recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Zanjir** — 1) birinketin birik tirilgan metall halqalardan tayyorlanadigan egiluvchan buyum. Qadimdan xoʻjalikda, zargarlikda ishlatib kelingan; 2) mashina va inshootlarning ketmaket biriktirilgan zvenolardan iborat egiluvchan qismi. Vazifasiga koʻra, harakatni uzatuvchi, yuk koʻtaruvchi, tortuvchi (yukni bir joydan ikkinchi joyga tashuvchi), arrabop (motorli arralarda), oʻyuvchi, kesuvchi (zovur qazish, foydali qazilma qazib olish mashinalarida) va b; tuzilishi hamda yasalishiga koʻra, doira zvenoli, payvand va quymali, plastinkali, ilmokli, blokli va b. xillarga boʻlinadi. Harakatni uzatuvchi 3. zanjirli uzatmarz. qoʻllaniladi. Uning vtulka rolikli, plastinkatishli (rayem, a, b) xillari bor. Yuk koʻtaruvchi 3. yuk koʻtarish mashina va qurilmalarida ishlatiladi. Uning plastinkasharnirli, payvandlangan yumaloq halqali (rayem, v, g) xillari boʻladi. Tortuvchi 3. konveyer, eskalator va b. qoʻllaniladi (rayem, d). Kemalar yakori ham 3. yordamida koʻtaribtushiriladi; 3) q. Elektr zanjiri.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Aleksandr Ostrovskiy
**Aleksandr Nikolayevich Ostrovskiy** [1823.31.3 (12.4), Moskva- 1886.2 (14).4, Kostroma gubernyasi] — rus dramaturgi. Dastlab 1-Moskva gimnaziyasi (1835— 40), keyin Moskva universitetining yuridik fakultetida (1840—43) oʻqigan. Ammo oʻqishni tugatmay, Moskvadagi vyukdon sudi (1843—45) va tijorat sudida (1845—51) xizmat qilgan. Sud muassasalarida ishlash O.ga yozilajak pyesalari uchun boy material bergan. O.ning dastlabki "Kam-bagʻal qarzdor" va "Oilaviy baxt manza-rasi" komediyalari "Moskovskiy gorodskoy listok" ("Moskva shahri varana-si") gaz.da bosilgan (1847). O.ning "Kam-bagʻal qarzdor" pyesasi asosida yaratilgan "Qoʻynidan toʻkilsa koʻnjiga" komediyasi (1849) Moskvadagi teatr jamoatchiligiga manzur boʻlgan. Ammo asar Nikolay I tomonidan taqiqlanib, mu-allif politsiya nazorati ostiga olingan. O. qalamiga mansub asarlar jami 47 ta boʻlib, ular "Ostrovskiy teatri" degan adabiy hodisani tashkil etgan.

O.ning adabiy-estetik qarashlari V. G. Belinskiy asarlari taʼsirida shakllangan. 40-yillarda yashagan boshqa rus yozuvchilari singari, O. ham sanʼ-atkor oʻziga zamondosh jamiyatning turli qismlarini maxsus oʻrganib, zamon-doshlar uchun xalq hayotining hanuzgacha tasvir etilgan sohalarini kashf eti-shi lozim, deb hisoblagan. 40-yillarda yashagan rus yozuvchilari ijodidagi ana shu tamoyil "fiziologik ocherk"da, ayniqsa, yorqin koʻringan. O.ning dastlabki pyesalari mazkur "fiziologik ocherklar" uslubida yozilgan.

O. ijodi 3 bosqichdan iborat. Ijodining l-bosqichida dramaturg Rossiyadagi islohotlarga qadar boʻlgan hayotni tasvir etgan boʻlsa ("Oilaviy turmush", 1847; "Qoʻynidan toʻkilsa qoʻnjiga", 1849; "Bechora kelin", 1852; "Kambagʻallik ayb emas", 1853 va boshqalar), 2-bosqichida islohotdan keyingi rus jami-yati hayotini aks ettirgan ("Eski doʻstga nima yetsin" 1860; "Kechikkan muhab-bat", 1873; Balzaminovlar oilasi haqidagi trilogiya, 1856—61; "Quturgan pullar", 1869; "Boʻrilar va qoʻylar", 1875 va boshqalar). "Boy kelinlar" (1875) pyesasi bilan O. ijodining 3-bos-qichidagi "gʻamgin komediyalar" turku-mi boshlanadi. Dramaturg bu davrda "Haqiqat yaxshi-ku, ammo baxt afzal"(1876), "Yurak tosh emas" (1877), "Sep-siz qiz" (1878), "Aybsiz aybdorlar" (1883) singari asarlarini yozgan.

O. pyesalari sovet davrida Oʻzbekiston teatrlarida oʻzbek va rus tillarida namoyish etilgan. O.ning ayniqsa, "Momaqaldiroq", "Sepsiz qiz", "Aybsiz aybdorlar", "Kambagʻallik ayb emas" singari qator pyesalari oʻzbek tiliga tarjima etilib, uzoq, yillar davomida oʻzbek sahnalarida ijro etildi.

Manbalar
--------

* Pyesalar, T. 1956; Sobraniye sochineniy, t. 1-10, M. 1959-60.

Adabiyot
--------

* Filippov V. A. Velikiy russkiy dramaturg A. N. Ostrovskiy, M. 1948; A. N. Ostrovskiy v vospominaniyax sovremennikov, M. 1996.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  
 


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Zanjibar (maʼnolari).

**Zanjibar** — Tanzaniyadagi shahar, Zanjibar o.ning gʻarbiy sohilidagi yirik dengiz porti va savdo markazi. Aholisi 375,5 ming kishi (1998). 1964-yilgacha Zanjibar sultonligining poytaxti boʻlgan. Oʻsha yildan 3. Tanzaniya orol qismining maʼmuriy markazi. Elektrotexnika, yogʻochsozlik, kimyo, oziqovqat, kemasozlik sanoati korxonalari bor. Shaharda qishloq xoʻjaligi xom ashyosini qayta ishlaydigan korxonalar mavjud. 3. orqali chetga qalampirmunchoq, kokos yogʻi, kopra chiqariladi. Hunarmandchilik rivojlangan. Davlat muzeyi va 3. arxivi bor. Dengiz baliqchiligi muammolarini oʻrganuvchi Sharqiy Afrika uyushmasining qarorgohi joylashgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* BnF: cb15079242z (maʼlumot)
* GND: 4445980-4
* MusicBrainz: 665dd649-a353-4e58-8c2d-edb0da0c7164
* NKC: ge160053
* SUDOC: 128518588
* VIAF: 24144648190506101862
* en:WorldCat Identities: viaf-24144648190506101862

 |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Geografiya | *Geografiyaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Lori** (arm.. *Լոռի*) pishloqning shoʻr navi boʻlib, uni tayyorlash uchun pasterizatsiyalangan sigir suti, baʼzan esa hoʻkiz suti aralashmasi ishlatiladi. Armanistonda ishlab chiqarilgan. Pishloq birinchi marta tayyorlangan hudud nomi bilan atalgan.

Tavsif
------

Lori pishloqi oʻtkir va nordon taʼmlar hamda shoʻr taʼmi bilan ajralib turadi. Pishloq boshining vazni 4 dan 6 kilogrammgacha, uzunligi 30 santimetrdan oshmaydi, kengligi 15 santimetr va balandligi 12 santimetrga teng. Tayyor mahsulotning qobigʻi yoʻq, lekin turli shakl va oʻlchamlari mavjud. Tarkibi moʻrt va zich. Mahsulotning yogʻ miqdori 50% dan, tuz miqdori 4 % dan oshmasligi kerak. Pishloqning normal namligi 44% ni tashkil qiladi.

Ishlab chiqarish
----------------

Ishlab chiqarish jarayonida sut 33 gradusgacha qizdirilsa, shirdon fermenti qoʻshilishi lozim. Qalinlashgan pishloq massasi taxminan 10 millimetr oʻlchamdagi donlarga kesiladi. Zardobning uchdan bir qismi ajratiladi, massa 37 daraja haroratgacha isitiladi. Presslanadi va quritiladi. Pishloq toʻrtburchaklar shaklida boʻlaklarga boʻlinadi, soʻngra maxsus qoliplarga 5-6 soat davomida joylashtiriladi va bir necha marta aylantiriladi. Bu vaqt ichida ortiqcha suyuqlik pishloqni tark etadi va massa 12-14 daraja haroratda 14 kun davomida eritmada qoʻshimcha tuzlanadi. Lorining pishib yetish jarayoni polimer plyonkali paketda 45 kun davomida sodir boʻladi, soʻngra xuddi shu paketda u doʻkonlarga va sotiladigan chakana savdo tarmoqlariga oboriladi.

Manbalar
--------

1. 1 2  „Лори". 5-iyun 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 8-yanvar 2017-yil.
2. 1 2  „Лучшие армянские сыры и как их готовить". 5-iyun 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 8-yanvar 2017-yil.
3. ↑  „Сыр лори". 5-iyun 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 8-yanvar 2017-yil.
**Lorenzo Natali Media mukofoti** (LNP) har yili Yevropa Komissiyasining Xalqaro hamkorlik va rivojlanish boʻyicha Bosh direktorati (DG DEVCO) tomonidan oʻtkaziladigan tanlovdir. Mukofot Evropa Ittifoqining rivojlanayotgan mamlakatlarni qo'llab-quvvatlash bo'yicha tashqi harakatlariga muvofiq, barqaror rivojlanish va hamkorlikka oid masalalarni chop etishda ishtirok etgan jurnalistlarni taqdirlaydi.

Italiyalik siyosatchi va avvalgi Yevropa komissari Lorenzo Natali nomi bilan atalgan Lorenzo Natali Media mukofoti 1992-yilda butun dunyo boʻylab taraqqiyotning ijtimoiy, siyosiy, iqtisodiy va ekologik jihatlari haqidagi hikoyalar haqida xabar beruvchi jurnalistlar ishini taqdirlash uchun ta’sis etilgan. U jurnalistikani Yevropa Ittifoqining rivojlanish siyosatiga muvofiq yanada barqaror, adolatli va farovon jamiyatlar barpo etishdagi hissasini tan olgan holda taqdirlaydi.

Lorenzo Natali Media mukofoti besh mintaqadan bosma, onlayn va radioeshittirish muxbirlarining taqdimotlarini qabul qiladi: Afrika ; Arab dunyosi va Yaqin Sharq ; Osiyo va Tinch okeani ; Yevropa ; Lotin Amerikasi va Karib dengizi. 2019-yildan beri jurnalistlar uchta toifadan birida qatnashishlari mumkin: Bosh mukofot, Yevropa mukofoti va eng yaxshi rivojlanayotgan jurnalist mukofotidir.

Gʻoliblarni aniqlash uchun butun dunyo boʻylab jurnalistika va rivojlanish boʻyicha ekspertlardan tashkil topgan Katta hakamlar hay’ati yigʻiladi. Har bir toifadagi g'olib 10 000 evro bilan taqdirlanadi va Yevropa taraqqiyot kunlarida Belgiyaning Bryussel shahrida o'z mukofotini olishga taklif qilinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Premio Lorenzo Natali 2021, candidature entro il 18 aprile" (it). *Federazione Nazionale Stampa Italiana* (aprel 2021).
2. ↑  „European Development Policy" (en). *International Cooperation and Development - European Commission*. Qaraldi: 5-avgust 2020-yil.
3. ↑  „The Lorenzo Natali Prize" (en-GB). *Media Diversity Institute* (22-iyun 2010-yil).
4. ↑  „FCH is a partner of Lorenzo Natali Media Prize 2021" (en). *Catholic University of Portugal* (2-mart 2021-yil).
5. ↑  „Lorenzo Natali Media Prize 2017: How to apply" (en). *India Today*.
6. ↑  „European Commission launches 2018 Lorenzo Natali Media Prize". *Aravot* (14-fevral 2018-yil).
7. ↑  „2020 Lorenzo Natali Media Prize winners announced" (en). *Rappler*.

Havolalar
---------

* Rasmiy sayti
* European Development Days
**Karel Loprais** — (1949-yil 4 martda tavvalud topgan; 2021-yil 30-dekabrda vafot etgan) chexiyalik ralli reyd haydovchisi va yuk mashinalari toifasida Dakar rallisining olti karra gʻolibi hisoblanadi.

 Tatra 815 4x4 — Koprivnice texnik muzeyida 1988-yilgi poyga gʻolibi

Faoliyati
---------

Karel 1967-yilda Chexoslovakiyaning Kopřivnitse shahridagi Tatra shahrida zavod ishchisi sifatida ishlay boshlagan, keyinchalik sinov haydovchisi boʻlib poygalarga kirib kelgan. Loprais birinchi marta 1986-yilda Dakar rallisida Tatra 815 yuk mashinasi bilan bellashgan. Oxirgi bosqich yakuniga kech yetib kelgani uchun 2-o‘rindan diskvalifikatsiya qilingan. U 1986—2006-yillar davomida 19 marta musobaqalarda qatnashgan va oltita unvon (1988-yil, 1994-yil, 1995-yil, 1998-yil, 1999-yil, 2001-yil), toʻrtta ikkinchi oʻrin (1987-yil, 1996-yil, 2000-yil, 2002-yil), bitta uchinchi oʻrin (1992-yil), ikkita toʻrtinchi oʻrinni egallagan.

1994-yilda ikkinchi gʻalabasi va umumiy avtokamionlar toifasida 6-oʻrinni egallaganidan soʻng, baʼzi ommaviy axborot vositalari uni *Monsieur Dakar* deb eʼtirof etishgan.

Dakar rallisidan so‘ng 1993-yilda Parij-Moskva-Pekin rallisida (3-o‘rin), 1995-yilda Master Rallye (4-o‘rin) va 1999-yilda (3-o‘rin) va 2000-yilda (2-o‘rin) BAA Desert Challenge musobaqalarida ishtiroki bilan faoliyati nihoyasiga yetgan.

Shaxsiy hayot va vafoti
-----------------------

Loprais Ales Lopraisning amakisi boʻlgan, u ham yuk mashinasi haydovchisi sifatida tarixga kirgan. Loprais 2021-yil 30-dekabrda 72 yoshida Novy Jičin shahridagi kasalxonada o'tkir nafas yetishmovchiligi, yuqori va quyi nafas yo'llarini keskin buzilishi va ikkilamchi kassaliklarini zo'ayishi natijasida, COVID-19 diagnozi bilan vafot etgan.

Dakar Rallisi natijalari
------------------------

| Yil | Turi | Transport vositasi | Darajasi | Bosqichlardagi gʻalabalar soni |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1986-yil | Yuk mashinalari | Chexoslovakiya Tatra | Yoʻq |  ? |
| 1987-yil | **2** |  ? |
| 1988-yil | 1 |  ? |
| 1989-yil | Yuk mashinalari turkumiga kirmaydi. |
| 1990-yil | Yuk mashinalari | Chexoslovakiya Tatra | 4 |  ? |
| 1991-yil | 4 |  ? |
| 1992-yil | **3** |  ? |
| 1993-yil |  |
| 1994-yil | Yuk mashinalari | Chexiya Tatra | 1 |  ? |
| 1995-yil | 1 |  ? |
| 1996-yil | **2** |  ? |
| 1997-yil | Yoʻq | 2 |
| 1998-yil | 1 | 2 |
| 1999-yil | 1 | 1 |
| 2000-yil | **2** | 3 |
| 2001-yil | 1 | 8 |
| 2002-yil | **2** | 1 |
| 2003-yil | Yoʻq | 1 |
| 2004-yil | 7 | 2 |
| 2005-yil | Yoʻq | 0 |
| 2006-yil | Yoʻq | 0 |
|

Manbalar
--------

1. ↑  Agence France-Presse. „Karel Loprais forfait pour le Dakar". *Réseau des sports*, 2 November 2006. Retrieved on 17 May 2013.
2. ↑  Radio Prague: Czech truck crew drops out of Dakar Rally after accident
3. ↑  „Motoristický svět v slzách. Zemřel Karel Loprais, několikanásobný vítěz Rallye Dakar" (cs). *FlashNews.com*. Qaraldi: 30-dekabr 2021-yil.
4. ↑  „Karel Loprais, leyenda del Dakar, fallece por covid-19". Soy Motor (30-dekabr 2021-yil). Qaraldi: 30-dekabr 2021-yil.
**Lori Barth** — koʻplab mashhur qoʻshiqlar yozgan amerikalik qoʻshiq yozuvchisi, musiqachi, prodyuser, jurnalist va The Society of Composers &amp; Lyricists uchun *Skor* katta muharriri.

Yoshligi
--------

Lori Barth Kaliforniyaning Los-Anjeles shahrida tugʻilgan va San-Fernando vodiysida ulgʻaygan. U yoshligidan musiqani oʻrgangan va qoʻshiqlar yozgan. 16 yoshida *Movie Teen Illustratedda oʻz* oylik rukniga ega edi. Norrijdagi Kaliforniya shtat universitetini tarix va jurnalistika fakultetini tamomlagandan soʻng, u *California Apparel News jurnalida* moda muharriri yordamchisi boʻlib faoliyat yurita boshladi.

Faoliyati
---------

Barth karyerasini oʻzgartirib, yozuvchi, ijrochi va gitara oʻqituvchisi sifatida faqat musiqa bilan shugʻullangan. Ikkinchi soha sifatida u *"A Star is Born*" filmi uchun Barbra Streyzandni, „*Honeysuckle Rose*" filmida Emi Irvingni, Kristina Aplgeytni, Beau Bridgesni, Ellison Sudolni, Red Hot Chili Peppersdan Devid Navarroni boshqargan. Barth oʻn uch yildan ortiq vaqt davomida xalq artisti Bud Dashiell bilan oʻz musiqa maktablarini boshqarishgan.

Maktabni yopishganidan soʻng, u Bastakorlar va Liriklar jamiyatining *"The Skor* "deb nomlangan choraklik jurnaliga muharrir boʻldi. U *The Scoredagi chiqishlari* uchun ikki karra Deems Teylor mukofotiga sazovor boʻldi. U shuningdek, Bastakorlar jamiyatining direktorlar kengashida ham faoliyat yuritgan.

Qoʻshiq muallifi sifatida Bart *Joyeux Noelga* „I’m Dreaming of Home" nomli qoʻshiqni bastakor Fillip Rombi bilan birgalikda yozgan. U koʻplab xalqaro tadbirlarda, jumladan, 2008-yilda Oserda (Fransiya) boʻlib oʻtgan Musiqa va kino festivalida ishtirok etgan. U shuningdek, Wimy Ridge jangida Kanada g`alabasining 90-yilligini nishonlash uchun tanlangan.

### Xit qoʻshiqlari

Barthning butun dunyo boʻylab platina sotiladigan bir nechta qoʻshiqlari bor, jumladan, „Mi Cuerpo Pride Mas", Mi Mundo tomonidan kuylangan „Arena Y Sol", Dyui Pechler tomonidan kuylangan „Left of Center" va „I’m Dreaming of Home" qoʻshiqlari.

Shuningdek, u Keb' Moʻ, AJ Croce, Girlfriend, Sara Geronimo, Mark Bautista va Claire de la Fuente uchun qoʻshiqlar yozgan va *Brothers &amp; Sisters*, *Smallville*, HBO va Lifetime Movies telekoʻrsatuvlarida qoʻshiqlari ijro etgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „The SCL : About the SCL :: Board of Directors : Lori Barth". *www.thescl.com*. 27-sentabr 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi.
2. ↑  „Drummerszone Music".
**Loris** (talaffuzi: *Loris*) — AQShning Janubiy Karolina shtatida joylashgan shahardir. Aholisi 2010-yilgi aholini roʻyxatga olishda 2 396 kishini tashkil qilgan .

Geografiyasi
------------

Amerika Qoʻshma Shtatlari aholini roʻyxatga olish byurosiga koʻra, Loris shahrining umumiy maydoni 4.6 kvadrat mil (11.8 km2) tashkil qiladi, shundan 0.02 kvadrat mil (0.05 km2) yoki 0,43% suvdan iborat.

Demografiyasi
-------------

| Aholi o‘sish tarixi |
| --- |
| Yil | Aholi |  | %± |
| **1910** | 229 |  | — |
| **1920** | 666 |  | 1 908% |
| **1930** | 900 |  | 351% |
| **1940** | 1 238 |  | 376% |
| **1950** | 1 614 |  | 304% |
| **1960** | 1 702 |  | 55% |
| **1970** | 1 741 |  | 23% |
| **1980** | 2 193 |  | 260% |
| **1990** | 2 067 |  | −57% |
| **2000** | 2 079 |  | 06% |
| **2010** | 2 396 |  | 152% |
| **2020** | 2 449 |  | 22% |
| AQSh aholisini ro'yxatga olish |

2010-yilgi aholini roʻyxatga olish holatiga koʻra, shaharda 2 396 kishi, 819 ta xonadon va 546 ta oila istiqomat qilgan. Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 668,2 nafar kishi toʻgʻri keladi. Shaharning irqiy tarkibi 52,8% oq tanlilar, 39,4% afro-amerikaliklar, 0,08% tubjoy amerikaliklar, 1,2% osiyoliklar, 0,03% boshqa irqlar va 1,5% ikki yoki undan ortiq irqlardan iborat edi. Har qanday irqga mansub ispan yoki lotinlar aholining 4,4 foizini tashkil qilgan.

Shaharda 967 ta xonadon mavjud boʻlib, ulardan 25,4 foizi 18 yoshgacha boʻlgan bolalari bor edi, 42,7 foizi er-xotinlar, 21,1 foizi eri boʻlmagan ayollar, 33,3 foizi oilasizlar edi. Barcha uy xoʻjaliklarining 29,3 foizi jismoniy shaxslardan iborat boʻlib, 12,6 foizida esa 65 yosh va undan katta boʻlgan yolgʻiz yashaydiganlar bor edi.

Shaharda aholi keng tarqalgan boʻlib, 22,5% 18 yoshgacha, 9,7% 18 yoshdan 24 yoshgacha, 24,7% 25 yoshdan 44 yoshgacha, 24,4% 45 yoshdan 64 yoshgacha va 18,8% 65 yosh yoki yoshi kattaroqdir. Aholining oʻrtacha yoshi 40 yosh edi. Har 100 ayolga 82,4 erkak toʻgʻri keladi. 18 va undan katta yoshdagi har 100 ayolga 74,5 erkak toʻgʻri keladi.

Shahardagi uy xoʻjaliklarining oʻrtacha daromadi 26 250 dollarni, oilaning oʻrtacha daromadi esa 33 036 dollarni tashkil etdi. Erkaklar oʻrtacha daromadi 25 750 dollarni, ayollarniki esa 17 180 dollarni tashkil qilgan. Shaharning aholi jon boshiga daromadi 13 779 dollarni tashkil etdi. Oilalarning qariyb 22,7 foizi va aholining 28,8 foizi qashshoqlik chegarasidan past boʻlgan, shu jumladan 18 yoshgacha boʻlganlarning 44,7 foizi va 65 yoshdan oshganlarning 20,7 foizi qashshoq hisoblanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Geographic Identifiers: 2010 Census Summary File 1 (G001): Loris city, South Carolina". *American Factfinder*.  U.S. Census Bureau. 13-fevral 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-yanvar 2018-yil.
2. ↑  „Census of Population and Housing".  Census.gov. Qaraldi: 4-iyun 2015-yil.
3. ↑  „Census Population API".  United States Census Bureau. Qaraldi: 15-oktabr 2022-yil.
**Kardioskleroz** (yun. cardia — yurak va skleroz — qotish, qattiqlashish) — yurak muskullarining turli sabablar (yalligʻlanish, qon kelishining tanqisligi, zaharlanish va b.) oqibatida biriktiruvchi toʻqima bilan almashinishi (turli oʻlchamdagi chandiq hosil boʻlishi). K. rivojiga turli infeksion kasalliklar, revmatizm va b. xastaliklarda yurak muskullarining oʻtkir va surunkali yalligʻlanishi, spirtli ichimliklarga ruju qilish, moddalar almashinuvining kuchli buzilishi (tireotoksikoz, qandli diabet va b.), oʻtkir miokard infarqti, surunkali davomli stenokardiya xurujlari va b. sabab boʻladi. Kelib chiqishiga koʻra, infarqtdan keyingi, miokarditdan keyingi va b. xil K. farqlanadi. K. egallagan maydoni, tarqoqlik darajasi, oʻchoqlarining koʻpligiga qarab yurak faoliyatiga turli darajada salbiy taʼsir koʻrsatadi. Koʻpchilik hollarda K. yurak oʻlchamlarining patologik kattalashishi, yurak aritmiyalari, yurak yetishmovchiligi kabi asoratlarga sabab boʻladi. Bunda bemorlarda yurak faoliyati buzilishining turli alomatlari (yurakning tez, notekis yoki kam urishi, hansirash, oyoq shishishi, lab koʻkarishi, behollik va b.) kuzatiladi. Bunday hollarda bemorlar, albatta, shifokorga murojaat etishi lozim. K.ning oldini olish uchun avvalo uni keltirib chiqargan sabablarni bartaraf etish yoki shu kasalliklarga uchraganda yaxshi davolanish kerak. Davosi: K.ning asoratlarini davolash, klinik alomatlarini susaytirishdan iborat. Agar yurak yetishmovchiligi darajasi juda yuqori boʻlib, bemor hayotiga jiddiy xavf solsa, uning umumiy ahvoliga qarab jarrohlik usulini qoʻllash mumkin (anevrizmektomiya, yurakni almashtirish va b.).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Gurvak** — qovunning serhosil, yozgi, oʻrtapishar navi guruhi. Poʻsti rangiga qarab ola G. qora G. koʻk G. oq G. xillari bor. Ola G. urugʻdan chiqqandan keyin 90—105 kunda pishadi. Shaqli dumaloq, baʼzan tuxumsimon, yirik, ogʻirligi 5—9 kg. Sirti tekis, toʻrlari yirik. Tusi oqish, toʻq yashil xollari bor. Poʻsti qattiq. Eti 7—9 sm, oq, sershira, yumshoq, shirin, tarkibida 8,8—10,4% qand bor. Urugʻi yirik, nashtar shaqlida, oq. Qora G. urugʻdan chiqqandan keyin 85—95 kunda pishadi. Shaqli dumaloq yoki tuxumsimon, yirik, ogʻirligi 5—7 kg. Sirti silliq, hamma joyi toʻr bilan qoplangan, toʻrlari yirik, bir-biriga kam tutashgan. Tusi toʻq yashil, oqish nuqtalari bor. Poʻsti qattiq. Eti 5—7,5 sm, oq, yumshoq, shirin, tarkibida 7,2—9,2% qand bor. Koʻk G. urugʻdan chiqqandan keyin 95—105 kunda pishadi. Shaqli dumaloq, yirik, ogʻirligi 5—8 kg. Sirti tekis, yashil. Poʻsti qattiq. Eti 6—8 sm, yashil, sershira, tarkibida 7,4— 9,7% qand bor. O q G. urugʻdan chiqqandan keyin 85—95 kunda pishadi. Shaqli dumaloq, yirik, ogʻirligi 5—7 kg. Sirti tekis, sertoʻr. Tusi och yashil. Poʻsti qattiq. Eti 5—6 sm, oq, sershira, tarkibida 7,6—10,4% qand bor. G. asosan Xorazm viloyati va Qoraqalpogʻiston Respublikasida eqiladi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Solovki orollari** – Oq dengizdagi bir guruh orollar. Onega qoʻltigʻiga kiraverish joyida (RF Arxangelsk viloyati). Maydoni 347 km². Guruh tarkibiga 6 orol kiradi, yiriklari: Solovki, Anzer, Katta va Kichik Muksalma; kichiklari: Katta va Kichik Zayaskiy orollari. Eng baland joyi 107 m (Golgofa togʻi). Granit, gneyslardan tashkil topgan. Relyefi pastbaland tepaliklar. Koʻp qismi aralash oʻrmonlar bilan qoplangan, bir qismi botkrklashgan. Orollarda koʻl koʻp. 15-asr boshida Solovki orollarida monastir barpo qilingan. Monastir 16—20-asr boshlarida surgun joyi boʻlgan. 1923—39 yillarda, asosan, siyosiy mahbuslar uchun qattiq rejimli lager va turma joylashgan. 1991-yil monastir Rus pravoslav cherkoviga qaytarilgan. 16-asrda qurilgan monastir ovqatxonasi (trapeznaya), Preobrajeniye sobori, qalʼa devorlari saqlangan. 1974-yildan So. davlat tarixiy meʼmoriy va tabiat muzey qoʻriqxonasiga aylantirilgan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Suv ichish uchun mo'ljallangan idish
**Bardak** yaʼni ichimlik ichish uchun moʻljallangan oshxona idishi boʻlib, odatda shishadan tayyorlanadi. Ichimliklarni isteʼmol qilish uchun qulay shaklda yaratilgan. Ichimlik turlariga monand ravishda ushbu idishni ham juda koʻp turlari mavjud. Distillangan ichimliklar isteʼmol qilishda ishlatiladigan turlari odatda qadah deb ataladi.

Qadah turlari
-------------

### Suv stakani

Suv stakani - silindrsimon koʻrinishga ega, 200-250 ml hajmli, odatda suv, gazlangan suv va ayron kabi sovuq ichimliklar isteʼmol qilish uchun moʻljallangan va yuqoridan pastga qarab biroz toraygan (diametri qisqargan) stakan shaklida ishlab chiqariladi.

### Choy piyola

Odatda choy ichish uchun moʻljallangan, koʻrinish jihatidan oʻrta sohasi toraygan (ingichka bel) silindr shaklida ishlab chiqarilgan kichik piyola.

### Pivo ichish uchun moʻljallangan idish

Pivo ichish uchun moʻljallangan idish odatda, taxminan, 1-2 litr hajmdan koʻp boʻlmagan suyuqlikni oʻziga sigʻdirish uchun ishlab chiqarilgan katta stakan. Undan asosan pivo va sidr kabi sovuq va alkogolsiz ichimliklarni isteʼmol qilishda keng foydalaniladi.

* Fayl:Dosya:Rosehiptea.pngChoy ichish uchun mo'ljallangan idish
* Fayl:Dosya:Cider-strongbow.jpgPivo ichish uchun mo'ljallangan idish
**Muqom** (maqom soʻzidan) — uygʻur mumtoz musiqasining asosiy janri. Rok, Chabbiyat, Mushovirak, Charigyah (Chorgoh), Panjigyax, Oʻzhol (Uz zol), Ajam, Ushshak, Bayot, Nava, Sigyah va Iroq deb nomlanuvchi 19-asrda shakl topgan 12 M. turkumi mavjud. M.larning har biri muayyan mavzu bilan bogʻliq cholgʻu, ashula va raqs kuylari turkumidan iborat yirik shakldagi asarlardir. Har bir M. oʻziga xos pardada ijro etilib, muqom boshi, choʻng nagʻma, doston nagʻma (doston margʻuli bilan) vamashrap nagʻma qismlaridan tashkil topgan. M. boshi va choʻng nagʻmadagi ashula yoʻllari, asosan, mumtoz (Navoiy, Zaliliy, Nozimiy, Huvaydo, Mashrab va boshqalar) sho-irlarning gʻazallari bilan aytiladi. Doston nagʻmalarning ashula yoʻllari uy-gʻur dostonlari qoʻshiklariga hamohang boʻlib, uygʻur xalq lirik-epik asarlari matnlari bilan ijro etiladi. Mashrap nagʻmalarning kuy-ohanglari toʻysayil, davra (mashrap)larda ijro etiladigan raqsbop qoʻshiklardan iborat. M.lar ijrosida hofiz (M.boshi), ashulachi va sozandalar guruhi (qolgan qismlarda) hamda raqqosalar guruhi (Mashrap nagʻma) qatnashadi, asosan, tanbur, sato, dutor, rubob, chang, dap (doira), nay kabi musiqa cholgʻu asboblaridan foydalaniladi. Uygʻur 12 M.ining Doʻlan, Qashqar, Turfon, Xoʻtan, Ili M.lari kabi mahalliy turlari mavjud. Ular bir-biridan parda tuzilmalari, kuy-ohanglari, ichki tarkibi bilan farqlanadi. M.larning bizgacha yetib kelishida Halim va Salim (19-asr), Muhammad Ahmad Boqi oʻgʻli (Oxunim Korushong, 1849—1926), Turdi Oxun (1881—1956), Roʻzi tanburlarning xizmati katta. Turdi Oxun rahbarligidagi M. chilar ijrosida 1951—54 yil lari Sharqiy Turkiston (Sinszyan)da 12 Mlarning Qashqar varianti yozib olingan va Pekinda nota yozuvida nashr etilgan. Oʻzbekiston teleradiosida Roʻzi tanburning shogirdlari M. Hasanov, N.Nosirov, Q.Rozi (Muhammedov), F. Qodirxoʻjayev, S. Rozamovlardan 12 M.larning Ili varianti yozib olingan (1968—72) va grammplastinkada chiqarilgan. Uygʻur M.larini A.Hoshimov tadqiq etib kelgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Muqim Azizovich Habibov** (1916 — Andijon — 1979.21.11) — dirijyor, bastakor. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sanʼat arbobi (1964). Namangan musiqa bilim yurtini tugatgan (1936). 1934—52 yillar Andijondagi turli teatrlarda dirijyor, 1952-yildan Andi-jon teatrish dirijyor, 1958—78 yillarda bosh dirijyor. "Burgutning parvozi" (I.Sulton), "Tuhmatchilar jazosi" (Hamza), "Qasoskor ona" (M.Bobo-yev) kabi spektakllarga musiqa basta-lagan, bir qancha qoʻshiqlar yozgan, musiqali drama spektakllariga dirijyorlik qilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
Kseniya Anatolyevna Sobchak (1981-yil 5-noyabrda, Leningrad) — rossiyalik jurnalist, televideniya  va radio boshlovchisi, aktrisa, ssenariynavis, kino va televideniya prodyuseri. Sankt-Peterburgning birinchi meri Anatoliy Sobchak (1991-1996) va senator Lyudmila Narusovaning qizi.

Hayoti va faoliyati
-------------------

U bir qator teledasturlarning boshlovchisi bo'lgan, jumladan, "Dom-2" (TNT), "So'nggi qahramon" (Birinchi kanal). "Kumush yomg'ir" radiostansiyasida "Barabaka va kulrang bo'ri" dasturining boshlovchisi edi. 2019-2020-yillarda Super TV kanalining bosh prodyuseri.  2019-yildan buyon YouTube’da o'zining "Diqqat: Sobchak" shaxsiy kanalini boshqarib keladi (2022-yil noyabr holatiga ko‘ra) 3,22 million obunachi va 679 million ko'rilgan.

2012-yil 22-oktabrdan 2013-yil 19-oktabrgacha u Rossiya muxolifati muvofiqlashtiruvchi kengashi aʼzosi bo'lgan. "Fuqarolik tashabbusi" partiyasi siyosiy kengashi a’zosi.  2018-yilda Rossiya Federatsiyasi Prezidentligiga nomzodini qo'yib, 1 237 692 (1,68%) ovoz bilan to‘rtinchi o‘rinni egallagan. 

Rossiya va Isroil fuqaroligiga ega.

1981-yil 5-noyabrda Leningradda(hozirgi Sankt-Peterburg shahri) tug'ilgan. Otasi Anatoliy Aleksandrovich Sobchak Leningrad davlat universiteti yuridik fakulteti dotsenti (keyinchalik 1991-1996 yillarda Sankt-Peterburg meri). Onasi tarix fani oʻqituvchisi Lyudmila Borisovna Narusova. Ota tomondan Kseniya polyak, chex, rus va ukrain, ona tomondan rus va yahudiy ildizlariga ega.

Kseniya Sobchak 185-sonli oʻrta maktabda ingliz tilini chuqur oʻrgangan va A. I. Gertsen nomidagi Rossiya davlat pedagogika universiteti qoshidagi maktabni tamomlagan.3-sinfgacha Kseniyaning oilasi Kustodiyeva ko'chasidagi 20-uyda yashagan.

Sobchakning otasi Anatoliy Aleksandrovich qizini Sankt-Peterburg davlat universitetining yuridik fakultetiga kirishini xohlaydi, ammo qarama-qarshilik hissi tufayli Kseniya 1998-yilda xalqaro munosabatlar fakultetini tanladi.  2001-yilda, otasi vafotidan so'ng, Sobchak Moskvaga ko'chib o'tdi va MDXAI xalqaro munosabatlar fakultetiga o'qishini ko'chirdi. 2002-yilda u xalqaro munosabatlar bo'yicha bakalavr darajasini, 2004-yilda MDXAI Siyosatshunoslik fakultetida magistr darajasini oldi, u erda Rossiya va Fransiyadagi prezidentlik institutlarida ilmiy ishini himoya qildi.

