Gumon qilingan jinoyatchilarni qo'lga olish uchun qurollar va chapdan o'ngga: tsukubō, sodegarami va albatta sasumata.

Tavsif va foydalanish
---------------------

Garchi ba'zi manbalar sasumataning kelib chiqishini Muromachi davrida qo'ygan bo'lsa-da, ko'pchilik manbalar Edo davrida foydalanishni ham muhokama qiladi. Edo davrida Yaponiyada samuraylar politsiya operatsiyalarini boshqargan.

*Sasumata* (nayza sanchig'i) *tsukubō* (surish ustuni) va *sodegarami* (yengni o'rab oluvchi) bilan birgalikda samuray politsiyasi va xavfsizlik kuchlari tomonidan ishlatiladigan *torimono sandogu* (uchta hibsga olish vositasi/qurbobi) dan iborat edi.  Edo davridagi samuray politsiyasi gumon qilingan jinoyatchilarni jilovsiz ushlab turish va hibsga olish uchun sodegarami va tsukubo bilan birga sasumatadan foydalangan. Sasumata boshi gumon qilinuvchining bo'ynini va qo'llarini, oyoqlarini yoki bo'g'imlarini ushlash va ularni zobitlar yaqinlashib, ushlamaguncha ushlab turish uchun ishlatiladi ( *xojojutsu* yordamida). Sasumataning uzunligi taxminan ikki metr bo'lgan uzun yog'och ustunga ega bo'lib, qo'lga olingan odam qutbni ushlab qolmasligi uchun ustunning bir uchida metall chiziqlarga biriktirilgan o'tkir tikanlar yoki tikanlar bor edi. Sasumata qutbining qarama-qarshi uchida ko'pincha metall qopqoq yoki naginata va boshqa qutb qurollarida topilgan *ishizuki* bo'ladi. 

*Chokyakusan*, *rinkaku*, *tetsubashira* yoki *tokikama* deb nomlanuvchi asbobning o't o'chirish versiyalari ham bor edi. Xitoyda shunga o'xshash qurol *chang jiao qian* sifatida tanilgan va ba'zida xuddi shunday o't o'chirish roliga ega bo'lgan *cha gan* yoki *huo cha* (olov vilkalari) deb ataladi. Sasumata tipidagi asboblar ham o't o'chiruvchilar tomonidan yonayotgan binolarni demontaj qilish, zinapoyalarni ko'tarish va boshqa yo'llar bilan o'z vazifalarini bajarishda yordam berish uchun ham ishlatilgan.

Bugungi kunda sasumataning zamonaviy versiyasi hali ham vaqti-vaqti bilan politsiya tomonidan va o'zini himoya qilish vositasi sifatida qo'llaniladi. Ushbu zamonaviy sasumata ko'pincha alyuminiydan yasalgan bo'lib, ularning o'rta asrlardagi hamkasblarida o'tkir pichoqlar va tikanlar mavjud emas. Sinfga bostirib kirishdan qo'rqish kuchayganligi sababli ular maktablarga sotilgan, bu esa Yaponiyadagi ko'plab maktablarni o'qituvchilarni o'zlarini yoxud o'quvchilarini himoya qilish va albatta hokimiyat yetib kelguniga qadar potentsial tahdidni ushlab turish uchun sasumatani saqlashga undagan.  2001 yilda Osaka maktabidagi qirg'indan so'ng maktablarga sasumataning kiritilishi ham mashhur bo'ldi 

* Edo davri sasumata, jinoiy gumondorlarni qo'lga olish va olomonni nazorat qilish uchun ishlatiladi. Edo davri sasumata, jinoiy gumondorlarni qo'lga olish va olomonni nazorat qilish uchun ishlatiladi.
* Edo davri sasumata, jinoiy gumondorlarni qo'lga olish va olomonni nazorat qilish uchun ishlatiladi. Edo davri sasumata, jinoiy gumondorlarni qo'lga olish va olomonni nazorat qilish uchun ishlatiladi.
* Zamonaviy sasumata Zamonaviy sasumata

* Odamni tutuvchi
* Sodegarami
* Torimono sandogu
* Tsukubo
* Monkning belkugi

1. ↑  *Taiho-jutsu: law and order in the age of the samurai*, Don Cunningham, Tuttle Publishing, Apr 15, 2004 p. 96
2. ↑  *Taiho-jutsu: law and order in the age of the samurai*, Don Cunningham, Tuttle Martial Arts, Tuttle Publishing, 2004 ISBN 978-0-8048-3536-7 pp. 93–100
3. ↑  *Mainichi Shinbun* 2004.
4. ↑  *瀬戸口和秀*. „付属池田小事件20年 受け継がれる五つの悔いと教訓". *Asahi Shimbun （朝日新聞）* (7-iyun 2021-yil). Qaraldi: 31-may 2022-yil.

Manbalar
--------

* Kanningem, Don. *Taixo-jutsu: Samuraylar davridagi qonun va tartib*. Boston; Rutland, Vermont; Tokio: Tuttle nashriyoti, 2004 yil.
* *língjíngí*. língíngíngíngín, 2003 yil.
* Mol, Serj. *Yaponiyaning klassik qurollari: maxsus qurollar va jang san'atining taktikasi*. Tokio; Nyu York; London: Kodansha International, 2003 yil.