**Artur Grachyevich Dalaloyan** 1996-yil 26-aprelda tugʻilgan rossiyalik badiiy gimnastikachi, 2020-yilgi Yozgi Olimpiya oʻyinlarida ROC vakili boʻlgan. U 2020-yilgi Olimpiya oʻyinlarida va 2019-yilgi Jahon chempionatida oltin, 2018-yilgi Jahon chempionatida kumush medalni qoʻlga kiritgan jamoalar tarkibida boʻlgan. Shaxsiy hisobda Dalaloyan 2018-yilgi koʻpkurash chempioni va 2019-yilgi jahonning koʻpkurash kumush medali sohibidir. U to‘qqiz karra jahon medali sohibi va besh karra Yevropa chempioni.

Shaxsiy hayoti
--------------

Dalaloyan Moldovaning Tiraspol shahrida otasi arman va onasi rus oilasida tugʻilgan. Uning ukasi bor. Keyinchalik ularning ota-onalari Rossiyaga koʻchib ketishdi. Dalaloyan olti yoshida gimnastika bilan shugʻullana boshlagan, hali Novosibirskda yashagan. Bir yil oʻtgach, uning oilasi Moskvaga koʻchib oʻtdi va u Aleksandr Kalinin qoʻl ostida mashgʻulotlarni boshladi. Dalaloyanning otasi yoshligida ketgan va u bilan aloqada emas. 

Maktab oʻquvchisi boʻlganida u 2007-yilgi „Junior Eurovision" qoʻshiq tanlovida rossiyalik abituriyent Aleksandra Golovchenko uchun zaxira raqqosa sifatida ishtirok etgan.

2019-yil mart oyida Artur sherigi Olga bilan turmush qurishni taklif qildi va ular oʻsha yili turmush qurishdi. Ularning qizi Nikol 2019-yil 16-avgustda, ikkinchi qizi Karolina esa 2021-yil martida tug‘ilgan. Olganing avvalgi munosabatlaridan bir oʻgʻli ham bor.

Faoliyati
---------

### Yoshlar bahsi

Dalaloyan oʻzining kichik faoliyatida 2013-yilda Rossiya oʻsmirlar oʻrtasidagi koʻpkurashda bronza medalini qoʻlga kiritdi. U 2013-yilda Braziliyada boʻlib oʻtgan gimnasiadada ishtirok etdi, u yerda Rossiya jamoasi Buyuk Britaniyadan oldinda oltin medalni qoʻlga kiritdi. U halqa va tayanib ko‘tarishda oltin, turnikida kumush va ko‘pkurashda bronza medallarini qo‘lga kiritib, shaxsiy medallarni qo‘lga kiritdi. 

U oʻzining birinchi yirik xalqaro musobaqasida 2014-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatida qatnashdi, u yerda Rossiya terma jamoasi kumush medalni qoʻlga kiritdi, shuningdek, tayanch va halqalarda 2 ta individual apparatda qatnashish huquqini qoʻlga kiritdi. 

### Kattalar bahsi

#### 2015-17-yillar

2015 va 2016-yillarda u Rossiya chempionatida qatnashgan, ammo Dalaloyan 2016-yilgi Rio Olimpiadasi uchun nomzodlar roʻyxati yoki muqobil sifatida tanlanmagan. 18-22-dekabr kunlari Dalaloyan Voronin kubogida koʻpkurashda oltin medalni qoʻlga kiritdi.

2017-yilda Dalaloyan karerasida katta muvaffaqiyatga erishdi va u 2017-yilgi Rossiya milliy koʻpkurash chempioniga aylandi. Keyin u 2017-yilgi Yevropa chempionatida oʻzining birinchi yirik musobaqasida qatnashib, ukrainalik Oleg Vernyayevdan keyin koʻpkurashda kumush medalni qoʻlga kiritdi. U tayanib sakrash finalida Marian Draguleskuni ortda qoldirib, oltin medalni qoʻlga kiritdi. 23-27-avgust kunlari Dalaloyan Ekaterinburgda Rossiya kubogi musobaqasida qatnashdi, u pommel otda bombardimon qilish natijasida jamoaviy, koʻpkurashda oltin medalni qoʻlga kiritdi; Nikita Ignatyevdan keyin 4-oʻringa tushib ketdi. Dalaloyan apparat finalida tayanib sakrashda oltin va parallel panjaralar va pol mashqlari boʻyicha 2 ta kumush medalni qoʻlga kiritdi.

#### 2018-yil

2018-yilda Dalaloyan koʻpkurash boʻyicha jahon chempioni boʻldi. U 1999-yildan beri bu muvaffaqiyatga erishgan birinchi rossiyalik bo‘ldi (bu yo‘nalishda Nikolay Kryukov g‘alaba qozongan). U Xiao Ruoteng singari 87,598 umumiy ochko toʻpladi, garchi tay-breyk qoidalari qoʻllanilgandan soʻng (eng past mashq ballini tushiradi), Dalaloyan koʻpkurash chempioni deb topildi. Musobaqa finalida Dalaloyan polda mashq bajarish bo‘yicha oltin, tayanish bo‘yicha kumush va parallel panjarada bronza medalini qo‘lga kiritdi. Shuningdek, u nafislik uchun Longines mukofoti bilan taqdirlangan. 

#### 2019-yil

2019-yilda Polshaning Shetsin shahrida o‘tkazilgan badiiy gimnastika bo‘yicha Yevropa chempionatida Dalaloyan ko‘pkurash bo‘yicha ikkinchi, polda mashq bajarish bo‘yicha birinchi, tayanib ko‘tarilish va baland barda turish bo‘yicha uchinchi o‘rinni egalladi.

Badiiy gimnastika boʻyicha 2019-yilgi jahon chempionatida Dalaloyan oʻz jamoasi bilan Rossiya Federatsiyasining birinchi Jahon chempionatining oltin medalini va yakkalik bahslarida jamoadoshi Nikita Nagornyydan keyin kumush medalni qoʻlga kiritdi. 

#### 2021-yil

Rossiya milliy chempionatida Dalaloyan Aleksandr Kartsevdan keyin ikkinchi oʻrinni egalladi. U boʻlajak Yevropa chempionatida ishtirok etish uchun tanlangan, ammo Axilles ligamentining qisman yirtilishiga toʻgʻri keldi. Iyun oyida Dalaloyan Denis Ablyazin, David Belyavskiy va Nikita Nagornyy bilan birga 2020-yilgi Yozgi Olimpiya oʻyinlarida Rossiya Olimpiya qoʻmitasi vakili etib saylandi.

Olimpiya oʻyinlarida Dalaloyan rossiyalik sportchilarga uchinchi oʻrinni egallab, jamoaviy finalga yoʻl olishda yordam berdi va yaqinda jarohat olganiga qaramay, individual tarzda koʻpkurash finaliga yoʻllanma oldi. Jamoa finalida u barcha oltita musobaqada qatnashdi va 262,5 ball bilan jamoaga oltin medalni qoʻlga kiritishga yordam berdi; Bu rossiyalik sportchilar uchun 25 yil ichida birinchi jamoaviy Olimpiya oltin medali boʻldi. Koʻpkurash finalida Dalaloyan oltinchi oʻrinni egalladi.

11-sentyabr kuni u Olimpiya terma jamoasi bilan birga Prezident Vladimir Putin tomonidan „Doʻstlik" ordeni bilan taqdirlandi.

Raqobat tarixi
--------------

| Yil | Turnir | Team | AA | FX | PH | SR | VT | PB | HB |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Yoshlar bahsi |
| **2012** | Olympic Hopes Penza | 01 !1st | 03 !3rd | 02 !2nd |  |  |  |  | 03 !3rd |
| Russian Junior Championships | 03 !3rd | 03 !3rd |  |  |  |  |  |  |
| Alexander Dityatin Cup |  | 01 !1st | 8 |  | 01 !1st | 03 !3rd | 01 !1st | 01 !1st |
| Voronin Junior Cup |  | 24 | 01 !1st |  | 4 |  |  |  |
| **2013** | Olympic Hopes Penza | 01 !1st | 02 !2nd |  | 4 | 01 !1st |  |  | 01 !1st |
| International Junior Japan |  | 7 |  | 7 | 02 !2nd |  | 7 | 03 !3rd |
| Gymnasiade | 01 !1st | 03 !3rd |  |  | 01 !1st | 01 !1st |  | 02 !2nd |
| Valeri Liukin Invitational | 6 | 8 |  |  |  |  |  |  |
| **2014** |
| Junior European Championships | 02 !2nd |  |  |  | 4 | 7 |  |  |
| Kattalar bahsi |
| **2014** | Voronin Cup |  |  | 7 |  |  |  |  | 6 |
| **2015** | National Championships | 4 | 8 | 03 !3rd |  |  |  |  |  |
| Russian Cup | 02 !2nd | 6 |  |  |  | 03 !3rd |  |  |
| Voronin Cup | 02 !2nd | 5 | 03 !3rd |  |  | 03 !3rd |  |  |
| **2016** | National Championships | 03 !3rd |  |  |  |  | 03 !3rd |  |  |
| Voronin Cup |  | 01 !1st | 02 !2nd |  |  |  |  |  |
| **2017** | National Championships | 01 !1st | 01 !1st | 8 | 6 |  | 02 !2nd | 4 | 6 |
| European Championships |  | 02 !2nd |  |  |  | 01 !1st |  |  |
| Russian Cup | 01 !1st | 4 | 02 !2nd |  | 4 | 01 !1st | 02 !2nd |  |
| World Championships |  |  |  |  |  | 8 |  |  |
| **2018** | Tokyo World Cup |  | 4 |  |  |  |  |  |  |
| National Championships | 01 !1st | 01 !1st | 02 !2nd |  | 03 !3rd |  | 5 | 6 |
| Russian Cup | 01 !1st | 01 !1st | 02 !2nd |  | 02 !2nd | 7 | 4 | 02 !2nd |
| European Championships | 01 !1st |  | 03 !3rd |  |  | 01 !1st | 01 !1st |  |
| World Championships | 02 !2nd | 01 !1st | 01 !1st |  |  | 02 !2nd | 03 !3rd | 8 |
| **2019** |
| European Championships |  | 02 !2nd | 01 !1st |  |  | 03 !3rd | 4 | 03 !3rd |
| World Championships | 01 !1st | 02 !2nd | 4 |  |  | 02 !2nd |  | 03 !3rd |
| Arthur Gander Memorial |  | 02 !2nd | 02 !2nd |  | 01 !1st | 01 !1st | 02 !2nd |  |
| **2020** | Friendship &amp; Solidarity Meet | 02 !2nd |  |  |  |  |  |  |  |
| **2021** | National Championships | 03 !3rd | 02 !2nd | 01 !1st |  | 03 !3rd | 01 !1st | 02 !2nd | 6 |
| **Olympic Games** | 01 !1st | **6** |  |  |  |  |  |  |
| **2022** |
| National Championships | 03 !3rd | 01 !1st |  |  |  |  |  |  |

Manbalar
--------

1. ↑  "„Xotel vsyo brosit, no viderjal". Mama — o puti k zolotu ChM gimnasta Dalaloyana | Federatsii sportivnoy gimnastiki Rossii". *sportgymrus.ru*. 2 November 2018. Retrieved 2 November 2018.
2. ↑  Lepil iz plastilina, sobiral pomidori i jil v obщejitii.
3. ↑  *Ovcharova, Ekaterina*. „Стремление к абсолюту" (Russian). *Dynamo* (january–february 2019), s. 24. Qaraldi: 29-iyul 2021-yil.
4. ↑  Artur Dalaloyan — chempion mira v mnogobore!
5. ↑  Russian gymnast Dalaloyan wins gold in menʼs All-Around event of 2018 World Championships
6. ↑  Artur Dalaloyan stal chempionom mira v volnix uprajneniyax
7. ↑  „Artistic Gymnastics DALALOYAN Artur" (en-us). *Tokyo 2020 Olympics*. 24-iyul 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 27-iyul 2021-yil.
8. ↑  „Dalaloyan will miss Euros due to injury". *Gymnovosti* (16-aprel 2021-yil).
9. ↑  „Rodionenko: We Decided On The Teams For The Olympic Games". *Gymnovosti* (10-iyun 2021-yil).
10. ↑  *Tétrault-Farber, Gabrielle*. „Gymnastics-Dalaloyan reaches all-around final despite recent Achilles injury". *Reuters* (24-iyul 2021-yil).
11. ↑  „Artistic Gymnastics - Final Results" (en-us). *Tokyo 2020*. 25-iyul 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-iyul 2021-yil.
12. ↑  „Men's Gymnastics: Daiki Hashimoto Wins All-Around Gold in Home Country". *NBC Boston* (28-iyul 2021-yil).
13. ↑  Awarding state decorations to winners of the XXXII Olympic Games in Tokyo