Ama shahri
**Ama** (yaponcha: *あま市* *Ama-shi*?) Yaponiyadagi Aichi prefekturasida joylashgan shahardir. 2019-yil 1-oktabr holatiga ko‘ra, shaharda 36997 ta xonadonda 87651 nafar aholi istiqomat qiladi, aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 3188 nafar kishidan toʻgʻri keladi. Shaharning umumiy maydoni 27,49 kvadrat kilometr (10,61 milya) ga teng. Ama Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining Sogʻlom shaharlar alyansi (AFHC) aʼzosi hisoblanadi.

Geografiyasi
------------

Ama Aichi prefekturasining uzoq gʻarbiy qismida, Nobi tekisligining oʻrtasida joylashgan. Shahar dengiz sathida yoki undan pastda joylashgan. Ama Nagoya markazidan mashina yoki poezdda 15 daqiqa masofa uzoqlikda oʻrnashgan.

### Iqlimi

Shahar issiq va nam yoz hamda nisbatan yumshoq qish bilan tavsiflangan iqlimga ega (Köppen iqlim tasnifi *Cfa*). Amada oʻrtacha yillik harorat 15,7 °C ni tashkil etadi. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 1699 mm, sentyabr esa eng seryogʻin oy hisoblanadi. Avgustda eng yuqori harorat 28,0 °C atrofida, eng past harorati esa yanvarda, 4,4 °C atrofida boʻladi.

### Demografiyasi

Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Ama aholisi soni soʻnggi 50 yil ichida tez sur’atlarda oʻsib bormoqda.

Aholining oʻsishi| Yil | Aholi | ±% |
| --- | --- | --- |
| 1950 | 24,26 | —     |
| 1960 | 25,229 | +4.0% |
| 1970 | 48,854 | +93.6% |
| 1980 | 70,19 | +43.7% |
| 1990 | 76,659 | +9.2% |
| 2000 | 82,321 | +7.4% |
| 2010 | 86,608 | +5.2% |

### Qoʻshni munitsipalitetlar

Aichi prefekturasi
* Nagoya — Nakagava-ku, Nakamura-ku
* Inazava
* Kiyosu
* Tsushima
* Aisai
* Kanie
* Oharu

Tarixi
------

### Kelib chiqishi

Ama sobiq Ovari viloyatining bir qismi boʻlgan va Jomon davridan buyon doimiy ravishda rivojlanib kelmoqda.

### Qadimgi tarixi

Jimoku-ji ibodatxonasi Asuka davrida imperator Suiko tomonidan bunyod etilgan.

### Oʻrta davrlar

Kamakura davridan boshlab, bu Kamakura Kaidoʻda *shukuba* hududi boʻlgan. Sengoku davrida u *Daimyo* Hachisuka Masakatsuning uyi boʻlib, uning urugʻi Hachitsuka qal’asida hukmronlik qilgan. Bu, shuningdek, Sengoku davrining yana bir sarkardasi Fukusima Masanori tugʻilgan hudud hisoblanadi.

### Ilk zamonaviy davr

Edo davrida u Ovari Domeni tarkibidagi Ovari Tokugava xoldinglarining bir qismini tashkil etgan. Edo davridan boshlab bu hudud Cloisonné ishlab chiqarish markazi sifatida tanilgan.

### Keyingi zamonaviy davr

Meidzi davrining boshida bu hudud zamonaviy munitsipalitetlar tizimini barpo etish bilan Aichi prefekturasi Ama tumaniga qarashli bir nechta qishloqlarga boʻlib yuborilgan.

### Zamonaviy tarix

Jimokuji 1933-yilda, Miva 1958-yilda va Shippo 1966-yilda shaharcha maqomiga koʻtarilgan. 2008-yilda uchta shahar va Ōharu shahri birlashish boʻyicha munozaralarni boshladi, ammo, Ōharu bilan kelishuvga erishib boʻlmadi, bu esa oʻsha yilning oxirida munozaralarni tugallanishiga sabab boʻldi. Qolgan uchta shahar 2009-yilda referendumdan o‘tgan va yangi Ama shahri sifatida 2010-yil 22-martda tashkil etilgan.

Hukumat
-------

 Ama shahar hokimiyati
Ama toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer hamda 22 aʼzodan iborat bir palatali shahar qonun chiqaruvchi organi bilan mer-kengash boshqaruv shakli mavjud. Shahar Aichi prefekturasi assambleyasiga ikki aʼzoni qoʻshish huquqiga ega. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, shahar Yaponiya Diet quyi palatasining 9-Aichi tumani tarkibiga kiradi.

Iqtisodiyoti
------------

### Seramika muhandisligi

* Cloisonné (Ovari Cloisonné)

### Savdo

Nagoya metropolisiga yaqinligi tufayli Ama yotoqxona shaharchaga aylanib qoldi va uning aholisi tez sur’atlarda oʻsa boshladi.

Taʼlim tizimi
-------------

Amada shahar hukumati tomonidan boshqariladigan oʻn ikkita davlat boshlangʻich maktabi va beshta davlat oʻrta maktabi hamda Aichi prefekturasi taʼlim kengashi tomonidan boshqariladigan ikkita davlat yuqori maktabi faoliyat yuritadi.

Transport
---------

### Temir yoʻllar

#### Anʼanaviy chiziqlar

 Meitetsu
* Tsushima liniyasi: — Jimokuji — Shippō - Kida -

### Yoʻllar

#### Tez yoʻllar

* C2 Nagoya Daini Kanjo tezkor yoʻli
* E23 Higashi-Meihan ekspress yoʻli

#### Yaponiya milliy marshruti

* Milliy yoʻnalish 302

Mahalliy diqqatga sazovor joylar
--------------------------------

* Shippo sanʼat qishlogʻi
* Xachitsuka qal’asi joylashgan joy
* Jimoku-ji, Asuka davridagi buddistlar ibodatxonasi

Amadan chiqqan taniqli odamlar
------------------------------

* Fukusima Masanori, Samuray
* Hachisuka Masakatsu, Samuray
* Maeda Matsu, Maeda Toshiiening rafiqasi
* Noboru Ogasavara, shifokor
* Nobutaka Hirano, voleybolchi
* Junichi Sato, anime rejissyori
* Yūko Mizutani (1964 — 2016), aktrisa

Galereya
--------

Ovari CloisonnéJimokujiKousen-ji ibodatxonasiKannon-ji ibodatxonasiAma shahrining koʻrinishi

Manbalar
--------

1. ↑  Ama City official statistics (yaponcha)
2. 1 2 3  Ama City official home page (yaponcha)
3. ↑  Alliance for Healthy Cities official home page
4. ↑  Ama climate data
5. ↑  Ama population statistics

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

 Aichi prefekturasi |
| --- |
|  |
| 
Nagoya (capital) |
|  |
| Nagoya | 

|  |  |
| --- | --- |
| Palatalar | 
* Atsuta
* Chikusa
* Higashi
* Kita
* Meitō
* Midori
* Minami
* Minato
* Mizuho
* Moriyama
* Naka
* Nakagava
* Nakamura
* Nishi
* Shōva
* Tenpaku
 |

 | 
Flag of Aichi Prefecture |
|  |
| Asosiy shaharlar | 
* Okazaki
* Toyohashi
* Toyota
* Ichinomiya
 |
|  |
| Maxsus shahar | 
* Kasugai
 |
|  |
| Shaharlar | 
* Aisai
* Ama
* Anjō
* Chiryū
* Chita
* Gamagōri
* Handa
* Hekinan
* Inazava
* Inuyama
* Ivakura
* Kariya
* Kitanagoya
* Kiyosu
* Komaki
* Kōnan
* Miyoshi
* Nagakute
* Nishio
* Nisshin
* Ōbu
* Ovariasahi
* Seto
* Shinshiro
* Tahara
* Takahama
* Tokoname
* Tōkai
* Toyoake
* Toyokava
* Tsushima
* Yatomi
 |
|  |
| Tumanlar | 
* Aichi tumani
	+ Tōgō
* Ama tumani
	+ Kanie
	+ Ōharu
	+ Tobishima
* Chita tumani
	+ Agui
	+ Higashiura
	+ Mihama
	+ Minamichita
	+ Taketoyo
* Kitashitara tumani
	+ Shitara
	+ Tōei
	+ Toyone
* Nishikasugai tumani
	+ Toyoyama
* Niva tumani
	+ Fusō
	+ Ōguchi
* Nukata tumani
	+ Kōta
 |
|  |
| 
* Aichi prefekturasidagi birlashishlar roʻyxati
* Aichi prefekturasi politsiyasi
 |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* MusicBrainz: 365f6bb9-451c-47b9-8f7c-5e93179d9c9e

 |