**Butunjahon Tsiganlar tili kuni** madaniyati va taʼlimini ommalashtirishga yordam beradi. 2009-yildan boshlab har yili 5-noyabrda nishonlanadi. Xorvatiya parlamenti uni 2012-yilda rasman tan oldi va YUNESKO 5-noyabrni 2015-yilda Butunjahon Tsiganlar tili kuni deb eʼlon qildi. 2018-yil holatiga Yevropa Kengashiga aʼzo 16 ta davlat mintaqaviy yoki ozchilik tillari boʻyicha Yevropa Xartiyasiga muvofiq tsiganlar tilini ozchilik tili sifatida tan oladi.

Hikoya
------

2008-yil 5-noyabrda Xorvatiya poytaxti Zagrebda tsigan olimi va siyosatchisi Velko Kaitasi tomonidan yozilgan ilk tsigan-xorvat va xorvat-tsigan lugʻati taqdimoti chogʻida butun dunyodan kelgan loʻminlar jamiyati vakillari va Xorvatiya jamoatchiligi, Xorvatiya Respublikasida 5-noyabrni Butunjahon Tsiganlar tili kuni deb eʼlon qilgan nizomni imzoladi. Nizomning imzolanishi Velko Kaytazi va Xorvatiya rom taʼlim assotsiatsiyasi „Kali Sara"tomonidan tashkil etilgan. Nizom 150 kishi haqida imzolandi.

 Xorvatiya Respublikasida 5-noyabrni Rim tili kuni deb eʼlon qilish xartiyasi (2008-yil 5-noyabr, Zagreb, Xorvatiya)
2009-yil 3-noyabrdan 5-noyabrgacha Zagrebda boʻlib oʻtgan tsigan tilini standartlashtirish va kodifikatsiya qilish boʻyicha Butunjahon simpoziumida, „Kali Sara" romanini tashkil etish boʻyicha xalqaro tsigan Ittifoqi va Xorvatiya assotsiatsiyasi 5-noyabrni barcha mamlakatlarda yashovchi Butunjahon tsigan tili kuni deb eʼtirof etish toʻgʻrisida bayonot berdi. Ushbu tadbir, shuningdek, ushbu sananing birinchi rasmiy nishonlanishi edi.

Xalqaro eʼtirof
---------------

Xorvatiya parlamenti 2012-yil 25-mayda boʻlib oʻtgan sessiyada 5-noyabr kuni Butunjahon tsiganlar tili kunini nishonlash boʻyicha xalqaro tashabbusni bir ovozdan (122 ta yoqlab ovoz) qoʻllab-quvvatladi va dunyodagi birinchi parlamentga aylandi.Shuningdek, u boshqa milliy parlamentlarni, xalqaro institutlarni va tashkilotlarni, shuningdek, dunyodagi barcha odamlarni oʻz hoxshi bilan tashabbusga qoʻshilishga chaqirdi.

Xorvatiya taklifi bilan YUNESKO 2015-yilda 5-noyabrni Butunjahon tsiganlar tili kuni deb eʼlon qildi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Croatian Post To Mark World Romani Language Day With Stamp Croatia Week" (en). *Croatia Week Croatian news portal in English* (2-noyabr 2012-yil). Qaraldi: 19-aprel 2021-yil.
2. ↑  „Prijedlog zaključka o potpori međunarodnoj inicijativi o ustanovljenju 5. studenoga Svjetskim danom romskoga jezika - predlagatelji svi klubovi zastupnika u Hrvatskom saboru" (hr). *Hrvatski sabor*. Qaraldi: 19-aprel 2021-yil.
3. ↑  „Proclamation of 5 November as: World Day of Romani Language". *unesdoc.unesco.org*. Qaraldi: 19-aprel 2021-yil.
4. ↑  „5 November: International Day of Romani Language" (en-GB). *ECML/CELV*. Qaraldi: 19-aprel 2021-yil.
5. ↑  „World Day of Romani Language" (en-GB). *Council of Europe*. Qaraldi: 8-aprel 2021-yil.
6. ↑  *Svjetski dan romskog jezika 03.-05. studenog 2011. godine ; Zagreb ; zbornik = Tekstonqo kidipe sa themesqo dǐves e rromane ćhibaqo*, 2012. ISBN 978-953-55966-1-5.
7. ↑  „Prijedlog zaključka o potpori međunarodnoj inicijativi o ustanovljenju 5. studenoga Svjetskim danom romskoga jezika - predlagatelji svi klubovi zastupnika u Hrvatskom saboru" (hr). *Hrvatski sabor*. Qaraldi: 19-aprel 2021-yil.