**Alberto Anxel Fernandes** (amerikacha ispancha: [alˈbeɾto feɾˈnandes] i; 1959-yil 2-aprelda tugʻilgan) argentinalik siyosatchi, huquqshunos va professor, 2019-yildan 2023-yilgacha Argentina prezidenti lavozimida faoliyat yuritgan. U 24 yoshida huquqshunoslik darajasini olgan va keyinchalik jinoyat huquqi professori boʻlgan. U Buenos-Ayres maslahat kengashi va Argentina deputatlar palatasi maslahatchisi sifatida davlat xizmatiga kirgan. 2003-yilda u Nestor Kirshnerning butun prezidentligi davrida va Kristina Fernandes de Kirshner prezidentligining dastlabki oylarida ishlagan Vazirlar Mahkamasi rahbari etib tayinlandi.

Adolatchilar partiyasi, Peronistlar partiyasi aʼzosi Fernandes 2019 yilgi Argentina umumiy saylovida partiyadan nomzod boʻlgan va 48% ovoz bilan amaldagi prezident Maurisio Makrini magʻlub etgan. Uning siyosiy pozitsiyasi chap qanot sifatida taʼriflangan.  Uning prezidentligining dastlabki ikki yili Argentinadagi COVID-19 pandemiyasi bilan cheklandi, bu vaqt davomida u kasallikning tarqalishini bostirish uchun qattiq blokirovka choralarini qoʻlladi  va oʻzidan oldingi rahbardan meros boʻlib qolgan qarz inqirozi. Iqtisodiyot 2021–22 yillarda tiklangan boʻlsa-da, inflyatsiya 100% gacha koʻtarildi (1991 yildan beri eng yuqori koʻrsatkich). Uning maʼqullash reytinglari uning prezidentligi davomida doimiy ravishda past boʻlgan, faqat bir necha hollarda maʼqullash darajasi 50% dan yuqori boʻlgan, norozilik reytinglari esa 60% dan 80% gacha boʻlgan.

Britaniyaning The Economist gazetasiga koʻra, Fernandes „rejasiz prezident" deb hisoblanadi va uning prezidentligi „zaif maʼmuriyat" boʻlib, uning mustaqil qaror qabul qila olmasligiga ishora qiladi. Buning oʻrniga, uning qarorlari vitse-prezident va sobiq prezident Kristina Fernandes de Kirchnerning kuchli taʼsiri ostida, shuningdek, Fernandesning oʻzi „doimiy maslahat manbai" deb taʼriflagan koalitsiya rahbari. 2023-yil aprel oyida Fernandes 2023-yilgi Argentina umumiy saylovlarida prezidentlikka qayta saylanmaslikka qaror qilganini eʼlon qildi.

Erta hayot va martaba
---------------------

Fernandes Buenos-Ayresda Seliya Peres va uning birinchi turmush oʻrtogʻining oʻgʻli boʻlib tugʻilgan. Ikkinchisidan ajratilgan Seliya (Xuan Domingo Peronning shaxsiy fotosuratchisining singlisi) sudya Karlos Pelagio Galindezga (Radikal fuqarolik ittifoqi senatorining oʻgʻli) turmushga chiqdi. Biologik otasini deyarli tanimagan Alberto Fernandes Pelagioni otasi deb biladi.

Alberto Fernandes Buenos-Ayres universitetining huquq fakultetida oʻqidi. U 24 yoshida maktabni tugatgan va keyinchalik jinoyat huquqi professori boʻlgan. U Buenos-Ayres maslahat kengashi va Argentina deputatlar palatasi maslahatchisi sifatida davlat xizmatiga kirdi. U Iqtisodiyot vazirligining huquqiy masalalar boʻyicha direktor oʻrinbosari boʻldi va shu lavozimda Tariflar va savdo boʻyicha Bosh kelishuvining Urugvay raundida bosh argentinalik muzokarachi sifatida ishladi. Yangi saylangan prezident Karlos Menem tomonidan sugʻurta boʻlimi boshligʻi lavozimiga tayinlangan, Fernandes 1989 yildan 1992 yilgacha Lotin Amerikasi sugʻurta menejerlari assotsiatsiyasi prezidenti boʻlib ishlagan va Sugʻurta menejerlari xalqaro assotsiatsiyasiga asos solgan. Shuningdek, u Mercosur va ALADI kompaniyalarida sugʻurta huquqi boʻyicha maslahatchi boʻlib ishlagan va xususiy sektordagi sugʻurta va sogʻliqni saqlash xizmatlari kompaniyalarida ishtirok etgan. Fernandes 1992 yilda Argentinaning eng yaxshi oʻn nafar yoshlaridan biri deb topildi va mamlakatning asr biznesmenlaridan biri sifatida Mingyillik mukofotiga sazovor boʻldi. Bu vaqt ichida u Buenos-Ayres provinsiyasining sobiq gubernatori Eduardo Duhalde bilan siyosiy jihatdan yaqin boʻldi.

U 2000 yil 7 iyunda Buenos-Ayres shahar qonun chiqaruvchi organiga sobiq iqtisodiyot vaziri Domingo Kavallo boshchiligidagi Respublika uchun konservativ harakat chiptasiga saylangan .

Manbalar
--------

1. ↑  „"Biz qaytdik": Argentina chapga siljiganida Alberto Fernandes qasamyod qildi" (Ingliz tili). *theguardian*.
2. ↑  „Argentina prezidenti Oliy sud qarorini rad etdi, bu esa noroziliklarga sabab bo'ldi". *Reuters* (23-dekabr 2022-yil). Qaraldi: 18-sentabr 2023-yil.
3. ↑  „Argentina virusni o'z ichiga olishi uchun favqulodda blokirovka qilishni buyuradi". *Bloomberg* (20-mart 2020-yil). Qaraldi: 18-sentabr 2023-yil.
4. ↑  „Argentinada inflyatsiya prognozi narxlar spiral sifatida 100% dan yuqori". *Reuters*. Qaraldi: 18-sentabr 2023-yil.
5. ↑  „Lotin Amerikasidagi prezidentlik reytinglari to'g'risida hisobot: 2021 yil may/iyun - Directorio Legislativo". *www.batimes.com.ar* (25-dekabr 2022-yil). Qaraldi: 18-sentabr 2023-yil.
6. ↑  „The Economist"ning Alberto Fernandes haqidagi kuchli tahriri: "U rejasiz prezident"" (Ingliz tili). *The Economist* (3-fevral 2023-yil). Qaraldi: 18-sentabr 2023-yil.
7. ↑  „El Presidente Alberto Fernández bajó su candidatura y no irá por la reelección" (Ispan tilida). *Infobae.* (21-aprel 2023-yil). Qaraldi: 18-sentabr 2023-yil.
8. ↑  **{{Veb manbasi}} andozasining barcha parametrlari oʻz nomiga ega boʻlishi zarur.** „Perfil" (Ispan tili). *www.20minutos.es* (28-oktabr 2019-yil). Qaraldi: 18-sentabr 2023-yil.
9. ↑  „GATT - Tariflar va savdo bo'yicha Bosh kelishuv". *Jahon Savdo Tashkiloti*. Qaraldi: 18-sentabr 2023-yil.
10. ↑  „Magistral sinfi". *Universidad Nacional de San Luis*. 22-oktyabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 18-sentabr 2023-yil.

Havolalar
---------

* Alberto Fernandes veb-sayti (Wayback Machine saytida 2021-12-04 sanasida arxivlangan) (ispan tilida)
* CIDOB tarjimai holi (ispan tilida)