2019-yil 13-sentyabrda Kseniya Sobchak aktyor Konstantin Bogomolov bilan turmush quradi.  Ularning to'ylariga RF Prezidenti matbuot kotibi Dmitriy Peskov va uning rafiqasi, figuristka Tatyana Navka tashrif buyurishadi.
**Ksanf** (qadimgi yunoncha: *Ξάνθος*) — qadimgi yunon mifologiyasida qahramoni. Ptolemeyning oʻgʻli, Peneleyning nevarasi. Fivaning oxirgi shohi. Afina qoʻmondoni Melanf uni yakkama-yakka jangda hiyla ishlatib oʻldiradi (baʼzi sabablarga koʻra Pavsaniyda Melanf oʻrniga Andropomp deb atalgan). Ksanfning ortida qora echki terisida Dionis paydo boʻladi, keyin Melanf oʻzining yolgʻiz emasligi haqida dushmaniga bildiradi. Ksanf orqasiga oʻgirilishi bilan oʻldiriladi. Shundan soʻng fivaliklar qirol hokimiyatini bekor qilgan. Boshqa bir taxminga koʻra, bular shohlar emas, balki qoʻmondonlar boʻlgan va urush Attika va Boeotiya oʻrtasidagi Melain (Μελαινα) chegara hududi tufayli boʻlgan va bularning barini orakul bashorat qilgan edi.

Manbalar
--------

1. ↑  Strabon. Geografiya IX 1, 7 (str.393)
2. ↑  Pavsaniy. Opisanie Elladi IX 5, 16
3. ↑  Polien. Strategemi I 19
4. ↑  Xanthus // Реальный словарь классических древностей / авт.-сост. Ф. Любкер ; Под редакцией членов Общества классической филологии и педагогики Ф. Гельбке, Л. Георгиевского, Ф. Зелинского, В. Канского, М. Куторги и П. Никитина. — СПб. 1885. — С. 1470—1471.
**Tupiguarani tillari** - Janubiy Amerikadagi indeys tillarining eng yirik oilalaridan biri. Braziliya, Paragvay va Boliviyada, qisman Argentina va Gvianada tarqalgan 50 dan ortiq tilni qamrab oladi. Soʻzlashuvchilarning umumiy soni 4 mln.ga yaqin kishini tashkil etadi. T.g.t. oilasi 7 asosiy guruhga boʻlinadi: tupiguarani, yuruna, arikem, tupari, ramarama, monde va purubora. Ushbu tillar fonologik tizimi unli tovushlarning ketma-ket kelishi kam uchrashi bilan ajralib turadi. T.g.t. morfologiyasi agglyutinativ xususiyatga ega, suffiksatsiyaga nisbatan prefiksatsiya rivojlangan. Otlarda soʻz oʻzgarishi chegaralangan, kelishik bilan oʻzgarish mavjud emas. Ot yasalishi feʼl yasalishiga qaraganda ustunlik qiladi. Sintaksisda feʼl kesim keng qoʻllanadi. Soʻz tartibi subʼyekt—obyekt — predikat koʻrinishda boʻladi. Leksikasida ispan tilidan oʻzlashgan soʻzlar koʻp.

Dastlabki yozma yodgorliklari 17-asr boshlariga mansub (guarani tilidagi kattagina matn 1607-yilda lotin grafikasida yozilgan). Tupi tili uchun ham lotin grafikasi asosida yozuv yaratilgan. 20-asr oʻrtalarida Braziliyadagi ushbu oilaga kiruvchi bir qancha mayda tillar uchun yozuv yaratish yoʻlidagi urinishlar kutilgan natija bermadi. T.g.t. ni oʻrganish 16—17-asrlarda boshlanib, tupi, guarani, mekens, siriono, kokama, kamayura tillari boshqalariga nisbatan yaxshiroqoʻrganilgan.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Ivica Križanac(**talaffuzi: *Ivitsa Krijanas***)** (1979-yil 13-aprelda tugʻilgan) — xorvatiyalik nafaqadagi professional futbolchi, himoyachi sifatida oʻynagan. Xalqaro maydonda Xorvatiya terma jamoasi sharafini himoya qilgan.

Klubdagi faoliyati
------------------

Križanac Xorvatiyaning Split shahrida tugʻilgan. U Polshaning Gornik Zabrze jamoasida oʻynagan. Križanac Polshada olib borgan faoliyat yillarida Polsha chempionatining eng yaxshi oʻyinchilaridan biriga aylangan. „Dyskobolia Grodzisk Wielkopolski"da ikki yillik faoliyatdan soʻng **Križanac** 2005-yilda Rossiya Premer-ligasi jamoasi "Zenit"ga oʻtgan. U 2008-yilgi UEFA kubogi finalida „Zenit" safida oʻynagan va „Glazgo Rangers"ni magʻlub etishda jamoaga yordam berib, faoliyatidagi eng katta sovrinni qoʻlga kiritgan. Križanac olti mavsumni klubda oʻtkazganidan soʻng, 2011-yilning yanvarida Sankt-Peterburgning „Zenit" jamoasini tark etgan.

Xalqaro faoliyati
-----------------

Križanac Xorvatiya terma jamoasi safida 2008-yilning 20-avgustida Mariborda Sloveniyaga qarshi oʻrtoqlik oʻyinida Dario Shimichning oʻrniga zahiradan maydonga tushgan. U 2010-yilgi futbol boʻyicha Jahon chempionatiga saralash bosqichida muntazam ravishda terma jamoa tarkibga kiritilgan, musobaqada 6 ta oʻyin oʻtkazgan. Uning xalqaro maydondagi soʻnggi oʻyini 2010-yilning 3-martida Belgiyaga qarshi boʻlgan. Xorvatiya terma jamoasi safida 11 ta o‘yinda g‘alaba qozonganidan so‘ng, 2010-yilning may oyida Križanac rasman milliy terma jamoadagi faoliyatini yakunlaganini eʼlon qilgan.

Faoliyat statistikasi
---------------------

### Klub

| Klub | Mavsum | Liga | Mamlakat kubogi | Kontinental | Boshqa | Jami |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Divizion | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol | Oʻyin | Gol |
| Zenit Sankt-Peterburg | 2005-yil | Rossiya Premer-ligasi | 12 | 2 | 2 | 0 | 8 | 0 | - | 22 | 2 |
| 2006-yil | 16 | 0 | 1 | 0 | - | - | 17 | 0 |
| 2007-yil | 15 | 0 | 5 | 0 | - | - | 20 | 0 |
| 2008-yil | 25 | 1 | 0 | 0 | 14 | 0 | 2 | 0 | 41 | 0 |
| 2009-yil | 18 | 2 | 2 | 1 | 5 | 0 | - | 25 | 3 |
| 2010-yil | 14 | 1 | 1 | 0 | 5 | 0 | - | 20 | 1 |
| Jami | 100 | 6 | 11 | 1 | 32 | 0 | 2 | 0 | 145 | 7 |
| Karyerada jami | 100 | 6 | 11 | 1 | 32 | 0 | 2 | 0 | 145 | 7 |

Yutuqlari
---------

**Zenit Sankt-Peterburg**

Rossiya Premer-ligasi : 2007, 2010

Rossiya Superkubogi : 2008-yil

UEFA kubogi : 2008-yil

UEFA Superkubogi : 2008-yil

Rossiya kubogi : 2010-yil

Manbalar
--------

1. ↑  „Player Database". *EU-football*. Qaraldi: 1-oktabr 2022-yil.
2. ↑  *Pacak, Tomislav*. „Križanac se oprostio od reprezentacije" (hr). Sportnet.hr (4-may 2010-yil). Qaraldi: 4-may 2010-yil.
**Neapol qirolligi** - 1) Apen nin yarim orolning jan. kismida 1282-yildan (rasman 1302-yildan) 1504-yilgacha (1442— 58 yillarda tanaffuslar bilan) mavjud boʻlgan davlat. Sitsiliya kirolligi parchalanishi munosabati bilan barpo etilgan. 1504-yil Ispaniya tarkibiga kirgan; 2) 1806—15 yillarda Fransiyaga qaram davlat, Fransiyadan mustaqil boʻlgan Italiya hududidagi ikkala Sitsiliya qirolligi bilan birlashgan. Qirollik fransuz qoʻshinlari tomonidan bosib olingach, Neapol qirolligida Napoleon 1 ning generali Jozef Bonapart (1806—08) va Myurat (1808—15) hukmronlik qilgan. 1815-yil hokimiyat neapollik Burbonlar qoʻliga oʻtgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Ivitilgan olmalar** ― sut kislotasi va spirtli fermentatsiya bilan konservalangan olma hisoblanadi. Rus oshxonasining taomi.

Texnologiyasi
-------------

Ivitish uchun faqat ochiq rangli (yorqin boʻlmagan) zich etli (navlari: *Antonovka, Babushkino, Litva Pepini, kuzgi chiziqli, kulrang anis, skryjapel)*, kichik va oʻrta oʻlchamdagi, pishgan va zararlanmagan kuzgi va qishki olmalar mos keladi.

Ushbu turdagi yarim mahsulot tayyorlashda ivitishning uch turi ajralib turadi: oddiy, nordon va shakarli. Olmani bochkalarda yoki kadkalarda namlash yaxshiroq, lekin shisha idishlarda ham mumkin. Kadkalar (maʼquli eman) tuzlangan karamga tayyorlangandek bir xil tarzda tayyorlanadi. Anʼanaviy retseptlar pastki va yon tomonlarini kuydirilgan javdar yoki bugʻdoy somoni bilan toʻldiradi; u nafaqat mexanik shikastlanishdan himoya qiladi, balki ularning rangi va taʼmini yaxshilaydi. Olma qatlamlarga zich joylangan boʻlishi kerak, har bir qatlamni somon bilan yopiladi, mevalarning yuqori qatlamini 2-3 sm qatlamli somon va qaynatilgan qop mato yoki dumaloq yogʻoch bilan yopiladi. Olmaga maxsus tayyorlangan atala quyiladi. Keyin pastki qismini bochkaga kiritish va eritmani shpuntli teshigidan quyish kerak (kadkaning yuqori qismiga ogʻir yuk qoʻyiladi).

Dastlabki 5-6 kun ichida eritmani kerakligicha toʻldirish kerak, chunki olma suvni yaxshi oʻzlashtiradi va yuqori qatlamlar ochilishi, bu mevaning chirishiga va butun kadkaning shikastlanishiga olib kelishi mumkin. Dastlab (12-14 kun) olma issiq xonada 15-18°C haroratda saqlanadi, keyin fermentatsiya normal boʻlsa, olma bochkalari yoki kadkalari chuqurga joylanadi. 4-6°C haroratda mevalar sekin fermentlanadi. Taxminan 30-40 kundan keyin ivitilgan olma isteʼmol uhun tayyor boʻladi. Yertoʻlada mahsulotlar may-iyun oylariga qadar saqlanadi va muzli xonalarda ular keyingi hosilga qadar aynimaydi.

Manbalar
--------

1. 1 2  В. В. Похлёбкин 2015. sfn error: no target: CITEREFВ.\_В.\_Похлёбкин2015 (help)
2. ↑  Кулинария 1955. sfn error: no target: CITEREFКулинария1955 (help)
3. ↑  Краткая энциклопедия домашнего хозяйства 1959. sfn error: no target: CITEREFКраткая\_энциклопедия\_домашнего\_хозяйства1959 (help)

Adabiyotlar
-----------

* Yabloki mochyonie // Tovarniy slovar / I. A. Pugachyov (glavniy redaktor). — M.: Gosudarstvennoe izdatelstvo torgovoy literaturi, 1961. — T. IX. — Stb. 970—971
* „Яблоки моченые (заготовки, соленья)",*Кулинария*. М.: Госторгиздат, 1955 — 892—893 bet.
* „Яблоки",*Краткая энциклопедия домашнего хозяйства. Том 2*. М.: Большая советская энциклопедия, 1959 — 728—729 bet.
* Poxlyobkin V. V. Mochenie // Kulinarniy slovar. — M.: Izdatelstvo „E", 2015. — S. 228. — 456 s. — 4000 ekz. — ISBN 978-5-699-75127-3.
* „Мочёные яблоки",*Технология консервирования плодов, овощей, мяса и рыбы*, 2-е, Учебники и учеб. пособия для студентов высших учебных заведений, М.: «Колос», 1993 — 221—222 bet. ISBN 5-10-001708-2.
**Madrid kelishuvi** (inglizcha: *Madrid Agreement Concerning the International Registration of Marks*) 1891-yilda tuzilgan Belgilarni xalqaro roʻyxatga olish toʻgʻrisidagi Madrid kelishuvi markalarni xalqaro roʻyxatga olish boʻyicha Madrid tizimini tartibga solish uchun asosdir.

Madridning tovar belgilarini roʻyxatga olish tizimi avval 1891-yilda qabul qilingan Markalarni xalqaro roʻyxatga olish toʻgʻrisidagi Madrid kelishuvi („Bartnoma") bilan tartibga solingan.

Bitim Jahon intellektual mulk tashkiloti tomonidan boshqariladi.

Belgilarni xalqaro roʻyxatga olish toʻgʻrisidagi Madrid kelishuviga Protokol („Protokol") 1989-yilda qabul qilingan, 1995-yil 1-dekabrda kuchga kirgan va 1996-yil 1-aprelda amalda boʻlgan. Protokol Madrid tizimini yanada moslashuvchan qilish uchun ishlab chiqilgan va ayrim mamlakatlar va hukumatlararo tashkilotlarning Bitimga qoʻshilishiga toʻsqinlik qilgan qiyinchiliklarni bartaraf etish uchun bir qator yangiliklarni joriy qilgan.

Shartnomani imzolagan davlatlar markalarni xalqaro roʻyxatga olish boʻyicha Madrid ittifoqini tuzdilar. Bitim aʼzosi boʻlgan mamlakatlar fuqarolari ushbu belgilarga milliy patent idoralari orqali Xalqaro intellektual mulk byurosiga arizalar topshirish orqali Bitim ishtirokchilari boʻlgan barcha mamlakatlarda roʻyxatdan oʻtgan tovar belgilarini oʻz mamlakatlarida himoya qilishlari mumkin edi. Shunday qilib Bitim boʻyicha xalqaro talabnomani topshirishning majburiy sharti oʻz mamlakati hududida roʻyxatdan oʻtgan tovar belgisining mavjudligi edi.

Madrid Ittifoqi Assambleyasining 2016-yil oktabr oyida qabul qilingan qaroriga muvofiq Bitim oʻz faoliyatini toʻxtatdi va Protokol Madrid tizimining faoliyatini tartibga soluvchi yagona shartnoma hisoblanadi. Mamlakatlar endi faqat Bitimga qoʻshila olmaydi. Biroq ular bir vaqtning oʻzida Bitimga ham, Protokolga ham qoʻshilish imkoniyatiga ega, bu holda Protokol ustunlikka ega boʻladi. Hozirda Madrid Ittifoqining 125 nafar aʼzosi bor.

Manbalar
--------

Yana qarang
-----------

* Belgilarni xalqaro roʻyxatga olish toʻgʻrisidagi Madrid kelishuviga oid Protokol
* Intellektual mulk
* Savdo belgilari
* Tovar belgilari huquqi boʻyicha Singapur shartnomasi
* Jahon intellektual mulk tashkiloti
* Intellektual mulkni himoya qilish boʻyicha Birlashgan xalqaro byurolar (BIRPI)
* WIPO Lex
* Madrid protokoli boʻyicha tovar belgilarini xalqaro roʻyxatga olish boʻyicha koʻrsatmalar

Havolalar
---------

* Belgilarni xalqaro roʻyxatga olish toʻgʻrisidagi Madrid kelishuvi matni (1979-yil 28-sentabrdagi tahrirda)(Inglizcha) ) WIPO Lex maʼlumotlar bazasida — WIPO rasmiy veb-sayti.
* „Мадридская система международной регистрации знаков" (ru).  Официальный сайт ВОИС. Qaraldi: 11-dekabr 2015-yil.
**Belglar** — 1) Sena va Reyn daryolari oraligʻida yashagan shim.sharqiy gall qabilalari. Rimliklarga dastlab Yuliy Sezar yurishlari munosabati bilan maʼlum boʻlgan. Qadimda jasur xalq sanalgan (Strabonning xabar berishicha, 300000 kishilik qoʻshin tuza olganlar); rimliklarga qattiq qarshilik koʻrsatganlar; miloddan avvalgi 57 — 46-yillarda Sezar legionlari tomonidan boʻysundirilgan. B.ning mashhur qabilalari: remlar, nervilar, bellovaklar, svessonlar, ambianlar, morinlar, menapiyalar, kaletlar, veliokasslar, viromanduylar, aduatuklar, eburonlar, treverlar, atrebatlar, toksandralar, sekvonlar. Avgust davrida (miloddan avvalgi 16y.) Belgika provinsiyasi barpo etilgan. Gumanistlar tomonidan 16-asrda qayta istilohga kiritilgan Belgika atamasidan Belgiya nomi kelib chiqqan; 2) qadimda Yevropaning qita qismidan Jan. Angliyaga koʻchib oʻtgan kelt qabilalari.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Yapon turpi**, daykon — karamguldoshlar oilasiga mansub ikki yillik oʻsimlik turi, sabzavot ekini. Vatani—Yaponiya. Zakavkazye, Oʻrta Osiyo va Uzoq Sharqda ekiladi. Bargi uzun (1 m gacha), toʻpguli shingil, ikki jinsli, oq, pushti, binafsha yoki sariq rangli, chetdan changlanadi. Urugʻi yirik, yumshoq, qoʻzoqcha. Bir tup oʻsimlikdan 20—30 g urugʻ olinadi. Ildizmevasining ogʻirligi 30 kg (uz. 70—80 sm)gacha, poʻsti yupqa, sersuv, sershira, rangi oq. Tarkibida oqsil, qand, kletchatka, S vitamini bor. Yangiligida, ayrim paytlarda dorivor sifatida isteʼmol qilinadi. Ovqat hazm qilishda yaxshi foyda beradi.

YA.t. Oʻzbekistonning shimoliy rayonlarida yaxshi oʻsadi. Yapon turpining "Favorit" navi bahorda, ayrim navlari yoz (iyun) da ekiladi. Hosildorligi 8001000 s/ga.

  

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Belgi (maʼnolari).

**Belgi** — moddiy, hissiy ravishda idrok etiladigan predmet, voqea yoki harakat. Bu harakat bilishda koʻrsatmalar, ishoralar sifatida yoki boshqa predmet, xususiyat, munosabatlarda namoyon boʻladi. Belgi tushunchasi falsafa, mantiq, tilshunoslik, psixologiya, sotsiologiyada tahlil qilinadi, yaʼni inson faoliyatini tadqiq qilish bilan bogʻliq boʻlgan hamma fanlarda muhim oʻrin tutadi. Antik faylasuflar (Platon, Aristotel, stoiklar), 17 — 18-asrlarning mutafakkirlari (Lokk, Leybnits, Kondilyak) bilishda belgilarning roliga katta eʼtibor berar edilar. 19 — 20-asrlarda tilshunoslik va matematik mantiq belgini tadqiq qilishga koʻp yangilik kiritdi. Belgi haqida maxsus Fan — semiotika vujudga keldi. Belgilar til va gʻayritil Belgilariga boʻlinadi. Gʻayritil Belgi ham oʻz navbatida belginusxalar, belgialomatlar, belgisignallar va h.k.ga boʻlinadi. Belgining axborot uzatish jarayoni bilan aloqasi muhimdir. Biron moldiy obʼyektdan iborat boʻlgan Belgi boshqa biron narsani belgilash uchun xizmat qiladi. Belgining predmet maʼnosini, mazmun maʼnosini, ekspressiv maʼnosini aniqlamasdan turib Belgini tushunish mumkin emas.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
**Semyon Mixaylovich Milenin** (1903. 13.9, Lugansk shahri, Ukraina — 1966.8.7, Toshkent) — teatr rassomi. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sanʼat arbobi (1944). 1936-yildan Toshkentda. Hamza teatrida bosh rassom (1960-yilgacha). M. oʻzbek teatri sanʼati taraqqiyotiga katta hissa qoʻshgan. Sahna bezaklarining maishiy tafeilotga boyligi, meʼmoriy shakllardagi interyer, eksteryerlar, yorugʻlik effektlaridan samarali foydalanish M.ga spektakllardagi davr va uning oʻziga xos xususiyatlarini toʻliq yoritish imkonini berdi: "Makr va muhabbat" (1936, F. Shiller), "Otello" (1941, U. Shekspir), "Momaqaldiroq" (1938, 1955, A. Ostrovskiy), "Alisher Navoiy" (1945, Uygʻun va I. Sulton), "Hamlet" (1949, U. Shekspir), "Shohi soʻzana" (1952, A. Qahhor), "Yurak sirlari" (1953, B. Rahmonov) va boshqa

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Samuel Xeyns** (1899 — 1971) Belizlik askar, faol va shoir, Beliz milliy madhiyasini yozish bilan mashhur boʻlgan, Erkinlar *mamlakati* .

Hayoti
------

U Birinchi jahon urushida qatnashgan va vatanida irqiy kamsitishni qabul qilishdan bosh tortgan. Beliz askarlar bilan birgalikda1919-yilgi gʻalayonning yetakchisi edi. 1925-yilda u „Xudolar oʻlkasi" deb nomlangan qoʻshigʻining matnini yozdi, bu keyinchalik Belizning "Ozodlar mamlakati "milliy madhiyasiga aylandi.

Shuningdek, Markus Garveyning Umumjahon negroni yaxshilash assotsiatsiyasida taniqli boʻlgan Hayns bir vaqtlar Pitsburg boʻlimi prezidenti, *Negro dunyosi* muharriri/yozuvchisi va qisqa muddat davomida UNIA-ACL 1929-yilgacha Amerikaning rasmiy vakili boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Macpherson, Anne S.*. From Colony to Nation: Women Activists and the Gendering of Politics in Belize, 1912-1982*. University of Nebraska Press, 2007 — 84 bet. ISBN 9780803232426.
2. ↑  Thomas Streissguth*. Belize in Pictures*. Twenty-First Century Books, 1 August 2009 — 69 bet. ISBN 978-1-57505-958-7. 30-aprel 2013-yilda qaraldi.
3. ↑  Winston James*. Holding Aloft the Banner of Ethiopia: Caribbean Radicalism in Early Twentieth-century America*. Verso, 1998 — 67 bet. ISBN 978-1-85984-140-2. 30-aprel 2013-yilda qaraldi.