recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Shcherbakov Dmitriy Ivanovich** (1893.1.1, Novozibkov, hozirgi Bryansk viloyati — 1966.25.5, Moskva) — geolog va geokimyogar, SSSR Fanlar akademiyasi akademik (1953). V.I. Vernandskiy va A.Ye.Fersmannat shogirdi. Tavriya (hozirgi Simferopol) universitetni tugatgan (1922). 1928—38 yillarda Tojikiston—Pomir, soʻngra Oʻrta Osiyo ekspeditsiyalarida ishlagan. 1930—38 yillarda M.V. Lomonosov nomidagi geokimyo instituti, 1938—41 yillarda SSSR Fanlar akademiyasi Geol. fanlari institutida ishlagan. Butunittifoq mineral xom ashyosi institutida sektor ilmiy rahbari (1943—48). SSSR Fanlar akademiyasi geol.geografiya fanlari boʻlimi akad,kotibi (195363). 1963 yildan SSSR Fanlar akademiyasi Ruda konlari geol.si, petrografiya, mineralogiya va geokimyo institutida ilmiy rahbar, Oʻrta Osiyo, Kavkaz, Kola yarim orol, Baykal ortida geologik tadqiqotlar olib borgan. Ilmiy ishlari nodir elementlarga bagʻishlanib, Qirgʻizistonda surma va simob, Qoraqumda tabiiy oltingugurt, Kavkazda molibden, volfram va mishyak konlarini ochishda asos boʻlib xizmat qildi. Davlat mukofoti laureati (1965). Niobiy va tantal silikati Sh. nomi bilan shcherbakovit deb atalgan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Andrew Heiskell (**1915-yil 13-sentabr — 2003-yil 6-iyul) 1960—1980-yillarda Time Inc kompaniyasining raisi va bosh direktori, shuningdek, New York jamoat kutubxonasi kabi tashkilotlarga xayrixohligi bilan ham tanilgan.1961—1962-yillar mobaynida Inter American Press Association tashkiloti prezidenti lavozimida faoliyat koʻrsatgan.

Biografiyasi
------------

Heiskell Neapolda tugʻilgan, u asli amerikalik boʻlgan Ann Moore Hubbard va Morgan Ott Heiskellning ikkinchi farzandi hisoblanadi. Uilingda (Gʻarbiy Virjiniya) turmush qurgan va keyinchalik Kapriga koʻchib oʻtgan. Bolalik yillarini esa xorijda oʻtkazdi.

1946-yilda, endigina 30 yoshida, u *Life* jurnalining nashriyotichisi boʻldi, soʻngra,1972-yilda, bosh direktor sifatida baʼzi sabablarga koʻra uni yopishga majbur boʻldi. 1974-yilga kelib, *People* jurnalini yaratdi va bu tez orada unga katta muvaffaqiyatlar olib keldi.

Xalqaro taʼlim institutining Andrew Heiskell mukofoti uning nomi bilan ataladi. Heiskell Rimdagi Amerika akademiyasida sanʼat direktorigi lavozimini tashkil etish uchun katta miqdordagi homiylik mablagʻlarini ajratdi.

Shaxsiy hayoti
--------------

U uch marotaba uylangan. Uning birinchi xotini Cornelia Scott ismli ayol boʻlib, ularning Diane va Peter ismli ikki farzandi bor edi. Uning ikkinchi xotini esa Hollywood aktrisasi ingliz Madeleine Carroll boʻlib, undan Anne Madeleine ismli bir qizi bor edi. 1965-yilga kelib, u uchinchi xotini, New York Times gazetasi nashriyotchisi Orvil Dryfoosning turmush oʻrtogʻi Marian Sulzberger Dryfoos bilan turmush qurdi.

Kitoblari
---------

* Andrew Heiskell Ralph Graves bilan (1997), *Autsayder, Insider: Muvaffaqiyatsiz Hikoya*, Marian-Darien Press,ISBN 0-9668271-0-4

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4 5  *Kaufman.* „Andrew Heiskell, 87, a Former Chairman of Time Inc. and a Civic Leader, Dies". *The New York Times* (7-iyul 2003-yil).
2. ↑  „Interview". *Notable New Yorkers*.  Columbia University. Qaraldi: 5-iyun 2016-yil.
3. ↑  „Creative Writing Program Director Karl Kirchwey to Serve as Andrew Heiskell Arts Director at the American Academy in Rome". Bryn Mawr (27-aprel 2010-yil). Qaraldi: 15-oktabr 2010-yil. „In 2003 Kirchwey received Bryn Mawr’s Rosalyn R. Schwartz Teaching Award.".

Havolalar
---------

* 1987 Kolumbiya universiteti ogʻzaki tarix tadqiqot idorasi intervyusi
* 2003-yil NY Times nekrologi
**Cosmopolitan Club** (shuningdek **Cos Club**) — Amerika Qoʻshma Shtatlaridagi jentelmenlar ijtimoiy klubi; Park Avenyudan sharqda, 122 East 66th Street'da joylashgan.

Tarixi va faoliyati
-------------------

1909-yili tarbiyachilar uchun *East 33rd Street* koʻchasida joylashgan *Gibson Building* binosidan joy ijaraga olgan holda **Cosmos Club** tashkil etildi. Keyingi yili klub **Womenʼs Cosmopolitan Club'**ga aylantirildi, „The New York Times" gazetasiga koʻra, klub „sanʼat, fan, taʼlim, adabiyot va xayriya ishlariga qiziquvchi yoki xayrixoh Nyu-York ayollari uchun" tashkil etilgan edi. Klub 1911-yil 22-martda oʻsha vaqtlarda uning prezidenti sifatida ish olib borayotgan Helen Gilman Braun boshqaruvi davrida rasman roʻyxatdan oʻtkazildi. Taʼsischilar orasida Ebbi Oldrich Rokfeller, Edit Karpenter Meysi (*Edith Carpenter Macy*), Adel Herter (*Adel Herter*) va Nyu-Yorkning boshqa taniqli ayollari ham bor edi. Aʼzolik toʻlovi yiliga 20 dollarni tashkil qilgan.

Klubning dastlabki taniqli aʼzolari qatoriga yozuvchilar Uilla Keser va Ellen Glazgo, skripkachi Ketlin Parlou, haykaltarosh Anna Xayatt, raqqosa Andelina Jeni, filantroplar Greys Doj va Elizabet Kasterlar (general Jorj Armstrong Kasterning bevasi) kirishgan. 1913-yilda klub aʼzolari ilon raqqoslari va fors sheʼrlari oʻqish bilan *"Fors bogʻidagi oqshom*" bazmini tashkillashtirganlar. Ushbu tadbirning muvaffaqiyati klub aʼzolari sonining koʻpayishiga olib kelgan va u 1914-yilda kattaroq binoga koʻchib oʻtgan. Tez orada klub nomi **Cosmopolitan Club** deb qisqartirgan. 1917-yilga kelib, klub aʼzolari soni 600 kishiga ketgan, yana 400 kishi kutish roʻyxatida boʻlgan. Oʻsha yilning dekabr oyida klubda Pablo Pikassoning suratlari koʻrgazmasi ochilgan. Taklif qilingan mehmon notiqlar va maʼruzachilar orasida shoirlar Emi Louell, Veychel Lindsi va Zigfrid Sassun, oʻqituvchi Mariya Montessori va birinchi xonim Lou Genri Guverlar ham bor edi.

