recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Biff Howard Tannen** (talaffuzi: *Biff Hovard Tannen*) ― *Kelajakka qaytib* trilogiyasining asosiy yovuz qahramoni. Ushbu personajni filmlarda amerikalik aktyor Thomas F. Wilson gavdalantirgan.

Tavsif
------

Biff — baland boʻyli, atrofdagilarni kamsitadigan, tajovuzkor va ahmoq bezori yigit. Xususan, George McFly, uni uy vazifasini bajarishga majbur qilar edi, oqibatda oʻrniga oʻzi uy vazifasini bajarar edi. Biff va uning qarindoshlari xuddi shunday tasvirlangan.

Tarjimai hol
------------

Biff Tannen 1937-yil 26-martda Kaliforniyaning Hill Valley shahrida tugʻilgan. Biff juda baland boʻyli va kuchli yigit, juda yomon feʼl-atvori va shahardagi birinchi bezorilar qatorida boʻlgan. Biff unchalik aqlli emas va faqat oʻrta maktabni tugatishga muvaffaq boʻldi, chunki George McFly barcha uy vazifalarini Tannen uchun qilar edi va oxir-oqibat Biff Georgening boshligʻiga aylandi va uning Lorreynning eri boʻlish istagi hech qachon arimasdi.

1980-yilgi stenariyning dastlabki loyihasiga koʻra, Biffning toʻliq ismi „Biff Howard Tannen" edi. Stenariyda Biff shunday deydi: "Aytgancha! Mening sevgilim *Gyolkaut pechenyelarini* sotadi. Men unga aytdimki, sen 4 ta paket olasan! Meni yolgʻonchi qilib qoʻyma, McFly!". Trilogiyaning birinchi qismida xuddi shunday oʻchirilgan sahna bor edi, unda qoʻshni McFly va uning qizi Georgeni bir quti myussli sotib olishga majbur qiladi. Qoʻshnining ismi Howard edi. Filmning ikkinchi qismini yaratishda, oʻsha paytda maʼlum boʻlgan Donald Trump, xarakter uchun asos boʻlib xizmat qildi.

### Bolalar va nevaralar

2015-yilda Biffning Griff ismli nabirasi boʻladi (uni aktyor Tomas Uilson ham oʻynagan) — filmlarning oʻzida Biffning oʻgʻli yoki qizi borligi aytilmagan, ammo animatsion serialning kanonik boʻlmagan olamida Biff tarbiyalanmoqda. oʻgʻli — kichik Biff (inglizcha: *Biff Jr.*).

Manbalar
--------

1. 1 2  *Collins, Ben*. „'Back to the Future' Writer: Biff Tannen Is Based on Donald Trump" (en). *The Daily Beast* (21-oktabr 2015-yil). Qaraldi: 27-aprel 2019-yil.
2. ↑  „Back To The Future".  Scifiscripts.com (18-mart 1952-yil). 24-sentabr 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-sentabr 2015-yil.

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Eteokl va Polinik
**Eteokl** (qadimgi yunoncha: *Ἐτεοκλῆς*) — qadimgi yunon mifologiyasida — Fiv shohi. „Iliada" va Sofoklning „Antigona" tragediyasida tilga olingan.

Eteokl (soʻzma-soʻz „Goreslav") — Fiva qiroli Edip va Yokastaning (yoki Evriganiya) toʻngʻich (yoki kichik) oʻgʻli, Antigona, Ismene va Polinikelarning ukasi. Edip oʻzining tugʻilishi va onasi bilan turmush qurganligi haqidagi haqiqatni bilib olgach, u oʻgʻillarini laʼnatladi va surgunga joʻnadi.

Eteokl va Poliniklar bir yil davomida navbatma-navbat hukmronlik qilishga kelishib oldilar, ammo yil oxirida Eteokl oʻz akasiga yoʻl berishdan bosh tortdi, bu esa „Fivga qarshi etti" harakatiga olib keldi. Aka-uka duelda bir-birlarini oʻldirishdi.

Fivda Edip bolalariga kuydiriladigan qurbonliklar qilinganda, olov va tutun ikkiga boʻlinib, turli yoʻnalishlarda tarqaldi.

Esxilning „Yetti Fibaga qarshi" va Evripidning „Finikiyalik", Seneka „Finikiyalik ayollar" tragediyalari qahramoni, Senekaning „Finikiyalik ayol", Publiya Papiniya Statsiyaning „Fivaida" sheʼri. Sxoliyaga ko'ra Pindar, Polidorning otasi, Gemonning bobosi, Akragas Feronning ajdodi. Kadmusdan Ferongacha 27 avlod.

Miken matnlarida **e-te-wo-ke-re-we-i-jo** nomi qayd etilgan - *Etevokleveios*). Miken tilidagi **e-te-wa** („sodiq, rost") nomlari bor.

Taxminan Xet matnlarida Tavakalavas bilan aniqlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  *Псевдо-Аполлодор*. Мифологическая библиотека. — III 5, 8; 6, 1; 7, 3.
2. ↑  *Гомер*. Илиада. — IV, 386.
3. ↑  *Софокл*. Эдип в Колоне. — 375.
4. 1 2  *Гай Юлий Гигин*. Мифы. — 68.
5. ↑  *Павсаний*. Описание Эллады. — IX 18, 3.
6. ↑  *Публий Овидий Назон*. Ибис 35-36.
7. ↑  *Марк Анней Лукан*. Фарсалия. — I 551.

Adabiyotlar
-----------

Стаций, Публий Папиний. Фиваида. / Пер. Ю. А. Шичалина под ред. С. В. Шервинского, статья Ю. А. Шичалина, примеч. Е. Ф. Шичалиной. Отв. ред. М. Л. Гаспаров, С. В. Шервинский. (Серия «Литературные памятники»). М.: Наука, 1991. 352 стр. 10000 экз.
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

 

**Hoji Ethem Bey masjidi** ( albancha: *Xhamia e Haxhi Et'hem Beut* ) — Albaniyaning Tirana shahridagi masjid. Kommunistik boshqaruv davrida yopilgan masjid 1991 yilda ibodat uyi sifatida qayta ochildi. Rasmiylarning ruxsatisiz 10 ming kishi qatnashdi va politsiya aralashmadi. Tashqarida va ayvondagi freskalarda daraxtlar, sharsharalar va ko'priklar tasvirlangan - bu motiflar islom san'atida kam uchraydi.

Tarix
-----

Qurilish 1791-yoki 1794-yillarda Molla Bey tomonidan boshlangan va 1819-yoki 1821-yillarda uning o'g'li, Sulaymon Poshoning nabirasi Haxi Ethem Bey tomonidan tugatilgan. 

U qurilgan paytda u Tirananing tarixiy markazini tashkil etuvchi murakkab binolarning bir qismi edi. Masjid oldida eski bozor, sharqda 1614 yilda qurilgan va Ikkinchi jahon urushi paytida vayron qilingan Sulaymon posho masjidi, shimoli-g'arbiy qismida esa Karapici masjidi joylashgan edi. 

