recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Paskalevo** ( bolgarcha: *Паскалево* ) — Bolgariyaning shimoli-sharqidagi Dobrich viloyatidagi Dobrichka munisipalitetidagi qishloq.

Ilgari qishloq Ezi bey (Ezi bey), rumin tilida esa *Ezibei* deb atalgan, chunki u 16-asrda yashagan Ezi ismli mahalliy Usmonli boshliq ( bey )ning chifligi sifatida tashkil etilgan. Etnik bolgarlar 19-asrning boshlarida, 1848-yilda ruhoniy Paskal tomonidan olib kelingan boshqa ko'chmanchilar guruhi bilan joylashdilar. Bu bolgarlar 1828-29-yillardagi rus-turk urushidan keyin Usmonlilar ta'qibidan qochib, Bessarabiyaga qisqa muddatga hijrat qilgan bo'lsalar ham, Sliven va Yambol viloyatlaridan kelib chiqqan.

1918-1940-yillarda qishloq Ruminiya Qirolligining Kaliakra okrugi tarkibiga kirdi va Krayova shartnomasi bilan Bolgariya nazoratiga qaytdi. U 1942-yilda ruhoniy Paskal sharafiga Paskalevo deb nomlandi.

Manbalar
--------

1. ↑  Guide Bulgaria, Accessed May 23, 2010
2. ↑  *Николов, Пламен*. „В селото на поп Паскал" (Bulgarian). *Десант*. Бургас: „СКАТ ТВ" ООД (5-may 2015-yil). Qaraldi: 30-iyul 2015-yil.
3. ↑  *Николов, Пламен*. „В селото на поп Паскал" (Bulgarian). *Десант*. Бургас: „СКАТ ТВ" ООД (5-may 2015-yil). Qaraldi: 30-iyul 2015-yil.Николов, Пламен (2015-05-05). "В селото на поп Паскал". *Десант* (in Bulgarian). Бургас: „СКАТ ТВ" ООД. Retrieved 30 July 2015.
**Muslim ibn Hajjoj**, imom Muslim (817 yoki 821—Nishopur — 875) — muhaddis, imom. Imom Buxoriydan keyingi hadis ilmining bilimdoni. Fiqhdan ham yaxshi xabardor boʻlgan. Yoshligida koʻp mamlakatlarga safar qilgan, jumladan, Hijoz, Misr, Suriya, Iroqda boʻlgan. Ulamolarning qayd etishlaricha, u 300 mingdan ziyod hadisni oʻrganib chiqib, ulardan 12 mingtasini ishonchli (sahih) deb topgan va oʻzining "as-Sahih" ("Sahihi Muslim") asariga kiritgan. Toʻplam musannaf shaklida tuzilgan.

Mazmunan uni "Sahihi Buxoriy"ning oʻzginasi deyish mumkin, lekin u boshqa manbalarga asoslanib yozilgan. Muslim ibn Hajjoj isnodga alohida ahamiyat bergan. Kitob 52 boʻlimdan iborat, boʻlimlarning har birida oʻziga tegishli hadislar toʻplangan (masalan, dinning 5 arkoni toʻgʻrisidagi, nikohga doir, meros qoidalariga bagʻishlangan, qurbonlikka oid, paygʻambarlar va sahobalar toʻgʻrisidagi, oxirat haqidagi, axloqqa oid va tibbiy mazmundagi hadislar). Tarixiy va biografik mazmundagi hadislar bu kitobning boy manba sifatidagi qiymatini oshiradi. "As-Sahih" kitobi shariat boʻyicha qoʻllanma vazifasini oʻtashi lozimligi nazarda tutilgan. Bu asar ahli sunna nazdida 6 ta mashhur sahih kitobning ikkinchisidir.

Muslim ibn Hajjoj bundan tashqari fiqhga oid asarlar va muhaddislarga bagʻishlangan biografik toʻplamlar yaratgan, lekin yozganlari saqlanib qolmagan, bizgacha birgina "as-Sahih" asari yetib kelgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

  

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Oʻrta Osiyo allomalari |
| --- |
|  |
| Olimlar | 
* Abu Maʼshar
* Abulvafo
* Abu zayd Balxiy
* al-Fargʻoniy
* Ali Qushchi
* Abu Ali ibn Sino
* Birjoniy
* Beruniy
* al-Marvaziy
* Jobir ibn Xayyom
* Al Xoʻjandiy
* Abu Jaʼfar
* Khujandi
* Xorazmiy
* Nasaviy
* Umar Xayyom
* Abu Said Sijzi
 |
|  |
| Faylasuflar | 
* Gʻazzoliy
* Amiriy
* Abu Ali ibn Sino
* Al-Forobiy
* Aziziddin Nasafiy
* Ahmad Yassaviy
* Najmiddin Kubro
* Sijistoniy
* Shahrastoniy
 |
|  |
| Islom ulamolari | 
* Sijistoniy
* Abu Hanifa
* Ahmad Ibn Hanbal
* Ansoriy
* Buxoriy
* Al-Hakim an-Nishopuriy
* Juvayniy
* Moturidiy
* Muslim ibn Hajjoj
* Nasaiy
* Abdulkarim al-Qushayriy
* Faxriddin Roziy
* Taftazoniy
* Imom Termiziy
* Az-Zamaxshariy
 |
|  |
| Shoir va sanʼatkorlar | 
* Abulxayr
* Kamoliddin Behzod
* Daqiqiy
* Jomiy
* Alisher Navoiy
* Nodira
* Rudakiy
* Rumiy
* Mashrab
 |
|  |
| Tarixchi vasiyosatchilar | 
* Abulfazl Bayhaqiy
* Narshaxiy
* Avfiy
* Balʼamiy
* Gavharshod begim
* Husayn Boyqaro
* Xondamir
* Bobur
* Shihob al-Nasai
* Gulbadan begim
 |

 |
**Muslima Ulugʻbek qizi Odilova** (tugʻ. 1998-yil 20-iyun, Andijon, Andijon viloyati, Oʻzbekiston) — oʻzbek suzuvchisi-paralimpiyachi, Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi. 2016-yilgi yozgi Paralimpiya oʻyinlarining kumush medali sovrindori, 2020-yilgi Yozgi Paralimpiya oʻyinlari ishtirokchisi.

Biografiya
----------

Muslima Odilova 20-iyun 1998-yil Andijon viloyatida tugʻilgan.U Andijon davlat universitetini tamomlagan.

Martaba
-------

Sakkiz yoshida Muslima Andijonda suzish bilan shugʻullanishni boshlagan.

2016-yilda u Rio-de-Janeyroda (Braziliya) boʻlib oʻtgan yozgi Paralimpiya oʻyinlarida 100 metr batterfly suzishda S13 toifasida va 50 metr suzishda ikkita kumush medalni qoʻlga kiritdi. Xuddi shu o'yinlarda 100 metr masofaga suzishni muvaffaqiyatsiz yakunladi. Oʻsha yili Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Farmoni bilan Muslimaga „Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan sportchi" unvoni berildi.

2021-yilda Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtgan Yozgi Paralimpiya oʻyinlarida 100 metr masofaga batterfly suzish bilan uchinchi qizishda faqat toʻrtinchi oʻrinni egalladi va musobaqaning final qismiga chiqa olmadi.

Manbalar
--------

1. ↑  „КЛУБ ВЫПУСКНИКОВ". *adu.uz*. Qaraldi: 4-sentabr 2021-yil.
2. ↑  „Ten Asian athletes who made history in Rio" (en). *International Paralympic Committee*. Qaraldi: 3-sentabr 2021-yil.
3. ↑  „ УП-4846-сон 22.09.2016. О награждении группы спортсменов и тренеров, добившихся высоких результатов на XV летних Паралимпийских играх в городе Рио-де-Жанейро". *lex.uz*. Qaraldi: 3-sentabr 2021-yil.
4. ↑  „Первую медаль Паралимпиады завоевал пара-пловец Ислам Асланов" (ru-RU). *Новости Узбекистана сегодня: nuz.uz* (25-avgust 2021-yil). Qaraldi: 4-sentabr 2021-yil.
5. ↑  „Swimming ODILOVA Muslima - Tokyo 2020 Paralympics" (en-us). *..*. Qaraldi: 4-sentabr 2021-yil.

[*sayt ishlamaydi*]
**Pashmaj** (Salsola leptoclada) — shoʻra-doshlar oilasiga mansub bir yillik oʻsimlik. Poyasi tik, sershox, uz. 15—45 sm. Barglari oddiy, seret, yarim silindrsimon, tukli, ketma-ket joylashgan. Gullari toʻgʻri, ikki jinsli. Gulqoʻrgʻoni 5 boʻlakli, meva yetilishi jarayonida har bir gulqoʻrgʻon boʻlagidan bittadan qanotcha shakllana boradi. P. iyul—sentabrda gullab, mevalaydi. Oʻzbekistonning koʻpchilik viloyatlarida tarqalgan. Asosan, choʻl va adirlardagi shoʻr yerlarda oʻsadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Muskovit** (ing. Muscovy) — slyudalar guruhiga mansub mineral. Kristallari taxtasimon, kam qollarda ustunsimon. Monoklinal singoniyali. Tangachasimon agregatlar, taxtasimon donador. M. odatda rangsiz, yashilroq, kizil. Qayishqoqligi mukammal. Zichligi 2,7—3,0 g/sm3, kattikligi 2,5—3. Turli xili maʼlum. M. kristallik strukturasiga muvofiq yupqa qavatlarga oson ajraladi. Shishasimon yaltiraydi. Tabiatda keng tarqalgan. Magmatogen va metomorfik jinslarningtarkibiy kismi. Pegmatit tomirlarda yirik kristall va uyum koʻrinishida uchraydi. Yaxshi elektr izolyasiya xususiyatiga ega. Sanoatda taxtasimon slyuda, slyuda kukuni va slyudali fabrikat koʻrinishida foydalaniladi. Oʻzbekistonda kengtarqalgan, biroq alohida kristall koʻrinishida juda kam uchraydi. Yirik kri-stalli xillari amaliy ahamiyatga ega. Xorijda Rossiya Federatsiyasi, Hindiston, Madagaskar Respublikasi, Kanada, AQSH, Braziliyada konlari bor.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Botirbek Bekturdi oʻgʻli Toʻrazoda** (1976-yil 18-yanvar, Oʻzbekiston SSR, Xorazm viloyati, Bogʻot tumani) — oʻzbek agronomi va siyosatchisi, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlis IV-chaqiriq Qonunchilik palatasi deputati. Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi aʼzosi.

Biografiyasi
------------

1997-yil Botirbek Toʻrazoda Samarqand qishloq xo‘jaligi institutining agronom fakultetini tamomlagan. Mehnat faoliyatini 1992-yilda Bog‘ot shahridagi to‘qimachilik fabrikasining taʼminot bo‘limida yuk tashuvchi sifatida boshlagan. 1998-2001-yillarda — „Tuproqqala Avtoxizmat" OAJda hisobchi boʻlib ishlagan, 2001-2003-yillarda esa xususiy tadbirkor. 2003-yilda yana „Tuproqqala Avtoxizmat" OAJda hisobchi lavozimida ishlay boshladi. 2004-yildan — „To‘razoda Botirbek" xususiy korxonasiga rahbarlik qilib keladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlis IV-chaqiriq Qonunchilik palatasiga saylangan, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlis Qonunchilik palatasining Agrar va suv xoʻjaligi masalalari qoʻmitasi aʼzosi etib tayinlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  „ТУРАЗОДА Батирбек Бектурди угли | TsentrAziya". *centrasia.org*. 7-yanvar 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 7-yanvar 2022-yil.
2. ↑  „Депутаты". *parliament.gov.uz*. 7-yanvar 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 7-yanvar 2022-yil.
"**Musnad at-Tayolisiy**" yoki "**Musnad Abu Dovud at-Tayolisiy**" (arab. مسند أبي داود الطيالسي) eng qadimgi hadis kitoblaridan biri boʻlib, Imom Abu Dovud Tayolisiy (750/751 – 819/820) tarafidan tuzilgan.

Tavsif
------

Kitobda deyarli uch ming (3000) hadis mavjud. U eng qadimgi yozma musnadlardan biri (toʻliq isnodli hadis kitobi) sanaladi. Asar hijriy ikkinchi asrga oid boʻlib, eng ishonchli hadis toʻplamlari - "Sahihayn" (Sahih al-Buxoriy va Sahihi Muslim)dan oldin yozilgan. Musnad (مسند) kitoblari roviylar (sahobalar) tasnifiga asoslangan hadis toʻplamlaridir. Bu toʻplam toʻgʻridan-toʻgʻri Tayolisiyning ishi emas, balki uning shogirdi Yunus ibn Habib ustozi unga yetkazgan rivoyatlar asosida yaratilgan asar boʻlishi mumkin.

Nashrlari
---------

Kitob dunyoning koʻplab mamlakatlarida nashr etilgan. Bulardan biri:

• "Musnad Abi Dovud at-Tayolisiy". AbeBooks tomonidan nashr qilingan, Buyuk Britaniya.

Manbalar
--------

1. ↑  „Abu Dawood Al-Tayalisi". *www.arabnews.com*. Qaraldi: 30-aprel 2019-yil.
2. ↑  „Musnad Abi Dawud at-Tayalissi - harakat". *www.abc.se*. Qaraldi: 30-aprel 2019-yil.
3. ↑  *Musnad Abi Dawud al-Tayalisi*, 1999. ISBN 9789772561971. 30-aprel 2019-yilda qaraldi.
4. ↑  *Musnad Abi Dawud al-Tayalisi*, 1999. ISBN 978-9772561971.
5. ↑  *Manhaj al-Imam Abi Daud al-Tiyalisi fi musnadihi : dirasah tahliliyah naqdiyah.*. OCLC 957321947.

Yana qarang
-----------

* Kutub al-Sittah
* Sahihi Muslim
* Sunani Abu Dovud
**Botir Rasulov** (1948.30.4, Toshkent viloyati Yangiyul shahri) — dirijyor, sozanda (gʻijjak). Oʻzbekistonda xizmat kursatgan sanʼat arbobi (1987). Toshkent konservatoriyasini gʻijjak ijrochiligi (1971) hamda operasimfonik dirijyorligi (1979) ixtisosliklari buyicha tugatgan. Oʻzbek davlat filarmoniyasida sozanda (1971—74), Madaniyat institutida oʻqituvchi (1974— 79), Toshkent operetta teatrida dirijyor, bosh dirijyor va badiiy rahbar (1979-yildan), ayni paytda Oʻzbekiston davlat konservatoriyasida oʻqituvchi (1979-yildan), dotsent (2001-yildan), Oʻzteleradiokompaniyaning Doni Zokirov nomidagi xalq cholgʻulari orkestrining bosh dirijyori va badiiy rahbari (2000—2002). Dirijyor repertuaridan L.Betxoven, G.Berlioz, P.Chaykovskiy, I.Brams, M.Tojiyev, M.Mahmudov va boshqa kompozitorlar asarlari oʻrin olgan. R. oʻzbek kompozitorlari (S.Yudakov, Gʻ.Qodirov, F.Nazarov va boshqalar) hamda jahon mumtoz (I.Brams, P.Sarasate, N.Paganini) asarlarini gʻijjakda ijro etib grammplastinkaga yozdirgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Botiq** — quruqlikda yer yuzasining, shuningdek okean va dengizlar tubining atrofga nisbatan ancha pastga botgan joylari. Tubi koʻpincha tekis, chuqurligi har xil boʻladi. B. koʻproq tektonik yoʻl bilan vujudga keladi. Shakli odatda, yumaloq, oval hamda uzunchoq boʻladi. Diametri yoki uzunligi oʻn va yuzlarcha km ga yetadi (Fargʻona, Sariqamish, Borsakelmas B.lari). B. soʻzi soylik, depressiya, bukilmalar terminlarining sinonimi sifatida ishlatiladi. Tinch okeanda Mariana (11022 m), Tonga (10882 m) B.lari bor. B. ilgari choʻkma deb yuritilgan. B. atamasi Mahmud Koshgʻariyning "Devonu lugʻotit turk" asarida qayd qilingan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Zulayho** – Sharq xalqlari ogʻzaki va yozma adabiyotida keng tarkalgan afsonaviy qahramon. Firdavsiy (10-asr), Ali (13-asr)g Durbek (14-asr) va b. shoirlarning mashhur afsona, rivoyatlar va muqaddas kitoblar (Tavrot, Qurʼon) taʼsirida yaratilgan "Yusuf va Zulayho" dostonlarida oli-janob obraz sifatida gavdalanadi. Bu ishqiy-sarguzasht harakteridagi asarlarda 3. islom dini zaminida talqin etiladi. Qizning har bir xattihara-kati, nutqi, kishilar bilan munosabatida odob-axloqning yuksak namunalari oʻz ifodasini topgan. 3. matonatli, katʼiyatli, kuchli irodali ayollarning umumlashma obrazi, chin sevgisadoqatning yorkin timsoli sifatida kuylanib kelingan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
Vikipediyada shunday familiyali boshqa shaxslar haqida ham maqolalar mavjud, qarang: Mahmudov.
**Botirjon Mahmudov** (oʻzbekcha: *Botirjon Mahmudov*, 1990-yil, Andijon, Oʻzbekiston SSRda tugʻilgan) — O‘zbekistonlik bokschi, havaskorlar o‘rtasidagi jahon chempionati sovrindori boʻlgan.

Sport faoliyati
---------------

2008-yili Botirjon Mahmudov AQSHlik bokschi Errol Spens va Germaniyalik bokschi Sadulay Abdoulaye ustidan g‘alaba qozonib, finalda Oskar Molinaga (Meksika) imkoniyatni boy berib, yoshlar o‘rtasidagi jahon chempionatida kumush medalni qo‘lga kiritdi.

2009-yilgi Osiyo chempionatida ikkinchi jangida mag‘lubiyatga uchragan.

2009-yilgi jahon chempionatida dastlabki bosqichlarda ketma ket uch marta gʻalaba qozonib, yarim finalda esa boʻlajak chempion, Germaniyalik bokschi Jek Kulkayga 4-6 hisobida yutqazdi va 69 kg vazinda bronza medalini qoʻlga kiritdi.

Botirjon Mahmudov 2014-yilgacha o‘z chiqishlarini davom ettirdi, biroq u boshqa yirik xalqaro musobaqalarda qatnashmadi.

Bugungi kunda yosh bokschilarni olimpiada va jahon chempionatlariga tayyorlash bo'yicha murabbiylik qilmoqda.

Manbalar
--------

1. ↑  „O‘zbekiston bokschilari Jahon chempionatlarida: Barcha sovrindorlarimiz". 29-iyun 2023-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 29-iyun 2023-yil.
2. ↑  „O‘zbek boksining yosh yulduzlarini kutib ol, Iordaniya!". 29-iyun 2023-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 29-iyun 2023-yil.

Havolalar
---------

* 2009-yilgi jahon chempionati natijalari amateur-boxing.strefa — amateur-boxing rasmiy sayti
* Botirjon Mahmudov — *BoxRec* saytidagi professional janglar statistikasi
**Chigʻatoiylar** — Chigʻatoy ulusini idora etgan chingiziy sulola (1224— 1404). Chingizxonnint 2oʻgʻli Chigʻatoy ismidan kelib chiqqan.

Chigʻatoy ulusi hukmdorlari: Chigʻatoyxon (1224—42), Qora Huloku (Haloku)( 1242-46, 1252), Yesu Munke (1246—57), Orqina (Ergene) xotun (1252-61), Olgʻu (1261-65), Muborakshoh (1265—66), Baroqxon (1266—71), Nikpay (1271—72), Toʻgʻa Temur (1272-74), Duvaxon (1274-1306), Kunchak (1306—08), Toliqu (1308 — 09), Kebak (1309; 131826), Esan bugʻo (1309 — 18), Elchigadoy (1326), Duva Temur (1326), Tarmashirin (1326-34), Jingshi (Jankshi) (1334-35), Buzan (Puran) (1335-38), Yesun Temur (1338—40), Ali Sulton (Oʻqtoy naslidan) (1340—42), Muhammad (134243), Qozon (134346), Donishmandcha (Oʻqtoy naslidan)(1346— 48), Bayonqulixon( 1348—58).

14-asr oʻrtalarida Chigʻatoy ulusi parchalanib, ulusning sharqiy qismi — Sharqiy Turkiston va Yettisuvda turk va moʻgʻul qabilalarini oʻz ichiga olgan Moʻgʻuliston davlati tashkil topadi. Tugʻluq Temur Moʻgʻuliston xoni qilib koʻtariladi. Chigʻatoy ulusining gʻarbiy qismida 1370-yil Amir Temur saltanati vujudga keladi. Sohibqiron taxtga chingiziylardan boʻlgan Suyurgʻatmishxon (1370—88), Sulton Mahmudxon (1388—1404)larni rasman xon qilib koʻtarib, hatto ularning nomidan yorliqlar chiqartirib, pullar zarb ettirgan.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Chigil (Chikil)** — turkiy qabilalar ittifoqi. 

X—XI asrlarda Issiqkoʻlning shimoli-sharqida, Samarqand atrofida yashaganlar. Chigillar Ili daryosi vodiysida, Qashqar yaqinidagi qishloqlarda va istehkomli kichik Chigil shahrida (hozirgi Avliyoota yaqinida) yashashgan. 

Turkman oʻgʻuzlar Amudaryodan Xitoygacha boʻlgan hududlarda yashagan barcha turkiy qavmlarni chigil deb atashgan. Chigil koʻchmanchi hayot kechirib, asosan, chorvalik bilan shugʻullanganlar. taxminan 900-yil chigillar yagʻmolar bilan birga islom diniga kirishgan. Chigillarning bir qismi nasroniy boʻlgan. X—XI asr boshida chigillarning asta-sekin oʻtroqlashuv jarayoni sodir boʻlgan.

Utroqlashgan chigillar qarluqlar va yagʻmolar bilan birga Qoraxoniylar davlatida muhim rol oʻynashgan, xususan, davlat boshqaruv apparati va qoʻshindagi eng muhim mansablarni ular egallagan. XI asrning 1-yarmida chigillarning bir qismi Zarafshon vodiysiga koʻchib kelib, mahalliy turkiy aholi bilan aralashib ketgan va oʻzbek xalqining bir qismiga aylangan.

Adabiyotlar
-----------

* Bartold V. V. Ocherk istorii Semirechya, Sochineniya, t.2, ch. 1, M. 1963;
* Shoniyozov K. Oʻzbek xalqining shakllanish jarayoni, T. 2001.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Gonit** (yun. gony — tizza) — tizza boʻgʻimining serozli, seroz-yiringli yoki yiringli yalligʻlanishi. Yiringlatuvchi kokklar, sil, soʻzak mikroblari va b. sabab boʻladi. G.da tizza qizaradi, sinovial parda shishib, boʻgʻim boʻshligʻida oldin seroz-fibrinoz, keyin yiringli suyuqlik yigʻiladi. Oʻtkir va surunkali xili bor. Oʻtkir G.da yalliglanish belgilari tez namoyon boʻlib, yaqqol koʻrinadi. Boʻgʻim qattiq ogʻriydi, kattalashadi, bemor oyogʻini qimirlata olmay qoladi. Surunkali G. da boʻgʻim shishib, funksiyasi buziladi, bir oz qizaradi, qiziydi va sal-pal ogʻriydi.

G.ning dastlabki alomatlari sezilganda darhol vrachga murojaat etish va uning koʻrsatmalariga qatʼiy amal qilish lozim.

...GONIYA (yun. goneia — tugʻilish) — qoʻshma soʻz boʻlagi. Paydo boʻlish, kelib chiqish, tugʻilishni ifodalaydi. Mas, kosmogoniya.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
„**Power and Water in Central Asia**" („Markaziy Osiyoda qudrat va suv") — Italiyadagi Bergamo universiteti professori Filippo Menga qalamiga mansub kitob. Kitobda Markaziy Osiyoda Sovet Ittifoqi parchalanib ketganidan 2015-yilgacha boʻlgan vaqt davomida Sirdaryo va Amudaryo suvlaridan foydalanish borasida kelib chiqqan kelishmovchiliklar haqida soʻz boradi. Xususan, asarda Tojikistonda va Qirgʻizistonda mos ravishda Rogʻun hamda Qambarota-2 GESlarini qurish urinishlari, bu urinishlarga qarshi Oʻzbekiston va qisman Qozogʻiston olib borgan siyosat gidrogegemoniya nuqtai nazaridan koʻrib chiqiladi. Kitob 2017-yil „Routledge" nashriyotida ingliz tilida bosilib chiqqan.

Edward Lemon 2018-yilga yozgan taqrizida „Power and Water in Central Asia" kitobida Markaziy Osiyodagi suv boʻyicha tortishuvlarning oʻsha paytgacha eʼlon qilingan eng mukammal tahlili berilganini yozgan. Ammo muallif manbalarini qanday toʻplagani haqida koʻproq maʼlumot berganida, shuningdek, qudrat masalalarini muhokama qilganda hukumatni molitik kuch oʻlaroq emas, balki „gidrokratiya"ni tashkil qiluvchi vazirliklar va idoralardan iborat murakkab tizim oʻlaroq koʻrib chiqqanida, yanada yaxshi boʻlgan boʻlardi, deya xulosa qilgan. Isroildagi Axva akademik kolleji professori Irena Vladimirski esa Menga qudrat va dominatsiya nazariyasi bilan bir qatorda Markaziy Osiyo mamlakatlari suv resurslaridan dominatsiya va raqobat vositalari oʻlaroq foydalanayotganini ikki muayyan misol yordamida koʻrib chiqqanini yangicha yondashuv oʻlaroq olqishlagan.

Manbalar
--------

1. ↑  Lemon, Edward (2018). „Review: Power and water in Central Asia" (PDF). *Studies of Transition States and Societies*. 10-jild, № 1. 67–68-bet. Qaraldi: 24–fevral 2023–yil.`{{cite magazine}}`: CS1 maint: date format ()
2. ↑  Владимирски, Ирена (2022). „Рецензия на книгу: Menga F. Power and Water in Central Asia. London and New York: Routledge, 2018". *RUDN Journal of World History*. 14-jild, № 1. 93–96-bet. doi:10.22363/2312-8127-2022-14-1-93-96. Qaraldi: 24–fevral 2023–yil.`{{cite magazine}}`: CS1 maint: date format ()

Havolalar
---------

* „Power and Water in Central Asia" Routledge nashriyoti saytida (ingl.)
* Aardan parcha (ingl.)



|  |  |
| --- | --- |
| Kitoblar | *Kitobga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
"**Hatto noto'g'ri emas** "- bu soxta fan yoki yomon ilmni tasvirlash uchun ishlatiladigan ibora. U ilmiy deb ko'rinadigan, ammo noto'g'ri mulohazalar yoki spekulyativ asoslardan foydalanadigan, na tasdiqlanishi, na inkor etilishi mumkin bo'lgan va shuning uchun qat'iy va ilmiy muhokama qilinmaydigan dalil yoki tushuntirishni tasvirlaydi.

Muayyan bayonotning to'g'ri yoki noto'g'riligini mazmunli muhokama qilish uchun bayonot soxtalik mezoniga javob berishi kerak, bu bayonot sinovdan o'tishi va noto'g'ri deb topilishi uchun ajralmas imkoniyat. Shu ma'noda "hatto noto'g'ri" iborasi "noto'g'ri" so'zining sinonimidir.

Ifoda tarixi
------------

Bu ibora odatda nazariy fizik Volfgang Pauliga tegishli bo'lib, u noto'g'ri yoki beparvo fikrlashga bo'lgan rang-barang e'tirozlari bilan mashhur edi. Rudolf Peierls bir misolni hujjatlashtiradi, unda "bir do'sti Pauliga yosh fizikning qog'ozini ko'rsatdi, u juda qimmatli emas deb o'ylagan, lekin u Paulining nuqtai nazarini bildirmoqchi edi. Pauli afsus bilan ta'kidladi: "Bu hatto noto'g'ri emas". Bu ko'pincha "Bu nafaqat to'g'ri emas, balki noto'g'ri emas" yoki Paulining ona tilidagi nemis tilida "Das ist nicht nur nicht richtig; es ist nicht einmal falsch! "Peyerlsning ta'kidlashicha, bu kabi bir nechta apokrifik hikoyalar tarqalib ketgan va u faqat shaxsan o'zi tasdiqlagan voqealarni sanab o'tganini ta'kidlaydi. Shuningdek, Pauli Lev Landauga javob berganida yana bir misol keltiradi: "Siz aytgan gaplar shunchalik chalkash ediki, bu bema'nilikmi yoki yo'qmi, ayta olmaysiz".

Yana qarang
-----------

* Cargo cult science – Form of pseudoscience
* Karl Popper – Austrian-British philosopher of science (1902–1994)
* Logical positivism – Movement in Western philosophy
* The Relativity of Wrong
* Wronger than wrong – Informal concept in philosophy of science
* Socrates – Classical Greek Athenian philosopher (c. 470 – 399 BC)
* Category mistake – Ascribing an impossible property to a thing

Manbalar
--------

1. 1 2 3  *Oliver Burkeman*. „Not even wrong". *The Guardian* (19-sentabr 2005-yil).
2. ↑  Shermer M (2006). "Wronger Than Wrong". *Scientific American* **295** (5): 40. doi:10.1038/scientificamerican1106-40. Archived from the original on 2011-08-10. .
3. ↑  Jung, C. G.*. Atom and Archetype: The Pauli/Jung Letters, 1932–1958* (en). Princeton University Press, 2014-07-01 — xxxiii bet. ISBN 978-0-691-16147-1.
4. 1 2  Peierls, R. (1960). "Wolfgang Ernst Pauli, 1900–1958". *Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society* **5**: 186. doi:10.1098/rsbm.1960.0014.
5. ↑  Peierls, Rudolf (1992). "Where Pauli Made His 'Wrong' Remark". *Physics Today* **45** (12): 112. doi:10.1063/1.2809934.

Havolalar
---------

* Quotations related to Wolfgang Pauli at Wikiquote
thumb|300x300px| Friskies logotipi
**Friskies** - Nestlé kompaniyasining bo'linmasi Nestlé Purina PetCare kompaniyasi tomonidan ishlab chiqarilgan mushuklar uchun oziq-ovqat liniyasi. Friskies avvalroq Carnation tomonidan ishlab chiqarilgan bo'lib, uni 1985 - yilda Nestlé 3 milliard dollarga sotib olgan.  .

Ozuqa turlari
-------------

right|thumb|349x349px| Friskies quruq va jele ovqat
Friskies brendi ostida turli xil qarsildoqlar va qo'shimchalar bilan quruq va jelega o'xshash turli xil mushuk yemlari ishlab chiqariladi  .

Yana shuningdek
---------------

* Whiskas
* Kitekat

1. ↑  „История Nestlé | BrandPedia — История брендов, Энциклопедия брендов". 4-mart 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 2-aprel 2010-yil.
2. ↑  FRISKIES -> Сухие корма для кошек -> КОРМА ДЛЯ КОШЕК -> Корма для домашних животных PET.SHOP[*sayt ishlamaydi*]Andoza:Недоступная ссылка

Havolalar
---------

* Mahsulotlar veb-sahifasi
**Milet maktabi** — yunon ilmiy-falsafiy maktabi. Miloddan avvalgi VII-VI asrlar o'rtalarida vujudga kelgan. Ioniya dengizi sohilidagi Milet shahri nomidan olingan. Uning asoschisi – Fales. Yirik namoyandalari — Anaksimandr, Anaksimen. Ular tabiatdagi hodisalarni oʻzgarishda, oʻzaro aloqadorlikda, bir-biriga oʻtib turishda deb, voqea-hodisalar sababini tabi-atning oʻzidan qidirdilar. Ruhiy hodisalar (mas, jon)ni materiyaning koʻrinishi, butun tabiatni jonli deb tu-shunganlar. Yevropa ilmiy kosmogoniya, kosmologiya, fizika, geogr. meteorologiya, astronomiya va biol.si tarixi Milet maktabidan boshlanadi. Milet maktabi va uning vakillari Yunonistonda falsafiy fikr rivojiga hissa qoʻshdilar.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Arastu va Aflotun | *Falsafaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Qovurgʻa (maʼnolari).

**Qovurgʻa** — umurtqa pogʻonasi bilan birikkan, yoysimon qayrilgan juft suyaklar. Sudralib yuruvchilar, qushlar, sut emizuvchilar va odamda toʻsh suyagi bilan birlashib, koʻkrak qafasini tashkil etadi. Q.larga muskullar birikkan boʻlib, u nafas olish va chiqarishda qoʻkrak qafasining kengayib-torayib turishiga imkon beradi.

Odamda XII juft Q. bor. Har qaysi Q. ikki qismdan, yaʼni orqa qismi suyak va oldingi qismi togʻaydan tuzilgan. Q.ning orqa qismi boylamlar yordamida koʻkrak umurtqalariga tutashadi. Suyak qismi uzun, kambar, yoysimon qayrilgan plastinkaga oʻxshash. [—VII juft Q. (chin qovurgʻalar) togʻay qismi orqali bevosita toʻsh suyagiga birikadi. VIII—IX—X juft Q.ning (soxta Q.) oldingi qismlari bevosita toʻsh suyagiga yopishmasdan, oʻzidan yuqorida joylashgan VII qovurgʻaning togʻayiga tutashadi. Qolgan XI—XII juft q. togʻaylari hech qayerga birikmay, qorin muskullari orasida erkin joylashgan, shu sababli u juda harakatchandir; ularni yetim Q.lar deyiladi. Q.larning oldingi, orqa uchlari va bularning oraliq qismi, tanasi bor. Koʻpchilik Q. ichki yuzasining pastki chekkasiga yaqin joyida, Q. egatchasi boʻlib, unda qon tomirlar va nerv tolalari joylashadi. Q.larning shakli va uzunligi koʻkrak qafasining tuzilishiga va shakliga bogʻliq; ularning uzunligi 1-Q.dan 7-Q.gacha ortib borib, 8-Q.dan oxirgi 12-Q. gacha qisqarib kamayadi.

Manbalar
--------



|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Chilla oʻtirish** - soʻfiylarga va muridlarga xos odat. Soʻfiylik tariqatlarida murid 40 
kun davomida uydan chiqmasdan toat-ibodat qilishi "chilla oʻtirish" deb atalgan. Yirik

**Chilla oʻtirish** — sufiylarga va muridlarga xos odat. Muridning 40 kun davomida uydan chiqmasdan toatibodat qilishi tushuniladi. Yirik sufiy namoyandalarining qarorgoxlari (mac, Turkiston shahridagi Axmad Yassaviy, Buxoro yaqinidagi Bahouddin Naqshband ziyoratgohlari)da Chilla oʻtirish uchun alohida hujralar boʻlgan. Chilla oʻtirish vaqti dindor tomonidan oldindan niyat qilingan boʻladi. Bu eʼtikof deb ham ataladi. 

soʻfiy namoyandalarining qarorgohlarida (masalan, Turkiston shahridagi Ahmad Yassaviy, 
Buxoro yaqinidagi Bahouddin Naqshband ziyoratgohlarida) chilla oʻtirish uchun alohida 
hujralar boʻlgan. Chilla oʻtirish vaqti dindor tomonidan oldindan niyat qilingan boʻladi. Bu eʻtikof deb ham ataladi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Alloh | *Islom diniga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Chillashir** (chilla va forstoj. — sut) — odamda toʻxtovsiz ich ketishi, glossit, anemiya, ozib ketish bilan kechadigan kasallik. Asosan, subtropik va tropik iqlimli joylarda uchraydi. Ch. hammada, koʻproq tuqqan ayollarda chilla davriyaa kuzatiladi (nomi shundan). Oqsilli moddalar’ kam, uglevodli ovqatlar koʻp isteʼmol kilinishi, issiq iqlim sharoiti va boshqa natijasida ichakda turli zamburugʻlarning koʻpayib, bijgʻish jarayonining kuchayishi hamda vitaminlar tanqisligi Ch.ga sabab boʻlishi mumkin.

Kasallik sekinasta boshlanadi (homiladorlik vaqtida boshlanishi ham kuzatiladi). Dastlab, bemorning qorni dam boʻlib, ogʻriydi, quldiraydi, koʻp yel chiqadi, gavda temperaturasi normal yoki baland, yoxud past boʻladi. Toʻxtovsiz (sutkasiga 8—10-marta) ich ketadi (najas koʻpiksimon, oq rangda boʻladi). Til qizaradi, milk, tanglay, ogʻiz boʻshligʻi shilliq qavati va yutqin yalligʻlanib, ularda yaralar paydo boʻladi. Koʻp ich ketishi ichakda soʻrilish jarayonini susaytiradi, ichki sekretsiya bezlari va nerv sistemasi faoliyati oʻzgaradi, qon ishlab chiqarilishi buzilib, kamqonlik yuzaga keladi, bemor ozadi, darmoni quriydi.

Davo kasallik belgilariga qarab tayinlanadi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Milet** (qadimgi yunoncha: *Μίλητος*) — qadimgi yunon mifologiyasidagi personaj. Apollon va Area (yoki Apollon va Dione) (yoki Apollon va Akakallis) oʻgʻli. Noyob tahlilga koʻra, Euxantiusning oʻgʻli.

Akakallida uni oʻrmonga tashlab ketgan, uni boʻrilar boqgan, keyin esa choʻponlar tarbiyalagan. Zevs va Evropaning oʻgʻillari unga muhabbat bilan yonib, raqobatlasha boshladilar. Yigit Sarpedonni afzal koʻrganligi sababli, Minos u gʻalaba qozongan urushni boshladi. Magʻlub boʻlganlar qochib ketishdi, Milet Kariya hududiga tushdi va Milet shahriga asos soldi. Yoki u Krit qoʻshini bilan qoʻnib, kariylar bilan birga joylashdi.

Boshqa bir hikoyaga koʻra, urush yoʻq edi, u kanoeda Kariyaga qochib ketdi va Evritning qizi Idofeyaga uylandi, uning Kavn va Biblida farzandlari dunyoga keldi. Ovidning soʻzlariga koʻra, uning rafiqasi Kaneya, Kavn va Biblida esa bolalari. Nikenetning yozishicha, uning rafiqasi Tragasia, Kaunus va Byblida farzandlari Ekusi shahriga asos solgan.

Manbalar
--------

1. ↑   Lyubker F. Realniy slovar klassicheskix drevnostey. M. 2001. V 3 t. T.2. S.395
2. ↑   Ovidiy. Metamorfozi IX 443—449
3. ↑   Antonin Liberal. Metamorfozi 30, 1
4. ↑   Sxolii k Apolloniyu Rodosskomu. Argonavtika I 185 // Molchanov A. A. Sotsialnie strukturi i obщestvennie otnosheniya v Gresii II tis. do n. e. M. 2000. S.105
5. ↑  Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 1, 2
6. ↑  Pavsaniy. Opisanie Elladi VII 2, 5
7. ↑  Antonin Liberal. Metamorfozi 30, 2
8. ↑  Ovidiy. Metamorfozi IX 453
9. ↑   Parfeniy. O lyubovnix strastyax 11, 2
**Chilonzor qishlogʻi** — Surxondaryo viloyatining Boysun tumanidagi qishloq. Qishloq tuman markazidan 52 kilometr masofada joylashgan.

Qishloqdan uni tumanning boshqa bir qishlogʻi — Xoʻjamayxona bilan bogʻlovchi avtotrassa oʻtgan. Qishloqda davolanish maskani bor.

Maorifi
-------

### Maktablari

Chilonzor qishlogʻida 45-sonli umumiy oʻrta taʼlim maktabi faoliyat olib boradi. Maktab 320 oʻringa moʻljallangan boʻlib, hozirgi kunda ikki navbatda 605 oʻquvchilarga dars mashgʻulotlari olib borilmoqda. Maktab Boysun tumani hokimligi tomonidan 2007-yil 5-maydagi qarori asosida roʻyxatga olingan. Maktabga Mengli Doʻsimqulov direktorlik qiladi.

Maktab koʻmir va oʻtin bilan isitiladi. Maktabda tibbiy xonalar, tish davolash xonasi, qizlar gigiyena xonasi, yuvinish xonalari mavjud emas.

Maktabning Oʻzbekiston maktablari haqida axborot tizimidagi pasportida yozilishicha, „maktabda keying oʻquv yillarida oʻquvchilar soni oʻsib borayotganligi sababli sinf xonalarning yetishmasligi natijasida uch navbatda dars mashgʻulotlari olib borishga toʻgʻri kelmoqda".

Manbalar
--------

1. ↑  *Navruz v gornom Baysune*, 2012-02-03da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2013-05-13
2. ↑  *Surxondaryo viloyati --> Boysun tumani*, 2017-09-18da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2013-05-13
3. ↑  *Surxondaryo viloyati Boysun tumani, 045 — sonli umumiy oʻrta taʼlim maktabining pasporti*, 2016-03-04da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2013-05-13 `{{citation}}`: no-break space character in `|title=` at position 40 (yordam)

  


|  |  |
| --- | --- |
| Oʻzbekiston geografiyasi | *Oʻzbekiston geografiyasiga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Daniya — Misr munosabatlari** Daniya va Misr oʻrtasidagi tashqi iqtisodiy savdo aloqalar hisoblanadi. Daniya elchixonasi Qohirada joylashgan, Suvaysh, Port Said va Qohirada konsulliklar ham bor. Misrning Kopengagenda elchixonasi mavjud. Ikkala davlat ham Oʻrta yer dengizi ittifoqiga aʼzo hisoblanadi.

2006-yilda Daniyaning Jyllands-Posten gazetasida Muhammad paygʻambar karikaturalari boʻyicha bahs Daniya va Misr oʻrtasida diplomatik inqirozni keltirib chiqardi.

2008-yilda Per Stig Moellerning Prezident Husni Muborakga tashrifidan so‘ng Muborak ikki tomonlama munosabatlarni yaxshi va samarali deb taʼriflab, iqtisodiy hamkorlik sohasida yanada kengaytirishni qo‘llab-quvvatladi.

Siyosiy munosabatlar
--------------------

Misr tashqi ishlar vaziri Abul Geyt Daniya Bosh vaziri va Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh kotibiga bir necha maktub yoʻllab, misrliklar Bosh vazirning „Jyllands-Posten" ni javobgarlikka tortishini istamasligini taʼkidlad. Misr hukumati Yaqin Sharqdagi muammoni hal qilishda yetakchi rol oʻynadi.

Misrning „Al-Fagr" gazetasi karikaturalarning bir qismini qayta nashr etib, ularni „doimiy haqorat" va „irqchi bomba" deb nomladi va ular musulmon diniga eʼtiqod qiluvchi odamlarga kufr keltirishlarini, daniyadagi ozchilik musulmonlarni kamsitishni maqsad qilganliklarini yoki Gʻarb imperializmi tarixidan bexabarlikning koʻrinishi ekanligini daʼvo qilganlar.

Rivojlanishda yordam
--------------------

1989-yildan 2008-yilgacha Daniya Misrda investitsiya dasturiga ega edi. Misr loyihalarini qoʻllab-quvvatlash uchun 6 milliard dollar ajratilgan, Ayn Suxna yaqinidagi Zafarana shamol stansiyasi uchun katta sarmoyta ajratgan.

Yuqori darajadagi tashriflar
----------------------------

2008-yil oktyabr oyida Per Stig Meller Husni Muborakga tashrif buyurdi. Javob tashrifi 2009-yil 17-dekabrda boʻlib oʻtdi. 2007-yilda Misr taʼlim qoʻmitasi delegatsiyasi Daniyaga tashrif buyurdi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Danish embassy in Cairo". 24-fevral 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-yanvar 2011-yil.
2. ↑  „Danish representatives in Egypt". 26-dekabr 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-yanvar 2011-yil.
3. ↑  Egypt discontinues dialogue with Denmark on human rights[*sayt ishlamaydi*]
4. ↑  „Egypten stod bag profetkampagne" (da). Politiken (17-fevral 2006-yil). Qaraldi: 9-fevral 2021-yil.
5. ↑  „Danes Blame Imams for Satire Escalation, Survey Says (Update1)". Bloomberg (10-fevral 2005-yil). Qaraldi: 9-fevral 2021-yil.
6. ↑  „Danish facts about Egypt". 8-dekabr 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-yanvar 2011-yil.
7. ↑  „Bilateral relations between Denmark and Egypt". 13-noyabr 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-fevral 2021-yil.
8. ↑  „Egyptian European relations". 2-dekabr 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-fevral 2021-yil.

Havolalar
---------

* „A delegation from the Education Committee at the People's Assembly visits Denmark". Foreign Affairs of Egypt (7-sentabr 2007-yil). Qaraldi: 6-fevral 2011-yil.
**O‘zbekiston Kompartiyasi Andijon viloyat qoʻmitasi** — Oʻzbekiston Kompartiyasi Andijon viloyat partiya tashkilotining rahbar organi (1941—1991).

Andijon viloyati Oʻzbekiston SSR tarkibida 1941-yil 6-martda Fargʻona viloyatidan, 1992-yil 8-dekabrda Andijon viloyati qoʻmitasi tarkibidan ajratilgan. Markazi — Andijon shahri.

1941-yildan Oʻzbekiston Kompartiyasi Andijon viloyat qoʻmitasi va shahar qoʻmitasi, mehnatkashlar xalq deputatlari viloyat va shahar Sovetlarining organi — „Andijanskaya pravda" gazetasi nashr etiladi.

Viloyat qo‘mitasining birinchi kotiblari
----------------------------------------

* 1941—/.12.1941/ — Nikolay Trofimov
* 1942—1946 — Aziz Toʻxtoboyev
* 1946—1949 — Abdurazzoq Mavlonov
* 1949—01.1956 — Mansur Mirzaahmedov
* 01.1956—10.1961 — Qurbonov, Raxmanqul Qurbonovich
* 1961—1963 — Ergash Ashurov
* 1963—12.1964 — *(qishloq)* Ashur Haydarov
* 1963—12.1964 — *(sanoat)* Akrom Xoʻjayev
* 12.1964—/1966/ — Ashur Haydarov,
* 1968—12.1974 — Bektosh Rahimov
* 12.1974—12.1978 — Inomjon Usmonxoʻjayev
* 12.1978—5.08.1985 — Solijon Mamarasulov
* 08.05.1985—03.05.1990 — Mahmud Orifjonov
* 03/05/1990—1991 — Qayum Xolmirzayev

Yana qarang
-----------

* viloyat hokimi
**Vadim Anatolyevich Burigin** (1910.9.5, Olmaota — 1985, Toshkent) — botanik, ekolog, oʻtloqshunos. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1964), biol. fanlari doktori (1953), professor (1956). Oʻzbekiston qishloq xoʻjaligi vazirligi lubkorlik tajriba stansiyasida direktor oʻrinbosari va direktor (1933—39), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Botanika institutida boʻlim mudiri (1945—56), Toshkent qishloq xoʻjaligi instituti botanika kafedrasi mudiri (1956-yildan). Urush qatnashchisi. Burigin gʻoʻza, kanop va boshqa tolali oʻsimliklarning yovvoyi turlari ekologiyasi, Oʻzbekistondagi choʻl va adirlarni unumdor qilish, yemxashak bazasini koʻpaytirish sohasida tadqiqot olib borgan.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sagovniksimonlar**, sikada simonlar (Cycadopsida) — ochiq urugʻli oʻsimliklar sinfi. Tanasi tugunaksimon yoki turpsimon, baʼzilariniki ustunsimon; boʻyi 18–20 m. Tanasining yuqori qismida qirqquloqsimon, patsimon qattiqbarg (uz. 3 m gacha) bogʻlamlari bor. Bargi 1—2 yildan keyin toʻkiladi. S. ikki uyli, megasporalar va mikrosporalardan koʻpaadi. Qubbasi oʻzak. 9—10 turkumga boʻlingan 100 tacha turi maʼlum. Asosan, tropik va subtropik mamlakatlarda tarqalgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Kavkabiy Najmiddin Buxoriy** (? Buxoro — 1532, Eron) — musiqashunos, shoir, bastakor. Musiqa ilmi va amaliyotining turli masalalariga doyr ilmiy risolalar yozgan. Forobiy, Safiuddin Urmaviy, Omuliy, Abdulqodir Marogʻiy va Xoʻja Yusuf Burhon Andijoniy asarlariga tayangan holda Oʻrta Osiyoda birinchilardan boʻlib, oʻz nazariy qarashlarini zamonasining musiqa amaliyotiga yaqinlashtirishga intilgan. Fors tilidagi "Risolaimusiqiy"da ilmi musiqiy, oʻn ikki maqom tizimiga oid nazariy tushunchalar berib, turli zarb-usullarning nomini keltirib taʼriflagan, kuyning amaliyotidagi xillari haqida maʼlumot bergan. K. maqomlarni kecha-kunduzning qaysi soatlarida ijro etilishi va har xil ruhiy holatdagi kishilarga taʼsiri masalalarini bayon etgan. Oʻz risolasida turli musiqa asboblari, kuylar va maqomlarning paydo boʻlishi haqida afsonalar, gʻazallar keltirib, umuman, qad. Sharq musiqiy estetikasi anʼanalarini davom ettirgan. Hasan xoja Nisoriy va Darvishali Changiy maʼlumotiga koʻra, K. kulliyot, qavl, amal, savt, naqsh, rexta va b. shakllarda musiqa asarlari yaratib, maqomlarga mos gʻazallar ham bitgan. Sheʼrlarida islom va musika mavzuiga yangilik olib kirib, musiqaning ilohiy kuchini tarannum etgan. Alisher Navoiy K.ga isteʼdodli yosh shoir sifatida eʼtibor bergan. Risolaning nusxalari Sankt-Peterburg , Dushanba, Toshkentdagi sharqshunoslik institutlarida saqlanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
Andoza:Древний город
**Rimov** ( **Rim** ) - Qadimgi Rossiyaning annalistik shahri hisoblanadi. Rimov birinchi marta Laurentian Chronicle'da 1096 yilgi maqolada tilga olingan. Shuningdek, Rimov haqidagi eslatma Ipatiev yilnomasida va Vladimir Monomaxning ta'limotlarida ham uchraydi. Xronika manbalariga ko'ra, Rimov 1185 yilda Pereyaslavldan chekinish paytida Xon Konchak polovtsilari tomonidan butunlay yo'q qilingan edi. Rimovning yo'q qilinishi "Igorning yurishi so'zi" she'rida eslatib o'tilgan: "Mana, Rim Polovtsian qilichlari ostida qichqirmoqda ...".

Mahalliylashtirish muammosi
---------------------------

Rimov xronikasini lokalizatsiya qilish bo'yicha kamida beshta faraz mavjud. Ularning aksariyati Sula daryosi va Posular mudofaa chizig'i bilan bog'langan. Bir qator tarixchilar va arxeologlarning fikriga ko'ra, Rimovni Cherkas viloyati, Chernobaevskiy tumani, Velikaya Buromka sharqiy chekkasida, Jelniy va Goroshin qal'alari bilan tutashgan aholi punkti bilan aniqlash kerak. Boshqa versiyaga ko'ra, Rimov - Poltava viloyati, Loxvitskiy tumani, Sviridovka qishlog'i yaqinida, Posulye o'rtasida joylashgan aholi punkti hisoblanadi. YU. LEKIN. Liplash Rimovni Kursk viloyatidagi Gochev aholi punkti bilan bog'lashni taklif qildi .

Havolalar
---------

* „Древние города России и постсоветского пространства. Статья «Римов»". 20-oktabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 18-avgust 2019-yil.


1. ↑  *Грипась, Владимир.* „Стоял Римов на краю поля Половецкого".  День (11-avgust 2000-yil). 27-yanvar 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-oktabr 2020-yil.
**Komiljon Rahimovich Rahimov** (1946—2019-yillarda yashab oʻtgan) — oʻzbek siyosatchisi, mustaqil Oʻzbekistonning birinchi Aloqa vaziri, Bosh vazirning Transport va kommunikatsiyalar boʻyicha oʻrinbosari.

Biografiyasi
------------

Rahimov Komiljon 1946-yil 23-fevralda Urganch shahrida tugʻilgan. 1969-yilda Toshkent elektrotexnika aloqa institutini tamomlagan va Zabaykal harbiy okrugi aloqa qoʻshinlarida xizmat qilgan.

1971—1981-yillarda Urganch telefon aloqa uzelining bosh muhandisidan Xorazm viloyati pochta-telegraf aloqa uzelining boshligʻigacha boʻlgan lavozimlarda faoliyat koʻrsatgan.

1981-yilning sentabr oyidan Oʻzbekiston SSR aloqa vaziri oʻrinbosari. 1985-yil yanvar oyidan Oʻzbekiston SSR aloqa vaziri lavozimida faoliyat yuritgan. 1995—1998-yillarda Oʻzbekiston Bosh vazirining Transport va kommunikatsiyalar masalalari boʻyicha oʻrinbosari.

Keyinchalik „Oʻzbekiston pochtasi" kompaniyasi bosh direktori va „Kamalak-TV" bosh direktorining maslahatchisi (birinchi oʻrinbosar sifatida) boʻlgan.

1996-yilda Rahimov Komiljonga Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan aloqa xodimi unvoni berilgan.

Taniqli siyosatchi Komiljon Rahimovich 2019-yil 16-mayda vafot etgan va Urganch shahriga dafn etilgan.

Manbalar
--------

* Birinchi aloqa vaziri Komiljon Rahimov vafot etdi
Gangliy
**Gangliy** (qadimgi yunoncha: *γάνγλιον* — ganglion — tugun) — 1) nerv tuguni; nerv hujayralari, tolalari va ular atrofidagi toʻqimalar toʻplami. Vegetativ nerv sistemasida koʻproq, bosh miya va orqa miyada kamroq boʻladi; 2) boʻgʻim xaltasi devori yoki pay qinining oʻzgarishi natijasida paydo boʻladigan va ichida liqildoq moddasi boʻlgan shish. Koʻproq bilak-panja boʻgʻimining orqa (dorsal) tomonida uchraydi. Pianino chaluvchi, kir yuvuvchi, mashinkada yozuvchi kishilarda (erkaklarga nisbatan ayollarda koʻproq) kasb kasalligi sifatida uchrab turadi. Noʻxatdan yongʻoq kattaligigacha boʻladi. G. bor odamning bilagi yoki boldiri koʻpincha ish oxirida qaqshab ogʻriydi. G. oʻz-oʻzidan yoʻqolib ketishi yoki uni jarroxdik yoʻli bilan olib tashlash mumkin.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |