recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Hahoe folk qishlogʻi** (*koreyscha* jeonghoehoehoe) — Janubiy Koreyaning Kyonsanbukdo, Andong shahrida joylashgan Joseon sulolasidan qolgan anʼanaviy qishloq. „Ha" bu daryo nomining qisqartmasi bo‘lib, „hoe" „aylanish, qaytish, qaytish" maʼnolarini bildiradi.

Qishloq Koreya madaniyatining ajralmas qismidir, chunki u Joseon davri uslubidagi meʼmorchilikni, xalq anʼanalarini, qimmatli kitoblarni va urugʻchilikka asoslangan qishloqlarning eski anʼanalarini oʻzida saqlab keladi. 2010-yilda Janubiy Koreya hukumati UNESCO bilan hamkorlikda Yangdong qishlogʻi bilan birga jahon merosi roʻyxatiga kiritilgan va har yili 1 millionga yaqin sayyohlarni oʻziga jalb qiladi.

Umumiy koʻrinish
----------------

14-15-asrlarda tashkil etilgan Hahoe Yangdong bilan birga Janubiy Koreyadagi eng tarixiy klan qishloqlaridan biri hisoblanadi. Aholi punktiga bosh oilalar va urugʻ aʼzolarining turar joylari, pavilyonlar, Konfutsiy akademiyalari va ilk Joseon davridagi aristokratik Konfutsiy madaniyatini aks ettiruvchi oʻquv pavilonlari kiradi. Qishloq ichidagi 124 ta uydan oltitasi milliy boylik sifatida belgilangan. Qishloqning shimolida Buyongdae qoyasi, janubda Namsan togʻi joylashgan. Qishloq pungsu (k*oreyscha* feng shui) geomantik koʻrsatmalari atrofida tashkil etilgan va shuning uchun qishloq lotus gulining shakli yoki bir-biriga bogʻlangan ikkita vergul shakliga ega.

Tarixi
------

Qishloq bugungi kunda Namchon (janubiy qishloq) va Pukchon (shimoliy qishloq) ga boʻlingan, Pungsan Ryu urugʻchiligining asosiy tarmogʻi Gyeomampa, Namchon tomonida va ikkinchi darajali filiali Seoaepa, Ryu Seong-ryongdan kelib chiqqan.  Bukchon tomonida Joseonning qirol Seonjo hukmronligi davrida taniqli bosh vazir. Shimoliy qishloqda 306-sonli xazina sifatida belgilangan Yangjindang manor va 84-sonli Muhim folklor materiali sifatida belgilangan Pikchondaek uyi joylashgan. Janubiy qishloqda 414-xazina sifatida belgilangan Chunghyodang manor va 90-sonli folklor materiali bo‘lgan Namchondaek uyi joylashgan. Pungsan Ryu urugʻining har bir filiali oʻz uylarida va yon tomonlarida yashagan boʻlsa, bugungi kunda ikkala filial ham butun qishloqda yashaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  *Let's Go Korea*, 21 July 2010. ISBN 9788973750467.
2. ↑  *World Heritage in Korea*, 19 November 2011. ISBN 9788981241773.
3. ↑  *Centre, UNESCO World Heritage* „Historic Villages of Korea: Hahoe and Yangdong" (en). *UNESCO World Heritage Centre*. Qaraldi: 9-dekabr 2021-yil.
**Adab** (arab.) — 1) yaxshi xulq, tarbiya, xushmuomalalik, hayotni toʻgʻri tushunish, toʻgʻri yashashni oʻrgatish maʼnosida. Oʻzbek tilidagi „odob" **adab** soʻzining koʻplik shaklidir. Adabiyot soʻzi oʻzagi ham **adabdir**. 12-asrda „ilmi adab" yoki „ilmi bade" atamasi vujudga keldi. Bu soʻz sanʼatidagi badiiy vositalar, usullar va turlarni oʻrgatishga bagʻishlangan. Oʻsha davrda adabiyot soʻzi keng maʼnoda umuman kitoblar, risolalar, maqolalar, yaʼni koʻpchilikning oʻqishi uchun yozilgan asarlarni bildirgan. Tor maʼnoda esa yozma badiiy adabiyotni anglatgan. Hozir **adab** arab mamlakatlarida badiiy adabiyot maʼnosida ishlatiladi; 2) tasavvufda 172 tariqatdan saboq beruvchi pir yoki shayx va saboq oluvchi murid yoki solihning rioya qilishi zarur boʻlgan qonun-qoidalar nazarda tutiladi. Shayxlar va solihlar adabi xususida koʻplab asarlar yozilgan.

Adabiyotlar
-----------

* Qodirov, Muhsin. OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Yelena (Alena) Nikolaevna Dmitrash** (1991-yil 1-dekabrda Bila Serkva shahrida tugʻilgan) — ukrainalik sportchi, badiiy gimnastikachi. Yozgi Universiadaning koʻp karra gʻolibi, 2008, 2012 va 2016-yilgi Olimpiya oʻyinlari ishtirokchisi.

Sport karyerasi
---------------

Qozondagi Yozgi Universiadada Yelena Yevgeniya Gomon, Aleksandra Gridasova, Valeriya Gudim, Svetlana Prokopova va Viktoriya Mazur bilan birga uchta guruh yoʻnalishida qatnashib, sportchilar kumush va ikkita bronza medalini qoʻlga kiritdi.

Ular 32,599 ball toʻplab, jamoaviy koʻpkurashda kumush medalni qoʻlga kiritdi, ruslar esa 35,100 ball bilan birinchi oʻrinni egalladi.

Yelena va uning jamoasi oʻnta tayoq (16,533), shuningdek, uchta toʻp va ikkita lenta (16,200) bilan guruh mashqlarida yana ikkita bronza medalini qoʻlga kiritdi.

2013-yil 28-avgustdan 1-sentyabrgacha Kiyevda boʻlib oʻtgan jahon chempionatida Yelena uchta yoʻnalish boʻyicha chiqish qildi va Viktoriya Mazur, Yevgeniya Gomon, Viktoriya Shinkarenko, Svetlana Prokopova va oʻnta klub bilan guruh mashqlarida bronza medalini qoʻlga kiritdi. Valeriya Gudim.Ukrainaliklar finalda Jahon kubogi medallari uchun kurashgan sakkizta jamoalar qatoriga kirishga muvaffaq boʻlishdi (beshinchi oʻrin) saralash bosqichidan muvaffaqiyatli oʻtishdi. Finalda koʻrsatilgan kompozitsiya ukrainaliklarga 17,208 ball va uchinchi oʻrinni olib keldi.Oltinni Ispaniya terma jamoasi (17,350), kumushni italiyaliklar (17,300) qoʻlga kiritdi.

Uchta toʻp va ikkita lenta bilan mashq bajarishda Ukraina jamoasi 29 ta jamoa orasida 21-natijani koʻrsatib, oʻz koʻrsatkichini muvaffaqiyatsiz yakunladi. Beshinchi oʻrin bilan birga oʻnta tayoq bilan mashq qilishda saralashda, natijada ukrainalik gimnastikachilar 15-oʻrinni egalladi.

Kvanju shahrida boʻlib oʻtgan yozgi Universiadada Yelena Dmitrash Ukraina terma jamoasi tarkibida (Valeriya Gudim, Aleksandra Gridasova, Yevgeniya Gomon va Anastasiya Mulmina bilan birgalikda) tayoq va halqa bilan jamoaviy mashqlarda oltin, lentalar va jamoaviy mashqlarda kumush medalni qoʻlga kiritdi. butun atrofda.

U Rio-de-Janeyroda boʻlib oʻtgan 2016-yilgi Olimpiadada ishtirok etib, koʻpkurash finalida guruhda ettinchi oʻrinni egalladi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3  Lichnaya informatsiya Yeleni Dmitrash na sayte Universiadi 2013[*sayt ishlamaydi*]Andoza:Недоступная ссылка(rus.)(ingl.)
2. ↑  Unіversіada: щe kіlka ukraїnskix medaley u vesluvannі ta borotbі
3. ↑  Rezultat kvalifikatsii v uprajnenii 3 myacha i 2 lentiAndoza:Недоступная ссылка
4. ↑  Rezultat v komandnom mnogoboreAndoza:Недоступная ссылка
5. ↑  %3A--2013----&catid=1 %3Alatest-news&Itemid=1&lang=uk Chempionat mira 2013 po xud. gimnastike. Gruppovie sorevnovaniyaAndoza:Недоступная ссылка

Havolalar
---------

* Ukraina gimnastika federatsiyasi veb-saytidagi profil
**Turk va islom sanʼatlari muzeyi** —Turkiyaning Istanbul shahri, Fotih tumanidagi Sultonahmet maydonida joylashgan muzey. 1524-yilda qurilgan bu bino ilgari Sulaymon I ikkinchi bosh vaziri boʻlgan Pargʻali Ibrohim Poshoning saroyi boʻlgan. va u Sultonning singlisi Haticha Sultonning eri boʻlgan.

Muzey to'plamlarida islomiy xattotlik, koshin va gilamlarning koʻzga koʻringan namunalari hamda Turkiyadagi turli madaniyatlarga, xususan, koʻchmanchi guruhlarga oid etnografik koʻrgazmalar mavjud. Ushbu koʻrgazmalar turli vaqt va mintaqalardagi xonalarni yoki turar-joylarni qayta yaratadi.

1914-yilda u dastlab Sulaymoniya majmuasida joylashgan Islomiy vaqflar muzeyi sifatida ochiladi. XVI asrda buyuk turk meʼmori Sinan tomonidan qurilgan Sulaymoniya majmuasi hisoblangan. Oxir-oqibat, 1923-yilda Turkiya Respublikasi tashkil etilgandan soʻng muzey turk va islom sanʼatlari muzeyi deb nomlandi va bu jamiyatni millat maqomi bilan oʻzgartirdi. Jamiyatning oʻtish davri bilan bir qatorda koʻrgazma maydonlarida ham oʻz taʼsiri paydo boʻldi, bu esa Usmonli imperiyasini va koʻproq islom dunyosini ifodalashdan oʻzgardi. Usmonli muzeylari turk millatchiligiga mos ravishda paydo boʻlgach, turk jamiyati sanʼatda Gʻarb amaliyotlarini oʻzlashtira boshladi. 1983-yilda muzey Ibrohim Posho saroyiga koʻchirildi. Yaxshi saqlanib qolgan ushbu bino XVI asr Usmoniylar davri meʼmoriy taʼsirga ega. Tarixiy tosh bino 1966-1983 yillarda taʼmirlangan. Turk va Islom sanʼati muzeyi Turkiyada islom sanʼatini birlashtirgan birinchi muzey boʻldi. Chiroyli binoning vazifasi sadrlar, kazarmalar, elchixonalar saroyi, roʻyxatga olish idorasi, yangichaxonlar uyi, tikuvchilik uchun joy boʻlib xizmat qilgan. Saroy yana ustaxona va qamoqxonadan iborat boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „The Art of the Qur'an: The Museum of Turkish and Islamic Arts" (en-US). *Freer Gallery of Art & Arthur M. Sackler Gallery*. 28-oktyabr 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-dekabr 2020-yil.
2. ↑  Shaw, Wendy*. Islamic Arts in the Ottoman Imperial Museum, 1889-1923*. Freer Gallery of Art, The Smithsonian Institution and Department of the History of Art, University of Michigan, 2000 — 55–68 bet.
3. ↑  „İstanbul - Turkish and Islamic Arts Museum". *www.ktb.gov.tr*. Qaraldi: 8-noyabr 2020-yil.
4. ↑  „Türk ve İslam Eserleri Müzesi" (tr). *T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı*. Qaraldi: 5-dekabr 2020-yil.
5. ↑  „İstanbul - Turkish and Islamic Arts Museum". *www.ktb.gov.tr*. Qaraldi: 8-noyabr 2020-yil.
**Respublika perinatal markazi** (RPM) — ona qornida rivojlanayotgan homshsh va yangi tugʻilgan chaqaloqlarga ixtisoslashgan tibbiy yordam qoʻrsatadigan respublika darajasidagi ilmiy tadqiqot va davolash muassasasi hisoblanadi. 2002-yil 1 iyunda Toshkent shahrida Xalqaro bolalarni himoya qilish quni munosabati bilan oʻz faoliyatini boshlagan. Markaz Toshkent tib-biyot pediatriya instituti klinikasi hududida joylashgan, u tunu kun tartibida ishlaydi. Markazda homiladorlarga, tugʻ-ruq va chilla davridagi ayollarga yuqori malakali shoshilinch va rejali tibbiy xizmat koʻrsatiladi; respublikaning barcha viloyatlaridan chaqaloqlar, ayollar va bemorlar qabul qilinadi.

Markazda 9 klinik boʻlim: qabul boʻlimi, 2 ta akusherlik boʻlimi, shuningdek, homilani saqlab qolish, homiladorlarni tugʻruqqa tayyorlash. ginekologiya (artifitsial abort; jarrohlik usulida davolash; asoratlangan akusherlik anamnezi boʻlgan ayollar reabilitatsiyasi, bepushtlik), kattalar reanimatsiyasi va intensiv davolash (har xil etiologiyali oʻtkir gemodi-namik oʻzgarishlar; hayot uchun muhim aʼzo va sistemalar funksiyasining oʻtkir buzilishi; jarrohlikdan keyingi oʻtkir metabolik buzilishlar; shok va klinik oʻlimdan keyin tiklanish davri, ogʻir darajali preeklampsiya), chaqaloqlar patologiyasi (immunologik ziddiyat—konflikt; homila ichki gipotrofiyasi; moddalar almashinuvi patologiyasi; ogʻir tugʻma jarohat va asfiksiyadan soʻng). neonatal jarrohlik, chaqaloqlar reanimatsiyasi va intensiv davolash (yiringli septik kasalliklar rivojlanish nuqsonlarining murakkab shakli) kabi boʻlimlar. 125 oʻrinli kasalxona ishlab turibdi.

Hozirgi markazdagi ilmiy izlanishlar Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi qoshidagi Ilm-fan va texnologiya markazi tomonidan tasdiqlangan grant mavzusi (yangi tugʻilgan chaqaloqlar rivojlanishining uzoq muddatli prognozi va uning buzilishlarini oldini olish; homiladorlarda gepatoz holatlari; chaqaloqlar miyasining gipoksiya natijasida buzilishlari; siydik pufagining tugʻma anomaliyalari; tuxumdon epitelial kistomasida ayollarning immunologik statusi; homi-ladorlarda fetoplatsentar yetishmovchilik) asosida olib boriladi.

RPMda 300 ga yaqin tibbiyot xodimi xizmat qiladi (2005). Markaz Tibbiyot akademiyasi, Toshkent vrachlar malakasini oshirish instituti, Toshkent tibbiyot pediatriya instituti stu-dentlari, magistrlari va klinik ordinatorlari uchun tayyorlov hamda respublika neonatolog (yangi tugʻilgan chaqaloq vrachlari)lari uchun asosiy ilmiy oʻquv markazi hisoblanadi. Markaz ilmiy toʻplam, monogra-fiya va metodik qoʻllanmalar nashr etadi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

Manbalar
--------

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  





|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Milliy dinlar** o‘z mazmun-mohiyati bilan asosan bir millatga mansub xalqlar e’tiqod qiladigan dinlardir. Milliy dinlar shakllanishining dastlabki va eng so‘nggi davrlarini bir-biridan farqlash lozim. Dastlabki Milliy dinlar quldorlik jamiyatida vujudga kelgan bo‘lib, odatda, politeistik, ya’ni ko‘p xudolik dinlari bo‘lgan. Masalan, qadimgi grek dini ko‘p xudolikning o‘zginasidir. Zevs-pantion (qadimgi grek tilida - bosh xudo) hisoblanib, bir ukasi dengiz xudosi, ikkinchi ukasi - yer osti podsholigining xudosi hisoblanar edi. Shuningdek, muhabbat va go‘zallik ma’budasi, urush xudosi xudosi, quyosh xudosi va san’at homiysi va boshqa yana bir qancha xudolar bo‘lgan. Xudi shunga o‘xshash qadimgi yahudiylar dinning xudosi - Yaxve ham ko‘p xudolikning yaqqol namunasidir. Quldorlik jamiyatidagi dastlabki Milliy dinlarning o‘ziga xos yana bir xususiyati oxirat to‘g‘risidagi tasavvurning paydo bo‘lishi va unga ishonishidir. Ammo bu davrda bunday tasavvurlar hali to‘la shakillanmagan edi. Ular keyingi davrlarda rivojlangan. Bu davrda qurbonlik qilish keng rasm bo‘lib hatto majburiy marosimlardan biri hisoblanar edi. Xudolar yo‘lida meva-cheva, noz-ne’matlardan tortib, uy hayvonlarining barcha turlarigacha, qadim zamonlarda esa hatto odamlar ham qurbon qilinar edi. Milliy dinlar rivojlanishining so‘nggi davrlariga kelib odamlar o‘rniga hayvonlar qurbon qilina boshlagan. Shu bilan birga oxirat haqidagi tasavvurlar keng targ‘ib qilinardi. Milliy dinlar elat millat dinlari deb ham yuritiladi. Chunki ular urug‘-qabila dinlaridan farqli ravishda sinfiy jamiyat qaror topishi va shakillanishi davrida vujudga kelgan va rivojlangan. Binobarin, ular avvalo elatning so‘ngra, millatning shakllanishini o‘zlarida aks ettirgan. Milliy dinlar tasavvur qilingan xudolar milliy xudolar hisoblanib, ibodat marosimlar asosan muayyan elat yoki millatnikigagina mos tushar edi. Binobarin, bu xildagi qadimgi dinlar milliy davlat xarakterida bo‘lishi bilan boshqa din shakillaridan ajralib turgan. Eng soʻnggi davrning milliy dinlariga quyidagilar kiradi: hinduizm, jaynizm, sikxizm, daosizm, konfusiylik, sintoizm va iudaizm (yahudiylik).

Manbalar
--------

1. ↑  Najmiddinov, Karimov, Turdiyeva 2017, s. 292. sfn error: no target: CITEREFNajmiddinov,\_Karimov,\_Turdiyeva2017 (help)

Adabiyotlar
-----------

* Najmiddinov J. Karimov J. Turdiyeva D.*. Dinshunoslik. Qomusiy lugʻat*. Imom Buxoriy xalqaro markazi nashriyoti, 2017 — 480 bet. ISBN 978-9943-5105-3-1.
Parkent kanali va Gʻazalkent gidrouzeli (keyinda)
Parkent kanali Parkent shahri yaqinda (sentabrda)
**Parkent kanali** — Toshkent viloyatida qurilgan yirik gidrotexnika inshooti. Kanal viloyatning Boʻstonliq, Parkent, Yuqori Chirchiq va Ohangaron tumanlari togʻ oldi yonbagʻiri hududidan oʻtgan. Chirchiq daryosida qurilgan Chirchiq GES kaskadi (Gʻazalkent gidrouzeli) inshootidan suv….. oladi. Kanal n ing 1-navbati (69 km) 1975-1983-yillarda, 2-navbati (14,3 km) 1988—1997-yillarda qurilgan. Uning loyiha uz. 96 km, foydalanishga topshirilgan qis-mi 83,3 km. Kanalning bosh qismi kengligi 6-7 m, chuq. 3,6—3,8 m, quyi qismida esa tegishlicha 2—2,5 va 2,1 — 2,4 m. Bosh qismida eng koʻp suv sarfi 51-57 m³/s, quyi qismida 7-10,4 m³/s. Kanal trassasi murakkab relyef va geologik sharoitlarda (tuprokli, qoya va yarim qoya, yirik tosh jinslari) barpo etilgan. Oʻzanning 38,7 km ga beton toʻshama yotqizilgan. Ayrim joylarda tuproq 30-40 m gacha chuqurlikda qazilgan yoki 20 m gacha balandlikda koʻgarmalar barpo kilingan. Kanalda 12 ta dyuker, 8 ta akveduk, 1 ta suv toʻsish inshooti, 1 ta temir yoʻl kuprigi, 86 ta suv chiqargich, 7 ta gidropost, 8 ta toshqin tashlamasi, 8 ta sel tashlamasi, 9 ta seleduk, 46 ta kanal osti quvuri, 21 ta avtomobil kuprigi va boshqa inshootlar kurilgan. Yirik dyukerlar jumlasiga Oqsoqotasoy (uz. 204,7 m, suv utkazish imko-niyati 57m³/s), Ulkanotchisoy (54 m³/s), Yuzuriksoy, Yoyilmasoy, Parkentsoy, Otchopkansoy, Samsaraksoy va boshqa kiradi.

Kanal Chirchiq daryosining chap vodiysidagi 30,3 ming ga sabzavot, gʻalla ekinlari, tokzor va bogʻlarni sugʻorishga xizmat qiladi.

Ziyomiddin Artukmetov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Gidrologiya | *Gidrologiyaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Joʻyborcha madrasasi** — Buxoro madrasasi. Madrasa hozirgi kunda saqlanib qolmagan.
Joʻyborcha madrasasi XVIII asrda Joʻybori xonaqohi guzarida, Buxoro amirligida hukmronlik qilgan Amir Shohmurod davrida Muhammad Elbarsxon qizi tomonidan bunyod etilgan. Tadqiqotchi olim Abdusattor Jumanazarov ushbu madrasaga oid bir qator vaqf hujjatlarini oʻrgangan boʻlib, madrasa bilan bogʻliq maʼlumotlar keltirgan. Vaqf hujjatida madrasa pishiq gʻishtli, gumbazli va ravoqli, baland ayvonli yigirmata hujradan iborat oliy madrasa boʻlib, yonida tosh hovuz mavjud boʻlgan. Madrasa gʻarbi va shimolida hovlilar, sharqida chorbogʻ va yana bir tomonida madrasa sohibi xonadoning goʻrxonasi mavjud boʻlgan. Ushbu madrasa vaqfi uchun Harqanrudda Asfijandiq qishlogʻi va Nasaf viloyati Mudin qishlogʻidagi hamma xolis mulkini vaqf qilingan. Vaqf mulkiga voqifaning oʻzi mutavvali boʻlgan. Keyinchalik uning oʻgʻli Muhammad Qalandarxo’ja, soʻngra uning avlodlari bu vazifani bajarishgan. Joʻyborcha madrasasiga oid bir qator yana vaqf hujjatlari saqlangan boʻlib, unda mudarrislar mulla Abduqayum va mulla Bobojon nomlari keltirilgan. Ularning maoshi 67 tillani tashkil etgan. Sadri Ziyo ushbu madrasada 23 ta hujralar boʻlganligini yozib qoldirgan. Samoviddin Husenov va Iroda Rajabova ushbu madrasani Oyposhsho bibi madrasasi deb atagan va 21 hujradan iborat deb yozgan.
Joʻyborcha madrasasi 23 ta hujradan iborat boʻlgan. Ushbu madrasa Oʻrta Osiyo meʼmorchiligi uslubida bunyod etilgan. Madrasa pishiq gʻisht, yogʻoch, tosh va ganchdan qurilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Rahmatova S, Qurbonov H*. Buxoro guzarlari tarixidan lavhalar*. Buxoro: Buxoro nashriyoti, 1995 — 144 bet.
2. ↑  Muhammad Ali Baljuvoniy*. Tarixi Nofeyi (Foydali tarix)*. Toshkent: Akademiya nashriyoti, 2001 — 122 bet.
3. ↑  Abdusattor Jumanazar*. Buxoro taʼlim tizimi tarixi*. Toshkent: Akademnashr, 2017 — 592 bet.
**Okkultizm** (lot. occultus - yashirin, sirli) — insonda va kosmosda yashirin kuchlar mavjudligini eʼtirof etuvchi taʼlimotlarning umumiy nomi. O.ga koʻra, bu kuchlarni maxsus psixik mashkutardan oʻtgan va oʻzini faqat shu yoʻlga bagʻishlaganlargina payqay oladi. Falsafiy jihatdan gilozoizm va panteizmha yaqin. O.ning hodisalar oʻrtasidagi umumiy yashirin aloqalar toʻgʻrisidagi va mikrokosm hisoblangan odam haqidagi taʼlimoti 14—16-asrlarda kuzatish va tajriba metodlari (Uygʻonish davri italyan natur-falsafasi va boshqalar)ning rivojlanishida muhim ahamiyatga ega boʻldi. Umuman, O. ilmiy tafakkurga zid taʼlimotdir.

OKKULTIZM (lot. occultus-sirli, yashirin, botiniy) maxsus ruhiy mashqlar, alohida marosimlar natijasida ayrim insonlargina bila oladigan koinotdagi sirli kuchlar mavjudligini eʼtirof etadigan taʼlimot. Okkultizm gilozoizm va panteizmga yaqin turadi. Okkultizmning mustaqil soha sifatida ajralib chiqishi soʻnggi antik davrdagi ellinlar dini sinkretizm bilan bogʻlik. 1-4-asrlarda Aleksandriyada Okkultizmning afsonaviy asoschisi Regmas Trismegista nomi bilan bogʻlik adabiyotlar toʻplami vujudga keladi. Shu davrda germetik fanlar hisoblanmish alximiya, astrologiya paydo boʻldi. Okkultizmda insonning iro- daviy xatti-xarakatlariga olamga toʻgridan-toʻgri tasir eta olishi mumkin boʻlgan oʻziga xos tabiat kuchlari sifatida qaraladi. Xristianlikni xukmron dinga aylanishi bilan Okkultizm taʼqib ostiga olingan va yashirin faoliyatga oʻtgan. Yevropadagi uygonish davrida Okkultizm dunyoning oʻrta asrlar manzarasi yemirilishiga, sxolastik anglashni bartaraf qilishga va eksperimental tabiatshunoslikning rivojiga taʼsir koʻrsatdi. 17-asrlarda tabiiy fanlarning rivoji esa Okkultizmga boʻlgan ishonchni maʼlum maʼnoda yoʻqqaa chiqardi. Dunyoviy Okkultizm jamiyatlari shakllana boshladi. Mas. T. Kompanellaning „Kuyosh shahri", F. Bekon- ning „Yangi Atlantida" kabi asarlarida sotsial utopiya Okkultizm anʼanalari bilan bogʻlik. 19-asrning oxirlaridan turli davrlar va xalqlar okkultiv va diniy- Falsafiy taʼlimotlarni birlashtirish asosida yangi <>universal" dinni yaratishga urinishlar boʻlgan. hozir ham Okkultizm ekstrasensorika, munajjimlar faoliyatlari va shu kabilar orqali jamiyatda mavjud.

Adabiyotlar
-----------

"Oʻbekiston Faylasuflari milliy jamiyati nashriyoti" „Sharq" Nashriyot\_Matbaa Aksiyadorlik kompaniyasi bosh tahririyati Toshkent-2004

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
**Tuproq ostidan sugʻorish** - tuproqning oʻsimlik ildizi tarqaladigan qatlamini yer osti quvurlari orqali namlash; sugʻorishning istiqbolli usullaridan biri. Bu usulni sabzavot, texnika ekinlari yetishtirishda, bogʻlarda, tokzorlarda va boshqalarda qoʻllash samaralidir. Tuproq ostidan sugʻorishs.da suvni anchagina iqtisod qilishga (30—40%) erishiladi. Tuproq ostidan sugʻorishs.da suv kam meʼyorda, ammo tez-tez beriladi, bu esa oʻsimliklarning yaxshi rivojlanishiga qulaylik tugʻdiradi. Sugʻorishning bu usulida oʻsimliklarning ildiz sistemalari tarqaladigan zonada nam zaxiralari eng koʻp toʻplanadi, ustki qatlam (0—15 sm) esa quruq holda qoladi yoki bir qadar namlanadi. Natijada tuproq betida qatqaloq gʻosil boʻlmaydi, ustki qatlamdan havoning yaxshi oʻtishi taʼminlanadi, begona oʻtlarning oʻsishi va koʻpayishiga sharoit boʻlmaydi. Tuproq ostidan sugʻorishs. uchun tuproq yuqori kapillyarlik xususiyatiga ega boʻlishi, suv beriladigan uchastka tekis boʻlishi shart. Bu usulni yirik donador, toshloq va shoʻrlangan tuproqda qoʻllash mumkin emas. Namlagich sifatida teshikchalari boʻlgan sopol, plastmassa va boshqa quvurlardan foydalaniladi. Suv berish tarziga qarab Tuproq ostidan sugʻorishs bosimli, bosimsiz va vakuumli boʻlishi mumkin. Bosimli Tuproq ostidan sugʻorishs.ni qoʻllash boʻyicha birinchi tajribalar Oʻzbekistonda 20-asrning 30-yillar oxiri — 40-yillarning boshlarida SoyuzNIXI ning Markaziy tajriba melioratsiya styasida, keyinroq Oqqovoq agrotexnika tajriba styasida oʻtkazilgan. 60—70-yillarda Tuproq ostidan sugʻorishs. texnologiyasi va konstruksiyasi turli tuproq tiplarida oʻrganildi. Tuproq ostidan sugʻorishsning tajriba — ishlab chiqarish. tizimlari Mirzachoʻl va Jizzax choʻlining oʻzlashtirilgan yerlarida (kam shoʻrlangan suroʻtloqi yengil tuproqlarda), ularning eng yiriklari Sirdaryo viloyatida 50—200 ga maydonda qurilgan.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Qiyshiq uy** (polyakcha: *Krzywy Domek*) — Sopot shahridagi ofis va savdo markazi.

Monte Kassino qahramonlari koʻchasida joylashgan (polyakcha: *Bohaterów Monte Cassino*), 53.

2004-yilda meʼmorlar Shotinskiy va Zalevskiy tomonidan qurilgan. Qurilish uchun tanlangan uslub optik illuziya, postmodern arxitekturasi, dekonstruktivizmga asoslangan.

Ushbu loyihaning meʼmorlari rassomlar Яна Марцина Шанцера(ingl.)oʻzb. va Пера Оскара Дальберга(nid.)oʻzb. ) chizmalaridan ilhomlanishgan.

Binoning foydali maydoni taxminan 4000 m² ni tashkil qiladi. Obyekt „Rezident" savdo markazi tarkibiga kiradi. Birinchi qavatda chakana savdo binolari, restoran va oʻyin avtomatlari saloni mavjud. Ikkinchi qavatda „Radio RMF FM" va „Radio RMF MAXXX" studiyalari joylashgan.

