Air **Malta** **plc** (Air malta sifatida oʻzgargan) Maltaning yoʻlovchi tashuvchi aviakompaniyasi bo'lib, shtab-kvartirasi Luqa shahrida va markazi Malta xalqaro aeroportida joylashgan. U Yevropa, Yaqin Sharq va Shimoliy Afrikadagi yo'nalishlarga xizmat ko'rsatadi.

Tarixi
------

 Air Malta o'zining birinchi Boeing 720B samolyotlarini 1974-yilda ijaraga olgan va bir necha yildan so'ng ularga yana uchtasi qo'shilgan.
 Bir vaqtlar flotning asosiy tayanchi bo'lgan Boeing 737-200 seriyali samolyotlar 1983 yilda London Xitrou aeroportida ko'rilgan.
### Dastlabki yillar

Ikkinchi jahon urushidan ko'p o'tmay, Maltada bir nechta kichik xususiy aviakompaniyalar tashkil topdi. Ular orasida **The Malta Instone Airline**, **BAS (Malta)** Ltd va **Malta Airlines** bor edi. 1947-yilda sobiq ikki kompaniya ikkinchisi bilan qattiq raqobatda **Air Malta** Ltdni tashkil qilish uchun birlashdi. Oxir-oqibat, 1951-yilda Malta Airlines Air Malta Ltd operatsiyalarini o'zlashtirdi va 1973-yilgacha BEA bilan shartnoma asosida faoliyatini davom ettirdi. Air Malta Ltd egalari o'zlarining ko'chmas mulklari, xodimlari va jihozlaridan MAS, Malta Aviation Services nomli yerdan xizmat ko'rsatish kompaniyasini tashkil qilish uchun foydalanganlar .

1970-yillarning boshida Malta hukumati Albert Mizzini aviakompaniyaga rais etib tayinladi va aviakompaniyani tashkil etishda yordam berish uchun xalqaro aviakompaniya hamkorini chaqirdi. Yangi aviakompaniya uchun tanlangan nom uning oldingi Air Malta Co Ltd nomiga o'xshardi va 1973-yil 31-martda tashkil etilgan. BEA 1974-yil 1-aprelda Air Maltaning birinchi parvoziga qadar Maltadagi operatsiyalarini bu safar Air Malta uchun davom ettirish uchun ijaraga olingan. Malta Airlines va Malta Aviation Services ham hukumat tomonidan qabul qilindi va xususiy egalarga Air Malta Co. Ltd ning ulushi berildi.

Air Malta Rim, Tripoli, London, Manchester, Frankfurt va Maltadan Parijga xizmat ko'rsatgan ikkita ijaraga olingan Boeing 720B samolyotlari bilan ish boshladi. Keyinchalik u yana uchta Boeing 720B sotib oldi va ikkitasini sotib oldi.

1981-yilda uchta Boeing 737-200 lizingga berildi, ular shu qadar muvaffaqiyatli bo'ldiki, 1983-yilda uchta yangi to'liq Boeing 737-200 yetkazib berildi. 1986-yilda Air Malta uchta yangi Boeing 737-200 sotib oldi va 1987-yilda birinchi Airbus A320 ga buyurtma berdi. 1989-yilda Air Malta yana bitta A320 opsiyasini amalga oshirdi va 1992-yilda yana uchta Boeing 737-300 va Kataniya va Palermoga hamda Tunis va Monastir kabi yangi yo'nalishlarga to'rtta Avro RJ70 buyurtma berildi.

1992-yilda Malta xalqaro aeroporti ochilgandan so'ng, Air Malta Air Malta samolyotlarida yuklarni tashishni o'z ichiga olgan *CargoSystems tizimini* yaratdi. 1994-yilda Air Malta aeroportda yuk tashish markazini ochdi. Aynan shu vaqt ichida Trans World Airlines bilan kodshering kelishuvi boshlandi.

### 2000-yillardan boshlab rivojlanish

 Air Malta Airbus A320-200 samolyoti 2007-yilda oldingi koʻrinishda 
2002-va 2007-yillar oralig'ida Air Malta barcha samolyotlarni Airbus A319 va A320 samolyotlariga almashtirishni tanlab, parkni almashtirish dasturini boshladi. Bu buyurtmadagi so'nggi samolyot, A320 2007-yil 22-martda yetkazib berilgan va o'shandan beri park almashtirilmagan.

  

2019-yil 1-aprelda Air Malta o‘zining birinchi faoliyatini boshlaganiga 45 yil to‘ldi. Hozirda aviakompaniya qayta tashkil etilmoqda va parkini 14 ta samolyotga yetkazishni maqsad qilgan.  Qayta qurish rejalariga joriy parkni yangi Airbus A320 Neo samolyotlari bilan almashtirish, shuningdek, Airbus A321LR samolyotlari bilan Osiyo va Shimoliy Amerikaga ilk reyslarni amalga oshirish kiradi. 

### Mahalliy kasaba uyushmalari, ommaviy axborot vositalari va COVID-19 Impact bilan bahs

COVID-19-dan keyin Air Malta moliyaviy jihatdan qiynalayotgani ma'lum bo'ldi. Xabar qilinishicha, Air Malta 18 yil ichida birinchi marta foyda ko'rganidan bir yil o'tib, 30 million yevro zarar ko'rgan. Air Malta noaniqlikka duch kelayotgani va ishchi kuchining katta qismini ishdan bo'shatishni rejalashtirayotgani sababli, hozirda ishdan bo'shatish kutilmoqda. Times of Malta gazetasining 2020-yil 24-apreldagi maqolasiga ko‘ra, ittifoqning aviakompaniya uchuvchilar uyushmasi bo‘lgan ALPA, COVID-19 ning xalqaro yopilishga ta’siri tufayli uchuvchilarga oylik 1200 evro miqdorida maosh belgilash taklifini to‘g‘ridan-to‘g‘ri rad etdi. 3-may kuni bo'lib o'tgan Malta aeroporti va tashrif buyuruvchilar darajasini 0,2% dan pastga tushirgan Air Malta to'g'ridan-to'g'ri ta'sir qiladi.

Korporativ ishlar
-----------------

Kompaniyaning bosh ofisi Luqa shahridagi Malta xalqaro aeroporti mulkida joylashgan Skyparks biznes markazining 2-darajasida joylashgan. 1960 va 1970-yillarda o'zidan oldingi Malta Airlines kompaniyasining bosh ofisi Sliemada bo'lgan.

Manzillar
---------

### Codeshare shartnomalari

Air Malta quyidagi aviakompaniyalar bilan kod almashishadi:

Floti
-----

 Air Malta Airbus A320-200
 Air Malta Airbus A320neo
### Sobiq flot

Air Malta ilgari quyidagi reaktiv samolyotlarni boshqargan:

* Airbus A319-100
* Avro RJ70
* Boeing 720B
* Boeing 727-200
* Boeing 737-200
* Boeing 737-300
* Boeing 737-400
* Convair 880

Baxtsiz hodisalar va baxtsiz voqelar
------------------------------------

1973-yilda tashkil etilganidan beri Air Malta hech qanday halokatli baxtsiz hodisalarga duch kelmagan.

* 1981-yil 31-oktabrda Boeing 737-200 samolyoti Misrning Qohiraga qo‘nganidan so‘ng ikkita portlash sodir bo‘ldi, 4 kishi jarohatlandi. Portlata olmagan uchinchi bomba keyinroq topilgan.
* 1997-yil 9-iyun kuni Air Malta aviakompaniyasining 830 reysi, Boeing 737-200 samolyoti Maltadan Istanbulga (Turkiya) uchayotganda ikki turk tomonidan o‘g‘irlab ketilgan. Mehmet Ali Ağjaning ozod etilishini talab qildilar. O‘g‘irlash Germaniyaning Kyoln shahrida yakunlandi, 74 yo‘lovchi va 6 ekipaj a’zosi orasida qurbonlar yo‘q.

Manbalar
--------

1. ↑  „Air Malta Outlines Five-Year Fleet Plan, Including A321XLR". *Forbes*.
2. ↑  „Air Malta eyes New York, Toronto, Mumbai services using extended-range Airbus A321".
3. ↑  „Updated: Air Malta turns €10.8m loss into €1.2m profit in year ending March 2018 - the Malta Independent".
4. ↑  *Flight International*. 2 April 1964. 519 (Archive). "*Head Office:* Airways House, High Street, Sliema, Malta GC."
5. ↑  *Flight International*. 6 May 1971. p. 636 (Archive). "Head office: Airways House, 6-10 High Street, Sliema, Malta."
6. ↑  „Airmalta Partners". *airmalta.com*. Qaraldi: 21-aprel 2020-yil.
7. ↑  „Air Malta retires last A319".
8. 1 2 3  „World Airline Directory". 29 March 1995. `{{cite magazine}}`: Cite magazine requires `|magazine=` (yordam)
9. ↑  „World Airline Directory". 22 April 1978. `{{cite magazine}}`: Cite magazine requires `|magazine=` (yordam)
10. ↑  , photos of Air Malta Boeing 727-200 aircraft
11. ↑  „World Airline Directory". 24 March 1999. `{{cite magazine}}`: Cite magazine requires `|magazine=` (yordam)
12. ↑  , photo of Air Malta Convair 880 aircraft
13. ↑  „Air Malta flight almost ended on Lockerbie style".
14. ↑  „TVM News report regarding hijackings in Malta". Qaraldi: 28-iyul 2022-yil.
15. ↑  „Air Malta Flight 830 Report". Qaraldi: 19-iyun 2018-yil.

Havolalar
---------

* Rasmiy veb-sayt

Andoza:Airlines of Malta