recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
***Monanieba*** (gruzincha: *მონანიება*, ruscha: *Покаяние*) — rejissyor Tengiz Abuladze tomonidan suratga olingan gruzin filmi. Film 1984-yilda suratga olingan. Ammo filmda stalinizmni allegorik tanqid qilgani uchun uni chiqarish va tarqatish taqiqlangan. U ilk bor 1987-yilning may oyida Kann kinofestivalida namoyish etilgan. U ushbu festivalda FIPRESCI mukofoti va Ekumenik hakamlar hay’ati mukofotini qoʻlga kiritdi. Film 60-Oskar mukofotining „eng yaxshi chet tilidagi film" nominatsiyasida Sovet davlati ishtirokchisi sifatida tan olingan. Lekin nomzod sifatida qabul qilinmagan.

Mazmuni
-------

Film Gruziyaning kichik shaharchasida boʻlib oʻtadi. Shahar hokimi Varlam Aravidze vafot etadi. Uni koʻpchilik katta iztirob bilan dafn etadi. Biroq dafn marosimining ertasiga hokimning jasadi oʻgʻlining bogʻida paydo boʻlib qoladi. Jasadni qaytadan koʻmishadi. Ammo ertasi kuni bu holat yana takrorlanadi. Bu hol bir necha bor takrorlangach, ular qabrni qoʻriqlashadi. Shundan soʻng ular bu ishni kim qilayotganini aniqlaydi. Ketevan Barateli ismli ayol jasadini qazib olgani vabehurmat qilgani uchun hibsga olinadi. Ayolning aytishicha, gubernator Varlam stalincha hukmronlik qilgan. Shuning uchun u dafn etilishga loyiq emas, deydi. Qolaversa, ayol ota-onasi va doʻstlarining gʻoyib boʻlishida Varlamni ayblaydi. Sud jarayonida Varlamning oʻgʻli Abel otasiga qoʻyilayotgan ayblovlarni inkor etadi va ayolni aqldan ozganga chiqarishga harakat qiladi. Varlamning nabirasi Tornike esa, bobosining qilmishlari haqida eshitib hayratga tushadi. Oxir-oqibat oʻz joniga qasd qiladi. Shundan soʻng Abelning oʻzi Varlamning jasadini shahar chetidagi qoyadan uloqtiradi.

Oxirida film tort tayyorlayotgan ayol sahnasiga qaytadi.

Rollarda
--------

Filmdagi bosh rollarda Abuladze oʻzining baʼzi yaqinlarini oʻynatgan.

* Avtandil Maxaradze Varlam Aravidze va oʻrta yoshli Abel Aravidze rolida
* Dato Kemxadze Varlam Aravidzening oʻgʻli, yosh Abel Aravidze
* Ia Ninidze Abelning rafiqasi Guliko
* Zeynab Botsvadze Ketevan Barateli
* Ketevan Abuladze Nino Barateli
* Edisher Giorgobiani Sandro Barateli
* Kaxi Kavsadze Mixail Koresheli
* Merab Ninidze Tornike, Abel va Gulikoning oʻgʻli
* Nino Zaqariadze Elene Korisheli
* Nano Ochigava bola, Ketevan
* Boris Tsipuriya
* Akaki Xidasheli
* Leo Antadze Levan Antadze
* Rezo Esadze
* Mzia Maxviladze M. Maxazadze
* Amiran Amiranashvili

Relizi
------

Film 1984-yilda suratga olinganidan keyin bir marta namoyish etildi. Shundan soʻng uch yil davomida chiqarilmadi. 1987-yilda Mixail Gorbachyov tashabbusi bilan boshlangan yangi siyosiy muhitda film butun Sovet Ittifoqi va gʻarbiy mamlakatlardagi kinofestivallarda namoyish etildi. Abuladze Lenin ordeni bilan taqdirlangan va Gorbachyovga 1988-yilda Nyu-Yorkka birinchi rasmiy tashrifida hamrohlik qilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Festival de Cannes: Repentance".  festival-cannes.com. 24 eylül 2014da asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 19 temmuz 2009.
2. ↑  Margaret Herrick Library, Academy of Motion Picture Arts and Sciences
**Mustay Karim** (boshqirdcha: *Мостай Кәрим*, asl ismi *Mustafo Safo oʻgʻli Karimov*, boshqirdcha: *Мостафа Сафа улы Кәримов*) (1919.20.10 — 2005.21.09) — boshqird yozuvchisi. Boshqirdiston xalq shoiri (1963). 

Boshqirdiston pedagogika insitutining adabiyot fakultetini tugatgan (1941). Ikkinchi jahon urushi qatnashchisi. „Bahor sadolari" (1940), „Mening tulporim" (1943), „Sheʼrlar" (1944), „Qaytish" (1947), „Tanlangan asarlar", „Yevropa—Osiyo" (1954) va boshqa sheʼriy toʻplamlar muallifi. 

Mustay Karimning „Toʻy davom etadi" (1947), „Yolgʻiz qayin" (1950), „Qiz o’gʻirlash" (1959), „Aytilmagan qoʻshiq" (1961), „Oy tutilgan tunda" (1964), „Oygul vatani" (1969) kabi pyesalari zamonaviy va tarixiy mavzularda yozilgan boʻlib, ularda boshqird xalqining turmush tarzi o’z ifodasini topgan. 

„Uzundan-uzoq bolalik" (1974—78) avtobiografik qissasi va „Olovni tashlama, Prometey" (1976) tragediyasi bor. Alisher Navoiy, Oybek, Hamid Olimjon, Zulfiya haqida bir qancha maqolalar yozgan. „Oy tutilgan tunda" asari Zulfiya tomonidan oʻzbek tiliga tarjima qilinib (1972), Oʻzbek milliy akademik drama teatrida sahnalashtirilgan.

Adabiyot
--------

* Oilamiz quvonchi, T. 1956; Qirgʻoqlar, Sheʼrlar, T. 1970.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Inersiya** (lotincha: *inertia* — harakatsizlik), **inertlik**— moddiy jismning xossalaridan biri. Shu xossasi tufayli jism tinch holatini yoki toʻgʻri chiziqli tekis qarakatini saqlay oladi. Inersiya tufayli jism tashki kuch taʼsirida tezligini birdaniga oʻzgartira olmaydi. Inersiya jismning massasiga boglik, shu sababli jism massasi uning inersiya oʻlchovi deyiladi (qarang Nyutonning mexanika qonunlari). Inersiya atamasi turli asboblarga nisbatan ham qoʻllanadi, masalan, oʻlchov asboblarining kechikib qayd qilishiga sabab inersiyadir.

Inersiya bosh oʻqlari. Markazdan qochma inersiya momentlari nolga teng boʻlgan oʻqlar inersiya bosh oʻqlari deyiladi. Fazodagi har bir nuktadan jism uchun uchta inersiya bosh oʻqi oʻtkazish mumkin. Agar inersiya bosh oʻqlari massa markazidan oʻtsa, bu oʻqlar markaziy bosh oʻqlar deyiladi. Aylanayotgan jism oʻz aylanish oʻqiga dinamik bosim koʻrsat-masligi uchun shu aylanish oʻqi inersiya markaziy bosh oʻqi boʻlishi zarur.

Inersiya kuchi. Harakatdagi moddiy nuqta tezlanishiga qaramaqarshi yoʻnalgan va shu moddiy nukta massasi bilan tezlanishining koʻpaytmasi (Gʻ = —tyu) inersiya kuchi deyiladi. Bu yerda tezlanish inersial koordinatalar sistemasiga nisbatan olingan. Mas, matematik mayatnikda markazdan krchma inersiya kuchi moddiy nuqta harakatini cheklovchi ipga qoʻyilgan boʻlib, mv ga teng; bu yerda v — moddiy nukta tezligi, g— mayatnikuzunligi. Inersiya kuchi tushunchasidan foydalanib, dinamika tenglamalari tuziladi, statika qonunlaridan dinamikada foydalanish mumkin. Moddiy nuqtaning nisbiy harakati koʻrilayotganda ham inersiya kuchi tushunchasidan foydalaniladi.

Inersiya markazi yoki massa markazi. Jismda yoki mexanik sistemada massa taqsimotini ifodalovchi nuqta koordinatalari inersiya markazi deyiladi. Inersiya markazi, koʻpincha, massa markazi ham deyiladi. Inersiya markazi mexanik sistema dinamikasida katta rol oʻynaydi. Sistemaga tegishli moddiy nuqtalar harakat miqdorlarining geometrik yigʻindisi sistema massasi bilan inersiya markazi tezligi koʻpayt-masiga teng. Inersiya massasi sistema massasiga teng moddiy nuqtadek harakatlanadi. Inersiya markaziga qoʻyilgan kuch sifatida tashqi kuchlar bosh vektori olinadi.

Inersiya radiusi — jismning biror oʻqqa nisbatan hisoblangan inersiya momentini jism massasiga boʻlgan kvadrat ildizdan chiqarishdan hosil boʻladigan uzunlik: r = J—. Inersiya radiusi inersiya yelkasi ham deyiladi. Massasi jism massasiga teng boʻlgan kovak silindr radiusini inersiya radiusi deyish mumkin. Shar markazidan oʻtgan oʻqqa nisbatan inersiya radiusi R = h0> 4L; R — shar radiusi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Jamshid** — qad. afsonalarga koʻra, Eronda eng avval hukmdorlik qilgan peshdodiylar sulolasining toʻrtinchi va eng buyuk xukmdori. Shoh Tahmurasdan soʻng 700 yil podshoxlik qilgan J. Istaxr sh.ni bunyod etib, mamlakatda behad farovonlik vujudga keltirgan, sharobni ixtiro qilib, Navroʻzni yangi yil bayrami sifatida nishonlashni joriy etgan emish. U hatto Zardushtdan ilgari Eronda mavjud boʻlgan bir diniy mazhabga asos solgan, oyna (Oyini jam) ixtiro qilgan hamda odamlarni hayvon terisiga oʻranish oʻrniga gazlamadan tikilgan kiyim kiyishga oʻrgatgan, davlat tuzumini tashkil etib, aholini tabaqalarga boʻlgan. Bu mazhab va oyna quyoshu tabiatga bogʻliq va ayshu ishrat bilan uygʻunlashgan bir suratda taʼriflanadi. Goʻyoki J. oʻz shonu shavkati va saltanatidan magʻrurlanib ketib, xudolik daʼvosini qilgan emish. Oqibatda Arabiston ya. o.dan, ehtimol Yamandagi od qavmidan Zahxok ismli bir xukmdor bostirib kelib, Eronni J.dan tortib olgan ekan. Soʻng , Zaxxok ikki yelkasidagi ikki ilonga mahalliy aholining navqiron oʻgʻillari miyasini yedira boshlabdi. Shunda oʻgʻillaridan ajragan bir Kova ismli temirchi bosh koʻtarib, Zahhokni oʻldiribdida, taxtni J. naslidan boʻlmish Faridunga olib beribdi. Faridun adolat bilan davlatni idora qilib, keksaygach uch oʻgʻliga mamlakatni boʻlib berish bilan Hazrat Nuhning maqomlariga erishibdi.

J.ni baʼzilar Hazrat Sulaymonning aynan oʻzlari, deb taʼkidlashadi. J. sharobni ixtiro etganligi boisidan, shoirlar oʻrtasida "Qadahiy" (Jomi Jam) nomi bilan ham mashhurdir. Keyinchalik topilgan qad. hind braxmanlari afsonalariga koʻra, bu hikoyaning hind afsonalaridan naql etilgani maʼlum boʻladi. Haqiqatan, Zardusht brahmaniylar dinidan ajralib chiqib, alohida bir mazhab taʼsis etgani uchun vatanidan badargʻa qilinib, Eronga kelib qolgan. Shunga binoan eroniylar qad. hind afsonalarini oʻrganishgan. Qad. Eronning tarixi Zardushtning kitobi boʻlmish Zandovastodan olingandir. Qad. hind afsonalarida J. yoki Jomo Shaydo quyoshni anglatuvchi bir maʼbud ismi boʻlib, bu ismni tashkil qiluvchi soʻzlarning birinchisi — "xukmdor" va ikkinchisi — "quyosh" maʼnosidadir, yaʼni "quyosh podshoh" demakdir.

J. haqida Navoiy, Firdavsiy, Tabariy, Beruniy asarlarida ham eslatib oʻtilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Xolidiya oroli** (arabcha:  *Jazīrat al-Xāldiyat, Jazira al-Xaldiya, Jazeera Xaldiya, Jazira al-Xalidiya, Xalediya oroli*) daryo yarim oroli va Iroq markazidagi Al-Anbar muhofazotida joylashgan aholi punkti.

Geografiyasi
------------

Xolidiya oroli Furot daryosining shimoliy qirgʻogʻida suv halqasi ichida joylashgan. Orol Habbaniyaning shimoli-gʻarbiy qismida, Malahame va Malahma qishloqlarining gʻarbiy qismida, Albu Balining sharqida va Xolidiya shahridan shimoli-sharqda joylashgan boʻlib, shu shahar nomi bilan nomlangan. Baarayn qishlogʻi shimoli-gʻarbda joylashgan. Xolidiya oroli hududida ham qishloqlar mavjud.

Tarixi
------

Anbar hujumi paytida Iroq armiyasi va uning ittifoqchilari yanvar va fevral oylaridagi janglardan keyin 2016-yilning mart oyida hududni IShIDdan ozod qilishni boshladi. Hududda qarshilik mavjudligi sababli, armiya 2016-yil 25-may kuni yangi hujum boshladi. 2-iyun kuni Iroq rasmiysi xalqaro koalitsiyaning Xolidiya oroliga havo hujumlari chog‘ida IShIDning „o‘nlab" jangarilari o‘ldirilgani haqida xabar berdi. 31-iyul kuni Anbar muhofazoti kengashi orol IShID nazoratidan to‘liq ozod qilinganini ma’lum qildi. Ichki ishlar vazirligi avgust oyi boshida Iroq kuchlari Xolidiya orolining 150 km2dan ortigʻini IShIDdan tortib olgani va ularning 180 dan ortiq aʼzosi oʻldirilgani haqida eʼlon qildi. Xolidiya oroli qoʻlga kiritilgach, Iroq kuchlari qidiruv ishlarini olib borib, avgust oyi oʻrtalarigacha 700dan ortiq IShID aʼzosi oʻldirilgani eʼlon qilindi. 20-avgustga kelib Anbar operatsiyalari qo‘mondoni Ismoil Mahlaviy ham Iroq kuchlari IShIDning mintaqadagi so‘nggi tayanchi bo‘lmish Albu Kan’on ustidan nazoratni qo‘lga kiritgach, hudud to‘liq ozod qilinganini ma’lum qildi. 27-avgust kuni Iroq bosh vaziri Haydar al-Obodiy Xolidiya oroli toʻliq ozod qilingani va bu hududdagi harbiy amaliyotlar yakuniga yetganini aytdi. Badr tashkiloti bosh kotibi Hadi al-Ameriyga ko‘ra, operatsiyada 1200 nafar jangari yo‘q qilingan.

Manbalar
--------

1. ↑  Jazirah al-Khaldiyah, Wikimapia
2. 1 2  Anbar Operations announces starting Khalidiya Island liberation operation, Iraqinews.com
3. ↑  Anbar Operations start liberating Khalidiya Island, Iraqinews.com
4. ↑  Coalition forces conduct air raids on ISIS positions in Khalediya Island east of Ramadi, Iraqinews.com
5. ↑  Khalidiya island fully liberated, informs Anbar Council, Iraqinews.com
6. ↑  Interior Ministry achieves success in Khalidiya liberation, Iraqinews.com
7. ↑  700 ISIS fighters killed in Khalidiya Island liberation battles, Iraqinews.com
8. ↑  Mahlawi announces full liberalization of Khalidiya Island, Iraqinews.com
9. ↑  Khalidiya fully liberated, says Abadi, Iraqinews.com (28 August 2016)
10. ↑  Iraq fully liberates Daesh-held Khalidiya island: PM, Iraqinews.com (28 August 2016)
11. ↑  Over 1,200 ISIS members killed in Khalidiya says Ameri, Iraqinews.com (28 August 2016)


|  |  |
| --- | --- |
| Iroq geografiyasi | *Iroq geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Ktesii Knidlik** (miloddan avvalgi 5-asr oxiri, Knid shahri — 4-asrning 1-yarmi) —yunon tarixchisi. Gerodot, Gippokrat, Ksenofontlarning zamondoshi. Eron malikasi Parisatida saroyida 17 yil tabiblik qilgan. Kuvake ostovasidagi jang (401)da yaralangan. Artakserks II Mnemonni davolagan. Qolgan umrini ova shahri yoxud Spartada oʻtkazgan. K. "Eron", "Hindiston", "Daryolar haqida", "Togʻlar haqida", "Osiyo atrofidagi dengiz sayohati" nomli asarlar muallifi. Boʻlardan eng muhimi "Eron" —. 23 kitobdan iborat boʻlib, uning dastlabki 6 kitobi Ossuriya va Midiya tarixiga, keyingi 7 kitob Eron tarixiga (Kir II, Kserks I ning oʻlimigacha), krlgan 10 kitob Eronning 398 yilgacha (K. forelar saroyini tark etgunigacha) boʻlgan tarixini oʻz ichiga olgan. K.ning bu asarida Oʻrta Osiyoda yashagan qad. xalqlar, ularning urf-odatlari, ijtimoiy-iqtisodiy ahvoli, harbiy sanʼati va boshqa haqida ham bir talay qimmatli maʼlumotlar bor. K. Suzada boʻlgan davridan foydalanib, fors tili, ogʻzaki va yozma manbalari bilan tanishgan. Yunonlarga uzoq Sharq davlatlari, Eron shoxlari va yunon-eron urushlari toʻgʻrisida koʻp maʼlumotlar yetkazgan.

Adabiyot
--------

* Pyan ko v I.V. Srednyaya Aziya v izvestiyax antichnogo istorika Ktesiya, Doʻshanbe, 1975.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Nargiza Isomiddinovna Neʼmatova** (baʼzi manbalarda *Nargiza Isamiddinovna Nematova*; 1969-yil 19-fevral, Qorakoʻl tumani, Buxoro viloyati, OʻzSSR, SSSR) – oʻzbekistonlik siyosat arbobi. Buxoro viloyati tarixidagi ilk ayol hokim. Olot tumani hokimi (2020-yildan). Xalq deputatlari Olot tuman kengashining deputati (2004-yildan). Sodiq xizmatlari uchun medali sohibasi (2020).

Tarjimai holi
-------------

Nargiza Neʼmatova 1969-yil 19-fevralda Buxoro viloyatining Qorakoʻl tumanida tavallud topgan. 1991-yilda Toshkent davlat tibbiyot institutini (hozirda Toshkent tibbiyot akademiyasi) tamomlagan. Maʼlumoti boʻyicha mutaxassisligi vrach-terapevt. Koʻp yillik doktorlik faoliyati davomida Olot tumani markaziy kasalxonasida turli lavozimlarda ishlagan.

Nargiza Neʼmatovaning tumandagi siyosiy va ijtimoiy sohadagi faoliyati 2004-yildan boshlangan. Shu yildan boshlab u turli yillarda Olot tumani hokimi oʻrinbosari, tuman xotin-qizlar qoʻmitasi raisi, Xalq deputatlari Olot tuman kengashining deputati, mahalla va oilani qoʻllab-quvvatlash boʻlimi boshligʻi, Olot tumani hokimi vazifasini bajaruvchi vazifalarida ishlab kelgan. 2020-yilda u Olot tumani hokimi vazifasiga tayinlangan. Shu tariqa Nargiza Neʼmatova Buxoro viloyati tarixidagi ilk ayol hokim boʻldi. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning 2020-yildagi Farmoni bilan Nargiza Neʼmatova Sodiq xizmatlari uchun medali bilan taqdirlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  *Komilov, Zarif* „Olot tumani hokimi Nargiza Ne’matova olotliklarga murojaat qildi" (uz). *uza.uz* (15-dekabr 2021-yil). Qaraldi: 31-dekabr 2023-yil.
2. 1 2  „Olot tuman hokimligi rahbarlari". *Olot.buxoro.uz*. Qaraldi: 31-dekabr 2023-yil.
3. 1 2  „Buxoro viloyatining Olot tumaniga ayol kishi hokim etib tayinlandi". *Kun.uz* (29-fevral 2020-yil). Qaraldi: 31-dekabr 2023-yil.
4. ↑  „O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni, 28.08.2020 yildagi PF-6055-son". *Lex.uz* (2020-yil 28-avgust). Qaraldi: 31-dekabr 2023-yil.
Qadimgi Mesopotamiya joylashgan hudud.
**Mesopotamiya** (yun. μέσος (mezos) — „orasi", „oʻrtasi" va ποταμός (potamos) — „daryo", yaʼni „ikki daryo oraligʻi") Tigr va Yevfrat daryolari orasidagi mintaqa boʻlib, asosan hozirgi Iroq hamda shimoli-sharqiy Suriya, janubi-sharqiy Turkiya va gʻarbiy Eron hududlariga mos keladi.

**Mesopotamiya** (Ikki daryo oraligʻi) — Dajla va Furot daryolarining oʻrta va quyi oqimidagi hudud (Gʻarbiy Osiyoda). Qadimgi Sharqning madaniy markazlaridan biri. Miloddan avvalgi 4—3-ming yillikda Mesopotamiya hududida ilk davlatlar (Ur, Uruk, Lagash va boshqalar) vujudga kelgan.

Mesopotamiya baʼzan „tamaddun beshigi" deb ataladi, bunga sabab bu mintaqada Shumer, Akkad, Bobil va Ossuriya saltanatlari boʻlganligidir. Temir asrida Mesopotamiya Yangi Ossuriya va Yangi Bobil imperiyalari, keyinchalmk Axamoniylar hukmronligi ostida boʻldi. VII asr Islom fathigacha Sosoniylar tomonidan boshqarilgan bu hudud fathdan soʻng Iroq degan nom bilan ataladigan boʻldi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Gʻabiden Mustafin** [1902.13(26).11, Akmolinsk uyezdi, hrz. Qaragʻanda viloyati Telman tumani — 1985, Olma-ota] — Qozogʻiston xalq yozuvchisi (1984). Qozogʻiston Fanlar akademiyasi muxbir aʼzosi (1958). Qozogʻiston Yozuvchilar uyushmasi raisi (1953—56), masʼul kotib (1962—64). Ilk hikoyalar toʻplami — "Yer Shoyin" (1929). Ishchilar hayotiga bagʻishlangan "Hayot va oʻlim" romani (1941) qozoq prozasining ilk namunalaridan, "Chi-gʻanoq" (1945), "Qaragʻanda" (1952), "Boʻrondan soʻng" (1959), "Koʻz koʻrgan" (1qism, 1963) kabi qissa va romanlarida qozoq xalqi turli tabaqalarining hayoti, ishchi-shaxtyorlar va yoshlarning fidokorona mehnatlari oʻz ifodasini topgan. M. Oʻzbekistonga bir necha marta kelgan (1958, 1960). Oʻzbek adiblari bilan yaqin aloqada boʻlgan. Asarlari oʻzbek tiliga tarjima qilingan. Abay nomidagi Qozogʻiston Davlat mukofoti laureati (1953).

Adabiyotlar
-----------

* Qaraganda, Roman, T. 1956; Chigʻanoq, Roman, T. 1962.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
Moskvadagi Novodevichy qabristonida Gabriyel El-Registanning qabri.
**Gabriyel Arkadyevich Ureklyan** (ruscha: Габриэ́ль Арка́дьевич Урекля́н; 15-dekabr 1899-yil; Samarqand– 30-iyun 1945-yil Moskva) — sovet arman shoiri, Sovet Ittifoqi madhiyasining muallifi.

Hayoti
------

Gabriyel El-Registan Samarqandda arman millatiga mansub bankir oilasida tugʻilgan. U otasi Arshak Ureklyan (Arkadi Ureklyan) bilan birga 1890-yillarda Usmonli imperiyasi taʼqibidan qochib Tbilisiga ketadi, keyinroq Samarqandga koʻchib oʻtgan. 1917-yilgi oktyabr inqilobi va Rossiya fuqarolar urushi davrida bolsheviklar tomonida boʻlgan. Oʻrta Osiyoda turli siyosiy faoliyat bilan shugʻullangan. Yozuvchi va jurnalist sifatida faoliyat yuritayotib, Registondan ilhomlanib „Al-Registan" taxallusidan foydalangan. Bu davrda u Oʻrta Osiyodagi koʻplab gazetalarda ishlagan. Sovet maʼmuriyati uni isteʼdodli deb topdi va Moskvaga „Izvestiya" gazetasiga ishlashga taklif etdi. Bu yerda u sovetlar davrida barpo etilayotgan yirik inshootlar va ogʻir sanoat kampaniyalari haqida maqolalar chop etdi. Bu davrda El-Registan kino senariylari va radio pyesalar ham yozgan. 1935-yilda El-Registan „Джульбарс" filmi uchun ssenariy yozdi.

Natsistlar „Barbarossa" operatsiyasi doirasida Sovet Ittifoqiga hujum qilganda, Al-Registan urushni yorituvchi maxsus muxbir boʻlib, tez-tez frontga boradi. U yozgan sheʼrlari Iosif Stalin maʼmuriyatining eʼtiborini tortgan va uning yangi yozilgan soʻzlari Sovet Ittifoqi madhiyasida Sergey Mixalkov soʻzlari bilan birga ishlatilgan. 1944-yilda Sovet Ittifoqining madhiyasi rasman qabul qilindi.

Gabriel El-Registanning ikki farzandi boʻlgan. Oʻgʻli Garold va qizi Gayane. Oʻgʻli Garold Registan — shoir. Yozuvchi Moskvada aktrisa Valentina Galaninaga uylangan. 1945-yil 30-iyunda Moskvada vafot etgan. Uning jasadi Novodevichy qabristoniga dafn qilingan.

Manbalar
--------

1. ↑  *Mixalkov S.V.* Stalin gimn odobril (Wayback Machine saytida 2013-01-07 sanasida arxivlangan) // Ogonyok. 2007. № 10.
2. ↑  Bouis, Solomon Volkov*. Shostakovich and Stalin: the extraordinary relationship between the great composer and the brutal dictator*. New York: H. Holt, 2004. ISBN 9780375410826. 19 martda qaraldi.

Havolalar
---------

  

* В соавторстве со Сталиным
* Такие полеты граничили с безумием
* Маленький гигант большого гимна
Bu maqola **Jubayl** haqidadir. bilan adashtirmang.

**Dujayl** (arabcha: ; alternativ talaffuzi: **Ad Dujayl**) Iroqning Saladin muhofazotidagi shaharcha. Bagʻdoddan 65 kilometr (40 milya) shimolda joylashgan boʻlib, asosan shialardan iborat 100,000 nafarga yaqin aholisi bor. Bu yerda 1982-yilda Dujail qirg‘ini sodir boʻlib, unda 142 dan 148 nafargacha odam, jumladan, bolalar halok bo‘lgan. 2008-yilda Dujayl portlashi ham sodir boʻlgan. Bir necha yil davomida koʻplab portlashlar ham sodir boʻlgan. Shaharcha IShID terrorchilik hujumini ham qaytargan. U oʻzining xurmolari va uzumlari bilan mashhur boʻlib, unumdor qishloq xoʻjaligi yerlariga ega.

Dujayl qirgʻini va boshqa koʻplab jinoyatlar tufayli qatl etilgan Saddam Husaynga qarshi guvohlik bergan birinchi va ikkinchi guvohlar Dujayldan edi.

Manbalar
--------

1. ↑  Saddam trial to open with village massacre A little-known massacre at a village where residents tried to assassinate Saddam Hussein in 1982 will be the focus of the first case in the trial of the former Iraqi president. (*The Guardian*; June 7, 2005)


|  |  |
| --- | --- |
| Iroq geografiyasi | *Iroq geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Abdulla Qodiriy uy-muzeyi** — 2019 yil dekabr sanasida Toshkent shahri Shayxontohur tumani, Samarqand Darvoza koʻchasida yashagan yozuvchi Abdulla Qodiriy uyida ochilgan.

Ayni shu muzeyda yozuvchining oʻzi ijodidan, oʻzbek va jahon adabiyoti durdonalari namunalaridan kutubxona vujudga kelgan. Hovli sahni devorlariga oʻzbek va jahon yozuvchi-shoirlarning A.Qodiriy ijodi haqidagi fikrlari qayd etilgan. Xona devorlariga ilingan adibning asl qiyofasini aks ettiruvchi fotosuratlar Qodiriy ijodini yaqindan tanishtiradi. Shuningdek, bu yerda gazeta va jurnallar, A.Qodiriy ijodi namoyon ettirilgan ilk kitoblar mavjud. Muzey ixlosmandlarini xonalardan birida yozuvchi oʻz asarlarini yozganida, oila a’zolari bilan birga bir dasturxonda yigilishi e'tiborini chetda qoldirmaydi.

Muzey hovlisida haykaltarosh Bahrom Norboyev tomonidan mukammal ishlangan yozuvchi haykali oʻrnatilgan. Unda adib teran fikrda, bir qoʻlida kitob tutgan holda gavdalantirilgan.

Foto
----

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Abdulla Qodiriy uy-muzeyiAbdulla Qodiriy uy-muzeyi

Havolar
-------

1. ↑  Дом-музей Абдуллы Кадыри открылся в Ташкенте gazeta.uz 30 декабря 2019
2. ↑  Музей Кадыри в городе Ташкенте uzor.uz 13.04.2020
**Dvela** Iroqning Diyala muhofazotidagi qishloq. Bagʻdoddan taxminan 45 milya (72 km) uzoqlikda joylashgan.

2007-yilgi jangarilar hujumi
----------------------------

Dvela 2007-yilning 1-dekabrida jangarilar hujum qilgan joy sifatida ham tanilgan. Ertalab soat 6:30 atrofida Al-Qoida jangarilari deb gumon qilingan 50-60 nafar hujumchilar shialar qishlog‘iga minomyotlar otgan. Koʻp oʻtmay, jangarilar uylarni yondirib, yuzlab oilalarni qochishga majbur qilishgan. Natijada qishloqda halok bo‘lganlar soni 16 kishini tashkil etgan. Ulardan 9 nafari erkak, 2 nafari ayol va 3 nafari bolalar edi. Bundan tashqari, Dvelaga javob hujumi davomidagi janglarda 3 nafar jangari halok boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Dozens of militants raid Shiite village north of Iraqi capital, killing 13 and burning homes" (en). *Goshen News*. Qaraldi: 13-sentyabr 2019-yil.

|  |  |
| --- | --- |
| Iroq geografiyasi | *Iroq geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Falahat** (shuningdek, *Fallahat*, *al-Fallahat*, *Mintaqat al-Falahat*) Iroqdagi qishloq boʻlib, Falluja shahrining gʻarbidagi Al-Anbar muhofazotida, Furot daryosining janubida va 10, 11, 12-magistral yoʻllarning janubida joylashgan. Habbaniya shaharchasi qishloqning shimoli-gʻarbida joylashgan. 

2016-yilgi Falluja qamali va undan keyingi toʻqnashuvda Iroq armiyasi hamda IShID jangarilari o‘rtasida shiddatli janglar bo‘lgan. 11-may kuni koalitsiya harbiy samolyotlari hududni bombardimon qilishi natijasida 8 nafar jangari halok bo‘lgan. 2-iyun kuni mintaqada xalqaro koalitsiya aviatsiyasi tomonidan IShIDning 12 jangarisi, to‘rtta avtomobil va minomyot otryadi yo‘q qilingan. 2016-yilning iyulidan boshlab shaharda IShID nazorati oʻrnatilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Falahat, Wikimapia.com
2. ↑  Mintaqat al Falahat, Satelliteviews.net
3. ↑  Coalition warplanes kill 8 "terrorists" in aerial bombing west of Fallujah, Iraqinews.com
4. ↑  12 ISIS fighters killed in airstrike in western Fallujah, Iraqinews.com

|  |  |
| --- | --- |
| Iroq geografiyasi | *Iroq geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Lolazor** — yozuvchi Murod Muhammad Doʻst tomonidan 1988-yilda yozilgan roman. Roman 80-yillarda ogʻir davrlarni boshidan kechirayotgan Sovet davlatida yuz bergan turgʻunlik davri haqida hikoya qilib beradi. Ayni paytda bu roman Hamza nomidagi davlat mukofotiga loyiq koʻrilgan.

Yozilish tarixi va mavzusi
--------------------------

Asarda sovet davrining soʻnggi yillariga kelib kuchaygan turgʻunlik davri va u olib kelgan iqtisodiy hamda maʼnaviy tanazzulning oʻsha davrda yashagan insonlar hayotida namoyon boʻlishi bilan bogʻliq jarayonlar koʻrsatib berilgan. Roman 1988-yilda chop etilgan boʻlib, 1989-yilda Hamza nomidagi davlat mukofotiga loyiq deb topilgan.

Asar qahramonlari
-----------------

Nazar Yaxshiboyev, Xorun Kalonov, Oliya, Muhsina, Saidqul Mardonov va boshqalar.

Manbalar
--------

1. ↑  „Bugun taniqli yozuvchi Murod Muhammad Do'st 72 yoshni qarshiladi" (ru). *UzReport.news*. Qaraldi: 9-sentyabr 2023-yil.
2. ↑  „Mashhura Sheraliyeva. Murod Muhammad Do’stning «Lolazor» romani haqida. | Xurshid Davron kutubxonasi". *kh-davron.uz*. Qaraldi: 9-sentyabr 2023-yil.
**Tomchilatib sugʻorish** - suvni maxsus quvurlar yordamida bevosita oʻsimliklarning ildizlari atrofiga kichik meʼyorlarda tomizib sugʻorish. Tomchilatish uchun quvurlarda maxsus tomizgichlar — mikrogʻovak devorlar yoki maxsus teshikchalar qilinadi. Suv sarfi, odatda, soatiga 4—5 l atrofida boʻladi. Suv bilan birga eritilgan oʻgʻit va pestitsidlar berish ham mumkin. Sugʻorish quvurlari orasidagi masofa oʻsimliklarning qator oralari oʻlchamiga bogʻliq boʻlib, 0,8 m dan (dala ekinlari uchun) 6 m gacha (bogʻlar uchun) oʻzgarishi mumkin. Uz. esa odatda 200 m dan oshmaydi. Tomizgichlar orasidagi masofa esa tuproq sharoitlariga bogʻlib boʻlib, 0,5—1,0 m atrofida, Tarqatuvchi quvur yopiq usulda joylashtiriladi, sugʻorish quvurlari esa har yili sugʻorish mavsumi oldidan oʻrnatilib, mavsum oxirida yigʻishtirib olinadi. Tomchilatib sugʻorishning afzalliklari: suv sarfini 30—50% ga kamaytiradi, ekinlar qosildorligi ortadi, begona oʻtlar kamayadi (sugʻorish quvurlari oʻrnatilmagan qator oralari quruq boʻlib, begona oʻt chiqmaydi), mehnat sarfi kamayadi.

Galereya
--------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Yana q.
-------

* Gidroponika
* Aeroponika


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Ushbu sahifa nomi mavzuning rasmiy tarjimasidir. Iltimos, uni oʻzgartirmang.

***Jahongashta quyon*** (inglizcha: *Chickenhare and the Hamster of Darkness*) 2022-yilda ekranlarga chiqarilgan sarguzasht vakomediya janridagi kompyuter-animatsion filmdir. Film rejissorlari — Ben Stassen va Benjamin Mousquet boʻlib, multfilm gʻoyasi Chris Grine qalamiga mansub *Chickenhare* romaniga asoslangan. Ssenariy muallifi — Dave Collard. Filmda bosh qahramonlarni Jordan Tartakow, Joey Lotsko, Laila Berzins, Brad Venable, Chris McCune, Danny Fehsenfeld, Dino Andrade, Cedric Williams va Marcus Griffin ovoz bergan. Film yarmi tovuq, yarmi quyon boʻlib tugʻilgan noyob jonzod — Xoʻrozquyonning sarguzashtlari haqida hikoya qiladi.

Mazmuni
-------

Xoʻrozquyon — yarim xoʻroz, yarim quyon boʻlgan noyob jonzot. Taniqli jahongashta — qirol Peterning asrab olingan farzandi. Xoʻrozquyon boshqa quyonlarga oʻxshamas edi. Boshqalar uning ustidan kulishganlari uchun oʻzini boshqalarga xoʻroznikiga oʻxshash oyoqlari va boshidagi patlarni yashirish orqali faqat quyon sifatida koʻrsatdi. Uzoq yillar oʻtib, qirollik uchun ahamiyatli boʻlgan musobaqa oʻtkaziladigan kun keldi, bu shunday musobaqa ediki, uning gʻolibi Sarguzasht izlovchilar qirollik jamiyatining bir umrlik aʼzosiga aylanar edi. Xoʻrozquyon bu musobaqada qatnashishni uzoq yillardan beri kutgan edi. Biroq, oʻzining xoʻroznikiga oʻxshash oyoqlarini yashirganligi pand berib, musobaqadan muvaffaqiyatsiz oʻtdi. Ammo, u Sarguzasht izlovchilar qirollik jamiyatiga aʼzolikni boy berishni istamay, qadimiy artefakt — Zulmat ogʻmaxonini topishga qaror qiladi. Bu haqda koʻproq maʼlumot topish ilinjida, johil amakisi — Lapinning yoniga boradi. Lapin ukasi boʻlgan qirol Peterni (Xoʻrozquyonning otasi) taxtdan agʻdarishga uringanligi uchun qamoq jazosiga hukm qilingandi. Ammo, Lapin Xoʻrozquyon bilan uchrashuvidan soʻng, qamoqdan qochib ketib, artefatni topishga yoʻl oladi. Artefakt egasiga ulkan qudrat ato etar edi. Xoʻrozquyon amakisi Lapinning artefaktni qoʻlga kiritishini oldini olish maqsadida sodiq xizmatkori Abe ismli nekbinlikdan yiroq toshbaqa hamda Meg ismli jang sanʼati ustasi boʻlgan sassiqkoʻzan hamrohligida epik sayohatga otlanadi.

Ovozl berganlar
---------------

* Jordan Tartakow — Xoʻrozquyon
* Joey Lotsko — Abe
* Laila Berzins — Meg
* Brad Venable va Chris McCune — Peter
* Danny Fehsenfeld — Lapin
* Joseph Camen — Luther
* Dino Andrade — Barry
* Cedric Williams va Marcus Griffin — Lance va Whitey

Relizi
------

*Jahongashta quyon* premyerasi 2022-yil 16-fevral kunida Fransiya, Belgiya, Niderlandiya va Lyuksemburgda boʻlib oʻtdi.

Film Netflix va AQSHning boshqa hududlarida 10-iyun kuni katta ekranlarga chiqishi rejalashtirilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  *Van Gils, Lieven* „"Hopper & de hamster der duisternis": een Belgische haas met kippenpoten gaat de concurrentie aan met Disney en Pixar" ["Hopper & the Hamster of Darkness": A Belgian Chicken Feet Hare Takes on the Competition with Disney and Pixar] (niderlandcha). *VRT* (2022-yil 16-fevral). Qaraldi: 17-may 2022-yil.

Havolalar
---------

* Rasmiy sayti
* *Jahongashta quyon* Netflixda Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash
* *Jahongashta quyon* IMDbda
***Daisy*** (koreyscha: *데이지*) — Andrew Lau tomonidan 2006-yilda suratga olingan film. *Daisy* — romantik melodramma hisoblanib, yosh rassom Xyo-yong, Interpol detektivi Chjon Vu (Li Sung-Je) va professional hitmen Park Yi (Jung Vu-sung) ishtirok etadi.

*Daisy* iFilm kino kompaniyasi tomonidan ishlab chiqarilgan boʻlib 2006-yil 9-martda Janubiy Koreya kinoteatrlarida kino nomoyishi boʻlib oʻtdi.

Mazmuni
-------

Hye-young (Jun Ji-hyun) bir portret uchun 30 yevro evaziga odamlarning portretlarini chizish orqali tirikchilik qiladigan rassomdir. Park Yi (Jung Vu-sung) professional hit odam boʻlib, u baland togʻlarda Xe-youngning rasm chizishini koʻrib, bir zumda unga oshiq boʻladi.

Bir kuni Hye-young tor log bilan bogʻlangan kichik kanalni kesib oʻtmoqchi boʻlganida, u yiqilib tushadi va barcha rasm jihozlarini oʻz ichiga olgan sanʼat sumkasini yoʻqotadi. Uni uzoqdan kuzatib turgan Park Yi darhol uni qutqarish uchun yuguradi; lekin u erga etib borguncha, Hye-young ketdi. U yoʻqolgan sumkani topadi va jurnalni koʻprik bilan almashtiradi. Keyingi safar u rasm chizish uchun kelganida, Xe-yong yangi koʻprikni koʻrib, hayratda qoladi. Dastlab, u koʻprikni tasodif deb oʻylagan boʻlsa-da, yoʻqolgan sumkasini koʻprik oʻrtasida osilgan holda topib, hayajonlanadi. U togʻlarni rasmini tugatadi va unga koʻprik qurgan odamga minnatdorchilik bildirish uchun sumkasi oʻrniga qoʻyadi.

Oʻsha kundan boshlab u har kuni soat 16:15 da oʻtkir romashka gullarini olishni boshlaydi. Kunlar oʻtishi bilan gul joʻnatayotgan odamning haziliga taʼsir qiladi va odamga nisbatan yumshoq nuqta paydo boʻladi. Boshqa tomondan, Park Yi kasbi tufayli unga yaqinlashsa, xafa boʻlishidan qoʻrqadi. U his-tuygʻularini boʻysundiradi va undan masofani saqlaydi.

Interpol detektivi Chjon Vu (Li Sung-Je) giyohvandlik rishtasi bilan bogʻliq ish ustida ishlamoqda. Bir kuni u giyohvand moddalar sotuvchilarining faoliyatini kuzatish uchun ketayotib, Xyo-yong va uning portret stendiga duch keladi. U olomonni shubhali harakatlar uchun soʻroq qilayotganda undan oʻz portretini soʻraydi; Bu yana bir necha kun davom etadi, to bir kun kelib narkotik sotuvchilari uning yashiringan joyini bilib olishadi.

Bu orada Xe-young Chjon Vu unga romashka gullarini yuborayotganiga ishona boshlaydi va bir zumda uni sevib qoladi. Jeong Woo ham qopqogʻini portlatib yuborishdan qoʻrqib haqiqatni yashiradi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Daisy". *Hancinema*. Retrieved 4 March 2012.
2. ↑  „Daisy". *Box Office Mojo*. Retrieved 4 March 2012.

Havolalar
---------

* *Daisy* IMDbda
*Ayoz Bobo bilan adashtirmang.*
Qorbobo.
Qorbobo, video
Qorbobo – Germaniya
**Qorbobo** qordan yasaladigan odamsimon haykaldir. Odatda bolalar, baʼzan voyaga yetganlar tomonidan yasaladi. Tipik qorbobo har xil hajmli uchta qor toʻpidan yasaladi. Bunda eng katta toʻp pastki qism, oʻrtacha toʻp - oʻrta qism, eng kichik toʻp esa qorbobo boshi hisoblanadi va shunga moʻljallab taxlanadi. Qoʻllari daraxt shoxlari yoki kichkina qor toʻplaridan, oyoqlari ham shunday toʻplardan yasaladi (lekin qorbobo uchun oyoq zaruriy unsur emas). Koʻzlari va ogʻzi oʻrniga mayda toshlar, burun oʻrniga sabzi qoʻyish urf boʻlgan. Baʼzan qalpoq sifatida chelak kiygiziladi.

Qiziqarli haqiqatlar
--------------------

Dunyodagi eng katta qorbobo 1999 yili fevralda Maine shtatining Bethel shahrida (AQSh) yasalgan boʻlib, boʻyi 113 fut-u 7 dyuym (34.62 metr) edi.

Galereya
--------

* 
* 
*

Manbalar
--------

1. ↑  *World's Tallest Snowman*, 2007-10-12da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2007-12-06

Havolalar
---------

* Qorbobo tarixi (ingl.)
**Jeustin Campos Madriz** (1971-yil 30-iyunda tugʻilgan) — Kosta-Rikalik futbol murabbiyi va nafaqaga chiqqan futbolchi. Hozirda u Saprissa jamoasini boshqaradi.

Klubdagi faoliyati
------------------

U 1990-yillarda Kosta-Rikaning eng mashhur yarim himoyachilaridan biri boʻlgan va faoliyatining katta qismini "Deportivo Saprissa "jamoasida oʻtkazgan, u yerda 1993 va 1995-yillarda toʻrtta marta milliy chempionat va ikki marta KONKAKAF chempionlar kubogida gʻolib chiqqan. U Saprissa raqiblari darvozasiga jami 40 ta gol urgan. U shuningdek, Janubiy Koreyaning K League 1 munitsipal Peres Zeledon va FC Seul jamoalarida oʻynagan, oʻsha paytda LG Cheetahs nomi bilan tanilgan, otasi Luis Xerardo Kampos Janubiy Koreyadagi Kosta-Rika konsuli boʻlganida unga qoʻshilgan.

Xalqaro faoliyati
-----------------

Kampos Kosta-Rika uchun debyutini 1997-yil sentyabr oyida FIFA Jahon chempionati saralash bosqichida AQShga qarshi oʻyinda oʻtkazgan va jami 20ta oʻyinda maydonga tushdi hamda birorta ham gol urmagan. U oʻz mamlakatini FIFA Jahon chempionati saralashining 5 ta oʻyinida himoya qilgan. 1999-yilgi UNCAF Millatlar kubogida hamda 2000-yilgi KONKAKAF Oltin kubogida oʻynagan.

Uning soʻnggi xalqaro oʻyini 2001-yil yanvar oyida FIFA Jahon chempionati saralashida Gvatemalaga qarshi oʻyin boʻlgan.

Murabbiylik faoliyati
---------------------

Professional futboldan nafaqaga chiqqanidan soʻng, Campos Ernan Medford bosh murabbiy boʻlgan yillar davomida Saprissada futbol operatsiyalari murabbiyi etib tayinlangan va oʻsha davrda Saprissa erishgan yutuqlarda, masalan, 2 ta milliy turnirda muhim rol oʻynagan. KONKAKAF Chempionlar Kubogi, ularga 2005-yil dekabr oyida Yaponiyada boʻlib oʻtgan FIFA Klublar oʻrtasidagi ikkinchi jahon chempionati Toyota kubogida qatnashish huquqini bergan, unda Saprissa uchinchi oʻrinni egallagan. Medford va uning murabbiylar shtabi Federación Costarricense de Fútbol tomonidan Kosta-Rika milliy futbol jamoasining yangi murabbiylari sifatida eʼlon qilingan, Campos Saprissa tomonidan ularning yangi bosh murabbiyi etib tayinlangan va oʻshandan beri oʻz faoliyatini davom ettirmoqda. Jamoa 2007-2008-yilgi chempionatning ikkala oʻyinida ham gʻalaba qozongan va finaldan oldin chempion unvonini qoʻlga kiritgan.

Keyinchalik u jamoani 2007-2008-yillarda ketma-ket yana 3 ta milliy chempionatga olib chiqqqa (ketma-ket toʻrtinchi boʻlgan). 2009-yil noyabr oyida u ishdan boʻshatilgan. 2010- yil fevral oyida u 2009-yilgi Puerto-Riko futbol ligasi Chempionlari Bayamon bilan shartnoma tuzib, klubga KONKAKAF Chempionlar ligasi saralashiga yordam bergan. Keyinchalik u 2011-yil avgust oyida u Puerto-Riko milliy futbol jamoasiga bosh murabbiy etib tayinlangan.

2014-yil yanvar oyida Campos Saprissaning sport direktori etib tayinlangan va 2014-yil sentyabr oyida jamoani boshqarish uchun murabbiy Ronald Gonsales oʻrniga oʻtirgan.

Manbalar
--------

1. ↑  UNCAF Tournament 1999 — RSSSF
2. ↑  CONCACAF Championship, Gold Cup 2000 — Full Details — RSSSF
**Saser Kangri** (yoki **Sasir Kangri** ) — Hindistondagi togʻ. Bu Saser Muztog'ning eng baland cho'qqisi, Qorakoram tizmasining eng sharqiy pastki qismidir. Sasir Kangri Hindistonning eng shimoliy ittifoq hududi bo'lgan Ladax hududida joylashgan.

Saser Kangri massivi
--------------------

Saser Kangri massivi oltita nomdagi cho'qqilardan iborat:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Saser Kangri I | 7,672 m (25,171 ft) | 35- o'rin, 2,304 m (7,559 ft) = 2,30434°52′00″N 77°45′09″E﻿ / ﻿34.86667°N 77.75250°E﻿ / 34.86667; 77.75250GO |
| Saser Kangri II Sharq | 7,518 m (24,665 ft) | 49-o'rin, mashhurlik = 1,450 m (4,757 ft)34°48′15″N 77°48′18″E﻿ / ﻿34.80417°N 77.80500°E﻿ / 34.80417; 77.80500GO |
| Saser Kangri II G'arbiy | 7,500 m (24,600 ft) | † |
| Saser Kangri III | 7,495 m (24,590 ft) | 51-o'rin, mashhurlik = 850 m (2,789 ft)34°50′44″N 77°47′06″E﻿ / ﻿34.84556°N 77.78500°E﻿ / 34.84556; 77.78500GO |
| Saser Kangri IV | 7,416 m (24,331 ft) | † |
| Plato cho'qqisi | 7,287 m (23,907 ft) | † |

Bu massiv Saser Muztog'ning shimoli-g'arbiy chekkasida, Shimoliy Shukpa Kunchang muzligining boshida joylashgan bo'lib, guruhning sharqiy yon bag'irlarini to'kib tashlaydigan yirik muzlik hisoblanadi. Sakang va Pukpoche muzliklari guruhning g'arbiy tomonida joylashgan va Nubra daryosiga quyiladi.

Yana qarang
-----------

* Qorakoram va Hindukush ultralari ro'yxati

Eslatmalar
----------

†.**^** Saser Kangri II G'arbiy, Saser Kangri IV va Plato cho'qqisi eng baland tog'larning ko'p ro'yxatiga kiritilishi yoki joylashishi uchun etarli darajada obro'ga ega emas.

Havolalar
---------

* Peakbagger-da "Saser Kangri, Hindiston"
* 
*
Hasai (shuningdek, Hasi) Iroqdagi qishloq boʻlib, Falluja shahridan janubdagi Al-Anbar muhofazotida va Amiriya Fallujaning shimoli-gʻarbida, Furot daryosining qirgʻogʻidan taxminan 3 km uzoqlikda joylashgan. Bu joy fermerlar qishlogʻi hisoblanadi.

2003-yil noyabr oyida Iroq urushi davrida AQShning Chinook vertolyoti Hasai yaqinida urib tushirilgan. 

2016-yilgi Falluja qamalida hududda Iroq armiyasi va IShID jangarilari o‘rtasida shiddatli janglar bo‘lgan. Ikki ming oila Albu Huva va Hasai qishloqlarida qamalib qolib, tirik qalqon sifatida foydalanilgani haqida xabarlar chiqqan.

Manbalar
--------

1. ↑  Hasai, Google Maps
2. 1 2  Iraq Attacks Kill 17 U.S. Soldiers, 2 Civilians, Foxnews.com
3. ↑  ISIS uses 2,000 families in Iraq’s Fallujah as ‘human shields’ (Wayback Machine saytida 2016-06-10 sanasida arxivlangan), Kashmirhorizon.in

|  |  |
| --- | --- |
| Iroq geografiyasi | *Iroq geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Sevilya shahridagi Torre de la Plata ―** XIII asrning sakkizburchak minorasi, Santander koʻchasida joylashgan boʻlib, u shahar devori bilan bogʻlangan (uning bir qismi 1821-yilda buzilgan) Torre del Oro bilan.

Alfonso X davrida minora suv tashuvchi minorasi sifatida ham tanilgan. XVIII asrda minora Italiya meʼmori Vermondo resta tomonidan ishlab chiqilgan bir qator turar-joy binolari qurilishi tufayli qisman yashiringan. 1992-yilda minora qisman tiklandi. Bu makonning katta qismiga tarqalgan oʻsimlik tufayli jiddiy holatda.

Hozirgi vaqtda zamonaviy devor qoʻshni hovli va avtoturargohni ajratib turadi, uning oʻrnida XVII asrda temirchi hovlisi joylashgan. Ushbu hududda bogʻlarni jihozlash niyati bor.

Rasmlar galereyasi
------------------

Atrofdagi Torre de la Plata koʻrinishi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Torre de la Plata". *Hemeroteca digital diario ABC* (5-iyun 1980-yil). Qaraldi: 22-noyabr 2011-yil.

Adabiyotlar
-----------

* Espiau Eizaguirre, Mercedes. La Casa de la Moneda de Sevilla y su entorno: historia y morfología. — Sevilla : Universidad de Sevilla, 1991. — S. 34. — ISBN 84-7405-662-4.

Havolalar
---------

* VikiOmbor logotipi VikiOmborda **Torre de la Plata** mavzusi boʻyicha mediafayllar bor
Bolgar sujuki
**Sujuk** (ozarbayjoncha: *sucuq*, turkcha: *sucuk*, armancha: *սուջուխ, Անեփ*), **shuzhuk** yoki chujuk (qozoqcha: *шұжық*), **chuchuk** (qirgʻizcha: *чучук*), (chuvash *sută)* — turkiy, kavkaz, bolqon va Yaqin Sharq xalqlari orasida anʼanaviy kolbasa. Usmonlilar davrida bu taom arablar orasida keng tarqalgan (arabcha:  , yunonlar (grekcha: *σουτζούκι*), armanlar (armancha: *սուջուխ*), bolgarlar (bolgarcha: *суджук*), serblar (serbcha: *суджук*), makedoniyaliklar (maked.: *суџук*) va bosniyaliklar (bosn. sudjuk), Turkiyada zamonaviy adabiyotda sudjukka taʼrif berish uchun *bumbar dolmasi — ichaklar bilan toʻldirilgan* atamasi ham mavjud. Tatarcha *tutirrma* nomi ham bor.

Tayyorlash usuli
----------------

 Qoʻy goshti, sarimsoq, zira va qalampir bilan turk mol goʻshti „sjuk".
Goʻsht va yogʻning oldindan tuzlangan lahm qismlari ichakka solinadi, quritiladi. Qirgʻiziston va Qozogʻistonda ot goʻshti chuchuka /shujuk ishlab chiqarishda ishlatiladi. Qirgʻiz oshxonasida Chuchuk eng qimmat va mazali kolbasa hisoblanadi, chunki u eng yaxshi masalliqlardan foydalanadi. Qozoq, qoraqalpoq va oʻzbek oshxonalarida qirgʻiz *chuchukining* analogi qazi kolbasa, qozoq kolbasa *shujuki* esa oddiyroq turi hisoblanadi, chunki buning uchun ot tana goʻshtining har qanday qismi ishlatiladi. Boshqa xalqlarda ot goʻshti oʻrniga boshqa goʻsht ishlatilishi mumkin.

Bolgariyada sujukning analogi — "lukanka" mavjud boʻlib, u asosan choʻchqa goʻshtidan koʻproq ziravorlar va suv bilan tayyorlanadi. Xarakterli tekis shakl va qattiqlikni berish uchun vaqti-vaqti bilan siqilishga duchor boʻladi.

Ozarbayjon va Turkiyada qoʻy yoki mol goʻshtidan sujuk tayyorlanadi.

Galereya
--------

* Региональные разновидности суджука
* Armanistonlik SujuxArmanistonlik *Sujux*
* Bolgariyadan SujukBolgariyadan Sujuk
* Sujuk bilan tuxumSujuk bilan tuxum
* Kosovoda sujuk bilan nonKosovoda sujuk bilan non

Yana qarang
-----------

* Kazy karta
* Cherkovxela
* Mahan (kolbasa)
* Xosip — oʻzbek oshxonasidan shunga oʻxshash taom

Adabiyotlar
-----------

* Алина Калинина*. Как делать колбасы в домашних условиях*. Litres, 2013 — 192 bet. ISBN 9785457169470.
* Е. Левашева*. Домашняя колбаса, буженина и другие копченые и соленые блюда*. Litres, 2013 — 164 bet. ISBN 9785457179974.
* Sudjuk // Kultura pitaniya. Ensiklopedicheskiy spravochnik / Pod red. I. A. Chaxovskogo. — 3-e izdanie. — Mn.: „Belorusskaya ensiklopediya imeni Petrusya Brovki", 1993. — S. 349. — 540 s. — ISBN 5-85700-122-6.
* Kolbasi sirokopchyonie // Tovarniy slovar / I. A. Pugachyov (glavniy redaktor). — M.: Gosudarstvennoe izdatelstvo torgovoy literaturi, 1957. — T. III. — Stb. 877—878 — 527 s.
**Madaniyat qishlogʻi** yoki **Jaddaf qirgʻogʻi** - koʻp maqsadli rivojlanish loyihasi boʻlib, Dubaydagi (Birlashgan Arab Amirliklari) al-Jaddaf shahrida, Dubay daryosi qirgʻogʻida 40,000,000-kvadrat-fut (3,700,000 m2) maydonda joylashgan yer uchastkasi. Qishloq qurib bitkazilgandan so'ng port, madaniy va ko'rgazma markazlari hamda dengiz qirg'og'i obodonlashtirilishi rejalashtirilgan. Ushbu loyihaning markazi Palazzo Versace Dubay bo'lib, Avstraliyaning Kvinslend shahridagi Palazzo Versacedan keyin dunyoda ikkinchi o'rinda turadi.

Dubay madaniyat qishlog'i loyihalari
------------------------------------

### Palazzo Versace

Palazzo Versace mehmonxonasi 37 224 m² maydonni egallaydi. Mehmonxona restoranlar, spa, 169 ta kondominium turar-joyi va penthauslar, 146 ta mehmonxona xonalari va 58 ta umumiy xonalarga ega.

 Madaniyat qishlogʻida 2007-yilda D1 minorasining qurilishi
D1 (Dubayning birinchi raqamini anglatadi) - 80 qavatli turar-joy binosi hisoblanadi. 80 qavatli minora ko'tarilish zali, yopiq basseyn va gimnaziyani o'z ichiga oladi. Bino balandligi 284 metr, shpil bilan birgalikda esa 350 metrni tashkil qiladi.

Boshqa loyihalarga quyidagilar kiradi:

* Iris Amber
* Nur
* Yuvi Residence

Tumanlar
--------

Bundan tashqari loyiha bo'yicha quyidagi tumanlarni rivojlantirish rejalashtirilgan:

* Turar-joy okrugi
* Savdo-sotiq tumani
* Chakana savdo hududi
* Shopping tumani

Manbalar
--------

1. 1 2  „Jaddaf Waterfront". *Visit Dubai*. Qaraldi: 21-may 2021-yil.

Havolalar
---------

* Archive.org rasmiy veb-sayti
* Dubai-culturevillage.com
* Gowealthy.com
* Emporis.com

[ *<span title="Dead link tagged September 2022">o'lik havola</span>* ]
**Kinoya** — uslubiy vosita; maʼqullagandek yoki rizo bergandek boʻlib, rad etish, istehzoli kulish. K.da soʻz yoki ifoda nutkda asl maʼnosiga teskari, hatto uni rad etuvchi mazmun kasb etadi. K. uslubiy vosita sifatida majoziy soʻzlar orqali piching va istehzoni ifodalaydi. Komiklikning bir turi boʻlgan K.da kulgililik jiddiylik niqobi ostiga yashirinib, oʻzida soʻzlovchidagi ustunlik yoxud gumonsirash tuygʻusini aks ettiradi. K. xalq ogʻzaki ijodida ham, yozma adabiyot namunalarida xdm keng qoʻllanadi. Alisher Navoiyning "Lison ut-tayr", Gulxaniyning "Zarboʻlmasal", Abdulla Qahhorning "Mayiz yemagan xotin" va boshqa asarlarda K. jonli va konkret badiiylik yaratishga xizmat qilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 Kinoyaga Misollar: "Nyuton" bo'lsang ham mayli edi, Fizikadan gap Ochishga