Uygʻonish davri gumanisti Nikolaus Meyer zum Pfeyl, shveytsariyalik Meyer zum Pfeyl oilasi faxriy *Junkerga* ega edi.
**Junker** (Daniyacha, nemischa:, niderlandcha: *Jonkheer*, inglizcha: *Yunker*, norv.: *Junker*, Shvedcha, gruzincha: *იუნკერი (Iunkeri)*) olijanob sharafli ibora hisoblanib, oʻrta oliy nemis *Juncherre* soʻzidan olingan boʻlib, „yosh zodagon" yoki boshqa maʼnoda „yosh lord" (*jung* va *Herr* soʻzlaridan olingan) degan maʼnoni anglatadi. Bu soʻz doimiy ravishda Yevropaning nemis tilida soʻzlashuvchi, golland va skandinaviya tillarida soʻzlashadigan hududlarida asosan koʻproq qoʻllaniladi. U Rossiya imperiyasida Boltiqboʻyi nemislari taʼsiri sababli Rossiya inqilobigacha ishlatilgan. Bu soʻz hozirda Gruziya Mudofaa kuchlari tomonidan Milliy Mudofaa Akademiyasi talabalari uchun qoʻllanib kelinadi.

Faxriy unvon
------------

Brandenburgʻda *Junker* dastlab yuqori *Edelfrei* (tezkor) zodagonlik aʼzolaridan biri boʻlgan edi. U yosh yoki unchalik katta boʻlmagan zodagonlarning umumiy koʻrinishiga aylandi, baʼzan siyosiy jihatdan ahamiyatsiz, „mamlakat skvayri" deb tushuniladi.

Martin Lyuter Wartburgda oʻzini „Yunker Yorg" qiyofasida yashiradi va u keyinchalik Angliya qiroli Genrix VIIIni „Yunker Xaynts" deb masxara qilgan.

Dvoryanlarning bir qismi sifatida, juda koʻp *Junker* oilalari oʻz familiyalaridan oldin faqat *von* yoki *zu* kabi old qoʻshimchalarga ega boʻlganlar. Sarlavhaning qisqartmasi *Jkr* edi, koʻpincha hollarda berilgan ism va unvonlardan oldin joylashtiriladi, masalan: Jkr. Geynrix fon Xohenberg, *Junkfrau* (*Jkfr.*) ayol kishiga faqat vaqti-vaqti bilan ishlatilar edi. Baʼzi hollarda, faxriy *Jkr.* *Freiherren* (baronlar) va *Grafen* (sanalar) uchun ham ishlatib borilgan.

Foydalanish
-----------

*Junker* (va uning qarindoshlari) anʼanaviy ravishda Yevropaning nemis tilida soʻzlashadigan hududlarida olijanob sharaf sifatida doimo ishlatib kelingan. Sarlavha bugungi kunda Gollandiya va Belgiyada anʼanaviy maʼnosida Gollandiyalik *Jonkheer* shaklida saqlanib qolgan.

Bu soʻz, shu bilan bir qatorda bir nechta davlatlarda *Kammerjunker unvoni maqomida* ishlatilgan, bu esa fransuzcha *valet de* chambrening nemis va skandinaviya ekvivalenti boʻlib, odatda sudda knyazlik darajasidagi odamning xizmatida yosh zodagonlarga beriladigan lavozim edi. *Kammerjunker* bir chamberlain quyidagicha oʻrin egalladi, bir palatasi sahifa yuqorida hisoblangan. Bundan tashqari, *Fahnenjunker* va uning Skandinaviya ekvivalentlari (masalan: *fanjunkare)* kabi nemis va Skandinaviya hududida harbiy rollarda ishlatilgan.

Daniyada *Junker* soʻzi yoshi kichik boʻlgan lordni, ilk bor oʻrta asr gersogining yoki grafining oʻgʻlini anglatgan, lekin ayni paytda imtiyozli yer egalari sinfining aʼzosi uchun atama hisoblanar edi. 1375-yilgacha bu unvon Daniya qirollik oʻgʻillari uchun ham mos edi. Shuningdek, u qirollik xonadonida *Kammerjunker unvonida* ham ishlatilgan.

Prussiyada zamonaviy atamadan foydalanish
-----------------------------------------

Zamonaviy Prussiya tarixida bu soʻz deyarli barcha yer va hukumatni nazorat qiladigan yer zodagonlari (ayniqsa Sharqiy Elbiya deb atalgan) yoki kengaygan holda, asil maqomidan qatʼi nazar, Prussiya mulk egalari uchun koʻp tarqalgan sinekdoxa sifatida qoʻllanila boshlagan edi. 1871-yilda Germaniya imperiyasining tashkil topishi bilan *yunkerlar* markaziy nemis hukumati va Prussiya armiyasida hukmronlik qilganlar. Yetakchi vakili shahzoda Otto fon Bismark hisoblanar edi. Prussiyaning „*Junkerlari*" koʻpincha Germaniyaning gʻarbiy va janubiy shtatlarining yuqori mansab vakillari edi, masalan, Gamburg shahar-respublikasi (katta boylikga ega boʻlmagan) yoki Prussiyaning „*Junker* sinfi" boʻlgan Bavariya kabi katolik shtatlari bilan taqqoslangan. Juda koʻp hollarda ularga nafrat bilan qaralgan. Ikkinchi jahon urushidan keyin Vermaxt ofitserlar korpusining katta qismini tashkil etgan va uning taniqli aʼzosi prezident va sobiq general Pol fon Hindenburg 1933-yilda Gitler kansleri etib tayinlagan junker sinfi koʻpincha Prussiya militarizmi, natsistlarning kuchayishi uchun ayblangan edi. SHu bilan Ikkinchi jahon urushi natijada, Sovet istilosi zonasida sovet davridagi kollektivlashtirish maqsadini koʻzlagan yer islohoti „Bauernhanddagi Yunkerland" (dehqonlar qoʻlida junker yerlari) shiori bilan Yunker sinfiga qarshi ish tashlash sifatida targʻibotda oqlandi.

Yana qarang
-----------

* Gollandiya zodagonlari
* Nemis zodagonlari
* Jonkhir
* Yonkers

Manbalar
--------

1. ↑  Duden; Meaning of Junker, in German.
2. ↑  William W. Hagen, *Ordinary Prussians: Brandenburg Junkers and Villagers, 1500-1840* (2002).
3. ↑  Henry VIII: September 1540, 26-30', Letters and Papers, Foreign and Domestic, Henry VIII, Volume 16: 1540-1541 (1898), p. 51. URL:  Wayback Machine saytida arxivlandi (2014-10-11). Date accessed: 10 June 2012
4. ↑  Rosenberg, 1943
5. ↑  Francis Ludwig Carsten, *A history of the Prussian Junkers* (1989).
6. ↑  Percy Ernst Schramm: *Gewinn und Verlust*. Christians, Hamburg, 1969, p. 108.