**Bury Futbol Klubi** — Buyuk Manchester shtatining Bury shahrida joylashgan ingliz futbol klubi boʻlib, uning jamoasi soʻnggi marta 2018-2019-yilgi mavsumda Angliya futbol klublarining toʻrtinchi darajasi boʻlgan EFL 2-ligasida oʻynagan. Jamoa „Shakers" nomi bilan tanilgan boʻlib, oq koʻylak va toʻq koʻk rangli shortilarda oʻynaydi. Dunyodagi eng qadimiy futbol maydonlaridan biri Gigg Lane 1885-yildan beri klubning uyi hisoblanadi. Klub yaqin qoʻshnilari Bolton Wanderers, Oldxem Atletik va Rochdeyl bilan uzoq yillik raqobatga ega. 1885-yilda tashkil etilgan Bury futbol klubi 1889-yilda Lancashire ligasining asoschisi boʻlgan va 1894-yilda Futbol ligasiga saylanishdan avval1890-1891 va 1891-1892-yillarda chempion boʻlgan. Klubda 1996-yilda tashkil etilgan va Lancashire FA Ayollar okrugi ligasida oʻynaydigan Bury FC Foundation ayollar jamoasi ham mavjud.

Bury F.C. 1894-1895-yillarda Ikkinchi divizionda gʻolib chiqdi va 17 mavsum davomida oʻynagan Birinchi divizionga koʻtarildi. Ular 1900-yilda Southampton jamoasi ustidan 4:0 hisobida gʻalaba qozonib, Angliya kubogini qoʻlga kiritdilar va yana 1903-yilda Derby County ustidan 6:0 hisobida gʻalaba qozonishdi. Jamoa 1911-1912-yilgi mavsum oxirida Ikkinchi divizionga tushib ketdi va 1923-1924-yillarda ikkinchi oʻrinni egallashgacha oʻn ikki yil davomida shu oʻrinda qoldi. Ular 1928-1929-yillarda quyi ligaga tushib ketishgan. 1956-1957-yillarda ular ilk marta uchinchi darajaga tushib ketishdi, ammo 1960-1961-yillarda Dave Russell qoʻl ostida Uchinchi divizion chempioni sifatida koʻtarilishdi. 1967-yildan 1971-yilgacha ular bir marta yuqori pogʻonaga koʻtarilishdi va uch marotaba quyi ligaga tushishdi.

Bury jamoasi 1973-1974-yilgi mavsum oxirida gʻalaba qozondi va 1979-yildan 1980-yilgacha Uchinchi divizionda qoldi. 1995-yilda Stan Ternent jamoa menejeri lavozimini egalladi. U 1995-1996 va 1996-1997-yillarda ketma-ket ikki marta koʻtarilganidan keyin 28 yil ichida birinchi marta jamoani ikkinchi darajaga olib chiqdi. Klub u yerda atigi ikki mavsum qoldi, keyingi toʻrt mavsumda ikki marta quyi ligaga tushib ketdi. Ular 2010-2011-yilgi mavsumda Ikkinchi ligadan chiqishga erishdilar. Shundan soʻng, jamoa Birinchi va Ikkinchi ligalar oʻrtasida almashinib faoliyat olib bordi, ikki marta (2012-2013 va 2017-2018) quyi ligaga tushib ketdi va ikki marta (2014-2015 va 2018-2019-yillarda) yuqori ligaga koʻtarildi.

Bery F.C. 2018-2019-yilgi mavsumni Ikkinchi ligada ikkinchi oʻrin bilan mavsumni yakunladi va 2019-2020-yilgi mavsumda Birinchi ligaga koʻtarildi. Ammo klub uzoq yillik moliyaviy qiyinchiliklar tufayli mavsumda qatnasha olmadi va futbol ligasidan chetlashtirildi. 2020-yil noyabr oyida klub boshqaruvga oʻtkazildi. 2022-yil fevral oyida Bury muxlislari guruhi Est.1885 administratoridan Gigg Lane stadionini sotib olishdi va ular Bury F.C.ning savdo nomi, tarixi va esdalik buyumlarini sotib olganliklarini eʼlon qildi. Savdo tugagandan soʻng, professional futbolni Bury F.C. ga qaytarish uchun harakatlar boshlandi.

**Angliya kubogi**

 Dafn jamoasi 1892 yilda tasvirlangan
Bury urushdan keyin bir necha bor Ikkinchi diviziondan tushib ketishga juda yaqin edi. Nihoyat, ular 1957-yilda birinchi marta Shimoliy uchinchi divizionga tushib ketdilar.

**Liga kubogi**

Yutuqlar
--------

### Liga chempionatlari

* **Birinchi daraja — Futbol Ligasi Birinchi Divizion / Premier-liga (0)**

*Eng yuqori lavozim* : 1925-1926-yillarda 4-oʻrin
* **Ikkinchi daraja — Futbol Ligasi Ikkinchi Divizion / Birinchi Divizion / Chempionat (1)** : 1894-1895

*Ikkinchi oʻrin (1)* : 1923-1924 (koʻtarilgan)
* **Uchinchi daraja — Futbol Ligasi Uchinchi Divizion / Ikkinchi Divizion / Birinchi Liga (2)** : 1960-1961, 1996-1997

*Ikkinchi o‘rin (1)* : 1967-1968 (ko‘tarilgan)
* **Toʻrtinchi daraja — Futbol Ligasi Toʻrtinchi Divizion / Uchinchi Divizion / Ikkinchi Liga (0)**

*Ikkinchi o‘rin (2)* : 2010-2011 (ko‘tarilgan), 2018-2019 (ko‘tarilgan)
*Boshqa ragʻbatlar(4)* : 1973-1974 (toʻrtinchi), 1984-8195 (toʻrtinchi), 1995-1996 (uchinchi), 2014-2015 (uchinchi)
### Kubok musobaqalari

* **Gʻoliblar (2):** 1899-1900, 1902-1903

* Yarim final: 1962-1963

**Liga kubogi**

* Yarim final: 2018-2019

**Futbol boʻyicha jahon chempionati** :

* **Gʻoliblar (1):** 1904 (Angliya-Shotlandiya musobaqasi, 1876-1904)

### Urush davridagi turnirlar

* **Gʻoliblar (1):** Shimoliy Gʻarbiy Liga, 1939-1940

### Boshqa turnirlar

* **Lancashire ligasi (2)** : 1890-1891, 1891-1892
* **Lancashire kubogi (11)** : 1892, 1899, 1903, 1906, 1926, 1958, 1983, 1987, 2014, 2015, 2018
* **Lancashire Junior Cup (1)** : 1890
* **Manchester kubogi (12)** : 1894, 1896, 1897, 1900, 1903, 1905, 1925, 1935, 1951, 1952, 1962, 1968

Statistika
----------

### Angliya futbol rekordlari

* Bery klubi boʻlgan uchrashuvda(Manchester Siti bilan, 2019-yil) Angliya kubogi finalida (6:0, Derbi Kaunti, 1903) **eng yirik gʻalaba qozonish** boʻyicha rekordga ega.
* 2005-yilda Bury klubi Angliyadagi toʻrtta professional darajadagi **1000** ta gol urgan birinchi (va hali ham yagona) klubga aylandi.

### Klub rekordlari

Klubning rekordlari oʻz veb-saytida keltirilgan: 

* Ligadagi rekord gʻalaba: **8-0** — Tranmere Rovers, Uchinchi divizion, 1970-yil 10-yanvar
* Rekord kubok gʻalabasi: **12-1** — Stokton, Angliya Kubogining birinchi bosqichi takrori, 1897-yil 2-fevral
* Rekord ligadagi magʻlubiyat: **0-8** Sheffild Yunayted, Birinchi divizion, 1896-yil 6-aprel; **0-8** Suindon Taun, Uchinchi divizion, 1979-yil 8-dekabr
* Rekord kubok magʻlubiyati: **0-10** „Vest Xem Yunayted", Liga kubogining ikkinchi bosqichi, 1983-yil 25-oktyabr
* Liga mavsumidagi eng koʻp ochko: **85**, Ikkinchi liga, 2014-2015
* Liga mavsumidagi eng koʻp gʻalabalar: **30**, Uchinchi divizion, 1960-1961
* Liga mavsumidagi eng koʻp gol: **108 ta**, Uchinchi divizion, 1960-61
* Bir mavsumdagi eng yaxshi toʻp urar: Kreyg Madden, 1981-82-yilda **43** ta gol (35 liga va 8 kubok)
* Faoliyatidagi eng yaxshi gol muallifi: Kreyg Madden, 1977-yildan 1986 yilgacha **153 ta** (129 liga, 25 kubok) gol
* Eng koʻp oʻyin oʻtkazgan futbolchi: Norman Bullok, 1920-yildan 1935-yilgacha **539** (506 liga, 33 Kubok) oʻyinlari
* Ligadagi eng yosh futbolchi: Jimmi Kerr — **16** yoshu 15 kun
* Ligadagi eng keksa futbolchi: Bryus Grobbelaar- **40** yil 337 kun
* Eng koʻp oʻyin oʻtkazgan futbolchilar: Bill Gorman, Irlandiya termasida **10** oʻyin  va Derek Spens, Shimoliy Irlandiya uchun **10** oʻyin
* Rekord tomoshabin soni: **35 000** — Bolton Uonderers, Angliya kubogi uchinchi bosqichi, 1960-yil 9-yanvar
* Ligadagi eng koʻp magʻlubiyat boʻlmagan oʻyinlar: **18** ta oʻyin- 1960-61, 2002-03
* Eng koʻp magʻlubiyat boʻlmagan oʻz uyida boʻlgan oʻyinlari: **25**— 1967-68 yilgi mavsum
* Safardagi eng koʻp magʻlubiyatsiz oʻtgan oʻyinlar: **11**— 2015-yil
* Ketma-ket gol urilgan oʻyinlar: Rayan Lou, 2010-11-yillarda **9** ta oʻyin

Manbalar
--------

1. ↑  *Rundle.* „Bury". *Football Club History Database*. Qaraldi: 2018-yil 4-iyun.
2. ↑  „Bury v Derby County, 18 April 1903". *11v11*.  Association of Football Statisticians (AFS). Qaraldi: 2019-yil 28-fevral.
3. ↑  Bentley, James. „1000 goals for Bury". *BBC News*. Manchester: BBC (2005-yil 25-avgust). Qaraldi: 2020-yil 18-oktyabr.
4. ↑  „Historical stats on the Shakers".  Bury Football Club. 2021-yil 26-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2019-yil 28-fevral.
5. ↑  „William Charles Gorman". *EU Football.Info*. Qaraldi: 2022-yil 17-yanvar.
6. ↑  „Derek William Spence". *EU Football.Info*. Qaraldi: 2022-yil 17-yanvar.
7. ↑  „On This Day...9th January".  Bury Football Club. 2021-yil 27-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2019-yil 28-fevral.