recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Nitrobirikmalar** (S-nitrobi-rikmalar) — molekulasida uglerod ato-mi bilan toʻgʻridan-toʻfi bogʻlangan bitta yeki bir necha nitroguruh (NO2) saklovchi organik moddalar. Azotli va kislorodli nitrobirikmalar ham mavjud. Oddiy nitroalkanlar rangsiz suyuqliklar, aromatik N. esa och-sariqrangli, qaynash temperaturasi yuqori boʻlgan su-yuqliklar yoki qattiq moddalardir. Ular oʻziga xos hidga ega, suvda eriydi, bugʻ bilan haydaladi.

Nitroguruh kuchli elektronakseptor xususiyatga ega boʻlib, manfiy zaryadni delokallaydi. Aromatik birikmalarda induksion va mezomer effekti tu-fayli elektron zichlikning tarqalishiga taʼsir etadi. Bunda orto- va para-holatlarda lokallangan musbat zaryadning maʼlum bir qismini yadro oʻziga oladi. Organik birikmalarga nitroguruh kiritilganda ularning nukleofil reagentlarga nisbatan reaksion xususiyati oshadi, elektrofil reagentlar bilan reaksiyasini esa kiyinlashtiradi. Bu N.ni organik sintezda keng qoʻllash-ga, reaksiyalarni boshqarishga va kerakli yoʻnalishda davom ettirishga imkon beradi. N.dan tegishli tuzlar, alkillash mahsulotlari, karbonil birikmalari, gidroksam kislotalari, organik kislotalar, gidroksilamin, olefinlar, nitrenlar, aminobirik-malar, efirlar, nitrol kislotalari va boshqa olinadi. Polinitrobirikmalar portlovchi moddalar tayyorlashda, raketa yonilg'isi komponenti sifatida erituvchilar, biologik faol birikmalar, neftni deparafinlashda, insektitsid va gerbitsidlar ishlab chiqarishda qoʻllanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Malik Leon Tillman - amerikalik va nemis futbolchi hisoblanadi** (nemischa: Nyurnberg). U 2002-yilning 28-mayda Germaniyada tugʻilgan futbolchi. Myunxenning "Bavariya" klubida va AQSH terma jamoasida ijara asosida Shotlandiya „Reynjers" jamoasida hujumchi sifatida, yaʼni toʻp surgan futbolchi sifatida oʻynaydi.

Klub faoliyati
--------------

Tillman „Groyter Furth" va "Bavariya" klublari tarbiyalanuvchisi hisoblanadi. 2021-yil 25-avgust kuni Bremer Germaniya kubogi o‘yinida u ikkinchisining asosiy jamoasi safida debyut qilgan edi. Oʻsha oʻyinda Malik „Bavariya" safidagi ilk bor oʻz golini urgan edi. 14-dekabr kuni „Shtutgart"ga qarshi oʻyinda u Bundesligada debyut qildi.

Jamoa faoliyati
---------------

2019-yilda Germaniya yoshlar terma jamoasi bilan Tillman Irlandiyada boʻlib oʻtgan yoshlar oʻrtasidagi Evropa chempionatida ishtirok etgan edi. Turnirda u Italiyava Ispaniyajamoalariga qarshi oʻyinlarda maydonga tushdi.

Malikning otasi amerikalik. 2022-yil 31-mayda u FIFAdan AQSh terma jamoasini himoya qilish uchun rasmiy ruxsat oladi. U ertasi kuni esa, Marokash terma jamoasi bilan oʻrtoqlik oʻyinida „Yulduzlar va chiziqlar" tarkibida debyut qildi va ikkinchi boʻlimda Kristian Pulishich oʻrniga zaxiradan maydonga tushgan holda toʻp surib oʻyinga tushadi.

Yutuqlari
---------

Meksika chempioni. Klausura 2017-yil. Meksika kubogi sohibi. Klausura 2013, Apertura 2015, Klausura 2017, Meksika Superkubogi sohibi, 2016-yil KONKAKAF Chempionlar ligasi gʻolibi, 2018-yil KONKAKAF Oltin kubogining bronza medali sovrindori 2013-2017-yillarda sovrindori boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Бремер VS. Бавария 0:12" (en).  soccerway.com (25-avgust 2021-yil). 16-aprel 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 16-aprel 2022-yil.
2. ↑  „Штутгарт VS. Бавария 0:5" (en).  soccerway.com (14-dekabr 2021-yil). 16-aprel 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 16-aprel 2022-yil.
3. ↑  „Германия (до 17) VS. Италия (до 17) 1:3" (en).  soccerway.com (4-may 2019-yil).
4. ↑  „Испания (до 17) VS. Германия (до 17) 1:0" (en).  soccerway.com (7-may 2019-yil). 11-yanvar 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 18-may 2020-yil.
5. ↑  „Bayern Munich youngster Malik Tillman to play for the USA" (en). *Bundesliga* (19-may 2022-yil). 2-iyun 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-iyun 2022-yil.
6. ↑  „Bayern Munich's Malik Tillman cleared to represent USMNT after FIFA approves switch from Germany" (en). *ESPN* (31-may 2022-yil). 2-iyun 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-iyun 2022-yil.
7. ↑  „U.S. Men’s National Team Tops World-Cup Bound Morocco 3-0 In Cincinnati" (en). *U.S. Soccer* (1-iyun 2022-yil). 3-iyun 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-iyun 2022-yil.
Категория:Проект:Футбол:Последняя правка в 2022 году
Категория:Персоналии по алфавиту
Категория:Спортсмены по алфавиту
Категория:Футболисты по алфавиту
Категория:Футбольные тренеры по алфавиту

**Sandro Vagner** (nemischa: — nemis futbolchisi, hujumchisi.Germaniya bilan 2017-yilgi Konfederatsiyalar kubogi g'olibi.Hozirda Germaniyaning "Unterxaching" klubi bosh murabbiyi sifatida mintaqaviy ligada o'ynaydi.

Klub karerasi
-------------

Sandro Vagner Myunxenda tug'ilgan.U uch yoshida "Gerta Myunxen"ning yoshlar jamoasida futbol o'ynay boshlagan. Sakkiz yoshida Sandro "Bavariya" ga o'tdi.

2006-yildan 2007-yilgacha futbolchi "Bavariya"ning dublida o'ynagan.2007-yilgi mavsumga u allaqachon asosiy jamoa bilan tayyorgarlik ko'rgan edi.Yan Shlaudraff, Lukas Podolski va Luka Tonining muvaffaqiyatsizliklari tufayli Vagner 2007-yilning 21-iyulida "Verder" ga qarshi "Bavariya"da debyut qilgan. 25-iyul kuni u "Shtutgart"ga qarshi o'yinda (2:0) asosiy tarkibda maydonga tushdi va faoliyatidagi ilk golini urdi. 11-avgust kuni "Hansa" ga qarshi o'yinda (3:0) Sandro Bundesligada debyut qildi va 87-daqiqada "Bavariya" hujumchisi Miroslav Klozeni almashtirdi. Myunxen klubining asosiy va zaxira tarkiblari uchun umumiy hisobda Vagner 44 ta o‘yin o‘tkazib, 2 ta gol urgan.

2008-yil 9-iyunda Vagner Ikkinchi Bundesliganing Duysburg klubi bilan ikki yillik shartnoma imzoladi, u uchun 36 o'yin o'tkazdi va 12 gol urdi.

2010-yilning yanvarida Vagner Bremenga ko'chib o'tdi va mahalliy "Verder Bremen" klubi bilan 2014-yilning 30-iyuniga qadar shartnoma imzoladi.Bundesligadagi ilk golini 2011-yil 6-mart kuni "Frayburg" ga qarshi safar o‘yinida (3:1)kiritgan.Sandro vaqti-vaqti bilan klubning ikkinchi jamoasida ham o'ynagan. Umuman olganda, u birinchi va ikkinchi jamoada 48 ta o'yin o'tkazib,12 ta gol urgan.

2012-yilning 19-yanvarida Vagner "Kayzerslautern"ga bir yarim yilga ijaraga berildi. Bu klub uchun u 11 o'yin o'tkazgan va birorta ham gol ura olmagan. 2011- yilgi mavsumda "Kayzerslautern" Bundesligadan tushib ketganidan so'ng, Vagner "Verder"ga qaytdi va u yerda o'rinbosarlar jamoasi bilan shug'ullandi.

2015-yilning avgustida Vagner Darmshtadt 98 jamoasi bilan 2017-yilgacha shartnoma imzoladi. Bu klub tarkibida u 32 o'yinda maydonga tushib, 14 gol urgan.

Havolalar
---------

* Herta rasmiy veb-saytidagi profil
**Xiva gilami aksiyadorlik jamiyati** — gilamchilik sanoatining yirik korxonasi. "Oʻzbekengilsanoat" davlataksiyadorlik kompaniyasi tarkibiga kiradi. Gilam, gilam maxsulotlari, kalava ip ishlab chiqaradi. Korxona Xiva gilam kombinati nomi bilan qurilgan (yillik loyiha quvvati 2450 ming m2 gilam, 4000 t dan ortiq kalava). 1-navbati 1977 yilda, 2-navbati 1978 yil oxirida ishga tushirilgan.

1988 - yilda komtinat va Hazorasp ip yigiruv fabrikasi qoʻshilib, Xiva gilam ishlab chiqarish birlashmasiga aylantirildi. 1990 yilda korxonada 2450 ming m2 gilam va 4022 t kalava ip ishlab chiqarildi. 1994 yildan korxona "Xiva gilami" ochiq turdagi aksiyadorlik jamiyatiga aylantirildi. 2001 - yilda Hazorasp ip yigiruv fabrikasi mustaqil korxona sifatida ajralib chiqdi. Keyingi yillarda korxona rekonstruksiya qilindi. Zamonaviy PPM240 Sh ip yigiruv mashinalari, Rossiyaning ACH214 tarash apparatlari bilan jihozlandi, korxonada gilam ishlab chiqarish quvvatlarini toʻliq taʼminlaydigan hajmda yarim jun kalava ishlab chiqarish yoʻlga qoʻyildi. 2002- yilda korxona ishlab chiqarish maydonining yarmida (30 toʻquv stanogi) tashki bozorda xaridorgir boʻlgan jun gilamlar ishlab chiqaradigan "Xiva Karpet" Oʻzbekiston—Germaniya qoʻshma korxonasi tashkil etildi.

2003 - yilda korxonada 1430 t kalava, 756 ming m2 gilam ishlab chiqarildi. Mahsulotlari Rossiya, Ukraina, Germaniya va boshqa davlatlarga eksport qilinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  "Xiva gilami aksiyadorlik jamiyati" *OʻzME*. X-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Qattiq jismlar fizikasi** — fizikaning qattiq jismlarning tuzilishi va asosiy xossalarini hamda ularda yuz beruvchi xodisalarni oʻrganuvchi sohasi. Mustaqil soha sifatida 20-asr boshlarida shakllanib, kvant mexanika yaratilgandan soʻng tez rivojlana boshladi. Qattiq jismlar fizikasif. kristallografiya, metallar fizikasi, yarimoʻtkazgichlar fizikasi, mustahkamlik va plastiklik fizikasi, qattiq jismlar magnetizmi, oʻta oʻtkazuvchanlik, radiatsion fizika va boshqalar sohalarni, optika, akustika, past tralar fizikasi, tutash muhit mexanikasi, kinetik fizika, polimerlar fizikasi, tartibsiz va amorf muhitlar fizikasi va boshqalar sohalarning ayrim boʻlimlarini birlashtiradi. Bu yoʻnalishlarning nazariy asoslari qattiq jismlar nazariyasining tushunchalari va qonunlariga asoslanadi. Qattiq jismlar fizikasif.da fizik hodisalar (kristall panjaralarning tebranishi, fazaviy oʻtishlar, elektromagnit toʻlqinlar, xususan, yorugʻlikning nurlanishi hamda yutilishi va boshqalar) ni eksperimental va nazariy oʻrganishga katta ahamiyat beriladi. Kristallarda nuqsonlarning hosil boʻlishi, ularning qattiq jismning fizik xossalariga taʼsiri mexanizmlarini oʻrganish muhim ahamiyatga ega. Qattiq jismlar fizikasif.da ikki asosiy usul: fenomenologik va mikroyekopik usul qoʻllanadi. F ye nomenologik usulda qattiq jism simmetriyaning maʼlum qonunlarini qanotlantiruvchi uzluksiz yaxlit muhit deb qaraladi. Bu usul koʻp sonli eksperimental faktlarni tushuntirish imkonini beradi, biroq qattiq jismlarda kuzatiladigan hodisalarning mohiyatini ochib bermaydi. M i k roskopik usulda har qanday qattiq jismga maʼlum qonunlar boʻyicha oʻzaro taʼsirlashuvchi zarralar sifatida qaraladi. Bu usulda qattiq jismlarning xossalari va ularda yuz beradigan hodisalar kvant mexanika, statistik fizika, kvant elektrodinamika qonunlari asosida tushuntiriladi. Qattiq jismlar fizikasif.da mutlaq qattiq jism, elementar gʻalayonlanish yoki kvazizarralar kabi taqribiy model va konsepsiyalardan foydalaniladi. Eksperimental Qattiq jismlar fizikasif.da tadqiqotlar radioaktivatsion analiz, rentgenostruktura analizi, radiospektrokopiya, optik spektroskopiya va boshqalar koʻpgina usullar bilan olib boriladi. Qattiq jismlar fizikasif.ning muhim vazifalaridan biri — berilgan xususiyatli yangi materiallar (oʻta qattiq va oʻta toza moddalar; yuqori trali oʻta oʻtkazgich moddalar) yaratish va ularni hosil qilish yoʻllarini asoslab berish.

Abduraim Uzoqov.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Aksuat (qozoqcha: *Ақсуат*; ruscha: *Аксуат*) – Qozogʻistonning Qoʻstanay viloyatidagi shoʻr koʻl.

Aksuat – Qoʻstanay viloyati, Nauyrzim tumanidagi Toʻrgʻay havzasining markaziy sektoridagi dasht koʻl. Hozir Aksuad koʻl boʻyida hech kim yashamaydigan Naurzum qishlogʻi joylashgan va Naurzum qoʻriqxonasi uning nomi bilan ataladi. Tumanning maʼmuriy markazi Karamendi shimoli-gʻarbdan taxminan 30 kilometr (19 milya) va Shili qishlogʻi koʻlning shimoliy tomonidan 15 kilometr (9,3 milya) shimoliy-sharqda joylashgan.

Geografiya
----------

Geografiya
Aksuat koʻli – shimolda Jarman koʻli va janubda Sarikoʻpa oraligʻida, Ishim daryosi vodiysida joylashgan koʻl. Aksuat koʻli sayoz va choʻzilgan koʻllar tizimi boʻlib, ikkita asosiy koʻldan Kichik Oqsuat va Katta Oqsuatdan iborat. Kichik Aksuat va katta Aksuat koʻllari uzunligi 700 metr (2300 fut) boʻlgan kanal bilan oʻzaro bogʻlangan. Koʻlga janubiy-gʻarbdan Qorasuv daryosi quyiladi. Koʻp qor yogʻgan yillarda asosan bahor faslida koʻlning suv sigʻimi 220 kvadrat kilometr (85 kvadrat milya) maydonga yetadi, ammo yoz mavsumida havoning nisbiy namligi pastligi hisobiga koʻl odatda bir qancha kichikroq, juda sayoz kichik koʻllarga boʻlinadi. Qurgʻoqchilik yillarida esa Aksuat koʻli butunlay qurib ketishi ham mumkin.

Noyabr oyining sovuq kunlarida koʻl muzlaydi, aprel oyida esa muz asta-sekin eriy boshlaydi va bundan soʻng Aksuat koʻlining Sohillari chuqurlashadi, koʻl tubi loyqalanadi. Aksuat koʻlining suvi minerallarning yuqori konsentratsiyasiga ega.

Fauna
-----

Aksuat koʻli Naurzum qoʻriqxonasi tarkibiga kiradi. Koʻl oq dumli qushboʻron, oddiy tilla koʻz va chuvalchang kabi katta miqdordagi suv qushlarini yashash joyiga aylangan. Hozirgi kunda yoʻqolib ketish xavfi ostida turgan "squacco heron" nomli qush kuzatiladi, ammo ular juda kam. Bundan tashqari ushbu koʻlda perch, roach va sazan baliq turlari ham mavjud.

Yana qarang
-----------

* Qozogʻiston koʻllari roʻyxati.

Havolalar
---------

* Saryarka – Steppe Lakes of Northern Kazakhstan
* Birds of Kazakhstan: new and interesting data, part 2

Manbalar
--------

1. 1 2  „M-41 Topographic Chart (in Russian)". Qaraldi: 24-iyul 2022-yil.
2. ↑  Naurzum State Nature Reserve – BirdLife Data Zone
3. 1 2  Aksuat Lake – BirdLife Data Zone
4. ↑  Sites with great importance for the Siberian Crane
**„Kuz saxovati"**, toʻliq nomi **„Saylanma. Kuz saxovati. 3-jild"** — oʻzbek shoiri Erkin Vohidov qalamiga mansub sheʼriy asarlar toʻplami. Yana yetti kitob — „Bahor tarovati", „Yoz harorati", „Qish halovati", Qalb sadoqati", „Erk saodati" asarlaridan hamda ikki jild badiiy tarjimalardan iborat „Toʻla asarlar toʻplami" deb nomlangan sakkiz jildli toʻplamning uchinchi jildi. 2016-yil Toshkent shahrida „Sharq" nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi bosh tahririyatida chop etilgan. Toʻplamga kiritilgan ilk toʻrt kitob umrning toʻrt faslini ifoda etuvchi asarlarni oʻzida jamlagan boʻlib, uchinchi jild kuz fasli va oʻrta yoshdagi umrga bagʻishlangan.

Toʻplamga Matmusa obrazi haqidagi „Donishqishloq latifalari" turkumidagi hazil sheʼrlar, shoirning boshqa hajviy sheʼrlari hamda „Istanbul fojiasi" sheʼriy dramasi kiritilgan.

Yana qarang
-----------

* „Birinchi jild: Bahor tarovati"
* „Ikkinchi jild: Yoz harorati"
* „Toʻrtinchi jild: Qish halovati"
* „Beshinchi jild: Bahor tarovati"
* „Oltinchi jild: Erk saodati"

Manbalar
--------

1. ↑  „Saylanma 3-jild. Kuz saxovati, IPAK „Sharq"".  Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston milliy kutubxonasi. Qaraldi: 12-dekabr 2020-yil.

[*sayt ishlamaydi*]

Havolalar
---------

* „Yoz harorati" Kitobim saytida Wayback Machine saytida arxivlandi (2021-01-16).
* „Kuz saxovati" Kitoblar dunyosi saytida

  


|  |  |
| --- | --- |
| Kitoblar | *Kitobga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Ladushkin** (ruscha Ladúshkin; nemischa Ludwigsort; litva Liudvigsortas; polyakcha. Ludwinów) – Rossiyaning Kaliningrad viloyatidagi shaharcha. OKATO kodi – 27203505. Kaliningrad va Polsha chegarasi oʻrtasida joylashgan. Aholi soni: 3,787 kishi (2010-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra); 3,796 kishi (2002-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra); 3,108 kishi (1989-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra).

Tarixi
------

U 1314-yilda tashkil etilgan ushbu aholi yashash punkti dastlab Ludvigsort deb atalgan. Vistula lagunasi qirgʻoqlari va Tevton ritsarlari tomonidan qurilgan oʻrta asrlardagi Balga qal’asi xarobalari yaqinida joylashgan. 1454-yilda qirol Kasimir IV Yagellon anti-tevtonik Prussiya konfederatsiyasining iltimosiga koʻra, mintaqani Polsha Qirolligi tarkibiga kiritgan. Keyingi 13 yillik urushdan (1454–1466) soʻng, aholi punkti 1525-yilgacha Tevton ritsarlari, keyinroq esa dunyoviy Prussiya gersogligi qoʻmondonligi sifatida Polshaning bir qismi boʻlgan. 18-asrdan boshlab Prussiya qirolligi tarkibiga kirgan, 1871-yildan esa Germaniya tarkibiga kirgan, maʼmuriy jihatdan Sharqiy Prussiya provinsiyasida joylashgan.

Ikkinchi jahon urushidan keyin shahar Rossiya Sovet Federativ Sotsialistik Respublikasiga oʻtkazilgandan soʻng, u 1946-yilda bir yil oldin Sharqiy Prussiya hujumi paytida yaqin joyda halok boʻlgan Qizil Armiya askari Ivan Ladushkin (ru:Ладушкин, Иван Мартынович) sharafiga Ladushkin deb oʻzgartirilgan.

Administrativ va munitsipal statusi
-----------------------------------

Maʼmuriy boʻlinishlar doirasida u ikkita qishloq aholi punkti bilan birga viloyat ahamiyatidagi shahar Ladushkin – tumanlarga teng maqomga ega maʼmuriy birlik sifatida kiritilgan. Viloyat ahamiyatiga ega Ladushkin shahri munitsipal bo'linma sifatida Ladushkinskiy shahar okrugi tarkibiga kiritilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  *ru Federal State Statistics Service.* „ru:Всероссийская перепись населения 2010 года. Том 1" [2010 All-ru Population Census, vol. 1] (ru).  Federal State Statistics Service (2011).
2. ↑  „Итоги::Калининградстат". 5-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-may 2014-yil.
3. ↑  „ВСЕРОССИЙСКАЯ ПЕРЕПИСЬ НАСЕЛЕНИЯ". *rosstat.gov.ru*. Qaraldi: 26-sentabr 2023-yil.
4. ↑  Górski, Karol*. Związek Pruski i poddanie się Prus Polsce: zbiór tekstów źródłowych* (pl). Poznań: Instytut Zachodni, 1949 — 54 bet.
5. ↑  Górski, pp. 96–97, 214–215
6. ↑  Resolution #639
7. ↑  Law #396
**Lola Komiljonovna Mamadaliyeva** (1966-yil, Fargʻona viloyati, Oʻzbekiston SSR) — oʻzbekistonlik olima, texnika fanlari doktori, professor.

Biografiyasi
------------

Lola Mamadaliyeva 1966-yil Fargʻona viloyatida tugʻilgan. 1982-yilda Fargʻona badiiy tikuvchilik fabrikasi tikuvchisi, 1983—1988-yil Fargʻona politexnika instituti talabasi, 1992-yilda Fargʻona politexnika instituti avtomatik boshqarish tizimlari boʻlimi operatori boʻlgan. 2003-yildan Fargʻona politexnika institutida assistent, katta oʻqituvchi, dotsent va hozirda professor lavozimida ishlab kelmoqda. Pedagoglik faoliyati bilan bir qatorda, energetika fakultetining xotin-qizlar qoʻmitasi raisi, Fargʻona politexnika instituti „Jamoatchilik boshqaruvi va nazorat" kengashi va institut ilmiy Kengashining aʼzosi, 2012—2017-yillarda Fargʻona politexnika instituti „Elektr texnikasi, elektr mexanikasi va elektr texnologiyalari" kafedrasi mudiri, 2017-yilda „Informatika va axborot texnologiyalari" kafedrasi mudiri lavozimida faoliyat yuritgan.

Ilmiy faoliyati
---------------

2003-yilda „Yarim oʻtkazgichlar fizikasi" ixtisosligi boʻyicha aspiranturani tamomlab, 2009-yilda Toshkent „Fizika-Quyosh" ilmiy tadqiqot institutida „CdTe dan tayyorlangan fotosezgir parda va BiTeSb-BiTeSe termoelektrik materiallari asosida koʻp maqsadli fototermo oʻzgartirgichlarni yaratishni tadqiqot qilish" mavzusidagi texnika fanlari boʻyicha nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan. 2020-yilda „Geterotuzilmali fotooʻzgartirgich va BiTeSb-BiTeSe dan tayyorlangan termoelementlar asosida yuqori samaradorlikka ega boʻlgan tanlangan nurlar fototermo-oʻzgartirgichlarni yaratish" mavzusida texnika fanlari boʻyicha doktorlik (DSc) dissertatsiyasini himoya qilgan. Mamadaliyeva Lola 2 ta ilmiy ixtiro uchun patent va 3 ta xalqaro mualliflik guvohnomasi, 10 ta EHM dasturi uchun mualliflik guvohnomasi, 4 ta darslik, 6 ta oʻquv qoʻllanma va 5 ta monografiya, 25 dan ortiq oʻquv-uslubiy qoʻllanma va koʻrsatmalar, 150 dan oriq ilmiy maqola va tezislar muallifi hisoblanadi. 2018-yili „Yil ayoli" koʻkrak nishoni, 2021-yili „Maʼnaviyat fidoyisi" koʻkrak nishoni, 2022-yili „Moʻtabar ayol" koʻkrak nishoni, 2023-yili „Ilm-fan iftixori" esdalik koʻkrak nishoni bilan taqdirlangan. 2020-yili „Oʻzbekiston ayollarining 100 ta eng yaxshi innovatsion loyihasi" III respublika tanlovi gʻolibi boʻlgan.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4  *Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi*, 2-tom (oʻzbekcha), Toshkent: Science and Innovation, 2023 — 383 bet.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

Havolalar
---------

* Lola Mamadaliyeva Google Scholar
**Qurbonniyoz Berdiyevich Panjiyev** (1972-yil 4-fevral, Muzrabot tumani, Surxondaryo viloyati, Oʻzbekiston SSR) — oʻzbekistonlik olim, pedagogika fanlari doktori, professor.

Biografiyasi
------------

Qurbonniyoz Panjiyev 1972-yil 4-fevralda Muzrabot tumanida oddiy ishchi oilasida tugʻilgan. 1979—1989-yillarda Muzrabot tumanidagi Rudakiy nomidagi 6-sonli umumiy oʻrta taʼlim maktabini tamomlagan. 1989—1990-yillarda Muzrabot tumani Turkiston jamoa xoʻjaligida ishchi boʻlib ishlagan. 1990—1995-yillarda Termiz davlat universitetini musiqa pedagogikasi ixtisosligi boʻyicha tugatgan. 1996—1997-yillarda Sanʼatshunoslik ilmiy-tadqiqot institutida stajyor-tadqiqotchi, 1998-yilda „Musiqa tarixi" sektori laboranti, 1999—2004-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat ishlari vazirligi, Fan, oʻquv yurtlar, kadrlar tayyorlash va qayta tayyorlash boshqarmasida bosh mutaxassis, 2004-yilda Kamoliddin Behzod nomidagi Milliy rassomlik va dizayn instituti ichki nazorat va monitoring boʻlimi boshligʻi, oʻquv-metodik boʻlimi boshligʻi, 2009-yilda Oʻzbekiston davlat sanʼat va madaniyat instituti ichki nazorat va monitoring boʻlimi boshligʻi, 2010-yilda Oʻzbekiston davlat jismoniy tarbiya universiteti ichki nazorat va monitoring boʻlimi boshligʻi, 2013-yilda Oʻzbekiston davlat konservatoriyasi oʻquv-metodik boʻlim boshligʻi, Sharq musiqasi fakulteti dekani, 2014-yildan Nizomiy nomidagi Toshkent davlat pedagogika universiteti oʻquv-metodik boshqarma metodisti, „Musiqiy taʼlim" kafedrasi mudiri, 2020-yildan Musiqa nazariyasi va metodikasi kafedrasi dotsenti, 2022-yildan professor lavozimida faoliyat koʻrsatib kelmoqda.

Ilmiy faoliyati
---------------

2010-yilda san’atshunoslik fanlari doktori, professor Ibrohimov Oqilxon Akbarovich ilmiy rahbarligida san’atshunoslik fanlari nomzodi uchun nomzodlik dissertatsiyasini, 2022-yilda pedagogika fanlari doktori, professor Abdullayeva Barno Sayfutdinovna ilmiy rahbarligida pedagogika fanlari doktori (DSc) ilmiy darajasi olish uchun doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. „Surxondaryo viloyati oʻzbek xalq qoʻshiqchilik ijodiyoti" (monografiya), „Oʻzbek xalq musiqa ijodi" (oʻquv qoʻllanma), „Vokal va zamonaviy musiqa" (oʻquv qoʻllanma), „Oʻzbek xalq qoʻshiqlari vositasida boʻlajak musiqa oʻqituvchilarining kasbiy tayyorgarligini takomilashtirish" (monografiya), „Oʻzbek xalq musiqa ijodi" (darslik), „Musiqa oʻqitish metodikasi" (darslik), „Boʻlajak musiqa oʻqituvchilarining kasbiy mexanizmlarini takomillashtarish" nomli monografiya, „Musiqa pedagogikasi" (oʻquv qoʻllanma), 100 ga yaqin ilmiy maqolalar muallifi. 2021-yilda Turon fanlari akademiyasi akademigi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4  *Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi*, 2-tom (oʻzbekcha), Toshkent: Science and Innovation, 2023 — 383 bet.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
Amit Chaudhuri
**Amit Chaudxuri** 1962-yil 15-mayda tugʻilgan — yozuvchi, shoir, esseist, adabiyotshunos, muharrir, qoʻshiqchi va bastakor. 2009-yilda Qirollik adabiyot jamiyati aʼzosi etib saylangan  U 2006-yildan 2021-yilgacha Sharqiy Angliya universitetida zamonaviy adabiyot professori lavozimida ishlagan 2020-yildan Hindistonning Ashoka universitetida ijodiy yozilish professori sifatida faoliyat yuritgan, shunga qaramay, 2021-yildan buyon Ijodiy va ijodkorlik markazi direktori boʻlgan. Kritik, Ashoka universiteti.  Uning badiiy adabiyoti uchun mukofotlar qatoriga Hamdoʻstlik yozuvchilar mukofoti, Betti Trask mukofoti, Encore mukofoti, Los-Anjeles Taymsning badiiy adabiyot boʻyicha kitob mukofoti egasi shuningdek, Hindiston hukumatining Sahitya Akademi mukofoti kiradi. U *"Tagor haqida"* kitobi uchun Gʻarbiy Bengal hukumatidan Rabindra Puraskarni oldi. Hind klassik musiqasiga qoʻshgan hissasi uchun Gʻarbiy Bengal hukumati tomonidan unga Sangeet Samman ham berildi. U Oksforddagi Balliol kollejining faxriy aʼzosi.

2020-yil sentyabr oyida u Zamonaviy tillar assotsiatsiyasining (MLA) faxriy aʼzosi etib saylandi.

Hayoti
------

Amit Chaudxuri 1962-yilda Kalkuttadada tugʻilgan va Bombeyda hozirgi Mumbay shahrida oʻsgan. Uning otasi Hindistonning 1-bosh direktori edi  Britannia Industries Limited kompaniyasi. Uning onasi Bijoya Chaudxuri Rabindra Sangeet, Nazrulgeeti, Atul Prasad va hind bhajanlarining mashhur qoʻshiqchisi edi.  U Bombeydagi sobor va Jon Konnon maktabida talaba edi. U London Universitet kollejida ingliz adabiyoti boʻyicha birinchi darajani oldi va Oksforddagi Balliol kollejida DH Lourens sheʼriyati boʻyicha doktorlik dissertatsiyasini yozdi.

***Sheʼriyat***

Chaudhurining 1-sheʼrlar toʻplami "*Sent Kiril yoʻli va boshqa sheʼrlar* "2005-yilda Hindistonda „Pingvin" nashriyotida chiqqan.

*Sweet Shop*, uning 2-sheʼrlar kitobi 2018-yilda Penguin Random House India va 2019-yilda Saltdan (Buyuk Britaniya) nashr etilgan.

### Gazeta maqolalari

* *Chaudhuri, Amit*. „Poles of recovery: From Dutt to Chaudhuri". *Hind* (29-iyul 2001-yil). Qaraldi: 31-iyul 2017-yil.
* *Chaudhuri, Amit*. „Calcutta's architecture is unique. Its destruction is a disaster for the city". *The Guardian* (2-iyul 2015-yil). Qaraldi: 31-iyul 2017-yil.

Adabiyotlar
-----------

1. ↑  „Royal Society of Literature » Amit Chaudhuri" (en-GB). *rsliterature.org*. 19-noyabr 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 18-noyabr 2018-yil.
2. ↑  „Your Teachers - UEA" (en-GB). *uea.ac.uk*. Qaraldi: 18-noyabr 2018-yil.
3. ↑  „Faculty/Staff".
4. ↑  „Honorary Members and Fellows" (en). *Modern Language Association*. Qaraldi: 21-sentabr 2020-yil.
5. ↑  *Amit Chaudhuri.* „Bijoya Chaudhuri - Eso Nipabane (Tagore)" (22-aprel 2017-yil). 3-dekabr 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-iyul 2018-yil.

Havolalar
---------

* Amit Chaudhuri at Twitter
* Amit Chaudhuri at British Council: Literature
* Amit Chaudhuri at the Munzinger-Archiv
* Amit Chaudhuri[*sayt ishlamaydi*] at the Los Angeles Review of Books
* ‘Surpanakhaʼ story at The Little Magazine
* „An unlikely radical", *The Hindu*
* A date with Amit Chaudhuri
**Respublika saroyi** — Olmaota shahrida joylashgan madaniyat markazi binosi. 2008-yili 21-martda „Respublika ahamiyati bor tarixi, madaniyat, shaharsozlik va meʼmoriy yodgorlik" maqomi berilgan.

Tarixi
------

Bino 1970-yili V.Leninning 100 yilligi arafasida ochilib, Sovet Kommunistik partiyasi rahbari nomi berildi. Arxitektorlar — V.All, V.Kim, Yu. Ratushniy, N.Ripinskiy, A.Sokolov, L.Uhobotov va boshqalar 1971-yili SSSR Davlat mukofotiga sazovor boʻlgan. 1991-yil 10-dekabrda Qozogʻiston Respublikasining birinchi saylangan prezidenti N. A. Nazarboyevning Uning inauguratsiyasi munosabati bilan inauguratsiya marosimi bo‘lib o‘tdi. Bu yil binoning nomi „Respublika saroyi" deb o‘zgartirildi.

Geografik joylashuvi
--------------------

Respublika saroyi binosi Olmaota shahrining Abay bilan Dostiq shoh koʻchalarining chorrahasida, Abay prospektining berk koʻchada joylashgan. Bino oldida Abay maydoni bor, bu yerda 1960-yili Abay haykali oʻrnatilgan. Ularning atrofida toʻplangan yirik binolar yagona meʼmoriy ansamblni tashkil qiladi.

Tavsifi
-------

Bino maydoni 10 000 m², hajmli kompozitsiya strukturasi 8 temir-beton ustunga ortilgan qayiq chodirdan va pastki kvadrat boʻligidan turadi. Vestibyul va foyening tosh zinapoya orqali aylanish maydoni bilan davomiylikni yaratadi. Saroyning asosiy kompozit kindigida 3000 oʻrinli tomoshabinlar zali joylashgan. Zal oʻrindiqlari butun amfiteatr shaklida hal qilingan. Sahnasi (eni 48 m, balandligi 18 m) va zal murakkab muhandislik asboblari bilan jihozlangan. Devorlarning tomga tutashgan qismi ochiq qoldirilganligi sababli tomning qiyaliklari osmonda suzayotgandek taassurot qoldiradi. Engseli foye (balandligi 13 m) shiftidagi kumush lampalar interyerni yanada chiroyli qiladi. Bino ostidan oqayotgan tabiiy daryo suvi havoni tozalovchi qo‘shimcha ventilyatorga aylandi. Saroyning tashqi va ichki koʻrinishida oq marmar, qimmatbaho yogʻoch turlari, mangʻittosh tosh buyumlari, alyuminiy quymalaridan foydalanilgan. 2010-2011-yillarda kapital taʼmirlash ishlari olib borildi.

Manbalar
--------

1. ↑   Қазақ энциклопедиясы, 7 tom.
2. ↑   Respublika sarayi maңin abattandiru jұmisi 10 qazanda ayaqtaladi
Koordinatalari: 40°30′38.735999999992″N 88°59′36.455999999996″W﻿ / ﻿40.51075999999999766°N 88.99345999999999890°W﻿ / 40.51075999999999766; -88.99345999999999890GO

**Illinoys shtat universiteti** (**ISU**) Illinoys shtatining Normal shahridagi davlat universitetidir. 1857-yilda **Illinoys shtati Normal universiteti** sifatida tashkil etilgan bu Illinoys shtatidagi eng qadimgi davlat universitetidir. Universitet oʻqitishga katta eʼtibor beradi va Amerika oʻqituvchilar taʼlimi kollejlari assotsiatsiyasiga koʻra AQShdagi eng yirik oʻqituvchilar ishlab chiqaruvchi oʻntalikdan biri sifatida tan olingan. U „R2: Doktorantura universitetlari — Yuqori tadqiqot faoliyati" qatoriga kiritilgan ekan.

Universitetning sport jamoalari Missuri vodiysi konferensiyasi va Missuri vodiysi futbol konferensiyasi aʼzolari boʻlib, shtat qushi, kardinalga nisbatan „Qizil qushlar" nomi bilan tanilgan ekan.

Toʻrtlik
--------

 Kvadratning gʻarbiy tomonida Jon V. Kuk zali
Dastlab Uilyam Sonders tomonidan ishlab chiqilgan Illinoys shtat universiteti kampus toʻrtburchagi (odatda The Quad nomi bilan tanilgan) talabalar va mahalliy hamjamiyat uchun mashhur ochiq joy. Skameykalar va soyali daraxtlar bilan qoplangan bu sayt talabalar uchun dam olish, oʻqish va norasmiy sport oʻyinlarini oʻynash uchun mashhur joydir. Har yili oʻtkaziladigan RSO koʻrgazmasi, ISU festivali va Quaddagi konsertlar kabi ochiq havodagi tadbirlar kampus jamoasida mashhur ekan.

**ISU Quad**, shuningdek, Illinoys shtatidagi 154 dan ortiq daraxt turlarini ifodalovchi 490 akr maydonning bir qismi boʻlgan Fell Arboretumga mezbonlik qiladi. Kvadratning shimoliy tomonidagi daraxtlar Shimoliy Illinoysdan, janubiy tomonidagilar esa shtatning janubiy qismlaridan. Fell Arboretum Arbor Day jamgʻarmasining Tree Campus oliy taʼlim muassasasi tarkibiga kirar ekan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Board of Trustees names Dr. Aondover Tarhule as interim president" (17-fevral 2023-yil).
2. ↑  „College of Education, Illinois State University".  Coe.ilstu.edu. Qaraldi: 9-oktabr 2011-yil.
3. ↑  *Poshard, Glenn*. A Message To Alumni From SIU President Glenn Poshard. *Southern Alumni* (2007-yil sentabr).
4. ↑  „Carnegie Classifications Institution Lookup". *carnegieclassifications.iu.edu*.  Center for Postsecondary Education. 22-oktabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 12-sentabr 2020-yil.
5. ↑  Freed, John*. Educating Illinois: Illinois State University, 1857-2007*, 2nd, Virginia Beach, VA: The Donning Company Publishers, 2009 — 67 bet. 19-may 2022-yilda qaraldi.
6. ↑  „Festival ISU". *Festival ISU*.  Dean of Students, Illinois State University. 23-fevral 2023-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-may 2022-yil.
7. ↑  „Concerts on the Quad". *Concerts on the Quad*.  Wonsook Kim College of Fine Arts. 2-mart 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-may 2022-yil.
8. ↑  „Tree Campus High Education". *Fell Arboretum*.  Fell Arboretum, Illinois State University. Qaraldi: 19-may 2022-yil.
**Charxpalak** — 1) suv sugʻoriladigan yerga nisbatan ancha pastda oqadigan ariq va anhorlardan suvni yuqoriga koʻtarib beradigan inshoot; aylanasi boʻylab choʻmichlar oʻrnatib qoʻyiladigan parrakli katta gʻildirak. Gʻildirak diametrining oʻlchami anhor yoki ariqning kattakichikligiga, oqayotgan suvning koʻp yoki kamligiga qarab olinadi. Choʻmichlar soni gʻildirakning diametriga bogʻliq. Oqib turadigan suv gʻildirak parraklari (kuraklari)ga taʼsir qilib, gʻildirakni aylantiradi, shunda choʻmichlar suvga toʻladi. Gʻildirak ogʻishi bilan choʻmichdagi suv novga quyiladi, novdan ariqcha orqali kerakli joyga oqadi. Charxpalak qadimgi suv inshootlaridan biri hisoblanadi. Dastlabki charxpalaklar miloddan avvalgi 4—3 ming yilliqda paydo boʻlgan. Qadimda Oʻzbekiston hududida ham charxpalak asosiy suv chiqarish vositasi hisoblangan. 19-asrda nasoslar paydo boʻlgach, charxpalaklarga boʻlgan ehtiyoj kamaydi, lekin ayrim joylarda hozir ham foydalaniladi; 2) madaniyatistirohat bogʻlari va bolalar maydonlariga oʻrnatiladigan koʻngilochar inshoot. Aylanasi boʻylab qoʻzgʻaluvchan qilib oʻrindiqlar osib qoʻyiladigan katta diametrli gʻildirak. Bunday charxpalakni elektr dvigatel harakatlantiradi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Satpayev shahri** 1992-yil 7-iyuldan Qaragʻandi viloyati tarkibida tashkil etilgan. Ilgari u Jezqazgʻan viloyatining bir qismi edi.

Satpayev shahri 15 ta mikrorayondan iborat. Shuningdek, bir qancha aholi punktlarini (Jezkazgan qishlogʻi, Vesovaya, Krestovskiy, Perevalka) oʻz ichiga oladi. Shahar Jezqazgʻan viloyati markaziga boʻysunadi.

2022-yil 8-iyun kuni Qozogʻiston Prezidentining 2022-yilning 4-maydagi farmoni bilan Satpayev shahrini oʻz ichiga olgan Ulitau viloyati tashkil etildi.

Aholisi
-------

Satpayev shahri aholisi 2009-yil 1-noyabr holatiga koʻra 70 899 kishini tashkil etdi. Bu 2008-yilning mos davriga nisbatan 292 kishiga koʻpdir.

Milliy tarkib (shu jumladan shahar maʼmuriyatiga boʻysunuvchi aholi punktlari; 2021-yil boshida):| Aholi |
| --- |
| Millat | Aholi |  % |
| qozoqlar | 47 041 ming | 71,00% |
| ruslar | 14 326 ming | 20% |
| ukrainlar | 2,565 ming | 3,66% |
| tatarlar | 1,435 ming | 2,05% |
| nemislar | 968 | 1,45% |
| oʻzbeklar | 612 | 0,81% |
| koreyslar | 480 | 0,70% |
| belaruslar | 414 | 0,65% |
| boshqirdlar | 329 | 0,48% |
| ozarbayjonlar | 314 | 0,44% |
| moldovanlar | 218 | 0,34% |
| chechenlar | 127 | 0,18% |
| litvaliklar | 120 | 0,16% |
| chuvash | 89 | 0,14% |
| polyaklar | 69 | 0,10% |
| mordva | 67 | 0,10% |
| yunonlar | 8 | 0,01% |
| Boshqa | 911 | 1,30% |
| **Jami** | 70 100 ming | 100,00% |

Tarixi
------

Satpayev shahri joylashgan hudud 1932-yilgacha Oqmoʻla va Semipalatinsk viloyatlari, keyinroq Qiziloʻrda va Chimkent (Janubiy Qozogʻiston) viloyatlari tarkibiga kirgan.

Ijtimoiy sohasi
---------------

Bandlik xizmati tomonidan roʻyxatga olingan ishsizlar soni 615 nafarni tashkil etadi. Ish bilan taʼminlanganlarning 50,4 foizini ayollar, 37,3 foizini 24 yoshgacha boʻlgan yoshlar, 51,1 foizini 29 yoshgacha boʻlgan yoshlar tashkil etdi.

Investitsiya
------------

2009-yilgi 9 oy ichida asosiy kapitalga yoʻnaltirilgan investitsiyalar hajmi 4 milliard 372 million tengeni tashkil etib, 2008-yilning shu davriga nisbatan qiyosiy bahoda 81,9 foizni tashkil etdi. „Kazakmys Corporation" MChJda investitsiyalar hajmining 3,3 baravar kamayishi hisobiga sanoatda investitsiyalar 11,6 foizga kamaygan, chunki 2008-yilda qurilgan umumtaʼlim maktabining smeta qiymati umumiy qiymatidan 4 baravar yuqori boʻldi. Bundan tashqari, moliyaviy resurslar yetishmasligi sababli savdo va avtomobillarni taʼmirlash sohalarida investitsiyalar hajmining 8,8 barobarga kamayishi kuzatildi.

Dini
----

* Saduakas Oshaquli masjidi
* Balmagambet Balqibayuli masjidi

Manbalar
--------

1. 1 2  „Религиозные объединения города Сатпаев".  satpaev.gov.kz. 27-sentyabr 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 27-sentyabr 2017-yil.

Tashqi havolalar
----------------

* Satpayev shahar hokimining axborot portali
* Satpayev shahar maslihatining axborot portali
* Satpayev. Mintaqa pasporti.
* Shahar rasmlari
* Shahar rasmlari
**Sergey Petrovich Zirchenko** (1964-yil 28-noyabr, Ashxobod – 2007-yil 2-dekabr, Odessa) – sovet va ukrainalik futbolchi, yarim himoyachi ampulasida harakat qiladi. SSSR sport ustasi (1987).

Hayoti
------

Sergey Zirchenko 1964-yil 28-noyabrda Turkmanistonning Ashxobod shahrida tugʻilgan. Zirchenko faoliyatini Oʻzbekistonning "Narimanovets" (1982—1983-yilgi mavsum) va "Zvezda Jizzax" (1983—1985-yilgi mavsum) klublarida boshlagan. "Zvezda Jizzax" klubida 78 oʻyinda 14 ta gol urgan. 1986—1989-yillarda u Odessaning „Chernomorets" jamoasida oʻynagan. Odessaning „Chernomorets" jamoasida umumiy 71 oʻyinda 8 ta gol, Oliy ligada esa 31 ta oʻyin oʻtkazib, 1 ta gol urgan. Keyinchalik „Kolos Nikopol" jamoasida (1990) oʻynagan. „Kolos Nikopol" jamoasidagi faoliyati davomida 34 oʻyinda 6 ta gol urgan. 1991-yilgi SSSR chempionatida Tiraspolning „Tiligul" jamoasi tarkibida kumush medallarni qoʻlga kiritgan. „Tiligul" jamoasi Ittifoq chempionatining birinchi ligasida ikkinchi oʻrinni egallaydi va oʻz tarixida birinchi marta oliy ligaga chiqish huquqini qoʻlga kiritadi. Biroq, u Sovet ittifoqining parchalanishi va ittifoq chempionatining tugatilishi sababli SSSR chempionatining yuqori divizionida oʻynamagan. Sergey Zirchenko 1992-yilda Chernomoretsga qaytdi. Keyinchalik Rossiyaga koʻchib oʻtdi va u yerda 1992—1993-yilgi mavsumni „Terek" safida, 1994-yilgi mavsumni „Erza" klubi safida va 1995-yilgi mavsumni "Zenit" (Sankt-Peterburg) klubi safida oʻtkazdi. Sergey Zirchenko "Zenit" (Sankt-Peterburg)da futbolchilik faoliyatini yakunlagan.

Sergey Zirchenko 2007-yil 2-dekabrda Odessada vafot etdi.

Yutuqlari
---------

Sergey Zirchenko 1992-yilgi Ukraina kubogi gʻolibi hisoblanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Зирченко Сергей Петрович". *www.football.odessa.ua*. Qaraldi: 28-sentabr 2023-yil.
2. ↑  „Статистика Зірченко Сергій Петрович". *www.allplayers.in.ua*. Qaraldi: 28-sentabr 2023-yil.
3. ↑  „Одесский футбол". *football.odessa.ua*. 4-mart 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-iyun 2011-yil.

Havolalar
---------

* Профиль на сайте zenit-history.ru
**Fishing** - bu kiberjinoyat bo'lib, unda maqsadli elektron pochta, telefon yoki matnli xabar orqali qonuniy muassasa sifatida namoyon bo'lgan shaxs tomonidan jismoniy shaxslarni shaxsiy identifikatsiyalash mumkin bo'lgan ma'lumotlar, bank va kredit karta ma'lumotlari va parollar kabi maxfiy ma'lumotlarni taqdim etishga jalb qilish uchun bog'lanadi.

Tarixi
------

Fishing bo'yicha birinchi hujum 2004 yilda "America Online" veb-saytiga taqlid qilgan Kaliforniyalik o'smirga qarshi qo'zg'atilgan. Ushbu soxta veb-sayt yordamida u foydalanuvchilardan maxfiy ma'lumotlarni olishga va ularning hisoblaridan pul olish uchun kredit karta ma'lumotlariga kirishga muvaffaq bo'ldi. Elektron pochta va veb-saytdagi fishingdan tashqari, "vishing" (ovozli fishing), "smishing" (SMS fishing) va kiber jinoyatchilar doimiy ravishda o‘ylab topadigan boshqa bir qancha fishing usullari ham mavjud.

Fishing elektron pochta xabarlarining umumiy xususiyatlari
----------------------------------------------------------

**Har doim to'g'riga o'xshaydi** - Daromadli takliflar va ko'zni qamashtiruvchi yoki diqqatni tortuvchi bayonotlar darhol odamlarning e'tiborini jalb qilish uchun mo'ljallangan. Misol uchun, ko'pchilik sizni iPhone, lotereya yoki boshqa qimmatbaho sovrin yutganingizni da'vo qiladi. Shubhali xatlarni bosmang. Esingizda bo'lsin, agar bu haqiqat bo'lib tuyulsa, bu aniq Fishing!

**Shoshilinchlik hissi** - Kiberjinoyatchilarning sevimli taktikasi bu sizdan tezkor harakat qilishingizni so'rashdir, chunki super bitimlar faqat cheklangan vaqtga mo'ljallangan. Ulardan ba'zilari hatto javob berish uchun bir necha daqiqa vaqtingiz borligini aytishadi. Bunday elektron pochta xabarlariga duch kelganingizda, ularga e'tibor bermaslik yaxshiroqdir. Ba'zan ular sizga shaxsiy ma'lumotlaringizni darhol yangilamaguningizcha hisobingiz to'xtatilishini aytishadi. Ko'pgina ishonchli tashkilotlar hisobni tugatishdan oldin ko'p vaqt ajratadilar va ular hech qachon mijozlardan Internet orqali shaxsiy ma'lumotlarni yangilashni so'ramaydilar. Agar shubhangiz bo'lsa, elektron pochtadagi havolani bosish o'rniga to'g'ridan-to'g'ri bankning rasmiy veb-saytlariga yoki bankning o'zi bilan bog'laning.

Hujumning oldini olish usullari
-------------------------------

* Foydalanuvchilar yangi fishing firibgarliklaridan xabardor bo'lishlari kerak. Sanoat yoki tijoratdagi odamlar firibgarlikni qanday aniqlashni bilish uchun tez-tez xavfsizlik bo'yicha treningdan o'tishlari kerak.
* Xavfsiz ekanligiga ishonchingiz komil bo'lmasa, havolalarni bosmang; soxta elektron pochta xabarlari ko'pincha "Hurmatli mijoz" kabi salomlashish orqali aniqlanishi mumkin.
* Manzil satrida https va yashil qulf belgisiga e'tibor bering (ikkalasi ham veb-saytga kirish va undan chiqadigan trafik shifrlanganligini bildiradi).
* Muntazam ravishda onlayn hisoblarni tekshiring va parollarni tez-tez o'zgartirib turing.
* ENG muhimi doimo hushyorlikni unutmang.
* Agar sizga noma 'lum mavhum havolalar kelsa, aslo ularni izidan ergashmang.

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑
**Ikromova Dilbar Ilhom qizi** (17-iyul 1947-yil, Bekobod — 25-avgust 2020-yil, Toshkent) — Oʻzbekiston xalq artisti (2001). Toshkent teatr va rassomlik sanʼati institutini tugatgan (1970). 1970-yildan Hamza teatrida (hozirgi Oʻzbek milliy teatri) ishlaydi. „Oy tutilgan tunda" (M. Karim) spektaklidagi Zubarjat sahnada yaratgan ilk obrazidir. Ozoda („Imon"), Dilorom („Oltin devor"), Feokla Ivanovna („Uylanish"), Roller („Qaroqchilar"), Momo („Chimildiq") kabi rollari bilan shuxrat qozondi. Uning ijrosi hayotiy haqiqat va samimiyat namunasi boʻlib, dialoglarni juda ishonarli olib borish, rolning eng mayda koʻrinishlariga ham noziklik bilan yondashish, mimik harakatlardan ustalik bilan foydalanish aktrisa ijodiga xos. Filmlarda ham suratga tushgan: Sotti („Kelinlar qoʻzgʻoloni"), telba ayol („Qaldirgʻoch"), Ona („Yolgiz yodgorim"), Ona („Chayongul"), qoʻshni xotin („Sharif va Maʼrif"), Momo („Chimildiq") va boshqalar.

Vafoti
------

Dilbar Ikromova 2020-yil 25-avgust sanasida 73 yoshida koronaviris kasalligi natijasida vafot etgan va Toshkent shahridagi Yalongʻoch-2 qabristoniga dafn qilingan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻZBYeKISTON RYeSPUBLIKASI MUSTAQILLIGINING OʻN YILLIGI MUNOSABATI BILAN FAN, SOGʻLIQNI SAQLASh, MADANIYaT, MAЪRIFAT, OMMAVIY AXBOROT VOSITALARI VA IJTIMOIY SOHALAR XODIMLARIDAN BIR GURUHINI MUKOFOTLASh TOʻGʻRISIDA
2. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
3. ↑  „Скончалась народная артистка Узбекистана, известная актриса Дильбар Икрамова" (ru). *podrobna.uz* (25-avgust 2020-yil). 15-fevral 2023-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 8 oktyabr.

  


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Kommuna Ismoilova** (1927.15.12, Xiva) – xonanda, Oʻzbekiston xalq artisti (1964). Urganch pedagogika institutining havaskorlik toʻgaragida Xorazm termalarini ijro etib tanilgan. Ikkinchi jahon urushi yillari Gavhar Raximova rahbarligidagi xotin-qizlar konsert brigadasida ishtirok etgan. Xorazm musiqali drama teatrida (1946), Oʻzbek ashula va raqs ansamblida (1947), Oʻzbek davlat estradasida (1948-51), Oʻzbek davlat filarmoniyasida (1952— 59), Oʻzbekiston televideniye va radiosi oʻzbek xalqcholgʻulari orkestri hamda maqom ansamblida (1959—88) yakkaxon xonanda. 1985-yildan Z. Gʻaniyeva nomidagi Veteran ayollar ansambli qatnashchisi. Kommunna Ismoilova Navo maqomidan Chapandozi Navo va uning Qashqarchasini, Rost maqomidan Savti Ushshoq Qashqarcha-sini, Saraxborlar taronalarini, Nasri Bayet taronalarini va xorazmcha Rost maqomining Nasri Ushshoq shoʻbasini (ʻʻShitob aylab’’) va b. makom parchalarini ijro etgan. Oʻzbek xalq qoʻshiklari va zamonaviy ashulalardan „Uylanma", „Yoshlik chogʻimda", „Shifokorlar" va boshqalar, bastakorlardan Y.Rajabiy, F. Sodiqov, K. Otaniyozov, M. Mirzayev asarlari, turli xalqlar (rus, ukrain turkman, qozoq) qoʻshiqlari I. repertuaridan oʻrin olgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Arab-Isroil urushi** (Falastin urushi) (1948 – 1949) – Arab davlatlari (Misr, Iordaniya, Iroq, Suriya, Livan, Saudiya Arabistoni, Yaman)ning Isroil davlati bilan urushi. BMT Bosh Assamble-yasining 1947-yil 29-noyabr dagi qaroriga binoan Falastin hududida Arab davla-ti barpo etilishi kerak edi. Ammo Is-roil uning 6,7 ming kv. km lik qismini hamda Quddusning gʻarbini bosib olgan. Arab davlati uchun moʻljallangan Fala-stinning boshqa qismi va Quddusning sharqiy qismini Iordaniya oʻziga qoʻshib olgan. Isroil bosib olgan hududdan 900 mingdan oshiq arab aholisi quvgʻin qilingan. Yarash haqidagi bitim (1949) A.-Arab-Isroil ziddiyati natijasida vujudga kelgan Yaqin Sharq mojarosini hal etmadi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Zamira Hidoyatova** (1909.5.1 - Toshkent — 1998.28.2) — Oʻzbekiston xalq artisti (1944). Moskva oʻzbek drama studiyasida oʻqigan (1924—27). 1927-yildan ishchi-sayyor turppasi, 1932-yildan Hamza nomidagi teatrda ishlagan. Obrazlari serqirraligi, yorqinligi, tuygʻular va ichki kechinmalarning kuchli talqini, haqqoniyligi va xalq-chilligi bilan ajralib turadi. Yorqinoy (Choʻlpon, "Yorqinoy"), Ortiqova (Z.Fatxullin, "Niqob yirtildi"), Milfordxonim (F.Shiller, "Makr va muhabbat"), Melanya (M.Gorkiy, "Yegor Bulichyov va boshqalar"), Kabanixa (Aleksandr Ostrovskiy, "Momaqaldiroq"), Gulsum (Oybek, "Qutlugʻ qon"), Hamrobibi (A.Qahhor, "Shohi soʻza-na"), Hoji ona (Hamza, "Boy ila xizmatchi"), Xadicha (Uygʻun, "Navbahor"), Xosiyat (K.Yashin, A.Umariy, "Hamza"), Risolat (I.Sulton, "Imon") kabi turfa rollari bilan oʻzbek teatri sanʼati rivojiga munosib hissa qoʻshdi. Shuningdek, H. televizion spektakllar ("Gʻalati odamlar"da Zebi xola, "Tarixdan bir mezon"da A. Qodiriyning onasi, "Yodgor"da ona va boshqalar) hamda kinoda ("Asal", "Shohi soʻzana", "Oʻn uch terak koʻchasi", "Koniyut gʻorining siri", "Boy ila xizmatchi", "Paxta shumgʻiyalari" va boshqalar) ham obrazlar yaratgan. Radiopostanovkalar, dublyajning eng faol ishtirokchilaridan boʻlgan. Hamza nomidagi Oʻzbekiston davlat mukofoti laureati (1979). "Shuhrat" medali bilan mukofotlangan (1994).

Manbalar
--------

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  




  


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |