**Tomas Richard Harkin** (1939-yil 19-noyabrda tugʻilgan) — amerikalik huquqshunos, yozuvchi va siyosatchi. AQSH demokratik partiya aʼzosi. 1975-yildan 1985-yilgacha Iowa shtatining 5-kongress okrugi AQSh vakili, 1985—2015-yillarda Qoʻshma Shtatlar senatori boʻlib ishlagan.

Harkin 1984-yilda AQSh Senati uchun poygada katta farq bilan gʻolib chiqdi. U 1992-yilda oʻz partiyasidan prezidentlikka nomzod boʻlish uchun dastlabki nomzod boʻlgan, biroq u yakuniy gʻolib Bill Klintonni qoʻllab-quvvatlab, saylovdan voz kechgan. U besh marotaba Senatga saylangan va Senatdagi faoliyatining oxirida Senatning sogʻliqni saqlash, taʼlim, mehnat va pensiya qoʻmitasi raisi boʻlib ishlagan. U 1990-yilgi nogironligi boʻlgan amerikaliklar toʻgʻrisidagi qonunning muallifi va Senatda uning bosh homiysi boʻlgan. Harkin kar akasi ham tushuna olishi uchun Senat majlisida kirish soʻzining bir qismini imo-ishoralar tilida soʻzlagan. 2013-yil 26-yanvarda Harkin 2014-yilda qayta saylov uchun nomzodini qoʻymasligini eʼlon qildi.

Hayoti, taʼlimi, ilk siyosiy faoliyati
--------------------------------------

Harkin Iowa shtatining Cumming shahrida tavallud topgan. Otasi, Patrick Francis, koʻmir konida ishlagan, onasi esa Franciska Frances Valentine farzandi 10 yoshga toʻlganida vafot etgan. U Dowling Catholic yuqori maktabida oʻqigan.

Harkin Iowa shtati universitetida harbiy-dengiz kuchlari ROTC stipendiyasi tanloviga qatnashdi va Delta Sigma Phi tashkiloti aʼzosiga aylandi. U 1962-yilda hukumat va iqtisod fakultetini tamomlab, bakalavr diplomini oldi.1962-yildan 1967-yilgacha AQSH harbiy kuchlarida uchuvchi vazifasida xizmat qildi.

1969-yilda Harkin Vashingtonga koʻchib oʻtdi va AQSh Demokratik Kongresi aʼzosi Nil Smitning yordamchisi vazifasida ish boshladi.Neal Smit bilan ishlaganda 1970-yilda delegatsiya bilan birgalikda Janubiy Vetnamga boradi. Sayohati davomida rasmlar oldi va uni 1970-yil 17-iyulda Life Magazin jurnalida nashr ettiradi.

AQSh Senati
-----------

### Saylovlar

 Harkin Kolorado shtatining Denver shahrida boʻlib oʻtgan 2008-yilgi Demokratik Milliy Konventsiyaning birinchi majlisida nogironligi boʻlgan shaxslar foydalanadigan imo-ishoralar tilida oʻz nutqini boshladi.
1984-yilda Harkin Amerika Qoʻshma Shtatlari Senatiga demokratik nomzodlikda gʻolib chiqdi va respublikachi Rojer Jepsenni hayratlanarli darajada 11,8 ball farq bilan magʻlub etdi.U 1990, 1996, 2002, 2008-yillarda qayta saylangan.

Manbalar
--------

1. ↑   *Senator Tom Harkin (D-IA) Delivers Floor Speech in American Sign Language*. C-SPAN.
2. ↑  *Beaumont.* „APNewsBreak: Harkin won't seek 6th Senate term".  Bigstory.ap.org. 19-aprel 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 6-yanvar 2014-yil.
3. ↑  Miller, Judith. "Tom Harkinʻs Old-Time Religion", *The New York Times*, February 9, 1992. Accessed November 6, 2007. „After his mother died, Harkin, an altar boy, went to Dowling Catholic High School in Des Moines and won a Navy ROTC scholarship to college."
4. ↑  *Bartholomew, David*. „Senator Tom Harkin announces plans to retire" (inglizcha). *Iowa State Daily* (2013). Qaraldi: 27-noyabr 2018-yil.
5. ↑  *Barron, James*. „THE 1984 ELECTIONS: HARD-FOUGHT CONTESTS FOR THE SENATE; DEMOCRAT UNSEATS JEPSEN IN THE IOWA SENATE RACE". *The New York Times* (7-noyabr 1984-yil). Qaraldi: 18-fevral 2020-yil.
6. ↑  „Iowa Sen. Harkin endorses Dean". *Cable News Network*. Qaraldi: 19-fevral 2020-yil.