Albaniya Sotsialistik Xalq Respublikasi totalitarizm davrida masjid yopildi. 1991-yil 18-yanvarda kommunistik hokimiyatning qarshiliklariga qaramay, 10 000 kishi bayroq koʻtarib kirib keldi. Bu Albaniyada kommunizm qulashining boshlanishi edi.  Bu voqea Albaniyada diniy erkinlikning qayta tiklanishida muhim voqea bo‘ldi.

Masjid bugungi kunda Tirana soat minorasi bilan birga me'moriy majmuadan iborat. Masjid bo'ylab ekskursiyalar har kuni amalga oshiriladi, ammo ibodat paytida emas.  Mehmonlar ichki xonaga kirishdan oldin oyoq kiyimlarini echishlari kerak.

Arxitektura
-----------

Ethem Bey masjidi namoz zali, uning shimolini va minorasini o'rab turgan ayvondan iborat. Shimol tomonda to'rtburchak shaklda bo'lgan va noyob hajmda qurilgan ibodatxonaga kirish eshigi joylashgan. U gumbaz bilan qoplangan, gumbazi yarim sharsimon boʻlib, derazasi yoʻq. Masjid freskalarida daraxtlar, sharsharalar va koʻpriklar tasvirlangan; natyurmort rasmlari islom san'atida kamdan-kam uchraydi.

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Et'hem Bey Masjidi*** haqida turkum mavjud |

1. ↑  H.T.Norris (1993), *Islam in the Balkans: Religion and Society Between Europe and the Arab World*, University of South Carolina Press, 77–78-bet, ISBN 9780872499775, OCLC 28067651
2. ↑  M. Cavendish, *World and Its Peoples page 1629*
3. ↑  „Archived copy". 18-oktabr 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-sentabr 2016-yil.
4. ↑  Anthony Clunies Ross, Petar Sudar, *Albania's economy in transition and turmoil, 1990-97*, 1998, page 57
5. ↑  Europe on a shoestring By Sarah Johnstone Page 59 ()

* ↑  ↑

* ↑  ↑
* ↑  Europe on a shoestring By Sarah Johnstone Page 59 ()

Andoza:Tirana
**Boʻritaroq**, gʻoʻzarak (Hibiscus trionum L.) — gulxayridoshlarga mansub bir yillik begona oʻt. Poyasi tik oʻsadi, boʻyi 10—70 sm, sershox. Barglari uch boʻlakli, choʻziq, tubigacha patsimon boʻlakchalarga ajralgan. Gullari sariq, uzun gulbandlarda yakkayakka joylashgan. Asosida qirmizi rangli dogʻlari bor. Mevasi koʻsakcha. Issiq va namsevar oʻsimlik. Nihollari mart— mayda koʻkaradi. Iyun — avgustda gullaydi, iyuldan oktabrgacha mevalaydi. Urugʻidan koʻpayadi. Bir tupi 15 ming urugʻ beradi. Urugʻlar tuproqning 6—8 sm chuqurligida 57 yilga qadar yashovchanligini saqdab qoladi, harorat 5—6°da unib chiqadi. Oʻrta Osiyoda sugʻorma dehqonchilik rayonlarida koʻp tarqalgan. B. paxta maydonlari, chopiq qilinadigan ekinlar orasida, shuningdek yoʻl, ariq yoqalari, tashlandiq yerlar va bogʻlarda uchraydi.

Kurash choralari: ekish oldidan urugʻni tozalash, yerni boronalash, qator oralariga ishlov berish, maysa koʻkarmasdan gerbitsidlar sepish va boshqa

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
BOʻRK — qad. bosh kiyimi. Qishda hamda yozda kiyiladigan B. boʻladi. Boʻrk hayvon terisidan tikilib, qimmatbaho qalin gazmol bilan qoplanadi. B.ni erkaklar ham, xotinqizlar ham kiyishadi. Tikilgan hayvon terisiga qarab, u qunduz B. suvsar B. qamshat B. tulki B. va h.k. boʻlib nomlanadi. Qizlar B.i har xil taqinchoqlar, tangalar, uzuklar bilan bezatilgan. Erkaklarda toʻyziyofatga kiyiladigan qimmatbaho, oddiy kunlarda, ishga kiyadigan B.lar ham boʻlgan. B. oʻzbek, qozoq, qoraqalpoq, qirgʻiz, boshqird, tatar, uygʻur va boshqa xalklar orasida tarqalgan. "Devonu lugʻotit turk" (11-asr)da "Bosh yorilsa boʻrk ichida" maqoli shaklida uchraydi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Gipofizar kaxeksiya** (Cachexia hypophysialis), Simmonds kasalligi— gipotalamus yadrolari shikastlanganda va gipofiztsht oldingi boʻlagida tropgormonlar ishlab chiqarilishi kamayganda yoki butunlay boʻlmaganda kelib chiqadigan kasallik; gipotalamus markazlarining funksional buzilishi; gipotireoz, gipokortitsizm, gipogonadizm bilan ifodalanadi. Asosan jinsiy bezlar va qalqonsimon bez hamda buyrak usti bezi pust qavati faoliyatining yetishmaslik belgilari namoyon boʻladi. Bemor tez orada choʻpustixon boʻlib ozib, tashqi jinsiy belgilari yoʻqolib, soch-kipriklari, hatto tishlari ham tushib ketadi, umuman moddalar almashinuvi izdan chiqadi va kaxeksiya belgilari koʻzga tashlanadi. Ogʻirroq kechganida gipofizar koma kuzatiladi. Davo kasallik belgilariga qarab tayinlanadi. Oldini olish uchun yuqumli kasalliklarni oʻz vaqtida davolatish, tugʻruq chogʻida qon ketganda uning oʻrnini toʻldirish choralarini koʻrish zarur.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**ActionScript** -(inglizcha: *ActionScript* (oʻqilishi „EkshnScript") - ob’ekt yoʻnaltirilgan dasturlash tili, Flash-ilovalar bilan ishlash, SFW va boshqa web sahifadgi Flash ilovalar yaratishda qoʻlaniladi. ActionScript Flash Playerning bir qismidir u virtual mashina (ActionScript Virtual Machine) tomonidan amalga oshiriladi.
ActionScript yordamida interaktiv multimedia dasturlar, oʻyinlar, web-sahifalar yaratiladi.
ActionScript Flashning boshqaruv tilidir. ActionScriptning yangi versiyalari oʻzining oldingi Flash versiyasidan farq qiladi. Flashning boshlangʻich versiyalarida buyruqlar chegaralangan boʻlib, noqulay interfeysga ega edi. U faqat asosiy harakatlar uchun ishlatilar edi. Soʻnggi versiyalarida esa buyruqlar soni koʻpaytirilib, interfeysi esa juda qulay koʻrinishga keltirildi. ActionScript sichqoncha koʻrsatkichi yordamida yoki klaviaturadan berilayotgan harakatlarni boshqarish va ma’lum kadrdagi harakatlarni boshqarish imkonini beradi. ActionScriptni toʻliq oʻrganish uchun dasturlash tillarini bilish kerak.(Masalan dasturlash tillaridan C++, JavaScript, etc kabilarni). 
ActionScript da quyidagilarni bilish mumkin:
ActionScript bilan muloqot qilish uchun harakatlar paneli (Actions panel);
Bajaruvchi tugmalarni oʻzi uchun istalgan holatda ishlatishi;
Yoʻllar — kerakli ob’ektga istalgancha murojaat qilish mumkin;
Flash multfilmida (move clips) asosiy harakatlarni istalgan koʻrinishda boshqarish;
Output, Debugger oynalari yordamida ActionScript otladkasini tashkil etish. Va.b.

