recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Alcatelning Fransiyadagi bosh qarorgohi
**Alcatel SA** ( *Alcatel* deb talaffuz qilinadi) - ilgari fransuz kompaniyasi, jahon telekommunikatsiya uskunalari bozoridagi yetakchilardan biri. Bosh qarorgohi Parijda edi.

1898-yilda Elzasda fransuz muhandisi Per Azariya va Pol Bize tomonidan Compagnie Générale d'Electricité (CGE) sifatida asos solingan. 2006-yil aprel oyida Alcatel o'zining asosiy raqobatchisi Amerika kompaniyasi Lucent Technologies bilan yaqinlashib kelayotgan qo'shilish haqida e'lon qildi.

Birlashish 2006-yil 1-dekabrda bo'lib o'tdi, birlashgan kompaniya Alcatel-Lucent deb nomlandi.

Faoliyatning asosiy hududlari AQSh, Xitoy, Yevropa va Afrikadir.

Faoliyati
---------

Alcatel dunyoning 130 dan ortiq mamlakatlarida ishlaydi, telekommunikatsiyalar uchun asbob-uskunalar va dasturiy mahsulotlarni yetkazib berish boʻyicha bir qator xizmatlar koʻrsatadi. Kompaniya faoliyati uchta asosiy segmentda kompaniyaning uchta biznes guruhi orqali amalga oshirildi: Fixed Communications Group (statsionar aloqa tizimlari), Mobile Communication Group (mobil aloqa tizimlari) va Private Communication Group (korporativ aloqa tizimlari). Iste'molchi nuqtai nazaridan, Alcatel butun dunyoda keng qo'llaniladigan uyali telefonlari bilan mashhur.

Bundan tashqari, kompaniya tarkibiga temir yo'llar uchun signalizatsiya va harakatni boshqarish tizimlarini ishlab chiqish va ishlab chiqarish bilan shug'ullanadigan bo'linma kiradi. Alcatel-ning yana bir muhim bo'linmasi geostatsionar va past orbitali sun'iy Yer sun'iy yo'ldoshlarini ishlab chiqish va ishlab chiqarish bilan shug'ullanadigan Alcatel Space edi.

2004-yilda Alcatel mobil telefon bo'limi va uning Xitoydagi oʻxshashi TCL o'rtasida qo'shma korxona tuzdilar. Ushbu korxona aktsiyalarining 55 foizi TCLga, 45 foizi Alcatelga tegishli edi. Alcatel telefonlarini ishlab chiqaradigan barcha zavodlar Xitoyga ko'chirildi. 2005-yilda TCL qo'shma korxonaning qolgan aksiyalarini Alcatel'dan sotib oldi va 10 yillik litsenziya shartnomasini tuzdi. TAMP korxonasi TCT Mobile Limited deb o'zgartirildi. 

2005-yilda xodimlar soni 55,7 ming kishi. Kompaniyaning 2005-yildagi daromadi 13,1 milliard yevroni tashkil qilgan.

Nokia kompaniyasi Alcatel-Lucentni sotib olish bo'yicha kelishuvni e'lon qildi. Avvalroq, ikki kompaniya menejerlari o'rtasidagi muzokaralardan maqsad faqat Parijda joylashgan Alcatel-Lucent simsiz biznesni sotib olish ekanligi haqida mish-mishlar tarqalgan edi. Finlandiyalik ishlab chiqaruvchining veb-saytida bitim summasi ko'rsatilgan - 15,6 milliard yevro. Bitim allaqachon ikki kompaniya direktorlar kengashi tomonidan tasdiqlangan edi. Uning yakunlanishi 2016-yilning birinchi yarmida Nokia aksiyadorlari yig'ilishi tomonidan ma'qullangandan va nazorat qiluvchi organlar tomonidan tasdiqlanganidan keyin kutilayotgan edi. Birlashgan kompaniya shtab-kvartirasi Finlandiyada joylashgan va Fransiyada katta vakolatga ega Nokia korporatsiyasi deb nomlanadi. Risto Siilasmaa direktorlar kengashi raisi, Rajeev Suri esa bosh direktor etib tayinlanadi.

Manbalar
--------

* Kompaniyaning rasmiy veb-sayti
* Alcatel rus veb-sayti
* Alcatel brendi ostidagi TCL korporatsiyasining rus sayti.
**Ishmuhammad Baykishiev** — Buxoro amirligining Rossiya va Usmonli imperiyalaridagi elchisi. G. Volkonskiy mukofot sovrindori.

Rossiya imperiyasidagi elchixona
--------------------------------

1795-yilda I.Baykishiev birinchi marta Mangʻitlar sulolasidan boʻlgan oʻzbek hukmdori — Amir Shohmurod (1785—1800) tomonidan yuborilgan elchixonaga rahbarlik qiladi. Keyin u diplomatik vazifalarni Orenburgdagi savdo faoliyati bilan birlashtirdi, buning uchun uni hatto Orenburg gubernatori G. Volkonskiy mukofotga sazovor boʻladi. U Sankt-Peterburgga amirning sovgʻalari bilan kelgan, ular orasida fil ham tilga olinadi. Imperator Paveel I bilan olib borilgan muzokaralar natijasida u toʻp quyish uchun amirlik uchun zarur boʻlgan 600 funt mis sotib olishga muvaffaq boʻldi. I.Baikishiev Buxoroga misdan tashqari amirga imperatordan sovgʻa — stol va choy kumushlari solingan sandiq olib kelgan, oʻzi ham sovgʻa sifatida kumush choy toʻplami solingan sandiq olgan.

Amir Shohmurodning oʻgʻli Haydar (1800—1826) taxtga oʻtirgandan soʻng Rossiya imperiyasi bilan aloqalarni mustahkamlashga qaror qiladi va elchixona yuboradi. Elchixonaga yana korchi-boshi yoki devonbegi degan yuksak unvonga ega boʻlgan I.Baikishiev boshchilik qildi. 1802-yil oxirida elchixona Sankt-Peterburgga kelib, imperatorga sovgʻa sifatida sharqona zotli 5 ta ot olib keladi. U olib kelgan „maktub"da amir Haydarning Buxoro taxtiga oʻtirganligi eʼlon qilingan boʻlib, unda yangi hukmdor Aleksandr Ini taxtga oʻtirgani bilan tabriklagan. Muzokaralar natijasida I.Baykishiev buxorolik fuqarolarning Rossiya orqali Hajga borishi uchun imperatorlik ruxsati, shuningdek, buxorolik savdogarlar uchun qator imtiyozlar olishga erishdi. Amirga javob xati bilan birga sovgʻalar — qimmatbaho toshlardan yasalgan tilla soat va ikki dona brokar yuborilgan.

Usmonli imperiyasidagi elchixona
--------------------------------

1803-yilda Ishmuhammad Baykishiyev diplomatik topshiriq bilan Istanbulga keladi. 1804-yilda Buxoroga qaytib keldi.

Ishmuhammad Boykishiyev elchixonalari Buxoro—Rossiya va Buxoro—Usmonli munosabatlarining mustahkamlanishiga hissa qoʻshgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Михалева 1982, s. 68—69. sfn error: no target: CITEREFМихалева1982 (help)
2. 1 2  Зайцев 2008, s. 16—17. sfn error: no target: CITEREFЗайцев2008 (help)
3. 1 2  Васильев 2014, s. 113. sfn error: no target: CITEREFВасильев2014 (help)
4. ↑  Васильев 2014, s. 116. sfn error: no target: CITEREFВасильев2014 (help)

Adabiyotlar
-----------

  

* Васильев А. Д.*. Знамя и мечь от падишаха. Политические и культурные контакты ханств Центральной Азии и Османской империи (середина XVI — начало XX вв.)*, 2000 — 356 bet. ISBN 978-5-98604-478-1.
* Михалева Г. А.*. Торговые и посольские связи России со среднеазиатскими ханствами через Оренбург (вторая половина XVIII — первая половина XIX в.*, 1982 — 92 bet.
**Maqsudiy Sadri**, Sadri Maksudiy Areal (1878, Qozon yaqinidagi Toshsuv qishlogʻi — 1957.20.2, Istanbul) — tatar xalqining milliy ozodlik harakati rahbarlaridan biri, tarixchi va huquqshunos olim. Dastlab, Qozondagi Madrasa va Bogʻchasaroydagi Ismoilbek Gasprinskiy maktabida oʻqigan. 1897-yil Qozonga qaytib, rustatar oʻqituvchilar maktabini tugatgan. Sorbonna universiteti huquqshunoslik fakultetini tugatgan (1906). Parijdan turib "Tarjimon" gaz.da maqolalar eʼlon qilgan. "Ittifoq almuslimin" partiyasi rahbarlaridan biri, MK aʼzosi. Rossiya Davlat dumasi deputati (1907—12). Dumada turkiy xalqlar man-faatini himoya qilgan. Butun Rossiya musulmonlar 2-sʼyezdida qabul qilingan madaniymilliy muxtoriyat loyihasining muallifi. Muvaqqat xukumat Turkiston qoʻmitasining aʼzosi (1917). 1918-yildan muhojirlikda. Finlandiya, Fransiya, Germaniya, Turkiyada (1925-yildan boshlab) yashagan. Sorbonna (1923-24), Anqara (1925-43), Istanbul (1943—45) universitetlari professor Turkiya Respublikasi Buyuk Millat majlisi deputati (1930-38).

Turkiy xalqlar davlatchiligi tarixi, davlat huquqi va tilshunoslikka oid kitoblari va maqolalari chop qilingan. Forobiy falsafasi va "Qutadgʻu bilig" asarini maxsus oʻrgangan. Xususan, uning "Turk huquqi tarixi" (Anqara, 1928), "Turk tili uchun" (Ankara, 1930), "Oʻrta Osiyo turk davlatlari" (Alqara, 1934), "Huquqning umumiy asoslari" (Anqara, 1937), "Umumiy huquq tarixi" (Anqara, 1941; Istanbul 1944; 1948), "Huquq falsafasi" (Istanbul, 1946), "Turk tarixi va huquq" (Istanbul, 1947) kitoblari mashhur.

Adabiyot
--------

* Aida A. Sadri Maksudi Areal, M. 1986; Islam v tatarskom mire: istoriya i sovremennost, Kazan, 1997; Sadri Maksudi: naslediye i sovremennost, Kazan, 1999.

Qahramon Rajabov, Renat Shigabiddinov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Iloti (Eloti) Sa’yn amlogi —** Buxoro amirligi Qorako‘l tumanidagi ma’muriy birlik. Mazkur amlok nomi hijriy 1333-yil muharram oyining birinchi sanasi — milodiy 1914-yil noyabr oyida amirlikda boshqaruv tizimini takomillashtirish, soliq masalalarini tartibga solish maqsadida o‘tkazilgan hududlarni ro‘yxatga olish ishlari hujjatlarida qayd etilgan.

Amlok nomining kelib chiqishi
-----------------------------

Iloti (Eloti) Sa’yn amloki nomini so‘zma-so‘z tarjima qilganda, bu Sa’yn Elati amloki degan ma’noni bildiradi. Nom tarkibidagi Sa’yn aslida Chingiziy Jo‘ji ulusining hukmdori, aniqrog‘i, Chingizxonning nevarasi Botuxonning laqabi bo‘lib, mo‘gul tilida „homiy" degan ma’noni bildiradi. Bundan mazkur hududda yashagan aholi ma’lum davrda Botuxonga elat, tobe bo‘lganligi anglashiladi. Amlok esa, o‘sha paytda tuman tarkibiga kirgan ma’muriy birlikdir. Undagi yerlar amir tomonidan dehqonchilik qilish uchun ayrim kishilarga berilgan.

Amlok boshqaruvi
----------------

Amlok yerlar ayrim zamindorlarning mulki bo‘lmay, balki davlat miqyosida birlashgan amir boshchiligidagi zodagonlar guruhining mulki hisoblangan. Amlokka tuman begi, Qorako‘l tumanidagi vujudga kelgan an’anaga ko‘ra esa, Qorako‘l qozisi tayinlaydigan amlokdor boshchilik qilgan. Mazkur amlokka 25 dan ortiq katta-kichik qishloq kirgan. Amlokdor xiroj va soliq yig‘ish, dehqonlarning hosilini hisobga olish va boshqa ishlar bilan shug‘ullangan. Amlokdor ixtiyorida hujjat ishlarini yurituvchi kotib, sug‘orish ishlarini nazorat qiluvchi mirob, qishloqlarning oqsoqollari va aminlari bo‘lgan.

Amlok tarkibiga kirgan qishloqlar
---------------------------------

1. Ajiyi Iron (Aji Ayron)
2. Arg‘uni mirob arig‘
3. Ardal
4. Ochbek
5. Baland masjid
6. Begach (Bekachi)
7. Bichoqchi
8. Bo‘ribek
9. G‘onchi
10. Davlatboy
11. Dehnav
12. Zargarqayroq
13. Qatortepa
14. Ko‘kko‘z
15. Qurbaqqa Chandir
16. Labkon
17. Mirobarig‘
18. Pichoqchi
19. Sa’yn Qaravul
20. Sa’yn Xidir Ayli
21. To‘z Aldi
22. O‘rganji
23. Chagas
24. Shayx Dahboshi

Manbalar
--------

1. ↑  *Населенные пункты Бухарского эмирата (конец ХIХ — нач. ХХ вв.) / Ответственный редактор А. Р. Мухамеджанов*. Ташкент: Университет, 2001 — 11 bet.
2. ↑  Ғайбуллаев С*. Қумликлар бағрига яширинган тилсимлар... (мақола ва тадқиқот учун тезислар)*. Тошкент: Алишер Навоий номидаги Ўзбекистон Миллий кутубхонаси нашриёти, 2013 — 93 bet.
Hrvatski avtoklubining logotipi
**Xorvatiya avtomobil klubi** (xorvatcha: ***Hrvatski autoklub*** yoki qisqartirilgan **HAK**) asosiy Xorvatiya avtomobil assotsiatsiyasi-Amerika AAA yoki Britaniya AA kabi. 227 000 dan ortiq aʼzoga ega boʻlib, u Xorvatiyadagi eng yirik notijorat uyushmalaridan biri hisoblanadi. Klub aʼzolariga bir qator xizmatlarni taqdim etadi, shu jumladan yoʻlda haydovchilarga texnik yordam koʻrsatish, ularni xavfsizligin taʼminlash kabi ishlarni amalga oshiradi. Xorvatiyadagi transport va yoʻl tirbandligi haqida hisobot berish va xorvatiyalik haydovchilarga xalqaro haydovchilik guvohnomalarini beriladi.

HAK FIA aʼzosi.

Tadqiqot
--------

HAK faol avtomobil assotsiatsiyasi boʻlishi bilan bir qatorda yoʻl harakati xavfsizligi boʻyicha tadqiqotlar ham olib boradi. HAK Xorvatiyadagi Yevropa yoʻllarni baholash dasturining (EuroRAP) faol aʼzosi hisoblanadi.

Xavfsiz yoʻl dizayni uchun kompaniya
------------------------------------

Xavfsiz yoʻl dizayni boʻyicha Yevropa kompaniyasi Yevropa yoʻl harakati xavfsizligi boʻyicha 28 ta asosiy manfaatdor tomonlar oʻrtasidagi hamkorlik boʻlib, ECni xavfsiz yoʻl infratuzilmasi tashabbuslariga sarmoya kiritishga chaqiradi. Bu esa Yevropa yoʻllarida oʻn yil ichida oʻlimni 33 foizga qisqartirishiga olib keladi. HAK kompaniyaning Xorvatiyadagi hamkori hisoblanadi.

Yana qarang
-----------

* EuroRAP
* Xavfsiz yoʻl dizayni uchun kampaniya

Manbalar
--------

1. ↑  „What is Croatian Autoclub".  HAK. Qaraldi: 4-iyun 2009-yil.
2. ↑  „EuroRAP Partners".  EuroRAP. 22-mart 2009-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-iyun 2009-yil.
3. ↑  „About the campaign".  European Campaign for Safe Road Design. 22-yanvar 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-iyun 2009-yil.
Rafael Vicente Correa Delgado (Ispancha talaffuzi:[rafa'el ßisente ko're.a бel 'yado];1963-yil 6-aprelda Ekvadorning Guayaquil shahrida tug‘ilgan.2007-2017-yillarda Ekvador prezidenti Ekvadorlik moliya va siyosatchi hisoblanadi.PALS Alliemer siyosiy harakatining tashkil etilganidan 2017-yilgacha rahbari bo‘lgan Korrea demokratik sotsialist bo‘lib,uning ma‘muriyati asosiy e‘tiborni chap qanot peliklarini amalga ishirishga qaratgan.Xalqaro miqyosda u UNA SUR vaqtinchalik Wwallas prezidenti lavozimiga ishlagan.Ekvadorning 45-chi prezidenti hisoblanadi.
< Siyosat.
1992-yildan 1993-yilgacha Dyuran Bullis Korrea Sinto prezidentligi davrida Ekvador ta‘lim madaniyat vazirligining (MEC) deriktori bo‘lib,unga ma‘muriy nazorat va super mas‘uliyat yuklangan.Takomillashtirish dasturlarini ko‘rish.Milliy tarbiya uchun.Tizimi.Yaxshilash dasturi interkom Amerika taraqqiyot banki (LDB).
< Prezidentligi (2007-2009).
Rafael Correa 2006-yil 4-dekabrda prezident lavozimiga tatinlamdi.2007-yil 15-yanvarda Ekvadorning 56-chi prezidenti bo‘ldi,uning o‘tmishdoshi siyosatchi,prezident Abdalá Bucaram davlatni 10-yil boshqargan.Korrea 2007-yil bahorida Ekvadorning yangi konstitutsiyasini o‘rnatishi kerakmi yoki yo‘qmi degan savolga plebissit o‘tkazishni buyurdi,bu taklif 80% dan ortiq ovozni qabul qilindi.Kastalar assambleyasini tashkil etish va tuzish uchun saylovlar 2004-yilda bo‘lib o‘tdi va Koreklos hukumati tomonidan 60% ovoz bilan g‘alaba qozondi.Yangi konstitutsiya.Shuningdek,ruxsat etilgan prezidentlik kursilari sonini ko‘paytirish orqali prezidentlik vakolatlarini oshirdi.
< Adabiyotlar
1.Ekvador saylovi:"Rafall,Korela qachon o‘z o‘rniga ega bo‘ladi? "BBC Mass".2017-yil 17-yanvar.Olingan 2014-yil 24-aprel.
2.Elladers-saylovlardan nima kutish kerak.The Economint.2017-yil 16-fevral.Olingan 2017-yil 24-fevral.
< Tashqi havolalar
•Respublika Prezidenti Rafaelning bb II iqtisodiy o‘yini.
Ekvador prezidentining iqtisodiy bloki.
•option=com\_content&view=maqola&id=41et
emid=prezident Rafall [doimiy o‘lik havolalar].Cacle Prency thaitors Ekvador veb-sayti.
**Fennoskandiya** - Yevropa shimdagi tabiiy oʻlka. Skandinaviya va Kola yarim orollari va Fin qoʻltigʻi, Ladoga va Onega koʻllari xamda Oq dengizmi birlashtirib turuvchi shartli chiziqdan shim.gʻarbdagi hududlarni oʻz ichiga oladi. Boltiq, Shimoliy Norvegiya, Barens va Ok, dengizlar oʻrab turadi. Maydoni 1,5 mln. km². Hududining katta qismi Boltiq qalqoni va Skandinaviya togʻlarining kaledon burmalaridan iborat. Relyefida peneplenlashgan oʻrtacha balandlikdagi togʻliklar va yassitogʻlar asosiy oʻrinni egallaydi, eng baland joyi 2469 m (Galxyopiggen togi). Boltiq dengizi sohillari keng tekislik. Skandinaviya togʻlarida muzliklar bor. Relyefida morenali qator tepalar va qad. muzlik shakllari saqlanib qolgan, ford koʻp. Iqlimi moʻʼtadil, yozi salqin. Skandinaviya togʻlarining gʻarbiy yon bagʻirlarida yillik yogʻin 2000–3000 mm, sharqida 400–500 mm. Daryolari sersuv, serostona. Botqoqlik va koʻl koʻp. Hududining 1/2 qismi oʻrmon, asosan, tayga, jan.da aralash keng bargli oʻrmonlar. Tuprogʻi shim.da podzol, jan.da chimli podzol tuproq. Oʻlkada, asosan, oʻrmon qayvonlari yashaydi. Temir, mis, nikel rudalari, apatit konlari bor. F.da Shvetsiya, Norvegiya, Finlandiya va Rossiya hududining bir qismi joylashgan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Kampirak, Kanpirak, Kampir devori** — Navoiy viloyatining Karmana va qisman Qiziltepa tumanlari hududidan oʻtgan devor.

„Kampirdevol"ning sharq tomoni Karmana tumani markazi chegarasidagi Qoratogʻ etaklaridan boshlanib, Zarafshon daryosining chap qirgʻogʻi boʻylab sharqdan gʻarbga tomon yoʻnalgan.
Tarixchilar va arxeologlar Kampir devoriga „Voha devori" deb nom bergan. Chunki devor alohida joylashgan bir turkum shahar va qishloqlar mudofaasi uchun, undan tashqari ulkan madaniy hudud, Zarafshon vodiysi mudofaasi uchun xizmat qilgan. Baʼzi tarixchilar uni Buyuk Xitoy devoriga, baʼzilar Samarqand shahri va uning atrofini oʻrab turgan Qiyomat devori (Devori Qiyomat) ga oʻxshatishadi. V-VI asrlarda barpo etilgan Kampirak devorining uzunligi 300 kmdan ortiqroq.
„Kanpir devor"i „qazilgan choh" degan maʼnoni bildiradi.
Kampirak devorining Qiziltepa tumani hududida saqlanib qolgan xarobalarida arxeologlar A.Yakubovskiy, A.Shishkin, X.Muhammedov va boshqalar qazishma ishlari olib borgan. Ular oʻtkazgan tadqiqotlar natijasida fanga quyidagi yangiliklar maʼlum boʻldi:

Devorning tag poydevori shagʻal aralash tuproqdan iborat, eni 3 metr.

