**Viktor Mixaylovich Afanasyev** (ruscha: *Виктор Михайлович Афанасьев*; 1948-yil 31-dekabrda tugʻilgan) — Rossiya Harbiy-havo kuchlarining polkovnigi va Yu. A. Gagarin nomidagi kosmonavtlarni tayyorlash markazi sinovchi kosmonavti. 1948-yil 31-dekabrda RSFSRning Bryansk shahrida tugʻilgan va Yelena Ya bilan turmush qurgan. Afanasyeva 1952-yilda tugʻilgan. Ularning ikki farzandi bor. Otasi Mixail Z. Afanasyev vafot etgan. Onasi Mariya S. Afanasyeva Rossiyaning Bryansk viloyati Merkulyevo shahrida istiqomat qiladi. Qiziqishlari futbol, suzish va turizmni oʻz ichiga oladi. Uning sevimli taomini borsch.

Taʼlim
------

1970-yilda Kachinskoye harbiy uchuvchilar maktabini, 1980-yilda Moskvadagi Orjonikidze nomidagi aviatsiya institutini tamomlagan.

Maxsus unvonlar
---------------

Sovet Ittifoqi Qahramoni; SSSR uchuvchi-kosmonavti.

Tajriba
-------

1970-yildan 1976-yilgacha Harbiy-havo kuchlarining jangovar qoʻshinlarida uchuvchi, katta uchuvchi va samolyot parvozi komandiri sifatida xizmat qilgan. 1976-yildan 1977-yilgacha Sinov uchuvchilarini tayyorlash markazida qatnashgan. 1977-1988-yillarda Valeriy Chkalov nomidagi Davlat ilmiy-tadqiqot-sinov institutida sinovchi-uchuvchi va katta sinovchi-uchuvchi lavozimlarida ishlagan. Viktor Afanasyev 1-darajali harbiy sinovchi uchuvchi sertifikatiga ega. U 40 dan ortiq turli samolyotlarda 2000 soatdan ortiq parvoz qilgan.

### GCTC tajribasi

1985-yildan 1987-yilgacha Viktor Afanasyev Yuriy Gagarin nomidagi Kosmonavtlarni tayyorlash markazida sirtqi taʼlim boʻyicha boshlangʻich kosmik tayyorgarlik kursida qatnashgan. U GCTCga hisobot berdi va 1988-yilda malaka oshirishga oʻtdi. 1989-yil fevral oyidan boshlab Afanasyev Mir-7 missiyasining zaxira ekipaj komandiri sifatida „Mir" orbital stantsiyasida kosmik parvozga tayyorgarlik koʻrdi.

U oʻzining birinchi kosmik parvozida (1990-yil 2-dekabrdan 1991-yil 26-maygacha) Mir-8 missiyasi ekipaj qoʻmondoni sifatida 175 kun parvoz qildi. Missiya dasturiga yaponiyalik va britaniyalik ekipaj aʼzosi bilan birgalikda parvoz kiritilgan edi. U jami 20 soat 55 daqiqa davom etgan 4 ta EVAni bajardi.

1994-yil 8-yanvardan 9-iyulgacha Afanasyev „Soyuz-TM-18" transport vositasida va „Mir" orbital stantsiyasida „Mir-15" missiyasi ekipaj komandiri sifatida kosmik parvozda qatnashdi.

1996-yil oktyabrdan 1998-yil yanvargacha Afanasyev Mir-25 missiyasi uchun zaxira ekipaj komandiri sifatida tayyorgarlik koʻrgan. Missiya NASA-7 va Pegasus (CNES) dasturlarini oʻz ichiga olishi kerak edi.

1998-yil mart oyidan boshlab u Mir-27 missiyasining asosiy ekipaj komandiri sifatida tayyorgarlikdan oʻtdi. 1999-yil 20-fevraldan 28-avgustgacha „Soyuz-TM" transport vositasida va „Mir" orbital stantsiyasida 189 kunlik kosmik parvozda ishtirok etdi. U 3 ta EVAni bajargan.

Polkovnik Afanasyev uchta uzoq muddatli missiya faxriysi. U kosmosda 545 kundan ortiq va jami 38,55 soatni tashkil etgan 7 ta EVAni bajargan. U 1-toifali kosmonavtlik sertifikatiga ega.

2001-yilda Viktor Afanasyev ISS Taxi-1 zaxira ekipajiga tayinlandi.

Mukofotlar
----------

* Sovet Ittifoqi Qahramoni (1991-yil 26-may) — „*Mir*" orbital ilmiy-tadqiqot majmuasida kosmik parvozni muvaffaqiyatli amalga oshirgani, jasorat va qahramonlik koʻrsatgani uchun.
* 2-darajali "Vatanga xizmatlari uchun" ordeni (2002-yil 10-aprel) — Xalqaro kosmik stansiyada kosmik parvozni amalga oshirishda koʻrsatgan jasorati va professionalligi uchun; 3-darajali (1999-yil 22-noyabr) — „*Mir*" orbital ilmiy-tadqiqot majmuasida uzoq muddatli kosmik parvoz paytida koʻrsatgan jasorati va qahramonligi uchun.
* "Shaxsiy jasorat uchun" ordeni (1994-yil 18-avgust) — „*Mir*" orbital ilmiy-tadqiqot majmuasida uzoq muddatli kosmik parvoz paytida koʻrsatilgan jasorati uchun.
* Lenin ordeni (1991-yil 26-may)
* SSSR Qurolli Kuchlarida Vatanga xizmat qilish ordeni, 3-darajali (1985-yil 21-fevral)
* "Koinotni oʻrganishdagi xizmatlari uchun" medali (2011-yil 12-aprel) — kosmosni tadqiq qilish, ishlab chiqish va undan foydalanish sohasidagi ulkan yutuqlari, koʻp yillik mehnati, jamoat faoliyati uchun
* Faxriy legion ordeni (Fransiya)
* SSSR uchuvchi-kosmonavti (1991-yil 26-may) — „*Mir*" orbital ilmiy-tadqiqot majmuasida kosmik parvozni amalga oshirish uchun.

Manbalar
--------

1. 1 2  „Statistics - Afanasiyev Viktor Mikhailovich" (en).  spacefacts.de. 25-fevral 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-fevral 2019-yil.
2. ↑  Ukaz Prezidenta SSSR ot 26 maya 1991 g. № UP-2008
3. ↑  Ukaz Prezidenta RF ot 22 noyabrya 1999 g. № 1561