recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Saidnosirova Zarifa** (1908,31,9, Turkiston sh. Qozogʻiston — 1986. 16.8, Toshkent) — kimyogar olima. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1968), professor (1970). Kimyo fanlari nomzodi (1945). Birinchi oʻzbek ayol rassomi. Taniqli maʼrifatparvar S. Mirjalilovning qizi, Oybekning rafiqasi. Toshkentda "Pestolotssi" maktabi (1922—26), Navoiy nomidagi taʼlim-tarbiya texnikumi (1924— 36) va soʻngra Rozanov tasviriy sanʼat studiyasida (1924—26) oʻqigan. Soʻng Oʻrta Osiyo universiteti fizika-matematika fakultetining kimyo boʻlimini tugatib (1926— 30), oʻrta maktablar, xotin-qizlar bilim yurti va ishchilar fakultetida fizika, matematika va kimyo fanlaridan dars bergan. Qishloq xoʻjalik institutida oʻqituvchi, dotsent va kafedra mudiri (1930—86), Toshkent tibbiyot institutida oʻqituvchi (1932—37), Oʻquvpedagogika nashriyotida muharrir (1934—35). Oʻrta maktablar va texnikumlar uchun "Kimyo" darsligi (1933) muallifi. S, pedagogik faoliyatidan tashqari, volfram kompleks birikmalari va kimyo terminlarining ruscha-oʻzbekcha lugʻati ustida ilmiy ish olib borgan. S. Oybek adabiy merosini saqlash, tartibga solish va nashr etish ishiga katta hissa qoʻshgan. U adibning oʻzbek tilidagi 2 jildlik "Mukammal asarlar toʻplami" (1975—85)ni, rus tilidagi 5 jildlik "Asarlar"i (1985— 87)ni nashrga tayyorlashda faol ishtirok etgan. Beruniy nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati (1985). Tasviriy sanʼatga oid ishlari Oybek uymuzeyida saqlanadi.

Manbalar
--------

* Kimyodan ruscha-oʻzbekcha qisqacha izohli lugʻat (hamkorlikda) T. 1975; Oybegim mening (xotiralar), T. 1994.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |



|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Audrey Tcheuméo** (fransuzcha: *Audrey Tcheuméo*; tugʻ. 1990-yil 20-aprel, Bondy, Seine-Saint-Denis, Il-de-Frans, Fransiya) — fransiyalik dzudochi, 78 kg gacha vazn toifasida, Fransiya terma jamoasi aʼzosi. Yozgi olimpiada oʻyinlarida kumush va bronza medali sovrindori (2012, 2016), Jahon chempioni (2011), dzyudo boʻyicha besh karra Yevropa chempioni (2011, 2016, 2017).

Faoliyati
---------

2011-yilda Parijda (Fransiya) boʻlib oʻtgan dzyudo bo'yicha Jahon chempionatida u finalda yaponiyalik sportchi Akari Ogatani magʻlub etib, oltin medalni qoʻlga kiritdi. O'sha yili dzyudo bo'yicha Yevropa (Istanbul) chempioni boʻldi.

2012-yilda Londonda (Birlashgan Qirollik) boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida u chorak finalda 2008-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari chempioni xitoylik dzyudochi Yang Xiulini magʻlub etdi, ammo yarim finalda britaniyalik dzyudochi Gemma Gibbonsga (natijada kumush medalni qoʻlga kiritgan) yutqazdi, vengriyalik Abigél Joó uchinchi oʻrin uchun kurash olib bordi va 78 kg gacha vazn toifasida bronza medalini qoʻlga kiritdi.

2014-yilda Montpellierda (Fransiya) boʻlib oʻtgan dzyudo bo'yicha Yevropa chempionatida u finalda niderlandiyalik sportchi Marhinde Verkerkni magʻlub etib, oltin medalni qoʻlga kiritdi.

2016-yil avgust oyida Rio-de-Janeyroda (Braziliya) boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida u yarim finalda braziliyalik dzyudochi Mayra Aguiarni magʻlub etdi, ammo finalda Amerika Qoʻshma Shtatlari sportchi Kayla Harrisonga yutqazdi va yakunda 78 kg gacha vazn toifasida kumush medalni qoʻlga kiritdi. O'sha yili Qozonda (Rossiya) dzyudo bo'yicha Yevropa chempioni. Keyingi yilda, Varshavada (Polsha) yana dzyudo bo'yicha Yevropa chempioni.

2018-yilda Tel-Avivda (Isroil) boʻlib oʻtgan dzyudo bo'yicha Yevropa chempionatida u 78 kg gacha vazn toifasida fransiyalik sportchi turnirning kumush medalini qoʻlga kiritdi. U finalda uchun kurashda fransiyalik dzyudochi Madeleine Malongani yutqazib qoʻydi.

Medal natijalari
----------------

### Yozgi Olimpiada oʻyinlari

| Olimpiya oʻyinlari | Intizom | Oʻrin |
| --- | --- | --- |
| Birlashgan QirollikLondon 2012-yil | dzyudo, 78 kg gacha, ayollar | 2 Bronza |
| BraziliyaRio-de-Janeyro 2016-yil | dzyudo, 78 kg gacha, ayollar | 2 Kumush |

### Dzyudo boʻyicha Yevropa chempionati

| Dzyudo boʻyicha Yevropa chempionati | Intizom | Oʻrin |
| --- | --- | --- |
| 2011-yilda Istanbul | dzyudo, 78 kg gacha, ayollar | 2 Oltin |
| 2012-yilda Chelyabinsk | dzyudo, 78 kg gacha, ayollar | 2 Kumush |
| 2013-yilda Budapesht | dzyudo, 78 kg gacha, ayollar | 5-oʻrin |
| 2013-yilda Budapesht | ayollar jamoa | 2 Kumush |
| 2014-yilda Montpellier | dzyudo, 78 kg gacha, ayollar | 2 Oltin |
| 2014-yilda Montpellier | ayollar jamoa | 2 Oltin |
| 2016-yilda Qozon | dzyudo, 78 kg gacha, ayollar | 2 Oltin |
| 2017-yilda Varshava | dzyudo, 78 kg gacha, ayollar | 2 Oltin |
| 2018-yilda Tel-Aviv | dzyudo, 78 kg gacha, ayollar | 2 Kumush |
| 2021-yilda Lissabon | dzyudo, 78 kg gacha, ayollar | 5-oʻrin |

Manbalar
--------

1. ↑
2. ↑
3. ↑
**Vasif Durarbayli** (ozarbayjoncha: *Vasif Durarbəyli*; 1992-yil 24-fevralda tugʻilgan) — ozarbayjonlik shaxmat grossmeysteri. U 2007-yilda xalqaro usta va 2010-yilda grossmeyster unvoniga sazovor boʻlgan.

Akademik faoliyati
------------------

Vasif oʻrta maktabni Ozarbayjonning Sumqayt shahrida tamomlagan va Ozarbayjonning Boku shahridagi Ozarbayjon davlat jismoniy tarbiya va sport akademiyasini sport oʻqituvchisi mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan. Hozirda u Missuri shtati Sent-Luis shahridagi Vebster universitetida iqtisod fakultetida tahsil oladi va Talabalar hukumati assotsiatsiyasi prezidenti lavozimida ishlaydi.

Shaxmat faoliyati
-----------------

Shaxmat boʻyicha faoliyatini 1999-yilda boshlagan. U koʻplab mamlakat chempionatlarini qoʻlga kiritgan. U 2006-yilda 14 yoshgacha boʻlgan yoshlar oʻrtasidagi (Budva, Serbiya) shaxmat boʻyicha Yevropa chempionatida ikkinchi oʻrinni egallagan va 14 yoshgacha boʻlgan yoshlar oʻrtasidagi jahon chempionatida (Batumi, Gruziya) gʻolib chiqqan. 2010-yilda 18 yoshgacha boʻlgan yoshlar oʻrtasida (Batumi, Gruziya) shaxmat boʻyicha Yevropa chempionatida gʻolib chiqdi. 2013-yilda jahon chempionatining birinchi bosqichida Anton Korobovga yutqazib qoʻygandi. 2015-yilda u Jahon kubogiga tashkilotchi nomzodi sifatida kirdi, biroq birinchi bosqichda Lê Quang Liem tomonidan oʻtkazib yuborildi.

2018-yilda u Sent-Luisda oʻtkazilgan yozgi shaxmat klassikasi — A guruhida gʻolib chiqdi. 2019-yilda u Rasmus Svane bilan tay-breykda gʻalaba qozonib, Sunway Sitges festivalida 2-oʻrinni egalladi.

U shaxmat boʻyicha 2021-yilgi Jahon kubogi yoʻllanmasini qoʻlga kiritdi, unda 93-oʻrinni egallab, birinchi bosqichda Dmitriy V. Sklyarovni 1,5:0,5, ikkinchi bosqichda 36- raketkachi Aleksandr Predkeni 3:1, 29-raketkachi David Navarani 1,5:0,5 hisobida magʻlub etdi. uchinchi raundda, Nodirbek Abdusattorov esa toʻrtinchi raundda 4:2.

2021-yilda Naxchivanda boʻlib oʻtgan Ozarbayjon chempionatida gʻolib chiqdi.

Manbalar
--------

1. ↑  „SPICE Profiles: Vasif Durarbayli".  websterjournal.com.
2. ↑  „Vasif Durarbayli".  Chess Games. Qaraldi: 8-dekabr 2013-yil.
3. ↑  „2018 SUMMER CHESS CLASSIC".  uschesschamps.com.
4. ↑  „The Week in Chess 1311". *theweekinchess.com*. Qaraldi: 9-iyul 2020-yil.
5. ↑  „Tournament tree — FIDE World Cup 2021". *worldcup.fide.com*. 28-oktabr 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-avgust 2022-yil.
Asar maullifi
-------------

Mir Haydar (manbalarda uniHaydar,Haydariy,Haydar telba deb ham atashgan) XIV asrning oxiri XV asrning bitinchi yarmida yasgab ijod etgan shoir.Kunimizgacha uning "Mahzanu-l-asror"masnaviysi yetib kelgan.

Tuzilishi
---------

Asar Nizomiy Ganjaviyning ayni nomdagi forscha masnaviysiga nazira sifatida yaratilgan. Shoir ushbu masnaviysini Temurbekning nevaralaridan biri Iskandar Mirzoga tortiq qilgan. Asarning muqaddimasida unga bagʻishlangan qasidasi ham bor. 
Asar muqaddima, toʻqqiz bob va xotimadan iborat.Jami 619 baytli.

Nusxalari
---------

Mahzanu-l-asror asarining uygʻur va arab yozuvli qoʻlyozmalari saqlangan.Uning uygʻur xatida bitilgan qoʻlyozmasi uchta.Shulardan biri asardan olingan 33 baytli uzundan boʻlib ,uni 1444yili Samarqanda Zaynu-l-Obidin koʻchirgan deya taxmin qiladilar.Asarning uygʻur yozuvli boshqa bir qoʻlyozmasini Alishahbaxshi koʻchirgan. Mahzanu-l-asror ning uygʻur yozuvli uchinchi nusxasi Istanbuldagi Sulaymoniya kutubxonasining Ayosofiya boʻlimida saqlanayotgan 4757-koʻrsatgichli majmua tarkibida. Majmuani Abdulrazzoq ismli baxshi 1480 yili Istanbuldakoʻchirgan. Asarning arab yozuvli nusxalari ham dunyoning turli qoʻlyozma fondlarida saqlanmoqda.

Manbalar
--------

1. ↑  Sodiqov, Qosimjon*. XIV-XVI yuzlyilliklarning yozma yodhorliklari*. Toshkent: Akademnashr, 2020 — 73 bet.
**Malikchoʻl** — Buxoro viloyatidagi choʻl. Zarafshon daryosining quyi oqimida. Daryoning yuqori koʻhna qayiri (terrasasi)da joylashgan. Gʻarbdan sharqqa 65 km choʻzilgan. Maydoni 58,2 ming ga. Relyefi tekis, Zarafshon daryosi tomon qiya. Iqlimi keskin, kontinental, iyulning oʻrtacha temperaturasi 27—29°, yanvarniki 1,7—3,5°. Yillik yogʻin miqdori 180 mm. Tuprogʻi har xil darajada shoʻrlangan va gipslashgan boʻz tuproq. Oʻsimliklardan shuvoq, gulsafsar, pechakgul va boshqa oʻsadi. Hayvonlardan kalamush, uzunoyoq, yumronqoziq, qora ilon va boshqa bor. AmuBuxoro mashina kapali suvini choʻlga keltirilishi yangi yerlarni ochish, M.da bogʻdorchilik, tokchilik, sabzavotchilik va polizchilik bilan birga paxtachilikni rivojlantirishga imkoniyat yaratdi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Malikha Mallette** — amerikalik sobiq radio shaxsi, ovozli ijrochi va aktrisa. U New-Yorkdagi Power 105 radiostansiyasidagi sobiq ishi bilan mashhur boʻlib, u yerda avvalroq emas balki, tushdan keyingi vaqtda efirga boshlovchilik yaʼni mezbonlik qilgan.

Radiodagi faoliyati
-------------------

Malikhaning radioga boʻlgan qiziqishi radiostansiyaning dastur direktori bilan uchrashishi natijasida paydo boʻlgan edi. Malikha oʻz faoliyatini Atlantadagi WVEE-FM, „V-103" da promo-stajyor sifatida boshlagan va bir necha oy ichida tungi smenada ishga yollangan holda ishlab ish faoliyatini oʻrganadi. Mallett, Queens shtatida tugʻilgan, stajirovkani oʻzining Spelman kollejiorqali oʻz stajiga ega boʻlib, u yerdagi ishi ingliz tilida ixtisoslashgan edi.

Tungi smenadagi ishi
--------------------

Tez orada u Atlantadagi tungi smenadan tushgacha boʻlgan vaqtga Baltimordagi „X-1057" radiostansiyasiga koʻchib oʻtadi. Malikha, shuningdek, 2003-yilda Power 105- radiodagi ish faoliyatiga tushishidan oldin Washingtondagi WPGC-FM da juda qisqa vaqt davomida efirda ishlab faoliyat olib borgan. U hafta oxirida tungi smenalarni bajaradi va ish kunidagi boshqa DJlarni almashtiradi. 2008-yil avgust oyida Mallett Malikha *Mallett Harakatining* stansiyaning tushdan keyin esa haydovchisiboʻlib ishlay boshlaydi. *The Ed Lover* ertalabki shousi tugagandan soʻng, Malikha 2009-yil dekabr oyida darajasi ertalabki shouga koʻtariladi, tushdan keyin esa yangi ishga olingan DJ Envy uning oʻrnini egallaydi.

Shou dasturi
------------

2010-yil 6-dekabrda Mallette tushdan keyin qaytib keladi, DJ Envy, Anjela Ye va Charlamagne Tha God esa Power 105-da „The Breakfast Club" nomi bilan oʻsha paytdagi yangi ertalabki shouni oʻtkazishni boshladilar.

Aktrisalik faoliyati
--------------------

Malikha faqat DirecTV ning 101-kanalida efirga uzatiladigan *CD USA* musiqiy serialining Britaniya eksporti boʻyicha New-Yorkdagi muxbiri boʻlgan edi. Uning aktyorlik kreditlari orasida *"One Life to Live"* filmida muxbir rolini oʻynash ham faoliyatiga kirgan. U *Cadillac Records* filmida ham kichik rolga ega boʻlgan edi.

Mallette 2013-yilda suratga olingan "Moviy osmon" nomli filmidagi "Epik" filmida jin onasi ovozini ijro etgan. U bundan tashqari TV One AQSh televizion tarmogʻidagi Fatal Attraksion yaʼni televidenie serialifilmining hikoyachisi sifatida ham efirga chiqgan.

Manbalar
--------

1. 1 2 3 4  New York Daily News
2. ↑  DJ Envy Flips The Switch to Power 105.1; Malikha Mallette Moves to Co-Host on The Ed Lover Morning Show
3. 1 2  imdb
4. ↑  „Fatal Attraction" (3-iyun 2013-yil).

Havolalar
---------

* Malikha Mallette Harakatining shaxsiy veb-sayti
* Power on Spot 105
* Malixa mening makonimda
* Malikha Mallette IMDbda
**Oqsil minimumi** - organizmda azot muvozanati saqlanishi uchun ovqatda boʻlishi zarur oqsilning eng kam miqdori. Ovqatdagi oqsil Oqsil minimumidan kamayib ketganda organizmning oʻz oqsillari parchalanadi. Oqsil minimumi organizmning individual xususiyatlariga, yoshiga, semizligiga, shuningdek, ovqatdagi uglevodlar, yogʻlar, vitaminlar va boshqa sifatiga hamda miqsoriga bogʻliq. Ov-qat ratsionlari tuzish uchun oqsil optimumi (organizm ehtiyojlarini toʻla taʼminlash uchun zarur oqsil miq-dori) asos qilib olinadi. Katta yoshli odamga bir sutkada oʻrta hisob bilan 80— 100 g (ogʻir jismoniy ishda 150 g) oqsil kerak (yana qarang Otssil, Moddalar almashinuvi).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Malikshoh**, Abulfath Jaloliddin (1055—1092) — saljuqiylar sultoni (1072—92). M. 1072-yil otasi Alp Arslon oʻrniga taxtga oʻtirgan va davlatni vazir Nizomulmulkni kuchli taʼsiri ostida boshqargan. Nizomulmulk uning otasi davrida ham vazir boʻlib, yosh M.ga murabbiylik ham qilgan, M. uni oʻz homiysi — otabek deb atagan. M. otasi kabi iqtidorli sarkarda boʻlgan. Uning hukmronligi davrida Saljuqiylar davlati hududi juda ham kengaygan (Qashqardan Oʻrta dengizgacha, Kavkaz va Orol dengizidan Fors qoʻltigʻigacha), davlatning kuch-qudrati oʻzining yuqori choʻqqisiga yetgan. M.ga harbiy jasoratlardan koʻra, Nizomulmulkning mamlakat ichki siyosatida olib borgan faoliyati koʻproq shuhrat keltirgan: vayron boʻlgan shahar, qishloqlar tiklangan, aloqa yoʻllari yaxshilangan, koʻplab xonaqohlar, masjidlar, karvonsaroylar, rasadxonalar qurilgan. Umar Xayyom M. topshirigʻiga koʻra, sosoniylarning shamsiy taqvimini isloh etib, yangi taqvim tayyorlagan (u "Malikiy yil hisobi" yoxud "Jalol erasi" nomi bilan mashhur). Nishopur, Basra, Isfahon, Hirotda madrasalar qurilgan, xususan, Bagʻdoddagi "Nizomiya" madrasasi butun jahonga mashhur boʻlgan. Olimlarga homiylik qilingan. Saroyda muntazam suratda shoirlar anjumani boʻlib turgan. Mamlakatda diniy tolerantlik ustun boʻlgan; M. garchi sunniy boʻlsada, shia imomlari maqbaralarini ziyorat qilgan. Saltanatdagi tartibni shaxsan nazorat qilish uchun M. hayoti chogʻida davlat hududini 10-marta kezib chiqqan. U saltanatni 12 ta viloyat — mulkka ajratib, ularni saljuqiy amirlar va lashkar boshilarga iqto tariqasida bergan. M. hukmronligining soʻnggi davrida hashshoshiylar siyosat maydoniga chiqqanlar.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Eva Malin Sofia Levenstad** (1988-yil 13-sentyabrda tugʻilgan) — shvetsiyalik futbol murabbiyi va sobiq himoyachisi. U ilgari Damalsvenskanning Rosengård klubida (ilgari LdB FC Malmö nomi bilan tanilgan) oʻynagan va 2014-yilda AIKda qisqa muddat ijarada oʻynagan. U 2014-yilda futbolchilik faoliyatini toʻxtatdi, ammo 2016-yilda murabbiy sifatida Rosengårdga qaytdi. 2017-yilda u Rosengård bosh murabbiyi - Damallsvenskandagi eng yosh bosh murabbiy edi. U 2019-yilda klubdagi futbolchilik faoliyatini davom ettirdi. 2021-yilda u Linköpings FCda yordamchi murabbiy lavozimini egallash uchun yana oʻynashni toʻxtatdi.

Klubdagi karyerasi
------------------

2013-yilning noyabrida Malmyo 2014-yilgi mavsumning birinchi yarmi uchun Levenstadni AIKga ijaraga berdi.

Levenstad 2014-yilda futbolchilik faoliyatini toʻxtatganini eʼlon qildi, ammo 2016-yil noyabrida Rozengard klubining yordamchi murabbiyi etib tayinlandi. Klubning oldingi LdB FC Malmö qiyofasida Levenstad jamoa sardori boʻlgan va uchta liga chempionligini qoʻlga kiritgan. 2017-yil sentyabr oyida FK Rosengård bosh murabbiyi Jek Majgaard Jensen bilan shartnoma bekor qilinishi bilan Levenstad 2017-yilgi mavsumning qolgan qismida Rosengård bosh murabbiyi lavozimida davom etishi eʼlon qilindi.

2019-yil fevral oyida u futbolchilik faoliyatini davom ettirish uchun murabbiylikni toʻxtatdi. 2020-yil dekabr oyida u Linköpings FCda yordamchi murabbiy lavozimini egallash uchun yana futbolchilikni tashladi.

Xalqaro karyera
---------------

U Shvetsiya terma jamoasida 2008-yilning fevral oyida Norvegiya ustidan 2:0 hisobida gʻalaba qozonilgan oʻyinda debyut qilgan. Levenstad 2012-yilgi London Olimpiadasi uchun Shvetsiya terma jamoasiga chaqirilgan.

Shaxsiy hayoti
--------------

Futboldagi tanaffus paytida Levenstad oʻzining sherigi va sobiq jamoadoshi Karolin Seger bilan Fransiyada yashagani xabar qilingandi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Malin Levenstad".  Sports-Reference.com. 22-fevral 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-iyun 2013-yil.
2. ↑  Malmö hope to reverse Tavagnacco deficit UEFA.com
3. ↑  *Börjesson.* „Malmö lånar ut Malin Levenstad". *Damfotboll.com* (26-noyabr 2013-yil). 3-dekabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-noyabr 2013-yil.
4. ↑  *Sjöstrand, Simon*. „Hon blir ny tränare i FC Rosengård" (shvedcha). Aftonbladet (22-noyabr 2016-yil). Qaraldi: 29-dekabr 2016-yil.
5. ↑  *Fritze, Gunilla*. „Tidigare spelare tar över som tränare" (shvedcha). SVT (28-sentabr 2017-yil). Qaraldi: 9-oktabr 2017-yil.
6. ↑  „Comeback mot alla odds för Rosengårdsveteranen: "En lycka"". *Sydsvenskan*.
7. ↑  *Dolck Wall, Johan*. „Levenstad avslutar karriären – och är klar för Linköping" (shvedcha). Expressen (4-dekabr 2020-yil). Qaraldi: 2-may 2021-yil.
8. ↑  Youthful Sweden see off Norway UEFA.com
9. ↑  „Women's Olympic Football Tournament London 2012 – List of Players Sweden". *FIFA* (24-iyul 2012-yil). 4-avgust 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 11-iyun 2013-yil.
10. ↑  *Thorén, Petra*. „Seger: "Det får ni fråga Zlatan om"" (shvedcha). Aftonbladet (22-sentabr 2015-yil). Qaraldi: 29-dekabr 2016-yil.
**Izalko** — Salvadorning gʻarbiy qismida joylashgan Santa-Ana Vulqonining yon tomonidagi faol stratovolqon. U Santa Ana vulqonining janubiy yon bagʻrida joylashgan. Izalko 1770-yildan (paydo boʻlganidan) 1958-yilgacha[3] deyarli uzluksiz harakatda boʻlib, otilgan va unga „Tinch okeani mayoqchasi" laqabi berilgan. 1966-yilda vulqon yon bagʻrida ham otilish sodir boʻldi. 1926-yildagi otilish paytida Matazano qishlogʻi koʻmilgan va 56 kishi halok boʻlgan. Vulqon kofe, kakao va shakarqamish ishlab chiqarish uchun foydalanilgan yuqori ekin maydonlariga otildi va vayronagarchiliklarni keltirib chiqardi.

Izalko vulqoni

Geologiyasi va minerologiyasi
-----------------------------

Izalkodan tarixan otilib chiqqan Lava va vezikulyar vitrofirik olivin lardan iborat. Izalkoning shakllanisi Fumorolik faoliyat 1658-yilda, Izalko 1770-yilda paydo boʻlishidan oldin boshlangan. Bugungi kunda Izalko faqat fumarolik faoliyatni boshdan kechirmoqda yomgʻir suvi vulqonga kirib, yer osti gazlaridan bug ' chiqindilarini emas, balki issiq toshlar bilan aloqa qilgan. Vulqonning fumarol konlari bir nechta noyob minerallarning manbalari sifatida qayd etilgan. Bu yerda mis vanadiy, bannermanit, blossit, fingerit, xovardevansit, lionsit, makbirneyit, stoiberit va ziesite minerallari koʻp uchraydi.

Turizm
------

Vulqon sayyohlar tomonidan Cerro Verde Milliy bogʻiga Salvadorga muntazam ravishda tashrif buyuriladi va mamlakatning milliy belgisi hisoblanadi, hatto 10 ta kolodkada ham namoyish etilgan banknot (AQSh dollarida 2001 yilda tasviri almashtirdi, shuning uchun banknot endi muomalada emas). Vulqon hozirda tinch, ammo yana otilib chiqishi mumkin.

Banknotalar
Vulqon yaqinida Cerro Verde otilayotgan vulqon koʻrinishini tomosha qilish uchun tashrif buyurganlarni turar joy bilan taʼminlash uchun mehmonxona qurilgan, ammo mehmonxona qurib bitkazilishidan sal oldin vulqon otilishni toʻxtab qoldi.

Izalko tasvirili markalar ham mavjud boʻlib, hozirda ularning atigi 37tasi mavjud.

Oʻziga xosligi
--------------

Izalko vulqoni dunyodagi eng faol vulqon boʻlib, uning balandligi 1885 metr. Oʻziga xos tomoni shundaki, vulqon har 8 daqiqada otiladi. Soʻnggi 200 yil mobaynida vulqonning 12 million martadan koʻp otilishi kuzatilgan. Otilayotgan lava oqimi dengizdan ham yaxshi koʻrinib turganligi uchun ham Izalkoni „vulqon-mayoq" deb ataladi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Izalko vulqoni".
2. ↑  Mooser, F.; Meyer-Abich, H.; Makbirney, A. R.*. Dunyoning faol vulqonlar katalogi*, 1958.
3. ↑  Rose, Uilyam I. Jr.; Stoiber, Richard E.*. 1966-yilda Salvadordagi Izalko vulqonining otilishi*.
4. ↑  *Birinchi vulqon tasvirlari*, 1867.
5. ↑  Karomiddin Gadoyev*. Sayyoramiz mo`jizalari* — 158 bet.

Yana qarang
-----------

Vulqon

Vulqon togʻ jinslari

Vulqon gazlari

Salvador
**RSFSR Oliy soveti Prezidiumining faxriy yorligʻi** – 1956–1992-yillarda amalda boʻlgan RSFSR davlat mukofoti. 1956-yil 18-iyulda RSFSR Oliy soveti Prezidiumi qarori bilan taʼsis etilgan. RSFSR Oliy soveti Prezidiumi faxriy yorligʻi bilan ishlab chiqarish, ilm-fan, jamiyat va siyosat, ijtimoiy-madaniy aloqalarni yaxshilash, mehnatkashlarni kommunistik ruhda tarbiyalash, Sovet ittifoqining himoyasi va xavfsizligini saqlash, xalqlar oʻrtasida tinchlik va doʻstlikni taʼminlash ishlarida xizmat koʻrsatgan shaxslar taqdirlangan.

Shuningdek, faxriy yorliq bilan tashkilotlar, tuzilmalar, strukturali boʻlinmalar, harbiy qismlar, avtonom respublikalar, oʻlkalar, viloyatlar, avtonom viloyatlar, avtonom okruglar, rayonlar, shaharlar va boshqa aholi yashash punktlari ham taqdirlangan.

RSFSR Oliy soveti Prezidiumining faxriy yorligʻi bilan taqdirlash haqidagi qarorlar „Vedomosti Verxovnogo soveta RSFSR" va boshqa chop etish organlarida chop etilgan.

1992-yil 25-may kuni Rossiya Federatsiyasi Oliy soveti Prezidiumining 2843-I-sonli farmoyishi bilan RSFSR Oliy soveti Prezidiumining faxriy yorligʻi tugatildi, oʻrniga Rossiya Federatsiyasi Oliy soveti Prezidiumining faxriy yorligʻi joriy etildi.

Havolalar
---------

* Положение о государственных наградах РСФСР Wayback Machine saytida arxivlandi (2018-12-21). утверждённое Указом Президиума Верховного Совета РСФСР от 27 января 1983 г.
* Постановление Президиума Верховного Совета Российской Федерации от 25 мая 1992 г. № 2843-I «О Почётной Грамоте Президиума Верховного Совета Российской Федерации»[*sayt ishlamaydi*]
**Kopi Lampung**

Lampung kofesi Indoneziyaning Lampung provinsiya sida ishlab chiqilgan kofe navi (asosan robusta). Robusta Lampung xorijiy mamlakatlarga sotiladigan Indoneziyaning yetakchi robustalaridan biridir. Ba'zida hatto Janubiy Sumatra va Bengkulu kabi Lampung tashqarisida etishtirilgan qahva bozor talabini qondirish uchun Lampung qahvasi deb nomlanadi.

Trix
----

Lampungda qahva yetishtirish 1841 yilda umumiy tadqiqotlar olib borilgandan keyin boshlangan. Bunga Javadan bir qator qishloq xoʻjaligi va plantatsiya mutaxassis larini jalb qilish orqali guruch va qahva yetishtirish boʻyicha maʼlumot berish orqali erishildi. O'sha paytda Lampungdagi plantatsiyalar Java kofesi sifatida tanilgan Javadan Arabica ekilgan. Boshqalar Liberikani ekishadi. Biroq, 1910 yilda Arabica va Liberika navlarining infektsiy asi bo'lganida, Robusta kofesi Lampungga almashtirildi.

Tarqatish
---------

Lampung robusta kofe plantatsiyasining markazi bir nechta hududlarni egallaydi, xususan: 

Kotabumi hududi, Bengkulu va Martapura (Palembang) chegarasigacha.
Talang Padangning shimoliy hududi, Ulu-ulu va Ulu Semuong tekisliklari bilan Tenong yo'ligacha.
Betung ko'rfazi, Kalianda, Batu Sempuh, Rajabasa bo'ylab hudud.

Adabiyotlar
-----------

1 "Lampung qahvasi nima? Va uning turlari"
2. Indoneziya
3 ISBN 978-623-227-099-2.
**Isamidin Yusupov** — Sovet iqtisodiy, davlat va siyosiy arbobi, Sotsialistik Mehnat Qahramoni.

Biografiyasi
------------

1911-yilda Andijon viloyatida tug‘ilgan. 1939-yildan KPSS aʼzosi boʻlgan.

1928-yildan iqtisodiy, ijtimoiy va siyosiy ishlarda ishlagan. 1928 — 1967-yillarda jamoalashtirish tashkilotchisi, kolxozchi, hisobchi, dala brigadiri, Andijon viloyati „Qizil oy" kolxozi fermer xo‘jaligi rahbari, „Qizil Oktyabr" jamoa xo‘jaligi boshqaruvi raisi, „ 8-mart" jamoa xo‘jaligi raisi", „Qizil oktyabr" kolxoz raisi, Usmon Yusupov nomidagi kolxoz va Lenin nomidagi kolxoz raisi boʻlgan.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1957-yil 11-yanvardagi farmoni bilan unga Lenin ordeni va "O‘roq va „Bolg‘a" oltin medali bilan Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni berilgan.

3-chaqiriq SSSR Oliy Soveti, 4-chaqiriq Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti deputati etib saylangan.

Isamidin Yusupov 1982-yildan keyin vafot etgan.

Havolalar
---------

* O‘zbek Sovet Ensiklopediyasi : [14 jildda. ] / AN O‘zSSR, Ch. ed. oʻzbek boyqushlar. ensiklopediyalar; [Ch. ed. Zufarov K. A. ]. — Toshkent : oʻzbek. boyqushlar. ensiklopediya.
**Ischoklad** („Muzli shokolad"; nemis tilida *Eiskonfekt*, shuningdek, **muzli shirinlik** deb tarjima qilinadi) — Germaniyada yaratilgan, hozirda Germaniya va Shvetsiya hududida mashhur boʻlgan konfet. Bu shirinlik Daniya va Shvetsiyada Rojdestvo bayramida isteʼmol qilinadi. Shirinlikni 1927-yilda qandolatchi Adam Eichelmann ixtiro qilgan. Odatda faqat shokolad (yarimdan uchdan ikkigacha) va hindiston yongʻogʻi yogʻi (uchdan bir yarim) yordamida tayyorlanadi.

Ogʻizda juda oson eriydi. Bu kokos moyining erish nuqtasi 20 dan 23 darajagacha boʻlganligi bilan bogʻliq. Baʼzi retseptlarda mentol, sanoat ishlab chiqarishida esa karbamid qoʻshiladi  tez-tez qoʻshiladi, bu ikkalasi ham sovutish hissini oshiradi. Ischoklad — mashhur shved Rojdestvo taomidir. Germaniyada *Eiskonfektning* eng yirik ishlab chiqaruvchisi Eichetti hisoblanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Schoko-Träume im Schlaraffenland. In: Main Post. 29. November 2005".

[*sayt ishlamaydi*]
2. ↑  „Nugat, Trüffel und Eiskonfekt - Bundesverband der Deutschen Süßwarenindustrie". *www.bdsi.de*. Qaraldi: 19-may 2022-yil.
Toyota Fine-X-bu Toyota kompaniyasining kontsept avtomobili. U birinchi marta 2005-yilda Tokio avtosalonida namoyish etilgan. Avtomobil noodatiy texnik va haydash xususiyatlariga ega. Innovatsiyalar va dizayn echimlari ixtisoslashgan nashrlar jurnalistlaridan koʻplab ijobiy fikrlarni oldi.

Tavsif
------

Fine-X elektr stantsiyasi pol tagida joylashgan vodorod yonilgʻi xujayrasi bilan ishlaydi. Oʻrnatish har bir gʻildirak diskida bittadan joylashgan 4 ta elektr motorini boshqaradi, bu esa toʻrt gʻildirakli haydovchiga imkon beradi. Har bir gʻildirak mustaqil oʻqga ega va 90 ° ga aylantirilishi mumkin. Buning yordamida burilish radiusi avtomobil uzunligining 1/2 qismini tashkil qiladi, boshqacha aytganda, avtomobil old yoki orqa gʻildiraklar atrofida joyida aylanishi mumkin. Bundan tashqari, Fine-X kelish va joʻnash uchun masofa zaxirasisiz mashinalar orasiga toʻxtab turishi mumkin.

Rulda oʻrniga, samolyotda boʻlgani kabi, zamonaviy rul mavjud. Yoʻlning koʻrinishini oshirish va harakat xavfsizligini yaxshilash uchun eshik tutqichlariga mini-kameralar oʻrnatilgan boʻlib, ulardagi maʼlumotlar sensorli ekranda koʻrsatiladi. Mashina eshiklari *gullwing tarzda* yuqoriga ochiladi.

Toyota *Fine-X* ni ommaviy ishlab chiqarishni rejalashtirmayapti: u avtomobil sanoati yaqin kelajakda qanday texnologiyalarni kutayotganini koʻrsatish uchun moʻljallangan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Toyota Fine-T fuel cell hybrid concept 2006". *Auto Concept reviews* (March 2006). 11-avgust 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 10-mart 2011-yil.
2. ↑  „Toyota to Display Fuel Cell Hybrid and Personal Mobility Concept Vehicles at Tokyo Motor Show".  Toyota (October 2005). 11-avgust 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-mart 2011-yil.
3. ↑  „Tokyo Motor Show 2005 - Highlights". *Car Design News* (October 2005). 11-avgust 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-mart 2011-yil.
4. ↑  [„Toyota Fine-T (Fine-X) (ingl.)". 29-aprel 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-iyun 2011-yil.

 Toyota Fine-T (Fine-X) (ingl.)]

Havolalar
---------

* Toyota Fine-X — texnik mukammallik Wayback Machine saytida arxivlandi (2011-06-23).
* 2005-yil Toyota Fine-X(ingl.) )
**Toymas Sottiyevich Yoʻldoshboyev**  (1931.30.7, Toshkent) - fizik olim, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademik (1994), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1991), fizika-mat. fanlari doktori (1972), professor (1983). Moskva universitetini tugatgan (1954). Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Fizikatexnika ilmiy tadqiqot instituti(1959—62, 1971 — 80), Toshkent Davlat Universiteti (1956— 59), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Yadro fizikasi institutida ilmiy xodimi (196271), Toshkent elektrotexnika aloqa instituti prorektori (1980 — 83), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Astronomiya instituti direktori (1983—95), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi "Fizika-Quyosh" IICHB laboratoriya mudiri (1995-yildan). Ilmiy ishlari yuqori energiyalar yadro fizikasi, astrofizika va kosmik nurlar fizikasiga oid. Y. noyob qurilma ishlab chiqib, pionlar va nuklonlarning yadro bilan oʻzaro taʼsirlarining harakterida muhim farqlanishni aniqladi. Uning "Pomir" xalqaro hamkorlik doirasida oʻtkazgan keng miqyosdagi eksperimentlari ikkilamchi zarralarda azimutal korrelyasiyalarning keskin oʻsish effektining kashf etilishiga olib keldi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
Halokatga uchragan poyezd yaqinida qutqaruv ishlari.
**Santiago de Compostela temir yoʻl halokati** 2013-yil 24-iyun kuni mahalliy vaqt bilan 20:41 da (Toshkent vaqti bilan 23:41) Ispaniyaning Santiago de Compostela shahri yaqinida roʻy berdi. 222 nafar (218 yoʻlovchi va 4 temir yoʻlchi) odam tashiyotgan Alvia tezyurar poyezdi Madriddan Ferrolga ketayotgan edi. Poyezd burilishda izdan chiqdi, halokat natijasida 78 kishi vafot etib, 140 nafari yaralandi. Halokat sababli Galisiya viloyatida yetti kunlik motam eʼlon qilindi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Descarrilo del tren Alvia Madrid-Ferrol" (ispancha).  RENFE. Qaraldi: 24-iyul 2013-yil.
2. ↑  „В Испании объявлен семидневный траур по жертвам крушения поезда" (ruscha).  Lenta.ru (25-iyul 2013).

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Santiago de Compostela temir yoʻl halokati*** haqida turkum mavjud |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Juft tuyoqlilar** (Artiodactyla) — sut emizuvchilar sinfining turkumi. Quyi eotsendan maʼlum. Oyoqlari oʻqi kuchli rivojlangan boʻlib, 3- va 4-barmoqlari oʻrtasidan oʻtadi. 2- va 3-barmoklari kucheiz rivojlangan, 1-barmogi boʻlmaydi. Oyoqlarining sagittal qismidan bukilishi va yozilishi tufayli harakat qiladi, oʻmrov suyagi yoʻq. 2 kenja turkum: kavshavchi va kavshamaydigan kenja turkumga boʻlinadi. Hoz. zamon faunasida 150 ga yaqin turi maʼlum. Keng tarkalgan, Avstraliya va Yangi Zelandiyaga introduksiya qilingan. Oʻzbekistonda 8 turi maʼlum. Oʻsimlikxoʻr, baʼzan hammaxoʻr (toʻngʻiz). Bir qancha turlari (echki, qoʻy, sigir) xonakilashtirilgan. Koʻpchilik yovvoyi turlarining soni kamayib ketmoqda. Bir qancha turlari (jayran, arhar, togʻ echkisi) Oʻzbekiston Qizil kitobiga kiritilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Hayvon haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Sultonqalʼa** — Bayramali sh.dan (hozirgi Mari sh. Turkmaniston) 8 km uzoqlikda joylashgan Marv shahar harobasini tashkil etgan qalʼalardan biri. S.da 8-asrdan boshlab aholi gavjum yashagan. Abu Muslim xukmronligi davri (8-asrning oʻrtalari)da Majan kanali boʻyiga ark, jome masjidi va asosiy bozorlar koʻchirilishi oqibatida S. Marvning maʼmuriy markazi sifatida shakllangan va 9—10-asrlarda shaharga aylangan. Malikshoh xukmronligi davri (Pa.)da qurilgan yarim aylana minorali va 4 darvozali qalʼa devorlari hozirgacha saqlanib qolgan. Qalʼa 2 qator devor bilan oʻrab olingan boʻlib, devor ichining maʼmuriy va jamoat binolari joylashgan joyida ark qurilgan. Shaharning markazida jome masjidi va saljuqiylar saroyi boʻlgan. Kosiblar rabodsa, S.ning gʻarbida kulollar yashagan. Sanjar xukmronligi davrining oxirida koʻchmanchi oʻgʻuzlar poytaxtni 2 marta talontaroj qilgan (1153)dan keyin S. 1marta inqirozga yuz tutgan. S. 1193 yilda Xorazmshohlar davlati tarkibida boʻlgan, 1221 yilda esa, moʻgʻullar tomonidan zabt etilgan. Moʻgʻullar Sultonband toʻgʻonini buzib tashlagan, natijada Marvning qayta tiklanishi ancha kechikkan. S. harobasida 13—14-asrlarda yana aholi yashay boshlagan va hayot Sdan jan.ga siljib, temuriylar hukmronligi davri (14—15-asr)ning yangi shahri — Abdullaxonqalʼaga koʻchirilgan.

Adabiyot
--------

* Bartold V.V. K istorii Merva, Sochineniya, t. 4, M. 1966.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Jujanlar**, joujan, juan-juan, juju, juyjuy — Gʻarbiy Manjuriya, Mongoliya va Turkiston dashtlarida ilk oʻrta asrlarda yashagan koʻchmanchi qabilalar ittifoqi. J.ning yuksalishi Shelunxon (402—410) nomi bilan bogʻliq, u oʻz atrofiga tarqoq qabilalarni birlashtirib kuchli harbiy ittifoq tuzgan. Turkiylar, xitoyliklar, uygʻurlar bilan boʻlgan urushlar, shuningdek, toʻxtovsiz ichki nizolar J.ni zaiflashtirgan. 6-asr oʻrtalarida jujan qabilalari ittifoqi tarqab ketgan. J.ning bir qismi turkiylar va b. xalqlar tarkibiga singib ketgan, qolgan qismi (taxminan 30 ming chodir) uzoq Gʻarbga koʻchib ketib Dunay daryosining oʻrta oqimi sohillarida 9-asrgacha mavjud boʻlgan.

*Yana qarang* Jujan xonligi

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Farmon Omanov** — sovet iqtisodchisi, davlat va siyosat arbobi.

Biografiyasi
------------

Farmon Omanov 1938-yilda Qashqadaryo viloyatida tug‘ilgan. KPSS (Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasi) aʼzosi bo‘lgan.

Omanov 1958-yildan 2000-yilgacha hududdagi siyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy sohalarda faoliyat ko‘rsatgan. Jumladan, Qarshi tumanidagi „Leninizm" kolxozi agronomi, bosh agronomi, Qashqadaryo viloyat qishloq xo‘jaligi boshqarmasi katta agronomi, instruktori, viloyat partiya qo‘mitasi qishloq xo‘jaligi bo‘limi mudirining o‘rinbosari, kotibi, ikkinchi kotibi, Qarshi tuman partiya komitetining birinchi kotibi, Qashqadaryo viloyat partiya komiteti kotibi, Oʻzbekiston SSR qishloq xoʻjaligi iqtisodiyot vazirining birinchi oʻrinbosari, Oʻzbekiston Kompartiyasi Ulyanovsk okrug komitetining birinchi kotibi, Oʻzbekiston Kompartiyasi Shahrisabz shahar komitetining birinchi kotibi, Oʻzbekistonning Qashqadaryo viloyatidagi davlat arbobi, OʻzXDP Qashqadaryo boʻlimi raisi lavozimlarida xizmat qilgan.

Shuningdek, Omanov Oʻzbekiston SSR Oliy Kengashi 10-,11-chaqiriqlarida hamda Oliy Majlisda deputat (1995-1999-yillarda) etib saylangan.

Farmon Omanov O‘zbekistonda istiqomat qiladi.

Havolalar
---------

* O‘zbekiston SSR Oliy Soveti deputatlari: O‘ninchi chaqiriq. (Qisqacha biografik maʼlumot). — T .: Oʻzbekiston, 1981. — S. 154.
* GA RF R7523 105 91 SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1971 yil 8 aprelda qabul qilingan Farmonlari va ularga materiallar / 10-sonli bayonnomaga / No 1455-VIII dan 1458-VIII gacha, jild. 16
**Muhammad bin Abdulla Said al-Hasan** (taxminan 1860—1920.21.12, Efiopiya, Imi rayoni) — Somali xalqining milliy qahramoni, Buyuk Britaniya va Italiya mustamlakachilariga qarshi ozodlik qoʻzgʻoloni rahbari (1899— 1920). Somali yarim orol ingliz mustamlakachilari tomonidan bosib olinib, taqsimlangandan keyin boshlangan qoʻzgʻolon milliy ozodlik tusini olgan. Qoʻzgʻolon "Muqaddas urush" (jihod), "dinsizlar"ga qarshi koʻrinish shaklini olib, Somali xalqining keng ommasini qamrab olgan. Natijada ingliz mustamlakachilari ichki rayonlardan qoʻshinlarini olib chiqishga majbur boʻlishgan. Ozod qilingan hududlarda markazlashgan davlat tuzish harakati boshlangan. 1920-yil dagina ingliz mustamlakachilari aviatsiya yordamida Muhammad bin abdulla Said alhasanA. ning qoʻshinini magʻlubiyatga uchratishgan. Muhammad bin abdulla Said alhasanA. uyushqoqlik bilan qoʻshinini Efiopiyaga oʻtkazishga erishgan, lekin koʻpgina qoʻzgʻolonchilar va uning oʻzi kasallikdan vafot etishgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Taqsimot (maʼnolari).

**Taqsimot** (matematikada) — ehtimollar nazariyasi va matematik statistikaning asosiy tushunchalaridan biri. Ehtimollar nazariyasi va matematik statistikaning aniq masalalarida uchraydigan T. odatda, diskret, yaʼni alohida ehtimolliklar bilan aniklanadi (mas. binomial, geometrik, polinomial va Puasson taqsimotlari) yoki zichlik funksiyalari bilan aniklanuvchi absolyut uzluksiz tipdagi (mas. normal, koʻrsatkichli, tekis) taqsimotlardir. Baʼzi taqsimotlar tasodifiy miqdorlarni funksional almashtirish natijasida hosil boʻlgan tasodifiy miqdorlarning aniq yoki asimptotik (limit) taqsimoti sifatida ham hosil qilinishi mumkin. Bunday taqsimotlar (xmkvadrat taqsimot, Styudent taqsimoti, Fisherning Ftaqsimoti) odatda, matematik statistikada keng qoʻllaniladi. Tabiat, jamiyat, iqtisodiyot va shu kabi sohalarda uchraydigan tasodifiy jarayonlarni ifodalashda hosil boʻluvchi T.lar, odatda, nomaʼlum boʻlib, ular oʻrniga statistik analoglari — empirik T. qoʻllaniladi. Bu T.lar tasodifiy miqdorlarning sonli xarakteristikalarini (matematik kutilma, dispersiya, korrelyatsiya) taqribiy aniqlash (statistik baholash)da va statistik gipotezalarni tekshirishda keng qoʻllaniladi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Taqsim** — naqqoshlikda naqshning maʼlum tartibda takrorlanuvchi boʻlagi. Oʻrta Osiyo naqshlari, jumladan, oʻzbek milliy naqshlari, asosan, ana shunday takrorlanuvchi T.lardan tarkib topadi. Bezatiladigan sathT. yuzi deb ataladi. Us t a (naqqosh)lar T. yuzini qogʻozga belgilab, naqsh mujassamotining bir qismini chizib oladi, chizma asosida naqshning axtdsini tayyorlaydi. Takrorlanadigan T. asosida bezatilayotgan yuza toʻldirib chiqiladi va bezatiladi. T. turlari: aylanma T. — doyra yoki gumbazga moʻljallanib, naqsh mujassamotining 1/4, 1/6, 1/8 ... 1/12 va h.k. qismini tashkil etadi va doyra boʻylab yonmayon takrorlanadi; toʻgʻri T. toʻgʻri chiziq boʻylab takrorlanadi; chapu rost T. axtasi toʻgʻri va teskari almashinib takrorlanadi. Anʼanaviy naqqoshlikda T.ning bu turlari, ayniqsa, islimiy va girih naqshlarda keng qoʻllaniladi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Taqsim" *OʻzME*. T-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Mona Lisa | *Sanʼatga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Mirzo Alakbar Sobir haykali** ― 1958-yilda Bokuda Istiqloliyat koʻchasida Ismoiliya binosi yonidagi bogʻda oʻrnatilgan. Haykaltarosh D. Garyagdi, meʼmorlar — E. Ismoilov va G. Alizoda.

Tarixi
------

Yodgorlik ozarbayjon shoiri Mirza Alakbar Sobir xotirasiga oʻrnatilgan. Haykaltarosh Yakov Keylixes va meʼmor Y.Sirishchev tomonidan yasalgan birinchi yodgorlik shoir vafotining 10-yilligi munosabati bilan 1922-yilda oʻrnatilgan. Temir-beton haykalning poydevorining balandligi 3,75 metrni tashkil etgan, shoirning figurasi esa toʻliq bajarilgan. Poydevor milliy meʼmorchilik shakllaridan foydalangan holda toʻrtburchak asos koʻrinishida yasalgan boʻlib, boʻshliqli stalaktitlar bilan ishlangan. Bu Bokuda oʻrnatilgan birinchi haykaltaroshlik yodgorligi edi.

Biroz vaqt oʻtgach, yodgorlikda koʻplab badiiy kamchiliklar boʻlganligi sababli yodgorlikni yangisiga almashtirishga qaror qilindi va 1958-yil 30-aprelda oldingi joyda Mirzo Alakbar Sobirning yangi haykalining tantanali ochilish marosimi boʻlib oʻtdi. Haykaltarosh Jalol Garyagdi, meʼmorlar Enver Ismoilov va G.Alizoda tomonidan yaratilgan yangi bronza yodgorlik toʻq rangli sayqallangan granit-labrador poydevoriga oʻrnatildi. Frontonga zarhal harflar bilan quyidagi yozuv bitilgan: *"Mirzo Alakbar Sobir Tairzoda. 1862-1911-yillar."* Bugungi kunda poydevorda xuddi shu yodgorlik matni lotin yozuvida ozarbayjon tilida baoʻrtib chiqqan shriftda yozilgan bronza taxtacha turadi. Eski yodgorlik esa Balaxanida, shoir nomidagi bogʻchada, u oʻqituvchi boʻlib ishlagan sobiq maktab binosi oldiga oʻrnatilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  М. Тарланов, Р. Эфендиев.*. Изобразительное искусство Азербайджанской ССР*. М.: Советский художник, 1957 — 26 bet.
2. ↑  „Кейлихис (Кейхилис) Яков Израилевич (Иосифович)".  artru.info. 16-dekabr 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-iyun 2013-yil.
3. ↑  Н. Агаев. (5 2008). *Неподвластный волнам времени* (Бакинский рабочий nashri). pp. 4.. "24"
**Taqsimlash vali** - mashina, asbob, apparatda operatsiyalarning bajarilish tartibini va ish siklini taʼminlaydigan qism. Ichki yo’nuv dvigateliaa gaz taqsimlash mexanizmidagi detal. Kulachokli val deb ham ataladi. Sirtida dvigatelning silindrlari soniga moye sonli kulachoklari boʻladi. Taqsimlash vali mashinaning tirsakli validan aylanma harakat olib, dvigatel klapanlari va silindrlarining bir-biriga uygunlashib ishlashini taʼminlaydi. Ish mashinalarida, mas. metall kesish avtomatstanoklarida Taqsimlash vali dasturli qurilma sifatida qoʻllanadi. Turli avtomat larda Taqsimlash vali berilgan dastur boʻyicha bajariladigan texnologik va ish jarayonlarini boshkarish tizimiga kitok kuchlanishini oʻzgartirgichlar va boshqalar) dan keladigan elektr energiyasini qabul qilib, alohida isteʼmolchilar (korxonalar, turar joylar va boshqalar)ga taqsimlash (tarqatish) uchun moʻljallangan qurilma. Taqsimlash vali tarkibiga: elektr ulabuzgichlar, ajratkichlar, tok va kuchlanish transformatorlari, oʻlchash asboblari, yigʻish shinalari, elektr reaktorlari va boshqa asbobuskunalar kiradi. Taqsimlash valining ochiq va yopiq (binolar ichidagi) turlari boʻladi. Ochiq Taqsimlash vali apparaturalari binodan tashqariga oʻrnatiladi. Bunday qurilmalar kuchlanish 35 kV va bundan yuqori boʻlganda qoʻllanadi. Kuchlanish 35 kV gacha boʻlganda Taqsimlash valining barcha elementlari metall shkaflar yoki qobiklarga (komplekt Taqsimlash vali — KRU) oʻrnatiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Taqsimlash vali" *OʻzME*. T-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Fizika | *Fizikaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Kaolinit** — qat-qatli silikatlar kenja sinfiga mansub mineral, kimyoviy tarkibi Al4[Si4Ol()](OH)8. Gillarning asosiy tarkibiy qismi hisoblanadi. K.ning politipli modifikatsiyalaridan dikkit va nakrit maʼlum. Monoklin singoniyali, olti qirrali kristallchalar shaklida. Qattikligi 1 — 1,5; zichligi 2,5—2,7 g/sm3, kuchli gigroskopik. Sof xrlda rangi oq, qoʻshimchalari boʻlsa sargʻish, baʼzan qizil, qora va och-yashil rangda ham boʻladi. K. keng tarqalgan ikkilamchi mineral. Nurash jarayoni mahsuli. Turli choʻkindi togʻ jinslari tarkibida mavjud. H2S04ﬂ a qaynatilganda eriydi. Quruq K. suvni tez shimadi va yopishqoq gil hosil qiladi. K. asosan, kaolinlanish natijasida hosil boʻladi, Oʻzbekistonda keng tarqalgan. Chinni va fayans, keramika, rezina sanoatida, qurilishda, qogʻoz i.ch.da (toʻldiruvchi va qoplovchi) ishlatiladi. K.dan alyuminiy ham olish mumkin.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Pulau Kapas (o`zb- Kapas oroli)** Janubiy Xitoy dengizida joylashgan Terengganudagi Marang qirg'og'idan taxminan 6 kilometr uzoqlikda joylashgan. Uning nomi gullari mato yoki paxta qilish mumkin bo'lgan paxta daraxtidan olingan. 

Pulau Kapas plyaji toza va oq. Kapas oroli ham dunyodagi eng go'zal sho'ng'in joylaridan biridir.

Tarix
-----

P1851-1852 yillarda Abdulla Abdulqodir Munshi ushbu orol haqida quyidagicha fikr keltirgan:

"Pashanba kuni kechqurun ham Kuantandan kichik bir qayiq keldi. Shunday qilib, u qayiqchilarga Tanjung Tujuda qaroqchilar qayiqlari borligini aytdi, ularning qirqtasi va Kapas orolida ham bor, Redang orolida ham bor va; keyin ikkita Kuantan qayig'i topildi va ikkitasi qochib ketdi.. . ."

Qiziqarli ma`lumotlar
---------------------

* Kapas oroli hali ham go'zal va qiziqarli dengiz hayoti bilan okeanning go'zalligini saqlab qoladi.
* Bir nechta cho'kib ketgan kemalar bor, ular sho'ng'ishni sevuvchilar uchun juda mos keladigan joy.
* Kapas oroli yaqinida joylashgan Gimia oroli noyob panoramani taqdim etadi.
* Shaffof plyaj suvi va turli xil noyob baliq turlari mavjud.
* Turli xil qiziqarli va noyob kurortlar mavjud.

Tashqi havola
-------------

* Pulau Kapas Wayback Machine saytida arxivlandi (2008-01-17).
* Pulau Kapas
* Pulau Kapas Wayback Machine saytida arxivlandi (2005-12-05).
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Tropik mintaqalar.

**Tropiklar** (yun. tropikos (kyklos) burilish doirasi), madorlar — yer yuzasida ekvatordan 23°27’ shimolida va janubiy da oʻtkazilgan faraziy parallel doiralar. Ekvatordan shimolida Shimoliy T. yoki Saraton madori, janubida Janubiy T. yoki Jadiy madori joylashgan. Quyosh qar bir T.da faqat bir marta: shimoliy tropikda 22-iyunda, janubiy tropikda 22-dekabrda zenitda (tik tepada) turadi. T. orasidagi joylarda Quyosh yiliga 2-marta zenitdan oʻtadi. Shimoliy tropikdan shimolida va janubiy tropikdan janubida Quyosh hech qachon zenitga kelmaydi, T.dan kaytadi.

...TROPIYA (yun. tropos — burilish; yoʻnalish) — oʻzlashma qoʻshma soʻzlarning ikkinchi qismi: burilish, biror tomonga yoʻnalganlik maʼnolarini bildiradi (mas. anizotropiya, izotropiya).

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Geografiya | *Geografiyaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |