**Charles Laughton** (talaffuzi: „Charlz Laughton", 1899-yil 1-iyul — 1962-yil 15-dekabr) — Britaniya-Amerika aktyori. U Londonda Qirollik Dramatik sanʼat akademiyasida tahsil olgan va birinchi marta 1926-yilda professional tarzda sahnaga chiqqan. 1927-yilda u boʻlajak rafiqasi Elsa Lanchester bilan spektaklda rol oʻynadi. Buning ortidan u bilan umrining oxirigacha birga yashab, ishladi.

Erta hayoti va karyerasi
------------------------

Laughton 1899-yil 1-iyulda Yorkshirning Shimoliy Riding shahridagi Skarboro shahrida, Yorkshir mehmonxonasi soqchilari Robert Laughton (1869-1924) va Elizaning farzandi bo‘lib tug‘ilgan. Moviy plaket uning tugʻilgan joyini belgilaydi. Uning onasi irland millatiga mansub taqvodor Rim-katolik edi va u uni Stonyhurst kollejiga, eng mashhur ingliz iezuit maktabiga yuborishdan oldin, uni qisqa muddat mahalliy oʻgʻil bolalar maktabiga, Skarboro kollejiga oʻqishga yubordi. Laughton Birinchi jahon urushida xizmat qilgan.

Laughton oilaviy mehmonxonada ish boshlagan, shu bilan bir vaqtda Skarborodagi havaskor teatrlarda qatnashgan. Uning oilasi 1925-yilda aktyor Claude Rains uning ustozlari boʻlgan RADAda drama talabasi boʻlishga ruxsat berdi. Laughton oʻzining ilk professional chiqishini 1926-yil 28-aprelda Barns teatrida Osip sifatida *„The Government Inspector"* komediyasida koʻrsatdi va may oyida Londonning Gaiety teatrida ham paydo boʻldi. U oʻzining isteʼdodi bilan tomoshabinlarni hayratda qoldirdi va Chekovning ikkita *„The Cherry Orchand"* va *„The Three Sisters"* spektakllarida klassik rollarni ijro etdi. Laughton 1928-yilda Londonda Shon OʻKeysining *„The Silver Tassie"* filmining jahon premyerasida Harry Hegan rolini oʻynadi. U Arnold Bennettning *„Mr Prohack"* filmida (Elsa Lanchester ham aktyorlar tarkibiga kirgan) va Londondagi „Theatre Royal" da (1928-29) *„Mr. Pikvik"* filmida Semyuel Pikvik rollarini ijro etgan.

Oʻlimi
------

Laughton 1962-yil iyul oyida Livandagi Cedars kasalxonasiga yorilib ketgan disk bilan murojaat qildi. U umurtqasini operatsiya qildirgan va umurtqa pogʻonasi saratoni borligi maʼlum boʻlgan. Noyabr oyining oxirida kasalxonani tark etdi. Bir muncha vaqt komada edi va 1962-yil 15-dekabrda buyrak saratonidan uyda vafot etdi. Uning kullari Forest Lawn Memorial Parkiga (Gollivud tepaliklari) dafn qilindi.

Manbalar
--------



1. ↑  „Charles Laughton profile".  Biography.com. 19-iyul 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-may 2010-yil.
2. ↑  Burton, Peter*. Six Inches of Bath Water: One Hundred Years of Scarborough College in Memories & Photographs, 1898-1998*, First, Norwich: Michael Russell, 1998 — 15 bet. ISBN 085955239X.
3. ↑  RonaldBruceMeyer.com „1 July Almanac.". 8-may 2006-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-mart 2006-yil.

 Retrieved 12 August 2007.
4. ↑  „Theatre collections: record view - Special Collections & Archives - University of Kent". *www.kent.ac.uk*. Qaraldi: 31-avgust 2019-yil.
5. ↑  „Production of Mr Pickwick | Theatricalia". *theatricalia.com*. Qaraldi: 31-avgust 2019-yil.
6. 1 2 3  *Associated Press*. „Charles Laughton Is Dead at 63; Character Actor For 3 Decades". *The New York Times* (17-dekabr 1962-yil), s. 15. Qaraldi: 9-yanvar 2021-yil.
7. ↑  „Charles Laughton Dies at 63". The Daily News (St. John's, N.L.). AP (17-dekabr 1962-yil). Qaraldi: 29-avgust 2017-yil.
8. ↑  „Widow of Charles Laughton Had Many Talents : Actress Elsa Lanchester Dies at 84". *Los Angeles Times* (27-dekabr 1986-yil). Qaraldi: 29-avgust 2017-yil.
9. ↑  *Callow, Simon*. „Charles Laughton: dazzling player of monsters, misfits and kings". *The Daily Telegraph* (24-noyabr 2012-yil). Qaraldi: 29-avgust 2017-yil.
10. ↑  Wilson, Scott. *Resting Places: The Burial Sites of More Than 14,000 Famous Persons*, 3d ed.: 2 (Kindle Locations 26892-26893). McFarland & Company, Inc. Publishers. Kindle Edition