recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Postskriptum** (**P.S.**; lotincha: *post scriptum* — „yozilgandan keyin") — tugallangan va imzolangan xatga qoʻshimcha sifatida yoziladigan qayd, odatda „P.S." deb belgilanadi.

Foydalanish
-----------

P.S. belgisi qoʻlyozmalarda allaqachon yozilgan matn uchun qoʻshimcha tushuntirishlar sifatida ishlatiladi. Postskriptum insho yoki kitobning asosiy qismidan keyin qoʻshilgan jumla, paragraf yoki hatto bir nechta paragraf boʻlishi mumkin. Kitob yoki inshoda batafsilroq qoʻshimcha (masalan, ikkinchi nashr uchun) deb ataladi. „Postskriptum" shuningdek, Syorena Kyerkegorning „*Yakuniy noilmiy postskriptum*" kitobida boʻlgani kabi, asosiy matnga biriktirilmagan boʻlsa ham, istalgan asosiy yozishmaga har qanday qoʻshimchani bildiradi.

Shuningdek, „P.P.S." qisqartmasi (lotincha: *post post scriptum*) postskriptumdan keyin qilinadigan qaydlar uchun foydalaniladi.

Elektron pochta davrida, matnning asosiy qismini oʻzgartirishda „P.S."dan foydalanish juda oson. Dialog qoidalariga rioya qilgan holda va hech qanday maʼlumot yoki dalillarni qoʻshishdan bosh tortmasdan, xatning asl shaklini saqlashga imkon beradi. Ushbu formula, shuningdek, muallif xabarning asosiy mavzusiga bevosita aloqador boʻlmagan baʼzi maʼlumotlarni kiritmoqchi boʻlganda ham oqlanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Tanner, William Maddux*. Composition and Rhetoric*. Original from the University of California: Ginn & Co. 1922 — xxvii bet.
2. ↑  „Кьеркегор, Сёрен - Заключительное ненаучное послесловие к „Философским крохам" (2005)".
3. ↑  Ф. О. Смирнов*. Искусство общения в Интернет. Краткое руководство*, 2006. ISBN 5-8459-1004-8.
4. ↑  Л. Т. Левина*. Компьютер: простейшие правила пользования для начинающих*, 2015. ISBN 978-5-17-093853.

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Basketbol boʻyicha Oʻzbekiston erkaklar terma jamoasi
**Basketbol boʻyicha Oʻzbekiston erkaklar terma jamoasi** — basketbol boʻyicha xalqaro turnirlarda Oʻzbekiston sharafini himoya qiladi. Basketbol boʻyicha Oʻzbekiston erkaklar terma jamoasi 7 marta Osiyo chempionatida ishtirok etgan. Shu paytgacha Olimpiada oʻyinlari va jahon chempionati yoʻllanmasini qoʻlga kirita olmagan, chunki federatsiya mamlakatda basketbolni rivojlantirish uchun pul ajratmagan.

2014-yil yakuni boʻyicha Oʻzbekiston basketbol boʻyicha erkaklar terma jamoasi 45 ta rasmiy oʻyin oʻtkazib, 17 uchrashuvda gʻalaba qozongan va 28 ta uchrashuvda magʻlubiyatga uchragan.

Osiyo chempionatida ishtiroki
-----------------------------

- 1991-yilgacha SSSR tarkibida boʻlgan

- 1993 Jakarta - *saralashdan oʻta olmagan*

- 1995 Seul - 7 o'rin

- 1997 Ar-Riyod - *saralashdan oʻta olmagan*

- 1999 Fukuoka - 9 o'rin

- 2001 Shanxay - 9 o'rin

- 2003 Xarbin - 14 o'rin

- 2005 Doha - 11 o'rin

- 2007 Tokusima - *saralashdan oʻta olmagan*

- 2009 Tyantszin - 14 o'rin

- 2011 Uxan - 12 o'rin

- 2013 Manila - *saralashdan oʻta olmagan*

Osiyo oʻyinlarida ishtiroki
---------------------------

- 1994 Xirosima - *saralashdan oʻta olmagan*

- 1998 Bangkok - 9 o'rin

- 2002 Pusan - *saralashdan oʻta olmagan*

- 2006 Doha - 11 o'rin

- 2010 Guanchjou - 6 o'rin

- 2014 Inchxon - *saralashdan oʻta olmagan*

Havolalar
---------

Basketbol boʻyicha Oʻzbekiston erkaklar terma jamoasi

Musobaqalar
**Postulat** (lot. postulatum - talab) — biror ilmiy nazariyada isbotsiz qabul qilinadigan, lekin biron asosi boʻlgan prinsip yoki qoida. P. odatda, biror mulohazaga koʻra asoslanadi, ana shu asoslash uning kabul qilinishiga sabab boʻladi. P. tushunchasi aksioma tushunchasining sinonimi sifatida ham qoʻllaniladi.

P. tushunchasi qanday hollarda qoʻllanilishiga qarab turlicha maʼnoni bildiradi. Mas, birinchi marta geomet-riyaning izchil aksiomatik bayonini yaratgan Yevklid aksiomalar deb isbotsiz qabul qilingan sof mantiqiy (no-geometrik) qoidalarni (mas, kiyem bu-tundan kichik), P. deb esa baʼzi geometrik yasashlarning mumkinligini tasdiqlovchi daʼvolarni tushungan. Gilbert aksiomatikasida esa Yevklidning mashhur V (parallel chiziqlar haqidagi) postulati "parallellik ak-siomasi" deb nomlangan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Niderlandiya (maʼnolari).

**Niderlandiya** — oʻrta asrlarda Yevropaning shimoli-gʻarbida joylashgan tarixiy viloyat (hozirda Belgiya, Niderlandiya, Lyuksemburg, shimoli-sharqiy Fransiyaning bir qismi). 17 viloyat (janubiy viloyatlar — Flandriya, Brabant, Lyuksemburg, Artua, Gennegau va boshqalar; shimoliy viloyatlar — Gollandiya, Zelandiya, Frislandiya va boshqalar)dan tarkib topgan. 15-asr oxiridan Gabsburglarga (1556-yildan — ispan Gabsburglariga) tegishli boʻlgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
***Detay*** — Shimoliy Kipr Turk Respublikasida chiqadigan kundalik gazeta. 2014-yilda tashkil etilgan bu gazetaning birinchi bosh muharriri Oshan Sabirli edi. Shundan soʻng bosh muharrir lavozimini Taner Ulutash egalladi.

U Detay Publishing Group qoshida faoliyat yuritadi va bosh qarorgohi poytaxt Nikosiyada joylashgan.

U federal qarorga muvofiq nashr siyosatini qabul qiladi. Ayhan Dolunayning fikirlariga koʻra, asosan soʻl qarashlarni chop etuvchi gazeta, ayniqsa, oʻng qanot hukumatlar davrida koʻproq muxolifatchi munosabatda boʻlgan. Shuningdek, 2017-yil holatiga koʻra, gazeta boshqaruvida boʻlgan Erkut Yilmabaşar va Taner Ulutashning ikkalasi ham matbuot aʼzosi ekanligi va shuning uchun *Detay Kiprning* „katta" tarkibiga kirgan media tashkilotlariga bu gazeta ancha cheklangan resurslarga ega ekanligi ham baholandi.

Manbalar
--------

1. 1 2  „Kıbrıs Türk Spor Medyasının Spor Etkinliklerine İlişkin Haber ve İçerik Analizi (KKTC Örneği)".  Yakın Doğu Üniversitesi (2018). 15 mayıs 2020da asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25 nisan 2020.
2. ↑  „Dijital Çağda Yasal ve Etik Kodlar Çerçevesinde Basın Hak ve Özgürlükleri: KKTC Örneği".  Yakın Doğu Üniversitesi (2018). 15 mayıs 2020da asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25 nisan 2020.

Havolalar
---------

* Rasmiy sayti
* „Detay" yayın hayatına başladıKaynak: „Detay" yayın hayatına başladı 14 Ocak 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *Yenidüzen*
**Niderland tili** yoki **golland tili** (niderlandcha: *Nederlands*) — Hind-yevropa tillari oilasidagi german tillari guruhiga mansub, Niderlandiya, Belgiya, Vest-Indiyada, qisman AQShda tarqalgan. Niderlandiya Qirolligining rasmiy tili, Belgiya qirolligining rasmiy tillaridan biri (fransuz tili bilan birga). N. T.da 20 mln.dan ortiq kishi soʻzlashadi.

Niderland tili oʻrta asrlarda salik franklari qabilaviy lahjalarining friz va sakson qabilaviy lahjalari bilan oʻzaro taʼsirlashuvi jarayonida shakllangan. Oʻz tarixida 3 rivojlanish bosqichini oʻtgan: qad. niderland (9—11-asrlar), oʻrta niderland (12—15-asrlar) va yangi niderland (16-asrdan boshlab; bu davr hozirgi niderland tiliga oʻtish bosqichidir).

1650-yilda shim. niderlandlar tili "golland tili" deb atalgan. 19-asrda Niderlandiya Qirolligi vujudga kelgach, "niderland tili" termini barkarorlashib qoladi. Yagona adabiy til meʼyo-riy asoslari, til taraqqiyoti markazining shimolga koʻchishi munosabati bilan 17-asrda vujudga keladi. Adabiy tilning ogʻzaki va yozma koʻrinishlarida, shuningdek, shim. va jan. variantlarida fonetik va grammatik sathlarda, leksikada muayyan hududiy farqlar mavjud.

Niderland tili dialektal jihatdan shim.-markaziy, shim.-gʻarbiy, jan.-markaziy, jan.-gʻarbiy, shim.-sharqiy, jan.-sharqiy lahja guruhlariga ega. Fonetikasi jarangsiz portlovchi undoshlarning mavjudligi, diftonglarga boyligi, urgʻuning, asosan, oʻzakka tushishi bilan ajralib turadi. Til xususiyatlariga va grammatik qurilishiga koʻra, Niderland tili analitik tipdagi tillardandir. Koʻp jiqatdan nemis tiliga juda yaqin, le-kin sifatlarning turlanmasligi, gapdagi soʻz tarkibining oʻziga xosligi jixatdan farqlanadi. Niderland tili yozuvi lotin grafikasiga asoslangan.

Adabiyot
--------

* Lingvisticheskiy ensiklopedicheskiy slovar, M. 1990.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

|  |  |
| --- | --- |
| Tillarning yer shari | *Jahon tillaridan biri haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Ter bezlari** — odam terisidagi ter chikaradigan va uni ajratadigan oddiy naysimon bezlar. Kaft, oyoq tagi va peshona terisida boshqa joylarga qaraganda Ter bezlari koʻp boʻladi. Oddiy T.bdan tashqari tananing ayrim joylarida (qoʻltiq ostida, orqa chiqaruv teshigi atrofida, chov sohasida va boshqalar) maxsus apokrin bezlari joylashgan. Ular utkir xidli sekret ajratishi bilan oddiy bezlardan farq qiladi. Ter bezlari koʻp miqdorda ter chiqarib, badan haroratini qisman boshqaradi, organizmdan azotli hosilalar va ishqorli metall tuzlari, asosan, natriy xloridni chiqarib turadi, teri yuzasini hoʻllaydi. Qoʻltiq osti, chov soxasida Ter bezlari ning yalliglanishi (gidradenit) koʻproq uchraydi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Habib Asadullo** (1941, Maymana shahri) — afgʻon yozuvchisi, adabiyotshunos. 70— 80-yillar dari adabiyotida vujudga kelgan "Yangi sheʼr" oqimining taniqli namoyandalaridan. Kobul universitetining adabiyot fakultetini tugatgan (1961). Dastlabki hikoyalar toʻplami — "Uch mardikor" (1966). Asarlarining asosiy mavzusi oddiy mehnatkashlarning ogʻir hayoti haqida. Ilmiy ishlari mumtoz va hozirgi zamon dari adabiyoti tarixiga bagʻishlangan. "Oqbadan" (yoki "Oydin", 1965), "Kishanlarni par-chalovchilar" (1975), "Tun va qamchin" (1978), "Oqshom ila diydor" (1982), "Qizil maktub" (1983), "Oʻroqlar va qoʻllar" (1983—84), "Zulmat bilan vidolashuv" (1985), "Soʻnggi orzu" (1986) va boshqa asarlar muallifi.

Manbalar
--------

* Oydin, T. 1982.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Habibulla Gʻaybullayevich Rahimov** (1946.31.10, Tojikistonning Xujand tumani) — kompozitor, Oʻzbekiston Respublikasi sanʼat arbobi (2001). Toshkent konservatoriyasini tugatgan (1974). Qodiriy nomidagi Madaniyat institutida oʻqituvchi (1977—89), hozirgi Oʻzbekiston konservatoriyasida dotsent (1990-yildan), Oʻzbekiston bastakorlar uyushmasi kotibi (1992-yildan). 3 simfoniya, turli (alt, violonchel, ovoz, fortepiano, qashqar rubobi va boshqalar) sozlar uchun konsertlar va konsertinolar, "Ona qalbi", "Alpomish va Oybarchin" operalari, shuningdek, "Parvona", "Kelin tanlov" kabi musiqali drama va komediya, oratoriya va kantata, puflama sozlar orkestri, oʻzbek xalq cholgʻulari orkestri uchun, arab, turk, yapon, koreys va boshqa xalqlar kuylari asosida kamer orkestr uchun musiqalar, kamervokal, kamercholgʻu asarlar yozgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Fimoz** (yun. phimosis — tortishish, torayish) — erlik olati (zakar) chekka kertmak qismining torayishi. Bunda olat boshchasi yetarli ochilmaydi. Tugma (baʼzi bolalarda 2—3 yoshgacha kuzatiladigan fiziologik F.) va orttirilgan F. farq qilinadi. Orttirilgan F. surunkali balanopostit kasalligi oqibatida paydo boʻladi (qarang Balanit). F. zaxm va soʻzak tufayli ham yuzaga kelishi mumkin. Asosiy belgisi: siyganda siydik yaxshi chiqib ketolmay, chekka kertmak qopchasiga toʻplanib, u shishadi, limfa tomirlari yoʻgʻonlashadi, baʼzan chovga ogʻriqli bez keladi; bemorning temperaturasi koʻtariladi, lohas boʻladi. Ogʻirroq hollarda siydik chiqarish kanali kengayib, yalligʻlanadi. F. bilan ogʻrigan bolalarda koʻpincha kechasi siyib qoʻyish, kattalarda esa jinsiy hayotning qiyinlashish hollari kuzatiladi. F. roʻy berganda darhol vrachga murojaat etish lozim. Vrachga koʻringunga qadar olatni kaliy permanganat (margansovka)ning kuchsiz eritmasi bilan chayish va vanna qilish mumkin. 

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Kembrij maktabi** - iqtisodiy nazariyada 19-asr oxirida paydo boʻlgan yoʻnalishlardan biri. Asoschisi Kembrij universiteti siyosiy iqtisod kafedrasiga 1885—1908 yillarda rahbarlik qilgan K.Marshall. K.m.ning asosiy qarashlari A.Marshallning "Ekonomiks prinsiplari" (1890) asarida bayon etilgan. K.m. gʻoyalari keyinchalik Marshallning izdoshlari A.S.Pigu va D.X.Robertson hamda neoklassik yoʻnalish namoyandalari tomonidan rivojlantirildi. K.m. siyosiy iqtisoddagi klassik maktab gʻoyalarini (erkin tadbirkorlik, xususiy mulk ustuvorligi, erkin narxlar, raqobat, davlatning iqtisodiyotga aralashmasligi va b.) rivojlantirdi va marjinalistik qarashlar bilan uygʻunlashtirdi. K.m. namoyandalari qarashlarida meʼyoriy naflilik nazariyasiga asoslanadigan narx nazariyasi, bozor muvozanati muhim oʻrinni egallaydi. Bozor munosabatlarining 3 asosiy negizi — narx, talab va taklif oʻzaro bogʻliklikda qarab chiqiladi. Klassik maktab vakillari asoslab bergan qiymatning mehnat nazariyasi qatʼiyan rad etiladi va mahsulotning nafliligi va noyobligi birinchi oʻringa qoʻyiladi. Narx eng yuqori naflilik asosida aniqlanadigan talab bahosi va chegaralangan harajatlar bilan aniqlanadigan taklif bahosi kesishgan nuqta tarzida sharhlanadi, A.Marshall oʻzining narx nazariyasiga asoslangan holda jamiyatda iqtisodiy tangliklar, inqirozlar, ishsizlik va qashshoqlik uchun obyektiv sabablari yoʻkligini isbotlashga harakat qiladi. A.Marshall asarlari iqtisodiy nazariyadagi mikroiqtisodiy yoʻnalishga asos soldi (qarang Mikroiqtisodiyot). Pigu iqtisodchilar orasida birinchi boʻlib, chegaralangan daromadlar nafi pasayib borishini asoslab, daromadlarni adolatli taqsimlash asosida "umumiy farogʻat davlati" konsepsiyasini olgʻa surdi. K.m. gʻoyalari 20-asrning 30-y.lariga qadar iqtisodiy nazariyada asosiy mavqeni egallab keldi (yana q. Neoklassik iqtisodiy nazariya).

Adabiyot
--------

* Marshall A. Prinsipi politicheskoy ekonomii, M. 1993.

Abduxalil Razzoqov, Sanobar Yoʻldosheva.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Nancy Chaffee Whitaker** (1929-yil 6-mart — 2002-yil 11-avgust) 1950-yillarda faol boʻlgan amerikalik ayol tennischi edi.

**Nancy Chaffee Whitaker** 1947-yilda 18 yoshgacha boʻlgan qizlar milliy unvonini qoʻlga kiritdi. U 1950-yildan 1952-yilgacha Manxettendagi Ettinchi polk qurol-yarogʻida oʻynab, finalda Althea Gibson, Beverli Beyker va Patrisiya Kanning Toddni magʻlub etgan AQSh milliy chempionatida gʻolib chiqdi. Chaffee 1950-yilgi AQSh milliy chempionatining yakkalik bahslarida yarim finalga chiqmagan oʻyinchi sifatida chiqdi, ammo uchta setda birinchi va yakuniy chempion Margaret Osborn tomonidan magʻlub etildi. 1951-yil oxirida u faoliyati boʻyicha dunyoda 4-oʻrinni egalladi

Uning „Grand Slam" turniridagi eng yaxshi koʻrsatkichi 1951-yilgi AQSh milliy chempionatida Kanning Todd bilan ayollar juftlik bahslarida finalga chiqish boʻldi, u yerda ular Shirli Fray va Doris Xart tomonidan toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlub boʻlishdi. 1951-yilda Uaytmen kubogida u juftlik bahsida gʻalaba qozondi, chunki AQSh Buyuk Britaniyani 6:1 hisobida magʻlub etdi.

1951-yil 13-oktabrda u beysbol yulduzi Ralf Kinerga turmushga chiqdi, uning uch farzandi bor edi. Keyinchalik u sportchi Jek Uitakerga turmushga chiqdi.

**Nancy Chaffee Whitaker** ABC uchun sport sharhlovchisi boʻldi, dam olish maskanlarida tennis dasturlarini ishlab chiqdi va 1992-yilda Long-Aylendning Sharqiy Xempton shahridagi Cartier tennis turniriga asos soldi, Amerika Saraton Jamiyatiga foyda keltirish uchun havaskor aralash-dubllarda mablagʻ yigʻish tadbiri. U 2002-yil 11-avgustda saraton kasalligidan vafot etdi.

Katta dubulgʻa finallari
------------------------

### Dubllar

| Natija | Yil | Chempionat | Yuzaki | Hamkor | Raqiblar | Hisob |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Magʻlubiyat | 1951-yil | AQSh chempionati | Oʻt | Qoʻshma Shtatlar Patricia Todd | Qoʻshma Shtatlar Shirley Fry
Qoʻshma Shtatlar Doris Hart | 4-6, 2-6 |

Manbalar
--------

1. 1 2 3  *Richard Goldstein*. „Nancy Chaffee Whitaker, 73, Tennis Player". *The New York Times* (16-avgust 2002-yil).
2. 1 2  „Nancy Chaffee, 73". *Chicago Tribune* (14-avgust 2002-yil).
3. ↑  Bud Collins*. The Bud Collins History of Tennis*, 2nd, New York City: New Chapter Press, 2010 — 480 bet. ISBN 978-0942257700.
4. ↑  „Taking Up a Tennis Racquet to Fight Cancer". *The New York Times* (15-sentabr 1996-yil).
5. ↑  „Chaffee was highly ranked during 1950s".  ESPN (12-avgust 2002-yil).
**Liviyadagi cherkeslar** (Adigey. *Liviyem — Adigeher*) — 30 mingga yaqin Liviya fuqarolaridan iborat cherkeslarning diasporasi. Ular asosan Misurata va Bingʻozida istiqomat qiladi. Kichik etnik guruhlardan biri.

Tarixi
------

Yaqin Sharqdagi boshqa koʻplab cherkes diasporalaridan farqli oʻlaroq, liviyalik cherkeslar muhojirlarning avlodlari emas, balki 9-asrdan beri arab xalifalari qoʻshinlarida xizmat qilgan cherkes mamluklarining avlodlaridir.

1969-yilda Liviyada hokimiyat tepasiga polkovnik Muammar Qaddafiy keldi. Liviyalik cherkeslar tomonidan qoʻllab-quvvatlanmadi va 1975-yilda cherkes mayor Umar Moheyshi boshchiligidagi bir guruh ofitserlar Qaddafiyga qarshi fitna uyushtirdilar. Biroq, fitna fosh boʻldi va Moheyshi Marokashga qochib ketdi va u yerdan 1984-yilda Liviya hukumatiga topshirilgan. Xuddi shu yili u oʻldirilgan. Natijada Liviyadagi cherkes diasporasi Qaddafiy rejimining doimiy siyosiy bosimi ostida qoldi.

Arablar inqilobining boshidanoq cherkeslar Misurata va Bingʻozida bir vaqtning oʻzida Qaddafiy qoʻshinlariga qarshi chiqdilar. 2011-yil mart oyida Qaddafiy Iordaniya cherkeslaridan Liviya cherkeslarini uning rejimiga qarshi chiqmaslikka ishontirishni soʻradi, ammo Iordaniya cherkeslari unga javob berishmadi.

Taniqli vakillari
-----------------

* Umar Moheishi (toʻliq ismi — Umar Abdulla el-Moheishi) — cherkes, 1975-yilda Qaddafiyga qarshi fitna uyushtirgan. 1984-yilda oʻldirilgan.

Manbalar
--------

1. 1 2  Радио Эхо Москвы
2. ↑  Инорм-аналит издание "Сегодня РУ"[*sayt ishlamaydi*]
Binoning derazalarini ko'plab panellar o'rab oladi
**Filenka** (nemischa: - eshik paneli) - (bror romyoki ramkaga o'rnatilgan yupqa tahta yoki fanera)dekorativ element, devor maydonining bir qismi, eshik yoki pilaster, chuqurlashtirilgan yoki ramkali, to'rtburchaklar shakliga yaqin (odatda to'rtburchaklar, lekin burchaklarida tanaffuslar bo'lishi mumkin), shuningdek, uchlari yarim doira ichida tugashi mumkin). Paneli devorning ushbu qismining ramkasi deb ham ataladi, shuningdek, bu ramka bilan birga devorning bir qismi.

Ba'zi ekspertlar Sibir barokkosining o'ziga xos belgilaridan biri bo'lgan "murakkab geometrik shakllar panellari" va "sakkiz burchakli panellar" haqida gapirib, har qanday shakldagi chuqurlashtirilgan panelni panel deb atashadi.

Foydalanish
-----------

Panellar devor rasmlari va rangli qoplamalar bilan birga devor maydonini alohida qismlarga ajratish uchun ishlatiladi.

Texnologiya
-----------

Tosh devor yuzasida bir xil toshdan panellar o'yilgan, gipsli dalada gips yordamida panellar yasaladi: devorga ohak ohak qo'llaniladi va panelning chegaralari ("tortishadi") tortish orqali hosil bo'ladi. hidoyat panjaralari bo'ylab maxsus naqsh .

Panellarning burchaklarini tugatishdagi o'zgarishlar, odatdagi to'g'ri burchakka qo'shimcha ravishda, kiruvchi to'g'ri burchak yoki chorak doira, konveks yoki konkav shaklida tanaffusni o'z ichiga oladi. Panelning burchagini tugatish devorning burchagini bo'shatib qo'ysa, unda ba'zan rozet yoki silliq chiqadigan doira - "tugma" deb ataladigan joy mavjud.

Panelning ichki qismi ko'pincha bezaklar bilan to'ldiriladi, masalan, haykaltaroshlik bezaklari.

Shuningdek k.
-------------

* Caisson (arxitektura) - shiftdagi chuqurlashtirilgan panel
* Shirinka (arxitektura) - rus me'morchiligida devordagi kvadrat chuqurchaga.

Eslatmalar
----------

1. ↑  филёнка в словаре Фасмера.
2. ↑  Т. Ф. Ефремова. „Филенка",*. Толковый словарь Ефремовой*, 2000.  в словаре Ефремовой.
3. 1 2  Филенка. // Р. Бекер. История архитектуры. 1913, С. XI.

Adabiyot
--------

* Filenka. // Plujnikov V.I. A dan Z gacha bo'lgan rus me'moriy merosining shartlari, shuningdek geraldika shartlari, qadimgi rus diniy monogramlari, Sanalarni tushuntirish: Lug'at-lug'at - M .: "Iskusstvo", 1995-yil.
* Devor maydonini qayta ishlash. // Mixalovskiy I. B. Antik davrning me'moriy shakllari. SSSR Arxitektura akademiyasining nashriyoti. Moskva. 1949. 248 b.
* Филёнка // Tirik buyuk rus tilining izohli lug'ati : 4 jildda / aut.-stat. V. I. Dal . - 2-nashr. - Sankt-Peterburg. : M. O. Wolf bosmaxonasi, 1880-1882.
* Паркет / / Brokxaus va Efronning entsiklopedik lug'ati : 86 tonnada (82 tonna va 4 ta qo'shimcha). - Sankt-Peterburg. 1890-1907.
**Lixenologiya** (yunoncha: Ieichen - lishaynik va ... logiya), lishaynikshunoslik — lishayniklar toʻgʻrisidagi fan, botanikaning bir boʻlimi. Lishayniklar haqidagi dastlabki maʼlumotlar Teofrast (miloddan avvalgi 4-3-asrlar) asarlarida uchraydi. 18-asr oxirigacha lixenologik ishlar, asosan, floristik tarzda boʻlgan. Shved botanigi E. Aharius (1757—1819) L.ga asos solgan. 19-asrning 20-yillarida nemis botaniklari G. Meyer va F. Valtrotning lishayniklarning anatomik tuzilishi, oziqlanishi va koʻpayishi toʻgʻrisidagi ishlari eʼlon qilindi. Nemis botanigi S. Shvendener 1867—69 yillarda lishaynik — zamburugʻ va suvoʻtlardan iborat murakkab organizm ekanligini isbotladi. Oʻzbekistonda lishayniklarning bir nechta turi uchraydi. Lekin ular hali yaxshi oʻrganilgan emas.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Herman Cain** (talaffuzi: *Herman Keyn*; 1945-yil 13-dekabr) AQSh prezidentlik saylovida nomzodlardan biri, hozirda Kansas shahar Federal Zahira Banki boshligʻidir. AQSh Respublikachi Partiyasi aʼzosi. Oʻtmishda tadbirkor (1986-1996), ungacha esa harbiy matematik-ballistik boʻlib xizmat qilgan.

Cain saylovoldi kampaniyasida siyosiy va ijtimoiy savollar boʻyicha bilimsiz ekanligini namoyish qilib, yirik janjallarga sabab boʻldi. Jumladan, u Oʻzbekiston Prezidenti kim ekanligi haqidagi savolga shunday mazaxona javob qildi:

*Mendan Ubeki-beki-beki-beki-stan-stan prezidenti kim ekanligini soʻrashsa, men aytamanki, „ Bilasizmi, men bilmayman. Siz-chi, bilasizmi?" Keyin davom etaman: „Bu bizga yangi ish oʻrinlari yaratadimi?"*
Cain mavzuni davom ettirib, Oʻzbekistonni *„*dunyodagi kichik ahamiyatsiz davlatlardan biri*"*, deb atadi. U bu iddaolari va butunboshli mamlakatni mazax qilgani uchun keskin tanqid qilindi.

Manbalar
--------

1. ↑  *(unspecified title)*
2. ↑  *(unspecified title)*
3. ↑  *(unspecified title)*
4. ↑  GOP Debate Fuels a Long Shot
5. ↑  Picture of the Day: Herman Cain in High School and College
6. 1 2  Exclusive: Herman Cain Feeling 'Like Moses' and Ready for Media 'Gotcha' Questions
7. ↑  Herman Cain on foreign policy, YouTube videosi
8. ↑  Column: Herman Cain, the know-nothing presidential candidate[*sayt ishlamaydi*]
9. ↑  Herman Cain Doesn’t Know his Afghan from his Uzbek

Havolalar
---------

* Rasmiy sayti Wayback Machine saytida arxivlandi (2021-01-21).



  


|  |  |
| --- | --- |
| Dovud | *Shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Muhammad Ali Xon Zend** ( forscha محمد علی خان زند , *Muhammad Ali Xon Zand* ; 1760- 1779 yil 19 iyun) Zend sulolasining 1779-yil 6 martdan 1779-yil 19 iyungacha hukmronlik qilgan ikkinchi hukmdori.

Hayoti
------

  

1779 yilda otasi Karimxon Zend vafotidan keyin Eron yana bir bor parchalanib ketdi. Karimxonning ukasi Zeki Xon Zend, Karimxonning ikkinchi o‘g‘li Muhammad Zahni Zend sulolasining ikkinchi hukmdori deb e’lon qildi. Ko'p o'tmay, Karimxonning to'ng'ich o'g'li Abul-Fathxon Zend, ukasi bilan birgalikda hukmdor bo‘lishi e’lon qilindi.

  

Muhammad Alining uchta xotini bor edi. Biroq, hech biri erkak voris dunyoga keltirmadi va biri zinoda ayblanib qatl etildi. Muhammad Alixon taxtga o‘tirgan yili yurak xurujidan vafot etdi, 5 oydan kamroq vaqt hukmronlik qildi. So‘ng taxtga ukasi Abul-Fathxon Zend o‘tirdi.

Manba
-----

1. Perry, John (1991). „The Zand dynasty". The Cambridge History of Iron, Vol. 7: From Nadir Shah to the Islamic Republic. Cambridge: Cambridge University Press. ss. 63-104. ISBN 9780521200950

  

* 

*
**Liviya — Xorvatiya munosabatlari** Liviya va Xorvatiya oʻrtasidagi ikki tomonlama diplomatik munosabatlar hisoblanadi. Ikki davlat oʻrtasida diplomatik munosabatlar 2000-yil 30-martda oʻrnatilgan. Xorvatiya elchixonasi Liviya poytaxti Tripolida joylashgan (2011-yil mart oyidan vaqtincha yopilgan). Liviyaning xorvatiya poytaxti Zagrebda elchixonasi mavjud.

Xorvatiya tarkibiga kirgan Yugoslaviya Sotsialistik Federativ Respublikasi Muammar Qaddafiy davrida Liviya bilan yaxshi munosabatlarga ega boʻlgan. 1989-yilda Qaddafiy Qoʻshilmaslik harakatining sammitida ishtirok etish uchun Yugoslaviyaga keldi.

Liviya va Xorvatiya ham Oʻrta yer dengizi ittifoqining toʻliq aʼzolari sanaladi. 2003-yilda Xorvatiya Prezidenti Styepan Mesich Liviyaga, 2008-yil fevral oyida esa uch kunlik tashrif buyurdilar. 2010-yil sentyabr oyida Xorvatiya Bosh vaziri Jadranka Kosor Liviyaga tashrif buyurdi.

Prezident Mesich Muammar Qaddafiy bilan yaxshi munosabatda boʻlgan va Liviyadagi fuqarolar urushi tufayli u „doʻsti" Qaddafiyning oʻzi namoyishchilarni otib tashlashni buyurganiga shubha qilishini va tashrif rejalarini qoldirmasligini ochiq aytdi. Mart oyi boshiga kelib, 400 dan ortiq Xorvatiya fuqarolari mamlakatdan evakuatsiya qilindi. Xorvatiya hukumati 2011-yil mart oyining oxirida boshlangan Liviyaga harbiy intervensiyani qo‘llab-quvvatladi va shu bilan birga Tripolidagi elchixonani vaqtincha yopdi. Mesich keyinroq NATOning uchish taqiqlangan hududni tashkil etish sabablariga shubha bildiruvchi bayonotlar berdi, bu esa oʻz navbatida Tashqi ishlar vazirligini gʻazablantirdi. May oyi oxirida Zagrebdagi liviyalik diplomat Qaddafiy rejimini qo‘llab-quvvatlovchi bayonotlar bilan chiqdi va Xorvatiyani BMT Xavfsizlik Kengashining 1973-sonli rezolyutsiyasini qo‘llab-quvvatlayotgani uchun tanqid qildi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Kosor: U Libiji se razgovaralo konkretno oko mogućih projekata" (hr). *Poslovni dnevnik* (2-sentabr 2010-yil). Qaraldi: 16-iyul 2011-yil.
2. ↑  „Mesic to lead Croatian businessmen to Libya despite unrest". *Croatian Times* (22-fevral 2011-yil). Qaraldi: 16-iyul 2011-yil.
3. ↑  „Okončano izvlačenje Hrvata iz Libije: Stiglo i 26 radnika Crosca" (hr). *Večernji list* (1-mart 2011-yil). Qaraldi: 16-iyul 2011-yil.
4. ↑  „Hrvatska protjeruje otpravnika poslova i prekida odnose s libijskim veleposlanstvom" (hr).  Index.hr (19-may 2011-yil). 19-oktabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 16-iyul 2011-yil.
5. ↑  „Ex President Mesic angers Ministry of Affairs over support for Gaddafi". *Croatian Times* (30-mart 2011-yil). Qaraldi: 16-iyul 2011-yil.
**Gemangioma** (yun. haima — qon, angeion — tomir) — qon tomirlarining xavfsiz oʻsmasi. Koʻpincha yosh bolalarda tomirning tugʻma ortiqcha tarmoqlaridan rivojlanadi. Bola tugʻilgan zahoti yoki sal oʻtgandan keyinroq koʻzga tashlanadi, baʼzida yoshi kattalarda ham kuzatiladi. Tananing turli sohalarida, koʻproq lab, yuz va boʻyinda uchraydi. Bola oʻsgan sayin G. ham kattalashadi va hiylagina joyni egallab oladi. Oʻz vaqtida davolanmasa, boshqa aʼzolarga oʻtishi mumkin. G. teri va shilliq qavatda, muskul, biriktiruvchi toʻqima va suyaklarda, shuningdek jigar, buyrak va b. aʼzolarda ham boʻladi. Jarroxlik yoʻli bilan oʻsma olib tashlanadi (yana q. Angioma).

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Germes** — Yevropa kosmik agentligi tomonidan ishlab chiqilgan qayta foydalanish mumkin boʻlgan kosmik kema loyihasi.

Tavsifi
-------

"Germes" dasturi YKA tomonidan 1986-yil oʻrtalarida Gʻarbiy Yevropa mamlakatlari uchun umumiy dastur sifatida tasdiqlangan. Loyiha 1978 -yilda Fransiya hukumati tomonidan tasdiqlangan boʻlsa-da, ishlab chiqish 1987-yilning noyabrida boshlangan. Loyihada birinchi kema 1995—1997-yillarda, keyin esa har yili taxminan ikkitadan boshqariladigan kosmik kema uchirilishi nazarda tutilgan edi. „Germes" ni ishga tushirish uchun Kuru kosmodromidan uchiriladigan „Arian-5" raketa tashuvchisini yaratish rejalashtirilgan va „Germes" gorizontal holatda odatiy uchish-qoʻnish yoʻlagiga qoʻnishi kerak edi. Ular har biri 15-20 yil ishlaydigan ikkita qayta foydalanish mumkin boʻlgan „Germes" kemasini yasashni oʻylashdi. „Germes" qanotlari kengligi 10 metr, vazni 20 tonna va uzunligi 18 metr boʻlishi kerak edi. Kabina germetik va hajmi 26 m³, foydali yuk xonasi esa 35 m³ boʻlishi kerak edi. Avvaliga 4,5 tonna ogʻirlikdagi foydali yukni olib chiqish rejalashtirilgan edi, ammo 1987-yil bahorida u 3 tonnagacha qisqartirildi. Germesni orbitaga olib chiqadigan, kosmosda manyovr qiladigan va orbitadan chiqadigan dvigatel bilan jihozlash rejalashtirildi. Dasturning qiymati 5,3 milliard dollarga baholangan. „Germes" yordamida 1 kilogramm foydali yukni koinotga uchirish narxi 3000 dollarga baholangan.

Biroq, siyosiy vaziyatning oʻzgarishi va moliyalashtirishdagi qiyinchiliklar 1993-yilda loyihaning yopilishiga olib keldi. Birorta ham bunday kema yasalmadi.

Star Systems kompaniyasining xususiy kosmonavtika muvaffaqiyatidan ilhomlangan bir guruh mutaxassislari kraudfanding orqali pul yigʻib loyihani tiklashga qaror qilishdi. Dvigatelning soʻnggi sinovlari 2012-yilda boʻlib oʻtdi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3  Гольдовский Д. Ю. „Совместные программы западноевропейских стран",*. Космические программы западноевропейских стран*, Новое в жизни, науке, технике. Сер. «Космонавтика, астрономия»; № 7. М.: Знание, 1987 — 23—56 bet.
2. 1 2 3 4 5  Obzor devyati sereznix proektov nesereznogo Kickstarter
3. 1 2  Уманский С.П.*. Луна — седьмой континент*. М.: Знание, 1989 — 62 bet. ISBN 5-07-000408-5.

Havolalar
---------

* Vozdushno-kosmicheskiy samolet (VKS) „Germes"
**Shohnishintepa** - arxeologik yodgorlik; atrofi qishloqdan iborat boʻlgan qasrkoʻshk xarobalari (7—13-asrlar boshi). Toshkentning shim.gʻarbiy qismi (Eski shahar)da Kaykovus anhori boʻyida joylashgan. Rivoyatlarga koʻra, Turon podshosi Afrosiyob oʻz fuqaro vakillarini shu qarorgohda qabul qilgan. Yodgorlik Turkiston arxeologiya havaskorlari toʻgaragi aʼzolari tomonidan qayd etilgan (19-asr oxirlari). 20-asrning 50-yillarida M.Ye. Masson tomonidan oʻrganilgan. 1968—69 yillarda Toshkent arxeologiya ekspeditsiyasi tekshirgan. shahrida tabiiy soz tuprokli doʻnglik ustida qad koʻtargan koʻshk xarobalari va 7—8-asrlarga mansub madaniy qatlam saqlangan. 9—10-asrlarda koʻshk xarobalari Binkat rabodiga tutashib, shahar mahallakoʻylariga birlashib ketgan. shahrida kulolchilik ustaxona va xumdonlar qoldiqlari qayd etilgan. Binkat rabodining mahallasi sifatida mavjud boʻlgan Sh. 13-asr boshida vayron etilgan.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Muhammad Ali Atarxarvi** (1328-hijriy yilda tug'ilgan) - Hijriy 1289-hijriy. Hirotda tug‘ilgan – vafot etgan: hijriy 1371-yil. Mashhaddagi Shoh ) Afgʻonistonlik taniqli xattot boʻlib, bir muddat Eronda yashagan.

U Muhammad Ismoilning o‘g‘li bo‘lib, hijriy 1328-yilda eski Hirot shahrida Xoja Abdulloh Masriy mahallasida dindor oilada tug‘ilgan. Uning ota-bobolari hammasi o‘z davrining din ulamolari bo‘lgan, ammo otasi minbarni tashlab, atarilik va xattotlik kasbiga yuzlanib, o‘g‘li Muhammad Alini ham shu sohada tarbiyalagan. 

Attorning "beqiyos" sifati va san’atkorligini bir chetga surib qo‘yadigan bo‘lsak, uning hayotida eng ko‘zga ko‘ringan narsa badiiy "xilma-xillik" edi. Nasx, thlat, nastaliq, suspenziya va kufi kabi fors va arab satrlarining har bir turini ko'p jihatdan yozgan. Muhammad Ali Attor qadimiy asarlar, tarixiy hujjatlarni o‘rganib,islomning birinchi va ikkinchi asrlariga oid qo‘lyozmalarni, roshidiy xalifalar xattotligini to‘plash orqali kufiy yozuvining asl namunasini qo‘lga kiritdi. Soʻngra Bani Abbos, Umaviylar, Gʻaznaviylar va Temuriylar davrlarini tadqiq qilib,kufiy yozuvida mavjud boʻlgan har xil tafovutlar bilan tanishdi.

Sovet qoʻshinlarining Afgʻonistonga kirishi va bu oʻlkada urush boshlanishi bilan Attor Hiraviy Eronga yoʻl oladi va yillar davomida tinmay qoʻlga kiritgan barcha bitiklari yoʻqoladi. Muhammad Ali Attor o‘zining qimmatli asarlarini saxiylik bilan hadya qildi.

Attor Haraviy badiiy hayoti davomida ko‘plab shogirdlar tayyorlagan va 1371-yil 27-martda ustoz vafot etdi.

Effektlar
---------

* Chiziqlar xazinasi
* Mahalliy Qur'on
* Yozuvlar

Attor Hiraviyning "Esavar" nomli asarlari to‘plami uning vafotidan o‘n besh yil o‘tib Eronda nashr etilgan.

Manbalar
--------

* بصیراحمد حسین‌زاده (۲۷ اسفند ۱۳۸۶). «پانزدهمین سال درگذشت کتیبه نگار حرم رضوی». وب‌گاه فارسی بی‌بی‌سی. دریافت‌شده در ۲۵ دی ۱۳۸۹.
* محمد قاضی‌زاده. «عطار هروی؛ خوشنویسی که آثارش را بخشید». بی‌بی‌سی فارسی، هرات. دریافت‌شده در ۲۹ اکتبر ۲۰۱۷
Shohrux Xon - hind filmlarida ishlaydigan hind aktyori, prodyusseri va televideniye shaxsidir, Bollywood qiroli taxallusi bilan ham tanilgan. U aktyorlik faoliyatini ,,Oddiy askar" serialidagi Fauji (1988)da askar rolini o‘ynashdan boshlagan, bu rol uning tan olinishiga sabab bo‘lgan va juda ko'p teleko‘rsatuvlarda bosh rollarni ijro etishiga sababchi bo'lgan. Tez orada u kino takliflarini qabul qila boshladi va o'zining birinchi "devona qalb "(1992) romantik filmi bilan chiqdi, unda u yordamchi rol o'ynadi.( Raja Saxi rolida) Keyinchalik Shohrux Xon 1993-yildagi ,,Baazigar" ( Vikki Malhotra) va ,, Qo'rquv ostida" ( Rahul Mehra) filmlarida yovuz rollarni o'ynadi, bu uning Bollivuddagi karerasini asos qilib olgan muvaffaqiyatlaridan biridir. 1995 yilda Xon Aditya Chopraning "O'g'irlanmagan kelin "romanida Kajol bilan birga rol o'ynadi va bu eng uzun davom etgan hind filmiga aylandi.  U ,, Qalb tug'yoni" (1997) filmida Madhuri Dixit va ,, Hayotda hamma narsa bo'ladi"(1998) va ,,Gohi shodlik, gohi g'am" filmlarida Kajol bilan o‘ynab, romantik rollarda obro‘ qozonishda davom etdi. (2001). 

1999 - yilda Shohruh Xon Aziz Mirza va Juhi Chavla bilan hamkorlikda "Dreamz Unlimited" prodyuserlik kompaniyasini yaratdi, uning birinchi chiqishi Xon va Chavla rolini o'ynagan "Yurak "(2000) komediya-dramasi bo'ldi. Unda Ajay Bakshi rolini ijro etdi. Film muvaffaqiyatsizlikka uchragan bo'lib, ularning navbatdagi ishi ,,Imperator" (Asoka.2001) ham muvaffaqiyatsizlikka olib keldi. 2002-yilda u Dixit va Aishvarya Ray bilan birga "Devdas "filmida rol o'ynagach, uning karyera istiqbollari yaxshilandi, bu film romantikasi unga tanqidiy e'tiroflarni keltirdi. 2004-yilda u rafiqasi Gauri Xon bilan hamkorlik qilib, Red Chillies Entertainment nomli boshqa kompaniyani ishga tushirdi, uning birinchi xususiyati kassada eng yuqori koʻrsatkich boʻlgan ,, Men sen bilanman" (2004) edi. Shohrux Xonning mashhurligi 2000-yillarda oʻsishda davom etdi, chunki u yosh aktrisalar, ayniqsa Rani Mukerji va Preti Zinta kabi bir qancha eng koʻp daromad keltiruvchi spektakllarda, jumladan ,, Vir va Zara" (2004) ishqiy filmlarida bosh rolni o'ynadi U shuningdek, ",,Vatanga qaytish *"* (2004) dramasida, "Olg'a Hindiston*" sport filmida xokkey murabbiyi sifatida o'ynagan. Hindiston* (2007) va "*Mening ismim Xon"* (2010) filmlari ham ijodkorga shuhrat keltirgan.

2007-yildan boshlab Shohrux Xon uchinchi avlod qahramonlari, ayniqsa, ,,Om Shanti Om" (2007) filmidagi Dipika Padukone bilan filmlarda rol o‘ynay boshladi. U Padukone bilan birgalikda ,,Chinnay ekspressi" (2013) va ,,Yangi yil bilan" (2014) jangovar komediyalarida rol o'ynadi va ,,Sevishganlar" (2015) filmida Kajol bilan rol ijro etdi. bularning barchasi unga juda yuqori daromad keltirdi.Keyin u Sharma bilan birga "Harry Sejalni uchratganda "(2017) va "Nol "(2018) filmlarida rol o'ynadi, ammo bu filmlar ijodkorga uncha shuhrat keltirmadi.

1. ↑  Costanzo 2013. sfn error: no target: CITEREFCostanzo2013 (help)
**Oʻrta juz** — Qozogʻistonda xoʻjalik va geografik jihatdan alohida ajralib turadigan, bir guruh qozoq qabilalari istiqomat qiladigan hududiy birlik. 16-asr boshida shakllangan. Hozirgi Shim. Markaziy, Shim.Sharqiy va Sharqiy Qozogʻiston hududini egallagan. Oʻrta juz yerlari qadimdan alanlar, qangʻli, qipchoq qabila ittifoqlari shakllangan eng muhim etnik markazlardan biri boʻlgan. Oʻrta juz tashkil topishi bilan uning tarkibiga qipchoq, argʻin, nayman, keray, uak, qoʻngʻirot qabilalari kirgan. Oʻrta juz qozoklarining asosiy mashgʻuloti qoʻchmanchi chorvadorlik hisoblangan. Oʻrta juzning jan. qismidagi koʻchmanchilik gumanlari Sirdaryoning oʻrta oqimi va Oʻrta Osiyodagi oʻtroq dehqonchilik markazlari bilan, Shimoliy va Shimoliy Sharqiy tumanlar esa — Sibir va Rossiya bilan aloqador edi. Qozoqlar chorvachilik mahsulotlarini non, hunarmandchilik buyumlari va sanoat tovarlariga almashar edilar. Turli davrlarda Oʻrta juz hududida oʻzaro raqobatda boʻlgan xonliklar vujudga kelgan. Oʻrta juzning Rossiya bilan iktisodiy aloqalarining tobora mustahkamlana borishi, jungʻorlarning bosqinchilik yurishlari Oʻrta juz qozokdarini Rossiya tarkibiga qoʻshilish jarayonini tezlashtirgan (18-asrning 40-yillari). 19-asrda Oʻrta juz qozoq aholisi sonining 1 mln. kishini tashkil etgan.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Lapshevnik** — uyda tayyorlangan ugra va tuxum, tvorog yoki goʻshtli toblama. Shunga oʻxshash makaron mahsulotlaridan tayyorlangan taom *makaronnik* deb ataladi.

Tarixi
------

Lapshevnik Kuban, Don, Orenburg va Ural kazaklarining oshxonalarida, shuningdek, SSSR oshxonasida keng tanilgan.

Pishirish texnologiyasi
-----------------------

Tuxumli ugra: ugra qaynatiladi, chovliga toʻkiladi va sovutiladi. Xom tuxum qoʻshiladi va aralashtiriladi. Hosil boʻlgan aralashma pech tunuka tovasiga yoki tovachaga (yogʻ bilan yogʻlangan va non boʻlaklari sepilgan) solib yoyiladi. Ugra yuzasi tekislanadi va tuxum yoki smetana surtiladi. Pechda yoki duxovkada 15-20 daqiqa davomida qizarib qobiq boʻlgunga qadar pishiriladi. Tortishdan oldin, biroz yogʻ yoki shakar sepiladi.

Manbalar
--------

1. ↑  Бондарь Н. И. „История научной интеллигенции Юга России: межрегиональные и международные аспекты",*. Очерки традиционной культуры казачеств России*. Кубанькино, 2002 — 570 bet.
2. ↑  Беловинский Л. В. „Makaroni i makaronnie izdeliya",*. Ensiklopedicheskiy slovar istorii sovetskoy povsednevnoy jizni*. M.: Novoe literaturnoe obozrenie, 2015. ISBN 978-5-4448-0221-2.
**Shohnay**, shexnay — surnaysimon tilchali puflama musiqa cholgʻusi. Shimoliy Hindistonning asosiy mumtoz sozlaridan. Yogʻochdan qilingan konussimon tanasida 7 ta chalgʻich (barmoq) teshigi mavjud. Qamishdan yasalgan tilchasi orqali havo yuboriladi. Baland, kuchli va jarangdor tovushga ega. Ijro jarayonida shahriga past ovozli (bansuri nay kabi) puflama hamda urma (nogʻora, tabla va boshqalar) cholgʻular joʻr boʻladi. Turli oilaviy va diniy marosimlar, xalq bayramlarida, hozirda esa konsert cholgʻusi sifatida ham keng qoʻllaniladi (yana qarang Bismilloh Xon).


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Shohin** (taxallusi; asl ismi Shamsiddin) (1859, Buxoro — 1894, Qarshi) — fors shoiri. Buxorodagi Shodimbiy madrasasida tahsil olgan. Jami 12500 misradan iborat sheʼriy merosi bizgacha yetib kelgan. Ular 164 gʻazal, 58 qasida, 4 muxammas, 3 musaddas, 27 ruboiy, 5 hajviy qasida, 2 tarjeʼband, 1 fard, "Layli va Majnun" dostoni va Saʼdiyning "Boʻston"i yoʻlida yozilgan "Tuhfai doʻston" ("Doʻstlar tuhfasi", 1890) pandnoma asarini oʻz ichiga oladi. Shuningdek, "Badoyeʼ ussanoyeʼ" ("Badiiy sanʼatlar") nomli nasriy asari mavjud. "Layli va Majnun" dostoni Xusrav Dehlaviy va Nizomiy Ganjaviylarning shu nomli dostonlariga nazira sifatida yozilgan boʻlsada, doston syujetida oʻziga xosliklar ham mavjud boʻlib, u oʻz davri voqealarini keng yoritgan.

Manbalar
--------

* Buxoriylar boʻstoni, T. 1998.

Adabiyot
--------

* Mirzozoda X.M. Shamsiddin Shohin, Samarqand, 1956.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Kozova** ( ukrain : Kozova ; polyak : *Kozowa* ; rus. Kozóva ) — Ukraina gʻarbidagi Ternopil viloyati ( provinsiyasi ) ning Ternopil tumanidagi shahar tipidagi aholi punkti, tarixan Galisiya nomi bilan mashhur boʻlgan hududda, 16 km (10 mi). Berejanidan sharqda, taxminan 30 km (19 mi) Ternopildan g'arbiy va v. 100 km (62 mi) Lvovdan janubi-sharqda. Unda Ukrainaning hromadalaridan biri bo'lgan Kozova posyolkasi ma'muriyati joylashgan. Aholi punkti Koropets daryosidagi ko'l bo'yida ("kichik sazan") joylashgan. Kozova nomi ukraincha *koza* ( echki ) so'zidan kelib chiqqan degan taxmin mavjud, ammo boshqa manbalar mavjud. Aholisi 8,857 kishidan iborat

Tarix
-----

1350-yildan 1772-yilgacha va 1919-yildan 1939-yilgacha Polsha tarkibiga kirdi. 1772-yilda Polshaning birinchi bo'linishi Galisiyani Gabsburg monarxiyasiga tegishli edi. Qo'shimcha ma'lumotni Galisiya va Lodomeriya Qirolligi maqolasida ko'ring. Polsha nomi *Kozova* 1939-yilgacha ishlatilgan.

 Avstriya markasi 1861-yilda KOZOWAda bekor qilingan (Galitsiyadagi Polsha nomi)
Kozova 1939-yildan 1991-yilgacha Sovet Ittifoqi tarkibida bo'lgan, Germaniya istilosi davrida, 1941-yildan 1944- yilgacha uzilib qolgan.

1939-yilda aholi soni 5000 ga yaqin edi, shu jumladan ko'plab polyaklar va yahudiylar. Barbarossa operatsiyasidan so'ng Germaniya ishg'olidan so'ng, shaharning yahudiy aholisini yo'q qilish boshlandi. 1942-yil 21-sentyabrda 1000 ga yaqin yahudiylar Kozovadan Belsek o'lim lageriga deportatsiya qilindi. 1943-yil aprel oyida yana 1000 Kozova yahudiylari nemislar tomonidan otib tashlandi va 1943-yil iyun oyida yana 400 yahudiy natsistlar tomonidan qatl qilindi. Hammasi Kozovadagi ommaviy qabrga dafn etilgan. Urush tugagandan so'ng, qolgan aholi deyarli faqat ukrainaliklar bo'lib, faqat bir nechta polyaklar, yahudiylar va ruslar edi.

Kozova 2020-yil 18-iyulgacha Kozova tumanining maʼmuriy markazi boʻlib ishlagan. 2020-yil iyul oyida Ukrainaning ma'muriy islohoti doirasida bu tuman tugatildi, buning natijasida Ternopil viloyatining tumanlari soni 3 tagacha qisqartirildi. Kozova tumani hududi Ternopil tumaniga birlashtirildi.

Iqtisodiyot
-----------

Kozova sut zavodi yirik sut ishlab chiqaruvchi korxona bo‘lib, kuniga 50 tonna sutni qayta ishlaydigan sariyog‘ zavodiga ega. Lvovdagi AGRO Ltd. kompaniyasi Kozova sut zavodida asosiy o'rinlarni egallaydi. Shahar, shuningdek, mintaqaning asosiy zavodlaridan biri bo'lgan shakarni qayta ishlash zavodi bilan mashhur.

Aloqa
-----

Kozova va Kozova tumani uchun telefon kodi +380 3547. Kozova telefon ma'lumot xizmati (Ukrainada *Dovidkova* deb ataladi): +380 3547 21222

1. ↑  „Козовская громада" (Russian).  Портал об'єднаних громад України.
2. ↑  „Про утворення та ліквідацію районів. Постанова Верховної Ради України № 807-ІХ." (uk). *Голос України* (18-iyul 2020-yil). Qaraldi: 3-oktabr 2020-yil.
3. ↑  „Нові райони: карти + склад" (Ukrainian).  Міністерство розвитку громад та територій України (17-iyul 2020-yil).
4. ↑  *Encyclopedia of Ukraine, Volume 5*, Repr. Volodymyr Kubijovyč:, Toronto: University of Toronto Press, 1984 — 201 bet. ISBN 978-0-8020-3362-8.
**Kadiyivka** (1937-40-yillarda Sergo, 1937-yilgacha va 1940—78-yillarda Kadiyivka, 1978-2016-yillarda Staxanov) — Ukrainaning Lugansk viloyatidagi shahar. Luganskdan 53 km gʻarbda. Temir yoʻl stansiyasi. Aholisi 113,7 ming kishi (1990-yillar oʻrtalari). Kadiyivka 19-asrning 40-yillarida toshkoʻmir koni ishga tushirilishi bilan vujudga kelgan. Donbassning ogʻir sanoat markazlaridan biri. Shahar yaqinidan koʻmir qazib olinadi. Koks kimyosi, kimyo, metallurgiya, mashinasozlik, vagonsozlik, ferroqotishma, qurum, gidrojihozlar zavodlari, kumir boyitish fabrikalari, bir qancha oʻrta maxsus bilim yurtlari, tarixiy-badiiy muzey mavjud. Shaxtyor A.G.Staxanov nomiga qoʻyilgan.

Manbalar
--------

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |