recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Naxshabiy Abu Turob** (? - 850, Qarshi) — tasavvuf shayxlaridan biri. Piri murshid darajasiga erishgan. U tasavvufning muhim shartlaridan biri boʻlgan nafs va kibrni jilovlashning inson hayotidagi ahamiyatini koʻrsatgan. Alisher Navoiy oʻzining "Lison uttayr" dostonida Naxshabiy nomini ehtirom bilan tilga olgan. Abu Turob Xuroson mashoyixlari orasida mashhur boʻlgan. Qirq marta hajni ado etgan. Maʼruza va suhbatlarida kishilarni nafsni tiyib yurishga, sabr-qanoatli boʻlishga, shariat, tariqat va maʼrifat yoʻlidan borishga chaqirgan. Zamondoshlari uni "ma'no shohining mardoni", "Taqvo osmonining oyi", "Haqiqat ilmining orifi", "qutbi zamon" deb taʼriflashgan. Abu Turob haqida el orasida oʻnlab naqllar yoyilgan. Shulardan yigarmaga yaqini Muhammad Siddiq Rushdiyning "Avliyolar sultoni, turonlik avliyolar" kitobida (Toshkent, 1995) keltirilgan. Alisher Navoiy uning 261 hijriy (mil. 875) yilda olamdan oʻtganligini qayd etadi. Basra dashtida vafot etganligi rivoyat qilinadi. Qabri Qarshi shahrida.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
2. ↑  OʻzME. Husniddinov Z. Ibrohimov N. 14-bet. -T: „Davlat ilmiy nashriyoti", 2004.



|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Marokashliklar**, marokash arablari — xalq, Marokashning asosiy aholisi (19,4 mln.kishi). Jazoir (70 ming kishi), Tunis (15 ming kishi), Fransiya (500 ming kishi), Belgiya (100 ming kishi)da va boshqa mamlakatlarda ham yashaydi. Umumiy soni 20,35 mln. kishi (1990-yillar oʻrtalari). Arab tilining marokash shevasida soʻzlashadi. Dindorlari — sunniy musulmonlar. Xalq xoʻjaligining yetakchi sanoat tarmoqlari — avtomobilsozlik, mahalliy va xalqaro turizm, qurilish sanoati, oʻrmon xoʻjaligi, vinochilik, tamaki, sitrus mevalari yetishtirish. Marokashliklar sanoatida rezina, probka, fosfat yetakchi oʻrin egallaydi. Marokashliklar azaldan dehqonchilik, chorvachilik, hunarmandchilik, kosiblik va savdogarlik bilan shugʻullanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Ivvavik milliy bogʻi** (inglizcha: *Ivvavik National Park*, - Kanada milliy bogʻi, Kanadaning Yukon hududining shimoliy qismida joylashgan. Park 1984-yilda Gʻarbiy Arktika Inuitlari va Kanada hukumati oʻrtasidagi kelishuvning bir qismi sifatida yaratilgan va dastlab Shimoliy Yukon deb nomlangan. 1992-yilda park oʻz nomini oʻzgartirdi . Inuvialuit tilida Ivvavik „tugʻilgan joy, bolalar bogʻchasi" degan maʼnoni anglatadi  .

Jismoniy va geografik xususiyatlari
-----------------------------------

Vuntut milliy bogʻi (janubda Ivvavik bogʻi bilan chegaradosh) bilan birgalikda bogʻ Kanada milliy bogʻi tizimidagi shimoliy Yukonni tashkil qiladi. Ikki bogʻga boʻlinish bogʻlarda turli xalqlarning yashashi sababli sodir boʻldi. Ivvavik Kanadadagi birinchi milliy bogʻ boʻlib, erni taqsimlash boʻyicha kelishuvlar asosida yaratilgan  .

Parkning tayanchi — Firth daryosi va Britaniya togʻlari. Togʻlar parkning taxminan uchdan ikki qismini egallaydi. Janubdagi Old Crow tekisliklari bilan birgalikda ular oxirgi muzlik davrida muz bilan qoplanmagan Beringiya hududining bir qismini tashkil qiladi. Bogʻning relefi bu xususiyatni koʻp jihatdan tasdiqlaydi: V shaklidagi vodiylar va izolyatsiyalangan konussimon tepaliklar mavjud. Britaniya togʻlarining choʻqqilari dengiz sathidan 860 dan 1680 m gacha  .

1. 1 2  „Northern Yukon: STATUS OF NATIONAL PARKS" (en).  Парки Канады. 12-aprel 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-aprel 2010-yil.
2. ↑  „Ivvavik National Park" (en).  Парки Канады. 22-aprel 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-aprel 2010-yil.
3. ↑  „Ivvavik National Park: Natural Environment" (en).  Парки Канады. 22-aprel 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-aprel 2010-yil.
***Super Mario Galaxy*** (yaponcha: *スーパーマリオギャラクシー Sūpā Mario Gyarakushī*) 2007-yilda Nintendo shirkati tomonidan ishlab chiqilgan jangari va sarguzasht janrlaridagi platformerdir. Ushbu oʻyin Wii videooʻyin konsuliga moʻljallangan boʻlib, *Super Mario* videooʻyinlar seriyasining uchinchi uch oʻlchamli platformeridir. Oʻyindagi voqealar faqatgina Mario yoki Luigi bosh qahramonlari tomonidan kuzatiladi. Bosh qahramon oʻyin voqealari davomida malika Peachni qutqarish, olamni Bowser nomli salbiy qahramonidan halos etish va 121 Power Starsni toʻplash uchun yoʻlga chiqadi. Oʻyindagi bosqichlar kichik sayyoralar va olamlarga boy boʻlib, gravitatsiya kuchi turlicha boʻlgan galaktikalardan iboratdir.

Manbalar
--------

Havolalar
---------

Rasmiy sayti

|  |  |
| --- | --- |
| Videooʻyinlar | *Videooʻyinga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |


|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* BnF: cb16694745r (maʼlumot)
* MusicBrainz: 5514bcfc-6f7d-4518-a015-c0e5f2ebfdc1
* VIAF: 304924916
* en:WorldCat Identities (VIAF orqali): 304924916

 |
**Alberta** — Kanada janubi-gʻarbidagi provinsiya. Maydoni 661,2 ming km2. Aholisi 2,5 mln kishi, shahar aholisi 70 % (1991). Maʼmuriy markazi — Edmonton shahri. Albertaning katta qismi yassi va toʻlqinsimon baland tekislik (balandligi 1000 m gacha) dan iborat. Janubi-gʻarbi — qoyali togʻlar. Oʻrmondasht va dasht oʻsimliklari oʻsadi. Shimoli-gʻarbi — igna bargli oʻrmonlar. Xoʻjaligida yirik fermalarning salmogʻi katta. Alberta Kanadada yetishtiriladigan bugʻdoy, suli, arpa va qand lavlagining ancha qismini beradi. Kanadada chiqariladigan neft, gaz va koʻmirning ham koʻp qismi Albertadan qazib olinadi. Koʻmir konlari (zaxirasi 228 mln t)dan 19-asr oʻrtalaridan boshlab foydalaniladi. Eng katta neft konlari: Pembina, Reduoter, Ledyuk-Vudbend; gaz konlari asosan janubda. Neft haydash va neft kimyosi sanoati rivojlangan. Ishlab beruvchi sanoat tarmoqlaridan oziq-ovqat sanoati rivojlangan. Asosiy sanoat markazlari: Edmonton, Kalgari, Medisin-Xat. Albertaning markaziy va janubiy qismida Kanadani kesib oʻtadigan 2 temir yoʻl bor. Edmonton — Ferbenks avtostradasi Albertani Alaska bilan bogʻlaydi. Albertadan Kanadaning Vankuver, Toronto, Monreal, shaharlariga va AQShga neft va gaz quvurlari oʻtkazilgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Kanada geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Horishni Plavni** (ukraincha: *Горі́шні Пла́вні*, pronounced [ɦoˈr⁽ʲ⁾iʃ.n⁽ʲ⁾i ˈpɫɑu̯.n⁽ʲ⁾i]; 2016-yilgacha rasman **Komsomolsk-na-Dnipri** nomi bilan tanilgan (ukraincha: *Комсомо́льськ-на-Дніпрі*, ruscha: Komsomolsk-na-Dnepre) va so'zlashuv tilida **Komsomols**, Ruscha: Komsomsk) - Dneprning chap qirg'og'ida joylashgan Ukrainaning markaziy qismidagi maxsus qurilgan kon shahri. Horishni Plavni - Poltava viloyatining mintaqaviy ahamiyatga ega shahri bo'lib, u deyarli qo'shni Kremenchuk shahri bilan birlashtirilgan va aholisi:50,414

Konturi
-------

1960 yilda Komsomolsk-na-Dnepre sifatida tashkil etilgan shahar, Ukrainadagi eng muhim temir rudasi ishlab chiqaruvchi kompaniya bo'lgan Poltava kon va qazib olish kombinati (hozirda Ferrexpo tomonidan nazorat qilinadi) uchun turar joy va fuqarolik hududi sifatida ataylab rejalashtirilgan va qurilgan.. Shahar aholisining 80% tog'-kon sanoatida ishlaydi. Shahar hududida, turar-joy hududining shimoli-sharqida va janubida ikkita ulkan ochiq kon va bir nechta o'g'irlash konlari mavjud.

Sanoatga bir nechta temir yo'l stantsiyalari xizmat ko'rsatgan. Yo'lovchilarga xizmat ko'rsatish to'xtatildi va shahar shaharlararo va shahar atrofi avtobuslariga tayangan. Kombinat o'zining daryo portini boshqargan.

Tog'-kon sanoatining rentabelligi tufayli kichik Horishni Plavni shahri tug'ilish darajasi, turmush darajasi, bandlik va uy-joy bo'yicha butun Ukraina shahar reytinglarida yuqori o'rinni egallagan.

2015-yil 15-mayda Ukraina prezidenti Pyotr Poroshenko kommunistik yodgorliklarni olib tashlash va kommunizm bilan bog'liq bo'lgan aholi punktlarining nomini majburiy ravishda o'zgartirish uchun olti oylik muddatni boshlagan qonun loyihasini imzoladi. 2016-yil 19-mayda Oliy Rada Komsomolskni Horishni Plavni deb o'zgartirish va kommunistik kelib chiqishini taqiqlovchi qonunga muvofiqlashtirish to'g'risida qaror qabul qilgan.

Yana qarang
-----------

* Kostyantin Jevago

Manbalar
--------

1. ↑  Poroshenko signed the laws about decomunization.
2. ↑  **{{Yangiliklar manbasi}} andozasidan foydalanishda `title=` parametri belgilanishi kerak**.
**Albert One** bu sunʼiy intellekt chat boti, Robby Garner tomonidan kashf qilingan va tabiiy tillar uchun dasturlashda (NLP) koʻp qirrali yondashuvdan foydalangan holda odamlarning suhbatlar qilish usulini taqlid qilish uchun moʻljallangan.

Tarixi
------

1998 va 1999-yillarda, Albert One sunʼiy suhbatdoshlar oʻrtasidagi Loebner mukofoti tanlovida gʻolib chiqdi.

Albertning baʼzi qismlari 1995-yildan boshlab Internetda, odamlar sunʼiy suhbatdoshga qanday soʻzlarni aytishi haqidagi maʼlumotlarni toʻplash uchun foydalangan. „Albert One"ning boshqa bir xususiyati inson bayonotlari va iboralari uchun tegishli javoblarni hamda katta maʼlumotlar bazasini yaratishdir. Proyektning bu qismi 1994-1997 yillarda Loebner mukofoti tanlovlarida sinovdan oʻtgan.

„Albert One" Robby Garnerning koʻp qirrali botlaridan birinchisi edi. Albert One tizimi bir necha quyi tizimlardan iborat edi. Bularning orasiga Eliza, terapevt, Elivs, yana bir Elizaga oʻxshash bot va ierarxik tartibda birgalikda ishlaydigan bir nechta yordamchi dasturlar kiradi. Stimulus-response kutubxonasining davomi sifatida, Albertning har bir javobiga erishish uchun boshqa turli xil maʼlumotlar bazasi soʻrovlari va tasdiqlar sinovdan oʻtkazildi. Robby Turing Hub-da bunday ierarxik „yelim" ning tarmoq misollarini ishlab chiqishni davom ettirdi.

Manbalar
--------

1. ↑  Søren Gjellerup Christiansen "Techniques applied to pass the Turing Test" Wayback Machine saytida arxivlandi (2007-09-14). *Master's Thesis*
2. ↑  „Albert is top talking computer". *BBC News*. BBC (28-yanvar 1999-yil). Qaraldi: 5-aprel 2008-yil.
3. ↑  „Computers get chattier". *BBC News*. BBC (18-mart 1999-yil). Qaraldi: 5-aprel 2008-yil.
4. ↑  „No contest". *New Scientist*.  Reed Business Information Ltd (30-yanvar 1999-yil). 17-aprel 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-aprel 2008-yil.
5. ↑  L. Caputo, R. Garner, P. Nathan. „FRED, Milton and Barry: the evolution of intelligent agents for the Web", Advances in intelligent systems, 1997. *portal.acm.org*
6. ↑  R. Garner „Multifaceted Conversational Systems", Colloquium on Conversational Systems, University of Surrey, 2005. *Robitron.com*

Havolalar
---------

* Loebner mukofoti tanlovining bosh sahifasi Wayback Machine saytida arxivlandi (2010-12-30).
Superoʻtkazgich magnit maydonga joylashtirilganda mukammal diamagnit material vazifasini bajaradi va u maydonni istisno qiladi, shuning uchun oqim chiziqlari mintaqadan butunlay qochishadi.
**Superdiamagnetizm** *(yoki mukammal diamagnetizm)* — past haroratlarda maʼlum materiallarda paydo boʻladigan hodisa boʻlib, magnit oʻtkazuvchanlikning toʻliq yoʻqligi (yaʼni, hajm magnit sezgirligi va ichki magnit maydonni istisno qilish) bilan tavsiflanadi.

Superdiamagnetizm — materialning oʻta oʻtkazuvchanligi fazaviy oʻtish bosqichi ekanligini aniqladi. Superoʻtkazuvchi magnit levitatsiya superoʻtkazgichga yaqinlashadigan doimiy magnitni qaytaradigan superdiamagnetizm va magnitning suzib ketishiga toʻsqinlik qiluvchi oqim pinlashiga bogʻliq.

Superdiamagnetizm — oʻta oʻtkazuvchanlikning xususiyatini ifodalovchi kattalikdir. U 1933-yilda Valter Meysner va Robert Oxsenfeld tomonidan aniqlangan. Ammo u oʻta oʻtkazuvchanlik birinchi marta paydo boʻlgan va ob’ektga allaqachon kirib borgan magnit maydonlarni istisno qilishni oʻz ichiga olgan Meissner effektidan farqli hisoblanadi.

Nazariya
--------

Fritz London va Xaynts London magnit oqimini istisno qilish oʻta oʻtkazuvchi material yuzasida oqadigan va oʻta oʻtkazgich ichidagi tashqi qoʻllaniladigan maydonni toʻliq bekor qiladigan magnit maydon hosil qiluvchi elektr skrining oqimlari orqali amalga oshiriladi, degan nazariyani ishlab chiqdilar. Ushbu skrining oqimlari magnit maydon ichiga oʻta oʻtkazuvchi material kiritilganda hosil boʻladi. Buni superoʻtkazgichning nol elektr qarshiligiga ega ekanligi bilan tushunish mumkin, shuning uchun magnit maydon ichidagi materialning harakati natijasida paydo boʻladigan girdab oqimlari parchalanmaydi. 1935-yilda Qirollik jamiyatida Fritz termodinamik holat bitta toʻlqin funktsiyasi bilan tavsiflanishini aytdi.

„Koʻzdan kechiruvchi oqimlar" magnit maydon ichiga dastlab normal oʻtkazuvchan metall joylashtirilgan vaziyatda ham paydo boʻladi. Metall tegishli oʻtish harorati ostida sovutilishi bilanoq, u oʻta oʻtkazuvchan boʻladi. Metall sovutilganda magnit maydonning bunday chiqarib yuborilishini endi faqat nol qarshilik qabul qilish bilan izohlab boʻlmaydi va Meissner effekti deb ataladi. Bu shuni koʻrsatadiki, oʻta oʻtkazuvchi holat tayyorgarlik tarixiga bogʻliq emas, faqat harorat, bosim va magnit maydonning hozirgi qiymatlariga bogʻliq va shuning uchun haqiqiy termodinamik holat.

Manbalar
--------

1. ↑  Shachtman, Tom, *Absolute Zero: And the Conquest of Cold*. Houghton Mifflin Company, December 1999. ISBN 0-395-93888-0
  

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Magnit holatlar |
| --- |
|  |
| 
* Diamagnetizm
* Superdiamagnetizm
* Paramagnetizm
* Superparamagnetizm
* Ferromagnetizm
* Superferromagnetizm
* Antiferromagnetizm
* Ferrimagnetizm
* Gelimagnetizm
* Metamagnetizm
* Miktomagnetizm
* Spin shisha
* Spin muz
* Ferromagnit oʻta oʻtkazgich
 |

 |
**Sefpirom** - dori vositasi, antibiotik. To'rtinchi avlod sefalosporinlarga kiradi.

Farmakologik ta'siri
--------------------

Farmakologik ta'sir - antibakterial, bakteritsid, keng spektrli antibakterial. Bakterial devorning peptidoglikan sintezini bloklaydi. Gram-musbat va gramm-manfiy aerob va anaerob mikroorganizmlarga qarshi yuqori samarali: E. coli, Salmonella spp. Shigella spp. Proteus mirabilis, Proteus vulgaris, Providencia, Morganella morganii, Citrobacter freundii, Klebsiella oxytoca, Serratia spp. Enterobacter spp. Haemophilus influenzae, Neisseria spp. Moraxella catarrhalis, Streptococcus spp. (shu jumladan, St. pneumoniae), Staphylococcus spp. Peptostreptococcus spp. Clostridium perfringens, Ps. aeruginosa. Sefalosporinlarning 4-avlodining vakili sifatida u ma'lum bo'lgan beta-laktamazalarning ta'siriga chidamli.

Farmakokinetikasi
-----------------

Vena ichiga yuborilganda qonda 12 soat davomida terapevtik konsentratsiyada qoladi. U tananing to'qimalariga va suyuqliklariga (orqa miya suyuqligidan tashqari) yaxshi kirib boradi.

Qo'llashga ko'rsatmalar
-----------------------

Yuqori va pastki siydik yo'llarining, teri va yumshoq to'qimalarning infeksiyalari, pnevmoniya, o'pka absessi, plevral empiyema, septitsemiya, bakteriemiya; neytropenik va immunosupressiv bemorlarda infeksiyalar.

Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
----------------------------------

Yuqori sezuvchanlik (shu jumladan boshqalarga sefalosporinlar, penitsillinlar va boshqalar. beta-laktam antibiotiklarga). Homiladorlik paytida u faqat ona uchun kutilayotgan foyda homila uchun potensial havfdan yuqori bo'lgan xollarda qo'llaniladi. Emizikli onalar davolanish muddati davomida emizishni to'xtatishlari kerak.

Dozalash rejimi
---------------

Vena ichiga oqim bilan yoki tomchilatib yuboriladi. Qo'llash usuli va dozasi infeksiyaning og'irligiga, uning lokalizatsiyasiga va buyraklar funksiyasi holatiga qarab individual ravishda tanlanadi. Odatda, har 12 soatda siydik ajratish tizimi, teri yoki yumshoq to'qimalarning infeksiyalari uchun 1 g, nafas olish organlari - 1-2 g, septitsemiya, bakteriemiya va neytropeniya bilan og'rigan bemorlar - 2 g. Buyrak funksiyasi buzilgan bemorlarda doza kreatinin klirensiga bog'liq: 5 -20 ml/min - 0,5-1 g/kun (bir marta), 20-50 ml/min - 0,5-1 g kuniga 2 marta; gemodializ bilan og'rigan bemorlar uchun sutkalik doza 0,5 g ni tashkil qiladi, qo'shimcha ravishda har bir protseduradan keyin qo'shimcha 0,25 g qo'llaniladi.

Nojo'ya ta'sirlari
------------------

Ko'ngil aynishi, qusish, diareya, "jigar" transaminazalari faolligining vaqtincha oshishi, leykopeniya, neytropeniya, qon plazmasida karbamid va kreatinin kontsentratsiyasining vaqtincha oshishi, inyektsiya joyida og'riq va flebit, allergik reaksiyalar (teri toshmasi, qichishish, dori isitmasi va boshqalar).

Boshqa dori vositalari bilan o'zaro ta'siri
-------------------------------------------

Fiziologik eritma, Ringer eritmasi, 5% va 10% glyukoza eritmasi, 5% fruktoza eritmasi, 0,9% natriy xlorid eritmasi bilan aralashtirilgan 6% glyukoza eritmasi bilan mos keladi.

Havolalar
---------
**Ilom viloyati**

Ilom viloyati Eronning gʻarbida joylashgan boʻlib, gʻarbdan Iroq, janubdan Xuziston ustoni, sharqdan Luriston ustoni va shimoldan Kermanshah ustoni bilan chegaradoshdir. Viloyat 7 ta tuman, 19 ta baxsh (tumandan kichik hudud), 39 ta qishloq va 20 ta shahar mavjud. Ilom viloyati Eron platosi va Zagros tog' tizmasi orasida joylashgani bois goʻzal tabiiy manzaralarga boydir.

Iqlimi
------

Ushbu viloyatda Atlantika okeani, Oʻrta yer dengizi va Qora dengiz tarafidan keladigan shamollar taʼsiri ostida kuzgi va qishgi yogʻinlar koʻp. Sudan, Qizil dengiz va Arabiston choʻllaridan keladigan gʻarbiy oqimlar natijasida qish va bahor oylarida yogʻinlar sodir boʻladi, yoz esa issiq oʻtadi. Ilom, Eyvon va Arkuz Malakshoxiy mintaqalarida qish moʻtadil, yozda esa havo quruq boʻladi. Viloyatning Mehron va Dahlaron choʻllari joylashgan gʻarbiy va janubiy qismlarining iqlimi choʻl iqlimiga xosdir.

Togʻlari va daryolari
---------------------

Ilom viloyati ikki qismga: togʻli va choʻlli hududga boʻlinadi. Viloyatning shimoliy va shimoli-sharqiy qismi togʻli hududdan iborat boʻlib, Zagros togʻ tizmasining davomidir, Kabir Kuh va Dinor Kuh viloyatdagi eng muhim togʻ tizmalaridandir. Kabir Kuh Ilom shahrining janubiy qismidan boshlanib, Xuzistondagi Kerxe daryosigacha boradi va uning umumiy uzunligi 160 km.ni tashkil etadi. Kabir Kuhning eng baland nuqtasi "Kone Seyfiy" deb nomlanib, uning balandligi 3062 metrni tashkil etadi. Ilom viloyati, asosan, togʻli mintaqa va uning ob-havosi qulay boʻlganligi uchun viloyat yerining katta qismi turli oʻsimlik va daraxtlar bilan qoplangandir. Viloyat oʻrmonlari ushbu viloyatning 500 ming gektarini egallagan. Viloyatda keng haqiqiy choʻl mavjud emas. Viloyat janubidagi Dahlaron shahrida "Ayni Xush" va "Abu Gʻarib" deb nomlangan issiq va quruq iqlimli joy boʻlib, 80 ming gektar yeri qumlar bilan qoplangandir.

Etnik tarixi
------------

Ilom viloyati nomining tarixi haqida turli taxminlar mavjud. Zamonaviy Ilom viloyati hududining bir qismi qadimgi Elam davlatiga tegishli boʻlib, Elam somiy tilida "togʻ" degan maʼnoni anglatadi. Bundan tashqari, boshqa taxminlarga koʻra Ilom "Olomtu" (yunon tilida "Alhois") soʻzidan olingan boʻlib, "togʻ" va "quyoshning chiqishi" degan maʼnolarni beradi. Elamliklar oʻz mamlakatlarini "Xudoning yeri" (xatamati, xatomi) deb atashgan, lekin shumerliklar va akkadlar bu yerlarni Elam, yani "baland" deb ataganlar. Ilom sosoniylar davrida Pahle yerlariga kirgan. Ilom hijriy-qamariy taqvim boʻyicha IV asrdan VI asrgacha Ajam Iroqi hududiga kirgan va arablar hukmronligi davrida Katta Lur (Baxtiyoriylar) va Kichik Lur (Luriston)ga boʻlingan. Otabeklar saroyi boʻlib xizmat qilgan Falak ul-Aflok Qalʼasi Luriston va hozirgi Ilomga hukmronlik qilgan. Ilom viloyatiing aholisi oriyolik boʻlib, Eronning eng muhim qavmlari — kurdlar, lurlar va arablardan tashkil topgan.

Diqqatga sazovor joylari
------------------------

Toʻti Ilom qalʼasi, Qiron qalʼasi, Hafto darasi, Govmishon tarixiy koʻprigi Ilom viloyatining tarixiy joylaridir.

Manbalar
--------

1. ↑  Mostafaviy, Hamid*. Tasvirlarda Eron bo'ylab sayohat*, 2013, SOKHANVARAN PUB. — 56-60 bet. ISBN 978-600-9675-31-3.
**Superman** DC Comics komikslaridagi xayoliy superqahramondir. 1933-yilda Jerry Siegel va Joe Shuster tomonidan yaratilgan. U haqidagi ilk komiks *Action Comics* #1 boʻlib, ushbu komiks 1938-yilning iyunida nashr etilgan.

Superman Krypton nomli xayoliy sayyorada dunyoga kelgan. Tugʻilgan paytidagi ismi — Kal-El. Goʻdakligida Krypton sayyorasi yoʻq boʻlib ketishidan biroz oldin u ota-onasi tomonidan kichik fazo kemasida Yer sayyorasiga joʻnatiladi. Fazo kemasi AQShdagi Smallville nomli xayoliy shaharga kelib tushadi. Uni shu shaharda yashovchi fermerlar — Jonathan va Martha Kent asrab olib, Clark Kent ismini qoʻyishadi. Clark oʻzida koʻplab super qobiliyatlarni (alqbovar kuch, tashqi taʼsir oʻtkazmaydigan teri va hk.) shakllantiradi. Oʻgay ota-onasi unga kuchini ezgulikka ishlatishi kerakligi aytishadi va u jimoyatchilikka qarshi kurashishga qaror qiladi. Shaxsiyatini yashirish maqsadida rangli kostyum kiyadi va oʻziga „Superman" taxallusini qoʻyadi. Clark Metropolis nomli xayoliy shaharda yashab, shu shahardagi *Daily Planet* gazetasida jurnalist boʻlib ishlaydi. Supermanning yaqin doʻstlariga Lois Lane (yoqtirgani va hamkasbi), Jimmy Olsen (*Daily Planet* fotosuratchisi) va Perry White (muharrir) kiradi. Dushmanlari qatoridan esa general Zod, Brainiac va Lex Luthor oʻrin olgan.

*Action Comics* #1 komiksidagi Supermanning surati.

Manbalar
--------

1. ↑  *Catalog of Copyright Entries. New Series, Volume 33, Part 2: Periodicals January–December 1938.*. United States Library of Congress, 1938 — 129 bet.

Havolalar
---------

* DC Comics
* Superman Home Page
* Superman Mega Site Wayback Machine saytida arxivlandi (2007-04-22).
**Sefeidalar** — ravshanligi vaqt boʻyicha tekis va davriy oʻzgarib turadigan, pulsatsiyalanuvchi fizik oʻzgaruvchan yulduzlar. Sefey yudduz turkumidagi 8 yulduz nomi bilan ataladi. Ravshanligi, odatda, 0,5 dan 6-yulduz kattaligigacha. Ravshanligining oʻzgarish davri har bir sefeida uchun oʻzgarmas va aniq. Oʻzgarish davrining uzunligi, koʻrinma yulduz kattaligi, spektri, temperatura va radius ning oʻzgarishi turli S.da har xil. S. gigant va oʻta gigant yulduz boʻlib, spektri Gʻ va G sinfiga mansub.

Nazariyaga koʻra, vodorodning "yonishi" natijasida kizil gigant yulduzda geliyli "yadro" hosil boʻladi. Yadroning gravitatsion siqilishida temperatura va bosimning ortishidan yulduz kengayadi. Bosim oʻsishi keskin kattalashib, kengayayotgan yulduz muvozanat holatidan chiqib ketadi va shu qadar kengayadiki, yadrosidagi bosim qobigʻidagi bosimdan kam boʻlib qoladi. Natijada S.ning tebranishi vujudga keladi. Bu tebranish siqilish davrida ionlashgan Ne neytral holatga oʻtib, chiqayotgan yorugʻlik energiyasi yoʻlini toʻsi-shi sababli toʻplanadigan energiya bilan taʼminlanadi. Sefeidaning mutlaq kattaligi qancha ortiq boʻlsa, ravshanligining oʻzgarish davri ham shuncha uzun boʻladi. Bu bogʻlanishni amerikalik astronomlar Livitt va X. Shepli aniqlashgan (1918). S.ning oʻzgarish davri bilan mutlaq yulduz kattalikla-rining oʻzaro bogʻliqligidan ulargacha boʻlgan masofalar hisoblanadi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Supasimon oʻlkalar** - tektonik harakatlar natijasida tevarak atrofdan bir oz koʻtarilgan tekisliklar. S.oʻ. zaminidagi togʻ jinslari gorizontal yoki bir oz qiya, ustki qismini choʻkindi jinslar qatlami yoki lava qoplagan boʻladi. S.oʻ.ning eroziya natijasida parchalanishi, tekislangan yuzalarning tektonik yoriqlar bilan ayrim palaxsalarga boʻlinishi natijasida supasimon togʻlar vujudga keladi. Ularning usti tekis yoki salgina oʻrqir, yon bagʻirlari kesilgandek tik tushgan boʻladi. Yuzasi tekis boʻlganligi sababli supa deb ataladi. Turkiston tizmasining gʻarbiy qismi (Jizzax viloyati)da Kattasupa, Kichiksupa nomli baland tekisliklar, Fargʻona botigʻining shim.gʻarbi (Namangan viloyati)da Supatogʻ degan togʻ bor. Baʼzan daryo terrasalari ham supa deb yuritiladi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Gauss Karl Fridrix** (nemischa:;1777.30.4, Braunshveyg - 1855.23.2, Gyottingen shahri) — nemis matematigi, fizik, astronom, geodezist. 1807-yildan Gyottingen universitetining professori va astronomik rasadxona direktori. Algebraning asosiy teoremasini, yaʼni har qanday algebraik tenglamaning kamida bitta ildizi boʻlishini Gauss birinchi boʻlib isbot etgan. Gaussning differensial geometriya, geodeziya, potensiallar nazariyasi, magnetizm, cheksiz qatorlar nazariyasiga oid ilmiy ishlari ham muhim. Gauss noyevklid geometriya bilan ham shugʻullangan.Gausning avlodlari hozirda buyuk matematiklar safida birgalikda bosh qotirishmoqda. Buxorolik Hamroyev Mirjalolni ham bu nemis matematiklar qiroliga oxshatishar edi.Gaussning sirtlar nazariyasiga doir kvadratik formalar nazariyasi, sirtni egish natijasida toʻliq egrilikning oʻzgarmay qolishini isbotlaydigan teoremasi matematika taraqqiyotida muhim. V. Veber bilan birga elektromagnit birliklar mutlaq sistemasini yaratdi. Magnit induksiyasi oʻlchov birligi Gauss nomi bilan ataladi. Gauss 1833-yilda V. Veber bilan birga Germaniyada birinchi boʻlib elektromagnit telegraf qurgan.

Yana qarang
-----------

* Gilbert

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
* Hamroyev. Mirjalol birinchi jild

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* BIBSYS: 90061367
* BNC: 000135943
* BNE: XX1059229
* BnF: cb11904373v (maʼlumot)
* CANTIC: a10857801
* CiNii: DA00502483
* GND: 104234644
* ISNI: 0000 0001 2125 7962
* LCCN: n79038533
* LNB: 000096135
* MGP: 18231
* NDL: 00440637
* NKC: jn19990002581
* NLA: 36346691
* NLG: 139208
* NLI: 000051620
* NLK: KAC201618172
* NLP: A12546604
* NSK: 000286491
* NTA: 070492824
* RERO: 02-A003283464
* RKD: 437356
* SBN id UFIV034086 yaroqsiz.
* SELIBR: 188030
* SUDOC: 027475115
* en:Trove: 1249373
* VIAF: 29534259
* en:WorldCat Identities: lccn-n79038533

 |



1. 1 2  *(unspecified title)*
2. ↑  *(unspecified title)*
3. ↑  *(unspecified title)*
**Albert Kroll Baugh** (1891-yil 26-fevral — 1981-yil 21-mart) Pensilvaniya universitetining ingliz tili professori boʻyicha darslik muallifi sifatida tanilgan. Uning *"Ingliz tili tarixi" asari* birinchi marta 1935-yilda nashr etilgan va „bir tilning boshqa buyuk tarixi bilan oʻrin egallashga loyiq" deb topilgan. 1957-yilda Baugh tomonidan chop etilgan ikkinchi nashri qayta koʻrib chiqilgan va u Tomas Kabel tomonidan tahrirlangan (uchinchi nashrdan Baugh va Kabel, 1978) bosma nashr qilingan.

Biografiyasi
------------

Baugh Filadelfiyada tugʻilgan, Pensilvaniya universitetida Sanʼatshunoslik boʻyicha magistr (M. A.) va Sanʼatshunoslik fanlari falsafa doktori (Ph. D.) ilmiy darajasiga ega boʻlgan va 1912-yildan 1961-yilgacha oʻqitchi sifatida universitetning ingliz tili kafedrasida dars bergan.

Baugh 1946-yilda Amerika falsafiy jamiyatiga saylangan.

Baugh 1981-yil 21-martda Pensilvaniya universiteti kasalxonasida 90 yoshida vafot etdi. Uning sobiq xotini Nita Skadder va ikki oʻgʻli qoldi.

Tanlangan asarlar
-----------------

* *A Literary History Of England* (Appleton-Century-Crofts, 1948), muharrir — Baugh toʻrt qismdan iborat kitobning ikkinchi qismini yozgan, „Oʻrta ingliz davri, 1100-1500" .
* *A History of English Language* (D. Appleton-Century Company, 1935) — 2013 yilgacha boʻlgan oltita nashrning oxirgi toʻrttasi Baugh va Tomas Cable tomonidan yozilgan.

Yana qarang
-----------

* Kompozitsiyani oʻrganish
* Oʻrta ingliz adabiyoti

  

"Albert C. Baugh Is Dead; Noted Medieval Scholar". *The New York Times*. March 27, 1981. Retrieved 2013-09-14.</ref>

.

Havolalar
---------

* Works by or about Albert C. Baugh at Internet Archive
* Albert C. Baugh at Library of Congress Authorities — with 27 catalog records
* Finding aid to the Albert Croll Baugh papers at the

University of Pennsylvania Libraries

Manbalar
--------



1. ↑  Bibliothèque nationale de France {BnF Data}. „Albert Croll Baugh (1891-1981)".
2. ↑  „APS Member History". *search.amphilsoc.org*. Qaraldi: 20-mart 2023-yil.
3. ↑  „A literary history of England"
4. ↑  Kent, Ronald G. (1936). "Rev. of Baugh, *A History of the English Language*". *Language* **12** (1): 72–75. doi:10.2307/409029. .
5. ↑  Bloomfield, Morton C. (1958). "Rev. of Baugh, *A History of the English Language*". *Journal of English and Germanic Philology* **57** (4): 796. .  Review of the second edition (Appleton-Century-Crofts, 1957), the last by Baugh alone}}
**Ilohiy Ona ikonasining Qozondagi ibodatxonasi** - Yaroslavl markazidagi Transfiguration monastirining Muqaddas darvozalari oldida Kotorosl daryosining qirgʻogʻida Qozondagi Ilohiy Onaning sharafiga bagʻishlangan ibodatxona. Chapel 1000 rubllik banknotada tasvirlangan. Ibodatxona 1997-yil avgust oyida militsiyaning Moskvaga kirishining 385 yilligini nishonlash paytida muqaddas qilingan. Loyiha muallifi arxitektor G. L. Dainov.

Yaratilish tarixi
-----------------

Yodgorlik 1612-yilda Minin va Pojarskiy militsiyasi tomonidan monastir devorlaridan chiqish xotirasi uchun oʻrnatilgan. Militsiya 1612-yil 27-iyulda Muqaddas darvozalar orqali monastirni tark etib, Moskvaga koʻchib oʻtdi.

Maʼlumki, 1612-yilda Nijniy Novgorodda Moskvani bosqinchilardan ozod qilish uchun xalq militsiyasi toʻplangan. Nijniy Novgoroddan militsiya Volga boʻylab koʻchib oʻtdi va Yaroslavlda toʻxtadi, u erda kuchayib, kuchayib bordi. Yaroslavl militsiya davrida (uning shtab-kvartirasi Spaso-Preobrajenskiy monastirida edi) davlatning poytaxti boʻlib xizmat qilgan.

Yodgorlikning tavsifi
---------------------

Bu bino ham ibodatxonadir, chunki u yerda nasroniy avliyolarining tasvirlari va oʻtmish yodgorligi mavjud, chunki ichkarida „minnatdor avlodlardan 1612-yilgi xalq militsiyasiga" soʻzlari yozilgan. Cherkovda Xudo onasining Qozon piktogrammasining vitray oynasi koʻrinishida tasviri bor, uni militsionerlar Yaroslavlda topib, Moskvaga qarshi yurish paytida oʻzlari bilan olib ketishgan.

Manbalar
--------

* *Jelvis V. I.* Yaroslavlda yurish: qoʻllanma. — Yaroslavl: Yuqori Volga, 2001-yil.
**Penalti** (inglizcha: *penalty*, *penalty kick* yoki *spot kick*) — Futbolda qoidani buzgan oʻyinchi guruhiga beriladigan jazo turidir.

**Penalti** (ing. penalty — jazolash) — sport atamasi; sport oʻyinlarida jarima maydonchasida qoidani buzganlik uchun jazolash. 1891-yil futbolda joriy qilingan (qoidani buzgan jamoaning darvozasiga 11 m dan toʻp tepiladi). Shuningdek, gandbolda (7 m dan), suv polosida (4 m dan) ham qoʻlla-niladi. Xokkey P.si (bullit) oʻyinchining maydon markazidan darvozabon bilan yakkamayakka chiqishi tarzida bajariladi.

Penaltilar
----------

Jazo sifatida berilgan penatlidan tashqari uchrashuvda hisob ochilmasa beriladigan penaltilar seriyasi ham mavjud. Bu penalti turi inglizcha „penalty shoot-out" deyiladi.

Havolalar
---------

* Wayback Machine saytida arxivlandi (2012-10-30).
* Wayback Machine saytida arxivlandi (2020-10-26).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Karkku** Finlandiyaning Pirkanmaa mintaqasida joylashgan kommunadir. U 1973-yilda Vammala bilan birlashtirilgan va shu bilan birga Äetsä va Mouhijärvi bilan 2009-yilda Sastamala shahriga birlashtirilgan. Karkku Rautavesi koʻli boʻyida, Sastamala shahar markazidan taxminan 13 kilometr shimolda joylashgan.

Karkku qishlogʻi Finlandiya milliy antikvarlar kengashi tomonidan milliy ahamiyatga ega boʻlgan madaniy muhit roʻyxatiga kiritilgan.

Tarixi
------

Karkku qishlogʻi oʻrta asrlardagi Sastamala sokkenining markazi boʻlgan (zamonaviy Sastamala shahri bilan adashtirmaslik kerak), u tarixiy Satakunta viloyatining 10 ta sokkenlaridan biri edi. XV-XVI asrlarda Sastamala bir nechta kichik cherkovlarga boʻlingan.

Karkku cherkovi 1328-yilda tashkil etilgan. Karkkuda uchta cherkov joylashgan: XV asr oxiridagi Oʻrta asr Avliyo Maryam cherkovi, 1913-yilda qurilgan Karkku cherkovi va 1960-yilda meʼmor Timo Penttila loyihasi boʻyicha qurib bitkazilgan zamonaviy Salokunta cherkovi.

Karkku temir yoʻl stansiyasi 1895-yilda Tampere-Pori temir yoʻli qurib bitkazilganligi sababli ochilgan. Qishloq, shuningdek, Tampere jangi bilan bogʻliq boʻlgan 1918-yilgi Finlandiya fuqarolar urushi doirasidagi Karkku jangi bilan ham tanilgan.

Karkku — siyosatchi Hannes Ryömäning tugʻilgan joyi.

Manbalar
--------

1. 1 2  „Karkun taajama" (fi).  Finnish National Board of Antiquities (22-dekabr 2009-yil). Qaraldi: 11-mart 2017-yil.
2. ↑  „Karkku" (fi).  Finnish Literature Society. Qaraldi: 11-mart 2017-yil.
3. ↑  „Sastamala Church".  Spotting History. Qaraldi: 11-mart 2017-yil.
4. ↑  „Karkun kirkko" (fi).  Parish of Sastamala. 2-yanvar 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-mart 2017-yil.
5. ↑  „Salokunnan kirkko" (fi).  Parish of Sastamala. 4-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-mart 2017-yil.
6. ↑  „Hannes Ryömä" (fi).  Parliament of Finland. Qaraldi: 11-mart 2017-yil.

|  |  |
| --- | --- |
| Geografiya | *Geografiyaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

**Guvohlantirish** — Guvohlantirish tergov harakati:
1) odamning badanidagi ish uchun ahamiyatga molik xususiyat yoki alomatlarni, alohida belgilarni, uning jismoniy rivojlanganligi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni, dogʻlarni, tirnalgan, shilingan, qontalash joylarni topish zarurati tugʻilgan hollarda, agar buning uchun ekspertiza oʻtkazish lozim boʻlmasa ;
2) ekspertiza oʻtkazishni talab qilmaydigan usullarni qoʻllash yoʻli bn shaxsning mastlik va boshqa fiziologik holatini aniqlash zarurati tugʻilgan hollarda oʻtkaziladi.
*Gumon qilinuvchi, ayblanuvchi, sudlanuvchi va jabrlanuvchi guvohlantirilishlari mumkin. Guvoh uning koʻrsatuvlari toʻgʻriligini tekshirish uchungina guvohlantirilishi mumkin. Gumon qilinuvchi, ayblanuvchi, sudlanuvchi yoki jabrlanuvchining badanida jinoyat izlari, ish uchun ahamiyatga Molik boshqa belgilar yoki uning gʻayritabiiy fiziologik xolati toʻgʻrisida etarli maʼlumotlar boʻlsa, guvohlantirishni oʻtkazish haqida surishtiruvchi yoki tergovchi qaror, sud esa ajrim chiqaradi.*
Guvohlantirish toʻgʻrisidagi qarorda yoki ajrimda:

* Guvohlantirishni kim va qanday maqsadda oʻtkazishi;
* kimni guvohlantirish kerakligi;
* guvohlantirilishi uchun shaxs kimning huzuriga va qachon etib kelishi koʻrsatilgan boʻlishi lozim.

*Surishtiruvchining, tergovchining Guvohlantirish oʻtkazish toʻgʻrisidagi qarori yoki sudning shu toʻgʻrisidagi ajrimi qaysi shaxs xususida chiqarilgan boʻlsa, oʻsha shaxsga nisbatan majburiydir. Guvohlantirishdan bosh tortayotgan shaxslar majburiy keltirilishi va guvohlantirilishi mumkin. Guvohlantirishni oʻtkazish haqidagi qaror yoki ajrim guvohlantiriluvchiga eʼlon qilinadi. Guvohlantirishning barcha ishtirokchilariga ularning huquq va burchlari tushuntirilishi lozim.*

Manbalar
--------

1. ↑  Oʻzbekiston Yuridik ensiklopediyasi
**Guyukxon** (1205-48) - moʻgʻullar imperiyasining ulugʻ qoni (1246—48). Oʻqtoyxon (Ugeday) (1186— 1241)ning toʻngʻich oʻgʻli. Chingizxonning nabirasi. 1236—41 yil moʻgʻul shahzodalarining Botuxon boshchiligida Rossiya va Sharqiy Yevropaga qilgan bosqinchilik yurishlarida qatnashgan. Lekin otasining vafotini (1241-yilmart) eshitib, shoshilinch ravishda oʻz yurtiga qaytib kelgan. 1246-yil sentyabrda Qoraqurumda boʻlib oʻtgan Chingizxon avlodlari qurultoyida G. qonlik taxtiga oʻtqazilgan. Otasi vafotidan keyin oʻtgan 5 yil mobaynida davlatni onasi Turakina xotun boshqarib turgan. G. hukmronlik davrida Kavkazning janubiy sharqiy qismi, Koreyaning bir qismi bosib olingan. Xitoy va Eronni bosib olish uchun kurash davom ettirilgan. Chigʻatoy ulusinaig ichki ishlariga aralashgan. G. Oltin Oʻrda hukmdori Botuxonga qarshi urushga otlanib yoʻlga chiqqanda toʻsatdan vafot etgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

   

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Penitsillioz** — oʻsimlik kasalligi, koʻproq gʻoʻza koʻsagi kasallanadi. Kasallikni Penicillium turiga mansub zamburugʻlar qoʻzgʻatadi. Koʻsakning ayrim chanoklarini yoki butunlay shika-stlab, tolada kulrang, yashil, kulrang-koʻkish, sargʻish va boshqa ranglar hosil qiladi. Tola texnologik xususiyatlarini yoʻqotadi va foydalanish uchun yarok-siz boʻlib qoladi. P. asosan, oʻsimlikning pastki — yerga yaqin joylaridagi yoki yotib qolgan tuplardagi koʻsaklarda rivojlanadi. Baʼzan P. ikkilamchi infeksiya-vertitsillyoz viltnint pay-do boʻlishiga sabab boʻladi.

Kurash choralari: gʻoʻzaning yotib qolishiga yoʻl qoʻymaslik, begona oʻtlarni yoʻqotish, dalani kech kuzda sugʻormaslik.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Guy Serj Berruyer** (1951-yil 12-avgustda tugʻilgan) — fransuz biznesmeni, Britaniyaning koʻp millatli korporativ dasturiy taʼminot kompaniyasi Sage Group plcning sobiq bosh direktori.

Yoshlik davri
-------------

1951-yilda tugʻilgan Berruyer universitetda tahsil olgan École Polytechnique Fédérale de Lozanna, u yerda muhandis sifatida oʻqigan. Shuningdek, u Garvard universitetida MBA darajasiga ega.

Sagedagi martaba
----------------

Berruyer 1997-yilda Sage Groupga fransuz operatsiyalarini boshqarish uchun qoʻshildi. U lavozimni 1992-yilda Sage sotib olgan fransuz dasturiy taʼminot biznesi Ciel asoschisi boʻlgan Per-Iv Morletdan oldi.

Ilgari u AQShning Intuit dasturiy taʼminot kompaniyasida mamlakat menejeri, keyin esa Yevropa direktori lavozimlarida ishlagan. Avvalgi ish joyiga 1990-yilgacha marketing boʻyicha direktor boʻlgan fransuz dasturiy taʼminot kompaniyasi Groupe Bull hamda Fransiya boʻlinmasini yaratgan Claris 1994-yilgacha Yevropa menejeri roliga aylandi. U 2000-yil yanvar oyida Sage direktorlar kengashiga tayinlangan. U materik Yevropa operatorlari va Osiyodagi operatsiyalar uchun javobgar edi.

Materik Yevropa 2009-yil sentyabrgacha Sagening Yevropadagi daromadlarining taxminan 70% ni hamda uning foydasining taxminan 60% ni tashkil etdi. Yevropa 2009-yilda Sage uchun savdo va rentabellik boʻyicha eng katta mintaqa boʻlib, 763 million funt sterling daromad, shuningdek, 192 million funt sterlinglik EBITA foyda keltirdi. Bu Shimoliy Amerika boʻlinmalari daromadi 576 million funt sterling va EBITA foydasi 105 million funt sterlingga teng, dunyoning qolgan qismi esa 100 million funt sterling daromad keltirgan va EBITA foydasi 24 million funt sterlingga teng.

2010-yil 1-oktyabrda Berruyer Paul Walkerdan keyin Sage Group bosh direktori lavozimini egalladi. 2014-yil avgust oyida Sage Berruyer nafaqaga chiqishini eʼlon qildi; Stephen Kelly 2014-yil noyabrida Sage Group bosh direktori boʻldi.

Manbalar
--------

1. ↑  *BERRUYER.* „Guy BERRUYER". *Copains d'avant*. Qaraldi: 13-may 2019-yil.
2. ↑  „Guy Berruyer". *Les Echos* (14-noyabr 1997-yil). Qaraldi: 13-may 2019-yil.
3. ↑  „Performance Summary 2009". *sage.com*. 15-iyul 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-may 2019-yil.
4. ↑  „Group Chief Executive".  Sage Group plc (6-iyul 2010-yil). 30-dekabr 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-aprel 2011-yil.
5. ↑  „New CEO at Sage Group takes up his post".  The Journal (5-noyabr 2015-yil). 6-avgust 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-noyabr 2014-yil.
Unga belab qovurilgan, kartoshka salati bilan tortilgan Rojdestvo zogʻorabaligʻi
 Ugerski Brodda Rojdestvodagi tirik zogʻorabaliq savdosi
**Rojdestvo zogʻorabaligʻi** — Markaziy Yevropa mamlakatlarida, birinchi navbatda, Chexiyada Rojdestvo arafasida bayram dasturxonidagi anʼanaviy taom. Zogʻorabaliq arafada bayramona taom sifatida Rojdestvo roʻzasiga rioya qilish imkonini beradi.

Qadimgi odatga koʻra, yangi yilda pul kamaymasligi uchun shakli tangalarni eslatadigan bir nechta karp tangachalarini yoningizda olib yurishingiz kerak. Chexiyada zogʻorabaliq tangachalari boylik ramzi hisoblanadi, ular Rojdestvo stolidagi tarelkalar ostiga qoʻyiladi va hamyonlarda olib yuriladi. Oʻrta asrlarda zogʻorabaliq va choʻrtanbaliq alohida diniy ahamiyatga ega edi. Oʻsha davr gʻoyalariga koʻra, Xristning shahidligining asboblari baliq boshida edi va boshning suyaklaridan Muqaddas Ruhni eslatuvchi va jodugarlarning hiyla-nayranglaridan himoya qiluvchi kaptarni yigʻish mumkin edi. Shuningdek, zogʻorabaliqning koʻzlari orqasida uni Rojdestvoda topadiganlarga baxt keltiradigan oy shaklidagi mayda tosh bor deb hisoblangan. Sileziyada bahorda yaxshi gullashi uchun ertalab Rojdestvo taomidan keyin qolgan zogʻorabaliq suyaklarini bogʻdagi mevali daraxtlar ostiga qoʻyish odati bugungi kungacha saqlanib qolgan.

Balchiq taʼmidan xalos boʻlish uchun pishirishdan oldin zogʻorabaliqni oldindan ayronda ivitish odat tusiga kirgan. Chexiya, Slovakiya, Vengriya va Germaniyaning janubida zogʻorabaliq Rojdestvo bayramida unga bulanib qovurilgan holda porsiyalar bilan yoki butunligicha pishirilgan holda, qaynatilgan kartoshka bilan tortiladi. Germaniyada Rojdestvo vaqtidagi zogʻorabaliqlar sotuvi yillik savdoning 60% ni tashkil qiladi. Shimoliy Yevropada Rojdestvo zogʻorabaligʻi sirka va oʻtlar bilan qaynatiladi va kartoshkali yerqalampir sousi bilan tortiladi. Shuningdek, pishirilgan pomidor, shampinyon va qovurilgan kartoshka bilan tortiladigan, sabzavot yoki kartoshka bilan qiymalangan pishirilgan zogʻorabaliq ham klassik Rojdestvo taomi hisoblanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Praga i Srednecheshskiy kray. Putevoditel
2. ↑  Cheshskaya Respublika. Putevoditel
3. ↑  Наталья Шинкарёва, Надежда Бондаренко „Рождественский карп",*. Кулинарная энциклопедия*. Litres, 2017.
4. ↑  „Deutsche Welle: Праздничная закуска по-немецки: хиты продаж". 24-may 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-aprel 2022-yil.

Adabiyotlar
-----------

* Rudiger Vossen, Karla Vossen, Gertrud Schier: *Weihnachtsbräuche aller Welt.* *Weihnachtszeit — Wendezeit.* *Martini bis Lightmeß* , Muzey für Völkerkunde, Xristianlar, Gamburg 1991, ISBN 3-7672-0915-2.
* Lis Raabe: *Alte Weihnachtsbräuche aus deutschsprachigen Landern.* Heyne, Myunxen, 1984, ISBN 3-453-41622-8.

Havolalar
---------

* Рождественский календарь: 22 декабря — карп
* Жареный карп — символ чешского Рождества Wayback Machine saytida arxivlandi (2021-01-24).
* Карп — всему голова
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Qorasuv (maʼnolari).

**Qorasuv** — togʻ etaklari, vodiylarda yer osti suvlaridan toʻyinadigan soy, daryolar. Manbai qor va muzlar boʻlgan oq suvlardan farq qilib, buloq va sizot suvlari q. deyiladi. sababi buloq suvidan hosil boʻlgan soy qoramtir, togʻlardan keladigan muzlik suvlari esa oqish rangda koʻrinadi. Q. baʼzan minerallashgan boʻladi. Q. zaxob va toʻqaydan ham oqib chiqishi mumkin. Suv sarfi fasllarga qarab oʻzgarmaydi. Zarafshon va Fargʻona vodiysida koʻproq uchraydi. Tashlama suvlar ham Q. deb yuritiladi. Turkiyada buloq suvi q. deyiladi. Joy nomlari sifatida ham uchraydi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Belgiya inqilobi** — 1830 yildagi mojaro, janubiy provinsiyalarning Niderlandiya Birlashgan Qirolligidan ajralib chiqishiga va mustaqil Belgiya Qirolligining paydo boʻlishiga olib keldi. Niderlandiya Qirolligining asosan katoliklar qisman frankofon, qisman niderand tilida soʻzlashuvchi janubiy qismlari hukmron protestant Shimoliy provinsiyalariga qarshi norozilik bildirdilar. 1830-yil avgust va sentabr oylarida qoʻzgʻolon paytida Flamand va Vallon qismlari Niderlandiyadan ajralib chiqib, Belgiya Qirolligini tuzdilar. Lyuksemburgning faqat kichik bir qismi 1890-yilgacha Niderlandiya bilan shaxsiy ittifoqda qoldi.

XIV-XVI asrlarda Shimoliy va Janubiy provinsiyalar Burgundiya Niderandiyasi, keyinchalik Ispaniya Niderandiyasi boʻlgan edi. Diniy parchalanish va sakson yillik urush davrida Kalvinist shimol Ispaniya hukmronligidan xalos boʻldi va Birlashgan Provinsiyalar Respublikasini tuzdi. 1815-yildagi Vena kongressining qarori bilan shimoliy va janubiy provinsiyalar yana Leyj yepiskopligi va Lyuksemburg Buyuk Gertsogligi bilan birgalikda Niderlandiya Birlashgan Qirolligiga birlashtirildi. Biroq, 250 yil davomida yangi qirollikning turli qismlarining madaniy, diniy va iqtisodiy rivojlanishida toʻplangan farqlar katta kelishmovchiliklarga olib keldi va bu tez orada inqilobga olib keldi.

### Til siyosati

Niderland tilini oʻqitishni qoʻllab-quvvatlagan Villem I ning til va maktab siyosatiga qarshi boʻlib, Belgiyada barcha davlat maktablarini yopishga qaror qilindi. Yangi fransuz tilida soʻzlashuvchi elitaning shakllanishiga faqat Gent va Lyejdagi fransuz tilida soʻzlashuvchi universitetlar hissa qoʻshdi. Natijada, 1900-yilda armiyaga tanlashda belgiyaliklar orasida savodsizlar soni 10,1 % ni tashkil etgan boʻlsa, Niderlandiyada bu koʻrsatkich atigi 2,3 %, Fransiyada esa 4,7 % edi.

Vaqt oʻtishi bilan til mojarosi yanada kuchaydi. Niderlandiyada asosiy til sifatida niderland tilidan farqli oʻlaroq, Belgiyada fransuz tiliga urgʻu berila boshlandi. Hatto Flandriyada ham niderland tili faqat boshlangʻich maktabda oʻqitilgan, katta sinflarda darslar fransuz tilida oʻqitilgan.

Adabiyotlar
-----------

* Намазова А. С.*. Бельгийская революция 1830 года*. М.: Правда, 1979.
* Fishman J. S.*. Diplomacy and Revolution: The London Conference of 1830 and the Belgian Revolt*, Amsterdam, 1988.
* Kossmann E. H.*. The Low Countries 1780—1940*, 1978.

Manbalar
--------

1. 1 2  A Global Chronology of Conflict: From the Ancient World to the Modern Middle East, by Spencer C. Tucker, 2009, p. 1156
2. ↑  „1830-1831 The Belgian Revolution". *Timeline Dutch History*.  Rijksmuseum. Qaraldi: 3-avgust 2016-yil.