Fibroz (sariq) va amiloidoz (jigarrang) bilan yurakning mikrografisi. Movat dog'i.
**Yurak**- **qon tomir kasalliklari (YQTK)-** yurak va qon tomirlari kasalliklarining umumiy nomidir. Hozirgi vaqtda ushbu kasalliklar butun dunyo bo'ylab aholining o'limi va nogironligining asosiy sabablaridan biri hisoblanadi.

Epidemiologiya
--------------

Asosiy arteriyalarning (koronar, miya) aterosklerotik shikastlanishi natijasida kelib chiqqan yurak-qon tomir kasalliklari butun dunyo bo'ylab o'limning asosiy sababidir: boshqa hech qanday sababsiz, har yili yurak-qon tomir kasalliklaridan ko'p odamlar vafot etmaydi.

JSST hisob-kitoblariga ko'ra, 2016-yilda 17,9 million kishi yurak-qon tomir kasalliklaridan vafot etgan, bu butun dunyo bo'ylab o'lim holatlarining 31 foizini tashkil qilgan. Ushbu o'limlarning 85% MI va insult tufayli sodir bo'lgan.

YQTKdan o'limning 75% dan ortig'i past va o'rta daromadli mamlakatlarda, erkaklar va ayollar orasida deyarli tengdir.

70 yoshgacha bo'lgan yuqumli bo'lmagan kasalliklardan o'lgan 17 million o'limning 82 foizi past va o'rta daromadli mamlakatlarda sodir bo'ladi va ularning 37 foizi yurak-qon tomir kasalliklaridan kelib chiqadi.

Past va o'rta daromadli mamlakatlardagi odamlar ko'pincha xavf omillari bo'lgan shaxslarni erta aniqlash va davolash uchun integratsiyalashgan birlamchi tibbiy yordam dasturlaridan foydalana olmaydi va ularning ehtiyojlarini qondiradigan samarali tibbiy xizmatlardan kamroq foydalanish imkoniyatiga egadirlar. Natijada, ko'p odamlar yurak-qon tomir kasalliklari va boshqa yuqumli bo'lmagan kasalliklardan yoshroq, ko'pincha eng samarali yillarida vafot etadilar. YQTK va boshqa yuqumli bo'lmagan kasalliklar sog'liqni saqlashning halokatli xarajatlari tufayli oilalarning yanada qashshoqlashishiga yordam beradigan dalillar mavjud. Makroiqtisodiy darajada YQTKlar past va o'rta daromadli mamlakatlar iqtisodiga og'ir yuk yuklaydi.

YQTKning asosiy turlari
-----------------------

### Arterial gipertenziya

Arterial gipertenziya (AG) - qon bosimining 140/90 mm Hg gacha va undan yuqori koʻtarilishi. Birlamchi asosiy arterial gipertenziya (gipertoniya) zamonaviy sharoitda bartaraf etilgan ma'lum sabablarga ko'ra bosimning oshishi patologik jarayonlarning mavjudligi bilan bog'liq emas. Bu yurak-qon tomir tizimining eng keng tarqalgan patologiyasidir. Simptomatik yoki ikkilamchi gipertenziyada qon bosimining oshishi yurak yoki qon tomir kasalliklari, endokrin tizim patologiyasi yoki boshqa holatlarning natijasidir.

### Yurak ishemiyasi

* Ishemik yurak kasalligi (YuIK), shu jumladan barqaror stenokardiya, beqaror stenokardiya, miokard infarkti) - koronar arteriyalar orqali qon oqimining buzilishi natijasida kelib chiqqan miokard shikastlanishi. Koronar arteriya kasalligining eng keng tarqalgan sababi dislipidemiya fonida koronar arteriyalarning aterosklerozidir. Mamlakatimizda koronar arteriya kasalligi kattalarning barcha YQTKlar orasida tibbiyot muassasalariga tashrif buyurishining eng keng tarqalgan sababidir.

YuIKning eng xavfli shakllaridan biri va o'limning asosiy sabablaridan biri bu miokard infarkti (MI) - koronar qon oqimining keskin yomonlashishi tufayli miokardning bir qismining nekrozi (o'lim). Xarakterli klinik ko'rinishiga, EKG - qondagi miokard nekrozi belgilari faolligining o'zgarishiga ega.a MI turli mezonlarga ko'ra tasniflanadi: hajmi, lokalizatsiyasi, rivojlanish boshlanishidan- vaqt va boshqalar.

**MI bosqichlari** :

1. rivojlanayotgan - 0 dan 6 soatgacha.
2. o'tkir - 6 soatdan 7 kungacha.
3. shifo / chandiq - 7 kundan 28 kungacha.
4. Chandiq - 29 kundan boshlab.

MI ning 3 va 4 turlari jarrohlik aralashuvlar natijasidir.

### Miya qon tomirlari kasalliklari

Serebrovaskulyar kasalliklar, yoki miyaning qon tomir kasalliklari, miya moddasining shikastlanishiga olib keladigan miyani ta'minlaydigan qon tomirlarining shikastlanishi bilan namoyon bo'ladigan kasalliklar guruhidir. O'tkir serebrovaskulyar kasalliklar orasida eng xavflisi insult bo'lib, u o'limning ikkinchi eng keng tarqalgan sababi va dunyodagi nogironlikning asosiy sabablaridan biridir.

**Insultning ikki turi mavjud:**

* ishemik insult (miya infarkti) - miyaning infarktiga (ishemik nekroz zonasi) olib keladigan o'tkir o'choqli miya ishemiyasi natijasida kelib chiqqan klinik sindrom ;

* gemorragik insult -miya tomirlarining bo'shlig'idan qonning chiqishi va uning subdural, subaraknoid bo'shliqlarda va / yoki miya parenximasida, shuningdek ba'zi hollarda qorincha bo'shliqlarida patologik to'planishi bilan tavsiflanadi.

### Yurakning ritmi va o'tkazuvchanligining buzilishi

Ushbu atama yurakning elektr impulslarining paydo bo'lishining chastotasi, muntazamligi va manbalarining o'zgarishi bilan tavsiflangan bir qator shartlarni birlashtiradi, bu ularning paydo bo'lishi va / yoki o'tkazish jarayonining buzilishi oqibatidir. JSST ekspert ishchi guruhi ma'lumotlariga ko'ra, yurak aritmiyalari oddiy sinus ritmidan har qanday og'ishdir. Yurak aritmiyalari keng tarqalgan klinik hodisa bo'lib, yurak patologiyasining deyarli har qanday turi sabab bo'lishi mumkin.

### Kardiyomiyopatiya

Birlamchi miyokard shikastlanishi bilan bog'liq kasalliklar (kardiyomiyopatiyalar, saqlash (toʻplash) kasalliklari).

Bugungi kunga qadar kardiyomiyopatiyaning umumiy qabul qilingan ta'rifi va tasnifi mavjud emas. Yevropa Kardiologiya Jamiyatining miokard va perikard kasalliklari bo'yicha ishchi guruhining ta'rifiga ko'ra (2008), kardiyomiyopatiya - koronar arteriya yo'qligida yurak mushaklarida strukturaviy va funktsional o'zgarishlar yuz beradigan miokard kasalligi boʻlib, bunday o'zgarishlarga olib kelishi mumkin bo'lgan kasallik, arterial gipertenziya, orttirilgan va tug'ma yurak kasalligidir.

### Tugʻma va orttirilgan yurak nuqsonlari

#### tug'ma yurak nuqsonlari

Tug'ma yurak nuqsonlari (TYN) ning 150 dan ortiq variantlari tavsiflangan. Ammo hozirgacha adabiyotda ilgari tasvirlanmagan nuqsonlar haqida xabarlarni topish mumkin. Ba'zi TYN tez-tez uchraydi, boshqalari esa kamroq uchraydi.

Barcha TYN guruhlarga bo'linishi mumkin: qonning chapdan o'ngga o'tishi bilan malformatsiyalar ("rangsiz"); qonning o'ngdan chapga oqishi bilan nuqsonlar ("ko'k"); o'zaro qayta o'rnatish bilan yomonliklar; qon oqimiga to'sqinlik qiladigan nuqsonlar; qopqoq nuqsonlari; yurakning koronar arteriyalarining nuqsonlari; kardiyomiyopatiya ; tugʻma yurak ritmining buzilishi.

#### Orttirilgan yurak nuqsonlari

- mitral yurak nuqsonlari: mitral stenoz ; mitral yetishmovchilik.

- aorta yurak kasalligi: aorta stenozi (kattalarda eng ko'p uchraydigan orttirilgan yurak kasalligi); aorta yetishmovchiligi.

### Yurak yetishmovchiligi

Yevropa kardiologiya jamiyatining so'nggi ko'rsatmalarida ta'riflanganidek, yurak yetishmovchiligi yurakning tuzilishi va funksiyasining buzilishi bo'lib, natijada yurak normal to'ldirish bosimiga qaramay, to'qimalarning metabolik talablari bilan taqqoslanadigan tezlikda kislorod yetkazib bera olmaydi. (yoki faqat to'ldirish bosimini oshirish orqali).

YY ning ikkita asosiy shakli mavjud:

Surunkali yurak yetishmovchiligi (SYY) - xarakterli alomatlar majmuasi bo'lgan kasallik (nafas qisilishi, charchoq va jismoniy faollikning pasayishi, shish va boshqalar).), dam olish yoki jismoniy mashqlar paytida organlar va to'qimalarning yetarli darajada perfuziyasi bilan bog'liq bo'lgan va ko'pincha tanadagi suyuqlikni ushlab turish bilan bog'liq. Asosiy sabab - miokardning shikastlanishi tufayli yurakning to'ldirish yoki bo'shash qobiliyatining yomonlashishi, shuningdek, vazokonstriktor va tomirlarni kengaytiruvchi neyrogumoral tizimlarning nomutanosibligi.

O'tkir yurak yetishmovchiligi -klinik belgilari, patofiziologiyasi, prognozi va davolash strategiyasi bo'yicha multifaktorial va geterogen sindrom bo'lib, u yurakning sistolik va / yoki diastolik funksiyalarining buzilishiga xos bo'lgan simptomlarning tez paydo bo'lishi bilan tavsiflanadi. Bu shoshilinch davolanishni talab qiladigan hayot uchun xavfli holat.

### Yuqumli endokardit

Yuqumli endokardit - bu yurak kasalligi bo'lib, uning ichki qoplamasidagi yallig'lanish o'zgarishlari bilan ta'sirlangan hududda o'simtalar paydo bo'lishi va umumiy infektsiya belgilari bilan qon aylanishining buzilishining kombinatsiyasi bo'lgan juda xarakterli klinik ko'rinishlardir.

### Miokardit

Miokardit - yurak to'qimalarida (kardiomiotsitlar, o'tkazuvchan tizim hujayralari, biriktiruvchi to'qima tuzilishi va boshqalar) klinik va morfologik o'zgarishlarning kombinatsiyasi. d.) yuqumli yoki otoimmun xarakterdagi miyokarddagi yallig'lanish o'zgarishlarining mavjudligi isbotlangan yoki oqilona taxmin qilingan hollarda. JSST va Xalqaro Kardiologiya Jamiyati (ISFC) miyokarditni gistologik, immunologik yoki immunohistokimyoviy mezonlarga ko'ra tashxis qo'yilgan yurak mushagining yallig'lanish kasalligi deb ta'riflagan. Yallig'lanish jarayoni o'tkir yoki surunkali bo'lishi mumkin va allergik immunitet mexanizmlari orqali bevosita va / yoki bilvosita miyokardga ta'sir qiluvchi turli xil etiologik omillarning natijasidir.

### Perikardit

Perikardit - perikardial qopning seroz membranalarining yallig'lanishi bo'lib, uning bo'shlig'ida ekssudat paydo bo'lishi bilan membranalarda bitishmalar va sikatrisial degeneratsiya paydo bo'lishi mumkin.

### Yurak o'smalari

Yurakning o'smalari yaxshi (barcha o'smalarning taxminan 70%) va xatarli (taxminan 30%) bo'lishi mumkin.

### Yurak shikastlanishi

Yurak shikastlanishi - kirib boruvchi yoki kirmaydigan mexanik ta'sir natijasida yurakning shikastlanishi.

### Aorta kasalliklari

Aorta anevrizmasi - tomir devorining mustahkamligi va elastikligining pasayishiga olib keladigan turli patologik mexanizmlar natijasida aorta boʻshligʻining bir yarim yoki undan ko'proq kengayishi.

### Periferiya tomirlarining kasalliklari

Periferik arteriya kasalligi - bu ekstrakranial, visseral va buyrak arteriyalari, qorin aortasi va ekstremitalarning arteriyalarining shikastlanishi bilan bog'liq sindrom.

Tarqalishi jihatidan eng muhimi ateroskleroz va qon tomir asoratlari diabetes mellitusdir. Biroq, qon tomir patologiyasi tufayli boshqa nozologiyalarning keng ro'yxati mavjud. Shunday qilib, arterial to'shakning degenerativ lezyonlari (Marfan sindromi, Ehlers-Danlos sindromi, Erdxaym o'smasi, neyrofibromatoz) tufayli kelib chiqqan kasalliklar anevrizma va dissektsiyalarning shakllanishiga olib kelishi mumkin. Fibromuskulyar displaziya ko'pincha buyrak, karotid va yonbosh arteriyalarning shikastlanishiga olib keladi.

Tizimli vaskulyit va biriktiruvchi to'qima kasalliklarida ko'plab qon tomir lezyonlari qayd etiladi:

* katta tomirlar (aorta va uning shoxlari) - gigant hujayrali arterit (Horton kasalligi), Takayasu kasalligi, Behchet sindromi ; artropatiya bilan birga keladigan vaskulit;
* o'rta diametrli arteriyalar - periarterit nodosa, gigant hujayrali arterit (Horton kasalligi), Vegener granulomatozi, Churg-Tuyaqush sindromi, Kavasaki kasalligi, radiatsiya ta'siridan kelib chiqqan qon tomir lezyonlari;
* kichik tomirlar (arteriolalar va kapillyarlar) - tizimli skleroderma, tizimli qizil yuguruk, revmatoid artrit.

Alohida-alohida, Buerger kasalligini (tromboangiitis obliterans) ajratib ko'rsatish mumkin, bu o'tkir yallig'lanish, yuqori va pastki ekstremitalarning arteriyalari va tomirlarining trombozi bilan tavsiflanadi.

Bundan tashqari, arterial to'shak bo'ylab qon pıhtılarının shakllanishi va "harakatlanishi" natijasida yuzaga keladigan kasalliklarning bir nechta guruhlari mavjud (masalan, atriyal fibrilatsiyali bemorlarda chap yurakdan periferik tromboemboliya).

Mushak tipidagi tomirlarning vazokonstriksiyasiga asoslangan "vazospastik kasalliklar", migren, Raynaud kasalligi va sindromi.

### O'pka gipertenziyasi

O'pka gipertenziyasi o'pka tomirlari qarshiligining progressiv o'sishi bilan tavsiflangan kasalliklar guruhi bo'lib, o'ng qorincha yetishmovchiligiga va erta o'limga olib keladi.

### Venoz tromboembolik asoratlar

Venoz tromboembolik asoratlar- bularga oʻpka tromboemboliyasi, teri osti venalari va tubda joylashgan venalarning trombozi kiradi.

Xayotga xavf soluvchi oʻtkir asoratli YQTKning belgilari (simptomlari)
----------------------------------------------------------------------

Miokard infarktining asosiy ko'rinishi sternum orqasida, ko'krakning chap yarmida, qo'llarda (ko'pincha chapda), chap yelkada, jag'da yoki orqada (ko'pincha chap yelka pichog'i ostida) yonish, bosish, siqish og'rig'i hisoblanadi, ba'zan qorinning yuqori qismida. Ko'pincha bu his-tuyg'ular juda aniq, kamroq tez-tez boʻladi va noqulaylik hissi sifatida seziladi. Og'riq tananing holatiga, nafas olish harakatlariga bog'liq emas, ko'krak qafasini palpatsiya qilish bilan kuchaymaydi. Ko'pincha og'riq 20 daqiqadan ko'proq davom etadi, jismoniy faoliyatni to'xtatgandan va nitrogliserinni qabul qilgandan keyin ham to'xtamaydi.

Miokard infarktining asosiy ko'rinishi sternum orqasida, ko'krakning chap yarmida, qo'llarda (ko'pincha chapda), chap yelkada, jag'da yoki orqada (ko'pincha chap yelka pichog'i ostida) yonish, bosish, siqish og'rig'i hisoblanadi. ba'zan qorinning yuqori qismida. Ko'pincha bu his-tuyg'ular juda aniq, kamroq tez-tez ular noqulaylik sifatida seziladi. Og'riq tananing holatiga, nafas olish harakatlariga bog'liq emas, ko'krak qafasini palpatsiya qilish bilan kuchaymaydi. Ko'pincha og'riq 20 daqiqadan ko'proq davom etadi, jismoniy faoliyatni to'xtatgandan va nitrogliserinni qabul qilgandan keyin ham to'xtamaydi.

**Yurak xuruji** quyidagi alomatlar bilan birga bo'lishi mumkin:

* nafas olish qiyinlishuvi, nafas qisilishi, yo'tal;
* ko'ngil aynishi, qusish;
* bosh aylanishi hissi;
* zaiflik, ongni yo'qotish;
* sovuq ter, rangparlik, titroq ;
* yurak urishi, yurak ishidagi uzilishlar;
* hissiy qo'zg'alish, qo'rquv.

Miokard infarktining 25% ga yaqini hech qanday alomatsiz kechadi.

**Insult belgilari** :

* bir tomondan qo'l va / yoki oyoqda to'satdan zaiflik;
* yuzning yarmi, bir tomondan oyoq-qo'llarning to'satdan uyquchanligi;
* yuzning assimetriyasi;
* nutqning keskin buzilishi;
* tartibsizlik yoki ongni yo'qotish;
* bir yoki ikkala ko'zda to'satdan loyqa ko'rish;
* noma'lum sababli, to'satdan kuchli bosh og'rig'i.

YQTK uchun xavf omillari
------------------------

Yurak-qon tomir tizimining ishemik kasalliklarini rivojlanishining asosiy sababi aterosklerozdir. JSST ta'rifiga ko'ra, ateroskleroz - bu arteriyalarning ichki qoplamasidagi (intima) o'zgarishlarning o'zgaruvchan kombinatsiyasi, shu jumladan lipidlar, murakkab uglevodlar, tolali to'qimalar, qon tarkibiy qismlari, kalsifikatsiya va o'rta shilliq qavatdagi o'zgarishlar (media).). Uzoq vaqt davomida ateroskleroz asemptomatik bo'lishi mumkin, faqat oxir-oqibat angina pektorisining paydo bo'lishiga, surunkali serebrovaskulyar etishmovchilikka, intervalgacha klaudikatsiyaga yoki miokard infarkti, ishemik insult va to'satdan o'lim shaklida bevosita namoyon bo'lishiga olib keladi.

Aterosklerozning asosiy xavf omillari :

Yoshi

Tamaki chekish

Arterial gipertoniya

Qandli diabet-2 chi turi

Oilaviy giperlipidemiya

YQTK oldini olish strategiyalari
--------------------------------

YQTKning oldini olishning ikkita asosiy strategiyasi mavjud: aholi miqyosidagi aralashuvlar (aholi asosidagi strategiya) va individual aralashuvlar (ya'ni yuqori xavf strategiyasi). Har ikki turdagi aralashuvlar ham kam resursli sharoitlarda ham yuqori samarali va amalga oshirish mumkin.

### Aholi strategiyasi

Milliy darajada yurak-qon tomir kasalliklarini kamaytirish bo'yicha,gʻgʻ

* tamakiga qarshi keng qamrovli siyosat;
* yog ', shakar va tuz ko'p bo'lgan oziq-ovqat iste'molini kamaytirish uchun soliqqa tortish;
* aholining jismoniy faolligi darajasini oshirish uchun piyodalar va velosiped yoʻllarini qurish;
* spirtli ichimliklarni suiiste'mol qilishni kamaytirish strategiyalari;
* Maktablarda bolalarning to'g'ri ovqatlanishini ta'minlash
* sog'lom turmush tarzini targ'ib qiluvchi ta'lim faoliyati.

Chekishni tashlash, tuz iste'molini kamaytirish, sog'lom ovqatlanish, muntazam jismoniy faollik va spirtli ichimliklarni suiiste'mol qilishdan qochish yurak-qon tomir kasalliklarini rivojlanish xavfini kamaytirishi ko'rsatildi.

### Yuqori xavf strategiyasi

Yuqori xavf strategiyasi aholi orasida yurak-qon tomir kasalliklari xavfi yuqori bo'lgan shaxslarni imkon qadar erta aniqlash va ularda ushbu xavf omillarini minimallashtirish uchun faol profilaktika choralarini amalga oshirishga qaratilgan. CVD xavfi yuqori bo'lgan shaxslar toifalarini aniqlash, birinchi navbatda, klinik tekshiruv doirasida amalga oshiriladi. Profilaktik choralar sifatida o'zgartirilishi mumkin bo'lgan xavf omillari tuzatiladi; ayrim hollarda dorilar buyuriladi.

YQTKning profilaktikasi
-----------------------

YQTK ning birlamchi va ikkilamchi profilaktikasi mavjud. 

**Birlamchi profilaktika** - kasallikning rivojlanishining oldini olish, ikkilamchi profilaktika - yurak-qon tomir kasalliklarining asoratlarini oldini olish (masalan, takroriy miokard infarkti yoki insult).

Cardio-vasculyar kasalliklarning (KVK) **ikkilamchi profilaktikasi** - bu yurak-qon tomir kasalliklarining asoratlari va o'limini oldini olish bo'yicha chora-tadbirlar majmui, shu jumladan xavf omillarini to'liq tuzatish va KVK bilan kasallangan bemorlarni davolash. Ushbu toifadagi odamlarda profilaktika choralari eng agressiv tarzda amalga oshirilishi kerak. KVKning ikkilamchi profilaktikasi ikki bosqichda amalga oshiriladi:

1. birlamchi tibbiy-sanitariya yordami tashkilotlarida kardiolog va tuman xizmati shifokorlari tomonidan yurak-qon tomir kasalliklari bilan kasallangan bemorlarni dispanser kuzatuvi doirasida;
2. ixtisoslashtirilgan, shu jumladan yuqori texnologiyali tibbiy yordam ko'rsatish, tibbiy reabilitatsiya va sanatoriy-kurortda davolanish orqali.

Retsedivsiz (takrorlanmaydigan) kursga erishish va asoratlarni oldini olish uchun barcha yurak-qon tomir kasalliklari bilan og'rigan bemorlarni davolash kerak.

* mutaxassis shifokor bilan o'z vaqtida maslahatlashish,
* ixtisoslashtirilgan davolanish uchun ko'rsatmalar uchun tekshiruv;
* ixtisoslashtirilgan, shu jumladan yuqori texnologik davolash, agar uni amalga oshirish uchun ko'rsatmalar mavjud bo'lsa,
* kasalxonada aniqlangan xavf omillarini tuzatish va sog'lig'ini saqlash uchun bemorning motivatsiyasini oshirish uchun ushbu aralashuvni amalga oshiruvchi shifokor ishtirokida ixtisoslashtirilgan (yuqori texnologiyali) aralashuv paytida (oldin yoki darhol) kasalxonada oldini olish mumkin bo'lgan xavf omillarini tuzatish va profilaktik maslahat berish. turmush tarzi,
* tibbiy reabilitatsiya.

YQTKni davolash
---------------

Rossiyada yurak-qon tomir profili uchun tibbiy infratuzilmaning asosiy bazasi 2008-yilda "Salomatlik" loyihasi doirasida boshlangan "qon tomir dasturi" doirasida qurilgan va quyidagilarni nazarda tutgan:

* yurak-qon tomir kasalliklari va falokatlarga tibbiy yordam ko'rsatish tizimining ikki darajasini yaratish: birlamchi qon tomir bo'limlari va mintaqaviy qon tomir markazlari, ular aholi punktining istalgan joyidan bemorni etkazib berish vaqti "deb atalgan davrda" oltin soat" 30-40 daqiqadan oshmaydi;
* bemorlarning samarali marshrutini tashkil etish;
* tez tibbiy yordam mashinalarini GLONASS texnologiyasi bilan jihozlash, bu esa axborotni masofadan uzatish imkonini berdi;
* davolash va reabilitatsiyaning zamonaviy usullarini joriy etish, telemeditsinadan foydalanish;
* malakali kadrlar tayyorlash.

  

### Klinik ko'rsatmalar va normativlar

Rossiya Federatsiyasi Sog'liqni saqlash vazirligi nomidan kardiologlarning ekspert hamjamiyati turli xil yurak-qon tomir kasalliklarini davolash bo'yicha klinik tavsiyalar tayyorladi. Ayrim yurak-qon tomir kasalliklari bo'lgan bemorlarni davolash bo'yicha tavsiyalar milliy tibbiyot birlashmalari, birinchi navbatda Rossiya Kardiologiya jamiyati tomonidan ishlab chiqilgan

Birlamchi tibbiy-sanitariya yordami yurak-qon tomir kasalliklari va holatlarining oldini olish, diagnostika qilish va davolash, tibbiy reabilitatsiya, sog'lom turmush tarzini shakllantirish bo'yicha chora-tadbirlarni amalga oshiradi.

Birlamchi tibbiy-sanitariya yordami rejali va shoshilinch shakllarda ko'rsatiladi va quyidagilarni ta'minlaydi:

  

**Birlamchi ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam:**

* o'rta ma'lumotli tibbiyot xodimlari bo'lib chiqadi;
* ambulatoriya asosida paydo bo'ladi.

Hayotga xavf tugʻdirmaydigan va shoshilinch tibbiy yordamni talab qilmaydigan surunkali yurak-qon tomir kasalliklari kuchayganida birlamchi tibbiy-sanitariya yordamini koʻrsatish uchun tibbiyot tashkilotlari tarkibida tez tibbiy yordam boʻlimi (kabineti) tashkil etiladi.

* hududiy-tuman printsipiga ko'ra, tuman umumiy amaliyot shifokorlari, umumiy amaliyot shifokorlari (oila shifokorlari), do'kon tibbiyot okrugining tuman umumiy amaliyot shifokorlari bo'lib chiqadi;
* ambulatoriya sharoitida va kunduzgi statsionarda ta'minlanadi.

Agar birlamchi tibbiy-sanitariya yordami doirasida tibbiy yordam ko'rsatishning iloji bo'lmasa va tibbiy ko'rsatmalar mavjud bo'lsa, bemor birlamchi darajadagi tibbiy komissiyaning qaroriga binoan ixtisoslashtirilgan, shu jumladan yuqori texnologiyali tibbiy yordam ko'rsatadigan tibbiy tashkilotga yuboriladi. "kardiologiya "yoki "yurak- qon tomir jarrohligi "profilidagi tibbiy yordam. Ushbu turdagi parvarishlashda maxsus usullar va murakkab tibbiy texnologiyalar qo'llaniladi.

* kardiologlar, yurak-qon tomir jarrohlari, rentgen endovaskulyar diagnostika va davolash uchun shifokorlar bo'lib chiqadi;
* kardiologiya kabinetida bo'lib chiqadi (shifoxonaga ko'rsatmalar bo'lmaganda va tuman umumiy amaliyot shifokori, umumiy amaliyot shifokori (oila shifokori), do'kon tibbiyot okrugining uchastka shifokori yo'nalishi bo'yicha;
* nafaqat umumiy mutaxassislar yo'nalishi bo'yicha, balki yordam uchun bemorni mustaqil davolashda, shuningdek, axborot texnologiyalaridan foydalangan holda bemorlarning masofaviy maslahatlashuvida ham kardiolog bo'lib chiqadi (telemeditsina).

**Ixtisoslashgan tibbiy yordam**

Ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam ko'rsatish uchun tibbiy ko'rsatmalar bo'lmagan taqdirda, bemor kardiolog yoki terapevt (umumiy amaliyot shifokori) nazorati ostida davolanish bo'yicha tavsiyalarga muvofiq ambulator yoki kunduzgi statsionarga yuboriladi.

  

### YQTK uchun tez yordam mashinasining yo'nalishi

Tez yordam, shu jumladan ixtisoslashtirilgan tez tibbiy yordam, tibbiy yordam tibbiy tashkilotdan tashqarida yurak-qon tomir kasalliklarining favqulodda va shoshilinch holatlarida, shuningdek tibbiy tashkilotning ambulator va statsionar sharoitlarida ko'rsatiladi.

Tez tibbiy yordam, shu jumladan ixtisoslashtirilgan tez tibbiy yordam, shoshilinch tibbiy aralashuvni talab qiladigan bemorlarga tibbiy yordam, tibbiy tashkilotdan tashqarida tez tibbiy yordam brigadalari, tez tibbiy yordam brigadalari, ixtisoslashtirilgan tez tibbiy yordam brigadalari tomonidan amalga oshiriladi.

O'tkir koronar sindrom (stabil bo'lmagan angina pektorisi, miokard infarkti) va hayot uchun xavfli boshqa holatlar bilan og'rigan bemorlarga shoshilinch tibbiy yordam, tibbiy ko'rsatmalar bo'lsa, trombolizni o'z ichiga olgan holda, hayot uchun xavfli vaziyatlarni bartaraf etish choralarini ko'radigan tez yordam brigadalari shifokorlari tomonidan amalga oshiriladi.

Bemor imkon qadar tezroq qon tomir markaziga yoki o'z tarkibida diagnostika va davolashning rentgen-jarrohlik usullari, anesteziologiya va reanimatsiya bo'limiga ega bo'lgan va bemorlarga ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam ko'rsatadigan eng yaqin tibbiy tashkilotga etkaziladi. shoshilinch va shoshilinch yurak-qon tomir kasalliklari (o'tkir koronar sindrom va boshqalar).hayot uchun xavfli sharoitlar).

Shoshilinch va shoshilinch kasalliklarga chalingan bemorlarga qisqa masofada ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam ko'rsatadigan tibbiy tashkilot mavjud bo'lmagan taqdirda, bemor o'z tarkibida reanimatsiya va reanimatsiya bo'limlari bo'lgan kardiologiya bo'limi, tibbiyot muassasasi xodimlari joylashgan eng yaqin tibbiy tashkilotga etkaziladi. kardiologlar yoki shifokorlar - anesteziolog-reanimatologlarni o'z ichiga oladi.

Bemorning ahvoli barqarorlashganidan keyin va tibbiy ko'rsatkichlar mavjud bo'lganda, bemor ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam ko'rsatadigan tibbiy tashkilotga o'tkaziladi, uning tarkibida esa: diagnostika va davolashning rentgenologik jarrohlik usullari, anesteziologiya-reanimatsiya bo'limi, intensiv terapiya bo'llimi va kardiologiya bo'limi mavjud.

### Telemeditsina

Texnik taraqqiyotning hozirgi darajasi uzoq muddatli uzluksiz ishlash imkoniyati bilan kundalik foydalanish uchun qulay qurilmalarni ishlab chiqish va yaratish, shuningdek, masofaviy rejimda tananing hayotiy funksiyalarini dinamik kuzatish imkonini beradi. Bunday loyihalar jahonda teletibbiyot konsepsiyasi doirasida amalga oshirilmoqda. Masalan: ko'p sonli ilovalar orasida EKG monitoringi ko'plab patologiyalarni tashxislashning asosiy va eng informatsion usuli sifatida alohida ahamiyatga ega.

Tibbiyot hamjamiyatida inson tanasi yuzasida fiziologik parametrlarni o'lchashning keng imkoniyatlari tufayli kontaktsiz turdagi sensorlarga katta qiziqish bildirildi. Bunday sensorlar turli xil ishlash printsiplariga ega bo'lishi mumkin: magnetoresistiv, optoelektronik, radar va boshqalar. Masalan, texnologiyalardan biri - elektr maydonidagi o'zgarishlarni aniqlash - oddiy yurak monitoringidan tortib murakkabroq klinik diagnostika tadqiqotlarigacha bo'lgan keng ko'lamli muammolarni hal qilish imkonini beradi.

Masofaviy monitoring tizimlarini rivojlantirishning asosiy global tendentsiyalaridan biri bu EK signallarini oldindan qayta ishlash va ularni simsiz aloqa kanali orqali tibbiy muassasadagi serverga uzatish uchun elektron vositalar bilan to'qima bazasiga o'rnatilgan uzoq muddatli elektrokardiografik sensorlardan foydalanishdir. muassasa. Ushbu yo'nalish "aqlli kiyimlar "deb ataladi.

So'nggi yillarda yangi yo'nalish paydo bo'ldi - miniatyura sensorlarini mobil aloqaga (kommunikatorlar, smartfonlar) integratsiyalashuviga asoslangan mobil sog'liqni saqlash monitoringi interfeysi. Ushbu monitoring interfeysi tarjima tibbiyotida yangi paydo bo'lgan va faol rivojlanayotgan sohadir. Tibbiy qo'llanmalar doirasi shunchalik kengaydiki, mobil tizimlardagi o'rnatilgan sensorlar va signal va tasvirni qayta ishlash dasturlari yordamida olingan ma'lumotlarni tahlil qilish orqali ko'plab hayotiy funksiyalarning fiziologik holatini masofadan turib, bemor bilan bevosita aloqa qilmasdan baholash mumkin bo'ldi..

YQTK profilaktikasi va sog'lom turmush tarzi bo'yicha bemorlar uchun onlayn resurslar
-------------------------------------------------------------------------------------

Bemorlar, ularning oila a'zolari va ularga g'amxo'rlik qiluvchilar uchun yurak yetishmovchiligi haqida amaliy ma'lumotlar toʻplami

Profilaktik tibbiyot milliy tibbiy tadqiqot markazi (Wayback Machine saytida 2019-03-30 sanasida arxivlangan) Архивная копия 

Amerika yurak assotsiatsiyasi bemorlar bo'limi

Amerika insult assotsiatsiyasi bemorlar bo'limi

Manbalar
--------

1. ↑  „ВОЗ | Сердечно-сосудистые заболевания".  WHO. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
2. ↑  „Статистический сборник 2017 год" (ru).  www.rosminzdrav.ru. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
3. ↑  Л.И. Агеева, Г.А. Александрова, Н.М. Зайченко,
Г.Н. Кириллова, С.А. Леонов, Е.В. Огрызко, И.А. Титова,
Т.Л. Харькова, В.Ж. Чумарина, Е.М. Шубочкина*. Здравоохранение в России. 2017: Стат.сб./Росстат*, 2017. ISBN 978-5-89476-448-1.
4. 1 2 3 4 5 6  „Сердечно-сосудистые заболевания" (ru).  www.who.int. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
5. ↑  „Профилактика сердечно-сосудистых заболеваний - ГУЗ "Поликлиника №4" г.Волгограда".  poliklinika4vlg.ru. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
6. 1 2 3 4 5 6  *Руководство по кардиологии в четырех томах. Том 3: Заболевания сердечно-сосудистой системы (I)*. Практика, 2014.
7. ↑  {{{заглавие}}}. — ISSN 2077-6764.
8. ↑  „Четвертое универсальное определение инфаркта миокарда (Европейское Общество Кардиологов 2018)" (ru).  cardioweb.ru. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
9. ↑  „Цереброваскулярные заболевания".  www.emcmos.ru. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
10. ↑  „Главная страница".  cr.rosminzdrav.ru. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
11. ↑  „Главная страница".  cr.rosminzdrav.ru. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
12. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11  *Руководство по кардиологии в четырех томах. Том 4: Заболевания сердечно-сосудистой системы (II)*. Практика, 2014.
13. ↑  „Врожденные пороки сердца — классификация".  bakulev.ru. 13-avgust 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-iyun 2022-yil.
14. ↑  Российское кардиологическое общество*. Клинические рекомендации.
Хроническая сердечная недостаточность (ХСН)*, 2016.
15. 1 2  *НАЦИОНАЛЬНЫЕ РЕКОМЕНДАЦИИ
ПО ВЕДЕНИЮ ПАЦИЕНТОВ С ЗАБОЛЕВАНИЯМИ
АРТЕРИЙ НИЖНИХ КОНЕЧНОСТЕЙ*, 2013. ISBN 1027-6661.
16. ↑  „Инсульт. Руководство для врачей 2013 - Стр 6" (ru).  StudFiles. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
17. ↑  В.В. Кухарчук, Г.А.Коновалов, А.В. Сусеков, И.В. Сергиенко, А.Е. Семенова, Н.Б. Горнякова, Е.Ю. Соловьева, М.Ю. Зубарева*. Диагностика и коррекция нарушений липидного обмена с целью профилактики и лечения атеросклероза*, 2012.
18. 1 2 3 4  Комитет экспертов по разработке Национальных рекомендаций*. КАРДИОВАСКУЛЯРНАЯ ПРОФИЛАКТИКА 2017*, 2017.
19. ↑  {{{заглавие}}}.
20. ↑  „ВОЗ | Профилактика сердечно-сосудистых заболеваний".  WHO. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
21. ↑  „Новая медицина спасает жизнь" (en).  www.ng.ru. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
22. ↑  „Рекомендации РКО".  scardio.ru. 30-mart 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-mart 2019-yil.
23. 1 2 3  Приказ Министерства здравоохранения
Российской Федерации*. Порядок оказания медицинской помощи больным
с сердечно-сосудистыми заболеваниями*, 2012.
24. ↑  {{{заглавие}}}.
25. ↑  {{{заглавие}}}.
26. ↑  {{{заглавие}}}.