**Chju Yunming** (xitoycha Chju Yunming; 1460—1526) — Min sulolasi davridagi xitoylik xattot, yozuvchi va shoir.

Tarjimai hol
------------

1460-yilda Nanchili provinsiyasi, Suchjou mahkamasing Chanchjou uyezda tugʻilgan. Zodagon oiladan chiqqan. U tugʻilganidanoq yaqinni koʻra olmay, 6 barmogʻi bor edi. Uning isteʼdodi hamma narsada yaqqol koʻrinib turardi. 5 yoshida katta ierogliflar yozgan, 9 yoshida kattalar qatori sheʼrlar yozgan. Xuddi shu yoshda u klassik matnlarning asosiy qismini yoddan bilgan. Chju Yunming xattotlikni oʻzining kaoshu qoʻlyozmasi bilan mashhur boʻlgan amaldor va xattot bobosi Syu Yuchjendan oʻrgangan. Uning boshqa ustozi esa qaynotasi Li Yingjen edi. Chju Tzyunminning xattotlik mashgʻulotlari roʻyxatiga Xitoy xattotligi tarixidagi barcha asosiy nomlar kiritilgan, shuning uchun u „xattotlik polimati" deb nomlangan. U allaqachon yoshligida oʻz davrining eng yaxshi xattotlaridan biri sifatida tan olingan. Tabiatan ehtirosli va sarguzashtli boʻlgan Chju Yunming ajoyib uslubda yashagan. U amaldorning martabasini eʼtiborsiz qoldirib, oʻzini faqat sanʼatda angladi. Qimor oʻyinlari va ayollar uchun katta boylikni isrof qilgan Chju Yunming umrini qashshoqlik va kasallikda tugatdi va 1526 yilda vafot etdi.

Ijod
----

Kichik formatda ixtisoslashgan. Uning ustav asarlari koʻplab uslublarning birikmani koʻrsatishi bilan ajralib turadi, ammo hech biri boshqasidan ustun boʻlmagan tarzda. Tez yozuvda Chju Yunming bir vaqtning oʻzida uchta usulda ishlagan. Birinchi variant arxaik soddaligi bilan ajralib turadi, ieroglif ustunlari toza va ixchamdir. Bu „Chjao tsao" qoʻl yozuviga toʻgʻri keladi, ammo xattot qoʻshimcha ravishda kompozitsiyaning ravshanligini va xavflarning ravshanligini oshiradi, shu bilan birga ularning plastikligining yuqori dinamikasini saqlaydi. Shunday qilib, u, goʻyo, nizom usulini tez yozuvga kiritadi. Ikkinchi variant Tsin sulolasining uygʻun va oʻlchovli tez yozuviga qaytadi. Bu holda nizomning tuzilishi yoʻq va tez yozuvning plastikligi uning sof shaklida namoyon boʻladi. Uchinchi variant „kuantsao" ga mos keladi. Ushbu tez yozuvda Chju Yunming odatda katta formatda yozgan. Biluvchilar uning asarlarini „maʼnaviy gʻalabaning tez yozuvi" (tsao va shenshen) deb taʼriflashgan. Chju Junminning tez yozuvi baquvvat, yorqin va shijoatlidir.

Chju Yunmin oʻzining „Xattotlik haqida fikr" (Lunshuti) inshosida taʼkidlaganidek, agar sizda "mahorat (gong) boʻlsa, lekin „samoviy sifatlar" (tyanxing) boʻlmasa, unda maʼnaviyat (shencai) paydo boʻlmaydi. Agar sizda „samoviy xususiyatlar" boʻlsa. , lekin mahoratga ega boʻlmasa, maʼnaviyat amalga oshmaydi.

Manbalar
--------

1. 1 2  *Denis Crispin Twitchett, John King Fairbank* „The Cambridge History of China //" (Inglizcha). *books.google* 961 betlar. United Kingdom:  Cambridge University Press (1978-yil). Qaraldi: 7-dekabr 2022-yil.
2. 1 2  „NMVW-collection website" (niderlandcha). *collectie.wereldculturen.nl*. Qaraldi: 7-dekabr 2022-yil.
3. ↑  „Xitoy bibliografik bazasi" (xitoycha). *Harvard Univercity*.  The Faculty of Arts and Sciences. Qaraldi: 7-dekabr 2022-yil.

Adabiyotlar
-----------

* Ch’en Chih-mai. Chinese Calligraphers and their Art. Melbourne, 1966.
* (inglizcha) Ho Chuan-Hsing. Zhu Yunming (died 1527), calligrapher, scholar, essayist, poet. — notice du Grove Art Online, lire en ligne, ISBN 9781884446054
* (inglizcha) Extrait de la notice de Zhu Yunming [archive] dans le dictionnaire Bénézit sur le site Oxford Index. 2006. — ISBN 9780199773787.