**Baguio** (Tagalog talaffuzi: *BAH-ghee-oh, -⁠OH*) rasmiy ravishda **Bagio shahri** (Ilocano nomi bilan tanilgan) Filippinning Cordilyera maʼmuriy mintaqasidagi 1-darajali yuqori darajada urbanizatsiyalashgan shahar. U oʻzining salqin iqlimi tufayli „Filippinning yozgi poytaxti" sifatida tanilgan, chunki shahar dengiz sathidan taxminan 4810 metr balandlikda joylashgan. Shuningdek „Qaragʻaylar shahri" deb ham ataladi.

Baguio Amerika Qoʻshma Shtatlari tomonidan 1900-yilda *Kafagway* deb nomlanuvchi Ibaloi qishlogʻi oʻrnida tepalik stantsiyasi sifatida tashkil etilgan. Bu Amerika Qoʻshma Shtatlarning Osiyodagi yagona tepalik stantsiyasi edi.

Baguio yuqori shaharlashgan shahar (HUC) sifatida tasniflanadi. U geografik jihatdan Benguet hududida joylashgan boʻlib, 1901-yildan 1916-yilgacha provinsiya markazi boʻlib xizmat qilgan. Ammo u asosiy shaharga aylantirilgandan soʻng viloyatdan mustaqil ravishda boshqariladi. Shahar shimoliy Luzondagi biznes, savdo va taʼlim markazi, shuningdek , Cordilyera maʼmuriy hududining hukumat qarorgohidir. 2020-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Baguio 366,358 aholiga ega.

Etimologiyasi
-------------

Baguio mahalliy xalqlar tomonidan „Kafagway" deb nomlangan. „Baguio" nomi Amerika davridan kelib chiqqan va ibaloicha *bagiw* (mox) soʻzidan olingan boʻlib, u keyinchalik „Baguio" sifatida ispanlashtirilgan. Shahar aholisi uchun „Ibagiw" *bagiwdan* olingan. Bu, shuningdek, shaharning har yili oʻtkaziladigan sanʼat festivalining nomi.

Tarixi
------

Baguio mahalliy kiyiklar, Filippin burgutlari, Filippin siğil choʻchqalari va koʻplab flora turlari kabi turli xil yovvoyi hayvonlar bilan toʻlib-toshgan yam-yashil oʻrmonlari boʻlgan keng togʻli hudud edi. Bu hudud mahalliy xalqlarning, xususan, Ibalois va boshqa Igorot etnik guruhlarining ov joyi boʻlgan. Ispanlar Filippinga kelganlarida, Cordilyeradagi mahalliy Igorotlarning intensiv mudofaa taktikasi tufayli bu hudud hech qachon Ispaniya tomonidan toʻliq boʻysunmagan.
 

 General Yamashita (oʻrtada, stolning yaqin tomonida) 1945-yil 3-sentyabrda John Hay Campidagi taslim boʻlish marosimida.
 Session yoʻli

Geografiyasi
------------

Baguio dengiz sathidan taxminan 1400 metr balandlikda joylashgan boʻlib, shimoliy Luzondagi Cordilyera markaziy togʻ tizmasini oʻz ichiga oladi. Shahar Benguet provinsiyasi bilan oʻralgan.

### Barangaylar

Baguio 129 barangaydan iborat. Ularni oʻz kapitanlari boshqaradi, ularga 7 kishidan iborat barangay kengashi yordam beradi.

### Saylangan mansabdor shaxslar

2022-yil 30-iyun holatiga koʻra shahar hukumati tarkibi.

Bagio shahar hukumati| Lavozim | Ism | Saylangan yil | Muddat raqami. |
| --- | --- | --- | --- |
| Kongressmen | Markes O. Go | 2016-yil | 3 |
| Mayor | Benjamin B. Magalong | 2019 | 2 |
| Mer oʻrinbosari | Faustino A. Olovan | 2019 | 2 |
| Maslahatchi | Benni O. Bomogao | 2016-yil | 3 |
| Xose M. Molintas | 2022 | 1 |
| Artur L. Allad-iw | 2016-yil | 3 |
| Betti Lourdes F. Tabanda | 2019 | 2 |
| Leandro B. Yañgot Jr. | 2022 | 1 |
| Isabelo B. Cosalan Jr. | 2019 | 2 |
| Mariya Mylen Viktoriya G. Yaranon | 2016-yil | 3 |
| Elmer O. Datuin | 2022 | 1 |
| Piter C. Fianza | 2022 | 1 |
| Vladimir D. Cayabas | 2019 | 2 |
| Fred L. Bagbagen | 2019 | 2 |
| Liliya A. Farinas | 2016-yil | 3 |
| Maslahatchi*(sobiq aʼzo)* | Maykl L. Lawana | 2013-yil | 1 |
| Maslahatchi *(sobiq aʼzo)* | Levy Lloyd B. Orkales | 2018 | 1 |

Manbalar
--------

1. ↑  „Southeastern Asia: Island of Luzon in the Philippines".  WWF. Qaraldi: 16-avgust 2014-yil.
2. ↑  Estoque, Ronald C.; Yuji Murayama (February 2013). "City Profile: Baguio". *Cities* **30**: 240–51. doi:10.1016/j.cities.2011.05.002.
3. ↑  *Sanidad, Pablito*. „Which Baguio Centennial?". Baguio Midland Courier. Qaraldi: 21-fevral 2016-yil.
4. ↑  „Business | Official website of the City Government of Baguio". 6-noyabr 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-may 2021-yil.
5. ↑  *Jay.* „Brief History about Baguio City" (en). *Baguio City* (18-aprel 2017-yil). Qaraldi: 20-iyul 2019-yil.
6. ↑  „Baguio braces for ibagiw 2019". *The City Government of Baguio*. Qaraldi: 3-mart 2020-yil.
7. ↑  *Pungayan.* „Bagiw and the Ibagiws". *Baguio Midland Courier*. 19-iyul 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-mart 2020-yil.
8. ↑  Habana, Olivia M. (2000). "Gold Mining in Benguet to 1898". *Philippine Studies* **48**: 475–476.. Qaraldi: October 13, 2018. Baguio]]
9. ↑  „About Baguio City". *City Government of Baguio*. 3-sentabr 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 29-mart 2019-yil.
10. ↑  „Baguio City}".  Department of the Interior and Local Government, Cordillera Administrative Region. Qaraldi: 17-iyun 2018-yil.
11. ↑  „Halalan 2022 Philippine Election Results" (en). *ABS-CBN News*. Qaraldi: 1-sentabr 2022-yil.
12. ↑  „Lawana is new ABC President". *www.mauriciodomogan.com*. Qaraldi: 18-iyul 2019-yil.
13. ↑  „Protest versus elected SK president junked – HERALD EXPRESS | News in Cordillera and Northern Luzon" (en-US) (11-iyun 2018-yil). Qaraldi: 18-iyul 2019-yil.