**Janubiy Afrika** birinchi marta 1904-yilda **Olimpia o'yinlarida** qatnashgan va 1960-yilgacha har bir yozgi Olimpia o'yinlarida qatnashish uchun sportchilarni yuborgan. 1962-yilda Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh Assambleyasining 1761-sonli rezolyutsiyasi Janubiy Afrikaning aparteid siyosatiga javoban qabul qilingandan so'ng, mamlakat o'yinlardan chetlashtirildi.

1990-yilda Janubiy Afrikada aparteidga barham berish bo'yicha muzokaralar boshlanganidan so'ng, mamlakat Olimpia harakatiga qayta qo'shildi. Janubiy Afrika sport konfederatsiyasi va Olimpiya qo'mitasi 1991-yilda tashkil etilgan va Janubiy Afrika 1992-yilgi yozgi Olimpia o'yinlarida (va 1992-yilgi Yozgi Paralimpia o'yinlarida) O'yinlarga qaytgan. Janubiy Afrika ham 1960-yilda va 1994-yildan boshlab Qishki Olimpia o'yinlarida qatnashgan.

Janubiy Afrikalik sportchilar jami 89 ta medallni qo'lga kiritdilar. Bunda, yengil atletika, boks va suzish eng yuqori medall keltiruvchi sport turlari hisoblanadi.

Tarix
-----

1904 marathon participants Tau and Mashiani stand in a stadium looking at the camera, both wearing hats Mashiani (chapda) va Tau poyga oldidan
Janubiy Afrikalik sportchilar birinchi marta Sent-Luisdagi 1904-yilgi Yozgi Olimpiada o'yinlarida qatnashgan, o'shanda bir nechta xorijiy sportchilar kelgan va tashkilotchilar 1904-yilgi Jahon ko'rgazmasi ishtirokchilarini musobaqaga taklif qilganlar. Erkaklar marafonida Paardeberg jangidan keyin Sent- Yelenada inglizlar tomonidan asirga olingan va yarmarkada jangovar sahnalarni qaytadan namoyish etgan Boer urushi faxriylari general Piet Cronjé, Len Taunyane va Jan Mashiani ishtirok etdi. Len Taunyane va Jan Mashiani Olimpiadada qatnashgan birinchi qora tanli afrikaliklar va aparteid oxirigacha Janubiy Afrikani Olimpiadada himoya qilgan yagona qora tanlilar edi.

Buyuk Britaniyaning to'rtta koloniyalari - Yaxshi umid burni, Natal, Transvaal va Oranj daryosi 1910-yilgacha Janubiy Afrika Ittifoqini tashkil qilmagan bo'lsa-da, ular 1908-yilda Londonda bo'lib o'tgan Yozgi Olimpiada o'yinlarida Janubiy Afrikaning birlashgan jamoasini maydonga tushirishdi va u yerda Reggi Uoker birinchi marta g'alaba qozondi. oltin medal. Olimpiadadagi birinchi janubiy afrikalik ayol 1920-yilda suzuvchi Barbara Nesh bo'ldi va medallarni qo'lga kiritgan birinchi ayollar 1928-yilda 4 × 100 metrga erkin usulda estafeta kvarteti bo'lib, uchinchi o'rinni egalladi. Janubiy Afrika Olimpiya va Imperiya o'yinlari assotsiatsiyasi 1934-yilda Yoxannesburgda bo'lib o'tgan Britaniya imperiyasi o'yinlarida taqdirlangan, biroq ular Hindistondan kelgan jamoaga musobaqalashishga ruxsat berishlari kerakligi ma'lum bo'lgach, undan voz kechgan.

Janubiy Afrika birinchi marta 1960-yilda Qishki Olimpia o'yinlariga kirdi va Rimdagi yozgi o'yinlar aparteidning oxirigacha oxirgi bo'lib qoladi. U 1964-yilgi o'yinlarga taklif etilmagan va 1968-yilgi taklifi boshqa jamoalar chiqish bilan tahdid qilganda qaytarib olingan. Janubiy Afrika Olimpia va Milliy o'yinlar assotsiatsiyasi 1970-yilda Xalqaro Olimpia Qo'mitasidan (XOQ) chiqarib yuborilgan.

Janubiy Afrikaning irqiy bo'lmagan Muvaqqat Milliy Olimpia Qo'mitasi (hozirgi Janubiy Afrika Sport Konfederatsiyasi va Olimpia Qo'mitasi) 1991-yilda ko'p irqli tenglikka o'tish davrida tashkil etilgan va bir necha oydan keyin XOQga qo'shilgan. 1992-yilda Barselonada bo'lib o'tgan yozgi Olimpia o'yinlarida mamlakat qaytib keldi.

1. ↑  van der Merwe, Floris J.G. (1999). „Africa's First Encounter with the Olympic Games In....1904" (PDF). *Journal of Olympic History*. September 1999-jild. 22–may 2021–yilda asl nusxadan (PDF) arxivlandi. Qaraldi: 22–may 2021–yil.`{{cite magazine}}`: CS1 maint: date format ()
2. 1 2 3 4 5 6 7 8  *Laubscher.* „South Africa and the Olympic Games" (en). *South African History Online* (23-avgust 2017-yil). Qaraldi: 2019-yil 11-fevral.