recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Abu Abdulloh Muhammad ibn Muhammad al-Kalbiy**, **Ibn Juzay al-Kalbiy** nomi bilan mashhur (1321-1357; arabcha:  — Andalusiyalik islom ilohiyotchisi, shoiri, tarixchisi va Molikiy mazhabining huquqshunosi. U asosan Ibn Battuta (vaf.) sayohatlari haqida maʼlumot yozgan. Shuningdek, u tarix, huquq va falsafaga oid sheʼrlar va kitoblar muallifi.

Biografiya
----------

Uning toʻliq missiyasi: Abu Abdulloh Muhammad ibn Muhammad ibn Ahmad al-Kalbiy al-Garnatiy. 1321-yilda Granadada tugʻilgan. U shoir va faqih sifatida mashhur boʻlgan Abulqosim ibn Muhammad Juzayyaning oʻgʻlo. U Lisanu-d-din Ibn al-Xatibning ustozlaridan biri bo‘lib, Rio Salado jangida halok bo‘lgan. Ibn Juzayy otasidan islom ilmlarini o‘rgangan.

Ibn Juzayy Granadadagi Nasrid hukmdori Abu-l-Hajjoj Yusufning (hukmronligi 1333-1354)) kotibi edi. Hukmdor bilan janjaldan so‘ng u Fezga marinidlar sultoni Abu Inon Foris saroyiga boradi. U kotib boʻlib ishlagan. U Ibn Battutaning „Rixli" („Sayohatlar") asarini yozib tugatgandan ikki yil o‘tib, 1357 yilda Fezda vafot etdi.

Manbalar
--------

1. ↑  Miquel, A. „Ibn D̲j̲uzayy" // Encyclopaedia of Islam, Second Edition.
2. ↑  Elger, Ralf, „Ibn Juzayy, Abū ʿAbdallāh" // Encyclopaedia of Islam, THREE.
**Bengaliya qoʻltigʻi** — Hind okeanidagi qoʻltiq. Hindiston va Hindixitoy yarim orollari hamda Andaman, Nikobar orolari oʻrtasida. Maydoni 2191 ming km². Oʻrtacha chuq. 2586 m, eng chuqur joyi 4519 m. Yirik daryolardan Gang va Brahmaputra quyiladi. Suvining oʻrtacha temperaturasi fevralda 25 — 27°, avgustda 28°. Shoʻrligi 30‰, Gang daryosi quyiladigan yerda bundan kamroq, janubida 34‰. Tez-tez tropik dovullar boʻlib turadi. Shim.da suv 11 m gacha koʻtariladi. Baliq, dengiz mollyuskalari va trepang ovlanadi. Asosiy portlari: Kalkutta — Gang daryosi deltasida, Madras (Hindiston), Chittagong (Bangladesh).

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Hind okeanidagi dengizlar |
| --- |
|  |
| 

Andaman dengizi • Arabiston dengizi • Arafura dengizi • Bengal koʻrfazi\* • Qizil dengiz • Lakkadiv dengizi • Fors koʻrfazi\* • Timor dengizi
\*Gidrologik, gidroximik va boshqa xususiyatlari tufayli dengiz deb yuritiladi.
 |

 |



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Sariosiyo (maʼnolari).

**Sariosiyo** — Surxondaryo viloyatidagi shaharcha. Sariosiyo tumani maʼmuriy markazi. Yaqin temir yoʻl stansiyasi Sariosiyo (7 km). Aholisi 14,3 ming kishi (2000). Xoʻjaliklari va aholisi Toʻpolondaryodan suv oladi. Shaharcha yonida Toʻpolon suv ombori bor. Mahalliy toponimistlarning fikricha, tuman nomi "cap—bosh va osiyo — tegirmon, yaʼni "tegirmon boshi" maʼnosini anglatadi. S.da sanoat, transport, aloqa korxonalari, dehqon bozori, savdo madaniy, maishiy xizmat koʻrsatish shoxobchalari mavjud.

Parrandachilik korxonasi ishlab turibdi. Umumiy taʼlim maktablari, kollej, maxsus internatmaktab, madaniyat uylari, stadion, kasalxona, dorixona va boshqa tibbiy muassasalar faoliyat koʻrsatadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Dermatomikozlar** (dermato... va yun. mykes — zamburugʻ) — terining zamburugʻli kasalliklari; parazit zamburugʻlar (dermatomitsetlar) qoʻzgʻatadi. D. 4 xil boʻladi: 1) keratomikozlar — zamburugʻlar terining eng ustki muguz qavatida yoki soch kutikulasida boʻladi; unda yalligʻlanish, ogʻriq, qichishish alomatlari kuzatilmaydi. Bunga qipiqdi temiratki, eritrazma, pyedra (sochdagi suv sirka), qoʻltiq trixomikozi kiradi; 2) epidermomikozlar — zamburugʻlar terining muguz qavatida, tirnoqlarda boʻladi, koʻpincha teri yalligʻlanadi. Bunga chov va oyoq panjasi epidermofitiyasi, rubrofitiya, kandidamikozlar kiradi; 3) trixomikozlar — zamburugʻlar terining ustki qavatini yalligʻlantirib, sochning tagigacha kirib ketadi. Bularga trixofitiya, mikrosporiya, kal (favus) kiradi, ular yuqumli; 4)chuqur mikozlar — zamburugʻlar terining chuqur qavatiga oʻtib, ogʻir yalligʻlanish alomatlari, katta-kichik tugunchalar paydo qiladi; keyinchalik qon va limfa tomirlari orqali muskul, suyak va ichki aʼzolar (oʻpka, buyrak, ichak)ga ham tarqaladi. Vaqtida davolanmasa ogʻir oqibatlarga olib borishi mumkin. D.ning oldini olish uchun shaxsiy gigiyena qoidalariga qatʼiy amal qilish, kasallik manbai va bemorni vaqtida aniqlash, shuningdek, bemorning oila aʼzolari, bolalar muassasalaridagi tarbiyalanuvchilar va barcha xodimlarni tibbiy koʻrikdan oʻtkazib turish lozim. Davo asosan kasallikning xili va alomatlari ga qarab buyuriladi.

Ad..Arifov S, Eshboyev E. Teri va tanosil kasalliklari, T. 1997.

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Narsis Monturiol haykali** (ispancha: *Monumento a Narcís Monturiol* **Monturiol** haykali*Monumento a Narcis Monturiol*) — ispan haykaltaroshi Xosep Mariya Subirax (1927-2014) ishlagan haykal. 1963-yilda yasalgan. Barselonadagi (Ispaniya) Diagonal prospekti va Girona koʻchasi kesishmasi burchagida joylashgan.

Haykal ispan muhandisi va ixtirochisi Narsis Monturiol (1819-1885) xotirasiga bagʻishlangan.

Muallif temir-beton devor chuqurchalarida 1859-yilda Barselona portida sinovdan oʻtkazilgan „Ictineo" suv osti kemasining 1:7 oʻlchamdagi prototipini tasvirlagan. Bu kema loyihasi Monturiol tomonidan yaratilgan edi. Yodgorlikka quyidagi bitiklar oʻyib yozilgan: „Barselona a Narciso Monturiol, ixtirochi del „Ictíneo", primer submarino que navegó sumergido en el puerto de Barcelona el 28 de junio de 1859".

Yodgorlik 1963-yil 3-dekabrda ochilgan. 1995-yilda uni bevosita Subiraks koʻmagida restavratsiya qilishdi. Soʻnggi restavratsiya ishlari 2000-2001-yillarda Subiraks roziligi bilan meʼmor Mariya Luisa Aguado rahbarligida amalga oshirildi.

Havolalar
---------

* 

* VikiOmbor logotipi VikiOmborda **Narsis Monturiol yodgorligi** mavzusi boʻyicha mediafayllar bor
* Информация на сайте Public Art(ingl.)
* Информация на сайте Субиракса(ingl.)
**Sayhontosh rasmlari, (Takali tosh rasmlari)** — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Bronza davri. Jizzax viloyatining Sharof Rashidov tumanida joylashgan. Obyekt manzili: "Ok oltin" MFY, Sayhonsoy qishlogʻi yaqinida, Takalisoy. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Jizzax viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sayid Muhammadxon** (1823—1864) — Xiva xoni (1856—1864). Qoʻngʻirotlar sulolasidan. Muhammad Rahimxon Ining oʻgli, Muhammad Rahimxon IIning otasi. Uning davrida Xivadagi ichki nizolarga barham berilgan, xonlikda tinchlik-osoyishtalik barqaror topgan. Sayid Muhammadxon 1858-yil Xivaga kelgan N. P. Ignatyev missiyasini qabul qilgan. Shu yili 28-avgustda Xivada rus elchixonasi ochilgan. 1863-yil venger sayyoxi G. Vamberi ham Sayid Muhammadxon qabulida boʻlgan. Sayid Muhammadxon davrida Xivadagi Koʻhna ark saroyidagi koʻrinishxona qayta tiklangan va uning shipi, ayvon ustuni xorazmcha naqshlar bilan bezatilgan. 1859-yilda Xivaning Dishan qalʼa qismida, Nurullaboy bogʻida yangi koʻrinishxona qurib bitkazilgan. Ogahiy „Gulshani davlat" tarixiy asarida Sayid Muhammadxonning xonlik davrini taʼriflagan. Sayid Muhammadxon xonlikni boshqarishda boshqa davlatlar, ayniqsa, Rossiya bilan munosabatlarida oʻzini mustaqil va teng huquqli davlat hukmdori sifatida tutgan. Sayid Muhammadxonning jasadi Xivadagi Sayd Mohi roʻyi jahon (Sayd Mahroʻyjon) maqbarasiga qoʻyilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Adabiyot
--------

* Bobojonov P. Atayev A. Xiva tarixiga bir nazar, Urganch, 1977;
* Abdurasulov A. Xiva, T. 1997;
* Xudoyberganov K. Xiva xonlari shajarasi, Xiva, 1996.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sayfiy Buxoriy**, Mavlono Sayfiy, Sayfiy Aruziy Buxoriy (14-asr 2-yarmida — Buxoro — 1503) — shoir, adabiyotshunos olim. Buxoro va Hirot madrasalarida tahsil olgan. Sulton Husayn Boyqaro Xuroson hukmdori boʻlgach, 15-asr 70y.larida Hirotga borgan va u yerdagi adabiy muhitda nom qozongan. "Sanoyeʼ ulbadoyeʼ" nomli kitobi Hirotda shuhrat qozongan boʻlib, undagi yuz gʻazalning har biri bitta kasb va sanʼat sohasiga bagʻishlangan.

S.B.ning 2 ta devoni hamda "Risolai aruz" va "Risolai musiqiy" asarlari mavjud. 1-risolada sheʼr va shoirlik, aruz qonunqoidalari, bahri va doiralari anchayin sodda va ravon til hamda uslubda tadqiq etilgan. U oʻz gʻazallarida dehqonlar va kasb-hunar egalarini madh etgan.

S.B. Movarounnaxrga qaytgach (1487), bir necha muddat Samarqand hokimi Boysunqur Mirzoga murabbiylik qilgan. 1498-yilda u Buxoroga kaytgan va shu yerda vafot etgan.

Adabiyot
--------

* Alisher Navoiy, Majolis unnafois [Mukammal asarlar toʻplami, 20 j.li], 13j. T, 1997;
* Bobur 3. M. Boburnoma, T. 2002;
* Hasanxoja Nisoriy, Muzakkiri ahbob, T, 1993.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Jotto di Bondone
**Jotto di Bondone** (Giotto di Bondone, 1266 yoki 1267, Kolledi Vespinyano — 1337, Florensiya) — italiyalik rassom, Uygʻonish davri Yevropa rassomlik sanʼatida realizm asoschisi. Oʻrta asrlar diniy risoladagi qonunlar bilan aloqani uzgan Jotto diniy lavhalarga dunyoviylik baxsh etgan, diniy mavzularni oʻta hayotiylik bilan talqin etgan: Paduyadagi del Arena kapellasi (1304—06), Florensiyadagi Santa-Kroche cherkovi (taxminan 1320—25) freskalari obrazlarining ichki qudrati va ulugʻvorligi, kompozitsiya qurilishi, qatʼiy koloriti bilan diqqatga sazovor. Jotto o'z asari "Mariya va Yelizavettaning uchrashuvi" freskasida qahramonlarini o'tmishdoshlari kabi harakatsiz emas, balki faoliyatda tasvirlaydi. Jotto asarlarida syujetning mazmuni hamisha lirik kayfiyat bilan mujassamlashgani xususiyatlidir. J. ijodi koʻpgina yirik rassomlar (Mazachcho, Mikelanjelo va b.)ga sezilarli taʼsir koʻrsatgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sayfitdin (Sayfiddin) Abdullayev**(1908-yil —1983-yil) — Leninobod viloyati, Isfara tumani, Lenin nomidagi kolxoz raisi. Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1957-yil).

Biografiyasi
------------

Sayfitdin (Saifiddin) Abdullayev 1908-yilda Turkiston Farg‘ona viloyati Qo‘qon tumani Isfara volostiga qarashli Shaxrak qishlog‘ida, hozirgi Tojikistonning So‘g‘d viloyati Isfara viloyatiga qarashli qishloqda tavallud topgan.
Mehnat faoliyatini 1924-yildan Oʻzbekiston (1929-yildan Tojikiston) SSR Xojent tumani hududidagi tugʻilib oʻsgan qishlogʻida boshlagan. 1928—1931-yillarda mahalliy Sovetda ishlagan. Sayfitdin Abdullayev Komsomol aʼzosi boʻlgan.1932—1933-yillarda Toshkentdagi oliy pedagogika kurslarida tahsil olgan, so‘ngra Tojikiston komsomolining Isfara va Kuybishev (hozirgi Abdurahmon Jomiy tumani) tuman qo‘mitasi kotibi bo‘lib ishlagan.1937-yilda KKP(b) safiga kirgan. Sayfitdin Abdullayev 1937-yilda Isfara viloyatiga qaytib, 1938-yilgacha „Kommunistik Isfara" gazetasiga muharrir bo‘lib ishlagan.1938—1945-yillarda Isfara mashina-traktor stansiyasi direktori oʻrinbosari, soʻng Qoramazor MTS siyosiy boʻlimi boshligʻi lavozimlarida ishlagan.

1946-yildan Leninobod viloyati Isfara tumanidagi Lenin nomidagi paxtachilik kolxozi rais oʻrinbosari, keyinroq rais lavozimida ishlagan. Sayfitdin Abdullayevning rahbarligida kolxoz muntazam ravishda yuqori natijalarga erishdi, buning uchun rais 1954-yil 20-oktyabrda „Mehnat jasorati uchun" medali bilan taqdirlangan.1956-yilda Sayfitdin Abdullayevga „Tojik SSR paxta ustasi" unvoni berilgan.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1957-yil 17-yanvardagi „Tojikiston SSR kolxozchilar, mashina-traktor stansiyalari ishchilari, partiya va sovet xodimlariga Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvonini berish toʻgʻrisida"gi farmoni berilgan. "Sovet paxtachiligini rivojlantirish, paxta yetishtirish va paxta xomashyosidan yuqori va barqaror hosil olishda ilm-fan yutuqlari va ilg‘or tajribalarni keng qo‘llashda erishilgan ulkan muvaffaqiyatlar uchun Lenin ordeni va Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni bilan taqdirlangan.

Mukofotlari
-----------

* Lenin ordeni
* Sotsialistik Mehnat Qahramoni

Vafoti
------

Sayfitdin Abdullayev 1983-yilda vafot etgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Сайфитдин Абдуллаев" (Ru). Qaraldi: 24-iyun 2023-yil.
2. ↑  „Указ Президиума Верховного Совета СССР «О присвоении звания Героя Социалистического Труда колхозникам, колхозницам, работникам машинно-тракторных станций, партийным и советским работникам Таджикской ССР»". 25-fevral 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 24-iyun 2023-yil.
**Lusail** (arabcha:  *Lūsayl*) — Qatarda qurilishi 2006- yilda boshlangan shahar. Qurilish tugallangach, shahar aholisi 455 000 kishini, maydoni esa 35 km² ni tashkil qilishi kerak

FIFA Jahon chempionati 2022
---------------------------

Aynan Lusayl shahrida Qatar-2022 futbol bo'yicha Jahon chempionatining tantanali ochilishi va finaliga mezbonlik qiladigan stadion qurilgan. Stadion sig‘imi 86 ming kishiga mo‘ljallangan. 2015- yilda shaharda gandbol bo'yicha erkaklar o'rtasidagi jahon chempionati bo'lib o'tdi.

Geografiya
----------

Shahar chegaralari sharqdagi Fors ko'rfazidan g'arbdagi Al-Xor qirg'oq yo'ligacha va Dohadagi Ritz Karltondan 7 km shimolda joylashgan.
Dastlabki Lusayl shahridan janubda joylashgan ikkita aholi punkti, Al-Xaraij va Jabal Tuaylib, Lusaylga o'ziga xos mintaqalar sifatida kiritilgan. Loyiha boshlangan vaqtda bu joylarda aholi yashamagan. Rivojlanishdan oldin hududda faqat Ooredoo stantsiyasi, sement zavodi va uchta fermer xo'jaligi mavjud bo'lib, ulardan biri hali ham ishlamoqda. Shaharning shimolida bir nechta tashlandiq baliqchilar qishloqlari joylashgan.

Havolalar
---------

* Shahar rasmiy sayti
* „Эко-город Лусаил". 25-noyabr 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi.
**Egotsentrizm** (lot. ego — men va — markaz) — shaxsning oʻz qiziqish doirasiga bogʻlanib qolishi, boshqa odamlar va narsalarga nisbatan oʻzining dastlabki bilishiga oid qarashi yoki fikrini oʻzgartira olmasligi, hatto oʻz tajribasiga qarama-qarshi axborotlarga moslasha bilmasligidan iborat, xislati. E. negizida insonning oʻz nuqtai nazariga qarama-qarshi qarashlar mavjud boʻlishi mumkinligini tan olmasligi, tushuna bilmasligi hodisasi yotadi. Shaxsda oʻziga haddan ziyod ishonish ustuvorligi tufayli u boshqalarning ruhiy holatlari, baholash tizimini oʻziniki bilan aynan bir xil deb tasavvur qiladi. E.ni oddini olish uchun shaxsda tadrijiy ravishda "oʻzlik" markazidan "bizlik" "umumiylik" xattiharakatiga oʻtish qobiliyatini rivojlantirish (detsentratsiya)ni yoʻlga qoʻyish joiz. Yakka shaxs jamoa, millat, jamiyat bilan hamkorlik qilgandagina komil insonga aylanishi hamda koʻpchilik fikri va izmiga tushishi yuksak naf keltirishini uqtirish lozim. Turmushning barcha sohalarida faol ishtirok etish orqaligina E.dan xalos boʻlish mumkin. E. ilk bolalikdan yaqqol koʻzga tashlanadi, lekin 12—14 yoshlarda bu holat yanada kuchayadi, hatto keksalik davrida ham davom etadi. Tadqiqotlarda E.ning bir necha turlari oʻrganilgan: a) bilishga oid E. shaxsning idrok va tafakkur jarayonlarida namoyon boʻladi; b) xulq-atvor E.i odamlarning xattiharakati, xulqi va qiligʻini idrok etishdagi noqobillikda ifodalanadi; v) muomala E.i inson tomonidan axborotni oʻzgalarga uzatishda yuzaga keladi, boshqalar qoʻllagan tushunchalar, maʼlumotlar va fikrlash mantigʻiga mensimay munosabatda boʻlishida aks etadi. Shaxslararo munosabatga kirishish, ishbilarmonlik oʻyinlari bilan shugʻullanish orqali insonda E.ning kamayishi kuzatiladi. 

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Marat Fayziyevich Sodiqov** (1945.27. 12, Gʻijduvon tumani ― 2021.1.08, Toshkent) — grafik rassom, Oʻzbekiston Badiiyot akadimyasi akademik (2003). Uzbekistonda xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi (1999). Toshkent teatr varassomlik sanʼati institutini tugatgan (1973). Sodiqov litografiya, akvarel, guash, tempera usulida ijod qiladi, ijodida fidokorlik, rassom va zamon, inson va tabiat kabi mavzular yetakchi oʻrin tutadi, hayotda roʻy bergan muhim oʻzgarishlar uning asarlarida oʻz aksini topadi: "Gazli" (1971), "Navoiy kimyo kombinati" (1974), "Fashizm" triptixi (1975), "Hodisa" (1976), "Oq Buxoro" turkumi (1978—85), "Xronika" turkumi (1981), "Mening Buxoroim" (1982), "Oʻzbekiston boʻylab" (19842000), "Soʻqoq" (1985) va boshqa avtolitografiyalar turkumlari.

Sodiqov asarlaridan namunalar respublika va xorijiy mamlakatlar (AQSH, Angliya, Germaniya, Italiya, Avstraliya, Rossiya va boshqalar) muzey va toʻplamlarida saqlanadi. Hamza nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati (1987).

Manbalar
--------

1. ↑  Скончался известный художник Марат Садыков. Wayback Machine saytida arxivlandi (2021-08-02). podrobno.uz, 2.08.2021(rus.)

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Qizilqiya koʻmir koni** — Qirgʻiziston Respublikasi Oʻsh viloyatidagi kon. Fargʻona shahridan 28 km jan.da, Olay togʻlarining shim. togʻ oldida joylashgan. Qizilqiya koʻmir konik. 1898-yildan oʻzlashtirilgan, zaxira maydonlar mavjud emas. Koʻmir qatlamlari yura jinslarida mujassamlashgan. Qalinligi 600 m gacha boʻlgan koʻmirli yura qatlamlari qizilqiya, olmaliq va aravon svitalariga boʻlingan. Ular antiklinalning shim. qanotiga yondoshgan, shim. tarafdan yirik yoriq bilan boʻlingan monoklinaldan iborat. Konning gʻarb tomonida bitta koʻmirli qatlam mavjud, sharq tomonga qarab qatlamlarning soni koʻpayib, 6 taga yetadi. Kondagi koʻmir gumusli, metamorfizm darajasiga koʻra — qoʻngʻir, B va ZB markalariga tegishli. Qizilqiya koʻmir konik. koʻmiri tarkibida oltingugurt koʻp, namligi yuqori, issiqlik quvvati 3980—4270 kkal/kg. Umumiy resurslari 0,25 mlrd. t chamasida. Qizilqiya koʻmiridan, asosan, energetik yonilgʻi sifatida foydalaniladi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Aleksey Belan Alekseyevich** — Latviya va rossiyalik xaker. FBRning eng xavfli jinoyatchilar roʻyxatiga kiradi.
AQSH hukumati sudi Belan Nevada va Kaliforniya shtatlarida uch AQSh kompaniyalarining kompyuter tarmoqlariga noqonuniy kirish va maxfiy hujjatlarni olishda ayblagan.
2012 va 2013-yilda sodir boʻlgan xakerlik hujumi natijasida, kompaniya xodimlarining shaxsiy maʼlumotlarini, shuningdek, ularning xizmatlari va boshqa bir necha million roʻyxatdan oʻtgan foydalanuvchilar shaxsiy maʼlumotlarini qoʻlga kiritgan.
Keyinchalik ularni internet orqali sotgan. .

* Tarmoqdagi taxalluslari: Абыр Валгов, Абырвалг, Федюня, Магг, М4G, Мой.Явик.

Hozirda uni tutishga yordam berganga 100 ming AQSH dollari vaʼda qilingan.

Manbalar
--------

1. ↑  FBR saytida
2. ↑  Dunyodagi eng xavfli kiber jinoyatchilar Lenta.ru, 6 noyabrya 2013



|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Olga Dmitriyevna Markova** (ruscha: *Ольга Дмитриевна Маркова*; 1974-yil 22-yanvarda tugʻilgan) — yakka holda musobaqalarda qatnashgan rossiyalik sobiq figurali uchuvchi, hozirda murabbiy, xoreograf va texnik mutaxassis boʻlib faoliyat yuritadi. Olga Yevropa chempionatining ikki karra medal sohibasi (1994-yilda bronza va 1995-yilda kumush) va 1994-yilda Rossiyada oʻtkazilgan milliy chempionatning gʻolibi boʻlgan.

Faoliyati
---------

Markova oʻzining xoreografiyasi bilan hakamlar eʼtiborini tortgan. Uning figurali uchish boʻyicha jahon chempionatidagi eng yuqori koʻrsatkichi 1995-yilda beshinchi oʻrinni egallaganida sodir boʻlgan. Oʻsha yili u oltin va kumush medal sohiblari Lu Chen va Surya Bonalini ortda qoldirib, qisqa dastur namoyishidan keyin ikkinchi oʻrinni egallagan. Ammo, erkin dasturdagi kamchiliklari tufayli pastki oʻrinlarga tushib ketgan.

Markova jarohat olganidan soʻng ham 1995—1996-yilgi mavsum musobaqalarida qatnasha boshladi. Milliy terma jamoaga kiritilgan Markova, Rossiya chempionatida qatnashib 3-oʻrinni egalladi, ammo Yevropa chempionatida atigi 11-oʻrindan joy oldi. Olga 1996—1997-yilgi mavsumda boʻlib oʻtgan Rossiya chempionatida Irina Slutskayani magʻlub etib, 2-oʻrinni egallaganiga qaramay, xalqaro musobaqalarda yahshi natijalarga erisha olmadi. Olga 1997-yil dekabr oyida oʻtkazilgan Rossiya chempionatida 9-oʻrindan joy olganidan soʻng, terma jamoaga kiritilmadi va professional sportchi faoliyatini boshladi.

Markova 1998-yilda professional faoliyatini boshladi va Ispaniyaning Yaka shahrida boʻlib oʻtgan professional figurali uchish boʻyicha jahon chempionatida kumush medalni qoʻlga kiritdi.

Markova Kristina Oblasovaga murabbiylik qilgan va xoreografiya boʻyicha saboqlar bergan. Hozirda Adrian Alvaradoga murabbiylik qilmoqda.

Dasturlari
----------

| Mavsum | Qisqa dastur | Erkin dastur |
| --- | --- | --- |
| 1994—95 | * Harlem Nocturne Earle Hagen
 | * Miss Saigon  Claude-Michel Schönberg
 |
| 1993—94 | * -
 | * Space Opera Didier Marouani
 |

Natijalari
----------

*GP: (Gran-pri)*

| Xalqaro |
| --- |
| Musobaqa | 90 — 91 | 91 — 92 | 92 — 93 | 93 — 94 | 94 — 95 | 95 — 96 | 96 — 97 | 97 — 98 |
| Jahon chempionati |  |  |  | 10 | 5 |  | 12 |  |
| Yevropa chempionati |  |  | 12 | 3 | 2 | 11 | 8 |  |
| GP finali |  |  |  |  |  | 6 | 5 |  |
| GP Skate Canada |  |  |  |  |  | 4 |  | 6 |
| GP Rossiya kubogi |  |  |  |  |  |  | 3 | 2 |
| GP NHK Trophy |  |  |  |  |  | 3 |  |  |
| GP Millatlar kubogi |  |  |  |  |  |  | 4 |  |
| Inter. de Parij |  |  | 4 |  |  |  |  |  |
| Nebelhorn Trophy |  |  |  |  |  |  | 2 |  |
| NHK Trophy |  |  | 7 |  | 5 |  |  |  |
| Schäfer xotirasi |  |  |  | 3 |  |  |  |  |
| Skate America | 7 |  |  |  |  |  |  |  |
| Skate Kanada |  |  |  | 2 |  |  |  |  |
| Milliy |
| Rossiya chempionati |  |  | 4 | 1 | 2 | 3 | 2 | 9 |
| Sovet chempionati |  | 4 |  |  |  |  |  |  |

Manbalar
--------

1. ↑  Biography Wayback Machine saytida arxivlandi (2007-01-03).
2. ↑  „INTERNATIONAL SKATING UNION Communication No. 1467". 8-fevral 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-noyabr 2022-yil.
Bengt Fogelberg, Yoxan Gustaf Sandberg portreti
**Bengt Erland Fogelberg** (Benedikt Fogelberg nomi bilan ham tanilgan 1786- yil 8- avgustda tavallud topgan)  shved haykaltaroshi.

Biografiya
----------

Benedikt Fogelberg Gothenburgda tavallud topgan. Benedikt Fogelberg otasi, mis-asoschisi, dizaynning erta koʻrgazmali didini ragʻbatlantirib, uni 1801- yilda Stokgolmga yubordi va u yerda Benedikt Fogelberg sanʼat maktabida tahsil oladi. U yerda Benedikt Fogelberg haykaltarosh Yoxan Tobias Sergelning taʼsiri ostida boʻlib, unga antiqa sanʼat va tabiiy inoyatga boʻlgan ishtiyoqini bildirgan. Fogelberg Stokgolmda koʻp yillar davomida qattiq ishladi, garchi uning goʻzallik instinkti oʻsha paytda shaharda keng tarqalgan sanʼatning rokoko sifatiga qarshi isyon koʻrsatgan.

Benedikt Fogelberg 1818-yilda davlat pensiyasi unga sayohat qilish imkonini beradi. Benedikt Fogelberg Parijda bir yildan ikki yilgacha haykaltaroshlikning texnik amaliyoti boʻyicha dastlab Per-Narsis Gerin, keyin esa haykaltarosh Fransua Jozef Bosio qoʻl ostida tahsil oldi. 1820- yilda Fogelberg Rimga tashrif buyurib, hayotining orzusini roʻyobga chiqardi, u yerda qolgan yillarining koʻp qismi oʻz sanʼatining mashaqqatli amaliyoti va oʻtmish asarlarini sinchkovlik bilan oʻrganish tahlil qilish bilan oʻtdi.

1854- yilda qirol buyrugʻi bilan oʻz vataniga tashrif buyurganida, Benedikt Fogelberg katta ishtiyoq bilan kutib olindi, ammo hech narsa uni antik davr qoldiqlari va uning atrofida yoʻqligini qoplay olmadi. Benedikt Fogelberg 1854- yil 22-dekabrda Triestda apopleksiyadan toʻsatdan vafot etdi. Benedikt Fogelberg Gothenburgdagi Östra kyrkogårdenda dafn etilgan.

Fogelbergning oldingi asarlarining mavzulari asosan Apollon Sitared, Venera va Cupid (1839- yil) va Psyche (1854- yil) kabi klassik mifologiyadan olingan. Uning "Odin "(1831- yil), "Tor "(1842- yil) va Balder (1842- yil) asarlari mustaqil tasavvurga ega bo‘lsa-da, yunon sanʼatidan taʼsirlangan. Benedikt Fogelbergning Gustav Adolf (1849- yil), Karl XII (1851- yil), Karl XIII (1852- yil), Stokgolm asoschisi Birger Jarl (1853- yil) kabi portretlari va tarixiy shaxslari sodiq munosib asarlardir.

Benedikt Fogelberg Stokgolmdagi Gamla Standagi Slussplanda joylashgan qirol Karl XIV Jon (Karl XIV Yoxan) otliq haykalini haykaltaroshlik qildi.

Galereya
--------

* Oden, 1830- yil, Bengt Erland Fogelberg tomonidan, karrara marmar. Milliy muzey, Stokgolm, ShvetsiyaOden, 1830- yil, Bengt Erland Fogelberg tomonidan, karrara marmar. Milliy muzey, Stokgolm, Shvetsiya
* Helen, Menelaosning turmush oʻrtogʻi, Bengt Erland Fogelberg tomonidan, karrara marmar. Milliy muzey, Stokgolm, ShvetsiyaHelen, Menelaosning turmush oʻrtogʻi, Bengt Erland Fogelberg tomonidan, karrara marmar. Milliy muzey, Stokgolm, Shvetsiya
* Stokgolmdagi Karl XIV Yoxanning otliq haykaliStokgolmdagi Karl XIV Yoxanning otliq haykali
* Uppsala shahridagi Karl XIV Yoxan byustiUppsala shahridagi Karl XIV Yoxan byusti

Manbalar
--------

* Biografiya @ *Svenskt Biografiskt Lexikon*

Havolalar
---------

* Fogelbergning boshqa asarlari @ ArtNet
**Qizilqoʻgʻa audani** — Qozogʻiston Respublikasiga qarashli Atirau viloyati tarkibidagi tuman. Tumanning maʼmuriy markazi — Miyali qishlogʻi.

Geografiyasi
------------

Tuman hududi 24,9 ming km². Yer relefi — tekisliklardan iborat. Qizilqoʻgʻa tumani gʻarbida Atirau viloyatining Inder va Maxambet tumanlari bilan, Atirau shahri bilan, shimoliy tarafidan Gʻarbiy Qozogʻiston viloyatining Sirim va Qoratepa tumanlari bilan, sharqiy tarafidan Aqtoʻbe viloyatining Oʻyil va Baygʻanin tumanlari bilan, janubiy tomonidan Atirau viloyatining Maqat va Jilioʻy tumanlari bilan chegaradosh.

Iqlimi
------

Iqlimi keskin kontinental, qishi sovuq, qor kam yogʻadi, yozi issiq va quruq. Yanvar oyining oʻrtacha harorati −12 °C (ayrim paytlarda −40 °C-gacha tushib ketadi), iyulda 25,4 °C (ayrim paytlarda 43 °C-gacha koʻtariladi). Yogʻingarchilikning yillik oʻrtacha miqdori 200 mm.

Ijtimoiy soha
-------------

Tuman hududida avtomobil yoʻli Sagʻiz stansiyasidan tuman markazi Miyali qishlogʻi bilan va Qorabogʻ qishlogʻi orqali Inderbor va Maqat qishloqlari bilan bogʻlaydi. Qizilqoʻgʻa tumanida aloqa boʻlimi, qishloq xoʻjaligi qurilish mahkamasi, bosmaxona, savdo mahkamalari, kasbiy-texnik maktab, 13 ta oʻrta maktab, 27 ta tibbiyot mahkamalari, 15 ta madaniyat uyi, 20 ta kutubxona faoliyat yuritmoqda. 1952-yildan boshlab tuman gazetasi chop etiladi.

Aholisi
-------

Tuman aholisi 30,5 ming kishi (2010). Qizilqoʻgʻa tuman aholisining asosiy qismini qozoqlar tashkil qiladi. Aholining oʻrtacha zichligi 1 km²-ga 1,2 kishidan toʻgʻri keladi.

Manbalar
--------

1. ↑  ҚР елді мекендерінің тұрғындар саны
2. ↑  Почтовые индексы Казахстана

Havolalar
---------

* Atirau viloyatining hokimyati[*sayt ishlamaydi*]


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Flag of Kazakhstan Atirau viloyati |
| --- |
|  |
| 
Markazi: **Atirau** |
|  |
| Tumanlari | 
Inder  • Isatay  • Jalioʻy  • Maqat  • Maxambet  • Qizilqoʻgʻa  • Qurmangʻazi | 
 |
|  |
| Viloyat ahamiyatiga ega shaharlar | 
Atirau |

 |
**Bakir'**, Bakirchoy (turkcha: *Bakırçay* „mis oqimi") — Turkiyadagi daryo, Egey mintaqasidagi Kichik Osiyoning gʻarbiy qismida, Misiya tarixiy hududida joylashgan. Bergamadan, qadimgi Pergamdan janubdan, Soma shimolidan oqib oʻtadi va Egey dengizining Chandarli koʻrfaziga (Çandarlı Körfezi) quyiladi, qadimgi davrda Kimskiy (qadimgi yunoncha: *Κυμαῖος κόλπος*) yoki Elean koʻrfazi (Ἐλαϊτικός κόλπος) nomi bilan tanilgan. Uzunligi 129 kilometr. Manba Balıkesir viloyatidagi Omer togʻida (Ömer Dağı) joylashgan. Manbadan daryo janubda Gelende (Gelenbe) qishlogʻi va undan keyin shimoliy Kirkagʻachdan (Kırkağaç) va Manisa viloyatidagi Yunt togʻlaridan (Yunt Dağları) gʻarbga oqib oʻtadi. Daryoning quyilish joyi Izmir viloyatidagi qadimgi Pitana, Chandarli (Çandarlı) qishlogʻidan 3 kilometr sharqda joylashgan.

Badir tekisligi juda unumdor, Misiyadagi eng yaxshisi hisoblanadi.

Daryo antik davrda Kaik (qadimgi yunoncha: *Κάϊκος*, grekcha: *Κάικος*) nomi bilan maʼlum. Afsonaga koʻra, daryo xudosi Kaik Okean va Tefiyaning oʻgʻli edi. Kaykosning quyilish joyidan ikki kilometr uzoqlikda Menesfey tomonidan asos solingan, Pergamon uchun bandargoh boʻlib xizmat qilgan qadimiy Elea (Ελέα) shahri boʻlgan.

Plutarxga tegishli boʻlgan „Daryolar haqida" risolasiga koʻra, Kaik ilgari Astrey deb (qadimgi yunoncha: *Ἀστραῖος*), Poseydonning oʻgʻli Astrey nomi bilan atalgan.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4 5  Греция : Справочная карта : Масштаб 1:1 000 000 / гл. ред. Я. А. Топчиян; ред.: Г. А. Скачкова, Н. Н. Рюмина. — М.: Роскартография, Омская картографическая фабрика, 2001. — (Страны мира «Европа»). — 2000 экз.
2. ↑  *Турецкая Республика. Справочник*. М.: Институт изучения Израиля и Ближнего Востока, 2000 — 8 bet. ISBN 5-89394-038-5.
3. 1 2 3 4  *Страбон*. География. XIII. С. 615
4. ↑  *Страбон*. Geografiya. XIII. S. 624
5. ↑  Caicus // Реальный словарь классических древностей / авт.-сост. Ф. Любкер ; Под редакцией членов Общества классической филологии и педагогики Ф. Гельбке, Л. Георгиевского, Ф. Зелинского, В. Канского, М. Куторги и П. Никитина. — СПб. 1885.
6. ↑  *Гесиод*. Теогония, 345
7. ↑  Обнорский, Николай Петрович. Элея // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб. 1904. — Т. XLa. — С. 642.
**Bakr Sobotiy** (arabcha: بكر السباتين — Abulhasan Bakr ibn Ahmad Sobotiy Ustrushaniy) — roviy.

Bakr Sobotiy Samarqandning Ustrushana mintaqasida joylashgan Sobot qishlogʻida tavallud topgan. Shu bois unga Sobotiy nisbasi berilgan. U boshlangʻich taʼlimni tugʻilib oʻsgan qioʻlogʻida olgan.

Ustozi
------

Samarqandga borib, hadis ilmining sir-asrorlarini muhaddis Fath ibn Ubaydulloh Samarqandiydan oʻrgangan va hadis rivoyat qilgan.

Shogirdi
--------

Bakr Sobotiydan Abu Zarr Usmon ibn Muhammad ibn Muxallid Tamimiy Bagʻdodiy hadis ilmining sir-asrorlarini oʻrgangan va hadis rivoyat qilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Abdulkarim Samʼoniy. Ansob. J. 1. — Bayrut, 1998.  193.
2. ↑  Abdulloh Abdulhamid Saad. Oʻrta Osiyo olimlari qomusi. — B.196. 201-384;
3. ↑  Yoqut Hamaviy. Muʼjamu-l-buldon. — B. 188
4. ↑  Oʻrta asr sharq allomalari va mutafakkirlarining tarixiy-falsafiy merosi ensiklopediyasi. — Samarqand. Imom Buxoriy xalqaro markazi, 2016. — B. 605.

Adabiyotlar
-----------

* Ataev M. Jizzax allomalari. — B. 66.
* Oʻrta asr Sharq allomalari ensiklopediyasi. — Samarqand. Imom Buxoriy xalqaro markazi nashriyoti. 2016.
**Smbat Gariginovich Lputyan** (baʼzan Lputyan deb tarjima qilinadi; armancha: *Սմբատ Լպուտյան*;1958-yil 14-fevral, Yerevanda tugʻilgan) — arman shaxmat grossmeysteri. U 1982-yilda Berlindagi turnirda birinchi boʻlib, 1983-yilda Afinada va 1983-yilda Irkutskda, 1985-yilda Sarayevoda va 1986-yilda Irkutskda, 1986-1987-yillarda Hastingsda va 1988-yilda Dortmundda oʻynagan. 1978, 1980, 1998 va 2001-yillarda Armaniston chempionatida g‘olib chiqqan .2006-yilda u 37-shaxmat olimpiadasida jamoaviy oltin medalni qoʻlga kiritdi (Levon Aronyan, Vladimir Akopyan, Karen Asrian, Gabriel Sargisyan va Artashes Minasyan bilan birga). Smbat Lputyan 2002-yildan beri Armaniston shaxmat akademiyasining asoschisi-prezidenti hisoblanadi.

Lputian 1982-yilda xalqaro usta (IM) va 1984-yilda grossmeyster (GM) unvonini qoʻlga kiritdi.

2009-yil dekabr oyida unga „Armaniston Respublikasida xizmat koʻrsatgan sport ustasi" unvoni berilgan.

2009-yil iyul oyida FIDE roʻyxatida uning Elonig reytingi 2574 ni tashkil qiladi. Uning Internet shaxmat klubidagi dastagi „SM".

Manbalar
--------

1. ↑  Gaige, Jeremy*. Chess Personalia, A Biobibliography*. McFarland, 1987 — 257 bet. ISBN 0-7864-2353-6.
2. ↑  „All Champions of Armenia".  Armchess.am. Qaraldi: 16-dekabr 2011-yil.
3. ↑  „Olympiad R13 Armenia and Ukraine take Gold".  ChessBase (5-iyun 2006-yil). Qaraldi: 22-mart 2011-yil.
4. ↑  Gaige, Jeremy*. Chess Personalia, A Biobibliography*. McFarland, 1987 — 257 bet. ISBN 0-7864-2353-6. Gaige, Jeremy (1987). *Chess Personalia, A Biobibliography*. McFarland. p. 257. ISBN 0-7864-2353-6.
5. ↑  „High Titles of Olympic Champions".  Armchess (16-dekabr 2011-yil). Qaraldi: 19-dekabr 2009-yil.
6. ↑  „SM".  Internet Chess Club. Qaraldi: 3-mart 2011-yil.
**Balbas qoʻy zoti** — goʻshti, juni va suti uchun boqiladigan qoʻy zoti. Vatani Turkiya. Bu qoʻy zoti qoʻshaloq quyrugʻi bilan boshqa zotlardan ajralib turadi. Goʻsht sifati yaxshi. Koʻchqorlarining tirik vazni 85–90 kg , sovliqlariniki 55 – 60 kg. Qoʻchqorlarining dumbasi 12 kg gacha, sovliqlarida 5–6 kg. Qoʻchqorlaridan 3,0—4,0, sovliqlaridan 2,5—2,8 kg dagʻal jun olinadi. Jun kokili uz. 11—17 sm, 60—65% sof jun chiqadi. Oʻrtacha 124– 130 kg sut beradi. 100 sovliqdan — 120 qoʻzi olinadi.

Armaniston, Ozarbayjon, Shim. Eron, Turkiya va boshqa mamlakatlarda boqiladi. Oʻzbekistonda kam tarqalgan. Baland togʻli yaylovlarda boqishga yaxshi moslashgan. Junidan gilam, kamvol gazlamalar tayyorlanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  "Balbas qoʻy zoti" *OʻzME*. B-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Benin** 2016-yil 5-21-avgust kunlari Braziliyaning Rio-de-Janeyro shahrida boʻlib oʻtgan **Yozgi Olimpiya oʻyinlarida** ishtirok etdi. Bu mamlakatning yozgi Olimpiya oʻyinlarida oʻn birinchi marta chiqishi edi, Afrika boykotlari tufayli 1976-yilda Monrealda boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlari bundan mustasno edi.

Benin Milliy olimpiya va sport qoʻmitasi yengil atletika, qilichbozlik, dzyudo va suzish boʻyicha oʻyinlar uchun olti nafar sportchi, toʻrt erkak va ikki ayoldan iborat jamoani tanladi. Ularning barchasi birinchi Olimpiya oʻyinlarida qatnashishdi, qilichboz Yémi Apithy Benin terma jamoasini ochilish marosimida mamlakat bayroqdori sifatida qatnashishdi. Biroq, Benin hali oʻzining birinchi Olimpiya medalini qoʻlga kiritmagan.

 Ochilish marosimida qilichboz Yémi Apiti Benin jamoasini boshqardi.
Gran-pri final bosqichi yakunlanganidan soʻng, Benin Olimpiya musobaqalarida bitta qilichboz bilan ishtirok etadi. Yémi Apithy FIE tuzatilgan rasmiy reytingida dunyoning eng yaxshi 14 taligidan tashqari Afrikadan ikki eng yuqori oʻrinli qilichbozlardan biri sifatida erkaklar oʻrtasida olimpiada yoʻllanmasini qoʻlga kiritdi va bu mamlakatning sportdagi debyutini anglatadi.

Manbalar
--------

1. ↑  *Tolomissi, Damien*. „Jeux Olympiques de Rio 2016 : Six athlètes béninois déjà qualifiés" (fransuzcha). Bénin Monde Infos (27-may 2016-yil). Qaraldi: 13-iyul 2016-yil.
2. ↑  „Russia top as Olympic qualification by ranking ends". FIE (5-aprel 2016-yil). Qaraldi: 6-aprel 2016-yil.
**Moushumi Chatterjee** (qizlik familyasi: *Indira Chattopadhyay*) hind aktrisasi boʻlib, u hind va bengal kinosidagi faoliyati bilan tanilgan. U 1970-yillarda hind filmlarida eng koʻp maosh oladigan aktrisalardan biri edi. U 2019-yilda Bharatiya Janata partiyasiga qoʻshilgan.

Faoliyati
---------

Chatterjee oʻzining kino debyutini Tarun Majumdar rejissyorligidagi Bengal xiti boʻlgan *Balika Badhu* (1967) filmida qildi. Moushumi Chatterjee intervyusida shunday dedi: „Balika Badhudan keyin men bengal filmlari bilan toʻlib-toshgan edim, lekin men oʻqishimni yakunlashni xohlardim. Biroq, filmlar mening peshonamga yozilgan boʻlgan....10-sinfdaligimda mening eng yaqin xolam oʻlim toʻshagida yotardi, uning oxirgi orzusi meni turmushga berish edi. Shuning uchun men uning xohishini qondirish maqsadida turmushga chiqdim." Uni uyda Indira deb chaqirishardi. U qoʻriqchi va qoʻshnisi Hemant Kumarning oʻgʻli Jayant Mukherjee (Babu) bilan unashtirildi. „Men Babuni sevib qoldim. U mening oilamdan tashqari men birinchi suhbat qurgan erkak edi" deydi Mukherjee. Keyin u *Parineeta, Anindita* kabi bengal filmlarida koʻringan.

1985-yildan keyin u *Vatan Ke Raxvale*, *Aag Hi Aag* va *Ghayal* kabi bir qancha filmlarda ikkinchi darajali rollarni ijro etishni tamomlagan.

2006-yilda Moushumi Chatterjee Tanuja Chandraning *Zindaggi Rocks* filmi bilan kinoga qaytdi. U 2003-yilda Hindiston-Kanada prodyuseri *Bollywood/Golliwoodda suratga* tushdi.

Uning bosh qahramon sifatida Bengal filmlari orasida *Balika Badhu* (1967), *Parineeta* (1969), *Anindita* (1972), *Anand Ashram* (1977), *Ogu Bodhu Sundari* (1981), *Prartana* (1984), *Shatarupa* (1989), *Kari Diye Kinlam bor.* (1989), *Bidhilipi* (1991) va keyinchalik ikkinchi darajali aktrisa sifatida; *Nater Guru* (2003), *Bhalobasar Anek Naam* (2005), *Yapon xotini* (2010) va *Goynar Baksho* (2013) filmlarida rol oʻynadi. U *Malik* *Bari* (2009) filmida „Tomar Duare" nomli qoʻshiqni kuylagan. 2014-yilda u bengaliyalik *Goynar Baksho* filmi uchun „Eng yaxshi ikkinchi plandagi aktrisa" uchun Filmfare mukofotini qoʻlga kiritdi va 2015-yilda Filmfare Lifetime Achievement mukofotini olgan.

Televideniyeda
--------------

| Yil | Serial | Rol | Izohlar |
| --- | --- | --- | --- |
| 2021 | *Super Dancer* | Mehmon | 4-mavsum |

Manbalar
--------

1. ↑  „How Moushumi Chatterjee stunned Shakti Samanta in ANURAAG". *www.glamsham.com*. Qaraldi: 27-aprel 2014-yil.
2. ↑  „Bollywood News, Filmfare Awards, Movie Reviews, Celebrity Photos & Updates".
3. ↑  „Bengali Beauty Moushumi Chatterjee - Ruling Bollywood Lady". *businessofcinema.com* (26-aprel 2014-yil). Qaraldi: 27-aprel 2014-yil.
**Paramach**, anjir goʻmma — somsa turlaridan biri. P.ning qatiqli P. oshirma P. xillari bor. Qatiqli P. tayyorlash usuli: 2 dona tuxum atalanib, 1,5 stakan qatiq, 100 g sariyogʻ yoki margarin, 2 choy qoshiq tuz, 1 choy qoshiq choy sodasi, 1 kg chamasi un solib, yumshoq xamir qoriladi. Xa-mir bir oz tindirib qoʻyiladi. 20— 30 g li zuvalachalar yasab, qalinligi 2–3 mm li jildlar yoyiladi. Jildga qiyma solib, oʻrtasi tangadek ochiq qoldirib, jimjima qilib tugiladi. Tovadagi qizdirilgan yogʻda past olovda avval toʻntarib (ochiq tomoni bilan), soʻngra oʻnglab qoʻyiladi, pishirish davomida P. ichiga qoshikda 1—2-marta yogʻ tomizib turiladi (qovurish uchun 0,5 kgyogʻ kerak boʻladi). Oshirma P. 0,5 l iliq sutga 1 dona tuxum, 2 choy qoshiq tuz, 100 g sariyog, 20 g xamirturush (drojji) solib yumshoq xamir qoriladi. Xamir oshgach, qatikdi P. singari tugib pishiriladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
"OʻZBEKISTON" ASHULA VA RAQS ANSAMBLI — M. Qoriyoqubov nomidagi Xalq badiiy jamoalar direksiyasi qoshidagi badiiy jamoa. 1936-yil XKS qaroriga binoan, Oʻzbekiston ashula va raqs Katta ansambli nomi bilan Oʻzbek davlat filarmoniyasi tarkibida tashkil etilgan (rahbari T. Jalilov, 120 kishidan iborat). 1968— 97 yillarda "Shodlik" ashula va raqs ansambli nomi bilan faoliyat koʻrsatgan. 1997-yildan hoz pomda. Tarkibida xonanda, raqqos(a) va sozandalar (jami 70 kishidan iborat) guruhlari mavjud. Ansamblning koʻp qirrali repertuaridan yirik kompozitsiyalar ("Jon Oʻzbekiston" vokalxoreografik syuitasi, "Navroʻz" teatrlashtirilgan tomoshasi va boshqalar), oʻzbek mumtoz ("Rok", "Soqiynomai Savti Kalon", "Abdurahmonbegi" kabi) va turli vohalarga xos xalq ashula, qoʻshiq va raqslari ("Surxondaryo termalari", "Norinnorin", "Fargʻona ruboiysi", "Buxoro naqshlari" va boshqalar), N. Hasanov, M. Mirzayev, S.Zokirov, B. Aliyev, T.Otaboyev kabi oʻzbek kompozitor va bastakorlarining asarlari oʻrin olgan. Jamoa chet mamlakatlarda oʻtkazilgan Oʻzbekiston madaniyat kunlari, oʻzbek sanʼati va adabiyoti dekadalari, turli tanlov va festivallar, "Navroʻz", "Mustaqillik" kabi milliy va boshqalar bayram va tantanalarning doimiy qatnashchisi. Ansambl Oʻzbekistonning barcha viloyatlarida muntazam konsertlar uyushtirib, turli qurilishlar, Ikkinchi jahon urushi jangchilari huzurida madaniy xizmat qilgan. U, shuningdek, Osiyo, Yevropa, Shimoliy va Janubiy Amerika, Afrika mamlakatlari va Avstraliyada gastrolda boʻlgan. Ansambl tarkibida badiiy va musiqa rahbarlari D.Zokirov, H.Yamshoyaov, M.Mirzayev, N.Hasanov, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artistlar K. Otaboyev, S. Yoʻldoshevlar, baletmeysterlar I. Oqilov, L. Petrosova, Q. Moʻminov, D. Jabborova, raqqos(a)lar Q. Mirkarimova, Q. Doʻstmuhamedova, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist N. Shermatov, xonanda va sozandalar E. Yoʻldoshev, F. Umarov,Sh. Joʻrayev, Gʻ. Yoqubov, N. Haydarov, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artistlar D. Islomov, Gʻ. Azimov, soʻz ustalari Gʻ. Tojiaʼloyev, Oʻ.Siddiqov va boshqalar sanʼatkorlar faoliyat koʻrsatgan.

Hozirda Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artistlar T. Otaboyev musiqa rahbari, bosh baletmeysteri — G. Shirinova. Yetakchi ijrochilari — Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artistlar H. Azimov, S. Moʻminov, M. Sohibov, H.Rasulov, shuningdek, A. Sharipov, S. Mansurxoʻjayeva, N. Olimovalar. Ansambl bir necha kino va telefilmlarda suratga tushgan ("Shashmaqom", 1972; "Ali bobo va 40 qaroqchi", 1980 va boshqalar).

Avaz Vahobov.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Категория:Населённые пункты по алфавиту
Категория:Википедия:Статьи без изображений (страна: Казахстан)
Категория:Википедия:Статьи без изображений (тип: населённый пункт)
Категория:Википедия:Статьи без изображений (тип: разрушенный город)
Категория:Населённые пункты без почтового индекса
Категория:Населённые пункты без населения
Категория:Статьи о населённых пунктах без категории на Викискладе
Категория:ПРО:Города:Последняя правка: в текущем году
Категория:Википедия:Статьи о населённых пунктах Казахстана без указания кода КАТО
**Begachevka** ( qozoqcha: *Бегачёвка* ) — Qozogʻistonning Oqmoʻla viloyati Oqkoʻl tumanidagi tugatilgan qishloq.

Geografiyasi
------------

Qishloq tumanning g`arbiy qismida, Talqara daryosi boʻyida, tuman ma`muriy markazi - Oqko`l shahridan 41 kilometr g`arbda (to`g`ri chiziqda) 5 kilometr jabi-g`arbda joylashgan edi.

Dengiz sathidan 310 metr balandda

Yaqin aholi punktlari: janubdan Erofeevka qishlog`i va shimoli-shaqdan Uryupinka qishlog`i.

Tarixi
------

Oqmola viloyati hokimining 2001-yil 6-iyuldagi C-10-10 / 135-sonli "Ayrim ma'muriy-hududiy birliklarni tugatish to'g'risida"gi qarori bilan (2001-yil 15-avgustda N 711 Aqmola viloyati adliya boshqarmasi tomonidan ro'yxatga olingan). 

* Begachevka qishlog`i boshqa aholi punktlari doirasiga o`tkazildi va bugalteriy ma`lumotlaridan chiqarildi