recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**NAACP Image mukofotlari** (NAACP) tomonidan AQShda joylashgan har xil irq odamlarini rivojlantirish milliy assotsiatsiyasi shuningdek, kino, televidenie, teatr, musiqa va adabiyotdagi ajoyib ijrolarni taqdirlash uchun taqdim etiladigan yillik mukofot marosimidir. Oskar va Grammy kabi boshqa mukofotlarga oʻxshab, Image mukofotining 40 dan ortiq tur gʻoliblari tashkiloti aʼzolari (NAACP aʼzolari) tomonidan ovoz berish yoʻli orqali aniqlanadi. Faxriy mukofotlarga (Akademiyaning faxriy mukofotiga oʻxshash) Prezident mukofoti, Rais mukofoti, Yilning eng yaxshi koʻngilochar artisti mukofoti va Shon-sharaf zali mukofoti kabilar kiritilgan. Beyonse yakkaxon ijrochi sifatida 25 ta g‘alaba bilan misli koʻrilmagan yetakchi g‘olibidir.

Taqdirlash marosimi birinchi marta 1967-yil 13-avgustda faol jamoatchilar Meggi Xeteuey, Semmi Devis Jr va Uillis Edvard tomonidan tashkil etilgan va taqdim etilgan, ularning uchalasi ham Beverli-Xillz-Gollivud NAACP (Beverly Hills-Hollywood NAACP) boʻlimi yetakchilari boʻlgan. Birinchi marta NBC telekanali tomonidan (1987-yildan 1994-yilgacha har yanvar oyida, *Saturday Night Live* yangi epizod efirga uzatilmagan haftalardagina mukofotlar tagʻdirlanishi efirga uzatgan) u televideniye uchun yozib olingan boʻlsa-da, 1996-yildan boshlab faqat odamlar yuqori talabda koʻradigan vaqtlardagina efirga uzatiladi. Mukofotlarni topshirish vaqtidagi oʻzgarishlar tufayli 1973-yilda taqdirlash marosimi oʻtkazilmagan.

Mukofotlarning birinchi jonli efiri Fox Network-da 2007-yil 38-nashrida boʻlib oʻtgan (marosim 2007-yilgacha qismlarga boʻlinib efirga uzatilgan) va odatda yillik marosimlar fevral yoki mart oyining boshlarida Los-Anjeles hududi yoki uning atrofida tashkil etilgan.

2008-yili kubok qayta ishlanganidan beri Society Awards firmasi tomonidan ishlab chiqarilmoqda.

Munozaralar
-----------

NAACP 1987-yilida „Eng yaxshi aktrisa" mukofotini olib tashlagani uchun tanqid ostida qoldi. Ular qora tanli ayollar uchun maʼnoli rollar yoʻqligini aytib, bu vaziyat oʻzini himoya qilishdi. 1990-yilda ular yana bir bor „Eng yaxshi aktrisa" mukofotini bermagani sababli tanqidga uchradilar. Toʻrtinchi martada ham „Eng yaxshi aktrisa" mukofotiga loyiq nomzod topa olmagan. Sandra Evers-Manli, Beverli-Xillz/Gollivud tashkiloti filiali prezidenti sifatda oʻz fikrini quyidagicha : „ Kino sanoati hali tafovut koʻrsatmagan hamda Afrikalik — Amerikalik (African-American) ayollar uchun haqiqiy bosh rolni taqdim etmagan", bayon etadi.

Manbalar
--------

1. ↑  „The Show | Image Awards History". *naacpimageawards.net* (2020-yil 12-yanvar). 2020-yil 12-yanvarda asl nusxadan arxivlangan.
2. ↑  „NAACP Will Present Nine Image Awards". *Los Angeles Times* (1967-yil 7-avgust), s. 74.
3. ↑  „NAACP cites lack of Best Actress in a Motion Picture Award due to lack of meaningful roles". *UPI.com* (1987-yil 29-oktyabr). Qaraldi: 2016-yil 23-iyul.
4. 1 2 3  „Why NAACP lacks image award for Best Actress in a Motion Picture". *LA Times* (1990-yil 25-oktyabr). Qaraldi: 2016-yil 29-avgust.
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Ilon (maʼnolari).

**Ilonlar** (Ophidia yoki Serpentes) - tangachalilar kenja turkumi. Qadimgi Ilon qazilma qoldigʻi (uzunligi 11 m gacha) boʻr davridan maʼlum. Ilonning ajdodi echkemarlarga oʻxshash kaltakesaklar boʻlganligi taxmin qilinadi. Tanasi ingichka va uzun, uzunligi 8 sm dan 10 m gacha, muguzeimon qalqon va tangachalar bilan qoplangan. Oyoq kamari suyaklari boʻlmaydi, ayrim Ilonda chanoq va orqa oyoqlari rudimenti saqlanib qolgan. Umurtqalari 141 dan 435 tagacha. Tush suyagi bo'lmaydi, qovurgʻalari harakatchan. Koʻzini shaffof qovoqlar qoplab turadi. Quloq teshigi va nogʻora pardasi boʻlmaydi, o'rta qulogʻi sodda tuzilgan. Tili uzun, ayrisimon, yakobson organi bor. Bosh skeletining yuz suyaklari elastik paylar orqali oʻzaro birikkan bo'lib, yirik o'ljani yutayotganida ogʻzining keng ochilishiga imkon beradi. Tishlari ingichka, oʻtkir, orqaga egilgan; oʻljani ushlab turish uchun xizmat qiladi.

Zaharli Ilonning yuqori jagʻlarida zahar tishlari bo'ladi. Tishlar sirtidagi egatcha yoki ichidagi nay orqali zahar bezidan zahar oʻlja tanasiga oqib keladi. Ichki organlari asimmetrik joylashgan.

Oʻpkasi, odatda, bitga; siydik pufagi boʻlmaydi. Erkagining quyiqish organlari bir juft xaltachalardan iborat boʻlib, anal teshigidan orqaroqda, terisining ostida joylashgan. Yilda bir necha marta tullaydi, bunda terisining sirtqi qavati paypoq yechilganidek yaxlit koʻchib tushadi.

Ilonning 3000 ga yaqin turi 13 oilaga boʻlinadi. Asosiy oilalari: suv ilonlari, aspidlar, dengiz ilonlari, qora ilonlar, chuqurchaboshlilar, soʻqirilonlar, torogʻizlilar, boʻgʻma ilonlar, qalqondumlilar. Yer yuzida, Antarktidadan tashqari, hamma joyda uchraydi. Odatda, yer ustida qalin oʻt-oʻlanlar orasida, daraxtlarda, koʻp turlari choʻllarda, ayrim turlari suvda yashaydi. Yirtqich, oʻljani tirikligicha yoki oldin zaharlab yoki boʻgʻib oʻddirib keyin yutadi. Tuxum qoʻyadi, ayrimlari tuxumdan tirik tugʻadi. Ilon tabiatda kemiruvchilar, mollyuskalar va hasharotlar sonini cheklab turishda katta ahamiyatga ega.

Ilon zaharidan tibbiyotda foydalaniladi. Baʼzi Ilon terisi charm sanoatida qoʻllaniladi. Ayrim Ilon odam uchun xavfli, biroq ular hech qachon birinchi boʻlib hamla qilmaydi.

Oʻzbekiston hududida Ilonning 20 gacha yaqin turi tarqalgan, ulardan kapcha ilon, koʻlbor ilon, dasht qora iloni, qalqontumshuq,charx ilonlari zaharli hisoblanadi. Koʻpchilik turlarining soni keskin kamayib ketmoqda. Xalqaro tabiatni muhofaza qilish jamiyati Qizil kitobiga 16 tur va kenja turi kiritilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Armanistonni musulmonlar tomonidan zabt etilishi** — 632-yilda Muhammad paygʻambar vafot etganidan keyin musulmonlar istilosining bir qismi.

Fors Armaniston 645-yiliga kelib Arab xalifaligi tasarrufiga oʻtgan edi. Vizantiya Armanistoni 638–639-yillarda allaqachon bosib olingan.

Islomning kengayishi
--------------------

632-yilda Muhammad paygʻambar vafot etganidan soʻng, uning vorislari yangi xalifalik hududini koʻpaytirish maqsadida harbiy yurishni boshladilar. Musulmonlar istilosi paytida arablar Oʻrta Sharqning katta qismini bosib oldilar.

Manbalar
--------

Armanistonni arablar tomonidan bosib olinishi tafsilotlari noaniq, chunki turli xil arab, yunon va arman manbalari bir-biriga zid yozishgan. Bu davr uchun asosiy manbalar VIII asrdagi arman ruhoniysi Łewond tarixi bilan bir qatorda arman yepiskopi Sebeosning kitoblarida uchraydi. Arab tarixchilari at-Tabariy va Yaʼqubiylar ham bu davr haqida maʼlumot berishadi, ammo asosiy manba IX asr olimi al-Baladxuridir, u musulmon yozuvchisi uchun odatiy boʻlmagan holda Armanistondan mahalliy hisoblardan olingan koʻplab maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan.

Arablar bosqini va Armanistonni bosib olish
-------------------------------------------

Arab manbalarida aytilishicha, birinchi arab ekspeditsiyasi Armanistonga 639/640-yillarda, ular Levantni Vizantiya tomonidan bosib olishlari va Forsni musulmonlar tomonidan bosib olinishi boshlanganda yetib kelgan. Arablarga dastlab Yuqori Mesopotamiyani zabt etgan va Bitlisgacha kirib kelgan Iyad ibn Gʻanim boshchilik qilgan. Ikkinchi ekspeditsiya 642-yilda boʻlib oʻtgan, oʻshanda musulmonlar armiyasi toʻrtta qismga boʻlinib, Armanistonning shimoliy-sharqiy qismiga oʻtib, magʻlubiyatga uchragan va mamlakatdan chiqarib yuborilgan. Ushbu muvaffaqiyatsizlikdan soʻng, arablar faqat 645-yilda Salmon ibn Rabiya boshchiligidagi Adharbayjonda bosqin oʻtkazdilar, ammo bu faqat Armaniston bilan chegaradosh hududlarda boʻlib oʻtdi. Faqat 645/646-yillarda Suriya hukmdori Muoviya mamlakatni boʻysundirish uchun katta hujumni uyushtirgan. Muoviyaning sarkardasi Habib ibn Maslama al-Fihri dastlab mamlakatning Vizantiya qismiga qarshi harakat qildi: u Teodosiopolisni (hozirgi Erzurum, Turkiya) qamal qildi va qoʻlga kiritdi va Xazar va Alan qoʻshinlari bilan mustahkamlangan Vizantiya qoʻshinini Furotda magʻlub etdi. Keyin u Van koʻliga burildi, u yerda Axlat va Moksning mahalliy arman knyazlarini boʻysundirdi, bu esa Habibga Armanistonning sobiq fors qismining poytaxti Dvinga yurishga imkon berdi. Dvin bir necha kunlik qamaldan soʻng, Tiflis kabi taslim boʻldi. Xuddi shu davrda Salmon ibn Rabiya boshchiligidagi Iroqdan yana bir arab qoʻshini Kavkaz Albaniyasini (Arran) bosib oldi .

Manbalar
--------

1. 1 2 3  Canard & Cahen 1960, s. 635. sfn error: no target: CITEREFCanardCahen1960 (help)
2. ↑  Ter-Ghewondyan 1976, ss. 1, 5–6. sfn error: no target: CITEREFTer-Ghewondyan1976 (help)
3. ↑  Canard & Cahen 1960, s. 636. sfn error: no target: CITEREFCanardCahen1960 (help)
**Sarvar Saʼdullayevich Otamuratov** – Milliy tiklanish partiyasidan prezidentlikka nomzod boʻlgan.

Biografiyasi
------------

1973-yilda Toshkent shahrida tugʻilgan. Millati – oʻzbek. Maʼlumoti – oliy, Toshkent davlat universiteti falsafa-iqtisodiyot fakultetining sotsiologiya boʻlimini, Oʻzbekiston Respublikasi Bank-moliya akademiyasini, Oʻzbekiston Prezidenti huzuridagi Davlat va jamiyat qurilishi akademiyasini tamomlagan. Sotsiologiya fanlari nomzodi.

1995-2006-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi valyuta-iqtisod bosh boshqarmasida etakchi iqtisodchi, bosh iqtisodchi, boʻlim boshligʻining oʻrinbosari, boshqarma boshligʻining oʻrinbosari, boshqarma boshligʻi.

2006-2009-yillarda sugʻurta kompaniyalarida rahbarlik lavozimlarida ishlagan.

2009 va 2014-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati etib saylangan.

2010-2014-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi Byudjet va iqtisodiy islohotlar qoʻmitasi raisining oʻrinbosari.

2013-yilda „Milliy tiklanish" demokratik partiyasi Markaziy kengashi raisi etib saylangan.

2015-yildan 2019-yilgacha bir vaqtning oʻzida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi Spikeri oʻrinbosari. Oʻzbekiston „Milliy tiklanish" demokratik partiyasi fraksiyasi rahbari.

2016-yilgi prezidentlik saylovida 2,35 foiz ovoz olgan.

2019-yildan hozirgacha sugʻurta shirkati direktori.

Oilali, ikki farzandi bor.

Manbalar
--------

1. ↑  *Milliy Tiklanish*, 2016-11-19da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2016-11-18
2. ↑  „Sarvar Otamuratov Shavkat Mirziyoyevga muvaffaqiyat tiladi".

| * k
* m
* t
Oʻzbekiston prezidentligiga nomzodlar |
| --- |
| 1991 | 
* Islom Karimov
* Muhammad Solih

 |
| 2000 | 
* Islom Karimov
* Abdulhafiz Jalolov

 |
| 2007 | 
* Islom Karimov
* Dilorom Toshmuhamedova
* Akmal Saidov
* Asliddin Rustamov

 |
| 2015 | 
* Islom Karimov
* Akmal Saidov
* Narimon Umarov
* Hotamjon Ketmonov

 |
| 2016 | 
* Shavkat Mirziyoyev
* Narimon Umarov
* Hotamjon Ketmonov
* Sarvar Otamuratov

 |
| 2021 | 
* Shavkat Mirziyoyev
* Bahrom Abduhalimov
* Maqsuda Vorisova
* Alisher Qodirov
* Narzullo Oblomurodov

 |
| 2023 | 
* Shavkat Mirziyoyev
* Ulugʻbek Inoyatov
* Аbdushukur Xamzayev
* Robaxon Mahmudova

 |
**Jazba** — solikning azaliy inoyat tufayli ortiqcha saʼy-harakatsiz Haq taologa yetkazadigan ruhiy manzil va maqomlarni bosib oʼtishi.

Jazba — tortish, Allohning bandasini huzuriga jalb etishi, vajd holi. „Allohdan yetgan bir jazba  barcha jin va insonlarning amaliga barobardir". Majzub — Jazbaga tutilgan, jazbali, vajd va istigʻroq holatida boʻlgan, bir onda butun hol va maqomlarni oshib oʻtib mashaqqatsiz vuslatgʻa erishgan ilohiy   huzurga  jazb  va  jalb  etilgan.

Jazba — paygʼambarlar va majzub avliyolarning yoʼli hisoblangan. Roʼzbehon Baqliy Sheroziyning fikricha, Jazba haqiqati — ruhda tajalliy nurlarining zuhuridir. Xoja Abdulloh Ansoriy ilohiy Jazbani jamiyki ins-u jinlarning amaliga teng, deb hisoblagan.

Jazba — Haq taolo tomonidan, banda tomonidan esa mo­yillik, iroda, muhabbat va ishq sodir boʼladi. Jazbaning asosiy sharti — Alloh taolo tomonidan beriladigan isteʼdod. Solikda isteʼdod va qobiliyat boʼlmasa, faqat riyozat va intilish bilan Haqqa yetisha olmaydi. Sayri sulukning ibtidosi Jazbaning nihoyasi hisoblanadi. Jazba tugʼma boʼlishi yoki saʼy-harakat jarayonida solik qalbiga nuzul qilishi mumkin. Tugʼma faqirligi koʼringan solikni „majzubi solik", saʼy-harakat davomida jazba paydo qilgan solikni „soliki majzub" deb nomlaganlar.

Navoiy Sayid Hasan Ardasherga yozgan maktub-masnaviysida Jazbaga oʻziga xos taʼrif beradi:

> Biri buki, bir jazba Haqdin yetib,
> 
> 
> Koʼngulni yaqin jomidin mast etib,
> 
> 
> Haqiqat sari turktoz aylagay,
> 
> 
> Jahon shugʼlidin beniyoz aylagay.
> 
> 
> 
> („Gʻaroyib us-sigʻar", „Masnaviy")
> 
> 

Zamondosh oʻzbek shoiri Jontemir Jondorning „Jazba" nomli kitobi ham mavjud.

Manbalar
--------

1. ↑  „Tasavvufiy istilohlar izohi".
2. ↑  *Alisher Navoiy: Qomusiy lugʻat*.
3. ↑  *Gʻaroyib us-sigʻar*.
***Nejmi Shavkat*** ( Usmonli turkcha : njm sẖevkt Ma'nosi: Hasmetli yulduzi) 1860-yillarda Usmonli dengiz floti uchun qurilgan *Asar-i Shevket* sinfidagi markaziy akkumulyatorli kema tipidagi ikkita zirhli korvetdan ikkinchisi. U dastlab Misrning Xidivlari tomonidan ***Muzaffar*** nomi bilan buyurtma qilingan, ammo u qurilayotgan paytda Usmonli imperiyasi tomonidan musodara qilingan. Kema qurilishi 1867- yilda Fransiyaning Forges et Chantiers de la Gironde kemasozlik zavodida boshlangan, 1868 -yilda ishga tushirilgan va 1870- yil mart oyida Usmonli dengiz floti bilan xizmatga kirdi. *Askar-i Shevket* sinfidagi jangovar kemalar, markaziy kazematda to'rtta 178 birlik. mm va aylanuvchi patnis bilan barbette bir 229 U mm Armstrong to'pi bilan qurollangan edi.

Kema birinchi marta 1877-1878 -yillarda 93 yilgi urush paytida Kavkazdagi Usmonli kuchlarini qo'llab-quvvatlash uchun jangga kirdi va keyinchalik Dunay og'zida joylashgan Sulina portini himoya qilishda yordam berdi. Urushdan keyin Usmonli flotining qolgan qismi bilan birga Oltin shoxga tashlab yuborildi va 1897- yilda Usmonli-Yunon urushi boshlangunga qadar yigirma yil davomida ishlamay qoldi. *Nejm-i Shavkat* yirik flotni modernizatsiya qilish dasturiga kiritilmagan bo'lsa-da, bu Yunoniston-Usmonli urushi oldidan o'tkazilgan tekshiruv paytida hali ham yaroqli holatda ekanligi aniqlangan ikkita jangovar kemadan biri edi. Buning o'rniga u sobit kema sifatida ishlatilgan va keyinchalik kazarma kemasi sifatida ishlatilgan. 1912-yili Birinchi Bolqon urushi paytida *Nejm-i Shavkat* Bolgariyaning Istanbul tomon yurishini toʻxtatish uchun qayta ishga tushirildi. Bu vaqtga kelib butunlay eskirgan, kema ozgina xizmat qildi va urushdan keyin kazarma kemasi navbatiga qaytarildi. Kema 1920-yillarda flot inventarida qolgan, 1929- yilda foydalanishi to'xtatilgan va keyinchalik demontaj qilingan.
**Nigali** yoki **Nigali vodiysi** (Gruzin tilida: ნიგალი), shuningdek, gangolis Xevi, shuningdek, pastki kursda tarixiy tumani. Choruh yoki Choroxi daryosi, Turkiya va Gruziya oʻrtasida joylashgan.

Tarixi
------

Nigal deb nomlanuvchi yer birinchi marta VII asr arman geografiyasida Shiraklik Hananiyaga tegishli boʻlgan Kolxida tumanlaridan biri sifatida paydo boʻlgan.8-asrda Nigali gruzin Bagratidlar oilasining bir qismiga aylandi. U shimoli-sharqda Adjara bilan chegaralangan edi. Sharqda Shavsheti, janubda Klarjeti. Oʻrta asr gruzin manbalarida Niali haqida ham eslatib oʻtiladi, bu Nigalining korruptsiyasidir.18-asr boshlarida yashagan gruzin olimi knyaz Vakhushti uni Ligani deb atagan va tumanni Choroxining ikki qirgʻogʻida Artʼvani (hozirgi Artvin)gacha boʻlgan hududda joylashgan. v yilda. 1530-yilda bu hudud Usmonli imperiyasi tomonidan gruzinlar tomonidan bosib olindi va uni Livanning kazasi yoki sanjagi sifatida boshqargan. Unga maʼmuriy jihatdan qaram boʻlgan Machahel okrugi boʻlgan. Batum viloyatining Artvin tumani (uchastok). Birinchi jahon urushi (1914—1918) va Gruziyaning qisqa muddatli mustaqilligi (1918—1921)dan soʻng Nigali 1921-yildagi Moskva va Kars shartnomalariga muvofiq Turkiya va yaqinda sovetlashtirilgan Gruziya oʻrtasida boʻlingan.[1][8]
1878-yilda Nigali Berlin shartnomasida Usmonlilar tomonidan Rossiya imperiyasiga berilgan hududning bir qismi edi. ga kiritilgan

Joriy boʻlinma

Hozirda Nigalining turk qismi Artvin viloyatining Borchka, Murgul va Artvin tumanlarining bir qismini tashkil etadi. Gruzin tilida soʻzlashuvchi element hali ham bu sohada mavjud, ammo yosh avlod orasida gruzin tilini bilish zaiflashmoqda.[9][10] Gruziya qismi Adjara Avtonom Respublikasining Xelvachauri munitsipaliteti tarkibiga kiruvchi atigi 9 ta qishloqdan iborat[8].
**Nigel William Morris** (1958-yil iyun oyida tugʻilgan) — britaniyalik tadbirkor. U QED Investors kompaniyasining boshqaruvchi hamkori va Richard Feyrbank bilan Capital One Financial Services kompaniyasi asoschisidir.

Hayoti
------

Nayjel William Morris Esseks shtatining Billericay shahrida 1958-yil iyun oyida harbiy serjantlar oilasida tavallud topgan, Londonda oʻsgan.

Otasining harbiy kasbi sababli Nigel Morris mamlakat boʻylab harakatlanib, maktab davrida 11 ta turli maktablarda taʼlim oldi, soʻng Lankaster Qirollik Grammatika maktabini tamomladi. Morris Shimoliy-Sharqiy London Politexnika universitetida psixologiya boʻyicha bakalavr darajasini, soʻngra London biznes maktabida MBA darajasini olgan u yerda ham stipendiat hisoblanadi.

Faoliyati
---------

Nigel William Morris QED Investors direktori hisoblanib, venchur kapital firmasi maʼlumotlar strategiyasi kuchidan foydalanadigan yuqori oʻsishdagi kompaniyalarga yoʻnaltirilgan. Bundan tashqari, u shaxsiylashtirilgan oldindan toʻlangan debat karta provayderi CARD.com, General Atlantic Partners va Oliver Wyman Consultingda maslahatchi sifatida ishlaydi. U Remitly, Red Ventures, CAN Capital, Media Math, borro va Prosper kabi notijorat kompaniyalar kengashida xizmat qiladi. U shuningdek National Geographic, ideas42 va London Business School loyihalarida ham faoliyat yuritgan.

Ilgari, Morris 1994-yilda Capital One Financial Services kompaniyasiga asos solgan. Nigel Morrisning oʻn yillik faoliyati davomida Capital Oneʼning soliqlardan keyingi sof daromadi (NIAT) yillik murakkab sur’atda 32 % dan ortiq oʻsgan.

Shaxsiy hayoti
--------------

Nigel Morris hozirda AQShning Virjiniya shtatida rafiqasi va toʻrt farzandi bilan yashaydi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3  *Cope, Nigel (18 November 2002)* „The man from over here doing rather well over there".  Independent.
2. 1 2  „Nigel William MORRIS".  Companies House.
3. 1 2  „Nigel Morris".  QED Investors.
4. ↑  „Nigel W. Morris: Executive Profile & Biography - Bloomberg".  investing.businessweek.com. 2013-yil 3-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 17-iyun.
5. ↑  *Wack, Kevin (2014-yil 10-iyun)* „Capital One Alum Nayjel Morris Prosper kengashiga qo'shildi".  Amerikalik bankir.
6. ↑  *Botella, Elena (2 October 2019)* „I Worked at Capital One for Five Years. This Is How We Justified Piling Debt on Poor Customers".  The New Republic.
**Bademdere** — Turkiyaning Nigde viloyati Chamardi tumaniga qarashli qishloq. 2022-yildagi statistik maʼlumotlarga koʻra, aholisi 1042 kishidan iborat boʻlgan. 2013-yilda qayta tashkil etilishidan oldin shaharcha bo'lgan.

Geografiyasi
------------

Chamardigacha bo'lgan masofa 16 km (9.9 mi) va Nig'degacha 54 km (34 mi)ni tashkil etadi. Shahar Toros tog'larining shimoliy yon bag'rida joylashgan bo'lib, o'rtacha balandligi 1,640 m (5,380 ft) ga teng .

Tarixi
------

Aholi XVIII asrda Qoradengiz mintaqasidagi Gümüşhane viloyatidan Toros togʻlaridagi turli konlarda (qoʻrgʻoshin, rux va qoʻngʻir koʻmir) ishlash uchun kelgan konchilar tomonidan tashkil etilgan. Keyinchalik qishloq xo'jaligi konchilik o'rnini egallab, ular meva berishni boshlaydi. 1972-yilda aholi punkti posyolka deb e'lon qilingan.

Iqtisodiyoti
------------

Asosiy iqtisodiy faoliyati qishloq xo'jaligidan iborat. Olma eng aniq ekin hisoblanadi. Kartoshka va bodom ham ishlab chiqariladi. Shuningdek, shahar nomi tom ma'noda "bodom daryosi" degan ma'noni anglatadi. Demirkazik, Toros tog'larining cho'qqilaridan biri ( 3,756 m (12,323 ft)) shaharning sharqiy qismida joylashib, alpinizmga asoslangan turizmdan iborat.

Manbalar
--------

1. ↑  Köy, Turkey Civil Administration Departments Inventory. Retrieved 1 March 2023.
2. ↑  „Address-based population registration system (ADNKS) results dated 31 December 2022, Favorite Reports" (en) (XLS).  TÜİK. Qaraldi: 2023-yil 13-mart.
3. ↑  Law No. 6360, *Official Gazette*, 6 December 2012 (turkcha).
4. ↑  „Mayor's page" (Turkish). *www.bademdere.bel.tr*. 2010-yil 23-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2010-yil 2-iyun.
**As — Sudayri** (arab.السديري‎) — nufuzli arab oilasi boʻlib, qirollik oʻrnatilgandan beri Saudiya Arabistoni siyosiy tizimida muhim oʻrin egallagan Al Saud qirollik sulolasiga mansub. 19-asrdan boshlab Al Saud sulolasi shahzodalari koʻpincha al-Sudairiylar oilasi vakillarini xotin qilib olishadi, shuning uchun Saudiya qirollik sulolasining koʻplab aʼzolarining onalari al-Sudairiy ayollar edi (shu jumladan Saudiya qirolligi asoschisi qirol Abd al-Aziz, shuningdek, uning oʻgʻillari qirol Fahd, sobiq valiahd shahzodalar Sulton va Naif va qirol Salmon).

As-Sudairi urugʻi Badarin qabilasiga mansub va El-Gat shahridan (Ar-Riyod viloyati) keladi, u hali ham urugʻ vakillari tomonidan boshqariladi. Bundan tashqari, As-Sudairi urugʻi vakillari Saudiya Arabistonining boshqa koʻplab maʼmuriy birliklarini boshqargan va boshqargan, masalan, Abd ar-Rahmon bin Muhammad As-Sudairiy (vaf. 2006) 1939-1943 yillarda Al shahrining amiri boʻlgan. -Zafir — El-Bax provinsiyasining sobiq maʼmuriy markazi. As-Sudairi urugʻining pozitsiyalari Al-Javf viloyatida ancha kuchli boʻlib, ular 1998 yilgacha toʻliq nazorat qilib kelgan, aslida 1930 yildan beri ushbu viloyatning merosxoʻr amirlari (gubernatorlari) boʻlgan.
Bundan tashqari, podshohlikning boshqa viloyatlari: Asir, Tabuk, Jizon, Najron, El-Hudud ash-Shamaliyadan amirlar (gubernatorlar) tayinlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Ас-Судайри", *Википедия* (ruscha), 2022-06-21, qaraldi: 2023-05-15
***Asia Major*** - bu Xitoy tarixini yoritishga qaratadigan yillik ilmiy jurnal. 1923-yildan 1933-yilgacha Germaniyada, 1949-yildan 1975-yilgacha Buyuk Britaniyada, 1988-yildan 1997-yilgacha AQShda, 1998-yildan Tayvanda joylashgan.

Jurnal dastlab 1920-yillarning boshlarida Leyptsigdagi yahudiy-nemis sinologi Bruno Schindler(1882–1964) tomonidan tashkil etilgan. Ammo Bruno 1933-yilda Germaniyadan qochishga majbur bo'lgan. 1949-yilda Buyuk Britaniyada jurnalni qayta tikladi. Jurnal 1964 - 1975-yillarda Valter Saymon tomonidan tahrirlangan. So'nggi(uchinchi) seriya 1975-yilda Princeton universitetida Denis Twitchett tomonidan qayta tiklandi. 1998-yilda Tu Cheng-sheng ko'magida Tayvanning Sinica Akademiyasiga ko'chib o'tdi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Sinological Profiles: Bruno Schindler".  University of Massachusetts (2004-yil 9-iyun). 2016-yil 24-martda asl nusxadan arxivlangan.
2. ↑  „History of *Asia Major*".  Academia Sinica. 2023-yil 15-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 15-aprel.

Havolalar
---------

* Rasmiy sayti
**Ninel Ismoilova** (1934) — sharqshunos,hindshunos, filologiya fanlari nomzodi.

**Faoliyati**

1961-yildan SSSR FA SHIda aspirant; 1966-yildan ToshDU sharq fakulteti oʻqituvchisi; 1969 — 1971-yillar Moskva radiosining Janubi-Sharqiy Osiyo va Pokiston mamlakatlari uchun eshittirish tahririyatining muharriri; 1971-yildan Bombey shahrida rus tili kursida oʻqituvchi; 1976 — 1977-yillar ToshDU sharq fakulteti oʻqituvchisi; 1977 — 1992-yillar Oʻz FA Prezidiumi qoshidagi axborot boʻlimi xodimi (Shu orada 1983 — 1988-yillar SSSRning Pokistondagi elchixonasi matbuot boʻlimi xodimi); 1992-yildan Prezident huzuridagi strategik va mintaqalararo tadqiqot institutida katta ilmiy xodim, yetakchi ilmiy xodim.

**Ilmiy yoʻnalish**

Hozirgi zamon hind adabiyoti. 10 dan ortiq ilmiy maqolalar muallifi.

**Ilmiy ishlaRI**

Nomz. diss. mavzusi: „Xudojestvennaya proza Xodji Axmada Abbasa". — M. 1953.

1. Neskolko slov o Xoja Ahmad Abbase // Zvezda Vostoka. — Tashkent, 1966. — № 7. — S. 36 — 41. 2. Xoja Ahmad Abbos. — Toshkent: Fan, 1983. — 80 b. — U. Oripov bilan hammualliflikda.
**Askainen** ( fin.  [ ˈɑskɑi̯nen] ; shved. *Villnäs* ) — Finlandiyaning oldingi munitsipalitetlaridan biri. Lemu bilan birgalikda 2009-yil 1-yanvarda Masku bilan birlashtirildi .

U mamlakatning janubi-g'arbiy qismida, Varsinais-Suomi mintaqasida joylashgan .Munitsipalitetning aholisi 938 kishi (2004-12-31) boʻlib, 61,52 km 2 maydonni egallagan. Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 15,31 nafar kishi .

Munitsipalitetda fin tilida so‘zlashishadi.

Tarix
-----

Askainen birinchi marta 1374 yilda Nousiainen cherkovining bir qismi bo'lganida *Askais* sifatida tilga olingan. U 1404-yildan oldin Nousiainendan ajralganidan keyin Lemu cherkoviga kiritilgan. Askainen islohotdan oldin ham Naantali monastiri tasarrufida boʻlgan. Askainen 1592 yilda Lemudagi cherkov jamoasi sifatida tilga olingan, garchi cherkov huquqlari ilgari berilgan bo'lsa ham.

1910 yilda Askainen alohida cherkov va munitsipalitetga aylandi, ammo 1960 yilda Askainen va Lemu cherkovlari qayta birlashtirildi. Shunga qaramay, ikkalasi ham 2009 yilgacha, Masku tarkibiga kirgunga qadar alohida munitsipalitet sifatida harakat qilishdi .

| Askainen

*Askainen*  ( Finlandiya )
*Villnäs*  ( shvedcha ) |
| --- |
| Mamlakat | Finlandiya |
| Viloyat | G'arbiy Finlandiya |
| Mintaqa | Janubi-g'arbiy Finlandiya |
| Submintaqa | Turku |
| BirlashtirilganMasku | 2009 yil 1 yanvar |
| Hukumat |
| •  Shahar boshqaruvchisi | Pekka Määttänen |
| Hudud |
| • Jami | 61,52 km 2 (23,75 kv milya) |
| • Yer | 61,26 km 2 (23,65 kv milya) |
| • Suv | 0,26 km 2 (0,10 kv mil) |
| • Daraja | 411 |
| Aholi
(2003) |
| • Jami | 931 |
| • Daraja | 414-o'rin |
| • Zichlik | 15/km 2 (39/kv mil) |
|  | +0,6% o'zgarish |
| Vaqt zonasi | UTC+2 ( EET ) |
| • Yoz ( DST ) | UTC+3 ( EEST ) |
| Rasmiy tillar | fin |
| Urbanizatsiya | 32,4% |
| Ishsizlik darajasi | 8,4% |
| Iqlim | Dfb |
| Veb-sayt | http://www.askainen.fi/ |

**Manbalar**
------------

1. ↑  „https://kaino.kotus.fi/www/verkkojulkaisut/julk63/SuomalainenPaikannimikirja\_e-kirja\_kuvallinen.pdf".
2. ↑  „https://web.archive.org/web/20060111193611/http://www.lemu-askaistenseurakunta.fi/historia.htm". 2006-yil 11-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 15-aprel.
**Nizomiddin Urganji** (1871-yil, Buxoro — 1921-yil, Hisor, Buxoro amirligi) — davlat va harbiy arbobi. Buxoro amirligining Bosh vaziri (1917—1920).

Biografiyasi
------------

Nizomaddin Urganji kelib chiqishi Urganji oʻzbeklaridan boʻlib, Buxoroda 1871-yilda tavallud topgan. Urganji guruhi katta ehtimol bilan Urganchdan kelgan. Buxoroda Urganja nomi bilan atalgan. Rus tilida ruscha: *Низамаддин Урганджи*, o‘zbek tilida oʻzbekcha: *Urganch, Urganj*.

Amir Said Olimxon davrida Chordjuy beki, soʻngra devonbegi, 1917-yil aprelda esa Rossiya siyosiy agentligining A.Ya.ning talabi bilan Buxoro boshligʻi etib tayinlangan. Miller tomonidan Buxoro komendanti, qushbegi Nasrulla-bey lavozimidan chetlashtirilgach, Buxoro amirligining oliy qushbegi etib tayinlangan. Uning nomi Buxoro islohotchilari — jadidlarga qarshi shafqatsiz qatagʻonlar bilan bogʻliq. 1920-yilda Nizomiddin Urganji amir bilan Buxorodan qochib ketgan. Nizomiddin Urganji qushbegi 1921-yili Buxorodan qochib Hisorda vafot etgan. Safar Bekjon Urganjiy Buxoro Amirligi Bosh vaziri (1917-yil — 1920-yil) Nizomiddin Urganjiyning amakisi boʻlgan. Raxmatulloxoʻja Nizomiddin Urganjining oʻgʻli boʻlgan. Nizomiddin Urganjiy otasi va amakilari otilganida 14 yoshda boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Mirza Salimbek. Tarix-i Salimi (Istochnik po istorii Buxarskogo emirata). Perevod N.Norkulova. Tashkent: Akademiya. 2009
2. ↑  „Комментарии к тексту Мирза Салимбек. Тарих-и Салими (Источник по истории Бухарского эмирата). Ташкент. Akademiya. 2009". 2014-yil 29-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 9-iyul.
3. ↑  „Россиянинг Бухоро Амирликидан олган карзлари". Qaraldi: 9-iyul 2023-yil.
4. ↑  „РАҲМАТУЛЛАХЎЖА ДОДҲО НИЗОМИДДИН ҚУШБЕГИ ЎҒЛИ". Qaraldi: 9-iyul 2023-yil.
**ASPARTAM** (Aspasvit, Aspamiks) GM bakteriyasi vositasida olinadi.shokolad ,saqich , ketchup ,sous, gazli ichimliklr, shirinliklar, dori-darmon, parxezli toam va ichimliklar hamda shu kabi mahsulotlarda qoʻllaniladi. Aspartam tarkibida fenilalanin deyilgan sintetik aminokislota mavjud. Sintetik fenilalalin va metaboliklar qon va toʻqimalarda toʻplanadi.

zararlari
---------

Aspartam bolalarning rivojlanayotgan miyyasida nuqsonlar keltirib chiqaradi. Bu esa diqqatni jamlay olmaslikka, agressiv hatti-harakatlarga, zehnning pasayishiga va idroksizlikka olib keladi. Aspartam koʻz qovoqlari, lablar, qoʻl yoki oyoqlarda shish paydo boʻlishiga ham sabab boʻladi. U yana miyya faoliyatini buzib, bosh ogʻrigʻi, bosh aylanishi va hushdan ketish holatlarini keltirib chiqaradi. Shuning uchun aksar davlatlarda taʼqiqlangan. Aspartam taʼqiqlangan mamlakatlarda bolalarning miya faoliyati bilan bogʻliq kasalliklari tez sur’atlarda kamaymoqda.

1. ↑  Solih, Oydin*. Haqiqiy tibbiyot*. Istanbul: Xadija Kot, 2009.
Frank Sinatra, 1947-yil
**Kruner —** (inglizcha: *–* croon*er – croondan „past ovozda, sokin va jon bilan gʻoʻngʻirlash") – **xirillash** estetikasiga amal qiluvchi estrada xonandasi – past ovozda qoʻshiq aytish va ritimlik qiroat oʻrtasidagi boʻlgan qoʻshiq uslubi. Ushbu qoʻshiq uslubi AQShda shakllangan va anʼanaviy pop musiqasiga xosdir.*

Krunning tez va massiv rivojlanishi 1920-yillardan boshlab tovushni kuchaytirish texnologiyasining jadal rivojlanishi bilan boǵliq. Kuchaytirmasdan kuylash (masalan, opera teatrida) qóshiqchidan kókrak qafasi, nafas olishni nazorat qilish va ovozning jismoniy kuchiga ega bólishini talab qilgan. Mikrofonning sezgir kuchaytirilishi qóshiqchilarga vokal kordlariga kamroq nafas olish imkonini berdi.

Krunerning óziga xos xususiyatlari shundan iboratki, ovozni bemalol chiqarib olish, materialni hikoya qilish va nozik taqdim etish, gap-sózlarni gapirish va parchalar orasidagi tóxtovlarda suhbatni taqlid qilishi.

Koʻpchilik kruenerlarning repertuarida jazz standartlari, lirik-romantika balladasi, salon-raqs musiqasi va boshqa engil musiqa va kinofilmlar qoʻshiqlari muhim oʻrin tutadi.

Tarixi
------

Kruning 1920-yillardan XX-asrning oʻrtalariga qadar AQShning estrada sanʼatkorlarida keng tarqalgan boʻlib, dastlabki krunerlar orasida Rudi Valle, Bing Krosbi, Rass Kolumbo va Djin Ostin lar bor edi, ularning 1927-yilgi „My Blue Heaven" nomli yangi ijro etish uslubi bilan mashhur bólib, ósha paytdagi savdo rekordlarini yangiladi.

Birinchi avloddan eng katta muvaffaqiyat 1930-yillarning oʻrtalariga kelib birinchi raqamli krunerchi deb Bing Crosby hisoblangan edi. 1940-yillarning ikkinchi yarmida Amerika chartlarida birinchilik Frenk Sinatraga oʻtdi, Perry Komo, Din Martin, Nat King Koul, Toni Bennett, Endi Uilyams ham katta muvaffaqiyatga erishdilar. Kruning elementlaridan The Ink Spots vokal jamoalari, keyinchalik boshqalar ham foydalana boshladi.

Yevropada Engelbert Xamperdink, Jo Dassen, Xulio Iglesias, Karel Gott krunerlik uslubida ishlagan. Sovet krunerlari deb baʼzan Leonid Utesov, Mark Bernes, Iosif Kobzon kabi ijrochilarni ham atashadi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Russ Columbo Doesn't Croon". *Milwaukee Journal* (1931-yil 1-noyabr). Qaraldi: 2010-yil 24-iyun.[*sayt ishlamaydi*]
2. ↑  KROSBI BING • Bolshaya rossiyskaya ensiklopediya – elektronnaya versiya

Adabiyot
--------

* *Yoqimlilar H.* Buyuk Amerika mashhur qoʻshiqchilar. Nyu-York, 1974-yil.
* *Giddins G.* Bir choʻntak toʻla orzular. Boston: Little, Braun va Kompaniya, 2001-yil.
* *Pits H.* *, Xoffman F.* Qoʻshiqchilarning koʻtarilishi: Gen Ostin, Russ Kolumbo, Bing Krosbi, Nik Lukas, Jonni Marvin va Rudi Valli. Lanham, MD. : Qoʻrqinchli matbuot, 2002-yil.
**Nodirxon Hasanov** — (1971, Toshkent) adabiyotshunos, tasavvufshunos olim, Filologiya fanlari nomzodi (1999).

Faoliyati
---------

Toshkent Davlat universiteti (Hozirgi Oʻzbekiston Milliy universiteti) Oʻzbek filologiyasi fakultetini tugatgan (1994). Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Alisher Navoiy nomidagi Til va adabiyot institutida ishlagan (1995).

Tarjimalari
-----------

Muhiddin ibn Arobiyning „Shaytonning hiylalari" (1996), Usmon Turarning „Turkiyada yassaviyshunoslik", „Tasavvuf tarixi" (1999), Mahmud Asad Joʻshonning „Tasavvuf va nafs tarbiyasi" (2000), Ahmad Lutfiy Qozonchining „Saodat asri qissalari" (I,II kitob, 2002—2003), Muhammad Zohid Qutquning „Moʻminning sifatlari" kabi tarjima asarlari bor.

Asarlari
--------

„Ahmad Mahmud Haziniy" (2001), „Xoja Ahmad Yassaviy: hayoti, ijodi va anʼanalari" (2001), "Xoja Ahmad Yassaviy „Devoni hikmat" (yangi topilgan hikmatlar, 2004), "Xoja Ahmad Yassaviy „Devoni hikmat" (I.Haqqul bilan hamkorlikda, 2006) kitoblari nashr etilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  *XX asr Oʻzbek mumtoz adabiyotshunosligi*. Toshkent: «Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi» [2016] — 518 bet.
**Nokia Sensor** Nokia tomonidan 2005-yilda chiqarilgan boʻlib, ba'zi mobil telefonlarda mavjud bo'lgan dasturiy ta'minot to'plami.U Bluetooth aloqa texnologiyasining ilovasi, shuningdek ,Nokia Sensor foydalanuvchilarga yaqin atrofdagi boshqa foydalanuvchilarni aniqlash imkonini berardi.Ular bilan xabarlar va mijoz tomonidan belgilangan profillarni almashish mumkin.

Ijtimoiy spontanlik
-------------------

Nokia Sensorb tungi klublar, barlar, temir yo'l platformalari va boshqa ijtimoiy muhitda foydalanuvchilar o'rtasida aloqani rivojlantirish uchun mo'ljallangan. Bluetooth simsiz texnologiyasi 10 metr radius masofada joylashgan boshqa mobil telefon apparatlari mavjudligini aniqlash uchun foydalanilgan.

Foydalanuvchi folio
-------------------

Aniqlanganda, Nokia Sensor foydalanuvchilari ogohlantiriladi va ular bir-birlarining shaxsiy sahifalarini ko'risha olaveradilar. Folio mazmuni Nokia Sensor foydalanuvchisi tomonidan oldindan belgilanadi shu bilan birga quyidagi ma'lumotlarni o'z ichiga olishi mumkin: foydalanuvchining raqamli fotosurati; foydalanuvchi nomi; qisqa shaxsiy tavsifi.

Shuningdek, boshqa foydalanuvchilar matnli yozuvlarni oʻqish va joylashtirish imkoniyatini berishi mumkin bo‘lgan "mehmonlar kitobi"ni ham o‘z ichiga oladi.

Bepul xabarlar
--------------

Bluetooth simsiz mobil qurilmalar o'rtasida tarmoq operatoriga ehtiyoj sezmasdan aloqa qilish imkonini beradi, shu sababli xabarlar bepul.

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑

Tashqi havolalar
----------------

* Nokia Sensor (endi Nokia bosh sahifasiga yo'naltiriladi)
* Nokia Sensorni bepul yuklab oling (endi Nokia bosh sahifasiga yo'naltiriladi)
* Arxivlangan 2009 Nokia Sensor sahifasi
* Arxivlangan 2007 Yuklab olish sahifasi

Andoza:Nokia services
(Yuqori) Olmos kristalli tuzilishi, atom oraligʻi 0,154 nm. (pastki) 0,142 nm atom oraligʻini tasvirlaydigan grafit kristalli tuzilishi.
**Atom oraligʻi** materialdagi atomlarning yadrolari orasidagi masofani anglatadi. Bu boʻshliq atom yadrosining oʻlchamiga nisbatan juda katta va atomlarni bir-biriga bogʻlaydigan kimyoviy aloqalar bilan bogʻliq. Qattiq materiallarda atom oraligʻi uning atomlarining bogʻlanish uzunligi bilan tavsiflanadi. Tartibli qattiq jismlarda ikkita bogʻlangan atom orasidagi atom oraligʻi odatda bir necha ångström (Å) atrofida boʻladi, bu 10-10 metrga teng. Biroq, juda past zichlikdagi gazlarda (masalan, kosmosda) atomlar orasidagi oʻrtacha masofa bir metrga teng boʻlishi mumkin. Bunday holda, atom oraligʻi bogʻlanish uzunligiga ishora qilmaydi.

Kristalli tuzilmalarning atom oraligʻi odatda maʼlum chastotali elektromagnit toʻlqinni material orqali oʻtkazish va uning atom oraligʻini aniqlash uchun diffraktsiya qonunlaridan foydalanish orqali aniqlanadi. Amorf materiallarning (masalan, shisha) atom oraligʻi turli atom juftlari orasida sezilarli darajada farq qiladi, shuning uchun atomlar oraligʻini aniq aniqlash uchun diffraktsiyadan foydalanib boʻlmaydi. Bunday holda, oʻrtacha bogʻlanish uzunligi uning atomlari orasidagi masofani ifodalashning keng tarqalgan usuli hisoblanadi.

Ushbu maqola Mirzo Ulugʻbek nomidagi Oʻzbekisto Milliy Universiteti Fizika fakulteti talabasi Hasanova Shoxista tomonidan wikitaʼlim loyihasi doirasida ingliz tilidan tarjima qilindi.

Misol
-----

Molekulalardagi turli elementlar orasidagi bogʻlanish uzunligini atomlarning atom radiuslari yordamida aniqlash mumkin. Uglerod oʻzi bilan bogʻlanib, ikkita kovalent tarmoq qattiq jismini hosil qiladi. Olmosning CC aloqasi Sqrt[3]a/4 ≈ 0,154 masofaga ega olmos ≈ 0,357 dan beri har bir ugleroddan nm uzoqlikda nm, grafitning CC aloqasi esa a/Sqrt[3] ≈ 0,142 masofaga ega. grafit ≈ 0,246 dan beri har bir ugleroddan nm uzoqlikda nm. Ikkala bogʻlanish bir xil elementlar juftligi orasida boʻlsa-da, ular turli bogʻlanish uzunliklariga ega boʻlishi mumkin.

Maʼlumotnomalar
---------------

1. ↑  Kittel, Charles*. Introduction to Solid State Physics*, 8th, Wiley, 2004-11-11. ISBN 047141526X.
2. ↑  *Rossi.* „How can graphite and diamond be so different if they are both composed of pure carbon?". *Scientific American*.  Scientific American. Qaraldi: 2007-yil 9-oktyabr.
3. ↑  Brown*. Chemistry the Central Science*. Upper Saddle River, NJ: Simon and Schuster, 1997 — 412–413 bet.
**Atraxassis-**Qadimgi Shumer afsonalaridagi donishmand madaniy qahramon. Shumer hududida joylashgan Sippar shahri xarobalaridan Atraxassis haqidagi afsona yozuvlari topilgan. Unga ko‘ra, ma’buda Mami insonlarni yaratadi, ma’bud Enlil esa yerni samodan ajratib, odamlarni dehqonchilikka o‘rgatadi. Odamlar o‘zlaridan ko‘payib, yerda shovqinli hayot kechira boshlaydilar.Darg‘azab Enlil ularga vabo, qurg‘oqchilik, ocharchilik kabi balolarni yo‘llaydi.Ammo insonlar barcha ofatlarni yengib o‘tib, yashashda davom etaveradilar. Enlil ularga 7 kun va 7 tun davom etgan suv toshqinini yuboradi. Atraxassis yashagan shaharda odamlar Enlilga sig'inishardi, u esa yerostidagi dunyo okeani, chuchuk suvlar ma’budi Enkiga e’tiqod qilardi.Enki Atraxassis turli balo ofatlarni yengib o‘tish yo‘llarini o‘rgatardi.Enki unga o‘z uyini buzib, undan chizmaga ko‘ra kema yasashni buyuradi. Enki ko‘rsatmasi bilan kemaga oilasi, xizmatchilari, hayvonlari va qushlarni olib, oxirgi teshikni smola bilan yopishi bilan, osmondan barcha ma’budlar qudrati bilan yaratilgan katta to‘fon yog‘iladi. Yomg‘ir va momaqaldiroq ilohi Adad o‘z aravasida samoda sayr qilib, kuchini ko‘rsatardi. Urush ilohi Ninurta plotinadagi suvlarni chiqarsa, arslonboshli burgut Anzud ma’budi tirnoqlari bilan osmonni yora boshlaydi.Bu dahshat ilohlarning o‘zlarini ham vahimaga soldi. 7 kundan keyin to‘fon tinib, suvlar singib ketgach, Enlil yerda bironta jonzot qolmaganidan quvonadi. Ammo Enki yordamida Atraxassis va uning kemasidagilar omon qoladilar. Ular yangidan hayot boshlaydilar.Atraxassisga boqiy umr ato etiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  Najmiddinov, Karimov, Turdiyeva 2017, s. 49. sfn error: no target: CITEREFNajmiddinov,\_Karimov,\_Turdiyeva2017 (help)

Adabiyotlar
-----------

* Najmiddinov J. Karimov J. Turdiyeva D.*. Dinshunoslik. Qomusiy lugʻat*. Imom Buxoriy xalqaro markazi nashriyoti, 2017 — 480 bet. ISBN 978-9943-5105-3-1.
**Attuhfatu-z-zakiyatu fillug’otut turkiya** (Turkiy tillar haqida noyob tuhfa)asarining muallifi noma’lum. Asar misrda yaratilgan deya taxmin qilinadi. Uning bir qo’lyozmasi ma’lum. Qo’lyozma hozir Istanbulda Validuddin afandi kutubxonasida saqlanmoqda. 
Kitob "qipchoq tili" gramatikasiga bag’ishlangan. Bu to’g’rida: "Men bu asarda qipchoq tiliga asoslandim. Chunki qipchoq tili eng ko’p foydalaniladigan til hisoblanadi. Turkman tilini bu ishda bayon qilmadim. Faqat juda zarurat bo’lgandagina ko’rsatdim",- deb yozadi uning muallifi kirish bo’limida.

Tuzilishi
---------

Asar uch bo’limdan iborat: kirish, arabcha-turkiy so’zlik, gramatik qoidalar bo’limi. Kirish qismida kitobning yozilish sababi, unda turkiy tilning qay darajada aks etganligi bayon etiladi. So’ng turkiy alifbo va imlo qoidalari xususida ma’lumot beriladi.

Kirishda arab alifbosi negizidagi turkiy yozuvning imlo xususiyatlari to’g’risida ham ma’lumot beriladi. Muallif yozadi: "Bilginki turk tilida shakl yo’q. Shakl yo’qligi uchun bir qancha aniqsizlik va hatolar paydo bo’lar edi. Shuning uchun ana shu aniqsizlikdan qutulish uchun ot, fe’l va hurufni yozishda maxsus shakl qo’llash usulini qabul qildilar. Ya’ni fatha o’rnida "alif", kasra o’rnida "yoy", zamma o’rnida "vov" qo’llay boshladilar. Bunda muallif "turk tilida shakl yo’q" deganda turkiy yozuvda tovushlar tizimidagi "cho’ziqlik" va "qisqalik"ni perish muhim emasligini nazarda tutgan.

So’zlik bo’limida avval arabcha so’zlar, keyin esa uning turkiy tarjimasi berilgan. Shuning uchun fasllarning tuzilishida so’zning arab tilidagi shakli inobatga olingan. Masalan, ilk hamzali so’zlar bo’limida arab tilida hamza bilan boshlanuvchi so’zlar nazarda tutilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  *Tarixiy leksikografiya. Qosimjon Sodiqov Toshkent- 2013. 28-bet*.
Masjidning nomi Avstraliya va Turkiya Respublikasi tarixida hal qiluvchi rol o'ynagan Birinchi jahon urushi davridagi Gelibolu kampaniyasi merosini chaqiradi. Masjid rasmiylariga ko‘ra, bu nom "Avstraliya jamiyati va masjid qurilishi ortida turgan asosiy jamoa – Avstraliya Turk Musulmon Jamiyatining umumiy merosini" bildirish uchun mo‘ljallangan. [1] Auburn Gallipoli masjidi Turkiyaning Istanbul shahridagi Marmara universiteti ilohiyot fakulteti masjidi loyihasi asosida qurilgani.

Tarixi va ahamiyati
-------------------

Masjidning nomi Avstraliya va Turkiya Respublikasi tarixida hal qiluvchi rol o'ynagan Birinchi jahon urushi davridagi Gelibolu kampaniyasi merosini chaqiradi. Masjid rasmiylariga ko‘ra, bu nom "Avstraliya jamiyati va masjid qurilishi ortida turgan asosiy jamoa – Avstraliya Turk Musulmon Jamiyatining umumiy merosini" bildirish uchun mo‘ljallangan. [1] Auburn Gallipoli masjidi Turkiyaning Istanbul shahridagi Marmara universiteti ilohiyot fakulteti masjidi loyihasi asosida qurilgan.

Hozirgi masjid hududidagi birinchi masjid 1979-yil 3-noyabrda ibodat qilish uchun ochilgan. Bu ochiq joy yaratish uchun ichki devorlari olib tashlangan uy edi. Hozirgi masjid inshootining qurilishi 1986 yilda boshlangan. Uning qurilishi va tashqi pardozlash ishlari 1999 yil 28-noyabrda, birinchi ochilishdan yigirma yil o'tgach, yakunlandi va rasmiy ravishda ochildi.

2005-yilning 10-dekabrida Turkiyaning o‘sha paytdagi Bosh vaziri Rejep Tayyip Erdo‘g‘an Avstraliyaga rasmiy tashrifi chog‘ida Auburn Gelibolu masjidining juma xutbasida qatnashib, namozxonlar orasida namoz o‘qidi.

Yana qarang
-----------

 

* Avstraliyada Islom
* Okeaniyadagi masjidlar ro'yxati

Ma'lumotnomalar
---------------

1. ↑  Tovey, Josephine. „Turkish mosque joins honour roll of Australian heritage buildings". *The Sydney Morning Herald* (2010-yil 24-aprel). Qaraldi: 2011-yil 13-iyul.
2. ↑  „Auburn Gallipoli Mosque". *Initiative NSW*.  National Trust of Australia. Qaraldi: 2019-yil 18-fevral.
3. ↑  „Turkish PM mobbed in mosque visit" (en). *The Sydney Morning Herald* (2005-yil 9-dekabr). Qaraldi: 2022-yil 23-aprel.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Auburn Gallipoli Masjidi*** haqida turkum mavjud |

* Rasmiy veb-sayt

Andoza:Mosques in AustraliaAndoza:Architecture of Sydney
**Pushti masjid** , **Ranglar masjidi** yoki **Kamalak masjidi** deb ham ataladigan **Nosir-al-Mulk masjidi Eronning Shiraz** shahridagi Gaud - Araban mahallasida joylashgan. **Bu masjid Fars viloyatidagi** eng qadimiy va mashhur masjidlardan biridir .

**Ehtimol, Hasan Ali Nosir-al-Mulk** 1876-1888 yillar oralig'ida **Qajarlar** davrida bino qurgan kunlarda , u masjid dunyodagi eng nafis masjidlardan biriga aylangan deb o'ylamagandir. **Nosir-al-Mulk masjidining** go'zalligi Istanbuldagi **Sulton Ahmet masjidi va Al-Aqso masjidi** bilan bir xil .

Yorug'lik va rang san'ati
-------------------------

Nosir-al-Mulk masjidi - yorug'lik ranglar bilan o'ralgan joy. Sizni bu go'zal masjidga ranglar raqsi bilan kutib olasiz. Quyosh chiqqandan keyin va ertalab siz yorug'lik va ranglarning raqsini ko'rishingiz mumkin. Sehrli ranglar zamin va devorlarga bo'linadi. Yorug'lik uning jabhasidagi vitrajlardan o'tib, zamin va devorlarga etib boradi va ajoyib his-tuyg'ularni yaratadi. Siz butun binoni kamalakda suv bosganini ko'rishingiz mumkin. Bu fors islom arxitekturasining san'ati! Dahshatli Nosir-al-Mulk masjidi barcha his-tuyg'ularingizni qamrab oladi.
Nosir-al-Mulk majmuasida masjid, uy, abanbar (suv ombori) va hammom mavjud bo'lib, ularning aksariyati ko'chalar qurish uchun vayron qilingan va yangi inshootlar qurilgan.

Masjidga kiraverishda yetti rangli koshinlar bilan bezatilgan katta eshik bo'lib, "haft ring "deb ataladi.

Pushti masjidda ikkita sharqiy va g'arbiy shabiston mavjud. Sharqiy shabiston yozda ishlatiladi. U yozning issiq kunlarida strukturaning ichidagi ob-havoni sovutish uchun mo'ljallangan.

Erondagi eng noyob shabistonlardan biri boʻlgan gʻarbiy shabistonning shifti va devorlari yetti rangli koshinlar, goʻzal suratlar, Qurʼon oyatlari bilan bezatilgan. Zamin ham firuza plitkalarini yoqtiradi. Rangli va noyob ko'zoynakli ettita yog'och eshiklar mavjud. Ta'kidlash joizki, ushbu shabistonning bezaklari va toshlari Vakil masjididan ilhomlangan .
Nosir-al-Mulk masjidida ikkita shimoliy va janubiy ayvon mavjud. Shimoliy ayvonning uch tomonida uchta yarim kamar bor; toʻrtinchi tomondan sahnga tutashgan. Janubiy ayvonda ikkita minora va toʻrtburchak shaklidagi hovuzli hovli va tosh favvora joylashgan.

 Nosir-al-Mulk masjidining shimoliy qismida "Marvarid arkasi" deb nomlangan archa bor. Uning tomi va tomi rang-barang koshinlar, muqarnaslar va Qur'on oyatlari bilan bezatilgan. Masjidning janubiy qismida tomi marvarid arkiga o'xshab koshin bilan qoplangan yana bir gumbaz va ark bor.

Bu masjidga tashrif buyurganingizda
-----------------------------------

Bu masjidga bahor va yoz oylarida soat 8:00-13:00 va 15:00-19:30, kuz-qish mavsumida esa 8:00-11:30 va 15:00-17:30 gacha tashrif buyurishingiz mumkin. Biroq, Nosir-al-Mulk masjidida yorug'lik va ranglar o'yinini ziyorat qilish uchun eng yaxshi vaqt 8:00 dan 10:00 gacha.

1. ↑  „Nasir-al-Mulk Mosque, the Fair of Color and Light" (2019-yil 24-fevral). Qaraldi: 2022-yil 11-dekabr.
1812-yilgi Amerika Qo'shma Shtatlaridagi prezidentlik saylovlari 1812- yil 30- oktyabr juma kunidan 2 -dekabr chorshanba kunigacha o'tkazilgan yettinchi to'rt yillik prezidentlik saylovi edi.

1812- yilgi urush soyasida o'tkazilgan ushbu saylovda amaldagi Demokratik-Respublikachi Prezident Jeyms Medison muxolifat partiyasi bo'lgan vа prezidentlikka nomzodi ko'rsatilgan Dyuit Klinton ustidan g'alaba qozonib, ikkinchi to'rt yillik muddatga qayta saylandi.

Bu AQShning urush paytidagi birinchi prezidentlik saylovi edi.

Jeyms Medison o'z partiyasi tomonidan ikkinchi muddatga yana nomzod qilib ko'rsatilgan edi.

Partiya ichida dissident bo'lgan Klinton muxolifatdagi Demokratik-Respublikachilar va Federalistlar partiyasi bilan ittifoq tuzib, prezidentlikka nomzod bo'lishgа erishdi.

Klinton saylovlarda Federalistlar partiyasining qo‘llab-quvvatlashigа erishgаn bo‘lsa-da, uning raqibi bo'lgаn Medison 50,4 foiz ovoz olib, prezidentlikka qayta saylandi.

Klinton Federalistlar partiyasining tayanchi sifatida ko'riladigan Nyu-England shtatida g'alabagа erishgаn bo'lsa-da, Medison janubiy shtatlardagi muvaffaqiyati tufayli qulay g'alaba qozonishgа erishdi.

Ushbu saylov 1800 va 1824- yillar oralig'ida o'tkazilgan saylovlarda eng ko'p bahsli saylovlar unvoniga ega bo'ldi.

Manba
-----

Havolalar
---------

* 1812 yilgi prezidentlik saylovi: Resurs qoʻllanmasi 8- Dekаbr 2021 -yil Kongress kutubxonasidan
* „A Historical Analysis of the Electoral College". *The Green Papers*. 17 kasım 2000da asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 21-mart.



* Ovozlarni sanash bo'yicha 1812 yilgi saylov 11 -Mart 2020-yil