Havolalar
---------

* Adobedagi sahifa
**Acıpayam** — Turkiyaning Egey va Oʻrta yer dengizi mintaqalari oʻrtasida joylashgan dengizli viloyatidagi shahar va qishloq tumani. Denizli shahri va Antaliya o'rtasidagi yo'lda qovun va tarvuz etishtirish bilan mashhur bo'lgan ikkita suv ombori tomonidan sug'oriladigan tekislik. U 1700 km² maydonni egallaydi, balandligi 895 m. Tumanda 57533 kishi istiqomat qiladi, shundan 13700 nafari Acipayam shahrida istiqomat qiladi.

Etimologiya
-----------

Acıpayam nomi mahalliy lahjada *achchiq bodom* (*payam* fors tilidan olingan so'z) degan ma'noni anglatadi, shahar ilgari *Garbipayam* va *Garbikaraagach* deb nomlangan.

Tarixi
------

Bu tekislik miloddan avvalgi 2000-yildan beri o'rnashgan va xettlar bu erda miloddan avvalgi 1500-yilda bo'lgan, undan keyin qadimgi yunonlar va Vizantiyagacha bo'lgan ko'proq tsivilizatsiyalar, keyin esa turk xalqlari kelgan. 1097-yildan bu hudud saljuqiy turklar qoʻlida edi. Turk hukmronligi salib yurishlari bilan to'xtatildi, ammo keyinchalik O'g'uz turklari tomonidan o'rnatildi va oxir-oqibat Usmonli imperiyasiga singib ketdi.

Acıpayam bugun
--------------

Qishloq xo'jaligi bilan bir qatorda Denizli to'qimachilik sanoatining bir qismi tsellyuloza zavodi joylashgan Acıpayamga ham tarqaldi. Ilgari odamlar Turkiyaning boshqa hududlariga tamaki yoki paxta terish uchun mavsumiy ravishda ko'chib ketishgan bo'lsa, bugungi kunda bu kerak emas.

Qiziqarli joylar
----------------

* Keloğlan g'ori - 145 m uzunlikdagi g'or, tashrif buyuruvchilar uchun ochiq.

Shaharlar
---------

* Aloattin
* Dedebagi
* Yeşilyuva

Yana qarang
-----------

* Acıpayam (qo'y)

Manbalar
--------

Havolalar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Acıpayam*** haqida turkum mavjud |

* Mahalliy yangiliklar veb-sayti (turkcha)
**Silliqlash** — turli materiallar (metall, tosh, yogʻoch va boshqalar) ga jilvir qogʻoz, jilvir tosh, abraziv materiallar yordamida ishqalab ishlov berish. Metallarga, asosan, silliqlash stanogida ishlov beriladi. M yetall sirti risoladagidek silliq chiqishi uchun unga bir necha marta ishlov berish kerak (har gal 0,005—0,05 mm chamasi katlam sidiriladi). Toshlar sirti har xil yiriklikdagi abraziv doira, plita, brusoklar bilan silliklash stanoklari, elektr asboblar yordamida silliklanadi. Yogʻochni Sdan oldin uni randalab, sirti shpaklyovkalab olinadi, keyin turli mayinlik va qattiklikdagi (yaʼni har xil yiriklikdagi) jilvir qogʻoz bilan ishqalab silliklanadi. S. natijasida materiallar koʻrkamlashadi, korroziyabardoshligi va mustahkamligi ortadi. Silliklangan sirtlarni abraziv massa (yaltiratadigan tarkib) surkab, jilvir qogʻoz, abraziv doira yordamida qoʻlda va stanoklarda yaltiratish jilolash deb ataladi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Erol Chevikçe**, (1937-yil 8-dekabr, Amasya) turk siyosatchisi, CHP deputati, sobiq jamoat ishlari va transport vaziri.

Hayotiy
-------

Respublikaning birinchi oʻqituvchi avlodidan Kazim Chevikçe va Amasya muzey shahrining chuqur ildiz otgan oilalaridan biri Cünoğullarining qizi Hacer Chevikçening oʻgʻli Erol Chevikçe Kılıçaslan boshlangʻich maktabida va Amasiyada oʻqigan. O'rta maktab. Istanbuldagi Kabatosh o'g'il bolalar o'rta maktabini tamomlagan. Istanbul universiteti Iqtisodiyot fakulteti bitiruvchisi. Ord. prof. Sukru Baban, prof. Refi Sukru Suvla, Ord. prof. Omer Jalol Sarc, prof. Idris Küçükömer, prof. Sencer Divitchioglu, prof. Kenan Gurtan va boshqa koʻplab oʻqituvchilardan saboq oldi. Birinchi ingliz tili ta'limini o'sha paytdagi Robert kolleji, hozirgi Bog'ozichi universitetining tayyorgarlik sinfida o'qish orqali olgan.

İsmet İnönü Bosh vazir bo'lganida Davlat Planlash Tashkilotiga imtihon bilan kirgan. U birinchi rejalashtiruvchilar bilan ishlash imkoniyatiga ega bo'ldi.

1968-1969-yillarda AQShning Pitsburg universitetida magistrlik darajasini oldi. Tezis mavzusi "Turkiyaning Iqtisodiy rejalashtirish tajribasi" mavzusi bo'ldi. U Statistika bo'yicha doktorlik dissertatsiyasini ta'minlash uchun AQShga kelgan SIS mutaxassislari yordamchilaridan biri Perihan (Qorkut) Chevikchega turmushga chiqdi. Ikki qizining toʻngʻichi Syla Bogʻazichi universitetining Iqtisodiyot fakultetini tamomlagan va jazz pianinochisi. Kichik qizi Asli XEI arxitekturasi bitiruvchisi.

1973-yil oktyabr saylovlariga qadar Davlat rejalashtirish tashkilotidagi vazifasini davom ettirdi. 1973-yilda Ejevitning chaqirig'i bilan u DPTdan chiqqan birinchi parlament a'zosi bo'ldi. 1974-yilda CHP hukumatida Adana deputati sifatida Jamoat ishlari vazirligi vazifasini bajardi.

1977-yilda Amasiyadan parlament deputati etib saylangan. Ikkinchi Ecevit hukumatida transport vaziri bo'ldi. 1980-yildan keyin u siyosiy jihatdan taqiqlanganligi sababli iqtisodiy maslahatchi bo'lib ishladi. 1992-yilda xususiy sektor hayotini tark etdi. 1988-yilgi Kongress bilan faol siyosatga qaytdi. Erdal İnönü boshchiligidagi Deniz Baykal bosh kotibining o'rinbosari lavozimida ishlagan. 1990-yilda ular Baykal bilan birga o'z vazifalarini tark etishdi. Ular ketma-ket uch marta Prezidentlik uchun Inönü bilan kurashib, mag'lub bo'lishdi.

