recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Gelioseysmologij** (gedio... seys-mo... ... logiya) — Quyoshning ichki tuzilishini tadqiq qilishga qaratilgan zamonaviy astrofizika yoʻnalishi. G. deb atalishiga sabab bu soha ham seysmik toʻlqinlarni oʻrganish asosida Yerning ichki tuzilishini oʻrganuvchi fan — seysmologiya kabi akustik toʻlqinlarni oʻrganib, Quyoshning ichki tuzilishi toʻgʻrisida maʼlumotlar toʻplashga imkon beradi. G.da Quyoshning ichki tuzilishini oʻrganish Dopler tezligini oʻlchash, Quyosh yorqinligi va diametrining oʻzgarishini qayd etishga asoslanadi. Quyosh yuzasi davriy ravishda koʻtarilib va pasayib (tebranib) turishi tufayli uning uzoqlashuvi va yaqinlashuvi yorugʻlik spektral chizigʻiga taʼsir koʻrsatadi. Quyosh gardishining turli qismlari spektral chiziqlarini tahlil qilib tezliklar taqsimotini Dopler effektita asosan topish usuli G.da keng qoʻllaniladi. Quyosh tebranishlarini qayd etishda spektral chiziqning nihoyatda tor (angstermning yuzdan bir ulushi) sohasini oʻtkaza oladigan filtrdan foydalaniladi. Tebranish davrini katta aniqlikda oʻlchash uchun uzoq vaqt (bir necha oy) davomida uzluksiz kuzatuvlar oʻtkazish kerak. Tunda va havo bulut boʻlgan paytdagi uzilishlarning oʻrnini qoplash uchun Quyoshni turli qitʼalardan turib kuzatish kerak. Shuning uchun ham G. sohasidagi tadqiqotlar xalqaro hamkorlik dasturlari doirasida bajariladi. Bunday dasturlardan biri — IRIS loyihasida Oʻzbekiston FA Astronomiya instituti ham ishtirok etadi. Toshkent viloyatining Qumbel togʻiga loyiha teleskopi oʻrnatilgan. Tebranishlarni kuzatishdan olingan maʼlumotlar asosida konvektiv zona chuqurligi va Quyoshning ichki aylanish tezligi, Quyosh qaʼrida tovushning tarqalish tezligi va Quyosh moddasining notiniqligi, bosim va temperaturaning radius boʻylab tar-qalishlari oʻrganiladi. G. usullari Quyosh yuzasidagi faol sohalarni ular hali paydo boʻlmasdanoq oʻrganishga, uning qaʼridagi geliy miqdorini aniqlashga hamda neytrino muammolarini yechishga yordam beradi.

Sobit Plyosov.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**"Bavariya"** (lotincha: *Bavaria*) — Myunxendagi Tereza oʻtloqidagi bronza haykal, ilgari shaharning janubi-gʻarbiy chekkasida , Bavariya mamlakatining timsoli.

Haykalning poydevorsiz narxi 233 000 florinni tashkil etadi. Tepasida shunday yozuv bor: "Bavariya qiroli Lyudvig I tomonidan oʻrnatilgan bu kolossus L. F. Shvantaler tomonidan loyihalashtirilgan va modellashtirilgan; 1844-50-yillarda metalldan quyma va Ferdinand Miller tomonidan oʻrnatilgan.

Tasviri
-------

Haykal qadimgi nemis qahramoni qiyofasida yaratilgan. Qadimgi nemis ayoli kestirib, yalang oyogʻiga tushadigan uzun, plili xalat kiygan. Bavariyaning yarim yalangʻoch koʻkragi hayvon terisi bilan qoplangan. Qahramonning sochlari orqasiga bemalol tushadi, peshonasi eman shoxlari bilan bezatilgan. Bavariya koʻtarilgan chap qoʻlida eman barglarining faxriy gulchambarini va oʻng qoʻlida koʻkragiga egilgan qilichni ushlab turadi. Yon tomonda, Palatinate sher oʻtirgan holatda yotadi.

Tarixi
------

Haykal 1843-1850-yillarda Bavariya qiroli Lyudvig I buyrugʻi bilan arxitektor Leo fon Klenze, haykaltarosh, Myunxen Badiiy akademiyasining professori Lyudvig fon tomonidan yasalgan (quyma) va poydevorga oʻrnatilgan — 9,5 metr Schwanthaler va quyish zavodi ishchilari Iogann Baptist Stiglmeier va uning jiyani Ferdinand fon Miller. Haykalning balandligi 18,52 metr, ogʻirligi — 87,36 tonna. Haykalning ichida 66 zinapoyadan iborat spiral zinapoya boʻlib, u orqali haykal boshidagi kuzatuv maydonchasiga chiqish va u yerdan atrofni oʻrganish mumkin. Haykal etagida har yili Myunxen pivo festivali — Oktoberfest oʻtkaziladi. Bavariya haykali 1850-yil 7-avgustda ochilgan.

Tarkibi
-------

Yodgorlik tarkibiga turk va norvegiya qurollaridan yasalgan metall (bronza) kiradi. Hammasi boʻlib 87 360 kilogramm ketdi. Haykalning pastki qismlarida metall qalinligi 1,8 santimetr, yuqori qismlarida esa 1,2 santimetrga teng.

Manbalar
--------

1. ↑  Саша Чёрный „«Бавария»",*. Сатиры и лирика*, 2-е издание, «Шиповник», 1913 — 149 bet.
2. ↑  „Информация на официальном сайте". 25-oktabr 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 20-aprel 2009-yil.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikilugʻatda ***Бавария*** nomli maqola mavjud. |

Adabiyotlar
-----------

* Bavariya, statuya // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb. 1890—1907.
* Pamyatniki, soorujeniya // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb. 1890—1907.
* Markina L. G. „BAVARIA" „BAVARIYa" // Kultura Germanii: lingvostranovedcheskiy slovar / pod obщey redaksiey prof. N. V. Muravlyovoy. — M.: AST, 2006. — S. 84. — 1181 s. — 3000 ekz. — ISBN 5-17-038383-5.

Havolalar
---------

* Bavariya bogʻlari va qal’alari maʼmuriyati veb-saytida maʼlumot
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Geliotexnika (maʼnolari).

