irmoqlarining umumiy uzunligi 100 km dan oshadi. Ulardan eng kattasi Oqbuyrasoy boʻlgan, ammo hozirda Ohaklisoyga yetib bormaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  В. М. Федотовой*. Река Акдарья (Агалык, Мышазорсай, Агалыксай). Гидрологическая изученность*, Том 14, Гидрометеоиздат, 1967 — 323 bet. 22-sentabr 2023-yilda qaraldi.
2. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
3. ↑  *Oҳаклисой. Национальная энциклопедия Узбекистана*, 2000—2005. 22-sentabr 2023-yilda qaraldi.  Wayback Machine saytida arxivlandi (2018-04-14).

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
Cholula shahri va tumani ikkiga boʻlingan: San Pedro Cholula va San Andres Cholula. Shahar atrofida San-Andres va San-Pedro munitsipalitetlariga qarashli yana bir qancha qishloq jamoalari joylashgan. Shaharning oʻzi oʻn sakkizta mahalla yoki barriosga boʻlingan, ularning har birida homiylar borligi malum buldi bor.

Ushbu boʻlinma ikkita munitsipalitetga boʻlinish kabi ispangacha boʻlgan kelib chiqishiga ega. Shahar, asosan, deyarli butun yil davomida sodir boʻladigan avliyolar kunlari va boshqa bayramlarning juda band boʻlgan taqvimini qoʻllab-quvvatlash uchun xizmat qiladigan *kargas* deb nomlangan umumiy diniy majburiyatlarning murakkab tizimi bilan birlashtirilgan. Ushbu festivallarning eng muhimi sentyabr oyining boshida boʻlib oʻtadigan butun shaharning homiysi boʻlgan Bokira qizga bagʻishlangan bayramdir. Bu yer yuzidagi doimiy aholi yashaydigan eng qadimgi shaharlardan biridir. Kolumbgacha boʻlgan Cholula 7-asrda kichik qishloqdan viloyat markaziga aylandi. Bu Amerika qitʼasidagi eng qadimgi shaharlar dan biri.

Manbalar
--------

Havolalar
---------
**Banu isroil** («Isroil o‘g‘illari») - Yahudiylar orasida keng tarqalgan va har bir yahudiy uchun muhim ahamiyat kasb etgan nomlardan biri. Tadqiqotchilarning qarashlariga ko‘ra, «Isroil» atamasi «Farishta bilan kurashib uni yenggan» degan ma’noni anglatadi. «Ibtido» kitobida keltirilishicha, bugungi kunda barcha yahudiylarga nisbatan ishlatiladigan «Isroil o‘g‘illari» nomi Ya’qub payg'ambarga Xudo tomonidan berilgan. Biroq bu borada Eliyahu Essas o‘ziga xos talqinni keltiradi: «Mohiyat nuqtai nazaridan haqiqatga yaqinroq ma’noni anglash uchun so‘zning ivrit tilidagi tarkibiy tuzilishini tahlil qilish maqsadga muvofiqdir. Unga ko‘ra «i» harfi uchinchi shaxs, kelasi zamonni anglatadi; «s» va «r» - harflari «boshqarmoq, hukmronlik qilmoq» ma’nosini anglatuvchi o‘zak so‘zni; «il» esa, Yaratganning nomlaridan biridir. Umumiy ma’noda «Isroil» so‘zi - «Yaratgan bu dunyoni boshqaradigan kun keladi» ma’nosini ifodalaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  Najmiddinov, Karimov, Turdiyeva 2017, s. 72. sfn error: no target: CITEREFNajmiddinov,\_Karimov,\_Turdiyeva2017 (help)

Adabiyotlar
-----------

* Najmiddinov J. Karimov J. Turdiyeva D.*. Dinshunoslik. Qomusiy lugʻat*. Imom Buxoriy xalqaro markazi nashriyoti, 2017 — 480 bet. ISBN 978-9943-5105-3-1.
**Usein Veli Balich** (1884-yil, Korbek, Tavrid viloyati – 1939-yil, Chinoz, Toshkent viloyati) – qrim tatar oʻqituvchisi, jamoat arbobi. Qrim Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi Maorif xalq komissari (1924–1928).

Hayoti
------

Usein Veli Belich 1884-yilda Tavrid viloyatida tugʻilgan.

U 1897–1902-yillarda Simferopol tatar oʻqituvchilar seminariyasida tahsil olgan. 1903–1907-yillarda Alushta va Simeiz shaharlarida oʻqituvchi boʻlib ishlagan. 1905-yilda inqilobiy harakatda qatnashgani uchun hibsga olingan. 1907-yilda esa Qrimdan tashqariga surgun qilingan. U Turkiyada uch oy yurib qaytgach, Baxchisaroy shahar hokimiyatida ishlagan.

Usein Belich 1917-yil aprel oyida Yaltaga koʻchib oʻtgan va u yerda xalq taʼlimi boʻlimi boshligʻi etib saylangan. 1918–1919-yillarda Qurultay hukumati Moliya komissiyasining instruktori boʻlgan. Sovet hokimiyati oʻrnatilgandan soʻng xalq taʼlimi organlarida ishlagan. 1921-yilda Qrim Revkomining aʼzosi hamda Qrim Xalq Maorif Komissarligi boshligʻi boʻlgan. 1922–1923-yillarda Moskva shahrida Krasnodar Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasining RSFSR Xalq Komissarligidagi vakili etib saylangan.

Qrimga qaytgach, Krasnodar Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi Markaziy Ijroiya Qoʻmitasi raisining oʻrinbosari boʻlgan. 1924-yildan boshlab Qrim xalq taʼlimi komissari sifatida ishlagan. U qrim-tatar tilida maktab taʼlimini rivojlantirish uchun kurashgan. 1928-yilda hibsga olinganidan soʻng, oʻz lavozimidan boʻshatilgan va partiyadan chiqarib yuborilgan. 1929-yilda 3 yilga (1,5 yil oʻtagan), 1930-yilda esa ikkinchi marta qamoqqa olinib, 10 yilga ozodlikdan mahrum qilingan. Jazoni Solovki orollaridagi qamoqxonada oʻtagan. Tasdiqlanmagan maʼlumotlarga koʻra, Usein Belich 1939-yilda ozod qilingan hamda Oʻzbekistonda yashay boshlagan.

Usein Belich 1939-yilda Toshkent viloyatida vafot etgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Usein Belich". *www.crimea.ru*. Qaraldi: 4-noyabr 2023-yil.
2. ↑  „Usein Belich". *www.politika-crimea.ru*. Qaraldi: 4-noyabr 2023-yil.
**Kim Xyon Su** (1921-yil 14-iyun, Koredi qishlogʻi, Olginskiy tumani, Primorsk oʻlkasi, Uzoq Sharq federal okrugi – 1989-yil 10-noyabr, Suronkent qishlogʻi, Yuqori Chirchiq tumani, Toshkent viloyati) – agronom, Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1951), Sverdlov kolxozi aʼzosi.

Hayoti
------

Kim Xyon Su 1921-yilda Olginskiy tumani, Koredi qishlogʻida dehqon oilasida tugʻilgan. Oʻrta maktabning 9-sinfini tamomlagan. U 1937-yilda Oʻzbekiston SSR Toshkent viloyatidagi maxsus posyolkaga surgun qilingan. 1943-yilda Qodiryo GESiga ishchi boʻlib ishlay boshlagan. U 1945-yilda Yuqori Chirchiq tumani Sverdlov nomidagi kolxoz aʼzosi aylanib, oddiy kolxozchi boʻlib ishlagan.

1950-yilda Kim Xyon Su jamoasi 9gektar maydonning har gektaridan oʻrtacha 90,7 sentnerdan yashil kenaf poyasi yigʻib oladi. SSSR Oliy Soveti Prezidiumining 1951-yil 22-maydagi farmoni bilan „1950-yilda kolxoz majburiy topshiriqlarni bajargani, sugʻoriladigan yerlarda yashil kenaf va barcha boshqa qishloq xoʻjaligi mahsulotlariga qoʻyilgan barcha rejalar bajarilgani, 1950-yilda MTS ishiga haq toʻlash va 1951-yil bahorgi ekish uchun toʻliq talab miqdorida barcha ekinlar urugʻliklarini tayyorlagani" uchun Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni, Lenin ordeni va O‘roq va Bolg‘a oltin medali bilan taqdirlangan.

Kim Xyon Su 1951—1955-yillarda Toshkent qishloq xoʻjaligi texnikumida oʻqigan. 1955-yilda Yuqori Chirchiq tumani Sverdlov nomidagi kolxozda oddiy kolxozchi, brigada yordamchisi, meva-sabzavotchilik brigadasi brigadiri, klub mudiri, bogʻbon, agronom-entomolog, agronom-urugʻchi, iqtisodchi kabi lavozimlarda ishlagan. U 1970-yilda Toshkent qishloq xoʻjaligi institutining sirtqi boʻlimini tamomlagan.

Kim Xyon Su 1975-yilda Ittifoq ahamiyatidagi nafaqaxoʻr sifatida nafaqaga chiqadi. Pensioner paytida, 1982—1983-yillarda Yuqori Chirchiq tumani Sverdlov nomidagi kolxoz issiqxona fermasi mudiri boʻlib ishlaydi.

Kim Xyon Su 1989-yil noyabr oyida Yuqorichiq tumani Surankent qishlogʻida vafot etgan. Yuqorichirchiq tumani, Sverdlov nomidagi sobiq kolxoz qabristoniga dafn etilgan.

Mukofotlari
-----------

* Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni
* Lenin ordeni
* O‘roq va Bolg‘a oltin medali

Adabiyotlar
-----------

* D.V.Shin, Sovet koreyslari: Sotsialistik Mehnat Qahramonlari, Olmaota: Xizmat matbuoti, 2019-yil
* P.G.Kim, Oʻzbekiston Respublikasi koreyslari, Toshkent, Oʻzbekiston. 1993-yil
* B.I.Kim, Oʻzbekiston koreyslari, Toshkent, 1999-yil
**Boris Li** (1927-yil 7-fevral, Frolovka qishlogʻi, Suchanskiy tumani, Vladivostok viloyati, – 2003-yil 27-avgust, Doʻstobod, Toshkent viloyati, Oʻzbekiston) – agronom, Quyi Chirchiq tumani, Voroshilov nomidagi kolxoz aʼzosi, Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1951).

Hayoti
------

Boris Li 1927-yilda Suchan tumani Frolovka qishlogʻida dehqon oilasida tugʻilgan. 1937-yilda ota-onasi bilan birga Toshkent viloyatidagi maxsus posyolkaga surgun qilingan. Quyi Chirchiq tumanidagi Voroshilov kolxozda Oddiy kolxozchi boʻlib ishlagan. 1943-yilda Katalina viloyatida 7-sinfni tugatib, toʻliq boʻlmagan oʻrta maʼlumot olgan. Keyin oilasi bilan Toshkent viloyatining Quyi Chirchiq tumaniga koʻchib oʻtadi. 1944-yilgacha Boris Li „Yangi yoʻl" kolxozida oddiy kolxozchi boʻlib ishlagan. 1944—1947-yillar oraligʻida Yangiyoʻl tumanida joylashgan Stalin nomidagi kolxozda oddiy kolxozchi, traktorchi boʻlib ishlagan. Boris Li 1948-yilda Toshkent viloyatidagi harbiy qismda fermer xoʻjaligi ishchisi boʻlib ishlagan. 1950-yilda Quyi Chirchiq viloyatidagi Voroshilov (keyinchalik Kirov) nomidagi kolxozning dala ekinlari boʻlimi aʼzosiga aylangan.

1950-yilda Boris Li boʻlinmasi 4 gektar maydonning har gektaridan oʻrtacha 106,6 sentnerdan yashil kenaf poyasi oldi. SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1951-yil 17-iyuldagi farmoni bilan u Lenin ordeni va O‘roq va Bolg‘a oltin medali va Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni bilan taqdirlangan. Borisov 1951-yilda u Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasi aʼzoligiga qabul qilingan. Boris Li 1973-yilda Toshkent qishloq xoʻjalik institutini tamomlagach, Quyi Chirchiq tumani Kirov nomidagi kolxozda bosh agronom boʻlib ishlagan. U, keyinchalik, 1977—1979-yillarda Toshkent viloyati Galabin tumani „Guliston" kolxozining bosh agronomi lavozimida ishlagan. 1979—1987-yillarda Boris Li „Yangi hayot" kolxozining boʻlim boshligʻi vazifasida ishlagan. Nafaqaga chiqqanidan keyin Quyi Chirchiq tumanidagi Soldatskiy qishlogʻida (hozirgi Doʻstobod shahri) yashagan.

Boris Li 2003-yil avgust oyida vafot etgan va Doʻstobod shahridagi qabristonga dafn etilgan.

Mukofotlari
-----------

* Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni
* Lenin ordeni
* O‘roq va Bolg‘a oltin medali

Adabiyotlar
-----------

* D.V.Shin, Sovet koreyslari: Sotsialistik Mehnat Qahramonlari, Olmaota: Xizmat matbuoti, 2019-yil
* Z.V.Pan, Sotsialistik Mehnat Qahramonlari – Qozogʻistonliklar , Olma-Ota, 1969-1985, 1—5-jildlar.
* D.V.Men, L.A.Kvon, Qozogʻiston Sovet koreyslari, Olmaota, 1992-yil
* P.G.Kim, Oʻzbekiston Respublikasi koreyslari, Toshkent, Oʻzbekiston. 1993-yil
* G.V.Kan, Qozogʻiston koreyslari tarixi, Olmaota:, 1995-yil
* G.N.Kim , D.V.Men, Qozogʻiston koreyslarining tarixi va madaniyati, Olmaota, 1995-yil
* B.I.Kim, Oʻzbekiston koreyslari, Toshkent, 1999-yil

Havolalar
---------

* Дмитрий Шин в Новой жизни и Солдатском
* Герман Ким, Энциклопедия корё сарам. Герой Социалистического Труда Ли Борис
**"Asl Oyna"** O'zbekistondagi eng yirik shisha idish zavodlaridan biri. Toshkent shahrida joylashgan. Xodimlar soni 600 ga yaqin. Asosiy mahsulotlari vinolar, konyak, pivo, alkogolsiz va gazlangan ichimliklar uchun shisha idishlar bo'lib, sig'imi 275 ml dan 1000 ml gacha. Korxonaning loyihaviy quvvati yiliga 200 million shisha idishni tashkil etadi.

Hikoya
------

2008-yilda "Mehnat" kompaniyasi tomonidan 6 milliard so‘m sarmoya kiritilgan. Zavod 2009-yil oktabr oyida foydalanishga topshirilgan. Germaniyaning "Heye" kompaniyasidan uskunalar xarid qilindi va o‘rnatildi. 2014-yil mart oyidan boshlab zavod NNPB texnologiyasidan foydalangan holda butilkalar ishlab chiqarishni boshladi, bu shishaning og'irligini o'rtacha 20-25% ga kamaytirish imkonini berdi. Ushbu yangi texnologiya Heye International bilan yaqin hamkorlik tufayli yo'lga qo'yildi.

Ishlab chiqarish va sotish
--------------------------

Zavodda O‘rta Osiyodagi yagona shisha eritish pechi mavjud. Dastgoh igna tipidagi rekuperatorga ega, unumdorligi yuqori.

Dastlab, faqat rangsiz idishlar ishlab chiqarish rejalashtirilgan edi, ammo tashqaridan talabning ortishi bilan jigarrang va yashil shisha idishlar ishlab chiqarish boshlandi. Zavod mijozlari orasida "Anadolu Efes" korporatsiyasiga qarashli Qaraganda pivo zavodi, O‘zbekistonning "Carlsberg" pivo ishlab chiqaruvchi zavodi, "Mehnat" qishloq xo‘jaligi kompaniyasi, "O‘zbekiston shampan vinosini quyish" korxonalari ham bor. Umumiy savdo hajmining katta qismini qo'shni davlatlarga (Qozog'iston, Qirg'iziston, Turkmaniston, Tojikiston) eksport egallab turibdi.

Moliya
------

2010-yil dekabr oyida kompaniya ustav kapitalini 1,343 mlrd. so'mga oshirdi.

Musobaqa
--------

O'zbekistonning boshqa shisha idishlar ishlab chiqaruvchilari qatorida "Pharm Glass" va "Kvars" kompaniyalari ham alohida e'tiborga loyiqdir. Mutaxassislarning fikricha, butun O‘zbekiston Respublikasining bir martalik ishlatiladigan shisha idishlarga bo‘lgan ehtiyoji 650 million donani tashkil etadi

Manbalar
--------

Havolalar
---------

* Kompaniyaning rasmiy sayti

1. ↑  Открылось предприятие «Асл ойна». УзА, Сайёра Шоева, 21.10.2009
2. ↑  „ОАО "Asl Oyna" запустило производство облегченной бутылки по технологии NNPB". 11-fevral 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-yanvar 2015-yil.
3. ↑  ОАО «Асл Ойна» разместит акции на 1,342 млрд сумов.uzdaily.uz 20 декабря 2010 года. Центр по координации и контролю за функционированием рынка ценных бумаг при Госкомимуществе Узбекистана зарегистрировал проспект эмиссии акций компании.
Согласно проспекту эмиссии, компания разместит 1 342 770 простых акций с номиналом 1 тыс. сумов каждая. Общий объем выпуска по номинальной стоимости составляет 1 342 770 000 сумов
4. ↑  Прозрачный товар всегда в цене. Зеркало 21 века от 04-е мая 2011 г.
**Osiyo-Tinch okeani iqtisodiy hamkorlik tashkiloti** 1989-yili, Kanberrada (Avstraliya) asos solingan. Mintaqaviy tijorat soxasida hamkorlikni va sarmoyani joylashtirishni erkinlashtirish va qulaylashtirishga qaratilgan tashkilot. Aʼzo mamlakatlar hududidagi aholi dunyo aholisining 40 % ga toʻgʻri keladi va jahon YAIM ning 54 % ni hamda tijoratning 44 %ni tashkil etadi. Xozirgi kunda tashkilotga 21 davlat aʼzo. Tashkilotning shtab-kvartirasi Singapurda joylashgan. **ATESning asosiy maqsadi** 2020-yilga borib erkin va ochiq savdoni hamda, liberal investitsa tizimini barpo etish. **ATESga aʼzo davlatlar**: 1.Avstraliya 2.Bruney 3.Kanada 4.Indoneziya 5.Yaponiya 6.Koreya Respublikasi 7.Malayziya 8.Yangi Zelandiya 9.Filippin 10.Singapur 11.Tailand 12.AQSH 13.Tayvan 14Gankong 15.XXR 16.Meksika 17.Papua-Yangi Gvineya 18.Chili 19.Peru 20.Rossiya 21.Vetnam.

Manbalar
--------

1. ↑  *arxiv nusxasi*, 2008-05-18da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2020-07-11

|  |  |
| --- | --- |
| Tashkilot | *Tashkilot haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**URL** (**Uniform Resource Locator**; inglizchadan tarjimasi „resurs joyining universal koʻrsatuvchisi") veb-resursning kompyuter tarmogʻida joylashishini koʻrsatishning standart usulidir. URL **veb-manzil** deb ham yuritiladi. URL URI (*Uniform Resource Identifier*; tarjimasi: „Resursning universal identifikatori") ning muayyan turi hisoblanadi.

Veb-brauzerlarning aksariyatida veb-sahifa URL-manzili manzil qatori ichida koʻrsatiladi. URL-manzil `http://www.misol.com/index.html` kabi shaklda boʻladi. Bunda, `http` — protokol, `www.misol.com` — host nomi, `index.html` — fayl nomi.

Manbalar
--------

1. ↑  W3C (2009). sfnp error: no target: CITEREFW3C2009 (help)
2. ↑  „Forward and Backslashes in URLs" (en). *zzz.buzz*. Qaraldi: 19-sentyabr 2018-yil.

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* GND: 4753514-3
* NKC: ph222874

 |
Craig John Murray 1958-yilning 17-oktyabrida tugʻilgan. U shotlandiyalik yozuvchi, inson huquqlari siyosiy harakati ximoyachisi, jurnalist, va sobiq elchi hisoblanadi.

Buyuk Britaniyaning Oʻzbekistondagi elchisi (2002–2004) boʻlgan vaqtida Karimov administratsiyasi tomonidan bu mamlakatda inson huquqlari poymol etilishini fosh qilgan.  Bu Murray va tashqi ishlar vazirligidagi rahbarlar oʻrtasidagi ziddiyatlarga olib keladi, va lavozimidan chetlatilishiga sabab boʻladi. Xususan, Murray qiynoqlar ostida razvedka maʼlumotlarini olish maʼnaviy va huquqiy jihatdan notoʻgʻri ekanligini va Oʻzbekiston hukumatida Maxfiy razvedka xizmati (va AQSh Markaziy razvedka boshqarmasi) tomonidan olingan razvedka maʼlumotlari ishonchli emasligini aytib, oʻz rahbariga yozma shikoyatlar bilan murojaat qilgan.

Faoliyati
---------

Murray 43 yoshida Oʻzbekistonga elchi etib tayinlangan. Bu yerda rasmiy ravishda 2002-yil avgustidan 2004-yil oktyabrigacha oʻz faoliyatini olib borgan.  U 2004-yil iyul oyida The Guardian nashriga oʻsha paytdagi Nick Paton Walshga „fashistik rejim bilan munosabatlari oʻrnatishdan maʼno yoʻqligini" aytadi.

Oilasi
------

Murray 1984-yilda sobiq rafiqasi Fiona Ann Kennediga uylanadi. 2004-yilda ajrashishlaridan oldin ularning ikki nafar farzandi bor edi. Murray 2009-yil 6-may kuni oʻzbek ayoli Nodira Alievaga uylanadi. Hozirda ularning ikki nafar oʻgʻli farzandi bor.

Kitoblari
---------

Murrayning „Samarqanddagi qotillik – Britaniya elchisiningi terror urushda munozarali boʻlishi" (2006) kitobi oʻzining elchilik davri haqidagi xotira kitobidir.

2005-yil dekabr oyida Myurrey oʻz veb-saytida maxfiy bayonotni eʼlon qildi, ular Samarqanddagi qotillik tekshiruvi uchun taqdim etilganda matndan rasman olib tashlangan. U dastlab bu qisqartirishlarga qoʻshilgan edi. Myurreyning soʻzlariga koʻra, Britaniya hukumati kesilmasdan „tozalashdan bosh tortdi".  Nashr eʼlon qilingandan soʻng, Tashqi ishlar vazirligi „nashrga toʻsqinlik qilmasliklarini, ammo keyinroq unga qarshi harakat ishlari qilishlari mumkinligini aytdi".

1. ↑  *Craig Murray.* „Oscar's Arrival". *Craig Murray* (18-fevral 2021-yil).
2. ↑  „Former ambassador Craig Murray to stand in North Norwich byelection".  The Guardian. Qaraldi: 3-iyun 2020-yil.
3. ↑  „Former UK ambassador held in contempt of court for Salmond case publications".  Scottish Legal News. Qaraldi: 12-may 2021-yil.
4. ↑  *Craig Murray* „About Craig Murray".. Qaraldi: 22-aprel 2018-yil.
5. ↑  „Murray, Craig John, (born 17 Oct. 1958), writer and broadcaster". *Who's Who*. 2007. doi:10.1093/ww/9780199540884.013.41745.
6. ↑  „The Envoy & His Navel Liaison".  The Washington Post. Qaraldi: 17-mart 2018-yil.
7. ↑  „Her Majesty's Man in Tashkent". The Washington Post. Qaraldi: .
8. ↑  „Nice friends".  The Times Literary Supplement. Qaraldi: 17-mart 2018-yil.