**Richard Kosvey** (1742- yil 5-nnoyabrda tavallud topgan)– ingliz portretchi rassomi. Richard Kosvey miniatyuralari bilan mashhur. Richard Kosvey Jon Smart, Jorj Engleheart, Uilyam Vud va Richard Krossning zamondoshi edi. Richard Kosvey boshqa masonlar va shvedborgiyalik Uilyam Bleyk va Chevalier d’Eon bilan doʻstlashadi. Richard Kosveyning rafiqasi italiyalik rassom Mariya Kosvey, Tomas Jeffersonning yaqin doʻsti edilar.

Dastlabki yillari
-----------------

Richard Kosvey Devonning Tiverton shahrida maktab oʻqituvchisining oʻgʻli boʻlib tavallud topgan. Richard Kosveyning dastlab otasi usta boʻlgan Blundell maktabida tahsil olgan, ammo oʻn ikki yoshida Richard Kosvey rasm chizish boʻyicha saboq olish uchun Londonga borishga ruxsat berilgan. Kelganidan koʻp oʻtmay, 1754- yilda Richard Kosvey Sanʼat Jamiyatining mukofotiga sazovor boʻladi. Richard Kosvey Tomas Hudson, soʻngra Uilyam Shipley bilan qisqa vaqt oʻqidi va 1760- yilga kelib oʻz biznesini yoʻlga qoʻyadi.  Richard Kosvey 1762- yilda 20 yoshida birinchi asarlarini koʻrgazmaga qoʻyadi va tez orada talabga ega boʻladi.

Richard Kosvey 1770- yil avgust oyida saylangan Qirollik akademiyasining birinchi aʼzolaridan biri edi va keyingi mart oyida akademiya prezidenti Ser Joshua Reynoldsning hal qiluvchi ovozi bilan toʻliq aʼzo etib saylandi.  Richard Kosvey Yoxan Zoffanining akademiya aʼzolarining guruh portretiga kiritilgan (1771- yilda boshlangan); kompozitsiyaga kech qoʻshilgan, Richard Kosvey rasmning oʻng tomoniga biriktirilgan qoʻshimcha tuval chizigʻiga boʻyalgan.

Sanʼatdagi martaba
------------------

Richard Kosvey 1780- yilda boʻlajak qirol Jorj IV ni portreti chizgan va 1785- yilda Uels shahzodasiga rassom etib tayinlangan — bu unvon yagona marta berilgan. Richard Kosveyning sub’ektlari shahzodaning birinchi rafiqasi Mariya Ann Fitjerbert va turli ingliz fransuz aristokratlari, jumladan , Fransiya qiroli Lui XVning bekasi madam du Barri edi.

Kosveyning shogirdlari orasida Endryu Plimer (1763-1837) ham bor edi.

Richard Kosveyning asarlari 1995- yildan 1996- yilgacha Londondagi Milliy portret galereyasida *Richard va Mariya Kosvey: Taʼm va modaning Regency rassomlari* koʻrgazmasi boʻlib oʻtdi, unda 250 ta asar namoyish etildi.

Shaxsiy hayoti
--------------

 *Kontrabanda mashinasi yoki miniatyuradagi odam uchun qulay usul*. Kosvey va uning rafiqasi oʻrtasidagi munosabatlarni kinoya qiluvchi 1782- yilgi oʻymakorlik. Xanna Xamfri tomonidan nashr etilgan. 
1781- yil 18- yanvarda Kosvey anglo- italyan rassomi Mariya Xedfildga uylandi. Mariya bastakor, musiqachi va qizlarni oʻqitish boʻyicha obroʻ-eʼtiborga ega boʻlgan. Tomas Jeffersonni juda hayratda qoldirgan, Mariya boshqa erkak bilan turmush qurishini qoralab xat yozgan. Monticelloda Kosveyning Mariya rasmlaridan biriga oʻyib qoʻygan. 

Kosveyslarning nikohi nafaqat undan 20 yosh katta boʻlganligi uchungina emas, balki uyushtirilgan nikoh deb hisoblanadi.  Richard Kosvey modaning balandligida kiyingan „maydalangan, taʼsirli havo" bilan ayol makaron edi: "Uning kichkina tekis odami barcha jamoat joylarida qizil qulupnay bilan bezatilgan tut ipak kiygan, qilich bilan koʻrinardi. Sumkasi va kichkina uch burchakli shlyapasi Mariyaning kukunli tupining tepasiga oʻrnatilgan.  Shuningdek, „erkin odam sifatida tanilgan va odatda maymunga oʻxshash" deb taʼriflangan. 

1784- yilda Kosvaylar Shomberg uyiga, Pall Mallga koʻchib oʻtdi, bu London jamiyati uchun moda saloniga aylandi. Ular sobiq qul Ottobah Kugoanoni xizmatkor qilib olishgan edi. 1791- yilda ular Stratford Pleysdagi kattaroq uyga koʻchib oʻtishadi. 1821- yilda oʻzi toʻplagan xazinalarining koʻp qismini sotgandan soʻng, Richard Kosvey Edgware Roadda yashashga ketdi. 

Keyingi hayotida Kosvey ham ruhiy kasalliklardan aziyat cheka booshlaydi va bir muncha vaqtni turli muassasalarda oʻtkazadi. Richard Kosvey 1821- yilda Londonda vafot etadi va Sent-Merilebon cherkovida dafn qilinadi. Ser Jon Soane Kosveyning o‘limidan so‘ng kimoshdi savdosiga qo‘yilgan 30 dan ortiq obyektni sotib oladi.

Kosveyning rafiqasi Mariya undan koʻp yillar omon qoladi va 1838- yil yanvar oyida Italiyada oʻzi tashkil etgan qizlar maktabida vafot etadi va Mariya ayol taʼlimiga bagʻishlangan muhim diniy ordenga biriktirilgan, Dame Inglesi nomi bilan tanilgan. Mariya 1834- yilda imperator Frensis I tomonidan ayollar taʼlimiga sodiqligi tufayli imperiyaning baronessasi sifatida yaratilgan.

Kosveyning ishlariga misollar
-----------------------------

* Richard Kosveyning avtoportreti — Milliy portret galereyasi, LondonRichard Kosveyning avtoportreti — Milliy portret galereyasi, London
* Artur Uellsli portreti, keyinchalik Vellington gertsogi, 1808 yil sanasi, Richard Kosvey, RA, 1742-1821, fil suyagidagi akvarel V&A muzeyi №. P.6-1941 Viktoriya va Albert muzeyiArtur Uellsli portreti, keyinchalik Vellington gertsogi, 1808 yil sanasi, Richard Kosvey, RA, 1742-1821, fil suyagidagi akvarel V&A muzeyi №. P.6-1941 Viktoriya va Albert muzeyi
* Jon Braham Harriet Abrams va uning ikki qizi Garriett Abrams va Teodosiya Abrams bilanJon Braham Harriet Abrams va uning ikki qizi Garriett Abrams va Teodosiya Abrams bilan
* Yelizaveta kostyumidagi avtoportret, taxminan 1790 yilYelizaveta kostyumidagi avtoportret, taxminan 1790 yil

Manbalar
--------

1. 1 2 3  Williamson 1911. sfn error: no target: CITEREFWilliamson1911 (help)
2. ↑  John Evan Hodgson and Frederick Alexis Eaton, *The Royal Academy and its Members 1768-1830.* London: John Murray, 1905; pg. 113.
3. ↑  „Johan Zoffany: Finding the founders".  RA Magazine. 8-noyabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-avgust 2012-yil.
4. ↑  „A smuggling machine or a convenient Cos(au)way for a man in miniature".
5. 1 2  *DeMauri, Stephen*. „Thomas Jefferson's Engraving of Maria Cosway". Monticello Foundation (dekabr 2003). Qaraldi: 1-avgust 2007-yil.
6. ↑  The Shilling Magazine, quoted in Weekly Dispatch (London), 18 March 1866, p38.
7. ↑  „JEFFERSON'S PARIS".  American Heritage Archived at Internet Archive. 29-sentabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 1-avgust 2007-yil.

Adabiyotlar
-----------

* Jerald Barnett, *Richard va Mariya Kosvey: Biografiya.* Tiverton, Devon, Buyuk Britaniya: Westcountry Books, 1995 yil.
* Filipp Bordes, "Richard va Mariya Kosvey, Edinburg, "*Burlington jurnali,* jild. 137, yoʻq. 1111 (1995 yil oktabr), bet. 700-702. JSTOR da .
* Dafna Foskett, *Miniatyuralar: lugʻat va qoʻllanma.* London: Antikvar kolleksiyachilar klubi, 1987 yil.
* Duncan MacMillan, „The Cosways", *RSA Journal,* jild. 143, yoʻq. 5464 (1995 yil noyabr), bet. 65-66. JSTOR da .
* "Richard Kosvey, „Makaron miniatyura rassomi", *"Sanʼat havaskori",* jild. 8, yoʻq. 2 (1883 yil yanvar), bet. 38. JSTOR da .
* 
* 
*

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Richard Kosvey*** haqida turkum mavjud |

* 24 artworks by or after Richard Cosway at the Art UK site
* Victoria and Albert Museum miniatures gallery
* Frits Lugt, Les marques de collections de dessins & d’estampes, 1921 and its Supplement 1956, L.628 and L.629, online edition
* A catalogue of the very curious, extensive, and valuable library of Richard Cosway, Esq. R.A, digital facsimile from Houghton Library, Harvard University.