**Geliotexnika** (gelio... va texnika) — texnikaning quyosh nurlarini amalda foydalanish uchun qulay boʻlgan boshqa tur energiyaga aylantirish bilan shugʻullanadigan sohasi; quyosh energiyasidan texnik maksadlarda foydalanish usullari haqidagi fan. Yer sirtiga yetib keladigan quyosh nurlari juda katta issiqpik manbai hisoblanadi. Ana shu manbadan samarali foydalanish usullarini topish, turli qurilmalar, energiya manbalarini yaratish G.ning asosiy vazifasi. Quyosh yiliga 1800 dan 3000 soatgacha nur sochib turadigan joylarda gelioqurilmalar va gelio-energetika st-yalaridan foydalanish natijasida koʻp miqdorda yoqilgʻi va energiya tejaladi. Lekin bunday qurilma va stansiyalarni butun yil mobaynida birday ishlatib boʻlmasligi ulardan foydalanishni qiyinlashtiradi. Shunga qaramay, dunyoning koʻpgina mamlakatlarida, shu jumladan Oʻzbekistonda G.ga oid tadqiqrtlar olib borilmoqda. Mas, Oʻzbekistan FA Energetika va avtomatika institutida, Oʻzbekiston FA "Fizika-Quyosh" IICHBning Fizika-texnika va Materialshunoslik institutlarida G.ga oid ishlar bajariladi. "Fizika-Quyosh" IICHBga qarashli Fizika-texnika va Materialshunoslik institutlarida, Oʻzbekistan FA Energetika va avtomatika instituti va Oʻzbekiston Respublikasining bir qancha oliy oʻquv yurtlarida Quyosh energiyasidan foydalanib binolarni issiq suv bilan taʼminlash, quyosh oshxonasi yaratish, uylarni isitish, kam quvvatli isteʼmolchilarni elektr energiyasi bilan taʼminlash, Toshkent viloyatining Parkent tumanida issiqlik quvvati 1 MVt boʻlgan katta quyosh san don i yordamida yuqori temperatura sharoitida ilmiy tadqiqot ishlari amalga oshiriladi. Respublikada fundamental fanlar taraqqiyotiga aloxida eʼtibor berilmokda. Materialshunoslik ilmiy tadqiqot instituti yuqori zichlikka va har xil spektrga ega boʻlgan nurlanishlarni moddalar bilan oʻzaro taʼsiri, quyosh sandonida issiqqa chidamli materiallarni sintez qilish, issiqqa va ishqalanishga chidamli elektr izolyatsiya xossalariga ega boʻlgan materiallar fizika-kimyoviy texnologiyalarini yaratish va b. boʻyicha ilmiy ishlar olib bormoqda. Quyosh sandoni yordamida qoʻshilmalari boʻlmagan toza metallar eritib olinadi. Quyosh energetikasining kelajagi porloq. Quyosh va vodorod energetikasi ekologik toza, qulay, shovqinsiz va cheksiz. Olib borilayotgan ilmiy izlanishlar natijasida quyosh kosmik elektr stansiyalari va quyosh nuridan foydalanib ishlovchi turli qurilmalar va avtomobillar ishlab chiqarilmoqda. Kuchma quyosh elektr stansiyalarini koʻplab yaratish ishlari tezlashtirilmoqda, ayniqsa koʻchma quyosh elektrolizyorlarini yaratish va ulardan foydalanish ekologik toza vodorod energiyasini olishga yordam beradi.

Rabon Avezov.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Iide togʻi** (yaponcha: *飯豊山* *Iide-san*?) Yaponiyaning Fukushima, Niigata va Yamagata prefekturalarini qamrab olgan Iide togʻ tizmasining asosiy choʻqqisi hisoblanadi. Togʻ tepasida Iide tog'i ziyoratgohi (yaponcha: *飯豊山神社*?) joylashgan. Iide togʻi qolgan togʻlar bilan birgalikda Kyuya Fukadaning „100 ta mashhur yapon togʻlari" kitobida tasvirlangan togʻlar qatoriga kiradi.

Tavsifi
-------

Iide togʻi dengiz sathidan 2105 m  balandlikda joylashgan, garchi u IIde togʻ tizmasining asosiy choʻqqisi boʻlsa ham, Iide togʻi tizmaning eng baland choʻqqisi deya etirof etilmaydi. Togʻ tizmasiga qarashli eng baland choʻqqi — Dainichi tog'i (yaponcha: *大日岳* *Dainichi-dake*?) boʻlib, uning balandligi Iide togʻidan 23 metrga farq qiladi yaʼni 2128 m ga teng.

Borish yoʻllari
---------------

Iide togʻi Niigata prefekturasi va Yamagata prefekturasi oʻrtasidagi chegarada joylashgan, ammo choʻqqining oʻzi, Iide togʻi va u yerga olib boradigan taxminan bir metr kenglikka ega boʻlgan yoʻli Fukushima prefekturasining Kitakata shahridan oʻtadi. Bu yoʻl Higashikanbara tumani Meiji davrida Fukushima prefekturasidan Niigata prefekturasiga xalqning talabiga binoan, koʻchirilgan vaqtda, boshqa prekefturaga oʻtib qolgan. Shu sababli ham, Fukushima prefekturasi notekis chegaraga ega, Fukushima chegarasi Iide togʻ tizmasi orqali Iide togʻi ziyoratgohiga qadar choʻzilgan. Toqqa chiqish uchun asosan yoz oylari maqul vaqt boʻlib, qishda unga boradigan yoʻllar anchagina noqulay boʻlib qoladi, bu esa uning xavflilik darajasini oshiradi. Yangi yosh alpinistlarga bu vaqtda toqqa chiqish tavsiya etilmaydi. Ob-havo sharoitining holatiga koʻra choʻqqini Fukushima, Niigata va Yamagata prefekturalarida turib ham yaqqol koʻrish mumkin.

Yana qarang
-----------

* Yaponiyadagi 100 ta mashhur togʻlar roʻyxati
* Hiuchigatake togʻi

Manbalar
--------

1. ↑  Fukada, Kyūya*. 日本百名山 (Nihon hyaku meizan)*, Kaihan. Tōkyō: Shinchōsha, 1978 — 108–112 bet. ISBN 978-4-10-122002-4.
2. 1 2  „Mount Iide" (Japanese). *Kitakata-shi, Fukushima official webpage*. 19-avgust 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 5-avgust 2011-yil.
3. ↑  „Iide history" (Japanese). *Kitakata Sightseeing Association*.  Kitakata City. 30-mart 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-avgust 2011-yil.

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* LCCN: sh85064225
* NDL: 00645217
* VIAF: 260850233
* en:WorldCat Identities: viaf-260850233

 |
Dizayn menejmenti dizaynning biznes tomonidir. Menejerlar biznes tilida ham, dizayn tilida ham gapirishlari kerak
**Dizayn menejmenti** (inglizcha: *design management*) — bu ijodiy jarayonni boshqarish, ijodiy madaniyatni rivojlantirish va ijodkorlik uchun mos tashkiliy tuzilmani yaratish uchun dizayn amaliyotlari, loyiha va strategik boshqaruv usullari, shuningdek taʼminot zanjirini boshqarish usullarini qoʻllashni oʻrganadigan biznes intizomi. Dizayn menejmentining maqsadi kompaniyaning strategiyasi va missiyasi dizayn orqali amalga oshiriladigan samarali biznes muhitini yaratish va qoʻllab-quvvatlashdir. Yakuniy boshqaruv jarayonlari majmui sifatida dizayn boshqaruvi biznesning barcha darajalarini (operatsiondan strategikgacha) va loyihaning hayot aylanishining barcha bosqichlarini (kashfiyotdan tortib to amalga oshirishgacha) qamrab oladi. Dizayn menejmenti boshqaruv faoliyati sohasi sifatida marketing menejmenti, operatsiyalarni boshqarish va strategik menejment bilan kesishadi.

Anʼanaga koʻra, dizayn menejmenti dizayn ishlarini menejmenti uchun cheklangan vosita sifatida koʻrib chiqilgan,ammo keyinchalik uning amaliyoti biznesning boshqa jihatlariga kengaytirilgan. Endilikda dizayn fikrlashni strategik boshqaruv tizimlariga moslashtirishni oʻz ichiga olgan fanlararo yondashuv shakllanmoqda. Ushbu paradigma oʻgʻirlash mulohazalari bilan qoʻllab-quvvatlanadigan hamkorlik va iterativ ishni tashkil etish uslubini nazarda tutadi. Dizayn koʻplab kompaniyalar uchun brend qiymatini yaratish, mahsulotni farqlash va mahsulot sifatini taʼminlashda strategik aktiv oʻrnini egalladi.

Manbalar
--------

1. ↑  Jones, Andrew (2008). The Innovation Acid Test. Axminster: Triarchy Press. p. 20.

Adabiyotlar
-----------

* Cooper R.*. The Design Agenda / A Guide to Successful Design Management*, Chichester, 1995. ISBN 0-273-64374-6.
* Bruce M. Cooper R.*. Marketing and Design Management*. Boston: Thomson Business Press, 1997. ISBN 1-86152-173-1.
* Bruce M. Bessant J.*. Design in Business – Strategic Innovation through Design*. Essex (Great Britain): Andoza:Нп3, 2002. ISBN 978-0-273-64374-6.
* Mozota B.*. Design management: using design to build brand value and corporate innovation*. New York: Andoza:Нп3, 2003. ISBN 1-58115-283-3.
* Best K.*. Design Management: Managing Design Strategy, Process and Implementation*, Lausanne, 2006. ISBN 978-2-940373-12-3.
* Koostra G.*. Designmanagement, design effectief benutten om ondernemingssucces te creeren*, 2006. ISBN 90-430-1172-X.
* Cooper R. Junginger S.; Lockwood, T.*. The Handbook of Design Management*. Oxford: Berg, 2011. ISBN 978-1-84788-488-6.



|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Remarka** (frans. remargue — belgi, izoh) — 1) gravyuraning ochiq hoshiyasiga ishlangan kichik hajmdagi tasvir; koʻp hollarda asar syujeti bilan bogʻliq boʻlmaydi. Muallif gravyura taxtachasi yuzasida ish boshlashdan avval "asbobni sinash" maqsadida yuza chekkasida ishlagan tasvirlar baʼzan mustaqil mazmun kashf etishi va tasvirning asosiy gʻoyasini chuqurroq his etish va anglashga xizmat qilishi mumkin; 2) dramatik asarda muallif tomonidan beriladigan izohlar. R.da asar ishtirokchilarining tashqi qiyofasi, yoshi, xulqi, xattiharakati, qiliqlari, intonatsiyasi, sahna manzarasi va h.k. yoritiladi; 3) kitob, qoʻlyozma, xat va boshqa matnga muallif tomonidan (aniqlash, toʻldirish maqsadida) kiritilgan izohlar, mulohazalar.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Guan Daosheng** (xitoycha 管道昇, pinyin Guǎn Dàoshēng ; 1262—1319) — Xitoyning Yuan sulolasi davridagi shoir, rassom va xattot.

Guan Daosheng. "Bambuk va Tosh".

Tarjimai hol
------------

Xitoyda Xitoyning birinchi ayol rassomi sifatida keng tan olingan Guan Daosheng o'z davrida va keyingi davrlarda ziyoli xitoylik ayolning idealiga aylandi. U taniqli rassom va xattot Chjao Mengfuning rafiqasi edi, lekin u ham muhim rassom va xattot edi. She'riyat va rasm chizishda erkaklarga xos uslublardan foydalanib, u o'z uslubi va individualligini saqlashga e'tibor berdi. U o‘z she’rlarini chizgan rasmlari bilan o‘ramlarga yozib, keng ommaga tanishtirdi. Uning she’rlarida er va bolalarga bo‘lgan tuyg‘ular, kinoya va kinoya bilan ajralib turadi. Uning she'rlari orasida erining kanizak olganidan noroziligini ifodalovchi va uni sudda hayotni tark etishga ko'ndiradigan turkum bor.

Ijod
----

Guan Daoshengning oʻramlari, uning turmush oʻrtogʻi Chjao Menfu va oʻgʻli Chjao Yongning asarlari bilan bir qatorda moʻgʻul imperatori Ayurbaribada bir toʻplamda toʻplangan va u shunday ajoyib rassom va xattotlar bir oilada toʻplanganidan xursand boʻlgan. 58 yoshida Guan Daosheng 1319-yilda uzoq va og'ir kasallik paytida vafot etdi. Eri undan uch yilgacha tirik qoldi. Ular xuddi shu joyda, hozirgi Chjetszyan provinsiyasi, Detsin okrugidagi Donghenshan tog‘i hududida dafn etilgan.

Guan Daosheng. "Tuman va yomg'irdagi bambuk bog'lari", 1308 yil Yuan sulolasi.

Havolalar
---------

* Guan Daosheng (管道昇, 1262—1319)—A Yuan dynasty woman poet
**Ijevsk** (1984-87 yillarda Ustinov) — Rossiya Federatsiyasidagi shahar (1918 yildan), Udmurtiya Respublikasi poytaxti. Kama daryosidan 40 km narida, Ij daryosi sohilida. Temir yoʻl tuguni. Aholisi 653 ming kishi (1990 yillar oʻrtalari). Mashinasozlik va metallsozlik korxonalari, shu jumladan, "Ijmash" ishlab chiqarish birlashmasi (yengil avtomobillar, mototsikllar, ov miltiqlari, stanoklar va boshqalar), "Ij-neftemash" zavodi, radiozavod, "Ij-stal" ishlab chiqarish birlashmasi, yengil, oziq-ovqat sanoati korxonalari, 4 oliy oʻquv yurti (shu jumladan Udmurtiya universiteti), oʻlkashunoslik, tasviriy sanʼat muzeylari, 4 teatr mavjud. I.ga 1760 yil asos solingan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Rossiya geografiyasi | *Rossiya oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* GND: 4408789-5
* LCCN: n80146752
* MusicBrainz: 5fd94a22-dde4-4d39-836c-d4116d1c8da1
* NKC: ge563581
* NLI: 000981895
* VIAF: 132526132
* en:WorldCat Identities: lccn-n80146752

 |
**Ijtimoiy muhit** - insonning yashashi va ishlashi uchun uni oʻrab turgan ijtimoiy, moddiy va maʼnaviy shartsharoitlar. Muxit keng maʼnoda (makromuhit) ijtimoiy-iqtisodiy tizimni — ishlab chiqaruvchi kuchlar, ijtimoiy munosabatlar va tartib-qoidalar majmuini, jamiyatning ijtimoiy ong va madaniyatini oʻz ichiga oladi. Tor maʼnodagi I.m. (mikromuhit) bevosita insonni qurshab olgan oila, mehnat, oʻquv va b. guruhlardan iborat. I.m. shaxsning shakllanishiga va rivojlanishiga hal qiluvchi taʼsir koʻrsatadi. Ayni vaqtda insonning ijodiy faolligi, faoliyati taʼsirida I.m. oʻzgaradi, bu oʻzgarishlar jarayonida odamlarning oʻzlari ham oʻzgaradi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Guanyin haykali** (xitoycha: 南山海上观音圣像) — balandligi 108 metr boʻlgan haykal boʻlib, Guanyin bodxisattva tasvirlangan. Xitoyning xuddi shu nomdagi provinsiyasidagi Xaynan orolining Sanya shahridagi Nanshan ibodatxonasi yaqinida joylashgan. Haykal 2005-yilda qurib bitkazilgan.

Haykalning uchta tomoni bor: birining yuzi orolning ichki qismiga, qolgan ikkitasining yuzi Janubiy Xitoy dengiziga qaratilgan boʻlib, Xitoydan va butun dunyodan Guanyindan baraka va himoyani ifodalaydi. Bir tomonida Guanyin chap qoʻlida sutra ushlab turgan va oʻng qoʻlida mudra bilan tasvirlangan; ikkinchisi — tasbeh ushlab turgan holda kaftdan oyoqqa; uchinchisi esa lotus holatida. Hozirgi vaqtda haykal dunyodagi eng baland toʻrtinchi (ularning koʻpchiligi buddist haykallari) va dunyodagi eng baland Guanyin haykalidir.

Qurilish olti yil davom etdi va 2005-yil 24-aprelda yakunlandi. Ochilish Tayvan, Gonkong, Makao va materik Xitoydagi turli buddist guruhlarning 108 nafar bosh rohiblari, shuningdek, oʻn minglab ziyoratchilar ishtirokida boʻlib oʻtdi. Delegatsiya tarkibida Theravada va Vajrayana monaxlari ham bor edi.

Yana qarang
-----------

Dunyoning eng baland haykallari roʻyxati

Manbalar
--------

1. ↑  „Nanshan — Sanya 南山三亚市". 9-fevral 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-fevral 2011-yil.
2. ↑   Nanshan Culture Tourism District Архивировано 2 декабря 2007 года.
3. ↑  Xiao, Feng (2005-04-16 05:51), „Giant Buddhist Statue Enshrined in Hainan", *China Daily* `{{citation}}`: sana kiritilishi kerak boʻlgan parametrga berilgan qiymatni tekshirish lozim: `|publication-date=` (yordam)
4. ↑  „Holy statue of Guanyin Buddha unveiled", *Xinhua English*, 2005-04-24 04:38:56 `{{citation}}`: sana kiritilishi kerak boʻlgan parametrga berilgan qiymatni tekshirish lozim: `|publication-date=` (yordam)

Havolalar
---------

* Статуя богини Гуаньинь в Санья
* Фото на сайте Panoramio
**Ijtimoiy darvinizm** - 19-asr ning 2-yarmi — 20-asr ning boshi jamiyatshunosligidagi oqim. U tabiiy tanlanish, yashash uchun kurash va tirik qolish uchun moslashishdan iborat biologik tamoiillarni jamiyat xayotining belgilovchi omillari sifatida talq-in qiladi. Bu bilan ijtimoiy taraqqiyot qonunlarini biologik hayot qonu-niyatlaridan kelib chiqqan holda tu-shuntirishga urinadi (G. Spenser, J. V. Lapuj, L. Voltman, U. Bejgot, L. Gumplovich, G. Ratsenxofer, U. G. Sam-ner, A. Smoll, E. Ferri va b.). I. d. vakillari biologik va ijtimoiy hodisalar oʻrtasidagi muayyan mavjud aloqalarni koʻrsatib berib, jamiyat hayotidagi ziddiyatlarni toʻgʻri taʼkid-lasada, biroq, ular taʼlimotidagi poydor tamoyillar mohiyatan gʻayriilmiydir. I. d. ning asosiy nazariy qusurlari quyidagilar: ijtimoiy ni-zolarni "tabiiy" deb hisoblash; ijtimoiy hayotning nisbiy mustaqilligini va jamiyat qonuniyatlarining oʻziga xosligini inkor etish, yaʼni jamiyat qonuniyatlarini biologik qonuniyatlardan keltirib chiqarish; salbiy ijtimoiy illatlarni abadiy, yoʻq qilib boʻlmaydi deb koʻrsatish yoki ularni biologik yoʻllar (irsiyatni yaxshilash) orqali bartaraf etish va h.k. I.d. muayyan vaziyatda ijtimoiy adolatsizlikni xaspoʻshlash, irqchilik va tashqi siyesat sohasidagi tajovuzkorliklarning gʻoyaviy asosi boʻlib xizmat qilishi mumkin.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Oʻsimliklarda **epiderma** (poʻst) — yosh barglar, novdalar, meva, urugʻ va gullarda oʻsish konusi protodermasidan hosil boʻladigan birlamchi qoplovchi toʻqima. E. hujayralari bir qavat boʻlib joylashgan; sirtdan kutikula, yupqa mum qavati va tirik yoki oʻlik tukchalar bilan qoplangan. E. hujayralari tashqi qobigʻidagi teshikchalar orkali suv va oziq moddalar oʻtadi. E.da kuchli ixtisoslashgan tuzilmalar — ogʻizchalarni yopuvchi hujayralar, har xil funksiyani bajaruvchi trixomalar (tukchalar hosil qiluvchi hujayralar), gidadotlar (oʻsimlikdan tomchi suyuqlik va tuzlarni chiqaruvchi hujayralar) va boshqalar shakllanadi. E. baryer (toʻsiq) funksiyasini bajaradi; ichki toʻqimalarni shikastlanish va qurib qolishdan saqlaydi; gaz almashinuvi, suv bugʻlanishi, shimish va sekret (jumladan, fermentlar va gormonlar) ishlab chiqarish vazifasini bajaradi.

Yana qarang
-----------

* Epidermis
* Poʻstloq

Adabiyotlar
-----------

* Атлас по анатомии растений: учеб. пособие для вузов / Бавтуто Г. А. Ерёмин В. М. Жигар М. П.. — Мн.: Ураджай, 2001. — 146 с. — (Учеб. и учеб. пособия для вузов). — ISBN 985-04-0317-9.
* Лотова Л. И. Ботаника: Морфология и анатомия высших растений. — Изд. 4-е, доп.. — М.: Книжный дом «ЛИБРОКОМ», 2010. — 512 с. — ISBN 978-5-397-01047-4.
**Saratov garmoni haykali -** Saratov shahrining Frunze tumani, Stolypin prospektida cholg'u asbobiga o'rnatilgan yodgorlik.

Tarixi
------

Saratov garmoni shaharning ramzlaridan biri hisoblanadi. Uni shahar kuni arafasida Ekspress-Volga banki Saratov fuqarolariga sovg'a qilgan. Yodgorlik muallifi saratovlik haykaltarosh Vladimir Palmin. Yodgorlik uchun "Pioner" kinoteatri yaqinidagi Kirov prospektining piyodalar qismidagi joy tanlangan.

Yodgorlikning dastlabki eskizlarida garmonni tik turgan hola chalaotgan akkordeonchi tasvirlangan. Keyinchalik, V. Palmin uni ko'cha chirog'i yonidagi skameykada oʻtirgan holda tasvirlagan. Yodgorlikning dastlabki ishlanmasi loydan yasalgan. So'ngra, Moskva viloyatining Jukovskiy shahrida bronzadan quyilgan. U yerdan muallifning o'zi Saratovga olib kelgan. Butun yodgorlikning balandligi 3 m 40 sm ga yetadi va og'irligi 750 kg.ni tashkil qiladi. Haykaltaroshlik kompozitsiyasini ishlab chiqishga taxminan 1 million rubl sarflangan. 

Yodgorlik 2009-yil 11-sentabrda "Pioner" kinoteatri oldida o'rnatilgan. Uning tantanali ochilishi 2009-yil 12-sentabr - Shahar kuni nishonlanadigan kunga to'g'ri kelgan. Ochilish marosimida Saratov ma'muriyati rahbari V. L. Somov, garmon chaluvchilar va folklor guruhlari ham qatnashgan.

Ushbu yodgorlik shaharning diqqatga sazovor joylaridan biriga va sayyohlar suratga tushadigan mashhur joyga aylandi. Yodgorlik ma'lum soatlarda mahalliy Saratov instrumental guruhining kompozitsiyalarini ijro etadi va shaharning tarixiy ramzi - garmonni eslatadi.

2014-yil mart oyida yodgorlik yo'l-transport hodisasi ishtirokchisiga aylandi - avtomashina haydovchisi boshqaruvni yo'qotgani bois yodgorlikka kelib urilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „На проспекте Кирова открывается памятник саратовской гармошке".  Взгляд-инфо (11-sentabr 2009-yil). Qaraldi: 6-noyabr 2020-yil.

Havolalar
---------

* *Козловский И.* „Памятник саратовской гармошке" (ru).  Большая Саратовская Энциклопедия. 5-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-may 2014-yil.



* *Алена Афанасьева.* „На проспекте Кирова появился памятник саратовской гармошке" (ru).  Комсомольская правда. Саратов (18-sentabr 2009-yil). 12-may 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-may 2014-yil.



* „Водитель врезался в памятник саратовской гармошке на проспекте Кирова" (ru).  Информационное агентство «Версия». Саратов (28-mart 2014-yil). 4-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-may 2014-yil.
**Martin Seligman** (inglizcha: *Martin E. P. Seligman* ; 1942-yil 12-avgust, Olbani, Nyu-York, AQSh) — amerikalik ruhshunos, ijobiy psixologiya asoschisi. Pensilvaniya universiteti qoshidagi pozitiv psixologiya markazi direktori.

U Prinston universitetida tahsil olgan, u yerda avval falsafani oʻrgangan, keyin esa psixologiyaga qiziqib qolgan. 1973-yilda u Pensilvaniya universitetida psixologiya boʻyicha ilmiy daraja oldi va keyin 13 yil davomida Pensilvaniya universitetining psixologiya boʻlimida klinik tadqiqot dasturiga rahbarlik qildi.

Seligman 1998-yilda Amerika Psixologiya Assotsiatsiyasi prezidenti.

2002-yilda *en:Review of General Psychology* jurnalida chop etilgan soʻrov natijalariga koʻra, Seligman XX asrning psixologlari orasida 31-oʻrinda.

Ojizlikni oʻrganish
-------------------

Seligman depressiyani qanday davolash kerakligini tushunish uchun 1967-yilda Pensilvaniya universitetida birinchi psixologik tajribalarini oʻtkazdi. Maxsus tajribalarda u va uning hamkasblari yengil elektr toki zarbasini olgan itlar, agar ular buni baribir qabul qilishlarini koʻrsalar, qochib ketishga harakat qilmasliklarini aniqladilar. Keyinchalik Seligman odamlar bilan shunga oʻxshash tajriba oʻtkazdi, faqat tok oʻrniga shovqin ishlatdi. Aksariyat odamlar xuddi shunday tezda eksperimentator oldida ojiz boʻlib qolishdi va biror narsani oʻzgartirish uchun hech narsa qilishga urinmadilar.

Keyinchalik maʼlum boʻlishicha, itlar ham, odamlar ham bir vaziyatda — yoqimsiz vaziyatdan qochish uchun bir nechta muvaffaqiyatsiz urinishlardan soʻng — hatto odam biror narsani oʻzgartirishi mumkin boʻlsa ham, oʻzini nochor tutgan. Seligman depressiya bilan ogʻrigan bemorlarda xuddi shunday xatti-harakatni kuzatdi va klinik depressiya odamning ahvolini yaxshilash uchun hech narsa qila olmasligi bilan bogʻliq deb qaror qildi. U bu hodisani "oʻrganilgan nochorlik sindromi "deb atadi.

Ijobiy psixologiya
------------------

Asosan aqliy ogʻishlarni tuzatish bilan shugʻullanadigan anʼanaviy psixologiyadan farqli oʻlaroq, ijobiy psixologiya ruhiy kasalliklarga duchor boʻlmagan qoniqarli, baxtli odamlarga xos boʻlgan xarakter xususiyatlari va inson xatti-harakatlarining xususiyatlarini oʻrganadi.

Avraam Maslou va Karl Rojers kabi gumanistik psixologiya vakillari bir vaqtlar shunga oʻxshash psixologik nazariyani ishlab chiqdilar, ammo toʻliq ilmiy tadqiqotlarsiz ularning nazariyasi nazariyaligicha qoldi. Martin Seligman boshchiligidagi psixologlarning yangi avlodi tadqiqotlari farazlarga emas, balki baxt, ijobiy fikrlash, nekbinlik va hayotdan qoniqish kabi hodisalarni yaxshiroq tushunishga imkon beruvchi ilmiy tajribalarga asoslana boshladi.

Nashrlari
---------

* „Yordamsizlik" (1975)
* „Ogʻishlar psixologiyasi" (1982)
* Optimizmni qanday oʻrganish kerak. Dunyoga va hayotingizga qarashingizni oʻzgartiring "(1991)

Manbaalar
---------

1. ↑   *The 100 most eminent psychologists of the 20th century*. .
2. ↑  Dr. Martin E.P. Seligman’s Curriculum Vitae Wayback Machine saytida arxivlandi (2015-03-04).
**Avstriya—Italiya urushi** (1848-1849) — 1814-1815-yillardagi Vena kongressi qarorlariga koʻra, Lombardiya va Venetsiyada oʻrnatilgan Avstriya hukmronligiga qarshi Italiya xalqining milliy ozodlik urushi. 1848-yil 18-martda Milanda Avstriya zulmiga qarshi qoʻzgʻolon koʻtarildi. Milanning qurolsiz xalqi Avstriya feldmarshali Radeskiyning 15 ming kishilik armiyasiga qarshi besh kun davomida olib borgan qahramonona janglaridan keyin avstriyaliklar shaharni tashlab ketishga majbur boʻldilar. Shu vaqtda Venesiyada ham quzgʻolon koʻtarildi. 1848-yil 22-martda avstriyaliklar Venesiyadan ham chiqib ketdilar. Shaharda respublika tashkil etildi. Xalq ommasiniig inqilobiy harakatidan qoʻrqqan va oʻz hokimiyatini mustahkamlashni koʻzlagan Pemont (Sardiniya) qiroli Karl Albert 23-martda Avstriyaga qarshi urush eʼlon qildi. Urushda Pemont qoʻshinlari Veronada Avstriya armiyasiga qattiq zarba berdi: bu janglarda Italiya xalq qahramoni Garibaldining koʻngilli otryadlari qatnashdi. Lekin ular Karl Albertning sotqinlik siyosati tufayli bir qancha zarbalarga uchradi. 1848-yil avgustda Karl Albert Avstriya bilan sharmandali yarash bitimi tuzdi. Italiya inqilobi yangi bosqichga koʻtarilgan bir paytda (1849-yil 20-martda) Karl Albert urushni yangidan boshlashga majbur boʻldi. 21-23-mart kunlari Pemontning 88 ming kishilik armiyasi generalning layoqatsizligi va xiyonati sababli batamom tor-mor etil-di, 26-martda imzolangan yarash bitimiga koʻra, Avstriya qoʻshinlari Venesiya va Lombardiyani qayta egalladilar.

Manbalar
--------

1. ↑  "Avstriya—Italiya urushi" *OʻzME*. A-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Alimentar distrofiya** (lot. alimentarius — ovqatga aloqador), shish kasalligi — yolchib ovqatlanmaslik oqibatida roʻy beradigan kasallik. Moddalar almashinuvining jiddiy buzilishi, ozib ketish, darmonsizlik, teri osti yogʻ qavati (kletchatkasi)ning shishishi, assit, ichki aʼzolar va toʻqimalar funksiyasining buzilishi bilan kechadi. Alimentar distrofiya ga organizmda oqsil yetishmasligi, shu bilan birga, boshqa noqulay omillar (sovuq, jismoniy va ruhiy tanglik) sabab boʻladi. Davosi: quvvatga qirgʻizadigan va yengil hazm boʻladigan ovqatlar, vi-taminlar beriladi. Bemor ovqatni oz-ozdan, sutkada 6-7 bor, boʻlib-boʻlib is-teʼmol qilishi zarur. Ogʻirroq hollarda oʻrinda yotib davolanish, shuningdek glyu-koza va qon quyish tavsiya etiladi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Avstriya va Ispaniya oʻrtasida ikki tomonlama aloqalar mavjud. Har ikki davlat ham Yevropa Kengashi, Yevropa Ittifoqi, Iqtisodiy hamkorlik va taraqqiyot tashkiloti va Birlashgan Millatlar Tashkilotiga aʼzo.

Tarixiy munosabatlar
--------------------

Avstriya va Ispaniya oʻrtasidagi tarixiy munosabatlar, asosan, XVI-XVII asrlarda Gabsburglar sulolasining ispan monarxiyasi hukmronligi bilan belgilanadi. Villafafila shartnomasida (1506-yil 27-iyun) Felipe I Chiroyli Kastiliya qirolligining hukmdori deb tan olingan va Aragon taxtini qaynotasi katolik Ferdinandga qoldirgan; Karlos II Sehrgarning vorissizligi vafotidan keyin (1700-yil 1-noyabr), Ispaniya vorisligi uchun urushni qoʻzgʻatdi.

*Avstriyaning mayorlari* (Karlos I va Felipe II) davrida Ispaniya oʻz taʼsiri va qudrati choʻqqisiga chiqdi, ayniqsa Portugaliya imperiyasi qoʻshilishi bilan hududlari yanada kengaydi. Aksincha, *Kichik Avstriya* deb ataladigan hukmronlik davri (Filip III, Felipe IV va Karlos II) sanʼat va adabiyotda ispan oltin davrining choʻqqisiga toʻgʻri keldi.

Diplomatik munosabatlar
-----------------------

Ispaniya Tashqi ishlar vazirligi maʼlumotlariga koʻra, Ispaniya va Avstriya oʻrtasidagi aloqalar aʼlo darajada, ikki davlat tegishli boʻlgan Yevropa Ittifoqi doirasidagi yoki undan tashqaridagi asosiy masalalar boʻyicha jiddiy tortishuvlar va ikki tomonlama keskinliklar yoki tubdan farqli pozitsiyalar mavjud emas. Mariano Raxoy hukumatini shakllantirish davrida Avstriya Ispaniyada amalga oshirilayotgan chuqur islohotlarni tushunish va qiziqish bildirgan, ularni jamiyat doirasida qo‘llab-quvvatlagan.

Iqtisodiy munosabatlar
----------------------

Ikki tomonlama savdo aloqalarining oʻsishi va 2011-yildan boshlab Avstriyadan Ispaniya importini eksport orqali yengib oʻtilishi turizmning yaxshi natijalari bilan birga iqtisodiy sohada ustunlik qildi. Biroq, Ispaniya sarmoyasi 2013-yilda Alpine Bauning (FCCning 100% shoʻba korxonasi) toʻlovga layoqatsizligi bilan qattiq zarba oldi, bu Avstriyadagi Ikkinchi Jahon Urushidan beri hajmi boʻyicha eng katta bankrotlik boʻlib, bu bosh kompaniyaning taxminan 1000 million yevro yoʻqotishini anglatadi.

Oʻzaro savdo 2011-yilda birinchi marta Ispaniya uchun ijobiy natijani qayd etdi, eksport oʻsishi 21,6% ga yetgan. Ispaniya sarmoyasi Avstriyada toʻplangan, taxminan  2012-yilda 1400 million yevro, asosan infratuzilma (FCC), mehmonxona (Hotusa va NH), qandolatchilik (Inditex va Mango) va metall quvurlar (Tubacex) ga qaratilgan.

 Ispaniyaning Venadagi elchixonasi

Elchixonalar
------------

* Madridda Avstriyaning elchixonasi bor.
* Ispaniyaning Vena shahrida elchixonasi bor.

Manbalar
--------

1. ↑  Ficha de Austria Oficina de Información Diplomática. Ministerio de Asuntos Exteriores y Cooperación. Relaciones diplomáticas.
2. ↑  Ficha de Austria Oficina de Información Diplomática. Ministerio de Asuntos Exteriores y Cooperación. Relaciones económicas.
3. ↑  Außenministerium Österreich Embajada de Austria en Madrid (en alemán)
**Alina l’Ami** (née Moţoc; talaffuzi: *Alina L'Ami* 1985-yil 1-iyunda Yași shahrida tugʻilgan) — ruminiyalik ayol shaxmatchi, xalqaro magistr (IM) va ayol grossmeyster (WGM) unvonlariga ega.

Alina l’Ami 1995-yili shaxmat boʻyicha oʻsmirlar oʻrtasida oʻtkazilgan jahon chempionatining 10 yoshgacha boʻlgan qizlar toifasida va 2002-yili shaxmat boʻyicha yoshlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatining 18 yoshgacha boʻlgan shaxmatchilar turnirida qizlar toifasida gʻoliblikni qoʻlga kiritgan. Shuningdek, 2002-yilda l’Ami Istanbulda boʻlib oʻtgan ayollarning Bolqon individual shaxmat oʻyinlar chempionatida ham gʻolib boʻldi. 2013-yilda u Sofi Milliet bilan Indoneziyaning Jakarta shahrida 8-chi Japfa shaxmat festivalining ayol grossmeysterlari turnirida gʻoliblik shoxsupasiga koʻtarildi. Keyingi yili l’Ami FIDE ayollar Gran-prisining 2013—2014-yilgi Sharja bosqichida ishtirok etdi.

Gollandiyada u birinchi marta *Hilversum shaxmat jamiyatida*, 2011-yildan esa Bunschoten — Spakenburgdagi *En Passantda* shaxmat oʻyinlarida ishtirok etgan.

Ruminiya terma jamoasi tarkibida u beshta Olimpiada (2004, 2008-2014), yettita jamoaviy Yevropa chempionati (2003, 2007-2017) va Ostonadagi 4-jahon chempionati (2013) ishtirokchisi hisoblanadi.

Hayoti
------

L’Ami *Yashi* shahridagi Aleksandru Ioan Kuza universitetining psixologiya yoʻnalishini oʻqishni tamomlagan. Alina l’Ami gollandiyalik shaxmat grossmeysteri Ervin l’Ami bilan oila qurgan.

Alina l’Ami oʻzining twitterdagi sahifasida shaxmatdagi oʻyinlarga quyidagicha tarif beradi: „Gʻoliblik hamma narsa degani emas, shuningdek, magʻlubiyat ham hech qanday ahamiyatga ega emas".

Manbalar
--------

1. ↑  IM title application (PDF). FIDE.
2. ↑  São Lourenço 1995 — 10° World Championship u10 (girls). BrasilBase.
3. ↑  *Crowther.* „TWIC 424: 2nd Balkan Individual Chess Championships".  The Week in Chess (23-dekabr 2002-yil). Qaraldi: 2-may 2016-yil.
4. ↑  *Musthofid.* „Milliet, L'ami win tight-schedule Japfa WGM chess tournament".  The Jakarta Post (20-aprel 2013-yil). Qaraldi: 2-may 2016-yil.
5. ↑  „Alina L'Ami and Sophie Milliet win the JAPFA Women’s Grandmaster Tournament".  Chessdom (19-aprel 2013-yil). Qaraldi: 2-may 2016-yil.
6. ↑  „Winning isn't everything but losing is nothing". Qaraldi: 10-avgust 2022-yil.

Havolalar
---------

* Alina l’Ami veb-sayti
* 365Chess.com saytida Alina L’Ami shaxmat oʻyinlari
**Avto-antonim** (qadimgi yunon tilda *auto* (oʻzi) + *anti* (qarshi) + *onoma* (ism yoki soʻz) — ikki bir-birga qarama-qarshi maʼnoga ega soʻz. Avto-antonimlar ingliz tilida koʻp uchraydi. Ingliz tilida avto-antonimlar „auto-antonym", „contranym", contronym", „antilogy", „enantiodrome", „Janus word" deb ham ataladi. Avto-antonimga ham ijozat, ham chora maʼnosiga ega „sanksiya" soʻzi misol boʻla oladi. Oʻzbek tilida basir soʻzi avto-antonimga misol boʻla oladi: ushbu soʻzning eskirgan maʼnolaridan biri koʻzi oʻtkir boʻlib, ayni dam bu soʻz koʻzi ojiz maʼnosiga ham ega.

Manbalar
--------

1. ↑  „Это "черно-белое" слово Auto-antonym". *Study.ru*. 23-aprel 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 29-mart 2014-yil.

 Wayback Machine saytida arxivlandi (2014-04-23).

Havolalar
---------

* Inglizcha avto-antonimlar (ingl.)

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Carl Wiliam Demarest** (talaffuzi: „Karl Uilyam Demarest", 1892-yil 27-fevral — 1983-yil 27-dekabr) amerikalik qahramon aktyori boʻlib, ayniqsa Preston Sturgesning vintbol komediyalaridagi rollari va „*My Three Sons*" sitkomida Charlie amaki rolini bilan tanilgan. Demarest, tez-tez rol ijro etib turgan. 1926-yilda boshlanib, 1970-yillarning oxirigacha 140 dan ortiq filmlarda suratga tushgan kino va televidenieda sermahsul aktyor boʻlgan. Kinofilmlardagi karerasidan oldin u yigirma yil davomida vodevilda ijro etgan.

Yoshlik
-------

Carl William Demarest Minnesota shtatining Sent-Pol shahrida tugʻilgan, Vilgelmina (niya Lindgren) va Samuel Demarestning uch oʻgʻlining kenjasi edi. Williamning bolaligida oilasi Nyu-Jersi shtatining Bergen okrugidagi Nyu-Bridge qishlogʻiga koʻchib oʻtdi.

Demarest Birinchi jahon urushi paytida Qoʻshma Shtatlar armiyasida xizmat qilgan.

Karyera
-------

Demarest shou-biznesda vodevilda ishlay boshlagan, dastlab yoshligida ikki akasi bilan, keyinroq rafiqasi Estelle Collette (haqiqiy ismi Ester Zichlin) bilan „Demarest and Coletta" rolini ijro etgan. Keyin u Broadwaydagi "Legitimate theatre "da ishlashga oʻtdi. Demarest, 1926-yilga kelib, filmlarda ham ishlay boshladi, koʻpincha Preston Sturges rejissyori boʻlgan spektakllarda va Sturges oʻzining ekran loyihalarida bir necha bor rol oʻynagan aktyorlarning „stok" truppasi aʼzosi sifatida ishlagan. U Sturges tomonidan yozilgan oʻnta filmda rol oʻynagan, ulardan sakkiztasi uning rahbarligi ostida boʻlgan, jumladan, *"The Lady Eve* „, *"Sullivanʼs Traverls*" va *"The Miracle of Morganʼs Creek"*. Demarest Paramount studiyasida shunchalik tanish ediki, shunchaki uning ismi „*Sunset Boulevard*" filmidaWilliam Holdenning sotilmagan beysbol ssenariysi uchun potentsial yulduz sifatida ishlatilgan.

Oʻlim
-----

Demarest 1983-yil 27-dekabrda Kaliforniyaning Palm-Springs shahridagi uyida vafot etdi va uning jasadi Glendeyldagi Forest Lawn Memorial Parkiga dafn qilindi. Oʻlimi paytida u prostata saratoni va pnevmoniya bilan ogʻrigan.

Radio chiqishlari
-----------------

| Yil | Dastur | Epizod/manba |
| --- | --- | --- |
| 1940 | *Stars over Hollywood* | *The Town Constable* |

Manbalar
--------



1. ↑  Obituary *Variety*, January 4, 1984.
2. 1 2 3  Pareles, Jon (1983). „William Demarest, 91, Actor, Known for Roles in Comedies", obituary, *The New York Times*, December 29, 1983, p. D19. Retrieved via subscription to ProQuest Historical Newspapers (Ann Arbor, Michigan), August 27, 2022.
3. ↑  "Minnesota, Birth and Death Records, 1866-1916," database, Carl William Demorest  [*sic*], February 28, 1892; FHL microfilm 1,309,044, Public Health Center records, Saint Paul, Ramsey, Minnesota. Retrieved via FamilySearch archives, Salt Lake City, Utah.
4. ↑  Kaufman, Dave*. TV 69: Who's Who, What's What in the New TV Season*. New York: Signet, 1968 — 129 bet.
5. ↑  „Forever L.A.".  Gibbs Smith (27-avgust 2010-yil).
6. ↑  "Those Were the Days". *Nostalgia Digest* **39** (1): 32–41. Winter 2013.
**Aminjon Ismoilov** (1931.6.12, Toshkent) — kimyogar olim, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1990), kimyo fanlari doktori (1987), professor (1989), Toshkent farmatsevtika institutini tugatgan (1952). Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi polimerlar kimyosi intida, Paxta sellyulozasi kimyosi va texnologiyasi intida (1960—73), Bioorganik kimyo intida laboratoriya mudiri (1973—97), 1997-yildan shu institutda bosh ilmiy xodim. Asosiy ilmiy ishlari gʻoʻza va unga turdosh oʻsimliklarning fenol moddalari kimyosi, biologik roli, ularni tibbiyot va oziq-ovqat sanoatida qoʻllashga oid. Ismoilov rahbarligida gʻoʻza oʻsimligida uchraydigan gossipol moddasi asosida "gossipol linimenti", "megosin malhami", "batriden tabletkasi", "gozanidon tabletkasi" kabi shifobaxsh dorilar olingan. Beruniy nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati (1977).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |



|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Uilyam H. Syuard haykali** (inglizcha: *Statue of William H. Seward*) — amerikalik davlat arbobi, AQSh Davlat kotibi (1861-1869), Avraam Linkolnning sherigi Uilyam Genri Syuardning yodgorligi, uning nomi Alyaskaning Rossiya imperiyasidan sotib olinishi bilan bogʻliq.

AQShning Vashington shtati Sietldagi Capitol Hill yaqinidagi Volontyor Parkda joylashgan. Yodgorlik 1909-yil 10-sentabrda Alyaska-Yukon Tinch okeani koʻrgazmasida ochildi, keyingi yili Sietldagi koʻngillilar bogʻiga koʻchirildi.

Yodgorlik muallifi Richard E. Bruks (1865-1919). Bronza haykalning balandligi deyarli 3 m va ogʻirligi 1 tonnaga yaqin. Xorijdan keltirilgan granitdan 3 m 3,3 m balandlikdagi poydevorga oʻrnatilgan. Nyu-York shtati binosi oldida Syuard haykali ochildi, chunki bu inshoot Syuardning Nyu-York shtati Oberndagi saroyining nusxasi edi.

U shaxsiy xayriyalar hisobiga qurilgan va 15 000 dollarga tushgan.

Havolalar
---------

* Uilyam X. Sevard haykali 1909-yil 10-sentabrda Alyaska-Yukon-Tinch okeani koʻrgazmasida ochildi.
**William Beier** (*talaffuzi: Uilyam Bayer;* 1982-yil 2-noyabr Manila, Filippin) — Filippinda tugʻilgan Germaniya vakili sifatida musobaqalarda qatnashgan sobiq figurali uchuvchi. Singlisi Christina Beier bilan juftlikda konkida uchgan. Beier & Beier juftligi toʻrt karra (2005-2006, 2008, 2010) Germaniyaning milliy chempioni boʻlgan.

Faoliyati
---------

Beierlar 1990-yilda Filippindan Germaniyaga koʻchib oʻtgan. Christina Beier toʻqqiz yoshida konkida uchishni boshlagan. William Bier ikki yil davomida yakka holda konkida uchgan va singlisi William Beier bilan muz ustida raqs bilan shugʻullangan. Ular 2005 — 2006 va 2008 — 2010-yillarda Germaniyaning milliy chempioni bo‘lgan.

Christina oyogʻidan jarohat olgani sabab, aka-singil Bierlar juftligi 2006 — 2007-yilgi mavsumda ishtirok etmadilar. 2008-yil fevral oyida jarohat tufayli ular 2008-yilgi Jahon chempionatini ham tark etishgan.

2008-yil may oyida Beierlar juftlikda birga uchmasliklarini va hamkorligini tugatishini eʼlon qilgan. Christina Beier Tim Giesen bilan juftlik hosil qilgan va 2008 — 2009-yilgi mavsumda u bilan musobaqalarda qatnasha boshlagan. Oʻsha mavsumdan soʻng, Christina yana William Bier bilan musobaqalarda chiqa boshlagan. Ular murabbiylari Albena Denkova va Maksim Staviski bilan ikki hafta mashgʻulot oʻtkazishgan, ammo William Beierning tizzalarida muammo borligi sabab, baʼzi musobaqalarda qatnashishmagan. Beierlar 2010-yilda konkida uchish faoliyatini yakunlaganini eʻlon qilgan.

Natijalari
----------

*GP: Gran-pri; CS: Challenger seriyasi; JGP: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri*

### Christina Beier bilan

| **Xalqaro** |
| --- |
| Musobaqa | 99–00 | 00–01 | 01-02 | 02-03 | 03-04 | 04-05 | 05-06 | 07-08 | 09-10 |
| Olimpiya |  |  |  |  |  |  |  |  | 18ㅤ |
| Jahon chempionati |  |  |  |  |  | 20ㅤ | 13ㅤ |  |  |
| Yevropa chempionati |  |  |  |  | 16ㅤ | 15ㅤ | 13ㅤ | 15ㅤ | 15ㅤ |
| GP Bompard |  |  |  |  |  |  | 6ㅤ |  |  |
| Bofrost Cup |  |  |  |  |  | 6ㅤ |  |  |  |
| Finlandia |  |  |  |  |  |  |  |  | 4ㅤ |
| Ice Challenge |  |  |  |  |  |  |  |  | 3 |
| Karl Schäfer xotirasi |  |  |  |  |  |  | 3 |  |  |
| Nebelhorn |  |  |  |  |  |  | 3 | 2ㅤ |  |
| Ondrej Nepela |  |  |  |  |  |  |  |  | 2ㅤ |
| **Xalqaro: Oʻsmirlar** |
| Oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chemp. | 15ㅤ |  | 11ㅤ | 5ㅤ |  |  |  |  |  |
| EYOF |  |  |  | 2ㅤ |  |  |  |  |  |
| National |
| Germaniya chemp. | 2 | 1ㅤ | 1ㅤ |  | 2ㅤ | 1ㅤ | 1ㅤ | 1ㅤ | 1ㅤ |

Manbalar
--------

1. ↑  „Christina Beier & William Beier". *ice-dance.com* (oktabr 2002). 11-oktabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-dekabr 2022-yil.
2. ↑  *Mittan, Barry*. „Christina and William Beier: Germany's Beiers Finish Fourth at JGP Final". *GoldenSkate* (10-fevral 2003-yil).
**Kolraush qonuni** - ionlar harakatining bir-biriga bogʻliq emaslik yoki elektrolitlar eritmasi elektr oʻtkazuvchanligining cheksiz suyultirilgandagi additivlik qonuni. 1879-yilda nemis fizigi F. Kolraush tomonidan tajriba natijalari asosida tasdiqlangan. Kolraush qonuniga muvofiq cheksiz suyultirilgan elektrolitlar eritmasining ekvivalent (molyar) elektr oʻtkazuvchanligi (XJ kationlar va anionlar harakatchanligi tufayli sodir boʻladigan elektr oʻtkazuvchanliklar (Xk va A.a) yigʻindisidan iborat, yaʼni: X^=Xk+Xa tegishli ionning cheksiz suyultirilgandagi elektr oʻtkazuvchanligi boʻlib, eritmadagi kationlar va anionlar harakatchanligining (/k va /d) yigʻindisiga mos keladi (Xj=lA+lK). Kolraush qonuni fa-qat oʻta suyultirilgan eritmalarga xosdir. Yaʼni elektrolitlar eritmasi maʼlum darajada suyultirilgandan soʻng undagi ionlar bir-biridan shu darajada uzoqlashadiki, ular bir-biriga toʻsqinlik qilmay harakatlana oladi. Eritmaning konsentratsiyasi ortishi bilan ionlararo tortish kuchayadi, ionlarning solvatlanish darajasi oʻzgaradi, elektrolitning ionlash darajasi ham oʻzgaradi. Natijada ionlarning harakatchanligi susayadi, binobarin ekvivalent elektr oʻtkazuvchanlik pasayadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |