**Ju Venjun** (xitoycha: 居文君; 1991-yil 31-yanvarda tugʻilgan) — xitoylik shaxmat grossmeysteri. U shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi, amaldagi jahon chempioni. 2017-yilning mart oyida, u 2600 reytingga erishgan beshinchi ayol boʻldi. U 2018-yil may, 2018-yil va 2020-yil noyabr oylarida, shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasida uch karra jahon chempioni boʻlgan. U 2023-yilda jahon chempionligini himoya qilgan.

Faoliyati
---------

2004-yil dekabr oyida Ju Venjun Bayrutda oʻtkazilgan shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi Osiyo chempionatida uchinchi oʻrinni egalladi. Bu natija unga 2006-yilda shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi birinchi jahon chempionatida qatnashish huquqini berdi. U 2010-yil va 2014-yillarda shaxmat bo‘yicha ayollar o‘rtasidagi Xitoy chempionatida g‘olib chiqdi. 2011-yil iyul oyida u Xanchjoudagi ayollar grossmeyster shaxmat turnirida 6½/9 ball bilan magʻlubiyatsiz gʻolib chiqdi va oʻsha paytdagi ayollar oʻrtasidagi jahon chempioni Xou Yifanni ortda qoldirdi. 2011-yil oktyabr oyida u 2011/2012-yilgi FIDE ayollar Gran-prisining Nalchik bosqichida 7/11 natija bilan ikkinchi oʻrinni egalladi, faqat oʻz hamyurti Chjao Syuedan keyingi oʻrinni egalladi, uning koʻrsatkichi grossmeyster unvoni uchun zarur boʻlgan uchinchi va oxirgi normani olish uchun yetarli edi. Biroq, uchta meʼyordan birida hakamning imzosi yoʻq edi, bu esa uni unvon uchun koʻrib chiqish uchun diskvalifikatsiya qildi. 2014-yilning 18-iyundan, 2-iyuliga qadar, Jorjiyaning Lopota shahrida boʻlib oʻtgan 2013/2014-yilgi ayollar oʻrtasidagi FIDE Gran-prisining 5-bosqichida u Elina Danielian bilan birgalikda 7/11 bal bilan ikkinchi oʻrinni egalladi. Bu uning toʻrtinchi GM normasini bildiradi. 2014-yilning 24-avgustidan 7-sentyabriga qadar Birlashgan Arab Amirliklarining Sharja shahrida bo‘lib o‘tgan 2013-14-yilgi ayollar o‘rtasidagi FIDE Gran-prisining 6-bosqichida u Xou Yifan bilan birga 8,5/11 ball bilan birinchi o‘rinni egalladi va g‘oliblikni qo‘lga kiritdi. 2014-yil noyabr oyida FIDE Rossiyaning Sochi shahrida boʻlib oʻtgan Prezidentlik kengashining 4-chorak yigʻilishida unga Grossmeyster unvonini berdi. Oltita Grossmeyster normalari, jumladan, Ayollar Gran-prisining uchta normasi bilan u endi toʻliq grossmeyster, Xitoyning 31-grossmeysteri boʻldi. 2017-yil dekabr oyida Ju Ar-Riyodda boʻlib oʻtgan, ayollar oʻrtasidagi tezkor shaxmat boʻyicha jahon chempionatida gʻolib chiqdi va 2018-yil dekabr oyida Sankt-Peterburgda oʻtkazilgan oʻsha chempionatda 11½/15 (+8=7) va 10/12 (+8=4), mos ravishda qayd etdi.

### Jahon chempionati

Ju Venjun 2015/2016-yilgi FIDE ayollar Gran-prisida g‘olib chiqdi. Bu unga ayollar oʻrtasidagi jahon chempionati uchun amaldagi chempion Tan Zhongyiga qarshi oʻyinda qatnashish huquqini berdi. Ju 2018-yilning may oyida boʻlib oʻtgan oʻyinda gʻalaba qozonib, ayollar oʻrtasida jahon chempioni boʻldi. Ayollar oʻrtasidagi navbatdagi jahon chempionatini 64 nafar oʻyinchi ishtirokidagi nokaut turniri hal qildi. Ju 2018-yilning noyabr oyida boʻlib oʻtgan turnirda gʻolib chiqib, shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi jahon chempioni unvonini saqlab qoldi. 2020-yil yanvar oyida Ju shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi jahon chempionatida Aleksandra Goryachkinaga qarshi oʻyinda oʻz unvonini muvaffaqiyatli himoya qildi.

### Xitoy ayollar terma jamoasi

Ju Venjun 2008-yildan buyon Xitoy ayollar terma jamoasida o‘ynab kelmoqda. Uning jamoasi 2016-yilda 42-shaxmat olimpiadasida oltin medalni, 2009-yil va 2011-yillarda shaxmat bo‘yicha ayollar o‘rtasida jamoaviy jahon chempionatidaa, 2012, 2014, 2016-yillarda ayollar o‘rtasida shaxmat bo‘yicha Osiyo Millatlar kubogida, 2018-yilgi Osiyo Olimpiadasida oltin medal va 2010-yilgi Osiyo o‘yinlarida oltin medalni qo‘lga kiritgan. 2013-yilda Dubayda shaxmat bo‘yicha o‘tkazilgan Osiyo shaharlari chempionatida Shanxay jamoasi bilan kumush medalni qo‘lga kiritdi. U Xitoy shaxmat ligasida Shanxay shaxmat klubida oʻynaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  WGM title application. FIDE.
2. ↑  „Goryachkina 6th woman ever to cross 2600". *chess24*. 2021.
3. ↑  „FIDE adopts a new system for the Womenʼs Candidates 2022-23". FIDE.
4. ↑  „TWIC 529: Asian Womenʼs Championship". *The Week in Chess*. 2004-12-27.
5. ↑  *Ramirez.* „Yu Yangyi & Ju Wenjun Chinese Champs".  ChessBase (29-mart 2014-yil). Qaraldi: 16-dekabr 2016-yil.
6. ↑  *Liang.* „1st Hangzhou WGM Tournament – Ju Wenjun wins, Harika becomes GM".  ChessBase (26-iyul 2011-yil). Qaraldi: 26-oktabr 2015-yil.
7. ↑  „Title Applications – 4th quarter Presidential Board Meeting, 7–10 November 2014, Sochi, RUS".  FIDE. Qaraldi: 16-dekabr 2016-yil.
8. ↑  *Niklesh Kumar Jain.* „Sharjah Grand Prix winner Ju Wenjun".  ChessBase (14-sentabr 2014-yil). Qaraldi: 16-dekabr 2016-yil.
9. ↑  „Lei Ting jie wins China Women Master".  News About Chess (15-may 2014-yil). 26-dekabr 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-oktabr 2015-yil.
10. ↑  „Viswanathan Anand and Ju Wenjun are World Rapid Champions!". *Chessdom* (28-dekabr 2017-yil). Qaraldi: 2-yanvar 2018-yil.
11. ↑  *ChessBase staff.* „FIDE World Rapid Champions: Dubov and Ju".  ChessBase (28-dekabr 2018-yil). Qaraldi: 28-dekabr 2018-yil.
12. ↑  „King Salman World Rapid Championship 2017 Women". *chess-results.com* (28-dekabr 2017-yil). Qaraldi: 30-dekabr 2018-yil.
13. ↑  „King Salman World Rapid Championship 2018 Women". *chess-results.com* (28-dekabr 2018-yil). Qaraldi: 30-dekabr 2018-yil.
14. ↑  „Ju Wenjun is triumphant in Khanty-Mansiysk".  FIDE.
15. ↑  *Schulz.* „Ju Wenjun wins Grand Prix series".  ChessBase (5-dekabr 2016-yil). Qaraldi: 16-dekabr 2016-yil.
16. ↑  *Houska.* „Ju Wenjun Beats Lagno In Playoff, Wins Women's World Chess Championship".  Chess.com (24-noyabr 2018-yil). Qaraldi: 24-noyabr 2018-yil.
17. ↑  „Archived copy". 28-oktabr 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-oktabr 2011-yil.