**Metasploit project** — axborot xavfsizligini taʼminlash uchun yaratilgan loyiha. U tizimlardagi buzib oʻtish mumkin boʻlgan nozik joylarni topish, IDSlar qoldirgan izlarni aniqlash, exploitlar yaratish va ularni testdan oʻtkazish uchun moʻljallangan. **Metasploit Framework** loyihasi, ayniqsa, juda mashhur. Bu loyiha oʻz ichiga juda koʻp opkodlar va shellkodlarni qamrab olgan.

Metasploit 2003-yil yozda yaratilgan. Uning 1.0 versiyasi Perl tilida yozilgan boʻlib, psevdografik interfeysga ega edi. Loyiha muallifi HD Moore firmasi hisoblanadi. Ushbu freymvorkning 2-versiyasini (2.x) yaratish paytida guruhga Mett Miller va bir nechta koʻngillilar kelib qoʻshilishadi. Dasturning 3-versiyasi esa toʻliq Ruby tilida yozib chiqilgan. Ushbu uchinchi versiya 2006-yilda tashkil etilgan Metasploit LLC kompaniyasi tomonidan yaratilgan. 2008-yilga kelib, freymvork BSD litsenziyasiga ega boʻldi.

Hozirgi kunda uning bepul versiyasidan tarmoq administratorlari, axborot xavfsizligi boʻyicha mutaxassislar, professional buzgʻunchi hakerlar — krakerlar, shuningdek, dasturlashni endigina oʻrgana boshlagan skriptkiddie bolakaylar ham foydalanishlari mumkin.

Metasploit frameworkni oʻrnatish
--------------------------------

Ushbu freymvorkni oʻrnatish uchun tizim va kompyuter quyidagi minimal talablarga javob berishi kerak:

* **Hardware**
	+ CPU — *2 GHz+*
	+ RAM — *4 Gb (8Gb tavsiya etiladi)*
	+ ROM — *1 Gb (kamida 50 Gb boʻsh joy boʻlishi tavsiya etiladi)*

* **Operatsion tizim**
	+ Ubuntu Linux 14.04 or 16.04 LTS (tavsiya etiladi)
	+ Microsoft Windows Server 2008 R2
	+ Microsoft Windows Server 2012 R2
	+ Microsoft Windows 10
	+ Microsoft Windows 8.1
	+ Microsoft Windows 7 SP1+
	+ Red Hat Enterprise Linux Server 7.1 yoki undan yangiroq versiya
	+ Red Hat Enterprise Linux Server 6.5 yoki undan yangiroq versiya
	+ Red Hat Enterprise Linux Server 5.10 yoki undan yangiroq versiya

*Agar sizda Kali Linux operatsion tizimi oʻrnatilgan boʻlsa, demak Metasploit Framwork sizning kompyuteringizda avtomatik tarzda oʻrnatilgan. Uning repozitoriylarini yangilab, bemalol ishlatish mumkin.*

* **Brauzerlar**
	+ Google Chrome (eng soʻnggi versiyasi)
	+ Mozilla Firefox (eng soʻnggi versiyasi)
	+ Microsoft Internet Explorer 11 (undan avvalgi versiyalari Metasploit Frameworkni qoʻllab quvvatlamaydi)

### Windows operatsion tizimiga oʻrnatish

1. Dasturning rasmiy sayti[*sayt ishlamaydi*] orqali kerakli faylni yuklab oling
2. Yuklab olish yakunlangandan soʻng, faylni ishga tushiring.
3. Hosil boʻlgan muloqot oynasidan keyingisi (*next*) tugmasini bosing.

1-qadam
1. Dasturdan foydalanish shartlari va qoidalarini oʻqib chiqib, rozilik bildirish lozim.

2-qadam
1. Metaasploit Frameworkni oʻrnatish joyini belgilash. Asosan, C:\ Metasploit-framework katalogiga oʻrnatiladi.

3-qadam
1. `Install` tugmasini bosing.

4-qadam
Dasturni ishga tushirish uchun buyruqlar satri orqali quydagi buyruqni kiritish kerak:

```
 msfconsole.bat
```

### Linux OSga oʻrnatish

Terminalni ishga tushirish (`Ctrl+Alt+T` tugmalari orqali ishga tushirish ham mumkin)

Terminalda quyidagi buyruqni kiritish lozim:

```
curl https://raw.githubusercontent.com/rapid7/metasploit-omnibus/master/config/templates/metasploit-framework-wrappers/msfupdate.erb > msfinstall && chmod 755 msfinstall && ./msfinstall
```

Oʻrnatish jarayonida foydalanuvchi nomi va parolini kiritish soʻraladi.

Dasturni ishga tushirish uchun terminal orqali quydagi buyruqni kiritish kerak:

```
msfconsole
```

Metasploit freymvorki ishga tayyor holatda

Havolalar
---------

* The Metasploit Project — rasmiy sayt
* Metasploit Unleashed Offensive Securitydan dokumentatsiya
* Metasploit Resource Portal