recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Nechtan I**-Eripning oʻgʻli, 456-yildan 480-yilgacha Piktlarning shohi boʻlgan.

Qirol Nechtan uchun bir qator epitetlarni yetkazib beradi: Morbet va Celchamoth va Lotin Magnus (Buyuk). Aytishlaricha, u yigirma toʻrt yil hukmronlik qilgan. Kichkina ismlar va yillarning kichkina bayonotidan kamdan-kam oʻzgarganda, qirollar roʻyxatlari Nechtanni Abernetining poydevori bilan bogʻlaydigan anʼanani taqdim etadi:

> "Shunday qilib, Buyuk Nechtan, Wirpning oʻgʻli, Piktsiyaning barcha viloyatlari podshohi, Sankt Brigidga, qiyomat kuniga qadar, Aberneti va uning hududlari bilan qurbonlikni taklif qildi … Endi qurbonlikning sababi shu edi. Nektoniy, tirik edi, surgun hayotida, uning ukasi Drest Irlandiyaga surgun qilinganida, Sankt Brigiddan u uchun Xudodan yolvorishini soʻradi va u uchun ibodat qildi va shunday dedi: "Agar oʻz mamlakatingga kelsang, Xudovand senga rahm qiladi. Siz tinchlik bilan Piktlar shohligiga ega boʻlasiz.
> 
> 

Sankt-Boaytning hayoti, Monasterboice nomi bilan atalganligi, Boite Nechtanni oʻlikdan tiriltirganini va Strathmordagi Kirkbuddo bilan bogʻlanganligini daʼvo qiladi.

Ushbu urf-odatlar keyinchalik Irish oʻgʻli Nechtanning oʻxshash nomi bilan keyinchalik Morishsh qiroli bilan bogʻliq boʻlishi kerakligi taxmin qilingan.

Nechtan haqida boshqa aniq bir narsa bilan gapirish uchun tarixiy dalillar yoʻq.

Manbalar
--------

1. ↑  Variants read thirty-four and ten years
2. ↑  *Early Sources*, pp. cxx—cxxi, quoting Skeneʼs *Chronicles of the Picts & Scots.*
3. ↑  Smyth, p. 82.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Pikt qirollari |
| --- |
|  |
| 
* Drest I
* Talorc I
* Nechtan I
* Drest II
* Galan Erilich
* Drest III
* Drest IV
* Gartnait I
* Cailtram
* Talorc II
* Drest V
* Galam Cennalath
* Bridei I
* Gartnait II
* Nechtan II
* Cinioch
* Gartnait III
* Bridei II
* Talorc III
* Talorgan I
* Gartnait IV
* Drest VI
* Bridei III
* Taran I
* Bridei IV
* Nechtan III
* Drest VII
* Alpín I
* Óengus I
* Bridei V
* Ciniod I
* Alpín II
* Talorgan II
* Drest VIII
* Conall
* Constantine (I)
* Óengus II
* Drest IX
* Uuen
* Uurad
* Bridei VI
* Ciniod II
* Bridei VII
* Drest X
 |

 |
**Desikatsiya** (de... va lot. siccum - quruq, quritish, suvini qochirish) — ekinlarni oʻsib turgan joyida dorilab quritish. D. hosil yetilishini tezlashtirib, yigʻim-terim ishlarini barvaqt tugallash maqsadida oʻtkaziladi. D. qilinganda oʻsimlikning hayoti butunlay toʻxtaydi, uning oʻsuv organlari, jumladan pishib yetilmagan me-valari ham tezda kurib qoladi. D. hosilni mashinalarda terishni osonlashtiradi. Qand lavlagi maydonlarida hosil terimidan 10, gʻoʻzada 15—20, tokzorlarda 20 kun ilgari oʻtkaziladi. Oʻzbekistan sharoitida, asosan, gʻoʻza, shuningdek, kartoshka, don-dukkakli va moyli ekinlar D. qilinadi. D. qilish muddatli ob-havoga, gʻoʻzada koʻsaklarning yetilishi hamda ochilish darajasiga qarab belgilanadi. Mas, respublikaning markaziy va shimoliy rayonlarida koʻsaklarning 60—65%, janubiy rayonlarida esa 70—75% ochilganda, dastlabki mashina terimidan keyin D. qilinadi. D.da kimyoviy preparatlar (desikantlar) eritmasi oʻsimlikka maxsus texnika (traktor va moslamalar) bilan purkaladi.

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Yanshao madaniyati** — Shim. Xitoydagi arxeologik madaniyat (mil. av. 4—3-ming yillik). Xenan, Shansi, Shensi viloyatlari, shuningdek, Xuanxe daryosining oʻrta oqimi boʻylarida tarqalgan. 1921 yil shved arxeologi Yu.G. Anderson tomonidan Yanshao qishlogʻi (Xenan)dan chiqqan topilmalarga koʻra, shunday atalgan. Yanshao manzilgoxlari daryo terrasalarida joylashgan; markazda — jamoa binosi, atrofida — kvadrat va dumaloq shaklda devori boʻlgan, loy bilan suvalgan yarim yertoʻlalar joylashib, ularning usti konussimon tom bilan yopilgan, bolalar uylar oldidagi katta idishlarga, kattalar qishloq yonidagi qabristonga dafn etilgan. Manzilgoh atrofida kulolchilik xumdonlari boʻlgan. Yanshao madaniyati tarqalgan Gansu viloyatidan nefrit (qosh toshi) parchalari qazib olingan. Ichi va tashqi tomoni rangli boʻyama naqshli sopol idishlar, tosh qurollar (pichoq, bolta, yorgʻuchoq, urchuq, paykon) topilgan. Xoʻjalikning asosini — motiga bilan yer haydab dehqonchilik qilish tashkil etgan. Uy hayvonlaridan choʻchqa, it boqilgan, ovchilik, baliq ovlash, termachilik muhim rol oʻynagan. Yanshao madaniyatini jez davrining Lunshan madaniyati egallagan.

Xitoy manbalariga koʻra, Yanshao madaniyati topilgan maskanlarda mil. av. 3—2-ming yillikda dirunglar (turk jangchilari) yashagan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Koordinatalari: 41°12′5″N 47°11′38″E﻿ / ﻿41.20139°N 47.19389°E﻿ / 41.20139; 47.19389GO
**Imom Ali masjidi** (ozarbayjoncha: *İmam Əli məscidi*) — Ozarbayjonning Sheki shahrida joylashgan tarixiy va meʼmoriy masjid.

Tarixi
------

Imom Ali masjidi Sheki shahrining Ganjali mahallasida qurilgan. Masjidning qurilishi aniq sanasi nomaʼlumdur. Masjidning umumiy maydoni 660 m²-dir. Masjid toʻrtburchaklar shaklida boʻlib, 2 qavatdan iboratdir. Birinchi qavatda yordamchi xonalar mavjuddur. Ikkinchi qavatda maydoni 26x13 metr boʻlgan ibodat zali joylashgan.

Masjid kuygan gʻishtdan qurilgan. Devorlarning qalinligi 75 sm-dir. Imom Ali masjidi asl qiyofasini saqlab qoldi. Biroq, Ozarbayjonda Sovet Ittifoqi ishgʻol qilganidan keyin Imom Ali masjidi minorasi vayron qilingan va masjid oʻz faoliyatini toʻxtatgan. Ozarbayjon mustaqillikni qoʻlga kiritgandan soʻng, 1997-yilda minora va qurbongoh qayta tiklandi. Hozirgi minora balandligi 22 metrni tashkil etadi.

Galereya
--------

* 
* 
*

Manbalar
--------

1. ↑  „İmam Əli məscidi və minarəsi" (az).  sheki.heritage.org.az. 19-aprel 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 23-iyul 2021-yil.
2. ↑  *Azərbaycan Respublikası Məscidlərinin Ensiklopediyası*. Baku: Beynəlxalq Əlhuda, 2001 — 294 bet. ISBN 964-8121-59-1.
**Turkmaniston — Armaniston munosabatlari** — Turkmaniston va Armaniston oʻrtasidagi diplomatik aloqalar. Ikkala davlat ham SSSR tarkibidagi ittifoq respublikalari boʻlib, 1991-yilda mustaqillikka erishdilar. Ikkala mamlakat ham YeXHT va BMTning toʻlaqonli aʼzosi.

2015-yilda Armaniston va Turkmaniston oʻrtasida qirq ikki shartnoma, besh protokol uchrashuvlar, uchta memorandum va ikkita deklaratsiya imzolandi.

Tarixi
------

Armaniston va Turkmaniston oʻrtasida diplomatik aloqalar 1992-yil 9-oktabrda oʻrnatildi.

1993-yilda ikki tomonlama munosabatlar tarixida birinchi marta Armaniston Prezidenti Levon Ter-Petrosyan Turkmanistonga tashrif buyurdi.

1994-yil iyul oyidan boshlab Armaniston Respublikasining Turkmanistonda elchixonasi faoliyat koʻrsatmoqda.

1997-yilda Armaniston Prezidenti Levon Ter-Petrosyanning Turkmanistonga ikkinchi tashrifi boʻlib oʻtdi.

2000-yilda Prezident Robert Kochariyan Turkmanistonga tashrif buyurdi. 2001-yilda Turkmaniston Prezidenti Saparmurat Niyozov yana tashrif buyurdi. 1993-yildan 2007-yilgacha Armaniston Respublikasining Turkmanistondagi elchixonasini Aram Grigoryan boshqargan.

2010-yilda prezident Serj Sargsyan Turkmanistonga tashrif buyurgan. 2012-yil 29-30-noyabr kunlari Turkmaniston Prezidenti Gurbanguli Berdimuhamedov Armaniston Respublikasiga tashrif buyurdi.

Savdo-iqtisodiy aloqalar
------------------------

Turkmanistondan asosiy import tovarlar: xom ashyo, plastmassa, kauchuk, shuningdek trikotaj buyumlar. Armanistondan asosiy import tovarlar: asbob-uskunalar, moslamalar, qimmatbaho va yarim qimmatbaho toshlar, tayyor oziq-ovqat mahsulotlari.

Gumanitar hamkorlik
-------------------

1990-yilda Bokudagi arman bosqinchilardan soʻng, Saparmurat Niyozov Krasnovodskda Armaniston oʻtish joyidan kelgan qochqinlar bilan bir nechta paromlarni qabul qildi. Keyinchalik Boku armanlari Turkmanistonga tarqalishdi

Manbalar
--------

1. ↑  „ТУРКМЕНО-АРМЯНСКИЕ ОТНОШЕНИЯ" (deadlink). 25-oktabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-noyabr 2012-yil.

 Wayback Machine saytida arxivlandi (2012-10-25).
2. ↑  *Двусторонние отношения — Туркменистан*, 2011-09-29da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2020-06-17 `{{citation}}`: no-break space character in `|title=` at position 23 (yordam)
3. ↑  *Дипломатические представительства в Армении*, 2012-05-28da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2020-06-17
4. ↑  *Завершился официальный визит в Армению*, 2015-07-16da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2020-06-17



|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Turkmaniston Turkmanistonning xalqaro aloqalari |
| --- |
|  |
| Amerika | 
* AQSH
* Meksika
 | 
Coat of arms of Turkmenistan |
|  |
| Osiyo | 
* Afgʻoniston
* Armaniston
* Hindiston
* Eron
* Qirgʻiziston
* Ozarbayjon
* Pokiston
* Turkiya
* Oʻzbekiston
* BAA
* Gruziya
* Isroil
* Malayziya
* Xitoy
* Yaponiya
* Qozogʻiston
* Tojikiston
 |
|  |
| Yevropa | 
* Avstriya
* Belarus
* Belgiya
* Buyuk Britaniya
* Germaniya
* Xorvatiya
* Fransiya
* Rossiya
* Ispaninya
* Shveysariya
 |

 |
**Hibhib** (arabcha: ناحية هبهب) — Iroqning markazidagi qishloq, Baquba shahridan 8 kilometr shimoli-gʻarbda. Bu Beled havo bazasidan yigirma mil uzoqlikda joylashgan boʻlib, Amerika qoʻshinlari Iroqqa bostirib kirish paytida va undan keyin foydalangan. 

Qishloq aholisi asosan sunniy arablardan iborat. „Iroq va Shom islomiy davlati" ning asoschisi hisoblangan Abu Musab az-Zarqoviy, "Tavhid" va "Jihod jamoati ", „Iroqdagi al-Qoida", "Mujohidlar Shoʻro kengashi "kabi al-Qoida bilan aloqador tashkilotlarning yetakchisi va koʻplab mintaqalarda faoliyat yuritadi. 2006-yil 7-iyunda Amerika kuchlari tomonidan oʻldirilgan. U Hibhib qishlogʻida oʻldirilgan va qishloq shu tarzda maʼlum boʻlgan.

Eslatmalar
----------

1. ↑  „Suicide Bomber Kills 13 at Iraqi Police Post".  Washington Post (3 ağustos 2007). 7 kasım 2012da asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 27 temmuz 2020.
2. ↑  „After Long Hunt, U.S. Bombs Al Qaeda Leader in Iraq".  The New York Times (9 haziran 2006). 15 haziran 2006da asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 27 temmuz 2020.
3. ↑  *Terrorism : documents of international and local control.*. Oceana Publications, 1979. ISBN 9780195398151.
**Rasul Hojiyev** (1934.10.1, Xovos tumani) — Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi (2005). Qishloq xoʻjaligi fanlari nomzodi (1981). Toshkent pedagogika institutini tugatgan (1965). 1965-yildan Yangi-yer shahridagi 1-maktabda kimyo-biol. oʻqituvchisi, 1966-yildan Yangiyer gid-romelioratsiya texnikumida kimyo-biol. oʻqituvchisi va sirtqi boʻlim mudiri, 1968-yildan direktor oʻrinbosari, 1971—80 va 1984—92 yillarda Guliston kommunal qurilish texnikumi, 1980-yildan Jizzax politexnika texnikumi, 1992-yildan Yangiyer qurilish va kommu-nal xizmat kasb-hunar kolleji direk-tori. H. rahbarligi davrida kollejning informatika, elektrotexnika, kimyo, fizika, astronomiya va boshqa xonalari lab. jihozlari va harakatlanuvchi maketlar bilan jihozlandi. Qurilish kasbhunar kollejlari uchun "Kimyo" darsligi va bir qancha ilmiy maqolalar muallifi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Saka** — Estoniyaning shimoli-sharqidagi Ida-Viru okrugida joylashgan, Toila cherkovidagi qishloq.

2017-yilgi maʼmuriy islohotdan oldin qishloq Kohtla cherkoviga tegishli edi.

Saka Manor
----------

1626 yilda saka (nemischa:) Shvetsiya qiroli Gustav Adolf tomonidan Aberdinlik Narvaning aldermani Yurgen Lesliga mulk sifatida berilgan, uning kelib chiqishi shotlandiyalik boʻlgan, lekin oʻttiz yillik urush paytida shved xizmatiga kirgan boʻlishi mumkin. Keyinchalik mulk Menar oilasidan Boltiqboʻyi nemis fon Lövisga oʻtdi va hozirgi bino 1862-1864-yillarda Menarlik Oskar fon Lövisga egalik qilganda qurilgan. U italyan uygʻonish davri uslubida qurilgan boʻlib,Estoniya manor uylari uchun odatiy boʻlmagan..

Saka Hoard
----------

2015-yilda Sakada Saka Hoard topilgan. Bu 11-asr yoki 12-asr boshlariga oid kumush xazina hisoblanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Sakk, Ivar*. Estonian Manors - A Travelogue*. Tallinn: Sakk & Sakk OÜ, 2004 — 182 bet. ISBN 9949-10-117-4.
2. ↑  „SAKA MÕIS - PANKRANNIKU PÄRL". Qaraldi: 2-may 2017-yil.

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Saka, Estoniya*** haqida turkum mavjud |

* Saka manor
* Estoniya Manors Portalidagi Saka manor
**Saken Sayfullin** (taxallusi; asl ismi Saidvaqqos) (1894.12.6, Oqmoʻla viloyati Nilda volosti — 1939.3.2, Olmaota) — qozoq yozuvchisi va davlat arbobi. Omskdagi oʻqituvchilar seminariysida oʻqib yurgan kezlarida (1913— 16) sheʼrlar yoza boshlagan va bu sheʼrlar 1914-yilda Qozonda "Oʻtgan kunlar" nomi bilan nashr etilgan. S.S. Omskda bolsheviklar bilan tanishib, ular taʼsiriga berilgan. Fevral voqealaridan keyin (1917) Oqmoʻlada "Yosh qazaq" shahar yoshlari harakatini tashkil etib, "Tirikchilik" gaz.ni nashr etgan. Qozogʻiston ASSR maorif xalq komissari (1922), XKS raisi (192225). S. S. keyinchalik ijodiypedagogik sohalarga oʻtib, "Enbekshi qazaq" ("Mehnatkash qozoq") gaz. va "Adabiyot maydoni" jur.da muharrir (1922—25), Qiziloʻrda xalq maorif instituti (1925— 28), Toshkent (1927—28) hamda Qozoq pedagogika intlari (1930—37)da oʻqituvchilik qilgan. S. S. "Asov tulpor" (1922), "Doʻmbira" (1922), "Ekspress" (1926), "Turmush toʻlqinida" (1928) sheʼriy toʻplamlari, "Koʻkchetov", "Choʻloq saygʻoq" (1924), "Ayrilgan oqqushlar" (1925), "Chjan Saolin" (1927) dostonlari, "Baxt yoʻlida", "Qizil shunqorlar" (1920) pyesalari, "Top yoʻl, toygʻoq kechuv" tarixiymemuar romani (1927), "Oysha" (1922), "Yer qazuvchilar" (1928), "Mevalar" (1935) qissalari, qozoq adabiyoti va folklori haqidagi maqolalar muallifi. S.S. "mayakovskiycha" erkin sheʼr tuzilishini qozoq sheʼriyatiga olib kirgan. Asossiz repressiya qilingan; oʻlimidan soʻng oqlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
Engelina Smirnova nuqtai nazaridan, „Qutqaruvchi ning XI asr yodgorliklari bilan oʻxshashligi Shimoliy rus ikona rassomlari tomonidan Komnenos davrining nafis va odobli Vizantiya rasmini xalq ruhida qayta ishlash bilan izohlanadi.
**„Qudratli Qutqaruvchi"** — bu „Kechki Komnina Mannerizmi" ikona rasmlari yodgorligi boʻlib, u eng qadimiy eksponat sifatida Andronikov monastiridagi Andrey Rublev muzeyi ekspozitsiyasini ochib beradi. Uni 1976-yilda Vasiliy Sitnikov kolleksiyaga sovgʻa qilgan. Tasvirning oʻziga xos xususiyatlari — Najotkorning qoʻllari va tanasining aniq koʻringan mushaklari, u jasur „olam yaratuvchisi, ulkan ijodiy kuchga ega" sifatida talqin etiladi. Ikonaning oʻlchami 123×83 sm.

Ikonaning sanasi va yasalgan joyi bahsli. Qadimgi rus sanʼatida stilistik yozishmalarning yoʻqligi („shaklning ichki bosimi, qarash energiyasi") uning 11-12-asrlarda Vizantiyadan kelib chiqqanligini koʻrsatadi. Engelina Smirnova tasvirni 13-asrning oʻrtalariga tegishli deb hisoblaydi va uni Korinning „Belgi" asari bilan bogʻlaydi.

Ikona 1773-yilda Yaroslavl yaqinidagi Volga boʻyidagi Songa (Songoba) daryosi boʻyida joylashgan Gavshinka qishlogʻida qurilgan Najotkor cherkovidan kelib chiqqan. Yangi vaqtda qishloq Tolgskiy monastiriga tegishli edi, ammo Qiyinchiliklar davriga qadar bu Dolgovo -Saburov boyarlarining merosi edi, ular XIII asrda Yaroslavlda choʻqintirilgan Murza Oʻrdasidan kelib chiqqan va goʻyoki Aleksandr Nevskiy xizmatida boʻlgan.

Yodgorlikning saqlanishi qoniqarli, faqat nimb shikastlangan va kiyimda keyinchalik yozilgan yozuv izlari qolgan. Najotkor cherkovining ikonostazasida Najotkor tasviri (ehtimol maʼbad) mavjud boʻlgan Tolga Xudoning onasi (XVIII asr) ikonasining nusxasi mavjud boʻlib, uni hozirda Tolgadagi monastir cherkovida koʻrish mumkin.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4 5 6  Сарабьянов В. Д. Смирнова Э. С.*. История древнерусской живописи*. М.: ПСТГУ, 2007 — 215—217 bet. ISBN 9785-7529-0309-3.
2. 1 2   *Загадочный Спас из Гавшинки*. .
3. 1 2 3  *Иконы XIII–XVI веков в собрании Музея имени Андрея Рублева*, 1000 экз, Древнерусская живопись в музеях России, М.: Северный паломник, 2007 — 44—46 bet. ISBN 5-94431-203-3.
4. ↑  Борисов Н. С..*. Ярославское Заволжье: Данилов — Любим — Грязовец — Николо-гора — Пречистое*, Самые красивые места России. М.: АСТ, 2007 — 11—12 bet. ISBN 978-5-17-047559-9.
5. ↑  Dolgovo-Saburovi
**Dusan Shvento** (slovyan. *Dushan Svento*) 1985-yil 1-avgustda Chexoslovakiyaning Ruzomberok shahrida tugʻilgan. Slovakiyalik futbolchi yarim himoyachi vazifasini bajaradi. U Slovakiya terma jamoasida oʻynagan. 2016-yilgi Yevropa chempionati ishtirokchisi.

Jamoalardagi faoliyati
----------------------

 Shvento „Slaviya" bilan
Shvento oʻz shahri „Rujomberok" klubi tarbiyalanuvchisi hisoblanadi. 2003-yilda u asosiy jamoada debyut qildi va ikki mavsumdan soʻng Chexiya „Slaviya" klubidan taklifni qabul qildi. Yangi klub tarkibida u ikki marta Gambrinus Liga gʻolibi boʻldi va 2006-yilda Chexiya chempionatining eng yaxshi xorijlik futbolchisi deb topildi. 2007-yilda Shvento Angliyaning „Derbi Kaunti" klubida sinovdan oʻtgan edi, biroq tizzasidagi jarohat transferga toʻsqinlik qildi va Dushan „Slaviya"ga qaytdi.

2009-yil 16-iyunda Svento Avstriyaning „Red Bull" jamoasiga oʻtdi. Transfer summasi 2 million yevroni tashkil qildi. 19-iyul kuni u Avstriya Bundesligasida „FC Avstriya"ga qarshi oʻyinda debyut qildi. 8-avgust kuni „Mattersburg"ga qarshi duelda Shvento yangi klubi safida ilk golini urdi. „Red Bull" bilan u ikki marta Avstriya chempionligi va kubogini qoʻlga kiritdi.

2014-yilning yozida Shvento Germaniyaning „Kyoln" klubiga koʻchib oʻtdi. 18-oktabr kuni Dortmundning „Borussiya" klubiga qarshi oʻyinda u Bundesligada debyut qildi. 2015-yilning 12-dekabrida „Verder"ga qarshi kechgan duelda Dusan „Kyoln" safida ilk golini urdi.

2016-yilning yozida Shvento Praganing „Slaviya" klubiga qaytib, ikki yillik shartnoma imzoladi. 2017-yilda u klubga ligada gʻolib chiqishga yordam berdi.

Xalqaro faoliyati
-----------------

Shvento mamlakat yoshlar terma jamoasida oʻynagan. 2006-yil 15-avgustda Maltaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida Dushan Slovakiya terma jamoasida debyut qildi.

2006-yil 7-oktabrda Uelsga qarshi 2008-yilgi Yevropa chempionati saralash bahsida u milliy terma jamoadagi ilk golini urdi.

2016-yilda Shvento terma jamoa tarkibida Fransiyada bo‘lib o‘tgan Yevropa chempionatida ishtirok etgan. Turnirda u Uels, Rossiya va Angliya jamoalariga qarshi oʻyinlarda ishtirok etgan.

### Slovakiya jamoasidagi gollar

| № | Sana | Joy | Raqib | Natija | Musobaqa |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. | 2007-yil 7-oktabr | Millenium, Kardiff, Uels | Uels Uels | 1: **5** | 2008-yilgi Yevropa chempionati saralashi |

Manbalar
--------

1. ↑  „Švento podpísal kontrakt na tri roky s RB Salzburg" (sk).  *profutbal* (16-iyun 2009-yil). 19-iyul 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 16-iyun 2009-yil.
2. ↑  „Ред Булл VS. Аустрия 2:1" (ru). soccerway.com (19 июля 2009).
3. ↑  „Маттерсбург VS. Ред Булл 2:3" (ru). soccerway.com (8 августа 2009).
4. ↑  „Кёльн VS. Боруссия Дортмунд 2:1" (ru). soccerway.com (2014—10—18).
5. ↑  „Вердер VS. Кёльн 1:1" (ru). soccerway.com (2015—12—12).
6. ↑  „Хавбек сборной Словакии поменял бундеслигу на чемпионат Чехии" (ru). sportbox.ru (2016—06—05).
7. ↑  „Уэльс VS. Словакия 2:1" (en). soccerway.com (2016—06—11).
8. ↑  „Россия VS. Словакия 1:2" (en). soccerway.com (2016—06—15).
9. ↑  „Словакия VS. Англия 0:0" (en). soccerway.com (2016—06—20).
**Lee Ha-yi** (1996-yil 23-sentyabrda tugʻilgan), **Li Hi** nomi bilan taniqli janubiy koreyalik qoʻshiqchi va qoʻshiq yozuvchi. U birinchi boʻlib „K-pop Star1" koʻrsatuvining ikkinchi oʻrin sohibasi sifatida eʼtiborni tortgan. U 2012-yil 28-oktyabrda „1, 2, 3, 4" singli bilan debyut qilgan va birinchi haftada 667 549 marta yuklab olingan sotuvlar bilan chartlarda birinchi oʻrinni egallagan. Uning birinchi toʻliq „First Love" albomi ikki qismdan iborat boʻlib, 2013-yil 7-martda 1-qism va 2-qism 2013-yil 28-martda chiqqan.

Faoliyati
---------

2012-yil 24-oktyabrda Lee yakkaxon ijrochi sifatida 28-oktyabrda „1, 2, 3, 4" raqamli singli bilan „Lee Hi" sahna nomi ostida debyut qilishi eʼlon qilingan. Lining birinchi musiqiy shousi 4-noyabr kuni "SBS" telekanalining „*Inkigayo"* koʻrsatuvida boʻlib oʻtgan, koʻp oʻtmay "Mnet"ning „M Countdown" tanlovi orqali 8-noyabrda oʻzining birinchi musiqiy shousida gʻalaba qozongan. Qoʻshiq noyabr oyi uchun har oylik Gaon Digital Chart roʻyhatida birinchi oʻrinni egallagan va shu tariqa unga Gaon Chart K-Pop mukofotlari *tomonidan "Yil qoʻshigʻi — noyabr* "mukofoti berilgan. „1,2,3,4" debyut singlining muvaffaqiyatidan soʻng, Lee 22-noyabrda Park Jin-yong tomonidan yozilgan „Scarecroe" nomli ikkinchi raqamli singlni chiqargan.

2021-yil 9-sentyabrda Lee oʻzining uchinchi studiyaviy albomi „4 Only" ni chiqargan. 2022-yil mart oyida u Koreya hip-hop mukofotlarida „Only" qoʻshigʻi uchun „Yilning eng yaxshi treki" mukofotini qoʻlga kiritgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Gaon Chart's download". gaon. Qaraldi: 8-noyabr 2012-yil.
2. ↑  „'괴물신인' 이하이, 데뷔무대 최초 1위하나". *Osen* (8-noyabr 2012-yil). Qaraldi: 23-may 2019-yil.
3. ↑  „Lee Hi unveils part 2 of her 1st album 'First Love'". *Allkpop*. Qaraldi: 20-aprel 2013-yil.
4. ↑  „이하이 "양 사장님이 예쁜 척 하지 말라고.."". *Osen* (4-noyabr 2012-yil). Qaraldi: 23-may 2019-yil.
5. ↑  „신인 이하이, 엠카운트다운 1위 "양 사장님 짱이에요!"". *News1* (9-noyabr 2012-yil). Qaraldi: 23-may 2019-yil.
6. ↑  „Gaon Chart releases chart rankings for the month of November 2012". Qaraldi: 11-mart 2015-yil.
7. ↑  „이하이 최고 기록 "발매후 5일간 음원차트 1위 올킬"". *MTN News* (3-noyabr 2012-yil). Qaraldi: 23-may 2019-yil.
8. ↑  „이하이, 오늘 발표 신곡 제목은 '허수아비'..박진영 작곡". *Osen* (22-noyabr 2012-yil). Qaraldi: 23-may 2019-yil.
9. ↑  *Choi.* „'한국 힙합 어워즈 2022' 수상자 전체 공개" (ko). *Hypebeast Korea* (10-mart 2022-yil).
**Dush** (ital. doccia — suv quvuri) — suvning badanga zarb bilan urilishidan iborat suv muolajasi; gigiyenik va davolash maqsadida qoʻllaniladi. Suv oqimining shakliga koʻra yomgʻirsimon (suv 1—2 ml li mayda naylardan otilib chiqadi), sirkulyar (bunda birtalay ingichka suv oqimlari hamma tomondan bir tekis badanga uriladi), oqimli (Sharko D. 1—4 at. bosimdagi suv oqimi navbatma-navbat badanning turli qismiga yoʻnaltiriladi) va b. D. farq qilinadi. Suv temperaturasi sovuk, (20°dan past), salqin (20—33°), iliq (34—38°), issiq (40° atrofida va undan yuqori) boʻlishi mumkin. Bir-biriga zid boʻlgan, yaʼni goh issiq, goh sovuq oqimli D. shotland dushi deyiladi. Suv oqimining yoʻnalishiga qarab bir tekis, koʻtariluvchi, tushuvchi, shuningdek, suv bosimiga kura past (0,3—1 at.), oʻrtacha (1,5—2 at.) va yuqori (3—4 at.) bosimli D.lar ajratiladi.

Suv ichida oʻtkaziladigan massaj-D. ham muhim muolaja hisoblanadi. Bunda vannadagi issiq suvda yotgan kishining badani qoʻl bilan emas, balki maxsus apparat orqali bosim ostida yuboriladigan suv oqimi bilan massaj qili-nadi. Suvning temperaturasi va badanga urilishi D.ning fiziologik taʼsir etish negizidir.

Nerv sistemasi va moddalar almashinuvining buzilishi bilan bogʻliq funksional kasalliklarda D. dan davo maqsadida foydalaniladi (yana q. Suv bilan davolash).

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sansyan** (xitoycha 三弦 pinyin *sānxián* — *uch torli*) — anʼanaviy xitoy torli cholgʻu asbobi boʻlib, xitoy operasi va sychju anʼanaviy tszyannan ansamblida, shuningdek, dagushu hikoya qoʻshiqlarini (xitoycha: 大鼓书) va raqslarni (xit.) ijro etishda akkompanament sifatida foydalaniladi. Ikki xil: katta va kichik boʻladi.

Boshqa nomi — sy**antszi**.

Tarix
-----

 Sansyan oʻynayotgan ayol (akvarel, Xitoy, XIX asr boshi)
Yaqin vaqtgacha, sansyan Xitoyda moʻgʻullar istilosidan keyin, XIV asrda paydo boʻlgan deb hisoblangan, ammo zamonaviy tadqiqotlar shuni koʻrsatadiki, sansyan Tan sulolasi davrlaridayoq (VII—X asrlarda) maʼlum boʻlgan.

Sansyan tuzilishi jihatidan Oʻrta Osiyoning setar va tanbur kabi asboblariga oʻxshaydi, yapon syamisenining kelib chiqishi esa toʻgʻridan-toʻgʻri sansyandan boshlanadi (bu yerda, shuningdek, ryukyusk sansini ham oraliq bosqichga aylangan).

Pekin operasining toʻrtta asosiy musiqa asboblaridan biri Sansyan deb ataladi (qolgan uchtasi tszinxu, tszinerxu va yuetsin). Pekin operasi orkestrida chertib chalinadigan asboblardan sansyan va yuetsindan tashqari pipa ham boʻlishi mumkin.

Tavsif
------

Katta sansyan Xitoyning shimolida koʻproq uchraydi, uning uzunligi 120 santimetrga yetadi, markaziy-sharqiy Xitoyda uzunligi taxminan 95 santimetrga yetadigan kichik sansyan keng tarqalgan, mamlakat janubida esa undan ham qisqaroq boʻlishi mumkin — 80 santimetrdan.

Dumaloqlangan toʻrtburchak deka old va orqa qismidan ilon terisi bilan qoplangan. Qoziqlar ushlagichi orqaga egilgan va kuyi yoʻq, asbobning boʻyinchasi uzun Sansyanning uchta choʻzilgan qoziqlari bor.

Anʼanaga koʻra, uchta tor ipakdan qilingan; hozirda odatda neylon bilan oʻralgan poʻlatdan qilinadi.

Oʻyin davomida sansyan qiya ushlanadi, deka musiqachining oʻng soniga tayanib turadi, unda tirnoq yoki kichik mediator bilan oʻynaladi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3  „Sanxian" (en).  Encyclopædia Britannica. Qaraldi: 24-may 2016-yil.
2. 1 2 3 4 5 6 7  *Alan R. Thrasher.* „Sanxian" (en).  Grove Music Online. Qaraldi: 24-may 2016-yil.
3. ↑  Laikwan Pang, Paul Clark, Tsan-Huang Tsai*. Listening to China’s Cultural Revolution: Music, Politics, and Cultural Continuities*. Springer, 2016 — 22 bet. ISBN 9781137463579.
**Rebecca Joy Selkirk** (1993-yilda tugʻilgan), janubiy afrikalik shaxmatchi. U hozircha shaxmatda ayol magistrlik unvonigagina ega, shuningdek gossmeysterka nomzodlardan ham biri hisoblanadi.

Faoliyat
--------

Rebecca Selkirk 2019-yilda ayol magistrlik unvoniga sazovor boʻldi. U 2018-yilgi Shaxmat Olimpiadasida muvaffaqiyatli ishtirok etgan. 2022-yilgi Shaxmat Olimpiadasida 4/9 ball toʻplagan holda, Janubiy Afrika shaʼnini himoya qilgan.

Rebecca Selkirk 2021-yilgi onlayn shaxmat olimpiadasida Janubiy Afrika nufuzi uchun vakill boʻlish huquqini qoʻlga kiritdi. Biroq, u oʻziga berilgan taklifini rad etdi. Rebecca Selkirk oʻzini yetarlicha malakali deb hisoblamagani va ayrim musobaqalarda shaffoflikni toʻliq taʼminlanmaganligini sabab sifatida keltirib oʻtdi.

Striming va blog yuritishdagi faoliyati
---------------------------------------

2020-yil yanvar oyi oxirida Rebecca Selkirk janubiy afrikalik shaxmat boʻyicha ayollar chempioni, xalqaro ayol ustasi Jesse February bilan hamkorlikda Twitch striming platformasida **HashtagChess** kanalini yoʻlga qoʻydi. Kanal 2022-yil iyul holatiga koʻra 14500 dan ortiq obunachilarni jalb etishga muvaffaq boʻldi.

2021-yil 1-oktabrda Jesse February oʻzining shaxsiy twitch akkauntida (Jesse\_Feb) translatsiya qilish uchun HashtagChess-ni tark etishini eʼlon qildi. Buning natijasida, Rebecca Selkirk HashtagChess kanalining yagona egasi boʻlib qoladi. Boʻlinish doʻstona tarzda amalga oshdi, asosiy sabablar sifatida „turli martaba va kontent yaratish maqsadi" borligi aytib oʻtildi.

Selkirk, shuningdek, oʻzining shaxsiy akkaunti ostida mashhur chess.com veb-saytiga muntazam ravishda oʻz bloglarni joylashtiradi.

Manbalar
--------

1. ↑  „43rd Olympiad Batumi 2018 Women".  chess-results.com. Qaraldi: 19-mart 2020-yil.
2. ↑  „Chess-Results Server Chess-results.com - 44th Olympiad Chennai 2022". *chess-results.com*. Qaraldi: 9-avgust 2022-yil.
3. ↑  *Selkirk (beccrajoy).* „South African Chess in Crisis" (inglizcha). *Chess.com*. Qaraldi: 1-sentabr 2021-yil.
4. ↑  „Twitch". *Twitch*. Qaraldi: 9-iyul 2021-yil.
5. ↑  „TwitLonger — When you talk too much for Twitter". *www.twitlonger.com*. Qaraldi: 6-oktabr 2021-yil.
6. ↑  „WCM Rebecca Selkirk (beccrajoy) - Chess Profile" (inglizcha). *Chess.com*. Qaraldi: 19-fevral 2021-yil.

* Rebecca Selkirk 365Chess.com saytidagi shaxmat oʻyinlari
**Gerdexisar** — Gumushhane viloyatining Kelkit tumaniga qarashli qishloq.

Tarixi
------

Aholi punkti 1514-yildagi Usmonli manbasida XVI asrda qurilgan deb qayd etiladi. asr yozuvlarida u hozirgi nomi ostida faqat musulmonlar yashaydigan aholisi koʻp boʻlgan qishloq sifatida qaraladi. 1642-yilgi avariz daftarlariga koʻra, qishloqda jami 29 ta musulmon xonadon,19 ta oddiy, 2 ta ozod , 5 ta harbiy va 3 ta ruhoniylar uyi boʻlgan. 1835-yilgi aholini roʻyxatga olishga koʻra, (faqat erkak aholi sanab oʻtilgan), 19 ta xonadonda 152 nafar erkak aholi qishloqda yashagan. Turkiya Respublikasining tashkil etilishi bilan u Kelkit tumaniga bogʻlangan qishloq maqomini ham saqlab qolgan.

Joylashuvi
----------

Gumushanegacha 72 km, Kelkit tumanigacha 11 km uzoqlikda.

Aholisi
-------

| Qishloq aholisining yillar boʻyicha maʼlumotlari |
| --- |
| 2020 | 314 |
| 2019 | 268 |
| 2018 | 574 |
| 2017 yil | 18 |
| 2016 yil | 88 |
| 2015 yil | 93 |
| 2014 yil | 276 |
| 2013 yil | 539 |
| 2012 yil | 528 |
| 2011 yil | 512 |
| 2010 yil | 576 |
| 2009 yil | 561 |
| 2008 yil | 581 |
| 2007 yil | 580 |
| 2000 | 1525 |
| 1990 yil | 843 |
| 1985 yil | 963 |
|

Manba
-----
Al-Jarmi
--------

Al-Jarmiy, toʻliq ismi Abu Umar Tolih ibn Isxoq al-Bajili al-Jarmiy (vaf. 840/225 hijriy)
-----------------------------------------------------------------------------------------

Basra maktabining nufuzli grammatikachisi boʻlib, Bagʻdogʻolda islom dinini oʻrgangan, oʻrgangan.

Hayoti
======

U huquqshunos, filolog va Basralik boʻlib, Bagʻdodda al-Axfash al-Avsat qoʻlida tahsil olgan. U Abu Ubayda, Abu Zayd al-Ansoriy, al-Asmoiy va boshqalardan filologiyani o‘rganib, axbar (anʼanalar) o‘qituvchisi bo‘lgan. Abu’l-Abbas-al-Mubarrad al-Jarmiyning „Huzaylilar devoni"ni al-Asmoiy qo‘l ostida o‘rganganini, bu ishdagi tajribasi o‘zinikidan ham oshib ketganini aytganini va al-Asmoiyning so‘zlarini keltiradi. unga: „Ey Abu Umar (al-Jarmiy), agar Banu Huzayl aʼzosi shoir ham, kamonchi ham, yuguruvchi ham boʻlmasa, u hech narsa emas!" Qur’ondan bir parchaga ishora qilib: „Bilgan narsangizga ergashmang, eshitmaganingizda eshitdim, koʻrmaganingizda koʻrmadim, bilmaganingizda bilaman demang. Chunki eshitish, ko‘z va qalb Alloh huzurida javob beradigan mavzudir!" Al-Mubarrad al-Jarmiyni Sibavayh kitobi boʻyicha mutaxassis deb bilgan, chunki u koʻp narsalarni yod olgan va uni oʻrganganlarning koʻpchiligiga dars bergan. U asl filologik asarlar ham yozgan va juda hurmatli anʼana va muhaddis tarixchisi (hadisshunos) edi. Hofiz Abu-Noaym ham al-Jarmiyni zikr qiladi. ularning avlodi, keyin esa al-Mubarrad avlodi ergashdi.

Uning hayoti haqidagi asosiy maʼlumot Al-Nadimning „Fihrist" asarida topilgan, bu erda isnod al-Xazzozning yozma hikoyasi bilan boshlanadi, al-Mubarrad al-Jarmiyni Bajila-ibn-Anmar-ibn-Iroshal-ibnning himoyachisi deb aytgan. Gʻavs, al-Azd ibn al-Gavsning ukasi."Abu Said al-Jarmiyni Jarm ibn Rabbonning himoyachisi boʻlganini aytdi. Al-Jarmiy oʻz ismini Yamanning arab qabilasi boʻlgan Jarm qabilasidan olgani aytiladi. Axfash va boshqalar bilan grammatikani va „Sibavayh kitobi"ni, Abu Zayd va al-Asmoiydan tilshunoslikni o‘rgangan. Yunus ibn Habib.

Asarlari
========

* Al-Farx „Farx" yoki „Al-Farah" „Quvonch" yoki Al-Faraj

* Tafasir gʻarib Sibavayh „Sibavayhdagi gʻaroyibning sharhi"; Sibavayh „Kitob"da keltirgan oyatlardagi qiyinchiliklar haqida izoh.

* Al-Arudh „Prosodiya"

* Muxtasar navh al-mutaʼallomiy „Alimlar grammatikasi qisqartmasi"

* Al-Qavofiy „Qofiyalash"

* Al-Tathaniat va-al-Juma „Ikki va koʻplik"

* Al-Abniyah va-al-tasrif „Tuzilishlar va burilish"; Feʼl va ot shakllari haqida risola. Balki Sibavayhning shu nomdagi kitobidan keyin.

* Muhammad hayoti kitobi

Adabiyotlar
-----------

1. ↑  *Kaḥḥālah, ‘Umar Riḍā (1959). A'lām al-Nisā'. Vol. 3. Damascus: Al-Hāshimī Press.
Khallikān (Ibn), Aḥmad ibn Muḥammad (1843). Ibn Khallikan's Biographical Dictionary (translation of Wafayāt al-A'yān wa-Anbā' Abnā' al-Zamān). Vol. 1. Translated by McGuckin de Slane, William. London: W. H. Allen. pp. 629–631.
Khallikān (Ibn), Aḥmad ibn Muḥammad (1868). Ibn Khallikan's Biographical Dictionary (translation of Wafayāt al-A'yān wa-Anbā' Abnā' al-Zamān). Vol. III. Translated by McGuckin de Slane, William. London: W. H. Allen. p. 31.* [1993].
**Sapyor askarlar haykali** (hujumchi muhandislik-sapyorlik brigadalari muhandislik-tank polklari sapyor askarlari yodgorligi) — sapyorlar xotirasiga oʻrnatilgan yodgorlik. Moskva viloyati, Naxabino qishlogʻida Ulugʻ Vatan urushi askarlari-sapyorlari sharafiga oʻrnatilgan yodgorlik.

Tarixi
------

Hujumkor muhandislik-sapyor brigadalari nemis armiyasining kuchli mudofaasini yorib oʻtish uchun 1943-yil may oyida tashkil etilgan. Hujum paytida harbiylarning minalar koʻmilgan maydonlardan oʻtishini taʼminlash uchun muhandislik-tank polklari hujum brigadalari tarkibiga kiritildi. Ularda gʻildirakli trallar ishlatilgan. Nakhabino shahrida beshta muhandislik-tank polklaridan biri tashkil etilgan.

Sapyorlar haykali yodgorlik majmuasining bir qismi boʻlib, tagkursi yoniga osilgan lavdagi maʼlumot shundan dalolat beradi. Uning old qismida SSSR muhandislik qoʻshinlari ramzi va yozuvi boʻlgan katta plastinka bor: *"Hujumchi-muhandis-sapyor brigadalari tank-muhandis polklari janchi-sapyorlariga"*.

Haykal 2007-yil 7-sentabrda Novy Gorodok mikrorayoni, Naxabino qoʻrgʻonidagi Novaya va Injenernaya koʻchalari chorrahasida oʻrnatilgan. Yodgorlik asfaltli yoʻlaklar, maysazor va tungi yoritgichlar oʻrnatilgan hamda plitkalar bilan qoplangan maydonchada joylashgan. Ulug 'Vatan urushi davridagi T-34 tanki gʻildirakli mina tashuvchisi boʻlgan tosh poydevorga oʻrnatilgan (tankka Ulugʻ Vatan urushi davrida ishlatilmagan KMT-5M mina tozalash mashinasi oʻrnatilgan). Tank oldida zanglamaydigan poʻlatdan yasalgan konstruktsiya qurilgan boʻlib, u tral gʻildiraklaridan birining ostidagi mina portlashidan uchib ketgan parchalarni takrorlaydi.

> 
> „Yodgorlik majmuasi harbiy xizmatchilar, RF QK Muhandislik qoʻshinlari muassasalari va korxonalarining qismlari ishchi-xodimlarining tashabbusi va mehnati bilan barpo etilgan. Yodgorlikni tashkil etishda Krasnogorsk oʻlkasi maʼmuriyati va vatanparvar fuqarolar ishtirok etdi".
> 
> 
> 

2014-yil 1-avgustda Rossiya Federatsiyasi Mudofaa vazirining qarori bilan ushbu yodgorlik yaqinida Rossiya Federatsiyasi Qurolli Kuchlarining minalarga qarshi xalqaro markazi tashkil etildi. Ahamiyatlisi, aynan 2017-yili ushbu markazda Rossiyaning Suriyadagi harbiy operatsiyasida ishtirok etib halok boʻlgan sapyorlarning jasorati abadiylashtirildi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Памятник воинам-сапёрам инженерно-танковых полков и штурмовых инженерно-сапёрных бригад (Нахабино)". 19-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-avgust 2021-yil.
2. ↑  „Колейный катковый минный трал КМТ-5". 19-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-avgust 2021-yil.
3. ↑  „Танк Т-34-85 с минным тралом (Нахабино)". 19-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-avgust 2021-yil.
4. ↑  „Подвиг саперов в Сирии увековечили в Нахабине". 19-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-avgust 2021-yil.

Havolalar
---------

* Nakhabinodagi sapyor tankiga yodgorlik Arxivnaya kopiya -da
* „Nakhabino shahar posyolkasi" munitsipalitetining yodgorliklari va esda qolarli joylari Arxivnaya kopiya -da
**Is tegishi** — i sgazi bilan zaharlanish. Kerosin, koʻmir, gaz, oʻtin va b. yoqilgʻilar yonganda kislorod yetishmasa, uglerodning chala oksidlanish mahsuli — SO nafas yoʻllaridan organizmga kirib, qizil qon tanachalaridagi gemoglobin bilan birikishidan karboksigemoglobin hosil boʻladi. Bu modda kislorodni biriktira olmaydi, natijada toʻqima va hujayralarda kislorod yetishmaydi.

Is tekkan kishining boshi qattiq ogʻriydi, koʻzi tinadi, koʻngli ayniydi, darmoni quriydi, gandiraklaydi. Uzoq vaqt is tegib tursa, kishi tamomila holsizlanib, oʻrnidan turolmaydi va pirovardida butunlay hushdan ketadi. Is tekkan kishi tezda sof havoga olib chiqiladi. Nafas olishi toʻxtab qolgan boʻlsa, sunʼiy nafas oldiriladi va darhol "tez yordam" chaqiriladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Al-Haririy** (1054–1122). Maqoma janri basralik arab mashhur uslubchi al-Haririy ijodida yanada rivojlantirildi. Ipak sotuvchi savdogar otasidan al-Haririy minglab xurmo daraxtlari ekilgan katta yerni meros qilib olgan. Bu esa unga o‘zini adabiy faoliyatga butunlay bag‘ishlash imkonini bergan. Rivoyatlarga qaraganda, shoir nihoyatda xunuk bo‘lgan. Buni anglagan shoir hatto bit she’rida do‘stlariga uning she’r o‘qishini tinglaganda asardan olgan taassurotlari, xunuk basharasi ta’sirida yo‘qolib qolmasligi uchun, unga qaramaslikni maslahat bergan. Al-Haririy juda alg‘ov-dalg‘ov davrda yashagan.

XI asrning birinchi yarmida o‘g‘uz qabilalari saljuqiylar boshchiligida xalifalik hududidagi mayda podsholiklarni supurib tashladilar, Eron, Iroq, Kavkaz ortini bosib oldilar va Saljuqiylar davlatiga asos soldilar (1038–1157). Saljuqiylar hokimiyatni mustahkamlashga intilib musulmon ruhoniylari, fors zodagonlari, ayniqsa boy shaharliklar va savdogarlar bilan murosa qilganlar. Saljuqiylar sultoni Malikshohning (1072–1092) vaziri – yaxshi ma’mur va ma’rifat tarafdori fors Nizomulmulk Iroqning madaniy jihatdan yuksalishi uchun ko‘p xizmat qilgan. Xususan, uning davrida Basra va Bag‘dodda ilohiyot maktablariga asos solingan. Ular keyinchalik asoschisining nomidan kelib chiqib Nizomiy deb atala boshlagan. 1092 yilda Malikshoh va Nizomulmulk Hashshoshiylar, ya’ni Ismoiliylarning maxfiy ordeni a’zolari tomonidan o‘ldirilganlar, shundan so‘ng mamlakatda yana ichki nizolar boshlanib ketgan.Biroq al-Haririy siyosiy kurashda ishtirok etishdan o‘zini tortgan va hokimiyat vakillari bilan kelishishga harakat qilgan. U Basrada ancha yuqori lavozim – axborot xizmatining boshlig‘i lavozimini egallab turgan, Bag‘dodga ko‘p borgan hamda xalifalikning ko‘plab yuqori martabali shaxslari bilan xat yozishib turgan. U xalifa al-Mustarshid (Saljuqiylar davlatining susayishi xalifalik hokimiyatining kuchayishiga olib kelgan) hamda Dubays (Iroqdagi kichikroq podsholik hukmdori)ning homiyligidan foydalangan. Dubaysni al-Haririy hatto o‘z maqomalaridan birida ulug‘lagan.

Manbalar
--------

1. 1 2 3  *(unspecified title)*
2. ↑  Ziyauddinova Muxlisa „7.1.",*. Arab adabiyoti tarixi*, 2020.

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* BIBSYS: 90898150
* BNE: XX1314716
* BnF: cb122698817 (maʼlumot)
* CiNii: DA10610074
* GND: 118545965
* ISNI: 0000 0001 0868 8311
* LCCN: n82164402
* MusicBrainz: 0253c184-9ebd-4db2-afb4-b7f121339c43
* NDL: 01148729
* NLA: 35661346
* NLG: 175637
* NLI: 000060110
* NLP: A23205854
* NTA: 068911211
* RERO: 02-A000082716
* SELIBR: 34413
* SUDOC: 031494544
* en:Trove: 1031297
* VIAF: 9907600
* en:WorldCat Identities: lccn-n82164402

 |
**Isabelle Chartrand** (talaffuzi: *Izobel Chartrand*; 1978-yil 20-aprelda tugʻilgan) — kanadalik isteʼfodagi xokkey himoyachisi. Xokkey boʻyicha Kanada milliy terma jamoasi aʼzosi sifatida 2002-yilgi Qishki Olimpiya oʻyinlarida Olimpiya oltin medali va 2001-yilda IIHF ayollar oʻrtasidagi jahon chempionatida oltin medalni qoʻlga kiritdi.

Faoliyati
---------

Chartrand bolaligida ringet oʻynashni boshlagan, keyin xokkeyga oʻtgan. 16 yoshida Quebec jamoasi aʼzosi edi. 1995-yilgi Kanada qishki oʻyinlarida jamoasi bilan xokkey boʻyicha bronza medalni qoʻlga kiritdi. Toʻrt yil oʻtgach, Esso milliy chempionatida Quebec jamoasi bilan oltin medalga sazovor boʻldi 1998—1999- va 1999—2000-yillarda Milliy ayollar xokkey ligasi vakili Laval Le Mistral bilan ikki mavsum oʻynadi.

### NCAA

2002-yilgi Olimpiada oldidan Chartrand New Yorkning Canton shahridagi St. Lawrence universitetida tahsil olgandi. ECAC xokkey konferensiyasida St.Lorens Saints ayollar xokkey dasturining aʼzosi sifatida Chartrand 2001-yil 15-yanvarda haftaning eng yaxshi yangi oʻyinchisi deb topildi. U St. Lawrence universitetidan Olimpiya oltin medaliga ega boʻlgan uchta sportchidan biri; qolganlari Ed Rimkus va Jina Kingsberi.

Xalqaro oʻyinlarda
------------------

Chartrand 2002-yilgi qishki Olimpiya oʻyinlarida qatnashgan. Chartrand jamoaning eng yosh aʼzolaridan biri edi. 2002-yilgi Qishki Olimpiya oʻyinlarida Kanada jamoasi bilan final oʻyinida ikkita gol va golli uzatmani amalga oshirdi, jamoa oltin medalni qoʻlga kiritdi.

Bundan oldiin Kanada jamoasi bilan 2001-yilda IIHF ayollar oʻrtasidagi jahon chempionatida oltin medal olgan. Shuningdek, Kanada ayollar milliy xokkey jamoasi aʼzosi Chartrand 2002-yilda FIRS Inline xokkey boʻyicha jahon chempionatida oltin medalni qoʻlga kiritgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Archived copy". 13-dekabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-oktabr 2011-yil.
2. ↑  Canadian Gold 2002, p. 116, Andrew Podnieks, Fenn Publishing Company Ltd, Bolton, Ontario, Canada, 2002
3. ↑  „Archived copy". 18-iyul 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 1-oktabr 2010-yil.
4. ↑  Canadian Gold 2002, p. 116, Andrew Podnieks, Fenn Publishing Company Ltd, Bolton, Ontario, Canada, 2002
5. ↑  Canadian Gold 2002, p. 115, Andrew Podnieks, Fenn Publishing Company Ltd, Bolton, Ontario, Canada, 2002
**Badiiy muzeylar** – tasviriy va amaliy bezak sanʼati hamda meʼmoriy yodgorliklarni yigʻish, saqlash, taʼmirlash, saralash, koʻrgazmalarda namoyish etish, oʻrganish, targʻib etish bilan shugʻullanadigan, sanʼatshunoslik yunalishidagi ilmiy maʼrifiy va tadqiqotlar olib boriladigan muassasalar. Muzeylar toʻplamlari muntazam yangi sanʼat asarlari hisobiga boyib turadi, ular koʻrgazma zallariga, toʻplamni asrash uchun qoʻshimcha xonalarga, taʼmirlash ustaxonasi, qiroatxonali kutubxona, fototeka, fotolaboratoriya va shahrik.ga ega. Qadimda sanʼat asarlari ibodatxonalarda, jamoat binolarida, hukmdorlarning saroylarida, rassom va haykaltaroshlarga, bezak sanʼati ustalariga homiylik qilgan badavlat kishilarning xonadonlarida yigʻib saqlangan. Sanʼat asarlarini izchil tarzda toʻplash Uygʻonish davridan boshlandi, maxsus binolar ajratildi, bu binolar muzey deb atala boshlandi. Dastlabki Badiiy muzeylar orasida eng muhimi antik sanʼat asarlari, italyan rassomlarining kartinalaridan iborat boʻlgan Medichilar toʻplamidir (15-asr, Florensiya). Gʻarbiy Yevropa mamlakatlarida sanʼat asarlari saqlanadigan galereyalar tashkil topdi (Madridda Prado, Parijda Luvr va boshqalar), ayrim xususiy toʻplamlarda asarlar milliy maktablarga ajratildi. Londonda birinchi davlat muzeyi – Britaniya muzeyi tashkil qilindi, davlat ixtiyoridagi Badiiy muzeylar kishilarni sanʼat asarlari taʼsirida tarbiyalaydigan muassasalarga aylandi. 19-asr mobaynida ixtisoslashtirilgan muzeylar (badiiy hunarmandlik, amaliy sanʼat asarlari muzeylari – Londonda Saut-Kensington muzeyi, hozirgi Viktoriya va Albert muzeyi, 1852; Parijda Bezak sanʼati muzeyi, 1863 va boshqalar), 20-asrdan zamonaviy sanʼatga bagʻishlangan muzeylar vujudga keldi. Sharq mamlakatlarida ham Badiiy muzeylar koʻpaydi (Tokio Milliy muzeyi, 1871; Pekinda Gugen muzey, 1914; Dehlida Hindiston Milliy muzeyi, 1948 va boshqalar).

Oʻzbekistonda Badiiy muzeylar tashkil etish 19-asrning 70-yillarida boshlandi. Oʻzbekiston davlat sanʼat muzeyi 1918-yil knyaz Romanov toʻplami asosida tashkil topdi, keyinchalik yangi toʻplam va asarlar bilan boyib bordi, shuningdek hozirgi Oʻzbekistonda yashab ijod etgan va etayotgan sanʼatkorlarning asarlari hisobiga boyib bormoqda. Oʻzbekiston amaliy sanʼat muzeyi, A. Ikromov nomidagi Oʻzbekiston xalqlari madaniyati va sanʼati tarixi muzeyi va boshqa Badiiy muzeylar faoliyat koʻrsatmoqda. Badiiy muzeylar faoliyatida muzeylarda saqlanayotgan sanʼat asarlari toʻplamini oʻrganishga va tartibga solishga, ularning toʻliq koʻrsatkichlarini tuzish va nashr qilishga, maʼlum sanalarga bagʻishlangan tadbir (sessiya, koʻrgazma)lar uyushtirishga, aholini estetik tarbiyalashda ekskursiya, maʼruza, suhbatlar,badiiy studiyalar ishini yoʻlga qoʻyishga alohida ahamiyat beriladi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Kukles Isaak Samoylovich** [1905. 14(26).3, Harkov - 1981.L8, Samarqand] — matematik olim, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi muxbir aʼzosi (1960). Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1957), Fizikamat, fanlari doktori, professor (1943). Moskva universiteti (1931—34), Moskva aviatsiya texnologiyasi va no-zik kimyo texnologiyasi institutlarida dotsent, professor (1935—47). 1947-yildan Samarqand universitetida nazariy mexaniqa kafedrasining mudiri. Ilmiy ishlari, asosan, oddiy differensial tengla-malarning sifat nazariyasiga oid. U maxsus nuqtalardan markaz va fokusni farqlash usuli — "umumlashgan simmetriya" usulini, Frommer — Kukles usuli deb ataladigan usulni topgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Badiiy buyumlar** – chiroyli shakllarda bezatib ishlangan, turli maqsadlarda foydalaniladigan nafis buyum va zeb-ziynatlar. Uy-roʻzgʻor anjomlari, kiyim-kechak, mehnat qurollari, badiiy gazlama, gilam, palos, soʻzana, qurol-aslaha, mebel kabi moddiy madaniyat asarlari, tasviriy sanʼat, amaliy sanʼat, bezak sanʼati mahsulotlarini oʻz ichiga oladi. Baʼzi mamlakatlar oʻz B. B.i bilan mashhur (xitoy chinnisi, eron gilami, hind fil suyagi mahsulotlari, chex shishasi, oʻzbek atlasi va boshqalar). Jamiyat taraqqiyoti B. B. tayyorlash usuli (haykaltaroshlik, kulollik, zargarlik, miskarlik, degrezlik, naqqoshlik, oʻymakorlik, koshinkorlik va boshqalar)ni ham takomillashtirdi, badiiy hunarmandlikning yangi sohalari (kashtadoʻzlik, doʻppidoʻzlik, zardoʻzlik, shishasozlik va boshqalar)ni yuzaga keltirdi. Oʻzbekiston hududida B. B. ishlab chiqarish 20-asrning 20-yillaridan keng yoʻlga qoʻyila boshlandi. 60-yillardan mazmunan boyidi, turlari koʻpaydi; anʼanaviy B. B. qardosh xalqlar yaratayotgan mahsulotlar hisobiga ham boyimoqda. Badiiy sanoatning rivojlanishi (Toshkent chinni zavodi, Tashkent zargarlik zavodi, Buxoro zardoʻzlik fabrikasi, Atlas birlashmasi, Mikond zavodi va boshqalar) B. B. ishlab chiqarish koʻlamini yanada kengaytirdi va rivojlantirmoqda.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |