**Oʻtiror tumani** — Janubiy Qozogʻiston viloyatining gʻarbiy qismida joylashgan. 1935-yili Qizilqum tumani nomi bilan tashkil topgan va 1991-yili 18-yanvarda — Oʻtror tumani deb qayta nomlangan. Aholi soni 56,540 kishi (2013). Maydoni 18,1 ming km² , (viloyatning 15,4 %). Tuman markazi — Shavildir qishlogʻi.

Aholisi
-------

Tuman aholisining soni 2013-yilgi maʼlumot boʻyicha 56,540 kishi, oʻrtacha zichligi 1 km2 3,1 kishidan toʻgʻri keladi (2013). Tuman aholisining asosiy qismini qozoqlar (99,7 %) tashkil qiladi. Jinsiy tarkibi boʻyicha: erkaklar 49,8 % ni, ayollar 50,2 % ni tashkil qiladi.

Iqlimi
------

Oʻtrar tumanining iqlimi keskin kontinental. Qishi iliq va qor kam yogʻadi. Yanvar oyining yillik oʻrtacha harorati tumanning shimoliy qismida −5—7 °C, janubida −3—5 °C, yoz oylari barcha hududida 26— 28 °C. Qish oylaridagi eng sovuq daraja −38 °C, yozda esa 52 °C. Quyosh radiatsiyasining yillik miqdori 3200— 3400 soat/yil. Yogʻingarchilikning yillik oʻrtacha miqdori 170 milimetrdan 300 milimetrgacha. Qishdagi shamolning asosiysi (45 %) shimoli-sharqqa, yozda shimolga (45 %) keladi.

Geografiyasi
------------

Gʻarbiy tarafidan Qiziloʻrda viloyati bilan, sharqiy tarafidan Ordabasi tumani, janubiy sharqida Sariagʻash tumani bilan, janubiy, janubi-gʻarbida Shardara tumani bilan chegaradosh. Tuman hududi orqali Orenburg — Toshkent temir yoʻli oʻtadi. Avtomobil yoʻllarining umumiy uzunligi 361 kilometr. Tuman markazi — Shavildir qishlogʻidan Chimkent shahrigacha oraliq masofa 145 kilometr.

### Katta qishloqlari

* Shavildir (8,8 ming kishi)
* Temir (4,3)
* Koʻksaray (4,2),
* Oris (3,0),
* Baltakoʻl (2,9),
* Mayaqum (2,6),

Ijtimoiy soha
-------------

Tumanda birinchi maktab 1926-yili „Temir" temir yoʻl stansiyasida tashkil etilgan. 2003-yilgi maʼlumot boʻyicha tumanda aholiga bilim berish mahkamlarining soni 49 ga yetti. Ularning ichida 1 kasbiy-texnik maktab bor. Shuningdek tumanda madaniyat oʻchoqlaridan: 18 klub, 1 madaniyat uyi, 1 muzey, 1 litsey-internat, 15 kutubxona roʻyxatdan oʻtgan. Shunigdek har bir maktablarda kichik muzeylar tashkillashtirilgan. Hozirgi kunda tumanda aholiga tibbiy hizmat koʻrsatadigan 46 davolash-profilaktikalik mahkamasi faoliyat yuritadi. Ularning safida 1 markaziy kasalxona, 1 oʻpka kasalliklari dispanseri, 7 ta qishloq oilaviy ambulatoriya, 6 ta qishloq shifokorlik shifoxona, tuman SES mahkamasi faoliyat yuritmoqda.

Manbalar
--------

1. ↑  Численность населения РК по областям, городам и районам Республики Казахстан на 1 июля 2013 года
2. ↑  Janubiy Qozogʻiston viloyatining telefon kodlari
3. ↑  Qozoq ensiklopediyasi

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Turkiston viloyatining hududiy boʻlinishi |
| --- |
|  |
| Viloyat markazi | 
Turkiston | 
Janubiy Qozogʻiston viloyatining gerbi |
|  |
| Shaharlar | 
Oris • Kentov • Jetisay • Lenger • Sariagʻash • Chordara |
|  |
| Tumanlar: | 
Boydibek • Qazigʻurt • Paxtaorol • Oʻrdabasi • Oʻtror • Sauran • Sayram • Sariagʻash • Sozaq • Toʻlebiy • Tulkibosh • Chordara • Jetisay • Keles |
|  |
| Katta qishloqlar: | 
Oqsuvkent • Qazigʻurt • Koʻkterak • Sayram • Koʻlkent • Qorabuloq • Shavildir • Turar Risqulov • Mirzakent • Sastoʻbe • Taukent • Sutkent • Shoʻlaqoʻrgʻan • Shayan |

 |