recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Konstantin Konstantinovich Shubladze** (1907- yoki 1908 — 1985-yil 13-aprel) — sovet davlat, partiya va xoʻjalik arbobi, Oʻzbekiston Kompartiyasi Andijon viloyat qoʻmitasi birinchi kotibi (1944—1946), 1960-yillarning 2-yarmida melioratsiya va suv xoʻjaligi vazirining birinchi oʻrinbosari.

Biografiyasi
------------

Oʻrta Osiyo irrigatsiya ilmiy-tadqiqot instituti mexanizatsiya boʻlimi boshligʻi, Shimoliy Toshkent kanali qurilishi boshligʻi lavozimlarida ishlagan.

Oʻzbekiston Kompartiyasi Toshkent viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlgan. 1944—1946-yillarda — Oʻzbekiston KP (b) Andijon viloyat qoʻmitasining birinchi kotibi. Qrim tatar yozuvchisi Shamil Alyadin oʻzining ,,Men sening shoh va xudoingman" nomli avtobiografik qissasida eslagab oʻtishicha, garchi Shubladze oʻzini rasman qrim-tatar muhojirlarining huquqlarini cheklash boʻyicha partiya koʻrsatmalariga amal qilgandek koʻrsatsa-da, aslida Shamil Alyadinga bir necha bor homiylik qilgan.

1947-yildan — Oʻzbekiston SSR suv xoʻjaligi vaziri.

1950-yildan boshlab Moskvada, ittifoqdosh ijroiya organlarida turli lavozimlarda faoliyat yuritgan: 1951-1963 yillarda — SSSR Qishloq xoʻjaligi vazirligida suv xoʻjaligi boshqarmasi boshligʻi, 1963—1966-yillarda — SSSR Vazirlar Kengashining Sugʻoriladigan dehqonchilik va suv xoʻjaligi Davlat ishlab chiqarish qoʻmitasi raisining oʻrinbosari, 1966-yildan — SSSR melioratsiya va suv xoʻjaligi vazirining birinchi oʻrinbosari. Keyinchalik Qishloq xoʻjaligi ilmiy-texnika birlashmasi markaziy kengashi aʼzosi.

Manbalar
--------

1. ↑  13-aprelya 1985 g. na 78-m godu jizni skonchalsya… K. K. Shubladze

Havolalar
---------

* Buyurtmalar


|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

 Oʻzbekiston Kompartiyasi Andijon viloyat qoʻmitasi 1-kotiblari  |
| --- |
|  |
| 
* Yuvenaliy Bakulin (1942—1944)
* Konstantin Shubladze (1944—1946)
* Abdurazzoq Mavlonov (1946—1949)
* Mansur Mirzaahmedov (1949—1956)
* Rahmonqul Qurbonov (1956—1961)
* Ergash Ashurov (1961—1963)
* Ashur Haydarov (1964—1966)
* Bektosh Rahimov (1968—1974)
* Inomjon Usmonxoʻjayev (1974—1978)
* Solijon Mamarasulov (1978—1985-yil 5-avgust)
* Mahmud Orifjonov (1985-yil 5-avgust — 1990-yil 5-mart)
* Qayum Xolmirzayev (1991—1992-yil 4-yanvar)
 |
|  |
| 
Andijon viloyati qoʻmitasi 1-kotiblari |

 |
**Marosim qoʻshiqlari** - musiqiy folklorupttning asosiy va qadimiy turlaridan sanaladi. Turli mehnat, oilaviy, diniy va boshqa marosimlar jarayonida ijro etiladigan qoʻshiqlar mavsum-marosim qo‘shiqlari sirasiga kiradi. Marosim qoʻshiqlarining matni, asosan, xalq toʻrtliklari va baytlaridan iborat boʻlib, shakli band yoki band-naqarot xususiyatlariga ega boʻladi. Marosim qoʻshiqlari har bir marosimning ichki gʻoyasi va mazmunini sheʼr va kuy-ohanglarning mushtarakligida badiiy ifodalab, tadbir qatnashchilarining ruhiy holatiga taʼsir oʻtkazadi. Oʻzbek xalq musiqa ijodida mavsum-marosim qoʻshiqlaridan "Boychechak", "Sust xotin", "Lola", "Sumalak", "Qoʻsh" va b; oilaviy Marosim qoʻshiqlaridan Alla, "Yor-yor", Oʻlan, Marsiya kabilar; diniy aytimlardan "Kitobxonlik", "Zikr", "Ramazon"; tabobat qoʻshiqlaridan "Koʻch", "Dam solish" va boshqalar hozirgacha saqlanib qolgan. Marosim qoʻshiqlari koʻpchilik bo‘lib ("Beshqarsak", "Naqsh", "Yor-yor"), yakka holda ("Alla", "Kelin salom") hamda aytishuv tarzida (lapar va boshqalar) ijro etiladi. Hozirgi davrda baʼzi marosim qoʻshiqlari bolalar tomonidan davra o‘yinlari sifatida("Oq terakmi, koʻk terak", "Yomgʻir yogʻaloq" kabilar) ham ijro etilmoqda.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Konstantin Vladimirovich Galchenko** (1974-yil 23-iyun, SSSR Temirtau) — sovet va qozogʻiston futbolchisi, himoyachi va yarim himoyachi.

Biografiyasi
------------

Konstantin Vladimirovich Galchenko Temirtau futboli tarbiyalanuvchisi hisoblanadi. 16 yoshida Galchenko mahalliy „Bulat" jamoasi tarkibida SSSR ikkinchi quyi ligasi chempionatida oʻz debut oʻyinlarini boshlagan. Keyingi yili Qozog'iston chempionatida klub safida umumiy hisobda 27 ta oʻyin oʻtkazib, 3 ta gol urishga muvaffaq boʻladi. 1993-yilda Galchenko Leonid Konstantinovich Ostroushko boshchiligidagi Qozogʻiston olimpiya terma jamoasining sobiq tayanch klubi boʻlgan Olmaotaning „Dinamo" klubi tarkibiga oʻtadi. 1994-yilda Serik Jeylitboyev bilan birgalikda uchinchi Rossiya ligasida oʻyinlarini „Sibir" jamoasi tarkibida oʻtkazadi. Keyingi mavsumning birinchi ligasida futbolchi Ostroushko qoʻl ostida Sankt-Peterburgning „Saturn-1991" jamoasida oʻyin olib boradi.

1996-yilda Galchenko Rossiya Premer-ligasining „Chernomorets Novorossiysk" jamoasiga taklif qilinadi, ushbu jamoa tarkibida oʻquv-mashgʻulot yigʻinlarini olib boradi, ammo pasportidagi ayrim muammolar tufayli klubning asosiy tarkibiga kira olmaydi. Futbolchi uchinchi ligadan Ostroushko boshchiligidagi boshqa bir klubi — Orexovo-Zuyevoning „Orexovo" klubiga oʻtadi. Klubga transfer hujjatlarini kutish paytida Galchenko mahalliy KFK „Ximik" jamoasida oʻyinlarini olib boradi. Kelasi yilning oxirigacha Galchenkoga ushbu klub tarkibida oʻz oʻyinlarini davom ettirish uchun turar-joy, propiska va Rossiya fuqaroligi vaʼda qilingan boʻlsa-da, Galchenko Ostroushko jamoasidan keyin Namanganning „Navbahor" jamoasiga joʻnab ketadi.

Namanganning „Navbahor" klubidan keyin Galchenko Qozogʻistonga qaytib, oliy ligadagi „Tobol" klubida (2001—2002) oʻyin oʻtkazadi, 2002-yildagi oʻyinlar mobaynida 2 qizil va 7 sariq kartochka oladi. Keyinchalik Galchenko Taldi-Qoʻrgʻonning „Jetisu" jamoasida (2003-2004) va birinchi ligada Temirtauning „Bulat-MSK" (2004), Rudniyning „Ayat" (2005), Jitikarning „Asbest" jamoalarida toʻp turadi (2005-2006).

1996-yilda Atlantada boʻlib oʻtgan Olimpiya oʻyinlari uchun oʻtkaziladigan kvalifikatsion turnirda oʻz oʻyinlarini oʻtkazgan.

2006—2013-yillarda Qoʻstanay viloyati hokimligi jismoniy tarbiya va sport boshqarmasiga qarashli „Bolalar va oʻsmirlar futbol maktabi" shahar davlat muassasasida murabbiy boʻlib faoliyat olib borgan.

2013—2017-yillarda Kostanayning „Tobol" sport klubi direktori boʻlgan.

Yutuqlari
---------

* O‘zbekiston chempionatining bronza medali sovrindori (2 karra);
* Qozogʻiston chempionatining bronza medali sovrindori;
* O‘zbekiston kubogi g‘olibi;
* O‘zbekiston Superkubogi sohibi.

Havolalar
---------

* Oʻtgan davrlar xronikasi. Qozoq futbolchilari Yevropada porlashi mumkin: Galchenko -da Arxivnaya kopiya

Manbalar
--------

1. ↑  Glavniy grubiyan — Galchenko iz „Tobola".
2. ↑  „6 октября 2016, Лика НОВИКОВА. Спортивный директор ФК «Тобол» — о проблемах в Костанайской ДЮСШ футбола.". 14-noyabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 29-may 2021-yil.
3. ↑  Iyun 23, 2015. Iyunskiy duplet. V etom iyune razmenyali kruglie dati Galchenko i Abilkasimov.[*sayt ishlamaydi*]
**Konstantin Nikolaevich Safronov**—qozogʻistonlik sportchi, uzunlikka sakrash boʻyicha mutaxassis. 2003—2015-yillarda yengil atletika boʻyicha Qozogʻiston terma jamoasi safida toʻp surgan, yopiq inshootlardagi Osiyo oʻyinlarining bronza medalini qoʻlga kiritgan, mamlakat chempionatlarining koʻp karra gʻolibi va medal sovrindori, qator yirik xalqaro musobaqalar, jumladan, 2009-yilda Berlin va 2013-yilda Moskvada boʻlib oʻtgan jahon chempionati ishtirokchisi.

Biografiyasi
------------

Konstantin Safronov 1987-yil 2-sentyabrda tugʻilgan. Pavlodarda yashagan va oʻqigan.

U birinchi marta 2003-yilgi mavsumda Qozogʻiston terma jamoasiga qoʻshilgan va Sherbruk shahrida oʻtkazilgan yoshlar oʻrtasidagi jahon chempionatida qatnashgan, uzunlikka va uch hatlab sakrash musobaqalarida qatnashganida, yengil atletika boʻyicha xalqaro miqyosda oʻzini tanitdi

2005-yilda Incheondagi Osiyo chempionati va Bangkokdagi Yopiq inshootlardagi Osiyo oʻyinlarida uzunlikka sakrash boʻyicha start oldi

2006-yilda Pekindagi oʻsmirlar oʻrtasidagi jahon chempionatida sakrab chiqdi, Dohadagi Osiyo oʻyinlarida 12-oʻrinni egalladi.

2007-yilda Ammanda boʻlib oʻtgan Osiyo chempionatida beshinchi, Bangkokdagi Universiadada oltinchi,Makaodagi Yopiq inshootlardagi Osiyo oʻyinlarida bronza medalini qoʻlga kiritdi.

2008-yili Dohada oʻtkazilgan yopiq inshootlardagi Osiyo chempionatida uzunlikka sakrashda beshinchi oʻrinni egalladi.

2009-yilda u Berlindagi jahon chempionatida, Guanchjoudagi Osiyo chempionatida va Xanoydagi Yopiq inshootlardagi Osiyo oʻyinlarida koʻrsatgan natijalari bilan eʼtiborga olindi-ikkinchi holatda u ettinchi oʻrinni egalladi.

2010-yilda Guanchjouda boʻlib oʻtgan Osiyo oʻyinlarida u sakkizinchi boʻlgan.

2011-yilda Kobedagi Osiyo chempionatida u sakkizinchi natijani koʻrsatgan boʻlsa,Shenchjendagi Universiadada barcha urinishlar muvaffaqiyatsizlikka uchragan va natijasiz qolgan.

2012-yili Xanchjouda oʻtkazilgan yopiq inshootlardagi Osiyo chempionatida u oltinchi oʻrinni egalladi

2013-yil iyun oyida Olma-Otadagi musobaqalarda uzunlikka sakrash boʻyicha oʻzining shaxsiy rekordini oʻrnatdi - 8,10 metr. U Moskvadagi jahon chempionatida qatnashib, 7,47 ball bilan finalga chiqa olmadi.

2014-yilda Xanchjoudagi yopiq inshootlardagi Osiyo chempionatida beshinchi,Incheondagi Osiyo oʻyinlarida sakkizinchi oʻrinni egalladi.

2015-yilda Uxandagi Osiyo chempionatida sakkizinchi oʻrinni egalladi,Kvanjuda boʻlib oʻtgan Universiadada ishtirok etdi.

U 2017-yilgi mavsum oxirida sport karerasini yakunladi.

Katta sport yutuqlari uchun unga „Qozogʻiston Respublikasining xalqaro toifadagi sport ustasi" faxriy unvoni berilgan.

Xotini Olga Safronova (Bludova) — qozoq sprinteri.

Manbalar
--------

1. ↑  „Сафронов Константин".  Национальный олимпийский комитет Республики Казахстан. 15-noyabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-noyabr 2021-yil.
2. ↑  *Мади Карамендин.* „Ольга Сафронова: «Нам не хватает соревновательного опыта»".  sports.kz (21-iyun 2013-yil). 15-noyabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-noyabr 2021-yil.
**Kaka etrapi** (**Kaahka etrap**, turkmancha: *Kaka etraby*) — Turkmanistonning Axal viloyatidagi etrap. Maʼmuriy markazi — Kaka shahri.

Tarixi
------

1925-yil yanvarda Turkmaniston SSR Poltora okrugii **Ginsburg tumani** sifatida tashkil etilgan, markazi Ginsburg shahar tipidagi aholi punkti boʻlgan. 1926-yil avgustda Poltora okrugi tugatilib, Ginsburg tumani bevosita Turkmaniston SSRga boʻysundi.

1927-yil yanvarda Ginsburg okrugi Kaka **tumani**, maʼmuriy markazi esa Kaka deb oʻzgartirildi. 1939-yil noyabr oyida Kaaxka tumani yangi tashkil etilgan Ashxobod viloyatiga berildi.

1959-yil may oyida Ashxobod viloyati tugatilib, tuman yana Turkmaniston SSRga bevosita boʻysundi. 1963-yil yanvar oyida Kaka tumani tugatildi, ammo oʻsha yilning dekabr oyida u qayta tiklandi.

1970-yil dekabr oyida Kaka tumanini oʻz ichiga olgan Mari viloyati yana tashkil etildi. 1973-yil dekabr oyida tuman qayta tashkil etilgan Ashxobod viloyatiga oʻtkazildi.

1988-yilda Ashxobod viloyati yana tugatilib, viloyat Turkmaniston SSRga bevosita boʻysundi. 1992 -yil 14-dekabrda Kaka tumani Kaka etrapi deb oʻzgartirildi va Axal viloyati tarkibiga kirdi.

2018 -yil 5-yanvarda Turkmaniston parlamenti tomonidan Axal viloyati hududida mavjud boʻlgan Oltin-Asir etrapining bekor qilinishi munosabati bilan uning tarkibiga kirgan Myane va Chyache gengeshliklari Kaka etrapiga oʻtkazildi.

Xuddi shu farmon bilan Kaka etrapining maʼmuriy markazi — Kaka shahri maqomi etrap huquqiga ega boʻlgan shahardan etrap tarkibidagi shaharga oʻzgartirildi.

Arxeologiya
-----------

Dushak qishlogʻidan 4 km janubda va Ashxoboddan 175 km shimoli-sharqda 26 gektar maydonni egallagan Ulugʻtepa[en] yoz madaniyatiga oid bronza davriga oid arxeologik yodgorlik joylashgan .

U Qoradepe, Namozga-depe, Oltin-depe va Yilginli-depe bilan bir qatorda Kopetdogʻning togʻ oldi zonasidagi qadimgi dehqonlarning yirik manzilgohlari tizimiga kiritilgan.

Ulugʻ-depening ilk qatlamlari rivojlangan eneolit davriga tegishli. Oʻrta Osiyo janubida bronza davri/temir davri oʻtish davrida migratsiyalarning rolini oʻrganish uchun Ulugʻ-Depeda qazilgan 17 ta skeletdan mitoxondriyal DNK tekshirildi.

Ayrim mitoxondrial gaplogruplar zamonaviy Gʻarbiy Yevroosiyo populyatsiyalaridagilarga yaqin boʻlib chiqdi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Ahal welaýat häkimligi / Habarlaşmak üçin". Qaraldi: 10-aprel 2021-yil.
2. ↑  „Парламент Туркменистана внёс изменения в административно-территориальное деление Ахалского велаята" (ru). *Информационный портал Туркменистана «Turkmenportal»* (5-yanvar 2018-yil). 29-aprel 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 1-may 2018-yil.
3. ↑  *Амансарыев Б.* „«НТ» — Французские археологи раскопали в Туркмении город Улуг-депе, существовавший ещё в раннем железном веке. Уже тогда там были цари…".  Центразия (23-noyabr 2002-yil). 16-aprel 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 1-iyun 2019-yil.

Havolalar
---------

* Jahon tarixi loyihasi
**Mavlono Toʻtiy** (vaf. 869 h.q./1465m. Hirot ) – fors-tojik tilida ijod qilgan turshizlik shoir. Nomi "Majolis un-nafois"ning ikkinchi majlisida tilga olinadi. Alisher Navoiy uning Abulqosim Bobur xizmatida tarbiya topgani, xushsurat va xushxulq yigit boʻlgani, Kotibiy qasidalariga tatabbuʼ bogʻlaganligini aytib, gʻazalidan quyidagi baytini keltiradi:

> Goʻshayi xumxona az laʼli ravon ganji safost,
> 
> 
> Shakli chang az bahri dafʼi gʻam dahoni ajdahost.
> 
> 
> 
> (Mazmuni: Mayxonaning burchagi laʼl (qizil may)dan safo xazinasiga aylangan. Undagi changning shakli gʻamni dafʼ qiluvchi ajdaho ogʻziga oʻxshaydi). 
> 
> 

Mavlono Toʻtiy yigitligida vafot etgan. Navoiy uning vafoti munosabati bilan bir taʼrix bitib, "Devoni Foniy" tarkibiga kiritadi. Bu taʼrixda shoirning vafot etgan sanasi "Xuroʻs" bilan berilgan boʻlib, hijriy 869-yilni, milodiy 1465-yilni anglatadi:

> Fosehi zamon Toʻtiy osh shoire,
> 
> 
> Ki budash zi bikri maoniy aroʻs.
> 
> 
> Chu Toʻtiy biraft, in ajab turfa bud,
> 
> 
> Ki taʼrix shud favti oʻro "Xuroʻs".
> 
> 
> 
> (Mazmuni: oʻz davrining soʻz ustasi Toʻtiy taxallusli shoir maʼnolar qiziga kuyov edi. Toʻtiy qazo qildi va ne ajab, uning vafoti taʼrixi "Xuroʻs" (xoʻroz) boʻldi).
> 
>

Manbalar
--------

1. ↑  *Alisher Navoiy: Qomusiy lug'at*.
2. ↑  *Majolis un-nafois*.
**Muhammad I** (*Abu Abdulloh Muhammad ibn Abdurrahmon* ; arabcha:  886 yilda vafot etgan) — Kordova amiri (852-886), Abdulrahmon IIning oʻgʻli, Umaviylar sulolasi vakili.

Biografiya
----------

Muhammad I 852-yilda Abdurrahmon II vafotidan keyin Kordova amiri boʻldi. 862 yilda u bir muncha vaqt amirlikdan ajratilgan Tudela va Saragosa ustidan nazoratni tiklashga muvaffaq boʻldi, ammo tez orada u yana bu shaharlarni yoʻqotdi. Uning qoʻshinlari Banu Kasi va uning ittifoqchisi, nasroniy shohi Leon tomonidan magʻlub qilindi. 873 yilda Toledo yana Kordovadan tarkibidan chiqib ketdi, uning aholisi mustaqil respublikani tashkil qilishdi. Muhammad buni tan olishga majbur boʻldi.

Estremadura, yana bir mustaqil davlat tashkil topdi. hukmronligi ostida turib ibn Marvon boshqaruvi ostida ning murtadlarni Merida va qoʻshni mintaqalarda orasida bir qoʻzgʻolonni koʻtardi. Oxir-oqibat, u Badajoz qal’asini unga berib qoʻygan Kordova amiri tomonidan oʻz mustaqilligini tan olishiga ham erishdi.

Biroq, eng muhim isyon Muhammad hukmronligining oxirida sodir boʻldi. 880-yilda,, taniqli Vestgotlar uruğiga mansub boʻlgan Umar ibn Hafsun, mamlakat janubidagi Ronda toğli mintaqasida qoʻzğalon koʻtaradi va markazi Barbastro boʻlgan oʻz davlatini tashkil qildi. Keyingi yillarda Umar oʻz hukmronligini deyarli butun Andalusiyaga yoyishga muvaffaq boʻldi. Malaga, Granada, Haen va Kordova viloyatining bir qismi unga boʻysundi. Umar qayta-qayta Kordova devorlariga yaqinlashdi. Umar boshlagan qoʻzgʻolon faqat 928 yilda Abdulrahmon III tomonidan bostiriladi.

Adabiyot
--------

* Рыжов, Константин.*. Все монархи мира. Мусульманский Восток VII-XV вв*. М.: Вече, 2004. ISBN 5-94538-301-5.
**Zenfira Ramazanovna Magomedaliyeva** (tugʻ. 1988-yil 8-fevral, Ibragimotar, Dog'iston ASSR, RSFSR) — rossiya bokschisi, 75 kg gacha, 81 kg gacha va 81 kg dan yuqori vazn toifalarida. 2020-yilgi Yozgi olimpiada oʻyinlarining bronza medali sovrindori, havaskorlar oʻrtasida ikki karra Jahon chempioni (2014, 2019), ikki karra Yevropa chempioni (2016, 2019), toʻrt karra Rossiya chempioni (2013, 2015, 2016, 2020).

Biografiyasi
------------

U 1988-yil 8-fevralda Dogʻiston ASSRning Tlyaratinskiy tumanida tugʻilgan. Dogʻiston pedagogika universitetida oʻqib yurganida yadro uloqtirish boʻyicha Dogʻiston terma jamoasida oʻynagan. Keyin u murabbiy Aleksey Shaxsinov bilan boksni boshladi. Hozirda u Suxrab Manapov bilan shugʻullanmoqda.

2014-yilda noyabr oyida Zenfira Magomedaliyeva Koreya Respublikasining Chedju shahrida ayollarning boks boʻyicha oʻrtasida boʻlib oʻtgan Jahon chempionatida oltin medalni qoʻlga kiritdi. Zenfira „oltin" yoʻlida ozarbayjonlik Aynur Rzayeva, hindistonlik Kavita Chaxal, xitoylik Shidjin Vang, qozogʻistonlik Lyazzat Kungeybayeva bilan jang qilishga majbur boʻldi.

Zenfira Magomedalieva Dogʻiston sport tarixida birinchi boʻlib ayollar oʻrtasidagi boks boʻyicha Jahon chempionatida gʻolib chiqdi. Unga Rossiya prezidenti Vladimir Putin tomonidan tabrik telegrammasi yuborildi.

2015-yilda mart oyida Saranskda ayollarning boks boʻyicha oʻrtasidagi Rossiya chempionati finalida Zenfira Elʻmira Ramazanovani magʻlub etdi.

2019-yilda oktyabr oyida Ulan-udeda boʻlib oʻtgan Olimpiya oldidan Jahon chempionatida rossiyalik sportchi hakamlarning bir ovozdan qarori bilan turkiyalik sportchi Elif Gyunerini magʻlub etib, final uchrashuvini yakunladi. Natijada, ayollarning boks boʻyicha oʻrtasidagi oʻn birinchi Jahon chempionatida u ikkinchi Jahon chempionligini qoʻlga kiritdi.

2021-yilda Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida 75 kg gacha vazn toifasida rossiyalik sportchi yarim finalga qadar yetib bora oldi. U yarim finalda Li Syanga yutqazib, bronza medalini qoʻlga kiritdi.

Manbalar
--------

1. ↑  *Sportsmenki iz Dagestana stali liderami chempionata Yevropi po boksu*, 2017-07-03da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2022-04-23
2. 1 2
3. ↑
4. ↑  *Курбанов, Шамиль*. „Владимир Путин поздравил Зенфиру Магомедалиеву с победой на чемпионате мира". РИА «Дагестан» (27-noyabr 2014-yil). Qaraldi: 19-may 2015-yil.
5. ↑  *arxiv nusxasi*, 2016-03-04da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2022-04-23
6. ↑
7. ↑   Rossiyanka Magomedalieva vzyala bronzu Olimpiyskix igr po boksu v vesovoy kategorii do 75 kg
**Muhammad Husayn Haykal** (1888. 10.8, Kafrgannam — 1956.8.12, Qohira) — arab yozuvchisi, adabiyotshunos va davlat arbobi (Misr). Qohira huquqshunoslik bilim yurtini tugatgan (1909). Fransiyada siyosiy iqtisod va huquq fanlarini oʻrgangan (1909—12). Konsti-tutsionliberalistlar partiyasi muas-sisi — "Siyosat" jur.ni boshqargan (1922—33). 1943—52-yillarda shu parti-yaning raisi. Maorif vaziri (1937— 44), davlat vaziri va senat raisi (1945-50). Dastlabki "Zaynab" (1914) romani bilan misr nasri rivojida yangi bosqichni boshlab bergan. "Muhammadning hayoti" (1929), "Misr siyosati haqida xotiralar" (1—2j. 1951—53), "U shunday yaratilgan" (1955) kabi asarlarida mamlakat tarixi, adabiyotning taraqqiyoti, siyosiy hayot va boshqa mavzularga murojaat qilgan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Muhammad Boqir Yamaniy** — (?—1566) — alloma va muhaddis.
Hazrat Muhammad Boqir Yamaniy Mir Arabning o‘g‘illari bo‘lgan. U to’g’risida H. Nisoriyning "Muzakkiri ahbob" kitoblarida maʼlumot berilgan: "Muborak Husayniy Sayidlaridan va Mir Arab nomi bilan tanilgan Amir Abdulloh Yamaniyning sharif o‘g‘illari Muhammad Boqirdirlar. Ularning asl Vatani Hazarulmavt va u joy Yaman o‘lkasiga qarashli shaharlardan biri hisoblanadi. Hazrat Hud payg‘ambarning qabrlari o‘sha yerdadir. Qurʼoni Karimda nomi tilga olingan, yaʼni Od qavmi qurgan Mashid qasri o‘sha yerda bo‘lgan. Aytishlaricha, qadim zamonda o‘sha o‘lka yeri ostidan bir sopol idish topilgan bo‘lib, unda bir man og‘irlikdagi bug‘doy bor ekan va uning har bir donasi tovuq tuxumiday kelarkan. Hozir esa kishilarda insof yuqligi va el orasida yomon qiliq-odatlar ko‘paygani uchun oradan barakot ko‘tarildi, rizqimiz asosi bug‘doy ham shu (kichik) miqdorga kelib qolgan." Buxoro hukmdori Hazrat Muhammad Boqirga ko‘p izzat-ikrom ko‘rsatgani manbalarda zikr etilgan. Hazrat Muhammad Boqir o‘z zamonasining allomasi bo’lgan. Hazrat Muhammad Boqir Mir Arab madrasasida yoshlarga saboq bergan. Shuningdek, u g‘azallar ham yozgan va taxallus Yamaniy bo‘lgan. Mir Arab va u kishining o‘g‘illari Muhammad Boqir saidzoda bo‘lib, o‘z zamonasining yetuk insonlari edi. Hazrat Muhammad Boqir 1566-yilda vafot etganlar va qabrlari otalari Mir Arabning yonlarida, Mir Arab madrasasi go‘rxonasidadir. "Muzakkiri ahbob"da Muhammad Boqirning quyidagi g‘azali keltirilgan: (mazmuni) Yor o‘z asirlari tomon umuman endi nazar tashlamas, uning ishqi yo‘lida boshini yo‘qotganlar guzaridan aslo o‘tmas. Ishqing yo‘lida o‘zimdan tomom behud bo‘ldim, men endi hamma narsadan bexabarman. Go‘zallik osmonnda sen kabi bir quyosh qayda? Ey, oi yuzli, zuhrajabin, siyminbadan! Garchi bu zamondagi hamma tuzallar yaxshi, lekin sen kabi go‘zal qayda, sen hammasidan yaxshiroqsan! Yamaniy kabi qadding xayolida, Ey, sarvi ravon, ko‘changda yiqilib qolganlar yo‘qdir.

Manbalar
--------

1. ↑  Yoʻldoshev N*. Buxorodagi ayrim avliyolar tarixi*. Buxoro: Buxoro nashriyoti, 1993 — 143 bet.
2. ↑  Sadriddin Salim Buxoriy*. Buxoroning tabarruk ziyoratgohlari*. Buxoro: Durdona nashriyoti, 2012 — 291 bet.
**Muhammad Buxoriy** (toʻliq nomi Muhammad Said binni Mirzo Buxoriy, 17-asr) — musavvir; Kamoliddin Bexzod, Maxmud Muzaxxib, Muhammad Murod Samarqandsh anʼanalarining davomchisi. M.B. yaratgan miniatyuralar adabiy asarlarning, tasviriy bayoni boʻlishi bilan birga mahalliy xalqning koʻchmanchilik turmushi, qishloq hayotining badiiy ifodasi sifatida ham qimmatli. Jumladan, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Sharqshu-noslik institutida saqlanayotgan Durbekning "Yusuf va Zulayho" dostoniga ishlagan 5 ta moʻʼjaz rasmlari saqlangan. M.B. rasmlaridan biri "Yusuf va uning ogʻalari" (1616) asarida tiniq ranglar, asar syujetining aniq tafsiloti orqali monumental ruhdagi miniatyura yaratishga muyassar boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Atmosfera dispersiyasi** – yoritkich (yulduzlar) tasvirining spek-trlarga ajralishi. Yulduzdan kelayotgan turli toʻlqin uzunligidagi nurlar Yer at-mos-ferasidan oʻtishi jarayonida turli-cha burchak ostida sinib tasvirda ranglarga ajraladi va shu sababli yoritqichning 755tasviri bir oz choʻziqroq boʻlib chiqadi. Yoritqichning zenit masofasi ortishi bilan tasvir choʻziqligi ham ortadi, binafsha nurlar qizil nurlarga Karaganda koʻproq singanidan ular hosil qilgan tasvir ze-nit tomonga surilgan boʻladi. Natijada yoritqich tasviri spektrlarga ajraladi. Atmosfera dispersiyasi tufayli, mas, A. sinfga tegishli yulduz bilan K sinfga tegishli yulduz vazi-yatlari farqi 45° zenit masofada 0,1 – 0,2 orasida boʻladi. Koordinatlarni kat-ta aniqlikda oʻlchashda Atmosfera dispersiyasi ni hisobga olish yoki uning ta’sirini kamaytirish kerak.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Atmosfera fizikasi** — Atmosferada sodir boʻladigan hodisalarning fizik qonuniyatlarini oʻrganuvchi fan. Atmosferadagi termodinamik jarayonlar, atmosferaning tarkibiy tuzilshi, unda suv bugʻlarining quyuqlanishi, bulut, tuman va yogʻinlarning hosil boʻlish jarayonlari, nurlanish, optik, elektr va akustik hodisalarni oʻrganish bilan shugʻullanadi. Atmosfera fizikasining taraqqiy etishi natijasida atmosferaning Yerga yaqin qatlami fizikasi alohida boʻlim sifatida vujudga keldi. U insoniyat, hayvonot va oʻsimlik dunyosi uchun bevosita ahamiyatga ega boʻlgan hodisalarni oʻrganadi. Atmosfera fizikasining yana bir boʻlimi — atmosferaning yuqori qatlamlari fizikasi. Meteorologik raketalar va yer sunʼiy yoʻldoshlarini uchirishda, sayyoralararo aloqa muammolarini hal qilishda, ob-havoni ifodalovchi hodisalarning toʻla fizik modelini tuzishda bu boʻlimning muhim ahamiyati bor.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Shri Atmananda**-donishmand, hind faylasufi. (1883-yil 8-dekabr — 1959-yil 14-may). Jumladan, **Shri Atmananda Krishna Menon** nomi sifatida tanilgan. Guru va shu bilan birga faylasuf ham edi. U zamondosh olimlar tomonidan „neo-hindu" deb ham taʼriflangan.  Uning taʼlimot yoʻnalishi „Toʻgʻridan-toʻgʻri yoʻl" deb atalgan ruhiy usul  uchun omil boʻldi. 

Menonning shogirdlaridan biri sifatida tanilgan Nitya Tripta (S. Balakrishna Pillai) Menon taʼlimotlari toʻplamining soʻngigacha boʻlgan batafsil real eskizni oʻz ichiga olgan. Yoshligida oilasining shogirdi hisoblangan; MPB Nair oʻzining *"Rays of Ultimate" asarigga biografik material qismlarini kiritgan.*  Filipp Renard oʻzining *"Men" bu eshikka*  tarjimai holini qoʻshdi, ushbu Ramana Maharshi, Nisargadatta Maxaraj va Menon (birgalikda 20-asrning „Katta uchligi" nomi bilan mashhur *Advaita Vedanta*) taʼlimotlarining gʻayrioddiy sintezi. Ph. D. N. Narayana Pilliai Menonning bevosita yoʻl va „men" tamoyili toʻgʻrisidagi taʼlimotiga bagʻishlangan asariga biografik bobni qoʻshdi. 

1. ↑  Lucas, Phillip*. New Religious Movements in the Twenty-first Century*. New York: Routledge, 2004 — 306 bet.
2. ↑  Godman, David*. Be As You are*. Penguin India, 2000 — 115 bet. ISBN 978-0140190625.
3. ↑  Lucas, Phillip*. New Religious Movements in the Twenty-first Century*. New York: Routledge, 2004 — 306, 312 bet.
4. ↑  Atmananda*. Notes on spiritual discourses of Sree Atmananda (of Trivandrum)* (English). Trivandrum: Reddiar Press, 1963 — 535 bet. OCLC 45610684.
5. ↑  Nair, M.P.B.*. Rays of the Ultimate*, 1st (en), Santa Cruz, CA: Society of Abidance in Truth, 1990 — 80, 85 bet.
6. ↑  *Renard Philip ’ I’ Is A Door*.
7. ↑  Pillai, N. Narayana*. Atmananda Krishna Menon: Direct Path to Realization – ‘I’-Principle*, 1st (en), Kadappanakunnu, Trivandrum, India: Centre for South Indian Studies, 2019 — 23-46 bet. ISBN 978-93-83763-59-7. OCLC 1107790368.
**Dangasalik** yoki **yalqovlik**, **tanballik**, **ishyoqmaslik** deb biror ish yoki faoliyatni bajarishga layoqatli va imkoni boʻla turib, oʻsha ish yoki faoliyatni bajarishga istamaslikka aytiladi. **Dangasa**, **yalqov**, **tanbal**, **ishyoqmas** atamalari kamsituvchi soʻzlardir.

Tabiat
------

Dangasalik tabiiy holatdir. U tanadagi energiyani tejashga, charchoqdan qutulishga xizmat qiladi.

Hayvonlar yemak va boshpana topgandan keyin deyarli hech nima qilishmaydi. Boshqa hayvonlar bilan muloqot qilish, urishish (agressiya) kabi ijtimoiy ishlarga nisbatan kam vaqt ajratiladi. Kuzatilganki, hayvonlar yemak topishga sarflagan vaqtni agressiyaga ketadigan vaqt bilan qoplab, bekorchilik vaqtini choʻzishga harakat qilishadi.

Jamiyat
-------

Dangasalik ketidan jamiyat ilgʻorlagan, deyish mumkin: odamlar oʻz ishlarini va hayotlarini yengillatish maqsadida turli mashina va mexanizmlar ixtiro etishdi va etishmoqda. Biroq ortiqcha yalqovlik iqtisodiy zarar, kamomad, qoloqlik sababi boʻlishi mumkin.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Muhammad Gabdulgalimovich Davletshin** (1923.11.11, Orenburg shahri — 2011) — psixolog olim, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1975), psixologiya fanlari doktori (1972), professor (1972). Nizomiy nomidagi.Toshkent pedagogika institutini tugatgan (1952). 1956-yildan shu institutda katta oʻqituvchi, keyinchalik dotsent, oʻquv ishlari boʻyicha prorektor (1957—68), psixologiya kafedrasining mudiri (1968—2001), kafedra professor (2001-yildan).. Ilmiy ishlari umumiy, pedagogik psixologiya, yosh psixologiyasi, ijtimoiy psixologiya muammolariga bagʻishlangan. "Shuhrat" medali bilan takdirlangan (1994).

Manbalar
--------

* Ijtimoiy psixologiya muammolari va ularni odamlar bilan ishlashda qoʻllash, T. 1990; Qadimgi Sharq davlatlarida psixologik fikrlarning rivojlanishi, T. 1995.

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Havolalar
---------

* bashinform.ru

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Muhammad Husayn Mirzo** (1476— 1503) — temuriy shahzoda. Husayn Boyqaronit 4-oʻgʻli. Onasi — Minglibiy Ogʻacha begim. Sulton Husayn Boyqaro Badiuzzamon Mirzo isyon koʻtargan vaqtda Astrobodni M.H.ga inʼom qilgan (1499). M. H. Astrobod bilan cheklanmay, yangi-yangi yerlarni oʻz tasarrufiga kiritish xayoliga tushadi. 1500-yil u Is-faroinga hujum qiladi. Isfaroin hukmdori amir Badriddin Husayn Boyqaroning eng yaqin kishilaridan edi. Jangda amir Badriddin qoʻshini yengilib, oʻzi ham qalok boʻladi. Bu xabarni eshitgan Muzaffar Husayn Mirzo ukasi M.H.ga qarshi qoʻshin yuboradi, lekin jang uning magʻlubiyati bilan tugaydi. M.H. qoʻshini Nishopurgacha gʻorat qilib boradi. Johil farzandlarini tinchlantirish uchun Husayn Boyqaro Hirotni amir Alisher Navoiy va amir Muhammad Valibek ixtiyoriga topshirib, oʻzi Astrobodga askar tortadi. M.H. otasining katta qoʻshiniga dosh berolmasligini sezib, Astrobodni tashlab qochadi. Husayn Boyqaro Astrobodga kelib, 3—4 kunda osoyishtalik oʻrnatadi. Shu asnoda M.H. oʻz otasiga qilgan xatti-harakatlaridan afsuslanib, shahanshoxdan uzr soʻrab, elchi yuboradi. Husayn Boyqaro oʻgʻlining gunoxlarini kechirib, Jurjon mulkini inʼom qilib, oʻzi Hirotga qaytadi. Ammo, qoʻp oʻtmay (1503-yil) M.H. xasba (qora bezgak) kasaliga uchrab, 28 yoshida vaTurgʻun Fayziyev

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Muhammad Burunduq barlos** (toʻliq ismi Muhammad Burunduq ibn Ali ibn Burunduk, ibn Jahonshoh ibn Joku Barlos) (taxminan 15-asr oʻrtalari — 16-asr boshi) — Sulton Husayn Boyqaronkng lashkarboshisi. Husayn Boyqaro 1495— 96 yillarda Hisor, Xuttalon va Badax-shonga yurish qilganida M.B.B.ni Xuttalonga joʻnatgan. "Boburnoma"da yozilishicha M. B. B. temuriylardan dastlab Abulqosim Bobur Mirzoning, keyinchalik Abu Sayd Mirzoning beki boʻlgan. Abu Caud uni hurmat qilib, unga va Jahongir Barlosga Kobulni bergan, oʻgʻli Ulugʻbek Mirzoga otaliq (otka) etib tayinlagan. Boburnij yozishicha, M. B. B. "bilimlik, bisyor sardor kishi edi". M.B.B. Husayn Boyqaro va uning su-yukli xotini Xadicha begimning oʻgʻli Muzaffar Husayn Mirzoga sohibixtiyor bek etib tayinlangandi. Husayn Boyqaro vafotidan soʻng (1506) M.B.B. Zunnunbek va boshqa beklar kelishib Badiuzzamon Mirzo va Muzaffar Husayn Mirzolarni taxtga oʻtqazganlar. Zunnunbek Badiuzzamon huzurida, M.B.B. Muzaffar Husayn Mirzo huzurida bosh bek (sohibixtiyor) boʻlganlar. Shayboniyxon Balxni qamal qila-yotgan edi. Beklar Bodhizga yetishganda ularga boshqa shahzodalar kelib qoʻshilgan. M. B. B. Boburni ham bu yurishga taklif etish uchun uning huzuriga borgan. Bobur M.B.B. bilan safarga otlangan. Mirzolar Hirotdan chiqib Murgʻobga yetib kelgunlarigacha 3 oy vaqt oʻtgan. Bu orada Balx taslim boʻlgan, Shayboniyxon Samarqandga qaytib ketgan. Temuriy shahzodalar qoʻshini tarqab ketgan. 1507-yil Shayboniyxon Hirotni qamal qilganida M.B.B. shahar mudofaasiga bosh boʻlgan, biroq raqibiga dosh berolmay shaharni tashlab qochgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Muhammad Darvesh** — (1500—1562) — alloma va avliyo.
Mavlono Muhammad Darvesh buyuk avliyo, atoqli tarbiyachi, alloma, adib bo‘lib, „Silsilayi sharif"dagi yigirma birinchi halqaning piri murshidi sifatida G‘arbu Sharqqa mashhur. U 1500-yilda Qashqadaryo viloyati, Kitob tumanining Xoja Isfaroz qishlog‘ida tug‘ilib, 1562-yil shu yerda vafot etgan. Mavlono Muhammad Darvesh o‘rta bo‘yli, bug‘doyrang, oq soqolli, g‘oyat nuroniy bo‘lib, nasabi Hazrat Umar r.a.ga borib taqaladi. Muhammad Darvesh zohiriy va botiniy ilmlarni puxta egallagandi. Yoshlikdan boshlab zuhd va riyozatni hayoti shioriga aylantirib, o‘n besh yil muttasil nafs tarbiyasi bilan shug‘ullandi. Kasbi dehqonchilik edi.
„Tuhfat az-zoirin"da yozilishicha, Muhammad Darvesh taqvodor, ilmiga amal etuvchi, insofu adlni o‘ziga kasb etgan, karomati zohir, botin tasarrufiga ega, shuningdek, gumnomlik ila mashhur satri hol (yaʼni o‘z avliyoliklarini oshkoro qilmas) edi. Naql etadilarki, bir kuni ochlikdan ko‘p riyozatlar chekib osmonga qarab yolvordilar. Shu onda Hizr alayhissalom kelib: „Siz sabru qanoat ilmini o‘rganmoq bo‘lsangiz Hazrat Mavlono Muhammad Zohid huzurlariga boring. Ul zoti boborakot sizga taʼlim berurlar!"- deydilar. Shu ishoratdan so‘ng Muhammad Darvesh o‘z tog‘asi Hazrat Muhammad Zohid huzurlariga borib, uning xizmatida bo‘ladi, Qisqa muddatda tariqat ilmini puxta o‘rganib, sohibkaromat avliyo, piri murshid, ulug‘ tarbiyachi bo‘lib yetishadi. Muhammad Darvesh quyidagi asarlarni muallifi hisoblanadi: „Risola dar suluk", „Risolai hush dar dam". Muhammad Darveshning eng yetuk shogirdlari quyidagilardir: Xoja Muhammad Amkinagiy (bu zoti sharif Muhammad darveshning o‘g‘illaridir), Xoja Mirak Gunbazi Sabziy, Xoja Muhammad Rizo, Mavlono Sher Muhammad, Shayx Salotiy va boshqalar. U 1562-yilda vafot etgan. Muhammad Darvesh mozori Qashqadaryo viloyati, Kitob tumani Xoja Isfaroz qishlogida va ushbu ziyoratgoh taʼmirtalabdir.

Manbalar
--------

1. ↑  Насир ад-Дин ал-Ханафи ал-Хасани ал-Бухари*. Тухфат аз-заирин («Подарок паломникам») Автор перевода с таджикско-персидского, предисловия и комментариев: Халим Тураев*. Toshkent: Splendid Idea, 2021 — 204 bet.
2. ↑  Sadriddin Salim Buxoriy*. Buxoroning tabarruk ziyoratgohlari*. Buxoro: Durdona nashriyoti, 2012 — 291 bet.
**Muhammad gʻuriy**, Muiziddin Muhammad (?—1206) — gʻuriylar sulolasidan boʻlgan sulton; Hindiston fotihi. 1173-yil akasi Gʻiyosiddin Muhammad Gʻuriy Gʻazni viloyatini bosib olgach, M.Gʻ. unga hokim etib tayinlangan. 1175-yil Sharqiy Afgʻoniston va Shimoliy Hindistonga bosqinchilik yurishlari qilishni boshlagan. 1186-yil soʻnggi gʻaznaviylar poytaxti Lohurni bosib olib, Gʻaznaviylar davlatiga xotima bergan. 1192-yil Gorain yonida Shimoliy Hindistonning rajput hukmdorlari qoʻshinlarini tormor keltirgan va bir necha yil ichida Gang daryosi vodiysidagi koʻplab yerlarni egallab olgan. Gʻiyosiddinning vafotidan soʻng (1203), Gʻuriylar davlati sultoni boʻlgan. Bu davlat hududi Afgʻonistonning katta qismi va Shimoliy Hindistondan tarkib topgan. X,indlarning gakhar qabilasi tomonidan oʻldirilgan (1206). M.Gʻ. saltanati harobalarida Dehli sultonligi barpo etilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Sherzod Oʻlmasov
**Sherzod Muxtarovich Oʻlmasov** (ruscha: *Шерзод Улмасов*) (1986 yil 2-martda Toshkent) shahrida tugʻilgan) — oʻzbek kinorejissori, ssenaristi.

Hayoti va ijodi
---------------

Sherzod Oʻlmasov 1986 yilning 2-martida, Toshkent shahrida tugʻilgan. Millati — oʻzbek.

2005 yilda Toshkent radiotexnika va avtomatika kasb-hunar kollejini tamomlagan, 2007 — yilda rejissorlar va dramaturglar oʻquv kursida oʻqigan, 2014 — yilda Toshkent axborot texnologiyalari universitetining, kinoteleoperatorlik boʻlimini tamomlagan.

2007—2010 yillarda — „Zamin film" kinostutiyasida ssenarist.

2011-2014 yillarda — „Samo art film" studiyasida rejissor.

2014-2015 yillarda — „Ezgoʻ film" stutiyasida ssenarist.

2014-2017 yillarda O'zbekiston Milliy Teleradiokompaniyasining „Madaniyat va maʼrifat" telekanalida teleoperator.

2017- yildan xozirgi kunga qadar "O'zbekiston 24" telekanalida teleoperator vazifasini bajarmoqda.

Filmografiya
------------

### Postanovkachi rejissor

* 2011 yilda — „Taqdir jazosi" filmi (B. Berdiyev bilan xamkorlikda) „Zamin film"
* 2012 yilda — „Tasodif" filmi
* 2013 yilda — „Bir haftalik xoʻjayin" filmi „Samo art film"

### Ssenarist

* 2007 yilda — „Boyvachcha" (J. Poziljonov bilan hamkorlikda)
* 2008 yilda — „Nortoy" (J. Poziljonov bilan hamkorlikda)
* 2008 yilda — „Amakivachchalar" (J. Poziljonov bilan hamkorlikda)
* 2009 yilda — „Achchiq hayot" (M. Oripov bilan hamkorlikda)
* 2009 yilda — „Qalbaki dunyo" (M. Oripov bilan hamkorlikda)
* 2010 yilda — „Shaddod qiz"
* 2011 yilda — „Andijonlik mehmon"
* 2011 yilda — „Taqdir jazosi"
* 2012 yilda — „Oʻjar kelin"
* 2013 yilda — „Tasodif"
* 2014 yilda — „Yugurganniki emas, buyurganniki"
* 2015 yilda — „Ishdagi ishq"

### Aktyor

* 2008 yilda — „Nortoy" — *epizod*
* 2009 yilda — „Achchiq hayot" — *epizod*
* 2009 yilda — „Qalbaki dunyo" — *epizod*

Havolalar
---------

  

  

  

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Aktyor | *Aktyor yoki aktrisa haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Bumiddin Xuari** (1925-1978) - Jazoir Xalq Demokratik Respublikasi (JXDR)ning siyosiy va davlat arbobi. Polkovnik (1957). Zitun universiteti (Tunis) va Al-Azhar universiteti (Misr) untlarida taʼlim olgan, Qohirada arab tilidan dare bergan. 1955-yil Jazoirga qaytib kelib, Jazoir xalqining fransuz mustamlakachilariga qarshi kurashida qatnashdi. 1958-yilda B. Oran qoʻzgʻolonchilarining rahbari, 1960—62 yillarda Jazoir inqilobi milliy ozodlik kengashining aʼzosi va milliy ozodlik armiyasi Bosh shtabining boshligʻi. 1962-yildan JXDRning milliy mudofaa vaziri, 1963—65 yillarda Vazirlar kengashi raisining birinchi oʻrnnbosari. 1965—76 yillarda JXDR Inqilobiy kengashi va Vazirlar kengashi raisi. 1976-yil dekabrdan JXDR prezidenti.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Davlat yetakchisi haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

Andoza:Jazoir yetakchilari
Andoza:Afrika birligi tashkiloti bosh kotiblari
Andoza:Qoʻshilmaslik harakati bosh kotiblari
Havo koʻrinishi
**Atlas Arena** — Polshaning Lodz shahridagi koʻp maqsadli yopiq arena boʻlib, 2009-yil 26-iyun kuni ochilgan. Bu eng yirik Polsha maskanlaridan biri boʻlib, 10 400 oʻrindiqli boʻlib, qoʻshimcha ravishda yana 3 000 ta oʻrindiqlarga ega, 1500 ta mashinalar toʻxtash joyi va 11 ta VIP zallari (har birida teraslar ham) mavjud. Arenada konferensiyalar, kontsertlar va sport tadbirlari (masalan, voleybol, basketbol, yengil atletika va xokkey) kabi turli xil loyihalar va tadbirlar oʻtkaziladi. 2009-yil avgust oyida Atlas Group arenaga nom berish huquqini 5-yil muddatga sotib oladi.

Tarixi
------

Atlas Arena qachon qurilgani nomaʼlum, garchi u 1942-yilgacha bir muncha vaqt boʻlgan. Bir necha yil davomida jamoaga egalik qilgan doktor Daniel Graystonning qaramogʻida boʻlgan edi.

Konsert dasturi
---------------

Konsertga mashinada kelganlar mashinani zalning toʻxtash joyida qoldirish tavsiya etiladi. Lublinskaya koʻchasidan kirish 2. Qiymati: 20 PLN pul miqdori bilan belgilangan ekan.
Tadbir davomida kiyim almashtirish xonasi ochiq boʻladi.
Hans Zimmer, Ennio Morrikone, Jon Williamsga nisbatan hurmat, bu dunyoning eng mashhur bastakorlarining musiqasini birlashtirgan hayajonli voqea boʻldi. Butun dunyodan taniqli rassomlar — simfonik orkestr, xor va solistlar tomoshabinlarni gʻayrioddiy kinematik dunyoga olib boradigan ajoyib muhit yaratadilar.
Tadbir davomida biz taniqli shaxslar: Hans Zimmer, Ennio Morrikone va jon Williams tomonidan yaratilgan eng buyuk kinematik asarlarni eshitish mumkin edi. „Qirol sher", „Harry Potter", „Gladiator", „Yulduzli urushlar", „Karib dengizi qaroqchilari", „Amerikada uzoq vaqt oldin", „nafratli Sakkizlik", „Shindler roʻyxati" kabi durdonalardan noyob blokbasterlar va „yoki" jagʻlar" kabi asarlarni jonli tarzda guvohi boʻlishva katta taassurotlarga boy xotirada uzoq vaqt davomida bu ajoyib konsert saqlanishiga barcha oʻz hissasini qoʻshga edi.

Voqealar
--------

### Sport tadbirlari

* CEV Chempionlar Ligasi (PGE Skra Bełchatow mezbon sifatida);
* 2010-yil CEV Chempionlar ligasining toʻrtlik finali;
* Eurobasket Ayollar 2011;
* 2012-yil CEV Chempionlar Ligasi finali;
* 2014-yilgi FIVB voleybol boʻyicha ayollar oʻrtasidagi jahon chempionati saralash bosqichi (CEV);
* 2014-yilgi FIVB voleybol boʻyicha erkaklar oʻrtasidagi jahon chempionati;
* 2019-yilgi voleybol boʻyicha ayollar oʻrtasidagi Yevropa chempionati.

Yana qarang
-----------

* Polshadagi yopiq arenalar roʻyxati;
* Polshada sport.

Manbalar
--------

1. ↑  *Atlas Arena — tak się nazywa nowa łódzka hala* Wayback Machine saytida arxivlandi (2014-07-14). — lodz.gazeta.pl — 25-08-2009
2. ↑  „Atlas Arena".. Qaraldi: 25-noyabr 2022-yil.

Havolalar
---------

Media related to Atlas Arena at Wikimedia Commons

* Rasmiy sayti (polyakcha)
**Huberthus (Hub) Jozef Margarita Stivens** ( niderlandcha: *Hubertus "Huub" Jozef Margaretha Stevens* ; tugʻ. 29-noyabr 1953(1953-11-29) (69 yosh), **Lua xatosi in package.lua at line 80: module 'Module:Wikidata/Places2' not found.**)-gollandiyalik futbol murabbiyi va futbolchisi, himoyachisi.

Stivensning birinchi klubi Sittardning vatani Fortuna bo'lib, u yerda 1970-yildan 1975- yilgacha o'ynagan.

Stivens 18ta o‘yin o‘tkazib,1ta gol urgan.

murabbiylik karerasi
--------------------

Stivens-murabbiyning birinchi professional klubi Kerkradelik Roda edi.

1996-yil oktyabridan 2002-yil iyunigacha Xab Stivens Germaniyaning "Shalke 04" klubini boshqargan.1997-yilda Stivens boshchiligidagi "Shalke-04" UEFA kubogini qo'lga kiritdi. 2001va 2002-yillarda Germaniya kubogini qo'lga kiritgan.

Keyinchalik u "Gerta Berlin" jamoasiga murabbiy bo'ldi, biroq 2003-yilning 4-dekabrida ishdan bo'shatildi.

  

2014-yilning 9-martida Stivens o‘sha paytda ligada 15-o‘rinni egallab turgan "Shtutgart" ni boshqargan edi .Oxirgi o'nta o'yinda 12 ochko to'plagan klub quyi ligaga tushib qolishdan qutulib qoldi, ammo Xub bilan shartnoma uzaytirilmadi. 2014-yil 25-noyabrda Stivens bu lavozimda Armin Fe  o‘rniga yana "Shtutgart" bosh murabbiyi bo‘ldi. Uning boshchiligidagi jamoa yana quyi ligadan qutulib qoldi va mavsum oxirida Stivens klubni tark etdi.



1. ↑  „Huub Stevens übernimmt". 9-mart 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 6-avgust 2015-yil.
2. ↑  „Huub Stevens wird VfB Cheftrainer". 4-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 6-avgust 2015-yil.
Suzuki GS-500 
**Mototsikl** (moto... - yun. syklos — doyra, gʻildirak) — ichki yonuv dvigateli bilan taʼminlangan 2 yoki 3 gʻildirakli transport vositasi. Ichki yonuv dvigateli oʻrnatilgan birinchi M.ni nemis ixtirochisi G. Daymler 1885-yil yasagan. Transport, sport va maxsus (oʻt oʻchirish, sanitariya, harbiy va boshqalar) M.lar bor. Asosiy qismlari: dvigatel, kuch uzatmasi (transmissiya), yurish qismi, elektr jihozlari tizimi, rul boshkarmasi, tormoz tizimi. M.ga 2 yoki 4 taktli karbyuratorli dvigatel oʻrnatiladi. Dvigatel tabiiy havo oqimi bilan (baʼzi M.lar, mas, sport M.larida suyuklik bilan) sovitiladi. Transport M.lariga oʻrnatiladigan 2 taktli dvigatelning litr quvvati 51,5— 98,2 kVt/l (70—130 o. k./l), 4 taktli dvigatelniki 37 — 66 kVt/l (50—90 o. k./l), sport M.lariniki 146—220 kVt/l (200—300 o. k./l). Transport M.larining tezligi 215 km/soat gacha, sport M.lariniki — 300 km/ soatgacha (rekord — 513 km/soat, 1978) yetadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |