**Elena Pavlovna** (ruscha: *Великая Княжна Елена Павловна*; 1784-yil 24-dejabr — 1803-yil 24-sentyabr) Rossiya imperatori Pavel I ning qizi, Rossiyaning buyuk gertsoginyasi, keyinchalik Frederick Louisning rafiqasi sifatida Meklenburg-Shverinning merosxoʻr gersoginyasi boʻlgan.

Yoshlik
-------

Two young girls embracing each other, wearing flower crowns. The older wears a light blue dress, the younger a yellow one, both with white lace and aprons. The younger holds a pendant with the portrait of a man in it. Elena Pavlovna (oʻngda, sariq rangda) katta singlisi Aleksandra Pavlovna bilan (chapda, koʻk rangda) taxminan Elizabeth Vigee Le Brunning portretida.
A young woman with dark blonde hair and very pale white skin, wearing a simple blue dress and a red shawl. Elena Pavlovna, Meklenburg-Shevrinning merosxoʻr gersoginyasi 1802-yil 18 yoshida Iosif Grassining portretida .
Rossiyaning Buyuk gertsoginyasi Elena Pavlovna Rossiya imperiyasining Sankt-Peterburg shahrida Pavel Petrovich (1754-1801) va uning ikkinchi xotini Tsesarevna Mariya Fedorovna oilasida ikkinchi qizi boʻlib tugʻilgan. Toʻqqiz aka-uka ichida Elena katta singlisi Aleksandra Pavlovnaga (1783-1801) yaqin edi. U bolalik yillarda otasi tomonidan buvisi Yekaterina II (1729-1796) nazorati ostida uyda xususiy taʼlim olgan. Elena asosan tasviriy sanʼat, adabiyot va musiqani oʻrgangan.

Shverindagi nikoh va hayot
--------------------------

### Nikoh

1798-yilda Elena Pavlovna va Meklenburg-Scwerin gersogligining vorisi, Buyuk Gersog Pol Frederik (1778-1819), Meklenburg-Shverinning Buyuk Gertsogi Fridrix Frans I ning toʻngʻich oʻgʻli nikohi uchun muzokaralar boʻlib oʻtdi. Rasmiy nikoh marosimi 1799-yil 5-mayda nishonlandi va 1799-yil 23-oktyabrda ular Sankt-Peterburg yaqinidagi Buyuk Gatchina saroyida turmush qurishdi.

### Shverindagi hayot

Elena Pavlovna eri bilan Schweringa koʻchib oʻtdi va u yerda baxtli oilaviy hayot kechirdi. 1800-yil 15-sentyabrda u oʻzining toʻngʻich oʻgʻli Paul Frederickni dunyoga keltirdi, u knyazlik taxtini meros qilib oladi. U bobolarining nomi bilan atalgan. 1801-yil 16-martda Elena Pavlovnaning opasi avstriyalik archgersoginya Aleksandra Pavlovna Budada tugʻruq paytida vafot etdi. Sakkiz kundan keyin otasi oʻldirildi. 1803-yil 31-martda u qizu Mari Luizani tugʻdi.

### Oʻlim

 Yelena Paulovna maqbarasi, Germaniyaning Lyudvigslust shahridagi Yelena Pavlovnaning dam olish joyi.
1803-yil sentyabr oyida Elena Pavlovna ogʻir kasal boʻlib qoldi va 24-sentyabrda toʻsatdan vafot etdi. U Lyudvigslustdagi Yelena Paulovna maqbarasiga dafn etilgan. Uning eri Frederick Lui ikki marta turmush qurdi va koʻplab farzandlar koʻrdi.

Bolalari
--------

Buyuk gersoginya Elena Pavlovnaning turmush oʻrtogʻi Frederick Lui, Meklenburg-Shverinning merosxoʻr gersogidan (1778-1819) ikkita farzandi bor edi, ularning ikkalasi ham balogʻat yoshiga qadar tirik qolishgan:

* Gersoglik taxtini meros qilib olgan Meklenburg-Shverin Buyuk Gertsogi Paul Frederick (1800-yil 15-sentyabr — 1842-yil 7-mart), 1822-yilda Prussiya malikasi Aleksandrina (1803-1892) ga uylandi.
* Mari Luiza Friderike Aleksandrin Elizabet Sharlotta Ketrin, Saks-Altenburg gersoginyasi (1803-yil 31 mart — 1862-yil 26-oktabr), 1825-yil 7-oktabrda Saks-Altenburg gertsogi Georgga turmushga chiqqan.

Xatlar
------

Elena Pavlovnaning ona tomondan bobosi, Vyurtemberg gertsogi Fridrix II Yevgeniyga 1795-1797-yillarda yozgan maktublari Germaniyaning Shtutgart shahridagi Shtutgart davlat arxivida saqlab kelinmoqda.

Ajdod
-----

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 8. Charles Frederick, Duke of Holstein-Gottorp |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 4. Pyotr III |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 9. Grand Duchess Anna Petrovna of Russia |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 2. Pavel I |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 10. Christian August, Prince of Anhalt-Zerbst |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 5.  Yekaterina II |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 11. Princess Johanna Elisabeth of Holstein-Gottorp |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 1. **Rossiya Buyuk gersoginyasi** 
 Elena Pavlovna  |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 12. Charles Alexander, Duke of Württemberg |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 6. Frederick II Eugene, Duke of Württemberg |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 13. Princess Marie Auguste of Thurn and Taxis |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 3. Duchess Sophie Dorothea of Württemberg |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 14. Frederick William, Margrave of Brandenburg-Schwedt |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 7. Princess Friederike of Brandenburg-Schwedt |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 15. Princess Sophia Dorothea of Prussia |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|

Manbalar
--------

1. ↑  Hans Kenzler: *Kurze Lebenszeit edel ausgefüllt. Warum Ludwigslust ein Helenen-Paulownen-Mausoleum hat* in: Mecklenburg-Magazin (2006), n° 37, p. 13.
2. ↑  „Herzog Friedrich Eugen (1732-1797) - Briefwechsel des Herzogs mit dem kaiserlichen Hause von Russland, 1795-1797 - 3. Schreiben der jungen Großfürsten Alexander und Konstantin und Großfürstinnen Alexandrina, Anna, Katharina, Elisabeth, Helene, Maria".  Hauptstaatsarchiv Stuttgart. Qaraldi: 22-noyabr 2021-yil.