recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Vladimir Pavlovich Stolyarov** (1918.15.7, Chorjoʻy — 1971.16.12, Toshkent) — Oʻzbekiston xalq, rassomi (1958). Samarqand badiiy bilim yurtida taʼlim olgan (1933—37). Respublika yosh tomoshabinlar teatrida (1938—39), Respublika xalq ijodi uyida (1939-yildan) ishlagan. S. amaliy sanʼat, bezak sanʼati rivojiga munosib hissa qoʻshgan. Xalq ustalari (kandakor, toʻquvchi, kashtadoʻz va boshqalar) uchun badiiy buyumlar bezagi eskizlarini tayyorlagan. Uning eskizlari asosida yaratilgan badiiy buyumlar koʻrgazmalarda yuksak baholangan. Naaoiy teatri uchun sahna pardalari, kashtadoʻzlik ("Gulkoʻrpa", popopda tikilgan, ipak, baxmal, 1965), zardoʻzlik ("Sanʼat xalqnikidir", 1958; "Bayram", 1958, hamkorlikda; "Girix", 1962 va boshqa, hammasi Amaliy sanʼat muzeyida) uchun yaratgan badiiy kompozitsiyalari, ayniqsa, diqqatga sazovor.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Vladimir Sergeyevich Timiryov** ( *Timirev* ; Vladimir Sergeevich Timiryov ; 1914–1938) rus avangard rassomi va Iosif Stalinning "Buyuk tozalash" qurboni.

Hayoti
------

Vladimir Timirev 1914-yilda Rossiya Imperator dengiz floti admirali Sergey Nikolaevich Timiryovning o'g'li sifatida tug'ilgan. Uning onasi shoir Anna Timiryova edi. Uning onasi tomonidan bobosi bastakor orkestr dirijyori Vasiliy Ilich Safonov edi. 1918- yilda, u endigina to'rt yoshga to'lganda, ota-onasi ajrashishdi. Uning onasi kontr-admiral Aleksandr Kolchak bilan umumiy qonuniy nikohni boshladi, u Vladimirning "o'gay otasi" bo'ldi. Vladimirning otasi Sergey keyinchalik oq muhojir sifatida Xitoyga ko'chib o'tdi.

Rossiyadagi fuqarolar urushi davrida Aleksandr Kolchak Omskda joylashgan antikommunistik Oq harakatining eng yirik fraksiyalaridan birini boshqargan. 1920 yil fevral oyida Vladimirning o'gay otasi ittifoqchilari tomonidan xiyonat qildi va Irkutskda bolsheviklarga topshirildi. U ustidan sud qilindi va otib tashlandi, shundan so'ng uning tanasi muzlagan Angara daryosiga tashlandi. Ammo o'limidan keyin o'nlab yillar davomida ularning Kolchak bilan aloqasi Vladimir va uning onasi uchun dahshatli oqibatlarga olib keladi.

Timirev Moskva arxitektura institutini tamomlagan. 1930 yilda birinchi kursni tamomlagach, Bobrikov nomidagi kimyo-sanoat kombinati qurilishida ishladi. O'qishni tugatgandan so'ng u rassom va kitob rassomi bo'lib ishladi. Jek Londonning "Shimoliy ertaklar "kitobi Timirevning rasmlari bilan nashr etilgan. U o'z rasmlarini sahna spektakllarining sharhlari uchun gazetalarda nashr etdi.

Timirev 1935 yilda Kaspiy dengiziga ilmiy va tadqiqot ekspeditsiyasida qatnashdi. Ekspeditsiya davomida u Kaspiy dengizi mavzusida ko'plab eskizlar, chizmalar va akvarellar yaratdi. Shuningdek, u Vyshniy Volochok haqida bir qator asarlar yaratdi.

Hibsga olish va qatl qilish
---------------------------

U 1938- yilda NKVD tomonidan hibsga olingan va ko'p o'tmay otib o'ldirilgan. Ko'rinishidan, sabab do'stlar tomonidan qilingan anonim qoralash bo'lgan. Deonsatsiyada Vladimir o‘sha paytdagi sovet targ‘ibotida iblis bo‘lgan admiral Kolchakning "o‘gay o‘g‘li" ekanligiga ishora qilingan.

Tashqi adabiyotlar
------------------

* Vladimir Timiryov haqidagi Savitskiy to'plami sahifasi (arxivlangan havola)

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* GND: 1016942176
* ISNI: 0000 0000 8484 2520
* LCCN: n2010034724
* NKC: js2010605742
* SUDOC: 187807906
* VIAF: 121096618
* en:WorldCat Identities: lccn-n2010034724

 |
**Hormuz**
Hormuz (fors. jzy̰rh hrmz‎) — Eron Islom Respublikasining Hormuzgʻon viloyati tarkibiga kiruvchi Hormuz boʻgʻozidagi orol.

Geografiya
----------

Hormuz oroli Hormuz boʻgʻozining shimoliy qismida, Ummon va Fors koʻrfazi oʻrtasida joylashgan. Sohildan 8 km uzoqlikda joylashgan, 7 dan 8 km gacha boʻlgan oval shaklga ega; maydoni — 42 km². Hormuzning janubi-gʻarbida Qeshm (boʻgʻozdagi eng katta orol) va Larek orollari joylashgan. Relefi adirli (vulqon kelib chiqishi), maksimal balandligi 186 m. Foydali qazilmalar orasida qizil oxra eksport qilinadi.
Sohil — asosan qumli plyajlar, baʼzi joylarda qoyalar suvga qaraydi. Asosiy bandargohning sharqida shoʻr botqoq oʻsimliklari boʻlgan kichik suv oqimi tizimi mavjud. Orolning ichki qismida, asosan, oʻsimlik qoplami yoʻq.

Tarix
-----

III asrdan boshlab Hormuz Sosoniylar davlati tarkibiga kirgan. Arab istilolari (632-661) davrida solih xalifalar mulklari Eron togʻlarigacha kengaytirilgach, Hormuz Kirmonning asosiy porti va bozoriga aylandi. Taxminan 1200 yilga kelib Hindiston va Xitoy bilan savdo faqat Hormuz orqali amalga oshirila boshlandi.[1] 13-asr oʻrtalariga kelib Moʻgʻullar imperiyasi (xulaguiylar davlati) tarkibiga kirdi. Bu vaqtda venetsiyalik sayohatchi Marko Polo Ormuzga ikki marta tashrif buyurgan.
Keyinchalik Hormuz Temuriylar, keyin Safaviylar davlati tarkibiga kirgan. Ushbu muhim savdo markaziga 1414-1415, 1421-1422 va 1433 yillardagi savdo-diplomatik ekspeditsiyalar paytida Chjen Xe qoʻmondonligi ostidagi Xitoy floti tashrif buyurdi.
XIV asrda orol arab savdo davlati Hormuz tomonidan nazorat qilingan, 1507 yilda portugal-fors urushi paytida orol Afonso d’Albukerke boshchiligidagi portugallar tomonidan bosib olingan. Boʻgʻoz ustidan nazoratni taʼminlagan muhim nuqtani himoya qilish uchun portugallar Hormuz qal’asini qurdilar. 1622 yilda orol Fors nazorati ostiga oʻtdi (Ingliz floti yordami bilan Abbos I tomonidan bosib olingan).

Axoli
-----

Yagona doimiy aholi punkti orol shimolidagi Ormuz baliqchi qishlog‘idir. Kichik sugʻoriladigan yerlari va bogʻlari boʻlgan yana bir qancha aholi punktlari mavjud. Yozda migratsiya tufayli orol aholisi ikki barobarga qisqarishi mumkin.[1] Eng yaqin shahar Bandar Abbos, shimoli-gʻarbda 20 km.

Adabiyotlar
-----------

[ Hormuz]
**Mari Vindsor** (tugʻilgan sanasi: **Emili Mari Bertelsen** ; 1919-yil 11-dekabr – 2000-yil 10-dekabr) amerikalik aktrisa boʻlgan *, "Yovuzlik kuchi"*, *"Tar chegara"* va *"Qotillik"* klassik filmidagi oʻzining halokatli qahramonlari bilan tanilgan.. Vindzorning bo'yi baland bo'yli aktyorlardan tashqari barcha sahnalarda unga muammolar tug'dirdi. U shu qadar ko'p B filmlarida bosh rol ayol ediki, u janrning "qirolichasi" nomini oldi.

Dastlabki yillar
----------------

Janob va xonimning qizi. Leyn Bertelsen, Vindzor 1919-yilda Yuta shtatining Merysvale shahrida tug'ilgan. U 1934-yilda Merysvale o'rta maktabini bitirib, bitiruv mashqlari doirasida "musiqiy o'qish" ni bajargan. U Brigham Young universitetida o'qigan va u yerda dramatik spektakllarda ishtirok etgan. 1939-yilgi gazeta maqolasida u "motor sportchi... raqqosa, suzuvchi, chavandoz, golf, tennis va chang'i o'ynaydigan mutaxassis" deb ta'riflangan.

Bosqich
-------

1940-yilda Hollywoodga ko'chib o'tib, Ouspenskayaning dramatik maktabiga o'qishga kirganidan so'ng, u *"Qirq ming Smit"* spektaklida birinchi marta "Mari Vindzor" sahna nomidan foydalangan. Keyingi yili u Pasadena o'yingohida *bir marta hayotda* paydo bo'ldi. Shuningdek, u Nyu-Yorkdagi *"Qizlarni kuzatib boring"* filmida yovuz qahramon rolini o'ynadi. Yillar o'tib, 1980-yillarda u yana sahnaga qaytdi.

Film
----

Bir necha yil telefon operatori, sahna va radio aktrisasi hamda filmlarda biroz rol va qo'shimcha o'yinchi sifatida ishlaganidan so'ng, Vindzor 1947-yilda katta ekranda badiiy qismlarni o'ynay boshladi

Uning 1942-yilda Warner Bros. bilan birinchi kino shartnomasi uning hazillar yozishi va ularni Jek Benniga topshirishi natijasida yuzaga kelgan. Vindzorning so'zlariga ko'ra, u ME Windsor nomi bilan gaglarni taqdim etgan "chunki men u ayol gag yozuvchiga nisbatan noto'g'ri munosabatda bo'lishidan qo'rqardim". Benni nihoyat Vindzor bilan uchrashganida, "uning chiroyli ko'rinishidan hayratda qoldi" va prodyuser unga shartnoma imzoladi. Metro-Goldwyn-Mayer bilan ishlagandan so'ng, studiya "uni imzoladi, uni ikkita kichik rolga qo'ydi va keyin darhol uni unutdi", u 1948-yilda Enterprise Studios bilan etti yillik shartnoma imzoladi.

O'lim
-----

Vindsor 2000-yil 10-dekabrda, 81 yoshga to'lishidan bir kun oldin konjestif yurak etishmovchiligidan vafot etdi. U Hupp bilan birga o'zining tug'ilgan Merysvale shahrida, Yuta shtatidagi Mountain View qabristonida dafn etilgan.

Manbalar
--------


1. ↑  „Marie Windsor A Shining Light". *piute.org*.  Piute County, Utah / Bushman Web Service. 23-noyabr 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 23-noyabr 2022-yil.
2. ↑  „Marie Windsor". *Turner Classic Movies*.
3. ↑  *Bergan, Ronald*. „Marie Windsor, glamorous actress famed for bad-girl roles" (Web). *The Guardian* (23-yanvar 2001-yil). Qaraldi: 6-iyun 2009-yil.
4. 1 2  *Bernstein, Adam*. „Prolific B-Movie Star Marie Windsor Dies". *The Washington Post* (14-dekabr 2000-yil). Qaraldi: 6-iyun 2016-yil.
5. ↑  Katz, Ephraim*. The Film Encyclopedia*, 7th, New York: Harper Collins, 26-fevral 2013-yil — 1242 bet. ISBN 978-0062277114.
6. ↑
**Al-Horis ibn Xillisa al-Yashkuriy** (arab.‎الحارث بن حلزة اليشكري‎; 570 y.) — islomdan oldingi davr arab shoiri, yetti muallaqdan birining muallifi.

Hayoti va ijodi
---------------

Horis ibn Hillizaning hayoti haqidagi barcha ma'lumotlar o'ta ishonchsizlik darajasi bilan ajralib turadi. U arab qabilasidan bo'lgan Baqr, hayot va o'lim yillari noma'lum, taxminan milodiy 570 yilda vafot etgan.

Afsonaga ko'ra, Bakr va Tag'lib qabilalari o'rtasidagi 40 yillik urushda Xoris Laxmid shoiri Amr ibn Hind oldida o'z qabilasini himoya qilgan. She’riy bellashuvda yetakchining o‘zini ulug‘lashdan tashqari, ko‘chmanchi qabilalar hayotidan qimmatli ma’lumotlarni o‘z ichiga olgan mohirona tuzilgan qasida tufayli u hukmdorni o‘z tomoniga ko‘ndira oldi va bu o‘z vatanining g‘alabasini oldindan belgilab berdi. qabila.

Horis ibn Xillizoning asarlari keyingi mualliflar yozuvlarida bizning davrimizga yetib kelgan va ular Muallaq Hammad ar-Raviyaning to‘plamida, Abu-al-Faraj al-Isfahoniyning "Qo‘shiqlar kitobi"da va boshqalarda keltirilgan.Shoirning panegirik, falsafiy she'rlar (zuhdiyat), o'zini maqtash (fahr) va boshqalarni o'z ichiga olgan devoni o'rta asrlarda tuzilmagan, faqat 20-asrda ilmiy taxminlar asosida qayta tiklangan va nemis nashriyotida nashr etilgan. -Britaniyalik sharqshunos Frits Krenkov 1922 yilda Bayrutda.

Adabiyotlar
-----------

* Al-Vasit fi-l-adab al-arabi va tarixihi. - 7-nashr. - Qohira, 1928 yil.
* Zeydan J. Tarix adab al-luga al-arabiyya. - T. 1. - Qohira, 1957 yil.
* Husayn T. Fi-l-adab al-johiliy. - Qohira, 1958 yil.
Marie Sebag
**Mari Reychel Sebag** (1986-yil 15-oktyabrda tugʻilgan) — fransuz shaxmat grossmeysteri. U shaxmat bo‘yicha ayollar o‘rtasida ikki karra Fransiya chempioni.

Turnir natijalari
-----------------

1998-yilda Sebag shaxmat boʻyicha Evropa yoshlar chempionatida (12 yoshgacha boʻlgan qizlar) gʻolib chiqdi, u bu muvaffaqiyatni keyingi yili (U14 qizlar) va 2002-yilda (U16 qizlar) takrorladi. 2004-yilda shaxmat boʻyicha oʻsmirlar oʻrtasidagi jahon chempionatida 18 yoshgacha boʻlgan qizlar toifasida u tay-brekda uni magʻlub etgan Jolanta Zavadska bilan birinchi oʻrinni egalladi.

Mukofatlar
----------

2007-yil avgust oyida Vlissingenda boʻlib oʻtgan Hogeschool Zeeland turnirida  FIDE sobiq jahon chempioni Rustam Qosimjonovga qarshi oʻyinda gʻalaba qozongan Sebag oʻzining ikkinchi GM normasini qoʻlga kiritganida allaqachon IM va WGM edi.  Shaxmat bo‘yicha Yevropa individual chempionatida uchinchi normani qo‘lga kiritib, u 2008-yilning may oyida grossmeyster unvoniga sazovor bo‘ldi.

Manbalar
--------

1. ↑  „End report HZ Tournament".  www.chessvibes.com (13-avgust 2007-yil). Qaraldi: 11-aprel 2008-yil.
2. ↑  „Marie Sebag vs Rustam Kasimdzhanov".  ChessGames.com (6-avgust 2007-yil). Qaraldi: 11-aprel 2008-yil.
3. ↑  „IX Championnat d’Europe Individuel".  Europe échecs (2-may 2008-yil). 21-aprel 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-may 2008-yil.
{{Bilgiquti aholi punkti
| nomi = Horn Lake
| mavqe = Shahar
| mamlakat = AQSh
| mintaqa turi = AQSh maʼmuriy boʻlinishi|Shtat
| mintaqa = Mississippi
| jadvalda mintaqa = Mississippi
| tuman turi = Okrug (AQSh)|Okrug
| tuman = DeSoto County, Mississippi|DeSoto
| jadvalda tuman = DeSoto County, Mississippi|DeSoto
| jamoat turi =
| jamoat = 
| jadvalda jamoat = 
| qaram = shahar
| gerb = 
| bayroq = 

```
| lat_dir = N | lat_deg = 34 | lat_min = 57 | lat_sec = 31
| lon_dir = W | lon_deg = 90 | lon_min = 2 | lon_sec = 35
```

| CoordAddon = 
| CoordScale = 
| mamlakat xaritasi oʻlchami = 300
| mintaqa xaritasi oʻlchami = 
| tuman xaritasi oʻlchami = 
| mamlakat xaritasi = 
| mintaqa xaritasi = 
| tuman xaritasi = 
| ichki bolinishi = 
| rahbar turi = 
| rahbar = 
| asos solingan = 
| ilk eslatilishi = 
| avvalgi nomlari = 
| qachondan beri = 
| maydon = 42
| balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi
| AP markazi balandligi = 91
| iqlim = 
| rasmiy til = 
| aholi = 24133
| sanalgan yil = [[UnitedStates2007estimate
| zichlik = 580
| aglomeratsiya = 
| milliy tarkib = 
| konfessiyaviy tarkib = 
| etnoxronim = 
| vaqt mintaqasi = -5
| DST = bor
| telefon kodi = 662
| pochta indeksi = 38637
| pochta indekslari = 
| avtomobil kodi = 
| identifikator turi = Federal Information Processing Standard|FIPS kodi
| raqamli identifikator = 28-33700
| Commons turkumi = 
| sayt = 
| sayt tili = 
}}
**Horn Lake** AQShning Mississippi shtatida joylashgan shahardir. DeSoto okrugi tarkibiga kiradi.

Aholisi
-------

24133 nafar aholi istiqomat qiladi ([[UnitedStates2007estimate). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 580 nafar kishi.

Geografiyasi
------------

Maydoni — 42 km2. Shundan 41,6 km2 quruqlik, 0,4 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 91 m balandlikda joylashgan. 

Horn Lake manzarasi.

Manbalar
--------



  


|  |  |
| --- | --- |
| AQSh geografiyasi | *AQSh geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* LCCN: n83205369
* MusicBrainz: 6b13d7ec-9be2-4e0d-91ff-0c44b1c27787
* VIAF: 159488375
* en:WorldCat Identities (VIAF orqali): 159488375

 |
**Mariette Elizabeth „Ettie" Rheiner Garner** (1869-yil 17-iyul – 1948-yil 17-avgust) AQShning 32-vitse-prezidenti Jon Nens Garnerning rafiqasi va shu tariqa 1933—1941-yillarda Qoʻshma Shtatlarning ikkinchi xonimi boʻlgan.

Tarjimai holi
-------------

 Ettie R. Garner Hall Uvalde shahridagi Janubi-Gʻarbiy Texas Junior kollejidagi ayollar yotoqxonasi boʻlib, Amerika Qoʻshma Shtatlarining sobiq vitse-prezidenti John Nance Garnerning rafiqasi nomi bilan atalgan.
Mariette Elizabeth „Ettie" Rheiner Garner Texasning Sabinal shahrida Texas chorvadori boʻlgan shveysariyalik muhojir John Peter Rheiner va uning birinchi xotini, sobiq Meri Elizabet Uotson oilasida dunyoga kelgan.

1893-yilda Texasdagi ayollar oʻsha paytda ovoz bera olmasalar ham, Mariette Rheiner Uvalde okrugi sudyasi lavozimiga nomzodini qoʻydi. U amaldagi prezident John Nancy Garner tomonidan magʻlub boʻldi. Ikki yil oʻtgach, 1895-yil 25-noyabrda u Texasning Sabinal shahrida Garnerga turmushga chiqdi. Ularning Tully Charles Garner (1896 – 1968) ismli bir farzandi bor edi. 1940-yilda bergan intervyusida u Garnerga qarshi kurashni rad etdi.

Turmush oʻrtigʻining AQSh Vakillar palatasida ishlagan davrida, 1903-yildan 1933-yilgacha Ette Garner uning shaxsiy kotibi boʻlib ishlagan.

U 1942-yildan 1948-yilgacha Parkinson kasalligi bilan ogʻrigan, ikki kunlik komaga tushib qolgan va 1948-yil 17-avgustda Texasning Uvalde shahrida, 79 yoshga toʻlganidan bir oy oʻtib vafot etgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Mariette Rheiner Garner
2. ↑  „Our Campaigns - Candidate - Marietta Elizabeth Rheiner "Ettie" Garner". *www.ourcampaigns.com*. Qaraldi: 12-aprel 2020-yil.
3. ↑  "Milestones, "*Time,* 30 August 1948
**Sloveniya Davlatchilik kuni (** Dan državnosti) har yili 25-iyun kuni Sloveniyaning 1991-yilda mustaqillikka erishgani va Yugoslaviyadan ajralib chiqqani munosabati bilan nishonlanadi. Sloveniyada Mustaqillik kuni alohida bayramdir, chunki 26-dekabr nomi va mohiyatiga oʻxshash bayram — Mustaqillik va birlik kuni. U 1990-yil 26-dekabrda oʻtkazilgan Sloveniya mustaqilligi referendumining bir yilligiga toʻgʻri keldi. Referendumda barcha saylovchilarning 88,5 foizi yoki oʻsha paytdagi Sloveniya Sotsialistik Respublikasi aholisining 94,6 foizi Sloveniya mustaqilligini eʼlon qilishni yoqlab ovoz berdi.

Sloveniya mustaqilligi toʻgʻrisidagi de-yure deklaratsiya faqat 26-iyunda qabul qilinganiga qaramay, mamlakatning SFRY tarkibidan haqiqiy chiqishi zarur qonun loyihalari qabul qilinganidan bir kun oldin sodir boʻldi. Sloveniya mustaqilligining eʼlon qilinishi Sloveniyaning gʻalabasi va Yugoslaviya tomonidan uning mustaqilligini tan olishi bilan yakunlangan oʻn kunlik urushning boshlanishiga sabab boʻldi.

Sloveniya bilan bir kunda Xorvatiya ham oʻzining davlatchilik kunini nishonlaydi, lekin u yerda 8-oktabrda Mustaqillik kuni nishonlanadi.

Yana qarang
-----------

* Sobiq Yugoslaviya respublikalarida davlatchilik kunlari
* Sloveniyada bayramlar
* Sloveniya tarixi
* Yugoslaviyaning parchalanishi

Manbalar
--------

1. ↑  Race, Helena*. "Dan prej" - 26. junij 1991: diplomsko delo*. Faculty of Social Sciences, University of Ljubljana, 2005.
2. ↑  *Janko Prunk.* „Path to Slovene State".  Public Relations and Media Office, Government of the Republic of Slovenia (2001). 17-fevral 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-fevral 2011-yil.

Havolalar
---------

* Yugoslaviya qoʻshinlari Sloveniyaga qarshi harakat qilmoqda(Inglizcha) )
**Kichik juz** — uch yirik qabilaviy birlashma (boyuli, alimuli, jetiuru) dan iborat xonlik (16-asr). Boyuli birlashmasini Nurali sulton (1748—86), Alimuli birlashmasini Abulxayrxon(18-asrning 20-yillari — 1748), Jetiuruni Tavkaxon boshqargan. Kichik juz hududi Ural, Tobol daryolaridan Sirdaryoning quyi oqimlarigacha boʻlgan yerlarni oʻz ichiga olgan. Jan.da Oʻrta Osiyo davlatlari va qozoq, qoraqalpoq yerlari, Gʻarbda Kaspiy dengizi, shim. da Astraxon, Saratov, Orenburg gubernyalari bilan chegaralangan. Abulxayrxon oʻldirilgach, Kichik juz uning ugillari Nurali va Botir tomonidan boshqarildi. Kichik juz yerida vaqti-vaqti bilan xonliklar, baʼzan turli urugʻlarni oʻz ichiga olgan bir necha xonliklar tashkil topgan. 1785-yildan boshlab yana uch xonlikka boʻlingan. Ularni Erali (1790—94), Eshim (1795—97), Abulxayrxonning oʻgʻli Ayshuvoq sulton (1798—1805) lar boshqargan. Undan keyingi xon Jontoʻra 1824-yil oʻldirilgach, Kichik juz tugatildi. Kichik juz hududlarida qoramollarni yil boʻyi yemxashak bilan taʼminlay oladigan qishlov va yaylovlar boʻlgan. Qishki yaylovlar Sirdaryo bilan Ural daryolari etagida, Irgʻiz va Toʻrgʻay daryolarining quyilish joylarida, Som va Barsuq choʻllarida, yozgi yaylovlar esa Ural daryosining irmoklari boʻyicha Tobol qirlarida, Mugʻojar togʻlarida joylashgan. Kichik juz koʻchmanchi qabilalari dushman hujumini birgalikda qaytarar, harbiy yurishlarga ham birgalikda chiqar edilar. 19-asr oʻrtalarida Kichik juz aholisiningsoni 1 mln.gayetgan. "1844 i. Orenburg oʻlkasi qirgʻizlarini boshqaruv boʻyicha nizom" ga binoan, Kichik juz yerlari Rossiya imperiyasi hududlariga qoʻshib olindi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
SAMARQAND "NAFIS" AKSIYADORLIK JAMIYATI - yengil sanoat korxonasi, "Oʻzbekengilsanoat" davlataksiyadorlik kompaniyasi tarkibiga kiradi; milliy chinni buyumlar (lagan, kosa, piyola, choynak, koʻza, sovgʻabop chinni toʻplamlari) ishlab chiqaradi. 1970-yilda "Samarqand chinni buyumlari zavodi" nomi bilan ishga tushirilgan, yillik quvvati 22 mln. dona chinni buyumlar.

1994-yildan hozirgi nomida. 1990-yildan korxonada mahalliy xom ashyo hisobiga mahsulot ishlab chiqarish yoʻlga qoʻyildi — Angren kaolinidan va Langar pegmatitidan foydalanila boshlandi. Ommabop chinni buyumlardan "Uzum", "Oq oltin", "Tovus", "Navroʻz" nomli sharq buyumlari toʻplami, "Sabrina", "Semurgʻ" nomli bezatilgan koʻzalar ishlab chiqariladi.

Korxonada 1500 ga yaqin ishchi faoliyat koʻrsatadi, 13500 ming dona yoki 2 milliard soʻmlikdan koʻproq mahsulot ishlab chiqarildi (2002). Korxona mahsulotlari chet ellarga eksport qilinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Samarqand (maʼnolari).

"SAMARQAND" — mehmonxona; **Samarqand** sh. Oxunboboyev koʻchasida joylashgan (1967, meʼmori O.Aydinova). Amir Temur maqbarasi yaqinida. Mehmonxona 9 qavatli yotokxona va bir kavatli jamoatxonadan tuzilgan. "S."ning xrvuz va favvorali markaziy xiyobonga karagan bosh tarzi ayvonchalardan, Oxunboboyev koʻchasiga qaragan tarzi yozgi yengil balkonlardan tashkil topgan. 320 oʻrinli 1 va 2 kishilik xonalardan iborat boʻlgan 9 qavatli yotoqxonaning har bir xonasi barcha qulayliklarga ega, devor ichi mehrob shaklida ishlangan shkaflar bilan jihozlangan. Jamoatxona qismi interyeri koshinkori, ganch va yogʻoch oʻymakorligi bilan jozibali bezatilgan; unda xizmat koʻrsatish boʻlimi, restorankafe, banket zali, doʻkonchalar joylashgan va u ichki hovli bilan uzviy bogʻlangan. Yotoqxona qismining tomi, yaʼni 10qavati shahar manzarasini tomosha kilish uchun moslashtirilgan maydonchaga aylantirilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Slovakiya Respublikasi Davlat bayrogʻi** (slovakcha: Vlajka Slovenskej republiky) — uchta teng gorizontal chiziqdan iborat toʻgʻri burchak shaklidagi mato: yuqori qismi oq, oʻrtasi koʻk va pastki qismi qizil. Matoning markazining chap tomonida, yuqori, chap va pastki chetlardan bir xil masofada, balandligi bayroq matosi kengligining yarmiga teng boʻlgan Slovakiya Respublikasi Davlat gerbi tasviri joylashgan.

Tarixi
------

Slovakiya bayrogʻi Slovakiya bayrogʻi
Oʻrta asrlardagi asl Slovakiya bayrogʻi ikkita chiziqdan iborat edi: qizil va oq, ularning tepasi odatda qizil edi. Slovakiya simvolizmining eng qadimgi nusxasi va uning ranglari Vengriya qiroli Bela IV (1235 — 1270) davridan Nitra shahrining muhrida saqlangan. Bu qip-qizil daladagi oq qoʻshaloq xoch edi.

1848—1849-yillardagi inqilob davrida. slovaklar Vengriyaga qarshi qoʻzgʻolon koʻtarib, Avstriya tomonida unga qarshi kurashdilar (natijada Vengriya Nikolay I yuborgan rus qoʻshini tomonidan magʻlubiyatga uchragan). Qoʻzgʻolon paytida slovaklar birinchi boʻlib qizil va oq rangan iborat bayroqdan foydalanganlar, gerbsiz, keyin, Rossiya va Xorvatiya bayrogʻidan olingan koʻk chiziq qoʻshilgan. Ruslar slavyanlarning himoyachilari hisoblanganlar, xorvatlar esa Vengriya Qirolligi tarkibida birodar xalq hisoblangan.

Chexoslovakiya yaratilgandan soʻng, Chexiya Qirolligining oq va qizil ranglariga, 1920-yilda uzoq muhokamalardan soʻng, bayroqning ustunga tegadigan joyiga Slovakiyani ifodalovchi koʻk uchburchak qoʻshildi, Slovakiyaning gerbida koʻk togʻ tasvirlangan edi. Shunday qilib, keyinchalik zamonaviy Chexiya Respublikasi tomonidan qabul qilingan Chexoslovakiya bayrogʻi paydo boʻldi.

Birinchi Slovakiya Respublikasi 1939-yildan 1945-yilgacha oq-koʻk-qizil bayroqdan foydalangan. Va 1990 yildagi "Baxmal inqilob "dan keyin slovaklar yana shunga oʻxshash bayroqni taqdim etishdi. Biroq, Rossiya bayrogʻi va Sloveniya bayrogʻi bilan oʻxshashligi tufayli 1992 yildan boshlab Slovakiya bayrogʻiga davlat gerbi tasviri qoʻshildi.

Shunga oʻxshash bayroqlar
-------------------------

* Rossiya bayrog'iRossiya bayrog'i
* Sloveniya bayrog'iSloveniya bayrog'i

Manbalar
--------

1. 1 2  „Zomrel autor výtvarného spracovania štátnych symbolov SR". *News Agency of the Slovak Republic* (3-avgust 2017-yil). Qaraldi: 6-sentabr 2017-yil.
2. ↑  Государственные символы Словацкой республики (slov.)
**Kichik shakllar meʼmorligi**— meʼmorlikning tabiat manzarasi bilan uygʻunlashgan, nisbatan mayda hajmdagi mahsuli. Keng maydonlarni tashkil etish, bogʻ-park kompozitsiyalarini shakllantirish maqsadida oʻrnatilgan kichik qurilma. Favvora, zinapoya, koʻprikchalar, toʻsiqlar, madaniy-maishiy xizmat hamda yaxna ichimlik va shirinliklar doʻkonlari; elektr yoritkichlar, gul ekiladigan vazasimon qurilmalar; reklama-tijorat, koʻrgazma qurilma va inshootlari; yoʻl koʻrsatkichlar; yodgorlik, monument va boshqa kiradi. Majmualar ajralmas qismi sifatida ham bunyod etiladi (mas, Mustaqillik maydoni, Amir Temur xiyoboni, Alisher Navoiy xiyobonidagi qurilmalar va boshqalar). Koʻpgina namunalarida sanʼatlar sinteziga erishiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sloveniya bayrogʻi** (slovencha: ) oq (yuqorida), koʻk va qizil rangli uchta teng gorizontal chiziqdan iborat boʻlib, Sloveniya gerbi bayroqning yuqori koʻtaruvchi tomonida oq va koʻk chiziqlar markazida joylashgan. Gerb — qalqon boʻlib, Sloveniyaning eng baland choʻqqisi boʻlgan Triglav togʻi tasviri, markazida koʻk fonda oq rangda; uning ostida Adriatika dengizi va mahalliy daryolarni ifodalovchi ikkita toʻlqinsimon koʻk chiziq va uning tepasida teskari uchburchakda joylashgan uchta olti qirrali oltin yulduz bor, ular Sloveniyaning buyuk sulolasi uyi — 14-asr oxiri va 15-asr boshlaridagi Celje graflarining gerbidan olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „In Brief". *Slovenija.si*. Qaraldi: 12-dekabr 2017-yil.

[*sayt ishlamaydi*]

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Sloveniya bayrogʻi*** haqida turkum mavjud |

* Slovene flag proposals (xor.)
* Britannica.com (ingl.)


|  |  |
| --- | --- |
| Daniya bayrogʻi hozirgi davlatlar bayroqlari ichida eng qadimgisidir | *Bayroq haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Karl Maksimovich Baer** [1792.17(28).2, Estlyandiya 1876.16.(28).! 1, Tartu] – tabiatshunos, embriologiya asoschisi Rossiya geogr. jamoatini tuzuvchilardan biri. B. joʻjalar embriogenezini (1829, 1837), baliklar, amfibiyalar, sudralib yuruvchilar va sut emizuvchilarning embrional rivojlanishini tekshirgan. Embrional rivojlanishning muhim bosqichi – blastulayaa tafsiflagan. Tip, sinf, turkum, oila, urugʻ va tur belgilari embrional rivojlanish jarayonida birinketin namoyon boʻlishini aniklagan. Sut emizuvchilarning tuxum hujayrasini kashf etib, notoʻgʻri tushunchalarga chek qoʻygan. Umurtqalilarning barcha asosiy aʼzolari – xorda, bosh va orqa miya, koʻz, yurak, ayirish aʼzolari, oʻpka, ovqat hazm qilish yoʻli va boshqalarni tadqiq qilib, ularning rivojlanish jarayonini tushuntirib bergan. B. Novaya Zemlya o.ni, Kaspiy dengizini tadqiq qilgan. Daryo qirgʻoklarining yuvilish qonuniyatini tushuntirgan (qarang Ber qonuni).

Manbalar
--------

1. ↑  "BER Karl Maksimovich" *OʻzME*. B-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Nazr** (arab. — soʻz berish, vaʼda qilish) — islom qonunshunosligida biror savobli ishni bajarishga axd kilish yoki muayyan narsani din yoʻlida hadya qilish haqida dindorning oʻz-oʻziga vaʼdasi. Islomda N.ga tashvshot yoʻq. Ammo, N. qilgan odam uni bajarishi shart hisoblanadi. Agar bajarmasa bir vojib amalni tark etgan hisoblanib, ogʻir gunohkor boʻladi. Keyinchalik xalqoʻrtasida N. soʻzi hayr-sadaqa, ehson qilish maʼnolarida ham ishlatila boshlagan (Mas, masjid, mozor yoki tilanchiga N. berish kabi). Islomga koʻra, N. imkoni bor kishi uchun vojib. Moddiy yoki jismoniy jihatdan bajarishga qodir boʻlmagan odam N. qilmasligi lozim.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Shishasimon holat** - suyuqliklar yoki suyuqlantirilgan eritmalarning sovitilganda qovushoqligi ortib borishi natijasida qattiq jismlar xossalarini namoyon qiladigan amorf holati. Moddalarning suyuq holatdan Shishasimon holatga oʻtishi qaytar jarayondir. Kimyoviy birikmalarning turli sinflariga mansub moddalar Shishasimon holatda boʻlishi mumkin. Shishasimon holatdagi jismlar shishalar yoki shishasimon moddalar deb ataladi. Qator anorganik moddalar Shishasimon holatda olingan (qarang Shisha). Shishasimon holatdagi polimerlar: poliakrilatlar, polikarbonatlar, polistirol, metil akrilat bilan vinil xlorid asosida olingan sopolimerlar organik shishalarga mansub. Shishasimon holat tuzilishida uzoq tartibning yoʻkligi bilan kristall holatdan farq qiladi. Shishasimon holatdagi moddalar tuzilishida faqat yaqin tartib (alohida tartibli guruhlar) mavjud. Tartibsiz panjaradan iboratligi sababli shishasimon moddalar hajmi boʻyicha bir jinsli, izotrop, yaʼni ularning xossalari barcha yoʻnalishlarda oʻlchanganda bir xil boʻladi. Shishasimon holat — metastabil (muvozanatda boʻlmagan) holat, chunki u kristall holatdagiga nisbatan koʻproq ichki energiya zaxirasiga ega (kristallarda bu energiyaning bir qismi tartibli kristall panjara qurilishiga sarflanadi). Shishasimon holatda modda moʻrt, aksari hollarda shaffof boʻladi. Koʻpgina shishalar — dielektriklar, baʼzilari esa yarimoʻtkazgich xossalarini namoyon qiladi.

Manbalar
--------


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Shisha qoliplash mashinasi** — shisha boʻtqasi (massasi)ni har xil shaklli qoliplarga quyib (shtamplab, presslab, prokatlab, choʻzib, puflab va boshqalar usullarda) shisha buyumlar olish uchun moʻljallangan qurilma. Bunda ishlatiladigan shisha boʻtqasining qovushqoqligi 1024107Ns/m2(1Ns/m2=10 pauz), temperaturasi 700—1000° boʻlishi lozim. Mas, shisha taxta (oyna) olish uchun shishani tik (vertikal) choʻzadigan Shisha qoliplash mashinasim. ishlatiladi (rasm, 1). Unda qayiqsimon idish (vanna) dagi tirqishdan kiradigan yoki erkin qalqib turgan qaynoq shisha boʻtqasi uzluksiz tarzda yuqoriga (vertikal tarzda) choʻziladi. Natijada eni 2,5–3 m, qalinligi 2– 6 mm li lenta hosil boʻladi. Bu lenta asbest valiklar yordamida mashina shaxtasi orqali oʻtib "pishadi", keyin zarur oʻlchamda kesilib, maxsus idishlarga taxlanadi. Shisha taxta gorizontal choʻzish va prokatlash usulida ham tayyorlanadi.

Shishabloklar, meʼmorlik bezaklari, shisha suv oʻlchash idishlari, bankalar, butilkalar, kolbalar va boshqalar shisha buyumlar presslashpuflash va puflash usullarida olinadi. Mas, presslashpuflash mashinasida (rasm, 2) keng boʻgʻizli shisha idishlar tayyorlanadi. Bunda xomaki va toza qolipga suyuq shisha porsiyasi solinadi, presslash usulida zagotovka (xomaki buyum) tayyorlanadi va boʻgʻziga shakl beriladi, keyin zagotovka toza qolipga oʻtkaziladi, puflash usulida u tayyor buyum holiga keltiriladi. Tor boʻgʻizli idishlar (shisha banka, kolba va boshqalarlar) puflash mashinasida olinadi. Unda zagotovka ham, tayyor buyum ham siqilgan havo yordamida puflama usulda olinadi. Baʼzan idishlarning boʻgʻzi vakuum (havoni soʻrib olish) usulida hosil qilinadi. Oldingisi fiderli, keyingisi vakuumli Shisha qoliplash mashinasim. deb ataladi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Nazakat Azizova** (ozarbayjoncha: *Nəzakət Əzizova*, 1997-yil 21-iyun) - ozarbayjonlik dzyudochi, dzyudo boʻyicha Ozarbayjon terma jamoasi a’zosi, dzyudo boʻyicha 2016-yil Ozarbayjon chempioni, 2017-yilgi Islom birdamlik oʻyinlari kumush medali sovrindori, 2017-yilgi jahon chempionati ishtirokchisi hisoblanadi.

Tarjimai hol
------------

Nazokat Azizova 1997-yil 21-iyunda Ozarbayjonda tugʻilgan.  

2016-yilning dekabr oyida Azizova dzyudo boʻyicha Ozarbayjon chempionatida 52 kg gacha boʻlgan vazn toifasida ishtirok etib, gʻalaba qozondi.

 2017-yilgi Islom birdamlik oʻyinlarida
2017-yil aprel oyida Nazokat dzyudo boʻyicha Antaliya Gran-prisida bronza medalini qoʻlga kiritdi, Tbilisidagi Gran-prida esa birinchi bahsdayoq britaniyalik Kelli Edvardsga imkoniyatni qoʻldan boy berib qoʻydi. 2017-yilda Nazokat Azizova Ozarbayjon terma jamoasi tarkibiga kirdi va may oyida Boku shahridagi "Islom birdamlik oʻyinlari-2017"da ishtirok etdi. U yerda 52 kg gacha boʻlgan vazn toifasida finalga chiqdi va turkiyalik Irem Korkmazga yengilib, kumush medalga sazovor boʻldi.

Joriy yilning iyun oyida Leybnis shahrida dzyudo boʻyicha 21 yoshdan katta boʻlmagan qizlar oʻrtasida oʻtkazilgan Yevropa kubogining bronza medali uchun kechgan jangda gollandiyalik Danik Yanssen Azizovani magʻlubiyatga uchratdi. 2017-yilning iyul oyida u dzyudo boʻyicha 21 yoshdan katta boʻlmagan qizlar oʻrtasida Praga va Berlin shaharlarida oʻtkazilgan Yevropa kubogida gʻalaba qozondi.

2017-yil avgust oyida Budapeshtda oʻtkazilgan jahon chempionatida ishtirok etdi. Birinchi bahsda u marokashlik sportchi Ikram Soukatani magʻlub etdi, ammo keyin kosovolik dzyudochi Distra Krasnichiga imkoniyatni qoʻldan boy berdi.

Manbalar
--------

1. ↑  Определились первые победители чемпионата Азербайджана по дзюдо
2. ↑  „Дзюдо: Гран-при Анталии по дзюдо 2017 (Antalya Grand Prix 2017). Итоги".
3. ↑  „Тбилиси не покорился азербайджанским дзюдоистам".
4. ↑  „Азербайджан выиграл турнир по дзюдо Исламских игр-2017".
5. ↑  „Азизова стала третьей в Австрии".
6. ↑  „Кубок Европы Чехия".
7. ↑  „Итоги Открытого Кубка Европы среди юниоров в Берлине". 4-sentabr 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-sentabr 2022-yil.
8. ↑  „Азизова выступила на ЧМ получше, чем Шихализаде и Превсурен".

Havolalar
---------

* Nazokat Azizova — *judoinside.com* saytidagi profil
**Nazirulla Mannonovich Mannonov** (1909.15.3 — Toshkent — 1981.23.9) — olim, agronom, VASXNIL muxbir aʼzosi (1970), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1967), Mehnat Qahramoni (1957). Oʻrta Osiyo paxtachilik va ipakchilik institutini tugatgan (1933). SoyuzNIXIning Oqqovoq sugʻorish va agrotexnika markaziy stansiyasida ilmiy xodim, boʻlim mudiri (1934— 51). Toshkent viloyatidagi "Qizil Oʻzbekiston"kzi raisi (1951—58), SoyuzNIXI direktori (1958-61, 1966-72), OʻzSSR Qishloq xoʻjaligi vaziri (1961—62), Kuba hukumati huzurida bosh maslahatchi — tashkilotchi (1962— 63), OʻzSSR Qishloq xoʻjaligi vaziri oʻrinbosari — fan bosh boshqarmasi boshligʻi (1972-77), 1977-81 yillarda VASXNIL Oʻrta Osiyo boʻlimi dehqonchilik va kimyolashtirish seksiyasi raisi. Ilmiy ishlari tuproq mahsuldorligini oshirish, gʻoʻza-beda va don ekinlar almashlab ekishni oʻrganish va joriy qilish, mineral oʻgʻitlar va boshqalarni koʻllash masalalariga bagʻishlangan.

Adabiyot
--------

* Udobreniye xlopchatnika v sevooborote, T. 1971 (v soavtorstve).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Shisha-beton konstruksiyalar** — ichiga shisha bloklar (shisha tolalarga sintetik smola qoʻshib tayyorlanadigan, muayyan shakl va qalinlikdagi plitalar) oʻrnatilgan beton hoshiyali panellar. Turar joylar, jamoat va sanoat binolarining shaffof (yorugʻlik oʻtkazadigan) toʻsiqlari (pardevor, zina va lift shaxtalari, vannaxona devorlari va boshqalar) qurish uchun ishlatiladi. Shisha bloklarning tutashish choklariga quyiladigan beton kamar ichiga metall armatura qoʻyib ketiladi. Shisha-beton konstruksiyalar k. temirbeton zdlarida yoki qurilishning oʻzida tayyorlanishi mumkin.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Naʼmatak** (Rosa) — raʼnodoshlar oilasiga mansub butalar turkumi. Boʻyi 3 m cha. Bargi tok, patsimon murakkab, poyada ketma-ket joylashadi. Guli xushboʻy, rangi har xil, yakka yoki 2—3 tadan oʻrnashgan. Mevasi shirali, shakli va rangi har xil, gul oʻrnidagi soxta meva ichida tukli, bir urugʻli yongʻoqchalar joylashgan. N. turlari bir-biridan mevasining shakli, katta-kichikligi, rangi, novda poʻstlogʻining rangi hamda novdadagi tikanlarning oz-koʻpligi va joylanishiga qarab farqlanadi. N. oʻrmonlarda ariq yoqalarida, butalar orasida, togʻ yon bagʻirlarida oʻsadi. Guli chiroyli turlari bogʻlarda, xiyobonlarda va koʻchalarda oʻstiriladi.

Itburun naʼmatak (R. canina) mevasida 4—6%, baʼzan 18% cha C, B2, K, B oilasi vitaminlari, 18 mg% cha karotin, 18% cha qand, 2% cha limon kislota, oshlovchi va boshqa moddalar boʻlib, tibbiyotda avitaminozning oldini olish va davolashda qoʻllanadi. N.ning manzarali turlari — atirgullardan olinadigan xushboʻy efir moyi (atirgul moyi), asosan, parfyumeriyada, undan tayyorlanadigan atirgul suvi (Aqua Rosae) farmatsevtikada dorilarning hidi va mazasini yaxshilash uchun ishlatiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Gribbio** — Shveysariyaning Tikino shahri Chironiko tumanida joylashgan italyanzabon qishloq.

Joylashuvi va geografiyasi
--------------------------

U Lepontin Alp tog‘larida, aniqrog‘i Alta Laventinada Chironiko va Dalpe o‘rtasida 1300 metr balandlikda joylashgan. Qishloq ambulator ruhoniyga ega bo‘lgan bitta cherkovdan, taxminan 30 ta uydan va hududdagi odatiy taomlardan iborat kichik menyuga ega kafe/restoran (Ul Ciurlin- The Little Coffee)dan iborat. Qishda qishloqqa borish qiyin bo‘lgani uchun doimiy aholisi yo‘q, yozda esa 80-100 kishi yashaydi. Dastlab fermerlar yozda sigirlarni oʻtlatish uchun togʻlarga olib chiqishgan va qishda vodiyga qaytishdan oldin Gribbiodan "asosiy lager sifatida foydalanganlar. Biroq, soʻnggi yillarda qishloq dam olish yozgi dam olish uyi sifatida mashhur boʻldi. Osadigo, Kala, Doro yoki Olina Cesdan farqli oʻlaroq Gribbiodan Chironikoga oʻtish mumkin boʻlgan yoʻl bor, lekin yoʻl qordan tozalanmagan va shuning uchun qishda mashinada kamdan kam uchraydigan moʻtadil ob-havodan tashqari oʻtish imkonsiz.

Atrofdagi yovvoyi tabiat moychechak, qizil bugʻu, alp sugʻurlari va burgutlaridan iborat. Bu maydonda ov qilish taqiqlangan. Qishloqdagi Pizzo Forno togʻi u yerning mahalliy oʻziga xo jihatlaridan biridir. Qishloqning pastki qismida Gribbiaska daryosi oqib oʻtgan.

Mahalliy italian tili Shvetsariya italyanchasi/ Tijin lahjasining boʻlimi boʻlgan Leventin tili sifatida tanilgan va standard italyan tilida soʻzlashuvchilar uchun tushunish qiyin.

Mahalliy cherkov L’Oratorio di San Rocco (Sent-Roch) deb nomlanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  I paesino di Gribbio
**Oʻzbekiston kimyo-farmatsevtika ilmiy tadqiqot instituti** — ilmiy tekshirish muassasasi. 1964-yilda SSSR Neft kimyosi sanoati vazirligi qoshida tashkil etilgan. 1996-yildan shu nomda. Institutga asoschisi A.S. Sultonov nomi berilgan (1994). Institutning asosiy ilmiy tekshirish yoʻnalishi tabiiy birikmalar va sintetik moddalar asosida yangi dori vositalarini olish, ularga ilmiytexnik hujjatlar (reglament, farmakopeya maqolalari) tayyorlash hamda tajribasanoat namunalarini ishlab chiqarish, neftkimyo, gaz, oziq-ovqat va boshqalar sanoat korxonalari uchun zarur boʻlgan katalizatorlar olish, katalitik jarayonlarni ishlab chiqish va sanoatga tatbiq qilish muammolari ustida tadqiqotlar olib borishdan iborat. institut olimlari tomonidan kashf etilgan yurakqon tomir sistemasi kasalliklarida qoʻllanadigan "Sharq tabibi" shifobaxsh balzami, 3%li "fensulkal" surtmasi, jigar xastaligiga davo "kobalt fitat" preparati amaliyotda qoʻllanadi. Institutda 12 laboratoriya va boʻlimlar, shuningdek, tajribai.ch. boʻlimi mavjud boʻlib, ularda 106 xodim ishlaydi, shulardan Oʻzbekiston Fanlar akademiyasining 1 akademik (M.F.Obidova), 5 fan doktori, 20 fan nomzodi faoliyat koʻrsatadi (2005).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Novorossiya** — Kora dengizning Shimoliy sohillarini 18-asrning 2- yarmidan 1917-yilgacha boʻlgan rasmiy nomi. Turkiya bilan imzolangan bir qancha bi-timlarga (1739, 1774, 1791, 1812), aso-san, 18-asrda Rossiyaga qoʻshib olingan. "N." atamasi yangi hududni xoʻjalik jihatdan Rossiya tomonidan oʻzlashti-rilishi natijasida kelib chiqqan. Rossiya hukumati bu yerlarga ukrain va ruslarni koʻchirib keltira boshlagan, ko-lonistlar orasida koʻplab nemis va greklar ham boʻlgan. Hukumat zoʻr berib N. yerlarini nafaqat podsho amaldorlariga, balki koʻchib kelish sharti bilan "har qanday past darajadagi" shaxslarga ham tarqata boshlagan. Oʻlka hayotida dehqonchilik va chorvachilik katta oʻrin tutgan. 18-asrda N.da Yekaterinoslav, Nikolayev, Xerson, Odessa kabi shaharlar barpo etilgan; 1838-yil 12-sentabrda Novorossiysk shahriga asos solingan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
***Hunky Dory*** ingliz musiqachisi David Bowiening toʻrtinchi studiyaviy albomidir. 1971-yilning 17-dekabrida RCA Records studiyasi tomonidan chiqarilgan. 1970-yilgi *The Man Who Sold the World* albomi relizidan soʻng, Bowie musiqachilik faoliyatida tanaffus qildi. U yangi qoʻshiqlarini avvalgidek gitarada emas, balki pianinoda yozishga qaror qildi. AQShdagi kontsert turnesidan soʻng, Bowie gitarachi Mick Ronson, basist Trevor Bolder va barabanchi Mick Woodmanseydan iborat yangi jamoa tuzdi va 1971-yilning oʻrtalarida Londonda joylashgan Trident Studiosda albom yozish ishlarini boshladi. Rick Wakeman (Yes rok musiqa guruhining boʻlajak aʼzosi) ishda pianinochi oʻlaroq qatnashdi. Bowie albomni Ken Scott bilan birgalikda hozirladi. Scott bungacha uning ikki plastinkasiga ovoz rejissori boʻlgan.

*The Man Who Sold the World* albomi hard-rokining gitara ovozi bilan solishtirganda, Bowie *Hunky Dory* uchun koʻproq xushohang yoʻnalishlarni tanladi: pop-rok va art-pop.

Trek-list
---------

1. „Changes" — 3:37
2. „Oh! You Pretty Things" — 3:12
3. „Eight Line Poem" — 2:55
4. „Life on Mars?" — 3:53
5. „Kooks" — 2:53
6. „Quicksand" — 5:08
7. „Fill Your Heart" (Biff Rose, Paul Williams) — 3:07
8. „Andy Warhol" — 3:56
9. „Song for Bob Dylan" — 4:12
10. „Queen Bitch" — 3:18
11. „The Bewlay Brothers" — 5:22

Manbalar
--------

1. ↑  Sullivan 2017, s. 494 harvnb error: no target: CITEREFSullivan2017 (help); Doggett 2012, s. 11 harvnb error: no target: CITEREFDoggett2012 (help).

  


|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* MusicBrainz release group: 743b0b2e-a23a-3182-950e-232f8cb0dfb7

 |
**Metallidlar**, metall birikmalar, intermetall birikmalar, intermetall fazalar, oraliq fazalar — metallarning bir-biri bilan hosil qilgan birikmalari. Oraliq metallarning baʼzi bir metallmaslar (N, V, S, N, R, O va boshqalar) bilan hosil qilgan birikmalari ham M. jumlasiga kiritiladi. M. (mas, Mg2Sn, AlSb) tarkibiga koʻra, metallarning vodorodli birikmalariga, mas, qalay (P)gidrid H2Sn va surma (III) - gidrid H3Sb ga oʻxshaydi. Lekin koʻpgina M.ning tarkibi odatdagi valent nisbatlarga toʻgʻri kelmaydigan formulalar bilan ifodalanadi. M. juda qattiq va moʻrt, metallarning xossalariga ega, jumladan, elektr oʻtkazuvchan boʻladi. Metallik xossalari, odatda, tarkibida metallarga boy birikmalar — quyi karbidlar, nitridlar, sulfidlar, oksidlar va boshqa kuchliroq namoyon boʻladi. M. issiqbardosh qotishmalar, mustahkam konstruksiyey materiallar, topografik krtishmalar va boshqa tayyorlashda qoʻllanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |