recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Total Commander** (oldingi nomi Windows Commander) — Christian Ghisler tomonidan ishlab chiqilgan Windows, Windows Phone, Windows Mobile/Windows CE va Android uchun fayl boshqaruvchi. Dastur ikki asosi oynaga ajralgan va quyi qismida tezkor buyruqlar tugmalari mavjud.

Afzalliklari
------------

Total Commanderning asosiy imkoniyatlari:

USB xotiralardan kompyuterga virusni oʻtkazmaslikka harakat qilishi;

Viruslarni dastur orqali koʻrish imkoniyati;

Fayllarni koʻrsatish/yashirish, yoʻq qilish, qayta nomlash, koʻrish, qidirish.

Bir ekranda 2 oyna bilan ishlash;

Fayl hamda papkalarni boshqa papkaga va bir diskdan boshqa diskka koʻchirish osonligi;

Formati nomaʼlum, tizim fayllarni koʻrish va ularga oʻzgartirish kiritish imkoniyati 

Fayl va kataloglarni arxivlash hamda arxivdan chiqarish;

Fayl hamda kataloglarni alifbo, kengaytma, yaratilgan sana va oʻlchami orqali tartiblash;   

Arxivlangan fayl va kataloglarni oldindan ko’rish;

Kompakt diskka yozish;

Elektron jadvallar va maʼlumotlar bazasi bilan ishlash;

Tezkor tugmalar orqali amallarni oson bajarish imkoniyati va boshqalar.

Tezkor tugmalar va vazifalari
-----------------------------

Total Commanderning qidiruv boʻlimi
### Yuqori qator

F1 — Foydalanuvchi yoʻriqnomasi;

F2 — Qayta nomlash;

F3 — Qisqa koʻrish;

F4 — AkelPad;

F5 — Qarama-qarshi oynaga nusxalash;

F6 — Qarama-qarshi oynaga koʻchirish;

F7 — Yangi papka ochish;

F8 — Belgilangan fayli oʻchirish;

### Alt tugmasi bilan

Alt+F1 — Chap oynadagi diskni oʻzgartirish;

Alt+F2 — Oʻng oynadagi diskni oʻzgartisih;

Alt+F3 — Faylni kod shaklida koʻrish;

Alt+F4 — Dasturdan chiqish;

Alt+F5 — Arxivlash;

Alt+F6 — Arxivdan chiqarish;

Alt+F7 — Umumiy qidirish;

Alt+F8 — Oynadagi fayllardan qidirish.

### Ctrl tugmasi bilan

Ctrl+F3 — Alifbo tartibi boʻyicha;

Ctrl+F4 — Turi boʻycha;

Ctrl+F5 — Sanasi boʻyicha;

Ctrl+F6 — Hajm boʻyicha tartiblaydi;

Ctrl+F7 — Betartib roʻyxat

Manbalar
--------

1. ↑  [ „Download version 2.51 of Total Commander for PocketPC/WinCE
(Freeware!)"].
2. ↑  „Android uchun qulay fayl menejerlari". Qaraldi: 8-sentyabr 2022-yil.
3. ↑  YouTube logotipi Total commander dasturi bilan to'liq tanishamiz! YouTubeda //Kompyuter Akademiyasi. Qaraldi: 08.09.2022
4. ↑  YouTube logotipi Total Commander dasturi YouTubeda //AKT servis. Qaraldi: 8-avgust, 2022-yil
5. ↑  „Total Commander va FAR dasturiy qobiqlari haqida siz bilgan va bilmagan ma'lumotlar." (2020). 8-sentyabr 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 8-sentyabr 2022-yil.
6. ↑  „TOTAL COMMANDER QOBIQ DASTURI". 8-sentyabr 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 8-sentyabr 2022-yil.

Havolalar
---------

* Total Commander Play Marketda
* Dasturning rasmiy sayti

|  |  |
| --- | --- |
| Kompyuter | *Kompyuterlarga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Two Prudential Plaza** – 64 qavatli osmonoʻpar bino boʻlib, Illinoys shtati, Chikagoning Loop hududida joylashgan. Balandligi 303 metrni tashkil etadi. 2022-yil holatiga koʻra Two Prudential Plaza binosi Chikagodagi yettinchi eng baland bino va AQShdagi eng baland 28-bino hisoblanadi. 1990-yilda qurilgan bino dizayini Loebl Schlossman Hackl firmasi tomonidan ishlab chiqilgan. Stiven T. Wright dizayn uchun mas’ul boʻlgan. Bino 8 ta mukofotga sazovor boʻlgan, jumladan 1995-yilda Illinoys Strukturaviy muhandislar assotsiatsiyasining „Eng yaxshi tuzilma" mukofotini qoʻlga kiritgan.

Tarixi
------

Qurilish 1988-yilda boshlangan va Two Prudential Plaza 1990-yilda yakunlangan. Qurilish tugallanganda Two Prudential dunyodagi eng baland temir-beton bino boʻldi. Uning oʻziga xos shakli shimoliy va janubiy tomonlarida bir-biriga oʻralgan toʻsiqlari hisoblanadi.

Bino 1992-yildan One Prudential Plaza (ilgari Prudential Building deb nomlangan).

2006-yil may oyida Los-Anjelesda joylashgan BentleyForbes investitsiya firmasi investori Frederik Wehba tomonidan Two Prudential Plaza va One Prudential Plaza 470 million dollarga sotib olindi.

Ijarachilar
-----------

Kanadaning Chikagodagi Bosh konsulligi Suite 2400 da joylashgan Binoning Lake Street plazasida Kanada bayrogʻi va AQSh bayrogʻi bilan birga hilpiraydi.

Audacy toʻqqizinchi va oʻn ikkinchi qavatlarni, jumladan WBBM, WBBM-FM, WBMX, WXRT, WUSN, WSCR va WCFSni egallaydi.

2018-yil iyul oyida *Chicago Tribune* va Tribune nashriyotlari Tribune minorasini tark etgandan beri Two Prudential Plaza binosi bu nashriyotlarning bosh ofisi hisoblanadi.

Ommaviy madaniyatda
-------------------

Bino 1994-yilda Richie Rich filmida Rich Industries Inc. sifatida paydo boʻladi.

Galereya
--------

Two Prudential Plaza* 2015-yilda olingan tasvir2015-yilda olingan tasvir
* 2006-yilda olingan tasvir2006-yilda olingan tasvir
* 2014-yilda olingan tasvir2014-yilda olingan tasvir
* 2004-yilda olingan tasvir2004-yilda olingan tasvir
* Aon CenterAon Center
* Grant Park NorthGrant Park North
* Three Chicago TowersThree Chicago Towers
* 20062006
* Lake Shore Drivedan  ko‘rinishiLake Shore Drivedan ko‘rinishi

Manbalar
--------

1. ↑  „Two Prudential Plaza – The Skyscraper Center". *Council on Tall Buildings and Urban Habitat*. Archived from the original on 2013-02-02.
2. ↑  *Gapp, Paul*. „Too prudent Two Pru design is functional but uninspired". *Chicago Tribune* (23-dekabr 1990-yil), s. 3.
3. 1 2  „Two Prudential Plaza, Chicago". *Emporis*. 2-yanvar 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-iyul 2009-yil.
4. ↑  *Gallun, Alby*. „BentleyForbes secures financing for Prudential Plaza purchase". *Crain's Chicago Business* (30-may 2006-yil). Qaraldi: 3-sentyabr 2017-yil.
5. ↑  *Kogan.* „Farewell to Tribune Tower: Friday we pack our boxes and depart what has been this newspaper's home". *Chicago Tribune*.
6. ↑  *Nicole.* „Chicago's Most Famous Movie Spots". *WBBM News* (23-mart 2011-yil). Qaraldi: 10-fevral 2016-yil.
**Olimjon Qodiriy** — 1898-yil 9-sentabrda Xiva xonligiga qarashli Gurlan tumanida tug‘ilgan. Uning ijtimoiy kelib chiqishi haqida ma’lumotlar kam. Olimjon Qodiriy yoshligida ilk ta’limni Gurlandagi yangi usul maktablarida o'qigan. "No‘g‘ay maktablari" deb nomlangan mazkur maktablar asosan tatar o‘qituvchilariga tegishli bo‘lib, rus tilini o‘rganish uchun qulay edi. Bu maktablarni bitirgan yoshlar asosan hur fikrli, taraqqiyparvar, jadidchilik g‘oyalariga moyil bo‘lib ulg‘ayishar edi.Olimjon Qodiriy 14 yoshida maktabni tamomlab, Gurlandagi "Zinger" kompaniyasiga farrosh bo‘lib ishga kiradi. U ko‘p o‘tmay o‘zining intilishi va tirishqoqligi evaziga nemis tilini o‘rganib, korxonadagi yetakchi chilangar (slesarlar)dan biriga aylanadi.

