recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Samarqand Sulchi** — Saturnning Enceladus yo'ldoshi yuzasida joylashgan yivli relyef hududi. Ushbu hudud 30,5° shimoliy kenglikda, 326,8° g'arbiy uzunlikda joylashgan bo'lib, uzunligi taxminan 383 kilometrni tashkil qiladi. Samarqand sulci uch qismdan iborat. Janubiy va sharqiy kengaytmalar mos ravishda g'arbiy va shimoliy tomondan Sarandib Planitia bilan bog'langan. Shimoliy qismlari kraterli yerlar hududigacha cho'zilgan.

Voyager II tasvirlaridan foydalangan holda , Kargel va Pozio (1996) ushbu xususiyatning shimoliy va janubiy/sharqiy kengaytmalari turli xil kelib chiqishi va yoshi bilan ajralib turadigan xususiyatlar ekanligini aniqladilar. Sarandib Planitia atrofidagi qismlar balandligi 1-1,5 km bo'lgan va nisbiy topografik pastliklar ichida joylashgan "tog' tizmalari" sifatida tavsiflangan. Kargel va Pozio (1996) ular Shimoliy Amerikadagi Appalachi tog'lariga o'xshash qatlama kamar bo'lishi mumkinligini taxmin qilishdi. Samarqand Sulchining shimoliy qismi chiziqli yoriqlardan iborat ekanligi aniqlandi, bu esa siqilish burmasi kamaridan ko'ra, Samarqand Sulchining shimoliy qismi aslida kengaytma bo'lishi mumkinligini ko'rsatadi. Kargel va Pozio (1996) Samarqand Sulchining ikkala hududidagi kraterlar soni tahliliga asoslanib, yorilish tizmalardan oldin hosil boʻlgan, degan fikrni bildirishdi.
**Vladimir Slobodskoy** (**Vladimir Nikolayevich Vasilevskiy**; 1892-yil 6-yanvar, Toshkent — 1937-yil 22-dekabr, Xarkov) — ruhoniy, ruhoniy shahid, Ukraina pravoslav cherkovining mahalliy e’tiborga sazovor avliyosi.

Tarjimai holi
-------------

1892-yil 6-yanvarda Toshkent shahrida tugʻilgan. Xristian zohidining tergov faylida shunday deyilgan: „1921-yildan diniy tariqat xizmatchisi. 1924-yildan ruhoniy".

1937-yil 22-dekabrda hibsga olinganida Vladimir Xarkov viloyatining Chuguyev shahri yaqinidagi Vedenkada xizmat qilgan. Tergov faylida ruxoniyning oilasi — uning rafiqasi Aleksandra va oʻgʻli Nikolay tilga olingan. Sovet tuzumiga qarshi qoʻporuvchilik faoliyatida ayblangan Vladimir 1937-yil 25-dekabr kuni oʻlimga hukm qilingan. Hukm 1938-yil 11-yanvarda Xarkov shahrida amalga oshirilgan.

Kanonlashtirish
---------------

1993-yil 22-iyunda Ukraina pravoslav cherkovining Avliyo Sinodining qarori bilan Xarkov yeparxiyasida, Sloboda oʻlkasining Yangi shahidlar va ruhoniylar soborida zohidini mahalliy kanonizatsiya qilish toʻgʻrisida qaror qabul qilingan (xotira kuni — 19-may (1-iyun)).

Zohidlarni ulugʻlash marosimi 1993-yil 3-4-iyul kunlari Kiyev va butun Ukrainaning muborak mitropoliti Vladimir Ukraina pravoslav cherkovining patriarxi Xarkovga tashrifi chogʻida, shaharning Blagoveshchensk soborida boʻlib oʻtgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Вероятно, первая из дат указывает на время принятия диаконства
2. ↑  Ныне — посёлок городского типа

1. ↑  Священник Василевский Владимир Николаевич [материалы Синодальной Комиссии по канонизации УПЦ] // Архив Канцелярии Киевской Митрополии УПЦ
2. ↑  Журнал № 1 Заседания Священного Синода УПЦ от 22 июня 1993 г. // Архив Канцелярии Киевской Митрополии УПЦ
3. ↑  Отчет Харьковской епархии УПЦ за 1993 год // Архив Канцелярии Киевской Митрополии УПЦ
4. ↑  Свято-Благовещенский кафедральный собор. К столетию освящения. Харьков, 2001

Havolalar
---------

* Василевский Владимир Николаевич // База «Новомученики, исповедники, за Христа пострадавшие в годы гонений на Русскую Православную Церковь в XX в.»
**Aleksandr Nikolayevich Samoylovich** [1880.17(29).12, Nijniy Novgorod – 1938.13.2, Moskva] – turkiyshunos olim, akademik (1929). 

Aleksandr Nikolayevich Samoylovich
Sankt-Peterburg universiteti sharq ftini tugatgan (1903). Shu universitetda oʻqituvchi, privatdotsent (1907– 17), professor (1917–22). Leningrad Sharq tillari instituti professor (1920–37), rektori (192225). SSSR Fanlar Akademiyasi gumanitar fanlar boʻlimi akademik-kotibi (1929–33), Sharqshunoslik instituti direktori (1934–37). S. turkman, usmonli turk, oʻzbek, krimtatar tillari, folklori, etnografiyasi, adabiyoti boʻyicha tadqiqotlar olib borgan. Xususan, oʻzbek adabiy tili va mumtoz adabiyoti, folklori va etnografiyasiga oid 100 dan ortiq asar yozgan, oʻzbek adabiy tilining shakllanish yoʻllarini tadqiq etgan ("Chigʻatoy adabiy tilida "joʻqchilik" unsurlari", 1930; "Oʻzbek adabiy tilining qurilish yoʻllari haqida", 1932). Uning "Navoiy tuyuklari" (1917), "Chigʻatoylik Amiriy tuyuqlaridan" (1926), "Lutfiyning chigʻatoycha tuyuklari" (1926), "19 asr Xiva tuyuqlari" (1927) asarlarida oʻzbek adabiyotida tuyuq janri urganilib, uning uziga xos xususiyatlari ochib berilgan. Atoiy, Bobur asarlarini urganish va nashr etish boʻyicha ham bir qancha ishlarni amalga oshirgan. 1937-yilda nohaq qamoqqa olingan va otib tashlangan.

Manbalar
--------

* K istorii literaturi sredneaziatskoturetskogo yazika. – "Mir Alishir", L. 1928; Sobraniye stixotvoreniy imperatora Babura, ch. 1 Tekst, Petrograd 1917.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  
 



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Samarqand (maʼnolari).

"SAMARQAND" — jadidlarning ijtimoiy-siyosiy, adabiy-badiiy gazetasi. 1913-yil 15-apreldan Samarqand shahrida haftada 2 marta oʻzbek, fors va rus tillarida chiqqan. Noshiri va muharriri — Mahmudxoʻja Behbudiy (1874— 1919). "S."da Turkiston oʻlkasi xalqlarining taraqqiyoti koʻzlangan va jamiyatdagi islohotlarni yoqlovchi maqolalar va sheʼrlar chop etilgan.

Yevropa va AQShda nashr etiladigan gaz.lar va ularning oʻquvchilari haqida ham xabarlar berilgan. Hoji Muin, Munavvarqori, Fitrat, Kamiy, Saidrizo Alizoda, SiddiqiyAjziy, Nusratilla Qudratilla oʻgʻli (Milliy), Rojiy va boshqa jadid adiblarining asarlari eʼlon qilib turilgan. Adadi 400—600 nusxadan iborat boʻlgan. 1913-yil 17-sentabrda 45soni chiqqach, moddiy qiyinchilik sababli toʻxtagan. Bu vaqtda M. Behbudiy "Oyna" jur.ni chikarishni boshlagan.

Adabiyotlar
-----------

* Abduazizova N. A. Turkiston matbuoti tarixi (1870-1917), T. 2000.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Aleksandr Sergeyevich Samutali** (1928.22.9, Qirgʻiston, Prjevalsk shahri 2005.31.1,Toshkent) - agronom-iqtisodchi, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1988), iqtisod fanlari doktori (1972), professor (1977), Oʻzbekiston Qishloq xoʻjaligi Fanlar akademiyasi akademik (1991). Toshkent qishloq xoʻjaligi institutini tugatgan (1952). Soyuz NIXIda katta ilmiy xodim, boʻlim mudiri (1956—60), Oʻrta Osiyo iqti-sodiyot va qishloq xoʻjaligi ilmiy tadqiqot instituti boʻlim mudiri (1960—64), direktor oʻrinbosari (1965—76), VASXNIL Oʻrta Osiyo boʻlimi raisi oʻrinbosari (1976—91). Oʻzbekistan Qishloq xoʻjaligi Fanlar akademiyasi vitse-prezidenti (1991—92), Respublika qishloq xoʻjaligi ilmiy-i. ch. markazi bosh ilmiy kotibi (1993—98) 1998-yildan shu Markazga qarashli Oʻzbekiston bozor islohotlari ilmiy tadqiqot institutida yetakchi ilmiy xodim. Ilmiy ishlari paxtachilikda agrotexnika tadbirlari samaradorligini iqtisodiy asoslash, mehnat unumdorligi, kapital mablagʻlar samaradorligini oshirish, q.h. mahsulotlariga narx belgilash, agrosanoat integratsiyasi, Oʻzbekistan agrarsanoat majmuida ilmiytexnika taraqqiyoti istiqbollariga bagʻishlangan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Shishpir** - Sugʻd ixshidi (642-655-yillar). Uning ismi oʻzi zarb qildirgan sugʻdiy yozuvli tangalarda Shishpir, xitoy yilnomalarida Shashebi, arab manbalarida Shishbir shakllarida uchraydi. Ismining lugʻaviy maʼnosi sugʻdiycha — "din tarqatuvchi". Sh. dastlab Kesh hukmdori boʻlgan, keyinchalik oʻz qarorgohini Samarqandga koʻchirgan. Sh. oʻz nomidan mis tangalar zarb qilgan. Ularning bir tomonida shahrining nomi va malka (ixshid) soʻzi, ikkinchi tomonda Samarqand ixshidlari tamgʻasi va boshqalar belgilar tasvirlangan. Sh. davrida Sugʻdda pul munosabatlarining rivojlanishi tezlashgan va iqtisodiy koʻtarilish jarayoni kuchaygan. Bu davrda Sugʻd — Samarqand, Panch (Panjikent), Maymurgʻ, Ishtixon, Kushoniya (Kattaqoʻrgʻon), Kesh, Naxshab kabi bir nechta mayda davlatchalarga boʻlingan konfederatsiya shaklidagi boshqaruvga ega boʻlib, Turk xoqonligi tarkibida edi. 642 yilda Sh. oʻz elchilarini Xitoyga yuborgan. shahridan keyin taxtga ixshid Varxuman (655—696) chiqqan.

Adabiyot
--------

* Smirnova O.I. Svodniy katalog sogdiyskix monet, M. 1981.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Aleksandr Timofeyevich Patrashkin** (1895.15.3, Sizran, Rossiya - 1975.14.7, Samarqand) — teatr rassomi, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sanʼat arbobi (1967). Qozon rassomlik bilim yurtini tugatgan (1915). Samarqand rassomlik bilim yurtida pedagog (1935—40), Samarqand yosh tomoshabinlar teatrida bosh rassom (1941—45), Samarqand rus drama teatrida (1948—54), H. Olimjon no-midagi oʻzbek davlat musiqali drama teatrida (1955—68) rassom, bosh rassom. P. mumtoz, zamonaviy hamda milliy asarlarni bezashda realistik anʼanalarga tayangan: "Otello" (V. Shekspir), "Sarv qomat dilbarim" (Ch. Aytmatov), "Gang daryosining qizi" (R. Tagor), "Ogʻriq tishlar" (A. Qahhor), "Ravshan va Zulxumor", "Nurxon" (K. Yashin; T. Jalilov), "Dilerom" (K. Yashin; M. Ashrafiy), "Aziz va Sanam" (A. Bobojon; K. Ota-niyozov), "Maysaraning ishi" (Hamza; T. Jalilov) va boshqa.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Shishablok** — binokorlikda baʼzi devorlarni tiklashda qoʻllaniladigan ichi boʻsh shisha buyum. Shishablok yorugʻlikni yaxshi oʻtkazadi, issiqlik va tovush oʻtkazmaslik xossasiga ega, qisilishga mustahkamligi 400 N (40 kgk/sm2). Shishablokning quyoshdan himoya qiluvchi rangli xillari mavjud. Oʻlchami 200x200 mm dan 400x400 mm gacha, qalinligi 80– 100 mm boʻladi. Shishablokning oddiy oynalardan afzalligi shundaki, ular devor (mas, vannaxonalarda) vazifasini bajarish bilan birga xonaning ichiga yorugʻlik tushiradi, ammo xonaning ichi tashqaridan koʻrinmaydi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Aleksandr Nikolayevich Nesmeyanov** [1899.28.8(9.9) — Moskva — 1980.17.1] — rus organik kimyogari, SSSR Fanlar akademiyasi akademik (1943), prezidenti (1951—61). Asosiy tadqiqotlari metallorganik birikmalar kimyosiga bagʻishlangan. 1929-yilda simoborganik birikmalarni diazousul yordamida sintezlashni taklif etdi. Bu usul keyinchalik Sn, Pb, Ti, Sb, Bi kabi metallorganik birikmalarga ham qoʻllanildi (Nesmeyanov reaksiyasi). Mg, Zn, Cf, Al, Te, Sn, Pb, Sb, Bi kabi metallorganik birikmalarni simoborganik birikmalardan sintezlab olishning oson va qulay usulini ishlab chikdi. Xloron, bromon va ta-riarilokson birikmalarini birinchi boʻlib sintez qildi; metallotro-piya hodisasini kashf etdi.

Adabiyotlar
-----------

* Izbr. trudi v 4-x t. 1—4, M, 1959; Ximiya ferrotsena, 1969; Issledovaniya v oblasti organicheskoy ximii, M. 1971.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Shishchivinlar**, **gallitsalar** — qoʻshqanotlilar yoki pashshalar turkumiga mansub mayda chivinsimon hasharotlar oilasi. 3500 ga yaqin turi maʼlum. Tanasining uz. 1–5 mm. Chuvalchangsimon lichinkasining yaqqol ajralgan boshi yoki oyogʻi yoʻq boʻlib, urchuqsimon. Gʻumbagi, odatda yashirin, soxta yoki gʻovak pillada joylashgan. shahrining oʻsimliklar (fitofaglar), mayda tirik organizmlar (zoofaglar) va zamburugʻlar tanasi (mitsetofaglar) bilan oziqlanuvchi vakillari bor. Fitofag Sh. oʻsimlikning tirik toʻqimalari bilan oziqlanib, shish, bujgʻun (oʻsimta) hosil qiladi. Bir yillik va koʻp yillik oʻtlar, daraxt hamda butalarga shikast yetkazadi. Ayniqsa, bugʻdoy, sholi va arpaga gessen pashshasi katta ziyon keltiradi. Ayrim Sh. (mas, beda gul chivini) beda, yoʻngʻichqa, vika va noʻxatni shikastlaydi. Zoofag Sh. har xil oʻsimlik bitlari, chervetslar, barg burgachalari, oqqanotlar va boshqalar paraziti yoki kushandasi. Issiqxonalardagi oʻsimlik bitlariga qarshi biologik kurashda afidimiza katta ahamiyatga ega. Oʻrgimchakkana koloniyalarida Sh. uchraydi. Mitsetofag Sh. chirigan yogʻoch va oʻrmon toʻshamasidagi zamburugʻlar tanasi hamda spora)tari bilan oziqlanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  "Shishchivinlar" *OʻzME*. S-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Marie Doro** (talaffuzi: „Mari Doro", 1882-yil 25-may — 1956-yil 9-oktab) — ovozsiz kino davrining amerikalik sahna va kino aktrisasi.

Uni birinchi boʻlib impresario Charles Frohman xor qizi sifatida payqagan va Brodveyga olib ketgan. U yerda ham Sherlock Holmes shon-shuhratiga ega boʻlgan William Gillette uchun ishlagan, uning dastlabki faoliyati asosan bu ikki yoshi katta murabbiylar tomonidan shakllantirilgan. Umuman olganda, yengil vaznli ayol rollarida yozilgan boʻlsa-da, aslida u juda aqlli, madaniyatli edi.

  

Angliya boʻylab gastrol safari chogʻida u nomaʼlum oʻsmir Charlie Chaplin bilan birga harakat qildi. Keyinchalik, u mashhur boʻlganida, ular Amerikada uchrashishdi, lekin u uni xotirasida yoʻqligini tan olishga majbur boʻldi.

Keyinchalik u „Bir necha yillar davomida meni ikki erkak — Frohman va Uilyam Gillette gipnoz qildilar" tan oldi.

Karyera
-------

Boshqa koʻplab yosh ayollar singari, u musiqiy komediya spektakllarida xorda ishtirok etdi va nihoyat 1903-yilda San-Fransiskodagi dasturda bitta qahramon sifatida ijro etdi. U yerdan Nyu-Yorkka yoʻl oldi va Jerome Sykses rolini oʻynagan *"Billionaire*" filmida Rosella Peppercorn rolida va „*The Girl from Kays" filmida* Nancy Lowly rolini oʻynadi.

U 1904-yil 4-yanvarda Empire teatrida ochilgan James M. Barryning „Little Mary" filmida oʻzining yulduzlik imkoniyatlarini koʻrgan Frohmanning eʼtiborini tortdi va uni Millisent xonim rolini ijro etdi. Oʻsha yilning oxirida afsonaviy Mrs. John Drew, Ada Rehan va James Lewis bilan birga Avgustin Deylining „Big 4" filmidan biri boʻlgan, lekin oʻnlab yillar davomida katta yulduzlarni qoʻllab-quvvatlagan GH Gilbertga nihoyat oʻzining Klayd Fitchning *buvisi* rol oʻynagan avtomobil berildi.

 Doro 1906-yil.

Oʻlim
-----

1956-yilda u 74 yoshida Nyu-Yorkda yurak etishmovchiligidan vafot etdi. U oʻz vasiyatnomasida Aktyorlar jamgʻarmasiga 90 ming dollar ajratdi. U Pensilvaniya shtatidagi Dunkannon shahridagi Dunkannon qabristoniga dafn qilindi.

Kino sanoatiga qoʻshgan hissasi uchun Mari Doro Gollivuddagi 1725-Vine koʻchasida joylashgan Gollivud shon- shuhrat xiyobonidagi yulduz bilan taqdirlandi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Charlie Chaplin - Marie Doro - A Forgotten Star".  Freewebs.com. Qaraldi: 17-fevral 2014-yil.
2. ↑  Morehouse, Ward, *Matinee Tomorrow, Fifty Years of Our Theater* (Whittlesey House, 1949), p. 17.
**Aleksandr Nevskiy** (taxminan 1200— 1263) — Novgorod knyazi (1236—51). A.N.ning otasi knyaz Yaroslav Vse-volodovich, onasi — qipchoq qizi boʻlgan. 1251-yil A. N. Botuxon oʻrdasiga kelib u bilan doʻstlashgan, soʻngra uning oʻgʻli Sar-tak bilan anda tutingan, natijada Botu-xonning asrandi oʻgʻliga aylangan. 1252 y. tajribali sarkarda Nevruy noʻyon boshchi-ligidagi moʻgʻul qoʻshinini Rusga boshlab kelgan. A.N.ning akasi Andrey Shvesiyaga qochgan va A.N. 1252-yildan Vladimirning ulugʻ knyazi boʻlgan. 1240 y. 15-iyulda shved bosqinchilarini Neva sohilida tor-mor qilgani uchun "Nevskiy" laqabini olgan (qarang Neva jangi) A. N. knyaz hokimiyatini mustahkamlashga intilgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Mari Hoyau** (1997-yil 12-mart, Fransiyaning Poissy shahrida tugʻilgan) fransuz changʻida sakrovchisi.

Sport faoliyati
---------------

2012-yilda Hoyau 15 yoshida o'zining birinchi g'albasiga erishgan. Tuffesdagi milliy musobaqada birinchi oltin medalini qoʻlga kiritgan (2012-yil 7-oktyabr). Marie 16 yoshida o'zining birinchi rekordini o'rnatgan, 2013-yil 20-yanvarda Chamonixdagi *Le Grepon* kichik changʻidan sakrashda ayollar rekordini oʻrnatgan.

2012/2013-yildan boshlab Hoyau xalqaro FIS musobaqalarida ham qatnashgan. Ruminiyada boʻlib oʻtgan *Yevropa oʻsmirlar Olimpiya festivalida* (2013-yil 19-fevral) u 6-oʻrinni egallagan, Einsiedeln va Ziri shaharlarida oʻtkazilgan ikkita *Alpen kubogi* musobaqalarida u oʻrta-jadvaldagi oʻrinlarni egallagan. Villachda boʻlib oʻtgan *FIS Cup* musobaqasida (2013-yil 13 va 14-iyul), barcha *FIS kuboklari* singari changʻida sakrash oʻsmirlar uchun ham cheklanmagan, Hoyau 27-oʻrinni egallagan.

Curcheveldagi *Yozgi Gran-pri* (2013-yil 15-avgust) birinchi xalqaro *elita* musobaqasi boʻlib, u Fransiya changʻi assotsiatsiyasi FFS *(Féderation française de ski)* tomonidan fransuz sakrashchilari Lea Lemare, Colin Mattel bilan yonma-yon yangi isteʼdod sifatida nomzod qilib koʻrsatilgan. Shunday qilib, 16 yoshida u bir nechta xalqaro professional sakrashchilarni magʻlub etgan va 34-oʻrinni egallagan(47 ta elita ishtirokchilari orasida).

Hoyau hozirda oʻz shahrining *Ski*-Gervais togʻ-changʻi klubida oʻynaydi. Uning murabbiyi Thierry Revillod. Marie Hoyau yosh bo'lsada 15 yoshida o'zining birinchi oltin medalini qo'lga kirtigan va 16 yoshida o'zining birinchi rekordini o'rnatgan. Bu natijalar ko'rsatib turibdi ki Marie Hoyau Fransiya terma jamoasining kelajagi. Lekin shunday yuqori natijalarga erishgan bo'lsada Marie Hoyau Olimpiya o'yinlarida qatnashmagan.

Manbalar
--------

1. ↑  See  Wayback Machine saytida arxivlandi (2022-07-15).. Retrieved 18 August 2013.
2. ↑  See. Retrieved 18 August 2013.
3. ↑  See. Retrieved 18 August 2013.
4. ↑  See  Wayback Machine saytida arxivlandi (2016-03-04).. Retrieved 18 August 2013.
**Cevdet Bey ve Oğulları** — Orhan Pamuk qalamiga mansub boʻlgan bir roman hisoblanadi. Ushbu roman 1982-yilda İletişim Yayınları nashriyotida chop etilgan. Dastlab yozuvchi romanini Karanlık ve Işık nomi bilan yozgan va 1979-yilda Milliy Roman mukofotini olgan.

Garchi u mukofotga sazovor boʻlsa-da, roman faqat 1982-yilda Cevdet Bey ve Oğulları nomi bilan nashr etildi. Ushbu kitob nashr etilgandan keyin, muallifga 1983-yilda Orhan Kemal Roman mukofotini olib keltirgan va roman adabiyot dunyosida tanila boshlangan.

Kitobning mazmuni
-----------------

Ushbu roman Nişantaşılı oilaning uch avlodi haqida hikoya qiladi. Shu bilan birga, anʼanaviy romanning zavq-shavqlari diqqat va muhabbat bilan bayon etilgan ushbu panoramali roman, uyning ichki ranglarini, vaqt oqimini, kundalik oddiy suhbatlar va unutilmas qahramonlari bilan birga, Orhan Pamukga munosib obroʻ keltirgan yetuk birinchi kitobdir. Ikkinchi qismda 30 yil oʻtgach koʻrsatiladi. Endi Abdulhamid va konstitutsiyaviy kurash orqada qolib, respublika eʼlon qilindi. Cevdet Bey oʻz ishini rivojlantirdi va Nişantaşıda qasr sotib oladi.

Roman Turkiyaning zamonaviylashuvi jarayoni burjua oilasidan kelib chiqqanligini tasvirlaydi. Cevdet Bey va uning oilasi, Ömer, Muhittin, Muhtor Beylar har doim turk zamoniaviylashuvining turli xil belgilaridir. Oʻziga oʻxshamaydigan Yevropa bilan muomala ularni turli xil kengilsizliklar bilan boshqa yellarga tashlaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  , **arxivsana=** parametri ham koʻrsatilishi zarur. „54 Maddede Orhan Pamuk, dipnot.tv". 30 aralık 2008da asl nusxadan [ arxivlandi].

[*sayt ishlamaydi*]


|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

**Orhan Pamuk** |
| --- |
|  |
| Roman | 
* *Cevdet Bey ve Oğulları*
* *Sessiz Ev*
* *Beyaz Kale*
* *Kara Kitap*
* *Yeni Hayat*
* *Benim Adım Kırmızı*
* *Kar*
* *Masumiyet Müzesi*
* *Kafamda Bir Tuhaflık*
* *Kırmızı Saçlı Kadın*
* *Veba Geceleri*
 |
|  |
| Boshqa | 
* *Gizli Yüz* (ssenariy)
* *Öteki Renkler*
* *İstanbul: Hatıralar ve Şehir*
* *Babamın Bavulu*
* *Manzaradan Parçalar*
* *Saf ve Düşünceli Romancı*
* *Şeylerin Masumiyeti*
* *Ben Bir Ağacım*
 |

 |
**Shishatekstolit** - shisha matolar (toʻldirgich) ga sintetik smola (bogʻlovchi) shimdirib tayyorlanadigan qatlamqatlam plastik material. Shishatekstolit tayyorlashda ishlatiladigan shisha matolar bir qatlamli, koʻp qatlamli (hajmiy oʻrilishli) va har xil tolali (qarang Shisha tolalar) boʻlishi mumkin. Koʻpincha, bir qatlamli shisha mato bir necha qatlam qilib ishlatiladi. Shishatekstolitdan murakkab shaklli yirik buyumlar va list materiallar tayyorlashda, elektrotexnika va radiotexnikada elektr izolyatsiya materiali sifatida foydalaniladi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Aleksandr Viktorovich Semerenko** (1958-yil 2-mart, O‘zbekiston SSR Andijon viloyati Paxtaobod tumani Qo‘qonqishloq qishlog‘i — 1995-yil 1-yanvar, Rossiya) — rus askari, Shimoliy Kavkazdagi jangovar harakatlar ishtirokchisi, Rossiya Federatsiyasi Qahramoni, 129-motootish polki shtab boshligʻi oʻrinbosari, mayor.

Biografiyasi
------------

Aleksandr Semerenko 1958-yil 2 martda O‘zbekiston SSR Andijon viloyati Paxtaobod tumani Qo‘qonqishloq qishlog‘ida tavallud topgan.

1980-yilda S. M. Kirov nomidagi Leningrad oliy harbiy qoʻmondonlik bilim yurtini tamomlagan. Xizmat faoliyatini 120-gvardiya msp 39 msd GSVG motooʻqotar vzvod komandiri sifatida boshlagan. Keyinchalik 45-motooʻqchilar diviziyasida xizmat koʻrsatgan. Semerenko vzvod komandiridan polk shtab boshlig‘ining o‘rinbosarigacha bo‘lgan 129-motoo‘qchilar polkida ham xizmat qilgan.

1994-yilning oxirida Checheniston Respublikasidagi polk tarkibiga joʻnab ketadi. Semerenko ushbu polk tarkibida Grozniyga bostirib kirish janglarida ishtirok etgan.

1994-yil 31-dekabrda polk temir yoʻl boʻylab oldinga harakatlanadi va sharqiy tomondan shahar ichiga kiradi, ammo polk vayronalar va oʻq otish qurollari, granata otishmalari bilan toʻxtatiladi. 2-mikrorayon hududida polk pistirmaga uchrab, yoʻli toʻsib qoʻyiladi va 31-dekabrdan 1-yanvarga oʻtar kechasi jangarilarning hujumlarini qaytarish mobaynida kuchli talofat koʻradi. Shundan soʻng, polk buyruq boʻyicha avval bosib olingan hudud tomon chekinadi. Mayor Semerenko har doim polkning old qismida harakat olib borgan, ammo bu safar u xizmat olib borayotgan polk harakatlari muvaffaqiyatsizlik bilan yakun topadi. 1995-yil 1-yanvar kuni ertalab kassetali bomba polk joylashgan hududning bir qismiga tushadi. Kasseta parchalari koʻplab harbiy xizmatchilarning, shu jumladan, polk shtab boshligʻi oʻrinbosari mayor Aleksandr Semerenkoning ham oʻlimiga sabab boʻladi.

Mukofotlari
-----------

Rossiya Federatsiyasi Prezidentining 1995-yil 6-martdagi farmoni bilan harbiy burchini bajarishdagi jasorati va qahramonligi uchun mayor Aleksandr Viktorovich Semerenko vafotidan keyin Rossiya Federatsiyasi Qahramoni unvoni bilan taqdirlanadi.

Xotira
------

* Leningrad viloyati, Sertolovo shahridagi koʻchalardan biriga Aleksandr Viktorovich Semerenko nomi berilgan.

Manbalar
--------



1. ↑  „Герои Российской Федерации".
2. ↑  „Семеренко Александр Викторович".
3. ↑  „Герои Наших Дней. Семеренко Александр Викторович".
**Aleksandr Nikolayevich Radishchev** [1749.20(31).8, Moskva — 1802.12(24).9, Peterburg] — rus yozuvchisi va faylasufi. Peterburgdagi Pajlar korpusi (1762—66) va Leypsig universitetining huquqshunoslik fakulteti (1766—71)da oʻqigan. R. dunyokarashining shakllanishida fransuz maʼrifatparvarlarining asarlari muhim ahamiyatga ega boʻlgan. 1771-yilda R. Senatga protokolchi etib tayinlangan va shu vaqtda Mablining "Yunon tarixi haqida oʻylar" kitobini rus tiliga tarjima qilgan. 1773—75 yillarda diviziya prokurori boʻlib ishlagan, Pugachyov qoʻzgʻoloni shafqatsizlik bilan bostirilgach (1775), isteʼfoga chikib, turli joylarda xizmat qilgan. 80-yillarda rus maʼrifatparvarlari harakati qizgʻin tuye olganda R. ular bilan hamkorlik qilgan. Uning rus xalqi tarixi boʻyicha mushohada va mulohazalarining mahsuli sifatida "Lomonosov haqida soʻz" (1780), "Doʻstimga xat" (1782, Pyotr 1 haykalining ochilishi munosabati bilan) makrlalari, "Erkinlik" qasidasi (1783) va boshqa asarlari maydonga kelgan. 1790-yil esa R. ijodining "gultoji" — "Peterburgdan Moskvaga sayohat" asari R.ning oʻz bosmaxonasida 650 nusxada chop etilgan. Ammo kitob musodara etilib, R. ning oʻzi Sibirga surgun qilingan. R. Yekaterina II vafotidan keyin ozodlikka erishib (1796), otasining Nemsovo qishlogʻidagi qoʻrgʻoniga koʻchib borgan. 1801-yil esa u krnunlar tuzish komissiyasiga ishga jalb etilgan. R. "Peterburgdan Moskvaga sayohat" asarida 18-asr oxiri rus voqeligidagi ijtimoiy ziddiyatlarini teran ochib bergan. R.ning bu va boshqa asarlaridagi inqilobiy ruh sovet davrida yuqori baholangan va R. sovet mafkurasining bayrokdorlaridan biriga aylangan.

Manbalar
--------

1. ↑  *(unspecified title)*
2. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  
 


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Aleksandr Ivanovich Oparin** (1894.2.3, Uglich shahri — 1980.21.4, Moskva) — rus biokimyogari, akademik (1946). Moskva universiteti professor (1929-yildan), SSSR Fanlar akademiyasi biokimyo instituti direktori (1946— 1980).

Asosiy ilmiy ishlari Yerda hayotning paydo boʻlishi, tirik hujayralarga fermentlarning taʼsiri mexanizmlarini aniqlash va oʻsimliklar xom ashyosini qayta ishlash texnologiyasi kabi muammolarni hal qilishga qaratilgan. Yerda hayotning paydo boʻlishi bilan bogʻliq boʻlgan nazariyani ilgari surgan (1922). Bu nazariyaga koʻra, Yerda hayotning paydo boʻlishi moddiy tuzilma rivojlanishining qonuniy bosqichi hisoblanadi. Nazariya hozir O.ning kimyoviy nazariyasi deb yuritiladi. Oparin tirik hujayralardagi fermentativ reaksiyalar qaytar harakterga ega ekanligini tushuntirib berdi (1935). O.ning ishlari bir kancha biokimyoviy jarayonlar, xususan, non ishlab chiqarish, sharbatlar tayyorlash, vinochilik, choy va tamaki tayyorlash texnologiyasini ishlab chiqishda katta ahamiyatga ega boʻldi.

Adabiyotlar
-----------

* Izmeneniye deystviya enzimov v rastitelnoy kletke pod vliyaniyem vneshnix usloviy, M. 1922; Vozniknoveniye jizni na zemli, 5 izd. M. 1980.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Karmanor** (qadimgi yunoncha: *Καρμάνωρ* qadimgi yunoncha: *Καρμάνωρ*) — yunon afsonalariga koʻra, Delfa va Pifon oʻldirganidan soʻng Apollonni tozalagan Kritdan kelgan hosilning yarim xudosi hisoblanadi.

Afsona
------

Karmanor kim ekanligi haqidagi maʼlumotlarning ikki turi mavjud. Birinchisiga koʻra, u hosil uchun javobgar boʻlgan Krit yarim xudosi boʻlgan. Ikkinchi maʼlumotga koʻra esa — qadimgi Tarra shahrida istiqomat qilgan Krit ruhoniy xizmatchisi hisoblangan. Afsonaga koʻra, u tugʻilish maʼbudasi Demeterning Kritlik turmush oʻrtogʻi boʻlib, ularning ikki farzandi boʻlgan. Nemis ellenisti Valter Burkert *Karmanor* nomi yunoncha ildizlarga ega emasligini taʼkidlangan. Shu sababli, u chetdan kelib chiqqan degan taxmin ham mavjud.

Milodiy II asrda istiqomat. qilgan geograf Pavsaniyaning soʻzlariga koʻra, Apollon va Artemida Pifonni, yaʼni Delflik ajdahoni oʻldirganlarida, Karmanor ularni tozalashi uchun Krit oroliga yetib kelishgan. Bu Tarredagi ruhoniyning uyida sodir boʻlgan. U yerda Apollon Akakallida bilan tanishadi, u afsonaning turli turlariga koʻra, krit qiroli Minosning xonadonidan nimfa yoki malika boʻlgan. Apollon bilan yaqinlashib,undan ikkita bola tugʻadi, ular Filakida va Filandra boʻlgan.

Pavsaniyaning yozuvlariga koʻra, Karmanorning ikkita oʻgʻli boʻlgan, ular Evbul va Xrisofemisdir. Keyinchalik Evbula Karmaning qizi Zevs bilan yaqinlashib, ovchilar, baliqchilar va dengizchilarning homiysi boʻlgan Krit maʼbudasi Britomartidning onasi boʻlgan. Karmanoraning ikkinchi oʻgʻli Xrisofemis shoir boʻlib, Pif oʻyinlarida ishtirok etgan va Apollon madhiyasini kuylash tanlovida gʻolib chiqqan.

Manbalar
--------

1. ↑  *Grimal P.* The Dictionary of Classical Mythology. — Wiley-Blackwell, 1996. ISBN 978-0-631-20102-1.
2. ↑  *Burkert W.* The Orientalizing Revolution: Near Eastern Influence on Greek Culture. — Harvard University Press.
3. ↑  *Pausanias*. Description of Greece, 2, 7, 7. London: William Heinemann Ltd, 1918.
4. ↑  *Pausanias*. Description of Greece, 10, 16, 5. London: William Heinemann Ltd, 1918.
5. ↑  *Pausanias*. Description of Greece, 2, 30, 3 London: William Heinemann Ltd, 1918

Havolalar
---------

* Karmanor Arxivnaya kopiya // Yunon mifologiyasi.
**Samarqand Darvoza koʻchasi** — Shayxontohur tumani hududida. Poytaxtning qadimgi koʻchalaridan biri. Chorsu va Oqtepa maydonlari oraligʻida. Uzunligi 4 km atrofida. Asadulla Xoʻjaev koʻchasi bilan kesishgan, Kattabogʻ, Yangiobod, Kamolon koʻchalari bilan tutashgan.

Tarixi
------

Qadimda savdogarlarning Chorsu bozoriga kirib keladigan asosiy karvon yoʻllardan biri boʻlgani va koʻcha yoʻnalishida Samarqand darvozasi boʻlgani uchun xalq tilida shu nom bilan yuritilgan. 1893-yil koʻchaga rasman Samarqand darvozasi koʻchasi nomi berilgan.

Binolar
-------

Yoʻnalishida „Samarqand darvoza", „Zangiota", „Suzukota", „Chaqar" va „Qoratosh" mahallalari, „Jar" sport-sogʻlomlashtirish majmuasi, tuman ichki ishlar boshqarmasi, yonilgʻi koʻyish shoxobchasi, „Zaxariq" qabristoni, „Muruvvatteks" qoʻshma tikuvchilik korxonasi, Zangiota jome masjidi, „Parvinabank", „Oqtepa" bozori shoxobchasi, 14-, 46-, 47-oilaviy poliklinika, „Samarqand" va „777" restorani, stomatologiya poliklinikasi, dorixona, mahalla guzari, savdo shoxobchalari, goʻzallik saloni, ustaxonalar, maktab, bogʻcha va turli servis xizmat koʻrsatish maskanlari hamda koʻp qavatli va shaxsiy turar joy binolari joylashgan.

Yaqinida „Koratosh" mavzesi, „Chorsu" mehmonxonasi, „Koʻkaldosh" madrasasi, „Suzukota" maqbarasi, „Turkuaz" gipermarketi, „Huromad" savdo majmuasi, avtosalon bor.

Yana qarang
-----------

* Toshkent koʻchalari roʻyxati

Manbalar
--------

1. ↑  *Toshkent. Ensiklopediya*, 2009-yil.
**Aleksandr Vasilyevich Grushevskiy** (1932-yil 18-avgustda tugʻilgan — 2020-yil 17-avgustda vafot etgan) — sovet shaxmatchisi, SSSR sport ustasi (1959-yil), murabbiyi. Oʻrmon melioratsiyasi muhandisi.

Shaxmatchi Aleksandr Grushevskiy Toshkentning „Mehnat" jamoasida oʻynagan. Sakkiz karra Oʻzbekiston SSR chempioni (1956-, 1958-, 1960-, 1962-yillarda — 1-oʻrin; 1953-, 1961-yillarda — 1-2-oʻrin; 1954-yilda — 1-3-oʻrin; 1955-yilda — 2-oʻrin, musobaqadan tashqari L.Shamkovich bilan oʻynagan).

SSSRning XXIX chempionati yarim finalida 7-oʻrinni egallagan. 1959-yilda Toshkentda boʻlib oʻtgan Osiyo mamlakatlari I xalqaro turnirida gʻolib deb topilgan.

Qolaversa, Aleksandr Grushevskiy Xodjayev xotirasiga bagʻishlab oʻtkazilgan turnirda (1978/1979-yillar) — 3-4-oʻrinlarni qoʻlga kiritgan.

B.Baranov, M.Muxitdinovlar bilan birga 1958-yilda Xitoyda boʻlgan.

Aleksandr Grushevskiy oʻzbek shaxmatchisi, grossmeyster, FIDE jahon chempioni (2004-yilda) Rustam Qosimjonovga murabbiylik qilgan.

Manbalar
--------

1. ↑   Skonchalsya izvestniy shaxmatist, mnogokratniy chempion Uzbekskoy SSR Aleksandr Grushevskiy. Data obraщeniya: 18-avgusta 2020. Arxivirovano 15-yanvarya 2021 goda.

Adabiyotlar
-----------

* Shaxmatniy slovar / gl. red. L. Ya. Abramov; sost. G. M. Geyler. — M.: Fizkultura i sport, 1964. — S. 229. — 120 000 ekz.

Havolalar
---------

* Partii Aleksandra Grushevskogo v baze Chessgames.com (angl.)
* Lichnaya kartochka Aleksandra Grushevskogo na sayte 365chess.com (angl.)
**Samarqand ertagisi** - eng ertapishar mahalliy olma navi. Xalq seleksiyasida Samarqand shahri atroflarida chiqarilgan. Daraxti baland, shoxshabbasi keng, bal. 8—10 m ga boradi. Gul kurtaklari bir yillik novdalarda hosil boʻladi. Gullari yirik. Aprel boshlarida gullaydi. Mevasi mayda, vazni oʻrtacha 30—35 g, gohida 50 g gacha boradi, yumaloq, sirti tekis, taramtaram, kizil. Pusti yupka, eti oq, suvli, shirin, yoqimli. Mevasi iyun oʻrtalarida pishib yetiladi. Koʻchati oʻtqazilgach, 4yildan muntazam hosilga kiradi. Har tup daraxtidan 50—200 kg gacha xrsil olinadi. Sovuqqa chidamli. Koʻproq tomorqa bogʻlarda ekish tavsiya etiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
Kimmeriyalik sivilla
**Karmenta** — Rim maʼbudasi, uning nomi c*armen* soʻzidan olingan boʻlib, u bashoratchi maʼbuda hisoblanganligini koʻrsatadi. Kimmeriyaliklar nomi ostida sivillalar soniga kiritilgan.

Kapitoliy etagida unga ibodatxona quriladi va 11-15-yanvar kunlari (12 va 15-yanvar) uning sharafiga ziyofat (C*armentalia*) boʻlib oʻtdi, unda asosan ayollar qatnashdilar. Bu bayram nafaqat Karmentaning oʻziga, balki uning hamrohlari Antevorta va Postvortaga ham tegishli edi, ulardan birinchisi kelajakni, ikkinchisi esa oʻtmishni bashorat qilgan. Biroq, ehtimol, bu nomlar Karmentaning oʻzi uchun oddiy sinonimlar boʻlib, uning oldindan koʻrish qobiliyatini koʻrsatadi.

Rim mifologiyasiga koʻra, u nimfa, Yevandrning onasi va Favnning xotini edi. U oʻgʻliga Italiyaga koʻchishni bashorat qilgan. Plutarxning yozishicha, uning asl ismi Femida yoki Nikostrata.

Yana qarang
-----------

* Karmenta darvozasi — Rimdagi Serviya devorining darvozasi.

Manbalar
--------

1. ↑   Mifi narodov mira. M. 1991-92. V 2 t. T.1. S.624
2. ↑   Vergiliy. Eneida VIII 335; Dionisiy Galikarnasskiy. Rimskie drevnosti I 31, 1
3. ↑   Ovidiy. Fasti I 473—536
4. ↑   Plutarx. Rimskie voprosi 56

Adabiyotlar
-----------

* Кармента // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб. 1890—1907.
**Aleksandr Vasilyevich Gvozdikov** (1903, hozirgi Rossiya Federatsiyasi Volgograd viloyati — 1973, Toshkent) — oʻrmonshunos, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1970), professor (1969). Saratov qishloq xoʻjaligi institutini tamomlagan (1929). Surxondaryo okrugida oʻrmon melioratsiya partiyasi boshligʻi va okrug oʻrmon melioratori (1929—36), Oʻzbekistan oʻrmon xoʻjaligi va agrooʻrmon melioratsiyasi ilmiy tadqiqot institutida sektor mudiri (1936—41). Ikkinchi jahon urushi qatnashchisi (1941—46). 1946-yildan Toshkent qishloq xoʻjaligi instituti oʻrmonchilik va oʻrmon melioratsiyasi kafedrasi mudiri. Ilmiy ishlari Oʻrta Osiyo sharoitlarida oʻrmonchilik, agrooʻrmon melioratsiyasi, qumlarni mustahkamlash va b. masalalarga bagʻishlangan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Karlovy Vary** (chex. *Karlovy Vary*, Chexiya qiroli Karl I nomiga qoʻyilgan va *vary* — issiq buloqlar maʼnosini anglatadi; nemischada Karlsbad) — Chexiyadagi shahar, Ogrje daryosi vodiysida, 380 m balandlikda. Aholisi 54,1 ming kishi (2000). Shahar chetida chinni sanoati korxonalari ("Mozer" zavodi) bor, badiiy shisha buyumlar ishlab chiqariladi. Karlovy Varyda 1950-yildan boshlab Xalqaro kinofestivallar oʻtkazib turiladi.

Karlovy Vary — balneologik kurort. Bemorlar mineral suv bilan davolanadi. Kurortga 1347—1358-yillarda asos solingan. Iqlimi moʻtadil nam. Yiliga 620 mm yogʻin yogʻadi. Yozi salqin (iyulning oʻrtacha temperaturasi 17,3°), qishi iliq (yanvarning oʻrtacha temperaturasi —2°). Koʻplab issiq buloqlar boʻlib, suvining temperaturasi +41,2° dan +72,2°gacha. Eng kattasi — Vrjidlo. Uning suvidan Karlovy Vary tuzi olinadi. Sanatoriy va pansionatlar bor. Turizm rivojlangan.

Galereya
--------

* 
* 
* 

Panorama

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Pauline Crammer** (talaffuzi: *Paulayn Kremme*; 1991-yil 14-fevralda tugʻilgan) — fransuz futbolchisi, Vrouwenvoetbal Superligasining RSC Anderlecht jamoasida hujumchi sifatida oʻynaydi.

Faoliyati
---------

Crammer La-Mansh sohilidagi Kuk kommunasida tugʻilgan va faoliyatini kommunasiga yaqin boʻlgan FCF Henin-Beaumont klubida boshlagan. U 2006-2007-yilgi mavsumgacha klubning yoshlar jamosida oʻynagan, oʻshandan keyin atigi 15 yoshda boʻlishiga qaramay, kattalar jamoasiga koʻtarildi. 20 uchrashuvda 12 ta gol urdi. 2007-2008-yilgi mavsumda oʻyin vaqti va urilgan gollar kamaydi, Crammer bor-yoʻgʻi 16 oʻyinda maydonga tushdi va uchta gol urdi. Crammer keyingi mavsumda formaga qaytdi (18 oʻyinda 14 ta gol). Uning ajoyib oʻyinlari bilan esda qolgan mavsumda Henin-Beaumont Ligada 5-oʻrinda yakunladi.

Crammer 2009-2010-yilgi mavsumni tez boshladi, ligadagi dastlabki yettita oʻyinda toʻrtta gol urdi, shu jumladan oʻz klubining kuchli Lyonga qarshi 3:1 hisobidagi zarbasidagi dubl qayd etdi. Uning tezkor starti uni mavsumdagi eng yaxshi toʻpurarlar qatoriga kiritdi.

Xalqaro faoliyati
-----------------

Crammer terma jamoaning ayollar boʻlimida faol oʻynagan. 17 yoshgacha, 18 yoshgacha va 19 yoshgacha boʻlgan ayollar jamoalari saflarida boʻlgan. 17 yoshgacha boʻlgan terma jamoa bilan 2008-yilda 17 yoshgacha boʻlgan ayollar oʻrtasidagi UEFA chempionatida va 2008-yilgi FIFA U-17 ayollar oʻrtasidagi birinchi jahon chempionatida ishtirok etdi, Fransiya guruh bosqichidan chiqib ketdi. Paragvayga qarshi guruh bosqichining soʻnggi oʻyinida Crammer turnir tarixida xet-trik qayd etgan birinchi ayol boʻldi. 19 yoshgacha boʻlganlar bilan Crammer 2009-yilgi 19 yoshgacha boʻlgan ayollar oʻrtasidagi UEFA chempionatida oʻynagan, Fransiya yarim finalda Shvetsiyaga qoʻshimcha vaqtlarda magʻlub boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „P. Crammer".  nl.women.soccerway.com. Qaraldi: 5-iyun 2014-yil.
2. ↑  „Crammer shines as France cruise".  FIFA. 3-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-iyun 2014-yil.
**Aleksandr Nikolaevich Demus** (1947-yil 10-mart) — Sovet yengil atletikachisi, toʻsiqlardan oʻtish boʻyicha mutaxassis. U 1960-yillarning oʻrtalarida — 1970-yillarning boshlarida yengil atletika boʻyicha SSSR milliy terma jamoasida oʻynagan, yopiq inshootlardagi Yevropa chempionati kumush medali sovrindori, Yevropa oʻsmirlar oʻrtasidagi yengil atletika oʻyinlarining kumush medali sovrindori, Butunittifoq chempionatlari gʻolibi va sovrindori. SSSR xalqaro toifadagi sport ustasi.

Tarjimai holi
-------------

Aleksandr Demus 1947-yil 10-martda tugʻilgan. Poltavadagi 1-sonli mahalliy bolalar va o‘smirlar sport maktabida yengil atletika bilan shug‘ullangan.

U birinchi marta 1966-yilgi mavsumda Sovet terma jamoasi safiga qoʻshilgan va Odessada boʻlib oʻtgan Yevropa oʻsmirlar atletika oʻyinlarida qatnashib, 110 metrga toʻsiqlar bilan yugurishda kumush medalni qoʻlga kiritganida oʻzini xalqaro miqyosda tanitdi.

1970-yilda u Vena shahrida boʻlib oʻtgan yopiq inshootlardagi Yevropa chempionatida qatnashib, 60 metrga toʻsiqlar osha yugurish boʻyicha finalda oltinchi oʻrinni egalladi.

1971-yilda Sofiyada boʻlib oʻtgan yopiq inshootlardagi Yevropa chempionatida u 60 metrga toʻsiqlar bilan yugurishda faqat Gʻarbiy Germaniya vakili Ekkart Berkesga yutqazib, kumush medalni qoʻlga kiritdi.

Katta sport yutuqlari uchun unga „Xalqaro toifadagi SSSR sport ustasi" faxriy unvoni berildi.

Manbalar
--------

1. ↑  „European Junior Championships (Men)" (en).  GBRAthletics. 23-dekabr 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-iyun 2019-yil.
2. ↑  „Вторую жизнь получила ПДЮСШ №1!".  Новости Полтавы (13-sentabr 2013-yil). 9-dekabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-dekabr 2021-yil.
Biografiyasi
------------

Mirzo Muhammad Toqixon Farahoniy (1222-1268) (1185-1230 hijriy) Nosiriddin Shoh Qojar davrida Eron kantsleri Amir Kabir nomi bilan mashhur. Mirzo Muhammad Toqixon (1222 hijriy) „Aroq" mahallalaridan birida tug‘ilgan Otasi bir amaldorning uyida oshpaz bo‘lib ishlagan. Mirzo Toqixon yoshligining boshida kotib va muxarram bo‘lib, otasining vafotidan keyin hijriy 1244 yilgacha buxgalterlik qilgan.

Eron bosh vaziri.
-----------------

* Mirza Taghi KhanMirza Taghi Khan
* Amir Kabir UniversitetiAmir Kabir Universiteti

Amir Kabir mamlakat bosh vaziri sifatidagi mas’uliyatli qisqa davrida (uch yildan sal ko‘proq) tashabbuskorligi va amalga oshirgan tahsinga sazovor saʼy-harakatlari orasida ichki islohotlarni amalga oshirish, madaniyatni yuksaltirish, iqtisodni tartibga solish, qashshoqlikka barham berish, mamlakat siyosiy maydonini tozalash, dinni tiklash va jamiyatda adolatni kengaytirish uchun chora-tadbirlar koʻrish, chet elliklar va mustamlakachi kuchlarning taʼsirini kesish, mamlakat mustaqilligi va hududiy yaxlitligini saqlashga harakat qilgan.

Eron qurolli kuchlari, qurol zavodlari barpo etish, sud ishlarini isloh qilish, bosmaxona barpo etish, kasalxonalar barpo etish va h.k.larning asoschisi. Amir Kabir tomonidan yuqorida tilga olingan islohotlarga doir qadamlar qatoriga quyidagilar kiradi: „Dor al-funun"ni tashkil etish, yangi ilmlarni targʻib qilish, yangi sanoatlarni rivojlantirish, eronliklarni oliy maʼlumot olish uchun chet elga yuborish va qaytib kelgandan keyin Eronda dars berish. , ilmiy kitoblarni tarjima qilish va nashr etishga koʻmaklashish, gazetalar chiqarish, jang qilish. korruptsiya (Eron hayotining barcha jabhalariga surunkali kasallik sifatida kirib kelgan), mamlakatning iqtisodiy poydevorini mustahkamlash, togʻ-kon sanoatini kengaytirish, qishloq xoʻjaligi va irrigatsiyani kengaytirish, ichki va tashqi savdoni rivojlantirish, mamlakat ichki ishlaridan chet el qoʻllarini kesish, mamlakat uchun aniq siyosiy tashqi siyosat, moliyaviy ishlarni takomillashtirish va mamlakatning yillik byudjetida muvozanatni taʼminlash, xavfsizlikni taʼminlash,
Mustamlakachilikka qarshi kurash gʻolibi boʻlgan Amir Kabirning inqilobiy va millatchilik harakatlari natijasida uning poraxoʻr saroy aʼyonlari shu darajaga yetib, Nosiriddinshohni mamlakat bosh vaziri lavozimidan boʻshatishga majbur qilishdi. uni oʻldirdi. Amir Kabir 1852-yilning 9-yanvarida Koshon shahridagi Fin hammomidaoʻldirilgan. Bugungi kunda Eronda uning nomi bilan atalgan ko‘plab joylar va ilmiy muassasalar mavjud.

Manbalar
--------

1. 
2.
**Tunuka** — metall ni prokatlab tayyorlanadigan yupqa yumshoq poʻlat list. Listning qalinligi, eni va uzunligi boʻyicha standartlab qoʻyiladi (qarang Standartlash). Qalinligi odatda 0,21—0,30 mm va 0,30—0,48 mm, 0,45—1,0 mm boʻladi. Tashqi koʻrinishiga koʻra, ruxlangan oq va ruxlanmagan qora T.lar farklanadi. T. listlari issiq holatda 8 tadan, sovuq holatda 4 tadan qoʻyib prokatlanadi. Listlarni sovuqlayin prokatlash usuli keng tarqalgan. T.ni zanglash (korroziya) dan asrash uchun sirtiga himoya qatlami (rux, xrom, maxsus lok va boshqalar) qoplanadi. T.lar imorat tomlarini yopishda, turli roʻzgʻor buyumlari (manti qasqon, samovar karnay va boshqalar) tayyorlashda ishlatiladi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Tunkat xarobasi
**Tunkat** — oʻrta asr shahar xarobasi (mil. 5—12-asrlar). Ohangaron daryosi havzasida joylashgan. M. Y. Masson (1929—34) va Y. F. Buryakov (1959—62) tomonidan arxeologik qazishma ishlari olib borilgan. Umumiy maydoni 50 ga. Ark, shahriston va raboddan iborat boʻlib, atrofi mudofaa devori bilan oʻralgan. Tunkat oʻrnidagi qishloq 5-asr boshlarida chorvador qabilalarning oʻtroqpashishi tufayli vujudga kelgan. 6-asrga kelib qishloq shaharga, 6-asr oxirida esa Iloq poytaxtiga aylangan. Qoramozor togʻlarida oltin va kumush konlari mavjuddigi Tunkatning tez taraqqiy etishiga imkon bergan. Tunkat arkida hokim saroyi, masjid qurilgan. Shahriston va raboddan koʻplab metall, shisha va sopol buyumlarning topilishi, Tunkatda hunarmandchilik rivoj topganidan darak beradi. Tunkatdan, shuningdek, zebziynat buyumlari, qurolyarogʻlar va koʻplab tangalar topilgan. Tunkatning oʻz zarbxonasi boʻlgan. Qoraxoniylar bilan kurash, qazilma boyliklarining tugab qolishi va Tunkatning savdo yoʻlidan chetga chiqib qolishi natijasida 11-asrning 2yarmidan shahar tanazzulga uchragan. 12-asrdan Tunkat kimsasiz, tashlandiq holga kelib qolgan.

Adabiyot
--------

* Masson M.Ye. Axangeran. Arxeologo-topograficheskiy ocherk, T. 1953;
* Buryakov Yu. F, Genezis i etapi razvitiya gorodskoy kulturi Tashkentskogo oazisa, T. 1982.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |