recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Hishom ibn al-Kalbiy** (arab. هشام بن الكلبي)– milodiy 737 – 819 yillarda yashab o‘tgan arab tarixchisi. **Ibn al-Kalbiy** (إبن الكلبي) nomi bilan ham tanilgan. Uning toʻliq ismi **Abu al-Munzir Hishom ibn Muhammad ibn as-Soib ibn Bishr al-Kalbiy** edi.

Hayoti va ilmiy faoliyati
-------------------------

U Kufada tug‘ilgan, umrining ko‘p qismini Bag‘dodda o‘tkazgan. U otasi singari qadimgi arablarning nasabnomalari va tarixi haqida ma’lumotlar to‘plagan. Fixrist kitobida yozilishicha, u 140 ta asar yozgan. Ibn al-Kalbiyning arablarning nasl-nasabi haqidagi ma’lumotlari "Kitob al-Agʻoniy"da ko‘p zikr qilingan.

Ibn al-Kalbiy Ismoil (a.s.) bilan Muhammad (s.a.v.) o‘rtasidagi nasabnomani tuzib chiqqan va barcha arablar Ismoil naslidan degan g‘oyani ilgari surgan. U asosan arablarning qadimiy og‘zaki ijodiga tayangan, biroq Bibliya va Palmira manbalariga ega bo‘lgan yozuvchilardan iqtibos keltirgan .

1966-yilda Verner Kaskel Ibn al-Kalbiyning "Jamharat an-Nasab" ("Nasabalar to’plami") asari bo‘yicha "Das genealogische Werk des Hisam ibn Muhammad al Kalbi "nomli ikki jildli tadqiqot amalga oshirgan.

Manbalar
--------

1. 1 2  *a b c ""Arabia" in Ancient History". Centre for Sinai. Retrieved 2009-04-16.*.
2. ↑  *Caskel, Werner; Strenziok, Gert (1966). Ǧamharat an-nasab: das genealogische 
Werk des Hišām Ibn-Muḥammad al-Kalbī. Leiden: Brill.*.

Havolalar
---------

* MuslimScholars.info saytidagi bioma'lumotlar
**Katta Orxomen** (qadimgi yunoncha: *Ὀρχομενός*) — qadimgi yunon mifologiyasining qahramoni, Zevs va danaida Isonoening hamda Beotiyadagi Orxomenos (Orchomenus) shahrining ehtimoliy eponimlaridan biri.

Tavsifi
-------

Mifologiyaga asosan, Orxomen Qadimgi Yunonistonning tarixiy viloyati boʻlgan Beotiyadagi qadimgi Orxomenos (Orxomen) shahriga asos solgan.

Orxomenos shahrining birinchi shohlarining nasabnomalari juda chalkash va turli mualliflar orasida farq qiladi. Bir taxminga koʻra, Orxomen Boeotning qizi Germippaning eri va Miniyning oʻgay otasi edi. Germippa Poseydondan Orxomenning (kichkina) otasi Miniyni dunyoga keltirgan. Boshqa taxminga koʻra, Orxomen Zevs va Germippaning oʻgʻli edi.

Oʻshanda Miniy shaharning yana boshqa ehtimoliy eponimi boʻlgan ikkinchi Orxomenning otasi boʻlgan, Pavsaniyning soʻzlariga koʻra, farzandsiz boʻlib, keyinchalik shohlikni Presbonega bergan.

Manbalar
--------

1. ↑  Климент Александрийский, Ricognizioni 10.21.
2. ↑   Схолии к Аполлонию Родосскому, Аргонавтика, 1. 230.
3. ↑   Схолии к Аполлонию Родосскому, I 761.
4. ↑  Pavsaniy, Graeciae Descriptio 9.37.1
**Otfried Preußler** (baʼzan **Otfried Preussler** deb yoziladi; ikkalasi ham talaffuz qilinadi; **Otfried Syrowatka** ismi bilan tugʻilgan; 1923-yil 20-oktabr — 18-fevral 2013-yil) nemis bolalar kitobi muallifi. Uning kitoblari dunyo boʻylab 50 milliondan ortiq nusxada sotilgan va ular 55 tilga tarjima qilingan. Uning eng mashhur asarlari: „The Robber Hotzenplotz" va „The Satanic Mill" (Krabat).

Hayoti
------

U Chexoslovakiyaning Liberets (Reyxenberg) shahrida tugʻilgan. Uning onasi Erna Syrowatka, qizalogʻi Tschervenka va otasi Yozef Syrowatka ikkalasi ham oʻqituvchi boʻlgan. Ular 1941-yilda fashistlar tomonidan mamlakatni bosib olgan paytda oʻz familiyalarini Chexiya Syrowatkadan nemis Preußlerga oʻzgartirdilar. 1942-yilda maktabni tugatgach, Ikkinchi jahon urushi paytida u Germaniya armiyasiga chaqirildi. U Sharqiy frontdagi harbiy harakatlardan omon qolgan boʻlsada, 1944-yilda 21 yoshli leytenant sifatida asirga olingan. Keyingi besh yilni [Tatariston]]dagi turli harbiy asirlar lagerlarida oʻtkazgan.

1949-yil iyun oyida ozodlikka chiqqanidan soʻng, u Bavariyaning Rosenheim shahrida oʻzining koʻchirilgan qarindoshlari va kelini Annelies Kindni topdi. Oʻsha yili ular turmush qurishdi.

1953—1970-yillarda u dastlab boshlangʻich maktab oʻqituvchisi, keyin Rosenheimdagi maktab direktori boʻlgan. U yerda uning hikoyachi va illyustrator sifatidagi isteʼdodlaridan unumli foydalanilgan va koʻpincha u bolalarga aytgan hikoyalari keyinchalik yozib olinib, nashr etilgan.

U 1972-yilda Krabat uchun Deutscher Jugendliteraturpreis gʻolibi boʻlgan.

Preußler Rosenheim yaqinidagi Haidholzenda istiqomat qilgan.

Uning nemis tilida 15,2 million nusxadan ortiq kitoblari sotilgan, asarlari 55 dan ortiq boshqa tillarga tarjima qilingan.

Uning asosiy mashgʻulotiga aylangan hikoyalar yozishdan nafaqaga chiqqandan soʻng, u harbiy asirlar lagerlarida asir sifatida oʻz tajribalarini oʻz zimmasiga oldi; bu xotiralar uning vafotidan keyin nashr etilishi kerak.

Meros
-----

Gimnaziya uning nomi bilan atalgan („Otfried Preußler Gymnasium Pullach", Pullach, Bavariya, Germaniya). Bad Sodenda uning nomi bilan atalgan Grundschule (boshlangʻich maktab) ham mavjud.

2017-yil 20-oktabrda Google oʻzining 94 yoshini Google Doodle bilan nishonladi.

Manbalar
--------

1. ↑  Focus Online: Kinderbuchautor Otfried Preußler ist tot (olmoncha)
2. ↑   Interview with Preußler (in German)
3. ↑  „Otfried Preußler's 94th Birthday". *Google* (20-oktabr 2017-yil).

Havolalar
---------

* Author’s Official Website
* Melinda C. Shepherd: *Otfried Preussler* at Britannica Online
* www.worldcat.org: List of Preußler’s books that have been translated into English
**"Mezon al-e’tidol"** (arab. ميزان الاعتدال) yoki **"Mezon al-e’tidol fi naqd ar-rijol"** – Imom Zahabiyning (vaf. 748/1348) ilmi rijol boʻyicha yozilgan eng muhim asarlaridan biri.

"Mezon al-e’tidol" Ibn Adiy al-Jurjoniyning (vaf. 277 hijriy) "al-Komil fi zu’afo ar-rijol" nomli kitobini qayta ishlash natijasida vujudga kelan. Imom Zahabiy uni kengaytirib, takomillashtirgan va yangi asarini "Mezon al-e’tidol" deb atagan. U ilmi rijol (roviylarni baholash) sohasidagi eng mashhur kitoblardan biri boʻlib, 3000 sahifadan ortiq nashri besh jildda chop etilgan. Kitob alifbo tartibida yozilgan boʻlib, unda muallif yolgʻonchi, noma’lum va tark etilishi kerak boʻlgan roviylarni aniqlagan. Shuningdek, u zaif roviylarni xotirasi yoki boshqa baʼzi kamchiliklari tufayli darajasi past boʻlgan hadis olimlaridan ajratadi. Shuningdek, ba’zi muhaddislarda uchrashi mumkin boʻlgan va roviyning zaifligi haqida noaniq baho beruvchi gaplardan qochishga harakat qilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Mizan al-I'tidal fi Naqd ar-Rijal - Dhahabi ('Ilm Jarh wa Ta'dil)". *www.sifatusafwa.com*. Qaraldi: 2-may 2020-yil.
2. ↑  *Mizan al-i'tidal*. OCLC 219635969. 2-may 2020-yilda qaraldi.
3. ↑  „Mizan al-I'tidal fi Naqd al-Rijal". *www.loohpress.com*. 2-iyun 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-may 2020-yil.
4. ↑  „Mizan al-I'tidal fi Naqd ar-Rijal - Dhahabi ('Ilm Jarh wa Ta'dil)". *www.sifatusafwa.com*. Qaraldi: 2-may 2020-yil.
"PAXTASANOATILM" ILMIYISHLAB CHIQARISH MARKAZI -paxta tozalash sanoati tarmogʻida Markaziy Osiyoda yetakchi ilmiy-metodik markaz. 1998-yilda Markaziy paxta tozalash sanoati ilmiy tadqiqot instituti (SNIIX prom. 1926-yil) negizida ochiq aksiyadorlik jamiyati shaklida tashkil etilgan.

Muassasa respublika paxta tozalash sanoatida texnika taraqqiyotining asosiy yoʻnalishlarini belgilaydi, uzoq muddatli ilmiy-texnika dasturini ishlab chiqadi, paxta tozalash sanoati sohasidagi ilmiy tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarini muvo-fiqlashtiradi, paxtani qayta ishlash boʻyicha ilmiy tadqiqotlar olib boradi, yangi agregatlar, jahon standartlari talablariga javob beradigan sifatli tola ishlab chiqarishni taʼminlaydigan mashinalar va uskunalar tayyorlaydi hamda ularni ta-komillashtiradi, tarmoqning iqtisodiy-texnikaviy, meʼyoriy va boshqa ilmiy-texnik qujjatlarini tayyorlaydi. Uning tarkibida 7 ta ilmiy lab. (paxta xom ashyosini quritish va tozalash; aerodinamika, changsizlantirish va avtomatlashtirish; linterlash va joʻvali jinlash; urugʻlik chigit tayyorlash; paxta xom ashyosi muammolari; paxta tozalash sanoati iktisodiyoti), 2 ta boʻlim (standartlashtirish va metrologiya; il-miytexnik va patent axboroti), yangi texnika va texnologiyalarni paxta tozalash korxonalarida joriy etish boʻyicha boshkarma, shuningdek, takomillashtirilgan texnologik jarayonlarni hamda yaratilgan yangi uskunalarni sinovdan oʻtkazish va joriy qilishga moʻljallangan 5 ta (Bektemir, Angor, Bagʻdod, Qoʻshkoʻpir, Asaka-2) tajriba-eksperimental paxta tozalash korxonalari hamda eksperimental-mexanika "RIM ustaxonasi" korxonasi mavjud.

1991—2002-yillarda yuqori samarali paxtani quritish qurilmalari, paxta tozalash agregatlari, arrali jinlar, tola tozalagichlar, urugʻlik chigit tayyorlash uskunalari, changsizlantirish qurilmalari va boshqa muhim ixtirolar amalga oshirildi.

Markaz faoliyati KM.Nuraliyev, N.B.Sorkin, P.V.Baydyuk, X.A.Karimov, S.N.Nusratov, O.A.Akramov, E.T.Maksudov, I.K.Hafizov, P.M. Kattaxoʻjayev, A.G.Shaydullin, V.Ye.Ustyugin, U.X.Azizxoʻjayev, M.T.Hojiyev, S.A.Saidahmedov, A.K.Kalimulin, SU. Saidxonov va boshqa olimlar, muxandislar, konstruktorlar nomlari bilan bogʻliq.

Markazda 2 jildli "Paxtani dastlabki ishlash boʻyicha bildirgich" (1994), "Paxtani dastlabki qayta ishlash" oʻquv qoʻllanmasi (1999—2002; rus va uzbek tillarida) nashr etildi. Markaz huzurida ilmiy Kengash va "Paxta" texnik qoʻmitasi ishlaydi.

Vohid Rakite.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Otaturk niqobi** (turkcha: *Atatürk Maskı*) — zamonaviy Turkiyaning asoschisi Mustafo Kamol Otaturkning Izmirning Buja tumanida joylashgan katta beton byusti. Haykal 2009-yilda 4,2 million turk lirasiga qurib bitkazildi.

Tarixi
------

Buja tuman hokimiyati haykaltarosh Horun bilan Mustafo Kamol Otaturkka haykal oʻrnatish uchun shartnoma tuzdi. Qurilishi 2006-yilda boshlangan haykal 2009-yilda 4,2 million turk lirasi ga qurib bitkazildi. 2010-yil sentabr oyida haykaltaroshlik boʻyicha „Mustaqillik urushi" va „9-sentabr muzeyi" nomli muzey tashkil etildi, bu uzoq davom etmadi. 2018-yilda ob-havo va iqlim sharoiti tufayli qisman vayron boʻlgan byust tajribali alpinistlar yordamida taʼmirlandi, chunki maxsus kran yodgorlikning baʼzi joylariga yetib bora olmagan.

Tavsif
------

Otaturkning niqobi balandligi 42 metr boʻlib, u Turkiyadagi eng baland relyefli haykaldir va dunyoda oʻninchi turadi. U maxsus ramka yordamida qurilgan va oʻz turiga oʻxshab togʻ yonbagʻriga oʻyib ishlangan emas. Haykalning pastki chap burchagida Otaturkning „Uydagi tinchlik — butun dunyodagi tinchlik" soʻzi va imzosi oʻyib yozilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „'Atatürk'ün maskına bile sahip çıkamıyorlar!'" (tr). *Yeni Asır* (23 октября 2017). Qaraldi: 26 мая 2022.
2. 1 2  *Özlü, Can*. „İzmir'e 42 metrelik Atatürk dağı" (tr). *Hürriyet* (12 сентября 2009). Qaraldi: 26 мая 2022.
3. ↑  „Kişi başına kaç Atatürk heykeli düşüyor?". Qaraldi: 26 мая 2022.
4. ↑  „Buca'da, Milli Mücadele ve 9 Eylül Müzesi kuruldu" (tr). *Milliyet* (19 сентября 2010). Qaraldi: 26 мая 2022.
5. ↑  „Atatürk Maskı ve Müzesi harabeye döndü!" (tr). *Sözcü* (25 ноября 2015). Qaraldi: 26 мая 2022.
6. ↑  „İzmir'deki Atatürk Maskı'na bilimsel bakım" (13 ноября 2017). Qaraldi: 26 мая 2022.
7. ↑  „İzmir'de 42 metrelik Atatürk maskına bakım" (tr). *Hürriyet* (5 июня 2018). Qaraldi: 26 мая 2022.
8. ↑  „Turkey's Mount Rushmore".  AFAR. Qaraldi: 26 мая 2022.
**Mezonlar** (yun. mesos — oʻrta oraliq) — oʻzaro kuchli taʼsirlashadigan zarralar (adronlar) qatoriga kiradigan beqaror elementar zarralar. M. barion zaryadi yoʻqligi va nolga teng yoki butun sonli spinga ega boʻlgan barionlardan farq qiladi. Dastlab kashf etilgan p- va K-mezonlar massasining proton hamda elektron massalari oraligʻida turishi bu elementar zarralarning M. deb atalishiga sabab boʻlgan. ya-mezon va K-mezonning atom yadrolari, shuningdek, nuklonlar bilan oʻzaro taʼsiri elektromagnit oʻzaro taʼsirga nisbatan juda kattadir. M.ning koʻpchiligi kosmik nurlarning atom yadrolari bilan toʻqshanuvini oʻrganishda aniqlangan.

M.ning umumiy va asosiy xossalaridan biri, ularning oʻz-oʻzidan yemirilish (parchalanish) xususiyatidir. M.ning atom yadrolari, nuklonlar va boshqa elementar zarralar bilan taʼsirlashuvi va sochilishidan elementar zarralar strukturam, taʼsir parametrlari, rezonans zarralar, oʻzaro taʼsirdagi zarralar xossalari kabi muhim natijalar olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Mark Beevers (1989-yil 21-noyabrda tug'ilgan) - ingliz professional futbolchisi , hozirda Perth Glory jamoasida o'ynaydi.

Klub faoliyati
--------------

Beevers Janubiy Yorkshire shtatining Barnsli shahrida tug'ilgan. U Janubiy Yorkshirning "Sheffield Wednesday" klubida yoshlar tizimidan o'tdib, 2007-yil 7-yanvarda "Manchester City "bilan Angliya kubogining uchinchi bosqichi uchun o'rinbosarlar jamoasiga chaqirildi. U 2007-yilning 31-yanvarida "Sautgempton"ga qarshi o'yinda debyut qildi va 2:1 hisobida mag'lub bo'ldi.

Xalqaro martaba
---------------

2008-yilning 23-martida Beevers Angliya U19 terma jamoasiga "Chelsea"dan Sem Xatchinson o‘rniga chaqirildi. U 2008-yil 25-mart kuni Rossiyaga qarshi o‘yinda (3:1) ikkinchi bo‘limda o‘rinbosar sifatida debyut qildi.

Manbalar
--------

1. ↑   Hugman, Barry J. ed. (2010). The PFA Footballers' Who's Who 2010–11. Mainstream Publishing. p. 39. ISBN 978-1-84596-601-0.
2. ↑   "Southampton 2–1 Sheff Wed". BBC. 31 January 2007. Retrieved 3 February 2008.
**Otenit**, otunit (Fransiyadagi Otyon shahri nomidan) — uranli slyudalar guruxiga mansub mineral. Kimyoviy tarkibi Ca(UO2)2[POJ28H2O; tarkibida 62,7% UO36op. Tetragonal singoniyada kristallanadi. Kristallari, odatda, yupqa kvadrat, tabletka shaklida, slyudasimon. Tangacha shaklli afegatlari ham uchraydi. Rangi sariq, baʼzan yashilroq sariq. Sadafsimon yaltiroq. Qattikligi 2—2,5. Zichligi 3,1—3,2 g/sm3. Kuchli radioaktiv. O. gidrotermal tomirlarda, pegmatitlarda uranning turli minerallari (ayniqsa, uranit)ning yuza qismida roʻy bergan oʻzgarishlar natijasida hosil boʻlgan. O. katta uyumlaridan uran rudasi sifatida foydalaniladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Marjondaraxt** (Sambucus) -(shilvidoshlar) oilasiga mansub oʻsimliklar turkumi. Buta yoki kichkina daraxt, baʼzan koʻp yillik oʻt. Ikkala yarimsharda 40 ga yaqin turi tarqalgan. Oʻzbekistonda kora M. (S.nigra) turi oʻsadi. U yirik buta yoki daraxtcha; guli sargʻish-oq, mayda, toʻpguli soyabonsimonroʻvaksimon, mevasi krramtirbinafsha, guli va mevalari vinoga rang berish va xushboʻy qilish uchun ishlatiladi; manzarali oʻsimlik. Shingilsimon, qizil yoki oddiy M. (S.racemosa) — ser-shox buta yoki daraxtcha; guli oqish yoki yashilsariq, toʻpguli tuxumsimon; mevasi qizil. Oʻtsimon M.yoki buznik (Sebulus) — koʻp yillik qoʻlansa oʻt, boʻyi 0,5—1,5 m. Qora M. va oʻtsimon M. gullarining qaynatmasi terlatuvchi, siydik haydovchi, burushtiruvchi sifatida va ogʻizni chayish uchun ishlatiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Smilyanskaya Irina Mixaylovna**

Smilyanskaya Irina Mixaylovna (1925-2019) Arab tarixchisi, tarix fanlari doktori, professor, SSSR fanlar akademiyasining sharqshunoslik instituti xodimi (RFA) 1956 yildan beri Arab Sharqining yangi va yaqin tarixiga ixtisoslashgan, xususan, zamonaviy davrda Arab jamiyatlari va xalqaro munosabatlarning ijtimoiy-iqtisodiy tarixi, shuningdek, Rossiyaning Arab dunyosi bilan aloqalari tarixi. 100 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi. Rossiyada sharqshunoslar va sharqshunoslikning taqdiri haqida hikoya qiluvchi "mahalliy sharqshunoslikning noma'lum sahifalari" turkumini yaratishga Ilhom beruvchi va tashabbuskor. Irina Mixaylovnaning eng muhim ilmiy loyihalari orasida Usmoniylar  Imperiyasida konstitutsiyaviy harakat davrini o'rganishidir. natijada "Suriya yosh Turk inqilobi arafasida va davrida. Konsullik hisobotlari materiallari asosida" (2015) va 18-asrning so'nggi uchdan bir qismida Rossiyaning O'rta yer dengizidagi XVIII asirning so'ngi faoliyati ko'tarilish holatlarini har tomonlama tahlili. Katta tom paydo bo'ldi "Rossiya O'rta yer dengizida. Buyuk Yekaterinaning arxipelag ekspeditsiyasi"(2011)
**Shlangli protivogazlar** — nafas yoʻllarini izolyatsiyalovchi turdagi himoya vositalari boʻlib, havodagi kislorodning oʻta past miqdorida yoki har qanday kimyoviy-fizik xususiyatdagi zaharli moddalarning oʻta yuqori konsentratsiyalaridan himoyalanishda qoʻllaniladi. Shlangli protivogazning ishlash mohiyati shundaki, unda nafas olish uchun beriladigan havo zararlanmagan, toza hududdan olinadi yoki avvaldan tozalanadi.

Shlangli protivogazlar gazsimon zaharli moddalar yoki CO2 yigʻilib qolishi mumkin boʻlgan, kimyoviy mahsulotlar saqlanadigan har xil turdagi sigʻimlar, yomkostlarni tozalash va taʼmirlashda, quduqlarda, kimyoviy ishlab chiqarish joylarining yerosti oʻtkazishlarida, dimoxodlarda, yertoʻlalarda ish bajarilganda qoʻllaniladi.

Shlangli protivogazlar ikki xil turda: PSh-1 va PSh-2 markirovkalari bilan ishlab chiqariladi.

Shlangli protivogaz PSh-1 quyidagilardan tuzilgan: armirovanniy rezina shlangli gofer trubka va shlem-maska, filtrlash korobkasi (olinayotgan nafasni changlardan tozalash uchun) va shlang uchini toza havo hidida qotirish uchun metall shtirlardan iborat. PSh-1 komplektiga quyidagilar kiradi: qutqaruv tasmasi, signal-qutqaruv arqoni, uch xil oʻlchamdagi shlem-maskalar va quti. PSh-2 ham xuddi PSh-1 kabi tuzilgan, faqat uning komplektiga havo haydash uskunasi-vozduxoduvka kiradi.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

**Deputatlarning intizomiy javobgarligi** — deputatlarning saylanadigan lavozimdan shaxslar sifatida yuridik javobgarliklarining alohida turi, deputat parlament (palata, vakillik hokimiyati boshqa muassasasi) reglamenti normalarini yoki deputatlik etikasi normalarini buzganligi uchun boshlanadigan va deputatga nisbatan roʻyxati tegishli vakillik muassasasi reglamentida belgilangan intizomiy taʼsir chora — tadbirlarini qoʻllashda ifodalanadi. Zamonaviy demokratiya davlatlarida vakillik muassasalari deputatlariga nisbatan odatda intizomiy taʼsirning quyidagi chora — tadbirlari qoʻllanadi : soʻzdan mahrum qilish toʻgʻrisida ogohlantirish, muhokama qilinayotgan masala boʻyicha soʻzdan mahrum qilish, yigʻilish zalidan chiqarib yuborish, tanbeh berish, oylik deputatlik pulidan maʼlum summani ushlab qolish.

Manbalar
--------

1. ↑  Oʻzbekiston Yuridik ensiklopediyasi
**Smolensk** — Rossiyadagi shahar. Smolensk viloyati markazi. Dneprning har ikkala soxilida joylashgan. Temir yoʻl va avtomobil yoʻllari tuguni. Aholisi 355,9 ming kishi (1998). 862-yildan savdo va hunarmandchilik markazi sifatida maʼlum. 882-yildan Kiyev Rusi tarkibida, 12-asrdan Smolensk knyazligining markazi. 1404—1514-yillarda Litva knyazligi, soʻngra Moskva davlati tarkibida, 1609—67-yillarda Polsha tasarrufida boʻlgan. 1667-yilda Andrusov sulhi boʻyicha Rossiyaga berilgan. 1708—19 va 1796—1929-yillarda Smolensk gubernyasi, 1776—96 yillarda Smolensk noibligi markazi. 1812-yilda Smolensk yonida rus qoʻshinlari bilan Napoleon qoʻshinlari oʻrtasida katta jang boʻlgan. 1941—43-yillarda Smolensk atrofida nemisfashist qoʻshinlari bilan shiddatli janglar olib borilgan. Ikkinchi jahon urushi davrida Smolensk butunlay vayron qilingan. Urushdan soʻng shahar qaytadan tiklangan. Smolenskga qahramon shahar unvoni berilgan.

Sanoat
------

Mashinasozlik (avtomatlashtirish vositalari, hisoblash mashinalari, elektr lampalar, sovitkichlar va boshqalar), yengil (trikotaj, zigʻir, poyabzal), oziqovqat sanoatlari rivojlangan. „Kristall" zavodi (brilliantlarga sayqal berish), olmos asboblarni ishlab chiqarish korxonasi mavjud.

Taʼlim
------

4 oliy oʻquv yurti, 2 teatr mavjud.

Madaniyat
---------

Smolensk zigʻiri muzeyi, ST. Konyonkov nomidagi haykaltaroshlik muzeyi, tarixiy va meʼmoriy-badiiy muzeyqoʻriqxonasi, badiiy galereya bor.

Diqqatga sazovor joylari
------------------------

Qad. meʼmoriy yodgorliklardan Pyotr va Pavel (1146), Ioann Bogoslov (12-asr), Mixail Arxangel (1191—94) cherkovlari, Uspeniye sobori (1677—79), Kreml (16-asr — 17-asr boshlari) saqlangan. „Motamsaro ona" haykali (1965), „Mangulik qoʻrgʻoni" memoriali (1970) oʻrnatilgan.

Yana qarang
-----------

Manbalar
--------

1. ↑  „Ответ «Грамоты.ру»". 13-fevral 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
„**Der Weg zurück**" (olmonchadan tarjimasi „Ortga yoʻl") — olmon yozuvchisi Erich Maria Remarque qalamiga mansub roman boʻlib, 1929-yilda yozilgan *Gʻarbiy frontda hech qanday oʻzgarish yoʻq* romanining mantiqiy davomi sifatida qabul qilinadi. Asar ilk marta 1930-yil dekabrdan 1931-yil yanvargacha Germaniyaning *Vossische Zeitung* gazetasida chop etilgan. 1931-yilning aprel oyida alohida kitob holida nashr etilgan.

Garchi kitob „Gʻarbiy frontda oʻzgarish yoʻq" romanidagi qahramonlardan farqli boʻlsa-da, ular bir syujetda boʻlgan deb taxmin qilish mumkin, chunki qahramonlar oldingi romandagi boshqa voqealarni eslashadi. Tyaden har ikkala kitobda ham koʻzga koʻringan yagona obrazdir.

„Gʻarbiy frontda oʻzgarish yoʻq" asari voqealari tugaganidan bir necha hafta o‘tgach, roman Germaniyadagi Birinchi jahon urushi maydonlaridan uyiga qaytgan va fuqarolik hayotiga koʻnikishga harakat qilayotgan yigitlarning tajribasi haqida batafsil maʼlumot beradi. Uning eng yorqin xususiyati asosiy qahramonlarning zamonaviy jamiyatga nisbatan pessimizmidir, ular urush sababli maʼnaviy jihatdan tubanlikka yuz tutgan boʻlgan va qaytib tiklanishni xohlamaydilar.

Natsistlar Germaniyasi davrida (1933—1945) kitob taqiqlab qoʻyiladi, uning barcha nashrlari shahar maydonlarida yoqiladi.

Asar asosida ishlangan filmlar
------------------------------

* *The Road Back* (1937) — James Whale tomonidan suratga olingan. Bosh rollarni Noah Beery Jr. va Richard Cromwell ijro etgan.

Manbalar
--------


  


|  |  |
| --- | --- |
| Kitoblar | *Kitobga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Tuproq nam sigʻimi** - tuproqning nam tutish xususiyatini xarakterlovchi kattalik; tuprok, massasi yoki hajmiga nisbatan foizlarda ifodalanadi. Tuproq nam sigʻimis.ning asosiy turlari: toʻla (tuproq kovaklari suv bilan toʻla); umumiy (grunt suvlari chuqur boʻlgan joylarda yer ustidan sugʻorilganda va grunt suvlari yaqin joylarda suv tuproq tagidan berilgan sharoitda tuproqda nam uzoq saqlanib turadi); kapillyar (tuproq gorizontlaridagi muvozanatda turgan namlik tuprok, kapillyar hoshiya chegaralarida joylashib, shu gorizontlarning grunt suvlar sathidan qanday balandlikda turishiga bogʻliq holda oʻzgarib turadi); dala (eng kichik, chegaralangan dala, nisbiykapillyar osilgan namning eng koʻp miqdori); maksimal molekulyar (tuprokdagi qattiq zarrachalar yuzasida tortishish kuchlari taʼsirida ushlanib turgan eng koʻp namlik miqdori). Dala va kapillyar nam sigʻimlari qishloq xoʻjaligi. ekinlari optimal sugʻorish rejimini hamda melioratsiya uchun zarur suv normalarini xisoblab chiqishda katta ahamiyatga ega. Bu qishloq xoʻjaligi. ekinlarining yaxshi oʻsishi va hosildorlikning oshishini taʼminlaydi. Dala nam sigami 1 m qalinlikdagi galli tuproq uchun, odatda, massasiga nisbatan 25%, ogʻir qumoqli tuproqda 22%, oʻrtacha qumoklida 19%, yengil qumoklida 16%, qumloqida 13% va qumlida 10% atrofida boʻladi. Masalan, gʻoʻza tuproq nami dala nam sigʻimining 65—70% ni tashkil etganda yaxshi rivojlanadi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Berlindagi Qirollik chinni fabrikasida ishlab chiqarilgan qayladon
**Qayladon** — bu sous yaʼni qaylani dasturxonga tortishga moʻljallangan, tutqichli ogʻzi ochiq idish. Uning hajmi 35 ml dan 450 ml gacha boʻlishi mumkin. Baʼzan tegida likopcha bilan birgalikda qoʻyiladi.

Tarixi
------

Qaylalar saqlanadigan maxsus idishlar antik davrlardan buyon ishlatib kelingan. Biroq, zamonaviy koʻrinishdagi qayladonlardan foydalanish 17-asrning ikkinchi yarmida, fransuz bogʻida ommalashgan. Bizgacha yetib kelgan qadimgi qayladonlar taxminan 1690-yilga toʻgʻri keladi. Ular kumushdan yasalgan. Ikkita tutqichi va suyuqlikni quyishga moʻljallangan ikkita burunchasi boʻlgan. Ushbu qayladonlar oʻsha davrda urfda boʻlgan *Nuvel oshxonasiga(fransuzcha:* nouvelle cuisine*, „yangi oshxona")* javoban ixtiro qilingan degan fikrlar mavjud. U yerda xoʻrrandalar uchun yengil taomlar tortilgan. 18-asrda, Fransiyaning taʼsiri ostida, bu turdagi oshxona anjomlari Angliyada paydo boʻldi. U yerda ham dastlab kumushdan, 1740-yilldan boshlab esa chinnidan yasalgan. Xitoy chinnisiga boʻlgan qiziqish susayganligi sababli, qayladonlarni ishlab chiqarish ingliz sanoatining muhim qismiga aylandi. Ularning aksariyatining mahsulot assortimentida bu turdagi oshxona buyumi bor edi.

Ilgari faqat badavlat kishilar foydalanishi mumkin boʻlgan qayladonlar 18-asrning ikkinchi yarmidan oʻrta sinf vakillari orasida ham ommalasha boshladi. Ularning dizayni soddalashtirildi, shakllarning xilma-xilligi ortdi, kumushdan foydalanishga boʻlgan talab kamaydi. Avvallari ishlab chiqaruvchilarning bir nechtasigina toʻliq serviz toʻplamlarini ishlab chiqarish bilan shugʻullangan. 1754-yilda Vejvud ingliz kompaniyasi tomonidan qaymoq rangdagi yumshoq chinnining ixtiro qilinishi ilgari ogʻir mehnatni talab qilgan katta hajmdagi idishlarni tayyorlash jarayonini sezilarli darajada soddalashtirib berdi. Oʻsha vaqtdan beri qayladonlar oshxona serviz toʻplamlarining ajralmas qismiga aylandi.

Manbalar
--------

1. ↑  Товарный словарь 1960. sfn error: no target: CITEREFТоварный\_словарь1960 (help)

Adabiyotlar
-----------

|  |
| --- |
| **Qayladon** haqida Vikipediyaning qardosh loyihalarida koʻproq bilib oling |
|  | Maʼno va tarjimalari Vikilugʻatda |
|  | Media fayllar Vikiomborda |
|  | Taʼlim resurslari Vikiversitetda |
|  | Xabarlar Vikiyangiliklarda |
|  | Iqtibos, maqol va matallar Vikiiqtibosda |
|  | Asarlar matnlari Vikimanbada |
|  | Kitob va darsliklar Vikikitobda |
|
|
|

* Belovinskiy L. V. Sousnik // Illyustrirovanniy ensiklopedicheskiy istoriko-bitovoy slovar russkogo naroda. XVIII — nachalo XIX v. / pod red. N. Yeryominoy. — M.: Eksmo, 2007. — S. 643. — 784 s. — 5000 ekz. — ISBN 978-5-699-24458-4.
* „Соусники",*Товарный словарь. Том 8*. М.: Госторгиздат, 1960.
* Herbst, Sharon Tyler.*. The New Food Lover's Companion: Comprehensive Definitions of over 3000 Food, Wine, and Culinary Terms*, 2nd edition, Barrons Educational Series Inc, 1995. ISBN 0812015207. (Inglizcha)
**Jal** — qozoqlar va qirgʻizlarda, ot goʻshtidan ajratib olingan yogʻi. Ot tana goʻshtidan yogʻi ajratib olinayotganda boʻynidan ozgina (10 foizgacha) goʻsht kesib olinadi. Tashqi koʻrinishi, tuzilishi va taʼmi yelinga oʻxshaydi. Ot tana goʻshtining mazali qismi hisoblanadi. U dudlangan-qaynatilgan, odatda sovuq holda ishlatiladi.

> Jal koʻpincha otning mazali va lahm qismi hisoblangan j**aya** bilan birga dasturxonga tortiladi.
> 
>

Manbalar
--------

1. ↑  K. M. Musaev. Leksika tyurkskix yazikov v sravnitelnom osveщenii: (zapadnokipchakskaya gruppa). Nauka, 1975. S. 128.
2. 1 2  Petr Mefodevich Chastniy. Natsionalnie blyuda Kazaxstana. Kazaxskoe gos. izd-vo, 1962. S. 73.
3. ↑  Kanat Tasibekov. Situativniy kazaxskiy. Kaspi bank, 2015. Primechanie na s. 109.

Adabiyotlar
-----------

* Jal // Kazaxstan. Natsionalnaya ensiklopediya (rus.). — Almati: Qazaq ensiklopediyasi, 2005. — T. II. — ISBN 9965-9746-3-2. (CC BY-SA 3.0)

Pri napisanii etoy stati ispolzovalsya material iz izdaniya „Kazaxstan. Natsionalnaya ensiklopediya" (1998—2007), predostavlennogo redaksiey „Qazaq ensiklopediyasi" po litsenzii Creative Commons BY-SA 3.0 Unported.
**Qayqi** (ruscha: *Кайки*) — Oʻzbekiston Respublikasi Namangan viloyati Uchqoʻrgʻon tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Qayqi qishlogʻida 4 ta maktab boʻlib (9-maktab, 8-maktab, 45-maktab) shundan bittasi fizika va matematika fanlari boʻyicha ixtisoslashgan 38-sonli Davat Ixtisoslashgan Umumtaʼlim Maktabi faoliyat koʻrsatmoqda. Qishloqda 6 ta davlat Maktabgacha taʼlim muassasasi va 2 ta xususiy bogʻcha bor. Qishloqda 2 ta Qishloq oilaviy poliklinikasi va 2 ta tez tibbiy yordam boʻlimi bor.

Mahallalari:
Fayziobod MFY
Norin MFY
Navbahor MFY
Uzun-koʻcha MFY
Sholdirama MFY
Istiqlol MFY

Aholisi.
40 mingdan ziyod.

Xoʻjaligi
---------

Asosan paxta va gʻalla ekiladi. Qishloq aholisi tomonidan oʻz tomorqalarida qulupnay mevasini yetishtirishadi. Qolaversa kartoshka, piyoz, makkajoʻxori, kungaboqar pistasi, mosh, loviya va beda kabi madaniy oʻsimlik turlari koʻp ekiladi. Issiqxonalarda yetishtirilgan pomidor va bodring ekinlari bozor rastalariga chiqariladi.
Qoramolchilik, qoʻychilik va parrandachilik ham yaxshi rivojlangan.
Pillachilik ham ancha yaxshi rivojlangan.
Tabiati.
Qishloqdan Norin daryosi oqib oʻtgan. Koʻplab shifobaxsh oʻsimliklar : zubturum, yovvoyi gulxayri, zangori sachratqi kabi oʻsimliklar oʻsadi.
Chiyaboʻri, tulki va dala sichqoni kabi yovvoyi hayvonlar uchraydi.

Manbalar
--------

1. ↑  POSTANOVLYeNIYe KABINYeTA MINISTROV RYeSPUBLIKI UZBYeKISTAN 13.03.2009 g. N 68 O DOPOLNITYeLNIX MYeRAX PO SOVYeRShYeNSTVOVANIYu ADMINISTRATIVNO-TYeRRITORIALNOGO USTROYSTVA NASYeLYeNNIX PUNKTOV RYeSPUBLIKI UZBYeKISTAN

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Hotami toy** (toʻliq nomi Abu safona Hotam ibni Abdulloh ibni Saʼdi Toyi) (taxminan 6-asr oxiri — Yaman — 7-asr boshi) — saxiyligi va olijanobligi bilan Sharq mamlakatlarida dong taratgan shaxs. Yamandagi Toy qabilasining boshligʻi, mashhur lashkar-boshi va shoir boʻlgan. Adlu inso-fi, saxiyligi va yaxshiligi bilan dastlab atrofdagi qabilalar, keyin butun Arabiston va Sharq xalqlari orasida Hotami Toy — Toy (qabila-si)dan boʻlgan Hotam nomi bilan shuh-rat qozongan. Uning saxovat va him-matiga qoyil qolgan Muhammad pay-gʻambar (sav) ham Toy sharofatidan uning avlodini eʼzozda tutishni buyurgan.

Sharq xalqlari ogʻzaki ijodi va yozma adabiyotida H.T. haqida koʻplab afsona va rivoyatlar, qissa va dos-tonlar, hatto "Hotamnoma" kitobi yaratilgan. "Hotamnoma" dastlab arab tilida yaratilib, keyin forscha nus-xasi Oʻrta Osiyo xalqlari oʻrtasida keng tarqalgan. Oʻrta asrlardayoq kitob holida tarqalgan bu asar 18—19-asrlarda hind, urdu, oʻzbek, turkman, ingliz va qisman rus tillariga tarjima qilingan. 19-asrda Oqsuvda muhammadhasan Olim forschadan turkiyga tarjima qilgan va u 1900-yilda Toshkentda "Hotamnomai turkiy" nomi bilan chop etilgan. Mazkur qoʻlyozma va toshbosma asosida professor A.Matgʻo-ziyev 1988-yilda uni hozirgi yozuvda nashr ettirgan.

H. T. shoir sifatida ham mashhur. Saqlanib qolgan sheʼrlari arab adibi va xattot Rizqulloh Hassun tomonidan 1872-yilda Londonda chop qilingan.

Sharq xalqlari tillarida Hotam, Hotamtoy nomlari "saxiy", "qoʻli ochiq" maʼnolarini ifodalaydigan sifatga aylanib ketgan. I.V.Gyote "Gʻar-bu Sharq devoni"da oʻzini Hotam, maʼshuqasini Zulayhoga nisbat berib, qator sheʼrlar yaratga

Adabiyot
--------

* Hotamnoma, T. 1988.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Yakub Janda** — (1978-yil 27-aprelda tugʻilgan) chexiyalik siyosatchi va changʻidan sakrash yoʻnalishidagi sobiq sportchi. Changʻida sakrashda 1996-yildan 2017-yilgacha qatnashib, 2005—2006-yilgi Jahon kubogi va 2005—2006-yilgi Toʻrt tepalik turnirida (Janne Ahonen bilan birgalikda) gʻolib boʻlgan, shuningdek, 2005-yilgi Jahon chempionatida kumush va bronza medallarini qoʻlga kiritgan. Janda Chexiyadagi eng muvaffaqiyatli changʻichilardan biri boʻlib, hozirgi kunga qadar Chexiyadagi yagona Jahon kubogi chempioni hisoblanadi.

Changʻida sakrash faoliayti
---------------------------

Janda 1996-yilda jahon chempionatida debyut qilgan. U oʻzining birinchi yirik muvaffaqiyatini 2003-yilda Liberetsda uchinchi oʻrinni egallagan. Janda 2004-yilda sloveniyalik yangi murabbiy Vasya Baych qoʻl ostida oʻz faoliyatini sezilarli darajada yaxshilagan va koʻplab gʻalabalarga erishgan. 2004—2005-yilgi mavsumda bir necha ikkinchi va uchinchi oʻrinlarni va Jahon kubogi musobaqalarida bitta gʻalabani qoʻlga kiritgan. 2005-yilda Oberstdorfda boʻlib oʻtgan Shimoliy changʻi boʻyicha jahon chempionatida kumush va bronza medalini qoʻlga kiritgan.

Maʼlum vaqtdan soʻng Janda formasi tushib ketgan, bu Turindagi 2006-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida yomon natijalarga olib kelgan, yakka tartibdagi oddiy tepalikda 13-oʻrinni, yakka tartibli katta tepalikda 10-oʻrinni va jamoaviy katta tepalikda 9-oʻrinni egallagan.

Janda soʻnggi urinishga chiqmadi va jahon chempionati turnir jadvalini 1151 ochko bilan yakunlagan, shu holatida ham turnir jadvalida Ahonendan 127 ochko oldinda boʻlgan. U changʻidan sakrash boʻyicha Jahon kubogini qoʻlga kiritgan birinchi chex hisoblanadi va Olimpiya intizomi boʻyicha Jahon kubogi turnir jadvalida birinchi boʻlib gʻolib chiqqan.

Murabbiy Vasya Bayc Chexiya terma jamoasi bilan munosabatlarini mavsumdan soʻng tugatgan va uning oʻrniga avstriyalik Richard Shallert kelgan.

### Yutuqlari

| Tartib rqam | Mavsum | Sana | Manzil | Tepalik | Hajmi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2004—2005-yil | 2005-yil 23-yanvar  | Germaniya Titisee-Neustadt | Hochfirstschanze HS142 | LH |
| 2 | 2005—2006-yil | 2005-yil 26-noyabr  | Finlandiya Kuusamo | Rukatunturi HS142 (tungi) | LH |
| 3 | 2005-yil 4-dekabr  | Norvegiya Lillehammer | Lysgårdsbakken HS138 | LH |
| 4 | 2005-yil 11-dekabr  | Chexiya Xarracov | CHerťák HS142 | LH |
| 5 | 2005-yil 18-dekabr  | ShveysariyaEngelberg | Gross-Titlis-Schanze HS137 | LH |
| 6 | 2006-yil 1-yanvar  | GermaniyaGarmish-Partenkirxen | Große Olympiaschanze HS137 (tungi) | LH |

Manbalar
--------

1. ↑  „Andreas Felder na treningu pod Poncami poletel 192m (page 5)" (slovencha).  Delo (14-mart 1987-yil).
2. ↑  „Zmagoslavje Avstrijcev na 9. SP (page 1)" (slovencha).  Delo (10-mart 1986-yil).
**Zimbabve pasporti Zimbabve** fuqarolariga birinchi navbatda xalqaro sayohat uchun beriladi. Bundan tashqari, milliy roʻyxatga olish kartasi yoki haydovchilik guvohnomasi oʻrniga identifikatsiya qilish uchun ham foydalanish mumkin. Bu fuqarolik uchun asosiy dalil boʻlib, uni Ichki ishlar vazirligidagi Bosh roʻyxatga olish idorasi orqali tekshirish mumkin.

2021-yil 15-dekabrda Zimbabve hukumati zamonaviy xalqaro standartlarga javob berish maqsadida yangi elektron pasportni ishga tushirdi.

Mamlakat kodi xatolari
----------------------

Baʼzi Zimbabve pasportlaridagi mamlakat kodi Zimbabve uchun ISO kodiga muvofiq chop etilmagan. Ushbu pasportlardagi mamlakat kodi ZWE boʻlishi kerak boʻlsa, ZIM sifatida koʻrsatilgan; bu Zimbabveliklar uchun aviakompaniya, immigratsiya va chegara nazorati xodimlari bilan umidsizlikka uchragan uchrashuvlarga olib keldi. Bu xato koʻpincha rasmiylarning bunday pasportlarning soxta ekanligidan shubhalanishiga olib keldi. Pasportning MRZ skanerdan oʻtkazilganda, immigratsiya va tekshirish tizimlari ZIM mamlakat kodini taniy olmaydi. Aviakompaniyalar oʻz xodimlariga sirkulyarlar eʼlon qilishdi va veb-saytlarida ushbu muammoga bagʻishlangan maʼlumotlarni eʼlon qilishdi.

Viza talablari
--------------

1-yanvar, 2017-yil(2017-01-01) holatiga koʻra, Zimbabve fuqarolari 59 mamlakat va hududlarga kelganlarida vizasiz yoki vizasiz boʻlishdi, bu esa Zimbabve pasportini Henley viza cheklovlari indeksiga koʻra sayohat erkinligi (bogʻlangan Gana pasporti) boʻyicha 77-oʻrinni egalladi.

Manbalar
--------

1. ↑  *Machivenyika.* „E-passport launch marks another milestone" (en-GB). *The Herald* (15-dekabr 2021-yil). Qaraldi: 23-dekabr 2021-yil.
2. ↑  „Global Ranking - Visa Restriction Index 2017".  Henley & Partners. 8-avgust 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-mart 2017-yil.
**Mehr Sultonxonim madrasasi** — Samarqand madrasasi. XVI asrda, Shayboniylar sulolasi davrida, malika Sulton Mehribonxonim tomonidan bunyod etilgan. Malika Muhammad Shayboniyxonning kelini boʻlgan. Mabalarda u Sulton Mehrixonim va Mehr Sultonxonim kabi nomlar bilan tilga olinadi. Madrasa Samarqadda XX asrga qadar eng mashhur va oliy toifali hisoblangan. Madrasa Shayboniyxon madrasasi bilan yonma-yon qurilgan. Tadqiqotchi Boturxon Valixoʻjayev fikriga koʻra shu sababli madrasa xalq orasida „Qoʻsh madrasa" va „Xoʻrjin madrasasi" sifatida ham tilga olinadi. Tadqiqotchi olim Abdusattor Jumanazar ushbu madrasaga oid bir qator vaqf hujjatlari va manbalarni oʻrgangan boʻlib, madrasa bilan bogʻliq maʼlumotlar keltirgan. Manbalarda madrasa „Xon shahid madrasasi" vq „Xon oliy madrasasi", „Shayboniyxon madrasasi" nomlari bilan ham atalgan. Mazkur madrasalar tashkil etilgan paytda „Janubiy madrasa" va „Shimoliy madrasa" deb nom olgan. 1508—1510-yillarda „Janubiy madrasa" va 1512-yilda „Shimoliy madrasa" tosh va pishiq gʻishtdan bunyod etilgan. Madrasa hovlisi umumiy boʻlgan va kirish eshigi tomonida Mehr Sultonxonim xonlar dahmasini qurdiradi. Unda Shayboniyxon sulolasiga mansub vafot etgan sultonlar va ularning oila aʼzolari dafn qilingan. 1871-yil A. P. Xoroshxinning tuzgan madrasalar roʻyxatida bu madrasa Shayboniyxon madrasasi bilan bitta qilib koʻrsatilgan. Mehr Sultonxonim Samarqand shahri va viloyati hukmdori Muhammad Temur sultonning xotini va ushbu hududning malikasi boʻlgan.

Meʼmorchiligi
-------------

Mehr Sultonxonim madrasasi Oʻrta Osiyo meʼmorchiligi uslubida bunyod etilgan. Madrasa pishiq gʻisht, yogʻoch, tosh va ganchdan qurilgan. Madrasa hozirgi kunda saqlanib qolmagan.

Manbalar
--------

1. ↑  Valixoʻjayev B*. Samarqadda oliy taʼlim-madrasayi oliya-universitet tarixidan lavhalar*. Samarqand: Abdulla Qodiriy nomidagi xalq merosi nashriyoti, 2001 — 180 bet.
2. ↑  Abdusattor Jumanazar*. Samarqand taʼlim tizimi va madrasalari tarixi*. Toshkent: Fan, 2021 — 520 bet.
**Rokfild** — janubi-sharqiy Uels, Monmouthshire, Uaytkasl jamiyatidagi kichik qishloq. U Monnou daryosi boʻyida, taxminan 2 milya (3.2 km) Monmutdan shimoli-gʻarbda, B4233-dan Abergavenniga va B4347-dan Grosmontga chorrahasida. Rockfield Studios qishloqdan janubda joylashgan ekan.

Joy nomi
--------

Inglizcha Rokfild nomidan foydalanish birinchi marta 1566 yilda hujjatlashtirilgan. Biroq, bu nom 11-asrga borib taqaladi, deb ishoniladi, u fransuzcha Rocheville dan olingan. Aholi punktining Normangacha boʻlgan nomi Llanoronvi edi va Uels Akademiyasi lugʻati hali ham qishloqqa uels tilidagi nomini *Llanoronvi Karn Cenhedlon* deb beradi. 2010-yil oxirida Monmutshir okrugi kengashi mahalliy belgilarga Uels nomini qayta kiritganida, baʼzi tortishuvlar boʻldi.  2011-yilda qishloq aholisining shikoyatlaridan keyin bu nom belgilardan olib tashlangan ekan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Rockfield Studios, The Legendary Welsh Recording Studios".
2. ↑  „Community campaigns to get rid of Welsh place name". BBC News (14-dekabr 2010-yil). Qaraldi: 1-iyun 2011-yil.
3. ↑  „Rockfield and Cross Ash signs have Welsh names removed". *1 June 2011*. BBC News (1-iyun 2011-yil). Qaraldi: 1-iyun 2011-yil.
**Garmonik funksiyalar** - Laplas tenglamasini kanoatlantiradigan biror sohada birinchi va ikkinchi tartibli hosilalari bilan uzluksiz boʻlgan haqiqiy funksiyalar. 

**Tarif** n o'lchamli fazodagi D sohada aniqlangan ikki marta differensiallanuvchi u funksiya Δu=0 tenglamani qanoatlantirsa u holda u funksiya D sohada garmonik funksiya deyiladi. D sohada garmonik funksiyalar sinfi h(D) bilan belgilanadi.

**Xossalari**

1. D sohada garmonik funksiya har qanday tartibli xususiy hosilalarga ega, ya'ni cheksiz marta differensiallanuchi bo'ladi.

2. Garmonik funksiyani D sohadagi S⊂D sfera bo'yicha o'rta qiymati S sfera markazidagi qiymatiga teng.

3. Garmonik funksiyani D sohadagi B⊂D shar bo'yicha o'rta qiymati B shar markazidagi qiymatiga teng.

4. Agar D⊂C kompleks tekislikdagi bir bog'lamli sohada u - garmonik bo'lsa u holda shunday f - D sohada analitik funksiya mavjudki u = Re f tenglik o'rinli.

  

Muhim vektor maydonlarning potensiallari (mas, siqilmaydigan bir jinsli suyuqlik harakatida tezlik potensiali, jism ichida temperaturaning tarqalishi va b.) G.f. hisoblanadi. Ikki x, u oʻzgaruvchining G. f. i kompleks z = x + iy oʻzgaruvchining analitik funksiyasi / (x) bilan uzviy bogʻlangan. Har bir i (x, u) G.f. biror analitik / (x) funksiyaning haqiqiy yoki mavhum qismi va, aksincha, ixtiyoriy analitik funksiyaning haqiqiy va mavhum qismlari G. f. boʻladi. G. f. nazariyasining eng muhim masalalari chegaraviy masalalardan ibo-rat. Bulardan biri Dirixle masalasi boʻlib, bunda biror soha ichidagi G. f. soha chegarasida berilgan qiymatlariga asosan izlanadi. G. f. nazariyasining bu va b. chegaraviy masalalarini yechish uchun nazariy va amaliy jihatdan ahamiyati katta boʻlgan turli usullar ishlab chiqilgan. G.f. nazariyasini fizika va texnika masalalariga tatbiq qilishda chegaraviy masalalarni sopli yechish usullarini ishlab chiqish juda muhim (qarang Matematik fizika tenglamalari).

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Hotamboy Murodov** (1929.13.5, Nurota tumani) — Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi (1998). Samarqand Davlat Universitetining geografiya fakultetini tugatgan (1953). 1953—99 yillarda Nurota tumanidagi 2maktabda geogr. oʻqituvchisi, direktorning oʻquv tarbiyaviy ishlar boʻyicha urinbosari. M.ning geogr. fanini uqitishda mahalliy materiallardan keng foydalanish, oʻquvchilarda oʻlkani sevish, uning tabiat, oʻsimlik va hayvonot dunyosiga mehr-muhabbat uygʻotish, ularga ekologik tarbiya berish sohasidagi tajribasi tuman va viloyat mikyosida keng ommalashtirilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Rokfellerlar** — AQSHdagi eng yirik moliya-sanoat guruhlaridan biri. 1870-yilda Jon Rokfeller (1839-1937) "Standart oyl" kompaniyasini tuzib, XIX asr oxirida neft sanoati va savdosini monopoliya qilib olishi asosida yuzaga keldi. XX asrning 20-yillarida AQShdagi yirik monopolistik guruhlar ichida Morganlardan soʻng 2-oʻrinni egalladi. 1970-yil boshiga kelib R. nazoratidagi aktivlar 124,6 mlrd. dollarga yetdi. R.ning hozirgi moliya-sanoati oʻzagini "Ekson" neft monopoliyasi (aktivi 1973-yilda 36,8 mlrd. dollar) va "Cheyz Manxetten bank" tijorat banki tashkil kiladi. R. guruhi koʻpgina moliya-kredit muassasalariga ega. Mashinasozlik, elektrotexnika va oziq-ovqat sanoati tarmoklarining bir qancha korxonalari ularning tasarrufida.

R. boshqa moliyaviy guruhlar bilan birgalikda bir qancha yirik sanoat korporatsiyalari va banklarni nazorat qiladi. R. AQSH ning siyosiy hayotida ham muhim rol oʻynaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Hotamboy madrasasi** — Qarshi madrasasi.
Hotamboy madrasasi oliy madrasalar toifasiga kiradi. Madrasa toʻgʻrisida XIX asrga oid ikkita hujjatda maʼlumot uchraydi. Ulardan birida shunday deyiladi: *„Sohibim, bandayi ojiz hukmdorimiz janobi oliyning aziz va muborak boshiga tasadduq boʻlsin. Qarshi viloyatidagi Hotamboy madrasasi mudarrisi mulla Komil vafot etdi va uning dars beradigan oʻrni boʻsh qoldi. Shu sababdan Azim sayyid madrasasi ilm tolibi mudarris mulla Tohir xoja ushbu duogoʻy gʻulomingiz oldiga kelib, nurga chulgʻangan oliy zot sohibimni duo qilib, ahvolini bayon etdi. Tasadduqingiz boʻlay, mazkur Tohir xoja dars berishga loyiq, gʻayratli va kamsukum kishidir. Qiblagohim, xusravona marhamatingiz bilan mudarris Tohir xoja vafot etgan mulla Komilning joyiga oʻtkazilsa, xursandchilikdan boshi koʻkka yetib, duo qilgay. Bu nodon duoguyingizning ojiz fahmicha, u shunga loyiqdir. Buni janobi oliyning uzlari yaxshi bilgaylar…"* Ikkinchi hujjatda mulla Tohir xojaning Hotamboy madrasasiga oʻtganligi tufayli, Azim sayyod madrasasida uning joyi boʻsh qolgani haqida gap boradi. Inqilobning ilk davrlarida dam u mavjud edi. 1924-yilda Qarshida katta yongʻin chiqadi va shahardagi savdo rastasi yonib ketadi. Hotamboy madrasasi shu rastalar qatorida joylashgan ekan. Madrasa ham yongʻin ichida qoladi. Shu bilan u qayta tiklanmaydi. Mazkur kuygan rastaning aniq oʻrni maʼlum emas. Lekin Qarshi registondan Sharshara darvozasigacha ikki qator yopiq, rasta boʻlgani toʻgrisidagi maʼlumotlar mavjud. Umidillo bobo ismli shaxs ushbu rastlarni koʻrgani haqida gapirib beradi. Shu rastalarning birortasiga oʻt tushgan boʻlishi mumkin. Umuman, shu kabi maʼlumotlar Xotamboy madrasasi Registon va Sharshara darvozasi oldida joylashgan deyishga undaydi.

Meʼmorchiligi
-------------

Hotamboy madrasasi Oʻrta Osiyo meʼmorchiligi uslubida bunyod etilgan. Madrasa pishiq gʻisht, yogʻoch, tosh va ganchdan qurilgan. Madrasa hozirgi kunda saqlanib qolmagan.

Manbalar
--------

1. ↑  Jumanazar A. K*. Nasaf*. Toshkent: Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Milliy kutubxonasi nashriyoti, 2007 — 204 bet.
2. ↑  Ravshanov P*. Qarshi tarixi*. Toshkent: Yangi asr avlodi nashriyoti, 2006 — 639 bet.