**Walter James „Jim" McNerney** (1949-yil 22-avgustda tugʻilgan) — biznes-menejer, The Boeing kompaniyasi prezidenti va bosh direktori (2005-yil iyun — 2015-yil iyul). McNerney 2005-yil iyunidan 2016-yilning 1-martigacha rais ham boʻlgan. McNerney Boeing 737 MAX ning ishlab chiqilishini nazorat qildi.

Taʼlim
------

McNerney Rod-Aylend shtatining Providens shahrida tugʻilgan. U 1967-yilda Illinoys shtatining Winnetka shahridagi New-Trier oʻrta maktabini tamomlagan. U Yel universitetida o‘qigan va 1971-yilda bakalavr darajasini olgan. Yelda boʻlganida, u Delta Kappa Epsilon birodarligining aʼzosi boʻlgan va beysbol hamda xokkeyda ustunlik qilgan. Yel universitetini tugatgandan soʻng, u Britaniya Birlashgan Providenti va GD Searle MChJda bir yil ishladi, keyin Garvard Biznes maktabida oʻqidi va 1975-yilda Biznes boshqaruvi magistri unvonini oldi.

Karyera
-------

McNerney oʻzining biznes faoliyatini 1975-yilda Procter & Gamble kompaniyasida brend boshqaruvida ishlagan. U 1978-yildan 1982-yilgacha McKinsey kompaniyasida boshqaruv boʻyicha maslahatchi boʻlib ishlagan.

McNerney 1982-yilda General Electric kompaniyasiga qoʻshildi. U yerda u GE Aircraft Engines va GE Lighting kompaniyasining prezidenti va bosh direktori, jumladan, yuqori boshqaruv lavozimlarida ishlagan. McNerney Robert Nardelli va Jeff Immelt bilan isteʼfodagi Jek Uelchning oʻrniga General Electric raisi va bosh direktori boʻlish uchun raqobatlashdi. Immelt uch tomonlama poygada gʻalaba qozonganida, McNerney va Nardelli GEni tark etishdi. McNerney 2001-yilda 3M tomonidan yollangan.

2001-yildan 2005-yilgacha MakNerni elektronika, telekommunikatsiya, sanoat, maishiy va ofis mahsulotlari, sogʻliqni saqlash, xavfsizlik hamda boshqa biznes sohalarida yetakchi oʻrinlarga ega boʻlgan 20 milliard dollarlik global sanoat kompaniyasi boʻlgan 3M boshqaruv kengashi raisi va bosh direktori lavozimida ishlagan.

### Boeing

2005-yil 30-iyunda Boeing kompaniyasi McNerneyni rais, prezident va bosh direktor lavozimiga ishga oldi. McNerney Chikagoda joylashgan, 61,5 milliard dollarlik aerokosmik kompaniyaning strategik yoʻnalishini nazorat qilib, xarajatlarni nazorat qilishga qaratilgan. 160 500 dan ortiq xodimga ega Boeing samolyotlar, rotorli kemalar, elektron va mudofaa tizimlari, raketalar, sunʼiy yoʻldoshlar va ilgʻor axborot hamda aloqa tizimlari imkoniyatlariga ega boʻlgan eng yirik tijorat laynerlari, shuningdek, harbiy samolyotlar ishlab chiqaruvchisi hisoblanadi.

Barack Obama in conversation with James McNerney, Jr. at the 2011 APEC CEO Summit Barak Obama 2011-yilgi APEC bosh direktori sammitida Jr. James McNerney bilan suhbatda
Boeingning aviatsiya sohasida tajribasi boʻlmagan birinchi bosh direktori sifatida u yangi modelni ishlab chiqish oʻrniga 737 seriyasini 737 MAX ga oshirishga qaror qildi.

### Kompensatsiya

2007-yilda Boeing bosh direktori sifatida kichik W. James McNerney jami tovon puli sifatida 12 904 478 dollar ishlab oldi, bunga 1 800 077 AQSh dollari miqdoridagi asosiy ish haqi, 4 266 500 AQSh dollari miqdoridagi pul mukofoti, 5 871 650 dollarlik opsionlar va 26 AQSH dollari taqdim etilgan.

2008-yilda uning jami tovon puli 14 765 410 dollargacha koʻtarildi, bunga 1 915 288 AQSh dollari miqdoridagi asosiy ish haqi, 6 089 625 AQSh dollari miqdoridagi naqd bonus va 5 914 440 dollarlik opsionlar kiradi.

2009-yilda uning umumiy tovon puli 13 705 435 dollargacha kamaydi, bunga 1 930 000 AQSh dollari miqdoridagi asosiy ish haqi, 4 500 300 AQSh dollari miqdoridagi naqd bonus, 3 136 251 AQSh dollari miqdoridagi aksiya optsionlari, 3 136 242 AQSh dollari miqdoridagi aksiyalar va boshqa jami 16 200 dollarlik kompensatsiyalar kiradi.

2013-yilda McNerney jami 23,2 million dollar tovon oldi, bunga 1,9 million dollar maosh, 3,7 million dollarlik aksiya mukofoti, 3,7 million dollarlik aksiya opsion granti hamda 12,8 million dollar yillik rag‘batlantiruvchi bonus kiradi.

