recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Anna Visscher tomonidan gravirovka bilan ishlangan Berkemeyer (1646)
 Berkemeyer. Floris van Deykning natyurmortidan parcha (1613)
**Berkemayer**, **Berkemeyer** (nemischa:) — bu silindrsimon asosli va konus shaklida piyolasi boʻlgan, vino uchun moʻljallangan stakandir. U 16-17-asrlarda Germaniya va Niderlandiyada keng tarqalgan.

Dastlab qayin shoxlaridan oʻyib ishlangan yogʻoch krujkalarni berkemeyerlar deb atashgan (niderlandcha: *berkemei*). Keyinchalik bu nom shisha idishga berilgan. Ehtimol yogʻli barmoqlardan sirgʻalib ketmasligi uchun malina shaklida ishlangan boʻrtiqlar qayin poʻstlogʻining qoʻpol yuzasini eslatgan boʻlsa kerak.

Berkemeyer koʻp jihatidan ryomerga oʻxshaydi. Ushbu turdagi shisha idishlarinig asosiy farqi yuqori qismining tuzilishidadir. Ryomerda u bochka shaklida boʻlsa, Berkemeyerda esa teskari konusni eslatadi. Berkemeyerni Ryomerning oʻtmishdoshi deb hisoblash mumkin: chunki ikkinchisi 16-asrning oxirida paydo boʻlgan, Berkemeyer esa avvaldan ham mavjud edi.

Ryomer singari, Berkemeyer ham asosan oʻrmon shishasidan yasalgan. Dastlabki nusxalarda kosa va taglik birgalikda bir butun edi. Keyinchalik, pastki qismi silindr shaklida, yuqori qismi esa konus shakliga ega boʻldi, ular orasidagi chegara aniq bilinib turadi.

Bokallar koʻpincha gravirovka yaʼni oʻyma naqshlar bilan bezatilgan, ular tasvirlar yoki bagʻishlov yozuvlari koʻrinishida boʻlgan. Niderlandiyalik shoira va oʻymakor usta Anna Rumers Wiesscher tomonidan bezatilgan Berkemeyerlar hozirga qadar saqlanib qolgan. Uning eng sevimli texnikasi olmos bilan teshish deb ataladigan usul edi. U uchiga olmos qadalgan maxsus sterjen yordamida shisha yuzasida mayda nuqta va chiziqchalarni aks ettirardi. Anna Visscher oʻz ishlarini bezashda lotin va yunon tillarida bagʻishlov yozuvlari, sitatalardan tashqari, koʻpincha gullar va hashoratlar tasvirlaridan ham foydalangan.

Berkemeyer bokallarini 17-asrda ijod qilgan Gollandiyalik rassomlar (Piter Klas, Villem Klas, Xeda va boshqalar) oʻz natyurmortlarida tasvirlashni yaxshi koʻrardilar. Rang-tasvir, manzara janridagi asarlarda ham, xususan Frans Hals kartinalarida(„Quvnoq hamtovoq", „Ud chaluvchi Bir stakan sharob bilan") uchraydi.

Manbalar
--------

1. 1 2  Hess, Husband 1998. sfn error: no target: CITEREFHess,\_Husband1998 (help)
2. ↑  „Berkemeyer with engraving" (en).  Rijksmuseum. Qaraldi: 2017-yil 29-yanvar.

[*sayt ishlamaydi*]
3. ↑  Тарасов Ю. А.*. Голландский натюрморт XVII века*. СПб: Издательство С.-Петербургского университета, 2004 — 29 bet.
4. ↑  Henkes. sfn error: no target: CITEREFHenkes (help)
5. ↑  „Berkemeyer with engraving: Decoration" (en).  Rijksmuseum. Qaraldi: 2017-yil 29-yanvar.

[*sayt ishlamaydi*]
6. ↑  „A Militiaman Holding a Berkemeyer, Known as the ʻMerry Drinker’" (en).  Rijksmuseum. Qaraldi: 2017-yil 29-yanvar.

Adabiyotlar
-----------

* Catherine Hess, Timothy Husband*. European Glass in the J. Paul Getty Museum: Catalogue of the Collections*. Getty Publications, 1998. ISBN 0892362553. (Inglizcha)

Havolalar
---------
**Alimov Atabek Kerimbergenovich**(1987-yil 16-mart) Qoraqalpog'iston Respublikasi Xoʻjayli tumani, Kasbi Menejment ixtisosligi, Qoraqalpog’iston qishloq xo’jaligi va agrotexnologiyalar instituti Ilmiy ishlar va innovatsiyalar bo’yicha prorektori.

Biografiyasi
------------

**Atabek Alimov** 1987-yil 16-martda Qoraqalpog'iston Respublikasi Xoʻjayli tumanida tug’ilgan. 2003-yilda Nukus shahar 2-sonli ixtisoslashtirilgan litsey internatini tamomlagan. 2007-yilda Iqtisodiyot (tarmoqlar bo’yicha) yo’nalishi bo’yicha bakalavriatni, 2009-yilda Iqtisodiyot (tarmoqlar bo’yicha) mutaxassisligi bo’yicha magistraturani tamomlagan. 2009-2010-yillarda Nukus iqtisodiyot kollejida o’qituvchi, 2010-2014-yillarda Qoraqalpoq davlat universiteti Iqtisodiyot kafedrasi assistenti, 2015-2017-yillarda Qoraqalpoq davlat universiteti Menejment ixtisosligi bo’yicha doktoranturada tahsil olgan. 2018-yilda Samarqand iqtisodiyot va servis instituti huzuridagi ilmiy kengashda Qoraqalpog'iston Respublikasida ekologik turizmni rivojlantirishning asosiy yo’nalishlari va istiqbollari mavzusidagi dissertatsiya ishini himoya qilgan. 2019-2020-yillarda Qoraqalpoq davlat universiteti Iqtisodiyot kafedrasi dotsenti lavozimlarida ishlagan. 2019-yilda Erasmus+ va Unica-Network hamkorligidagi UZDOC2 loyihasida ishtirok etgan. 2019-yilda Xitoyning Hunan provinciyasi, Changsha shahrida "LongPing LTD"da Gibrid sholi navlarini etishtirish bo’yicha malaka oshirgan. 2020-2021-yillarda Qoraqalpoq davlat universiteti xalqaro hamkorlik boyicha prorektori lavozimida ishlagan. 2022-2023-yillarda Vengriyaning MATE (Vengriya qishloq xo’jaligi va hayot fanlari universitetida ilmiy tadqiqotchisi sifatida Mintaqaviy iqtisodiyot doktorantura maktabida doktoranturada tadqiqot olib borgan. 2023-2024-yillarda Qoraqalpoq davlat universiteti Iqtisodiyot kafedrasi dotsenti sifatida ishlagan hamda 2024-yil fevral oyidan e’tiboran Qoraqalpog’iston qishloq xo’jaligi va agrotexnologiyalar institutining ilmiy ishlar va innovatsiyalar bo’yicha prorektori lavozimida ishlab kelmoqda.

Ilmiy faoliyati
---------------

GoogleScholar

Researchgate

Scopus

Ijtimoiy tarmoqlar
------------------

Telegram kanali

Youtube kanali

Internet sayti

Manbalar
--------

1. ↑  „Ilmiy ishlar va innovatsiyalar bo’yicha prorektor".
2. ↑  „Karakalpak state university".
3. ↑  „Qoraqalpog'iston Respublikasida ekologik turizmni rivojlantirishning asosiy yo'nalishlari va istiqbollari".
4. ↑  „Google Scholar".
5. ↑  „ResearchGate".
6. ↑  „Scopus".
LulzRaft logo
**LulzRaft** — 2011-yilda Kanada veb-saytlariga bir qator yuqori darajadagi hujumlar tufayli xalqaro doirada eʼtibor qozongan xakerlar guruhi. Ularning maqsadlariga Kanada Konservativ partiyasi va Husky Energy kabi tashkilotlar kiradi.

