**Iroq milliy futbol jamoasi** (arab. منتخب العراق لكرة القدم) Iroqni sharafini xalqaro futbolda himoya qiladi va Iroq futboli boʻyicha boshqaruv organi boʻlgan Iroq Futbol Uyushmasi (IFA) tomonidan nazorat qilinadi. Iroqning uy stadioni bu Basra xalqaro stadionidir.

Iroq 1986-yilgi Jahon chempionatida ishtirok etgan, Belgiya darvozasiga gol urgan. Terma jamoa 2007-yilda ogʻir sharoitlar va cheklangan tayyorgarlikka qaramay, OFKning Osiyo Kubogida gʻalaba qozongan sakkizta OFK davlatlaridan biri hisoblanadi. Iroq musobaqaning favoritlarini, jumladan Avstraliya, Janubiy Koreya va Saudiya Arabistonini magʻlub etdi. Bu ularga 2009-yilgi FIFA Konfederatsiyalar Kubogida qatnashish huquqini berdi, jamoa ushbu turnirning guruh bosqichida ikki ochko jamgʻarishdi. 2015 yilgi Osiyo Kubogida toʻrtinchi oʻrinni egalladilar.

Iroq jamoasi oʻzining ishtiyoqli futbol muxlislari bilan mashhur va milliy terma jamoa ham Iroq xalqi uchun umid va birlik ramzi sifatida koʻriladi. Jamoa 2004-yilning oktyabr oyida FIFA Jahon reytingida 39-oʻrinni egallagan holda tarixdagi eng yuqori pogʻonaga koʻtarildi va bundan oldin OFK tomonidan yilning eng yaxshi terma jamoasi va Jahon futboli boʻyicha yilning eng yaxshi jamoasi deb topilgan.

Tarix
-----

### Dastlabki davr

1923-yildayoq Bagʻdod XI nomi bilan tanilgan, Bagʻdod futbol assotsiatsiyasi tomonidan boshqariladigan Iroq jamoasi Britaniya armiyasi jamoalariga qarshi oʻyin oʻtkaza boshladi. Tez orada Bagʻdod FA tarqab ketdi va faqat 1948-yil 8-oktyabrda Iroq futbol assotsiatsiyasiga asos solindi. Iroq FA FIFAga 1950-yilda qoʻshilgan va 1951-yil 2-mayda Iroq oʻzining birinchi oʻyinini oʻtkazdi.

Iroqning ilk rasmiy xalqaro oʻyini 1957-yilda Bayrutda boʻlib oʻtgan Pan Arab oʻyinlarining ochilish oʻyinida boʻlib oʻtdi, unda Iroq Ammo Baba, Youra Eshaya (ikkalasi ham Iroqdagi ossuriyalik ozchilikdan) va Fakhri Mohammad Salmonning gollari evaziga Marokash bilan 3:3 hisobida durang oʻynadi. Iroqning birinchi milliy terma jamoasi aʼzolaridan biri Youra Eshaya boʻlib, u 1954-yilda Angliya futbol ligasi jamoasi Bristol Rovers uchun chet elda va Yevropada oʻynagan birinchi iroqlik futbolchiga aylandi.

### 1970-yillar

1972-yilda Iroq oʻzining tarixida ilk bor OFK Osiyo Kubogida oʻynadi, ammo turnirda gʻalaba qozona olmadi. 1973-yil mart oyida Iroq oʻzining birinchi FIFA Jahon chempionati saralash oʻyinlarini oʻtkazdi. Ular oʻz guruhida Avstraliyadan bir ochko ortda qolib ikkinchi oʻrinni egalladi va shu sababli keyingi bosqichga chiqa olmadi. 1970-yillarning qolgan yillarida Iroq Osiyo oʻyinlarining ikkinchi bosqichiga chiqdi (1974), Arab koʻrfazi kubogi finalida magʻlub boʻldi (1976), OFK Osiyo kubogida toʻrtinchi oʻrinni egalladi (1976), Osiyo oʻyinlarida toʻrtinchi oʻrinni egalladi (1978).) va nihoyat Arabiston koʻrfazi kubogini oʻtkazdi va gʻolib chiqdi (1979). 1976-yilgi Osiyo kubogi Iroq keyingi 20 yil davomida ishtirok etgan soʻnggi Osiyo kubogi boʻldi, chunki ular keyingi toʻrtta musobaqada ishtirok etishmadi.

### 2020-yillar

Srečko Katanec qoʻl ostida Iroq 2022-yilgi Jahon chempionati saralash bosqichiga sakkizta oʻyinda beshta gʻalabaga erishdi, shu jumladan Eronga qarshi 2:1 hisobida gʻalaba qozondi. Iroq 24-Fors ko‘rfazi kubogida ham ajoyib o‘yin ko‘rsatib, Qatar va Birlashgan Arab Amirliklarini mag‘lub etib, yarim finalga chiqdi. Iroq 2019-2021 yillar oraligʻida ketma-ket 19 ta oʻyinda magʻlub boʻlmagan va Srečko Katanec davrida FIFA reytingida 89-oʻrindan 68-oʻringa koʻtarilgan. Srečko Katanec 2021-yilning iyul oyida olti oylik maoshini toʻlamaganidan keyin isteʼfoga chiqqan va FIFAga shikoyat qilgan.

Jamoa imji
----------

### To'plam

| Homiy | Davr | Manba |
| --- | --- | --- |
|  Umbro | 1984–1986 |  |
|  Adidas | 1986–1994 |  |
|  Puma | 1996 |  |
|  Patrick sportswear company | 2000 |  |
|  Jako | 2003–2004 |  |
|  Jack & Jones | 2004–2006 |  |
|  Diadora | 2006 |  |
|  Lotto | 2006 |  |
|  Adidas | 2007 |  |
|  Umbro | 2007 |  |
|  Peak Sport Products | 2008–2014 |  |
|  Adidas | 2014 |  |
|  Jako | 2014–2019 |  |
|  Givova | 2019–2020 |  |
|  Umbro | 2020–2022 |  |

### Jamoa logotipi

* 19831983
* 1986-yilgi FIFA Jahon chempionati1986-yilgi FIFA Jahon chempionati
* 2000–2002 VA 20072000–2002 VA 2007
* 20052005

Murabbiylar shtabi
------------------

| Lavozim | Ism-sharif |
| --- | --- |
| Bosh murabbiy | Iroq Radhi Shenaishil (interim) |
| Yordamchi murabbiy | Iroq Nazar Ashraf |
| Darvozabonlar murabbiyi | Iroq Saleh Hameed |
| Fitnes murabbiyi | Bo'sh |
| Jamoa menejeri | Iroq Mahdi Karim |
| Texnik maslahatchi | Iroq Abdul-Amir Naji |

Manbalar
--------

1. ↑  „'Iraq football fans are crazy for the game': Yaser Kasim".  Arab News (4-mart 2018-yil).
2. ↑  *Mubarak, Hassanin* „Iraqi Football History" (en). *IraqSport* (21-mart 2013-yil).
3. ↑  *George, George* „Iraq Select needs to be changed".  The Iraq Times (2-may 1951-yil).
4. ↑  „Iraq and Morocco draw 3–3".  The Iraq Times (21-oktyabr 1957-yil).
5. ↑  „Trophy Cabinet" (en).
6. ↑  „Srecko Katanec Cancels Contract with Iraq: Report - Sports news".
7. ↑  „Umbro X Iraq Football Association". *umbro.com*. Qaraldi: 23-oktyabr 2020-yil.

Havolalar
---------

* Official website
* Official Iraq national football team


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Osiyoning milliy futbol terma jamoalari (AFC) |
| --- |
|  |
| Janubiy Sharqiy Osiyo (ASEAN) | 
* Avstraliya
* Bruney
* Filippin
* Indoneziya
* Kambodja
* Laos
* Malayziya
* Myanma
* Singapur
* Tailand
* Vyetnam
* Sharqiy Timor
 |
|  |
| Markaziy Osiyo (CAFA) | 
* Afgʻoniston
* Eron
* Qirgʻiziston
* Tojikiston
* Turkmaniston
* Oʻzbekiston
 |
|  |
| Sharqiy Osiyo (EAFF) | 
* Guam
* Gonkong2
* Janubiy Koreya
* Makao2
* Moʻgʻuliston
* Xitoy
* Xitoy Taypeyi
* Yaponiya
* Shimoliy Koreya
* Shimoliy Mariana orollari1
 |
|  |
| Jaubiy Osiyo (SAFF) | 
* Bangladesh
* Butan
* Hindiston
* Maldiv orollari
* Nepal
* Pokiston
* Shri Lanka
 |
|  |
| Gʻarbiy Osiyo (WAFF) | 
* Bahrayn
* Birlashgan Arab Amirliklari
* Falastin
* Iordaniya
* Iroq
* Livan
* Qatar
* Quvayt
* Saudiya Arabistoni
* Suriya
* Ummon
* Yaman
 |
|  |
| Tugatilgan | 
* Janubiy Vyetnam
* Janubiy Yaman
* Shimoliy Vyetnam
 |
|  |
| Sobiq | 
* Isroil (1994-yildan UEFA aʼzosi boʻldi)
* Qozogʻiston (2002-yildan UEFA aʼzosi boʻldi )
* Yangi Zelandiya (1966-yili OFC tashkil etildi)
 |
|  |
| 
1 Vaqtinchalik uyushma aʼzosi, ammo, FIFA aʼzosi emas
2FIFA va AFC Gon Kong va Makao deb nomlaydi, EAFF esa Gon Kong, Xitoy va Makao, Xitoy deb nomlaydi. |

 |