Devor asosan paxsadan, baʼzi joylari esa qisman toʻrtburchak shaklidagi yirik hajmli xom gʻishtdan qurilgan.

Devor qurilishi ikki bosqichda amalga oshirilgan.
Oʻzbekiston tarixida Kampirak devori atamasi Oʻrta Osiyodagi dehqonchilik vohalarini koʻchmanchi qabilalar hujumidan himoya qilish maqsadida barpo etilgan mudofaa inshootlari tizimini anglatadi. Bu devor shimoli-gʻarbda Varaxsha (Jondor tumani), undan Subuktepa, Boʻrontepa (Romiton), Xoʻjaqultepa (Peshkoʻ), sarhadlari boʻylab oʻtib, Shofirkon kanalining chap qirgʻogʻi boʻylab oʻtgan va Abu Muslimtepaga borib tutashgan. Va shuningdek, Hazora darasi boʻylab yana bir koʻtarma devor Konimex vohasini kesib oʻtgan va Karmana tumani markazida Qoratovga borib taqalgan.

2012—2015-yillarda Oʻzbekiston-AQShning arxeologiya boʻyicha qoʻshma ekspeditsiya oʻtkazgan. Ekspeditsiya xulosasiga koʻra, Ganchtepa (Boʻritepa) Kanpirak devori bilan bir vaqtda yaʼni V asrda bunyod etilgan. U mudofaa istehkomi vazifasini ham bajargan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Navoiy viloyatining 7 mo'jizasi haqida bilasizmi". Qaraldi: 25-iyul 2023-yil.
2. ↑  Р. Мақсудов, Қ.Ражабов*. Қизилтепа тумани: кеча ва бугун*. Sahhof 2021 — 19 bet. ISBN 978-9943-66-65-1-1.
3. ↑  *Normurod Norqobilov* „Buyuk Xitoy devoriga bo‘ylashgan – Kanpirak". Qaraldi: 25-iyul 2023-yil.
**Ounastunturi** — Finlandiyada hududiga qarashli togʻ. U Lapland viloyatining Tunturi Lapland sub-regionida, mamlakat shimolida, poytaxt Xelsinkidan. taxminan 900 km (560 mi) ga yaqin uzoqlikda joylashgan. Ounastunturi togʻi Pallas-Yllästunturi milliy bogʻining shimoliy qismidan joy egallagan. 1938-yilda tashkil etilgan va 2005-yilda Pallas-Yllastunturi milliy bogʻiga qoʻshib olingan, Pallas-Ounastunturi milliy bogʻi nomi Ounastunturi togʻi sharafiga nomlangan. Ounastunturi janubda Hannukuru vodiysi yordamida qoʻshni Pallastunturi vodiysidan ajratilgan.

Ounastunturiga eng yaqin katta koʻl — Ounasjarvi boʻlib, u togʻning shimolida joylashgan. Eng baland choʻqqisi — 723 m balandlikka ega Outtakka choʻqqisi boʻlib Ounastunturi janubiy qismida (68°14′02″N 23°49′40″E﻿ / ﻿68.2339°N 23.8278°E﻿ / 68.2339; 23.8278GO), undan keyin shimolda balandligi 713 m boʻlgan Pyhäkero (68°19′31″N 23°46′16″E﻿ / ﻿68.3253°N 23.7711°E﻿ / 68.3253; 23.7711GO) choʻqqisi oʻrnashgan. Ounastunturidan shimolda va Ounasyarvi koʻli boʻlgan vodiy relefi Finlandiyaning eng baland yuqoriligiga qadar koʻtariladi, Pallastunturidan tashqari qolgan janubiy hududlarda esa koʻrsatkich nisbatan pasayib boradi.

Ounastunturi atrofidagi hududda deyarli oʻsimlik turlari va hayvonlar uchramaydi, har kvadrat kilometrga 2 turdan kam oʻsimlik toʻgʻri keladi. Eng yaqin yirik aholi punkti Enontekiö togʻning shimolidan 16.6 km (10.3 mi) uzoqlikda joylashgan. Oʻsimliklari siyrak boʻlib, asosan past subarktik oʻrmonlardan iborat.

Tuproq subarktik iqlim zonasiga tegishli boʻlib, yillik oʻrtacha harorat −4 °C. Eng issiq oy iyul oyidir, oʻrtacha harorat 14 °C ni tashkil etadi, eng sovuq oy esa fevral oyidir, oʻrtacha harorat −18 °C boʻladi.

Manbalar
--------

1. ↑  „History of Pallas-Yllästunturi National Park".  Metsähallitus, Natural Heritage Services. 28-mart 2019-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 24-mart 2017-yil.
2. ↑  „NASA Earth Observations: Population Density".  NASA/SEDAC. 9-fevral 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-yanvar 2016-yil.
3. ↑  „NASA Earth Observations: Land Cover Classification".  NASA/MODIS. 28-fevral 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-yanvar 2016-yil.
4. ↑  Peel, M C; Finlayson, B L; McMahon, T A (2007). „Updated world map of the Köppen-Geiger climate classification". *Hydrology and Earth System Sciences*. 11-jild. 1633–1644-bet. doi:10.5194/hess-11-1633-2007. Qaraldi: 30–yanvar 2016–yil.`{{cite magazine}}`: CS1 maint: date format ()
5. ↑  „NASA Earth Observations Data Set Index".  NASA. 28-noyabr 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-yanvar 2016-yil.
**Kulturbrauerei** muzeyi zamonaviy nemis tarixi muzeyidir. Doimiy koʻrgazma Germaniya Demokratik Respublikasining kundalik hayotiga qaratilgan. U Germaniyaning Berlin shahridagi Prenzlauer Berg tumanidagi (Pankov tumani) Kulturbrauerei qurilish majmuasida joylashgan.

Muzey tomonidan Kulturbrauereidagi doimiy koʻrgazmaning mavzusi — „GDRdagi kundalik hayot". Bu GDRdagi siyosiy tizimning umidlari va odamlarning real turmush sharoitlari oʻrtasidagi murakkab taranglikni koʻrsatadi. Sanoat dizayni toʻplami Sovet ishgʻoli zonasi / Sharqiy Germaniyada kundalik hayotda dizayn va madaniyat tarixini hujjatlashtirish uchun mahsulotlar, plakatlar, arxiv materiallari va fotosuratlarni birlashtiradi. Koʻrgazma 800 ga yaqin asl ob’ektlar, shuningdek, 200 dan ortiq hujjatlar, kino va ovoz yozuvlari va biografik hisobotlardan iborat.

Kulturbrauerei muzeyi 2013-yil noyabr oyida tashrif buyuruvchilar uchun oʻz eshiklarini ochdi. U sobiq Schultheiss pivo zavodida joylashgan boʻlib, hozirda roʻyxatga olingan sayt hisoblanadi. Haus der Geschichte der Bundesrepublik Deutschland fondi ushbu tarixiy binoni zamonaviy muzey uchun ishlab chiqdi. Kirish bepul.

Muzey doimiy koʻrgazma uchun ingliz, nemis, ispan, fransuz va italyan tillarida bepul audiogid taqdim etadi.

Toʻplam
-------

Haus der Geschichte jamgʻarmasi tomonidan 1986-yilda toʻplangan toʻplamdan keyin olingan. Unda zamonaviy tarixni jismonan hujjatlashtirishgan va eksponat sifatida xizmat koʻrsatish mumkin boʻlgan mos ob’ektlar mavjud: kundalik mahsulotlar, hujjatlar, filmlar va boshqa manbalar, jurnallar, mashinalar, mebellar, toʻgʻridan-toʻgʻri ishlab chiqarish va boshqalar.. Bugungi kunda kolleksiyada mavjud 1 million buyum va jismoniy ob’ektlar bilan bir qatorda toʻplamga dasturiy koʻproq kundalik narsalar qoʻshilmoqda. Toʻplamga ob’ektini kamiga uchta mezonlar boʻyicha olinadi.Bular: ob’ekt oʻz davriga xosmi (masalan, bepul nemis bluzkasi), yangilanish qaydnomasi mavjudmi (masalan, „Schabowski eslatmalari") yoki oʻziga xos tarixga egami? Nima boʻlishidan qatʼiy nazar, bu narsa birinchi navbatdagi hayajonli boʻlishi kerak.

Yana qarang
-----------

* Haus der Geschichte
* Trenenpalast
* Zeitgeschichtliches Forum Leyptsig

Manbalar
--------

1. ↑  „Museum in the Kulturbrauerei".  Museumsportal Berlin. Qaraldi: 19-yanvar 2016-yil.
2. ↑  „Museum in the Kulturbrauerei Organisation".  Haus der Geschichte Foundation. Qaraldi: 19-yanvar 2016-yil.
3. ↑  „Museum in the Kulturbrauerei".  Euromuse.net - The exhibition portal for Europe. 2-fevral 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-yanvar 2016-yil.
4. ↑  „Alltag in der DDR".  Haus der Geschichte Foundation. Qaraldi: 19-yanvar 2016-yil.
5. ↑

Havolalar
---------

* Rasmiy sayti
* Free Audioguide (de, en, es, it, fr)
* Kulturbrauerei website (German)
**Funksionalizm** - 20-a. meʼmorligidagi bino va inshootlarning maishiy ehtiyojlar, i.ch. talablariga javob beradigan qilib qurishni talab etuvchi yoʻnalish. F. qurilish texnikasi yutuqlaridan keng foydalandi, yangicha loyhalash usullariga eʼtibor qaratdi.

F. 20-a. boshida paydo boʻldi. Asoschilari — amerikalik meʼmor L.G.Salliven va F.L.Rayt. F. ratsionalizm tarafdorlari boʻlgan Gʻarbiy Yevropa meʼmorlari tomonidan qoʻllabquvvatlandi, kridalari Fransiyada Le Korbyuzye, Germaniyada meʼmorlar V. Gropius, L. Mis van der Roe, X.Meyer va b. tomonidan rivojlantiriddi va targʻib qilindi. F. Gʻarbiy Yevropa mamlakatlari, AQSH va Yaponiyada keng tarqalib, "xalqaro uslub"ga aylandi.

"F." atamasi ilk bor shvetsiyalik meʼmorlik nazariyotchisi 3. Gidion tomonidan qoʻllangan. 1930-y.lardan Finlandiya (A.Aalto va b.), Shvetsiya (S.Markelius va b.)da F.ga asoslangan mamlakatning milliy xususiyatlariga moslashtirilgan usullar ishlab chikildi. 2 jahon urushidan keyin 1939—45 ylarda vayron boʻlgan shaharlarni tiklashsa F. taʼsiri kayta jonlandi, birok "xalqaro uslub" butunlay barham topdi. F.ning asosiy talablariga brutalizm, neoklassitsizm tarafdorlari qarshi chiqdi.

Zamonaviy meʼmorlik nazariyasida F. ustalarining merosi (asosan, 1930y.lar meʼmorligi bilan bogʻliq boʻlgan tamoyillar)ni diqqat bilan oʻrganish anʼanalari ustunlik qiladi, ayni bir paytda F. tarafdorlarining ijtimoiy utopik (meʼmorlik yordamida jamiyatni oʻzgartirishga umid qilgan) qarashlari tanqid qilindi.

Adabiyot
--------

* Gropius V. Granitsi arxitekturi, [per. s nem.], M. 1971; Vsemirnaya istoriya arxitekturi, t. 11, M. 1973.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
Tomioka Giyu (yaponcha: 冨岡 義勇, *Tomioka Giyū*) Koyoharu Gotouge tomonidan yaratilgan „Demon Slayer: Kimetsu no Yaiba" anime va manga seriyasining asosiy ikkinchi darajali qahramoni hisoblanadi. Seriya boshida, oʻrmonda sodir etilgan qotillikni oʻrganish uchun yuborilgan Tomioka oʻrmonda demon borligini payqaydi va uni oʻldirish uchun shoshiladi. Shunda u animening bosh qahramoni Tanjirou Kamadoni uchratadi. Avvaliga demonni oʻldirishga qaror qilgan Tomioka birozdan soʻng demondagi insoniy hislatlarni koʻrib Tanjirou va Nezukoga tegmaydi va ularni oʻzining ustozi Sakonji Urokodakining oldiga yuboradi. Avvaliga boshqalarga befarq va ayrim hollarda jahldor koʻringan Tomiokani seriya davomida oʻziga qadrdon insonlar uchun nimlarga tayyorligini ilgʻash qiyin emas. Manganing soʻngida uchinchi darajali yuqori Kizuki Akaza bilan boʻlib oʻtgan shiddatli jangdan soʻng u demon;ar qiroli Muzan Kibutsuji bilan ham toʻqnash keladi va bir qoʻlidan ayriladi. Biroq vafot etmaydi.

1. ↑  „https://hero.fandom.com/wiki/Giyu\_Tomioka".
**Pilla naslchilik xoʻjaligi** — naslli va sanoatbop tut ipak qurti tuxumlari olishga moʻljallangan pilla yetishtiradigan xoʻjaliklar. Pilla naslchilik xoʻjaligix.da pilladan tashqari tut urugʻi, tut ni-holi va koʻchatlari ham yetishtiriladi. Pilla naslchilik xoʻjaligix.da yetarli ozuqa bazasiga ega boʻlish uchun tutzorlar, maxsus zarur asbob-uskuna va isitish vositalari bilan jihozlangan inkubatoriy va kurtxonalar tashkil etiladi, ipak kurtining pebrina kasalligidan xoli boʻlishiga alohida eʼtibor beriladi, taj-ribali mutaxassislar va qurt boquvchilar bilan taʼminlanadi. Pilla naslchilik xoʻjaligix.ga ipak kurti zavodlari (qarang Ipak kurti tuxumi zavodi) va naslchilik styalari agronomlari va mutaxassislari agrozootexnika xizmati koʻrsatadi. Bunday xoʻjaliklarda yetishtiriladigan pilladan pilla naslchilik styalarida (qarang Ipakchilik stansiyasi) superelita va elita tuxumlari, urutchilik zavodlarida esa sanoatbop duragay tuxumlar tayyorlanadi.

Oʻzbekistonda 10 ta Pilla naslchilik xoʻjaligix. (shirkatlar) bor (2003).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Pilta miltiq** — porox zaryadi pilta bilan alanga oldiriladigan silliq stvolli miltiq. Dastlab arablarda paydo boʻlgan (12-asr). Pilta miltiq yogʻoch qoʻndoqqa mahkamlangan metall quvurdan iborat boʻlib, dumaloq oʻq bilan oʻqlangan. Nishonga olish va otish qulay boʻlishi uchun ayrim tirkagichlardan foydalanilgan. Otish uchun stvoldagi maxsus teshikchaga pilta tiqib yondiriladi, pilta yonib, teshikchadan stvol ichiga alanga beradi va oʻq otiladi. 15-asr oʻrtalarida piltali zatvor ixtiro etilgach, Pilta miltiqni otish birmuncha osonlashdi. Pilta miltiq tepkili miltiq yaratilguncha keng qoʻllanilgan. Pilta miltiqdan Oʻrta Osiyoda 19-asr 2yarmigacha jang va ov kuroli sifatida foydalanilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Litva Respublikasi va Germaniya Reyxi oʻrtasidagi shartnoma (lit.*Lietuvos Respublikos ir Vokietijos Valstybės sutartis dėl Klaipėdos krašto perleidimo* ; Urbshis-Ribbentrop pakti nomi bilan ham tanilgan) — 1939 -yil 22-martda Berlinda Litva tashqi ishlar vaziri J.Urbshis va Germaniya tashqi ishlar vaziri J.fon Ribbentrop tomonidan imzolangan shartnoma.

Shartnomaga koʻra, Klaypeda viloyati (Versal shartnomasiga koʻra Germaniyadan ajratilgan) yana Germaniya reyxi bilan birlashtirildi. Litva harbiylari va politsiya kuchlari Klaypeda viloyatidan zudlik bilan evakuatsiya qilinishi kerak edi. Litva va Germaniya oʻrtasidagi doʻstona munosabatlarni mustahkamlash va rivojlantirish toʻgʻrisidagi qarorni bajarish uchun ikkala tomon ham bir-biriga qarshi kuch ishlatmaslikka va uchinchi tomonning hech qanday tomonlarga qarshi kuch ishlatishga urinishlarini qoʻllab-quvvatlamaslikka vaʼda berishdi .

1939 yil 1-aprelda shartnoma Litva Prezidenti Antanas Smetona tomonidan ratifikatsiya qilindi: 

> Men, Litva Respublikasi Prezidenti Antanas Smetona, nazarda tutilgan Shartnoma bilan tanishib chiqdim va Litva Konstitutsiyasining 112-moddasiga tayangan holda, uni maʼqullashimni, qabul qilishimni, ratifikatsiya qilishimni va Litva Respublikasi nomidan kelishuvga qatʼiy rioya qilish majburiyatini olishimni eʼlon qilaman. Aytilganlarni tasdiqlash uchun ushbu hujjatni imzolayman va Respublika muhrini ilova qilaman.
> 
> 

Germaniya, shuningdek, Litvaga Polshaga qarshi Germaniya-Litva harbiy ittifoqini taklif qildi va Vilnyus hududini qaytarishga vaʼda berdi, ammo Litva oʻzining qatʼiy betaraflik siyosatiga rioya qildi.

Germaniya uchun Klaypeda hududini qaytarishdan tashqari, shartnomaning maqsadi ham Gʻarb kuchlari (Buyuk Britaniya va Fransiya) va SSSRning Boltiqboʻyi davlatlariga taʼsirini oldini olish edi. Boltiqboʻyi davlatlari Germaniyaning Polshaga bostirib kirgan taqdirda SSSRning aralashuviga toʻsiq boʻlib xizmat qilishi kerak edi .

Litva bilan shartnoma tuzilgandan soʻng, Germaniya 1939-yil 28-aprelda Estoniya, Latviya, Finlandiya, Daniya, Norvegiya va Shvetsiya bilan hujum qilmaslik toʻgʻrisida shartnomalar tuzishni taklif qildi. Shvetsiya, Norvegiya va Finlandiya bu taklifni rad etdi. Latviya va Estoniya bilan shartnomalar 1939-yil 7-iyunda imzolangan. Daniya bilan — 1939-yil may oyida.

Yana qarang
-----------

* Germaniyaning Litvaga ultimatumi

Manbalar
--------

* Litva Respublikasi va Germaniya Reyxi oʻrtasidagi shartnoma. 22.03.1939

Manbalar
--------

1. ↑   (en) *Text of the Agreement of Memel* (New York Times nashri). 3 1939. pp. 4. "23"
2. ↑  Clemens, Walter C.*. The Baltic Transformed: Complexity Theory and European Security*. Rowman & Littlefield, 2001 — 6 bet. ISBN 0-8476-9859-9.
3. ↑  Crampton, R. J.*. Eastern Europe in the Twentieth Century and After*. Routledge, 1997 — 105 bet. ISBN 0415164222.
4. ↑  *The Baltic and the Outbreak of the Second World War*. Cambridge University Press, 2003 — 60 bet. ISBN 0521531209.
5. ↑  *The Baltic and the Outbreak of the Second World War*. Cambridge University Press, 2003 — 60 bet. ISBN 0521531209.
**Pillaxona** — pillachilik xoʻjaliklarida yetishtiriladigan pillalarni amaldagi davlat standartlari asosida qabul qilib olish, dastlabki ishlov berish, ularni saqlash va belgilangan sharoitda pillakashlik korxonalari va boshqa sotish vazifalarini bajaradigan muassasa. Oʻzbekistonda har bir tumanda yoki tumanlararo tartibda tashkil etilgan. Tuman P.si mutaxassislari xoʻjaliklarda ipak qurti tuxumlarini inkubatsiya qilish, qurt boqish, tutzor va yakka qator tutlarni parvarishlashda agrotexnikaviy jihatdan yordam koʻrsatadilar.

Yetishtirilgan pillalar sifatini baholash va bir meʼyorda qabul qilib olishni tashkil etish maqsadida tuman hududida bir necha qabul punktlari tashkil etilishi mumkin. P.larda va joylardagi kabul punktlarida pillachilardan tirik (gʻumbagi jonsizlan-tirilmagan) pillalarni qabul qilish, topshirilayotgan pillalar vaz-nini va sifat koʻrsatkichlarini aniqlash va ularni vaqtincha saqlash, qabul qilingan pillalar gʻumbaklarini jon-sizlantirish (xom pilla) va uni koʻp qavatli soʻkchaklarda 8—10 sm qalinlikda yoyib quritish (xom pilla tarkibida 70° gacha namlik boʻladi; quri-tish davomida tirik pilla vaznining 35% qoladi) va boshqa ishlar bajariladi. Quritilgan pillalar davlat standartlari asosida pillakashlik korxonalariga sotiladi. Oʻzbekistonda 122 ta P. (tuman "Pilla" aksiyadorlik jamiyatlari) ishlaydi (2003).

Ubaydulla Nasrillayev.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Teshikavliyotepa** — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: V—VIII asrlar. Samarqand viloyatining Pastdargʻom tumanida joylashgan. Obyekt manzili: "Karabuyin" MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Samarqand viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Lex.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
2. ↑  „Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori". *Backend.madaniymeros.uz*. Qaraldi: 21-iyul 2022-yil.
**Klassiklarni himoya qilish** — bu Skandinaviya davlatlarining mualliflik huquqi aktlariga kiritilgan intellektual mulk qonunining qoidasi. Mazkur qoidaga koʻra, muallif vafotidan keyin badiiy asarga madaniy manfaatlarni buzadigan munosabatda boʻlish taqiqlanadi. Bu mualliflik huquqi endi kuchga kirmagan yoki hech qachon mavjud boʻlmagan holatlarga, yaʼni jamoat mulki boʻlgan materiallarga ham tegishli.

Shimoliy mamlakatlarning mualliflik huquqi aktlari bir-biriga oʻxshaydi, chunki bu mamlakatlarda muhim qonunlar birgalikda ishlab chiqilgan va 1930-1950 yillarda mualliflik huquqi aktini tayyorlashga ham tegishli.

Koʻpgina shimoliy mamlakatlarda taqiq qoʻyilgan holatlar mavjud. Norvegiyada bir nechta, Daniyada ikkita va Finlandiyada bitta holat mavjud. Masalan, Daniyada Injil ham Mualliflik huquqi toʻgʻrisidagi qonunning ushbu bandi bilan himoyalangan, deb qaror qilingan. Finlandiyada bir nechta tarjima qilingan bolalar kitoblari (jumladan, *Elisning mo''jizalar mamlakatidagi sarguzashtlari*) 1962-yil may oyida tarjimalarning sifati pastligi va yashirin qisqartirilganligi sababli taqiqlangan. Apellyatsiya shikoyatlaridan soʻng Finlandiya Oliy sudi Finlandiya Taʼlim vazirligi tomonidan chiqarilgan taqiqni tasdiqladi.

Yana qarang
-----------

* According to Spike Milligan series of pastiches of classics
* Powers of Darkness — Title of a Dracula variant serialized in the Swedish newspaper Dagen
* Powers of Darkness (Iceland) — Early Icelandic version of Dracula

Maʼlumotnomalar
---------------

1. 1 2  Wennersten, Ulrika*. Immaterialrätt och skydd av samhällsideal: En studie av klassikerskyddet i upphovsrätten och undantagen i varumärkesrätten, mönsterrätten och patenträtten för allmän ordning och goda seder* (shvedcha). Lund: Lunds universitet, Juridiska fakulteten, 2014 — 190–195 bet. ISBN 978-91-7473-927-5.
2. ↑  Niiranen, Valtteri – Tarkela, Pekka*. Tekijänoikeuden tietosanakirja* (fincha). Helsinki: Werner Söderström Lakitieto, 1998 — 59–60 bet. ISBN 951-670-022-5.
3. ↑  Copyright Act of Finland (404/1961). An unofficial English translation, § 53. Finlex.
4. ↑  Fredriksson, Martin*. Skapandets rätt: Ett kulturvetenskapligt perspektiv på den svenska upphovsrättens historia* (shvedcha). Göteborg: Daidalos, 2009 — 263 bet. ISBN 978-91-7173-301-6.
5. ↑  Lång, Markus (2020). „Banning Poor Alice, or, Outlaw Fairy Tales in Finland". *Knight Letter*. III-jild, № 104. 25–28-bet. ISSN 0193-886X.
Dang 1351-1356, Oltin O'rda, xon Jonibek.
**Dang** — 1) ogʻirlik oʻlchovi yoki pul birligi. Ulugʻbek akademiyasining namoyandalaridan Gʻiyosiddin Jamshid alKoshiy (Koshoniy) oʻzining "Arifmetika kaliti" asarida oʻrta asrlardagi Oʻrta Osiyo va Eron xalqlarining ogʻirlik oʻlchovi va pul birligi boʻlgan D. tassuj va ashoir atamalaridan kasr sonlarni ifodalashda foydalangan. Bunda dinorni 1 ga teng deb olinsa, D. 1/6 ga, tassuj 1/24 ga, ashoir 1/96 ga teng boʻlgan. Chunki bir D. oltin bilan oʻlchansa 1/6 dinorga, kumush bilan oʻlchansa 1/6 dirhamga va ixtiyoriy ogʻirlikdagi 1/6 misqolga teng. Tassuj D. bilan quyidagicha bogʻlangan: 1 tassuj 1/4 D. = 1/24 dinor, dirham yoki misqol. 1 ashoir 1/4 tassuj = 1/16 D.= 1/96 dinor, dirham yoki misqol; 2) rus tilidagi "denga" soʻzining oʻzagi shu "dang" dan olingan, dastlab u pul birligi boʻlib, 1/2 tiyin yoki 1/16 oltinni bildirgan. D. koʻpgina adabiyotlarda, mas, Mirzo Ulugʻbekning "Toʻrt ulus tarixi", B. Ahmedovning "Tarixdan saboqlar"ida dong koʻrinishida ham uchrab turadi.

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Lyuksemburg pasporti Lyuksemburg** Buyuk Gertsogligi fuqarolariga beriladigan xalqaro sayohat hujjati boʻlib, Lyuksemburg fuqaroligini tasdiqlovchi hujjat sifatida ham xizmat qilishi mumkin. Pasport egasiga xalqaro miqyosda sayohat qilish va Lyuksemburg fuqaroligi belgisi sifatida xizmat qilishdan tashqari, agar kerak boʻlsa, Lyuksemburg konsulligi yoʻq boʻlganda, chet eldagi yoki boshqa Yevropa Ittifoqiga aʼzo davlatlardagi Lyuksemburg konsulligi xodimlaridan yordam olish jarayonini osonlashtiradi.

2019-yil Henley Passport Index maʼlumotlariga koʻra, Lyuksemburg fuqarolari 187 davlatga vizasiz yoki kelganida beriladigan vizasiz tashrif buyurishlari mumkin. Bundan tashqari, Jahon sayyohlik tashkiloti 2016-yil 15-yanvardagi hisobotini ham eʼlon qildi Lyuksemburg pasporti sayohat erkinligi boʻyicha dunyoda 1-oʻrinni (Britaniya, Daniya, Finlandiya, Germaniya, Italiya va Singapur pasportlari bilan bogʻlangan), harakatlanish indeksi 160 boʻlgan. (vizasiz 215 tadan 1 ga, kelish vizasi 0,7 ga, eVisa 0,5 ga va anʼanaviy viza 0 ga ogʻirlikda). Lyuksemburg fuqarolari Yevropa Ittifoqi Shartnomasining 21-moddasida berilgan harakat erkinligi huquqi natijasida Yevropa Ittifoqining istalgan aʼzo davlatida, Islandiya, Lixtenshteyn, Norvegiya va Shveytsariyada yashashi va ishlashi mumkin.

Lyuksemburgning har bir fuqarosi ham Yevropa Ittifoqi fuqarosi hisoblanadi. Pasport, milliy guvohnoma bilan bir qatorda, Yevropa iqtisodiy hududi va Shveytsariyaning istalgan davlatida erkin harakatlanish imkonini beradi.

Lyuksemburg biometrik pasportlarining amal qilish muddati toʻrt va undan katta yoshdagilar uchun besh yil, toʻrt yoshgacha boʻlgan bolalar uchun esa 2 yil.

Manbalar
--------

1. ↑  „Visa Openness Report 2016".  World Tourism Organization. 23-yanvar 2016-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-yanvar 2016-yil.
2. ↑  Treaty on the Function of the European Union (consolidated version)
**Ekranoplan** (ekran va frans. — parvoz qilmoq) — yer yoki suv sirtiga (ekranga) yaqin (odatda, qanotlari enining 0,1—0,2 qismiga teng) balandlikda uchish uchun moʻljallangan uchish apparati. Birinchi E.ni fin muhandisi T. Karno 1935-yilda yasagan. 20-asr 70-yillarida Finlandiya, Shvetsiya, Yaponiya, Germaniya, Buyuk Britaniya va Rossiyada tajriba variantlari ishlab chiqarilgan. Aerodinamik kuch (koʻtarish kuchi) hosil qilishda tayanch sirtining yaqinligi effekti ("Ekran effekti") dan foydalanishi bilan samolyotdan farqlanadi. Ekran effektining mohiyati shundaki, bunda aerodinamik quvvatni (aerodinamik koʻtarish kuchining aerodinamik qarshilikka nisbatini) oshiruvchi havo yostigʻi hosil boʻladi. E.larning deyarli barchasi suv sirtidan koʻtarilish va suv sirtiga qoʻnishga moʻljallangan, lekin faqat quruqlikda uchadigan E.lar ham ishlab chiqarilgan. E.larning texnik koʻrsatkichlari: massasi — 5 t gacha, 1 ta yoki 2 ta dvigatelining quvvati = 500 o.k. gacha, uchish tezligi 250 km/soat gacha. Bortiga 1—6 yoʻlovchi sigʻadi. E. eksperimental tadqiqotlarni bajarish, razvedka va qutqarish ishlarida qoʻllash uchun maxsus buyurtmalar boʻyicha ishlab chiqariladi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Mavluda Abdukarimovna Zohidova** (1955-yil, Oʻzbekiston SSR) — oʻzbekistonlik olima, fizika-matematika fanlari nomzodi, dotsent.

Biografiyasi
------------

Mavluda Zohidova 1955-yilda tugʻilgan. 1978-yilda Toshkent davlat universitetini fizik mutaxassisligi boʻyicha tugatgan. Fizika-matematika fanlari nomzodi, dotsent. 90 dan ortiq maqolalar va 8 ta oʻquv qoʻllanma muallifidir. Hozirgi kunda fizika fakultetida „Umumiy fizika" kafedrasi professor vazifasini bajaruvchi lavozimida ishlaydi. Oʻzining mehnat faoliyatini Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi „Yadro fizika" institutida kichik ilmiy xodim lavazimida boshlagan. 1979—1986-yillar davomida Rossiya Fanlar Akademiyasining nufuzli ilmiy dargohlaridan biri „Umumiy fizika" institutida (Moskva, IOFAN) Nobel mukofoti laureati, akademik Aleksandr Proxorov rahbarligidagi laboratoriyada ilmiy izlanishlar olib bordi. „Shisha sirtida jaylashgan brom molekulalariga lazer nurining rezonans taʼsiri" mavzusidagi nomzodlik dissertatsiya ishini himoya qilib, fizika-matematika fanlari nomzodi ilmiy darajasini oldi. „Quyosh energiyasi orqali fotosintetik jarayonlarni boshqaruvchi fluoressent metodlar", „Mexanika va molekulyar fizikadan laboratoriya ishlari", „Geliy-neon lazeri yordamida yorugʻlikning toʻlqin nazariyasini oʻrganish", „Elektr", milliy gvardiya kursantlari uchun yozilgan „Optika", „Umumiy fizikadan praktikum", „Fizikadan masala yechish uslublari" oʻquv qoʻllanmalari muallifi.

Manbalar
--------

1. 1 2  *Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi*, 1-tom (oʻzbekcha), Toshkent: Science and Innovation, 2022 — 342 bet.
2. ↑  „Zohidova Mavlyuda Abdukarimovna".

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Furtuna Velaj** (1990-yil 8-martda tugʻilgan) — Kosovada tugʻilgan albaniyalik futbolchi, Albaniya terma jamoasida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.

Klubdagi faoliyati
------------------

Velaj toʻrt yil davomida Quinnipiac universiteti jamoasida faoliyat yuritgan, 63 oʻyinda 39 ta gol urdi va koʻplab konferensiya va mintaqaviy mukofotlarga sazovor boʻldi.  Oʻqishni tamomlagandan soʻng, Velaj WPSLdagi Boston Breakersga hujumchi vinger sifatida qoʻshildi, ammo jarohati tufayli mavsumni oʻtkazib yubordi.  Uning jamoasi 2012-yilgi WPSLda mavsum chempioni edi. 

Velaj chet elda davom etdi, birinchi navbatda Islandiya Urvalsdeildning ikkinchi yarmi uchun Islandiyadagi Aftureldingga qoʻshildi.  Velaj yangi NWSL ligasida Portlend Thorns jamoasi safiga qoʻshilgan, ammo jamoa tarkibga kirishib keta olmagan va USL W-ligadagi Toronto Lady Lynx havaskorlar jamoasiga qoʻshilgan. 

Ledi Lynx uchun yaxshi mavsumdan soʻng, u sobiq Finlandiya chempioni bilan shartnoma imzoladi. U debyutini 2013-yil 27-iyul kuni „Aland United"ga qarshi 4:1 hisobida magʻlub boʻldi va u yerda zaxiradan maydonga tushdi.  Finlandiyada mavsumni ikkinchi oʻrinda yakunlab, oʻz jamoasi bilan 2013-yil Finlandiya kubogini qoʻlga kiritgach, 2014-yil boshida Norvegiya Toppseriyasidagi Kolbotn ILga oʻtdi. 

Velaj 2013-yil oxirida Norvegiyaning Sarpsborg shahrida Albaniya terma jamoasida oʻynagan va oradan koʻp oʻtmay Norvegiyaning Kolbotn IL klubi bilan shartnoma imzolagan.  U La Manga klubida oʻynab yelkasidan jarohat olgan.

Kolbotn IL bilan muvaffaqiyatli mavsumdan soʻng u Germaniyaning SC Sand klubiga oʻtdi va u yerda birinchi va ikkinchi jamoa tarkibida faoliyat yuritgan.  Velaj SC Sand II ga Sud mintaqaviy chempionatida gʻalaba qozonishda yordam berdi, jamoa 2015-yilda 2-Bundesligaga koʻtarildi va Velaj 20 gol bilan ligada eng yaxshi toʻpurar sifatida yakunladi.  Velaj 2-jamoada bir mavsum va birinchi jamoada ikki yarim mavsum oʻynagan.

Xalqaro faoliyati
-----------------

Velaj Albaniya terma jamoasiga ikki marta Maltada boʻlib oʻtgan jahon chempionatining dastlabki saralash bosqichida qatnashgan 2013 va 2017-yillarda UEFA Jahon chempionati guruh bosqichiga chiqishga yordam bergan.  U 6 ta gol va 2 ta golli uzatma bilan Albaniya ayollar terma jamoasining eng yaxshi toʻpurari boʻlib turibdi.  U Albaniya terma jamoasi safida 21 marta maydonga tushgan.  Uning sardor sifatidagi ilk oʻyini 2016-yilda UEFA Yevropa chempionati saralash bosqichining soʻnggi oʻyinida Fransiyaga qarshi oʻtkazilgan oʻyinda amalga oshgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Andoza:NFF
2. ↑  „FURTUNA VELAJ" (sq). *FSHF*. Qaraldi: 25-noyabr 2021-yil.
3. ↑  „Furtuna Velaj".  UEFA (4-aprel 2013-yil). Qaraldi: 17-iyun 2013-yil.
4. ↑  *Stenseth.* „Kolbotns stjernesignering ute i minst seks uker". *Østlandets Blad* (23-mart 2014-yil).