**Grupo Sanborns** — bu XX asrning boshlarida  amerika qahvaxonalarini (ovqatxona) Mexikoga koʻchirish sifatida boshlangan yirik doʻkonlar tarmogʻi. Sanborns doʻkonlarini kichik universal doʻkon yoki dunyo boʻylab keng tarqalgan boshqa format sifatida tasniflash oson emas, chunki ular oʻtiradigan restoranlari bilan mashhur va doʻkonlarda odatda bar, novvoyxona, dorixona, gazeta doʻkoni, kitoblar, kompakt disklar va kosmetika, konfet, uy bezagi, kichik jihozlar, televizorlar, uyali telefonlar va aksessuarlar va kichik elektronika kabi doʻkon uslubidagi tovarlarning ixcham joylari bor.

Sanbornlar Meksika boʻylab, shuningdek, Salvadorda va avval Panamada joylashgan.

Tarixi
------

Mexiko shahridagi zamonaviy koʻp qavatli Sanborns doʻkoni
Chakana savdo kompaniyasi 1903-yil 19-iyunda Mexiko shahrida Kaliforniyalik muhojirlar **Walter** va **Frank Sanborn** tomonidan tashkil etilgan boʻlib, ular Meksikadagi birinchi gazlangan suv favvorasini ham ochgan. Asl joylashuvi va uning tushlik peshtaxtasi, Mexiko shahrining asosiy pochta boʻlimi (Palacio de Correos) qarshisida hali ham ishlamoqda.

Meksika inqilobi paytida Emiliano Sapata qoʻshinlari bugungi *Libreria Madero* joylashgan Sanborns filialidan uchrashuv va yigʻilish joyi sifatida foydalanganlar. Hozirgi suratlarda Zapatista askarlari Sanbornsning tushlik peshtaxtasida birinchi restoran taomini tanovul qilayotgani tasvirlangan. Shunday qilib, Sanborns shiori „meni Sanbornsda kutib oling".

1919-yilda Meksikadagi siyosiy notinchlikdan charchagan Walter Sanborn AQShga qaytib keldi va kompaniya boshqaruvini ukasi Frankka topshirdi.

Franshizaning savdo belgisi, uchta boyqush janob Frank Sanborn va uning oʻgʻillari Francis va Jonathanni ifodalaydi. Bir muncha vaqt kompaniyaning rasmiy nomi janob Frank vafot etganida „Sanbornʼs Hermanos" (Sanbornʼs Brothers) edi.

 Sanborns ichidagi restoran
Shuningdek, 1919-yilda Sanborns oʻzining eng mashhur filiali joylashgan XVI asrdagi Plitkalar uyini, Mexiko shahrining asosiy turistik diqqatga sazovor joyi va milliy yodgorligi *Casa de los Azulejos*ni sotib oldi. Bu José Clemente Orozconing devoriy surati bilan bezatilgan dunyodagi yagona dorixonadir.

1946-yilda Frank Sanborn Sanborns kompaniyasini unga qiziqishi boʻlgan Chikagodagi farmatsevt kichik Charles Walgreenga sotdi.

Valgreens singari, Sanborns ham oʻz nomida apostrof ishlatmaydi. Sanborns misolida, bu ispan tilida egalikni bildirish uchun apostroflardan foydalanmasligi bilan bogʻliq.

Walgreens oʻz ulushini 1985-yilda sotgan. Hozirda Sanborns Grupo Carso konglomerati boʻlimi boʻlib, uning oʻzi  Carlos Slim tomonidan boshqariladi, u 2016-yil holatiga koʻra dunyodagi toʻrtinchi eng boy milliarder. Sanborns Sears Mexico (50 ga yaqin doʻkon) ni nazorat qiladi. Shuningdek, u taxminan 125 Sanborns doʻkoniga (restoranlar, dorixonalar va kitob va sovgʻalar doʻkonlarining kombinatsiyasi) egalik qiladi; 34 ta Sanborns kafesi; deyarli 65 Discolandia, Mixup, No Problem va Tower Records musiqa doʻkonlari, 65 iShop (Apple Re-seller) doʻkonlari ham uning tarkibida bor. Sanborns shuningdek, elektronika, kompyuterlar, musiqa, kitoblar, oʻyinchoqlar, giyohvand moddalar va boshqalarni sotadigan veb-saytni ham boshqaradi.

Panamadagi iqtisodiy tanazzul tufayli sotuvlar kamayganligi sababli Sandbornsning Panamadagi yagona filiali 2020-yil yanvar oyida yopildi. U 2007-yilda Multiplaza Panamada 6 million AQSh dollari qiymatida ochilgan edi.

Manbalar
--------

1. ↑  PlanetWare — House of Tiles
2. ↑  Carlos Slim Helu & family, net worth estimated at $50 billion in 2016 by *Forbes* magazine
3. ↑  „Sanborns, del magnate Carlos Slim, cierra en Panamá por caída en ventas".
4. ↑  „Sanborns, del multimillonario mexicano Carlos Slim, cierra sus puertas en Panamá" (12-yanvar 2020-yil).

Havolalar
---------

* Rasmiy sayt