**Northrop Grumman korporatsiyasi** - Amerikaning koʻp millatli aerokosmik va mudofaa texnologiyalari kompaniyasi.90 000 nafar xodimi va yillik daromadi 30 milliard dollardan ortiq boʻlgan u dunyodagi eng yirik qurol ishlab chiqaruvchi va harbiy texnologiya provayderlaridan biri hisoblanadi. Firma Amerikaning eng yirik korporatsiyalari 2020 roʻyxatida 96-oʻrinni egalladi.

Northrop Grumman va uning sanoat hamkorlari sakkiz marta Collier Trophy sovrinini qoʻlga kiritdilar, oxirgi paytlarda samolyot tashuvchisidan boshqariladigan birinchi uchuvchisiz, avtonom havo tizimi X-47B ni ishlab chiqdilar.

Northrop Grumman hozirda oddiy va yadroviy qurollarni tashlab yuborishi mumkin boʻlgan uzoq masofali, yashirin strategik bombardimonchi B-21 Raiderni ishlab chiqishga rahbarlik qiladi;u Northrop oʻzining B-2 Spirit oʻrnini bosadi, dunyodagi yagona maxfiy bombardimonchi.Uning boshqa joriy loyihalari orasida 2021-yilda ishga tushirilgan orbital observatoriya boʻlgan Jeyms Uebb kosmik teleskopini ishlab chiqish va ishlab chiqarish hamda NASAning Kosmosni uchirish tizimi dasturi uchun qattiq raketa kuchaytirgichlarini ishlab chiqarish kiradi.Bu yangi qitʻalararo ballistik raketani ishlab chiqish va qurishni maqsad qilgan Harbiy-havo kuchlarining Yerga asoslangan strategik toʻxtatuvchi dasturi boʻyicha yagona taklifchi edi.

Biznes tarmoqlari
-----------------

Northrop Grumman toʻrtta asosiy biznes sektoridan iborat: aeronavtika tizimlari, mudofaa tizimlari, missiya tizimlari va kosmik tizimlar. Northrop Grumman 2020-yil 1-yanvarda oʻz boʻlinmalarini qayta tashkil etishidan oldin boʻlimlar quyidagilar edi: Aerokosmik tizimlar, Missiya tizimlari, Texnologiya xizmatlari va Innovatsion tizimlar.

### Aeronavtika tizimlari

 Northrop Grumman B-2 Spirit strategik bombardimonchi samolyotini ishlab chiqdi va qurdi.
Bosh qarorgohi Kaliforniyaning Redondo-Bich shahrida joylashgan Aeronautics Systems AQSh va boshqa davlatlar uchun samolyotlar, kosmik kemalar, yuqori energiyali lazer tizimlari va mikroelektronika ishlab chiqaradi.Bunga kuzatuv va razvedka, himoyalangan aloqa, razvedka, jangovar boshqaruv, zarba berish operatsiyalari, elektron urush va raketaga qarshi mudofaa, Yerni kuzatish, kosmik fan va kosmik tadqiqotlar kiradi. B-2 Spirit strategik bombardimonchi samolyoti, E-8C Joint STARS kuzatuv samolyoti,RQ-4 Global Hawk va T-38 Talon tovushdan tez uchuvchi trener AQSh Harbiy-havo kuchlari tomonidan qoʻllaniladi. AQSh armiyasi Northrop Grumman kompaniyasining RQ-5 Hunter uchuvchisiz havo kemasidan foydalanadi, u 1995-yildan beri ekspluatatsiyada. AQSh harbiy-dengiz kuchlari Northrop Grumman tomonidan ishlab chiqarilgan BQM-74 Chukar, RQ-4 Global Hawk-ga asoslangan MQ-4C Triton, MQ-8 Fire Scout, Grumman C-2 Greyhound, Grumman E-2 Hawkeye va boshqa havo kemalaridan foydalanadi. EA-6B Prowler. Northrop Grumman F/A-18 Hornet, F/A-18E/F Super Hornet, EA-18G Growler, va Lockheed Martin F-35 Lightning II kabi turli xil samolyotlar uchun asosiy komponentlar va yigʻilishlarni taqdim etadi. Aerokosmik tizimlar, shuningdek, koʻplab kosmik yuklar uchun pudratchi boʻlib xizmat qiladi va Jeyms Uebb kosmik teleskopi uchun asosiy pudratchi hisoblanadi

 RQ-4 Global Hawk, baland balandlikdagi, uzoqqa chidamli kuzatuv platformasi
### Missiya tizimlari

Shtab-kvartirasi Merilend shtatining Linthicum shahrida joylashgan Northrop Grumman Mission Systems harbiy radar, sensorlar va tegishli mahsulotlarni, jumladan, havo mudofaasi uchun C4I radar tizimlarini, AMASS kabi havo makonini boshqarish radar tizimlarini va Airborne Reconnaissance Low (ARL) kabi jangovar kuzatuv tizimlarini yaratadi. Taktik samolyot sensorlariga AN/APG-68 radar, AN/APG-80 AESA radar va F-16 Fighting Falcon uchun AN/APG-83 AESA radar, F uchun AN/APG-77 AESA radar kiradi. -22 Raptor va F-35 Lightning II uchun AN/APG-81 AESA radarlari va F-35 uchun AN/AAQ-37 elektro-optik taqsimlangan diafragma tizimi (DAS) va APQ-164 passiv elektron B-1 Lancer uchun skanerlangan massiv (PESA) radarı.  Mission Systems AQSh, Buyuk Britaniya,NATO, Yaponiya va boshqalar uchun AWACS havo kuzatuv tizimlarini ishlab chiqaradi va ularga xizmat koʻrsatadi. Northrop Grumman havo kuchlarining 2 milliard dollarlik Multi-platforma radar texnologiyasini kiritish dasturini ishlab chiqish va integratsiyalash boʻyicha asosiy pudratchi hisoblanadi.Northrop Grumman, shuningdek, AQSh ballistik raketa dasturini qoʻllab-quvvatlaydi, turli xil qoʻmondonlik, boshqaruv va razvedka tizimlarini birlashtiradi va hukumat va harbiy mijozlarga kiberxavfsizlikka eʻtibor qaratgan holda texnik va boshqaruv xizmatlarini taqdim etadi. Northrop Grumman tomonidan boshqa koʻplab kichik mahsulotlar ishlab chiqariladi, masalan, tungi koʻrish koʻzoynaklari va xavfsiz aloqa uskunalari. 

### Mudofaa tizimlari

Shtab-kvartirasi Virjiniya shtatining Maklin shahrida joylashgan Mudofaa tizimlari sektori (Herndon pochta manzili bilan) "bir qator xizmatlar orqali fuqarolik va mudofaa platformalari va imkoniyatlarining butun hayotiy tsikli" ustida ishlaydi. Vinnell, Northrop Grumman shoʻʻba korxonasi, harbiylar uchun mashgʻulotlar va aloqalarni taʻminlaydi. 2003-yilda u Iroq armiyasini tayyorlash uchun 48 million dollarlik shartnoma tuzdi. 2005-yilda kompaniya Virjiniya bilan shtatning aksariyat IT-operatsiyalarini kapital taʻmirlash uchun 2 milliard dollarlik shartnomani yutib oldi. Oʻsha yilning oxirida Buyuk Britaniya kompaniya bilan AWACS radariga texnik xizmat koʻrsatish boʻyicha shartnomada 1,2 milliard dollar toʻladi.
 

### Kosmik tizimlar

2018-yil 7-iyun kuni Orbital ATK-ni sotib olish yakunlandi va sobiq kompaniya Northrop Grumman Innovation Systems deb nomlangan yangi biznes sektori sifatida Northrop Grumman-ga singib ketdi. Ushbu sotib olish bilan Northrop Grumman endi Cygnus kosmik kemasini qurish va ishga tushirishni oʻz ichiga olgan kosmik sanoatda koʻproq ishtirok etdi. 2020-yilgacha kompaniya AQSh hukumatining milliy xavfsizlik sunʻiy yoʻldoshlarini koinotga olib chiqish uchun moʻljallangan OmegA kosmik raketasini ishlab chiqdi. 2019-yil sentabrida kompaniya sektor nomini 2020-yil yanvar oyidan kuchga kirgan Space Systems-ga oʻzgartirdi.

### Shoʻʻba kompaniyalari va hamkorlari

Remotec shoʻba korxonasi portlovchi oʻqlarni yoʻq qilish va xavfli materiallar bilan ishlash uchun masofadan boshqarish vositalarini ishlab chiqaruvchi kompaniya hisoblanadi. Buyuk Britaniyada joylashgan Park Air Systems shoʻʻba korxonasi fuqarolik va mudofaa bozorlari uchun VHF va UHF yerdan havoga aloqa tizimlarini taqdim etadi. Northrop Grumman, shuningdek, Massachusets shtatida joylashgan doʻst yoki dushmanni aniqlash (IFF)/ ikkinchi darajali kuzatuv radar (SSR)antennalarini ishlab chiqaruvchi Antenna Associates, Inc. bilan yaqindan hamkorlik qildi.

2007-yil avgust oyida Northrop Grumman Scaled Composites kompaniyasini sotib oldi, uning 40% ulushlari ilgari oʻz ulushiga ega edi.

2008-yilda Northrop Grumman AQSh armiyasining standart integratsiyalashgan qoʻmondonlik post tizimi dasturining bir qismi sifatida Nyu-Yorkdagi Deployable Rapid Assembly Shelter (DRASH) ishlab chiqaruvchi DHS Systems MChJ bilan ishlay boshladi.

Tarixi
------

 Kompaniya logotipi 1994-yildan 2020-yilgacha ishlatilgan
Northrop Grumman oʻz nasl-nasabini 20-asr boshlarida,Nyu-York shtatining Long -Aylendda Grumman korporatsiyasi tashkil etilgan paytdan boshlab kuzatishi mumkin. Ikkinchi jahon urushi paytida u Amerika dengiz kuchlarining barcha samolyotlarini yaratdi. Urushdan keyin u samolyotlar uchun kerak boʻlmagan qolgan materiallardan foydalangan holda birinchi alyuminiy kanolarni yasashga kirishdi.Keyinchalik firma ballistik raketalar, har qanday ob-havo radarlari, Apollon Lunar moduli, quruqlik va dengizda qiruvchi samolyotlar va Stealth bombardimonchilari kabi koʻplab mahsulotlarni yaratdi. Dastlab Kaliforniyada 1939-yilda Jek Norrop tomonidan tashkil etilgan Northrop korporatsiyasi 1985-yilda Delaverda qayta tiklangan Sovuq urush tugagandan soʻng, Northrop bir qator xaridlarni amalga oshirdi va ular boshqa bir qator korxonalardan tashqari Grumman Aerospace, Westinghouse va TRW Inc. kabi eʻtiborga molik kompaniyalarni sotib oldilar.2018-yilda Northrop Grumman Orbital ATK-ni sotib olishni yakunladi, shundan soʻng uning nomi Northrop Grumman Innovation Systems deb oʻzgartirildi. Bugungi kunda Northrop Grumman dunyodagi eng yirik mudofaa pudratchilaridan biri hisoblanadi.

### 1990-yillar

1994-yilda Northrop Aircraft 2,1 milliard dollarga Northrop Grumman (NG) ni yaratish uchun Apollon Lunar modulini qurgan Grumman Aerospace kompaniyasini sotib oldi. Kompaniya *Vought Aircraft Company* (Vought) ning qolgan 51% ulushini 1994-yil avgust oyida 130 million dollarga sotib oldi, keyin u 1992-yil sentabr oyida 45 million dollarga dastlabki 49% ulushini sotib olgandan keyin kompaniyani toʻliq nazorat qildi. 

1996-yilda yangi kompaniya *Westinghouse Electric Corporation,* radar tizimlarining yirik ishlab chiqaruvchisi Westinghouse Electronic Systems va Xetron korporatsiyasining mudofaa va elektronika tizimlari biznesining deyarli barchasini 2,9 milliard dollarga sotib oldi. 1997-yilda mudofaa kompyuteri pudratchisi Logicon qoʻshildi, u 1996-yil mart oyida Geodinamika korporatsiyasini va 1995-yil fevral oyida Syscon korporatsiyasini sotib oldi

Northrop radikal YF-23 ning asosiy pudratchisi boʻlgan, u Advanced Tactical Fighter uchun tanlangan ikkita samolyotdan biri edi, lekin oxir-oqibat F-22 Raptorga yutqazadi. Northrop keyinchalik F-35da Lockheed bilan hamkorlik qiladi va hozirda Lockheed Martin sanoat jamoasining asosiy aʻzosi boʻlib xizmat qiladi.

 Ikkinchi jahon urushida Kaliforniyaning Hawthorne shahridagi Northrop zavodida Northrop P-61 Black Widows uchun yigʻish liniyasi. Markaz qanotlari va fyuzelyajlari chap tomonda, oʻngda esa deyarli tayyor samolyotlar shakllanadi.
1998-yilda Northrop Grumman va raqobatchi Lockheed Martin oʻrtasidagi birlashish koʻrib chiqildi, ammo Mudofaa vazirligi va Adliya vazirligining qarshiligidan keyin bekor qilindi. Oʻsha yili u Inter-National Research Institute Inc.ni sotib oldi. 1999-yilda kompaniya kuzatuv tizimlari va uchuvchisiz samolyotlar ishlab chiqaruvchisi Teledyne Ryanni, California Microwave, Inc. va Data Procurement Corporation kompaniyasini sotib oldi. 1999-yil 19-martda Northrop Grumman oʻzining toʻrtinchi chorak natijalarini Kistler Aerospace Corp. sunʼiy yoʻldoshlarini uchirish bilan bogʻliq muammolar tufayli sof yoʻqotish darajasiga qaytarishini eʼlon qildi  1999-yilda Northrop Grumman va SAIC qoʻshma korxona sifatida AMSEC MChJni yaratdilar, u "2000-yildagi daromadi 100 million dollardan 2007 moliya yilida taxminan 500 million dollargacha" oʻsdi.

### 2000-yillar

2000-yilda NG Federal Data Corporation, Navia Aviation As, Comptek Research, Inc. va Sterling Software, Inc.ni sotib oldi

2001-yilda kompaniya AQSh harbiy-dengiz kuchlari uchun kema ishlab chiqaruvchi va mudofaa elektron tizimlari provayderi Litton Industries kompaniyasini sotib oldi. Sotib olish jarayonida yangi Delaver xolding kompaniyasi NNG, Inc. tashkil etildi, u 2001-yil aprel oyida bittaga oddiy aktsiyalar almashinuvi orqali Northrop Grumman bilan birlashdi. Northrop Grumman ham, Litton ham yangi xolding kompaniyasining shoʻba korxonalariga aylandi. Original Northrop Grumman korporatsiyasi keyinchalik oʻz nomini "Northrop Grumman Systems Corporation" ga oʻzgartirdi; xolding kompaniyasi NNG, Inc. oʻz nomini "Northrop Grumman Corporation" ga oʻzgartirdi. Oʻsha yilning oxirida, Newport News Shipbuilding qoʻshildi.

2001-yil 1-noyabrda Northrop Grumman bankrotlikdan himoyalanish uchun ariza bergan American Classic Voyages uchun ikkita kemada ishlashni toʻxtatgandan soʻng uchinchi chorakdagi daromadini qayta koʻrsatdi.

2002-yilda Northrop Grumman 1997-yilda Braddock Dunn &amp; McDonald (BDM) ni sotib olgan TRW Inc.ni sotib oldi va Kaliforniyaning Redondo-Bich shahrida joylashgan kosmik texnologiyalar sektoriga va Virjiniya shtatining Reston shahrida joylashgan Missiya tizimlari sektoriga aylandi. faqat ularning kosmik tizimlari va lazer tizimlarini ishlab chiqarishga qiziqish bilan. Aeronavtika boʻlimi Gudrichga sotildi va avtomobil boʻlinmalari ajralib chiqdi va TRW nomini saqlab qoldi.

1994-yildan 2003-yilgacha 15 ta xarid amalga oshirildi

Northrop Grumman 2000-yillarning oʻrtalaridan boshlab EADS bilan hamkorlik qilib, AQSh Harbiy-havo kuchlarining KC-X tankerlari tanlovida KC-30 Multi Role Tanker Transport samolyotini taklif qildi. 2008-yil fevral oyida AQSh havo kuchlari KC-30 ni tanladi, ammo 2008-yil sentabr oyida Mudofaa vazirligi tankerlar dasturini toʻxtatdi va 2010-yil mart oyida Northrop Grumman musobaqadan chiqishini eʻlon qildi.

2006-yil 1-yanvarda Northrop Grumman oʻzining "Texnik xizmatlar" deb nomlangan biznes sektorini ochdi. Northrop Grumman va Boeing NASA ning boʻlajak Orion kosmik kemasi (ilgari Ekipaj Exploration Vehicle) uchun dizayn kontseptsiyasi ustida hamkorlik qildi, ammo shartnoma 2006-yil 31-avgustda Lockheed Martin bilan raqobatlashdi

2006-yilda Northrop Grumman AQSh harbiy -havo kuchlarining yangi avlod bombardimonchi samolyotini sotib olish uchun ariza berish niyatida edi. 1990-yillarda B-2 Spirit ishlab chiqarishni yakunlaganidan beri u katta boshqariladigan samolyotni yaratmagan boʻlsa-da, kompaniya "uni qoʻllab-quvvatlaydigan koʻnikma va qobiliyatlar bilan bu tushunchani oʻzgartirish uchun koʻp ishlamoqda". Biroq, 2009-yilga kelib, bu borada ishlayotgan jamoalar yopilishi kerakligi aytildi, chunki USAF oʻrniga uzoq masofadan zarba berishga qaratilgan. Northrop Grumman Long Range Strike Bomber uchun raqobatlashayotgan ikki jamoadan biri edi va 2015-yil oktabr oyida Uzoq masofali zarba beruvchi bombardimonchi uchun shartnomani qoʻlga kiritdi.

2007-yil 20-iyulda Northrop Grumman Burt Rutanning Scaled Composites kompaniyasining yagona egasi boʻldi.

2007-yilda Northrop Grumman offshoringga muqobil sifatida "Milliy ishchi kuchi markazlarini" yaratdi. Joylar: Auburn, Alabama; Korsikana, Texas; Fairmont, Gʻarbiy Virjiniya; Helena, Montana; Jonstaun, Pensilvaniya; va Livan, Virjiniya. Rapid Siti, Janubiy Dakota 2012-yil yanvar oyida yopildi.

2008-yil iyul oyida Northrop Grumman kompaniyasining toʻrt nafar xodimidan uchtasi (Tomas Xous, Mark Gonsalves va Keyt Stansel) Kolumbiya oʻrmonida samolyot halokatidan keyin besh yillik asirlikdan soʻng Jake operatsiyasi davomida ozod qilindi. Toʻrtinchi xodim Tom Janis 2003-yildagi halokatdan koʻp oʻtmay FARC tomonidan oʻldirilgan edi

 8,7 milliard dollarlik Jeyms Uebb kosmik teleskopining renderi
2008-yil yanvar oyida Northrop Grumman oʻzining Newport News va Ship Systems sektorlarini Northrop Grumman Shipbuilding nomli yangi biznes boʻlinmasiga birlashtirdi. 2011-yil 31-martda bu Huntington Ingalls Industries Inc (NYSE).

### 2010-yildan hozirgi kungacha

2010-yil noyabr oyida NASA Northrop Grummanni ogʻir yuk koʻtaruvchi raketa tizimi kontseptsiyalari va qoʻzgʻalish texnologiyalari boʻyicha potentsial shartnoma mukofotlarini koʻrib chiqish uchun tanladi.

2013-yildan Northrop Grumman DARPA Tacticically Exploited Reconnaissance Node (TERN) dasturida qatnashadi va 1-bosqich uchun 2,9 million dollar va 2-bosqich uchun 19 million dollar oldi. TERN dasturi uzoq masofali razvedka maʻlumotlarini yigʻishni taʻminlash uchun oʻrta oʻlchamdagi kemalardan UAVni ishga tushirish va tiklashga harakat qiladi.

2013-yil iyul oyida Northrop Grumman AQSh Harbiy-havo kuchlarining yangi avlod havo urushi virtual oʻquv tarmogʻini qoʻllab-quvvatlash uchun potentsial qiymati 490 million dollarlik oʻquv-simulyatsiya shartnomasini yutib oldi.

2018-yil holatiga koʻra, Northrop Grumman Jeyms Uebb kosmik teleskopi uchun asosiy pudratchi hisoblanadi.

2015-yil oktabr oyida AQSh harbiylari Northrop Grummanga B-1 va B-52 ning vorisi uchun shartnoma topshirganini e'lon qildi, keyinchalik u B-21 deb nomlandi. Dastlabki qiymati 21,4 milliard dollarni tashkil etadi va oxir-oqibat 80 milliard dollarga yetishi mumkin.

2017-yil sentabr oyida Northrop raketa va raketa ishlab chiqaruvchi Orbital ATK Inc kompaniyasini 9,2 milliard dollarga sotib olish niyatini e’lon qildi: 7,8 milliard dollar naqd pul va 1,4 milliard dollar sof qarz. 2017-yil 29-noyabrda sotib olish Orbital ATK aktsiyadorlari tomonidan ma’qullandi va 2018-yil 6-iyun kuni FTC yakuniy ma’qullanishidan soʻng birlashish yopildi. Olingan kompaniya aktivlari va nomlari soʻriladi va Northrop Grumman Innovation Systems deb nomlangan boʻlinmaga aylandi.

2020-yil sentabr oyida Northrop Grumman Lockheed Martin kompaniyasining subpudratchisi boʻlgan Advanced Extremely High Frequency (AEHF) sunʼiy yoʻldosh dasturi oʻrnini bosish uchun moʻljallangan tiqilib qolishga qarshi aloqa sunʻiy yoʻldosh dasturi boʻlgan Evolved Strategic Satcom dasturi uchun 298 million dollarlik yagona manba shartnomasini qoʻlga kiritdi..

2020-yil dekabr oyida Northrop oʻzining federal IT va missiyani qoʻllab-quvvatlash biznesini Veritas Capitalga 3,4 milliard dollarga naqd pulga sotdi. Veritas ushbu xaridni oʻzining Peraton shoʻʻba korxonasiga joylashtirdi. Savdo 2021-yil fevralida yopildi.

Marsga koʻtarilish harakat tizimi Marsga namuna-qaytish missiyasi Ascent Vehicle shartnomasi 2021-yil 5-martda Northrop Grummanga topshirildi. Ushbu Northrop Grumman uchun Mars namunasini qaytarish missiyasi uchun 3 metr uzunlikdagi, ikki bosqichli, qattiq yoqilgʻi bilan Marsga koʻtarilish raketasini yasaydi. Ushbu vazifa Yerga qaytish uchun Perseverance namunalarini yigʻishdir.

Moliya
------

| Yil | Daromad</br> mil.da AQSH$ | Operatsion daromad</br> mil.da AQSH$ | Jami aktivlar</br> mil.da AQSH$ | Xodimlar |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2014 | 23 979 | 3,196 | 26 545 | 64 300 |
| 2015 | 23 526 | 3076 | 24 424 | 65 000 |
| 2016 | 24 508 | 3,193 | 25 614 | 67 000 |
| 2017 | 25 803 | 3299 | 34 917 | 70 000 |
| 2018 | 30 095 | 3780 | 37 653 | 85 000 |

Korporativ boshqaruv
--------------------

1990-yildan 2003-yilgacha, 1994-yilda Grumman bilan qoʻshilishdan oldin, Kent Kresa kompaniyaning bosh direktori boʻlib, u 1994-yildan 2003-yilgacha jami 15 ta qoʻshimcha sotib olish bilan ketma-ket sotib olish strategiyasini boshqargan, jumladan Litton, Logicon, Westinghouse himoyasi. elektronika biznesi, Ryan Aeronautical and Newport News Shipbuilding va TRW. Keyin u 2003-yilda 65 yoshida nafaqaga chiqdi.

2003-yilda sobiq bosh operatsion direktor Ronald Shakar bosh direktor lavozimini egalladi. 2003-yil 1-oktabrdan boshlab Shakar kompaniya boshqaruvi raisi sifatida ham ishlagan.

2010-yil yanvar oyida Ues Bush bosh direktor lavozimini egalladi va kompaniya prezidenti boʻldi.

2015-yil noyabr oyida Gloria Flach COO etib tayinlandi. U kompaniyaning elektr xizmatlari sektorining sobiq prezidenti.

2018-yilning 12-iyulida Ues Bush 2019-yil 1-yanvardan boshlab bosh direktor lavozimini tark etishini va 2019-yil iyuligacha boshqaruv raisi boʻlib qolishini e’lon qildi. Uning vorisi Keti J. Uorden boʻlib, u kompaniyada koʻplab rollarda ishlagan, yaqinda prezident va COO.

### boshliqlar kengashi

2022-yil 22-iyul holatiga koʻra:

* Keti J. Uorden, bosh direktor va Northrop Grumman prezidenti
* Devid Abney, UPSning sobiq raisi va bosh direktori
* Marianne C. Braun, Sungard kompaniyasining bosh direktori
* Donald E. Felsinger, Sempra Energy kompaniyasining sobiq raisi va bosh direktori
* Enn M. Fudge, VMLY&amp;R kompaniyasining sobiq raisi va bosh direktori
* Uilyam Ernandes, PPGning sobiq moliya direktori
* Madlen Kleiner, Hiltonning sobiq bosh maslahatchisi
* Karl Krapek, United Technologies sobiq prezidenti va bosh direktori
* Graham N. Robinson, Stanley Industrial prezidenti, Stanley Black &amp; Decker biznes segmenti
* Gari Roughead, dengiz operatsiyalari sobiq boshligʻi
* Tomas Shou, Wal-Martning sobiq moliya direktori
* Jim Turli, Ernst & Young kompaniyasining sobiq raisi va bosh direktori
* Mark Uels, Amerika Qoʻshma Shtatlari Harbiy-havo kuchlarining sobiq shtab boshligʻi

Korporativ shtab-kvartirasi
---------------------------

2011-yildan beri Northrop Grummanning shtab-kvartirasi Virjiniya shtatining West Falls cherkovida (ilgari Jefferson) joylashgan boʻlib, u yuridik shaxs boʻlmagan Fairfaks okrugida, Virjiniya shtatida joylashgan.

2010-yilgacha kompaniya bosh qarorgohi Los-Anjelesning Century Siti shahrida joylashgan edi, lekin 2010-yil 4-yanvarda hukumat mijozlariga yaqinroq boʻlish uchun 2011-yilgacha Vashington Metropolitan hududiga koʻchib oʻtish rejalarini eʼlon qildi. Bosh direktor Uesli Bushning taʻkidlashicha, kompaniya Capitol Hill qonunchilari va razvedka va harbiy jamoalar mansabdor shaxslariga yaqin boʻlishi kerak. Northrop Grumman Vashingtondagi va Merilend va Virjiniya shaharlari chekkalaridagi saytlarni koʻrib chiqdi. *Los-Anjeles Business Journal* aerokosmik kompaniyalarning DC hududiga koʻchib oʻtish tendentsiyasi, yangi bosh direktorning Gʻarbiy Virjiniyadan ekanligi va bosh direktorlar tez-tez korporativ shtab-kvartirani boshqa joylarga koʻchirishi sababli "Bir maʻnoda, eʻlon ajablanarli emas" deb yozdi. ular shtab-kvartirani joylashtirishni xohlashlarini. Los-Anjeles mintaqasidagi iqtisodiy rivojlanish boʻyicha maslahatchi koʻchirish haqidagi eʻlonni "Los-Anjeles okrugi uchun barcha darajadagi tizimli muvaffaqiyatsizlik" deb taʻrifladi.

Kolumbiya okrugi iqtisodiy rivojlanish rasmiylari Northrop Grummanga "shaharning shinamligini va Capitol Hill energetika brokerlariga yaqinligini" taklif qilishdi. Merilend oʻzining oliy maʻlumotli ishchi kuchi va koʻp sonli federal obʻektlarni targʻib qildi, Virjiniya esa oʻzini nisbatan past soliqlarga ega shtat sifatida sotdi.

2010-yil iyul oyida kompaniya Fairfaks okrugidagi mavjud binoni sotib olgani va 2011-yil yozida koʻchib oʻtganligini eʻlon qildi. U Century City shtab-kvartirasini va Virjiniya shtatidagi Arlington okrugidagi mavjud ofislarini yangi bosh qarorgohga birlashtirishni rejalashtirgan. U Vashington shahrining poytaxti hududida, jumladan, DC va uning atrofidagi Merilend va Virjiniya shtatlarida taxminan 40 000 kishini ish bilan taʻminladi.

Tanqid va maqtovlar
-------------------

Northrop Grumman 2002-yilda Forbes talqini boʻyicha yilning eng yaxshi kompaniyasi deb topilgan Forbes eʻlonida kompaniyaga "innovatsiyalar sanʻatining ustasi" deb eʻtirof etilgan. 2019-yil holatiga koʻra, kompaniya Forbes jurnalining "Amerikaning eng yaxshi yirik ish beruvchilari" roʻyxatiga kiritilgan.

2005-yildan beri Northrop Grumman oʻzini taʻlim dasturlariga homiylik qilish va turli xayriya tashkilotlariga minglab dollar xayriya qilish bilan shugʻullanadi.

AQSh hukumatining koʻplab aʻzolari kompaniya tadbirlarida qatnashdilar va kompaniya va uning hissalari haqida yuqori gapirdilar, masalan, Jon Makkeyn. 2007-yil dekabr oyida Northrop Grumman korporatsiyasi korporativ yetakchilik uchun Ron Braun mukofoti bilan taqdirlandi, bu kompaniyani xodimlar va jamiyat bilan munosabatlardagi ajoyib yutuqlari uchun tan oladigan yagona prezident mukofoti. 

### Atrof-muhit rekordi

2000-yilda Northrop Grumman 13 ta xavfli chiqindi maydonlarida federal Superfund qonunlari va sakkizta joyda Superfund qonunlari boʻyicha asosiy masʻul partiya sifatida tayinlangan. Korporatsiya, shuningdek, 52 ta superfond zaharli chiqindilar bilan bogʻliq. 2008-yilgi maʻlumotlarga koʻra, Northrop Grumman Massachusets Amherst universitetining Siyosiy Iqtisodiyot tadqiqot instituti maʻlumotlariga koʻra, Amerika Qoʻshma Shtatlarida havo ifloslanishi boʻyicha 62-oʻrinni egallagan. Northrop Grumman zavodlari oʻsha yili havoga 23,798 funtdan ortiq zaharli kimyoviy moddalarni chiqardi.

2002-yilda 1960-yillarga qadar kompaniyaga tegishli boʻlgan Bethpage, Nyu-Yorkdagi Bethpage Community Park, tuproqning polixlorli bifenillar (PCB) bilan ifloslanishi tufayli yopildi. Kompaniya 1949 va 1962-yillar orasida kadmiy, mishyak, xrom bilan boʻyalgan loy, erituvchilar, boʻyoqlar va PCBlarni tashladi. Bundan tashqari, Bethpage Community Park va uning atrofidagi ilgari Grumman yoki Northrop Grummanga tegishli boʻlgan boshqa erlar ostida joylashgan ikkita zaharli kimyoviy plyus qoʻshni uylar ostiga tarqaldi. 2013-yil noyabr oyida Bethpage suv okrugi Bethpagedagi er osti suvlarini ifloslantirgani uchun Nyu-York sharqiy okrugi federal sudiga Norrop Grummanga qarshi koʻp million dollarlik daʻvo qoʻzgʻatdi.

2003-yilda kompaniya Amerika Qoʻshma Shtatlari Atrof-muhitni muhofaza qilish agentligi, AQSh Adliya vazirligi va Nyu-York shtati Glen Kovdagi Mattiace Petrochemical Company Superfund saytini reabilitatsiya qilish uchun taxminan 15 million AQSh dollari miqdorida kelishuvga erishgan 84 ta tomon qatorida edi. Long Island. Xuddi shu yili Northrop Grumman EPA inspektorlari Capistrano sinov maydonchasida xavfli chiqindilar buzilishini aniqlaganidan keyin 33 214 dollar toʻlashga rozi boʻldi.

Oldingi koʻplab daʻvolarga javob sifatida kompaniya ijtimoiy masʻuliyat tashkiloti sifatida oʻrnidan turdi.  2008-yilda Northrop Grumman atrof-muhitni muhofaza qilish boʻyicha oʻzining ichki va tashqi koʻrsatkichlariga boʻlgan sadoqatini oshirish uchun Ekologik barqarorlik dasturini va EHS Etakchilik kengashini ishga tushirdi. Issiqxona gazlarini inventarizatsiya qilish loyihasi kompaniya boʻylab issiqxona gazlari chiqindilarini aniq hisoblash va Northrop Grumman operatsiyalarining uglerod izini kamaytirish uchun, kelgusi qoidalarni kutish uchun ishga tushirildi.

2010-yil oktabr oyida kompaniya maʼlumotlar markazlarini koʻchirish boʻyicha keng koʻlamli saʼy-harakatlari uchun Computerworldning eng yaxshi 12 yashil-IT tashkilotlaridan biri deb topildi.

2019-yilda Northrop Grumman Massachusets Amherst universiteti Siyosiy Iqtisodiyot tadqiqot instituti tomonidan suvning ifloslanishiga AQShning eng yirik korporativ hissa qoʻshuvchisi deb topildi.

### Siyosiy hissalar va hukumat aloqalari

1990-yildan 2002-yilgacha Northrop Grumman federal kampaniyalarga 8,5 million dollar hissa qoʻshgan. Source Watch tomonidan tuzilgan PAC sarhisob maʻlumotlariga koʻra, kompaniya 2005—2006-yillardagi saylovlar davrida federal nomzodlarga 1 011 260 AQSh dollari bergan, shu davrdagi barcha mudofaa pudratchilari bergan 10 612 837 dollarga nisbatan. Ushbu xayriya miqdori mudofaa sanoatidagi General Dynamics va Lockheed Martin kompaniyalaridan ortda qoldi. Baholarning aksariyati, yaʻni 63 foizi respublikachilarga toʻgʻri keldi. Northrop Grumman Electronics Systems kompaniyasining sobiq rahbari Jeyms G. Roche Jorj Bush davrida ikki yil davomida havo kuchlari kotibi lavozimida ishlagan. Roche oxir-oqibat armiya boshligʻi lavozimiga nomzod boʻlardi, lekin Boeing bilan shartnomani notoʻgʻri boshqarganlikda va 2003-yilgi harbiy havo kuchlarining jinsiy zoʻravonlik janjalini toʻgʻri hal eta olmaganlikda ayblanib, nomzodini qaytarib oldi CorpWatch maʼlumotlariga koʻra, "Northrop Grummanning kamida yetti nafar sobiq amaldori, maslahatchisi yoki aktsiyadori" Bush maʼmuriyatida... shu jumladan Mudofaa vaziri oʻrinbosari Pol Vulfovits, Pentagon vitse-prezidenti shtab boshligʻi I. Lyuis Libbi kabi lavozimlarda ishlagan. Nazoratchi Dov S. Zakxaym va NASA direktori Shon OʻKif." Vulfovits va Libbi janjallar tufayli hukumatni tark etishdi.

Kompaniya oʻz manfaatlariga ega boʻlgan yurisdiktsiyalarda uchinchi tomon lobbi firmalarini jalb qiladi. Masalan, Janubiy Avstraliyada u CMAX Communications lobbi firmasi bilan ishlaydi.

### Bahslar

1980-yillarning oxiri va 1990-yillarning boshlarida Northrop bir nechta yuqori darajadagi jinoiy va fuqarolik ishlarining nishoniga aylangan edi.

1995-yilda Northrop Grumman kompaniyasi 2002-yilda sotib olgan TRW Inc. kompaniyasining xodimi Robert Ferro AQSh Havo kuchlari (USF) uchun ishlab chiqarilgan sunʻiy yoʻldosh komponentlari nosoz ekanligini va ishlamay qolishi mumkinligini aniqladi. TRW xato komponentlar bilan jihozlangan kosmosdagi sunʻiy yoʻldosh jiddiy anomaliyalarni boshdan kechirganidan keyin ham Ferroning muammo haqidagi hisobotini bosdi va maʻlumotni USAFdan yashirdi. Keyinchalik Ferro federal qonunga binoan Northrop Grummanni federal sudda sudga berdi.

1999-yilda kompaniya dengiz flotiga nosoz samolyotni ataylab bergani uchun sudga tortildi. Ushbu daʻvo 210 million dollar tovon talab qildi. Oʻn yil oʻtib, 2009-yil 2-aprelda Northrop Grumman daʻvoni hal qilish uchun 325 million dollar toʻlashga rozi boʻldi. Ferroga hisob-kitobning 48,8 million dollari berildi. Northrop Grummanning taʻkidlashicha, "u TRW" oʻz shartnomalari boʻyicha toʻgʻri harakat qilgan" va kompaniya daʻvolarga qarshi jiddiy himoyaga ega ekanligiga ishongan."

2001-yilda federal tergovchilar NGni 100 million dollardan ortiq firibgarlik, B-1 bombardimonchi, F-15 qiruvchi samolyoti va B-2 Stealth bombardimonchi samolyotlarida qoʻllaniladigan radar toʻsiqlari va boshqa yuqori texnologiyali qurilmalar uchun tizimli ravishda ortiqcha toʻlashda ayblashdi. 2003-yilda kompaniya 1990-yillarda kosmik loyihalar uchun AQSh hukumatidan ortiqcha haq undirgani uchun sudga tortilgan. Nortrop Grumman suddan chiqish uchun 111,2 million dollar toʻlagan.

2010-yilning 25-avgustidan 2-sentabrigacha Virjiniya shtatining NG kompaniyasi tomonidan 2,4 milliard dollarlik shartnoma boʻyicha boshqariladigan kompyuter tizimida uzilish yuz berdi, buning natijasida 45 000 ga yaqin fuqaro haydovchilik guvohnomalarini muddati tugashidan oldin yangilay olmadi. Shtatning 89 agentligidan 26 tasining kompyuter tizimlari zarar koʻrdi va gubernator Bob Makdonnel baʻzi maʻlumotlar butunlay yoʻqolgan boʻlishi mumkinligini eʻlon qildi. 2010-yilda Northrop Grumman uzilish uchun uzr soʻradi va tergovni moliyalashtirishga rozi boʻldi.

2012-yilda Northrop Grummanning Havo va raketaga qarshi mudofaa jangovar qoʻmondonlik tizimi (IBCS) boʻyicha tortishuvlar uning birinchi muddatini oʻtkazib yuborganida boshlandi. Oʻshandan beri tizim bir qator bahsli oʻzgarishlarga duch keldi. 2016-yilda Operatsion sinov va baholash direktori tizimda bir qator asosiy nosozliklarni aniqladi va u "na etuk, na barqaror" degan xulosaga keldi.

### Xalqaro qurol savdosi qoidalari (ITAR) buzilishi

AQSh Davlat departamenti tergovchilari 2000-yilda Northrop Grumman tomonidan sotib olingan Litton Industries shoʻʻba korxonasi 1998-yilda Air Force One bortida yoʻl-yoʻriq va navigatsiya tizimi interfeyslarida foydalaniladigan manba kodining bir qismini Rossiyadagi kompaniyaga taqdim etganini aniqladi. Northrop Grumman 1998-yil sentabrdan 1998-yil noyabrgacha boʻlgan davrda qurol eksportini nazorat qilish toʻgʻrisidagi qonun va qurollarning xalqaro savdosi qoidalarini (ITAR) 110 ta qoidabuzarlik uchun 15 million dollar jarima toʻlashga rozi boʻldi. 

Bundan tashqari, Davlat departamenti tomonidan taqdim etilgan hujjatlarda aytilishicha, 1994—2003-yillarda Nortrop Grumman AQSH Davlat departamentini kompyuterni boshqarish tizimlari Angola, Indoneziya, Isroil, Xitoy, Ukraina va Yamanga ham uzatilgani haqida xabar bermagan.

* IMETS
* Northrop Grumman RQ-180 uchuvchisiz samolyot tizimi
* AQSh federal hukumatining 100 ta eng yaxshi pudratchilari – 2018-moliya yilida 30,1 milliard dollar

Manbalar
--------


1. ↑  „About Us". *Northrop Grumman*. 13-avgust 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-avgust 2022-yil.
2. ↑  Defense News
3. ↑  SIPRI Top 100 Arms-Producing and Military Services Companies SIPRI.
4. ↑  „Northrop Grumman Rises 10 Spots on DiversityInc's 2011 Top 50 Companies for Diversity List (NYSE:NOC)".  Irconnect.com (10-mart 2011-yil). 15-avgust 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
5. ↑  „Fortune 500 Companies" (inglizcha). *Fortune* (2020). Qaraldi: 8-dekabr 2020-yil.
6. ↑  „Northrop Grumman and the Robert J. Collier Trophy" (20-dekabr 2019-yil). 1-iyul 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-avgust 2022-yil.
7. ↑  Northrop launches new divisions focused on space, cyber, unmanned tech
8. 1 2  *Erwin.* „Acquisition of Orbital ATK approved, company renamed Northrop Grumman Innovation Systems". *Spacenews.com* (5-iyun 2018-yil). 1-mart 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 12-iyun 2018-yil.
9. ↑  *Northrop Grummann.* „About Us, Business sectors: Aeronautics Systems".  Northrop Grummann Corporation (28-sentyabr 2023-yil). Qaraldi: 5-dekabr 2014-yil.
10. ↑  Tomkins, Richard.
11. 1 2  „F-35 Lightning II". 10-fevral 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-avgust 2022-yil.
12. ↑  „Archived copy". 24-iyul 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-fevral 2019-yil.
13. ↑  „James Webb Space Telescope". *www.northropgrumman.com*. 12-fevral 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-fevral 2019-yil.
14. ↑  „2010 CENSUS - CENSUS TRACT REFERENCE MAP: Fairfax County, VA". Qaraldi: 29-iyul 2018-yil.
15. ↑  „$48 Million To Train Iraqi Army". Defense News (7-iyul 2003-yil).[*sayt ishlamaydi*]
16. ↑  *McDougall, Paul*. „Virginia Taps Northrop Grumman for $2 Billion IT Overhaul". Information Week (15-noyabr 2005-yil). Qaraldi: 4-aprel 2006-yil.
17. ↑  „Britain Issues $1.2B E-3D AWACS Support Contract". Defense Industry Daily (16-avgust 2005-yil). Qaraldi: 4-aprel 2006-yil.
18. ↑  *Clark, Stephen*. „Northrop Grumman completes Orbital ATK acquisition". *Spaceflightnow.com* (7-iyun 2018-yil). Qaraldi: 12-iyun 2018-yil.
19. ↑  „Space Launch Vehicles". *Northrop Grumman*. 13-iyun 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 1-iyul 2019-yil.
20. ↑  *Erwin, Sandra*. „Northrop Grumman to terminate OmegA rocket program". *SpaceNews* (9-sentabr 2020-yil). Qaraldi: 19-noyabr 2020-yil.
21. ↑  „Northrop Grumman Announces Realigned Operating Sectors". *Washington Exec* (25-sentabr 2019-yil). Qaraldi: 25-noyabr 2020-yil.
22. ↑  „Northrop Grumman Announces Organization and Leadership Changes".
23. ↑  „Providing innovative solutions".  Antenna Associates. 1-sentabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 29-avgust 2016-yil.
24. ↑  „Northrop Grumman Corporation".  National Info. 13-sentabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 29-avgust 2016-yil.
25. ↑  "NG, DHS Technologies to support SICPS/TMSS."
26. 1 2  „Archived copy". 23-fevral 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-fevral 2019-yil.
27. ↑  Parker 2013, pp. 25, 93.
28. ↑  *Majumdar.* „Lockheed Martin, General Dynamics, Northrop Grumman, Boeing and Raytheon: America's 5 Top Defense Contractors". *The National Interest* (10-noyabr 2016-yil). Qaraldi: 11-fevral 2019-yil.
29. ↑  *Editorial.* „${Instrument\_CompanyName} ${Instrument\_Ric} Company Profile - Reuters.com". *U.S.*. Qaraldi: 11-fevral 2019-yil.
30. ↑  „Grumman Apollo Lunar Module Propulsion Reports and Photographs [Arons, Accession number 2005-0010"]. *airandspace.si.edu*.  National Air and Space Museum, Smithsonian Institution. 27-yanvar 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
31. ↑  *Sims, Calvin*. „Northrop bests Martin Marietta to buy Grumman". *The New York Times* (5-aprel 1994-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
32. ↑  *Gilpin, Kenneth N.*. „2 Westinghouse Industrial Units Sold to Northrop for $3 Billion". *The New York Times* (4-yanvar 1996-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
33. ↑  *Gilpin, Kenneth N.*. „Northrop to Purchase Logicon in a $750 Million Stock Swap". *The New York Times* (6-may 1997-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
34. ↑  „Logicon Inc. History". Funding Universe. Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
35. ↑  *Majumdar.* „The Story of the F-23 Fighter: The Plane That Would Have Replaced the F-22". *The National Interest* (18-aprel 2018-yil). Qaraldi: 11-fevral 2019-yil.
36. ↑  Parker 2013, pp. 93–94.
37. ↑  Becker, David G.*. Postimperialism and World Politics*. Greenwood Publishing Group, 1-yanvar 1999-yil — 92 bet. ISBN 9780275966133. „Having lost the battle with Raytheon, Northrop Grumman agreed in late 1997 to be acquired by Lockheed Martin for $11.6 billion. The deal was abandoned by Lockheed in July 1998 when it became apparent that the Department of Justice and the Department of Defense were determined to prevent the merger, which would have given Lockheed a monopolistic position in key defense technologies."
38. ↑  *Gara, Antoine*. „M&A Flashback: Northrop's Takeover of Grumman Led Defense Stocks Out Of The Cold War". *Forbes* (29-iyun 2017-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
39. ↑  *Schneider, Greg*. „Northrop builds 'empire'; Company to purchase defense units from California Microwave". Baltimore Sun (12-mart 1999-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
40. ↑  *Johnston, Margret*. „Northrop to merge DPC into Logicon". FCW (30-may 1999-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
41. 1 2  *Security and Exchange Commission.* „Northrop Grumman Corp. announces restatement".  SEC.gov (24-iyul 2000-yil).
42. ↑  *Hubler, David*. „SAIC, Northrop divvy up Amsec". Washington Technology (16-iyul 2007-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
43. ↑  „Mergers And Acquisitions". *The Washington Post* (20-fevral 2003-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
44. ↑  *Schneider, Greg*. „Northrop Completes Purchase of Litton". *The Washington Post* (4-aprel 2001-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
45. ↑  *Merle, Renae*. „Northrop Seals Deal to Buy Newport News". *The Washington Post* (9-noyabr 2001-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
46. ↑  „Stryker Operating Results for Quarter and Year Ended 31-dekabr 1999-yil". 17-oktabr 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 7-sentabr 2013-yil.
47. ↑  *Wayne, Leslie*. „Northrop to Buy TRW for $7.8 Billion". *The New York Times* (2-iyul 2002-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
48. ↑  *Wait, Patience*. „Northrop Grumman creates two new sectors out of TRW, names leaders". Washington Technology (13-dekabr 2002-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
49. ↑  „Goodrich Buys TRW Aerospace". Aviation Week & Space Technology (21-iyun 2002-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
50. ↑  *Pike.* „Global Security: Mergers". Qaraldi: 5-aprel 2006-yil.
51. ↑  „EADS & Northrop Grumman Offer USAF an Airbus Tanker Option". Defense Industry Daily (9-sentabr 2005-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
52. ↑  „Air Force Posts KC-X Request for Proposals -news release". *Af.mil*.  US Air Force (30-yanvar 2007-yil). 15-fevral 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 6-iyun 2016-yil.
53. ↑  „Air Force dumps Boeing for Northrop, Airbus". The Associated Press (1-mart 2008-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
54. ↑  Ostrower, Jon.
55. ↑  „Northrop Grumman Creates Support Unit". *Los Angeles Times* (6-yanvar 2006-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
56. ↑  *Borenstein, Seth*. „Lockheed MArtin Wins NASA Contract". The Associated Press (1-sentabr 2006-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
57. ↑  Christie, R. "Northrop Grumman Hopes for Big Role in DoD Bomber Plan."
58. ↑  *Brendan McGarry.* „Air Force Delays New Bomber Contract by 'Couple of Months'".  DOD Buzz (28-sentyabr 2023-yil). 2-oktabr 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 29-sentabr 2015-yil.
59. ↑  *Cohen.* „Pentagon awards Northrop Grumman stealth bomber contract - CNNPolitics". *CNN* (27-oktabr 2015-yil). Qaraldi: 29-iyul 2018-yil.
60. ↑  „Northrop Grumman Buys Builder of SpaceShipOne".  SPACE.com (20-iyul 2007-yil). Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
61. ↑  „Northrop Grumman's National Work Force Center Initiative". 3-yanvar 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-aprel 2009-yil.
62. ↑  „Rapid City".  Keloland.com (6-dekabr 2011-yil). 17-may 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
63. ↑  „Northrop Grumman Statement to News Media Regarding the Release of Our Employees in Colombia".  Irconnect.com (3-iyul 2008-yil). Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
64. ↑  „The shipyard: A timeline". Daily Press (15-mart 2011-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
65. ↑  Jacobs, Karen.
66. ↑  *Bates, Jason*. „NASA Taps 13 Companies For Heavy-Lift Launch Vehicle Study". Satellite Today (10-noyabr 2010-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
67. ↑  "HR0011-13-C-0096." *fbo.gov*, September 6, 2013.
68. ↑  „Tactically Exploited Reconnaissance Node (TERN) – Phase II".  FBO.gov (22-sentabr 2014-yil). Qaraldi: 27-sentabr 2014-yil.
69. ↑  Keller, John.
70. ↑  Trimble, Stephen (26–mart 2015–yil), „DARPA selects two firms to compete for sea-based UAV", *Flightglobal*, Reed Business Information, qaraldi: 27–mart 2015–yil`{{citation}}`: CS1 maint: date format ()
71. ↑  „DARPA's New TERN Program Aims for Eyes in the Sky from the Sea".  DARPA (1-mart 2013-yil). 15-may 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-aprel 2013-yil.
72. ↑  *Military.com.* „Northrop Fends Off Lockheed to Win Big AF Contract".  Military.com (4-iyul 2013-yil).
73. ↑  *Kremer, Ken.* „James Webb Space Telescope's Giant Sunshield Test Unit Unfurled First Time".  Universe Today (26-iyul 2014-yil).
74. ↑  „The James Webb Space Telescope finally takes shape - SpaceNews.com" (inglizcha). *SpaceNews.com* (31-yanvar 2018-yil). Qaraldi: 5-fevral 2018-yil.
75. ↑  *Cooper, Helene*. „Northrop Grumman Wins $21.4 Billion Pentagon Contract". *The New York Times* (27-oktabr 2015-yil). Qaraldi: 28-oktabr 2015-yil.
76. ↑  *Michael Bruno*. „Northrop To Buy Orbital For More Than $9B". *Aviation Week & Space Technology* (18-sentabr 2017-yil).
77. ↑  „Orbital Stockholders Approve Acquisition By Northrop Grumman Corporation". *Reuters* (29-noyabr 2017-yil). Qaraldi: 29-noyabr 2017-yil.
78. ↑  *Insinna, Valerie*. „Northrop Grumman to create new 'innovation' business sector". Defense News (29-yanvar 2018-yil). Qaraldi: 20-fevral 2019-yil.
79. ↑  „Northrop Grumman wins $298 million contract to develop jam-resistant military satellite" (inglizcha). *SpaceNews* (16-sentabr 2020-yil). Qaraldi: 21-sentabr 2020-yil.
80. ↑  „U.S. Space Command to begin testing the last satellite of the AEHF-MILSTAR constellation" (inglizcha). *SpaceNews* (16-sentabr 2020-yil). Qaraldi: 21-sentabr 2020-yil.
81. ↑  *Insinna, Valerie*. „Northrop sells IT business to Veritas Capital for $3.4B". Defense News (8-dekabr 2020-yil). Qaraldi: 22-may 2021-yil.
82. ↑  *Lake, Sidney*. „Peraton closes on $3.4B cash purchase of Northrop Grumman biz". Virginia Business (1-fevral 2021-yil). Qaraldi: 22-may 2021-yil.
83. ↑  „Mars Ascent Vehicle from Northrop Grumman takes shape for Mars Sample Return mission". NASA Spaceflight (4-iyun 2021-yil). Qaraldi: 4-iyun 2021-yil.
84. 1 2 3 4  „2017 Annual Report".  Northrop Grumman. 22-dekabr 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-iyul 2022-yil.
85. 1 2  Northrop Grumman (31-yanvar 2019-yil). „Northrop Grumman Reports Fourth Quarter and Full-Year 2018 Financial Results". Press-reliz.  Qaraldi: 22-iyul 2022-yil.
86. 1 2  *Lubove, Seth*. „Company of the Year: Northrop—We See You, Saddam". *Forbes* (6-yanvar 2003-yil). Qaraldi: 24-avgust 2011-yil.
87. ↑  „Northrop Grumman Elects Ronald D. Sugar Chairman of the Board" (17-sentabr 2003-yil). Qaraldi: 10-dekabr 2015-yil.
88. ↑  „Northrop's Sugar to Retire; Wesley Bush Named Chief (Update2)". *Bloomberg* (16-sentabr 2009-yil).
89. ↑  *Cameron, Doug*. „Northrop Grumman Realigns Sectors, Restores COO Post". *Wall Street Journal*. Qaraldi: 9-noyabr 2015-yil.
90. ↑  „Company Leadership".  Northrop Grumman. Qaraldi: 22-iyul 2022-yil.
91. 1 2  "Northrop Grumman Selects Falls Church Location for New Corporate Office (NYSE:NOC)."
92. ↑  ""Company Locations: Northrop Grumman Corporation 2980 Fairview Park Drive Falls Church, VA 22042." Wayback Machine saytida arxivlandi (2013-01-20).
93. ↑  "Company Locations Wayback Machine saytida arxivlandi (2013-01-20).."
94. ↑  "The Ticker."
95. 1 2  Crowe, Deborah.
96. 1 2  Proctor, Charles. "Northrop Flew Under the Radar." *Los Angeles Business Journal*. January 11, 2010. Retrieved: January 10, 2010.(subscription required)
97. ↑  Haynes, V. Dion.
98. ↑  „Forbes Names Northrop Grumman Company of the Year". *Forbes* (19-dekabr 2002-yil). Qaraldi: 4-aprel 2006-yil.
99. ↑  „America's Best Employers". *Forbes*. Qaraldi: 1-iyul 2019-yil.
100. ↑  Northrop Grumman (March 20, 2006).
101. ↑  Northrop Grumman (March 31, 2006).
102. ↑  „Northrop Grumman Employees Charity Organization".  Reading to Kids (2005). Qaraldi: 4-aprel 2006-yil.
103. ↑  "Photo Release -- Sen.
104. ↑  „Center for Public Integrity analysis of EPA documents".  Publicintegrity.org. 22-oktabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
105. ↑  „Political Economy Research Institute".  Peri.umass.edu. 25-iyul 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
106. 1 2 3  *Dooley.* „State to treat pollution plume in Bethpage". *Newsday* (1-aprel 2013-yil). Qaraldi: 7-aprel 2014-yil.
107. ↑  *Dooley.* „Bethpage Water District to sue Northrop Grumman over contamination". *Newsday* (18-noyabr 2013-yil). Qaraldi: 7-aprel 2014-yil.
108. ↑  *Gil de Rubio, Dave*. „Bethpage Water District To Receive Plume Settlement" (inglizcha). *Farmingdale Observer* (30-aprel 2022-yil). Qaraldi: 21-iyun 2022-yil. „The settlement will have the [Bethpage Water District] receiving $20 million from the United States government and $29 million from Northrup Grumman to treat chemicals that leaked from the Naval Weapons Reserve Plant in Bethpage and the former Grumman site, removing financial burdens from taxpayers for this expensive treatment process.".
109. ↑  „Environmental Protection Agency".  Yosemite.epa.gov (19-iyun 2003-yil). Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
110. ↑  „Environmental Protection Agency".  Yosemite.epa.gov. Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
111. ↑  „Corporate social responsibility". 28-sentabr 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-sentabr 2011-yil.
112. ↑  „The Top Green-IT Organizations: Green from the ground up". *Computerworld*. Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
113. ↑  „PERI: Toxic 100 Index". *grconnect.com*. Qaraldi: 17-may 2022-yil.
114. ↑  „Defense PAC Contributions".  Opensecrets.org (4-iyun 2007-yil). 18-noyabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
115. ↑  „Northrop PAC Contribution".  Opensecrets.org. 16-oktabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-iyul 2012-yil.
116. ↑  *Schrader, Esther*. „Roche Bails Out as Pick for Top Army Job". *Los Angeles Times* (11-mart 2004-yil).
117. ↑  „"Company Profile: Northrop Grumman."". 19-yanvar 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-avgust 2022-yil.
118. ↑  „South Australian Register of Lobbyists - CMAX Communications" (9-aprel 2018-yil). 11-may 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi.
119. ↑  „"US: Court Documents Unsealed in Northrop Grumman Case."". 8-dekabr 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-avgust 2022-yil.
120. ↑  *Drew, Christopher*. „Military Contractor Agrees to Pay $325 Million to Settle Whistle-Blower Lawsuit". *The New York Times* (2-aprel 2009-yil). Qaraldi: 29-avgust 2016-yil.
121. ↑  *Flynn.* „Northrop Grumman".  Right Web Profiles (2004). 23-fevral 2006-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-aprel 2006-yil.
122. ↑  "Scientist blew whistle on faulty military satellite parts; Northrop Grumman pays $325 million to settle case."
123. ↑  Drew, Christopher.
124. ↑  Corfman, Thomas A. "Feds probe Northrop in defense fraud case."
125. ↑  *Merle, Renae*. „Northrop Settles Billing Case: Shipbuilding Unit Allegedly Overbilled U.S. by $72 Million". *The Washington Post* (9-avgust 2003-yil). Qaraldi: 4-aprel 2006-yil.
126. ↑  "Northrop Grumman pays $111 million to settle qui tam case against recent acquisition, TRW."
127. ↑  *Helderman, Rosalind and Anita Kumar*. Computer crash has tech world watching. *The Washington Post* (2-sentabr 2010-yil), s. B1.
128. ↑  *Kumar, Anita*. „McDonnell: Some data may be lost as a result of computer outage". *The Washington Post* (2-sentabr 2010-yil). Qaraldi: 3-sentabr 2010-yil.
129. ↑  *Kiley.* „Congress and the Administration Must Reassess Failing Missile Defense Programs".  RealClearDefense (17-may 2017-yil).
130. ↑  *Judson.* „Army falls behind with new anti-missile command system".  Defense News (6-fevral 2017-yil).

[*sayt ishlamaydi*]
131. ↑  Ryan, Jason.