**Hamid Ali Khan** (hindcha: *हामिद अली खान*, ruscha: *Хамид Али Хан*,1922-yil 27-yanvar ―1998-yil 22-oktabr) **Ajit** (hindcha: *अजीत*, ruscha: *Аджит*) ― nomi bilan mashhur hind filmlarida rollar ijro etgan hind aktyori edi. U deyarli qirq yil davomida ikki yuzdan ortiq filmlarda rollar ijro etgan. Ajit shuningdek, *Beqasur*, *Nastik*, *Bada Bxai*, *Milan*, *Bara Dari* kabi mashhur Bollywood filmlarida bosh rolni ijro etgani va keyinchalik *Mughal-e-Azam* va *Naya Daur* filmlarida rolni ijro etgani uchun ham eʼtirof etilgan.

Biografiyasi
------------

### Yoshligi

Ajit Hamid Ali Khan sifatida Haydarobod shahri tashqarisidagi tarixiy Golkonda qal’asi yaqinidagi Haydarobod shtatining Dekkani musulmon oilasida tugʻilgan. Hamid toʻrt farzandning biri edi; uning Vohid Ali Khan ismli ukasi va ikki singlisi bor edi. Ajitning ona tili urdu tili edi, ammo Dekkani lahjasi va urgʻusi boshqa joylarda aytiladigan tildan farqli edi va hind kino sanoatida qoʻllaniladi. Urdu tilidan tashqari, Hamid oʻsha mintaqa tili boʻlgan telugu tilida ham gapirgan. Ajit ilk taʼlimni Varangalda olgan va Yosh kollej Telangananing Varangal tumanidagi Hanamkonda. Hatto maktab oʻquvchisi boʻlganida ham uning aktyorlik mahorati va tashqi koʻrinishi unga kino qahramoni boʻlishga harakat qilish kerakligini tez-tez aytishgan. Ajit baribir oʻqishga unchalik qiziqmasdi va maktabni tugatgach, hind kino sanoati markazi boʻlmish Mumbayga yoʻl haqini toʻlash uchun kollej darsliklarini sotib, ota-onasiga xabar bermay joʻnab ketgan.

Faoliyati
---------

Ajit odamlar bilan tanishish va har qanday loyihada qabul qilinish uchun kurashgan, oʻzini boqish uchun esa bir qancha filmlarda „qoʻshimcha" (ikkinchi darajali rollar) sifatida ishlagan. Kollejdagi kitoblarini sotgandan keyin uyidan Mumbayga qochib ketgan Ajit 1940-yillarda filmlardagi faoliyatini boshlagan. Boshida omad unga kulmagan. Ajit 1946-yilda Geeta Bose bilan rol ijro etgan Shahe *Misra* filmidan boshladi, shuningdek, *Sikander* (Van Mala bilan), *Hatimtai* (1947), *Aap Beeti* (Xursheed bilan), *Sone Ki Chidiya* (Lila Kumari bilan), *Dholak* kabi filmlarni suratga tushgan. Meena Shori bilan va *Chanda Ki Chandni* (Monika Desai bilan) bosh qahramon sifatida rol ijro etadi. U Nalini Jayvant bilan eng koʻp (15 ta) film suratga tushgan. Ajit salbiy qahramonlarni ham ijro eta boshlagan. Uning salbiy qahramon sifatidagi birinchi filmi *Suraj*, undan keyin *Zanjeer* va *Yaadon Ki Baaraat* kabi filmlaridir.

Shaxsiy hayoti
--------------

Ajit uch marta uylangan. Qisqa sevgi munosabatlaridan keyin turmushga qurgan birinchi xotini ingliz-hind va nasroniy edi. Nikoh juda katta madaniy tafovutlar tufayli buzildi, bolalar yoʻq edi. Ajit ota-onalari tomonidan odatdagi hind uslubida ijtimoiy kelib chiqishi oʻziga oʻxshash yosh ayol Shohidaga uylandi. Uning oʻlimiga qadar davom etgan nikoh ahil boʻlib, uch oʻgʻil Shahid Ali Khan, Zohid Ali Khan va Obid Ali Khanlar. Keyin Ajit uchinchi marta uylandi uchinchi xotinining ismi Sarah edi. Ajitning uchinchi xotinidan Shezad Khan va Arbaaz Khan ismli yana ikkita oʻgʻli bor. Ajit aktyor Rajendra Kumar bilan mustahkam doʻstlikka ega edi. Rajendra Kumar Ajitning *Suraj* filmidagi Salbiy qahramon sifatida birinchi rolini olishida muhim rol oʻynagan.

### Oʻlimi

Ajit yurak xurujidan vafot etdi. „Yovuz" (salbiy qahramonlari ijrosi uchun shunday nom olgan) Amrish Purining aytishicha, Ajitning oʻlimi qaygʻuli yoʻqotishdir. „Ajit oʻziga xos mahoratli aktyor. Biz uning yangi avlod aktyorlari uchun yoʻl-yoʻriq boʻlgan oʻyin uslubini hali ham eslaymiz". Ajit bilan birga *Jugnu*, *Chupa Rustom* va *Ram Balram* kabi koʻplab filmlarda ota va oʻgʻil jamoasi sifatida rol oʻynagan yana bir yovuz qahramon Prem Chopra Ajit oʻz ishiga sodiqligini aytdi. „U nozik hazil tuygʻusiga ega edi. U madaniyatli odam edi. Yangi avlodning salbiy qahramoni Kiran Kumar „uning Ajit amakisi" vafot etganini eshitib, hayratda qoldi. Bizning munosabatlarimiz professionaldan koʻra shaxsiy edi.

Filmografiyasi
--------------

Aktyorlik filmografiyasi| Yil | Film | Rol |
| --- | --- | --- |
| 1995 | *Criminal* | Jagdish Prasad |
| 1994 | *Gangster* | Chandulal Seth |
| 1994 | *Aa Gale Lag Jaa* | Kalka Singh |
| 1994 | *Betaaj Badshah* | Khan Chacha |
| 1994 | *Aatish* | Uncle (Underworld Don) |
| 1993 | *Shaktiman* | Shamsher Singh / Tiger |
| 1993 | *Aadmi* | Trikaal |
| 1992 | *Jigar* | Baba Thakur (Karate Instructor) |
| 1992 | *Police Officer* | Dindayal „D. D." |
| 1985 | *Phaansi Ke Baad* | D.I.G. Surendranath |
| 1984 | *Raaj Tilak* | Bhavani Singh |
| 1984 | *Raja Aur Rana* | Teja / Heeralal |
| 1983 | *Daulat Ke Dushman* | Jagga Thakur |
| 1983 | *Razia Sultan* | Amil Balban |
| 1983 | *Mangal Pandey* | Lal Singh / Jaganlal |
| 1982 | *Chorni* | Shambhu Dada |
| 1981 | *Khoon Aur Paani* | Thakur Vikram Singh |
| 1981 | *Aakhri Mujra* |  |
| 1981 | *Jyoti* | Amirchand |
| 1981 | *Khuda Kasam* | Raizada Hukamchand |
| 1980 | *Choron Ki Baaraat* | Dhanraj |
| 1980 | *Ram Balram* | Jaggu / Chowdhary Jagatpal |
| 1979 | *Heera-Moti* | Pratap Singh |
| 1979 | *Mr. Natwarlal* | Inspector Girdharilal |
| 1978 | *Aahuti* | C.B.I. Officer Harnam Prasad |
| 1978 | *Azaad* | Seemaʼs Uncle |
| 1978 | *Des Pardes* | Gurnam |
| 1978 | *Heeralaal Pannalaal* | Kalicharan |
| 1978 | *Karmayogi* | Keshavlal |
| 1978 | *Ram Kasam* | Inspector Ajit Singh |
| 1977 | *Aakhri Goli* |  |
| 1977 | *Chalta Purza* | Captain Rajendra Behl |
| 1977 | *Ankh Ka Tara* | Ramlal |
| 1977 | *Hum Kisise Kum Naheen* | Sunitaʼs Father (Guest Appearance) |
| 1976 | *Jaaneman* | Raja Sahib / Gulbahar Singh |
| 1976 | *Charas* | Kalicharan |
| 1976 | *Kalicharan* | Dindayal / Lion |
| 1976 | *Sangram* | Durjan |
| 1975 | *Do Jhoot* | Nathulal |
| 1975 | *Pratiggya* | Bharat Daku |
| 1975 | *Warrant* | Master |
| 1974 | *Badla* | Pratap / Randhir |
| 1974 | *Khote Sikkay* | Jangha |
| 1974 | *Paap Aur Punya* | Balvir Singh |
| 1974 | *Patthar Aur Payal* | Ajit Singh |
| 1973 | *Bandhe Hath* | Inspector Kumar / Pakkad Singh |
| 1973 | *Chhupa Rustam* | Vikram Singh |
| 1973 | *Dharma* | IG Ajit Singh |
| 1973 | *Jugnu* | Boss |
| 1973 | *Kahani Kismat Ki* | Premchand |
| 1973 | *Shareef Budmaash* | Ranjit |
| 1973 | *Yaadon Ki Baaraat* | Shakaal |
| 1973 | *Zanjeer* | Dharam Dayal Teja |
| 1972 | *Dil Ka Raaja* | Thakur Gajendra Singh |
| 1972 | *Sultana Daku* |  |
| 1971 | *Andaz* | Raju’s Father |
| 1971 | *Lal Patthar* | Raja Raghav Shankar Rai |
| 1971 | *Paraya Dhan* | Heeralal Daku |
| 1971 | *Patanga* | Kunwar Amar Singh |
| 1970 | *Heer Raanjha* | Heer’s husband |
| 1970 | *Dharti* | Diwan |
| 1970 | *Jeevan Mrityu* | Harishchandra „Harish" |
| 1969 | *Aadmi Aur Insaan* | Kundanlal / Sher Singh |
| 1969 | *Prince* | Shamsher’s Mamaji |
| 1968 | *Raja Aur Runk* | Hariya |
| 1967 | *Baghdad Ki Raatein* |  |
| 1966 | *Suraj* | Rajkumar Pratap Singh |
| 1965 | *Main Hoon Aladdin* | Aladdin |
| 1965 | *Namaste Ji* |  |
| 1963 | *Shikari* |  |
| 1963 | *Kabli Khan* | Kabli Khan |
| 1962 | *Burmah Road* |  |
| 1962 | *Tower House* | Suresh Kumar |
| 1962 | *Girls' Hostel* |  |
| 1961 | *Opera House* | Ajit Rai |
| 1960 | *Mughal-e-Azam* | Durjan Singh |
| 1960 | *Baraat* | Shyamu |
| 1959 | *Char Dil Char Rahen* | Dilawar |
| 1959 | *Guest House* | Amar |
| 1958 | *Mehndi* |  |
| 1957 | *Miss Bombay* |  |
| 1957 | *Bada Bhai* |  |
| 1957 | *Kitna Badal Gaya Insaan* |  |
| 1957 | *Naya Daur* | Krishna |
| 1956 | *26 January* |  |
| 1956 | *Aan Baan* |  |
| 1956 | *Durgesh Nandini* |  |
| 1956 | *Halaku* | Parvez |
| 1955 | *Aaj Ki Baat* |  |
| 1955 | *Bara Dari* | Ajit Singh |
| 1955 | *Marine Drive* | Ajit |
| 1955 | *Naqab* |  |
| 1955 | *Shahzada* |  |
| 1955 | *Teerandaz* |  |
| 1954 | *Maan* |  |
| 1954 | *Nastik* | Anil Kapoor / Babaji |
| 1954 | *Samrat* |  |
| 1952 | *Anand Math* |  |
| 1952 | *Moti Mahal* |  |
| 1952 | *Tarang* |  |
| 1952 | *Vasna* |  |
| 1951 | *Daman* |  |
| 1951 | *Dholak* |  |
| 1951 | *Saiyan* | Vijay |
| 1951 | *Sarkar* |  |
| 1950 | *Beqasoor* | Brij |
| 1949 | *Jeevan Saathi* |  |
| 1949 | *Patanga* |  |
| 1945 | *Kurukshetra* |  |
|

Manbalar
--------


1. ↑  *Kuldip Singh*. „Obituary: Ajit". *The Independent* (17-noyabr 1998-yil). Qaraldi: 13-may 2013-yil.
2. ↑