**Mixail Aleksandrovich Zaxarchenko** (1879 - 1953) - sovet olimi, nevropatolog, tibbiyot fanlari doktori, professor, Turkiston universiteti va Toshkent tibbiyot instituti asab kasalliklari kafedrasi va klinikasi mudiri (1930-1939), Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan fan arbobi(1933).

Tarjimai holi
-------------

Mixail Aleksandrovich Zaxarchenko 1879-yilda tug'ilgan.

1904-yilda Moskva davlat universitetining tibbiyot fakultetida o'qishni tamomlagan. Tibbiyot bo'yicha amaliyotni professor V.K. Rot klinikasida boshlagan va 1909-yilgacha ordinator bo‘lib ishlagan. 1909—1915-yillarda Moskvadagi turli klinikalarda nevropatolog boʻlgan. 1915-yildan 1919-yilgacha Moskva travmatologiya institutida nevropatolog sifatida tibbiy faoliyat bilan shug'ullangan.

1920-yilda V.I. Lenin farmoni bilan Toshkentda yangi tashkil etilgan Turkiston universitetining tibbiyot fakultetiga ishga yuboriladi. Toshkentda asab kasalliklari bo'limi va klinikasida tashkil etilishida qatnashgan va 1939-yilgacha mudirlik qilgan. 1930-yilda kafedra ham, klinika ham Toshkent tibbiyot instituti tarkibiga kirdi. 1939-yildan boshlab u Essentuki shahrida tibbiyot bilan shug'ullangan va Shimoliy Kavkaz kurortlari guruhida maslahatchi bo'lib ishlagan. Ulug' Vatan urushi davrida u harbiy kasalxonalarda asab tizimi shikastlanishi masalalari bo'yicha maslahatchi bo'lgan.

Zaxarchenko miya poyasining qon tomir kasalliklari, yuqumli kasalliklar va asab tizimining shikastlanishlari muammolariga bagʻishlangan 40 ga yaqin ilmiy maqolalar muallifi. Hozirgi vaqtda Vallenberg-Zaxarchenko sindromi (Muqobil sindromlar) deb nomlanuvchi posterior pastki arteriyadagi infarkt sindromini tahlil qilish va tavsiflashga muvaffaq boʻlgan dastlabki shifokorlardan biri boʻlgan. 7 ta, shu jumladan 3 ta doktorlik dissertatsiyasiga ilmiy rahbarlik qilgan. Uning besh nafar shogirdi dissertatsiya himoyasisiz tibbiyot fanlari nomzodi ilmiy darajasiga erishgan.

Tibbiyot hamjamiyatining faol a’zosi. Toshkent shifokorlar ilmiy jamiyatining ta’sischisi va birinchi raisi, shuningdek, Oʻzbekiston nevropatologlar va psixiatrlar jamiyati raisi, Oʻzbekiston SSR Sogʻliqni saqlash xalq komissarligi ilmiy kengashi aʼzosi boʻlgan.

1953-yilda vafot etgan.

Ilmiy faoliyati
---------------

Maqolalari, monografiyalari:

* *Zaxarchenko M. A.* Miya poyasining qon tomir kasalliklari, 1-nashr, M. 1911;
* *Zaxarchenko M. A.* Asab kasalliklari kursi, M.-L. , 1930;
* *Zaxarchenko M. A.* Miya poyasining qon tomir kasalliklari, Toshkent, 1930;
* *Zaxarchenko M.A.* Yuqori serebellar arteriya obstruktsiyasi sindromi klinikasi haqida, O‘zbekiston Sog'liqni saqlash kengashi, 1938-yil, 3 bet. 3.

Manbalar
--------

1. 1 2  „ЗАХАРЧЕНКО Михаил Алексеевич — Большая Медицинская Энциклопедия". *xn--90aw5c.xn--c1avg*. 18-sentyabr 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-sentyabr 2020-yil.
2. ↑  „Синдром Захарченко-Wallenberg". *www.surgerycom.net*. 5-avgust 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-sentyabr 2020-yil.

Adabiyotlar
-----------

* *Gordeeva V.D.* Professor M.A. Zaxarchenkoning nevrologik maktabi, kitobda. : Savol, sog'liqni saqlash tashkilotlari. va asal tarixi. O‘zbekistonda sog'liqni saqlash masalalari va tibbiyot tarixi, S.A. A'zamxo'jaeva tahriri ostida, Toshkent, 1968, 70 bet.

Havolalar
---------

* BME. Zaxarchenko M.A.