Vengriyadagi Chongrad okrugining joylashuvi
**Szatymaz** — Vengriya janubidagi Buyuk tekislik mintaqasidagi Chongrad okrugidagi qishloq. Qishloq Szeged'dan 12 kilometr shimoli-g'arbda, Kiskunság milliy bog'ining bir qismi bo'lgan Feher ko'liga qo'shni joylashgan. Szatymazga M5 avtomagistrali orqali va temir yo'l orqali Szeged-Budapesht poezd liniyalari, shu jumladan qishloq orqali o'tadigan shaharlararo poezdlar orqali borish mumkin.

Tarixi
------

Szatymaz atrofidagi hudud erta bronza davridan (miloddan avvalgi 2500–1700 yillar) yashab kelgan. Szatymaz va uning atrofidan Pannoniya avarlari va Vengriyaning ilk qirolligi davridagi aholi punktlarining arxeologik qoldiqlari topilgan. "Szatymaz" nomi, ehtimol, eski Kuman familiyasidan kelib chiqqan. Szatymaz birinchi marta yozma ravishda 1676 yilgi Gapsburg xaritasidagi joy sifatida tilga olingan, u uni Szeged va Kistelek o'rtasidagi pochta bekati sifatida aniqlagan.

XVIII asrning birinchi yarmida Seged aholisi qishloq xoʻjaligi va chorvachilik uchun foydalanish uchun yer sotib olib, pochta bekati atrofida kichik binolar qurdilar. Bu dastlabki aholi punktlari tez orada doimiy aholi fermalariga aylanib, uzum yetishtirila boshlandi. *Ádokhegy*, *Neszűrjhegy* va *Szűcsök hegye* nomli uzumzorlar barpo etildi. 1854 yilda Szeged-Budapesht temir yo'li qurib bitkazilgandan so'ng, Szatymaz uzumzorlari Szegedning o'rta sinfi uchun mashhur dam olish maskaniga aylandi, ularning ba'zilari hatto u erda villalar qurdilar va ular endi turmaydi. Ushbu turar-joydan so'ng bugungi Szatymaz qishlog'i shakllandi va 1902-yilda mahalliy aholining xayr-ehsonlari evaziga qishloq cherkovi qurildi.

1919-yil avgust oyida Vengriya Sovet Respublikasining 500 dan ortiq o'limiga olib kelgan 131 kunlik terror hukmronligidan so'ng, Pal Pronay qo'mondonligi ostida Szatimazda 10 yahudiy kommunisti ommaviy ravishda osilgan va bittasi general Bibó Denes tomonidan otib o'ldirilgan.

Geografiyasi
------------

U 53.72 km2 (21 mi²) maydonni egallaydi va 4675 kishi aholisi bor (2015). Szatymaz Vengriyaning Janubiy Buyuk tekisligida joylashgan.

Demografiyasi
-------------

Szatymazda hozir 4728 nafar aholi istiqomat qiladi. Qishloqning 50,7% ayollar, 49,3% erkaklar va 71,5% 15 yoshdan 65 yoshgacha boʻlganlardir.

Szatymaz aholisi| 1980 yil | 1990 yil | 2001 yil | 2011 yil | 2015 yil | 2019 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 3781 | 3469 | 4276 | 4658 | 4675 | 4728 |

  

2001-yilda qishloq aholisining 100,0 foizi o'zlarini venger deb bilishgan.

2011 yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, Szatymaz 98,6% venger, 0,2% lo'li, 0,5% nemis, 0,2% rumin va 0,5% serb va 48,4% rim-katolik, 2,5% kalvinist, 0,5% yevangelist, 0,5% yunon va 02%,, 20,7% diniy bo'lmagan va aholining 25,8% javob bermaslikni tanladi.

Manbalar
--------

1. ↑  *Magyarország közigazgatási helynévkönyve, 2015. January 1.* (Hungarian and English Language). Központi Statisztikai Hivatal, 2015. September 3. (Retrieved: 2015. September 4.)
2. ↑  „tanácsköztársaság – Magyar Katolikus Lexikon". *lexikon.katolikus.hu*. Qaraldi: 14-aprel 2020-yil.
3. ↑  „Szatymaz (Szeged, Csongrád, Hungary) - Population Statistics, Charts, Map, Location, Weather and Web Information". *citypopulation.de*. Qaraldi: 14-aprel 2020-yil.
4. ↑  „Magyarország helységnévtára". *www.ksh.hu*. Qaraldi: 15-aprel 2020-yil.