**Stivens-Jonson sindromi** o'tkir toksik-allergik kasallik bo'lib, uning asosiy klinik koʻrinishi teri va shilliq pardalardagi toshmalar hisoblanadi. Ushbu sindrom ekssudativ eritemaning malignizatsiyalangn turi hisoblanadi. Dastlab, mushaklar va bo'g'imlarda mahalliy harorat oshadi va og'riq paydo bo'ladi. Keyin hujayralarning nobud bo'lishi og'iz, tomoq, ko'zning shilliq qavatida va terining hamda shilliq pardalarning boshqa joylarida juda katta pufakchalar paydo bo'lishiga sabab boʻladi; kulrang-oq plyonkalar, yoriqlar va qobiqlar bilan qoplangan teri nuqsonlari paydo bo'ladi. Og'iz bo'shlig'i shilliq qavatining shikastlanishi ovqat yeyishni qiyinlashtiradi, og'izni yopish kuchli og'riqni keltirib chiqaradi, keyinchalik shilinishlar paydo boʻladi. Ko'zning shilliq qavatining yallig'lanishi paydo bo'ladi - kon'yunktivit. Shox parda fibrozga uchraydi. Siydik chiqarish qiyin va og'riqli bo'ladi.

Sindrom birinchi marta 1922-yilda Albert Meyson Stivens va Frank Chambliss Jonson tomonidan tavsif etilgan.

Stivens-Jonson sindromining eng ko'p uchraydigan sabablari ba'zi dorilar ( modafinil, lamotrigin, karbamazepin, allopurinol, sulfanilamidlar, nevirapin)dan allergiyalar, shuningdek infeksiyalar va juda kam hollatlarda saratondan ham boʻlishi mumkin.

Kasallik to'satdan yuqori isitma, tomoqdagi og'riq va bezovtalik bilan boshlanadi. Sindromning ogʻir umumiy holat fonida lablar, og'iz bo'shlig'i shilliq qavati, til, yumshoq tanglay, hiqildoq orqa devori, halqum va terida pufakchalar paydo bo'ladi va ochilgandan keyin qon ketish eroziyalari hosil bo'ladi. Birlashib, ular doimiy qon ketishiga olib keladi.

Davolash
--------

Simptomatik davolash intoksikatsiyani kamaytirishga, desensibilizatsiyaga, yallig'lanishni bartaraf etishga va ta'sirlangan terining epitelizatsiyasini tezlashtirishga olib keladi. Og'ir yoki surunkali, takroriy holatlar uchun kortikosteroidlar qo'llash mumkin.

Davolash uchun desensibilizatsiya qiluvchi dorilar ( Dimedrol, suprastin, tavegil, klaritin ), yallig'lanishga qarshi dorilar (salitsilatlar), kaltsiy preparatlari va levamizol, kortikosteroidlar va detoksikatsiya qiluvchi terapiya qo'llaniladi.

Vitamin terapiyasidan foydalanish (B vitaminlari, askorbin kislotasi ) mumkin emas, chunki bunday vitaminlarning o'zi kuchli allergen hisoblanadi.

Mahalliy davolash yallig'lanishni bartaraf etish, shish va yalligʻlangan teri hududlarining epitelizatsiyasini tezlashtirishga qaratilgan boʻladi. Ular og'riq qoldiruvchi vositalardan (trimekain, lidokain ), antiseptik preparatlardan ( furatsilin, xloramin va boshqalar), proteolitik fermentlardan ( tripsin, ximotripsin) foydalanadilar.

Kasallikning remissiya davrida bolalar og'iz bo'shlig'ini tekshirib turish va sanatsiya qilish, yuqori sezuvchanlik aniqlangan holatda allergen bilan giposensibilizatsiya qilishlari kerak.

Manbalar
--------

1. ↑
2. 1 2
3. ↑  *Барденикова С.и, Пеньтковская О.с, Исаева Е.к.* Синдром Стивенса - Джонсона - иммунная катастрофа // РМЖ. Мать и дитя. — 2019. — Andoza:Бсокр, Andoza:Бсокр. — Andoza:Бсокр. — ISSN 2618-8430. Архивировано 27 fevral 2023 года.
4. ↑  „Stevens-Johnson syndrome/toxic epidermal necrolysis" (en). *Genetics Home Reference* (2015). 2017-yil 27-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2017-yil 9-avgust.
5. ↑  „Research Directions in Genetically-Mediated Stevens-Johnson Syndrome/Toxic Epidermal Necrolysis".  www.genome.gov. 2016-yil 6-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 17-fevral.
6. ↑  „Синдром Стивенса–Джонсона | #04/06 | «Лечащий врач» – профессиональное медицинское издание для врачей. Научные статьи.". *Журнал «Лечащий врач»*. 2023-yil 27-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 27-fevral.