**Nijniy Novgorodning** 800 yilligi 2021-yilda boʻlib oʻtgan boʻlib, ushbu tadbir — Volga federal okrugi poytaxti Nijniy Novgorodning 800 yilligiga bagʻishlangan bayram tadbirlari va loyihalar majmuasidan iboratdir.
Nijniy Novgorod Rossiya hududidagi uchinchi 800 yoshga toʻlgan shahardir. (Qozon va Moskvadan keyin).

Tarixi
------

Nijniy Novgorod shahri Buyuk Gersog Yuriy Vsevolodovich tomonidan 1221-yilda Oka va Volga daryolarining qoʻshilish joyida tashkil etilgan.Ushbu shahar rus knyazlarining Volga Bolgariyasiga qarshi harbiy yurishlari paytida Murom va Suzdal qoʻshinlari yigʻilish joyi sifatida ishlatilgan. 1220-yilda Buyuk Gersog Yuriy Vsevolodovich bolgarlarga qarshi muvaffaqiyatli yurish qilgan, shundan soʻng keyingi yili u „Rossiya uchun muhim joyni mustahkamlashga qaror qiladi"  va Oka sohili yonida shaharga asos soladi.
Manbalarda qayd etilishicha, Nijniy Novgorod 1221-yilda tashkil etilgan. U haqidagi birinchi maʼlumotlar XIV asrning Laurentian yilnomasida yozilgan: „Oʻsha yozda Vsevolojning oʻgʻli Buyuk Gersog Gyurgi Oka ogʻziga doʻl yogʻdirdi va uning ismini Nov Grad deb ataydi." Lekin manbada faqat yil koʻrsatilgan, oy va kun koʻrsatilmagan. Bugungi kunda Nijniy Novgorod tarixchilari XIII asrda mavjud boʻlgan anʼanalarga asoslanib, sanani aniqlashga harakat qilishmoqda.
Nijniy Novgorod shahrining tashkil topgan kuni anʼanaviy tarzda avgust oyining uchinchi shanbasida nishonlanadi. Shaharning 800 yilligi 19-21-avgust kunlari nishonlandi.

Tayyorgarlik
------------

2015-yilning 22-sentabrida Rossiya Prezidenti Vladimir Putin „Nijniy Novgorod shahri tashkil topganining 800 yilligini nishonlash to‘g‘risida"gi farmonni  imzoladi.
2015-yil 30-noyabrda Nijniy Novgorod shahrining 800 yilligini nishonlashga tayyorgarlik koʻrish boʻyicha tashkiliy qoʻmita  birinchi yigʻilishi boʻlib oʻtdi.
Nijniy Novgorod shahri tashkil etilganining 800 yilligini nishonlash doirasidagi bayramlar Nijniy Novgorod qirgʻoqlarida, Minin va Pojarskiy maydonida, shahar bogʻlarida, shu bilan bir qatorda Nijniy Novgorod tumanlarining asosiy maydonlarida boʻlib oʻtdi. Asosiy bayram kechasi Jahon chempionati uchun qurilgan Nijniy Novgorod stadionining arenasi va uning atrofidagi maydonda boʻlib, u yerda katta konsert va shou dasturlari boʻlib oʻtdi.

### Tayyorgarlik yoʻnalishlari

* **"Shahar 800" infratuzilma dasturi** doirasida asosiy shahar obyektlari, tarixiy markazdagi binolar va boshqa koʻplab madaniy, dam olish va transport obyektlarini oʻzgartirish va restavratsiya qilish amalga oshirildi. Dastur uchta yoʻnalishni oʻz ichiga oladi: #Symbols800, #Restoration800 va #Environment800.
* **"Koʻngillilar 800" loyihasi.** Yubileyning asosiy tadbirlari va loyihalarini tashkil etishda 800 ga yaqin ko‘ngillilar jalb etildi.
* **"800 ezgu ish" ijtimoiy dasturi.** Loyiha xayriya va koʻngillilar uchun mablagʻ yigʻishni rivojlantirishga qaratilgan.

Obyektlar
---------

Yubiley tadbirini oʻtkazish uchun tayyorgarlik jarayonida Nijniy Novgorod shahar ramzlari tiklandi va qayta taʼmirdan chiqarildi. Shu bilan bir qatorda maʼlum davlat infratuzilmalarini qayta rekonstruksiya qilish belgilab olindi:

* Nijniy Novgorod Kremlini qayta qurish,
* „Shveysariya" parkini har tomonlama obodonlashtirish,
* Strelkadagi omborlarni rekonstruksiya qilish,
* Sobiq Mayak zavodini rekonstruksiya qilish,
* Chkalov nomidagi Bolalar ijodiyoti saroyini rekonstruksiya qilish ,
* Chkalov zinapoyasini tiklash,
* „800-maktab" o‘quv majmuasi qurilishi.

Shuningdek, 33 ta shahar infratuzilmasiga qarashli binolarni obodonlashtirish va rivojlantirish, tarixiy markazdagi 69 ta uy-joyni tiklash rejalashtirilgan.
2020-yilning iyun oyida Nijniy Novgorod "Mama ryadom "xayriya tashkiloti Nijniy Novgorodning 800 yilligiga bagʻishlangan niqob va kiyimlar dizayn toʻplamini  yaratadi. Shaharning ramzlari niqoblar va kiyimlarda tasvirlangan. (Nijniy Novgorod Kremli, Chkalov zinapoyasi va Nijniy Novgorod yarmarkasi) .

Eslatmalar
----------

1. ↑  Соловьёв, С. М. 1820-1879. „6",*. История России с древнейших времен* (Wikisource), Санкт-Петербург: Амфора, 2015. ISBN 9785367036480.
2. ↑  „Подписан Указ о праздновании 800-летия основания Нижнего Новгорода" (ru). *Президент России*.  Администрация президента России (2015-yil 22-sentyabr). 2021-yil 2-iyunda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 31-may.
3. ↑  „Начал работу оргкомитет по подготовке к 800-летию Нижнего Новгорода". *stnmedia.ru* (2015-yil 30-noyabr). 2020-yil 30-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 31-may.
4. ↑  „Появилась коллекция дизайнерских масок в честь 800-летия Нижнего Новгорода". 2020-yil 8-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 8-iyul.