2011-yilning 7-iyun kuni *LulzRaft* Kanada Konservativ partiyasi veb-saytiga buzib kirish va Kanada Bosh vaziri Stephen Harper haqida yolgʻon xabar tarqatish uchun javobgarlikni oʻz zimmasiga oladi. Xakerlar Xarper nonushta qilayotganda boʻgʻilib qolgani va Toronto umumiy kasalxonasiga havo yostiqchasidan nafas olgan holda ketgani haqida ogohlantirishni saytga joylashtirishadi. Hikoyaga koʻpchilik ishonadi, shu jumladan Kanada parlamenti deputati Christopher Alexander ham bu voqeani Twitterda tarqatadi. Tez orada Bosh vazirning matbuot kotibi bu voqeani rad etgan raddiya bilan koʻrinish beradi.

LulzRaft 8-iyun kuni yana Konservativ partiyani nishonga oldi va partiya donorlari haqidagi maʼlumotlar bazasini muvaffaqiyatli buzganlik uchun javobgarlikni oʻz zimmasiga oldi. Guruh tomonidan foydalaniladigan maʼlumotlar, jumladan donorlarning ismlari, shuningdek ularning uy va elektron pochta manzillari. Keyinchalik LulzRaft partiyaning „dahshatli xavfsizlik" borligini va bosqinchilik uchun u juda oddiy usullardan foydalanganini aytdi. Xuddi shu kuni LulzRaft Husky Energy kompaniyasining veb-saytiga ham kirgan. Ular „*hash-browns*" kupon kodini ishlatgan foydalanuvchilarga bepul gaz vaʼda qilingan xabarnomani qoʻshib, bu ularning oldingi hujumlaridan xafa boʻlgan konservatorlarni tinchlantirishga qaratilgan xayrixohlik ishorasi ekanligini daʼvo qilishadi.

Baʼzi sharhlovchilar guruh Konservativ partiyani yoqtirmaslik sabab boʻlgan deb taxmin qilishsa-da, LulzRaft siyosatchilarni umuman yoqtirmaydigan partiyasiz guruh ekanligini taʼkidlaydi. Guruhning LulzSec bilan aloqasi bor-yoʻqligi nomaʼlum, garchi baʼzi ommaviy axborot vositalarida LulzRaft hujumlari nusxa koʻchirish effekti tufayli ilhomlantirilgan degan taxminlar mavjud.

Manbalar
--------

1. 1 2  Beltrame, Julian. „Hacker without a cause scores with Harper 'breakfast incident' hoax". *The Canadian Press* (8-iyun 2011-yil). Qaraldi: 8-mart 2012-yil.
2. ↑  „Online donors' data breached: Conservatives". CBCNews (8-iyun 2011-yil). Qaraldi: 10-iyun 2011-yil.
3. ↑  Beltrame, Julian. „Hacker without a cause scores with Harper 'breakfast incident' hoax". *The Canadian Press* (8-iyun 2011-yil). Qaraldi: 8-mart 2012-yil.Beltrame, Julian (8 June 2011). „Hacker without a cause scores with Harper 'breakfast incidentʼ hoax". *The Canadian Press*. Retrieved 8 March 2012.
4. ↑  Proussalidis, Daniel. „Anti-Tory hackers strike again". *Toronto Sun* (8-iyun 2011-yil). Qaraldi: 9-iyun 2011-yil.
5. ↑  Chase, Steven. „Hackers take another jab at Tories on heels of Harper choking hoax". *The Globe and Mail* (8-iyun 2011-yil). Qaraldi: 10-iyun 2011-yil.

Havolalar
---------

* LulzRaft Twitter sahifasi
**"Jimjitlik kodeksi-2"** televizion versiyasida **"Qora baliqning izidan"** nomi bilan mashhur boʻlgan 1993-yilda Rossiya va Oʻzbekiston hamkorligida suratga olingan kriminal detektiv. Georgiy Vayner va Leonid Slovinning „Oyning qorongʻu tomonida" hikoyasi asosida 1990-yilda suratga olingan Jimjitlik kodeksi filmining davomi. Ushbu film har biri 85 daqiqadan boʻlgan ikki qismdan iborat. Mazkur film ekranga chiqqandan keyin Georgiy Vayner va Leonid Slovinning "Qora baliq izidan" kitobi nashr etildi.

Mazmuni
-------

Filmning bosh qahramoni podpolkovnik Toʻra Samatov Oʻzbekistondagi giyohvand moddalar savdosiga qarshi kurashib, katta jinoiy toʻdani ustidan gʻalaba qozonadi. Ammo jinoyatchilar Samatovni tinch qoʻymay, har xil uydirmalar bilan qamoqqa oldirishadi. Uning xotini va oʻgʻli ham avtohalokat tufayli olamdan koʻz yumadi. Oradan 6 yil vaqt oʻtadi. 1986-yil Samatov ishi qayta koʻrib chiqiladi, hech qanday jinoyat alomatlari topilmagach, qamoqdan ozod qilinadi. U Kaspiy dengizining sharqiy qirgʻogʻidagi shaharga militsiya boshligʻi lavozimiga tayinlanadi. Bu shaharda hech narsadan tap tortmagan brakonyerlar baliqlarni tuxum qoʻyish vaqtida tutib, ularni mahalliy hokimiyat oʻrtasida tarqatadilar. Podpolkovnik tayinlanishidan avval ham shaharda baliqlarni muhofaza qilish punkti yoqib yuborilgan va yongʻin oqibatida inspektor Sattor Abbosov halok boʻlgan edi. Bu qora ikra va osetr baliqlarini sotish bilan shugʻullanuvchi jinoiy uyushmaning ishi boʻladi. Samatov va uning yordamchisi Silov toʻdaning jinoiy faoliyatiga nuqta qoʻyishadi.

Rollarda
--------

* Murod Rajabov — podpolkovnik Toʻra Samatov
* Aleksandr Fatyushin — mayor Valentin Silov
* Irina Shevchuk — Toʻra Samatovning rafiqasi Nina
* Yelena Borzova — Anna Muradova
* Boris Ximichev — viloyat prokurori Davidenko
* Baxtiyor Ixtiyorov — xoʻjalik xodimi Vohidov
* Jan Bayjanbayev — militsiya kapitani Xajinur Orezov
* Rasim Balayev — militsiya polkovnigi Agayev
* Viktor Pavlov — militsiya mayori Burakov
* Aleksandr Goloborodko — militsiya generali Nikolay Nazarovich Amirov
* Toʻlqin Tojiyev — Shavkat Kamolovich Qodirov
* Rustam Saʼdullayev — Mazut
* Lev Lemke — Garegin
* Levan Msxiladze — Mirish
* Yelena Barkevich — Rimma Xalilova
* Aleksandr Lenkov — Artur Andrevich Makarov
* Isxar Xishanlo — Bokasso
* Raʼno Kubayeva — Verka
* Karim Mirxodiyev — Umar Quliyev
* Poʻlat Saidqosimov — Jaʼfar Quliyev

Manbalar
--------

1. ↑  КОДЕКС МОЛЧАНИЯ-2 (1993) Kino-teatr.uz

Tomosha qilish uchun
--------------------

Фильм Кодекс молчания 2 Youtube.com
**Moychechak** (lot. Matricária) — asteraceae oilasiga mansub bir yillik gulli oʻsimliklar turkumi.Zamonaviy tasnifga koʻra u hayotning birinchi yilidan gullaydigan 70 ta gul turga kiradi Eng mashhur turi - romashka (Matricaria chamomilla, sin. Matricaria recutita), bu o'simlik dorivor va kosmetik maqsadlarda keng qo'llaniladi.

