**Jomeʼ masjidi** (**Jama masjidi** nomi bilan ham tanilgan, „jamoat masjidi" degan maʼnoni anglatadi) Hindistonning gʻarbiy qismida Gujarat shtatidagi Champaner shahrida joylashgan boʻlib, UNESKOning Butunjahon merosi roʻyxatiga kiritilgan Champaner-Pavagad arxeologik bogʻining bir qismi boʻlib, u yerdagi 114 ta yodgorlik qatoriga kiradi. U Baroda Heritage Trust tomonidan roʻyxatga olingan. Masjid shahar devorlaridan (*Jahdnpandh*), taxminan 150 feet (46 m) sharqda, sharqiy darvoza yaqinida joylashgan.

Tarixi
------

Masjid qurilishi 1513-yilda boshlangan, qurilish 25 yil davomida amalga oshirilgan. Inshoot Sulton Mahmud Begada tomonidan qurilgan eng koʻzga koʻringan yodgorliklardan biridir. Boburiylar arxitekturasi Sultonliklar arxitekturasidan olinganligi aytiladi, bu jayn diniy maʼnolari va musulmon an’analarining aralashmasidir. Katta gumbazlar bunday aralashma holatini yaqqol koʻrsatadi. Qayta taʼmirlash ishlari 1890-yillarda amalga oshirildi.

Arxitekturasi va armatura
-------------------------

 Jo’e masjidining markaziy gumbazi.
 Jomeʼ masjidining ichki ustunlari.
Jomeʼ masjidi Jain va musulmon arxitekturasining aralashmasiga ega, u oʻzida islomiy an’analarni saqlaydi va nafis interyeri sababli Gʻarbiy Hindistondagi eng yaxshi masjidlardan biri hisoblanadi. Masjid va qabr yuzalarining bezaklari quyosh naqshlari, olmos bezaklar va uzum shaklidagi naqshlar, oldingi ibodatxonalarda qoʻllanilgan lotus belgilaridan iborat. Bu yodgorliklar ustida ishlagan mintaqa rassomlari oʻzlarining hunarmandchiligini ota-bobolaridan oʻzlashtirganlar va ular hindular, musulmonlar yoki jaynlar tomonidan berilgan topshiriqlar asnosida ishlaganliklari uchun mazhabga oid tarzda harakat qilmaganlar. Bu masjidda uchta choʻzinchoq lavha bor, biri minbar tepasida, ikkinchi va uchinchisi yon tomonida. Ularda Qur’ondan olingan suralar oʻyib yozilgan.

Bino ikki qavatli boʻlib, islomiy va hinduiy uslublarda bezatilgan. Qurilish Ahmadoboddagi Sidi Sayyid masjidinikiga oʻxshaydi. Inshoot toʻrtburchak shaklda, kirish eshigi esa sharqiy tarafda joylashgan. Podium ustiga qurilgan katta gumbazli portiko bor. Masjidda shimoliy va janubiy tomondan chiqishga moʻljallangan zinapoyalar mavjud. Baland sakkiz burchakli minoralar 30 metr (98 ft) balandlikka ega boʻlib, kirish qismining ikki tomonida joylashgan. Gujarat meʼmorchiligining odatiy uslubi tashqi yuzasida oʻziga xos oʻymakorlik naqshlari oriel derazalari koʻrinishida namoyish etiladi. Oʻyilgan naqshlar peshtoqda bir nechta gumbazlar mavjud, majmuaning hovlisi katta. Hududda yettita mehrob boʻlib, kirish eshiklari oʻyilgan va nozik tosh bezaklari bilan bezaklangan.

Bir nechta namoz zallari deyarli 200 ta ustun bilan ajratilgan. Asosiy namozxona oʻn bitta gumbazga ega boʻlib, markaziy gumbazi ikki qavat, ustunlar yuqorisi ark shaklida qurilgan. Hukmdorning ibodatxonasi asosiy maydondan *jaalilar* yordamida ajratilgan. Gumbazlardan birida qoʻsh xona bor. Ichki maydonning boshqa bir qator xususiyatlari boʻlib, shimoliy qismida *mehrob* joylashtirilgan.

Asoslar
-------

Qabrlar masjidga yonma-yon tarzda qurilgan, Ularning barchasi kvadrat shaklda boʻlib, ustunlar va gumbazlar oʻrnatilgan, shuningdek, turli naqshlar bilan bezatilgan. Bino yaqinida sakkiz qirrali *kund* koʻrinishidagi tahorat idishi yomgʻir suvini yigʻish va namozdan oldin yuvinish uchun foydalanilgan. Bogʻning bir burchagiga dafn etilgan pir qabri asosiy ziyorat joyi hisoblanadi.

Galereya
--------

* Shiftdagi fraktal oʻymakorligi Dilvara Jain ziyoratgohidagi Kalpavriksha rasmiga oʻxshaydi.Shiftdagi fraktal oʻymakorligi Dilvara Jain ziyoratgohidagi Kalpavriksha rasmiga oʻxshaydi.
* Osmon nuri va asosiy gumbazning tayanchlariOsmon nuri va asosiy gumbazning tayanchlari
* Minor bazasidagi „Jaali" dizayniMinor bazasidagi „Jaali" dizayni
* MinoralarMinoralar
* 
* Kirish zalining ochiq tomiKirish zalining ochiq tomi

Yana qarang
-----------

* Champaner-Pavagad arxeologik bogʻining yodgorliklari

Manbalar
--------

1. ↑  Bombay (India: State)*. Gazetteer of the Bombay Presidency: Kaira and Panch Maháls*, Public domain, Government Central Press, 1879 — 308– bet. 29-sentyabr 2012-yilda qaraldi.
2. 1 2 3 4 5  Sarina Singh*. India*. LP, 1 September 2009 — 742– bet. ISBN 978-1-74179-151-8. 29-sentyabr 2012-yilda qaraldi.
3. ↑  „United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO) Fact Sheet".  United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization. Qaraldi: 24-sentyabr 2012-yil.
4. 1 2  „Advisory Body Evaluation, Champaner-Pavagadh (India) No 1101" 26–29.  United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization. Qaraldi: 24-sentyabr 2012-yil.
5. 1 2  Ruggles, D. Fairchild*. Intangible Heritage Embodied*. Springer, 2009 — 91–93, 96–97 bet. ISBN 9781441900715. 23-sentyabr 2012-yilda qaraldi.
6. 1 2  Bombay 1879. sfn error: no target: CITEREFBombay1879 (help)
7. ↑  Bombay India General Dept*. Archaeology, Progress Report*. Bombay: Archaeological Survey of India. Western Circle, 1897 — 8 bet. 1-oktyabr 2012-yilda qaraldi.
8. ↑  Travel, D. K.*. DK Eyewitness Travel Guide India* (en). Dorling Kindersley Limited, 2017-09-07. ISBN 978-0-241-32624-4.
9. 1 2  Desai, Anjali H.*. India Guide Gujarat*. India Guide Publications, 2007 — 178– bet. ISBN 978-0-9789517-0-2. 29-sentyabr 2012-yilda qaraldi.
10. 1 2  „Champaner: Central mehrab in the Jama mosque".  Onlinegallery, British Library, UK. Qaraldi: 29-sentyabr 2012-yil.
11. 1 2 3  *The Rough Guide to India*. Penguin, 20 January 2011 — 1225– bet. ISBN 978-1-4053-8849-8. 29-sentyabr 2012-yilda qaraldi.
12. ↑  „Champaner-Pavagadh".  Worldheritagesite.org. 6-oktyabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 23-sentyabr 2012-yil.
13. ↑  Burton-Page, John*. Indian Islamic Architecture: Forms and Typologies, Sites and Monuments*. BRILL, 2008 — 111– bet. ISBN 978-90-04-16339-3. 29-sentyabr 2012-yilda qaraldi.
14. ↑  Patel, Geeta*. Lyrical Movements, Historical Hauntings: On Gender, Colonialism, and Desire in Miraji's Urdu Poetry*. Stanford University Press, 31 January 2002 — 38– bet. ISBN 978-0-8047-3329-8. 29-sentyabr 2012-yilda qaraldi.
15. ↑  Travel, D. K.*. DK Eyewitness Travel Guide India* (en). Dorling Kindersley Limited, 2017-09-07. ISBN 978-0-241-32624-4.
16. ↑  „Dilwara Temples", *Wikipedia* (inglizcha), 2020-09-01, qaraldi: 2020-09-12