recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
To'g'ralgan pomidor va kosher arpabodiyonlari bilan pomidorli kolbasa (Sosis Bandari).
***Sosis Bandari*** ( forscha : sosis bandari tarjimasi: Port kolbasa degan ma'noni anglatadi) - bu Eronning tez tayyorlanadigan taomlari yoki ko'cha taomlari bo'lib, odatda Erondagi sendvich do'konlarida pastki yoki ovqat shaklida beriladi. Unda kolbasa, piyoz, tomat pastasi, maydalangan qalampir va boshqa ziravorlar mavjud. Fors tilining Dehxoda lug'atida uni Xuziston viloyatida keng tarqalgan juda issiq va achchiq kolbasa taomi sifatida belgilaydi.

Etimologiya
-----------

"Bandar" so'zi port, "bandari" *portdan* degan ma'noni anglatadi. Eronda ko'plab portlar mavjud bo'lsa-da, bu so'z odatda janubiy Eron port shaharlari va Fors ko'rfazining shaharchalariga nisbatan ishlatiladi. Sosis Bandari *portdan kolbasa* yoki port uslubidagi kolbasa degan ma'noni anglatadi. Bu eron oshxonasidagi achhiq taom hisoblanadi.

Tarkibi
-------

Asosiy ingredientlarga kesilgan kolbasa, to'g'ralgan piyoz, tomat pastasi va maydalangan chilli kiradi. Ixtiyoriy tarkib orasida ziravor, tug'ralgan yashil qalampir, o`tkir ziravorlar va ohak sharbati ishlatilsa bo`ladi. Odatda bu taom uchun ishlatiladigan kolbasalar Polsha kolbasasi tamidaqa dudlangan kolbasa va hotdogga o'xshaydi.

Xizmat qilish va ishlatish
--------------------------

Port kolbasa issiq qalin go'sht bo'lib, odatda suv osti yoki baget ( ya'ni uzun cho'paksimon usti qarsildoq ichi yumshoq bo'lgan non) sendvichlari uchun ishlatiladi. Ovqat sifatida foydalanilganda, u odatda suv osti yoki baget noni, kosher arpabodiyonlari va tog'ralgan pomidor bilan ishlatiladi Erondagi o'rta va quyi toifadagi fastfudlar, ko'cha stendlari yoki sendvich do'konlarining menyusida odatda port kolbasa (sosis bandari) nomlari mavjud.

Mashhurlik
----------

Port kolbasa Erondagi o'rta maktab va kollej o'quvchilari orasida juda mashhur , chunki u odatda juda arzon hisoblanadi. Arzon va past sifatli mahsuotlardan tayyorlanganligi bilan mashhur bo'lsa-da, ta'mi va mashhurligi maktab va kollejdan keyingi odamlarni qiziqtiradi. Bu eronlik muhojirlar orasida nostalgik taom hisoblanadi va uni Erondan tashqaridagi ba'zi fors restoranlarida ham topish mumkin.

Yana qarang
-----------

* Kolbasa idishlari ro'yxati

Ma'lumotnomalar
---------------

1. ↑  „Persian Sausage Dish Recipe Video by Aashpazi | ifood.tv". 2012-yil 25-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2012-yil 5-avgust.
2. ↑  „Feri Kasif Tehroon Restaurant - Dubai - Browse Menu and Order Online for Delivery or Pickup in www.24h.ae". *www.24h.ae*. 2012-yil 14-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 13-yanvar.

Havolalar
---------

* Vegetarian port kolbasa retsepti, (Fors tilida).
* Port kolbasa retsepti, (Fors tilida).
* Port kolbasa va kartoshka retsepti, (Fors tilida).
* Eron portidagi kolbasa retsepti (Fors tilida).

Andoza:Iranian cuisine
**Brussels futbol klubi** — Belgiyaning sobiq futbol klubi boʻlib, Bryusselning Molenbek-Saint-Jan tumani jamoasi hisoblangan. Belgiya birinchi ligasida, mamlakatning ikkinchi divizionida oʻynaydi. 2003-yilda „Molenbeek" va „Strombeek" klublarining birlashishi natijasida tashkil etilgan. Jamoa uy uchrashuvlarini 11 000 tomoshabinga moʻljallangan „Edmond Mastens" stadionida oʻtkazgan. „Brussels" 2004-yildan 2008-yilgacha oliy divizionda toʻrt mavsum oʻtkazgan, eng yaxshi natija 2005-06-yilgi mavsumda 10-oʻrin hisoblanadi.

Klubning to`liq nomi „Racing White Daring Molenbeek Brussels F.C." bo`lgan va bu nom odatda oddiygina „RWDM Brussels F.C." deb atalgan. „Brussels" — Bryussel poytaxti mintaqasidagi Molenbek munitsipalitetida joylashgan Belgiya futbol klubi hisoblanadi. Ular oxirgi marta 2013-14-yilgi mavsumda ikkinchi divizionda oʻynagan hamda u yerda 8-oʻrinni egallagan. Ammo moliyaviy muammolar tufayli mavsum oxirida klub faoliyati tugatilgan. Klub 1932-yilda tashkil etilgan „FC Strombeek" klubining davomchisi edi. Biroq, „Strombeek" 2000-yillarda „Racing White Daring Molenbeek" (RWDM) klubi bilan birlashgan va „RWDM" anʼanalarini qoʻllab-quvvatlagan. „Brussels FC" „Molenbeek"ning sobiq stadioni „Stade Edmond Machtens"da oʻynagan.

„F.C. Strombeek" birinchi marta 1932-yilda Belgiya Qirollik Futbol Assotsiatsiyasida roʻyxatdan oʻtgan. Belgiya futbolining quyi darajalarida oʻynagan koʻp mavsumlardan soʻng „Strombeek" birinchi boʻlib 1995-96-yillarda Belgiyaning 4-oʻrinli futbol darajasi boʻlgan Promotion D gʻolibi boʻlib uchinchi divizionga chiqdi. Ushbu darajadagi uch mavsumdan soʻng ular 1999-2000-yillarda uchinchi A divizionida gʻalaba qozonishdi va oʻz tarixlarida birinchi marta ikkinchi divizionga koʻtarilishdi. Ular 2000-01-mavsumida ikkinchi divizionda 10-oʻrinni egallagan. Keyingi mavsumda „Strombeek" 9-oʻrinni egalladi.

Yoxan Vermeersch „FC Strombeek"ni Grimbergendagi „Singel stadion" stadionidan „Molenbeek"ning „Stade Edmond Machtens" stadioniga koʻchirish orqali boshqa klub yaratishga qaror qildi. „FC Strombeek" 2002-03-yilgi mavsumda ikkinchi divizionda yana 9-oʻrinni egalladi. Klubda „Strombeek"dan atigi 2 nafar futbolchi qoldi va yangi klub kelasi mavsumda birinchi divizionga chiqish maqsadida „FC Molenbeek" jamoa „Brussels Strombeek" deb qayta nomlandi.

2003-yil aprel oyida klub yana nomini oʻzgartirishni eʼlon qildi. 2003-04-yilgi mavsum boshida klub „R.W.D.M. Brussels FC" nomini olgan.

Ular 2003-04-yilgi Belgiya Ikkinchi Divizionida gʻalaba qozonishgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „http://users.skynet.be/pluto/Textbelgium/Teams.html". 2003-yil 6-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 11-sentyabr.
2. ↑  .
3. ↑  „http://www.rsssf.com/tablesb/belghist.html".
4. ↑  „http://www.dhnet.be/dhjournal/archives\_det.phtml?id=158129".
5. ↑  „http://www.dhnet.be/dhjournal/archives\_det.phtml?id=246590".
**Pir Xidir Zinda** yoki **Xidir Zunja** (ozarbayjoncha: *Xıdır Zində piri*) – Ozarbayjonning Siyazan tumanidagi Beshbarmoq qoyasi etagida joylashgan musulmonlar uchun muqaddas joy.

