Pranami Muqaddas Kitobi, Shri Tartam Sagar
**Pranami** — (lit. "Sajda qilganlar degan maʼnoni bildiradi') bu Mahamati Pranathji va Satguru Shri Devchandraji orqali oʻzlarining muqaddas kitobi Shri Tartam Sagar sifatida berilgan Oliy Xudo Shri Krishnaning soʻzlariga sigʻinadigan mazhab sanaladi.

Tarixi
------

 Mahamati Prannath Hindistonning 2019-yil markasida.
Pranami sampradaya XVII asrda Gʻarbiy Hindistonda Bhakti avliyolari Shri Devchandraji Maxaraj va uning eng shogirdi Shri Mehraj Thakur (shuningdek, Mahamati Prannathji yoki Prananathji nomi bilan ham tanilgan) taʼlimotiga asoslangan holda paydo boʻlgan. Pranami Sampradaya, shuningdek, Nijananda Sampradaya sifatida ham tanilgan, soʻzma-soʻz „nij" maʼnosi, oʻzini yoki oʻzini va „ananda" baxt yoki quvonchni anglatadi. Pranami sampradayaning taʼlimoti Sharq va Gʻarb dinlari oʻrtasidagi tafovutni birgalikda bartaraf etishga harakat qiladi va Sharq va Gʻarb dinlari bir xil qudratli xudo haqida gapiradi.

Anʼanalar Mugʻal imperiyasi tanazzulga uchraganidan soʻng, Aurangzebning musulmon boʻlmaganlarni diniy taʼqib qilishi ortidan, hind isyoni yangi shohliklarga olib kelganida oʻsdi. Bundelkand qirolligining qiroli Chhatrasal Mahamati Pranathjiga homiylik qildi. Pranami anʼanasi barcha kastalar va dinlarni Oliy haqiqat Shri Krishnaga sigʻinish anʼanalariga qoʻshilish uchun kutib oldi. Konvertatsiya boshlanganda, Pranathji yangi aʼzolarni Sanatan kelib chiqishidan qatʼi nazar birga ovqatlanishga taklif qiladi. U, shuningdek, oʻz taʼlimotlarini dinga kirganlarning foni bilan bogʻlash uchun hind va islom matnlaridan iqtibos keltirish orqali Pranami gʻoyalarini tushuntiradi.

Pranami anʼanalarining diniy markazi Madhya Pradesh shimoli-sharqida, Panna shahrida joylashgan. Zamonaviy davrda boshqa yirik Pranami diniy markazlari (*gaddi*) Jamnagar (Gujarat), Surat (Gujarat) va Phuguvada (Katmandu janubida, Nepal) joylashgan. Har yili ularning asoschisi Pranathjining yubileyi nishonlanadi. Bu yanvar oyida sodir boʻladi va butun Panna shahri butun dunyodan, shu jumladan AQShdan kelgan dindorlarni oʻziga jalb qiladi. Deyarli butun bir oy bagʻishlov qoʻshiqlari va muqaddas tadbirlarga bagʻishlangan. Taxminan shu vaqt ichida mahalliy turizm ham rivojlanmoqda, chunki Bundelkandda joylashgan bu hudud iqtisodiy jihatdan eng kam rivojlangan hududlardan biri hisoblanadi. Pranami ziyorati juda zarur boʻlgan iqtisodiy yordamni olib keladi, garchi bu joyda boshqa juda mashhur hind ibodatxonalari ham bor, eng mashhuri Juggal Kishor.

Anʼanalar
---------

Anʼana qatʼiy vegetarian (ahimsa, hayvonlarga zoʻravonlik qilmaslik), ular „Rajji" deb ham ataydigan Oliy Rabbiyga bagʻishlangan kastadan tashqari anʼanadir. Maxsus Pranami ibodatxonalari Katiavar va Kutch koʻrfazida mavjud, ammo Pranami anʼanalarining izdoshlari uni yaqin atrofdagi har qanday qulay ibodatxonalarda ibodat qilish va ruhiy izlanishlar bilan almashtiradilar. Taxminan 5-10 million pranamilar asosan Shimoliy Hindistonda, xususan Gujarat, Rajasthan, Panjob, Madxya-Pradesh, Haryana, Uttar-Pradesh, Gʻarbiy Bengaliya (Darjiling, Kalimpong va Sikkim) va Assam shtatlarida topilgan. Nepalning sharqiy yarmi.

Yana qarang
-----------

* Bhakti harakati
* Chhatrasal
* Pranami Sampraday

Manbalar
--------

1. ↑  „Pranami Faith". *pranami.org*.
2. ↑  Dalal, Roshen (2010). "Pranami Panth". *Hinduism: An Alphabetical Guide*. New Delhi: Penguin Books India. ISBN 978-0-14-341421-6. .
3. 1 2 3 4 5  Toffin, Gérard*. The Politics of Belonging in the Himalayas: Local Attachments and Boundary Dynamics*. SAGE Publishers, 2011 — 144–152 bet. ISBN 978-81-321-0524-4.
4. 1 2 3  Toffin, Gérard „The Power of Boundaries: Transnational Links among Krishna Pranamis of India and Nepal",*. Public Hinduisms* John Zavos:. SAGE Publ. India, 2012 — 249-254 bet. ISBN 978-81-321-1696-7.
5. 1 2  Shiri Ram Bakshi*. Madhya Pradesh Through the Ages*. Sarup & Sons, 2008 — 205–206 bet. ISBN 978-81-7625-806-7.
6. 1 2 3  Arvind Sharma*. Gandhi: A Spiritual Biography*. Yale University Press, 2013 — 10–12 bet. ISBN 978-0-300-18738-0.
7. ↑  *Archana Sharma | TNN*. „Where Krishna meets Mohammed" (inglizcha). *The Times of India* (19-noyabr 2006-yil).

Adabiyotlari
------------

* Khan, Dominique-Sila*. The Pranami Faith: Beyond "Hindu" and "Muslim"*. Yoginder Sikand, 2002.
* Mukharya, P.S.*. Mahamati Prannath and the Synthesis of All Religions*. Jamnagar: Shri 5 Navtanpuri Dham, 2003. ISBN 81-86228-53-5.

Havolalar
---------

* Shri Krishna Pranami Sampraday
* Nijanandi Sampraday
* Shri Tartam Sagar, the Pranami scriptures