Viktoriya jamoat zali
**Victoria Public Hall** yoki **Town Hall** — Chennaydagi tarixiy bino boʻlib, Hindiston imperatori Viktoriya nomi bilan atalgan. Bu Chennaydagi Britaniya meʼmorchiligining eng yaxshi namunalaridan biri boʻlib, Qirolicha Viktoriyaning oltin yubileyini nishonlash uchun qurilgan. U XIX asr oxiri va XX asr boshlarida teatr va jamoat yigʻilish xonasi boʻlib xizmat qilgan. Hozirda Janubiy Hindiston Atletika Assotsiatsiyasi klubi joylashgan.

Tarixi
------

Hind-saratsenik meʼmorchilikning namunasi boʻlgan zal Robert Fellowes Chisholm (1840—1915-yillarda) tomonidan Romanesk uslubida ishlab chiqilgan va 1888—1890-yillarda Namperumal Chetty tomonidan qurilgan. U 1887-yilda Lord Konnemara tomonidan ommaga ochilgan, ammo boshqa versiyaga koʻra, 1886—1890-yillarda Madras gubernatori ser Mountstuart Elfinston Grant Daff zalni ochiq deb eʼlon qilgan. 1888-yil yanvar oyida fuqarolar yigʻilishi zalga qirolicha Viktoriya nomini berishga qaror qildi. Oʻsha paytdagi munitsipal korporatsiya prezidenti ser AT Arundale tashabbusni oʻz qoʻliga oldi.

Zal hududidagi yodgorlik favvorasi Trevelyan favvorasi 1859—1860-yillarda Madras gubernatori va Xalq parkini ishlab chiqqan Charles Trevelyanning shaharni yetarli tarzda ichimlik suvi bilan taʼminlashga qoʻshgan hissasini nishonlash uchun koʻtarildi. Favvoraning bir tomonida Trevelyan boshining barelyefi tasvirlangan.

Taʼmirlash
----------

Zalni taʼmirlash ishlari birinchi marta 1967-yil oktyabr oyida amalga oshirilgan va oʻsha paytdagi bosh vazir CNAnnadurai uni jamoat foydalanishiga bagʻishlagan. Bir necha yil oʻtgach, bino 40 yildan ortiq yopiq qoldi. 1990-yillarning boshlarida Madrasning oʻsha paytdagi sherifi Suresh Krishna binoning bir qismini qutqarish uchun biroz harakat qildi va Trevelyan favvorasini qayta tikladi. Sobiq Maxarashtra gubernatori C. Subramaniam 1993-yil dekabr oyida binoni qayta bagʻishladi.

Chennai korporatsiyasi 2009-yil aprel oyida Javoharlal Neru milliy shaharni yangilash missiyasi doirasida 39,6 million ₹ qiymatida zalni taʼmirlashni boshladi. Qayta tiklash ishlari shikastlangan tomni almashtirish va yogʻoch taxta va zinapoyalar ustida ishlashni oʻz ichiga oladi. Tom yopish choy daraxti bilan toʻldirilgan, Mangalore plitkalari esa binoni bezatadi. Eskirgan cuddapah toshlari yaqinda yarim jilolangan toshlar bilan almashtirildi.

Ish tugagach, birinchi qavatda ovoz va yorugʻlik namoyishi oʻtkaziladi. Birinchi qavat madaniy dasturlarni oʻtkazish uchun ishlatiladi. Zal 600 kishiga moʻljallangan ish tugallanib bitirilgan.

Yana qarang
-----------

* Chennai arxitekturasi
* Chennaydagi meros tuzilmalari

Manbalar
--------

1. ↑  „Victoria Public Hall - Chennai, South India".  Indian Columbus (14-fevral 2011-yil). Qaraldi: 30-oktabr 2011-yil.
2. ↑  *Ramakrishnan, T.*. „Victoria Public Hall likely to get new life". *The Hindu* (18-iyul 2006-yil). Qaraldi: 29-oktabr 2011-yil.
3. ↑  *Muthiah, S.*. „Madras miscellany". *The Hindu* (25-sentabr 2011-yil). Qaraldi: 30-oktabr 2011-yil.
4. ↑  *Ramakrishnan, T.*. „Victoria Public Hall likely to get new life". *The Hindu* (18-iyul 2006-yil). Qaraldi: 29-oktabr 2011-yil.
5. ↑  „Victoria Public Hall restoration to be completed by June". *The Hindu* (3-may 2011-yil). Qaraldi: 29-oktabr 2011-yil.
6. ↑  *Ramakrishnan, Deepa H.*. „Refurbished Victoria Public Hall likely to be thrown open in June". *The Hindu* (29-yanvar 2012-yil). Qaraldi: 31-yanvar 2012-yil.
7. ↑  „Victoria Hall spruce-up to be over by Aug". *The Times of India* (14-iyul 2011-yil). Qaraldi: 16-iyul 2011-yil.