**Pokiston — Turkiya munosabatlari.** Pokiston va Turkiya oʻrtasidagi siyosiy, iqtisodiy va boshqa sohalardagi ikki tomonlama munosabatlar hisoblanadi

Turkiya Mustaqillik urushi davrida Britaniya Hindiston musulmonlari Usmonlilar imperiyasining qulashini tezlashtirish maqsadida moliyaviy yordam joʻnatishdi, keyin esa Turkiya Respublikasi tashkil topishdi. Bir necha oʻn yillar oʻtgach, Pokiston Hindistondan mustaqillikka erishdi. Pokiston koʻp oʻn yillardan beri Turkiyada ijobiy fikrga ega.

Mamlakatlar oʻrtasida yaqin madaniy va tarixiy aloqalar mavjud boʻlib, ular iqtisodiy jihatdan kengayib, chuqurlashadi. Turkiya Pokistonning Kashmir masalasida BMT homiyligida plebissit oʻtkazish boʻyicha pozitsiyasini qoʻllab-quvvatlaydi. Bu pozitsiyani Turkiya prezidenti Rajab Toyyib Erdo‘g‘on mamlakat oliy harbiy qo‘mondonligi hozir bo‘lgan Pokiston parlamentiga qilgan murojaatida tasdiqladi. Turkiya ham Pokistonning yadroviy taʼminotchilar guruhiga aʼzoligini qoʻllab-quvvatlaydi.

Diplomatik munosabatlar
-----------------------

1947-yilda Britaniya Hindistoni parchalanib ketganidan keyin Pokiston mustaqillikka erishganidan koʻp oʻtmay, mamlakatlar oʻrtasida diplomatik munosabatlar oʻrnatildi. Turkiya Pokiston tashkil etilganidan so‘ng qisqa vaqt ichida uni tan olgan va Birlashgan Millatlar Tashkilotiga aʼzo bo‘lish istagini qo‘llab-quvvatlagan kam sonli davlatlar qatorida boʻldi. Mamlakatlar oʻrtasidagi madaniy, diniy va geosiyosiy aloqalar tufayli ikki tomonlama aloqalar tobora yaqinlashib bordi. Pokiston general-gubernatori Muhammad Ali Jinna Turkiyaning asoschisi Mustafo Kamol Otaturkga qoyil qolishini bildirdi va Pokistonni turkiy modernizm modelida rivojlantirish istagini bildirdi. Turkiyada koʻp vaqt oʻtkazgan va u yerda harbiy taʼlim olgan shoir Muhammad Iqbol va Pokistonning sobiq prezidenti Parvez Musharraf ham bildirgan. Muhammad Ali Jinna Turkiyada buyuk rahbar sifatida eʼzozlanadi.

2009-yil 26-oktabrda Rajab Toyyib Erdo‘g‘on „Pokiston ordeni" bilan taqdirlandi va Pokiston parlamentida so‘zlagan dunyoning to‘rtinchi yetakchisiga aylandi.

2016-yildan boshlab qoʻshma kommyunike mamlakatlar oʻz aloqalarini „strategik sheriklik"ga aylantirishni rejalashtirayotgani haqida eʼlon qildi.

2021-yil 27-iyulda Turkiya, Ozarbayjon va Pokiston aloqalarni mustahkamlash va hamkorlikni rivojlantirishga qaratilgan Boku deklaratsiyasini imzoladilar.

Iqtisodiyot sohasida
--------------------

Mamlakatlar savdo va sarmoyaga alohida eʼtibor qaratgan holda hamkorlikni kengaytirishga qaratilgan Pokiston-Turkiya strategik iqtisodiy bitimini imzoladilar.

Turkiya va Pokiston Iqtisodiy Hamkorlik Tashkilotining taʼsischi aʼzolari va Islom Sakkizligi aʼzo hisoblanandi.

Turkiya va Pokiston transport, telekommunikatsiya, ishlab chiqarish, turizm va boshqa tarmoqlarda savdo va sarmoyani sezilarli darajada oshirish maqsadida imtiyozli savdo to‘g‘risida bitim tuzish ustida ishlamoqda.

Mamlakatlar hukumatlari 2010-yilga kelib tovar ayirboshlash hajmini 690 million AQSH dollaridan 1 milliard AQSH dollaridan ortiqroqqa oshirishga harakat qilmoqda .

Pokistonning Turkiyaga eksporti: guruch, kunjut, charm, toʻqimachilik, toʻqimachilik, sport tovarlari va tibbiy asbob-uskunalar eksport qiladi.

Turkiyaning Pokistonga eksporti: bugʻdoy, nohut, yasmiq, dizel yoqilgʻisi, kimyoviy moddalar, transport vositalari, mashinasozlik va energiya kabi muhim mahsulotlarni eksport qiladi.

Turk xususiy korporatsiyalari Pokistonning sanoat va qurilish loyihalariga avtomobil yoʻllari, quvurlar va kanallarni rivojlantirish uchun katta miqdorda sarmoya olib kirgan mamalkat hisoblanadi.

2022-yil 12-avgust kuni savdo shartnomasi imzoladilar. Shartnoma 261 ta Pokiston mahsuloti va 130 ta turk mahsulotiga imtiyozli rejim joriy etadi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Kashmir dispute should be solved according to Kashmiris' will: Erdogan - Pakistan - Dunya News". 30-aprel 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-yanvar 2020-yil.
2. ↑  „Army chief praises Erdogan's address in parliament - Pakistan - Dunya News". 9-may 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-yanvar 2020-yil.
3. ↑  „Turkish President Erdogan arrives in Islamabad" (16-noyabr 2016-yil). 15-fevral 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-yanvar 2020-yil.
4. 1 2  „Turkey and Pakistan: Bridging the Growing Divergence" (PDF).  Center for Strategic Research. 5-mart 2009-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-iyun 2008-yil.
5. 1 2  „PM Khan pushes for ‘early finalization’ of Pak-Turkey Strategic Economic Framework". 28-fevral 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-yanvar 2020-yil.
6. ↑  „A Turkish path for Pakistan".  Christian Science Monitor (24-yanvar 2002-yil). 13-may 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-iyun 2008-yil.
7. ↑  „BBC NEWS – South Asia – Turkey and Pakistan boost ties". 16-noyabr 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-yanvar 2020-yil.
8. 1 2  „Turkey and Pakistan join forces".  Center for Strategic Research. 5-iyul 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-iyun 2008-yil.
9. ↑  „Turkey, Pakistan vow to strengthen ties further". 26-dekabr 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-yanvar 2020-yil.
10. ↑  „Pakistan, Turkey vow to transform ties into strong strategic partnership". 26-dekabr 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-yanvar 2020-yil.
11. ↑  „Турция, Азербайджан и Пакистан подписали Бакинскую декларацию" (ru). *EADaily*. 5-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-avgust 2021-yil.
12. ↑  „Одна нация — три страны: о сотрудничестве Турции, Азербайджана и Пакистана" (ru). *EADaily*. 5-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-avgust 2021-yil.
13. ↑  „Turkey to sign PTA with Pakistan".  Daily Times, Pakistan (16-aprel 2005-yil). 7-avgust 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-iyun 2008-yil.
14. ↑  „Trade between Pakistan & Turkey".  Federation of Pakistan Chambers of Commerce and Industry. 8-iyul 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-iyun 2008-yil.
15. ↑  „Турция и Пакистан подписали Соглашение о торговле". *www.aa.com.tr*. Qaraldi: 19-avgust 2022-yil.