1932-yilda klub oʻzining hozirgi joyiga, *122 East 66th Streetʼda* joylashgan oq marmarli va temir balkonli, oʻn qavatdan iborat boʻlgan gʻishtin binoga koʻchib oʻtdi. Bino meʼmori Tomas Ellet edi — u mazkur ishi uchun 1933-yilda Nyu-York Arxitektura Ligasining oltin medali bilan taqdirlangan. Ushbu binoda koʻplab musiqachilar, jumladan, Sergey Prokofyev, Nadiya Bulanje, Kaunt Baysi va Lotte Lenyalar chiqish qilishgan.

Cosmopolitan Club hali ham faoliyat olib boradi. Klubda maxsus dress-kod mavjud: uning aʼzolariga koʻk jinsi shim va krossovka kiyish taqiqlanadi.

Tarixiy galereya

Manbalar
--------

1. ↑  „Inside the Upper East Side Member’s Only Cosmopolitan Club". 19-dekabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-dekabr 2021-yil.
2. ↑  "Behind the Scenes with Author Shaw", *The New York Times,* April 7, 1910.
3. ↑  "New Club for New York Women", *The New York Times,* March 22, 1911.
4. ↑  "General Information, "Cosmopolitan Club website.

Havolalar
---------

* Rasmiy veb-sayt Arxivnaya kopiya -da arxivlangan
* Facebook.com saytidagi profil
**Muhiddin qiziq Darveshov** (1938.26.2 — Buvayda tumani — 1995.25.9) — qiziqchi. Samarqand qishloq xoʻjaligi institutini tugatgan (1959). Tesha qiziq Komilov va Oxunjon qiziq Huzurjonovlarga ergashib, "Sartarosh", "Samolyot", "Ichkilikning oqibati"; "Ashulachining kaltak yeyishi" kulki-xikoyalarni ijro etgan. Hayotiy voqealar asosida oʻzi mustaqil kulkihikoya, latifa va hangomalar toʻqib ijro etgan. Muhiddin qiziq Darveshov repertuari ni-hoyatda boy boʻlib, u garchi asosan kulki-hikoya, latifa va hangoma janrlarida ijod qilgan boʻlsada, oʻz chiqishlarida ularni birbiriga bogʻlab namoyish etishi tufayli quyidagi dastur-turkumlar yaratgan: 1) oʻz hayoti hamda ustoz qiziqlar hayotidan olingan hangomalarni hikoya qilish; 2) ustoz qiziqlar hayotidan olingan kulkihikoya va latifalarni ijro etish; 3) Abdurayim dovdir va Mamarayim erkak sarguzashtlari; 4) hayotiy voqealardan soʻzlash, latifalar aytish. Har bir turkum qahramoni qiyofasiga bir zumda kira olish, soʻzlarni salmoklab, chertib-chertib aytish, koʻzlari, qoshlarini oʻynatib, qoʻllarni harakatga keltirish, lahzalarda boʻlsada, hikoyada soʻz borayotgan turli qiyofalarda gavdalanish, har safar ajib bir tomosha yaratish Muhiddin qiziq Darveshov ijodiga xos. "Telefon", "Futbol", "Shaxmat", "Bedana" payrovlarida tortishgan. Askiyani voqeaband qilib qurishga usta boʻlgan ("Kelinkuyov", "Shifokor va bemor" payrovlari). 1986-yilda Buvayda tumani madaniyat uyi qoshida "Qahqaxa" guruhini tashkil etgan. 1967-yil xalq ijodiyoti koʻrigi, 1984, 1986, 1988-yillarda askiyachi va qiziqchilarning respublika koʻriktanlovining gʻolibi. Qiziqchilardan Rustam Hamroqulov, Hojiboy Tojiboyev, Bahodir Shokirov, Abdulla Akbarov, Abdurahmon Siddiqovlar Muhiddin qiziq Darveshovning shogirdlaridir.

Muhsin Qodirov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
"TURON" YAKKA KURASHI - milliy sport turi. Turkiy xalqlar jang qilish sanʼati namunasi sifatida qadimdan mashhur boʻlgan. Bu turdagi yakkamayakka kurashish usuli Amir Temur davrida takomiliga yetgan. "T." ya.k.ning zamonaviy qonunqoidalarini xalqaro miqyosdagi sport ustasi B. Saidov ishlab chiqdi (1991). Kurashchilar peshonaband belbogʻ bogʻlab, yaktak, keng ishton kiyib musobaqalashadilar. Raqiblar maydonga chiqqanda qoʻllarini yuqoriga koʻtarib, bir-birlariga kaftlarini koʻrsatishadi. Bu "koʻrib qoʻy, qoʻlimda hech narsa yoʻq, halol kurashaman" degan maʼnoni bildiradi. "T." ya.k.ning ikki: jang va erkin mashq yoʻnalishi bor. Jan g yoʻnalishi boʻyicha bellashuv 2 qismdan iborat boʻlib, har bir qismi 5 min.dan boʻladi, katta yoshdagi sportchilar uchun 1 raund 5 min. ni tashkil qiladi. Qolgan yoshdagilar uchun 1 raund 2—3 min. davom etadi. Bu yoʻnalishda gʻalaba va sof gʻalaba bor. Gʻalaba raqibiga koʻp zarba berib eng koʻp ball yiqqan oʻyinchiga, sof gʻalaba esa raqibi zarba olganda gangisa, behol holatga tushib qolsa yoki boʻgʻma usuli bilan yutganda berilishi mumkin. Erkin mashq yoʻnalishi bitta va bir necha sportchi (jamoa) bilan bajariladigan maigklar boʻlib, 1,5 min. davom etadi. Mashqlar buyumsiz va buyumlar bilan bajariladi. Eng koʻp ball toʻplagan oʻyinchi yoki jamoa gʻolib chiqadi. Qilich, gimnastika tayogʻi, arqon kabi buyum bilan bajariladigan koʻrgazmali mashklar bilan chiqishlari mumkin. U sportchining texnik usullarni qanchalik egallaganligi va jismoniy chiniqqanligini namoyish etadi. Bu chiqishlar ham ball bilan baholanadi.

Oʻzbekistonda "T." ya.k. federatsiyasi tuzilgan (1995). Har yili Toshkent sh. birinchiligi va Oʻzbekiston chempionata musobaqalari oʻtkaziladi. "T."ya.k. "Alpomish oʻyinlari" festivali dasturidan joy olgan. Bu sport turi boʻyicha Oʻzbekistonda 10 mingdan ortiq kishi muntazam shugʻullanadi. 5 xalqaro sport ustasi, 30 dan ortiq sport ustasi tayyorlandi (2004). "T." ya.k. xalqaro miqyosda tan olinmoqda. AQSH, Germaniya, Isroil, Niderlandiya, Ukraina, Latviya, Moldova, Belarus va boshqa mamlakatlarda "T."ya.k. sport seksiyalari ochilgan. 1rasmiy xalqaro turnir oʻtkazilib (1996, Toshkent), unda A. Kenjaboyev (Qozogʻiston), Ch. Mergenov (Turkmaniston), T. Fattoxrv, A. Rabinovich (Oʻzbekiston), D. Juravlev (Rossiya) gʻolib boʻlganlar.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Benalla** (inglizcha: *Benalla* Avstraliyaning Viktoriya shtatida joylashgan shahardir. Benalla viloyatining markazi. Vangarattadan 40 km janubi-g'arbda joylashgan. 2016-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, Benalla aholisi 9,298 edi.

Tarixi
------

Bo'lajak shaharning joyi 1838-yilda pastor Jozef Doker tomonidan o'rnatildi va Biziura lobata o'rdakning aborigen nomidan Benalta Ran deb nomlandi. Shaharning o'zi 1846-yilda tashkil etilgan. Birinchi pochta bo'limi 1844-yilda ochilgan va 1854-yilgacha *Buzilgan* deb nomlangan[1].

Ijtimoiy soha
-------------

Брокен-Ривер(ingl.)o'zb. Ko'pincha toshqinlar sodir bo'ladi, shuning uchun shahar hududida qirg'oq to'g'onlar bilan mustahkamlangan va eng qirg'oqda park joylashtirilgan. Mahalliy rassomlar ko'pincha o'z haykallarini u erda namoyish etadilar. 1967-yildan beri mahalliy atirgul bog'ida har yili atirgul festivali o'tkaziladi.

Shahardagi ta'lim muassasalari orasida Голбурн-Оуэнс(ingl.)o'zb. institutining mintaqaviy markazi mavjud, uning asosida 2004 yilda ta'lim vaziri Линн Коски(ingl.)o'zb. ko'magida san'at galereyasi ochilgan. ) Lin Koski. Shaharda GRADA mintaqaviy drama akademiyasi mavjud.

Shaharda Avstraliya futbolidan o'z sport jamoalari bor: Golbern vodiysi ligasida o'ynaydigan Benalla va Ouens va King ligasida to'p suradigan "All Black Benalla". Shuningdek, ot sporti klubi (hatto oktabr oyida Benalla kubogi o‘tkaziladi), 2 golf klubi. Shahar yaqinida mototsikl poygasi yo‘lagi qurildi.

Avstraliya Qirollik dengiz flotining ikkita harbiy kemasi HMAS Benalla (A 04) va HMAS Benalla (J323) shahar nomi bilan atalgan.

Galereya
--------

* Местный розарий Местный розарий
* Железнодорожная станция Беналла Железнодорожная станция *Беналла*
* Католическая церковьКатолическая церковь
* Старое здание суда Старое здание суда
* Почтовое отделение Почтовое отделение

Manbalar
--------

1. ↑  „WebSpeed error from messenger process (6019)". 28-avgust 2006-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-fevral 2014-yil.
2. ↑  „Архивированная копия". 13-fevral 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-fevral 2014-yil.
3. ↑  „Australian Football". 16-may 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-fevral 2014-yil.
4. ↑  „Country Racing Victoria | Horse Racing Events - Book Online Now!". 19-iyul 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-fevral 2014-yil.
5. ↑  „Benalla Golf Club, Benalla, Victoria — GOLFSelect — Australian Golf Course Database". 31-avgust 2009-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-fevral 2014-yil.
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Turon (maʼnolari).

**"Turon"** — teatr truppasi. Jadidlarning 1913-yil Toshkent shahrida ochilgan birinchi teatr truppasi. Truppaning badiiy rahbari — Abdulla Avloniy, maʼnaviy va moddiy homiysi Munavvarqori Abdurashidxonov va boshqa Toshkentning moʻtabar kishilari boʻlgan. Nizomiddin Xoʻjayev, Badriddin Aʼlamov, Shokirjon Rahimiy, Muhammadjonqori Poshshaxoʻjayev, Fuzail Jonboyev, Hasanqori, Sameʼqori Ziyoboyev, Qudratilla Yunusiy va boshqa, 1916-yildan Mannon Uygʻur, Gʻulom Zafariy, Sulaymon Xoʻjayev kabilar truppaning asosiy kuchlari hisoblangan. Truppa oʻz faoliyatini 1914-yil 27 fevralda Toshkentdagi "Kolizey" teatri binosi (2000 tomoshabinli)da "Padarkush" (M. Behbudiy) spektakli bilan boshlagan. Bosh rollarni Abdulla Avloniy, S. Ziyoboyev, M. Poshshaxoʻjayev, B. Aʼlamovlar ijro etganlar. Spektaklni ozarbayjonlik aktyor va rejissyor Aliasqar Asqarov qoʻygan. 1915-yil shu spektakl N. Xoʻjayev tomonidan qayta sahnalashtirilgan. Ketma-ket N. Qudratillaning "Toʻy", A. Krdiriyning "Baxtsiz kuyov", A. Avloniyning "Advokatlik osonmi?" kabi asarlari sahnalashtirilgan. Ozarbayjon aktyori va rejissyori Ruhillo Sidki 1914—16 yillar Toshkentga ijodiy safari davomida "T." teatri aʼzolari oʻrtasida musiqali drama janriga qiziqish uygotgan. Ozarbayjonlarning "Layli va Majnun" spektaklida "T." truppasi aʼzolari ham birga rol uynaganlar.Teatr muhim mavzu va janr doirasi asosida keng repertuar yaratish imkoniyatiga, Toshkentning eski va yangi shahar qismida oʻzining qishlik va yozlik binosiga ega teatr jamoasi darajasiga koʻtarilgan. "Pinak" (A. Avloniy), "Mazluma xotin" (X. Muin), "Oʻliklar" (M. Qulizoda) kabi spektakllar bilan oʻz repertuarini boyitgan. 1917-yil Oktyabr toʻntarishidan soʻng "T." teatri hukumat ixtiyoriga olinib, unga davlat teatri maqomi berilgan. Turli davrda turli nomlar bilan yuritilgan. Mannon Uygʻur teatrning yetakchisi, badiiy rahbari boʻlgan (qarang Oʻzbek milliy akademik drama teatri).


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Turon (maʼnolari).

xaritasi (1843 yil)
**Turon** — turli xil manbalarda turli maqsadlarda va maʼnolarda ishlatilgan tarixiy-geografik atama.

Ayrimlar Turon maʼnosida Movarounnahr, Turkiston, Markaziy osiyo hududlarini nazarda tutadilar. Oʻrta asrlar adabiyotlarida (Tabariy, Beruniy, Firdavsiy) Eron va Turon hududiy chegaralari Amudaryo orqali belgilanadi. Dastlab Avestoda qayd etilgan „tur" etnonimi keyinchalik Markaziy Osiyo dasht va togʻ yerlarida yashovchi chorvador aholi bilan bogʻlangan. Olimlarning fikriga koʻra, „turlar" tushunchasi — bu sakmassagetlarning dastlabki nomi boʻlishi mumkin. Sakmassagetlar va ularga yaqin qarindosh qabilalar mil. av. 6—4-asrlarda Oltoy va Janubiy Sibir dashtlarigacha tarqalgan. Bu hakda arxeologik maʼlumotlar ham dalolat beradi va Shinjon Uygʻur oʻlkasida saklar yozuvlarining tarqalishi ham shu fikrni tasdiklaydi. Mahmud Koshgʻariyning taʼkidlashicha, Uygʻuristonning Qashqar tumanida „kansak" tili saqlangan edi. Sharqiy Turkistondagi Xotan vohasidan topib tekshirilgan yozuvlar „xotansak" hujjatlari nomi bilan atalgan. Demak, Turon — faqat Oʻrta Osiyo hududining qadimgi atamasi degan xulosa bahslidir. „Turon", „turonliklar" yurti tushunchasini keng hududlar bilan bogʻlash mumkin. Oʻrta asr mualliflari ham „Turon" geografik tushunchasini turlicha tasdiqlaydilar. Baʼzi tarixchi va geograflarning aytishicha, Turon — bu turklar, turkiy qabilalarning yurti degan maʼnoni bildirib, keyinchalik „Turkiston" tushunchasiga aylangan.
Akademik. A. Muhammadjonovshnt fikricha, „Turon" atamasi sugʻdcha — yer, tuproq, dala va dasht kabi maʼnolarni bildirgan. Shunga koʻra, „Turon" toponimi pasttekislik, dalayu dashtliklar, yaʼni keng yaylovlar degan maʼnoni anglatgan.

Adabiyotlar
-----------

* Bartolʼd V. V. Raboty po istorii i filologii tyurkskikh i mongolʼskikh narodov / V. V. Bartolʼd; Podgot. k izd. S. G. Klyashtornyy; Otv. red. A. N. Kononov. — Perepech. s izd. 1968 g. — M.: Vost. lit. 2002

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Kazarskiy** **haykali** („Merkuriy" brigadasi yodgorligi) — Sevastopolning birinchi yodgorligi. U 1829-yil 14-mayda rus-turk urushi paytida leytenant komandiri unvoni bilan „Merkuriy" 18 qurolli brigadani boshqarib, ikki turk jangovar kemasi bilan teng boʻlmagan jangda gʻolib chiqqan ofitser Aleksandr Ivanovich Kazarskiyning jasorati sharafiga Markaziy shahar tepaligida oʻrnatilgan.

Yodgorlikni yaratish tashabbuskori Qora dengiz eskadroni qoʻmondoni, admiral Mixail Petrovich Lazarev edi. Yodgorlik Aleksandr Pavlovich Bryullov tomonidan ishlab chiqilgan. 1834-yilda asos solingan, 1839-yilda jangning besh yilligiga bagʻishlab ochilish marosimi boʻlib oʻtgan. Sevastopol aholisi va Qora dengiz va Boltiq flotlari dengizchilari tomonidan toʻplangan pul bilan Sevastopolning (oʻsha paytda — Kichik bulvari) tashkil etilgan Matrosskiy bulvarining boshida oʻrnatilgan.

Yodgorlik — kubik ustida turgan qadimgi yunon triremasi boʻlib, u kesilgan piramida koʻrinishidagi poydevorga oʻrnatilgan. Postamentda loʻnda yozuv bilan „Avlodlar uchun namuna boʻlgan — Kazarskiyga bagʻishlanadi".. Baʼzi maʼlumotlarga koʻra, bu yozuv muallifi imperator Nikolay I. hisoblanadi. Shuningdek, poydevorda Kazarskiy, Niki , Merkuriy va Neptun xudolarining baland gorelyeflari joylashgan. Shuningdek, poydevorda harbiy atributlar va sherlar koʻrinishidagi ikkita maskaron ham tasvirlangan. Poydevor inkerman toshidan qilingan. Trirema, kub va quyma qismlar quyma temirdan yasalgan. Yodgorlikning balandligi 5,5 metrni tashkil qiladi.

20-asrning boshlarida Matrosskiy bulvari dengiz assambleyasiga tegishli edi va unga borish va yodgorlikni tekshirish uchun dengiz assambleyasi maʼmuriyatidan maxsus ruxsatnoma talab qilingan.

1988-yilda Naximov prospektidan yodgorlikning maksimal koʻrinishiga qaratilgan Matrosskiy bulvarini rekonstruksiya qilish amalga oshirildi.

Galereya
--------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Manbalar
--------

Adabiyotlar
-----------

* *Севастополь: Краткий путеводитель по центру locationа*. Севастополь: Библекс, 2006. ISBN 966-8231-70-8.
* *Памятники Севастополя*. Киев: Мистецтво, 1976.

Havolalar
---------

* „Памятник Казарскому". 3-dekabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-mart 2009-yil.



* „Памятник А. И. Казарскому". 24-oktabr 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-mart 2009-yil.



* „Памятник капитану Казарскому". 19-dekabr 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-mart 2009-yil.



* „Панорама памятника Казарскому". 8-aprel 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-sentabr 2012-yil.
**Turob Miraliyev** (1872- Toshkent — 1951) — laganpaz kulol, Toshkent kulollik maktabining yirik namoyandasi. Kulollikda lagan yasash va uni bezashda ("Turob laganpaz" nomi bilan) mashhur boʻlgan. Otasi usta Mirvalidan hunar oʻrgangan. 1923-yildan "Jo-non" artelida kulol, soʻng Toshkent badiiy oʻquv i.ch. kombinatida bosh usta boʻlib ishlagan. M. yaratgan buyumlar bezagi oʻziga xos, oʻsimliksimon naqshlari nafis va jozibali, laganlar bezagi mujassamoti markaziga turli tasvirlar (kishilar qiyofasi va boshqalar)ni joylashtirgan; chizma gul solishning oʻziga xos uslubini rivojlantirgan. M.ning asarlari respublika va chet mamlakatlar koʻrgazmalarida (jumladan, Parij xalqaro koʻrgazmasida Kumush medal va diplom bilan) baholangan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**David-Gorodokskiy qal’asi** *(belaruscha:* Давыд-Гарадоцкі замак*)* — XIV-XVIII asrlarda Belarusning Brest viloyati, Stolin tumanidagi David-Haradok shahrida mavjud boʻlgan yogʻoch mudofaa va maʼmuriy inshootlar majmuasi. 16-asrning oʻrtalaridan boshlab u Radzivillarning David-Gorodok tayinlash markazi boʻlib xizmat qilgan.

1605-yilda qal’ada shingillalar bilan qoplangan gorodni shaklida yogʻoch panjara bor edi. Uchastkalardan birida uning oʻrniga palisa bor edi. Qal’aga shahardan kiraverish tomonida tomsiz minora-darvoza bor edi. Bundan tashqari, eski minoralar va 5 ta eskirgan minoralar ham bor edi. Qal’aga uning oldida joylashgan „hovli" tomonidan kirayotganda, zanjirli koʻprikli chiqish darvozasiga olib boradigan uzun koʻprikdan oʻtish kerak edi.

1670-yillarning boshlarida David-Gorodokda „Togʻ" (Yuqori) va „Dolny" (Quyi) deb nomlangan yangi eman panjarasi bilan oʻralgan 2 ta qal’a bor edi. „Togʻ" qal’asi baland qal’a devori va suv bilan oʻralgan edi, lekin uning hududida oshxonadan tashqari hech qanday bino yoʻq edi: ular 1654-67-yillardagi Rossiya va Hamdoʻstlik oʻrtasidagi urush paytida yonib ketdi.

Adabiyotlar
-----------

* (belor.) Tkachooʻ M. A. David-Garadotskі zamak // Vyalіkae Knyastva Lіtooʻskae. Ensiklapediya u 3 t. — Mn.: BelEn, 2005. — T. 1: Abalenskі — Kadensiya. — S. 567. — 684 s. — ISBN 985-11-0314-4.
* Ткачоў М. А. „Давыд-Гарадок",*. Замкi i людзi*. Мн.: Навука i тэхніка, 1991 — 41-47 bet. ISBN 5-343-00880-1.
* „Давид-Городокский замок",*Города, местечки и замки Великого княжества Литовского: энциклопедия*. Мн.: БелЭн, 2009 — 133-134 bet. ISBN 978-985-11-0432-7.
A. P. J. Abdul Kalam
**Apul Pakir Jaynulobiddin Abdul Kalam** (1931.15.10, Rameshvaram) — Hindiston davlat arbobi. Madras texnologiya institutini tugatgan (1957). 1958-yildan Hindiston mudofaa vazirligiga qarashli ilmiy tadqiqot tashkilotida katta ilmiy yordamchi, 1962 yildan Hindiston Kosmik tadqiqotlar qoʻmitasila turli lavozimlarda ishladi. 1982 yillan Hindiston mudofaa sanoagining Haydaroboddagi tadqiqotlar tashkiloti direktori, 1998 yildan Texnologik axborot, bapyurat va baholashlar boʻyicha ksngash raisi, Hindiston hukumatining yadro masalalari boʻyicha bosh ilmiy maslahatchisi. 2002 yil 25 iyuldan Hindiston Respublikasi prezidenti. K. kosmik tadqiqotlar, yadro va raketa dasturlari boʻyicha olim va mutaxassis. Hindiston Milliy Fanlar akademiyasi va Aerokosmos jamiyati aʼzosi. Mudofaa sanoati buyurtmasi boʻyicha bajarilgan besh asosiy loyiha muallifi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME

|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Davlat yetakchisi haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |


|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Hindiston Hindiston Prezidentlari |
| --- |
|  |
| 
1. Rajendra Prasad
2. Sarvepalli Radhakrishnan
3. Zakir Hussain
4. V. V. Giri†
5. Mohammad Hidayatullah†
6. V. V. Giri
7. Fakhruddin Ali Ahmed
8. B. D. Jatti†
9. Neelam Sanjiva Reddy
10. Zail Singh
11. R. Venkataraman
12. Shankar Dayal Sharma
13. K. R. Narayanan
14. A. P. J. Abdul Kalam
15. Pratibha Patil
16. Pranab Mukherjee
17. Ram Nath Kovind
 | 
 |
|  |
| 
† vaqtinchalik |

 |
**Ben Zilberman** (ingl. Ben Silbermann; 1982-yilda tugʻilgan) ― amerikalik internet-tadbirkor, Pinterest ijtimoiy internet xizmati asoschilaridan biri.

Biografiya
----------

Aniq tugʻilgan sanasi va joyi maʼlum emas.

Ota-onasi bilan birga — oftalmologlar Nil Silberman (ing. Neil Nathan Silbermann) va Jeyn Vang (ing. Jane Wang) — Ayova shtatining De-Moyn  shahriga koʻchib kelishdi.

1998-yilda Zilberman Massachusets Texnologiya Instituti  qoshidagi ilmiy- tadqiqot institutiga oʻqishga kirdi. 2003-yilda Yel universitetini tamomlagan.

Google kompaniyasida onlayn reklama guruhida ishlagan. Bir muncha vaqt oʻtgach, u kompaniyani tark etdi va kollejdagi doʻsti Pol Skiarra  bilan iPhone uchun oʻzining ilovasini ishlab chiqishni boshladi.

Keyinchalik Pol Skiarra va Evan Sharp (xizmat dizayni muallifi) bilan birgalikda  dasturiy mahsulot va keyinchalik ijtimoi tarmoqqa aylangan Pinterest Internet xizmati yaratdilar.

Bir oila
--------

Hind ayoli Divye Bxaskaranga uylangan va ularning Maks imsli oʻgʻli bor.

Manbalar
--------

1. ↑  *Michael Solomon, Claire Stern.* „30 Under 30: The Essential Names to Know" (en-US). *ELLE* (11-may 2012-yil). Qaraldi: 9-yanvar 2022-yil.
2. ↑  „Pinterest — руководство". *rbc.ru*. 12-avgust 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-iyul 2014-yil.
3. ↑  „Ben Silbermann at Startup School 2012" (en). *www.youtube.com*. Qaraldi: 9-yanvar 2022-yil.
4. ↑  „Divya (Bhaskaran) Silbermann" (en). *Quora*. Qaraldi: 9-yanvar 2022-yil.

Havolalar
---------

* Ben Silbermann в Pinterest
* Философия Pinterest
Selibasy **sindromi** ( yaponcha: *セックスしない症候群* , *sekkusu shinai shōkōgun* ) – ommaviy axborot vositalari gipotezasi bo'lib, ko'payib borayotgan yaponiyalik yoshi kattalarning jinsiy faoliyatga qiziqishlarini yo'qotib, shuningdek, romantik sevgi, tanishish va nikohga qiziqishni yo'qotgan. *The Guardian gazetasida* e'lon qilingan hisobotdan so'ng, ushbu nazariya 2013-yilda ingliz ommaviy axborot vositalarida keng e'tibor qozondi va keyinchalik bir nechta jurnalist va bloggerlar tomonidan rad etildi.

Sabablar
--------

Uylanmaganlikdan tashqari, nazariya Yaponiyada nikohlar soni va tug'ilishning kamayishini keltirib chiqaradi. Yaponiya Jinsiy tarbiya assotsiatsiyasi tomonidan o'tkazilgan so'rovlarga ko'ra, 2011- va 2013-yillar oralig'ida bokira ekanligini bildirgan kollej o'quvchilari soni ko'paygan. Bundan tashqari, Yaponiya Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasi (JFPA) tomonidan o'tkazilgan so'rovlar shuni ko'rsatdiki, ular "jinsiy aloqaga qiziqmaydilar yoki undan nafratlanadilar" deb hisoblaydigan yaponiyalik ayollar soni ko'p. Shu bilan birga, 2008- va 2013-yillarda Yaponiyada Milliy aholi va ijtimoiy xavfsizlik tadqiqotlari instituti tomonidan o'tkazilgan so'rovlar shuni ko'rsatdiki, hech qanday romantik munosabatlarda bo'lmagan yaponiyalik erkaklar va ayollar soni 10% ga oshgan.

Nazariya ushbu hisobotlarning ikkita mumkin bo'lgan sababini ko'rsatadi: so'nggi yigirma yillik iqtisodiy turg'unlik va Yaponiyadagi yuqori gender tengsizlik.

Tanqid
------

Joshua Keating *The Guardian* va boshqa ommaviy axborot vositalarini G'arbning "g'alati Yaponiya" tushunchalariga mos keladigan shov-shuv qilish uchun "cherry-picked" (tanlangan gilos)ma'lumotlardan foydalanganlikda aybladi. *Washington Post gazetasi* yapon yoshlari har qachongidan ham tez-tez jinsiy aloqada bo'layotganini ko'rsatadigan qarama-qarshi statistik ma'lumotlarga ishora qildi.

1. 1 2 3 4 5  *Haworth.* „Why have young people in Japan stopped having sex?". *The Guardian* (20-oktabr 2013-yil). Qaraldi: 8-dekabr 2013-yil.
2. 1 2  „Celibacy syndrome hits Japan with more young people avoiding sex". *News.com.au* (21-oktabr 2013-yil). 13-avgust 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 8-dekabr 2013-yil.
3. 1 2  *Keating.* „No, Japanese People Haven't Given Up on Sex". *Slate* (23-oktabr 2013-yil). Qaraldi: 28-dekabr 2014-yil.
4. ↑  *Scott.* „"Yuko and Hiro" Do Not Despise Sex". *First Things* (13-oktabr 2013-yil). Qaraldi: 28-dekabr 2014-yil.
5. 1 2  *Matthews, Dylan*. „Don't worry. The Japanese are having plenty of sex". *The Washington Post* (23-oktabr 2013-yil). Qaraldi: 28-dekabr 2014-yil.
**Turnir** (nem. Turnier) — 1) oʻrta asrlarda Gʻarbiy Yevropada ritsarlarning harbiy musobaqasi. Uning maqsadi ritsarlarning jangovarlik qobiliyatini namoyish qilish boʻlgan. Koʻp mamlakatlarda 16-asrda toʻxtatilgan; 2) 2 tadan ortiq sportchi ishtirok etadigan shaxsiy yoki jamoa birinchiligi musobaqalarini oʻtkazish shakli. Davra (xar bir qatnashchi boshqa qatnashchilarning hammasi bilan bir yoki bir necha martadan uchrashadi), olimpiada yoki kubok (navbatdagi turda magʻlub boʻlganlar chiqib ketaveradi) tartiblari farklanadi. Shuningdek, shveysarcha deb nom olgan tartib ham bor. Unda uchrashuvlar soni katnashchilar soniga nisbatan bir necha marta kam boʻladi. 1turda raqiblar qurʼa tashlab aniklanadi, keyingi turlarda esa teng ochko olganlar orasida kurʼa tashlanib juft aniklanadi. Bir musobaqa davomida bosqichmabosqich turlicha tartiblardan foydalanish mumkin.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Qizil suvoʻtlar** — suvoʻtlar tipi. Bir hujayrali va koʻp hujayrali shakllari bor. Xromatoforida xlorofilldan tashqari, koʻkyashil pigment — fikotsian va qizil pigment — fikoeritrin mavjud. Qizil suvoʻtlarning harakatchan xivchinli davri boʻlmaydi. Tanasi ipsimon, shoxlangan (qalin), plastinkasimon, baʼzilari poya va barglarga boʻlingan. Rangi toʻq qizildan, qora, pushti, sargʻish va baʼzan koʻkimtir kulranggacha. Qizil suvoʻtlarning 600 turkumga mansub 3750 turi bor, ular bangiyalar va floridlar sinfiga boʻlinadi. Bu sinflar bir-biridan koʻpayish organlarining tuzilishi bilan farq qiladi.

Qizil suvoʻtlar koʻpincha dengizlarda (chuqur joylarida), kamdankam chuchuk suvlarda va tuproqda yashaydi. Qazilma formalari boʻr davri qatlamlaridan topilgan.

Anfeltsiya, gelidium, fillofora, furselyariya turlaridan agaragar, karragen, agaroid va boshqalar olinadi. Baʼzi turlari, mas. porfira isteʼmol qilinadi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Imperator Rudolf II ning byusti** (nemischa:) ― gollandiyalik haykaltarosh Adrian de Vris tomonidan bronzadan yasalgan haykaltaroshlik portreti. 1603-yilda Pragada yaratilgan. Vena Sanʼat tarixi muzeyidagi Kunstkamerada saqlanadi (№ 5506).

Tavsif
------

Byustda Muqaddas Rim imperatori Rudolf II ning (1552-1612) portreti tasvirlangan. Imperator ulugʻvorlik bilan boshi uzra qarab, takabburlik bilan yuz oʻgiradi. U feldmarshal qilichbogʻi bilan tantanali yarogʻ aslahari kiygan. Yupiter, Merkuriy va imperator burguti byustni qoʻllab-quvvatlaydi, u toʻliq pafos va saroy ulugʻvorligi ifodasi bilan portret haykaltaroshligida ilgari yaratilgan narsalardan ancha ustun turadi. Rudolf II ning saroy haykaltaroshi kabi yuksak hurmatga sazovor boʻlgan Adrian de Vris byustining modeli, taxminan 1555-yilda yaratilgan Leone Leonining Karl V ning bronza portretiga asoslangan. Rudolf II oʻzining amakisi Karl V ni juda hurmat qilgan va oʻzining toʻplami uchun uning ifodali portretini olgan.

Poydevorning yon tomonida „ADRIANVS FRIES HAGIEN FECIT 1603"; oʻng qoʻlda: „RVD: II ROM: IMP: CAES: AVG:"; chap qoʻlda: „SVAE LI·ANNO 1603" yozuvlari bor.

Adabiyotlar
-----------

* Конрад Шлегель..*. Музей истории искусств. Вена. Кунсткамера, Вена*, Музеи мира. London: Verlag C.H.Beck/Scala Publishers Ltd, 2013. ISBN 978-3-406-64752-9.
* *Masterpieces of the Kunstkammer Vienna. A Brief Guide to the Kunsthistorisches Museum Vienna. Edited by*, Volume 12, Vienna: Kunsthistorisches Museum, 2013. ISBN 978-3-99020-037-7. (Inglizcha)
**Qizil ratusha** (nemischa: [ˈʁoːtəs ˈʁaːtˌhaʊs], *Red City Hall*) — Berlinning Rathausstraße hududida Aleksandrplatz yaqinidagi Mitte tumanida joylashgan shahar hokimiyati. Bu Berlin shtatini boshqaruvchi merining va hukumatining (Berlin Senati) uyidir. Belgilangan binoning nomi qizil klinker gʻishtli fasad dizaynidan kelib chiqqan.

Tarixi
------

Ratusha 1861-1869-yillarda Shimoliy Italiya Uygʻonish davri uslubida Hermann Fridrix Vaesemann tomonidan qurilgan. U Thornning Old Town Hall (hozirgi Toruń, Polsha) namunasida barpo etilgan, minora arxitekturasi esa Fransiyadagi Notr-Dam de Laon sobori minorasini eslatadi. Ratusha oʻrta asrlardan qolgan bir nechta alohida binolarni oʻrnida yaratilgan va hozir butun shahar blokini egallaydi.

Bino Ikkinchi Jahon urushida Ittifoqchilarning bombardimonidan jiddiy zarar koʻrgan va 1951-1956-yillardagi dastlabki rejalarga muvofiq qayta qurilgan. Bomba portlashdan omon qolgan va Parochialstrassedagi *Feuersozietät* munitsipal yongʻindan sugʻurtalashning bosh ofisi boʻlgan *Neues Stadthaus* 1948-yil sentyabrigacha Berlinning urushdan keyingi barcha sektorlari uchun vaqtinchalik shahar hokimiyati boʻlib xizmat qildi. Oʻsha vaqtdan keyin u faqat sovet sektoriga xizmat qilgan. Rekonstruksiya qilingan Ratusha binosida oʻsha paytda Sovet sektorida joylashgan boʻlib, Sharqiy Berlin, Ratusha Schöneberg esa Gʻarbiy Berlin shahar hokimiyatlari uchun maʼmuriy markaz rolini oʻynagan. Germaniya qayta birlashgandan soʻng, qayta birlashtirilgan Berlin maʼmuriyati 1991-yil 1-oktyabrda rasman Ratushaga koʻchib oʻtdi.

Yangi Ratusha metro stansiyasi qurilishi arafasida yaʼni, 2009-2011-yillar oraligʻida uning atrofida arxeologik qazishmalar olib borildi. Bu Berlinning oʻrta asrlar meriyasining kutilmagan darajada yaxshi saqlanib qolgan XIII asrga oid qoldiqlarini topishga imkon berdi. Binobarin, qoldiqlarni asrab-avaylash va ularni „arxeologik darcha" sifatida ommaga taqdim etish uchun keng kirish darvozalaridan voz kechgan holda stansiya loyihasi butunlay qayta ko‘rib chiqildi. Texnik va moliyaviy sabablarga koʻra ushbu oynani qurish boʻyicha ishlar qoldirildi va ochilish vaqtida arxeologik qazishmalar jamoatchilikka koʻrinmaydigan qilib loyihalandi.

* Ratusha minorasi va soatiRatusha minorasi va soati
* Kechasi RatushaKechasi Ratusha
* Fernsehturmdan koʻrilganFernsehturmdan koʻrilgan
* Ratusha va NeptunbrunnenRatusha va Neptunbrunnen
* Rathausning kirish zaliRathausning kirish zali
* Toruń shahar hokimiyati, Ratusha uchun nusxa olishganToruń shahar hokimiyati, Ratusha uchun nusxa olishgan

Manbalar
--------

1. ↑  „Rotes Rathaus" (inglizcha). *The PRG U5* (2020-yil 10-oktabr). 23-sentabr 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 23-sentabr 2022-yil.
2. ↑  *Aulich, Uwe* „Neue U-Bahnstation der U5 "Rotes Rathaus" in Berlin-Mitte wird Archäologie-Bahnhof" (nemischa). *berliner zeitung* (2016-yil 7-sentabr). Qaraldi: 23-sentabr 2022-yil.

Havolalar
---------

* CityMayors xususiyati
* Red Town Hall 360° panorama
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Anbar (maʼnolari).

**Anbar** — 1) oq va qoʻngʻir rangli mumsimon xushboʻy modda. Uvalanadigan moyli massa boʻlib, suyuqlanish temperaturasi 60°, suvda erimaydi, spirt, efir, hayvon moylarida yaxshi eriydi. A.dan yangili-gida najas hidi keladi; eskirgach, bu hid koʻtarilib, noziq hid qoladi. A. dengiz hayvoni — kashalot ichagidan olinadi; kashalotlar yashaydigan dengiz va oke-anlar yuzidan (ayniqsa, Hind va Tinch okeanlarning sohilga yaqin joylaridagi suvdan) ham yigʻib olinadi. Atir-upa sa-noatida ishlatiladi. 2) Koʻchma maʼnoda (mushku anbar) — muattar, xushboʻy hid.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Qizil peshonali Amazon qushi** , yoki **sariq yonoqli Amazon** (lotincha: *Amazona autumnalis*) — toʻtiqushlar oilasiga mansub qush.

Tashqi koʻrinishi
-----------------

Tana uzunligi 34-36 sm, dumi 11 sm; vazni 310-480 g. Asosiy ranglari - yashil, boshning yuqori qismi koʻkimtiriq tusli. Peshona va koʻz halqasi qizil, yonoqlari oltin sariq. Panjalari kulrang. Koʻz qorachigʻi toʻq sariq rangda. Tumshugʻining tepa va past qismi qulrang (suyak rangi) rangda.

Yashash doirasi
---------------

Braziliyaning shimoli-gʻarbiy qismidan Meksikaning janubi-sharqiy qismigacha yashaydi.

Hayot tarzi
-----------

Dengiz sathidan 800 m balandlikdagi pasttekislik oʻrmonlari va togʻ etaklarida yashaydi. Oila guruhlari yoki suruvlarda yashaydi. U mevalar, yongʻoqlar, urugʻlar, shuningdek, tsitrus mevalari, mango va hatto qahva loviyalari bilan oziqlanadi.

Ko**ʻ**payishi
--------------

Uya odatda daraxt boʻshliqlarida joylashtiriladi. Qizik peshonali amazon qushining ayoli 3-4 tuxum qoyadi. 25-26 kun davomida tuxum boʻsib oʻtiradi, joʻjalar uyada 21-70 kun qoladi.

Tasniflash
----------

Tur 4 kenja turni oʻz ichiga oladi:

* *Amazona autumnalis autumnalis* (Linnaeus, 1758)
* *Amazona autumnalis diadema* (Spix, 1824)
* *Amazona autumnalis salvini* (Salvadori, 1891)
* *Amazona autumnalis lilacina* (Dars, 1844)

Havolalar
---------

Adabiyotlar
-----------

* Quddus I. To'tiqushlar va qo'shiqchilar: turlari, mazmuni, o'rgatish. - Rostov-na-Donu: Vladis, 2001. - 320 p. — ISBN 5-94194-073-4
* Dekorativ va ekzotik qushlar entsiklopediyasi / Ed. A. P. Umeltsev. - M.: Lokid-Press, 2002. - 368 b. — ISBN 5-320-00436-2
* „Краснолобый амазон".  Всё о попугаях. Qaraldi: 8-mart 2009-yil.

[*sayt ishlamaydi*]

*
**Qizilboshlilar**, Qizilboshlar — Erondagi koʻchmanchi turk qabilalari birlashmasi. Safaviylar davlatida shoh Ismoil I ning asosiy harbiy kuchi. Qizilboshlilar Kichik Osiyo, Suriya va Ozarbayjonda ham boʻlgan. Ular 12 shia imomi sharafiga 12 qizil yoʻllik matodan salla oʻrab yurishgan. Qizilboshlilar shialikdagi safaviya tariqatining asosiy harbiy tayanchi boʻlib, safaviya shayxlari boshchiligida qoʻshni, musulmon boʻlmagan mamlakatlarga (Gruziya, Trapezund imperiyasi va boshqalar) hujumlar qilib turishgan. 1502 yil ular Ismoil 1 Safaviy rahbarligida Oq qoʻyunlilar davlatini tormor qilib, Ismoilni shoh deb eʼlon qilishgan. Safaviylar davlatida Qizilboshlilar qisqa vaqt davlatni boshqarganlar. Saroy amaldorlari, viloyat noiblari va harbiy boshliqlar Qizilboshlilar zodagonlaridan tayinlangan, yirikyirik yerlar Qizilboshlilarga qaragan. Shoh Abbos I oʻtkazgan harbiy islohotlar (16-asr oxirida muntazam qoʻshin tuzilgan) dan soʻng Qizilboshlarning siyosiy mavqei pasaygan.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
Marinadlangan qovurilgan seld baligʻi
 Marinadlangan konservalangan qovurilgan seld baligʻi
**Marinadli** **qovurilgan seld baligʻi** (**bräthering**, nemischa:) — nemis oshxonasining baliqli taomi. Yangi seld baligʻini qovurib, soʻngra marinadlanadigan taom.

Boshsiz, ichi tozalangan va maydalangan yangi seld baligʻi ziravorlanadi. Soʻngra unga oʻralib, oʻsimlik yogʻida jigarrang tusga kirguncha qovuriladi yoki pishiriladi. Piyoz boʻlaklari, dafna yaprogʻi va boshqa ziravorlar (masalan, xantal, chinnigul urugʻi va qoramurch) qoʻshilgan suv va sirkali marinad qaynatiladi. Sovutilgach, shivit, koriander va arpabodiyon qoʻshiladi. Qovurilgan seld bir necha kun davomida marinadlanadi. Ovqatlanishdan oldin katta qiltiqlari chiqariladi va ingichka suyaklar kislotali marinadda erib ketadi yoki ovqatlanayotganda deyarli sezilmaydi. Brethering qora non va sariyogʻ bilan birga isteʼmol qilinadi, qovurilgan kartoshka, kartoshka pyuresi yoki mundirli kartoshka bilan tortiladi. Tuzlangan qovurilgan seld ikki haftagacha muzlatgichda saqlanishi mumkin. Germaniyada konservalangan brathering yarim tayyor mahsulot sifatida sotiladi.

Martin Lyuter qanday davolanganiga doir mashhur tarixiy anekdot bor. Uning doʻsti va shifokori doktor Matthaus Ratzenberger aytib berganidek, islohotchi ogʻir kasal boʻlib qolgan, lekin ishtahani yoʻqotmagan. Uning xotini Katharinadan tezda unga sovuq noʻxat pyuresi va xantal bilan qovurilgan seld baligʻini berishni soʻragan. Bu esa shifokorlarning eʼtiroziga sabab boʻlgan, biroq ertasi kuni u allaqachon ish stolida ishlar edi.

Manbalar
--------

1. ↑  Richard Hering, Walter Bickel (Hrsg.): *Herings Lexikon der Küche*. 18. überarbeitete Auflage. Fachbuchverlag Dr. Pfanneberg, & Co. Gießen 1978, ISBN 3-8057-0218-3, S. 194
2. ↑  Erwin Seitz „Der gedeckte Tisch: Katharina Luther in Wittenberg",*. Die Verfeinerung der Deutschen: Eine andere Kulturgeschichte*. Berlin: Insel Verlag, 2011. ISBN 978-3-458-17505-6.

Adabiyotlar
-----------

* Erhard Gorys. Brathering // Das neue Küchenlexikon. Von Aachener Printen bis Zwischenrippenstück. — München: Deutscher Taschenbuch Verlag, 1997. — S. 77. — 599 S. — ISBN 3-423-36008-9.
* Charles Sinclair. Bratheringe // Dictionary of Food: International Food and Cooking Terms from A to Z. — Second Edition. — London: A & C Black, 2004. — P. 86. — 632 p. — ISBN 978-1-4081-0218-3.

Havolalar
---------

* Retsept Arxivnaya kopiya (olm.) )
* Retsept Arxivnaya kopiya (olm.) )
* Spreewald koʻylagi kartoshkasi bilan birlashish Arxivnaya kopiya (olm.) )
**Qizil paku** (lotincha: *Piaractus brachypomus*) — piranyalar oilasiga (Serrasalmidae) yoki Characidae oilasiga mansub piranya kenja oilasiga (Serrasalminae) mansub chuchuk suv nurli baliqlar turiga kiradi.

Tavsif
------

Qizil pakuning uzunligi 88 sm ga, ogʻirligi 25 kg ga yetishi mumkin. Biroq, akvariumda u ancha kichikroq, taxminan 30 sm oʻsadi.

Voyaga yetmaganlar yorqin rangga ega boʻlib, qizil koʻkrak va qoringa ega, shuning uchun ular koʻpincha boshqa turdagi, yirtqich oddiy piranha (*Pygocentrus nattereri*) bilan aralashib ketishadi. Qizil paku turlarini tishlarning shakli bilan ajratsa boʻladi: piranada ular oʻtkir, pakuda esa molarlarga oʻxshaydi (oʻsimlik ovqatlarini maydalash uchun).

Tabiatda
--------

Ular Janubiy Amerika va Amazonkada yashaydilar, tijorat qiymatiga ega.

Qizil paku omnivor, kuchli jagʻlari bor. Piranaga tashqi oʻxshashligiga qaramay, bu tur deyarli goʻsht isteʼmol qilmaydi. Ratsionning asosini oʻsimlik tarkibiy qismlari — mevalar, urugʻlar, yongʻoqlar tashkil etadi. Ular juda tez oʻsadilar: faqat birinchi yilda u 30 sm gacha oʻsishi mumkin, kattalarning maksimal uzunligi 88 sm gacha va vazni 25 kg boʻladi. Maksimal qayd etilgan umr koʻrish davomiyligi 28 yil.

Akvariumda saqlash
------------------

Oddiy parvarishlash uchun kamida 200 litr hajmli akvarium talab qilinadi. Toʻgʻri parvarish bilan ular juda tez oʻsadi. Suv harorati yaxshi filtrlash va shamollatish bilan +26 … + 28 °C boʻlishi kerak. Bezatish uchun faqat sunʼiy oʻsimliklar ishlatiladi, chunki baliqlar akvariumdagi har qanday oʻsimliklarni yeyishadi. Oziq-ovqat turli xil boʻlishi kerak, oʻsimlik qoʻshimchalari bilan quruq ovqat. Akvariumda oʻsish kamdan-kam hollarda 50 sm ga yetadi.

Manbalar
--------

1. ↑  *Все о самых популярных аквариумных рыбках. Атлас-справочник*. СЗКО, 1991 — 99 bet. ISBN 978-59603-0082-7.
2. ↑
3. ↑  „Житель Твери утверждает, что поймал в Тверце пиранью" (русский).  «Афанасий-бизнес» (8-iyul 2020-yil).
4. ↑
5. ↑
6. ↑
7. ↑
"DAYMLER-BENS AT" - yetakchi nemis avtomobil konserni. 1926-yilda Gottlib Daymler va Karl Bens tomonidan Germaniyaning Shtutgart sh.da tashkil etilgan. Asosan yengil va yuk avtomobillari, ogʻir yuk tortuvchi tyagachlar, kichik va katta yoʻlovchi avtobuslar, mikroelektronika, aviaapparatlar, aviadvigatellar va b. ishlab chiqaradi. Mersedes-Bens AG (yengil va yuk avtomobillari i.ch. savdo va avtoservis), Daymler-Bens Industri — "AYEG" (mikroelektronika, dizel kuch agregatlari, avtomatlashtirish uchun texnika, telemexanika vositalari va b.), Daymler-Bens Aerospeys — "Daza" AG (aviatsiya, kosmonavtika, harbiy va fuqaro sunʼiy yoʻldoshlari tizimi va b.) va Daymler-Bens Inter Servis — "Debis" (moliyaviy xizmatlar koʻrsatish, sugurta, marketing xizmati, kommunikatsiya va aloqa xizmati, xalqaro savdo, koʻchmas mulk menejmenti) kompaniyalari konsern tarkibiga kiradi. Braziliya, Argentina, AQSH, Xitoy, Turkiya, Ispaniya, Italiya singari dunyoning 23 davlatida oʻz korxonalariga ega.

1993-yil "Mersedes-Bens AG" kompaniyasi bilan hamkorlikda Oʻzbekistonda yuk avtomobillari ishlab chikaradigan "Xorazm ishlab chiqarish birlashmasi" qoʻshma korxonasi tashkil etildi. 1996-yil Toshkent sh.da "D.-B.AG"ning Mar-kaziy Osiyo boʻyicha vakolatxonasi ochildi. 1998-yil "D.-B.AG" Amerikaning gigant korporatsiyasi "Kraysler" bilan qoʻshilishi natijasida dunyo avtomobilsozligida yetakchi kompaniya "Daymler-Kreysler" tashkil etildi. Yillik savdo oboroti 124 mlrd. nemis markasi. "D.-B.AG"ning dunyo boʻyicha korxonalarida 300 mingdan oshiq ishchi-xizmatchi ishlaydi (1998).

Hamid Azizqoriyev.

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |