**Gretchen Esther Whitmer** (1971-yil 23-avgustda tugʻilgan) — amerikalik huquqshunos va siyosatchi, 2019-yildan beri Michigan shtatining 49-gubernatori boʻlib ishlab kelmoqda. Demokratik partiya aʼzosi, u 2001-yildan 2006-yilgacha Michigan Vakillar palatasida va 2006-yildan 2015-yilgacha Michigan Senatida ishlagan.

Whitmer Michiganda tugʻilib oʻsgan. U Grand Rapids, Michigan shtat universiteti va Michigan shtat universiteti huquq kolleji yaqinidagi Forest Hills markaziy oʻrta maktabining bitiruvchisi. U 1990-yillarda 2000-yilda saylanishdan oldin shtat Vakillar palatasiga nomzodini qoʻygan. 2006-yilda u shtat senatori boʻldi, u 2015-yilda isteʼfoga chiqishga majbur boʻlgunga qadar bu lavozimni saqlab qoldi. U 2011-yildan 2015-yilgacha Senatning birinchi ayol demokrat rahbari edi. 2013-yilda Whitmer abort boʻyicha munozarada nutq soʻzlagani uchun milliy eʼtiborni qozondi va u jinsiy zoʻravonlik tajribasi bilan oʻrtoqlashdi. 2016-yilda olti oy davomida u Ingham okrugi prokurori boʻlgan.

Whitmer 2018-yilgi gubernatorlik saylovlarida respublikachi Bosh prokuror Bill Schuetteni magʻlub etib, gubernator etib saylangan edi. Gubernator sifatida Whitmer sogʻliqni saqlash va infratuzilmaga eʼtibor qaratdi. 2020-yil fevral oyida u Prezident Donald Trumpning 2020-yilgi Ittifoqning ahvoli haqidagi Murojaatiga Demokratik javob berish uchun tanlandi. 2020-yil 8-oktabrda Federal Qidiruv Byurosi militsiya guruhining unga qarshi oʻgʻirlash rejasini toʻxtatdi. 2021-yil yanvar oyidan beri Whitmer Demokratik partiya milliy qoʻmitasi raisi oʻrinbosarlaridan biri boʻlib ishlagan. U respublikachi nomzod Tudor Dixonga qarshi qayta saylanish uchun kurashmoqda.

Yoshligi va taʼlim
------------------

Gretchen Whitmer 1971-yil 23-avgustda Michigan shtatining Lansing shahrida tugʻilgan, Sharon H. „Sherry" Reisig va Richard Whitmerning uchta farzandining eng kattasi. Uning otasi gubernator William Milliken davrida davlat savdo departamenti boshligʻi boʻlgan va 1988—2006-yillarda Michiganning Blue Cross Blue Shield kompaniyasi prezidenti va bosh direktori boʻlgan. Whitmerning onasi Michigan bosh prokurori Frank Kelley qoʻl ostida bosh prokuror yordamchisi boʻlib ishlagan. Ota-onasi u oʻn yoshida ajrashishgan, u va uning ukalari onasi bilan Grand Rapidsga koʻchib oʻtdi. Uning otasi Detroytdagi uyidan haftasiga kamida bir marta oilani koʻrish uchun kelib turardi.

Grand Rapids tashqarisidagi Forest Hills markaziy oʻrta maktabini tamomlagandan soʻng, Whitmer 1993-yilda Michigan shtat universitetida aloqalar boʻyicha bakalavr darajasini va 1998-yilda Michigan shtat universiteti qoshidagi Detroyt yuridik kollejida yuris doktori darajasini oldi.

Siyosiy pozitsiyalar
--------------------

### Abort

COVID-19 pandemiyasi paytida abortga qarshi guruhlar Whitmerni Michiganda abort qilish tartib-qoidalarini davom ettirishga ruxsat bergani uchun tanqid qilib, ular „hayotni qoʻllab-quvvatlovchi" ekanligini taʼkidladilar. 2021-yil sentabr oyida Whitmer shtat qonun chiqaruvchi organi bilan *Roe v.* *Wade* agʻdarilgan.

### Nashani qonuniylashtirish

2018-yilda gubernatorlikka nomzod sifatida Whitmer Michigan shtatida rekreatsion nashani qonuniylashtirish boʻyicha 1-taklifni maʼqullash uchun Hash Bashda nutq soʻzladi. Whitmerning taʼkidlashicha, u „siyosiy jihatdan moda boʻlganidan oldin" nashani qonuniylashtirish tarafdori boʻlgan va „buni amalga oshirish" vaqti keldi, shuning uchun „balki biz bu laʼnati chuqurlarni toʻldirishga kirishamiz" va „uni tartibga solishimiz mumkin" shuning uchun u bolalarning qoʻliga tushmaydi "degan. 2019-yilda gubernator sifatida u Hash Bashda yozib olingan videomurojaati orqali yana paydo boʻldi va shunday dedi: „Biz koʻp ishladik, buni uddaladik, Michigan shtatida dam olish uchun marixuanani qonuniy qildik".

Shaxsiy hayoti
--------------

Whitmerning birinchi eri Gary Shrewsburydan ikki farzandi bor. Er-xotin ajrashishdi va 2011-yilda u tish shifokori Marc P. Malloryiga turmushga chiqdi, uning oldingi nikohidan uchta farzandi bor. Whitmer va Mallory ikki qizi va uch oʻgʻli bilan Michigan shtatining East Lansing shahrida yashaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Feds search Livingston County property late Wednesday" (inglizcha). *The Detroit News*. Qaraldi: 8-oktabr 2020-yil.
2. ↑  *Snell.* „Feds say they thwarted militia plot to kidnap Whitmer" (inglizcha). *The Detroit News*. Qaraldi: 8-oktabr 2020-yil.
3. ↑  „Tudor Dixon wins 80 of 83 Michigan counties in GOP governor primary romp | Bridge Michigan" (inglizcha). *www.bridgemi.com*. Qaraldi: 4-avgust 2022-yil.
4. ↑  „Monday Profile: Gretchen Whitmer". *Oakland Legal News*. 14-fevral 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-mart 2017-yil.
5. ↑  „Sharon H. Reisig Whitmer Obituary". *Legacy.com*. Qaraldi: 29-aprel 2020-yil.
6. ↑  „Blue Cross takes punches in governor's race". *Crain's Detroit Business* (8-iyul 2018-yil). Qaraldi: 11-iyul 2018-yil.
7. ↑  „Stateline Profile Gretchen Whitmer". *Council of State Governments Midwest*. 7-avgust 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-mart 2017-yil.
8. ↑  *Gray, Kathleen*. „Gretchen Whitmer's perplexing problem in race for Michigan governor". *Detroit Free Press* (24-may 2018-yil). Qaraldi: 10-avgust 2018-yil.
9. ↑  *Mathews, Reena*. „FHC alumna Senator Gretchen Whitmer is running for Governor". *The Central Trend* (17-yanvar 2017-yil). Qaraldi: 2-mart 2017-yil.
10. ↑  *Spelbring.* „Michigan Gov. Gretchen Whitmer to give SOTU response: What to know about her". *Detroit Free Press*. Qaraldi: 29-aprel 2020-yil.
11. ↑  *Leblanc, Beth*. „Anti-abortion groups criticize Whitmer's quip that abortion 'life-sustaining'". The Detroit News (20-aprel 2020-yil). Qaraldi: 13-sentabr 2021-yil.
12. ↑  *J. Ellington, Andre*. „Michigan Governor Gretchen Whitmer Urges Repeal of 90-Year-Old Law Banning Abortion". Newsweek (7-sentabr 2021-yil). Qaraldi: 13-sentabr 2021-yil.
13. ↑  *Stanton, Ryan*. „2018 Hash Bash marijuana rally draws thousands in Ann Arbor". *mlive.com* (7-aprel 2018-yil). Qaraldi: 1-iyun 2021-yil.
14. ↑  *Gray, Kathleen*. „With marijuana legalization likely on ballot, Hash Bash becomes a call to action". *Detroit Free Press* (7-aprel 2018-yil). Qaraldi: 1-iyun 2021-yil.
15. ↑  *Baker, Jordyn*. „On the Daily: El-Sayed and Whitmer hash out campaign differences, support marijuana legislation". *The Michigan Daily* (8-aprel 2018-yil). Qaraldi: 1-iyun 2021-yil.
16. ↑  *Siacon, Aleanna*. „Debbie Dingell speaks at Hash Bash 2019, first since recreational marijuana legalized". *Detroit Free Press* (6-aprel 2019-yil). Qaraldi: 1-iyun 2021-yil.
17. ↑  *Jaeger, Kyle*. „Michigan Governor Celebrates Marijuana Legalization In Video For Hash Bash Event". *Marijuana Moment* (5-aprel 2019-yil). Qaraldi: 1-iyun 2021-yil.
18. ↑  „Whitmer rises to establishment choice in Democrats' gov race". *Detroit News*. Qaraldi: 9-avgust 2018-yil.
19. ↑  „Meet Gretchen – Gretchen Whitmer for Governor". *Gretchen Whitmer for Governor*. Qaraldi: 10-avgust 2018-yil.
20. ↑  „Monday Profile: Gretchen Whitmer". *Oakland Legal News* (11-aprel 2016-yil). Qaraldi: 25-dekabr 2016-yil.
21. ↑  *VanderKolk, Kevin*. „Skubick: Whitmer family joins in run for governor". *WLNS* (4-yanvar 2017-yil). Qaraldi: 10-avgust 2018-yil.