Yana qarang
-----------

* raqs uyi

Havolalar
---------

* Bino meʼmorlarining veb-sayti (Wayback Machine saytida 2014-07-15 sanasida arxivlangan) Arxivnaya kopiya -da arxivlangan
* Per Oskar Gustav Dalberg — Muallif sayti (Wayback Machine saytida 2010-07-03 sanasida arxivlangan)
* Fotogalereya
* Binoning rasmiy sayti (Wayback Machine saytida 2015-08-01 sanasida arxivlangan)
**Dor** — 1) dorbozlar oʻyin koʻrsatadigan qurilma. Maxsus yogʻoch, arqon, chigʻiriq, machta, "kindik", havozadan iborat. Ikki tomonga toʻsin, dor markazi (oʻrtasi)ga yogʻochdan yasalgan baland machta oʻrnatiladi, har ikki chekka balandligiga tekis taxta ("kindik") oʻrnatiladi, ikki tomonga chigʻiriq va argʻimchoq, sal pastroqqa "quloqchoʻp" bogʻlab qoʻyiladi, qurilma tepasiga "gumbaz" ishlanadi. D. balandligi 40 m gacha boʻlgan va yon arqonlarni 20—30 tomoshabin beliga bogʻlab tortib turgan. Hozir D. bir-biriga ulangan tros ("arqon")dan tortiladi, dorbozning oyogʻi sirgʻanmasligi uchun bint yoki izolenta b-n oʻraladi. Hozir dor balandligi 12–15 m boʻladi. Baʼzida D. b-n yonma-yon simdor kuriladi; yana q. Dorbozlik; 2) osib oʻldirishga hukm etilgan jinoyatchilar uchun qurilgan maxsus qurilma. Ogʻir jazo sifatida Sharq mamlakatlarida qadimdan maʼlum; 3) yuvilgan kiyim-kechakni quritish, uy jihozlari, kiyimlarni shamollatish uchun tortilgan arqon; 4) kelinning uyiga kelin-kuyov sepini namoyish qilish uchun tortiladigan moslama.

Havolalar
---------

Доор: Циркке келгиле!

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Gaz toʻldirish stansiyasi** -avtomobillarga gaz toʻldirish kompressor st-yasi. Mamlakatni muqobil yoqilgʻiga boʻlgan ehtiyojini qondirish maqsadida 1984 yilda "Oʻzbektransgaz" ICHB tarkibida "Oʻzbekavtogaz" boshqarmasi tashkil etildi. Soʻngra u Oʻrta Osiyo respublikalari va Qozogʻistondagi jami G. t. s.ni birlashtirgan "Oʻrta Osiyoavtogaz" boshqarmasiga aylantirildi. Keyinchalik "Oʻzbekavtogaz" hududiy boshqarmasi "Oʻzdavneftmahsulot" davlat-aksiyadorlik birlashmasi tarkibiga kirdi. 1997 yilda mazkur boshqarma negizida amerika-lik hamkorlar bilan birgalikda "Gaz-kompressor" qoʻshma korxonasi tuzil-di. Oʻzbekistonda gaz sanoatinchnt rivojlanishi bilan gaz yoqilgʻisi zaxiralarini yaratish, truboprovod transporti tarmogʻini kengaytirish, shuningdek G. t. s.lar qurishga alohida ahamiyat berildi.

Oʻzbekistonda dastlabki G. t. s 1984 yil (sutkasiga 500 avtomobilga gaz yoqilgʻisi toʻddirish quvvati b-n) Toshkent sh.da tashkil etildi. 1986 yilda yangi turdagi — blok-komplektli (sutkasiga 250 avtomobilga gaz yoqilgʻisi toʻddirish quvvatida) G. t. s. foydalanishga topshirildi. OʻzRda 32 G. t. s ishlab turibdi (shundan 18 tasi sutkasiga 500 avtomobilga, 14 tasi esa 250 avtomobilga xizmat koʻrsatadi, 1999). Mavjud G. t. s.lar umumlashtirilganda sutkasiga 1 mln. 720 ming m3 yoki yiliga 370 mln. m3 siqilgan tabiiy gazni isteʼmolchilarga yetkazib beradi. Bu bilan yiliga 282 ming t neft motor yoqilgʻisi tejaladi. 1999 yilga qadar "Gazkompressor" qoʻshma korxonasi xizmat kursatadigan avtomobillar soni 12408 ga yetdi. Umuman gazdan motor yoqilgʻisi sifatida foydalanishning rivojlantirilishi yoqilgʻiga boʻlgan talabni qondirishdan tashqari, mamlakat iktisodiga katta fonda keltiradi.

Akbarxoʻja Raximov.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Volfram karbid**, WC - volfram monokarbid, kulrang , geksogonal panjarali kristall modda. osmodifikatsiyasi barqaror boʻlib, 2525° dan yuqorida (5-WC kubsimon panjarali kristall holatga oʻtadi, 2720° da parchalanadi. Zichligi 15,6 g/sm3, Moos shkalasi boʻyicha qattiqligi 9. Havoda 430° gacha barqaror, 800—1200° da WO3 gacha oksidlanadi. Nitrat va sulfat kislotalar bilan, xlorid va nitrat kislotalar aralashmasi (3:1) bilan birga qaynatilganda reaksiyaga kirishadi. Vodorod atmosferasida, ayniqsa suv bugʻlari ishtirokida qizdirilganda tarkibidagi uglerod miqdori keskin kamayadi. 500° dan yuqorida xlor bilan birikadi. V.k. volfram bilan uglerodni vodorodli muhitda 1430—1630° da qizdirib olinadi. Uni W(CO)6 ni 1030°da parchalab, volframat kislota, WO3 ga 900—1000° da vodorod va metan gazlarini taʼsir ettirib olish ham mumkin. V.k. metallokeramika qattiq qotishmalarining asosini tashkil qiladi. U choʻyan, poʻlat, latun, sopollarga ishlov beradigan asboblar tayyorlashda, metallar yuzasining ishqalanishiga chidamli krplamasi katalizator sifatida koʻllaniladi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Kecel** Vengriyaning Baksh-Kiskun okrugida joylashgan shahar hisoblanadi.

Vengriyadagi xorvatlar bu shaharni *Kecelj* deb atashadi.

Tarixi
------

Kecel haqida birinchi hujjatlar 1198-yilga toʻgʻri keladi. Vengriyaning boshqa koʻplab shaharlari singari, Kecel ham turklar istilosi paytida koʻplab aholisini yoʻqotdi. 1734-yil 22-aprelda Kalocsa episkopi Gabor Patachich Kecel shahrini qayta tiklash toʻgʻrisida qarorlar imzoladi. Oʻsha paytda koʻpchilik chorvachilik bilan kun kechirardi. Biroq, aholining koʻpayishi buni juda qiyinlashtirdi, shuning uchun odamlar Keceldagi asosiy sanoat boʻlib qolayotgan dehqonchilik bilan shugʻullanishdi. 1802-yilda bir qator yangi binolar qurildi, jumladan: Rim-katolik cherkovi, Town Hall, birinchi maktab, pochta, politsiya va oʻt oʻchirish boʻlimlari. Temir yo‘l Kecelga ham yetib bordi.  Kecel 1993-yilda shahar huquqini oldi.

Shahar 2007-yilda yopilgunga qadar MÁV tomonidan boshqariladigan Kiskőrös — Kalocsa temir yoʻl liniyasi orqali xizmat qilgan. Aholining soni kamayib ketishi natijasida temir yoʻllarga extiyoj qolmagan.

Pintér Művek harbiy muzeyi va bogʻi (veng.: *Pintér Művek Haditechnikai Park*), katta harbiy texnika va transport vositalari toʻplamini oʻzida jamlagan, shahar chekkasida, xuddi shu nomdagi metallurgiya zavodi hududida joylashgan.

Demografiyasi
-------------

2001-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, 9259 kishi boʻlib, 3600 xonadon mavjud edi.

Qardosh shaharlar
-----------------

Kecel egizakdir : 

* Germaniya Schwarzenbruck, Germany (1991)
* Ruminiya Lupeni, Romania (2009)

Manbalar
--------

1. ↑  „Folia onomastica croatica 14/2005." (hr).

 (462 KB) Živko Mandić: Hrvatska imena naseljenih mjesta u Madžarskoj,
2. ↑  *Solutions.* „Haditechnikai Park" (en). *Pintér Művek*. Qaraldi: 30-noyabr 2020-yil.
3. ↑  „Pinter Muvek Military Museum (Kecel) - 2020 All You Need to Know BEFORE You Go (with Photos)" (en). *Tripadvisor*. Qaraldi: 30-noyabr 2020-yil.
4. ↑  „Testvérvárosaink" (hu). *kecel.hu*.  Kecel. Qaraldi: 3-aprel 2021-yil.

Havolalar
---------

* Rasmiy sayti in Hungarian
Hasan al-Askariy, Ali al-Hadiy va Narjis Xotun qabrlarini o'rab turgan Al-Askariy ziyoratgohidagi zarih.
 Ta'mirlashdan oldin Muhammad ibn Idris ash-Shofe'iy qabri ustiga qurilgan katta yog'och zarih.
**Zarih** (forscha: ضَرِیح, urdu: ضَرِیح, hindcha: *ज़रीह* ) yoki **darīḥ** (arabcha: ) odatda masjid yoki islom ziyoratgohlaridagi qabrni o'rab turuvchi panjarali strukturadir. Ba'zi hollarda, u ko'rgazmadagi diniy yodgorlikni himoyalab turish uchun ham qurilishi mumkin.

Zarih mohir ustalar tomonidan quriladi. U kumush kabi noyob metallardan yoki yog'ochdan tayyorlanishi mumkin. Zarihlarning hajmi kichik xonaning kattaligida bo'lishi mumkin. 

Imom Husayn ziyoratgohida, Imom Ali haramida va Abdulqodir G'iloniy maqbarasida mashhur zarixlar qo'llanilgan.

 Injilda tilga olingan Doniyor qabri (Susa, Eron) deb da'vo qilingan qabrni o'rab turgan zarih.

Yana qarang
-----------

* Islom arxitekturasi
* Shia
* So'fiy

Manbalar
--------

1. ↑  https://web.archive.org/web/20140820233212/http://www.adinebook.com/gp/product/9647015348
2. ↑  https://web.archive.org/web/20140820233212/http://www.adinebook.com/gp/product/9647015348
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Iroq (maʼnolari).

**Iroq** (musiqada) — Oʻn ikki maqom, Shashmaqom va Xorazm maqomlari tarkibidagi maqomlardan biri. Iroq mamlakatining nomiga nisbat berilgan. Iroq maqomining tovushqatori va lad qurilmasi, unga mos cholgʻu va ashula yoʻllari bir necha bor oʻzgarib borgan. Shashmakrmdagi I. ning (Yu. Rajabiy yozuvida) mushkilot (cholgʻu) boʻlimi — Tasnif, Tarje, Muhammas, Sa-qil-1, Saqil-2, Saqili Kalon, nasr (ashula) boʻlimi — Saraxbor (6 taronasi bilan), Muxayyar (4 taronasi bilan), Chanbar, Ufar qismlarini oʻz ichiga oladi. I. ning ashula yoʻllarida Mu-xayyari Chorgoh namudi va Zebo pari avji qoʻllaniladi. Muxayyari I. ning 1- va 2- taronalari Chorgoh yoʻllariga yaqin. Chanbari I. shoʻʼbasi alohida ashula yoʻli boʻlib, Su-vora yoʻllarini eslatadi.

I. maqomi yoʻllarida yaratilgan xalq cholgʻu va ashula yoʻllari ham oʻziga xos ohanglarga boy, odatda ayriliq, intizorlik his-tuygʻularini aks ettiradi. Bastakorlar I. yoʻllari asosida Choʻli I. Surnay Irogʻi, Chanbari I. Mushkiloti I. va uning Ufari, Toshkent Irogʻi kabi kuy va ashulalarni yaratgan. V. Uspenskiy "Farhod va Shirin", R. Glier va T. Sodiqovlar "Layli va Majnun", S. Yudakov "Maysaraning ishi" operalarida I. kuylaridan foydalanishgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Xalqaro fazoviy stansiyadagi astronavtlar faqat mikrogravitatsiya taʼsirida boʻlib, deyarli vaznsizlikni his etishadi.
**Vaznsizlik** — jismning muallaq fizik holati; bunda jismga taʼsir etuvchi tashqi kuchlar shu jism zarralarining bir-biriga oʻzaro bosimini vujudga keltirmaydi. Jism Yer ogʻirlik maydonidagi gorizontal tekislikda tinch turgan boʻlsa, unga ogʻirlik kuchi va qarama-qarshi yoʻnalgan kuch taʼsir qiladi, natijada jism zarralarining bir-biriga bosimi vujudga keladi. Odam organizmi bu bosimni ogʻirlik sifatida idrok qiladi. Yerning sunʼiy yoʻldoshi (yoki kosmik kema — KK) ichidagi jismlar yoʻldosh bilan birga maʼlum boshlangʻich tezlik olgach (qarang Kosmonavtika), ogʻirlik kuchi taʼsirida oʻz orbitasi boʻylab bir xil tezlanish bilan harakatlanadi. Shuning uchun jismlar bir-biriga yoki yoʻldosh korpusiga bosim koʻrsatmaydi, yaʼni vaznsizlik holatida boʻladi. Jismning vaznsizlik holatida boʻlish shartlari: 1) jismga tortishish kuchlaridan boshqa hech qanday kuchlar taʼsir qilmasligi; 2) bu kuchlar maydoni bir jinsli boʻlishi, yaʼni barcha zarralar qiymat va yoʻnalish jihatdan bir xil tezlanish oladigan boʻlishi; 3) hamma zarralar ilgarilanma harakat qilishi kerak. Bu shartlar, mas. erkin tushayotgan jismda, erkin uchayotgan (dvigatellari yurgizilgan) YESY va KK larda roʻy beradi. Kosmonavt kabinadan ochiq kosmosga chiqqanda ham vaznsizlik holatida boʻladi, chunki ochiq kosmosda tayanch yoʻq. Kosmik fazoga uchish kishidan jismoniy va asabiy kuch talab qiladi. Kishi kosmik fazoda gʻayritabiiy sharoitda boʻladi. Uzoq vaqt (oylar va yillar) vaznsizlik holatida boʻlish tirik organizm uchun zararlidir. Shuning uchun KK ichida muayyan darajada oʻta zoʻriqish hosil qilinishi, KK gildirak shaklida yasalishi, KK gʻildirak tekisligiga tik oʻq atrofida aylanib turishi kerak, degan takliflar ham boʻlgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Fizika | *Fizikaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Vernal** AQShning Utah shtatida joylashgan shahardir. Uintah okrugi tarkibiga kiradi.Vernal, Uintahning markaziy va eng katta shahri, sharqiy Utahda joylashgan, Salt Lake shahridan 280 km sharqda va Colorado chegarasidan 32 km g'arbdagi joylashgan. 2020-yil hisobiga ko'ra, shahar aholisi 10,079 nafar edi. Aholi soni 2022-yilga kelib 10,432 nafarga oshdi.

Aholisi
-------

2020-yil hisobiga ko'ra, shahar aholisi 10,079 nafar edi. Aholi soni 2022-yilga kelib 10,432 nafarga oshdi.Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 763,8 nafar kishini tashkil qiladi.

Geografiyasi
------------

Maydoni — 11,9 km2. Yerining barcha qismini quruqlik tashkil qiladi.Dengiz sathidan oʻrtacha 1624 m balandlikda joylashgan.

Tarixi
------

Vernal, Utahning ko‘p shaharlari kabi , g‘arbdan yoki shtat bo‘ylab ko‘chib kelgan Mormonlar tomonidan qurilmagan. 1861-yilda Brigham Yang, Uintah Basin mintaqasiga kuzatuvchilar jamoasini yubordi va mintaqadan ko‘chish maqsadlari, hindlar uchun o‘zaroq o‘yin joylari, "jahonni bir qilib turish" uchun faqat yaxshi ekanligi haqida xabar tarqatdi. Shu yili prezident Abraham Linkoln mintaqani Uintah Hind rezervi sifatida ajratdi va kapitan Pardon Dodds hindlar agenti sifatida tayinlandi. Dodds keyingi paytlarda 1868 yilda Uintah Basinida oq tanlilar tomonidan yaratilgan birinchi kabinini qurdi. Bundan so‘ng, u yerga ko‘chib kelgan odamlar Ashley Sreek yoki uning yaqin joylarida turli joylarda kabinlar qurishdi. 1879 yilda, o‘sha yilning mashhur "Qiyin Qish" davrida ko‘pchilik insonlar vafod etishgan .

Manbalar
--------

1. ↑  „American FactFinder".  United States Census Bureau. Qaraldi: 31-yanvar 2008-yil.

Havolalar
---------

* Rasmiy sayti

  


|  |  |
| --- | --- |
| AQSh geografiyasi | *AQSh geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* LCCN: n82157488
* MusicBrainz: c0458e16-cf9a-4489-92a1-35c85b838631
* NARA: 10042461
* VIAF: 263660595
* en:WorldCat Identities: lccn-n82157488

 |
**Abdusattar Qayumovich Rahimov** (1964-yil 8-mart) — sovet va oʻzbekistonlik futbolchi, butun faoliyati davomida darvozabon va dala oʻyinchisi sifatida ishlagan. Hozirda Murabbiy.

Futbolchilik faoliyati
----------------------

U oʻz faoliyatini 1982-yilda ikkinchi Sovet ligasi „Hisor" Shahrisabz jamoasida boshlagan. 1983-yilda Toshkent „Paxtakor" tarkibida oliy ligada beshta oʻyin oʻtkazib, bitta gol urildi. 1984-yilda u ustalar jamoalarida oʻynamadi. 1985-yil „Sohibkor" Xalkobod uchun ikkinchi ligada boshlandi, soʻngra „Zvezda" Jizzax birinchi ligasi jamoasiga oʻtdi, u maydonda toʻrtta va darvozada oltita oʻyin oʻtkazdi. 1986-1987 yillarda Xorazm / Xonqa klubi tarkibida Xanka maydonda 47 ta, darvozada 6 ta oʻyin oʻtkazgan. Keyinchalik u SSSR ikkinchi (1988-1989) va ikkinchi quyi (1990-1991) ligalari jamoalarida „Yosh" Jizzax (1988), „Jayxun" Urganch, „Sohibkor" (1990-1991) jamoalarida dala oʻyinchisi sifatida qatnashdi.

1983-yil SSSR xalqlarining „Spartakiada" futbol musobaqasi ishtirokchisi, Oʻzbekiston terma jamoasi tarkibida darvozabon lavozimida.

1992-yil Oʻzbekiston chempionati „Navroʻz" Andijon darvozaboni sifatida oʻynadi. Chempionat-1994-yil „Paxtakor" safida dala oʻyinchisi sifatida boshlandi, soʻng „Chirchiq" ga oʻtdi, u erda mavsum oxirigacha darvozada oʻynadi va 1995-yilgi chempionatda beshta darvozabon va toʻqqizta maydon oʻyinchisi oʻynadi. 1997-yil Samarqandda „Doʻstlik" va „Afrosiyob" da darvozabon lavozimida oʻtkazildi. 1998-yilda u „Orol" Nukus tarkibida, 1999 yilda — „Doʻstlik" tarkibida boʻlgan.

2000-yildan beri u Paxtakor akademiyasida murabbiy boʻlib ishlagan. 2015-yilda O'zbekiston milliy terma jamoasida Mirjalol Qosimovga darvobonlar murabbiyis sifatida yordam bergan. 2019-yildan 2022-yilgacha Bunyodkorda darvozabonlar murabbiyi bo'lib ishlagan.

Manbalar
--------

1. ↑  : FootBook :. Sayt futbolnoy statistiki
2. ↑  Chempionat Uzbekistana po futbolu — Sportivniy forum. Futbol. Xokkey. Prognozi. Konkursi. Prizi
3. ↑  „MTJda o'zgarish: Gizimchuk o'rniga Rahimov" (10-mart 2015-yil).
4. ↑  „"Bunyodkor": Bir necha iqtidorli o‘yinchilar ko‘rikdan o‘tish uchun taklif qilingan" (17-dekabr 2019-yil).
5. ↑  „Межсезонье: «Пахтакор» начал с поражение…". 27-fevral 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 16-fevral 2021-yil.
6. ↑  „Eshitdik-da! "Bunyodkor" murabbiylar shtabida o'zgarish ro'y berdi" (11-may 2022-yil).

Havolalar
---------

* Profil FootballFacts.ru saytida
**Shamir** (boshq.ייי) — toshlar, metallar va olmoslarni kesishga qodir boʻlgan material yoki qurt. Gemarga koʻra, Shamir kesish asboblari oʻrniga birinchi ibodatxonani qurishda ishlatilgan, chunki qon toʻkilishi mumkin boʻlgan qurollar tinch ibodatxonaga mos kelmaydi.

Shamir, shuningdek, Muso tomonidan yolgʻonch qilish uchun ishlatilgan.

Agadega koʻra, Shamir Quyosh botishidan oldin, birinchi juma kuni kechqurun Xudo tomonidan yaratilgan oʻnta moʻjizaning yettinchisi edi: uning ortida stilos va Zavedning jadvallariga tegishli boʻlgan maktublar ham yaratilgan.

Tashqi koʻrinish
----------------

Shamirning kattaligi arpa donidek edi. U arpa solodi bilan toʻldirilgan qoʻrgʻoshin qutisida saqlangan va shimgichli jun qoplarga solingan.

Boshqa xalqlarning afsonalari
-----------------------------

Shamir afsonasi (yoki qush tomonidan olib borilgan toshni ezadigan moddalar) yunonlarga oʻtdi. Afsonaning versiyasi Elianada, „Rim ishlari" ning ingliz tilidagi versiyasida, Piter Komestor, Gervasia, Megenberg Konrada, shuningdek Normandiya va Islandiya afsonalarida keltirilgan.

Kelib chiqishi
--------------

Shamirning kelib chiqishi haqida bir necha afsonalar mavjud.

Ulardan biriga koʻra, Shamir shoh Sulaymonga jannatdan burgut tomonidan keltirildi.

Boshqa afsonalarga koʻra, Sulaymon Asmodeydan shamirni oldi.Bu afsonalar Bobil xalqidan kelib chiqqan boʻlib, Talmudda qayd etilmagan.

Shamir ibodatxona qurilishidan keyin yoʻqolgandeb hisoblanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Hersh Goldwurm (1990). Talmud Bavli: the Gemara : the classic Vilna edition Volume 3, Part 6, Book 2.
2. 1 2 3  s:YeEBYe/Shamir, kamen
3. ↑  (Ab. V, 6)
4. ↑  (Yalk. II, 182)
5. ↑  Mifi i legendi Srednevekovya Glava 16. Shamir. SOLOMON I ASMODYeY
6. ↑  „«Кувшин с медом», еврейские легенды и сказки, изд-во «Амана».". 24-sentabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 24-sentabr 2016-yil.
7. ↑  Git. 68a, b

Adabiyotlar
-----------

* E. G. Happelii[de]. Relationes curiosæ, oder Denckwürdigkeiten der Welt. — Hamburg : Reumann, 1707. — 674 s.

Havolalar
---------

* Shamir, kamen // Yevreyskaya ensiklopediya Brokgauza i Yefrona. — SPb. 1908—1913.
**Kamin-Kashirskiy** (ukraincha: *Камінь-Каширський* Kamin, polyakcha: *Kamień Koszyrski*) — Ukrainaning Volin viloyatidagi shaharcha. Kamin-Kashir tumanining maʼmuriy markazi. Aholisi: 12,477 kishini tashkil qiladi (2022-yilgi statestka).

Tarixi
------

Buyuk Sovet Rus Entsiklopediyasida shunday deyilgan: "Kamen-Kashirskiy Zir daryosi bo'yida, Prypiat daryosining irmog'i bo'lgan shahar 12-asrning boshlarida ma'lum bo'lgan. Asir Wolin shahrida joylashgan".

Encyclopaedia Judaica shunday izohlaydi: "Kamen-Kashirskiy, Polshadagi kichik shaharcha, Polesiya okrugi. 1847-yilda u yerda 862 yahudiy yashagan; 1897-yilda 1189 yahudiy (jami 1220 aholi) bor edi; 1921-yilda 716 yahudiy.

| Davr | Shahar nomi | Tuman/viloyat | Mamlakat |
| --- | --- | --- | --- |
| 1880-1917-yillar | Kamień Koszirski | Kovel Voliniya | Rossiya imperiyasi |
| 1917-1918-yillar | Kamen Kashirskiy | Volin | Ukraina Respublikasi |
| 1918-1939-yillar | Kamień Koszirski | Polesie | Polsha |
| 1939-1944-yillar | Kamin Kashirsk | Polen | Germaniya |
| 1945-1991-yillar | Kamen'-Kashirskiy | Ukraina SSR | Sovet Ittifoqi |
| 1991-yildan hozirgi kungacha | Kamin-Kashirskiy | Volinsk viloyati | Ukraina |

U 1918-1939-yillarda Ikkinchi Polsha Respublikasining bir qismi bo'lgan, Polesie Voevodeshipdagi powiat markazi edi.

1939-yil 1-sentyabrda Ikkinchi jahon urushi boshlanishidan oldin, shaharda 2000 nafardan ortiq yahudiylar yashagan. 1941-yil 1-avgustda 2-otliq polkining eskadroni Ratnodan shaharga keldi. Bir kundan keyin ular 8 nafar erkak yahudiyni hibsga olishdi va otib tashlashdi. 1941-yil 22-avgustda Einsatzgruppe C ga bo'ysunuvchi xavfsizlik politsiyasining otryadi 16 yoshdan 60 yoshgacha bo'lgan barcha yahudiy erkaklarni hibsga oldi. Ertasi kuni ular shahardan 5 km g'arbda joylashgan o'rmonda 80 nafar erkak yahudiyni otib tashlashdi. 1941-yil kuzida yahudiylarga "ochiq ghetto"da yashash buyurilgan, ammo 1942-yil mart oyida bu ghetto Gebietskommissar buyrug'i bilan "yopiq getto"ga aylandi. Ghetto hududida jami 2300 nafar yahudiy istiqomat qilgan. Birinchi ommaviy aksiya 1942-yil 10-avgustda mahalliy nemis jandarmeriyasi va Ukraina yordamchi politsiyasining yordami bilan Bjesh shahridan Germaniya xavfsizlik politsiyasi tomonidan amalga oshirildi. Yahudiy qabristonida 50 ga yaqin oila, shuningdek, 130 nafar lo'li otib tashlangan. 1942-yil 2-noyabrda 400 nafar yahudiy gettodan qochib ketdi. Ko'p yahudiylar tez orada o'rmonda ochlik yoki kasallikdan vafot etdilar.

* Kamin-Kasyrskiydagi katolik cherkoviKamin-Kasyrskiydagi katolik cherkovi
* Aziz Ilyos pravoslav cherkoviAziz Ilyos pravoslav cherkovi
* Theotokos pravoslav cherkovining tug'ilgan kuniTheotokos pravoslav cherkovining tug'ilgan kuni

Manbalar
--------

Shaharlar o'z vaqtida va joyida bo'lganidek.

1. ↑  „YAHAD - IN UNUM". *yahadmap.org*.
2. ↑  „Kamen Kashirskiy, Ukraine [Pages 37-57"]. *www.jewishgen.org*.

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* LCCN: n97012193
* VIAF: 139725828
* en:WorldCat Identities (VIAF orqali): 139725828

 |
***Shangdi*** (xitoycha: shàngdì; pinyin: Shàngdì; Wade-Giles: Shang Ti), shuningdek, sodda tarzda yoziladi: „Imperator" (xitoycha: zhí; pinyin: Dì), xitoycha „Oliy xudo" yoki „Eng oliy xudo" uchun atamadir. klassik matnlarning ilohiyotshunosligi, ayniqsa Shang ilohiyotidan kelib chiqqan va Chjou ilohiyotining keyingi Tyan („Osmon" yoki „Buyuk Butun") ekvivalentini topdi.

Xuantian Shangdi
Xitoy dinida koinotning mutlaq Xudosiga ishora qilish uchun „Tyan" dan foydalanish ustun boʻlsa-da, „Shangdi" turli anʼanalarda, jumladan, baʼzi falsafiy maktablarda, konfutsiylikning baʼzi shtammlarida, qoʻllanilishida davom etmoqda. baʼzi Xitoy najotkor dinlari (ayniqsa, Yiguandao) va Xitoy protestant xristianligi. Bundan tashqari, zamonaviy xitoyliklar (ham materik, ham xorijdagi) va Sharqiy Osiyo diniy va dunyoviy jamiyatlari orasida bunday atama odatda yagona universal xudo va Ibrohimiy dinlarda Xudoning diniy boʻlmagan tarjimasi uchun ishlatiladi.

„Shang Di" – bu ikki xitoycha belgining pinyin romanizatsiyasi. Birinchisi – shàng, Shàng – „yuqori", „eng yuqori", „birinchi", „birinchi" degan maʼnoni anglatadi; ikkinchisi – dì, Dì – odatda zamonaviy xitoy tilida huangdi (yēngì) soʻzining qisqartmasi sifatida qabul qilinadi, Xitoy imperatorlarining unvoni birinchi marta Qin Shi Huang tomonidan qoʻllaniladi va odatda „imperator" deb tarjima qilinadi. Bu soʻzning oʻzi Xitoy sivilizatsiyasining mifologik asoschisi va xitoy irqining ajdodi boʻlgan Sariq imperator (Huangdi xàngi), jumladan, Uch „Huang" va besh „Di" dan olingan. Shu bilan birga, tì Shangning Oliy Xudosiga ishora qiladi, shuning uchun „xudo" (zohir boʻlgan xudo) degan maʼnoni anglatadi. yoki klassik xitoy tilida „Birinchi xudo". Bu xudo unvondan oldin boʻlgan va Xitoy imperatorlari Osmon oʻgʻillari Tianzi rolida uning nomi bilan atalgan. Klassik matnlarda osmon haqidagi eng yuqori tushuncha koʻpincha Shang Di bilan belgilanadi, u biroz antropomorfik tarzda tasvirlangan. U qutb yulduzi bilan ham bogʻlangan. Oliy Hukmdor (Shang Di) va Oliy Osmon (Huang-tʼien) haqidagi tushunchalar keyinchalik birlashadi yoki bir-birini singdiradi.

Manbalar
--------