Moychechak ko'pincha (botanika nuqtai nazaridan noto'g'ri) Aster, Gerbera, Doronicum, Nivyanik, Osteospermum, Tansy, Papavka, Trekhrebernik, Xrizantema kabi Asteraceae oilasining boshqa avlodlarining o'simlik turlariga berilgan nomdir. gulbarglarining oq yoki boshqa rangdagi marginal qamish gullari va gullashning quyuqroq markaziy qismi bilan ajralib turadi. Bu inflorescences bir gulga o'xshaydi, shuning uchun ular antodiya deb ataladi.

Nom qo'yilish sababi
--------------------

Jinsning ilmiy (lotin) nomi Matricaria ("bachadon o'ti") lotin matritsasidan ("bachadon") kelib chiqqan bo'lib, bu o'simlikning ginekologik kasalliklarni davolashda an'anaviy ishlatilishi bilan izohlanadi. Bu nom birinchi marta shveysariyalik botanik va shifokor Albrecht fon Haller (1708-1777) tomonidan ishlatilgan.

Qo'shimcha ma'lumotlar
----------------------

Rim yozuvchisi va olimi Pliniy Elder o'zining ko'p jildli "Tabiat tarixi" asarida bu o'simlikni tasvirlab bergan, uning nomi yunon tilidan kelgan. chᾰmoi (chamai, "past") va mῆlon (qovun, "olma"), bu o'tning qisqa balandligi va olma hidini eslatuvchi gullarning hidi bilan izohlanadi.Ruscha "romashka" nomi polyak tilidan olingan va lotincha romandan ("Rim") kelib chiqqan. Polyaklar birinchi bo'lib o'simlikni 16-asrning o'rtalarida "Romanov guli" deb ta'riflagan.

Foydali xususiyatlari
---------------------

- Romashka asab tizimining faoliyatini normallashtiradi, zo’riqish va stressni yengillashtiradi, uyquni, ishtahani yaxshilaydi.

- Kosmetologiya va an'anaviy tibbiyotda turli teri kasalliklari (terli dog'lar, kuyishlar va tirnash xususiyati, furunkullar, yosh bolalarda ekzema) uchun samarali;

- Og'iz bo'shlig'ining yuqumli kasalliklarini davolaydi;

- Gulining gastrit, meteorizm, gaz, kolit, spazmlar va boshqalar bilan kurashishda, shuningdek, o't pufagi, jigar va siydik-jinsiy tizimni davolashda samarali ekanligi isbotlangan;

- SARS va gripp, tomoq og'rig'i, tonzillitni davolash uchun ishlatiladi;

- Kosmetologiyada teri, soch to'kilishini davolash uchun;

- Ko'z kasalliklarini (ko'z shilliq qavatining yallig'lanishi, konyunktivit, ko'z qovoqlarining qizarishi) davolash uchun;

- Chaqaloq muammolari (bezi, toshmasi, tikanli issiqlik, bezovta uyqu, kolik, yo'tal, isitma va regurgitatsiya);

- Ayollar organizmi uchun foydali, ginekologiyada keng qoʻllaniladi;

- Ishtahani yaxshilaydi;

- Revmatizm, bo'g'imlardagi og'riqlar, tuz cho'kindilarini davolashda ishlatiladi.

Manbalar
--------

* Foydali xususiyatlari)
Andoza:НП-Казахстан
**Bidayik** ( qozoqcha: *Бидайық* ) — Qozogʻiston Respublikasining Qoʻstanay viloyati Jangeldi tumanidagi qishloq. Bidayiq qishloq okrugining maʼmuriy markazi. KATO kodi - 394245100.

Aholi
-----

1999-yilda qishloq aholisi 389 kishi (206 nafar erkak va 183 nafar ayol) edi. 2009-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, qishloqda 161 kishi (92 nafar erkak va 69 nafar ayol) yashagan.

Diqqatga sazovor joylar
-----------------------

1992-yil oktyabr oyida Bidayikda qayta dafn etilgan qozoq yozuvchisi va siyosatchisi Mirjaqip Dulatovning qabri

Manbasi
-------

1. ↑  „База КАТО".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 2013-yil 27-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan.
2. 1 2  „Итоги Национальной переписи населения Республики Казахстан 2009 года".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 2013-yil 13-mayda asl nusxadan arxivlangan.
**Biliavintsi** (ukraincha: *Біля́винці*) — Ukraina gʻarbidagi Ternopil viloyati ( viloyat ) Chortkov tumanidagi qishloq. Bu Ukrainaning hromadalaridan biri bo'lgan Buchach urban hromadaga tegishli. Qishloqdan Strypa daryosi oqib o'tadi. Qishloq aholisi 2001-yilda 624 nafar edi.

Tarix
-----

Birinchi yozma eslatma 17-asrga tegishli. Keyin Polsha-Litva Hamdoʻstligi, 1772—1918-yillarda Avstriya ( Gabsburg monarxiyasi, Avstriya imperiyasi, Avstriya-Vengriya ) imperiyalariga, 1918—1919-yillarda Gʻarbiy Ukraina Xalq Respublikasiga tegishli edi. 1991-yildan Ukrainaga tegishli.

Qishloqda "Prosvita "Ukraina jamiyatining o'quv zali faoliyat yuritdi.

20-asrning birinchi yarmidagi eng yorqin soprano opera yulduzlaridan biri Solomiya Krushelnitska qishloqda tug'ilgan.

2020-yil 18-iyulgacha Biliavyntsi Buchach tumaniga tegishli edi. 2020-yil iyul oyida Ukrainaning ma'muriy islohoti doirasida bu tuman tugatildi, buning natijasida Ternopil viloyatining tumanlari soni 3 tagacha qisqartirildi. Buchach tumani hududi Chortkov tumaniga birlashtirildi.

Diqqatga sazovor joylar
-----------------------

 Yog'och qo'ng'iroq minorasi
* Muqaddas Uch Birlik cherkovi (1909)
* Chapel (1849)
* Qo'ng'iroq minorasi, yog'och

1. ↑  „Бучачская городская громада" (Russian).  Портал об'єднаних громад України.
2. ↑  „Про утворення та ліквідацію районів. Постанова Верховної Ради України № 807-ІХ." (uk). *Голос України* (2020-yil 18-iyul). Qaraldi: 2020-yil 3-oktyabr.
3. ↑  „Нові райони: карти + склад" (Ukrainian).  Міністерство розвитку громад та територій України.
**Ibrohim ad-Dasuqiy masjidi** (arabcha: ) — Misrning Desouk shahridagi masjid va ziyoratgoh majmuasi. Ushbu masjidning nomi soʻfiy tasavvuf va ashʼariy olim Ibrohim ad-Dosuqiy nomidan olingan boʻlib, u binoning ziyoratgohida ukasi Sharafiddin Muso bilan birga dafn etilgan. Masjid, shuningdek, Misrdagi eng qadimiy masjidlardan biri hisoblanib, Mamluklar davrida qurilgan.

Tarixi
------

Asl inshoot Mamluklar davriga borib taqaladi va u dastlab Sulton Qalavun buyrugʻi bilan uning yonida qurilgan Ibrohim ad-Dasuqiy uchun xonaqohni oʻz ichiga olgan kichik masjid edi. Ad-Dasuqiy vafot etgach, uni xonqaga dafn etishdi, keyinroq uning yoniga ukasi Sharafiddin dafn qilindi. Sulton Qaytboy davrida masjid kengaytirilib, xonqa buzib, so‘fiylar uchun yangi ziyoratgohga aylantirilgan.

Tevfiq Poshoning Xediv sifatida hukmronligi davrida masjid qayta tiklandi va deyarli butunlay qayta qurildi. 2018-yilda masjid Misrning mintaqaviy qurilish pudrat kompaniyasi Arab Pudratchilar tomonidan taʼmirlandi.

Arxitekturasi
-------------

Masjid 600 kvadrat metr maydonda ikkita binoga ega boʻlib, ular Ibrohim ad-Dasuqiy va uning ukasi Sharofiddin Muso qabri joylashgan ziyoratgoh binosi bilan ajralib turadi. Masjid to‘rtta minorali va bitta katta gumbazli. Har tomondan oʻn bitta asosiy eshik bor, shuningdek, maxsus tashrif buyuruvchilar uchun dam olish xonasi mavjud. Katta islom kutubxonasi ham mavjud.

Yana qarang
-----------

* Masjidlar roʻyxati
* Afrikadagi masjidlar roʻyxati
* Misrdagi masjidlar roʻyxati

Manbalar
--------

1. ↑
2. 1 2 3
3. 1 2 3  „ترميم مسجد "سيدي إبراهيم الدسوقي" بالدقهلية | المقاولون العرب" (ar). *www.arabcont.com*. Qaraldi: 2023-yil 11-noyabr.
**Laisizm** — davlat diniy koʻrinishni jamiyat hayotidan chiqarib tashlashda faolroq rol oʻynaydigan siyosat va tamoyillarni anglatadi. Laïcité atamasini 1871-yilda fransuz pedagogi, keyinchalik Tinchlik uchun Nobel mukofoti laureati Ferdinand Buisson tomonidan dinsiz maktab oʻquv dasturida ilgari surgan.

Fransiyada dunyoviylik oʻz koʻrinishida laikizm deb taʼriflangan.

Tarix
-----

"Laisizm" atamasi 19-asrda Fransiyada xristianlikning oʻziga emas, balki fransuz davlati masalalariga har qanday cherkov taʼsiriga qarshi boʻlgan antiklerikal pozitsiya uchun paydo boʻlgan. 1894-yilda Fransiyada Dreyfus ishi boshlandi. Ichki siyosiy gʻalayonlar, yashirin antisemitizm va klerikal-restoratsion doiralarning taʼsir oʻtkazishga urinishlari mamlakatda koʻp yillik ijtimoiy qutblanishga olib keldi. Tashqi siyosatda Fransiya va Vatikan oʻrtasidagi diplomatik munosabatlar 1904-yilda uzilgan. Ular 1921-yilgacha qayta tiklanmagan. Mamlakatda 1905-yilda cherkov va davlatni ajratish toʻgʻrisidagi qonun kuchga kirdi, ayniqsa oʻsha paytdagi oʻrinbosar va keyinchalik bosh vazir Aristid Briand uni qabul qilish uchun ishlagan edi. Bu Buisson tomonidan yaratilgan printsipning birinchi aniq qoʻllanilishi edi. Laïcité atamasi birinchi marta 1946-yilgi konstitutsiyada ishlatilgan. Uning 1-moddasida shunday deyiladi: *La France est une République indivisible, laïque, démocratique et sociale (oʻzbekcha:* Fransiya ajralmas, dunyoviy, demokratik va ijtimoiy respublikadir.*)*

Yana qarang
-----------

* Sekulyarizm

Manbalar
--------

1. ↑  Kuru, Ahmet T.*. Secularism and State Policies toward Religion*. Cambridge University Press, 2009. DOI:10.1017/CBO9780511815096. ISBN 9780521517805.
2. ↑  Winkler, Elizabeth (7 January 2016). „Is it Time for France to Abandon Laïcité?". *The New Republic*. Qaraldi: 30 August 2022.
3. ↑  *Der Heilige Stuhl in den internationalen Beziehungen 1870 - 1939*, Jörg Zedler, München, 2010 — 281 bet. ISBN 978-3-8316-4021-8. OCLC 700524159.

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* GND: 4259885-0
* LCCN: sh85073984
* LNB: 000312312
* TDVİA: laiklik

 |
**Mendeleyev Dmitriy Ivanovich** (1834.27.1 (8.2), Tobolsk — 1907.20.1 (2.2), Peterburg (hozirgi Sankt-Peterburg)) — rus kimyogar olimi va pedagogi. Peterburgdagi Bosh pedagogika instituti fizika matematika fakultetining tabiiy fanlar boʻlimini tugatgan (1855). 1856-yilda Peterburg universitetida magistrlik dissertatsiyasini yoqlaydi. 1859—1861 yillarda Gelderberg shahriga ilmiy xizmat safariga yuboriladi. M. bu yerda Gelderberg universitetining R. V. Bunzen boshchiligidagi laboratoriyasida ishlaydi. 1861 yilda „Organik kimyo" darsligi chop etiladi. 1865-yilda doktorlik dissertatsiyasini yoqlaydi va Peterburg universitetining professori, 1876 yildan Peterburg FA muxbir aʼzosi qilib saylanadi. 1893-yilda Mendeleyevning tashabbusi bilan Oʻlchov va tarozi namunalari deposi Oʻlchov va tarozilar bosh palatasiga aylantiriladi. Mendeleyev. umrining oxirigacha shu ishda boshqaruvchi (direktor) boʻlib ishlaydi.

M.ning ilmiy faoliyati keng va koʻp qirrali boʻlib, eng asosiylari kimyo, kimyotexnologiya, fizika, metrologiya, meteorologiya, iqtisod va boshqalarga oid. Kimyoviy elementlar davriy qonunining kashf qilinishi — M.ning buyuk xizmatidir (qarang Mendeleyev davriy sistemasi). M. eritmalarning kimyoviy („gidrat") nazariyasini ishlab chiqdi, kritik trani(kritik temperatura?) kashf qildi (1860). Bir mol ideal gaz uchun bosim, hajm va temperatura orasidagi bogʻliqlikni ifodalovchi holat tenglamasini (Klapeyron — Mendeleyev tenglamasi(qaysi biri toʻgʻriroq?)) hisoblab topdi (1874). Koʻmirni yer ostida gazga aylantirish gʻoyasini ilgari surdi (1888). Tutunsiz poroxning yangi tarkibini topdi (1890) va uni ishlab chiqarishni yoʻlga qoʻydi.

Moskva kimyotexnologiya instituti va Tobolsk pedagogika instituti M. nomiga qoʻyilgan. Shimoliy Muz okeanidagi suv osti tizmasi, Kunashir orolidagi (Kuril orollari) soʻnmagan vulkan, Oydagi krater, mendeleyevit minerali M. sharafiga atalgan.

1955 yilda Amerika olimlari (G. Siborg va boshqalar) sintez qilgan 101-elementni M. sharafiga mendeleviy (Md) deb atadilar.

Adabiyotlar
-----------

* Makarenya A. A. Filimonova I. N. Karpilo N. G. D. I.Mendeleev v vospominaniyax sovremennikov, 2 nashr, M. 1973.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Bilyi Kolodiaz** (ukraincha: *Білий Колодязь*, ruscha: *Белый Колодезь*) — Ukrainaning Xarkov viloyati Chuxuiv tumanining shahar tipidagi aholi punkti. Viloyatning shimoli-sharqida, Donetsning drenaj havzasida joylashgan. Bilyi Kolodiaz Ukrainaning aholi punktlaridan biri bo'lgan Vovchansk shahar posyolkasiga tegishli. Aholisi 3,698 kishini tashkil etadi.

2020-yil 18-iyulgacha Bilyi Kolodiaz Vovchansk tumaniga tegishli bo`lgan. 2020-yil iyul oyida Ukrainaning maʼmuriy islohoti doirasida bu tuman tugatilib, Xarkov viloyatidagi tumanlar soni yettitaga qisqartirilgan va Vovchansk tumani hududi Chuxuiv tumaniga birlashtirilgan.

### Transport

Bilyi Kolodiaz temir yo'l stantsiyasi Vovchansk va Kupianskni bog'laydigan temir yo'lda joylashgan. Ammo bu temir yo`lda qatnov juda kam.

Aholi punkti Vovchansk va Prikolotne shaharlari bilan aloqa qiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Волчанская городская громада" (ru).  Портал об'єднаних громад України.
2. ↑  „Про утворення та ліквідацію районів. Постанова Верховної Ради України № 807-ІХ." (uk). *Голос України* (2020-yil 18-iyul). Qaraldi: 2020-yil 3-oktyabr.
3. ↑  „Нові райони: карти + склад" (Ukrainian).  Міністерство розвитку громад та територій України.
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Mirmuhsin (maʼnolari).

**Mirmuhsin** (toʻliq ismi **Mirmuhsin Mirsaidov**, 1921.03.05, Toshkent) — jurnalist, yozuvchi. Oʻzbekiston xalq yozuvchisi (1981). Mirmuhsin Toshkentning Kesakqoʻrgʻon mahallasida kulol oilasida tugʻildi. Eski shahardagi 1-maktabni, Toshkent pedagogika institutining Til va adabiyot fakultetini tugatgan. U Oʻzbekiston yozuvchilari uyushmasida, „Qizil Oʻzbekiston" gazetasi tahririyatida ishlagan, uzoq muddat „Sharq Yulduzi", „Mushtum" va „Guliston" jurnallarining bosh muharriri boʻlgan.

Sheʼrlari
---------

Shoir Mirmuhsinning ilk toʻplamlari „Er yurak", „Vatan" (1942). U koʻplab sheʼrlar, „Usta G’iyos", „Doʻlan" (1947), „Yashil qishloq" (1948), „Qadrdonlar" (1954), „Shiroq" (1967), „Nevara" singari dostonlar, „Adib va Ziyoda" (1957) kabi sheʼriy roman muallifi.

Asarlari
--------

Oʻzbek adabiyotida Mirmuhsin adib sifatida ham oʻziga xos oʻringa ega. Uning „Dorbozlar" (1956), „Jamila" (1957), „Hikoyalar" (1959), „Qizil durralar" (1961), „Sozanda" (1963) singari hikoya va qissalar toʻplamlari bor. „Arab hikoyalari", „Iskandariya koʻrfazi", „Moʻtilal", „G’urbatdagi odam", „Chodrali ayol" hikoya va qissalarida Sharq xalqlari hayotini tasvirlaydi. Mirmuhsinning uch jildlik (1971-1973), toʻrt jildlik (1981-1984) asarlari toʻplami chop etilgan.

Romanlari
---------

Mirmuhsin roman janrida barakali ijod qilgan. Uning „Chiniqish" (1964), „Dagrez oʻg’li" (1973), „Umid" (1974), „Meʼmor" (1974), „Chotqol yoʻlbarsi" (1977), „Ildizlar va yaproqlar" (1981), „Temur Malik" (1986), „Ilon oʻchi" (1995), „Turon malikasi" (1998) romanlari bir necha bor koʻp tirajlarda chop etilgan. Uning romanlari rus va boshqa tillarga tarjima qilingan. Yozuvchiga „Umid" va „Meʼmor" romani katta obroʻ keltirdi. „Me’mor" romanida hayot oʻta tiniq, xarakterlar mukammal tasvirlangan. Mirmuhsin — romannavisning isteʼdod va izlanishlari shu romanlarda koʻzga aniq tashlanadi.

Mukofotlari
-----------

* Oʻzbekiston Respublikasi davlat mukofoti laureati (1974),
* Oʻzbekiston xalq yozuvchisi (1981).

Nashr qilingan asarlari
-----------------------

* Mirmuhsin. Meʼmor. T.: „Sharq" — 2001.
* Mirmuhsin. Temur Malik. T.: Adabiyot va sanʼat — 1986.

Adabiyot
--------

* Normatov U. Abdullayev O. Ijodning qoʻsh qanoti. T.: Adabiyot va sanʼat nashriyoti — 1981.
* Nasriddinov F. Mirmuhsin. T.: Adabiyot va sanʼat nashriyoti — 1962.

Manbalar
--------

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Mazdakiylik** - diniy-falsafiy taʼlimot. Asoschisi Mazdak. Mazdikiylar harakati davrida Eronda keng tarqalgan. M. taʼlimotiga ko'ra, olamda boʻladigan jarayonlar ongli va biror maqsadni koʻzlab harakat qiluvchi yaxshilik, yorug'lik manbai bilan koʻr-koʻrona va tasodifiy harakatlanuvchi yomonlik, qorong'ulik (johillik) manbai oʻrtasidagi kurashdan iborat. Bu kurash "yaxshilik"ning "yomonlik" ustidan gʻalabasi bilan tugallanadi. M.da birinchi o'rinda sof falsafiy va diniy masalalar emas, ijtimoiy masalalar turadi. M.da asosiy yovuzlik boylikka hirs qo'yish va kambag'allik, deb taʼkidlanadi. Ijtimoiy zulmga qarshi kurash muqaddas vazifa sifatida talqin etiladi va unga diniy tus beriladi. M.ning asosiy gʻoyasi mulkiy tenglikni oʻrnatishdan iborat. Bu tenglik barcha moddiy boyliklarga dehqonlar jamoasi orqali egalik qilish, yaʼni moddiy boyliklar odamlarga teng taqsimlanishi kerak deb tasavvur etiladi. Bu gʻoya xalq ommasi ichida keng tarqalib, mazdakiylik harakatining mafkurasi sifatida xizmat qilgan. Bu taʼlimot garchi hayoliy boʻlishiga qaramay, uning adolatsizlik va zulmga qarshi qaratilgani, tinchlikka chaqirishi ijobiy ahamiyat kasb etdi. M. keyingi asrlar davomida Eron, Oʻrta Osiyo va Ozarbayjondagi dehqonlarning va shahar kambagʻallarining (Abu Muslim, Muqanna, Bobak qoʻzg'oloni) kurash bayrog'i boʻlib qoldi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Dinning paydo bo’lishi** - bugungi kunda fanda dinlarning shakllanishi tarixiga oid ikki xil qarash mavjud.  

Birinchi qarashga ko‘ra dinning paydo bo‘lishi bevosita insoniyatning yaralishi bilan bog‘liq.Xudo ilk insonlarni yaratishi bilan ularga o‘zini tanitdi,natijada inson ilk dinga e’tiqod qila boshladi.Bunday qarash fanda "teologik yondashuv" deb nomlanadi.Bugun mavjud bo‘lgan har qanday din o‘zining tarixini insoniyat yaralishi-ilk inson bilan bog‘lashini ko‘rishimiz mumkin.Jumladan,islom dinida-Odam va Havvo,yahudiylik va xristianlikda-Adam va Yeva,zardushtiylikda Govmard,sintoizmda-Mikado va boshqalar.Mazkur ta’limotlar dinlarning muqaddas manbalarida bayon qilingan.  

Teologik yondashuvga ko‘ra, turli buyumlarga sig‘inish va ko‘pxudolik,jumladan animizm,totemizm,fetishizm va shomonlik yakkaxudolilikdan keyin yuzaga kelgan.  

Dinlarning kelib chiqishi haqidagi ikkinchi qarash fanda "materialistik yondashuv" deb nomlanadi.Mazkur qarashlarning paydo bo‘lishi antik davrga borib taqalib,ilk bor qadimgi yunon faylasuflari qarashlarida aks etgan.XVII asrga kelib Yevropada cherkov hokimiyatining susaya boshlashi,hurfikrlilik namoyandalari -din tanqidchilarining paydo bo‘lishi,XIX asrning ikkinchi yarmida Charlz Darvin tomonidan "Turlarning kelibchiqishi" (1859) nomli asarning chop etilishi ham turtkibo‘ldi.Keyinchalik mazkur qarashlar Avgust Komt vaLyudvig Buxnerlar tomonidan eng cho‘qqisiga ko‘tarildi.Unga ko‘ra din bu ijtimoiy hodisa, inson tafakkuri,emotsiyalari mahsulidir.  

Mazkur qarash tarafdorlari fikricha,dinlar soddadan-murakkabga,umumiylikdan-xususiylikka,ko‘pxudolikdan-yakkaxudolikka tomon uzoq tarixiy evolyutsion jarayonni bosib o‘tgan.Unga ko‘ra,ilk davrdagi ibtidoiy odamning jismoniy,fiziologik, asab-endokrin,biologik, psixologik va boshqa sohalari o‘ziga xosxususiyatlarga ega edi.Bu nafaqat uning hayoti va faoliyatiga,fe’l-atvoriga, balki uning fikrlash darajasiga,kuchli hayajonlanishiga,tasavvur etishiga, mustahkam,haqiqiy yoki soxta mantiqiy qonuniyatlarni kashf etishiga ta’sir ko‘rsatadi.Uyqu,tush va nafas olish kabi holatlarda tanani boshqaruvchi va o‘lim bilan undan ajratib turuvchi,hayot bag‘ishlovchi qandaydir kuch mavjudligiga ishongan ajdodlarimiz,mazkur kuch harakat qiluvchi har bir narsa:daryo,quyosh,oy,daraxt kabi mavjudotlarda bor deb tasavvur qilganlar.Natijada, inson qo‘rquvi, hurmati, ehtiyoji va zarurati darajasida ularga sig‘ina boshlagan.  

Materialistik maktab tarafdorlari fikriga ko‘ra,qo‘rquv dinlarning kelib chiqishida asosiy rol o‘ynagan hissiy holatdir.

Manbalar
--------

1. ↑  Najmiddinov, Karimov, Turdiyeva 2017, s. 181. sfn error: no target: CITEREFNajmiddinov,\_Karimov,\_Turdiyeva2017 (help)

Adabiyotlar
-----------

* Najmiddinov J. Karimov J. Turdiyeva D.*. Dinshunoslik. Qomusiy lugʻat*. Imom Buxoriy xalqaro markazi nashriyoti, 2017 — 480 bet. ISBN 978-9943-5105-3-1.
**Adsorbsiya** — qattiq yoki suyuq moddalar (adsorbentlar) sirtiga suyuq yoki gaz holidagi modda (adsorbat)larning konsentrlanishi (yutilishi). A. adsorbent sirtidagi molekulalararo kuch taʼsirida sodir boʻladi. Adsor-bat molekulalari adsorbent sirtiga yaqinlashib, unga tortiladi va adsorbatning bir (mono-), ikki (bi-) va hokazo koʻp (poli-) molekulali adsorbsion qavati hosil boʻladi. Adsorbatning adsorbsion qavatdagi konsentratsiyasi maʼlum dara-jaga yetganidan keyin desorbsiya boshla-nadi. Yutilgan modda adsorbsion qavatda oʻz xususiyatini saqlab qolsa, fizik A. oʻzgarsa, yaʼni adsorbent bilan kimyoviy bi-riksa, kimyoviy A. deyiladi. Fizik A. temperatura, bosim, konsentratsiyaga, adsorbent va adsorbatning tabiatiga, shuningdek, adsorbent tuzilishiga ham bogʻliq. A. hodisasi tabiatda keng tarqalgan. Yerga solingan oʻgʻit, avvalo tuproqqa A. lanadi. Oʻsimlik tuproqdagi ozuqani ildizi orqali A. jarayoni asosida oʻzlashtiradi. A. gaz va suyuq aralash-malarni ajratish-da (qarang Xromatografiya), biologik jarayon-da, havoni iflos gazlardan tozalashda, eritmalarni har xil qoʻshilmalardan holi qilishda, ulardan erigan moddalarni ajratib olishda A. dan keng foydalaniladi.

Adabiyotlar
-----------

#### OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Diplomatik boshpana** — biron-bir shaxsga, siyosiy sabablarga koʻra taʼqib qilinganda, xorijiy diplomatik vakolatxona yoki konsullik vakolatxonada yashirinish imkonini berish. Xalqaro huquqqa muvofiq, diplomatik vakolatxona yoki konsullik vakolatxona binolarining daxlsizligi, yashab turgan davlat tomonidan sodir etgan qonunbuzarliklari uchun taʼqib qilinayotgan shaxslarga boshpana berish huquqini bermaydi. Diplomatik vakolatxonaning rasmiy faoliyatiga toʻgʻri kelmaydigan maqsadlarda diplomatik vakolatxona binolaridan foydalanishni man qiluvchi bu tartib 1961-yildagi Diplomatik munosabatlar haqidagi Vena konvensiyasida oʻz aksini topgan.

*Diplomatik boshpana berish oʻz xarakteriga binoan davlatning ichki ishlariga aralashish maʼnosini bildiradi. Vakolatxona rahbarining vazifasi oʻz davlati manfaatlarini himoya qilishdir. Boshpana berish, qanchalik insoniy xarakat boʻlmasin, oʻzi mezbon davlatning ichki ishlariga aralashmasligi lozim.*

Manbalar
--------

1. ↑  Oʻzbekiston Yuridik ensiklopediyasi
**Birinchi ka’bapo‘sh** - Ka’bapo‘sh - yopinchiq. Manbalarda Ka’bani yopintirish ilk bor Yaman podshosi Tubba’ II As’ad Abu Karibning shimolga, Makka va Yasrib tomonga bostirib kelishi munosabati bilan tilga olinadi. Bosqinchilik niyati bilan kelgan Tubba’ II yasriblik oqsoqol yahudiy olimning nasihatlari bilan o‘zgarib, Makkadagi Alloh uyiga - Baytullohning ustini kisva-yopinchiq bilan o‘raydi. Biroq tush ko‘rsa, alohida mehr bilan va yanada yaxshiroq mato bilan o‘rayotgan ekan, uyg‘onib shunday qiladi: Ka’bani a’lo mato- yaman shoyisi bilan yopintiradi.
Bu masalada yana bir voqea diqqatga sazovor. Abdulmuttalib ibn Hoshimning ayoli Nutayla kunlarning birida o‘gli Abbosni yo‘qotib qo‘yadi va "Agar o‘g‘limni omon-eson topsam, Alloh uyini ipak bilan kiyintiraman" deb ont ichadi. Abbos topilgach, shunday qilgani rivoyatda keltirilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Najmiddinov, Karimov, Turdiyeva 2017, s. 89. sfn error: no target: CITEREFNajmiddinov,\_Karimov,\_Turdiyeva2017 (help)

Adabiyotlar
-----------

* Najmiddinov J. Karimov J. Turdiyeva D.*. Dinshunoslik. Qomusiy lugʻat*. Imom Buxoriy xalqaro markazi nashriyoti, 2017 — 480 bet. ISBN 978-9943-5105-3-1.
**Irsiyatning xromosoma nazariyasi** — irsiy omillarning xujayra xromosomalarida joylashishi haqidagi taʼlimot. Bu taʼlimotga koʻra, organizm belgi va xususiyatlarining nasldan naslga oʻtishi xromosomalar bilan bogʻliq. Irsiyatning xromosoma nazariyasini dastlab nemis sitolog olimi T. Boveri (1902—1907) va amerikalik olim U. Setton (1902—1903) asoslab bergan. Keyinchalik 20-asr boshlarida bu nazariya amerikalik genetik T. X. Morgan va uning xodimlari tomonidan batafsil ishlab chiqilgan. Hayvonlar jinsini aniqlashning genetik mexanizmini oʻrganish orqali jinsning jinsiy xromosomalarning naslda taqsimlanishi bilan bogʻliqligining aniqlanishi irsiyatning xromosoma nazariyasini isbotladi. Amerika genetigi K. Brijes (1913) tomonidan urgʻochi drofozilada meyoz jarayonida xromosomalarning ajralib ketmasligining kashf etilishi va jinsiy xromosomalar taqsimlanishining buzilishi birikkan irsiy belgilarning oʻzgarishi bilan bogʻliqligining aniqlanishi irsiyatning xromosoma nazariyasini uzil-kesil tasdikladi.

Irsiyatning xromosoma nazariyasi rivojlana borishi tufayli bitta xromosomada joylashgan genlar bitta birikish guruhini hosil qilishi va birgalikda irsiylanishi; birikish guruxlari soni har qaysi tur uchun doimiy boʻlib, xromosomalarning gaploid soniga teng boʻlishi; genlarning birikishi bilan bogʻliqbelgilar ham birgalikda irsiylanishi aniqlandi. Mitoz jarayonida xromosomalarning chalkashuvi (krossingo-ver) genetik materialning xromosomalar oʻrtasida qayta taqsimlanishiga (qarang Rekombinatsiya), binobarin belgilarning birikkan holda irsiylanishining buzilishiga olib kelishi mumkin. T. Morgan va b. genetik olimlarning drozofilada genlarning birikishi va krossingoverni bataf-sil oʻrganishi xromosomalarning genetik haritasini tuzib chikish uchun asos boʻldi. Keyinchalik genlarning murakkab tuzilganligi va belgilarning irsiylanishida nuklein kislotalar ahamiyati ochib beriladi.

Genlar joylashishi effekti (genlarning namoyon boʻlishi ularning xromosomalarda joylashishiga boglikligi)ning kashf etilishi genetik material diskretli va izchilligining umumiyligi toʻgʻrisidagi genetikaning eng muhim prinsiplaridan birining shakllanishiga imkon beradi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Tamom

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Elin Hilderbrand — amerikalik romantika janridagi romanlar yozuvchisi. U dunyoga mashhur nashriyotlarda eʼtirof etilgan, jumladan The New York Times nashri yozuvchini taʼkidlab, uni „The queen of summer beach read" deb atagan. New York Timesning eng koʻp sotilgan kitoblari roʻyxatida ketma-ket 11 ta kitobi bilan mashhur boʻgan Hilderbrand romanlarida asosiy eʼtiborni sevgi afsonalari, doʻstlik va baʼzan fojialarga qaratgan.

Elin Hildeerbrand vafotiga qadar jami 23 ta ishqiy roman va bir nechta novellalar yaratgan. ,,Qishki boʻronlar"(2017-yil) ,,Summerland" (2012-yil) ,,Kumush qiz" (2011-yil) kabi asarlari ayniqsa ommalashgan.

Hayoti
------

Yozuvchi 1969-yilda Pensilvaniya shtatining Kollejvil shahrida tugʻilgan. 16 yoshligida otasi samolyot halokatida vafot etgunga qadar u har yozni Cape Codda oʻtkazdi, „toʻlqinlar pastligida futbol oʻynadi, qisqichbaqalar uchun hovuz qazdi, qirgʻoqdan yogʻoch salga suzdi". 2014-yilda koʻkrak bezi saratoni tashxisi qoʻyilgandan soʻng, u oʻsha yili ikki marta mastektomiyani boshidan kechirdi. Massachusets umumiy kasalxonasida davolangandan soʻng bu kasallik haqida omma oldida gapirishdan tashqari, unga chalingan ayollarni tajribalari bilan oʻrtoqlashishga taklif qiladigan ,,MamaStrong" jamiyatini tuzdi. Hilderbrandning nashriyoti bu borada oʻz hikoyasini yuborgan har bir ayolga muallifning kitoblaridan bir quti yuboradi. Bundan tashqari, Hilderbrand koʻkrak bezi saratoni tadqiqot jamgʻarmasining Bostondagi uchrashuvlarida qatnashib, ommaviy nutq soʻzladi. Turmush oʻrtogʻi Chip Cunningham bilan 1995-yilda turmush qurgan va uch farzand koʻrishgan.

Karyerasi
---------

Elin Hilderbrand Iova universitetidagi Yozuvchilar boʻlimida o‘qituvchi va yozuvchi sifatida ishlagan. U mukammal yozuvchi boʻlishdan oldin mahalliy gazeta uchun tasniflangan reklamalar yozgan. Uning ilk romanlari St. Martin matbuotida chop etilgan. 2008-yilda nashr etilgan „Yozgi ish" asari bilan boshqalar eʼtiborini qozondi. Uning aksariyat asarlari Nantucketda yaratilgan boʻlib, ijodkor atrofidagi goʻzallikni asarlariga singdirishga harakat qiladi. Otasining oʻlimidan soʻng esa yozni fabrikada ishlash bilan oʻtkazishga majbur boʻlgan.

Yutuqlari
---------

Uning „Yalang oyoq" kitobi 2008-yilda „Yilning romantik romani" nominatsiyasiga sazovor bo‘lgan.

Qiziqishlari
------------

Yugurish
Velosipedda yurish

Asarlari
--------

* ,,Plyaj klubi"(2019)
* ,,Orol" (2012)
* ,,Mukammal juftlik"(2018)
* ,,Moviy Bistro"(2010)
* ,,Yoz odamlari"(2010)
* ,,Goʻzal kun" (2014)
* ,,Qish koʻchasi"(2015)
* ,,Mish-mish"(2016)
* ,,Nantucket kechalari"(2010)
* ,,Sevgi fasli"(2010)

Manbalar
--------

* Elin Hilderbrand asarlari haqida ma'lumot
* Eline Hilderbrandning sevimli kitobi ,,Oila baxti" haqida
**Nafisa Mo'minova** (tug'. 1990-yil 1-fevral, Toshkent) — oʻzbek shaxmatchisi, ayollar oʻrtasida grossmeyster (2013). Oʻzbek shaxmatchilari orasida birinchi boʻlib xalqaro grossmeyster unvonini qoʻlga kiritdi.

Biografiya
----------

Nafisa toʻrt yoshida otasi unga shaxmat oʻynashni oʻrgatgan. Fargʻona viloyati Oʻzbekiston viloyati 2-sonli bolalar va oʻsmirlar sport maktabi bitiruvchisi. 2007-yili Nafisa Mo'minova shaxmat boʻyicha qizlar oʻrtasida oʻtkazilgan Oʻzbekiston chempionatida gʻoliblikni qoʻlga kiritdi. 2008-yili Tehronda shaxmat boʻyicha oʻsmirlar oʻrtasidagi Osiyo chempionatida 18 yoshgacha boʻlgan qizlar oʻrtasida ikkinchi oʻrinni egalladi. U shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi Oʻzbekiston chempionatining koʻp karra laureati boʻlib, ikkita oltin (2008, 2011), kumush (2009) va ikkita bronza (2005, 2007) medallarini qoʻlga kiritgan.

Shaxmat bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionatida qatnashgan:

* 2008-yilda Nalchikda birinchi raundda Tatyana Kosintsevaga yutqazdi ;
* 2010-yilda Antakyada birinchi raundda Chju Chenga yutqazdi.

U FIDE (2013-2014) ayollar o'rtasidagi "Gran-pri"da qatnashgan, ammo to'rtta turnirda o'ninchi o'rindan yuqoriga ko'tarila olmadi.

Nafisa toʻrtta shaxmat olimpiadasida (2008-2012, 2016) Oʻzbekiston sharafini himoya qilgan. U ikki marta (2008, 2016) ayollar jamoalari oʻrtasidagi Osiyo chempionatlarida qatnashgan va jamoaviy bahslarda kumush medalni (2016) qoʻlga kiritgan. 2010- yilda Osiyo oʻyinlarining shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi jamoaviy turnirida qatnashib, jamoaviy bahslarda bronza medalini qoʻlga kiritgan. Shuningdek, 2009-yil Yopiq inshootlardagi Osiyo oʻyinlarining ayollar oʻrtasidagi shaxmat boʻyicha jamoaviy turnirida qatnashib, jamoaviy bahsda kumush medalni qoʻlga kiritdi.

Manbalar
--------

1. ↑  Title Applications (WGM): Muminova, Nafisa
2. ↑
3. ↑
4. ↑  2008 FIDE Knockout Matches
5. ↑  2010 FIDE Knockout Matches
6. ↑  2013-2014 FIDE Womenʻs Grand Prix
7. ↑  OlimpBase :: Womenʻs Asian Team Chess Championship :: Nafisa Muminova
8. ↑  OlimpBase :: Asian Games (chess — women) :: Nafisa Muminova
9. ↑  OlimpBase :: Asian Indoor Games (chess) :: Nafisa Muminova

| * k
* m
* t
Oʻzbekiston bayrogʻi Oʻzbekiston shaxmat oʻyinchilari |
| --- |
| Amaldagi shaxmatchilar | 
* Aleksey Barsov
* Toir Vohidov
* Jahongir Vohidov
* Marat Jumayev
* Andrey Kvon
* Nodirbek Abdusattorov
* Bobir Sattarov
* Sergey Zagrebelniy
* Rustam Qosimjonov
* Sergey Qayumov
* Mixail Saltayev
* Anton Filippov
* Saidali Yoʻldoshev (en)
* Nodirbek Yoqubboyev
* Joʻrabek Hamroqulov
* Javohir Sindorov
* Shamsiddin Vohidov
* Umida Omonova
* Nafisa Mo‘minova
* Nilufar Yoqubboyeva
* Sarvinoz Qurbonboyeva
* Rena Graf
* Afruza Hamdamova
* Marjona Malikova
* Maftuna Bobomurodova
* Nikita Xoroshev

 |
| Sobiq shaxmatchilar | 
* Vladimir Yegin
* Yelena Lyovushkina
* Timur Gareyev
* Rashid Ziyatdinov
* Valeriy Loginov
* Temur Qoʻyboqarov
* Aleksandr Graf
* Grigoriy Serper
* Ibrohim Hamroqulov
* Gulruhbegim Toxirjonova
* Irina Semenova

 |
| Vafot etgan shaxmatchilar | 
* Shuhrat Safin
* Dmitriy Qayumov
* Nikolay Rudnev
* Georgiy Aʼzamov
* Sergey von Freymann

 |
Категория:Населённые пункты по алфавиту
Категория:Википедия:Статьи без изображений (страна: Бангладеш)
Категория:Википедия:Статьи без изображений (тип: населённый пункт)
Категория:Населённые пункты без почтового индекса
Категория:Статьи о населённых пунктах без категории на Викискладе
Категория:ПРО:Города:Последняя правка: более трёх лет
**Jamalganj** ( ,Jamalganj ) — Bangladeshning shimoli-sharqidagi shahar, xuddi shu nomdagi tumanning maʼmuriy markazi. Shaharning maydoni 11,58 km². 2001-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, shaharda 14,968 kishi yashagan, ulardan erkaklar 53,12%, ayollar - mos ravishda 46,88%. Aholi zichligi – 1292 nafar kishi uchun1km². Voyaga etganlarning savodxonlik darajasi 26,7% ni tashkil etdi (Bangladeshdagi o'rtacha 43,1%).

Manbalar
--------

* Jamalganj va Banglapedia )
**Vazopressin** (lotincha: *vas* — tomir va presso — bosaman), antidiuretik gormon — gipotalamusda hosil boʻladigan neyrogormon. Bu gormon gipofiz bezining orqa bo‘lagiga quyiladi. Kimyoviy tabiatiga koʻra polipeptid. Tomirlarning silliq muskullariga taʼsir etlb, ularni toraytiradi va qon bosimini oshiradi, buyraklarning kanalchalarida suvning qayta soʻrilishini kuchaytirib shu tariqa siydik ajralishini kamaytiradi (antidiuretik taʼsir). Vazopressin gipotalamus oldingi yadrolarining neyrosekretor hujayralarida hosil boʻlib, nerv tolalari orqali gipofizga oʻtadi, undan qonga ajraladi. Vazopressin antidiuretik taʼsir koʻrsatganligi uchun umurtqali hayvonlar bilan odam organizmida suvtuz almashinuvini deyarli bir meʼyorda saqlab turadi. Bu gormon yetishmaganda qandsiz diabet paydo boʻlishi mumkin. Tarkibida Vazopressin bor preparatlar gipofizning orqa boʻlagidan olinadi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Kartina eskizi.
***Doktor Deymanning anatomiya darsi*** – bu Rembrandtning 1656-yilda yaratilgan, hozir Amsterdam muzeyida saqlanayotgan rasmidir. Ushbu kartinada doktor Jan Deijmanning (1619 – 1666) miyani yorish jarayonidagi portreti va uni kuzatayotgan bir guruh insonlar tasvirlanadi. Tuvalning katta qismi 1723-yildagi yongʻinda vayron boʻlgan va keyinchalik rasm hozirgi oʻlchamlariga qaytarilgan, ammo rasm eskizida toʻliq guruh koʻrsatilgan edi.

Suratda doktor Deyman qatl etilgan jinoyatchi, osilib qatl qilingan flamandlik tikuvchi Joris „Black Jack" Fonteijn (1633/34 – 1656) murdasining miyasini kesayotgani tasvirlangan. Doktor Deymanning chap tomonida uning yordamchisi jarroh Gijsbert Kalkoen (1621 – 1664) murdaning bosh suyagining yuqori qismini ushlab turgan holda tasvirlanadi.

Rembrandt jasadni tasvirlashda tomoshabinga dissektsiya stoli oldida turish tuygʻusini berish uchun boʻrttirilgan qisqartma bilan tasvirlagan. Bunda u oʻziga bosma nashrlar orqali tanish boʻlgan Andrea Mantenyaning *"Masihning nolasi"* asaridagi qisqartmaga oʻxshashlikdan foydalangan.

Joris Fonteijn
--------------

"Black Jan" (Zwvarte Jan) laqabli Joris Fonteijn (1633 / 1634-1656) asli Flandriyaning Diest shahridan edi. Tikuvchilik bilan shugʻullangan, u Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasida uch yarim yil xizmat qilgan. 1653- yil oktabrda Diestga qaytganidan soʻng, u onasidan qolgan merosni sovurdi va huquqbuzarga aylandi. 1655-yil oxirida u Amsterdamdagi Nieuvendijkda oʻgʻirlik paytida qoʻlga olinadi. U 1656-yil 27-yanvarda osishga hukm qilingan va ikki kundan keyin qatl etilgan. U oʻgʻirlik paytida ishlatgan oʻqotar qurol „boshqalarni tarbiyalash uchun" boshi tepasida koʻrsatilgan. Keyinchalik, uning jasadi jarrohlarga uch kun davomida mashgʻulotlar uchun taqdim etildi va u 2-fevral kuni Zuiderkerkhofda dafn qilindi.

Manbalar
--------

1. ↑  de Paz Fernández, F. J. (2018). „Rembrandt's Anatomy lessons" (PDF). *Neurosciences and History*. 6-jild, № 1. 1–9-bet.
2. ↑  Pradier, Jean-Marie*. La scène et la fabrique des corps : ethnoscénologie du spectacle vivant en Occident (Ve siècle av. J.-C.-XVIIIe siècle)*, 2e éd, Pessac: Presses universitaires de Bordeaux, 2000. ISBN 2-86781-254-2. OCLC 45115018.