**Siringomiyeliya** umumiy atama bo'lib, orqa miya ichida kist yoki bo'shliq paydo bo'ladigan kasallik sifatida qaraladi. Ko'pincha siringomiyeliya etiologiyani aniqlashdan oldin umumiy atama sifatida ishlatiladi.  Sirinks deb nomlanadigon bu kist vaqt o'tishi bilan kattalashishi va cho'zilishi, orqa miyani yo'q qilishi mumkin. Ko'p tuyg'ularningning yo'qolishiga, falajga, zaiflikka,  orqa, elka va ekstremitalarda qattiqlikka olib kelishi mumkin. Siringomiyeliya, ayniqsa, qo'llarda haddan tashqari issiq yoki sovuqni his qilish qobiliyatini yo'qolishiga olib kelishi mumkin..Bundan tashqari tepa ko'krak va qo'llar bo'ylab ikki tomonlama og'riq va harorat hissi yo'qotilishiga sabab bo'ladi. Alomatlarning kombinatsiyasi bir bemordan ikkinchisiga umurtqa shnur orasidagi syrinxning joylashishiga, shuningdek, uning darajasi o'zgarishi mumkin.

Siringomiyeliyaning tarqalishi 100 ming kishiga 8,4 tani tashkil qiladi,  alomatlar asosan bolalikdan boshlanadi. Kasallik simptomlari asta-sekin rivojlanadi, lekin to'satdan yo'tal, zo'riqish yoki miyelopatiya bilan paydo bo'lishi mumkin.

Alomatlari va belgilari
-----------------------

Siringomiyeliya orqa miya shikastlanishi sababli ko'plab neyropatik alomatlarga sabab bo'ladi. Kasallanganlarda og'ir surunkali og'riq, g'ayritabiiy hislar va sezuvchanlik yo'qolishi, ayniqsa qo'llarda ko'p bilinadi. Ba'zi bemorlar vaqtincha yoki doimiy ravishda falaj yoki parezni boshdan kechiradilar. Sirinks, shuningdek, parasempatik va simpatik asab tizimlarida buzilishlarga sabab bo'lishi mumkin, bu esa anormal tana harorati yoki terlash, ichakni nazorat qilish ka'bi boshqa muammolarni keltirib chiqaradi. Agar sirinks orqa miyada yuqoriroq bo'lsa yoki miya poyasiga ta'sir o'tkazsa, syringobulbiyada bo'lgani kabi, ovoz paychalarining falaji, tilning ipsilateral yo'qolishi, trigeminal asabning hissiy yo'qolish va boshqa belgilar kuzatilishi mumkin.  Ba'zi hollarda qovuq toshlari tag ekstremitalarda zaiflik boshlanganda paydo bo'lishi mumkin.  Klassik usulda siringomieliya orqa miya dorsal ustunini / medial lemniskusni saqlaydi va yuqori ekstremitalarda bosim, tebranish, teginish va propriosepsiyani saqlab qoladi. Charcot bo'g'imi deb ham nomlanadigon neyropatik artropatiya, ayniqsa, elkalarida, siringomiyeliyasi bo'lgan kasallarda kuzatilishi mumkin.  Sezish tolalarining bo'g'imga singishi, vaqtlar o'tishi bilan bo'g'imning degeneratsiyasiga olib keladi deyilgan qarashlarga ega.

Omillari
--------

Umuman qaralganda, siringomiyeliyaning ikkita turi mavjud: tug'ma va orttirilgan. Siringomiyeliya asosan surunkali kasallik bo'lib, vaqt o'tishi bilan yuzaga keladi va mushaklar atrofiyasiga sabab bo'ladi. Olingan siringomiyeliya tanadagi jiddiy jismoniy shikastlanish, misol uchun, yo'l-transport hodisasi natijasida yuzaga kelishi mumkin. Siringomiyeliya ham muloqot qila oluvchi va aloqasiz shakllarga bo'linishi mumkin. Aloqa odatda foramen magnumdagi shikastlanishlar orqali yuzaga kelishi va boshqa orqa miya kasalliklari tufayli aloqa qilmaslik. 

### Irsiy

Birinchi asosiy shakl miyaning Arnold-Chiari malformatsiyasi yoki Chiari malformatsiyasi deb nomlanadigon anormallik bilan bog'liq. Bu siringomiyeliyaning eng keng tarqalgan sabablaridan biri bo'lib, bu erda kichik orqa chuqurchaga bog'liq bo'lishi mumkin bo'ladigon anatomik anormallik serebellumning pastki qismini boshning orqa qismidagi normal joylashuvidan bachadon bo'yni yoki bo'yin qismiga chiqib ketishiga sabab bo'ladi. Orqa miya kanali. Keyin orqa miyaning servikal hududida syrinx avj olishi mumkin. Bu yerda simptomlar asosan 25 yoshdan 40 yoshgacha boshlanadi va valsalva manevri deb nomlanadigan zo'riqish yoki miya omurilik suyuqligi bosimining keskin o'zgarishiga olib keladigan har qanday faoliyat tufayli yomonlashishi mumkin. Ammo, ba'zi bemorlarda uzoq muddatli barqarorlik kuzatiladi. Kasallikning ushbu shakli ro'y berayotgan ba'zi bemorlarda bosh suyagida miya omurilik suyuqligi to'planib qoladigan gidrosefaliya yoxud oraxnoidit deb ataladigan holat, bunda orqa miya qoplami - araknoid membrana yallig'langan.  Siringomiyeliyaning ba'zi holatlari oilaviy xarakterga ega, lekin bu kamdan-kam uchraydi. 

### Olingan

Siringomiyeliyaning ikkinchi asosiy jihati travma, menenjit, qon ketishi, o'simta yoxud araknoiditning asoratlari sifatida kuzatiladi. Bu yerda syrinx yoki kist ushbu shartlardan biri bilan zararlangan orqa miya segmentida rivojlanadi. Keyin sirinks kengayishni boshlaydi. Bu ko'p hollarda aloqa bo'lmagan siringomiyeliya deb nomlanadi. Semptomlar dastlabki shikastlanishlardan bir necha oy yoki yillar o'tgach sezilishi mumkin, ular og'riq, zaiflik kabi shikastlanish joyida paydo bo'lgan sezuvchanlik buzilishi bilan boshlanadi. 

Shikastlanishdan so'nggi siringomiyeliyaning muhim belgisi (asosan PTS qisqartmasidan foydalanish deb ataladi)  shikastlanish joyidan yuqoriga tarqalishi kuzatiladigon og'riqdir. Og'riq, uyqusizlik, zaiflik va harorat sezishning buzilishi kabi belgilar tananing faqat bir tomoni bilan chegaralanishi mumkin. Siringomiyeliya terlashga, jinsiy funktsiyaga keyinchalik esa siydik pufagi va ichakni nazorat qilishga yomon ta'sir ko'rsatishi mumkin. PTSning doimgi sababi avtohalokat yoxud qamchi jarohati bilan bog'liq shunga o'xshash travma bo'lishi mumkin. 

PTS diagnosini qiyinlashtirishi mumkin bo'lgan sabab shundaki, simptomlar odatda sirinxning asl sababi sodir bo'lgandan keyin ko'p vaqt o'tgach paydo bo'lishi mumkin (misol uchun, avtohalokat sodir bo'lgandan keyin bemor birinchi navbatda og'riq, sezuvchanlikni yo'qotish va pasayish kabi PTS belgilarni sezadi. avtohalokatdan bir necha oy o'tgach, terida xar xil darajadagi issiq va sovuqni his qilish qobiliyati).

Patogenez
---------

Siringomiyeliyaning patogenezi muhokamasi. Miya omurilik suyuqligi ham miyani yostiq qilish uchun xizmat qiladi. Orqa miyaning markaziy kanalida ortiqcha miya omurilik suyuqligi gidromiyeli deb nomlanadi. Bu termin markaziy kanalning ependimasi ichida joylashgan miya omurilik suyuqligining ko'payishini bildiradi. Suyuqlik atrofdagi oq moddaga parchalanib, pufak bo'shlig'ini yoxudsirinksni hosil qilganda, siringomiyeliya atamasi qo'llaniladi. Asosan bu sharoitlar birga bo'lganligi sababli, syringogidromiyeliya atamasi qo'llaniladi. Terminlar bir-birining o'rnida ishlatish mumkin. 

1. ↑  Lynn, D. Joanne, Newton, Herbert B. and Rae-Grant, Alexander D. eds. 5-Minute Neurology Consult, The. 2nd Edition.
2. ↑  "Neurosurgical considerations in posttraumatic syringomyelia - Home Study Program". *AORN Journal*. January 2003. Archived from the original on 2012-07-08.. Qaraldi: 2009-02-12. Siringomiyeliya]]
3. ↑  Brewis M, Poskanzer DC, Rolland C, et al. "Neurological disease in an English city".
4. ↑  Greenberg, David A, et al.: *Clinical Neurology*. 5th ed.
5. ↑  Nishida, Takayasu, et al.
6. ↑  Hirsch M, et al.
7. ↑  "Neuropathic Arthropathy of the Shoulder (Charcot Shoulder): Clinical Commentary" Medscape.
8. ↑  Byrne*. Diseases of the Spine and Spinal Cord*.
9. ↑  {{{editor}}}: „Pain Management: Arachnoiditis". *WebMD* (11-noyabr 2021-yil). 25-yanvar 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi.
10. ↑  „Syringomyelia". *GeneCardsSuite*. 2-mart 2022-yilda asl nusxadan arxivlandi.
11. ↑  Shenoy, Varadaraya Satyanarayan; Sampath, Raghuram (2022), „Syringomyelia", *StatPearls*, Treasure Island (FL): StatPearls Publishing, PMID 30725795, qaraldi: 2022-11-14
12. ↑  "Post-traumatic syringomyelia (cystic myelopathy): a prospective study of 449 patients with spinal cord injury". *J. Neurol. Neurosurg. Psychiatry* **60** (1): 61–7. January 1996. doi:10.1136/jnnp.60.1.61. PMID 8558154. PMC 486191. //www.pubmedcentral.nih.gov/articlerender.fcgi?tool=pmcentrez&artid=486191.
13. ↑  „Whiplash Injury - an overview | ScienceDirect Topics". *www.sciencedirect.com*. Qaraldi: 14-noyabr 2022-yil.
14. ↑  „Syringomyelia Fact Sheet | National Institute of Neurological Disorders and Stroke". *www.ninds.nih.gov*. Qaraldi: 14-noyabr 2022-yil.
15. ↑  Koyanagi, Izumi; Houkin, Kiyohiro (2010). "Pathogenesis of syringomyelia associated with Chiari type 1 malformation: review of evidences and proposal of a new hypothesis". *Neurosurgical Review* **33** (3): 271–284; discussion 284–285. doi:10.1007/s10143-010-0266-5. ISSN 1437-2320. PMID 20532585. .