**Andrew Allan Clyde** (talaffuzi: „Endryu Allan Klayd", 1892-yil 25-mart – 1967-yil 18-may) — shotlandiyalik amerikalik kino va televideniye aktyori boʻlib, uning faoliyati qirq-yildan ortiq davom etgan. 1921-yilda u Mack Sennett komiksi sifatida ovozsiz filmlarga kirib, *"On a Summer Day*" filmida debyut qildi. U teatr aktyori, prodyuser va menejer John Clydening olti farzandining beshinchisi edi. Clydening ukasi David va uning singlisi Jan ham ekran aktyori boʻlishdi.

Andy Clydening kino faoliyati 45-yil davom etgan boʻlsa-da, u Xopalong Kessidi filmlar seriyasida Kaliforniya Karlson roli bilan mashhur boʻlgan. U ikkita teleserialdagi rollari bilan ham tanilgan: CBS telekanalidagi *Lassi* filmidagi fermer Cully Wilson va ABC telekanalining *The Real McCoys* serialidagi qoʻshni George McMichal roli.

Dastlabki-yillar
----------------

19 yoshida u Durward Lely & Company bilan Shotlandiya gastrollarida boʻlib, „The Wearinʼ o the Green" romantik irland musiqiy dramasida Konnor Martin rolini oʻynadi. 1912-yilda Clyde birinchi marta Amerika Qoʻshma Shtatlariga „Graham Moffat" ga gastrol safari bilan keldi va Glazgodagi *"The Concealed Bed*" deb nomlangan komediya sketchida Bob Dyuar rolini oʻynadi. Yillar oʻtib, yaqin doʻsti James Finlaysonning taklifiga binoan, u 1920-yilda prodyuser Mack Sennetning komediyachilar roʻyxatiga qoʻshilish uchun AQShga qaytib keldi.

Televizion martaba
------------------

Clydening soʻnggi teatr filmi 1956-yilda chiqdi, shundan soʻng u asosan televidenieda ishladi va Rod Kemeronning „*City Detective*" sindikatlashtirilgan serialida paydo boʻldi. 1954- va 1955-yillarda *"The Pepsi-Cola Playhouse"* va „*Studio 57*" filmlarida u Jane Darwell bilan birgalikda „Santaʼs Old Suit" epizodida Tom Harperni tasvirlagan. Clyde yana bir qancha erta seriallarda, jumladan, *The Peopleʼs Choice*, *Soldiers of Fortune*, *My Little Margie*, *The Bob Cummings Show* va *Lock Up*.an.

Shaxsiy hayot
-------------

1932-yil 23-sentabrda Clyde Kaliforniyaning San-Bernardino okrugidagi Ontario shahrida Sennett cho‘milish go‘zallarining sobiq aʼzosi Elsie Maud Tarronga uylandi. Jules Wayt Clyde oʻrta yoshda ota boʻlganini va uning oʻgʻli Jon Allan Clyde toʻqqiz yoshida meningitdan vafot etganida vayron boʻlganini esladi.

Clyde Ben Turpin bilan yaqin doʻst boʻlib, Turpinning ikkinchi nikohida guvoh boʻlib xizmat qilgan va uning dafn marosimida pallador boʻlgan.

U 1943-yil 24-sentabrda Amerika Qo‘shma Shtatlarining fuqaroligini oldi.

Clyde oʻlimigacha televizorda chiqishda davom etdi. Uning qoldiqlari Glendaleʼs Forest Lawn Memorial Parkiga dafn etilgan.

1960-yil 8 fevralda Clyde kino sanoatiga qoʻshgan hissasi uchun 6758 Gollivud bulvaridagi Gollivud shon-shuhrat xiyobonida yulduz oldi.

Manbalar
--------


1. ↑  *John Clyde: Scotland’s first film star*, Helensburgh Heritage. Retrieved 2012-01-29.
2. ↑  *David Clyde: Stage and film actor*, Helensburgh Heritage. Retrieved 2012-01-29.
3. ↑  *Jean Clyde: Stage actress*, Helensburgh Heritage. Retrieved 2012-01-29.
4. ↑  DURWARD LELY AT BATHGATE. *West Lothian Courier* (18-avgust 1911-yil), s. 4.
5. ↑  AUCHTERARDER. *Strathearn Herald* (19-avgust 1911-yil), s. 6.
6. ↑  MARKINCH. *Fifeshire Advertiser* (17-fevral 1912-yil), s. 10.
7. ↑  "New York Passenger Arrival Lists (Ellis Island), 1892-1924", database with images, FamilySearch ( : 16 August 2019), Andrew A. Clyde, 1912.
8. ↑  THE VAUDEVILLE WEEK IN FRISCO: Orpheum, San Francisco, July 1. *The Billboard* (13-iyul 1912-yil), s. 12.
9. ↑  NEW VAUDEVILLE ACTS: Graham Moffat's Players, in 'The Concealed Bed', Keith's Union Square, Evening, Oct. 21. *The New York Clipper* (26-oktabr 1912-yil), s. 14.
10. ↑  VAUDEVILLE AND BURLESQUE NEWS: Keith's Union Square, New York, Oct. 24. *The Billboard* (2-noyabr 1912-yil), s. 10.
11. ↑  AMUSEMENTS: Temple Theater. *Rochester Democrat and Chronicle* (11-fevral 1913-yil).
12. 1 2  *Andy Clyde: Film star*, Helensburgh Heritage. Retrieved 2012-01-29.
13. ↑  David Bruskin. *Behind the Three Stooges: The White Brothers* ISBN 1-882766-00-8.
14. ↑  „California, County Marriages, 1850–1952, Bernard Turpin and Babette Dietz, 08 Jul 1926". *FamilySearch*. Qaraldi: 25-yanvar 2016-yil.
15. ↑  „Veterans of Films Honor Ben Turpin". Prescott Evening Courier (4-iyul 1940-yil). Qaraldi: 23-noyabr 2010-yil.
16. ↑  „California, Southern District Court (Central) Naturalization Index, 1915–1976, Andrew Allan Clyde, 1943". *FamilySearch*. Qaraldi: 25-yanvar 2016-yil.
17. ↑  Okuda, Ted; Watz, Edward; (1986). *The Columbia Comedy Shorts*, p. 69, McFarland & Company, Inc. Publishers. ISBN 0-89950-181-8
18. ↑  Wilson, Scott. *Resting Places: The Burial Sites of More Than 14,000 Famous Persons*, 3d ed.: 2 (Kindle Locations 25047-25048). McFarland & Company, Inc. Publishers. Kindle Edition.
19. ↑  „Andy Clyde | Hollywood Walk of Fame". *www.walkoffame.com*. Qaraldi: 18-iyul 2016-yil.
20. ↑  „Andy Clyde". *Los Angeles Times*. Qaraldi: 18-iyul 2016-yil.