Tarixi
------

Ushbu joy xalq orasida Pir Xidir Zinda etagida joylashgan xuddi shu nomdagi qoya nomi bilan Beshbarmoq piri deb ham ataladi. Beshbarmoq posyolkasi, shuningdek, Bokudan Ozarbayjonning shimoliy tumanlariga (Siyazan, Kuba, Qusar, Xachmaz va Nabran) hamda Boku-Rostov avtomagistrali boʻylab Rossiyaga ketayotgan haydovchilar va yoʻlovchilar uchun birinchi manzil, bekat va dam olish maskani hisoblanadi. Ayniqsa, yozda taʼtil boshlanishi bilan gavjum boʻladi.

 Pir Xidir Zinda eshigidagi yozuv

Xizr haqidagi rivoyatlar
------------------------

Keng tarqalgan afsonalardan biriga koʻra, Xizr Makedoniyalik Iskandar qoʻshinida xizmat qilgan va unga Ozarbayjonning Beshbarmoq togʻi etagida chuchuk suv bulogʻini topishga yordam bergan (boshqa versiyaga koʻra Oʻrta Osiyoda).

Manbalar
--------

1. ↑  „Besh Barmak".
2. ↑  „Xidir zinda (Beshbarmaq)". 2016-yil 4-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2024-yil 16-yanvar.
3. ↑  „Легенда о Святом Хызре".
Vikipediyada shunday familiyali boshqa shaxslar haqida ham maqolalar mavjud, qarang: Hojiboyev.

**Abdurahim Hojiboyevich Hojiboyev** (Abdurrahim Hoҷiboev; 25-aprel 1900-yil – 25-yanvar 1938-yil) – Tojikiston davlat va siyosat arbobi, kompartiya 1-kotibi (1929—1933).

Biografiya
----------

1918-yilda Toshkentdagi Turkiston davlat universitetini tugatgan.

1918—1919-yillarda Xoʻjanddagi maktabda oʻqituvchi.

1919—1921-yillarda Xoʻjand tuman yer boʻlimi inspektori.

1921—1922-yillarda yer va suv islohotlarini amalga oshirish boʻyicha Komissiyasi raisi.

1922—1924-yillarda Fargʻona viloyati inqilobiy qoʻmitasi raisi oʻrinbosari.

1924-yilda Fargʻona mintaqaviy rejalashtirish komissiyasi raisi, Fargʻona viloyat ijroiya qoʻmitasi kengashi raisining oʻrinbosari boʻlgan.

1924—1925-yillarda Fargʻona viloyat ijroiya qoʻmitasi kengashi raisi.

1925-yilda – Fargʻona mintaqaviy iqtisodiy kengashi raisi

1925—1928-yillarda OʻzSSR qishloq xoʻjaligi xalq kommissari.

1929-yil yanvar-oktyabr oylarida Tojikiston ASSR xalq komissarlari kengashi raisi.

1929—1933-yillarda Tojikiston SSR xalq komissarlari kengashi raisi.

1933—1934-yillarda KPSS(b) Markaziy Qoʻmitasi aʼzosi.

1937-yilda hibsga olingan.

1938-yilda SSSR Oliy sudi harbiy kollegiyasi tomonidan oʻlim jazosiga hukm qilingan.

Manbalar
--------

1. ↑  Залесский, К. А. Кто есть кто в истории СССР. 1924-1953 / К.А. Залесский.- М.: Вече, 2009. - 752 с.

| * k
* m
* t
Tojikiston bayrogʻi Tojikiston Bosh vazirlari |
| --- |
| **Tojikiston SSR** | 
* Abdulqodir Muhiddinov
* Abdurahim Hojiboyev
* Abdulla Rahimboyev
* Oʻrinboy Ashurov
* Mamadali Qurbonov
* Jabbor Rasulov
* Tursun Oʻljaboyev
* Nazarsho Dodxudoyev
* Abdulahad Qahhorov
* Rahmon Nabiyev
* Qahhor Mahkamov
* Izzatullo Hayoyev
* Qahhor Mahkamov
 |
| Tojikiston | 
* Izzatullo Hayoyev
* Akbar Mirzoyev
* Abdumalik Abdullajonov
* Abdujalil Samadov
* Jamshed Karimov
* Yahyo Azimov
* Oqil Oqilov
* Qohir Rasulzoda
 |
**Bunos** (qadimgi yunoncha: *Βουνός*), shuningdek, **Bun** — qadimgi yunon afsonalaridagi qahramonlardan biri. Germes va Alkidamey oʻgʻli. Korinfning afsonaviy qiroli.

Qadimgi yunon yozuvchisi Pausanias korinflik Eumelning bizgacha yetib kelmagan asariga (miloddan avvalgi VIII asr) tayangan holda shunday yozadi: Helios Asopiya mamlakatini bir oʻgʻli Aloega, Efirni boshqa oʻgʻli Eetga bergan. Eet Kolxlar yeriga borganida podshohlikning bir qismini Bunosga taqdim etadi. Bu holatda, Germesning oʻgʻli vaqtinchalik hukmdor boʻladi. Chunki u qonuniy qirol yoʻqligida qirollikni Eet yoki merosxoʻrlariga saqlash majburiyatini zimmasiga olgandi. Bunos vafot etgach, Efir yoki Etherea yerlari (keyinchalik, Korinf va shahar atrofidagi hududlar bilan uygʻunlashib ketgan) Aloyeyaning oʻgʻli Epopeusga oʻtgan.

Qadim davrlarda Korinfdan Akrokorinfga *boradigan yoʻl boʻyidagi tepalikda Hera Bunai ibodatxonasi boʻlgan. A*fsonalarga koʻra, uni Bunos oʻzining vaqtinchalik hukmronligi davrida qurdirgan.

Qadimshunoslar „tepalik", „uyum" maʼnolarini anglatuvchi „Βουνός" soʻzi Yer xudosi sifatida bilingan Germesga ishora qiladi, degan tahminlarni ilgari surdilar. Shu maʼnoda bu nomni „togʻ xoʻjayini" sifatida ham qabul qilish mumkin

Manbalar
--------

1. 1 2  Павсаний 1996. sfn error: no target: CITEREFПавсаний1996 (help)
2. 1 2  Wilisch & 1884—1890. sfn error: no target: CITEREFWilisch1884—1890 (help)
3. 1 2  Escher 1897. sfn error: no target: CITEREFEscher1897 (help)
4. ↑  Бунос // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб. 1890—1907.

Adabiyotlar
-----------

* Павсаний*. Описание Эллады*. СПб.: Алетейя, 1996. ISBN 5-89329-006-2.
* Escher. Bunos // Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft. — 1897. — Bd. III, 1. — Kol. 1053.
* Wilisch „Bunos",*. Ausführliches Lexikon der griechischen und römischen Mythologie*. Leipzig: Druck und Verlag von B. G. Teubner, 1884—1890.
2019-yilgi Gandbol Jahon Chempionatida Fransiya Xorvatiyaga qarshi oʻynayabdi.
**Gandbol** (inglizcha: *;* hand*— „qoʻl",* ball*— „toʻp") yoki **qoʻl toʻpi** — sport oʻyini. 19-asr oxirida Yevropada paydo boʻlgan. Daniyalik Holger Nielsen ixtiro etgan (1898). Gandbol uchun kattaligi 40x20 m li maydon kerak; ogʻirligi 325-475 g, aylanasi 54-58 sm boʻlgan charm toʻp bilan oʻynaladi. Maydonning ikki tomonida eni 3 m, balandligi 2 m boʻlgan darvozalar oʻrnatiladi. Har bir jamoada 7 yoki 11 oʻyinchi qatnashadi. Oʻyinchi toʻp bilan faqat 3 qadam qoʻyishi va uni qoʻlida 3 soniyagacha tutib turishi mumkin. Oʻyin 2 boʻlimdan iborat boʻlib, erkaklar musobaqasi 1 soat, ayollar musobaqasi 50 daqiqa davom etadi. Xalqaro gandbol federatsiyasiga (inglizcha:* , qisqartmasi IHF; 1946-yil 12-iyulda asos solingan) 106 mamlakat aʼzo. 1972-yildan erkaklar, 1976-yildan ayollar gandboli Olimpiya oʻyinlari dasturiga kiritilgan. 1938-yildan erkaklar oʻrtasida, 1956-yildan ayollar oʻrtasida jahon birinchiligi oʻtkaziladi. Oʻzbekistonda gandbol 1923–1924-yillarda paydo boʻlib, birinchi musobaqa 1926-yilda Toshkentda oʻtkazilgan. 1991-yil Oʻzbekiston Respublikasi gandbol federatsiyasi tuzildi. Respublikaning barcha viloyatlarida gandbol boʻyicha bolalar sport maktablari, erkaklar, ayollar va bolalar jamoalari bor. 1991-yildan Oʻzbekistan chempionati muntazam oʻtkaziladi. Oʻzbekiston gandbolchilari terma jamoasi (ayollar) Osiyo chempionatida 4-oʻrinni egalladi va Germaniyada oʻtkazilgan jahon birinchiligi musobaqalarida qatnashdi (1997). Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sport ustozlari F. Abdurahmonov, V. Kaplinskiy, xizmat koʻrsatgan sport ustasi, Olimpiya oʻyinlari va jahon chempioni M. Vasilyev, xalqaro miqyosdagi sport ustasi, jahon chempioni S. Zemlyanova, sport ustalari A. Abzalova, Olga Abdulla va boshqalarning gandbol rivojlanishida katta hissasi bor.

Manbalar
--------

1. ↑  „History of Team Handball". *sportsknowhow.com*. 2019-yil 31-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 26-fevral 2017-yil.
2. ↑  Krieger, Jörg; Duckworth, Austin (2021). „Annexation or fertile inclusion? The origins of handball's international organisational structures". *Sport in History*. doi:10.1080/17460263.2021.1927810. ISSN 1746-0263.

* The editors of *Encyclopædia Britannica*, ed (3-may 2017-yil). "Team handball". *Encyclopædia Britannica*. Encyclopædia Britannica, Inc.. .

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Gandbol*** haqida turkum mavjud |

* Xalqaro gandbol federatsiyasi (XGF) (ingl.)
* Asosiy qoidalar (ingl.)

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* GND: 4023214-1
* LCCN: sh85058653
* NARA: 10645556
* NDL: 00562912
* NKC: ph121012

 |

  


|  |  |
| --- | --- |
| toʻplar va nard toshi | *Sportga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.* |
2022-yil noyabr oyida Xitoyda Covid-19 blokirovkasiga qarshi davom etayotgan norozilik namoyishlari boshlandi. Oq qog'oz norozilik namoyishlari (xitoycha: zhǐgàngyì; pinyin: Bái zhǐ kàngyì) yoki A4 inqilobi (xitoycha: zhǐgàngyì; pinyin: Bái zhǐ gémìng boshlandi), deyishadi. Xitoy hukumati tomonidan mamlakatda COVID-19 tarqalishining oldini olish bo'yicha ko'rilayotgan chora-tadbirlar, shu jumladan nolga teng COVID-19 siyosatini amalga oshirish. Siyosatdan norozilik pandemiya boshlanganidan beri kuchaydi, bu ko'p odamlarni ishsiz o'z uylariga qamab qo'ydi va ba'zilarini kundalik ehtiyojlarni sotib olish yoki olish imkoniyatidan mahrum qildi.

Namoyishlar oldidan 13 oktyabr kuni Pekin Sitong ko'prigida norozilik bo'lib o'tdi, unda demokratiya tarafdori bannerlari nomi oshkor etilmagan shaxs tomonidan ko'tarilib, keyinroq mahalliy hokimiyat tomonidan qo'lga olindi. Hodisa keyinchalik davlat ommaviy axborot vositalari tomonidan senzuraga uchradi va Xitoy internetida keng qamrovli tazyiqlarga sabab bo'ldi. Sitong koʻprigidagi voqeadan ilhomlangan navbatdagi kichik miqyosli norozilik namoyishlari noyabr oyi boshida, Urumchidagi binoda oʻn kishining oʻlimiga sabab boʻlgan yongʻindan keyin keng miqyosli fuqarolik tartibsizliklari boshlanishidan oldin, uch oy davomida Shinjonda hukumatning nol-COVID siyosati va blokirovkalari sababli qamalga uchragan edi.

Norozilik sub'ektlari tartibsizliklar davomida Xitoy Kommunistik partiyasi (KKP) rahbariyatidan va uning Bosh kotibi Si Tszinpindan norozilikdan tortib, blokirovkalar natijasida yuzaga kelgan g'ayriinsoniy ish sharoitlari va inson huquqlarining buzilishigacha rivojlandi. Shinjondagi etnik uyg'urlar. Ushbu tinch namoyishlarning aksariyati politsiya tomonidan bostirildi, hibsga olishdan oldin namoyishchilarga qarshi kurash olib borilgani, metall tayoqlar bilan kaltaklangani va qalampir gazi sepilgani haqida xabar berilgan.
**Butunjahon suv resurslari kuni** (BMTning boshqa rasmiy tillarida: ingl. World Day for Water, arab tili. ạlywm ạlʿạlmy lmyạh, ‎ ch. shīčičiči, fr. Mondiale de l'eau sayohati) har yili 22-martda nishonlanadi. Bu butunjahon kuni BMT Bosh Assambleyasi tomonidan 1993-yilda (A/RES/47/193-sonli qarori bilan Butunjahon suv resurslari kuni nishonlash) e’lon qilinadi.

Bosh Assambleya qarorida barcha davlatlar ushbu kunda suv resurslarini saqlash va ishlab chiqishga bag‘ishlangan tadbirlar o‘tkazish taklif qilingan. Bosh Assambleya BMT Bosh kotibidan BMTning tegishli yillik faoliyatini aniq bir mavzuga qaratishni so‘radi.  

Shunga ko‘ra, 2003-yilda Bosh Assambleya o‘zining A/RES/58/217-sonli qarorida 2005-yil 22-martdagi Xalqaro suv resurslari kunidan boshlab 2005—2015-yillarni *"Suv hayot manbai"* xalqaro o‘n yillik odimi deb e’lon qiladi. Har yili bu kun ma’lum bir shior (mavzu) ostida o‘tkaziladi.

Havolalar
---------

* Bosh Assambleyaning A/RES/47/193-son qarori
* BMT sayti
* Jahon suv kuni veb-sayti
* YUNESKO Bosh direktorining 2006 yildagi xabari
**Qovurdoq** — 1) goʻsht, kartoshka, tuxum, guruch va boshqalardan tayyorlanadigan taom. Qizigan yogʻda oʻrtacha kattalikdagi kartoshkani 2 ga boʻlib qizartirib qovurib olib qoʻyiladi. Goʻsht qovuriladi, soʻngra qovurilgan kartoshka, piyoz, zira, tuz aralashtirilib qovurish davom ettiriladi. Qovurma ustiga guruch aralashtirilgan qiymadan tayyorlangan doʻlmalar terib ozroq qaynoq suv quyilib, dimlab qoʻyiladi. Alohida idishda tuxumlar bittalab chalaroq qovurib olinadi. Dasturxonga goʻsht, kartoshka, doʻlma, tuxum qoʻyib koʻkatlar sepib tortiladi. Bu taom asosan, kuyov yoʻqlar, chaqaloqni yoʻqlash, beshik toʻyi va boshqa marosimlarda tayyorlanadi;2) yangi soʻyilgan qoʻy, echki, buzoq, qoramol yoki kiyik, togʻ echkisi kabi hayvonlar goʻshtini uzoq saqlashning qadimiy usuli. Goʻsht suyaklari bilan loʻnda-loʻnda (50—60 sm) qilib chopilib yaxshilab tuzlanib, ziralab dogʻlangan yogʻda qovuriladi. Yaxshi qovurilgan goʻsht xum, koʻza yoki sirlangan qopqoqli idishga joylanadi va ustiga yogʻi quyiladi (yogʻ goʻshtni koʻmib turishi shart). Q. suyuq va quyuq taomlarga ishlatilishi, salat, sabzavotlar va non bilan yaxna ovqat sifatida isteʼmol qilinishi mumkin.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sukadana** - Borneo orolidagi Shimoliy Kayong Regency (Kabupaten Kayong Utara) ning shahar va regentlik markazi. Shimoliy Kayong regency Indoneziyadagi Gʻarbiy Kalimantan provinsiyasidagi viloyatlardan biri. Eng yaqin aeroport - Rahadi Usmon-Ketapang Ketapang aeroporti.

Tarix
-----

Sukadana ilgari Tanjungpura nomli Malay qirolligining poytaxti bo'lgan. U XVII va XVIII asrlar yevropalik yozuvchilar tomonidan Sukkadano yoki Sukkadana deb atalgan, porti bilan e'tiborga olingan va "Kandavangan yerida" (ya'ni Kendavangan) deb ta'riflangan. Sukkadano, shuningdek, orolning narigi tomonida, Borneo janubi-sharqidagi Banjarmasinda dengiz bilan uchrashish uchun janubdan oqadigan Banjarmasin daryosiga berilgan nom edi.

Iqtisod
-------

Sanoatning asosiy tarmoqlari palma yogʻi, kauchuk va yogʻoch ishlab chiqarishdan iborat.

Ta'lim
------

Hozirgi siyosiy rahbariyat barcha aholiga bepul ta'lim va sog'liqni saqlash xizmatini taqdim etish majburiyatini oldi va Indoneziyaning boshqa joylarida to'lanadigan boshlang'ich va o'rta maktab to'lovlaridan voz kechildi. Oliy taʼlim muassasalari yoʻq.

Sog'liq
-------

Mahalliy hukumat viloyat bo'ylab shifoxonalar, jumladan, regentlikning g'arbiy sohilidagi orollarga xizmat ko'rsatish uchun qayiqda joylashgan "suzuvchi shifoxona" orqali bepul tibbiy yordam ko'rsatadi. Alam Sehat Lestari (ASRI) nohukumat tashkiloti, shuningdek, Sukadanada shifoxonani boshqaradi, u Gunung Palung milliy bog'ida noqonuniy daraxtlar kesilishiga chek qo'yishni o'z zimmasiga olgan mahalliy aholiga chegirmali yordam ko'rsatish kabi jamiyatga yo'naltirilgan tabiatni muhofaza qilish tashabbuslarini taklif qiladi. Eng yaqin kasalxonalar qo'shni Ketapang viloyatida joylashgan.

Transport
---------

Eng yaqin aeroport - Rahadi Usmon (Ketapang aeroporti). Aeroportda Pontianak, Pangkalan Bun orqali Semarang va Jakartaga ba'zi bog'langan reyslar mavjud. Sukadana, Teluk Melano va Teluk Batang qayiqlari har kuni Pontianakgacha boradi.

Joylar
------

• Gunung Palung milliy bog'i, Sukadanaga borish mumkin bo'lgan tropik o'rmon parki

• Pulau Datok beach

Pulau Datok beach

Mehmonxonalar
-------------

Eng katta mehmonxona - Sukadanadagi Makhota Kayong.

Havolalar
---------

1. "Le grand dictionnaire geographique et critique". 1738.

2."Health Care – Health In Harmony". Health In Harmony. Retrieved 2018-03-20.
**1895 yil modelidagi 254 mm qirg'oq quroli** - bu Rossiyaning yirik kalibrli qirg'oq quroli.Ular 20-asrning turli to'qnashuvlarida, masalan, Rossiya-Yaponiya urushida, Birinchi Jahon urushida, Sovet-Fin urushida, Ikkinchi Jahon urushida, shu jumladan Ulug' Vatan urushida faol foydalanilgan.

19-asrning 90-yillarida Rossiya Imperiyasi Harbiy vazirligining GAU qirg'oq mudofaasini mustahkamlash uchun yangi 10 dyuymli kalibrli artilleriya qurolini ishlab chiqishga qaror qildi.10 dyuymli kalibrli dengiz floti tomonidan ishlatilgan,ammo qirg'oq quroli dengiz quroli bilan almashtirilmasligini isbotladi.Brink tizimining 10 dyuymli qirg'oq quroli.1895 yilda 45 kalibrli Durlyaxer mashinasi juda arxaik tarzda yaratilgan.O'sha paytda zamonaviy dengiz va qirg'oq qurollari o'q-dorilarni nishonga olish va etkazib berish uchun elektr va gidravlik drayvlar bilan jihozlangan,ular, shuningdek, quruqlikdagi qurollarning so'nggi modellarida gidropnevmatik tirgaklardan foydalanganlar.

Ushbu qurollar Rossiyaning barcha qirg'oq qal'alarida o'rnatilgan.

Bunday qurollar, masalan, Port Arturda (Elektr jarlik) №15 batareya bilan qurollangan edi.

Xuddi shunday to'plar Sevastopoldagi Krasnaya Gorka qal'asi, Fort Ino va Streltsy qal'asiga o'rnatildi.
"*Har kunini Butunjahon tamakisiz kunga aylantiring* ." Jahon sog'liqni saqlash tashkilotining afishasi, 2018 yil.
**Butunjahon tamakiga qarshi kurashish kuni** (BMTning boshqa rasmiy tillarida: ingl. *World No Tobacco Day*, arab. اليوم العالمي للامتناع عن التدخين, ‎isp. *Día Mundial Sin Tabaco*, xit. 世界无烟日, fr. *Journée mondiale sans tabac*) — Birlashgan millatlar tashkiloti (BMT)  tomonidan xalqaro xotira kuni rasman ta’sis etilgan.  

Ushbu sana har yili 31-may kuni nishonlanadi. 1988-yilda Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti (JSST) tomonidan Jahon sog‘liqni saqlash assambleyasining 42-sessiyasida WHA42.19-sonli qarorida) qayd etilgan.

JSST chekish bilan bog‘liq 25 dan ortiq kasalliklar (yurak-qon tomir, o‘pka va saraton kasalliklar) haqida ogohlantiradi. O‘pka saratoni va miokard infarktiga olib keluvchi  chekish bilan chambarchas bog‘laydigan jiddiy ilmiy dalillarni British Doctors Study olimlari uzoq muddatli tadqiqot samarasi o‘laroq keltirib o‘tadi. Zararli odatlar oqibatida har yili dunyoda 6 millionga yaqin odamning o‘limiga sababchi bo‘ladi (shundan 600 ming nafari passiv chekuvchilarni tashkil etadi).

Butunjahon tamakiga qarshi kurashish kuni BMTning jahon va xalqaro kunlar tizimining bir qismidir.

Amerika Qo‘shma Shtatlarda "Kashandalikdan bosh tortish kuni" (ingl. Great American Smokeout) tashkil etilgan bo‘lib, u noyabr oyining uchinchi payshanbasida nishonlanadi. Mazkur sana 1977-yilda Amerika saraton jamiyati tomonidan tashkil etilgan.

Havolalar
---------

|  |
| --- |
| **Butunjahon tamakiga qarshi kurashish kuni** haqida Vikipediyaning qardosh loyihalarida koʻproq bilib oling |
|  | Maʼno va tarjimalari Vikilugʻatda |
|  | Media fayllar Vikiomborda |
|  | Taʼlim resurslari Vikiversitetda |
|  | Xabarlar Vikiyangiliklarda |
|  | Iqtibos, maqol va matallar Vikiiqtibosda |
|  | Asarlar matnlari Vikimanbada |
|  | Kitob va darsliklar Vikikitobda |
|
|
|

* Butunjahon tamakisiz kun
* JSST rezolyutsiyasi
* JSST veb-saytida "Jahon tamakisiz kun": 2008, 2010, 2011, 2019
**Sukkot** (ivritcha: *סוכות* – chodirlar bayrami) — yahudiylar Misrdagi qullikdan ozod bo‘lganlaridan so‘ng, cho‘lda chodirlarda kun kechirganlarini xotirlab o‘tkaziladigan marosim. Qadimda yahudiylar mazkur marosim kunlarida Quddusga ziyoratga borganlar. Bugunga kelib bu anʼana tusidan chiqqan. Sukkot tishre (sentyabr-oktyabr) oyining 15-kunidan boshlanib 7 kun davom etadi. Yahudiylar bu muddat davomida anʼanaviy ravishda, o‘z uylarining oldiga chodir quradilar. Har yili bir marta „Tavrot" o‘qib chiqilib, oxirida Sukkot boshlanishining 9-kuni xatm bayrami "Simxat Tora "(ibr. „Tavrot quvonchi") nishonlanadi. Har bir yahudiy xonadonida „Tavrot" bo‘lib, unga nisbatan hurmat hamma narsadan ustun turadi. Biror yig‘ilishda „Tavrot" yerga tushirib yuborilgudek bo‘lsa, u yerda bo‘lganlarning barchasi kafforati evaziga 30 kun ro‘za tutishlari shart bo‘lib qoladi.

Manbalar
--------

1. ↑  Najmiddinov, Karimov, Turdiyeva 2017, s. 351. sfn error: no target: CITEREFNajmiddinov,\_Karimov,\_Turdiyeva2017 (help)

Adabiyotlar
-----------

* Najmiddinov J. Karimov J. Turdiyeva D.*. Dinshunoslik. Qomusiy lugʻat*. Imom Buxoriy xalqaro markazi nashriyoti, 2017 — 480 bet. ISBN 978-9943-5105-3-1.
**3-chaqiriq Qozog'iston Respublikasi Parlamenti Majilisi Qozog'iston** parlamenti quyi palatasining qonun chiqaruvchi vakolati edi. U 2004-yil 3-noyabrdan 2007-yil 20- iyunda parlament tarqatib yuborilgunga qadar davom etdi. Chaqiruv davomida "Otan "2006-yilda "Asar ","Fuqarolik "va "Agrar "partiyalari bilan birlashganidan keyin oʻzining eng katta oʻrinlarini qoʻlga kiritdi.

3-Majilis 2004-yil sentyabr va oktyabr oylarida boʻlib oʻtgan Qozogʻiston parlamentiga 2004-yilgi saylovdan soʻng tuzilgan. O'rinlar 2007-yilda Qozog'iston Konstitutsiyasiga kiritilgan o'zgartirishdan oldin aralash saylov tizimi orqali saylangan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Kazakhstan's Political Parties Gear Up For Early Elections" (en). *Eurasianet*. Qaraldi: 2020-yil 27-iyul.
2. ↑  „Kazakhstan: Ruling Party Gets Even Bigger | Eurasianet" (en). *eurasianet.org*. Qaraldi: 2020-yil 28-iyul.
3. ↑  „Final Kazakh Election Results Announced" (en). *RadioFreeEurope/RadioLiberty*. Qaraldi: 2020-yil 28-iyul.
4. ↑  „Archived copy". 2019-yil 1-iyunda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 29-iyul.
**West Fargo** AQShning Shimoliy Dakota shtatida joylashgan shahardir. Bu Shimoliy Dakotadagi Fargodan keyin ikkinchi yirik shahar bo'lib, Fargo-Murxed metropoliyasining bir qismidir.

Tarix:

West Fargo 1871-yilda bir guruh norvegiyalik muhojirlar tomonidan tashkil etilgan. Shahar dastlab asoschilardan biri Xans Xanson sharafiga "Hansonville" deb nomlangan. 1881-yilda Shimoliy Dakotadagi "Hansonville" deb nomlangan boshqa shahar bilan chalkashmaslik uchun nom "G'arbiy Fargo" ga o'zgartirildi.

G'arbiy Fargo shimoliy Tinch okeani temir yo'lida joylashgani tufayli 20-asrning boshlarida tez o'sdi. Shahar qishloq xoʻjaligi va ishlab chiqarishning yirik markaziga aylandi.

1960-yillarda G'arbiy Fargo shahar atrofi o'sishini boshdan kechira boshladi. Shahar aholisi tez sur'atlar bilan ko'paydi, yangi bo'linmalar va korxonalar qurildi.

Bugungi kun:

Bugungi kunda G'arbiy Fargo 40 000 dan ortiq aholiga ega bo'lgan gullab-yashnayotgan shahardir. Shaharda bir qator yirik ish beruvchilar joylashgan, jumladan:

Sanford salomatligi

G'arbiy Fargo davlat maktablari

Bobcat kompaniyasi

Scheels

Walmart

G‘arbiy Fargoda bir qancha bog‘lar, dam olish maskanlari va madaniy diqqatga sazovor joylar ham joylashgan. Shahar xarid qilish, ovqatlanish va o'yin-kulgi uchun mashhur joy.

Taniqli shaxslar:

Troy Polamalu, NFL futbolchisi, G'arbiy Fargoda tug'ilgan.

MLB o'yinchisi Travis Xafner G'arbiy Fargoda o'sgan.

Jek Owings, MLB o'yinchisi, G'arbiy Fargoda o'sgan.

Egizak shaharlar:

G'arbiy Fargo quyidagi shaharlar bilan birlashgan:

Lillestrom, Norvegiya

Estevan, Kanada

Tashqi havolalar:

West Fargo rasmiy sayti

G'arbiy Fargo savdo palatasi

G'arbiy Fargo davlat maktablari

Fargo-Murxed konventsiyasi va tashrif buyuruvchilar byurosi

|  |  |
| --- | --- |
| AQSh geografiyasi | *AQSh geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* LCCN: n82125174
* MusicBrainz: b5e4be56-72c8-4734-ae53-a0137c2b0bd0
* VIAF: 146606224
* en:WorldCat Identities (VIAF orqali): 146606224

 |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Tulpor (maʼnolari).

„**Tulpor**" (**Tulpor-tulpor** deb ham nomlanadi) — oʻzbek xonandasi va aktori Doston Ubaydullayev ijro etgan qoʻshiq. Rejissor Temur-Malik Yunusov 1990-tilda suratga olgan Tangalik bolalar filmi uchun yozilgan. Oʻzbek tilidagi eng keng tanilgan qoʻshiqlarning biri. „Tulpor" qoʻshigʻini Mirxalil Mahmudov[] shoir Usmon Azim (film titrlarida Usmon Azimov deb yozilgan) yozgan sheʼrga bastalagan.

Qoʻshiq „Tangalik bolalar" filmida ikki marta ishlatilgan: qoʻshiq ilk bor Doston (Doston Ubaydullayev) Zokir (Ibrohim Sayidahmadov) sheʼri gazetada chop etilganidan xabar topib, ushbu xushxabarni unga yetkazish uchun yugurib joʻnaganida yangraydi. Shuningdek, film oʻz yakuniga yetib titrlar chiqa boshlaganda qoʻshiq yana bir bor ishlatilgan. „Tulpor" qoʻshigʻi filmda yangrashi ortidan keng miqyosda shuhrat qozongan.

Qoʻshiq Ubaydullayev repertuaridagi eng taniqli tarona boʻlib, xonanda uni tez-tez ijro qilib turadi. Qoʻshiqni Ubaydullayev har xil talqinda hamda „Bojalar" guruhi bilan hamkorlikda kuylagan. Qoʻshiq Oʻzbekistonda bogʻcha yoshidagi bolalar eng koʻp oʻrganadigan oʻzbekcha taronalarning biridir.

Manbalar
--------

1. ↑  „Tangalik bolalar (o'zbek film)". *YouTube* (20-avgust 2018-yil). Qaraldi: 10-avgust 2022-yil.
2. ↑  „Ўсмирлар ҳақида 7 ўзбек фильми". *Kino sanʼati* (10-mart 2021-yil). Qaraldi: 10-avgust 2022-yil.

Havolalar
---------

* „Tangalik bolalar" filmidan lavha YouTubeda
Antietam milliy qabristonidagi 4-Nyu-York koʻngilli piyoda askarlari yodgorligi, 1887-yilda bagʻishlangan
**4-Nyu-York piyoda** polki Amerika fuqarolar urushi davrida Ittifoq armiyasida xizmat qilgan piyoda askarlar polki edi. U 1-Skottning hayot gvardiyasi sifatida ham tanilgan.

Xizmatlari
----------

Polk Nyu-York shahrida tashkil etilgan va 1861-yil 2-mayda ikki yillik harbiy xizmatga chaqirilgan.

Polk 1863-yil 25 mayda xizmatdan toʻxtatildi.

Qurbonlar
---------

Polkda 64 kishi jarohatlardan va 24 kishi boshqa sabablardan, jami 88 kishi halok boʻlgan.

Komandirlar
-----------

* Polkovnik Alfred V. Teylor
* Polkovnik Jon Dann MakGregor

Yana qarang
-----------

* Nyu-Yorkdagi fuqarolar urushi polklari roʻyxati

Manbalar
--------

* Phisterer, Frederick*. New York in the War of the Rebellion*. Albany: J.B. Lyon Co. 1912.
* *The Union army: a history of military affairs in the loyal states, 1861-65 -- records of the regiments in the Union army -- cyclopedia of battles -- memoirs of commanders and soldier*. Madison, Wisc.: Federal Pub. Co. 1908.
**Mustafo IV** (مصطفى رابع, Dördüncü Mustafa; 1779—1808) – Usmonlilar imperiyasining podshohi (29.05.1807 – 28.06.1808).

Biografiyasi
------------

Sulton Abdulhamidning oʻgʻli. Salimga ga qarshi koʻtarilgan isyon va uning islohotlar natijasida taxtga oʻtirdi. Kabakchi qoʻzgʻolonchilari rahbari Mustafo posho bosh vazir etib tayinlandi. „Yangi qoʻshinlar" (Nizomi Jadid) tarqatib yuborilganligi eʼlon qilindi va koʻplab islohot tarafdorlari qatl etildi.

Mustafo IV davrida Rossiya bilan urush davom etdi. Dardanel blokadasini buzishga harakat qilgan Usmonli floti Athos dengiz jangida magʻlub boʻldi. 1807-yil avgustda sulh tuzildi, uning davomida rus qoʻshinlari Dunay knyazliklarini bosib olishda davom etdilar.

1808-yilning yozida Ruschuk gubernatori Bayraktar Mustafo posho oʻziga sodiq qoʻshinlari bilan Salim III ni taxtga qaytarish maqsadida Konstantinopolga qarshi yurish uyushtirdi. Mustafo IV tarafdorlari unga jiddiy qarshilik koʻrsata olmadilar. Saroyga hujum paytida Mustafo IV amakivachchasi, sobiq Sulton Salim III va uning ukasi Mahmudni oʻldirishni buyurdi, ammo qotil topilmadi. Saroyni egallab olgan Mustafo posho Sulton Mustafo IV ni hibsga oldiradi va Mahmud taxtga oʻtiradi.

1808-yil noyabr oyida yana bir yangicha qoʻzgʻoloni boshlandi, uning ishtirokchilari Mustafoni taxtga qaytarishga harakat qilishdi. Bu qoʻzgʻolon paytida Mahmud II buyrugʻi bilan sobiq Sulton Mustafo oʻldirilgan.

Mustafoning toʻrt nafar kanizaklari maʼlum: Shevkinur (vaf. 1812), Dilpezir (vaf. 1809), Seyara (vaf. 1816/1817) va Peykidil (1808-yil avgustda qatl etilgan). Sultonning ikki farzandi ham bor edi, ikkalasi ham vafotidan keyin: Shahzoda Ahmad (1809-yilda tugʻilgan) va Emine Sulton (1809-yil 6-mayda tugʻilgan; tugʻilgandan 3-4 oy oʻtib vafot etgan).

Manbalar
--------

1. ↑  Usmonlilar
2. ↑
3. ↑  .
4. ↑  .
5. ↑  .
6. 1 2  .
7. 1 2  .
8. ↑  .

| * k
* m
* t
Usmoniylar imperiyasi sultonlari / xalifalari |
| --- |
| 
* Sulola
* Sulola daraxti

 |
| 
* Usmon I
* Oʻrxon I
* Murod I
* Boyazid I Yildirim
* *Usmoniylarda taxt g'avg'osi*
* Mehmed I
* Murod II
* Mehmed II
* Murod II
* Mehmed II
* Boyazid II
* Salim I Yovuz§
* Sulaymon I
* Salim II
* Murod III
* Mehmed III
* Ahmad I
* Mustafo I
* Usmon II
* Mustafo I
* Murod IV
* Ibrohim I
* Mehmed IV
* Sulaymon II
* Ahmad II
* Mustafo II
* Ahmad III
* Mahmud I
* Usmon III
* Mustafo III
* Abdulhamid I
* Salim III
* Mustafo IV
* Mahmud II
* Abdulmajid I
* Abdulaziz
* Murod V
* Abdulhamid II
* Mehmed V
* Mehmed VI
* Abdulmajid II

 |
| § Birinchi usmoniy xalifalari |

| * k
* m
* t
Usmoniylar imperiyasi Taxt uchun kurashgan Usmoniy shahzodalar |
| --- |
| Murod Iga qarshi (1373) | 
* Savcı Bey

 |
| Usmoniylar boʻlingan davr (1402-1413) | 
* Mehmet Çelebi
* Süleyman Çelebi
* İsa Çelebi
* Musa Çelebi

 |
| Mehmed Iga qarshi (1419) | 
* Mustafa Çelebi

 |
| Murod IIga qarshi (1421-1423) | 
* Mustafa Çelebi
* Küçük Mustafa

 |
| Boyazid IIga qarshi (1481-1482) | 
* Sultan Cem

 |
| Boyazid IIga qarshi (1511-1512) | 
* Selim I Yovuz
* Ahmet

 |
| Salim I Yovuzga qarshi (1512-1513) | 
* Ahmet
* Korkut

 |
| Sulaymon Iga qarshi (1553-1561) | 
* Mustafa
* Bayezid

 |
| Ahmad Iga qarshi (1603-1617) | 
* Sultan Yahya

 |
**Sultonobod tepaligi III** — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Mil. avv. III—mil. VIII asrlar. Andijon viloyatining Qoʻrgʻontepa tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Koʻkbuloq aholi punkti, „Koʻnchilik" MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*.
**Whiskas** - Amerika oziq-ovqat va uy hayvonlari uchun oziq-ovqat ishlab chiqaruvchi Mars, Incorporated kompaniyasining Petcare biznes bo'limining uy hayvonlari uchun mushuklar uchun oziq-ovqat mahsulotlarining xalqaro brendi. Kompaniyaning mahsulot assortimenti turli xil quruq va ho'l mushuk yemlarini o'z ichiga oladi.
thumb|300x300px| "Whiskas" yeguliklari

Mahsulot haqida
---------------

Whiskas to'liq oziq-ovqat ekanligi da'vo qilinadi , ya'ni u mushukning muhim oziq moddalar va vitaminlarga bo'lgan kundalik ehtiyojlarini qondiradi. Whiskas assortimenti quruq va ho'l mushuk ovqatlarini o'z ichiga oladi. Mushukchalar, katta mushuklar, 7 yoshdan oshgan mushuklar, shuningdek, mushuklar uchun maxsus sterillangan turlarni ishlab chiqariladi.[]

Tarixi
------

1936 - yilda Qo'shma Shtatlarda Kal Kanning tijoratga kirishi mushuklari uchun oziq-ovqat yaratilishi bilan boshlanadi. Oziq-ovqat keyinchalik Yaponiyadan tashqari barcha bozorlarda Whiskas deb o'zgartirildi  .

Whiskas brend sifatida birinchi marta 1958 - yilda Buyuk Britaniyada paydo bo'lgan.

Whiskas kompaniyaning xalqaro bozordagi mavqeini mustahkamlashga yordam bergan mushuklar uchun oziq-ovqatning bir nechta ta'mini ishlab chiqqan birinchi brend edi  .

Brend reklamasi
---------------

"Whiskas" reklamasining qahramoni sifatida "qora va kumush skumbriya" rangidagi ingliz zotli mushuklar tanlangan, rangning yana bir umumiy nomi "marmarli kumush tabby"  . [ *manbada yo'q* ]

Manbalar
--------

1. ↑  *Елена Лукашова.* Mars нажал на пуск // Коммерсантъ : газета. — Ростов-на-Дону, 2017. — 18 oktyabr (Andoza:Бсокр).
2. ↑  „History of Kal Kan Foods, Inc. — FundingUniverse". 2019-yil 8-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 16-oktyabr.
3. ↑  „История бренда Whiskas — Next Brands : Next Brands". 2018-yil 17-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 16-oktyabr.
4. ↑  „Котята окраса вискас (британские и шотландские)".  cats-british.ru. 2014-yil 30-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2013-yil 25-noyabr.

Havolalar
---------

* Whiskas rasmiy veb-sayti(ingl.) )
**Milliy bogʻ**, milliy tabiat bogʻi — alohida qoʻriklanadigan, inson faoliyati taʼsiriga uchramagan va tabiiy manzaralari saqlangan, oʻsimliklar va hayvonot olami va ularning yashash muhiti ilmiy va oʻquv-amaliy ahamiyatga ega boʻlgan katta tabiiy hudud. M. b.da landshaftlarni tiklash, noyob va yoʻqolib borayotgan hayvonlar va oʻsimliklar turlarini saqlash ishlari amalga oshiriladi, bir qismi dam oluvchilar va qatʼiy tartibda turistlar uchun ochik/shgi bilan qoʻriqxonalardan farq qiladi. Chet ellarda M. b. davlat tomonidan qoʻriqlanadigan hududlarning keng tarqalgan toifasi hisoblanadi. Jahonda birinchi M. b. AQSH kongressi 1872 y.da qabul qilgan qonun asosida Yellouston daryosining yuqori oqimidagi Qoyali togʻlar hududida tashkil etilgan Yellouston M. b. dir. 1980-y.lar oxirida jahonda 2600 dan ortiq M. b.lar va faoliyati hamda vazifalariga koʻra, M. B.ga yaqin boʻlgan qoʻriklanadigan hududlar tashkil etildi. Ulardan Grenlandiya (Daniya) M. b. maydoni 7 mln.ga, VudBaffalo (Kanada) M.6. maydoni 4,5 mln.

ga, Serengeti (Tanzaniya) M. b. maydoni 2 mln.ga, Oʻzbekistonda Zomin milliy bogʻi, Ugom-Chatqol milliy bogʻi mashhur.

Abdushukur Xonazarov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
Stol usti byuvari siyoh idishlari toʻplamida qoʻl uchun taglik, press-byuvar va siyohdon bilan birga.
Pushti teridan boʻlgan byuvarda
Mana zulf, mana Leylaning xatlari.

B. F. Xodasevich. Byuvar. 1915.

**Byuvar** (fransuz. *buvard* — "bosma/shimgich qogʻoz ", tom maʼnoda „ichuvchi (siyoh)", *boire* „ichmoq") — ish yuritish materiallari, konvertlar va yozishmalar saqlanadigan papka. Byuvarning ish stol ustida turadigan va sayohatlar uchun moʻljallangan turlari mavjud.

Sayohat byuvari — bu 156 × 213 mm oʻlchamdagi, ichi ipak bilan qoplangan yoki litografiya yoki bronza qogʻoz bilan yopishtirilgan hoshiyali teri yoki kolenkordan yasalgan papka. Sayohat byuvarining ichki maydoni qogʻoz, bloknot va konvertlar uchun moʻljallangan choʻntaklarga boʻlingan. SSSRda sayyohlik byuvarlari poligrafiya sanoati korxonalari tomonidan ishlab chiqarilgan. Ish stoli byuvari — 550 × 350 mm oʻlchamdagi qalin kartondan yasalgan ochiq ramkali papka. Yozuv va shimgich qogʻoz byuvarning pastki tomondan ochiladigan ichki choʻntagiga solinadi. Tashqi choʻntaklarida bloknot va konvertlar saqlanadi.

Oltin harflar bilan bezalgan va teridan yasalgan byuvar „M. R." V. A. Kaverinning "Ikki kapitan "romanida tasvirlangan.

Manbalar
--------

1. 1 2  Byuvar // Tovarniy slovar / I. A. Pugachyov (glavniy redaktor). — M.: Gosudarstvennoe izdatelstvo torgovoy literaturi, 1956. — T. I. — Stb. 703—705
2. ↑  byuvar // Etimologicheskiy slovar russkogo yazika = Russisches etymologisches Wörterbuch : v 4 t. / avt.-sost. M. Fasmer; per. s nem. i dop. chl.‑kor. AN SSSR O. N. Trubachyova, pod red. i s predisl. prof. B. A. Larina. — Izd. 2-e, ster. — M. : Progress, 1986. — T. I : A—D. — S. 260

Adabiyotlar
-----------

* Byuvar // Tovarniy slovar / I. A. Pugachyov (glavniy redaktor). — M.: Gosudarstvennoe izdatelstvo torgovoy literaturi, 1956. — T. I. — Stb. 703—705
„**Xayolim senda**" — „Bolalar" oʻzbek pop-rok guruhi ijro etgan qoʻshiq. 1997-yil[] chiqarilgan. Guruh solisti Tohir Sodiqov yakkaxon chiqishlarida „Xayolim senda" qoʻshigʻini tez-tez ijro etib turadi. Qoʻshiqning matnini ham, kuyini ham Sodiqov yozgan[].

„Xayolim senda" qoʻshigʻi „Bolalar" repertuaridagi eng keng tanilgan qoʻshiqlarning biridir. Guruh konsertlarini aynan shu qoʻshiq bilan yakunlash anʼanaga aylangan. Ashulani bir necha qoʻshiqchi, jumladan, Jasur Gʻoipov kaver qilgan.

„Xayolim senda" qoʻshigʻida butun fikr-u xayoli suyukli yorida boʻlgan oshiq haqida kuylanadi. Qoʻshiq lya-major tonalligida yozilgan. Yakuniy naqorat esa bir ton yuqori, yaʼni si-major tonalligida.

Izohlar
-------

1. ↑  Koʻp manbalarda qoʻshiq nomi „hayolim" oʻlaroq notoʻgʻri yozilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „M&TVA - 2012 Тақдимот маросими олдидан". *Fattohhon* (24-dekabr 2012-yil). 2022-yil 8-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 6-iyun 2022-yil.
2. ↑  „Жасур Ғоипов устози учун муносиб совға тайёрлади". *SheJot* (2-iyul 2014-yil). Qaraldi: 6-iyun 2022-yil.

Havolalar
---------

Ushbu maqolani tinglang (1 daqiqa)noicon
Spoken Wikipedia iconBu audiofayl ushbu maqolaning 9-iyul, 2022-yil(2022-07-09) sanasidagi versiyasi asosida yaratilgan boʻlib, shu sanadan keyin amalga oshirilgan tahrirlarni aks ettirmaydi.(Yordam · Koʻproq audiomaqolalar)
* „Xayolim senda" YouTubeda
* Jasur Gʻoipov kaveri YouTubeda
**1897 yildan 1913 yilgacha AQSh tashqi siyosatining tarixi** Uilyam MakKinli, Teodor Ruzvelt prezidentligi va Uilyam Xovard Taft prezidentligi davridagi AQSh tashqi siyosatiga tegishli. Bu davr 1861-1897 yillardagi AQSh tashqi siyosati tarixidan keyin va 1897 yilda MakKinli inauguratsiyasi bilan boshlandi. U 1913-yilda Vudro Vilson va 1914-yildagi Birinchi jahon urushining boshlanishi bilan yakunlanadi, bu AQSh tashqi siyosatida yangi davrning boshlanishini belgiladi. Davrda Qo'shma Shtatlar G'arbiy yarim shardagi an'anaviy tashvish zonasidan tashqarida ham faol bo'lgan buyuk kuch sifatida paydo bo'ldi. Asosiy voqealar qatoriga Ispaniya-Amerika urushi, Gavayining doimiy anneksiya qilinishi, Filippinning vaqtincha anneksiya qilinishi, Puerto-Rikoning anneksiya qilinishi, Lotin Amerikasi ustidan nazorat boʻyicha Ruzvelt xulosasi, Panama kanalining qurilishi va Buyuk Oqning sayohati kiradi. Dunyoga kuchli qayta qurilgan AQSh dengiz flotini ko'rsatgan.Kubaning Ispaniyaga qarshi mustaqillik urushi 1895 yilda boshlandi va ko'plab amerikaliklar Ispaniyaning shafqatsizligidan g'azablanib, Vashingtondan uni to'xtatish uchun harakat qilishni talab qildilar. Ishbilarmonlar hamjamiyati va GOP yetakchilari bunga qarshilik ko'rsatishdi. USS Meyn tinchlik missiyasini bajarayotganda Gavana bandargohida portlab, cho'kib ketganda, bu masala birinchi o'ringa chiqdi. MakKinli Ispaniyadan Kuba nazoratini yumshatishni talab qildi, Madrid esa rad etdi. MakKinli masalani Kongressga topshirdi, u 1898 yil aprel oyida zudlik bilan urush e'lon qildi. Amerika Qo'shma Shtatlari Ispaniya-Amerika urushida Ispaniyani tezda mag'lub etib, Ispaniyaning Kuba, Puerto-Riko va Filippin egaliklarini o'z nazoratiga oldi. Urushdan keyin Kuba de-fakto AQSh protektoratiga aylandi va AQSh Filippin qo'zg'olonini bostirdi. Senatdagi Demokratik muxolifat tufayli MakKinli Gavayini qo'shib olish to'g'risidagi shartnomani ratifikatsiya qilish uchun 2/3 ko'pchilik ovozni topa olmadi, shuning uchun u 1898 yilda Nyulend rezolyutsiyasida ko'pchilik ovoz bilan xuddi shunday natijaga erishdi. Natijada Tinch okeanida asosiy strategik baza paydo bo'ldi. Shunday qilib, MakKinli ma'muriyati Amerika tarixida birinchi xorij imperiyasini yaratdi.
**Alfa-kristalin zanjiri** odamlarda *CRYAA* geni tomonidan kodlangan oqsildir.

Kristallinlar ikki sinfga boʻlinadi: taksonga xos yoki ferment va hamma joyda mavjud. Oxirgi sinf umurtqali hayvonlarning koʻz linzalarining asosiy oqsillarini tashkil qiladi va linzalarning shaffofligi va sinishi indeksini saqlaydi. Rivojlanish jarayonida linzalarning markaziy tolasi hujayralari yadrolarini yoʻqotganligi sababli, bu kristallinlar hosil boʻladi va hayot davomida saqlanadi, bu ularni juda barqaror oqsillarga aylantiradi. Sutemizuvchilar linzalari kristallari alfa, beta va gamma oilalariga boʻlinadi; beta va gamma-kristalinlar ham super oila sifatida qaraladi. Alfa va beta oilalari yana kislotali va asosiy guruhlarga boʻlinadi. Kristallinlarda yettita protein zonasi mavjud: toʻrtta gomologik motif, birlashtiruvchi peptid va N- va C-terminal kengaytmalari. Alfa-kristalinlar ikkita gen mahsulotidan iborat: alfa-A va alfa-B, mos ravishda kislotali va asosli. Alfa kristallinlar issiqlik zarbasi bilan qoʻzgʻatilishi mumkin va ular kichik issiqlik zarbasi oqsili (sHSP, shuningdek, HSP20 sifatida ham tanilgan) oilasining aʼzolaridir. Ular molekulyar chaperonlar rolini oʻynaydi, ammo ular oqsillarni renaturatsiya qilmasalar ham, ularni haqiqiy chaperon tarzida chiqaradilar. Buning oʻrniga ularni katta eruvchan agregatlarda ushlab turadilar. Post-tarjimaviy modifikatsiyalar boshliqlik qobiliyatini pasaytiradi. Bu heterojen agregatlar 30-40 ta subbirlikdan iborat, alfa-A va alfa-B subbirliklari mos ravishda 3:1 nisbatga ega. Alfa-kristalinlarning ikkita qoʻshimcha funksiyasi — bu autokinaz faolligi va hujayra ichidagi arxitekturada ishtirok etish. Alfa-A va alfa-B gen mahsulotlari differentsial tarzda ifodalanadi; alfa-A asosan linzalar bilan cheklangan va alfa-B koʻplab toʻqimalar va organlarda keng tarqalgan. Ushbu gendagi nuqsonlar autosomal dominant konjenital katarakt (ADCC) ni keltirib chiqaradi.

Oʻzaro taʼsirlari
-----------------

CRYAA CRYBB2, Hsp27, CRYGC va CRYAB bilan oʻzaro taʼsir qilishini koʻrsatdi.

Manbalar
--------

1. 1 2  „Entrez Gene: CRYAA crystallin, alpha A".
2. 1 2 3 4  Fu, Ling; Liang Jack J-N (Feb 2002). „Detection of protein-protein interactions among lens crystallins in a mammalian two-hybrid system assay". *J. Biol. Chem*. 277-jild, № 6. United States. 4255–60-bet. doi:10.1074/jbc.M110027200. ISSN 0021-9258. PMID 11700327.