1992-yilda qayta ochilgan CHP raisining o'rinbosari bo'ldi. 1995-yilgi saylovlarda Adanadan deputat etib qayta saylandi. 1999-yilgi saylovda CHP parlamentdan chetlashtirilgach, u Deniz Baykalning prezidentlikdan ketishini talab qilganlarni boshqargan. Oʻshandan beri u parlamentga nomzodini qoʻymagan. U parlamentda siyosatni tark etdi. U hali ham CHP a'zosi sifatida siyosiy hayotini davom ettirmoqda. 2002-2004-yillarda NTV İnt gazetasida yozgan. Uning 2004-yilda boshlagan "Vatan" gazetasidagi haftalik maqolalari 17-dekabrdagi korrupsiya va poraxoʻrlik tergovi chogʻida toʻxtatildi. Hozirda "Bigazete" Int. U gazetada yozishda davom etmoqda.

Manba
-----
**Vidoiy** (?, Kattaqoʻrgʻon -?) — oʻzbek shoiri. 19-asr Kattaqoʻrgʻon adabiy muhitiga mansub romantik uslub vakillaridan biri. Hayoti haqida maʼlumot topilmagan. Ijodida dunyoviy adabiyot anʼanalariga rioya qilgan, lirik sheʼrlar yaratgan. Sheʼriyatida samimiy sevgi, axdida qatiy bulishlik, sadoqat, yaxshilikni ulugʻlagan. Maʼnaviy-axloqiy qashshoqlik, adolatsizlik, jabr va zulm kabi illatlarni fosh qilgan. Navoiyning "Harobot aro kirdim oshifta hol, May istargʻa ilkimda singan safol" bayti takrorlanib keluvchi tarjeʼbandiga tatabbu tarzida 10 ta tarjeʼband yozgan, sheʼrlariga naziralar bogʻlab, buyuk oʻtmishdoshining ijodiy anʼanalarini davom ettirgan. V.ning 4 ming baytga yaqin sheʼrni oʻz ichiga olgan devoni bizgacha yetib kelgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Videoyozuv** — televizion, radiolokatsion va b. tasvir hamda tovush signallarini magnit lentaga, diskka (qarang Magnit yozuv) yoki kinolentaga (qarang Fotografik yozuv) yozib olish va qayta koʻrsatish hamda eshittirish. Telekoʻrsatuvlar, videofilmlar, hujjatli va badiiy dasturlarni saqlab qoʻyish va zarur paytlarda tovushli qilib qayta koʻrsatishga imkon beradi. V.dan oʻquv maqsadlarida ham keng foydalaniladi. V.ni videomagnitofon orqali amalga oshirishning signallarni kinolentaga yozib olishdan ancha afzalligi bor, chunki unda plyonkaga ishlov berish, bosib chiqarish va montaj qilishdek murakkab jarayonlarga ehtiyoj boʻlmaydi. Videomagnitofonda dasturni toʻliq, qisman, u yer, bu yeridan koʻrsataverish mumkin. Bir lentaning oʻziga bir necha marta qayta V.ni amalga oshirish mumkin. Hujjatli teledasturlar (reportaj, intervyu, suhbat va b.)ni tayyorlashda V. tomoshabinda "oʻzi ham ishtirok etish" taassurotyni hosil qiladi. V. yordamida "zamon va makon" muammosi ijobiy hal etiladi, chunki u vaqt ham "tanlamaydi", joyni ham "pisand qilmaydi", yaʼni V.ni hamma vaqg , hamma yerda qoʻllash mumkin.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Valentin Aleksandrovich Serov** [1865.7(19).1, Peterburg 1911. 22.11(5.12), Moskva] — rus rassomi, rang-tasvirda realizmning yirik namoyandasi. Peterburg Badiiyot akadimyasi da tahsil koʻrgan (1880—85). S. ijodiga I.Ye.Repin (yoshligida undan taʼlim olgan) hamda rassomlarning Rossiya va Gʻarbiy Yevropa muzeylarida koʻrgan asarlari kuchli taʼsir koʻrsatgan. Ilk asarlaridayoq nur va rangni ishlashi, murakkab reflekslar uygʻunligini berishi, havo bilan toʻyingan muhit (olam) ni tasviriy jozibasi bilan aks ettirishi diqqatga sazovor ("Shaftoli tutgan qiz", 1887; "Oftobda turgan qiz", 1888, ikkalasi ham Tretyakov galereyasida va boshqalar). 1890-yildan portret janri S. ijodida asosiy oʻrin tutadi, kishilarning oʻtkir ruhiy holatini berish oldinga chikdi, artist, rassom, yozuvchilar uning sevimli modeliga aylanadi: "A. Mazini" (1890), "K.A. Korovin" (1891), "I.ILevitan" (1893), "N.A. Rimskiy— Korsakov" (1898), "M. Morozov" (1902), "M. N. Yermolova" (1905) va boshqa Davr ruxini, qahramonlar vaziyatini berishda rang tuslarini mahorat bilan qoʻllaydi ("Petr I", tempera, 1907 va boshqalar). Qad mifologiya mavzularida ham asarlar yaratgan. S.ning eng yaxshi asarlari rus realistik sanʼatining choʻqqisidir. SEROV (1934-yilgacha va 193739-yillarda Nadejdinsk, 1934—37 yillarda Kabakovsk) — Rossiya Federatsiyasi Sverdlovsk viloyatidagi shahar (1926-yildan). Kakva daryosi sohilida. Temir yoʻl tuguni. Aholisi 100,4 ming kishi (1998). Uraldagi metallurgiya sanoati markazlaridan biri. Qora metallurgiya, yogochsozlik va boshqa sanoat korxonalari, temirbeton buyumlari, taʼmirlashmexanika zavodlari bor. Serov issiklik elektr st-yasi ishlab turibdi. Bir necha oʻrta maxsus bilim yurti, Ural politexnika instituti fakulteti, drama teatri, oʻlkashunoslik muzeyi mavjud. Shahar 1894-yilda Sibir temir yoʻl magistrali uchun relslar ishlab chiqaradigan zavod barpo etilishi munosabati bilan bunyod etilgan. Qahramon uchuvchi A.K.Serov (1910—39) nomi bilan atalgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Valentin Ivanovich Jmakin** (1928.5.3, Gorkiy viloyati) — rassom, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sanʼat arbobi (1964). P. Benkov nomidagi Respublika rassomlik bilim yurti (1944—48), Moskva amaliy bezak sanʼati instituti (1948—52) va Badiiy sanoat oliy oʻquv yurti (1952—54)da taʼlim olgan. J. asarlari oʻzbek xalqi hayotidagi muhim voqealarni aks ettirgani bilan diqqatga sazovor, ularda obrazlar yorqin boʻyoqlarda, jonli ifodalangan. "Paranji tashlagan ayol" (1957), "Angren GRES qurilishi" (1958), "Industrial Oʻzbekiston" triptixi (hamkorlikda, 1957—60), "Hamza" (1960), "Hovli" (1970), "Eshelonlar" (1985) va b. kartinalar, shuningdek, Toshkentdagi jamoat binolariga ishlangan namoyonlar va mahobatli bezak sanʼatiga oid asarlar muallifi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Yunus No‘monovich Yoqubov** (1935—2003) — geliofizika sohasida faoliyat ko‘rsatgan olim, texnika fanlari doktori, faxriy professor.

Ta'limi va ish faoliyati
------------------------

Yunus Yoqubov 1935-yil 8-iyulda Buxoro shahrida ishchi-xizmatchi oilasida tug‘ilgan. 1951-yilda yetti yillik maktabni bitirib, 1951—1954-yillarda kechki ishchi-yoshlar maktabida o‘qishni davom ettirdi va shu davrda Buxoro shahridagi 18-son avtobazada motorchi bo‘lib ishladi. 1959-yilda Buxoro davlat pedagogika instituti (hozirgi Buxoro davlat universiteti)ning Fizika-matematika fakultetini imtiyozli diplom bilan bitirib, 1963-yil avgust oyigacha Buxoro shahridagi Makarenko nomli o‘rta maktabda fizika o‘qituvchisi va ilmiy bo‘lim mudiri vazifalarida faoliyat yuritdi. 1963-yil sentyabr oyidan boshlab Buxoro davlat pedagogika institutining umumiy fizika kafedrasida tanlov asosida assistent-o‘qituvchi vazifasiga ishga qabul qilindi.

Ilmiy-pedagogik faoliyati
-------------------------

Yunus Yoqubov 1965—1966-o‘quv yilida akademik V.A.Baum rahbarligida Ashxobod shahrida bir yillik ilmiy stajirovkani o‘tab, 1966—1972-yillarda Quyosh energiyasini akkumulyatsiyalash sohasida professor Q.B.Boybo‘tayev va G‘.Y.Umarovlar rahbarligida ilmiy tadqiqotlar olib bordi va 1972-yil dekabrda Toshkentdagi Fizika-texnika instituti huzuridagi maxsus ilmiy kengashda issiqlik fizikasi mutaxassisligi bo‘yicha nomzodlik dissertatsiyasini himoya qildi. 

Quyoshning nurlanish energiyasidan samarali foydalanish va akkumulyatsiyalash yo‘nalishida ilmiy tadqiqotlar olib bordi va 1987-yilning noyabr oyida G.M.Krjijanovskiy nomli Moskva Energetika ilmiy tadqiqot institutida sanoat issiqlik energetikasi mutaxassisligi bo‘yicha maxsus ilmiy kengashda „Issiqxonalarda quyosh energiyasidan samarali foydalanish va akkumulyatsiyalash" mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qildi.

Quyosh nuri ta’sirida sorbsion sikllar samaradorligini oshirish, issiqxonalarda nurlanish energiyasi samaradorligini oshirish yo‘nalishida ilmiy tadqiqotlar olib borish natijasida to‘rt fan nomzodi va fan doktorlarini tayyorladi, jumladan, A.I.Imomqulov, S.A.Saidovlarning dissertatsiyalariga rahbarlik qildi. Yunus Yoqubov Turkmaniston Fanlar akademiyasi qoshidagi doktorlik dissertatsiyalar ishi himoyasi bo‘yicha maxsus ilmiy kengash a’zosi, universitetning faxriy professori vazifasida ishladi.

Yunus Yoqubov kafedra mudiri, fakultet dekani vazifalarida hamda kasaba uyushmasi qo‘mitasida mas’ul vazifalarda faoliyat ko‘rsatdi. Ilmiy-pedagogik ishlari ko‘p qirrali bo‘lib, 120 dan ortiq ilmiy maqolalari, 2 ta monografiya va o‘quv qo‘llanmalari o‘zbek, rus va chet tillarida chop etilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Раҳматов И*. Бухоролик гелиофизик олимлар*, 2009 — 12 bet.
2. ↑  Якубов Ю.Н*. Аккумулирование энергии солнечного излучения / Отв. ред. Г.Я. Умаров*. Ташкент: Фан, 1981 — 104 bet.
3. ↑  Якубов Ю.Н*. Эффективное использование и аккумулирование солнечной энергии в теплицах: диссертация ... доктора технических наук*, Москва, 1987 — 401 bet.
**Abduqodir Hojimetovich Hayitmetov** (1926.27.5, Dangʻara tumani Qiyoliqum qishlogʻi — 2005.7.5, Toshkent) — adabiyotshunos olim. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1978), Filol. Fanlari doktori (1965), professor (1970). Oʻrta Osiyo universitetining sharqshunoslik fakultetini tugatgan (1949). Oʻzbekistan Fanlar akademiyasi Til va adabiyot institutida kichik (1953-57), katta ilmiy xodim (1957—67), direktorning ilmiy ishlar boʻyicha oʻrinbosari va boʻlim mudiri (1967—70; 1971—98), ilmiy maslahatchi (1998—2003), yetakchi ilmiy xodim (2003 ydan). Hayitmetovning adabiy-ilmiy faoliyati 50-yillarda hikoya va maqolalar yozish bilan boshlangan. Keyinchalik u faqati. t. ishlari bilan shugʻullangan va uning ilmiy faoliyati, asosan, buyuk oʻzbek shoiri Alisher Navoiy ijodini oʻrganishga bagʻishlangan. Hayitmetov "Alisher Navoiyning adabiy-tanqidiy qarashlari" (1959), "Navoiy lirikasi" (1961), "Navoiyning ijodiy metodi" (1963), "Sharq adabiyotining ijodiy metodi tarixidan", "Navoiy dahosi" (1970), "Hayot-baxsh chashma" (1974), "Navoiyxonlik suhbatlari" (1993) kabi asarlari bilan navoiyshunoslik fanini yangi bos-qichga koʻtargan.

Hayitmetov ilmiy faoliyatining muhim qismini oʻzbek mumtoz adabiyoti tarixini yaratish bilan bogʻlits ishlar tashkil etadi. Uning ilmiy rahbarligi va bevosita ishtirokida oʻzbek tilida 5 j.li (1977—80), rus tilida 2 j.li (1991-92) "Oʻzbek adabiyoti tarixi" yaratilgan. Bundan tashqari, olim 4 j.li "Uzbek adabiyoti" majmuasi, 3 j.li "Uzbek poeziyasi antologiyasi", Ali-sher Navoiyning 15 va 20 j.li asarlar toʻplamlarini tuzishda faol ishtirok etgan. Navoiyning "Hayrat ul-abror" hamda "Farhod va Shirin" dos-tonlarining nasriy variantlarini tayyorlab nashr etgan. Beruniy nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti la-ureati (1967, 1992). "Buyuk xizmatlari uchun" ordeni bilan taqdirlangan (2003).

Manbalar
--------

* Tabarruk izlar izidan, T. 1979; meros va ixlos, T. 1985; Navoiyxonlik suhbatlari, T. 1993; Temuriylar davri oʻzbek adabiyoti, T. 1996.

Adabiyot
--------

* Abduqodir Hojimetovich Hayitmetov (biobibliografiya), T. 1986; Vohidov R. Navoiy qalbila sirlashgan inson, T. 1999.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Abdurahim toshtarosh**, (asli) Turdiyev Abdurahim (1870 — Nurota tumani Gʻozgʻon qishlogʻi — 1938) — mashhur toshtarosh, xalq ustasi, meʼmor. Toshdan ajoyib haykallar yasagan. Buxorodagi Sitorai Mohi Xosa saroyidagi ikki sher haykali bu mohir toshtarosh sanʼatining nodir namunasidir. Kar-manadagi Sultonobod-Olchin bogʻini bezashda, soʻngra Sitorai Mohi Xosa saroyi qurilishida ishtirok etgan. Gʻozgʻondagi Shohimardon marmar masji-di (1913), Dehbaland qishlogʻidagi mas-jidni qurgan. Buxoro, Toshkentdagi kat-ta binokorlik ishlarida (jumladan hozirgi Oʻzbekiston Fanlar Akademiyasi Prezidiumi binosi) va boshqalarni bezashda faol qatnashgan. Mar-mardan uy-roʻzgʻor buyumlari, haykallar (baliq, timsoh va boshqalar) yaratgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Christopher Mark Eagles** (1985-yil 19-noyabrda tugʻilgan) — angliyalik sobiq professional futbolchi hisoblanadi.

Watfordda yoshlar tizimidan o'tganidan so'ng, u professional faoliyatini "Manchester United" da boshladi, ammo muntazam ravishda asosiy jamoaga kira olmadi. U "United" safida 17 marta, shu jumladan 2004 va 2007-yillarda FA Community Shield o'yinlarida o'ynagan. U "Watford"da, shuningdek, "Sheffild Uensdey" va Gollandiyaning NEC klublarida ijarada bo'lib, "Burnly "ga doimiy ravishda 1,2 funt sterling evaziga ko'chib o'tdi. Bleckpool, Charlton Athletic, Bury, Accrington Stanley, Port Vale kabi jamoalarda qisqa vaqt o'ynadi. O'yindan bir yildan ko'proq vaqtni o'tkazganidan so'ng 2019-yil iyul oyida "Oldxem Athletic" ga qo'shildi va 2020-yilning yanvarida shartnomasini tark etdi. Faoliyati davomida bir necha bor Angliya Primer ligasidagi top clublarda faoliyat olib borgan.

Faoliyati
---------

Eagles Xertfordshirning Xemel Xempsted shahrida tug'ilgan va Tottenxemda mavsumiy chipta sohibi bo'lgan, u oilasi bilan ko'rish uchun borgan. Avval Uotfordda yoshlar tizimi orqali kelgan Eagles 14 yoshida Manchester United akademiyasiga qo'shilish uchun ketgan. Ushbu harakat uchun Uotfordga to'lanishi kerak bo'lgan tovon keyinchalik Denni Webberni teskari yo'nalishga olib borgan shartnomaning bir qismini tashkil qiladi.

O'yin uslubi
------------

Eagles yarim himoyachi bo'lib to'p surgan, ammo hujumkor yarim himoyachi sifatida ham o'yin olib borgan. 2008-yil dekabr oyida *The Guardian* uchun yozgan Stiv Claridge Eagles "qiyin narsalarni oson ko'rsatadigan tabiiy futbolchi", tabiiy qobiliyatga deb ta'riflab o'tgan.

Shaxsiy hayot
-------------

Eagles 2021-yil sentyabr oyida sobiq qiz do‘sti Jennifer Metkalfning uyi tashqarisida transport vositasini boshqarishda mast holda politsiya tomonidan topilganidan so‘ng Anonim alkogolizmga qo‘shildi; u uch oyga mashina haydash huquqidan mahrum qilindi va 1250 funt sterling miqdorida jarimaga tortildi. Turmush o'rtog'i Danielle Mitchinsondan ajralgan edi, u bilan sakkiz yillik munosabatlari davomida ikki farzand bor.

Manbalar
--------

1. ↑  Andoza:Hugman
2. ↑  „FootballSquads - Port Vale - 2016/2017". *www.footballsquads.co.uk*. 5-fevral 2021-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 1-fevral 2021-yil.
3. ↑  *McVay, David*. „Burnley blunt Sheffield United". *The Daily Telegraph* (7-dekabr 2008-yil). Qaraldi: 9-dekabr 2008-yil.
4. ↑  „Webber poised for Watford". BBC Sport (British Broadcasting Corporation) (4-iyul 2004-yil). Qaraldi: 20-aprel 2008-yil.
5. ↑  *Whitbread, Douglas*. „Ex Man Utd star Chris Eagles drunk and shoeless outside Hollyoaks actress' home". *Manchester Evening News* (14-sentabr 2021-yil). Qaraldi: 17-sentabr 2021-yil.
6. ↑  *Knox, Susan*. „Former Burnley player Chris Eagles found drunk and shoeless at wheel of car". *LancsLive* (14-sentabr 2021-yil). Qaraldi: 17-sentabr 2021-yil.
**Justine Siegemund** yoki **Siegemund** (1636-yil 26-dekabr - 1705-yil 10-noyabr) sileziyalik doya bo'lib, uning *"Sud doyasi"* (1690) kitobi eng ko'p o'qilgan akusherlik qo'llanmasi edi.

Hayotning boshlang'ich davri
----------------------------

Siegemund 1636-yil 26-dekabrda Ronstokda (hozirgi Roztoka, Polsha) tug`ilgan. Otasi lyuteran vazir Elias Dittrich boʻlib, sobiq Sileziya Yavor gersogligida tugʻilgan. Uning otasi 1650-yilda, u 14 yoshida vafot etdi. 1655-yilda u hisobchi Kristian Siegemundga turmushga chiqadi, ammo nikoh farzandsiz bo`ldi. Biroq, bu farzandsizlik 42 yil davom etdi va Kristian Siegemund o'zining professional faoliyati davomida xotiniga katta yordam berdi.

 Javor gersogligining poytaxti - ko'chalardan birining ko'rinishi.

Faoliyati
---------

### 1656–1672

20 yoshida Justine Siegemund o'zini homilador deb noto'g'ri tashxis qilgan doyalar qo'lidan juda ko'p azob chekdi. Shu sabali u akusherlik faoliyati bilan shug`ullanishga qaror qildi. 1670-yilgacha u o'z hududidagi dehqon va kambag'al ayollarga bepul akusherlik xizmatlarini ko'rsatgan.

### 1670–1701

 Siegismund darsligining sarlavha sahifasi
Uning rivojlanayotgan akusherlik amaliyoti va mijozlar bazasini kengaytirishni hisobga olgan holda, Siegemund Legnica gertsoginyasi Luise bachadon bo'yni shishi bilan tahdid qilganda, erkak shifokorlar uning professional xizmatlarini chaqirgandan so'ng, uni muvaffaqiyatli olib tashlagan. 1680-yilda uning sobiq rahbari Martin Kerger uni xavfli tug'ilish amaliyotida aybladi. Kergerning Frankfurtdagi Oder tibbiyot fakultetidagi hamkasblari Siegemund tarafini oldilar va Kergerning o'z bayonotlari uning ayollarning reproduktiv va chaqaloq anatomiyasi va tug'ilishi bo'yicha amaliy tajribaga asoslangan professional bilimiga ega emasligini ko'rsatdi.

### *The Court Midwife* (1690)

 Yelkali taqdimotning ikki qo'lli ichki versiyasi
1689-yilda Siegemund Gaagadan Oderdagi Frankfurtga yo'l oldi va o'zining tibbiy hujjatlarini tasdiqlagan Frankfurt tibbiyot fakultetiga o'z qo'llanma loyihasini taqdim etdi. U qo`llanma Regnier de Graaf (1641-1673) va Govard Bidloo (1649-1713) ning embriologik va anatomik gravyuralarini o'z ichiga olgan bo`lib, bu uning amaliy foydasini oshirgan. 1689-yil apreldan iyungacha u Brandenburg va Saksoniya saylovchilaridan, shuningdek Muqaddas Rim imperatoridan bosma imtiyozlarni olish orqali o'zining intellektual mulk ulushini himoya qildi.

Meros
-----

2023-yil 28-mart kuni Google Siegemundni dudl bilan nishonladi.

Manbalar
--------


1. ↑  „La sage-femme aux petites mains | Prendre corps".  corpsgir.hypotheses.org. Qaraldi: 12-dekabr 2015-yil.
2. ↑  „Celebrating Justine Siegemund" (en). *www.google.com*. Qaraldi: 27-mart 2023-yil.
3. ↑  *Desk.* „Google celebrated Justine Siegemund with a doodle" (en-US). *Observer Voice* (27-mart 2023-yil). Qaraldi: 27-mart 2023-yil.
**Ofelt** (qadimgi yunoncha: *Ὀφέλτης*), *Arxemor* (Ἀρχέμορος „ilgari vafot etgan") — qadimgi yunon mifologiyasidagi qahramon, oʻgʻil bola. Likurg va Evridikaning oʻgʻli. U enaga tomonidan oʻt ustiga yotqizilgan holda sarv bogʻida ilon chaqishi natijasida vafot etdi. Uning xotirasiga Nemean oʻyinlari tashkil etilgan.

Afsona
------

Afsonaning bir versiyasiga koʻra, bolaning ismi Ofit boʻlgan va u Likning oʻgʻli boʻlgan. Baʼzilarga koʻra, Evfet va Kreuzaning oʻgʻli. Enaga Gipsipilaga bola yurishni oʻrganmaguncha uni yerga qoʻymaslik buyurilgan, chunki orakulning ogohlantirishi shunday edi. Biroq, uning yonidan oʻtib ketayotgan Fivga qarsgi yettitalik quduq haqida soʻraganida, u Ofeltni selderey oʻsib turgan manbaga (yoki bu oʻsimlik toʻshagiga) qoʻyadi va ajdaho (ilon) esa uni oʻldiradi. Yetti kishi ajdahoni oʻldirdi va yomonlik alomatlaridan xalos boʻlish uchun Ofelt xotirasiga Nemean oʻyinlarini taʼsis qildi. Ushbu epizod Esxilning „Nemeya" tragediyasida tasvirlangan.

Ofelt va Likurg qabri Nemeyada joylashgan. Ofeltning avlodlari, Plutarxning maʼlumotlariga koʻra, Fivda qurbonliklarda birinchi boʻlib chaqirilganlar.

Adash
-----

Shuningdek, Ovidiyning soʻzlariga koʻra, (Metamorfozlar, 3:605) oʻz hamkasblari-kemasozlar bilan birga Vakhni (Dionisni) u Naxos oroliga olib borishni soʻraganida ayyorlik, hiyla va kuch bilan oʻgʻirlab, qullikka sotishga harakat qilgan „birinchi kema quruvchilardan" biri ham Ofelt deb atalgan. Dionis Ofeltni va uning hamkasblari-kemasozlarni delfinlarga aylantirdi (Ovidiy, Metamorfozlar, 3:670).

Manbalar
--------

1. ↑   Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka I 9, 14; III 6, 4
2. 1 2  Gigin. Mifi 74
3. ↑  Vstuplenie k Nemeyskim odam Pindara. // Vestnik drevney istorii. 1996. № 1. S.214
4. ↑  Pavsaniy. Opisanie Elladi II 15, 2-3
5. ↑  Plutarx. Pochemu bojestvo medlit s vozdayaniem 13
**Oferta**, **offerta** (lotincha: *offero* — „taklif etaman") — bir shaxsning boshqa shaxsga tovar yetkazib berish, birorbir xizmat koʻrsatish va boshqa uchun shartnoma tuzish istagi va shartlari haqida yozma yoki ogʻzaki xabarnomasi. Shunday xabar yuborgan jismoniy yoki yuridik shaxs offerent, xabarnoma olgan shaxs akseptant deb ataladi (qarang Aksept).

Oferta qabul qilingan hollarda akseptant offerentni yozma xabardor qiladi va tomonlar bitimi rasmiy kuchga kiradi. Oferta unda koʻrsatilgan amal qilish muddatiga ega boʻladi. Shu muddat davomida akseptant ofertani qabul qilish huquqiga ega va bu oferent bilan shartnoma majburiyatlarini bogʻlab oladi.

Xalqaro savdoda ofertaning qatʼiy va erkin turlari bor. Qatʼiy oferta offerentning tovarlar partiyasini sotish imkoniyati haqidagi muddati koʻrsatilgan yozma taklifi ehtimoli boʻlgan hari-dorlardan faqat bittasiga yuboriladi va sotish shu muddat davomida oʻz taklifiga bogʻlanib qoladi (javob kutadi) va shunday taklifni boshqa haridorga qoʻllay olmaydi. Erkin ofertada bir vaqtning oʻzida bir tovar partiyasi bir qancha haridorlarga taklif etiladi va javob uchun muddat belgilanmaydi va shu jixat bilan offerentni majburiyatlar bilan bogʻlab qoʻymaydi. Haridorning ofertaga roziligi haqidagi yozma javobi bitim imzolanganligini tasdiqlaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil.

  

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Jahongir Qosimov** — taniqli oʻzbek rejissyori.

1958-yil 2-dekabrda Toshkentda tugʻilgan. U 1984-yilda Oʻzbekiston davlat sanʼat va madaniyat institutini tamomlagan. 1977-1979 yillarda Harbiy xizmat o'tagan. 1976-yildan „O'zbekfilm" kinostudiyasida rejissyor yordamchisi bo'lib ishlagan. 1984-2005 yillarda „O'zteleradio kompaniya" tizimida rejissyor, bosh direktor, eng yuqori toifali rejissyor sifatida ishlagan.
„O'zteleradio kompaniyasi" da ishlagan yillarida o'nlab televizion dasturlar, videofilmlar tayyorlagan. 2004-yilda „O'zbekfilm" kinostudiyasida „Dev bilan pakana", 2007-yilda „18 Kvadrat", 2009-yilda „Suv oqalab" to'liq metrajli badiiy filmlar yaratildi. „O'zbek kino" da bosh direktor o'rinbosari, kino-rejissyor. O'zbekistonda xizmat ko'rsatgan madaniyat xodimi (2005). Ingliz, nemis va rus tillarini biladi.
Uylangan, uch farzandi bor.

Mukofotlar
----------

2007-yil — „18 kvadrat" — rejissyor (Moskvadagi „Oltin ritsar" KFDA Rossiya milliy terrorizmga qarshi qo'mitasining maxsus mukofoti).

XIX „Oltin ritsar" xalqaro kinoforumi, (26-may, 2-iyun) „Kumush ritsar" filmi „Suv" filmiga Jahongir Qosimov (O'zbekiston) tomonidan 2010-yilda taqdim etilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  КАСЫМОВ ДЖАХАНГИР МИРСАБИТОВИЧ
**Jahongir am Hamidov** (1930.20.6. Toshkent) — molekulyar biol. va hujayra biol.si sohasidagi olim, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademik (1987), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1980), biol. fanlari doktori (1964), professor tuti patogistologiya laboratoriya da (1960—61), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Yadro fizikasi instituti radiatsion sitologiya laboratoriyada (1961—65) katta ilmiy xodim, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Zoologiya va parazitologiya instituti sitogi-stokimyo (1965—67), Biokimyo instituti sitokimyo va elektron mikroskopiya (1967—70; 1984-87) laboratoriya mudiri, 1998-yildan hujayra biol.si labora-toriyasida bosh ilmiy xodim, shu institut direktori (1970—79); Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Prezidiumi biol. fanlari boʻlimi akademik kotibi (1979—84, 1987-89, 1991—97), Oʻzbekiston KP MK kotibi (1989—91). Ilmiy ishlari endokrin sistemasi organlarining nurlanish kasalligiga bagʻishlangan. Uning rahbarligida tireo-id gormonlar faolligini genetik boshqarish mexanizmi ishlab chiqilgan; radioaktiv nurlarning kichik dozada rivojlanayotgan organizmda qalqonsimon bez funksiyasini oshirishi aniqlangan. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi deputati (1990—94). Beruniy nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati (1992).

Manbalar
--------

* Reaksiyaembrionalnktkaney na dey-stviye gormonov, T. 1976 (v soavtorstve); Krov i krovetvoreniye pozvonochnmx, T, 1978 (v soavtorstve); Elektronno-mikroskopiches-kiy atlas elementov gemopoeza, T. 1986; Umumiy biologiyadan amaliy mashgʻulotlar, T. 1970 (hamkorlikda); Tibbiy biologiya va genetika (darslik), T. 2005 (hamkorlikda).

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Olimlar | *Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Jahonshoh bahodur** (14 a. oxiri — 15-asr boshi) - Amir Temurning lashkarboshilaridan; Jakubek barlosnint oʻgʻli, 1384-yil boshida otasi vafot etganidan soʻng Kobuliston viloyati unga xos mulk qilib beriladi. 1392-yil bahorida butun Afgʻoniston va Gʻarbiy Hindiston yerlari Pirmuhammad Jahongirga mulk qilib berilganidan soʻng J. b. Qunduz va Bagʻlonning hokimi etib tayinlanadi va mazkur amirzodaning xos amirlari qatoriga kiritiladi. Shu bilan birga u sohibqironning deyarli barcha katta harbiy yurishlarida ishtirok etgan. Jumladan, u 1391, 1395-yillardagi Toʻxpgamishxon bilan boʻlgan janglarda katta harbiy mahorat va idrokni namoyish qilgan. 1404-yil bahorida gʻarbga qilingan "etti yillik yurish"dan qaytayotib, Amir Temur mirzo Umar ibn Mironshohga Hulokuxonta taalluugi ulusni ("Rum va Istanbulgacha, Shomu Misrgacha, Iroq va Forsgacha") meros qilib beradi va J. b.ni uning maslahatchisi etib, "Jahonshohbek soʻzidan chiqmagʻaysen va har nekim ul maslahat koʻrsa, aning birla amal qilgʻaysen" deb taʼkidlaydi.

Ashraf Ahmedov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Yem-xashak ratsioni** - oziq. mod dalari bilan chorva mollarining talab va ehtiyojini qondiruvchi, xoʻjalikdagi mavjud turli yem-xashakdan tuzilgan sutkalik oziq rejasi. R. qayvonning salomatligiga ziyon yetkazilmagan holda ulardan sifatli va muljallangan miqdordagi mahsulot olishni taʼminlashi kerak. Ye.-x. r. tannarxi boʻyicha arzon, biologik toʻla qimmatli va iloji boricha xoʻjalikda mavjud boʻlgan resurslardan tuzilishi kerak. Mollarning mahsuldorlik koʻrsatkichlari va xoʻjalikdagi ozuqa turlariga qarab ratsion vaqti-vaqti bilan oʻzgartirib turiladi.

Sogʻin sigirlar Ye.-x. r. 100 kg tirik vazniga 3,5—5 kg quruq modda miqdorida boʻlishi kerak. Bir kunda 12—13 kg sut beradigan sogʻin sigirlar uchun bir kunlik Ye.-x. r. quyidagilardan iborat: silos — 25 kg , senaj — 8 kg , pichan — 3 kg , omixta yem — 3 kg , osh tuzi — 100 g. Ratsion 1 sutkaga, 1 oyga moʻljallab tuziladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Nontronit** (Fransiyadagi Nontron shahri nomidan) — smektitlar (montmorillonit) guruhining qatlamli silikatlar kichik sinfiga mansub mineral, (Fe, Mg)2[Si4Ol0] (OH)2nH2O. Tap-kibi barqaror emas. Izomorf aralash-malar sifatida Al, Mg, Ni, Co, Si, Zn mavjud. Monoklin singoniyada kristallanadi. Tuproksimon va zich (opal koʻrinishida) agregatlar holida uchraydi, ushlab koʻrilganda yogʻsimon. Rangi yashilsimonsariq, qoʻngʻirdan toʻq yashilgacha. Sinishi chigʻanoqsimon. Qattikligi mineralogik shkala boʻyicha 2, zichligi 1700–1900 kg/m3. Sorb-sion xususiyatga ega, suvda koʻpchiydi. N. — turli oʻta asosli otqindi va me-tamorfik togʻ jinslaridagi tarkibida temir boʻlgan silikatlarning nurashidan hosil boʻlgan tipik gipergen mineral. Nikel rudasi tarkibiga kiradi. Qozogʻiston, Rossiya Federatsiyasi, Kuba, Fransiya, Avstraliya va boshqa joylarda konlari bor.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |