recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Adabiy mukofot (inglizcha: ***literary award or literary prize***) – alohida maqtovga sazovor boʻlgan adabiy asar yoki asarning tan olinganligi uchun beriladigan mukofot.

Tashkilotlar
------------

Aksariyat adabiy mukofotlar tegishli taqdirlash marosimi paytida beriladi. Koʻpgina mukofotlar bir tashkilot (odatda notijorat tashkilot) jamoat yuzi sifatida mukofotni taqdim etuvchi va boshqa tashkilot esa mukofot toʻlovini, marosim va jamoatchilik bilan aloqalar xarajatlarini toʻlaydigan moliyaviy homiy yoki qoʻllab-quvvatlovchi sifatida tuziladi. Odatda bunday tashkilotlar korporativ homiy boʻlib, baʼzida mukofotga oʻz nomini qoʻshishi mumkin.

Mukofotlar turlari
------------------

Turli xil yozma shakllari, jumladan, she'riyat va romanlar uchun mukofotlar mavjud. Koʻpgina mukofotlar, shuningdek, fantastika yoki reallikka asoslangan asarning maʼlum bir janriga (masalan, ilmiy fantastika yoki siyosat) bagʻishlangan boʻladi. Shuningdek, Miguel de Cervantes mukofoti (ispancha) , Camões mukofoti (portugalcha), Booker mukofoti, Folio mukofoti, Pulitzer mukofoti va Hugo mukofoti (ingliz) kabi alohida tillardagi ishlarga bagʻishlangan mukofotlar ham mavjud.

Boshqa xalqaro adabiy mukofotlar qatoriga Nobel mukofoti, Franz Kafka mukofoti va Quddus mukofoti kiradi.

Xalqaro Dublin adabiy mukofoti yozuvchilarga, shuningdek, agar tanlangan kitob ingliz tilidan boshqa tilda yozilgan boʻlsa, tarjimon(lar)ga beriladi.

Yana afro-amerikalik va afrikalik mualliflarning yozuvlarni ragʻbatlantirishga qaratilgan adabiy mukofotlar ham mavjud.

Ushbu mukofotlardan ikkitasi 2007-yilda Baton Rouge Area Foundation tomonidan taʼsis etilgan Ernest J. Gaines adabiy mahorat uchun mukofoti va qora tanli yozuvchilar milliy hamjamiyati tomonidan beriladigan Hurston/Wright Legacy mukofotlari hisoblanadi.

Havolalar
---------

* Book Prize Information: database of literary awards
* Author Ranking by Literary Awards: ranked lists of authors that received prominent literary award honors
* Best books of: 2008, 2009, 2000-2009, 2010, Year-end „Best Books" lists aggregated at Largehearted Boy.
* „The Art of Prize-Fighting", by Tom Chatfield in *Prospect Magazine*, January 2009. Essay on the history and merit of modern literary prizes.
* „75 Notes For An Unwritten Essay on Literary Prizes", by Matthew Hunte, at „The Busy Signal" November 27, 2010. Essay-notes on the history of literary prizes.

Manbalar
--------

1. ↑  „Miguel de Cervantes Prize at Spain is culture.". *www.spainisculture.com*. 16-sentyabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-iyun 2021-yil.
2. ↑  *Santos, Nina* „A Brief History of the Camões Prize". *Culture Trip* (29-mart 2017-yil). 2-iyun 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-iyun 2021-yil.
3. ↑  „Booker Prize | British literary award" (en). *Encyclopedia Britannica*. 20-iyun 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-iyun 2021-yil.
4. ↑  „The Rathbones Folio Prize | The Rathbones Folio Prize" (en-GB). 26-may 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-iyun 2021-yil.
5. ↑  „Hugo Awards" (en-US). *DisCon III*. 1-iyun 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-iyun 2021-yil.
**Jahon matbuoti erkinligi kuni**
**Butunjahon matbuot erkinligi kuni** (BMTning boshqa rasmiy tillarida: ingl. *World Press Freedom Day*, arab. اليوم العالمي لحرية الصحافة, ‎isp. *Día Mundial de la Libertad de Prensa*, xit. 世界新闻自由日, fr. Journée internationale de la liberté de la presse) — bayrami 1994-yildan buyon 3-mayda nishonlanib kelinadi. Ushbu sana BMT Bosh Assambleyasi tomonidan 1993-yil 20-dekabrdagi maxsus qarori(A/DEC/48/432-sonli) bilan e’lon qilingan.

Mazkur Butunjahon matbuot erkinligi kuni to‘g‘risidagi qaror BMT Iqtisodiy va Ijtimoiy Kengashning (IIK) tavsiyasi - 1993/54-sonli qarori asosida qabul qilinadi. O‘z navbatida, IIK 1991-yil 6-noyabrdagi YUNESKO Bosh anjumanining 26-sessiyasi qaroriga bo‘ysunadi. Mazkur anjumanda YUNESKO Vindxuk deklarasiyasini qabul qilish sanasi sifatida 3-may sanasini tavsiya qiladi. Vindxukda mustaqil Afrika matbuotini rivojlantirish bo‘yicha seminar o‘tkaziladi va bu sana 1991-yilda qabul qilinadi. 

Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh kotibining har yili Butunjahon matbuot erkinligi kuni munosabati bilan murojaatnomasi nashr etiladi. 2006-yilgi murojaatida, ommaviy axborot vositalari nafratni qo‘zg‘atish, kamsitish yoki targ‘ib qilish vositasi bo‘lib xizmat qilmasligi kerakligi qayd etiladi.

1997- yildan boshlab, 3-mayda har yili matbuot erkinligiga qo‘shgan hissasi uchun YuNESKO mukofoti taqdim etiladi.

Havolalar
---------

* A/DEC/48/432-sonli qaror
* ECOSOC rezolyutsiyasi
* YuNESKOning 26-sessiyasi qarorlari
* BMT veb-saytida Jahon matbuoti erkinligi kuni
* Matbuot erkinligi kuni, Jahon gazetalari assotsiatsiyasi veb-sayti Wayback Machine saytida arxivlandi (2010-01-26). Архивная копия
Fujisava shahar hokimiyati
**Fujisawa** (yaponcha: *藤沢市* *Fujisawa-shi*?) – Yaponiyaning Kanagawa prefekturasida joylashgan shahar. 1-iyun, 2021-yil(2021-06-01) holatiga koʻra, shaharning taxminiy aholisi 439,728 kishini tashkil qiladi vaaholi zichligi har kvadrat kilometrga 6300 kishi toʻgʻri keladi. Umumiy maydoni 69.57 km² (26.86 mi²).

Geografiyasi
------------

Fujisawa Kanagawa prefekturasining janubiy-markaziy qismida joylashgan. U Tinch okeanining Sagami koʻrfaziga qaragan shahar. Shaharning shimoliy qismi Sagamino platosida, janubiy qismi esa Shonan plyajida joylashgan.

Fujisawa uchta asosiy topografik hududga ega boʻlib, ular: Katase qirgʻoq zonasi bilan yoʻl koʻprigi orqali bogʻlangan janubdagi Enoshima oroli va shimoldan janubga oqib oʻtadigan ikkita daryo, Hikiji va Sakay. Hikiji Yamato shahridagi qoʻriqxona bogʻi sifatida belgilangan hududda va toʻgʻridan-toʻgʻri AQSh dengiz floti va Yaponiya dengiz oʻzini-oʻzi mudofaa kuchlarining Atsugi harbiy-dengiz havo bazasi va Amerika Qoʻshma Shtatlari armiyasi Zama lageri chegarasi boʻylab oqib oʻtadi. Sakay esa Machida va Xachioji oʻrtasidagi togʻlardan oqadi va uzoq masofada Tokio Metropolitani hududi va Kanagawa prefekturasi oʻrtasidagi chegarani tashkil qiladi. Machida shahar markazidan boshlab Fujisawa shahar markazigacha daryoga toʻgʻridan-toʻgʻri piyoda va velosiped yoʻli orqali ergashish mumkin, masofa taxminan 35 km (22 mi) ni tashkil etadi. Yana bir velosiped yoʻli Shonan qirgʻoq yoʻli boʻylab, Hiratsukadagi Sagami daryosidan Fujisawadagi Enoshima koʻprigigacha oʻtadi.

### Chegaradosh munitsipalitetlar

* Yokogama
* Kamakura
* Yamato
* Ebina
* Ayase
* Samukava
* Chigasaki

### Iqlimi

Fujisawa nam subtropik iqlimga ega (Köppen *Cfa*), yozi issiq va qishi salqin va qor yogʻmaydi. Fujisawada oʻrtacha yillik harorat 15,3 °C. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 1872 mm, sentyabr esa eng nam oy hisoblanadi. Eng yuqori harorat avgustda 25,7 atrofida°C, eng pasti esa yanvarda, taxminan 5,4 °C atrofida boʻladi.

Demografiyasi
-------------

Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra Fujisawa aholisi soʻnggi 70 yil ichida barqaror ravishda oʻsib bordi.

Aholining oʻsishi| Yil | Aholi | ±% |
| --- | --- | --- |
|  1950  | 96,88 | —     |
|  1960  | 124,601 | +28.6% |
|  1970  | 228,789 | +83.6% |
|  1980  | 300,248 | +31.2% |
|  1990  | 350,33 | +16.7% |
|  2000  | 379,185 | +8.2% |
|  2010  | 409,657 | +8.0% |
|  2020  | 436,905 | +6.7% |

Qoʻshimcha tasvirlar
--------------------

* Fujisawa 1933-yilFujisawa 1933-yil
* Fujisawa shahar kasalxonasiFujisawa shahar kasalxonasi
* Fujisawa stantsiyasi yaqinidaFujisawa stantsiyasi yaqinida
* Enoshima oroliEnoshima oroli

Manbalar
--------

1. ↑  „Fujisawa city official statistics" (ja).
2. ↑  Fujisawa climate data
3. ↑  Hadano population statistics

Havolalar
---------

* 
* Official Website (yaponcha)
**Fazliy Namangoniy** (taxallusi; asl ismi Abdulkarim, 18-asr 2yarmi — 19-asr 1yarmi, Namangan) — shoir, adabiyotshunos.

19-asr boshlarida Turaqurgʻon va Namanganda turli mansablarda ishlagan. Umarxon hukmronligi yillari (1810—22) Qoʻqonga kelgan. Sheʼriy isteʼdodi tufayli xonning marhamatiga sazovor boʻlib, tez orada saroy shoirlarining boshligʻi — "malik ushshuaro" nomini olgan. Umarxonning hayoti, faoliyati, harbiy yurishlari, hukmronligi davridagi voqealarni "Umarnoma" dostonida tasvirlagan. Xon topshirigʻiga koʻra, Fazliy "Majmuai shoiron" ("Shoirlar majmuasi", 1821) tazkirasini tuzgan. Oʻzbek adabiyotshunosligi tarixida ilk marta sheʼriy yoʻl bilan yaratilgan mazkur tazkirada 19-asr boshlari Qoʻqon adabiy muhitining 100 dan ortiq vakillari haqidagi qimmatli maʼlumotlar va asarlaridan namunalar mavjud. Shu jumladan, unda Fazliyning kasida va gʻazallari, shoira Mahzuna bilan mushoirasi ham bor. F.ning "Devon" tuzgani maʼlum, ammo u topilmagan. Uning oʻzbek va tojik tillarida yozilgan gazal, masnaviy, muxammas, ruboiy va tuyuqlari turli majmua va bayozlarda uchraydi.

Fazliyning "Majmuai shoiron" tazkirasi 19-asr va 20-asr boshlarida qoʻlyozma va toshbosma nusxalarda keng tarkalgan, asar adabiyot axli orasida katta shuhrat topgan. Uning mukammal qoʻlyozma nusxalari Abu Rayhon Beruniy nomidagi Sharqshunoslik intida saqlanadi (inv. № 7510, 9914 va boshqalar). Fazliy Umarxon vafotidan soʻng (1822), Namanganga ketgan va oʻsha yerda vafot etgan.U o'zbek adabiyoti tarixida ilk mutassa' janrini yaratgan shoir hisoblanadi.

Manbalar
--------

* Oʻzbek adabiyoti [4 j.li], 3j. T. 1959.

Ad..Qayumov A. Qoʻqon adabiy muhiti, T. 1961; Qayyumov P. Tazkirai Qayyumiy, T.. 1998; Vohidov Sh. Qoʻqon tarixchilari Fazliy va Mushrif, T. 1996; Toshboltayeva T. "Majmuai shoiron" va uning muallifi, T. 2002.

Rustamjon Tojiboyev.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Hurrem Chavush masjidi** – Istanbulning Fotih tumanidagi Hirka-i Sharif mahallasidagi Kecheciler katta koʻchasi, Kecheci Cheshmesi koʻchasida joylashgan masjiddir. Masjid asoschisi – Hurram Chavushdir. Masjid 1560 – yilda Memar Sinan tomonidan qurilgan. 1844 va 1901 – yillarda qayta taʼmirlangan, oxirgi taʼmiri esa 2000 – yilda qilingan. Devorlari tosh va gʻishtdan tarkib topgan. Masjid ikki qavatdan iborat. Jamoat namoz yerining tomi koshinli boʻlib, kirish joyi ikkita yogʻoch ustunli keng ayvonga olib chiqadi. Oʻng tarafdagi minoraning poydevori devorga tutashgan.. Shifti yogʻochli. Masjidning sharqiy tomoni yalanglikdir.

Masjidda maktab va favvora bor. Sulaymon alayhissalomning bosh yordamchisiHurram Chavushning qabri masjid hovlisida joylashgan. Hovlini 2 metrli tashqi devorlar oʻrab turadi. Hovlida 3 ta katta, qari, manzarali daraxtlar bor. Marmar toshli hovlining oʻng tomonida hojatxona va favvora joylashgan. Masjidning tashqi koʻrinishi jigarrangda boʻlib, derazalari kichikdir.. Hovli darvozasidan kirgandan soʻng, oʻng tomonda ayollar boʻlimiga olib boradigan zinapoyalar bor. Hovli sahniga kirish uchun tosh chorchoʻp ichidan oʻtiladi.

Toʻgʻri toʻrtburchak shaklidagi sahn devorlaridagi ustki oynalar qoʻzgʻalmas koʻzli. Pastki qatordagi derazalar yogʻochdan yasalgan. Shiftda bitta katta, uchta kichik qandillar osilgan. Skalaktit shaklidagi qurbongohning oʻng va chap tomonida globusli lampalar hamda ikkita qandil bor. Minbar chap burchakda joylashgan. Devorlari oq, shifti esa pushti-oq. Yasin yozuvi bitilgan sanʼat namunasi mehmonxona devoriga osilgan gilamga 300 shrift kattalikda yozilgan. Deraza yonidagi devorga yashil rangda oq kashtalar bilan muqaddas nomlar yozilgan. Chap va oʻng devorlarda, ikki deraza orasidagi boʻsh joylarga kitob javonlari oʻrnatilgan. Kirish joyining oʻng tomonida muazzin joyining bir qismi, chap tomonda esa yuqori qavatga chiqadigan zinapoyalar joylashgan.

Manba
-----

* Emine Naza, *Oʻtmishdan hozirgi kungacha Istanbul ensiklopediyasi*, 4-jild, 103-bet.
**Nikolay Fedorovich Gavrilov** (1958-yil 14-sentyabrda, Yanglichi qishlogʻi, Chuvash Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi) sovet va rus aviatori, general-leytenant (2007), Rossiya Federatsiyasi Qahramoni (2002). „Utair" aviokompaniyasi mintaqaviy direktori.

2010-yilgacha Rossiya Federatsiyasi Federal xavfsizlik xizmati aviatsiya boshqarmasi boshligʻi.

Hayoti
------

1958-yil 14-sentyabrda Chuvash Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi Kanash tumani Yanglichi qishlogʻida tavallud topgan.

Harbiy hizmati
--------------

1979-yilda Syzran oliy harbiy aviatsiya uchuvchilar maktabini imtiyozli diplom bilan tugatgan.

Nikolay 1999-yildan 2010-yilgacha Rossiya Federatsiyasining Federal xavfsizligi aviatsiyasida xizmat qilgan va „Alfa" va „Vympel" antiterror guruhlari faoliyatini qoʻllab-quvvatlagan. Shu jumladan Rossiya Prezidenti Vladimir Vladimirovich Putin bilan birga vertolyotda 14 marta uchgan.

Rossiya Federatsiyasi Prezidentining 2002-yil 14-yanvardagi farmoni bilan „Maxsus vazifani bajarish paytida koʻrsatilgan jasorat va qahramonlik uchun" unga eng yuqori unvon Rossiya Federatsiyasi Qahramoni unvoni berilgan.

Isteʼfo
-------

2010-yilda general-leytenant unvoni bilan Rossiya Federatsiyasining Federal xavfsizlik xizmati aviatsiya boshqarmasi boshligʻi lavozimidan nafaqaga chiqdi.

Manbalar
--------



1. ↑  Gavrilov Nikolay Fyodorovich
2. ↑  Gavrilov Nikolay Fyodorovich
3. ↑  *Военный городок: от Усть-Двинского пехотного полка до вертолетного училища*, 2013.
4. ↑  Mariinsko-Posadskiy rayon: Meropriyatiya, posvyaщennie pamyati vipusknikov Elbarusovskoy sredney shkoli A. Ovchinnikova i N. Kurakova. (rus.)
5. ↑  Mariya Rakova, Lichniy pilot Putina Wayback Machine saytida arxivlandi (2019-04-23). , Setevoe izdanie „BM24", 16.12.2015
6. ↑  Gavrilov Nikolay Fyodorovich
**Baynalmilalchilik** (arab, "baynalmilal" — millatlararo) — jahondagi turli millat va irqlarga mansub kishilarning xalqaro birdamligi; ularning bir-birlarini tushunishlari va oʻzaro ishonchining , madaniyatlar, qadriyatlar, bilim va texnologiyalar oʻzaro singib borishining asosi; millatchilikning ziddi. Insoniyat tarixi turli millatlar va elatlar orasida iqtisodiy, siyosiy va madaniy-maʼnaviy aloqalar oʻrnatilib, ularning tobora mustahkamlanib borishi jarayonidir, mazkur munosabatlarsiz esa ijtimoiy taraqqiyot amalga oshmaydi.

15-asr oxiridan boshlangan buyuk geografik kashfiyotlar, sanoat taraqqiyoti, fan va texnika sohasidagi olamshumul ixtirolar davlatlar va xalqlar orasida beqiyos darajada kengaygan iqtisodiy va siyosiy, madaniy, maʼrifiy hamda maʼnaviy aloqalarning jadallashuviga olib keldi. Bu baynalmilal aloqalar milliy ong va oʻz-oʻzini anglash, milliy ozodlik hamda mustaqillik gʻoyalarining shakllanishi va tarqalishiga; ilm-fan va texnika, madaniyat va maʼrifat soxalaridagi yutuqlarning ayirboshlanishiga keng yoʻl ochib berdi.

Mustabid shoʻrolar tuzumi davrida B. bir tomonlama talqin qilindi. faqat ishchilar sinfi, uning partiyalari mafkurasi va siyosatining asosiy prinsiplaridan biri, sotsializm va kommunizm uchun kurashdagi birligi, degan maʼnoda tushuntirilib, bunda "proletar internatsionalizmi"gina koʻzda tutildi. Aslida esa B. umuminsoniy hodisa boʻlib, barcha xalqlar va mamlakatlarning taraqqiyot sari harakatining , mustaqillik va milliy ozodlik kurashining gʻoyat zoʻr omilidir.

Oʻzbekiston mustaqillikka erishgach, oʻz ichki va tashqi siyosatida B. gʻoyalariga sodiq tarzda jahondagi barcha xalqlar va millatlar bilan doʻstona aloqalarni oʻrnatish hamda rivojlantirish yoʻlidan bormoqda. OʻzR ilgʻor mamlakatlar bilan barcha sohada hamjihatlik, hamkorlik va birdamlikni barqaror etishga institutilmoqda, xalqaro munosabatlarning umum tan olgan qoida va tamoyillariga rioya qilmoqda. Mamlakatda barcha fuqarolarning , ular millati va irqidan qatʼi nazar, oʻzaro ishonchi hamda birdamligini mustahkamlash, milliy-madaniy neʼmatlarini oʻzaro ayirboshlash yuzasidan izchil siyosat yuritilmoqda. Oʻzbekistonda jami 100 dan ziyod — rus, ukrain, belorus, qozoq, qirgʻiz, uygʻur, tatar, qoraqalpoq, tojik, nemis, koreys va boshqa xalqlarning milliy-madaniy markazlari, respublika milliy-madaniy markazi tashkil etilgan, barcha el-elatlarning maʼnaviy yuksalishi uchun teng imkoniyatlar yaratilgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Butunjahon Veganlar kuni** – har yili 1-noyabr kunida nishonlanadigan global tadbir hisoblanadi. Bu kunni veganlar hayvonlar, odamlar va tabiiy atrof-muhit uchun veganizmning afzalliklarini doʻkonchalar oʻrnatish, katta qozonlarda ovqat pishirish(bunda ovqat pishirish uchun masalliqlarni har bir kishi olib keladi va pishgan ovqat barchaga tarqatiladi) hamda daraxtlar ekish kabi harakatlarni amalga oshirish orqali nishonlaydilar.

Tarixi
------

Bayram 1994-yilda Buyuk Britaniyadagi Vegan jamiyati raisi Louise Wallis tomonidan tashkilot barpo etilganining 50 yilligi hamda *„vegan"* va *„veganizm"* atamalarining joriy qilinishi munosabati bilan tashkil etilgan. 2011-yilgi nutqida Louise Wallis shunday degan: „Biz faqat jamiyat 1944-yil noyabr oyida tashkil etilganini bilardik, lekin aniq sana barchamizga nomaʼlum. Shuning uchun 1-noyabrni ziyofat uyushtirish va bayram kuni sifatida belgilashga qaror qildim, chunki menga bu sananing anʼanaviy bayramlar — Halloween va Vafot etganlar kuni(inglizcha: *Day of the Dead*)ga toʻgʻri kelishi, qulay va munosib vaqt ekanligi maʼqul boʻldi".

Nishonlanishi
-------------

Butunjahon Veganlar kuni turli mamlakatlarda turli yillardan boshlab nishonlangan.

• Avstraliyaning Melburn shahrida bayram 2003-yildan beri oktyabr oyining oxirgi yakshanbasida nishonlanadi. Tadbirning uyushtirilishi dastlab Veganlar Birlashmasi (inglizcha: *Vegans Unite*) vegan ijtimoiy guruhi aʼzolari tomonidan boshlangan va hozirda Viktoriya Vegetarianlari bilan bogʻliq qoʻmita tomonidan uyushtiriladi. Bayramda koʻplab guruhlar tomonidan har xil eko-doʻkonlar tashkil etiladi.

• Avstraliyaning Adelaida shahri har yili noyabr oyining birinchi yakshanbasida Butunjahon Veganlar kunini nishonlaydi. Birinchi Veganlar festivali 2007-yil 4-noyabrda boʻlib oʻtgan. Tadbir volontyorlar va turli tashkilotlar aʼzolari ishtirokida oʻtkazilishi mumkin. Kas Ward Adelaida shahrida Veganlar festivaliga asos solgan va tadbir koordinatori hisoblanadi.

* Tadbirdan lavhaTadbirdan lavha
* Tadbir ishtirokchisiTadbir ishtirokchisi
* Veganlar koʻchada bananli shokoladli kekslar tarqatmoqdaVeganlar koʻchada bananli shokoladli kekslar tarqatmoqda
* Vegan pishirilgan turli nonlar bilan koʻcha plakati oldidaVegan pishirilgan turli nonlar bilan koʻcha plakati oldida

Manbalar
--------

1. ↑  *michael.burton@prhacker.com* „World Vegan Day" (en-US). *National Today* (30-oktyabr 2020-yil). Qaraldi: 9-aprel 2023-yil.
2. ↑  „Transcript of Louise Wallis' Live ARZone Guest Chat - Animal Rights Zone". *arzone.ning.com* (18-sentyabr 2011-yil). Qaraldi: 1-noyabr 2022-yil.
Afinadagi Panatinaikos Stadioni atletik musobaqalar uchun moʻljallangan.

**Stadion** (yunoncha: stadion — musobaqalar oʻtkaziladigan joy) — asosiy sport maydoni tomoshabinlar uchun tribunalar, yugurish, sakrash yoʻlkalari, gimnastika va sport oʻyinlariga moʻljallangan maydonchalar, yordamchi bino va xonalarni uz ichiga olgan sport inshooti. Hozirgi zamonaviy S.larning kichik oʻlchamdagi nusxasi Yunonistonning Olimpiya, Afina, Delfa va boshqa joylarida bunyod etilgan boʻlib, ular Olimpiada oʻyinlari hamda boshqa musobaqalarni oʻtkazishga moʻljallangan. Bu S.lar toʻgʻri toʻrtburchak yoki taqasimon arenali boʻlib, yonida tomoshabinlar uchun joy qilingan. Olimpiada oʻyinlarining tiklanishi (1896) koʻpgina mamlakatlarda yirik S.lar qurish uchun turtki boʻldi (1-Olimpiadani oʻtkazish maqsadida antik Afina Si taʼmirlandi). Qadimgi S.lardan farqli ravishda, hozirgi S.lar musobaqalar joyigina boʻlib qolmay, ularda sogʻlomlashtirish va har xil sport turlari boʻyicha oʻquvtrenirovka mashgʻulotlari ham oʻtkaziladi. 1950—60 yillardan usti yopiq S.lar qurish keng avj oldi. Mustaqillikka erishilgandan soʻng Oʻzbekistonda zamonaviy sport inshootlari, jumladan, S.lar qurilishiga eʼtibor kuchaydi. Hozir mamlakatda 350 ga yaqin S. bor (2004). 

**Stadion** (yun. στάδιον — oʻlchov birligi) sport oʻyin va musobaqalari, konsertlar va boshqa voqealar oʻtkaziladigan joy boʻlib, tomoshabinlar yerlashadigan tuzilma bilan qisman yoki toʻliq oʻralgan boʻladi.

Stadion atamasi qadimgi yunonchadan kelib, taxminan 180 metrlik uzunlik birligini anglatadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Nussli Group "Stadium Construction Projects" Archive.is saytida arxivlandi (2012-09-05)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Stadionlar*** haqida turkum mavjud |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Velikiye Luki** (ruscha: *Великие люди*) "Harbiy shon-sharaf shahri" — Rossiyaning Pskov viloyatidagi shahar. Pskov viloyatining janubidagi yirik ko'p tarmoqli savdo, sanoat, madaniy va ta'lim markazi.

Tarixi
------

IX—XII asrlarda qadimgi rus shaharchasi zamonaviy shahardan 30 km uzoqlikda joylashgan. Bu shahar birinchi marta Novgorod yilnomasi tomonidan 1166-yilda Kiev knyazi Rostislav Birinchi Mstislavich Novgorod boyarlari bilan muzokaralar olib borish uchun kelganida tilga olingan.

1211-yilda Novgorod va Pskovga Velikolukskaya qal'asi qurildi. Harbiy xizmatlari uchun shahar "Novgorod mantiyasi" va "Moskva atriumi" unvonlariga sazovor bo'ldi. 1406-yilga kelib, Luki Buyuk laqabini oldi. 1478-yildan boshlab shahar, butun Novgorod yerlari singari, Moskva knyazligiga bo'ysundi.

Livoniya urushi paytida Ivan Terriblening shtab-kvartirasi shu yerda joylashgan edi. 1580-yilda, urushning yakuniy bosqichida, qal'a qirol Stefan Batoryning Polsha-Litva qo'shinlari tomonidan egallab olingan. Uch yil o'tgach, Yam-Zapolskiy tinchligiga ko'ra, shahar Rossiyaga qaytarildi. 1727-yildan Novgorod viloyati Velikiye Luki viloyati markazi.

18-asrda shahar orqali Belorussiya davlat magistrali yotqizilgan. 19-asr oxirida pochta yoʻllari Velikiye Luki orqali oʻtgan. 1901-yilda (Moskva-Vindavo-Ribinsk temir yoʻli jamiyati tomonidan) shahar orqali Moskva-Rjev-Riga-Vindava temir yoʻli (Moskva-Vindavo temir yoʻli) yotqizildi.

Iqlimi
------

Iqlimi mo'tadil kontinental bo'lib, qishi uzoq va yozi o'rtacha issiq, ko'pincha yomg'irli. Yil davomida janubiy komponentli shamollar ustunlik qiladi. Yillik yoʻnalishda shamolning oʻrtacha tezligi yozda 3,2 m/s dan qishda 5,2 m/s gacha oʻzgarib turadi. Vegetatsiya davrining davomiyligi 4,5 oy. Isitish mavsumining davomiyligi 213 kun. Daryoda muzlashning o'rtacha davomiyligi 100-130 kun.

Manbalar
--------

1. ↑  „Данные официального сайта / «Глава города».". 17-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-yanvar 2011-yil.
2. ↑  Данные официального сайта / «Глава Администрации города».

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

 Pskov viloyati |
| --- |
|  |
| Shaharlar | 
* Velikie Luki
* Gdov
* Dno
* Nevel
* Novorjev
* Novosokolniki
* Opochka
* Ostrov
* Pechori
* Porhov
* Pskov
* Pustoshka
* Pitalovo
* Sebej
 |
|  |
| Tumanlar | 
* Opochetskiy
* Ostrovskiy tumani
* Palkinskiy
* Pechorskiy
* Plyusskiy
* Porhovskiy
* Pskovskiy
* Pustoshinskiy
* Pushkinogorskiy
* Pitalovskiy
* Sebejskiy
* Strugo-Krasnenskiy
* Usvyatskiy
 |

 |
**Zaki Sattarov** (1904-yil, Samarqand – 1938-yil, Toshkent) — „Lenin yoʻli" gazetasi muharriri. Stalin davri qatagʻoni qurboni boʻlgan.

Hayoti
------

Zaki Sattarov 1904-yilning 15-martida Abdri qishlogʻida tugʻilgan. Millati tatar. Oʻrta maʼlumotga ega. 1922-yilda Samarqand shahridagi maktab internatning 4-sinfini tugatgan. 1922-yilning martidan 1923-yil yanvar oyiga qadar saraboshlik Bobomurod xalfa qoʻlida batrakchi sifatida ishlagan. Undan soʻng Dovul volostidan boʻlgan Imomnazar Bobonazarboy qoʻl ostida xizmat qilgan. 1923-yilning 1-noyabridan boshlab 1925-yilning 10-oktyabriga qadar Iskandar qishlogʻidagi urugʻchilik xoʻjaligida mehnat qilgan. 1925-yildan boshlab bir yil davomida Boku shahrida temiryoʻl qurilishida, Samarqandga qaytgandan keyin 1927-yilgacha Kattaqoʻrgʻon uyezdida joylashgan Chimboy volosti ijroiya qoʻmitasining Qoraqursak qishlogʻidagi mas‘ul kotibi boʻlib ishlaydi.

1930-yildan 1932-yilgacha Narpay tumanida Mirbozor kolxoz ittifoqi raisi boʻlib ishlagan. Shu yilning dekabr oyiga qadar Kattaqoʻrgʻon tumani boʻyicha shikoyatlarni qabul qiluvchi mudir boʻlib ishlaydi. 1932-yilning 8-dekabridan 1933-yil 1-oktyavrgacha Oʻzkompartiya markaziy komitetining matbuot organi boʻlgan „Kolxoz yoʻli" gazetasida faoliyat olib borgan. U tahririyatning Asaka va Andijon shaharlaridagi muxbiri vazifasini bajargan.

Zaki Sattarov Marhamat tumanida nashr etiladigan „Stalinchilar ovozi" gazetasi muharriri, tuman ijroiya qoʻmitasi boʻlgan.
Zaki Sattarov 1931-yilning 1-oktyabridan 1937-yil 28-martgacha to qamoqqa olingunga qadar Samarqandda nashr etiladigan „Lenin yoʻli" gazetasida muharrir boʻlib ishlagan. Rus, turk, qozoq, tatar tillarini bilgan. 1937-yilning 27-mayida partiyaviy hushyorlikni kamaytirgani uchun hayfsan olgan.

1938-yilning 13-oktyabrda SSSR Oliy Sudi Harbiy kollegiyasining sud majlisida oʻlimga hukm qilinadi. Hukm ijrosi oʻsha kuni taʼminlanib, otib tashlanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Rustambek Shamsutdinov*. Коллективлаштириш ва "катта террор" даврида қатагон қилинган ватандошларимизнинг xoтиpa китоби*. Тошкент: Янги аср авлоди, 2015 йил — 322 bet. ISBN 978-9943-27-589-9.
2. ↑  Rustambek Shamsutdinov*. Oʻzbekistonda sovetlarning qatagʻon siyosati va uning oqibatlari (1-kitob)*. Sharq Toshkent 2012 — 207 bet. ISBN 978-9943-00-481-8.
| Nannin metropoliteni |
| --- |
|  |
| Maʼlumot |
| Davlat | Xitoy |
| Shahar | Nannin |
| Ochilgan vaqti | 2016-yil 28-iyun |
| Boshqaruvchi shirkat | Nanning Rail Transport Limited |
| Davlat | Xitoy |
| Uzunligi | 81 km |
| Stantsiyalari soni | 104 ta |
| Yoʻllari soni | 5 ta |
| Kunlik yoʻlovchilar soni | 580 000 |
| Yillik yoʻlovchilar soni | 214 million |
| Boshligʻi | {{{Boshligʻi}}} |
| Sxemasi |
| Nannin metropoliteni |

**Nannin metropoliteni** — Guanxi Zhuang avtonom viloyatining poytaxti Nannin shahrida tezkor tranzit tizimi.. Birinchi liniya 2011-yil 29-dekabrda rasman qurila boshlandi Nanxudan Nanning Sharqiy temir yoʻl stantsiyasigacha boʻlgan 11,2 km uzunlikdagi uchastka 2016-yil 28-iyunda ishga tushdi.

Ushbu liniya 2016-yil 28-dekabrda toʻliq ochilgan. Uning uzunligi 32,1 km, 25 stantsiyani oʻz ichiga oladi. 2-liniya qurilishi 2012-yilda boshlangan va 2017-yil 28-dekabrda qurib bitkazilgan. Ayni paytda 3, 4, 5-qatorlar va 2-qatorni kengaytirish ishlari olib borilmoqda. 2021-yilga qadar metroda toʻrtta vertikal va toʻrtta gorizontal yoʻnalish qurilishi rejalashtirilgan. Tizim kuniga 5 milliondan ortiq yoʻlovchini tashishga moʻljallangan.

Ishlayotgan yoʻllar
-------------------

Kelajakdagi kengaytirishlar
---------------------------

Yana qarang
-----------

* Metropolitenlar roʻyxati

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑
3. ↑
4. ↑  „南宁轨道交通1号线全线开通试运营-广西新闻网". *www.gxnews.com.cn*. 29-dekabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-dekabr 2016-yil.
5. 1 2  *arxiv nusxasi*, 2013-08-01da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2020-04-05
6. 1 2  *chinanews* „南宁地铁2号线开通试运营 轨道交通建成"十字网"-中新网". *www.chinanews.com*. Qaraldi: 29-dekabr 2017-yil.
**Yolgʻiz oʻyinchili videooʻyin** — oʻyin seansi davomida faqat bitta oʻyinchi kiritiladigan videooʻyin rejimi. Yolgʻiz oʻyinchili oʻyin faqat bitta kishi tomonidan oʻynaladigan oʻyindir. Agar oʻyinda koʻp oʻyinchili rejimi boʻlsa, demak u yolgʻiz oʻyinchili oʻyin emas, balki „Yolgʻiz oʻyinchili rejim"ga ega oʻyin sanaladi.

Koʻpgina zamonaviy konsol oʻyinlari va arkada oʻyinlari bittagina oʻyinchi oʻynaladigan qilib yaratilgan; Garchi ushbu oʻyinlarning koʻpchiligi ikki yoki undan ortiq oʻyinchi oʻynashiga imkon beruvchi rejimlari boʻlsa-da (bir vaqtning oʻzida emas) yolgʻiz oʻyinchili deb hisoblanadi. *Unreal Tournament* seriyasi bunga misoldir.

Oʻyin elementlari
-----------------

Yolgʻiz oʻyinchili oʻyin jarayonida barcha hikoya va janglar kompyuter tomonidan boshqarilishi bois, oʻyinchiga oʻzgacha oʻyin tajribasini taqdim eta olishga qodir. Yolgʻiz oʻyinchili oʻyinning koʻp oʻyinchili oʻyindan ustun tomoni ham aynan shundadir.

### Hikoya

Yolgʻiz oʻyinchili oʻyinlar oʻyinchda kechinma va taassurotlar qoldirish uchun jozibali hikoyalarga koʻproq tayanadi. Insonlarni oldindan aytib boʻlmaydi, demak inson oʻyinchilari — doʻstlar yoki dushmanlar — maʼlum bir yoʻnalishda hikoyani olib borishga ishonib boʻlmaydilar va shuning uchun koʻp oʻyinchili oʻyinlar chiziqli hikoyaga katta eʼtibor qaratmaydi. Aksincha, koʻplab yolgʻiz oʻyinchili oʻyinlar jozibali hikoya atrofida qurilgan.

### Qahramonlar

Koʻp oʻyinchili oʻyin oʻzining inson va inson mojarosi va koʻpincha doʻstlik tuygʻusiga tayangan boʻlsa, yolgʻiz oʻyinchili oʻyin bu narsalarni sunʼiy ravishda yaratishi kerak. Shunday qilib, yolgʻiz oʻyinchili oʻyinlar oʻyinchi va simpatik belgilar oʻrtasida aloqa oʻrnatish va oʻyin antagonistlariga nisbatan chuqur antipatiyani rivojlantirish uchun ularning haqiqiy oʻyinchi boʻlmagan qahramonlarinilarini chuqurroq tavsiflashni talab qiladi. Bu, odatda, *Dragon Quest* va *Final Fantasy* kabi rolli oʻyinlarga (RPG) tegishli boʻlib, ular asosan qahramonlar asoslangan.

Manbalar
--------

1. ↑  Oosterhu*. The Architecture Co-laboratory: Game Set and Match II : on Computer Games, Advanced Geometries, and Digital Technologies*. Delft: Delft University of Technology, March 2006 — 180 bet. ISBN 9789059730366.
2. ↑  "Unreal Tournament 3 Single-player Campaign Preview." Unreal Tournament 3 Single-player Campaign Pr. N.p. n.d. Web. 18 Apr. 2013.
3. ↑  "ThomasDaPsycho." : Video Game Story Elements. N.p. n.d. Web. 18 Apr. 2013.
4. ↑  "Tales of the Rampant Coyote: What Makes a Great RPG — Mechanics." Tales of the Rampant Coyote. N.p. n.d. Web. 18 Apr. 2013.
**Peggy Gale Fleming** (inglizcha: *Peggy Gale Fleming*, tugʻ. 1948-yil27-iyulda, San Jose, Kaliforniya) — amerikalik figurali uchuvchi, 1968-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarining yakkalik bahslarida oltin medalni qoʻlga kiritgan. Bundan tashqari, u uch karra jahon chempioni va besh karra AQSh chempioni.

Sport martabasi
---------------

Peggy figurali uchishni juda kech, toʻqqiz yoshida boshlagan.

1961-yilda, Peggy Fleming 12 yoshda boʻlganida, uning murabbiyi Mark Klarezon Sabena 548 halokavtida va 1961-yilgi jahon chempionatiga uchayotgan AQShning figurali uchish boʻyicha koʻpchilik jamoasi bilan birga vafot etdi. Peggy Fleming Karlo Fassi bilan mashgʻulotlarni davom ettirdi. U yosh sportchidan boʻlajak „yulduz"ni koʻrishga muvaffaq boʻldi, u kamdan-kam kombinatsiyaga ega — bir tomondan vazminlik va chidamlilik.

Uning gʻayrioddiy uslubi Peggy Flemingga AQSh chempionatida besh marta, Jahon chempionatida uchta shohsupaning eng yuqori pogʻonasiga koʻtarilish imkonini berdi.

1968-yilda Fleming Grenobledagi Olimpiada oʻyinlarida AQSh uchun yagona oltin medalni oldi.

### Sportdan keyin

Havaskor sifatida musobaqani tugatgandan soʻng, Peggy Fleming bir necha yil davomida „Ice Follies" da maxsus mehmon yulduzi sifatida AQShga gastrol qildi. U televizorda ishlashga taklif qilindi, lekin dastlabki ikki yil davomida u asosan telestudiyada yaratilgan maxsus muz revyularida qatnashdi. Ushbu revyu filmlardan biri SSSRda suratga olingan (suratga olish Moskva, Leningraddagi qadimiy yodgorliklar fonida boʻlib oʻtgan).

Keyin Peggy Fleming 20 yildan ortiq vaqt davomida ABC uchun figurali uchish sharhlovchisi boʻlgan.

Shaxsiy hayot
-------------

1970-yilda u dermatolog Greg Jenkinsga turmushga chiqdi. Ular San-Fransisko hududida yashaydilar. Er-xotinning ikki oʻgʻli va uch nabirasi bor.

1998-yilda Flemingga koʻkrak saratoni tashxisi qoʻyilgan. Erta bosqichda aniqlanganligi sababli, jarrohlik davolash muvaffaqiyatli boʻldi.

Fleming va uning eri Kaliforniyada uzumzorlar va vino zavodiga ham ega. Zavod „Choreography Cabernet" va „San Francisco Bay Syrah Rosé" kabi brendlarning vinolarini ishlab chiqaradi. „Victories Rosé" sharobini sotishdan tushgan daromad esa koʻkrak bezi saratoni boʻyicha tadqiqotlarni qoʻllab-quvvatlovchi xayriya tashkilotlariga yoʻnaltiriladi.

Sport yutuqlari
---------------

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Musobaqalar/mavsum** | **1964-yil** | **1965-yil** | **1966-yil** | **1967-yil** | **1968-yil** |
| Qishki Olimpiya oʻyinlari | 6 |  |  |  | 1 |
| Jahon chempionatlari | 7 | 3 | 1 | 1 | 1 |
| AQSh chempionati | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| Shimoliy Amerika chempionati |  | 2 |  | 1 |  |

Yana qarang
-----------

* 1964-yilgi Qishki Olimpiya oʻyinlarida figurali uchish

Havolalar
---------

* Peggy Flemingning rasmiy sayti(ingl.) )
* Peggy Fleming AQSh Olimpiya jamoasi veb-saytida(ingl.) )
* Fleming Jenkins Vineyards & Winery veb-sayti(ingl.) )

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑
3. ↑
4. ↑
5. ↑
6. ↑
7. ↑
8. ↑
9. ↑
10. ↑
11. ↑
**Geray Latif oʻgʻli Asadov** (ozarbayjoncha: *Gəray Lətif oğlu Əsədov*; 1923-yil Karyagin tumanida tavallud topgan – 1944-yil 12-oktyabr Ruminiyada vafot etgan) – Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi, Sovet Ittifoqi Qahramoni.

Hayoti va faoliyati
-------------------

1923-yilda Ozarbayjon Respublikasining hozirgi Beylagan (1989-yilgacha – Jdanovskiy) tumanidagi Shohsevan qishlogʻida tugʻilgan. Millati ozarbayjon. Maktabni tugatgandan soʻng kolxozda ishlagan.

1942-yilda Qizil Armiya safiga chaqiriladi va shu yilning iyun oyidan frontda xizmat qila boshlagan. Ukraina va Moldovani ozod qilish uchun janglarida qatnashgan.

1944-yil 6-oktyabrda Vlaxa qishlogʻi uchun boʻlgan jangda (Ruminiyaning Kluj shahridan 10 km janubi-gʻarbda) Geray Asadov va uning otryadi dushman joylashgan joyga bostirib kirdi va granatalar bilan 10 dan ortiq fashistlarni yoʻq qilishdi. Ushbu jangda koʻrsatgan jasorati uchun Asadov Qizil Bayroq ordeni bilan taqdirlangan. 1944-yil 12-oktyabr kuni Margita shahri uchun boʻlgan jangda Asadov qoʻmondonligidagi bir guruh jangchilar koʻchalardan birida qirqta fashistga toʻqnash keldi.

Geray Asadov SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1945-yil 24-martdagi buyrugʻi bilan qoʻmondonlik topshiriqlarini namunali bajarganligi hamda gvardiyaning fashist bosqinchilari bilan janglarda koʻrsatgan jasorati va qahramonligi uchun serjant Asadov Geray Latif oʻgʻli vafotidan keyin Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni taqdirlangan. Beylagan shahridagi koʻchaga (1989-yilgacha – Jdanovsk) Geray Asadov nomi berilgan.

Mukofotlari
-----------

* Lenin ordeni
* Qizil Bayroq ordeni
* Sovet Ittifoqi Qahramoni

Manbalar
--------

1. ↑  „Geray Asadov biografiyasi".
2. ↑  „Асадов Герай Лятиф оглы" (deadlink).  Военно-исторический сайт САВАШ. 25-aprel 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-fevral 2010-yil.
**Janubiy Koreya erkaklar milliy basketbol jamoasi** — basketbol boʻyicha erkaklar oʻrtasidagi xalqaro musobaqalarda Janubiy Koreyaning milliy terma jamoasida qatnashadi. U Koreya Basketbol Assotsiatsiyasi tomonidan boshqariladi (koreyscha: 대한농구협회; oʻqilishi: Daehan Nonggu Hyeobhoe).

Xalqaro tanlovlar doirasida jamoaning yutgan medallar soniga koʻra, Janubiy Koreya FIBA Osiyo (FIBA Osiyo /fiːbə/ Fee-bə; Fransuzcha: Xalqaro Osiyo basketbol federatsiyasi) basketbol jamoalaridagi eng ilgʻor jamoa hisoblanadi. Shuningdek, jamoa FIBA Osiyo chempionatida eng koʻp sovringa ega va ushbu cheppionatda jamoa umumiy hisobda 24 ta medalni qoʻlga kiritgan. Hozirda ham FIBA musobaqalarida Koreya basketbol terma jamoasi faol qatnashib kelmoqda. Qolaversa, Janubiy Koreya 1960-yilda KBA (Koreya Basketbol Assotsiatsiyasi) FIBA Osiyo chempionatining birinchi marta oʻtkazilgan musobaqasida qatnashganidan beri har yili ushbu chempionatda qatnashish huquqini qoʻlga kiritgan yagona davlatdir.

2019-yilgi FIBA Jahon kubogi musobaqalari va jamoaning faoliyati (2019-yildan hozirgi kungacha)
-----------------------------------------------------------------------------------------------

Kim Sang Shik qoʻl ostida Janubiy Koreya terma jamoasi 2019-yilgi FIBA basketbol chempionati boʻyicha jahon chempionatiga yoʻllanmani qoʻlga kiritdi. Kim Sang Shik, shuningdek, yosh futbolchilarni jamoaga muntazam ravishda kirita boshladi. 

Biroq, u tajribaliroq tarkibni tanlashga qaror qildi, yarmi 30 va undan katta yoshdagi futbolchilardan tashkil topgan edi va ushbu tarkibdagi ishtirokchi Xeo Xun esa jamoadagi 24 yoshli eng yosh oʻyinchi boʻldi. Janubiy Koreya turnir davomida asosiy oʻyinchilarning jarohatlanishiga duch keldi, biroq Jahon chempionatida mutlaq gʻalaba qozondi. Ular 25-yil ichida jahon chempionatidagi birinchi gʻalabasini turnirdagi soʻnggi oʻyinida, Ivory ustidan 80:71 hisobida gʻalaba qozonish orqali qayd etishdi .

Manbalar
--------

1. ↑  , fibaasia.net, accessed 16 December 2010.
2. ↑  , fibaasia.net, accessed 16 December 2010.
3. ↑  „국가대표 영 포워드 3인방, 대표팀의 미래를 밝히다" (ko). *The Dong-a Ilbo* (25-fevral 2019-yil).
4. ↑  „남자농구, 코트디부아르 80:71 격파25년만의 월드컵 승리" (ko). *The Chosun Ilbo* (8-sentyabr 2019-yil).
5. ↑  „'16점 활약' 허훈 "강호들과 대결에서 많이 배웠다"" (ko). *Yonhap News Agency* (8-sentyabr 2019-yil).
6. ↑  „'90년생이 온다'…농구 국가대표 세대교체 모습은?" (ko). *Yonhap News Agency* (18-fevral 2020-yil).
**Košice viloyati** (slovakcha: ; veng.: *Kassai kerület*; ukraincha: *Кошицький край*) – sakkizta Slovakiya viloyatlaridan biri. U 11 tuman va 440 munitsipalitetdan iborat boʻlib, ulardan 17 tasi shahar maqomiga ega. Mintaqa aholisining qariyb uchdan bir qismi Koshica aglomeratsiyasida istiqomat qiladi, bu uning asosiy iqtisodiy va madaniy markazi hisoblanadi.

Geografiyasi
------------

Viloyat Slovakiyaning janubiy qismida joylashgan boʻlib, maydoni 6,752 km2 ni tashkil qiladi. Mintaqaning gʻarbiy qismida joylashgan: Slovak Karst, Slovak Paradise, Volovské vrchy, Čierna hora. Hornád havzasi shimoli-gʻarbda joylashgan. Kattaroq daryolarga janubi-gʻarbda Slana, gʻarbda va markazda Hornad, sharqda Uzh va Bodrog, janubi-sharqda Tisa daryosining kichik bir qismi kiradi. Maʼmuriy boʻlinishlari: viloyat shimolda Presov viloyati, sharqda Ukrainaning Zakarpat viloyati, janubda Vengriyaning Sabolcs-Szatmar-Beregi va Borsod-Abaúj-Zemplén okruglari va gʻarbda Banská Bystrica viloyati bilan chegaradosh.

Demografiyasi
-------------

Aholining oʻsishi| Yil | Aholi | ±% |
| --- | --- | --- |
| 1980 | 698,825 | —     |
| 1991 | 741,216 | +6.1% |
| 2001 | 766,012 | +3.3% |
| 2011 | 791,723 | +3.4% |
| 2021 | 782,216 | −1.2% |

Mintaqada aholining oʻrtacha zichligi 117,9 kishi/km2 ga kishini tashkil etadi, bu mamlakat boʻyicha oʻrtacha koʻrsatkichga (110 kishi/km2) juda yaqin. Eng yirik shaharlari: Košice, Michalovce, Spišska Nová Ves, Trebišov va Rožňava. 2001-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, mintaqada 766,012 kishi aholi istiqomat qiladi, ularning aksariyati slovaklar (81,8%). Janubda vengerlar (11,2%), loʻlilar (3,9%) va chexlar (<1%) yashaydi.

Iqtisodiyoti
------------

Košice viloyati iqtisodiyoti 2013-yilda Slovakiya YaIMning 11,47 foizini tashkil etgan, bu esa uni Bratislava viloyatidan keyin Slovakiyada ikkinchi eng yuqori YaIMga ega mintaqaga aylantirgan. Biroq, u aholi jon boshiga toʻgʻri keladigan yalpi ichki mahsulot boʻyicha Slovakiyaning aksariyat mintaqalaridan ortda qolmoqda.

Bratislava viloyatida maoshlar Koshitsa viloyatiga qaraganda 40% yuqori.

Mintaqadagi ishsizlik 2014-yilda 15,6% ni tashkil qilgan.

Siyosati
--------

Hozirgi Košice viloyati gubernatori – Rastislav Trnka. U 37,8% ovoz bilan gʻalaba qozongan.

Maʼmuriy boʻlinishi
-------------------

Košice viloyati 11 tumandan iborat. Košice shahrining oʻzida toʻrtta tuman mavjud; yetti tuman shahar tashqarisida joylashgan. 440 ta munitsipalitet mavjud boʻlib, shundan 17 tasi shaharcha.

Manbalar
--------

1. ↑  „POPULATION AND HOUSING CENSUS 2001 - Tab. 3a" (29-noyabr 2006-yil). 29-noyabr 2006-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 27-iyun 2023-yil.
2. ↑  Domaci produkt 1995–2013 slovak.statistics.sk
3. ↑  Bratislavský vs.
4. ↑  Bratislavský vs.
**Jalel Kizatovich Kizatov** (qozoqcha: *Жәлел Қизатұлы Қизатов* 1920 — 1999) — ishchi-dehqonlar qizil armiyasi kapitani, Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi, Sovet Ittifoqi Qahramoni (1944).

Biografiyasi
------------

1920-yil 9-oktyabrda Buloq qishlogʻida (Qozogʻistonning Shimoliy Qozogʻiston viloyati) tugʻilgan.

1940-yilda qishloq xoʻjaligi texnikumining uch kursini tamomlagan. Xuddi shu yili u Ishchilar va Dehqonlar Qizil Armiyasi safiga chaqirildi. 1941-yil sentyabrdan - Ulug Vatan urushi frontlarida xizmat qildi. 1942-yilda Kizatov kichik leytenantlar kurslarini tugatdi.

1943-yil sentyabrgacha gvardiya leytenanti Jalel Kizatov Markaziy frontning 61-armiyasining 76-gvardiya otishma diviziyasining 154-gvardiya artilleriya polkining batareyani boshqarish vzvodiga qo'mondonlik qildi. U Dnepr jangida ajralib turdi.

1943-yil 28-sentyabrda Kizatov birinchilardan boʻlib Ukraina SSSR Chernigov viloyati, Repkinskiy tumani, Musi qishlogʻi yaqinida Dneprni kesib oʻtdi va Germaniya mudofaasidagi otishma guruhida razvedkachilik qildi, shundan soʻng u artilleriyani muvaffaqiyatli tugatdi.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1944-yil 15-yanvardagi "Qizil Armiya generallari, ofitserlari, serjantlari va oddiy askarlariga Sovet Ittifoqi Qahramoni unvonini berish toʻgʻrisida"gi farmoni bilan "jangovar vazifalarni namunali bajarganliklari uchun" Dnepr daryosidan oʻtish qoʻmondonligi hamda bir vaqtning oʻzida koʻrsatilgan jasorat va qahramonlik" gvardiya leytenanti Jalel Kizatovga Lenin ordeni va "Oltin yulduz" medali bilan Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni berilgan.

1945-yilda Oliy ofitser artilleriya maktabini tamomlagan. Oʻsha yili kapitan unvoni bilan zaxiraga oʻtkazildi.

Qizil-Oʻrdada yashagan, partiya-xoʻjalik ishlarida ishchi boʻlgan. 1952-yilda Qozogʻiston SSSR Kompartiyasi Markaziy Qoʻmitasi qoshidagi partiya maktabini, 1969-yilda Selinograd qishloq xoʻjaligi institutini tamomlagan. Pensiyaga chiqqunga qadar Qizil-O‘rda viloyati non mahsulotlari ishlab chiqarish boshqarmasi boshligʻi lavozimida ishlagan.

1999-yilda vafot etgan va Qizil-Oʻrdada dafn etilgan.

Mukofotlari
-----------

Ikkita Lenin ordeni, 1-darajali Vatan urushi ordeni, uchta Mehnat Qizil Bayroq ordeni va bir qator medallar bilan taqdirlangan.

Qizatov sharafiga uning byustlari qishloq xoʻjaligi texnikumida tahsil olgan Yesil tumanidagi Pokrovka qishlogʻida va Qizil-Oʻrdadagi qabri yaqiniga oʻrnatildi[3].

Manbalar
--------

1. ↑  Дәйкенов Темірболат*. Уақ шежіресі*, 2 1000 экз, Астана: Фолиант, 2021. ISBN 978-601-338-848-9.
2. ↑   *Указ Президиума Верховного Совета СССР «О присвоении звания Героя Советского Союза генералам, офицерскому, сержантскому и рядовому составу Красной Армии» от 15 января 1944 года* (Ведомости Верховного Совета Союза Советских Социалистических Республик nashri). 1 1944. pp. 1.. "23"
3. ↑  „Известная война. Игра со смертью." (ru).  Казахстанская правда. 9-iyun 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 8-iyun 2013-yil.
**Ruza Rashidovna Qoʻzieva** (tugʻ. 1994-yil 12-mart, Xorazm, Oʻzbekiston) — oʻzbek parapauerliftingchisi, Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro toifadagi sport ustasi, Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi. 2020-yilgi Yozgi Paralimpiya oʻyinlari kumush medali sovrindori, Yozgi Para-Osiyo oʻyinlari chempioni, pauerlifting boʻyicha jahon chempionati (IPC) ikki karra sovrindori.

Karyera
-------

2012-yilda murabbiy Fazliddin Umirzoqov qoʻl ostida paralimpiya pauerliftingi bilan shugʻullana boshladi. 2013-yil aprel oyidan boshlab, u Dubayda (BAA) 2013-yilda Fazaa xalqaro tanlovida ishtirok etganida taqiqlangan metandienon moddasi uchun ijobiy sinov oʻtkazganidan soʻng ikki yilga taqiqlangan. 2016-yilning fevral oyida Dubayda (BAA) Parapauerlifting boʻyicha Jahon kubogi musobaqalari chogʻida undan taqiqlangan meldoniy moddasi borligi aniqlangan. 2016-yilning noyabrida Xalqaro Paralimpiya qoʻmitasi uning doping-testdan oʻtganidan beri barcha natijalaridan mahrum boʻlganini eʼlon qildi. Biroq, u musobaqadan chetlashtirilmadi, chunki IPC Butunjahon antidoping agentligi va IPC antidoping kodeksi tomonidan taqdim etilgan maʼlumotlarga asoslanib, uning ishida „ayb yoki beparvolik" qoʻllanilmaganligini aniqladi.

2017-yilda Meksikada boʻlib oʻtgan juft atletika boʻyicha jahon chempionatida (IPC) 55 kg gacha vazn toifasida u 113 kg toshni koʻtarib, chempionatning bronza medalini qoʻlga kiritdi. 2018 -yilda Jakartada (Indoneziya) boʻlib oʻtgan Yozgi Paraosiyo oʻyinlarida 55 kg vazn toifasida oltin medalni qoʻlga kiritdi. 2019-yilda Nur-Sultonda (Qozogʻiston) oʻtkazilgan juft atletika boʻyicha jahon chempionatida (IPC) 61 kg vazn toifasida kumush medalni qoʻlga kiritdi.

2021-yilda Tbilisida (Gruziya) boʻlib oʻtgan parapauerlifting boʻyicha Jahon kubogi bosqichida u 61 kg vazn toifasida oltin medalni qoʻlga kiritdi. Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtgan Yozgi Paralimpiya oʻyinlarida pauerlifting boʻyicha 61 kg gacha vazn toifasida u 130 kg.ni koʻtarib, chempionatning kumush medalini qoʻlga kiritdi. Oʻsha yili Oʻzbekiston Prezidentining farmoni bilan Shavkat Mirziyoevaga „Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan sportchi" unvoni berildi.

Manbalar
--------

1. ↑  **{{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda `sarlavha=` parametrini belgilashingiz kerak.** „{{{title}}}".
2. ↑  **{{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda `sarlavha=` parametrini belgilashingiz kerak.** „{{{title}}}".
3. ↑  **{{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda `sarlavha=` parametrini belgilashingiz kerak.** „{{{title}}}".
4. ↑  **{{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda `sarlavha=` parametrini belgilashingiz kerak.** „{{{title}}}".
5. ↑  **{{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda `sarlavha=` parametrini belgilashingiz kerak.** „{{{title}}}".

[*sayt ishlamaydi*]
6. ↑  **{{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda `sarlavha=` parametrini belgilashingiz kerak.** „{{{title}}}".
7. ↑  **{{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda `sarlavha=` parametrini belgilashingiz kerak.** „{{{title}}}".
**Akbar Yunis oghlu Suleymanov** (ozarbayjoncha: *Əkbər Yunis oğlu Süleymanov*; 1921-yil 17-iyun – 1982-yil 28-avgust) – ozarbayjon yozuvchisi, adabiyotshunos olimi, pedagog, dotsent (1956). Yerevan davlat pedagogika instituti ozarbayjon tili va adabiyoti kafedrasi mudiri (1956–1980), Armaniston SSR Yozuvchilar uyushmasi Ozarbayjon boʻlimi mudiri (1964–1982).

Biografiya
----------

Akbar Sulaymonov 1921-yil 17-iyunda Yerevan shahrida tugʻilgan. 1943—1948-yillarda Yerevan davlat universitetining filologiya fakultetida tahsil olgan. Mehnat faoliyatini 1938-yilda Yerevanda ozarbayjon tilida chiqadigan „*Kommunist*" (keyinchalik „*Sovet Ermenistani*") gazetasi tahririyatida boshlagan. Adabiy xodim, mas’ul kotib, tarjimon boʻlib ishlagan.

1951-yilda Armaniston Milliy Fanlar Akademiyasi M.Abegyan nomidagi Adabiyot institutining aspiranturasiga oʻqishga kirdi va 1954-yilda „Arman va ozarbayjon sovet adabiyotida arman va ozarbayjon xalqlari doʻstligining aksi" mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qildi. 1950–1965-yillarda Yerevan davlat universitetida ozarbayjon adabiyoti oʻqituvchisi, 1956-yildan Yerevan davlat pedagogika institutida ozarbayjon tili va adabiyoti kafedrasi mudiri boʻlib ishlagan. Armaniston va Ozarbayjon oʻrtasidagi oʻzaro adabiy aloqalar sohasida izchil izlanishlar olib bordi, bir qator arman adiblarining asarlarini ozarbayjon tiliga tarjima qildi.

Akbar Yerevanlyning doktorlik dissertatsiyasi – „*Ozarbayjon-Arman adabiy aloqalari. Qadim zamonlardan 18-asr oxirigacha"* 1968-yilda Yerevanda „Hayastan" nashriyotida 556 betlik monografiya shaklida nashr etilgan. Ammo dissertatsiya himoya qilinmay qolib ketdi. Shuning uchun 1975-yilda Bokuda „*Arman-Ozarbayjon adabiy aloqalari (ogʻzaki xalq ijodiyoti, XI-XVIII asr oshiq sanʼati va adabiyoti)*" mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qildi.

Akbar Yerevanly Sobir Rizayev bilan birga yozgan 166 betlik rasmli „*Yunis nuri*" kitobi 1980-yilda Yerevandagi Arman teatr jamiyati tomonidan nashr etilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  *Հայկական սովետական հանրագիտարան* Վիկտոր Համբարձումյան:, 1974 — 581 bet.
2. ↑  *XX əsr Azərbaycan yazıçıları: ensiklopedik məlumat kitabı*. Bakı: Nurlan, 2004 — 237 bet.
3. ↑  *İrəvan: Ensiklopedik foto-toplu*. Bakı: ADPU-nun nəşriyyatı, 2019 — 14 bet.
4. ↑  *Nazim Mustafa.* „Ədəbi mühit".  iravan.preslib.az (2013). 30-iyul 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-iyul 2022-yil.
5. ↑  *Ələddin Allahverdiyev.* „MÜƏLLİMLƏRİM HAQDA XATİRƏLƏR: QƏŞƏM ASLANOV". *karabakhmedia.az* (5-oktyabr 2016-yil). 5-oktyabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-oktyabr 2016-yil.
6. ↑  *Հայկական սովետական հանրագիտարան* Վիկտոր Համբարձումյան:, 1974 — 581 bet.
7. ↑  *İrəvan: Ensiklopedik foto-toplu*. Bakı: ADPU-nun nəşriyyatı, 2019 — 14 bet.
8. ↑  *XX əsr Azərbaycan yazıçıları: ensiklopedik məlumat kitabı*. Bakı: Nurlan, 2004 — 237 bet.
9. ↑  *Azərbaycan sovet ədəbiyyatşünaslığı (1920—1975). Biblioqrafiya*. Bakı: Elm, 1983 — 907 bet.
10. ↑  „Jунис Нури". *Pan-Armenian Digital Library* (29-aprel 2022-yil).