Andoza:Infobox Belgium municipality

**Schaerbeek** (fransuzcha, Fransuzcha talaffuzi: skaʁbek) yoki **Schaarbeek** (Gollandcha, pronounced [ˈsxaːrbeːk]) Belgiyaning Bryussel-poytaxt mintaqasidagi 19 ta munitsipalitetdan biri. Mintaqaning shimoli-sharqiy qismida joylashgan bo'lib, u Bryussel shahri, Etterbek, Evere va Sent-Josse-ten-Nud shaharlari bilan chegaradosh. Bryusselning barcha munitsipalitetlari bilan bir qatorda, u qonuniy jihatdan ikki tilda.

Schaerbeek o'zining xilma-xilligi bilan aholisidan kelib chiqqan ko'p madaniyatli ega. 1-dekabr, 2019-yil(2019-12-01) holatiga koʻra, munitsipalitetning jami aholisi 132,861 kishi 66,010 erkak va 66,851 ayol, 8.14 km2 (3.14 mi²)maydoni. Bu aholi zichligini 16,322/km2 (42,270/sq mi) qiladi.

Toponimikasi
------------

### Etimologiya

Schaerbeek ismining birinchi eslatmasi 1120-yilda *Kembray episkopi hujjatida* qayd etilgan Skarenbekka edi. Ismning kelib chiqishi fransuzcha schaer schaer kelib chiqqan bo'lishi mumkin ("notch", "ball") va beek ("daryo").

Schaerbeek "eshaklar shahri" laqabini olgan (fransuzcha: la cité des ânes, Gollandiya: de ezelsgemeente ). Bu nom asosan Kriek ishlab chiqarish uchun gilos yetishtiruvchi Schaerbek aholisi Bryussel bozoriga gilos yuklangan eshaklar bilan kelgan paytlarni eslatadi. Eshaklar hali ham Josafhat bog'ida saqlanadi. Schaerbekning Diamant kvartalida ko'chalarida gilos daraxtlari bor. (Milcampslaan, Avenue Émile Max / Émile Maxlaan va Avenue Opale / Opaallaan). Square des Griottiers / Morelleboomsquare bu daraxtlar nomi bilan atalgan.

Tarixi
------

### Antik va o'rta asrlar

Sherbekda inson faoliyati boshlangan davrni Josafat vodiysidan topilgan. Tosh davri chaqmoq toshlaridan yasalgan asboblardan aniqlash mumkin. Rim imperatori Hadrian davridagi qabrlar va tangalar ham Sherbek hududidan oʻtgan qadimgi Rim yoʻllari yonidan topilgan edi.

Shahar nomining birinchi eslatmasi 1120-yildagi huquqiy hujjatda uchraydi. Unga ko'ra, Kembray episkopi *Skarenbekka* va *Everna* cherkovlarini ma'muriyatini hozirgi Belgiyaning Xaynaut shahrida joylashgan Soignies kanonlariga bergan. Siyosiy jihatdan shahar Brabant gersogligining bir qismi edi. 1301-yilda Brabant gertsogi Ioann II shaharni Bryussel schepen boshqargan. Avliyo Servatiyga bag'ishlangan yangi cherkov o'sha paytda, eski cherkov bilan bir joyda qurilgan edi.

XIV asrning oxirida Kraainem lordlariga tegishli bo'lgan Schaerbeek yerlari sotilgan va ov maydoniga aylantirilgan. Tashrif buyurgan Burgundiya gersoglarining ikkinchi poytaxti Bryusselga rasmiy kirishi ham Schaerbek orqali bo'lib, u yerda shaharning imtiyozlarini himoya qilish uchun qasamyod qilishlari kerak bo'lgan edi. O'yin rezervatsiyasi va qishloqning qishloq xarakteri XVIII asrning oxirigacha davom etgan. O'rmon bilan qoplanmagan maydonlar sabzavot etishtirish va uzum etishtirish uchun ishlatilgan. 1540-yilda Sherbek 112 uy va 600 aholini hisoblagan.

### XVI-XIX asrlar

 1612-yilda Sherbek darvozasi
XVI asrgacha qishloq nisbatan tinch-totuv yashab kelgan. Bu XVI asrning oʻrtalarida islohot boshlanishi bilan oʻzgaradi. 1570-yillarda Uilyam Silentning yollanma askarlari katolik gersogi Albaga qarshi jang qilganidan boshlab, keyingi ikki asr davomida Schaerbek taxminan, o'nlab marta vayronagarchilik va vayronagarchilikka duchor bo'lgan. Ispan, fransuz, ingliz va Bavariya qo'shinlari Schaerbeek orqali aholiga odatiy talablar bilan kelishgan.

Fransuz inqilobidan so'ng, Sherbek Bryusseldan olib tashlanishi va o'z meri, schepen va munitsipalitetga ega bo'lgan mustaqil munitsipalitet deb e'lon qilinishi haqida farmon qabul qilingan. 1830-yil 27-sentabrda Belgiya inqilobi davrida Josafat vodiysida inqilobiy qoʻshinlar va chekinayotgan golland qoʻshinlari oʻrtasida janglar boʻlib oʻtgan. 1879-yilda eski cherkov yaqinida zamonaviyroq boʻlgan Avliyo Servatiy cherkovi qurildi.1905-yilda buzib tashlangan Munitsipal zali va Schaerbeek temir yo'l stantsiyasi mos ravishda 1887 va 1902-yillarda qurilgan.1889-yilda *Tir milliy* nomi bilan mashhur otishma poligoni tashkil etilgan.

XIX asr oxiri va XX asr boshlarida Sherbek zodagonlar uyiga aylangan. Avenue Louis Bertrand / Louis Bertrandlaan shaharning o'sib borayotgan o'rta tabaqalari uchun yangi, daraxtlar bilan to'ldirilgan turar-joy mavzesini e'lon qilish uchun qurilgan bo'lib, ularning ko'pchiligi yangi uylarini loyihalash uchun o'sha davrning eng yaxshi me'morlarini jalb qilgan. Gustav Strauven, Art Nouveau uslubida oilaviy uylar, ko'p qavatli uylar va o'quv binolarini qayta ixtiro qilgan me'morlardan faqat uchtasi edi.

### XX va XXI asrlar

Place des Carabiniers / Karabiniersplein
XX asrning boshlarida Schaerbeek o'rta sinf aholisini o'ziga jalb qiladigan gullab-yashnagan shahar atrofi edi. 1904-yilda yangi obodonlashtirilgan Josafhat bog'i ochildi. Bir yil o'tgach, Sherbekning o'rta asrlar o'tmishining so'nggi guvohi bo'lgan eski Avliyo Servatius cherkovi buzib tashlangan. 1915-yilda ingliz hamshirasi Edith Cavell bosib olingan nemis armiyasi *Tir fuqarosiga* qarata otib o'ldirilgan. Duayt D. Eyzenxauer Ikkinchi jahon urushi yakunida munitsipalitetga tashrif buyurdi. Besh yil o'tgach, Schaerbeek aholisi 125 000 kishiga yetdi.

#### 2016-yilgi teraktlar

Asosiy maqola: 2016 Brussels bombings va 2016 stabbing of Brussels police officers
2016-yil 22-mart kuni ertalab Belgiyada uchta kelishilgan portlash sodir bo‘lib, javobgarlikni Iroq va Shom Islom Davlati o‘z zimmasiga olgan. Ushbu hujumlarda kamida 31 qurbon va ikki xudkush terrorchi halok bo'lgan, yana 300 kishi yaralandi. Hujumlardan bir necha soat o‘tib, gumonlanuvchilarni Bryussel aeroportiga olib borgan taksi haydovchisi politsiyachilarni Sherbekdagi uyga ko‘rsatgan. Ular uyga bostirib kirib, 15 kg (33 lb)yoshli tirnoqli bomba topdilar aseton peroksid, vodorod peroksid va IShID bayrog'i. Uy yaqinidagi chiqindi konteyneri ichida, hujumlar paytida ukasi bilan birga xudkushlik hujumlarini uyushtirgani taxmin qilingan Ibrohim El Bakrauiyga tegishli kompyuter ham topilgan.

Taxminan yetti oy o'tgach, 5-oktabr kuni Sherbekda uch politsiyachiga lager pichog'i bilan bir kishi hujum qilgan. Ulardan ikki nafari pichoq bilan jarohatlangan, uchinchisi esa jismoniy tajovuzga uchragan, ammo hech qanday jarohat olmagan. So‘ngra hujumchi oyog‘iga o‘q uzgan, bo‘ysundirilgan va tibbiy yordam ko‘rsatish uchun shifoxonaga olib ketilgan. U terrorizm bilan bog'liq qotillikka urinishda ayblangan, ammo sud bu ayblovlar isbotlanganini ko'rmadi. U zo'ravonlik va hujum uchun to'qqiz yillik qamoq jazosiga hukm qilingan.

Tumanlari
---------

Schaerbeekning ikkita alohida sharqiy va g'arbiy qismi mavjud. Sharqiy qismi ( Square Vergote o'z ichiga olgan hudud / Vergoteplein , Boulevard Lambermont / Lambermontlaan , Fleurs kvartal, Place de Jamblinne de Meux / De Jamblinne de Meuxplein , Diamant mahallasi va Josafhat bog'i ) o'zining arxitekturasi va qulay joylashuvi bilan ajralib turadigan boy hududdir.

G'arbiy qismi (Bryussel-Shimoliy temir yo'l stantsiyasi yaqinidagi hudud, Chaussée de Haecht / Haachtsesteenweg va Van Praet ko'prigi) Bryusselning yirik Belgiya turk jamoasining uyidir. Muqaddas Maryam qirollik cherkovi atrofidagi hudud "Kichik Anatoliya" ( fransuzcha: *la petite Anatolie* ) deb nomlanadi. niderlandcha: *het Klein Anatolië* ) Chaussée de Haechtdagi barcha turk restoranlari va do'konlari tufayli.  Bu hudud, shuningdek, Belgiyaning sezilarli Marokash aholisi va ispan, kongo va osiyolik immigrantlar kabi boshqa

Demografiya
-----------

Sherbekda boshqa mamlakatlardan kelgan muhojirlar va ularning farzandlari,shu jumladan, ko'plab turkiy ajdodlar bor, ularning katta qismi Turkiyaning Afyon yoki Emirdag'idan keladi. 

### Xorijiy aholi

2020-yil 1-yanvar holatiga koʻra, 1000 dan ortiq kishiga ega Schaerbekdagi migrantlar jamoalari .

Ta'limi
-------

Fransuz tilidagi umumiy oʻrta taʼlim maktablariga quyidagilar kiradi:

*

Diqqatga sazovor joylari
------------------------

* Schaerbeek bir qator Art Deco va Art Nouveau uylarini, jumladan, Bryussel hududida Viktor Horta tomonidan qurilgan birinchi uy bo'lgan Autrique uyini hisoblaydi.
* Ta'sirchan munitsipal zali 1887-yilda qirol Leopold II tomonidan ochilgan.
* Qirol Leopold II (1904-yilda) tomonidan ochilgan Josaphat Park shaharning qoq markazida osoyishtalikni ta'minlaydi. Belgiyadagi eng baland turar-joy binosi Brusilia Residence bilan chegaradosh.
* Schaerbeek temir yo'l stantsiyasi, bu erda Belgiyaning yangi milliy temir yo'l muzeyi, Train World, 2015-yilda ochilgan.
* Muqaddas Meri qirollik cherkovi, eklektik Rim-katolik cherkovi 1845 va 1888-yillar orasida qurilgan. 1976-yildan beri himoyalangan yodgorlik ro'yxatiga kiritilgan.
* Clockarium - bu soatlar muzeyi. Shuningdek, yaqin atrofda pivo muzeyi va mexanik organlar muzeyi mavjud.

Schaerbeek qabristoni, nomiga qaramay, aslida Evereda joylashgan.

* Aziz Meri qirollik cherkoviAziz Meri qirollik cherkovi
* Schaerbeek temir yo'l stantsiyasiSchaerbeek temir yo'l stantsiyasi
* Autrique uyiAutrique uyi
* Terdelt bog' shahriTerdelt bog' shahri
* Josafhat bog'iJosafhat bog'i
* Brusiliya qarorgohiBrusiliya qarorgohi

Siyosati
--------

Hozirgi shahar kengashi 2018-yil oktabr oyida bo'lib o'tgan saylovlarda saylangan. Schaerbeekning hozirgi meri DéFl a'zosi Bernard Klerfayt bo'lib, u Ecolo bilan munitsipal kengashda koalitsiyada.

Manbalar
--------

### Eslatmalar

1. ↑  „Schaerbeek et son Histoire — Schaerbeek". 18-iyul 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi.
2. ↑  „Enquete Communale – Final".  Scribd.com (31-avgust 2009-yil). 30-yanvar 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-fevral 2012-yil.
3. 1 2 3 4  „Schaerbeek au fil du temps | Schaerbeek" (fr). *Schaerbeek 1030 Schaarbeek*. Qaraldi: 25-aprel 2020-yil.
4. ↑  „Another bomb found in Brussels after attacks kill at least 34; Islamic State claims responsibility". *The Los Angeles Times*. Qaraldi: 22-mart 2016-yil.
5. ↑  *David Lawler.* „Brussels attacks: 34 killed and hundreds wounded as Islamic State claims responsibility for airport and Metro bombings – live". *The Daily Telegraph* (22-mart 2016-yil). Qaraldi: 22-mart 2016-yil.
6. ↑  „Eén verdachte wordt momenteel ondervraagd". Gazet van Antwerpen (23-mart 2016-yil). Qaraldi: 23-mart 2016-yil.
7. ↑  *Alastair Jamieson.* „Brussels Attacks: El Bakraoui Brothers Were Jailed for Carjackings, Shootout". *NBC News* (23-mart 2016-yil). Qaraldi: 23-mart 2016-yil.
8. ↑  *Samuel, Henry*. „Two policemen injured in Brussels stabbing in suspected terror attack". The Daily Telegraph (5-oktabr 2016-yil). Qaraldi: 5-oktabr 2016-yil.
9. ↑   Aanval op twee agenten geen terreurdaad en geen moordpoging, maar dader veroordeeld tot 9 jaar cel"
10. ↑  „Promenades découvertes de Schaerbeek : Parcours 1: les abords de la place de la Reine" (fr). Qaraldi: 23-dekabr 2012-yil.
11. ↑  „Nationalités".  ibsa.
12. ↑  "Réseau communal Wayback Machine saytida arxivlandi (2016-09-19).."
13. ↑  „Schaerbeek - Église Sainte-Marie - Place de la Reine - VAN OVERSTRAETEN Henri Désiré Louis". *www.irismonument.be*. Qaraldi: 25-aprel 2020-yil.
14. ↑  „Résultats officiels des élections communales 2018" (French). Qaraldi: 17-iyul 2021-yil.
15. ↑  „Schaerbeek: Bernard Clerfayt rempile pour 6 ans avec Ecolo, le cdH renvoyé dans l'opposition" (French) (14-oktabr 2018-yil). Qaraldi: 17-iyul 2021-yil.

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Sherbek*** haqida turkum mavjud |