2014-yilda Boeing raisi va bosh direktori sifatida McNerney jami tovon puli sifatida 29 million dollar ishlab oldi. Jami: 2 004 231 dollar ish haqi sifatida olingan; 14 400 000 AQSh dollari yillik bonus va uch yillik ish faoliyati uchun bonus sifatida olingan; 6,272,517 dollar aksiya sifatida berildi hamda jami 760 000 AQSh dollari miqdoridagi boshqa kompensatsiyalar ishlab olindi.

### Lavozimlar

McNerney 2001-yildan beri Boeing direktorlar kengashi aʼzosi edi. U, shuningdek, Procter & Gamble va IBM direktorlar kengashi aʼzosi. U 2007 va 2008-yillarda Ishbilarmonlar kengashi raisi lavozimida ishlagan U Shimoli-g‘arbiy universiteti Vasiylik kengashining amaldagi aʼzosi, Strategik va xalqaro tadqiqotlar markazining vasiysi va Prezident Barak Obama tomonidan tayinlangan Prezidentning Eksport bo‘yicha kengashi raisi bo‘lib ishlagan.

2016-yil dekabr oyida McNerney o‘sha paytdagi saylangan prezident Donald Tramp tomonidan iqtisodiy masalalar bo‘yicha strategik hamda siyosiy maslahatlar berish uchun yig‘ilgan biznes-forumga qo‘shildi.

### Karyera

| Ish muddati | Kompaniya | Lavozim |
| --- | --- | --- |
| 1975-1978 yillar | Procter & Gamble | Brend menejeri |
| 1978-1982 yillar | McKinsey & Company | Katta loyiha menejeri |
| 1982-1988 yillar | GE Mobile Communications | Bosh menejer |
| 1988-1989 yillar | GE axborot xizmatlari | Prezident |
| 1989-1991 yillar | GE Financial Services va GE Capital | Ijrochi vitse-prezident |
| 1991-1992 yillar | GE Elektr taqsimlash va nazorat qilish | Prezident va bosh direktor |
| 1993-1995 yillar | GE Osiyo-Tinch okeani | Prezident |
| 1995-1997 yillar | GE yoritish | Prezident |
| 1997-2000 yillar | GE samolyot dvigatellari | Prezident va bosh direktor |
| 2000-2005 | 3M | Prezident va bosh direktor |
| 2005-2015 | Boeing kompaniyasi | Rais, prezident va bosh direktor |

Manbalar
--------

1. ↑  *Adams, Marilyn*. „Straightened up and flying right". *USA Today* (26-fevral 2007-yil). Qaraldi: 15-iyul 2012-yil.
2. ↑  „Boeing Holders Vote on CEO-Chairman Split Amid 787 Woes". *Bloomberg*.
3. ↑  „Boeing replaces CEO McNerney with Muilenburg" (23-iyun 2015-yil).
4. ↑  „Muilenburg Elected Chairman of Boeing Board of Directors".
5. ↑  Daily Beast: „How Boeingʻs Bean-Counters Courted the 737 MAX Disaster"; By Clive Irving ; 09 June 2019.
6. ↑  „The Hard Work In Leadership".  BusinessWeek. 19-dekabr 2007-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-sentyabr 2007-yil.
7. ↑  „Lofty expectations await Boeing CEO".  Crain Communications. 10-dekabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-sentyabr 2007-yil.
8. ↑  *Strahler, Steven R.*. „Lofty expectations await Boeing's CEO; McNerney a boost to faded civic arena.(W. James McNerney Jr. appointed as chairman and chief executive officer)". *Crain's Chicago Business* (4-iyul 2005-yil).
9. ↑  *Steady Hand*, Aviation Week & Space Technology, **170**, 24 (June 15, 2009), p. 78
10. ↑  Bloomberg Businessweek: „Former Boeing Engineers Say Relentless Cost-Cutting Sacrificed Safety"; By Peter Robison ; 08 May 2019.
11. ↑  *Scott Hamilton*. „Pontifications: Muilenburg's departure wouldn't go far enough". *Leeham News* (7-oktyabr 2019-yil).
12. ↑  „Equilar – 404". *equilar.com*. 17-yanvar 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 24-iyun 2015-yil.
13. ↑  USA Today: „Compensation for Boeing CEO McNerney soars in 2013"; by Gary Strauss; 14 March 2014.
14. ↑  „Boeing CEOʻs compensation $29M, including $14M bonuses"; by Dominic Gates; 13 March 2015. *The Seattle Times*.
15. ↑  Salary.com: „2014 Boeing executive compensation for W. James McNerney". Accessed 7.17.2015.
16. ↑  „Board of Trustees". 28-dekabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 20-noyabr 2022-yil.
17. ↑  *Bryan, Bob*. „Trump is forming an economic advisory team with the CEOs of Disney, General Motors, JPMorgan, and more". Business Insider (2-dekabr 2016-yil). Qaraldi: 1-iyun 2017-yil.

Havolalar
---------

* W. James McNerney, kichik ijrochi biografiyasi