**Roberto Di Matteo** — shveysariyalik — italyaniyalik futbolchi va murabbiy (italyancha: *Roberto Di Matteo*; 29-may, 1970-yil). Roberto Di Matteo Schaffhauzenda tugʻilgan, ota-onasi italiyalik. Ular Abruzzo viloyatidagi Paglieta shahridan Shveysariyaga ish izlab koʻchib kelgan. Di Matteo oʻz faoliyatini Shveysariyaning ikkinchi divizioni „Schaffhauzen" klubida himoyachi sifatida boshlagan, u 1988-yildan 1991-yilgacha oʻynagan. Keyin uni Tsyurix sotib oldi, u yerda Matteo libero sifatida oʻynay boshladi, klub „zona himoyasi" bilan shugʻullandi, shuning uchun koʻp narsa Di Matteoning sheriklarining kamchiliklarini „tozalash" qobiliyatiga bogʻliq edi. 1992-yilning yozida Di Matteoni Arau klubi sotib oldi, oʻtgan mavsumda Shveysariya oliy ligasidan deyarli tushib ketgan va ikkinchi eng yaxshi liga va eng yaxshi jamoalar oʻrtasida oʻtkazilgan oʻtish turnirida ikkinchi oʻrinni egallagan jamoa, oliy ligadagi eng yomon jamoa, Arau bilan birinchi mavsumida Di Matteo 5-oʻrinni egalladi. Ikkinchi mavsumida u Shveysariya chempioni boʻldi, bu klubning 1914-yildan beri birinchi gʻalabasi boʻlgan edi.

**Faoliyati**
-------------

1993-yilning yozida Di Matteoni „Latsio" klubi sotib oldi va u 3 yillik shartnoma imzoladi, bu shartnomaning yillik toʻlovi 240 million lirani tashkil qiladi. „Latsio" tarkibida Di Matteo 1993-yil 29-avgustda debyutini oʻtkazdi, u Pol Gaskoign oʻrniga A Seriyaning 66-daqiqasida „Fodjia" klubiga qarshi oʻyinda zaxiradan maydonga tushdi, oʻyin 0:0 hisobida yakunlandi. U

undan keyin Di Matteo butun shartnoma muddati davomida „Latsio" bazasi oʻyinchisiga aylandi. „Latsio" bosh murabbiyi Dino Zoff Di Matteoni markaziy yarim himoyachi, asosiy posbon sifatida ishlatgan, Di Matteo mavsumni yaxshi oʻtkazdi, 29 oʻyinda maydonga tushdi va 4 ta gol urdi, ammo mavsum uning oʻng tirsagi sinishi tufayli soyada qoldi. Genoa bilan oʻyinda sodir boʻldi. 1994-yilda Zoffning oʻrniga „Latsio"da Zdenek Zeman tushdi, u himoyadagi oʻyin tajribasidan foydalanib, Di Matteoni maydon markaziga biroz chuqurroq oʻtkazdi, ammo Roberto „klassik" himoyachi yarim himoyachisiga aylanmadi. Di Matteo 1994-1995-yilgi mavsumda 42 oʻyin oʻtkazdi (28 ta chempionatda, 8 ta Italiya kubogida va 6 ta UEFA kubogida), oʻsha mavsumda Di Matteo A Seriyaning eng yaxshi markaziy yarim himoyachilaridan biriga aylandi; „Milan" va „Parma" bilan oʻyinlarda koʻp narsa bermasligi uchun unga pora taklif qilishdi. 1995—1996-yilgi mavsumda Di Matteoning „Latsio" bilan shartnomasi sezilarli darajada yaxshilandi va futbolchining oʻzi Aron Vinter va Diego Fuser bilan birga jam yoa yetakchilaridan biriga aylandi, biroq Di Matteoning Zeman bilan aloqasi deyarli toʻxtadi. Futbolchi va murabbiy oʻrtasida kelishmovchiliklar yuzaga keldi, garchi Zeman Di Matteoning oʻyin sifatini yuqori baholagan, uni muntazam ravishda maydonga tushirgan. Mavsum oxirida Zeman Di Matteoni Londonning „Chelsi" siga 4,9 million funt sterlingga (6 milliard lire) sotishga qaror qildi, bu „Parma", „Inter" va "Borussiya Dortmund" kabi raqiblarning takliflaridan yuqoriroq edi. „*Byankoselest*" doirasida Di Matteo 115 ta oʻyin oʻtkazgan, shundan 87 tasi A seriyada, 13 tasi esa Italiya kubogida va 14 tasi UEFA kubogida oʻtkazgan.

Klub faoliyati
--------------

„Chelsea"dagi debyut oʻyinida Di Matteo „Midlsbro"ga qarshi oʻyinda yagona gol urdi va birinchi mavsumda u 9 marta gol urdi va jamoaning eng yaxshi toʻpurarlaridan biriga aylandi, bu esa jamoaga milliy chempionatda 6-oʻrinni egallashga yordam berdi. 1990-yildan beri eng yuqori koʻrsatkich boʻlib, Angliya kubogi finaliga chiqdi, u yerda Di Matteo jamoasining ikkinchi golini urib, Uimbldon jamoasi darvozasiga 25 metrdan zarba berdi (oʻyin 2:0 hisobida yakunlandi). Keyingi mavsumda Di Matteo 10 ta gol urdi va uning klubi Liga kubogini qoʻlga kiritdi, finalda „Chelsea" yana „Midlsbro"ni 2:0 hisobida magʻlub etdi va Di Matteo yana ikkinchi golni kiritdi. Yevropa sahnasida „Chelsea" Kubok egalari kubogini qoʻlga kiritdi, bu 1971-yildan beri Yevropa musobaqalaridagi ilk gʻalabasi va UEFA Superkubogini ham qoʻlga kiritdi. 1998—1999-yilgi mavsumda „Chelsea" 20 ta oʻyindan iborat magʻlubiyatsiz seriya oʻtkazdi va milliy chempionatning bronza medali sohibiga aylandi. 1999—2000-yilgi mavsumda Di Matteo jiddiy jarohat oldi va aksariyat oʻyinlarni oʻtkazib yubordi, faqat chempionat oxirida qaytdi, ammo keyingi mavsumda u Angliya Superkubogida „Aston Villa"ga qarshi oʻyinning 71-daqiqasida gʻalaba golini kiritdi. 2000—2001-yilgi mavsum boshida Di Matteo ogʻir jarohat oldi — UEFA kubogi doirasidagi „Sent-Gallen"ga qarshi oʻyinda uch oyogʻi sindi, u 18 oy davolandi, keyin esa 31 yoshida qayta oʻyinga tushadi. Nafaqaga chiqishga qaror qiladi. Di Matteo „Chelsea" safida 175 ta oʻyin oʻtkazib, 26 gol urgan. 2002-yilda u klub tarixidagi eng yaxshi „Chelsea" futbolchilaridan iborat ramziy terma jamoaga kiritildi. Londonliklar bosh murabbiyi Klaudio Raneri unga endi nafaqaga chiqqanga 2002-yilda Angliya kubogi finalida „Chelsea"ni "Arsenal"ga 0:2 hisobida magʻlub boʻlgan „Chelsea"ni maydonga olib chiqishga ruxsat berdi.

Murabbiylik faoliyati
---------------------

Di Matteo murabbiylik litsenziyasini jarohati vaqtida, „Chelsea" bilan amaldagi shartnomasiga ega boʻlgan paytda olgan. 2008-yil 2-iyunda Di Matteo Milton Keyns Dons klubini boshqarib, „Blekbern Rovers" ga ketgan Pol Insning oʻrnini egalladi va „Chelsea"da oʻynagan vaqtida Di Matteoning fitnes boʻyicha sobiq murabbiyi Eddi Nyuton uning yordamchisi etib tayinlandi.

2009-yilning 30-iyunida Di Matteo Premer-ligadan tushib ketgan „Vest Bromvich Albion" ni boshqardi. U boshchiligidagi APLdagi ilk oʻyinda „Vest Bromvich "Chelsea"ga 0:6 hisobida imkoniyatni boy berdi. 2011-yilning fevralida „Vest Bromvich" Di Matteoni isteʼfoga chiqarishga qaror qildi.

2011-yil 29-iyunda Di Matteo „Chelsea"ning yordamchi murabbiyi Andre Villash-Boashga aylandi. 2012-yilning 4-martida Di Matteo jamoa bosh murabbiyi Villash-Boashning ishdan boʻshatilishi tufayli mavsum oxirigacha „Chelsea" bosh murabbiyi vazifasini bajaruvchi boʻldi. 2012-yil 5-mayda Di Matteo boshchiligidagi „Chelsea" finalda „Liverpul" ni 2:1 hisobida magʻlub etib, Angliya kubogini qoʻlga kiritdi va ikki hafta oʻtgach, 19-may kuni „Chelsea" Chempionlar ligasida „Bavariya"ni magʻlub etdi, fidanal (asosiy vaqtda 1:1, penaltilarda 4-3 hisobida), birinchi marta kubokni qoʻlga kiritdi. Koʻk-anorranglilar mavsumi Angliya Superkubogi uchun Angliya chempioni "Manchester City" ga qarshi oʻyin bilan boshlandi, unda „Chelsea" 2:3 hisobida magʻlub boʻldi. 31-avgust kuni „pensionerlar" UEFA Superkubogi uchun kechgan bahsda „Atletiko Madrid" dan 4:1 hisobida magʻlub boʻlishdi. Premer-ligada „Chelsea" sakkiz uchrashuvdan soʻng birinchi oʻrinni egallab, 7 uchrashuvda gʻalaba qozongan va 1 marta durang qayd etgan. Biroq, „Manchester United" va „Vest Bromvich" dan magʻlubiyatga uchragan va „ Suonsi Siti „ va "Liverpul"ga durang oʻynaganidan soʻng „koʻklar" uchinchi oʻringa tushib ketdi. 2012-yilning 21-noyabrida UEFA Chempionlar ligasi oʻyinida „Juventus" ga yutqazib qoʻygan Di Matteo qoniqarsiz oʻyin koʻrsatgani uchun „Chelsea" bosh murabbiyligidan boʻshatildi.

2014-yil 7-oktyabrda u „Shalke 04" bosh murabbiyi lavozimiga tayinlangan. Shartnoma 2017-yil 30-iyungacha imzolandi. U 2014/15-yilgi mavsum oxirida „Shalke" bilan turnir jadvalida oltinchi oʻrinni egallab, klubni tark etdi.

2016-yilning 3-iyunida Di Matteo Aston Villa bilan 2 yillik shartnoma imzolagani rasman eʼlon qilingan edi. Mavsum oraligʻida klub transferlar uchun taxminan 50 million funt sterling sarfladi, biroq 11 turdan soʻng chempionatda bor-yoʻgʻi 19-oʻrinni egallab, faqat bitta gʻalabaga erishdi. 2016-yil 3-oktyabrda Di Matteo ishdan boʻshatildi.

Futbolchilikdagi yutuqlari
--------------------------

### Jamoaviy

"**Arau**"

* Shveysariya chempioni: 1992/93

„**Chelsea**"

* Angliya kubogi gʻolibi: 1997, 2000-yil
* Angliya Superkubogi sohibi: 2000-yil
* Futbol Ligasi kubogi sohibi: 1998-yil
* UEFA kubogi egalari kubogi sohibi: 1998-yil
* UEFA Superkubogi sohibi: 1998-yil

Murabbiylikdagi yutuqlari
-------------------------

### Jamoaviy

"**Chelsea**"

* UEFA Chempionlar Ligasi gʻolibi: 2012-yil
* Angliya kubogi gʻolibi: 2011—2012-yillar

### Shaxsiyligi

* Angliya Premer-ligasida oyning eng yaxshi murabbiyi: 2010-yil sentyabr

### Murabbiylik statistikasi

| Jamoa | Ishning boshlanishi | Ishning oxiri | Natijalar |
| --- | --- | --- | --- |
| Oʻyin | Gʻalaba | Durang | Magʻlubiyat | Magʻlubiyat % |
| Milton Keyns Dons | 2008-yil 2-iyul | 2009-yil 30-iyun | 52 | 27 | 11 | 14 | 51,92 |
| Vest Bromvich Albion | 2009-yil 30-iyun | 2011-yil 6-fevral | 83 | 40 | 19 | 24 | 48.19 |
| Chelsi | 2012-yil 4-mart | 2012-yil 21-noyabr | 42 | 24 | 9 | 9 | 57.14 |
| „Shalke 04" | 2014-yil 7-oktyabr | 2015-yil 2-may | 33 | 14 | 7 | 12 | 42.42 |
|
| Aston Villa | 2016-yil 2-iyun | 2016-yil 3-oktyabr | 12 | 1 | 7 | 4 | 8.3 |
| Jami | 222 | 106 | 53 | 63 | 47.7 |

Manbalar
--------

1. ↑  „il tormentone di Di Matteo". 7-noyabr 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-may 2009-yil.
2. ↑  „КУБОК УЕФА. ШТРАФНОЙ ПОЗВОЛИЛ «СЕЛЬТЕ» ИЗБЕЖАТЬ ПЕНАЛЬТИ. РЕЗУЛЬТАТЫ ВСЕХ ОТВЕТНЫХ МАТЧЕЙ". 26-may 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-may 2012-yil.
3. ↑  „«Вест Бромвич» уволил Ди Маттео". 14-aprel 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 12-avgust 2011-yil.
4. ↑  „Ди Маттео стал помощником Виллаша-Боаша в «Челси»". 3-avgust 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 12-avgust 2011-yil.
5. ↑  „ДИ МАТТЕО ПОДПИСАЛ ДВУХГОДИЧНЫЙ КОНТРАКТ". 27-sentabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-iyun 2012-yil.
6. ↑  „Ди Маттео отправлен в отставку". 22-noyabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 21-noyabr 2012-yil.
7. ↑  „S04 trennt sich von Jens Keller – Roberto Di Matteo übernimmt" (olmoncha).  Offizielle Website des FC Schalke 04 (7-oktabr 2014-yil). 20-fevral 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-oktabr 2014-yil.
8. ↑  „Ди Маттео возглавил Шальке вместо Келлера".  Football.ua (7-oktabr 2014-yil). 7-oktabr 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-oktabr 2014-yil.
9. ↑  „http://www.sports.ru/football/1030000702.html". 24-may 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-may 2015-yil.
10. ↑  „Ди Маттео уволен из «Астон Виллы»". 5-oktabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 3-oktabr 2016-yil.

Havolalar
---------

* mkdons.com saytidagi profil
* Interlog.it saytidagi profil
* Corriere.it saytidagi maqola