**2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarining yopilish marosimi** Tokiodagi Olympic Stadiumda 2021-yil 8-avgust kuni soat 20:00 da boshlandi va ikki yarim soat davom etdi. COVID-19 pandemiyasi oqibatlari tufayli bir yilga qoldirilgan Olimpiada oʻyinlarining yopilish marosimi tomoshabinlarsiz oʻtkazildi .

Jarayon ushbu xalqaro sport tadbirining rasmiy tantanali yopilishini (jumladan, yopilish nutqlari, sportchilar paradi va Olimpiya bayrogʻini topshirish) madaniyati va tarixini namoyish etish uchun badiiy tomosha bilan birlashtirildi. 2024-yilda Parijda bo'lib o'tadigan Yozgi Olimpiya o'yinlari uchun joriy va keyingi mezbon davlat (Fransiya). Olimpiya marosimlarining mavzusi COVID-19 pandemiyasiga ishora qiluvchi *Olg'a harakat* bo'lib, yopilish marosimi mavzusi *biz baham ko'radigan dunyolar* edi.

Yopilish marosimi asosan ba'zi jonli qismlar bilan oldindan yozib olingan. Ijrochilar jonli qismlarda ijtimoiy masofalash choralariga rioya qilishdi. Marosim sportchilarga Tokio bog'ida bir kunni o'tkazish imkoniyatini berdi, Yaponiyaning uchta milliy etnik guruhining madaniy raqslari va xalq qo'shiqlarini o'z ichiga olgan "xotira lahzasi"ni o'z ichiga oldi va 1964-yilgi Yozgi Olimpiya o'yinlariga havola qilindi.

Barcha marosimlarda diktorlar Georges Veyssière (fransuz), Mai Shoji(ingliz) va Xiroyuki Sekino (yapon) edi.

(TOCOG) 2017-yil dekabr oyida Olimpiya va Paralimpiya oʻyinlarining "Asosiy siyosat" hujjatini eʼlon qilgan holda tayyorgarlik boʻyicha birinchi hisobotini taqdim etdi. Hujjat ekspertlarning fikr-mulohazalari va yapon jamoatchiligining fikr-mulohazalari asosida tuzilgan boʻlib, toʻrtta marosimning joylashuvi va umumiy kontseptsiyasining asosiy elementlarini oʻz ichiga oladi. Olimpiadaning ochilish marosimida 4 ta marosimning mavzulari va tushunchalari, jumladan, tinchlik, birgalikda yashash, qayta qurish, kelajak, Yaponiya va Tokio, sportchilar va ishtirok etish kabi mavzular taqdim etildi.

Ochilish va yopilish marosimlarida uning bosh ijodiy direktori sifatida uchta turli rejissyorlar bor edi. 2018-yil iyulidan 2020-yil dekabrigacha anʼanaviy yapon teatri aktyori Mansai Nomura bosh ijodiy direktor boʻlgan. Normura bu vazifani tashlab, maslahatchi boʻldi. 2020-yilning dekabridan 2021-yilning martigacha Xiroshi Sasaki bosh kreativ direktor boʻlib ishlagan, Sasaki yapon komediyachisi va moda ikonasi Naomi Vatanabe haqida haqoratomuz fikr bildirganidan soʻng iste’foga chiqmaguncha. Hisobotlar Tokio-2020 tashkiliy qoʻmitasi prezidenti Yoshiro Mori qoʻmita ayol a’zolariga nisbatan kamsituvchi soʻzlari tufayli iste’foga chiqqanidan bir oy oʻtib paydo boʻldi. 2021-yil mart oyidan boshlab Yaponiyaning Sports Branding kompaniyasi boshqaruvchi direktori Takayuki Xiyoki marosimlar boʻyicha bosh direktor oʻrinbosari va ijrochi prodyuser boʻlib ishlaydi. 

Oldindan ko'rib chiqiladigan press-relizda "Oldinga harakat" 2020-yilgi ochilish va yopilish marosimlari uchun izchil mavzu bo'ladi. Marosimlar COVID-19 pandemiyasi va 2011-yildagi Toxoku zilzilasi va tsunamidan xalos bo'lishga ishora bo'lgan "Oldinga harakat" tushunchasi bilan bog'lanadi. "Biz marosimlarni Tokio-2020 oʻyinlarida sportchilarning faol ishtirok etishi va sportning kuchi orqali Oʻyinlar butun dunyo boʻylab odamlarga yangi umid va dalda olib kelishi mumkinligi haqidagi tushuncha asosida ishlab chiqdik", dedi tashkilotchilar. Bu kutilgan edi, chunki kechiktirilgandan so'ng, Balich inqirozning o'yinlardagi ahamiyati tufayli marosim paytida biron bir nuqtada tilga olinishini qayd etdi.

Yakunlash marosimining mavzusi "Biz baham ko'radigan dunyolar" bo'lib, u xilma-xillik va inklyuzivlik va yorqinroq va yaxshi kelajak mavzularini qamrab olishi kutilmoqda. Marosimning ko'plab ketma-ketliklari COVID cheklovlari, shu jumladan Xokkaydodagi an'anaviy Aynu raqqosalari tufayli oldindan yozib olingan.

Marosimning ko'pgina badiiy va madaniy bo'limlari ijtimoiy masofaviy ko'rsatmalarga rioya qilgan va segmentlarning aksariyati oldindan yozib olingan. Tomoshabinlarni taqiqlash e'lon qilinishidan oldin, yopilish marosimi uchun chiptalar narxi 12 000 ¥ dan 300 000 ¥ oralig'ida bo'lishi kutilgan edi.

 Thomas Bach, Crown Prince Fumihito va Yoshihide Suga (Japan National Stadium 2021-yil 8-avgust)
 Trocadéro Tokio 2020 o'yinlari paytida Parij 2024 muxlislar maydoni sifatida tashkil etilgan. Bu segmentning oxiridagi joy va yopilish marosimi bo'lib o'tadigan joy edi.
Makron paydo bo'lganidan so'ng, COJOP prezidenti Toni Estanguet (u ham bir necha soat oldin Tokiodan qaytgan) sahnaga chiqadi va kamera Parijdagi yozning moviy osmoniga ko'tarilayotganda kamera ob'ektivida "Parij 2024" deb yozadi. xuddi tennis Grand Slam musobaqalarida sodir bo'ladigan narsa kabi. Tasvir stadion ekranlarida, Tokio Skytree esa Fransiyaning milliy ranglarida ko'rsatilgan bo'lib, hozirgi va kelajakdagi mezbon shaharlarning ikkita ramziy ramzi - Tokiodagi Skytree va Parijdagi Eyfel minorasi o'rtasidagi bog'liqlikni ko'rsatadi.

Tokiodagi Olimpiya va Paralimpiya oʻyinlari tashkiliy qoʻmitasi prezidenti Seiko Xashimoto sportchilarga "Siz erishgan yutuqlaringizni taʼriflashga soʻz ham yoʻq", dedi. "Bugun tunda Tokioni yoritgan Olimpiya olovi jimgina oʻchadi. Ammo bu erda alangalangan umid hech qachon so'nmaydi. Qadimgi Olimpiya o'yinlaridan ajralmagan an'ana bo'lgan Ekecheiria ruhida tinchlikka umid qilishda davom etar ekanmiz, u butun dunyo odamlari qalbida yonib turadi." U shuningdek, odamlarni bo'lajak Paralimpiya o'yinlariga ishora qildi. Uning mulohazalari podiumga tushgan kuya soyasida qoldi.

 Yakunlash marosimining oxirida "Arigato" belgisi
Taqdimot va yakuniy soʻzlardan soʻng aktrisa Shinobu Otake (Suginami bolalar xori bilan) astronomiya darsini taqlid qilib, ilmiy-fantastik filmlar va komikslarga ishora qilib Kendji tomonidan bastalangan mashhur va mashhur "Yulduzlar orasida sayr" qoʻshigʻini kuyladi. Qo'shiq matni yoz tunlarida Yaponiya osmonida ko'rinadigan yulduz turkumlarini ta'kidlaydi. Qo'shiq tugagandan so'ng, Isao Tomita tomonidan ijro etilgan Klod Debüssining Clair de lune qo'shig'ining elektron versiyasi yangray boshladi, qozon olovi "telekinez simulyatsiyasi" orqali o'chirildi (qozon qo'lda o'chirilgan, chunki buni amalga oshirishning iloji yo'q edi. haqiqiy hayotda ham) bolalar va o'qituvchi minnatdorchilik belgisini qo'yishgan, ko'p o'tmay, so'nggi 16 kun ichida olov yonib turgan inshoot yopildi va asl shakliga qaytdi. Protokol talab qilganidek, so'nggi otashin namoyishi boshlandi.

 Tantanali mehmonlar (2021-yil 8-avgustda Japan National Stadium)

1. ↑  „Olympic Competition Schedule" (18-iyul 2018-yil). 29-avgust 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-sentabr 2018-yil.
2. ↑  *Pearson, Matt*. „Tokyo Olympics close as Paris starts to prepare for 2024". *Deutsche Welle* (8-avgust 2021-yil). Qaraldi: 9-avgust 2021-yil.
3. 1 2  *Lee, Michelle Ye Hee*. „Tokyo Games close with bittersweet sendoff for athletes, volunteers in pandemic event". *The Washington Post* (8-avgust 2021-yil). Qaraldi: 8-avgust 2021-yil.
4. ↑  *Molski, Max*. „With Fighter Jets and an Astronaut, Paris Takes Baton From Tokyo for 2024". *NBC 10* (8-avgust 2021-yil). Qaraldi: 9-avgust 2021-yil.
5. ↑  *Mather, Victor*. „Paris, as host of the 2024 Games, will get its own special showcase.". *New York Times* (8-avgust 2021-yil). Qaraldi: 9-avgust 2021-yil.
6. 1 2 3  „Tokyo 2020 unveils concepts behind Games' Opening and Closing Ceremonies". *Tokyo Organising Committee of the Olympic and Paralympic Games* (14-iyul 2021-yil). Qaraldi: 19-iyul 2021-yil.
7. 1 2 3  *Savage.* „Mystery surrounds performers for Olympic Games Opening Ceremony". *News.com.Au* (17-iyul 2021-yil). 18-iyul 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-iyul 2021-yil.
8. ↑  „IOC has no plan to mark Hiroshima anniversary" (2-avgust 2021-yil). 2-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-avgust 2021-yil.
9. ↑  „Tokyo 2020: Olympic torch goes out after closing ceremony marks end of Games – as it happened". *Guardian* (8-avgust 2021-yil). 10-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-avgust 2021-yil.
10. ↑  „The voice of the Olympics and Paralympics heard around the world" (en). *Japan Today* (1-oktabr 2021-yil). Qaraldi: 25-oktabr 2021-yil.
11. 1 2  „Basic Policy for the Opening and Closing Ceremonies of the Olympic and Paralympic Games Tokyo 2020". 29-iyun 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-avgust 2021-yil.
12. ↑  „Basic Policy". *Olympic Games*. 9-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-avgust 2021-yil.
13. ↑  *Prahl, Amanda*. „A Date Has Been Set For the Opening Ceremony of the 2020 Summer Olympics". *POPSUGAR Fitness Australia* (13-fevral 2020-yil). Qaraldi: 17-yanvar 2021-yil.
14. ↑  „Mansai Nomura to get creative with Tokyo 2020 Ceremonies". *Olympic Channel*. 24-iyul 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 24-iyul 2019-yil.
15. ↑  „Kyogen actor Mansai Nomura to oversee Tokyo 2020 ceremonies". *The Japan Times*.  Reuters (30-iyul 2018-yil). 29-sentabr 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-yanvar 2021-yil.
16. ↑  *Wade, Stephen*. „Tokyo Olympics name Hiroshi Sasaki director for ceremonies". *AP NEWS* (23-dekabr 2020-yil). Qaraldi: 28-yanvar 2021-yil.
17. ↑  „Tokyo Olympics creative director resigns over derogatory remark about female entertainer". Qaraldi: 18-mart 2021-yil.
18. ↑  „Tokyo 2020 ceremonies director resigns after derogatory suggestion about female comedian". *The Japan Times Online* (17-mart 2021-yil). Qaraldi: 17-mart 2021-yil.
19. ↑  „Tokyo Olympics head quits over sexism row with no successor in sight". *Kyodo News* (12-fevral 2021-yil). Qaraldi: 9-avgust 2021-yil.
20. ↑  *Ikezawa, Hiroshi*. „Expert calls on Japanese sports industry to innovate after pandemic". *The Japan Times*. The Japan Times (30-iyun 2020-yil). Qaraldi: 19-iyul 2021-yil.
21. ↑  *Houston.* „Tokyo 2020 Olympic Opening Ceremony must now reference coronavirus, producer says" (31-mart 2020-yil). 18-avgust 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi.
22. ↑  „Olympic Games Tokyo 2020 Closing Ceremony" (ja). *公益財団法人東京オリンピック･パラリンピック競技大会組織委員会*. 12-avgust 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-avgust 2021-yil.
23. ↑  „Tokyo 2020 Olympics opening ceremony ticket price ceiling set at ¥288,000". *The Japan Times* (15-may 2018-yil). Qaraldi: 1-dekabr 2020-yil.
24. ↑  „Japanese rush to buy Tokyo Olympic tickets on first day". *USA TODAY*. Qaraldi: 1-dekabr 2020-yil.
25. ↑  „[8:45 pm Sky Tree shining in red, white and blue, female "I was impressed by the activities of the players and it became a good memory of summer" ... Olympic LAST DAY"] (ja). *読売新聞* (8-avgust 2021-yil). Qaraldi: 11-avgust 2021-yil.
26. ↑  „Tokyo Games close with upbeat ceremony". *BBC Sport* (8-avgust 2021-yil). Qaraldi: 10-avgust 2021-yil.
27. ↑  *Barker, Philip*. „Tokyo 2020 programme to become great curiosity in Olympic collecting". *Inside the Games* (8-avgust 2021-yil). Qaraldi: 10-avgust 2021-yil.
28. ↑  *Reid, Andrew*. „World erupts as tiny detail steals the show at Olympic closing ceremony". *Yahoo Australia Sport*. Yahoo Australia (8-avgust 2021-yil). Qaraldi: 10-avgust 2021-yil.