Ulf Andersson
**Ulf Andersson** (1951-yil 27-iyunda tugʻilgan) — shvetsiyalik shaxmatchi. FIDE unga 1970-yilda xalqaro shaxmat ustasi unvonini va 1972-yilda grossmeyster unvonini berdi.

Faoliyati
---------

Oʻzining eng yuqori choʻqqisida Andersson FIDE reytingida toʻrtinchi oʻrinni egalladi. U gʻolib chiqqan yoki birinchi oʻrinni baham koʻrgan turnirlar orasida 1969-yilgi Shvetsiya shaxmat chempionati, 1971-yil Göteborg, 1973-yil Dortmund, 1974-yil Yoxannesburg, 1975-yil Belgrad, 1977-yil Syenfuegos, 1978-yil 1978-yil Buenos-Ayres, 1978-yilgi Hastings, 1982-yil Turin, 1983-yil Wijk aan Zee, 1985-yil Reggio Emilia, 1985—1986-yil Rimdagi turnirlar boʻlgan. U 1983-yilda sobiq jahon chempioni Mixail Talga qarshi oltita oʻyinda durang oʻynadi va ikkinchi SSSRda 1984-yilda „Dunyoning qolgan qismi" oʻyinida yuqori taxtada oʻynadi. U 1970—1980-yillarda Shvetsiya shaxmat olimpiadasi jamoasini boshqargan va 1978-yilda Buenos-Ayresda oʻtkazilgan 23-shaxmat Olimpiadasida oʻzining eng yaxshi shaxsiy natijasiga erishgan va u yerda Viktor Korchnoy va Orestes Rodriges Vargasdan keyin uchinchi oʻrinni egallagan.

Oʻyin uslubi
------------

Andersson juda mustahkam positional oʻyinchi. U boshqa grossmeysterlarga qarshi oʻyinlarning yuqori foizini qayd etadi. U oxirgi oʻyinlari sabab, ajoyib oʻyinchisi sifatida tanilgan. Ayniqsa, rook endgames sifatida va koʻpincha juda uzoq oʻyinlarda „yutib boʻlmaydigan" boʻlib koʻringan, yakuniy oʻyinlarda gʻalaba qozonishi bilan mashhur edi. Jeykob Aagaard oʻzining „Excelling at Chess" kitobida Andersson haqida yozgan: „U juda profilaktik oʻyinchi, har qanday taktikani oldindan koʻra oladi va katta mahorat bilan tuzoqlardan qochadi". Shaxmat yozuvchisi Dennis Monokroussos bir vaqtlar Anderssonning uslubi haqida gapirgan edi.

> Koʻpchiligimiz uchun, agar biz tengdoshlar bilan oʻynagan boʻlsak va yirik almashinuvlar roʻy bersa, tez durang natija boʻlishi mumkin. Andersson uchun almashinuvlar koʻpincha tez durang uchun debocha emas, balki raqibiga azob chekish vaqti kelganligini bildiradi.
> 
>

Xat yozish oʻyini
-----------------

Soʻnggi yillarda Andersson sirtqi shaxmat oʻynashni boshladi va tezda shaxmatning bu turida grossmeysterga aylandi. 2002-yilda u yozishmalar boʻyicha shaxmat reytingida birinchi oʻringa chiqdi. Uning yozishmalar oʻyinlari odatda juda taktik boʻlib, bu uning „over the board" oʻyin uslubidan keskin farq qiladi. Tarixda shaxmatning ikkala turida ham Anderssondek muvaffaqiyat qozongan shaxmatchilar juda kam.

Mashhur oʻyinlari
-----------------

Andersson jahon chempioni Anatoliy Karpovga qarshi gʻolib boʻldi:

Karpovga qarshi Andersson, Milan, 1975-yil
  
1.e4 c5 2. Nf3 e6 3.d4 cxd4 4. Nxd4 Nc6 5. Nb5 d6 6.c4 Nf6 7. N1c3 a6 8. Na3 Be7 9. Be2 0-0 10.0-0 b6 11. Be3 Bb7 12. Rc1 Re8 13. Qb3 Nd7 14. Rfd1 Rc8 15. Rd2 Qc7 16. Qd1 Qb8 17.f3 Ba8 18. Qf1 Nce5 19. Nab1 Nf6 20. Kh1 h6 21. Rdd1 Bf8 22. Nd2 Rcd8 23. Qf2 Ned7 24.a3 (*diagramma*) d5 25.cxd5 exd5 26.exd5 Bd6 27. Nf1 Rxe3 (almashtirish qurboni) 28. Nxe3 Bxh2 29. Nf1 Bf4 30. Rc2 b5 31. Bd3 Nb6 32. Be4 Nc4 33.a4 Re8 34.axb5 axb5 35. Re2 Be5 36. Qc5 Nd6 37. Na2 Ndxe4 38.fxe4 Bd6 39. Qc2 Re5 40.g3 Qe8 41. Rde1 Bb7 42. Kg1 Nh7 43. Nc1 Ng5 44. Nd2 Bb4 45. Kf2 Bxd2 46. Rxd2 Nxe4+ 47. Rxe4 Rxe4 48. Ne2 Bc8 49. Nc3 Re1 50. Ne2 Ra1 51. Rd4 Qd8 52. Qc6 Bd7 53. Qd6 Qe8 54. Qf4 Qc8 55.b4 Bh3 56. Qe4 Bf5 57. Qe3 Qc2 58.g4 Bd7 59. Qe4 Qb3 60. Qd3 Qb2 61. Qe4 Ra8 62. Qe3 Ra2 63.d6 Ra8 64. Re4 Bc6 65. Qd4 Qb1 66. Re7 Qh1 67. Qf4 Qg2+ 68. Ke1 Ra1+ 69. Kd2 Qd5+ 70. Qd4 Ra2+ 71. Kc3 Qf3+ 72. Re3 Ra3+ 73. Kd2 Ra2+ 74. Ke1 Qh1+ 75. Kf2 Qg2+ 76. Ke1 Qh1+ 77. Kf2 Ra1 78. Rc3 Qg2+ 79. Ke3 Qf3+ va hisob 0-1.

Manbalar
--------

1. ↑  „Individual medals".  OlimpBase.org. Qaraldi: 17-aprel 2008-yil.
2. ↑  ChessBase News — Technique and psychology with Ulf Andersson
3. ↑  „Karpov vs. Andersson, Milan 1975". *Chessgames.com*.
4. ↑  „Happy Birthday Ulf Andersson".  ChessVista.com. 12-noyabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-aprel 2008-yil.

Adabiyotlar
-----------

* Kaufeld, Jurgen; Kern, Guido (2011), *Grandmaster Chess Strategy: What amateurs can learn from Ulf Andersson's positional masterpieces*, New in Chess, ISBN 978-90-5691-346-5
* Hooper, David; Whyld, Kenneth (1987), *The Oxford Companion to Chess*, Oxford University Press, ISBN 0-19-281986-0