recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Georges-Léon-Jules-Marie Feydeau** (8-dekabr 1921-yil – 5-iyun 1921-yil) – fransuz dramaturgi boʻlib, 1886–1914-yillar orasida yozilgan komik asarlari bilan mashxur.

Biografiyasi
------------

Georges Feydeau unchalik boy boʻlmagan oilada tugʻilgan. Uning otasi Ernest-Aimé Feydeau yozuvchi boʻlib, uning birinchi romani „Fanny" boʻlib, uning otasiga mashxurlik olib kelgan. Georges Feydeauning onasi Lodzia Bogaslava 1838–1924-yillarda yashan boʻlib „Léocadie" nomi bilan tanilgan. U oʻz davrining goʻzal ayollaridan bir boʻlgan, Georges Feydeauning onasi haqida turli buxton va gʻiybatlar ham tarqalgan. Georges Feydeau yoshligidan teatrga qiziqib qolgan, bunga sabab esa oiladagi badiiy va adabiy muhit misol boʻla oladi. Georges Feydeau bolaligidan sahna asarlarini yozishni boshlagan, maktabda oʻqib yurgan paytidayoq u maktabdosh doʻstlari uchun drama toʻgaraklarini tashkil qilgan. Oʻspirinlik davrida Georges Feydeau hajviy monologlar yozgan, ammo bu bilan cheklanibgina qolmasdan uzun pyesalarni ham yozishga harakat qilgan. Uning birinchi toʻliq metrajli komediyasi „Tailleur pour dames" (Xonimlar tikuvchisi) deb nomlangan boʻlib tomoshabinlar tomonidan yaxshi qabul qilingan, biroq koʻp vaqt oʻtmay muvaffaqiyatsizlikka uchragan. Shundan soʻng, u 1890-yillarning boshlarida biroz muddatga pyesallar yozishni toʻxtatdi. Shu muddat davomida, Georges Feydeau fransuz komediyasining birinchi ustalari „Eugène Labiche", „Alfred Hennequin" „Henri Meilhac"larning komedik asar yozish usullarini oʻrganishni boshlagan. 1892–1914-yillarda u oʻzining pyesa yozish uslubidan foydalanib baʼzan esa pyesalarning hammualliflari bilan hamkorlikda 17 ta toʻliq metrajli pyesalar yozgan, bu pyesalarning koʻplari Fransiya va xorijiy teatr repertuarining asosiy qismiga aylandi.

Georges Feydeau (1891-yil)

Hayoti va Ijodi
---------------

Georges Feydeauning birinchi sahnalashtirilgan pyesalaridan biri 1882-yil iyun oyida havaskorlar jamiyati „Cercle des arts intimes" tomonidan taqdim etilgan, uning nomi esa „Par la fenêtre" (Deraza orqali) deb nomlangan pyesasi edi. Biograf Henry Gidel Georges Feydeauning tarjimai holida tomoshabinlar – doʻstlardan tashkil topgan vakillar tomoshabinlar emasligini, ammo bu oʻziga xos sinov boʻlganini va spektakl katta qiziqish bilan qabul qilinganligini aytgan. Uning asarlaridagi qahramonlar turli xarakterga ega boʻlib uning syujeti asosan baxtli yakun bilan tugar edi.

Manbalar
--------

1. ↑  *(unspecified title)*
2. ↑  Pronko (1975), p. 6
3. ↑  Nahmias, p. 8; and Gidel, p. 23
4. ↑  Mander and Mitchenson, p. 475
5. ↑  Gidel, p. 61
6. ↑  Gidel, pp. 61–62
7. ↑  „Occupe-toi d’Amélie" Wayback Machine saytida arxivlandi (2 July 2020). Les Archives du spectacle. Retrieved 28 July 2020
**Aleksandr Glazov** ( latishcha: *Aleksandrs Glazovs*) (1970-yil 30-aprel) - latviyalik futbolchi, himoyachi va yarim himoyachi ampulasida oʻynaydi, futzalchi. U futbol va mini-futbol bo'yicha Latviya milliy terma jamoasida o'ynagan.

Biografiyasi
------------

Riga SDYUSSHOR tarbiyalanuvchisi. Kattalar jamoasida Aleksandr 1988-yilda RAF klubida (Jelgava) o'ynay boshlagan, to'rt mavsumni SSSR ikkinchi va ikkinchi quyi ligalarida o'tkazgan. Shuningdek, ushbu davrda u KFK o'rtasidagi Latviya va Estoniya SSR chempionatlarida LSSR yoshlar jamoasida, Pardaugava, Zvezda (Tallin) klublari safida ijara asosida toʻp surgan.

SSSR parchalanganidan keyin u Latviya Premyer-ligasida "Pardugava" (Riga), "Vidus" (Riga), RAF (Jelgava), "Vilan-D"/" Dinaburg "(Daugavpils) klublarida o'ynagan. Gauja "(Valmiera), "FK polis" (Riga) jamoalari tarkibida ijara asosida oʻynagan. 1994-yilda Jelgava klubi tarkibida milliy chempionatning kumush medali sovrindori bo'lgan. Daugavpils klubi tarkibida u uchta medalni qo'lga kiritgan - 1995-yilda kumush, 1996 va 1997-yillarda esa bronza medaliga sazovor bo'lgan. 1997-yilgi Latviya kubogi finalchisi hisoblandi. aleksandr Latviya oliy ligasida jami 111 ta o‘yin o‘tkazib, 3 ta gol urgan. Futbolchi Yevropa musobaqalarida qatnashgan.

Aleksandr xorij klublarida ham to'p surgan - 1993-yilda Shvetsiya uchinchi divizionida "Vesteros"da, 1999-yilda esa O'zbekiston oliy ligasida "Nasaf" (Qarshi) jamoalari tarkibida o'ynagan.

U Latviya terma jamoasi safida 1992-yil 12 avgustda Litvaga qarshi jahon chempionati saralash bahsida debyut qilgan. Hammasi bo'lib 1992—1994 yillarda 15 ta o'yin o'tkazgan. 1993-yil Boltiqbo'yi kubogi g'olibligini qoʻlga kiritgan.

Katta futbolni tark etgach, u futzal bilan shug'ullangan, Latviya terma jamoasi tarkibida o'n yildan ortiq o'ynagan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Латвия — Литва — 1:2". 23-may 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 23-may 2021-yil.
2. ↑  ALEKSANDRS GLAZOVS
**Qora Xatamov** — Sovet iqtisodiy, davlat va siyosiy arbobi, Lenin ordeni, Mehnat Qizil Bayroq ordeni, „Hurmat belgisi" ordeni, „Mehnat jasorati uchun" ordenlari sohibi, Sotsialistik Mehnat Qahramoni. SSSR Harbiy-dengiz floti vazirligining Oʻrta Osiyo dengiz kemasi kapitani. 1941-yildan KPSS aʼzosi. Chordjou va Surxondaryo viloyatlari kengashlari deputati.

Hayoti va faoliyati
-------------------

Qora Xatamov 1907-yil 10-iyulda Turkmanistonning Lebap viloyatining (hozirgi Xalach) Palvart qishlogʻida tugʻilgan. Millati turkman.

Qora Xatamov oʻz mehnat faoliyatini 14 yoshida boshlagan. U daryo karvonida dengizchisi boʻlib ishlagan. Amudaryoda kemalar paydo boʻlgach, u Oʻrta Osiyo dengiz kemachiligi korxonasiga ishga boradi. 1926—1928-yillarda „Dzerjinskiy" va „Mehnat" kemalarida boshqaruvchi va kapitan yordamchisi boʻlib ishlagan. 1933—1938-yillarda „15 let Oktyabrya", „Bolshevik", „Atabaev", „Dexkanin" kemalarining kapitani boʻlgan. Bir muncha vaqt u kapitan yordamchisi boʻlib ishlagan.

Ulugʻ Vatan urushining ogʻir yillarida u Amudaryo boʻylab paxta, gʻalla, jun va boshqa yuklar tashilgan kema karvonlarini boshqargan. 1941-yilda KPSS(b)/KPSS safiga qoʻshildi. 1947—1960-yillarda Oʻrta Osiyo davlat kemachilik kompaniyasining „Iosif Stalin" va „Chardjou" kemalari kapitani (1956-yildan — SSSR Harbiy dengiz floti vazirligi tasarrufida) boʻlgan. 1952-yilda Oʻrta Osiyo dengiz qoʻmondonlik maktabini tamomlagan.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1960-yil 3-avgustdagi Farmoni bilan Qora Xatamov Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni, Lenin ordeni hamda „Oʻroq va Bolgʻa" oltin medali bilan taqdirlandi. 1960—1965-yillarda u Peredovik va Papanin kemalarining kapitani, keyinchalik Perov kemasining kapitani boʻlgan. 1973-yildan nafaqaga chiqqan. 1978-yil 4-martda vafot etgan. Surxondaryo viloyati Termiz shahrida dafn etilgan. Chordjou va Surxondaryo viloyatlari kengashlari deputati, Turkmaniston Kompartiyasi XIII va XIV qurultoylariga delegat etib saylangan.

Mukofotlari
-----------

Lenin ordeni (05.11.1954, 03.08.1960),

Mehnat Qizil Bayroq ordeni (04.05.1971),

„Hurmat belgisi" ordeni (28.01.1950, 23.05.1953),

„Mehnat jasorati uchun" (12.02.1949).

Manbalar
--------



1. 1 2 3  „Qora Xatamov biografiyasi".
2. ↑  „Gara (Kara) Khatamov obituary".
3. ↑  Слава и гордость морского флота. Герои Советского Союза и Герои Социалистического Труда. ‒ М. 1991.
**Jarkovskiy tumani** – Rossiyaning Tver viloyatidagi maʼmuriy-hududiy birlik (tuman) va munitsipal tuzilma (munitsipal okrug).

Maʼmuriy markazi – shahar tipidagi Jarkovskiy posyolkasi.

Geografiyasi
------------

Jarkovskiy tumani mintaqaning janubi-gʻarbiy qismida joylashgan va chegaralari:

shimoli-sharqda – Nelidovskiy tumani bilan,
sharqda – Belskiy tumani bilan,
gʻarbda – Zapadnodvinsk tumani bilan,
janubda – Smolensk viloyati (Duxovshchinskiy, Demidovskiy va Velijskiy tumanlari) bilan.
Maydoni 1625 km².

Asosiy daryolari: Meja, Obsha, Velesa, Turosna daryolari hisoblanadi.
Asosiy koʻllari – Shchuchye, Jarki, Emlen, Orexovo, Bezdonnoe.

Viloyat hududida Peletskiy Moxning katta botqoq tizimi mavjud.

Tarixi
------

1917-yilgi Oktyabr inqilobidan oldin okrug hududi Smolensk guberniyasining uchta (Belskiy, Porechskiy va Duxovshchinskiy) va Vitebsk viloyatining bitta (Velij tumani) okrugi tarkibiga kirgan. 1929-yilda butun hudud Gʻarbiy mintaqa tarkibiga kirdi. 1935-yilda Jarkovskiy qishloq kengashi yangi tashkil etilgan Kalinin viloyati chegaralarida, qolgan qishloq kengashlari esa Smolensk viloyatida edi.
1941-yilning yozidan 1942-yil fevraligacha Jarkovskiy qishlogʻi fashistlar qoʻshinlari tomonidan bosib olindi. 1941-yil avgust oyida viloyat hududida general L. M. Dovator qoʻmondonligi ostida mashhur reyd boshlandi. Guruh yuzlab kilometrlarni bosib, yana Jarkiga yetib keldi.

Aholisi
-------

Jarkovskiy shaharchasi umumiy tuman aholisining 69,33% ni tashkil qiladi.
2002-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, aholi soni 7631 ta yaʼni 3479 ta erkak va 4125 ayol).

Maʼmuriy va munitsipal tuzilmasi
--------------------------------

Aholi punktlari
---------------

Jarkovskiy tumani, mintaqaning maʼmuriy-hududiy tuzilishi nuqtai nazaridan, 4 ta aholi punktini oʻz ichiga oladi.

Munitsipal okrug mahalliy oʻzini oʻzi boshqarishni tashkil etish doirasida 4 ta munitsipalitetga, shu jumladan bitta shahar va 3 qishloq aholi punktiga boʻlingan.

2006-yil yanvar oyida munitsipalitet hududida 1 ta shahar posyolkasi va 5 ta qishloq posyolkasi tashkil topdi.
. 2013-yil aprel oyida 2 ta qishloq aholi punkti qurub tugatildi. Bular sychevskoye (Novoselkovskoye tarkibiga kiradi) va Troitskoye (Shchucheyskoye tarkibiga kiradi).

2022-yil 28-iyulda hudud munitsipal okrugga aylantirildi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Сайт переписи населения России 2002". 6-noyabr 2004-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-oktyabr 2017-yil.
2. ↑  „Реестр административно-территориальных единиц и территориальных единиц Тверской области". 14-yanvar 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 1-aprel 2022-yil.
**Anton Lisyuk** (ukraincha: *Антон Лисюк*; 1987-yil 26-fevralda tugʻilgan) — yarim himoyachi sifatida toʻp surgan ukrainalik sobiq professional futbolchi.

Faoliyati
---------

Anton Lisyukning birinchi murabbiyi otasi Igor Leonidovich Lisyuk boʻlgan. Ukrainaning DUFL chempionatida u Respublika jismoniy tarbiya maktabi (13 oʻyin, 4 gol) va Jitomir Polissya (15 oʻyin, 6 gol) jamoalarida oʻynagan. DUFLdagi chiqishlari davomida u Qozonning „Rubin" jamoasi eʼtiborini tortdi va tez orada yosh futbolchiga shartnoma taklif qilishdi. Anton Lisyuk Sergey Stukashov boshchiligida bir yarim yilni jamoada oʻtkazdi, ammo u asosiy tarkibga kirolmadi (futbolchining soʻzlariga koʻra, Rossiya pasporti yoʻqligi sababli) va tez orada klubni tark etdi. Lisyuk KFK chempionatida ham „Rubin-2" safida oʻynagan.

Keyinchalik Berdichevga qaytib, viloyat chempionatida ishtirok etgan mahalliy havaskorlar klubida oʻynadi. Oʻyinlardan birida Moldovaning „Nistru" klubi prezidenti Vasiliy Tragira ishtirok etdi va futbolchini qobiliyatini payqab unga shartnoma taklif qildi. „Otachi" klubida ikki mavsum toʻp surdi, Moldaviya kubogi finalchisi va mamlakat chempionatining bronza medali sovrindori boʻldi. 2007-yilda u Ukrainaga qaytib, dastlab oʻz ona yurti Berdichevga, keyinroq „Oleksandriya" futbolchisiga aylandi. 2009-yilda jamoa tarkibida Ukraina chempionati birinchi ligasining bronza medali sovrindoriga aylandi, ammo shundan keyin klub futbolchi bilan shartnomani uzaytirmadi. Lisyuk Bila Serkvadagi „Arsenal"ga bordi, u yerda dastlab futbolchiga jamoaga mos emasligi aytilgan, ammo keyinroq unga shartnoma taklif qilishgan.

2010-yilda Oʻzbekistonning Zarafshon—Qizilqum jamoasiga oʻtgan va u yerda bir yil toʻp surgan. 2010-yilning oktyabr oyida "Nasaf"ga qarshi oʻyinda jiddiy jarohat olib, uzoq muddatga tarkibdan chetlashtirildi. Sogʻayib, Berdichevga qaytdi. 2012-yilda u ukrainalik mutaxassis Sergey Kovalets boshchiligidagi Slovakiyaning Tatran klubi futbolchisiga aylandi. Presov jamoasi uchun Slovakiya oliy ligasida Lisyuk 11 ta oʻyin oʻtkazdi va 2012—2013-yilgi mavsumdagi qishki tanaffusda klubni tark etdi. SHundan soʻng qozogʻistonlik „Kaysar" bilan shartnoma imzoladi, biroq u yerda uzoq qolmadi. Shundan soʻng Ukrainaga qaytib, Zvezdaga koʻchib oʻtdi. Kirovograd jamoasi tarkibida u Ukraina chempionatining birinchi ligasida 4 ta oʻyin oʻtkazdi va shundan soʻng u professional faoliyatini yakunladi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Заграничная эпопея Антона Лысюка". 23-oktabr 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 12-iyun 2021-yil.
2. ↑  Lisyuk zalishiv „Zіrku" — UA-Football
**Nigar Khudadat qizi Rafibeyli** (ozarbayjoncha: *Nigar Xudadat qızı Rəfibəyli*) (1913–1981, Boku) – ozarbayjon yozuvchisi, Ozarbayjon Yozuvchilar uyushmasi raisi. Yozuvchi Anar Rzayevning onasi, taniqli yozuvchi va shoir Rasul Rzoning rafiqasi edi.

Yoshlik yillari
---------------

Nigar Rafibeyli 1913-yil 23-iyunda Ganja shahrida tugʻilgan. Uning ota-onasi tibbiy jarroh boʻlgan. Otasi Khudadat Rafibeyli Yevropada tahsil olgan birinchi ozarbayjon jarrohi edi. 1919-yilda Ozarbayjon Demokratik Respublikasi hukumati tomonidan Ganja hukumatiga rahbarlik qilishga taklif qilingan, biroq koʻp oʻtmay arman bolsheviklari tomonidan hibsga olingan va Nargin oroliga joʻnatilgan. Mahbuslik paytida bolsheviklar askarlari tomonidan qatl etilgan. Nigar Rafibeyli Ganjadagi maktabni tugatib, tahsilni davom ettirish uchun Bokuga koʻchib oʻtdi. U yerda Pedagogika texnikumida tahsil olgan. Keyinchalik maktablarda dars bergan. Lekin qayerda ishlamasin, ijod qilishdan toʻxtamagan. Uning „Chadra" deb nomlangan ilk sheʼri 1928-yilda "Dan ulduzi "jurnalida chop etilgan. 1930–1932-yillarda „Ozarbayjonfilm" kinostudiyasida ishlagan.

 Boku. Ozarbayjon shoirlari Rasul Rzo va Nigar Rafibayli yashagan uy.

Keyingi yillar
--------------

Nigar Rafibeyli 1931-yilda „Azerneshr" nashriyotida muharrir va tarjimon boʻlib ishlagan. Keyinchalik yozuvchi Moskva pedagogika universitetida oʻqishni davom ettirgan. U Moskvada tahsil olayotganida ilk sheʼrlar toʻplami chop etilgan. Birinchi kitob Bokuda nashr etilgan. 1937–1939-yillarda "Ushoqneshr" nashriyotida ishlagan. 1940-yildan boshlab Navoiy, Shiller, Pushkin, Lermontov, Shevchenko va boshqa xalqlarning mashhur shoir va yozuvchilarining koʻplab asarlarini ozarbayjon tiliga tarjima qilgan. Ozarbayjon adabiyotiga qoʻshgan ulkan hissasi uchun Nigar Rafibeyli Faxriy ordeni bilan taqdirlangan. Uning koʻpgina asarlari romantizm, yurtga muhabbat, tabiathamda ona zaminga bagʻishlangan.

Nigar Rafibeyli 1981-yil 9-iyulda vafot etdi. Bokudagi koʻchalardan biriga adibaning nomi berilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Reminscences of Uzeyir Hajibeyov". Qaraldi: 17-iyul 2010-yil.
2. 1 2 3  „Azerbaycan qadini – Nigar Rafibeyli". Qaraldi: 17-iyul 2010-yil.
3. ↑  „Selected novels of Nigar Rafibeyli". 6-iyul 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-iyul 2010-yil.

Havolalar
---------

* Boku bogʻlaridan birida Nigar Rafibeyli haykali
* Nigar Rafibeylining ingliz tilidagi sheʼrlaridan biri
**Mirzasulton Abduraimovich Mamatqosimov** (1967-yil, Zomin tumani, Jizzax viloyati, Oʻzbekiston SSR — 2021-yil 27-aprel, Oʻzbekiston) — oʻzbekistonlik olim, texnika fanlari doktori, professor

Biografiyasi
------------

Mirzasulton Mamatqosimov 1967-yil Zomin tumanida oʻqituvchi oilasida tugʻilgan. 1991-yilda Toshkent davlat universiteti fizika fakultetini tugatgan. 1995—2021-yillarda Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Materialshunoslik instituti ilmiy xodimi, direktor o‘rinbosari lavozimida ishlagan.

### Vafoti

Mirzasulton Mamatqosimov 2021-yil 27-aprelda vafot etgan.

### Ilmiy faoliyati

Mirzasulton Mamatqosimov 1992—1995-yillarda Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi „Fizika-Quyosh" ilmiy ishlab chiqarish birlashmasi Fizika-texnika instituti aspiranturasida tahsil olgan. 1999-yilda „Yuqori temperaturali quyosh qurilmalari koʻzgularini yustirovka va nazorat qilish usullarini ishlab chiqish" mavzusida nomzodlik, 2017-yilda „Katta Quyosh pechi va boshqa energetik qurilmalar samaradorligini oshirish uchun ularning ko‘zguli mujassamlashtiruvchi tizimlarini optimizatsiyalash" mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. 80 dan ortiq ilmiy maqolalar muallifi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3  *Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi*, 1-tom (oʻzbekcha), Toshkent: Science and Innovation, 2022 — 342 bet.
2. ↑  „Xotira: 2021-yil ilm-fan yo'qotishlari" (30-dekabr 2021-yil).

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Emil Verban** 1915-yilning 27-avgustida AQSHning Illinois shtati Linkoln shahrida tavallud topgan. Beysbol bo'yicha oliy ligadagi MLB (Major League Baseball) da ikkinchi darajali o'yinchi bo'lgan.

Biografiya
----------

Emil Verban *Sent-Luis Cardinals* (1944-1946-yillar),*Filadelfiya Fellis* (1946-1948-yillar),*Chicago Cubs* (1948-1950-yillar),*Boston Braves* (1950-yil) kabi jamoalarda o'ynagan.Emil Verban avvalam bor 1944-yildan 1950-yilgacha oliy ligada 4 ta jamoada o'ynagani bilan ham mashhur.Emil Verban 28 yoshida beysbolda ilk professional faoliyatini boshlagan.U 1944-yildagi ligada *Sent-Luis Browns* jamoasiga qarshi 17 ta dan 7 ta zarbani qaytargani va Sent-Luis Kardinals jamoasi 4:2 hisob bilan g'alaba qilgan o'yindagi so'nggi hal qiluvchi zarbani qaytargani bilan ham mashhur. Emil Verbanning eng muvaffaqiyatli davri 1945-yil boshlangan. Verban *Filadelfiya Fellis*,*Chicago Cubs*,*Boston Braves* jamoalarida ham o'ynagan va *"All Stars Match"da* ham ikki marotaba ishtirok etgan(1946 va 1947-yillar).

1975-yilda Vashingtonda joylashgan *Chicago Cubs* muxlislar guruhi taqdirlash uchun Emil Verban jamiyatini tuzishgan. Verban *Chikago Cubs* ning o'yinchi timsoli sifatida tanlangan. Verban dastlab uni masxara qilishayotganiga ishongan, biroq bir necha yil o'tgach, u Vashingtonga, ayni paytda jamiyat a'zosi bo'lgan prezident Ronald Reygan bilan Oq uyda uchrashish uchun uchib kelganida, u bu his tuyg'ulardan qutilgan.

Verban 73 yoshida Illinoys shtatining Quincy shahrida vafot etgan.

O'ynagan jamoalari
------------------

* Sent-Luis Cardinals (1944-1946-yillar)
* Filadelfiya Fellis (1946-1948-yillar)
* Chicago Cubs (1948-1950-yillar)
* Boston Braves (1950-yil)

Faoliyatinig eng muvaffaqiyatli davri va sovrinlari
---------------------------------------------------

* uch marotaba *"All Stars Match"* o'yinida ketma-ket qatnashgan. (1945-1946-1947-yillar)
* Sent-Luis Browns jamoasi ustidan g'alabasi uchun sovrin olgan. (1944-yil)

Manbalar
--------

1. ↑  Emil Verban at Baseball Reference
2. 1 2  Gilbert, Bill (1992) *They Also Served: Baseball and the Home Front, 1941–1945*. New York: Crown Publishers, pages 127, 153–155.
Pecheniye—kichik, turli shaklda pishirilgan shirin taʼmli yengil tamaddi yoki shirinlikdir. Odatda, uning tarkibiga un, shakar, tuxum va baʼzi turdagi oʻsimlik moylari, yogʻ yoki sariyogʻ qoʻshiladi. Qoʻshimcha ingredient sifatida mayiz, shokolad boʻlaklari, yongʻoqlar va shu kabi boshqa mahsulotlardan foydalanish mumkin.

Ingliz tilida soʻzlashuvchi mamlakatlarning koʻpchiligi qarsillatib pishiriladigan pecheniyelarni „biskvit" deb atashadi. AQSh va Kanada esa bundan mustasno, chunki bu yerda „biskvit" tezpishar non maʼnosiga ishora qiladi. Hatto Buyuk Britaniyada ham baʼzan koʻp isteʼmol qilinadigan biskvitlarni „pecheniye" deb ataladi. Baʼzi pecheniyelar shakliga koʻra ham nomlanishi mumkin, masalan, burchaklar soniga qarab.

Biskvit yoki pecheniyelarning zefir yoki murabbo bilan toʻldirilgan, baʼzan qaymoqli kremlar, shokolad yoki boshqa shirin qoplamaga botirilgan xilma-xil turlari boʻladi. Masalan, Oreo. Pecheniyelar koʻpincha sut, qahva yoki choy kabi ichimliklarga botirib tanovvul qilinadi, bunda ular yumshab, shakari erib, qandolat mahsulotlari yanada xushtaʼm boʻladi. Zavodda tayyorlangan pecheniyelar oziq-ovqat doʻkonlari, bozor rastalari va savdo avtomatlarida sotiladi. Yangi pishirilgan pecheniyelarni esa qandolatchilik uylari va qahvaxonalarda xarid qilish mumkin.

Manbalar
--------

1. ↑  „Cookies originated from Persia, shortly after the use of sugar became relatively common in the region." (en). *The Vintage News* (17-sentyabr 2016-yil). Qaraldi: 11-noyabr 2019-yil.
2. ↑  *Nelson, Libby*. „British desserts, explained for Americans confused by the Great British Baking Show". Vox (29-noyabr 2015-yil). Qaraldi: 3-dekabr 2015-yil.
3. ↑  Lee, Laura. *The Pocket Encyclopedia of Aggravation*. New York: Black Dog & Leventhal, 2001.
**Yuriy Sergeyevich Bodrov** (1937-yil 7-iyun, Aleksandrovskiy tumani, Ivanovo viloyati — 2021-yil 15-iyul Koʻrgan) — Koʻrgan davlat drama teatri aktyori, Farg‘ona rus drama teatri aktyori. Rossiya Federatsiyasi xalq artisti (1999).

Tarjimayi holi
--------------

Yuriy Sergeyevich Bodrov 1937-yil 7-iyunda Ivanovo viloyatining Aleksandrovskiy tumaniga qarashli Sokolovo qishlogʻida tugʻilgan.

Mehnat faoliyatini 1956-yilda Vladimir viloyati, Karabanovo shahridagi Elektropromremont tashkilotida boshlagan.

Sovet Armiyasi saflarida xizmat qilgandan soʻng, u oʻsha tashkilotda, keyin III Internasional nomidagi novvoyxonada ishlagan.

1962-yilda Vladimir shahridagi madaniyat-maʼrifat maktabini tamomlagan (oʻqituvchisi — B. M. Vosprenskiy).

1962-yildan A. V. Lunacharskiy nomidagi Vladimir drama teatrida ishlagan. Keyin Tambov drama teatri va Farg‘ona rus drama teatrida aktyor sifatida faoliyat koʻrsatishni boshladi

1975-yil 12-sentyabrda Yuriy Bodrov Koʻrgan davlat drama teatrida ishlay boshladi. U qirq yildan ortiq teatr sahnasida turli rollarni ijro etgan.

Madaniyat xodimlari kasaba uyushmasi Koʻrgan viloyat qoʻmitasi aʼzosi.

Yuriy Sergeevich Bodrov 2021-yil 15-iyulda Koʻrgan viloyati, Koʻrgan shahrida vafot etgan.

Mukofotlar
----------

Rossiya Federatsiyasining xalq artisti faxriy unvoni, 1999-yil 8-yanvar.

RSFSRda xizmat koʻrsatgan artist faxriy unvoni, 1990-yil 18-aprel.

A. S. Pushkinning „Motsart va Salyeri" pyesasi asosidagi spektaklda Salyeri roli uchun adabiyot va sanʼat sohasidagi Koʻrgan viloyati mukofoti laureati, 1999-yil.

„Frontiers" festivalining mukofoti sohibi 1991-yil.

Koʻrgan viloyati gubernatori faxriy yorliqlari.

Yaratgan rollari
----------------

Rol: ijtimoiy qahramon, xarakterli ijtimoiy qahramon, komediya qahramoni.

Yuriy Bodrov rejissyor sifatida badiiy havaskorlik jamoalarida: karlar jamiyati klubi, quruvchilar dam olish maskani, „Ximmash" dam olish maskani, 5-sanʼat maktabi, 50-umumtaʼlim maktabi va boshqalarda spektakllarni sahnalashtirgan.

Oilasi
------

Xotini — aktrisa Jebotinskaya Lyubov Timofeevna (1940-yil 1-iyunda tugʻilgan, Oltoy oʻlkasi)

Oʻgʻli — Dmitriy (1970-yil 29-aprelda tugʻilgan, Vladimir shahri)

Manbalar
--------

1. ↑  „Бодров Юрий Сергеевич". 4-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-mart 2012-yil.
2. ↑  „Лица Зауралья: БОДРОВ Юрий Сергеевич". 1-aprel 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-mart 2020-yil.
3. ↑  „Илья Александров. 15 июля ушел из жизни Народный артист Российской Федерации Юрий Сергеевич Бодров. Газета «Курган и курганцы» от 15.07.2021.". 10-noyabr 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-noyabr 2022-yil.
**Kaluga shahrining 600-yilligiga bagʻishlangan** yodgorlik — Kaluga shahridagi Gagarin koʻchasidagi Oka boʻylab koʻprik yaqinidagi yodgorlik, 1977-yil 29-oktabrda shaharning 600-yilligini nishonlash sharafiga ochilgan. Yodgorlik 50 metrli ustun boʻlib, uning etagida Gagarin koʻchasi boʻylab shar va oltita stela joylashgan. Kaluganing olti asrlik tarixining eng muhim sahifalari stellarda muhrlangan.

Tarix
-----

Yodgorlik haykaltarosh L. E. Kerbel va meʼmorlar V. N. Datyuk, E. I. Kireev, P. T. Perminov tomonidan loyihalashtirilgan. Kosmonavtning barelyefli titan ustuni loyihasi Kireevga tegishli. Gagarin tasviri tushirilgan yodgorlikning bir qismi Kaluga haykaltaroshlik fabrikasi tomonidan yaratilgan, Tsiolkovskiyning barelyefi Mytishchi sanʼat fabrikasida marmardan oʻyilgan. Beshta bronza barelyefni yaratish boʻyicha ish Lev Efimovich Kerbel tomonidan bajarilgan va ular RSFSR Badiiy fondining Leningraddagi Monumentskulptura zavodida (quyma) qilingan. Sfera mis qatlami bilan qoplangan, unga 700 kilogramm metall ketgan. Ustunning asosi shar boʻlgani uchun qurilish shaharliklar orasida „toʻp" deb atalgan.

Yodgorlik 1971-yil sentabr oyida tashkil etilgan va 1977-yil oktabr oyida ochilgan.

2001-yilda yodgorlikdan metall qoplama parchalari oʻgʻirlangan. Vandallar rangli metallarni yigʻish punktiga topshirish uchun, shar bilan qoplangan mis choyshablarni oʻgʻirlab ketishgan. Diametri 11 metr boʻlgan shar kamroq qimmatbaho metall bilan qayta tiklandi. Bezorilar topilgan, biroq jinoiy ish qoʻzgʻatilgani yoʻq, chunki yodgorlik davlat mablagʻlari hisobidan qurilgan va shu sababli jabrlangan shaxsni aniqlashning imkoni boʻlmagan.

Shaharning 650-yilligini nishonlash uchun, mahalliy hokimiyat organlari, yodgorlikning asl qiyofasini tiklashga qaror qildilar: stelani taʼmirlash va sharni mis bilan qoplash. Qayta tiklash uchun mablagʻ yigʻildi, shu jumladan shahar aholisining xayr-ehsonlari orqali. 2021-yilning 4-avgustida, qayta tiklash ishlari yakunlanib, yodgorlik yana ommaga ochildi.

2021-yil avgust oyida yodgorlik raqamli yoritish va audio saundtrek bilan toʻldirildi. Loyihaning birinchi sinov ishga tushirilishi Rossiya Federatsiyasi Davlat bayrogʻi kuni boʻlib oʻtdi.

Manbalar
--------

1. ↑  Доронина Л. Н.*. Мастера русской скульптуры XVIII-XX веков*. М.: Белый город, 2008 — 220 bet. ISBN 978-5-7793-1788-7.
2. ↑  „Калужский «шарик» отметил юбилей". *Сетевое издание «Калуга-Поиск»*.  kaluga-poisk.ru (31-oktabr 2017-yil). 7-aprel 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 7-aprel 2020-yil.
3. ↑  „Найдены мародёры, раздевшие около 20 лет назад «шарик» в Калуге". *Московский комсомолец Калуга*.  mkkaluga.ru (24-dekabr 2018-yil). 7-aprel 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 7-aprel 2020-yil.
4. ↑  „Ко Дню города филиал «Калугаэнерго» декорирует памятник 600-летия Калуги" (ru). *АиФ-Калуга* (24-avgust 2021-yil). 2-noyabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-noyabr 2021-yil.

Havolalar
---------

* Arxivnaya kopiya 600 yilligi sharafiga oʻrnatilgan yodgorlik Wayback Machine saytida arxivlandi (2020-02-11).
**Vadim Movsesovich Adamyan** ( armancha: *Վադիմ Մովսեսի Ադամյան* , ukraincha: *Вадим Мовсесович Адамян*, 1938-yil 2-dekabrda tug'ilgan) - Sovet va ukrainalik matematik va nazariy fizik, professor va Odessa universitetining nazariy fizika kafedrasi mudiri. U operator nazariyasi va funktsional tahlilga qo'shgan hissasi bilan mashhur.

Biografiya
----------

Adamyan 1938-yil 2-dekabrda Odessada tug'ilgan. 1956-1961-yillarda Adamyan I.I.Mechnikov nomidagi Odessa davlat universitetida tahsil oldi. Nazariy fizika yoʻnalishi boʻyicha tamomlagan, unga rahbarlik qilgan Yu. A. Tsvirko. 1961-1964-yillarda Mark Grigoryevich Kerin rahbarligida Odessa qurilish institutida doktorant bo'lgan. 1964-1966-yillarda Lomonosov nomidagi Odessa texnologik institutida katta ilmiy xodim bo‘lib ishlagan.

1966-yil 20-iyunda Adamyan Yerevan universiteti matematika va mexanika institutida funksional tahlil va funksiyalar nazariyasi ixtisosligi boʻyicha nomzodlik dissertatsiyasini himoya qildi. Dissertatsiya himoyasidan keyin bir yil davomida Odessa qurilish institutining matematika kafedrasida dars bergan. Keyin 1975-yilgacha Odessa davlat universitetining Fizika institutida laboratoriyaga rahbarlik qildi.

1974-yil 17-oktyabrda Vadim Adamyan Kievdagi Matematika instituti Fanlar akademiyasida funktsional tahlil va funktsiyalar nazariyasi bo'yicha doktorlik dissertatsiyasini himoya qildi. Doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgandan so'ng, u Odessa davlat universitetining dotsenti, keyin esa 1977-yilda to'liq professor bo'ldi. 1978-yilda nazariy fizika kafedrasi mudiri bo‘ldi. Kafedrada u plazma fizikasi, qattiq jismlar fizikasi va nanostrukturalar fizikasi kabi yangi sohalarning rivojlanishini rag'batlantirdi ( nanotexnologiya ).

Tadqiqot
--------

Adamyanning asosiy tadqiqot sohalari funksional tahlil va operatorlar nazariyasidir. Bundan tashqari, 1966-yildan plazma nazariyasi va nanostrukturalar nazariyasi kabi nazariy fizikaning turli muammolari ustida ishlamoqda.

Professor Adamyan o'zining uzoq yillik ilmiy faoliyati davomida Avstraliya, Yangi Zelandiya, Germaniya va Ispaniya universitetlarida ishlagan va bir qancha faxriy unvon va mukofotlarga sazovor bo'lgan. 1994–1995-yillarda Soros professori etib tayinlangan. Vadim Adamyan Amerika matematika jamiyati (AMS), Gesellschaft für Angewandte Mathematik und Mechanik (Amaliy matematika va mexanika jamiyati) va Ukraina fizika jamiyati aʼzosi.

Manbalar
--------

1. ↑  „VADYM MOVSESOVICH ADAMYAN (TO 75th BIRTHDAY ANNIVERSARY)".
**Muqaddas Nikolay moʻjizaviy cherkovi** — Turkiston oʻlkasining Skobelev (hozirgi Fargʻona shahri) shahrida 1907—1927-yillarda mavjud boʻlgan vayron boʻlgan pravoslav cherkovi.

Tarix
-----

Maʼbad 1902-yilda Turkiston general-gubernatorligida Termiz, Verniy, Skobelev, Kerki, Kushka, Samarqand, Chardjou shaharlarida garnizon cherkovlarini qurish uchun ishlab chiqilgan meʼmor Fyodor Verjbitskiy va harbiy muhandis Fyodor Smirnovning loyihasi boʻyicha qurilgan. Turkiston harbiy ibodatxonalari uchun namunaga aylangan bu loyiha 1901-yilda tasdiqlangan Fyodor Verjbitskiy polk cherkovining namunali loyihasi asosida yaratilgan edi.

Shunday qilib, soddalashtirilgan rus uslubidagi bino Turkistonning boshqa ibodatxonalariga oʻxshash edi. U pishiq gʻishtdan qurilgan, ichki makonining oʻlchami 24 dan 16 metrga teng edi. Eshiklardan birining tepasida qoʻngʻiroq minorasi bor edi.

Maʼbadning qurilishi 1907-yilda yakunlandi. 1909-yil avgust oyida sobor Muqaddas Nikolay moʻjizaviy sharafiga muqaddas qilindi (patronal bayram kuni 6-dekabr etib belgilangan).

1910-yilning ikkinchi yarmigacha u 3-Turkiston otishma brigadasi idorasiga qarashli 7-Turkiston otishma polkiga mansub edi. 1910-yilda qayta muqaddaslash marosimi oʻtkazildi.

Andijon qoʻzgʻoloni (1898) paytida halok boʻlgan rus askarlari dafn etilgan ibodatxonaga pravoslav qabristonida qurilgan Avliyo Aleksandr Nevskiy ibodatxonasi tayinlangan.

1927-yildan keyin cherkov yopildi, qoʻngʻiroq minorasi buzildi, piktogramma va barcha cherkov mulki boshqa cherkovlarga oʻtkazildi. Bir muncha vaqt sobiq soborda ombor sifatida mavjud edi va keyinchalik u yopildi. Bino 2000-yillarda buzib tashlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  *Ярополк Доренский.* „Типовая воинская церковь Вержбицкого". *Наша Лиепая* (14-yanvar 2016-yil). Qaraldi: 4-yanvar 2020-yil.
2. ↑  „Храм Николая Чудотворца (Фергана)". 11-iyun 2023-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-iyun 2023-yil.
3. ↑  „Храм Святого Николая Чудотворца (Фергана)". 11-iyun 2023-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-iyun 2023-yil.

Adabiyot
--------

* „Turkiston o‘lkasida ko‘chirish" Peterburg, 1911-yil.
* *F. B. Karavaeva* — „Och dasht oʻtmishi va hozirgi kuni". Hududi juda katta edi. Petrograd, 1914-yil.
* „Rossiya Turkistonining shahar va qishloqlariga sayohatlar". Qishloqlar va shaharlar koʻzdan kechirildi va suratga olindi: Voskresenskoye, Blagoveshchenskoye, Bogoroditskoye, rus, Spasskoye, Chinazskoye, Yangiyulskoye va boshqalar. Sankt-Peterburg, 1900-yil.


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Fargʻonadagi xristian binolari |
| --- |
|  |
| Pravoslavlik (roʻyxati) | 

|  |  |
| --- | --- |
| Ibodatxonalar | 
* Radonej Sergey cherkovi (Fargʻona)
* † Avliyo Aleksandr Nevskiy ibodatxonasi (Fargʻona)
* ‡ Muqaddas Nikolay mo‘jizakor cherkovi (Farg‘ona)
 |
|  |
| Ibodatxonalar | 
* ‡ Avliyo Aleksandr Nevskiy kapellasi (Fargʻona)
 |

 | 
 |
|  |
| 
* **† buzilgan • ‡ harakatsiz**
 |

 |
**Zokir Bekir oʻgʻli Axmedov** (ozarbayjoncha: *Zakir Bəkir oğlu Əhmədov*; 1932-yil 9-iyun Mamaili qishlogʻi, Kutkashenskiy tumanida tavallud topgan – 2010-yil 26- iyun) – Sovet Ozarbayjon sholichisi, Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1949).

Hayoti va faoliyati
-------------------

1932-yil 9-iyunda Ozarbayjon SSR (hozirgi Ozarbayjon Respublikasining Gabala viloyati) Kutkashenskiy tumani Mamaili qishlogʻida tugʻilgan. Millati ozarbayjon.

1948-yildan – kolxozchi, Qutkashenskiy (1991-yil martdan – Gabala) tumanidagi Azizbekov nomidagi kolxoz aʼzosi. 1948-yilda u 5 gektar maydonning gektaridan 61,5 sentnerdan sholi oladi.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1949-yil 1-iyuldagi farmoni bilan 1948-yilda kolxoz barcha turdagi qishloq xoʻjaligi mahsulotlari boʻyicha majburiy yetkazib berish va shartnomalar bajarilganda sholidan yuqori hosil olganligi, MTS ishiga natura shaklida haq toʻlaganligi va 1948-yilda barcha ekinlarni urugʻlik bilan taʼminlagani uchun Axmedov Zokir Bekir oʻgʻli Lenin ordeni, „Oʻroq va Bolgʻa" oltin medali hamda Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni bilan taqdirlangan.

Keyinchalik 1971-yilgacha Azizbekov nomidagi, Ali Bayramov nomidagi va Kuybishev nomidagi kolxozlarda brigadir, agronom, mehnatkashlar deputatlari Gʻajalli qishloq Soveti ijroiya qoʻmitasi raisi boʻlib ishlagan. 1954-yilda u KPSS aʼzoligiga qabul qilindi.

1972-yildan Gʻjalli pilla qabul qilish punktida ishlagan.

2002-yildan nafaqaga chiqadi. 2010-yil 26-iyunda Imishli viloyati (Ozarbayjon) Hajibabali qishlogʻida vafot etgan.

Mukofotlari
-----------

Lenin ordeni (07.01.1949)

Sotsialistik Mehnat Qahramoni

Manbalar
--------

1. ↑  „Zokir Axmedov biografiyasi".
2. 1 2  „Список Героев Социалистического Труда".

Adabiyotlar
-----------

* Әһмәдов Закир Бәкир оғлу // Азербайджанская советская энциклопедия  : [10 томах] = Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасы (азерб.) / гл. ред. Дж. Б. Гулиев. — Баку: Кызыл Шярк, 1980. — Т. IV. — С. 258. — 80 000 экз.
* Указ Президиума Верховного Совета СССР «О присвоении звания Героя Социалистического Труда передовикам сельского хозяйства Азербайджанской ССР» от 1 июля 1949 г.  // Ведомости Верховного Совета СССР. — 29.07.1949. — № 37 (584). — С. 2.
**Aleksandr Matveyevich Volkov** (1903-yil 30-avgust Samarqand, Samarqand viloyati, Turkiston general-gubernatorligi, Rossiya imperiyasi – 1975-yil 21-fevral Moskva) – sovet harbiy va davlat arbobi. Birinchi chaqiriq Ukraina SSR Oliy Radasi deputati (1938—1947). KP(b)U MK aʼzosi (1938—1940). Polkovnik (1940).

Biografiyasi
------------

1903-yil 30-avgustda Samarqand shahrida, hozirgi Samarqand viloyati, Oʻzbekiston temiryoʻlchi oilasida tugʻilgan. Gimnaziyaning beshta sinfini va temir yoʻl maktabini tamomlagan. 1918-yildan Samarqanddagi temir yoʻlda taʼmirchi boʻlib ishlagan. 1918-yilda u temir yoʻlchilarning Qizil gvardiya batalyonida xizmat qilgan.

1919-yilda komsomoliga ishga oʻtgan, 1921-yilgacha Samarqand okrug komiteti kotibi, Toshkent shahar Turkiston komsomol komiteti siyosiy maʼrifat boʻlimi mudiri lavozimlarida ishlagan.

1921-yil noyabrda VCHK organlariga ishga yuborilgan, 1925-yilgacha Samarqand, Buxoro, Ashxobod, Andijon, Qoʻqon shaharlarida Oʻrta Osiyo temir yoʻli transport boʻlimida ishlagan.

1925-yilda harbiy xizmatga chaqirilib, Oʻrta Osiyoda SSSRning Afgʻoniston bilan chegarasini qoʻriqlash uchun joʻnatilgan va chegarada 1937-yilgacha komendant yordamchisi, komendant, chegara otryadi komandiri lavozimlarida xizmat qilgan. 1927–1929-yillarda Moskvadagi Oliy chegara maktabida oʻqigan. 1934—1937-yillarda M.Frunze nomidagi Qizil Armiya Harbiy Akademiyasida tahsil olgan.

1937—1939-yillarda u 23-Qizil bayroqli Kamianets-Podilskiy chegara otryadining boshligʻi lavozimida ishlagan.

1938-yil 26-iyunda u Kamianets-Podilskiy viloyatining 5-sonli Chemerovets saylov okrugida birinchi chaqiriq Ukraina SSR Oliy Radasi deputati etib saylangan. BP(b)U MK aʼzosi (1938—1940), KP(b)U Kamianets-Podilskiy viloyat qoʻmitasi byurosi aʼzosi (1938—1939) boʻlib faoliyat yuritgan.

1939-yil avgustdan 1944-yil maygacha SSSR NKVDning Uralsdagi Usollag boshqarmasi boshligʻi boʻlgan. 1944-yil may-dekabr oylarida Aleksandr 1-Belorussiya frontining 18-Qizil bayroqli chegara otryadi boshligʻi boʻlgan. 1944-yil dekabrdan u NKVD qoʻshinlari 1-Belorussiya frontining qoʻriqlash shtab boshligʻi boʻlgan.

U 21-fevral kuni Moskvada vafot etgan.

Harbiy unvonlari
----------------

* kapitan (1936-yil 29-avgust)
* mayor
* polkovnik (1940-yil 31-avgust)

Mukofotlari
-----------

* Qizil Bayroq ordeni (1945-yil 6-aprel).
* 2-darajali Suvorov ordeni (1945-yil 16-sentyabr).
* 1-darajali Vatan urushi ordeni.
* Qizil yulduz ordeni

Manbalar
--------

1. ↑  „https://nkvd.memo.ru/index.php/%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BA%D0%BE%D0%B2,\_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80\_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87".
2. ↑  „https://knigogid.ru/authors/61323-volkov-aleksandr-matveevich".
**Ali ibn Husayn Abul-Qosim Alaviy Ashraf ash-Sharif al-Husayniy**, (arab. ابن الأعلم الشريف الحسيني) – X asrda yashab o‘tgan musulmon astronomi va munajjimi boʻlgan (Bag‘dodda vafot etgan, 985- yil).

**Ibnul A’lom**ning hayoti haqida juda kam ma’lumotlar mavjud va uning tug‘ilgan yili tarixchilar tomonidan aniqlanmagan. U  X asrning eng ko‘zga ko‘ringan astronomlaridan biri bo‘lib, bu uning islom va  Vizantiya astronomiyasiga ta’sirida namoyon bo‘lgan. U Bag‘dodda faoliyat yuritib, buvayhiylar hukmdori Adud ad-Davla (978–983) homiyligida ishlagan.
Ibnul A’lomning asosiy asari **"az-Zij ash-Sharifiy"** yoki "az-Zij al-Bag‘dodiy" nomi bilan mashhur bo‘lgan zij asaridir. Asar uning homiysi sharafiga "az-Zij al-Adudiy" deb ham ataladi. Asar yo‘qolgan, ammo olimlar uning katta qismini arab, fors va yunon manbalaridan qayta tiklashga muvaffaq bo‘lganlar.

X asrda yashagan misrlik mashhur astronom Ibn Yunus  Ibnul A’lomning zamondoshi bo‘lib, uning ijodini yuqori baholagan va undan iqtibos keltirgan. Ibnul A’lom 985-yilda vafot etganidan so‘ng, uning ta’siri kamida uch asr davomida saqlanib qoladi, buni Marog‘  rasadxonasining jadvallarida ham ko‘rish mumkin. Ushbu jadvallar asosan uning va misrlik astronom Ibn Yunusning ishlariga asoslangan edi.

Manbalar
--------

1. ↑   الزركلي, خير الدين. الأعلام - ج 4 : عبد السلام بن الحسين - علي بن محمد (in Arabic). IslamKotob.
2. ↑   "Ibn al-Alam". islamsci.mcgill.ca.
3. ↑   "In Memoriam of Aydin Sayili: Biography and Account of his Scientific Activity | Muslim Heritage". muslimheritage.com.
Praga koʻchalarida ijrochini koʻrgan
**Musiqiy arra** — musiqa asbobi sifatida qoʻllaniluvchi arra hisoblanadi. Shtrixiga koʻra glissandoga kiradi; undan chiquvchi tovush termenvoksni eslatadi.

Arra ilk bora XIX asrda AQShning Appalacha shahrida musiqa asbobi sifatida qoʻllanilgan deb ishoniladi. 1900-yillarga kelib esa bunday musiqiy arrani ishlab chiqarishga ixtisoslashgan oʻndan ortiq kompaniyalar ochilgan; XX asrning birinchi yarmiga kelib esa, asboblarni ishlab chiqarish bir oz kamaygan, ammo keyinchalik yana ommalashgan. Hozirda musiqiy arra boshqa mamlakatlarda ham ishlab chiqarilgan — xususan, Angliya va Shvetsiyada..

1975-yilda bastakor Jek Nitsshening "Kakku uyasi ustidan uchib oʻtayotib" filmida ulkan eʼtiborni tortish uchun musiqiy arraning ovoz effektidan foydalanilgan.

Rossiyalik musiqachi, muallif-qoʻshiqchi Pavel Kashin bir necha albomlarni yozishda arradan foydalangan..

  

Nyu-York muntazam ravishda Xalqaro musiqiy arra festivalining mezboni boʻladi (inglizcha: *New York City Musical Saw Festival*). 2009-yilda festival davomida Xalqaro Ginnesning rekordlar kitobiga rekord oʻrnatilgan: arra yordamida ansambldagi 53 nafar musiqachi Shubertning „Ave Maria"sini ijro etishgan..

Yana qarang
-----------

* Fleksaton

Manbalar
--------

1. ↑  Mussehl & Westphal Home of the Musical Saw
2. ↑  The Guardian, Hey, what’s that sound: Musical saw
3. ↑  «Musical Saws and Accessories Wayback Machine saytida arxivlandi (2010-05-31). », *Thomas Flinn & Co.*.
4. ↑  Guinness World Record
5. ↑  «Sandvik Stradivarius Musical Saw Archive.is saytida arxivlandi (2013-01-29) », *MusicalInstruments.com*.
**Zahhoki Moron** — Qashqadaryo viloyati Qarshi shahri temir yoʻl stansiyasi yaqinida joylashgan qadimiy qalʼa-shahar harobasi hisoblanadi. Zahhoki Moron qadimiy qalʼa-shahar harobasi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining „Moddiy madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish sohasidagi faoliyatni tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida" 2018-yil 19-dekabrdagi PQ-4068-son qaroriga muvofiq Oʻzbekiston moddiy va madaniy merosining koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Tarixi
------

Zahhoki Moron qalʼa-shahar xarobalari Qarshi shahar hududidagi vokzalda joylashgan. Aholi punkti nomi Eron mifologiyasidagi afsonaviy ilon podshosi - Zahhok nomiga borib taqaladi.

Arxeologik tadqiqotlar natijalariga ko'ra, Qal'ai Zahhoki Moron o'rnida aholi punkti miloddan avvalgi II asrda paydo bo'lganligi aniqlandi. Yodgorlik to'rtburchak shakldagi yirik shahar qoldiqlaridan iborat. Shaharning maydoni 65 × 65 metr bo'lgan katta kvadrat shakldagi qal'a bo'lib, devor ichidagi yo'laklar uch qator istehkomlar bilan o'ralgan. Birinchi devor 200 × 200 metr, ikkinchisi 400 × 400 metr maydonga ega va qal'a tashqarisida taxminan 6 km uzunlikdagi qal'a devori bilan o'ralgan (yon tomondan 1,5 x 1,5 km). Shaharning umumiy maydoni qariyb 225 gektar boʻlib, V—VI-asrlarda hajmi boʻyicha Oʻrta Osiyoda Yerqoʻrgʻondan keyin ikkinchi oʻrinda turgan. IX—X-asrlarga oid sopol idishlar topilishi vayron boʻlgan Zahhoki Moronning bir qismi oʻrta asrlarda ham maʼlum darajada rivoj topib, madaniy jihatdan yuksalganini koʻrsatadi. Aholi punktining maydoni 16 gektar, balandligi 15 metr bo'lgan.

Shaharga koʻchmanchi yuechji qabilalari asos solgan. Zahhoki Moron joylashishdan ko'rinib turibdiki, ichki qal'ada davlat elitasi vakillari yashagan va tashqi shahar hududida esa ko'chmanchi jangchilarning bir necha ming chodirlari egallagan.

Zahhoki Moron o'rnida joylashgan shahar qariyb yetti asr davomida Quyi Qashqadaryoning siyosiy markazi sifatida faoliyat ko'rsatgan. 562-564 yillarda eftaliylarning boshqa shaharlari kabi turk - sosoniy ittifoqi va eftaliylar davlati oʻrtasidagi urush natijasida shahar butunlay vayron boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Моддий маданий мероснинг кўчмас мулк объектлари миллий рўйхатини тасдиқлаш тўғрисида Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 846-сон 04.10.2019 й. қарори". *Lex.uz*. Qaraldi: 22-sentabr 2020-yil.
2. ↑  Ўзбекистон Миллий Энциклопедияси, ст. «Заҳҳоки морон» (oʻzb.)
3. ↑  *Сулейманов Р. Х.* Древний Нахшаб. — Ташкент, 2000.
4. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
5. ↑  Ўзбекистон Миллий Энциклопедияси, ст. «Заҳҳоки морон» (oʻzb.)
6. ↑  *Сулейманов Р. Х.* Древний Нахшаб. — Ташкент, 2000.
7. ↑  *Туребеков М.* Археологическое изучение оборонительных сооружений городища Калаи-Зохаки-Марон / История материальной культуры Узбекистана, вып. 15. — Ташкент, 1979.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Eugen Baumann** (1846-yil 12-dekabr – 1896-yil 3-noyabr) nemis kimyogari. U birinchilardan boʻlib polivinilxlorid (PVX) ni yaratgan va Carl bilan birgalikda Schotten-Baumann reaksiyasini kashf etgan.

Hayoti
------

Baumann hozirgi Shtutgartning bir qismi boʻlgan Cannstatt shahrida tugʻilgan. Shtutgartdagi gimnaziyaga qatnagach, otasining dorixonasida tahsil olgan. Shtutgartdagi faoliyati davomida u Shtutgart universitetida Hermann fon Fehlingning maʼruzalarida qatnashgan.

Bilimni oshirish uchun u Lübeck va Gothenburgga borib, u yerdagi dorixonalarda ishlagan. Keyinchalik Tübingen universitetida farmatsiya fakultetida tahsil olgan. U birinchi imtihonini 1870-yilda topshirilgan va 1872-yilda Felix Hoppe-Seyler bilan ishlash uchun doktorlik dissertatsiyasini yoqlagan. Hoppe-Seyler uni 1876-yilda Shtrasburg universitetiga birga ishlashga taklif qilgan. Oʻsha yili Emil Heinrich Du Bois-Reymond unga Berlindagi Fiziologiya institutining kimyo kafedrasi mudiri lavozimini taklif qilgan. 1882-yilda Baumann ushbu institutda tibbiyot professori boʻlgan va keyinchalik Frayburg universitetida professor lavozimini egallagan.

1895-yilda u Albrecht Kossel bilan Hoppe-Seylerning Zeitschrift für Physiologische Chemie kompaniyasini boshqarish topshirilgan.

1883-yildan to vafotigacha Baumann kimyogar Hermann Koppning qizi Theresa Koppga turmushga chiqdi va ularning besh farzandi bor edi. U 49 yoshida yurak muammosi tufayli vafot etgan.

Ixtirosi
--------

Siydik tarkibidagi oltingugurt organifikatorlari uning fiziologik kimyodagi boshlangʻich ishlaridan biri boʻlgan. U siydikdagi aromatik birikmalarning manbai tirozin kabi aromatik aminokislotalar ekanligini aniqlagan. Keyinchalik bu moddalar boshqa olimlar tomonidan, masalan, behushlik uchun ishlatilgan. U hamkasblari bilan birgalikda tiroksin qalqonsimon bezning faol moddasi ekanligini isbotlay olgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „\*Ihde, Aaron John (1984). The development of modern chemistry.".
2. 1 2  „"Obituary: Eugen Baumann". Berichte der deutschen chemischen Gesellschaf".
3. ↑  „Winfried R. Pötsch, Annelore Fischer and Wolfgang Müller with contributions of Heinz Cassenbaum: Lexikon bedeutender Chemiker, VEB Bibliographisches Institut Leipzig, 1988, p. 31,".
**David Anderson** – avstraliyalik sobiq professional regbi ligasi futbolchisi, 1990-yillarda oʻynagan. U NSWRL/ARL musobaqasida Western Suburbs, Balmain Tigers va Parramatta Eels jamoalarida va Angliyaning Rochdeyl jamoasida faoliyat olib borgan.

Faoliyati
---------

Anderson Balmeyn uchun birinchi debyutini 1991 yil NSWRL mavsumining 1-turida Leichhardt Ovaldagi Kenterberi-Bankstaunga qarshi oʻtkazgan. Anderson Gʻarbiy Suburbs 26-16 hisobida magʻlubiyatga uchraganida ham gol urishga urinib koʻrgan. 1992-yilda Anderson „Western Suburbs"ga qoʻshildi va keyingi ikki mavsumda klub uchun 23 oʻyin oʻtkazdi. Keyin Anderson Avstraliyaga qaytib, 1996 yilgi ARL mavsumi uchun Parramatta bilan shartnoma imzolashdan oldin Rochdeyl bilan Angliyada ishlagan. Anderson Parramatta uchun atigi bitta oʻyin oʻtkazdi, u 15-turda Manli-Varringaga qarshi oʻyinda Parramatta Brukveyl Ovalida 44:0 hisobida magʻlub boʻldi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Official Player Numbers". *Parramatta Eels*.
2. ↑  Alan Whiticker/Glen Hudson: The Encyclopedia of Rugby League Players. (1995 edition) ISBN 1875169571
3. ↑  „Western Suburbs first grade players". *www.westsmagpies.com.au*.
**Hurstville Grove** – Sydneyning janubiy chekkasida joylashgan tuman boʻlib, hudud Australiyaning *New South Wales* shtati tarkibiga kiragan. U *Sydney Central Business District* (Sidney Markaziy Biznes tumani) dan 19 kilometr janubda joylashgan boʻlib, *St George* hududidagi *Georges River Council* ning mahalliy hukumat hududi tarkibiga kirgan.

*Hurstville Grove* tumani *Hillcrest Avenue* dan boshlab *Georges* daryosi boʻyidagi *Oatley Bay* (Oatley koʻrfazi) qirgʻogʻigacha choʻzilgan. Hududda asosan turar-joy binolari mavjud boʻlib, *Hillcrest Avenue* da bir nechta doʻkonlar bor. *Hurstville* va *South Hurstville* hududning shimoli-sharqida joylashgan alohida shaharchalardir.

Tarixi
------

Hurstville Grove, Oatley koʻrfazidan koʻrinishi
Hurstville hududi kapitan *John Townson* va uning ukasi *Robert Townson* ga 1808-yilda berilgan. Kapitan *Townson* ga 7.9 km.kv. lik hudud topshirilgan boʻlib, hozirda *Hurstville* va *Bexley* hududlarining bir qismini egallagan yerlarda joylashgan, Robertga esa Penshurst, Mortdale va Peakhurstning bir qismini egallagan yerlar berilgan. Keyingi yilda, Kapitan *Townson* ga qoʻshimcha 1.0 km.kv. hozirda *Kingsgrove* va *Beverly Hills* tumanlar tomonidan egallangan yerlar berilgan. Aka-uka *Townson* lar bu berilgan yerlardan unchalik xursand boʻlmagan, chunki ularga berilgan yerlar qoʻylarni juni uchun boqishga yaroqsiz boʻlganligi sababli ehtimol yerlarga umuman egalik qilishmagan.

Keyinchalik, yer boy savdogar boʻlmish *Simeon Lord* (1771–1840) ga 1812-yilda sotilgan va uni **Lord’s Bush deb** qayta nomlagan. Simeon Lord vafot etganidan soʻng, *John Rose Holden* va *James Holt* lar shu yerlarga egalik qilish huquqiga ega boʻlishgan.

1850-yilda yer *Michail Gannon* (1800-1861) ga sotilganidan soʻng ***Gannonʼs Forest*** nomi bilan tanilgan. *Gannonʼs Forest* ning oʻz pochtasi 1881-yilda ochilgan. 1876-yilda mahalliy maktab ochilgan va u maktab inspektori tomonidan Hurstville nomi bilan taniltirilgan. 1884-yilda tumanga temiryoʻl yetib kelganidan soʻng, Hurstville nomini maktabdan olib qoʻydi. Hurstville munitsipaliteti 1887-yilda tashkil etilgan.

Cherkov
-------

* St Aidanʼs Anglican cherkovi

Aholisi
-------

2011-yilgi aholini roʻyxatga olish statistikasiga koʻra, Hurstville Grove da 2,392 ta kishi istiqomat qilgan. Ularning 34,5 foizi xorijda tugʻilgan boʻlib, tugʻilganlarning eng koʻp ulushi Xitoy (7,8 foizi) , Gonkong (3,1 foizi) va Xorvatiya (1,8 foizi) kabi mamlakatlarga tegishli boʻlgan.

Hududda yashovchi oilalarning soʻzlashish tili boʻyicha Ingliz tili (53.7%) eng yuqori oʻrinda turgan boʻlib, kanton (asosan Xitoyning **Guanchjou** provinsiyasida tarqalgan til) (10.0%), yunon (9.2%) va Mandarin (5.8%) kabi tillar mos ravishda keyingi oʻrinlarni egallagan.

Manbalar
--------

1. ↑  Pollon, F. (1990.) *The Book of Sydney Suburbs*, Angus & Robertson Publishers, Sydney, pg. 130.
2. ↑  „Australian Bureau of Statistics (27 June 2017)." (retrieved 11 april 2018.). Qaraldi: 11-aprel 2018-yil.