1916-yil Xiva xonligining bir necha bekliklarini qamragan milliy zulmga qarshi xalq qo‘zg‘alonida Olimjon Qodiriy ham "Yosh xivaliklar" vakili sifatida
ishtirok etadi. Shundan so‘ng butun xonlik hududida taraqqiyparvarlarga qarshi ta’qib kuchaytirildi va natijada Olimjon Gurlandan chiqib ketishga majbur
bo‘ladi. U 1918–1919-yillarda Petroaleksandrovskdagi 3-harbiy garnizonga oddiy askar sifatida xizmatga kiradi. Rus tilini mukammal bilganligi tufayli
garnizon harbiy sudining vakili etib saylanadi. Xiva xonligi qulagach esa, Olimjon Qodiriy iqtidorli yoshlardan biri sifatida tanlanib, Markaziy
Rossiyaga o‘qishga yuboriladi. U 1920–1922-yillarda Moskvadagi Sverdlov nomli Sharq mehnatkashlari Kommunistik universitetida ta’lim oladi.

1922 yil BXSR hukumati rahbari Fayzulla Xo‘jaev Turkiston va Buxorodan Germaniyada o‘qitish uchun talabalar yubora boshlaydi. Xorazm Xalq Respublikasining Moskvadagi muxtor vakilligiga Toshkentdan kelgan xabarga ko‘ra, BXSR hukumati Xorazm Respublikasidan ham horijda o‘qitish uchun 2 ta vakil ajratishini
so‘ragan. Shulardan biri Olimjon Qodiriy edi. U 1922 yilning
oktabr oyi so‘ngida Germaniyaning Berlin shahriga yetib boradi. Olimjon Idrisiy Turkiston talabalarini dastlab tezkor til o‘rgatish kurslariga topshiradi.
Xorijiy ta’lim olish uchun tanlangan o‘quvchilar yoshi va bilim darajasiga ko‘ra bir necha guruhga taqsimlab, ularni iqtidorlariga qarab Germaniyadagi o‘quv
muassasalariga joylashtiradi. 

1927-yilning so‘nggida Farg‘ona vodiysiga kelib ishga joylashadi.

1937-yilning 8-sentabrida Olimjon Qodiriy O‘zSSR JKning 62, 67 moddalari bilan ayblanib, otib tashlanadi

Manbalar
--------

1. ↑  „Туркистон жадидлари: Германиядан қайтиб қатағонга учраган Олимжон Қодирий". Qaraldi: 31-oktabr 2023-yil.
**Ser Richard Xed, 1-baronet(Angliya dvoryanlarga beriladigan unvon va shu unvondagi kishi)** (taxminan 1609 - 1689 yil 18 sentyabr) - ingliz siyosatchisi, 1667 yildan 1679 yilgacha jamoat palatasida ish yuritgan.

Rahbar Rochesterlik Richard Xedning o'g'li va uning rafiqasi Enn Xartrij, Krenbruklik Uilyam Xartrijning qizi edi. 

1667 yilda Head Cavalier parlamentida Rochester parlamenti a'zosi (deputat) etib saylandi va 1679 yilgacha bu o'rinni egalladi U 1676 yil 19 iyunda Kent okrugidagi Ermitajda baronet sifatida ish boshladi. 1689 yilda Bosh qirol Jeyms II va uning kichik saroyini mehmon qilishdek baxtga sazovor bo'ldli, chunki qirol mamlakatni tark etmoqchi edi. Podshoh bu mehmondo'stlikdan juda xursand bo'lib, hayratda qoldi va boshqaruvchiga zumrad uzuk sovg'a qildi. 

Bosh 1689 yilda vafot etdi va o'z vasiyatiga ko'ra Hayemdagi bir nechta uy va yerlarlarni Rochester meriga va fuqarolariga xayriya maqsadlarida qoldirdi. 

Rahbar birinchi navbatda Rochester amiri Frensis Merrikning qizi Elizabet Merrikga turmushga chiqdi va uchta o'g'li (shu jumladan otasi tirikligida vafot etgan Frensis Xed va ser Jon Xed (2-o'g'li)) va bir qizi bor edi. U ikkinchidan, Kentning Wrotham shahridan bo'lgan Elizabet Villiga turmushga chiqdi va ikki o'g'il va uch qiz tug'di.
**Tulun** (forscha: تولون, **rim. nomi: Tūlūn** )—Eronning Ardabil viloyati Germi tumaniga qarashli Ojarud-e Gʻarbi qishloq okrugiga qarashli qishloq. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, aholi 336 nafar kishi va 89 oiladan iborat.

Tarix
-----

Tulun Moʻgʻon tekisligi va Ardebil viloyatining tarixiy va muhim qishloqlaridan biri hisoblanadi. Bu qishloq ayniqsa Nodir Shoh hukmronligi davrida maʼlum bir obroʻga ega edi. Zamonaviy tarixida Ikkinchi Jahon urushi va 1942-yil sentyabr oyida ittifoqchilar tomonidan Eronni bosib olish davrida Sovet Qizil Armiyasi Tulun chegaralarini kesib oʻtishda Tulon qishlogʻi aholisining qarshiligi va qattiq himoyasiga duch keldi. Mirjalil Xog‘oniy qo‘mondonlik qilgan va dushman qo‘shinlari katta talofatlar bilan qochib ketgan.

1965,1970,1975,1985-yillardagi aholi va uy-joylarni roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra qishloqda mos ravishda 133,108,106,89 xonadon va 815, 667, 526, 336 kishi istiqomat qiladi. 2006-yilgi aholini roʻyxatga olishda 148 nafari erkak va 187 nafari ayollar edi. Joriy yilda 6 va undan yuqori yoshdagi 317 nafar fuqaro 255 nafar va 80 foizdan ortigʻi savodli, shuningdek, 68 nafar erkak va 3 nafar ish bilan band boʻlgan ayollar, atigi 1 nafari ishsiz erkaklarda.1990-yildagi soʻnggi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Tulon qishlogʻida 275 kishidan iborat 84 xonadon bor, bu soʻnggi 5 yil ichida 61 kishiga kamaygan.

Iqtisodiyot va ish oʻrinlari
----------------------------

Qishloq chorvachilik va dehqonchilikka yaroqli bo‘lib, buning natijasida aholining ko‘pchiligi chorvachilik va dehqonchilik bilan shug‘ullanadi va shu orqali tirikchilik qiladi. Togʻli va sifatli yaylov boʻlgani uchun chorvachilik qishloq xoʻjaligidan koʻra koʻproq rivojlangan. Bog‘dorchilik va yong‘oq, olma, olxo‘ri, o‘rik, olcha va boshqalar yetishtirish cheklangan bo‘lib, Tulun yong‘oq mahsuloti yuqori sifati bilan mashhur.

Shabih-Xoniy
------------

Muharram oyining o‘n birinchi kuni Tulon qishlog‘idagi Uzr shabihxoni marosimi Imom Husayn(a.s.) ixlosmandlari va oshiqlari orasida alohida obro‘-eʼtiborga ega bo‘lib, har yili mamlakatning turli burchaklaridan ko‘plab odamlarni o‘ziga jalb qiladi. Marosim Sadat va Tulon oqsoqollari tomonidan alohida ishtiyoq va iliqlik bilan oʻtkaziladi.

Qoʻshnilar
----------

* Germi
* xon qandi
* Loskeh Daraq
* Azizlu

1. ↑  Tulun can be found at GEOnet Nom Serveri, at this link, by opening the Advanced Search box, entering "218008" in the "Unique Feature Id" form, and clicking on "Search Database".
2. ↑  „Census of the Islamic Republic of Iran, 1385 (2006)" (Excel).  Eron statistika markazi. 11-noyabr 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi.
3. 1 2  „Tulun Village". *hamgardi.com*. Qaraldi: 10-noyabr 2017-yil.
4. 1 2 3 4  „Tulun Village History". *tulun.ir*. Qaraldi: 10-noyabr 2017-yil.
5. ↑  Research in Moghan Geography by Seyyed Mohammad Ebrahimi
6. ↑  Research in Moghan Geography by Seyyed Mohammad Ebrahimi
**Mérida** — Meksikaning janubi-sharqiy qismidagi shahar. Yukatan yarim orolida, Yukatan shtatining maʼmuriy markazi. Aholisi 892 ming kishi (2016). Transport yoʻli va avtomobil yoʻllari tuguni. Aeroporti xalqaro ahamiyatga ega. Dagʻal tolali xeneken (agava) yetishtiriladigan yirik qishloq xoʻjaligi rayonining markazi. Toʻqimachilik (xenekenni qayta ishlash, arq-on ishlab chiqarish), oziq-ovqat, metallsozlik, ip gazlama, koʻn-poyabzal, sement sanoati korxonalari mavjud. Universitet, Yukatan arxeologiyasi va tarixi muzeyi bor. Turistlar koʻp keladi. Shaharga 6-yanvar 1542-yilda asos solingan. Meʼmoriy yodgorliklardan 16—18-asrlarda qurilgan binolar saqlangan.

Adabiyotlar
-----------

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

Manbalar
--------

1. ↑  *Instituto Nacional de Estadística y Geografía.* „Principales resultados por localidad (ITER)" (deadlink) (2005). 22-iyul 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi.
2. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Mérida (Yukatan)*** haqida turkum mavjud |

* Mérida shahri Bosh sahifa


  


|  |  |
| --- | --- |
| Geografiya | *Geografiyaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**FOREX** (*oʻqil.* Foreks, inglizcha: *foreign exchange market*) bozori - banklararo bozor boʻlib, u xalqaro savdo aniq qayd etilgan valuta kurslaridan oʻzgaruvchan kurslarga oʻtganida, 1971-yilda shakllangan. Bunda bir valyutaning boshqa valyutaga nisbatan kursi oddiygina belgilanadi, yaʼni har ikki tomon rozi boʻlgan kurslar nisbati boʻyicha valyuta almashiniladi. Oʻz hajmiga koʻra mazkur bozor boshqa barcha bozorlardan katta hisoblanadi. Masalan, qimmatli qogʻozlar bozorining jahondagi kundalik hajmi qariyb 300 milliardni tashkil etadi. Holbuki, Forex bozorining kunlik hajmi 1-3 trillion dollar deb baholanadi.

Forex aksiyalar yoki valyuta fyucherslari kabi aniq savdo qilinadigan joyi yoʻq. Forex bozorida savdo bir yoʻla butun jahondagi yuzlab banklarda telefon va komputer terminallari orqali oʻtadi.

Bundan tashqari, fyuchers va fond bozorlarining yana bir jiddiy farqi va ayni paytda cheklovi bor - bunda savdo kun oxirida to'xtatilib, faqat keyingi kuni ertalab davom ettiriladi. Shu bois, agar siz Rossiya bozorida savdo qilayotgan, bozor uchun muhim ayrim voqealar esa AQShda yuz bergan boʻlsa, u holda ertalab bozor ochilishidagi holat siz kutganingizga mutlaqo toʻgʻri kelmasligi mumkin. Forex bozori kecha-yu kunduz 24 soat mobaynida ishlaydi va valyuta ayirboshlash butun ish haftasi davomida toʻxtamaydi. Amalda soat mintaqalarining har birida (yaʼni, London, Nyu York, Tokyo, Gonkong, Sidney va boshqa joylarda) valyutani kotirovkalash istagida boʻlgan dilerlar bor.

|  |  |
| --- | --- |
| Iqtisodiyot | *Iqtisodiyot va moliyaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

Manbalar
--------

* NBU.uz
* About Forex Wayback Machine saytida arxivlandi (2016-04-30).
* Forex blog. Turkish. Türkçe
* Currency rates for forex trading Wayback Machine saytida arxivlandi (2008-07-04).
* Forex haqida barchasi o'zbekcha Wayback Machine saytida arxivlandi (2016-03-31).
**Shamsul Yusuf** 1984-yil 21-mayda tugʻilgan. Malayziyalik aktyor, rejissyor, yozuvchi, prodyuser va qoʻshiqchi hisoblanadi. U prodyuser va rejissyor Yusof Haslamning oʻgʻli. U 25 yoshida Malayziya kinofestivalida eng yaxshi rejissyor mukofotini qo‘lga kiritgan eng yosh rejissyordir.

Malayziya kinofestivalida va Anugera Skrinda 6 marta eng yaxshi rejissyor mukofotini qoʻlga kiritgan. Kambodjada boʻlib oʻtgan 57- Osiyo Tinch okeani kinofestivalida *Munafik* diniy filmi uchun eng yaxshi rejissyor deb topilgan. 2018-yilda uning davomi *"Munafik 2"* eng yuqori daromad keltiruvchi Malayziya filmi sifatida rekord o‘rnatdi. U Mohd Syamsulning 2022-yilda suratga olingan epik urush filmiga qadar saqlanib qoldi.

Faoliyati
---------

2003-yildan 2007-yilgacha Shamsul Yusuf RTM va TV3 uchun *Gerak Khas*, Sembilu Kasih, *Air Mata Mariya* va *Tragedi Oktober* kabi ko'plab teleseriallarda rejissyorlik qildi va rol ijro etdi. 2007-yilda u oʻzining birinchi badiiy filmi *Evolusi KL Driftni*  u va uning amakivachchasi Rizal Ashref tomonidan yozgan rejissyori dastlab otasi tomonidan qayta ishlash uchun rad etilgan. Qayta koʻrib chiqilgandan keyin, uning birinchi film loyihasi nihoyat 1,35 million RM byudjeti bilan birga tasdiqlandi. Rejissyorlik tajribasi yoʻqligi va oilasi obroʻsini saqlab qolishi kerakligidagi katta bosimga qaramay, *Evolusi KL Drift* 2008-yil 3-aprelda chiqarilganidan keyin yaxshi qabul qilindi. Filmning muvaffaqiyati boshqa bir qancha rejissyorlik ishlariga turtki boʻldi.

Manbalar
--------


1. ↑  *Wahiduzzaman*. „Syamsul Yusof talks about his directorial debut in "Evolusi KL Drift"". Cinema Online (27-fevral 2008-yil). Qaraldi: 14-mart 2015-yil.
2. ↑  *Metra Syahril Mohamed.* „Syamsul buat Yusoff bangga" (ms) (11-mart 2008-yil). 16-iyun 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-dekabr 2011-yil.
**Shavqiy Abu Xalil** (arab. شوقي أبو خليل, 1941–2010) Suriyada yashagan falastinlik yozuvchi va tadqiqotchi olim boʻlib, u koʻplab asarlar muallifidir. Ulardan eng mashhuri "al-Islom fi qafas al-ittihom" kitobi sanaladi.
Shavqiy Muhammad Abu Xalil 1941-yilda Beysan shahrida tugʻilgan. Universitetda oʻqishni 1965-yilda Damashq universitetining San’at fakultetining tarix boʻlimida tamomlagan, soʻngra Fanlar akademiyasida tarix fanlari nomzodi ilmiy darajasini olish uchun Ozarbayjonga ketgan.

Qaytgandan soʻng u Suriya gubernatorliklarida turli oʻrta maktablarda tarix oʻqituvchisi boʻlib ishladi va u yerda bitiruvchilarga dars berdi. Jumladan, britanin-nigeriyalik musulmon olimi doktor Abdulfattoh Adelabu uning shogirid edi. Keyin u bir qator ma’muriy lavozimlarga koʻtarildi:
1986–1988 yillar oraligʻida Shayx Ahmad Kaftaro majmuasining Islom targʻibot fakulteti (Damashq boʻlimi)da islom sivilizatsiyasi va sharqshunosligi professori boʻlib ishlagan.

Damashq universiteti qoshidagi Islomiy da’vat kollejida va Shariat kollejida tarix fanidan dars bergan.
Damashq universiteti Shariat fakultetida oʻqituvchilik qilgan (1988—1997).

Damashq Islom va arab fanlari universiteti bosh kotibi etib tayinlangan (1992—1997).
U 1991-yildan to vafotigacha "Dor al-Fikr" nashriyotida bosh muharrir boʻlib ishlagan.
U, shuningdek, "Al-Fotih" Islom jamiyati institutining Tarix va sivilizatsiya boʻlimi boshligʻi va u yerda 2000-yildan to vafotigacha tarix professori boʻlgan.

Asarlari:
---------

Uning islom tarixi va sivilizatsiyasiga oid 70 dan ortiq kitoblari bor, jumladan:

```
•"Mana shu islomdir" seriyasi (Muhammad Said Ramazon Butiy bilan) 
•"Qodisiya"
•"Islom ayblov qafasida" (fors va ingliz tillariga tarjima qilingan)
•"Yarmuk"
•"Nahovand"
•"Ilm va din oʻrtasidagi odam"
•"Andalus fathi"
```
**Sheka** (tatarcha: *Şekä* yoki *Shekə*, turkcha: *Çike* ) — tatar mifologiyasidagi mitti  jonzot, oʻrmonlarda yoki qarovsiz uylarda yashaydi. Afsonalarda u komi holatlar uchun foydalaniladi. 

Polsha mifologiyasida Sheka - bu dala ruhi, u turli rangdagi ko'zlari va soch o'rniga o't bilan deformatsiyalangan mittivoy sifatida namoyon bo'ladi. U tushda yoki quyosh botganda paydo bo'ladi va doim qora yoki oq kostyum kiyiib yuradi. Mahalliy e'tiqodlarga ko'ra, u adashgan odamlarni dalada yo'ldan ozdiradi, ularga kasallik beradi yoki uxlab yotgan bo'lsa, ularni otlarga mindiradi. Tush vaqtida ishlaydigan dehqonlarning sochini tarashdan zavqlanardi. Bu kichik bolalarning makkajo'xori dalalarida adashib qolishlariga ham sababchi bo'ladi. Agar u odamni ushlasa, qo'shiq aytishga majbur qiladi. Va bu soatlab davom etadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Türk Mitolojisi Ansiklopedik Sözlük, Celal Beydili, Yurt Yayınevi (Page - 139)

Havolalar
---------

* (turkcha) Türk Mitoloji Sözlüğü, Pınar Karaca (Çike)
**Issızören** — Bursa viloyatining Keles tumaniga qarashli mahalla .

tarix
-----

Uning tarixi aniq ma'lum bo'lmasa-da, Uludag' universiteti ma'murlari tomonidan 5 km masofada joylashgan Belen Tepesi deb nomlangan joyda olib borilgan tadqiqotlarda.

```
1995-2000-yillarda mahallada suv izlash chog‘ida yer ostida qolib ketgan uylar topildi.Bu qo‘yning tarixi haqida aniq ma’lumot bo‘lmasa-da, kamida 2500 yillik tarixga ega degan fikrni esga oladi. qo'y. Ilgari issizviran, hozirgi issizören nomi esa soʻz maʼnosi jihatidan lugʻatda uchramaydigan qadimiy shahar, tashlandiq, kimsasiz kimsasiz tepalik va togʻ maʼnolarini bildiradi.
```

Geografiya
----------

Bursa viloyatiga 80 km, Keles tumaniga 18 km uzoqlikda.

```
Qish sovuq va yomg'irli, sovuq hodisalar aprelgacha sodir bo'ladi. Yoz asosan issiq va bir oz quruq. Tuprogʻi unumdor.Uludagʻ shimolda koʻrinadi.
```

Kocasu daryosi mahalladan 600 metr pastda oqadi. km uzunlikdagi daryo atrofida qishloq aholisining dehqonchilik yerlari bor. U meva yetishtirishga moyil geografiyaga ega.

Aholi
-----

| Yillar bo'yicha mahalla aholisi haqidagi ma'lumotlar |
| --- |
| 2007 yil | 353 |
| 2000 | 421 |
| 1997 yil | 425 |


|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Turkiya Keles tumani aholi punktlari |
| --- |
|  |
| 
* Akçapınar
* Alpağut
* Avdan
* Baraklı
* Basak
* Belenören
* Bıyıklıalanı
* Cuma
* Çayören
* Çukur
* Dağdemirciler
* Dağdibi
* Davutlar
* Dedeler
* Delice
* Denizler
* Durak
* Düvenli
* Epçeler
* Ertuğrulgazi
* Gelemiç
* Gököz
* Harmanalanı
* Harmancık Demirci
* Haydar
* Issızören
* Karaardıç
* Kemaliye
* Kıran Işıklar
* Kirazlı
* Kocakovacık
* Kozbudaklar
* Küçükkovacık
* Menteşe
* Pınarcık
* Sofular
* Sorgun
* Uzunöz
* Yağcılar
* Yazıbaşı
* Yenice
* Yunuslar
 | 
 |

 |
**San-xuan** — PuertoRikoning maʼmuriy markazi, PuertoRiko o.ning shim. sohilida joylashgan yirik port. Aholisi 438 ming kishi (1995, shahar atrofi bilan 1 mln. kishi). Mamlakatning sanoat, savdo va madaniy markazi. Iklimi tropik iqlim, yanvarning oʻrtacha temperaturasi 24°, iyulniki 28°. Yillik yogʻin 1550 mm. Transport yoʻllari tuguni. Aeroporti xalqaro ahamiyatga ega.

Port orqali chetga shakarqand, rom, tamaki, kofe, sabzavot va mevalar eksport qilinadi. Oziqovqat, koʻnpoyabzal, toʻqimachilik, mashinasozlik, sement, neftni qayta ishlash va kimyo sanoati korxonalari bor. Shaharga 1508-yilda asos solingan va dastlab Kaparra, 1521-yildan yangi joyga koʻchirilib PuertoRiko (ispancha — boy port) deb nomlangan. Keyinchalik orolni PuertoRiko, shaharni esa SX. deb atay boshlaganlar. Meʼmoriy yodgorliklardan qasrlar (1533), sobor (1540—87), cherkov (1929) saqlangan. universitet, Ispan tili akademiyasi, PuertoRiko madaniyati instituti, kutubxona, muzey va teatrlar bor.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Tagab **tumani** (pashtu tilidan tګạb wlswạlۍ, „yolgʻiz oqim", forscha: ولسوالی تگاب) Afgʻoniston, Kapisa viloyatining sharqiy qismida joylashgan. Gʻarbdan Parvon viloyati, shimoldan Mahmud Raqiy va Nijrab tumanlari, sharqdan Alasoy tumani va janubi-sharqdan Kobul viloyati bilan chegaradosh. Aholisi 71700 kishi (2006), pushtunlar koʻpchilikni, pashaiylar esa ozchilikni tashkil qiladi. Tuman markazi — *dariy tilidagi «Tamir» (tʿmy̰r)* qishlogʻi, tumanning gʻarbiy qismida joylashgan.

Qishloqlar
----------

Tagʻob tumani viloyat markazi Mahmud Raqiydan 40 km uzoqlikda joylashgan. Tagʻobda nisbatan tekis togʻli vodiyda bir-biriga bogʻlangan 140 ta qishloq bor.

Taʼlim
------

Garchi Kapisa viloyatining aksariyat tumanlarida davlat tasarrufidagi maktablar boʻlsa-da, 2007-yilgi hisob-kitoblarga koʻra, viloyatning taʼlim ehtiyojlarini qondirish uchun yana 103 maktab kerak boʻlgan. Kapisa, Tagʻob va Alasoy tumanlari orasida maktab va oʻquvchilar soni eng kam boʻlgan ikkita tuman boʻldi. Qizlar maktablari, 2007-yil holatiga koʻra mavjud emas edi.

Iqtisodiyot
-----------

 Afg'on milliy armiyasining xumi Tag'ob vodiysi bo'ylab yolg'iz yo'lni bosib o'tmoqda.
Daromadning asosiy manbai qishloq xoʻjaligi boʻlib, yaroqli yerlarning 90% oʻzlashtiriladi. Mahsulotlarning asosiy qismini yangi anor, piyoz, olma, shaftoli va bodom va mayiz kabi quruq mevalar tashkil etadi. Biroq, butun tuman boʻylab yoʻllarning yomon ahvoli oziq-ovqatni mahalliy hududdan tashqariga olib chiqishda qiyinchilik tugʻdirmoqda. Chorvachilik, ayniqsa, qoʻy va echki boqish ham keng tarqalgan.  (Wayback Machine saytida 28-iyul 2011-yil sanasida arxivlangan)

Ayni paytda Qobul-Jalolobod yoʻliga tutashuvchi shimoldan janubga yoʻl qurish boʻyicha ishlar olib borilmoqda, bu esa yuklarni Togʻob tumanidan shimoliy Mozori Sharif shahriga, u yerdan esa Oʻzbekistonga olib oʻtish imkonini beradi.

Sogʻliqni saqlash va taʼlim muassasalari cheklangan va yanada takomillashtirishga muhtoj.

Xavfsizlik va zoʻravonlik
-------------------------

2009-yil 15-noyabrda Tolibon jangarilari Fransiya kuchlari qabila oqsoqollari bilan uchrashayotgan Tagab tumanidagi bozorni raketa bilan otishdi. Afgʻonistonda 10 nafar tinch aholi vakili halok boʻldi, 28 nafari yaralandi. Barcha qurbonlar yaqin atrofdagi FOB Kutshbaxga yetkazildi, uyerda fransuz va armiya maxsus kuchlari shifokorlari yaradorlarni evakuatsiya qilishdi. Oradan bir necha kun oʻtib afgʻon tinch aholi Tolibon oʻrniga Tagʻob bozorida AQShni aybladi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Archived copy". *www.aims.org.af*. 27-oktyabr 2005-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-yanvar 2022-yil.
2. ↑  „ولایت کاپیسا – ادارۀ مستقل ارگانهای محلی" (fa-IR). 12-may 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-aprel 2022-yil.
3. ↑  „معارف کاپیسا به یک‌صد و سه ساختمان مکتب نیاز دارد" (fa-IR). *روزنامه ۸صبح* (30-yanvar 2018-yil). 21-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-avgust 2022-yil.
**Shengen** (Luxembourgish: [ˈʃæŋən] (</img>) Mozel daryosining gʻarbiy qirgʻogʻida, Lyuksemburgning janubi-sharqida joylashgan kichik vinochilik qishlogʻi va shu qishloq negizida vujudga kelgan kommunaning nomidir. Kommuna chegarasi Germaniya, Fransiya va Lyuksemburg chegaralari tutashgan uch nuqtani oʻz ichiga oladi.

2011-yilda Burmerange va Wellenstein bilan birlashgandan soʻng, kommuna maydoni 31.42 kv.km (13.12 mil.kv) ga yetgan, aholi soni esa 4223 kishi ekani qayd etilgan.

Shengen kommunasidagi eng katta aholi punkti Remerschen boʻlib, kommuna yaqin vaqtlargacha shu nom bilan atalgan. 1985-yilda Shengen shartnomasi imzolanganidan keyin Shengen nomi tan olinishidan foydalanish uchun kommuna nomi 2006-yilda oʻzgartirildi.

Shengen qal'asi 1390-yilda qurilgan, ammo 19-asrda deyarli butunlay qayta qurilgan.

Aholi punktlari
---------------


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| * **Schengen Section:**
	+ Remerschen
	+ Schengen
	+ Wintrange
 | * **Burmerange Section:**
	+ Burmerange
	+ Elvange
	+ Emerange
	+ Froumillen
	+ Weidemillen
 | * **Wellenstein Section:**
	+ Bech-Kleinmacher
	+ Schwebsange
	+ Wellenstein

  |

Aholi
-----

Yevropa muzeyi
--------------

Shengen shahrida 2010-yil 13-iyunda, Shengen shartnomasi imzolanganidan 25 yil oʻtgach, Yevropa markazi binosida Yevropa muzeyi ochildi.

Muzeyda Shengen kelishuvlarining tarixi va ahamiyatiga bagʻishlangan doimiy, uch tilli koʻrgazma tashkil etilgan boʻlib, 200 kv.m (220m.fut) hajmdagi koʻrgazma maydoni tashrif buyuruvchilarga 1957-yil Rim shartnomasida qayd etilgan toʻrtta asosiy Yevropa erkinliklaridan biri sifatida amalda qoʻllanilgan ichki chegaralardagi shaxslar ustidan nazoratni yoʻq qilishni namoyish etadi. Shartnomaning imzolanishi tarixiy fotosuratlar, video va ovozli tasvirlar, shuningdek, oʻsha paytda ishtirok etganlarning bayonotlari bilan hujjatlashtirilgan.

Egizak shahar
-------------

Shengen Avstriyadagi shahar bilan birodarlashgan:

* Andoza:Bayroqikon/AUT Ischgl, Austria
* Ishgl va Shengen Yevropada, shuningdek, butun dunyoda egizak opa-singil shaharlar sifatida eʼtirof etiladi.

Manbaalar
---------

1. ↑  „Fusion des communes de Burmerange, Schengen et Wellenstein". *Legilux*.  Government of Luxembourg. 18-sentabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-iyun 2015-yil.
2. ↑  „Loi du 24 juillet 2006 portant changement du nom de la commune de Remerschen en celui de Schengen" (PDF). *Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg*. 30–avgust 2006–yil. 2661-bet. 26–sentabr 2016–yilda asl nusxadan (PDF) arxivlandi. Qaraldi: 27 December 2012.`{{cite magazine}}`: CS1 maint: date format ()
3. ↑  „Jumelages" (fr). *cchengen.lu*.  Schengen. Qaraldi: 5-sentabr 2019-yil.

Havolalar
---------

* Media related to Schengen at Wikimedia Commons
* Schengen-Tourist

Andoza:Geographic locationAndoza:Remich commune footer
**IELTS** (inglizcha: ***I**nternational **E**nglish **L**anguage **T**esting **S**ystem*) – inglizzabon mamlakatda taʼlim olmoqchi, immigratsiya qilmoqchi yoki amaliyot oʻtamoqchi boʻlgan kishilar uchun test sinovi. Test ona tili ingliz tili boʻlmagan insonlarning bu tilni qanchalik chuqur bilishlarini aniqlashga yordam beradi.

Avstraliya, Yangi Zelandiya davlatlariga immigratsiya maqsadida hujjat topshirganlar, Kanada, Avstraliya, Yangi Zelandiya, Amerika, Britaniya, Irlandiya universitetlarida oʻqishni xohlaganlar IELTS testini topshirishlari kerak. IELTS imtihonining yakuniy bahosini tan oladigan dunyo universitetlari muntazam ravishda oshib bormoqda.

Ballar
------

Testning har bir boʻlimi uchun ballar 1 dan 9 gacha boʻlgan shkalada oʻlchanadi. Soʻng 4 boʻlim boʻyicha oʻrta ball hisoblanadi. Eng yuqori ball 9.

* 9 – tajribali foydalanuvchi – ekspert
* 8 – juda yaxshi foydalanuvchi
* 7 – yaxshi foydalanuvchi
* 6 – kompetent foydalanuvchi
* 5 – oʻrtacha foydalanuvchi
* 4 – chegaralangan foydalanuvchi
* 3 – nihoyatda chegaralangan foydalanuvchi
* 2 – qisman foydalanuvchi
* 1 – foydalanuvchi emas

Universitetda oʻqish uchun IELTS boʻyicha oʻrtacha 6.0 balliga ega boʻlish zarur. Agar natija 5.0 yoki 5.5ni tashkil etsa, u holda siz 6.0 koʻrsatkichiga ega boʻlish uchun shu oʻquv yurti qoshidagi koʻpi bilan 30 hafta davom etadigan ingliz tili kurslariga qatnashishingiz kerak boʻladi (ayrim universitetlar oʻrtacha ballarini 6.5 deb eʼlon qilishlari mumkin). Shunday qilib, IELTS Academic module boʻyicha oʻtish balli 5.0.

TAFE, kollejlar va trening kurslari uchun 5.5 miqdoridagi oʻrtacha ball talab etiladi; 4.5 yoki 5.0 natijasiga erishish hollarida siz 5.5 koʻrsatkichiga ega boʻlish uchun shu oʻquv yurti qoshidagi koʻpi bilan 30 hafta davom etadigan ingliz tili kurslariga qatnashishingiz kerak boʻladi. Demak, talabalik vizasini olish uchun IELTS General Training module boʻyicha oʻtish balli 4.5.

IELTS va CEFR toefl
-------------------

| IELTS bali | CEFR darajasi |
| --- | --- |
| 9.0 | C2 |
| 8.5 |
| 8.0 | C1 |
| 7.5 |
| 7.0 |
| 6.5 | B2 |
| 6.0 |
| 5.5 |
| 5.0 | B1 |
| 4.5 |
| 4.0 |
| 3.5 | — |
| 3.0 |
| 2.5 |
| 2.0 |
| 1.5 |
| 1.0 |
| 0.5 | Sinovga urinmagan. |
| 0.0 |

Yana qarang
-----------

* TOEFL

Manbalar
--------

1. ↑   Wayback Machine saytida arxivlandi (2021-01-28). Accessed 26 August 2019

Havolalar
---------

* IELTSning rasmiy sayti(ingl.)
**Abdalov Otajon** (1856-1939) - Xorazmda yashagan ilk oʻzbek matbaachisi va noshiri.

Hayoti
------

Eronlik matbaachi Ibrohim Sultonga shogird tushib toshbosmada kitob bosish hunarini egallagan. Petro-Aleksandrovsk (hozirgi To'rtkol shahri)da rus maktabida tahsil olgan, bir nechta chet tillarini o'rgangan. U ayniqsa adabiyotga qiziqqan va she'rlar ijod qilgan.

Faoliyati
---------

Matbaachilik faoliyatini 1874-yildan Xiva shahrida Xiva xoni Muhammad Rahimxon II saroyida tashkil etilgan toshbosmada ishlashdan boshlagan. A.0.1876-yilda Abdunosir Farohiyning "Nisabussibyon" asarini toshbosmada bosib xonga taqdim etdi. Bu kitob Xivadagina emas, balki butun Oʻrta Osiyo miqyosida birinchi bosma kitob hisoblanadi. A.O. bosib chiqarish uchun loyiq asarlarni oʻzi tanlab, ularni Muhammad Rahimxonga chop etishga ruxsat berish uchun tavsiya qilgan. Qoʻlyozmalarni nashrga tayyorlashda oʻziga zamondosh boʻlgan taniqii xattot va shoirlarning koʻmagidan foydalangan. 1876—1910-yillarda A. O. Xiva matbaasida 10 dan ortiq kitobni nashrdan chiqardi. Bular orasida Navoiyning "Hamsa" (asarning "Hayrat-ul Abror" qismi; 1880), "Xazoyin-ul Maoniy", 1881, "Chor devon" (1882), Ogahiyning "Tavizul oshiqin" (1882) nomli asarlari, Muhammad Rahimxon II (Feruz)ning gʻazallari (1897) va "Majmuat ush-shuaro" (1900) toʻplamlari bor. 

A. O. Xorazm xalq hukumatining bir qancha xitobnomalari, tarixiy hujjatlarini, Xiva shahrida oʻzbek, rus, turkman, qoraqalpoq tillarida gazetalar chiqarishga boshchilik qilgan. 1917-yillardan so'ng Otajon Abdalov o'z shogirdlariː Ota Miskinov, Qilich Karimov, Boyjon Otajonovlar bilan birgalikda O'zbekiston SSSR da kitob va gazetalarni mukammal tarzda chop eta boshladilar. 1920 yilning mart oyida "Inqilob quyoshi" gazetasining birinchi soni chiqdi. 1923 yil 1 maydan "Inqilob quyoshi" gazetasi birinchi marta bosmaxonada chop etildi. Bunga Otajon Abdalov boshchilik qildi. XXSR hukumati Otajon Abdalovning pespublikada poligrafiya sanoatini rivojlantirish sohasidagi xizmatlarni e'tirof etib, unga Mehnat Qahramoni degan unvon berdi.

Adabiyotlar
-----------

* Pidayev T. Matbuot — millat chirogʻi, 1999.
* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


1. ↑  *"Xiva" Gatsunayev Nikolay. Toshkent 1981-yil "O'zbekiston" nashriyoti. 173-bet.*.
**Ziyo Niyozov** (1903-yil, Toshkent, Rossiya imperiyasi – 1975-yil oktabr) – sovet partiya va xoʻjalik arbobi. Toshkent viloyat ijroiya qoʻmitasining birinchi boshligʻi.

Biografiya
----------

Ziyo Niyozov 1903-yilda Toshkentda mardikor oilasida tavallud topgan.

1918-yilda rus millatiga mansub maktabda uchinchi sinfgacha oʻqigan va 1921-yilda yangi uslubdagi „Turon" oʻzbek maktabini tugatgan.

Karyerasi
---------

Ziyo Niyozov 1921-yil iyundan 1926-yil noyabrgacha otasining hunarmandchilik ustaxonasida bolgʻachi, 1926-yil dekabrdan esa ishsizlar jamoasida bolgʻachi boʻlib ishlagan.

1928-yil fevral oyida „Glavxlopka" bosh boshqarmasi mexanik ustaxonalarida temirchi boʻlib ishlagan. 1931-yil sentabrdan „Tashselmash" zavodida usta, temirchilik sexi boshligʻining yordamchisi, 1933-yil dekabrdan shu zavodda temirchi boʻlib faoliyat olib borgan.

Partiyasi
---------

Niyozov 1930-yil iyul oyida SIKP(b) aʼzoligiga nomzod, 1931-yil apreldan esa partiya aʼzosi boʻldi.

1935-yil oktabrda „Tashselmash" partiya qoʻmitasi kotibi oʻrinbosari hamda 1937-yil sentabrdan esa uning kotibi lavozimida ishladi.

Ziyo 1938-yil mart oyida Oʻzbekiston SSR Toshkent viloyati Markaziy Ijroiya tashkiliy qoʻmitasining raisi etib tayinlandi. U bu lavozimda sentabrgacha ishladi, shundan soʻng Oʻzbekiston SSR Kompartiyasi Markaziy Komitetining 3-kotibi etib tayinlandi. Ziyo bu lavozimda 1939-yil fevralgacha qoldi.

Niyozov 1939-yil sentabrdan 1941-yil dekabrgacha Moskvadagi Butunittifoq sanoat akademiyasining tayyorlov boʻlimida tahsil oldi.

1941-yil dekabrdan 1942-yil oktyabrgacha va 1943-yil maydan 1944-yil aprelgacha Toshkent shahar Kuybishev tuman ijroiya qoʻmitasi raisi oʻrinbosari boʻlib ishladi.

Ziyo Oʻzbekiston SSR Oliy Kengashining 1 va 2-chaqiriqlari deputati etib saylangan.

Soʻnggi yillari
---------------

Niyozov 1944-yil apreldan 1947-yil sentyabrgacha nogironligi sababli ishlamadi. 1947-yil sentyabrda Toshkentdagi sanoat zavodiga direktor etib tayinlanadi. 1949-yil dekabr oyida „Tashselmash"ga qaytib keldi va u yerda temirchilik sexiga brigadir boʻldi.

1958-yil may oyida nafaqaga chiqdi va Toshkentda yashadi.

Niyozov 1975-yil oktyabr oyida vafot etgan.

Manbalar
--------



1. ↑  „НИЯЗОВ Зия | TsentrAziya". *centrasia.org*. Qaraldi: 23-avgust 2020-yil.
2. ↑  *Филиппов С. Территориальные руководители ВКП(б) в 1934—1939 гг. Справочник. М. : РОССПЭН, 2016*.
**Xizmat burchini bajarish chogʻida halok boʻlgan politsiyachilarga yodgorlik** — Maxachqal’adagi yodgorlik.

Yodgorlik markazida roʻparasida joylashgan yulduzdan mangu alanga oldida boshini koʻtarib tiz choʻkkan huquq-tartibot organi xodimining surati oʻrnatilgan.

Rasmning yon va orqa tomonida ikkita toʻrtqirrali ustun va yodgorlik devori joylashgan boʻlib, ularda qora marmar plitalarga 1924-yildan hozirgi kungacha halok boʻlgan militsionerlarning roʻyxati va Rasul Gamzatovning satrlari tushirilgan. Memorial muallifi haykaltarosh Ali Magomedov.

Tarixi
------

Yodgorlik 2007-yil 10-noyabrda Rasul Gamzatov prospektida Dogʻiston Ichki ishlar vazirligi binosi qarshisida ochilgan.

2019-yilda prospekt xiyobonidagi yodgorlikdan uncha uzoq boʻlmagan joyda Ichki ishlar vazirligining halok boʻlgan xodimlari xotirasiga bagʻishlangan monumental favvora ochildi, favvora ham Ali Magomedov tomonidan qurilgan.

Yana qarang
-----------

Памятник милиционерам

Manbalar
--------

1. ↑  Dve respubliki odnogo Ali
2. 1 2  „Memorial pogibshim pri ispolnenii slujebnogo dolga militsioneram". 13-iyun 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-iyun 2022-yil.
3. ↑  „V Maxachkale otkrili Pamyatnik skorbi po pogibshim sotrudnikam MVD". 12-mart 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-iyun 2022-yil.

Havolalar
---------

* Diqqatga sazovor joylar / Maxachqal’a
* Xizmat burchini bajarish chogʻida halok boʻlgan politsiyachilar xotirasi Maxachqal’a (Dogʻiston Respublikasi)
* Politsiyachi haykali: katta, chiroyli va juda mehribonmi?
AQShning Yaqin Sharqdagi geosiyosiy tasavvurlari davlat tashqi siyosiy yondashuvlarini va mintaqaga nisbatan milliy manfaatlarini asoslab berishga yordam beradi. Ushbu geosiyosiy qarashlar, ayniqsa, Sovet Ittifoqi parchalangandan keyin o'zgardi. Ko’p qutbli tuzilishga ega bo’lgan yangi dunyo tartiboti Yaqin Sharq mintaqasining shimoliy va sharqiy chegaralarini kengaytirdi. AQShning ushbu geosiyosiy manzarada tutgan o’rni, shuningdek, mintaqani va uning resurslarini nazorat qilish yo’lidagi sa’y-harakatlari uning Yaqin Sharqdagi tashqi siyosati evolyutsiyasini aniqlashga yordam beradi. Aynan XXI asrning boshida AQSh davlat boshqaruviga neokonservativ xarakterga ega bo’lgan respublikachilarning kelishi Yaqin Sharq mintaqasiga bo’lgan e’tiborni yanada kuchaytirdi. Bu borada bir necha yangi g’oyalar ilgari surildi. Xususan, "Katta Yaqin Sharq" va "Yangi Yaqin Sharq" g’oyalari asosida konsepsiyalar ishlab chiqildi. AQSh neokonservatorlari ta’sirida Yaqin Sharq mintaqasini keng ma’noda tushuntiruvchi neokonservativ qarashlar tizimi shakllana bordi va keng jamoatchilikka taqdim etildi. Mana shunday qarashlardan biri "Katta Yaqin Sharq" konsepsiyasi hisoblanadi. U 2003-yil 6-noyabrda ishlab chiqilgan bo’lib, o’sha paytdagi AQSh Prezidenti Jorj Bush (kichik) so’zlariga ko’ra, Amerika missiyasi konsepsiya orqali erkinlik va demokratiyani keng yoyishni targ’ib qilishdan iboratdir. "Katta Yaqin Sharq" konsepsiyasida geografik kenglikka quyidagi davlatlar kiritiladi: Shimoliy Afrika (Marokash, Jazoir, Tunis, Liviya), Yaqin, O‘rta Sharq va Fors ko‘rfazi (Misr, Isroil, Suriya, Iordaniya, Livan, Yaman, Iroq, Saudiya Arabistoni, BAA, Quvayt, Bahrayn, O‘mon, Qatar, Eron) shuningdek, Afg‘oniston va Pokiston kiradi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Katta Yaqin Sharq konsepsiyasi".
2. ↑  „Katta Yaqin Sharq konsepsiyasi".
Tarix fanini o'rganishda formatsiyaviy yondashuv - Formatsiyaviy yondashuv doirasida ikki xil konsepsiya ilgari suriladi: 1) Marksistik va 2) Jamiyatning postindustrial nazariyasi. Marksistik nazariya ijtimoiy-tarixiy jarayonlar asosini ishlab chiqarish usullarining rivojlanishini tashkil etadi, deb hisoblaydi. Shu asosda esa jamiyat rivojlanish bosqichlari  formatsiyalar aniqlanadi. Formatsiyaviy yondashuv chiziqli rivojlanishning mutlaq ekanligini takidlaydi va tarixda iqtisodiy omilni mutlaqlashtiradi, ijtimoiypsixologiya mentalitetning ahamiyatini esa pasaytirib korsatadi. Sovet davrining qotib qolgan qarashlariga asosan, Karl Marks jamiyat rivojlanishini bir necha bosqichlarga bolib chiqadi. Bular ibtidoiy jamoa davri, quldorlik davri, feodalizm, kapitalistik davr va kommunistik davri. Ammo K.Marks tadqiqotlarida bu beshlik korsatilmaydi. Bu beshlikning haqiqiy mualliflari esa Lenin va Stalin hisoblanadi. Formatsiyaviy yondashuv sovet davri tarix ilmining metodologik asosi hisoblangan, undan ozgina chekinish ham qattiq taqiqlangan. Jamiyatning postindustrial nazariyasi ijtimoiytarixiy jarayonning asosiy aniqlovchilari sifatida uchta jamiyatni: ananaviy, industrial va postindustrial jamiyatni korsatadi. Tarixni organishda sivilizatsiyaviy yondashuv  bu yondashuv formatsiyaviy yondashuvga qaraganda bir qancha koproq asoslarga ega. Sivilizatsiyaviy yondashuv tarixiy tadqiqot markaziga ishlab chiqarish usullarini emas, balki insonni qoyadi. Mazkur yondashuvning ahamiyati shundaki, u sivilizatsiyani, jamiyat tizimini bir butun deb tushunadi va oz ichiga har xil bir-biriga bogliq bolgan elementlarni (din, madaniyat, iqtisodiy, ijtimoiy, siyosiy tashkilotlar) qamrab oladi. Ushbu yondashuvda asosiy diqqat kop variantlilikka va tarixiy rivojlanish davriyligiga, u yoki bu jamiyatning ijtimoiy-psixologiya mentalitet tahliliga qaratiladi.

1. ↑  *Antropologiya va etnalogik tadqiqot usullari.B.A.Odilov. toshkent 2021*.
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Yor-yor (maʼnolari).
**Yor-yor** — nikoh toʻyi marosimlari jarayonida aytiladigan xalq qoʻshigʻi. Qadim zamonlardan oʻzbek, tojik, uygʻur va turkman xalqlari orasida keng tarqalgan. Ikkilik yoki toʻrtlik shaklidagi termalardan iborat boʻlib, har bandning oxiri, baʼzan oʻrtasida "Yor-yor, aylanaman" kabi soʻzlar qoʻshib aytiladi. Odatda, doira joʻrligida, kelinni kuzatayotgan ayollar tomonidan, Fargʻona vodiysi (Fargʻona, Oʻsh, Xoʻjand) va Zarafshon vohasida kelinnikiga ketayotgan yigitlar tomonidan ham ijro etiladi. Yor-yorda kelinning xususiyatlari, uning hayoti, orzu-istaklari, yaxshi tilak va qutlovlari kuylanadi. Yoryorlarning favqulodda taʼsirchanligi ularda bir vaqtning oʻzida ham mungli yigʻi (ohangida), ham bayramona shodiyonalik (usulda) kayfiyatlari mujassam etilganligidadir. Xalq yor-yorlari taʼsirida yozma adabiyotda ham yor-yorlar yaratilgan. Alisher Navoiyning "Mezon ul-avzon", Boburning "Mufassal" asarlaridagi yor-yor matnlari teranligi va jozibadorligi bilan ajralib turadi. Oʻzbekiston viloyatlari (Buxoro, Fargʻona, Namangan, Surxondaryo, Xorazm va boshqalar) ning yoryorlari oʻziga xos xususiyatlarga ega. Kuylari mungli, jozibali, oʻynoqi, mazmuni lirik, hajv, madhiya ham boʻlishi mumkin. Yor-yorlar turli folkloretnografik ansambllar repertuaridan, oʻzbek bastakor va kompozitorlari ijodidan ham salmoqli oʻrin olgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Pervomaysk** (ukraincha: *Первомайськ*) — Ukrainaning Mykolaiv viloyatidagi dengizga chiqa olish imkoniyatiga ega boʻlmagan shahar. Pervomaaysk tumanining maʼmuriy markazi. Shaharni ikkiga boʻluvchi Janubiy Bug daryosida joylashgan. Pervomayskda Ukrainaning aholi punkitlaridan biri boʻlgan Pervomaysk urban aholi punkitidan oʻrin olgan. Aholisi 2001-yildagi hisob-kitobga koʻra aholi soni 70 170 nafar boʻlgan.

Shahar Sovet davrida Sovet strategik raketa kuchlarining markazi (shtab-kvartirasi) boʻlganligi bilan mashhur hisoblanadi.

2020-yil 18-iyulgacha Pervomaysk viliyat ahamiyatiga ega boʻlgan shahar sifatida qoʻshilgan. U tumanga kirmasa ham, Pervomaysk tumanining maʼmuriy markazi boʻlib xizmat qilgan. 2020-yil iyul oyida Ukrainaning maʼmuriy islohoti doirasida Mykolaiv viloyatining tumanlari soni toʻrttaga qisqartirildi, Pervomaysk shahri Pervomaysk tumaniga birlashtirildi.

Tarixi
------

Shahar uchta qoʻshni aholi punktlari: Xolta (Golta) qishlogʻi va **Olviopol** (Olviopol) shahri atrofidagi **Bohopil** (**Bogopyl**) shaharchasi birlashganda tashkil topgan. Birlashish 1919-yil 6-iyunda Butun Ukraina Markaziy Ijroiya Qoʻmitasi tomonidan qabul qilingan. Bu shaharlar 1773-yildan beri mavjud boʻlgan va bu hududdagi birinchi aholi punkti 1676-yilda tilga olingan.

XVII asrda Xolta Zaporijya Sichning bir qismi, Bohopil Polsha-Litva Hamdoʻstligining bojxona punkti hamda Olviopol Rossiya imperiyasining assiy qismi boʻlgan.

### Hozirgi tarix va Rossiya-Ukraina urushi

Agarda Rossiyaga qarashli Nikolay harbiy-fuqarolik boshqarmasi shimolga qarab Nova Odessa, Voznesensk hamda Yujnoukrainskni egallab olganida, Pervomaysk *de-yure* viloyatning poytaxti boʻladi.

Taniqli aholisi
---------------

* Selig Brodetskiy(1888-1954), ingliz matematiki, Quddus Ibroniy universiteti prezidenti

Suratlari
---------

* Pervomaysk shahar kengashiPervomaysk shahar kengashi
* Pervomayskdagi bizning xonim shafoatining pravoslav cherkoviPervomayskdagi bizning xonim shafoatining pravoslav cherkovi
* Pervomayskda SS-24 silosini yo'q qilayotganda ishchilar faoliyatiPervomayskda SS-24 silosini yo'q qilayotganda ishchilar faoliyati

Manbalar
--------

1. ↑  „Первомайская городская громада" (ru).  Портал об'єднаних громад України.
2. ↑  „Про утворення та ліквідацію районів. Постанова Верховної Ради України № 807-ІХ." (uk). *Голос України* (18-iyul 2020-yil). Qaraldi: 3-oktyabr 2020-yil.
3. ↑  „Нові райони: карти + склад" (Ukrainian).  Міністерство розвитку громад та територій України.
4. ↑  No Holds Barred, The Ukrainian Week (19 July 2013)

Havolalar
---------

* Pervomayskning rasmiy veb-sayti (ukraincha)
**Molodijne** (ukraincha: *Молодіжне* ; ruscha: *Молодёжное*) — Ukrainaning Kirovograd viloyati Kropyvnitskiy tumanidagi shahar tipidagi aholi punkti hisoblanadi. Janubiy Bug havzasidagi Inhulning chap irmog'i Berezivkaning chap qirg'og'ida joylashgan. Molodijne Ukrainaning aholi punktlaridan biri bo'lgan Dolinska shahar hromadasiga tegishli. Aholisi 1,121 kishini tashkil etadi.

2020-yil 18-iyulgacha Molodijne Dolinsk tumaniga tegishli edi. 2020-yil iyul oyida Ukrainaning ma'muriy islohoti doirasida bu tuman tugatildi, bu Kirovohrad viloyatining tumanlari sonini to'rttaga qisqartirdi. Dolinsk tumani hududi Kropivnitskiy tumaniga birlashtirildi.

Iqtisodiyoti
------------

### Transporti

Eng yaqin temir yo'l stantsiyasi Dolinskada, taxminan 10 kilometr (6.2 mi) aholi punktining janubi-sharqida, Krivoy Rog, Nikolaev va Znamianka bilan bog'langan. Bir oz yo'lovchi tashish mavjud.

Aholi punkti avtomobil yo'llari orqali Dolinska va Ustinivka bilan bog'langan, keyinchalik Krivoy Rog, Kropyvnitskiy, Nikolaev va Odessa bilan bog'langan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Долинская городская громада" (ru).  Портал об'єднаних громад України.
2. ↑  „Про утворення та ліквідацію районів. Постанова Верховної Ради України № 807-ІХ." (uk). *Голос України* (18-iyul 2020-yil). Qaraldi: 3-oktyabr 2020-yil.
3. ↑  „Нові райони: карти + склад" (Ukrainian).  Міністерство розвитку громад та територій України.