recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Petrovka** (qozoqcha: *Петровка*)—Qozogʻiston Respublikasining Akmola viloyati Astraxan tumanidagi qishloq.Nikolaevskiy qishloq okrugining ma'muriy markazi.KATO kodi—113649100.

Geografiyasi
------------

Qishloq Ishim daryosining o'ng qirg'og'ida, tumanning sharqiy qismida, tumanning ma'muriy markazi-Astraxanka qishlog'idan sharqda taxminan 32 kilometr(to'g'ri chiziqda)masofada joylashgan.

Mutlaq balandligi dengiz sathidan 310 metr.

Iqlimi sovuq moʻʼtadil, namligi yaxshi.Havoning oʻrtacha yillik harorati ijobiy boʻlib,+4,2°S atrofida.Iyul oyining oʻrtacha oylik havo harorati +20,6° ga etadi.Yanvarning oʻrtacha oylik harorati -14,6°C atrofida.Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 380 mm ga yaqin.Yogʻingarchilikning asosiy qismi iyun va iyul oylariga toʻgʻri keladi.

Eng yaqin aholi punktlari:Pervomayka qishlog'i-janubda,Lozovoe qishlog'i-janubi-g'arbda.

Tarixlari
---------

Qishloq 1893-yilda"Petrovskoye" aholi punkti sifatida Estoniyadan kelgan ko'chmanchilar tomonidan tashkil etilgan bo'lib,ular o'zlari uchun Ishim daryosi yaqinidagi Yuqori tepalik("yolg'iz orol")etagida joy tanlaganlar.

Qishloq nomining kelib chiqishi bilan bog'liq bir nechta versiyalar mavjud:1)birinchi ko'chmanchilardan biri sharafiga,2)yangi ko'chmanchilarga er uchastkalarini bergan yer tuzuvchisi sharafiga,3)Pyotr kuni sharafiga.Qishloq etimologiyasining paydo bo'lish tarixi haqida rasmiy ma'lumotlar yo'q.

Aholisi
-------

1989-yilda qishloq aholisi 1314 kishi(shundan 39 nafari qozoqlar)edi.%,nemislar - 20%).

1999-yilda qishloq aholisi 1190 kishi(575 erkak va 615 ayol)edi. 2009-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, qishloqda 1130 kishi(546 erkak va 584 ayol)yashagan.

| Численность населения |
| --- |
| 1989 | 1999 | 2009 |
| 1 314 | Andoza:Уменьшение1 190 | Andoza:Уменьшение1 130 |

Ko'cha.
-------

* ko'chalar. Abaya Kunanbayeva
* ko'chalar. Beibitshilik
* ko'chalar. Do'stlik
* ko'chalar. Jastar
* ko'chalar.Qojimukan Munaytpasov
* ko'chalar. Sariarqa

Manbalar
--------

1. ↑  „База КАТО".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 27-sentabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 16-fevral 2013-yil.
2. ↑  „GeoNames.org". *www.geonames.org*. Qaraldi: 2-avgust 2022-yil.
3. ↑  „Климат: Петровка - Климатический график, График температуры, Климатическая таблица - Climate-Data.org". *ru.climate-data.org*. Qaraldi: 2-avgust 2022-yil.
4. 1 2  Экспедиция в настоящее и прошлое — Акмолинский областной историко-краеведческий музей.
5. ↑  „Итоги Всесоюзной переписи населения 1989 года по Казахской ССР. Том 3". Qaraldi: 2-avgust 2022-yil.

[*sayt ishlamaydi*]
6. 1 2  „Итоги Национальной переписи населения Республики Казахстан 2009 года".  Агентство Республики Казахстан по статистике. 13-may 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi.
7. ↑  „Новые почтовые индексы АУЛ(СЕЛО) ПЕТРОВКА, РАЙОН АСТРАХАНСКИЙ, Казахстан. Поиск индекса по адресу". *bizgid.kz*. Qaraldi: 2-avgust 2022-yil.
**Haykal (yodgorlik, favvora) Petya va Gavrik** — Valentin Katayevning "Yolgʻiz yelkan oq rangga aylanadi "hikoyasining asosiy adabiy qahramonlariga — hikoyada tasvirlangan voqealar sodir boʻlgan Odessa shahrida oʻrnatilgan Petya va Gavrik ismli bolalarga bagʻishlangan bronza haykaltaroshlik kompozitsiyasi.

Yaratilish tarixi
-----------------

> 
> Gavrikovni asosiy ishlarimdan biri deb bilaman. 1965-yilda Odessada Valentin Katayevning adabiy qahramonlariga „Yolgʻiz yelkan oq rangga aylanadi" haykali qurish uchun tanlov eʼlon qilindi. Rassomlar uyushmasi zallarida besh-oltita loyiha, jumladan meniki ham koʻrgazmaga qoʻyildi. Oʻshanda men kollejning toʻrtinchi kursida oʻqirdim. Musobaqa natijalari qanday boʻlganligi nomaʼlum. Ammo mavzu qalbga singib ketgandi. Va yigirma yil davomida men unga qaytaverardim. Bu bolalar mening hayotimga mutlaqo aniq yigitlar kabi tabiiy va organik tarzda kirib kelishdi.
> 
> 

Haykaltarosh Valentin Katayevni oʻz ish rejalariga bagʻishladi — u unga yodgorlik eskizlari va maketlarning fotosuratlarini yubordi, yozuvchi ularni  — *"Men undan hech narsa qoʻshishga yoki olib tashlashga jur’at etolmayman" deya, toʻliq maʼqulladi.* Haykal 1988-yilda, sovet davrida, barcha yodgorliklar davlat buyurtmasiga koʻra qurilgan va oʻrnatilgan paytda qurilgan. Bu yodgorlik sovet davrida Odessada oʻrnatilgan soʻnggi yodgorliklardan biri edi.

Petya va Gavrik shaxslarini yaratish prototiplari haykaltaroshning oʻgʻillari edi, ulardan biri Klim Nikolaevich shunday deb eslaydi: *"Men Gavrik uchun, akam Maksim Petya uchun eskiz chizish uchun turib bergan. Otam aytganidek, uzoq oʻtirishga toʻgʻri kelardi. Lekin biz oʻqirdik va koʻpincha band boʻlar edik. Dadam esa mahalla bolalarini jalb qilar edi. Shuning uchun aytishim mumkinki, bu bizning portretlarimiz emas, balki barcha Odessa bolalarining portretlaridir"*.

Kompozitsiya
------------

Bronza Petya va Gavrik erkinlik va baxt ufqlari ochilgan dengiz tomon xayol bilan qarashardi (boshqa talqinlarga koʻra — kelajak tomon qarashardi). Ular shortilar, shimlar va yenglari oʻralgan koʻylaklarda tasvirlangan. Haykaltarosh Odessaning har bir aholisi qahramonlarda oʻziga xos xususiyatlarni topishi, Odessa koʻchalarida, shovqinli Privozda, Qora dengiz sohilida oʻzini tanib olishini uchun xarakat qildi.

Yana qarang
-----------

* 12-kafedra haykali

Manbalar
--------

1. ↑  „Памятники Одессы: Петя и Гаврик" (ruscha).  Эхо.ua. 22-yanvar 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-noyabr 2012-yil.
2. ↑  „Фонтан «Петя и Гаврик»" (ruscha).  Одесский информационный фотопортал. Qaraldi: 13-noyabr 2012-yil.

[*sayt ishlamaydi*]
3. ↑  „Валентин Катаев, Николай Степанов и их «Гаврики»" (ruscha).  Моряк Украины. 8-yanvar 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-noyabr 2012-yil.
4. 1 2 3  „Наших «Петю и Гаврика» оценил сам Катаев" (ruscha).  Информационный городской портал «Одесская жизнь». 8-yanvar 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-noyabr 2012-yil.

Adabiyotlar
-----------

* Шенкман В. (2007). Издательский дом «Первое сентября». ed. *Босоногое детство: преодолевая стереотип образа* (Литература nashri). Москва. .
**Vatan Taraqqiyoti Partiyasi** (VTP) 1992 yil mart oyida tuzilgan. Aʼzolari soni 35 mingdan ortiq.

Partiyaning maqsad va vazifalari uning nomida aks etgan boʻlib, vatan taraqqiyotiga xizmat qiladi, jumladan:

* erkin bozor munosabatlari asosida Oʻzbekistonning iqtisodiy va maʼnaviy mustaqilligini rivojlantirish;
* demokratik jamiyat taraqqiyotini jadallashtirishga qadam-baqadam taʼsir koʻrsatish;
* ziyolilar, tadbirkorlar va dehqonlar manfaatini ifoda etish;
* xususiy mulkchilikni har tomonlama muhofaza qilishni rivojlantirish;
* faoliyatda hamisha amaliy tajriba hamda sogʻlom aql-idrokka tayanib ish koʻrish.

Partiya oʻz nashriga ega boʻlib, bu «Vatan» gazetasidir. Partiya huzurida jamoatchilik fikrini oʻrganish markazi, tahlil-axborot markazi ishlab turibdi.

Partiya ilgʻor ziyolilar, tadbirkorlar, xususiy mulk egalari, fermerlar va dehqonlarni oʻz safiga birlashtirgan.

2000 yilda partiya «Fidokorlar» milliy demokratik partiyasi bilan birlashib, Fidokorlar nomi ostida faoliyat koʻrsatmoqda.
**Peugeot 1007** — 2005-yildan 2009-yilgacha sotilgan PSA Peugeot Citroen subkompakt furgon. Avtomobil 2005-yildan 2008-yilgacha Rossiya bozorida rasman sotilgan. Rossiyada modelning benzinli versiyalari 18 180 AQSh dollari narxida taklif qilingan.

Model dizayni 2002-yilda Parij avtosalonida namoyish etilgan *Sésame* kontsept-kariga asoslangan. Peugeot 1007 seriyali korpusning gʻayrioddiy dizayniga ega edi: tor sharoitda salonga oson kirish uchun elektr haydovchiga ega keng yonma-yon toymasin eshiklar ishlatilgan.

* Orqa koʻrinishOrqa koʻrinish
* IchkiIchki
* Peugeot 1007 ochiq eshiklar bilanPeugeot 1007 ochiq eshiklar bilan

1007 RC
-------

1007 RC 2006-yil Parij avtosalonida taqdim etilgan. 140 ot kuchigacha boʻlgan 1,6 litrli dvigatelli RC versiyasi. Bilan. Shuningdek, 110 ot kuchiga ega 1,6 litrli benzinli dvigatelga ega RC-1007 Line versiyasi ham mavjud edi. mexanik 5 pogʻonali 2-Tronic vites qutisi bilan. U faqat ayrim mamlakatlarda, masalan, Germaniyada sotuvga qoʻyilgan.

* Peugeot 1007 RCPeugeot 1007 RC
* Orqa koʻrinishOrqa koʻrinish

Mutaxassis. versiyalari
-----------------------

* Paket cheklangan (2005)
* Freddy (2005)
* Elle (2006, Belgiya)
* Kapuchino (2006)
* Roxy (2006)
* RC Line (2006)
* Q uiksilver (2006, Shveytsariya),
* Qora va kumush (2009).

Dvigatellar
-----------

Savdo boshlanishida uchta dvigatel rejalashtirilgan edi: 75 litr hajmli 1,4 litrli benzin. Bilan. 5 pogʻonali mexanik yoki 5 pogʻonali 2-Tronic robot uzatmalar qutisi, 110 ot kuchiga ega 1,6 litrli benzinli dvigatel bilan. Bilan. robot vites qutisi va 70 litr hajmli 1,4 litrli turbodizel bilan. Bilan. qoʻlda uzatish bilan.

2006-yil aprel oyidan boshlab assortimentda 90 ot kuchiga ega 1,4 litrli 16 valfli benzinli dvigatel paydo boʻldi. sek. va 2007-yil fevral oyida 1,6 HDi dizel dvigatel debyut qildi. Ushbu dvigatel bilan avtomobil 0 dan 100 km/soat tezlikka 4 soniya tez tezlashadi (172 km/soat tezlikka ega 1,4 HDi 70 uchun 15,4 s oʻrniga 11,4 s) va 2000 rpmda 240 Nm dan 260 Nm gacha maksimal momentni beradi. / min, oʻzgaruvchan geometriyali turbocharger tufayli.

Xavfsizlik
----------

Avtomobil 2005-yilda EuroNCAP krash -testida 36 ball olgan.

Sotish
------

|  |  |
| --- | --- |
| **Yil** | **Sotish** |
| 2004-yil | 1100 |
| 2005-yil | 53 800 |
| 2006-yil | 34 |
| 2007-yil | 18 600 |
| 2008-yil | 11 000 |
| 2009-yil | 5200 |
| 2010-yil | 100 |

Manbalar
--------

1. 1 2  „Engine specs from PSA Peugeot Citroën". *Creator and designer*.  PSA Peugeot Citroën. 5-iyun 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-noyabr 2012-yil.
2. 1 2 3 4 5 6  „PSA".  Psa-peugeot-citroen.com (30-iyun 2010-yil). 6-dekabr 2010-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 4-dekabr 2010-yil.
**Oʻzbekiston akusherlik va ginekologiya ilmiy tadqiqot instituti** — Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligiga qarashli ilmiy tekshirish muassasasi; akusherlik va ginekologiya masalalari boʻyicha respublikada yirik ilmiy, tashkiliy-metodik va konsultativ markaz. 1974-yil [[Toshkentda 2-tugʻruqxona qoshida tashkil etilgan, 1981-yildan hozirgi binosida. Institutda 10 ilmiy boʻlim (akusherlik, ginekologiya va h.k.), 200 oʻrinli klinika, klinik ordinatura, doktorantura, ilmiy kutubxona, kunduzgi statsionar va boshqalar bor. 2000-yildan kuniga 200 mijozga moʻljallangan "Oila va nikoh" ilmiy maslahatxonasi (5 boʻlim, laboratoriya, tibbiygenetika, oilani rejalashtirish markazlari, inseminatsiya va fizioterapiyadan iborat) faoliyat koʻrsatadi. Jizzax, Namangan, Nukus va Qarshida institutning filiallari mavjud. 2003-yil institut qoshida sunʼiy urugʻlantirish (ekstrakorporal urugʻlantirish) bilan shugʻullanadigan "Yangi inson" nomli reproduktiv markaz ochildi. Institutda 10 fan doktori, 47 fan nomzodi va 100 dan ziyod malakali ilmiy xodimlar xizmat qiladi (2005). institut xodimlari ayollar, onalar va chaqaloqlarga tibbiy yordam koʻrsatishning yangi tashkiliy tadbirlarini ishlab chiqadi, homiladorlikda kamqonlikning paydo boʻlishi va rivojlanishi sabablarini aniqlash va davolash; aqusherlikda qon ketishining oldini olish, tugʻruqda koʻp qon yoʻqotgan hamda patologik tugʻruq va murakkab ginekologik operatsiyalardan keyin ayol sogʻligʻini qayta tiklash (reabilitatsiya), davolash masalalari boʻyicha tadqiqotlar va ilmiy kuzatuvlar olib boradi; akusherlik patologiyasining turli koʻrinishlarida ona va homila oʻrtasidagi munosabatni, shuningʻdek, ishlab chiqarish omillarining ayol reproduktiv salomatligiga taʼsirini aniklaydi va h.k. Institutda akusherlik va ginekologiya sohalari boʻyicha vrachlar malakasini oshiradi hamda Toshkent tibbiyot pediatriya institutining oʻquv bazasi faoliyat koʻrsatadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Mis sulfat**, mis kuporosi, toʻtiyoyi, CuSO4 — tiniq kristall modda. Suyuqlanish temperaturasi 200°, zichligi 3,603 g/sm3. Kizdirilganda (650° atrofida) parchalanadi: CuSO4= CuO+SO2+’/2O2. Suvda yaxshi eriydi. Suvli eritmalaridan CuSO45H2O — mis kuporosi kristallanadi (rangi och koʻk), u 105° dan yuqori temperaturada ikki molekula suv yoʻqotib CuSO43H2O (zangori rang)ga, 150° da monogidrat CuSO4H2O ga aylanadi. 250° da butunlay suvsizlanadi. Tabiatda xalkantit CuSO45H2O minerali holida uchraydi. Mineral boʻyoklar tayyorlashda, qishloq xoʻjaligida zararkunandalarga va oʻsimlik kasalliklariga qarshi kurashishda, koʻnchilikda, galvanik elementlarda ishlatiladi. Mis (1)sulfat Cu2SO4 ham maʼlum. Och kulrang kristall, zichligi 3,605 g/sm3. 200" dan yuqorida CuO va CuSO4 gacha oksidlanadi. Suvli eritmada Si va CuSO4 ga parchalanadi. Kuchli qaytaruvchi; Cu2O bilan (CH3)2SO4hh oʻzaro taʼsir ettirib olinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
PETYOFI (Petoﬁ ) Shandor (1823.1.1, Kishkyoryosh — 1849.31.7, Fexeredxaza) — venger shoiri. Lirikasida va-tanparvarlik, oddiy xalq turmushi haqidagi qaygʻusi yetakchi oʻrinda. "Yanosh botir" epik dostoni (1844)da jasur, olijanob dehqon yigitining qiyinchiliklarni yengib, maqsadga yetishuvi tasvirlangan. "Yoʻlbars va sirtlon" (1845) dramasi, "Jallodning arqoni" romani (1846), "Saroy va kulba" (1847), "Havoriy" (1848) dostonlari va boshqa asarlarida isyonkor shoir tuygʻulari, mehnatkash xalqning orzu, intilishlari aks etgan. "Yanosh botir" (1965) dostoni, "Tanlangan asarlari" (1973) uzbek tiliga tarjima qilingan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Oʻzbekiston advokatlar uyushmasi** (ASSOTSIATSIYASI) — respublikada advokatlik faoliyati bilan shugʻullanuvchi shaxslarni birlashtirgan mustaqil nodavlat notijorat tashkilot. 1997-yil taʼsis etilgan. Assotsiatsiya oʻz faoliyatini Oʻzbekiston Respublikasining "Advokatura toʻgʻrisida", "Advokatlik faoliyatining kafolatlari va advokatlarning ijtimoiy himoyasi toʻgʻrisida", shuningdek, "Jamoat birlashmalari toʻgʻrisida", "Nodavlat notijorat tashkilotlar toʻgʻrisida" qonunlariga hamda advokatura va advokatlik faoliyatini tartibga soluvchi boshqa meʼyoriy hujjatlarga asoslangan holda yuritadi. Assotsiatsiyaga aʼzolik ixtiyoriydir. Belgilangan tartibda advokatlik maqomiga ega boʻlgan hamda muayyan advokatlik tuzilmasi tashkiliy shaklida faoliyat koʻrsatayotgan har bir advokat unga aʼzo boʻlishi mumkin. Assotsiatsiyaning Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahrida hududiy boʻlimlari mavjud boʻlib, ular 24 ta advokatlar hayʼati, 200 dan ortiq advokatlar firmasi va 300 dan ortiq advokatlik byurosidagi 2000 ga yaqin advokatni oʻzida birlashtirgan.

Mamlakatda kuchli mustaqil advokatura tizimini barpo etishga koʻmaklashish, advokatlarni oʻz vazifalarini amalga oshirish jarayonida ularning kasbiy faoliyatini himoya qilish, advokatura faoliyati, shaxs huquq va erkinliklariga taalluqli qonun loyihalarini tayyorlash va muhokama qilishda ishtirok etish, advokatlarga kasb malakalarini oshirishda amaliy yordam koʻrsatish, aholi orasida huquqiy bilimlarni targʻib qilish, xorijiy davlatlar advokatlari va ularning uyushmalari bilan, shuningdek, inson huquqlarini himoya qiluvchi xalqaro nodavlat tashkilotlari bilan aloqalar oʻrnatish va hamkorlik qilish Oʻzbekiston advokatlar uyushmasiu.ning asosiy maqsad va vazifalaridir. Assotsiatsiyaning oliy boshqaruv organi 4 yilda bir marta chaqiriladigan Advokatlar assotsiatsiyasining sʼyezdi hisoblanadi. Sʼyezdlar oraligʻida assotsiatsiya Boshqaruvi faoliyat koʻrsatadi. Boshqaruv aʼzolari (har bir hududiy boʻlimdan 2 tadan) sʼyezd tomonidan saylanadi. Assotsiatsiyaga sʼyezdda saylanadigan rais rahbarlik qiladi. Uning vakolat muddati 4 yil U shu davrda saylanadigan yoki tayinlanadigan boshqa lavozimlarda ishlashi mumkin emas (ilmiypedagogik va advokatlik faoliyati bundan mustasno). Assotsiatsiyaning nashriy organi "Advokat press" ijtimoiyhuquqiy ommabop gaz.dir (2004-yil avgustdan chiqa boshlagan).
87goyougu89hi0pt879goupy90[u-]\=-9[\i0=
oI}0
\7=-]-9-ju0pooo0-r
Bahrom Salomov.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Kloatsina** yoki **Kloakina** (lotincha: *Cloacina*, arxaik lotin tilidan cluo — „tozalayman", qadimgi yunoncha: *κλύζω* — „yuvaman") — Rim dinida, Qadimgi Rim shahar kanalizatsiyasining homiy-maʼbudasi. Taxminlarga koʻra, etrusklardan oʻzlashtirilgan, u rimliklar tomonidan Veneraga tenglashtirilgan va uning hipostazi — *Venus Cloacina*: Tozalovchi Venera, Venera Kloaki sifatida koʻrilgan. Venera Kloatsina ziyoratgohi Rim forumida, Emilia Bazilikasi ostidan oʻtadigan kanalizatsiya Ulkan Kloakaga quyiladigan joyda joylashgan edi.

Qadimgi dalillar
----------------

Plavtning „Kurkulion" komediyasida (471-satrlar; Aleksey Artyushkov tarjimasida — „…barcha axlatxonalar maʼbudasining ibodatxonasi…"), Tit Liviyda ("Shahar tashkil topgan kundan boshlab tarix ", III, 48), Katta Pliniyda („Tabiiy tarix", XV, 119) eslatib oʻtilgan. Pliniy Venera Kloatsina kulti Tit Tatsiy tomonidan asos solingan afsonani aytadi.

Ilk nasroniy yozuvchilari — Avgustin Avreliy („Maʼbud shahri toʻgʻrisida", IV, 8) va Laktantsiy („Ilohiy farmonlar", I, 20, 11) uchun hojatxona xudosining mavjudligi butparastlik eʼtiqodlarining asossizligi, yolgʻonligining isbotlardan biridir.

Keyingi madaniyatlarda
----------------------

Zamonaviy davrda Kloatsinaga havolalar koʻpincha hazil yoki evfemizm xarakteriga ega — masalan, Teplyakovning Bolgariyadan kelgan xatlarida (1833):

> 
> Shaharning boshqa qismida joylashgan jarlik, qadimgi Varna katakombalariga kirish joyi sifatida aholi tomonidan hurmatga sazovor; hozirda uning tashqi ochilishi maʼbuda Kloatsina qurbongohiga aylantirilgan va shuning uchun bu anʼananing haqiqatligini tekshirishning iloji yoʻq edi.
> 
> 
> 

yoki Lermontovning „Hojatxona qasidasi"da (taxminan 1834-yil) quyidagicha keltirilgan:

> 
> Ey, nomaʼlum maʼbudaning badboʻy ibodatxonasi!
> 
> 
> 

Kloatsin haqidagi quyidagi toʻrtlik, hojatxona devoriga yozilgan maʼbudaga kulgili ibodat murojaati Bayronga tegishli:

> 
> O Cloacina, Goddess of this place,
> 
> 
> Look on thy suppliants with a smiling face.
> 
> 
> Soft, yet cohesive let their offerings flow,
> 
> 
> Not rashly swift nor insolently slow.
> 
> 
> 

Terri Pratchettning Viktoriya davridagi „Hiyla" romanida Kloatsina qayta-qayta London kanalizatsiyasining „xonimi", „hukmdori" deb nomlanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  Samuel Ball Platner. A Topographical Dictionary of Ancient Rome. — Cambridge University Press, 2015. — p. 128.
2. ↑  Письма из Болгарии (Писаны во время кампании 1829 г. Виктором Тепляковым). — М.: Тип. Августа Семена при Мед.-хирург. акад. 1833. — 238 с. 2 л. илл.
3. ↑  Plavt. Komedii. Tom I. — M. Iskusstvo, 1987. — Str. 487, primechanie na str. 667.
4. ↑  Tit Liviy. Istoriya Rima ot osnovaniya goroda. Tom I. — M. Nauka, 1989. — Str. 156, primechanie na str. 531.
5. ↑  Stixotvorniy russkiy perevod imeetsya v knige: Stiven Fray. Press-pape / Perevod Sergeya Ilina. — Fantom Press, 2009.
6. ↑  Terri Pratchett. Fint / Perevod Svetlani Lixachyovoy. — M. Izdatelstvo „E", 2016.
**Mis rudalari** — misning sanoat ahamiyatiga ega boʻlgan minerallari. Ular 170 dan ortiq boʻlib, shundan faqat 17 tasi sanoatda foydalaniladi. Mis rudalari boy (mis 3%dan ortiq), oʻrta (mis 0,3—1%), juda past (mis 0,3% dan kam) sifatli guruhlarga boʻlinadi. Xalkopirit CuFeS2(Cu—34,6%), bornit Cu5FeS4(Cu—52—65%), xalkozin Cu2S (Si—79,8%), kovellin CuS(Cu — 64,4%),malaxit Cu2[CO3][OH]2 (Cu57,4%) muqim Mis rudalaridir. Mis rudalarining paragenetik bogʻlanishi xilma-xil. Xalkopirit baʼzi sulfid rudalarining gidrotermal konlarida boʻladi. Koʻpchilik konlarda u rudalarning asosiy tarkibiy qismidir. Xalkopirit oʻrnida psevdomorfozalar hosil qilgan ikkilamchi mis sulfidlari — bornit, xalkozin va kovellinlar mis konlarining ikkilamchi sulfidli boyish zonalarida keng tarqalgan. Malaxit — oksidlangan Mis rudalarida eng koʻp uchraydigan mineral. Mis rudalari tarkibida oltin, molibden, reniy va boshqa ham boʻladi. Mis rudalarining muhim turlariga mis-porfirli va mismolibdenli, mis-qumtoshli va slanetsli, misnikelli (sulfidli), polimetall, tomirli, kvarssulfid li, skarnli (misvanadiyli), mis-kobaltli, misvismutli, mistemirli, mis-oltinli va boshqa kiradi. Jahonda ishlab chiqariladigan misning 90% sulfidli rudalardan olinadi. M.rg-konlari RF (Ural), Zakavkazye, Krzogʻiston, AQSH, Chili, Kongo, Zambiyada bor. Oʻzbekistonda Mis rudalari konlari Olmaliq rudali rayoni — Qalmoqqir, Saricheku, Qizota va boshqa joylarda mavjud. Shulardan hozirgi kunda Kalmoqqir va Sarichekuda Mis rudalari qazib olinmoqda. Olmaliqning Mis rudalari tarkibida nodir komponentlar borligi jihatidan ular kompleksli hisoblanadi. Ulardan 15 dan ortiq eng nodir ruda hosil qiluvchi elementlar — mis, oltin, kumush, molibden, reniy va boshqa olinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Klita** (qadimgi yunoncha: *Κλείτη* qadimgi yunoncha: *Κλείτη*) — yunon afsonalari qahramoni, dolionlar qiroli Kizikning rafiqasi, rodoslik Apollonius qalamiga mansub „Argonautica" poemasining bosh qahramoni. U erining fojiali oʻlimidan soʻng, oʻz joniga qasd qilgan.

Afsonalarda
-----------

Klita Troasdagi Perkot shahri hukmdori Meropning qizi deyiladi. Uning otasi va ikki ukasi Gomerning "Iliada" poemasida ham qayd etilgan. Klitaning oʻzi esa keyingi davrlar manbalarida uchraydi. Rodoslik Apollonius xabar qilishicha, Propontis qirgʻogʻida yashagan Dolion qabilasining qiroli Kizik „boy qalin evaziga" unga uylanadi. Toʻydan koʻp oʻtmay, Argonauts Dolions mamlakati qirgʻogʻiga tushadi. Ular qoʻyning oltin terisi uchun Kolxisga suzib ketayotgan edi. Ularni iliq qarshi olishadi. Biroq, argonavtlar suzib ketgandan koʻp oʻtmay, Argo dengizda boʻronga duch kelib, tunda oʻsha qirgʻoqqa kelib uriladi. Tun zulmatida kechagi xayrlasjgan doʻstlar bir-birlarini tanimay, orada Kizik halok boʻlgan jang boshlandi. Erining oʻlimidan xabar topgan Klita ham oʻz joniga qasd qilib, oʻzini osib qoʻyadi. Apolloniyning soʻzlariga koʻra, nimfalar uning oʻlimiga shunchalik qaygʻurishadiki, ularning koʻz yoshlaridan paydo boʻlgan irmoq marhuma nomi bilan atala boshlagan. Tadqiqotchilar „Argonavtika"ning tegishli qismini ellin davriga xos boʻlgan sentimental (hssiy-joʻshqinli) ruhdagi etiologik hikoya deb hisoblashadi.

Rodoslik Apollonius va Valerius Flakusga yozgan scholia muallifining soʻzlariga koʻra, Kleita farzandsiz vafot etgan. Biroq, scholiast tomonidan eslatib oʻtilgan Neanthes ismli yozuvchi, otasining ismini olgan Klit va Kizikning oʻgʻli haqida yozadi.

Afsonaning muqobil namunasi ham boʻlib, unga koʻra, Cyzicus Klitaga emas, balki Piasning qizi Larisaga uylangan.

Manbalar
--------

1. ↑  Гомер 2008. sfn error: no target: CITEREFГомер2008 (help)
2. 1 2 3  Аполлоний Родосский 2001. sfn error: no target: CITEREFАполлоний\_Родосский2001 (help)
3. ↑  Чистякова 2001. sfn error: no target: CITEREFЧистякова2001 (help)
4. 1 2 3  Weicker 1921. sfn error: no target: CITEREFWeicker1921 (help)

Adabiyotlar
-----------

1. Аполлоний Родосский*. Аргонавтика*. М.: Ладомир, 2001. ISBN 5-86218-288-8.
2. Гомер*. Илиада*. М.: Наука, 2008. ISBN 978-5-02-025210-3.
3. Чистякова „Сказание об аргонавтах, его история и поэма «Аргонавтика» Аполлония Родосского",*. Аполлоний Родосский. Аргонавтика*. М.: Ладомир, 2001 — 141—172 bet.
4. Weicker. Kleite 1 : [nem.] // Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft. — 1921. — Bd. XI, 1. — Kol. 655.
**Mish** (masri msẖ *meš* [meʃ]) ― anʼanaviy Misr pishloqi boʻlib, tuzlangan pishloqni bir necha oy yoki yillar davomida achitish orqali tayyorlanadi.

Mish eramizdan avvalgi 3200-yillarda Sakkaradagi Birinchi sulola fir’avni Hor Axa qabrida topilgan pishloqga oʻxshash boʻlishi mumkin. Odatda uy sharoitida, garchi uni baʼzan mahalliy bozorlarda topish ham mumkin. Dehqonlar uni asosiy oziq-ovqat sifatida ishlatadilar. Pishganida sargʻish-jigarrang, taʼmi oʻtkir va shoʻr boʻladi.

Ishlab chiqarish
----------------

Mish odatda Karish pishloqidan tayyorlanadi. Pishloq quritiladi, yuviladi va loydan yasalgan idishda tuz bilan qatlamlanadi. Idish sariyogʻ, nordon sut, zardob, qizil va yashil qalampirning tuzlangan eritmasi bilan toʻldiriladi. Fermentatsiyani boshlash uchun bir oz eski mish qoʻshiladi. Keyin pishloq havo oʻtkazmaydigan idishga joylashtiriladi va bir yil yoki undan koʻproq vaqtga atrof-muhit haroratida saqlangan holda qoldiriladi. Idishni ochish mumkin, shunda pishloqning bir qismi isteʼmol uchun chiqariladi va baʼzi masalliqlar qoʻshiladi. Shuningdek mish isteʼmol qilish uchun ham yosh chegarasi yoʻq.

Ommaviy madaniyatda
-------------------

"*U har joyda, xuddi mish kabi*" iborasi biror narsaning juda keng tarqalganligini anglatadi. Koʻpincha idishda Kichik qurtlar koʻpayadi, lekin ular xavfli emas. "*Mish qurtlari undan chiqadi*" degan maqol bu muammoni hal qilib boʻlmaydi, lekin tashvishlanishga hojat yoʻqligini bildiradi.

Manbalar
--------

1. ↑  Robinson, R. K.; Tamime, Adnan Y. Feta and Related Cheeses (неопр.). — Woodhead Publishing (англ.)рус. 1991. — ISBN 978-1-85573-278-0.
2. ↑  Robinson, R. K.; Tamime, Adnan Y.*. Feta and Related Cheeses*, 1991. ISBN 978-1-85573-278-0.
3. ↑  *Elkin Vanaeon.* „Mish Cheese from Egypt" (2013). Qaraldi: 14-aprel 2013-yil.
4. ↑  Fox, Patrick F.; McSweeney, Paul L.H.; Cogan, Timothy M.; Timothy P. Guinee*. Cheese: Chemistry, Physics and Microbiology: Major Cheese Groups*. Academic Press, 2004. ISBN 978-0-08-050094-2.
**Klod Adrian Gelvetsiy (1715-1771 yy.)**

Tarjimai holi
-------------

1789-yilda Fransiyada boshlangan inqilob tashkilotchilarining gʻoyaviy asoschilaridan edi.

Asarlari
--------

„Aql to‘g‘risida", „Inson, insonning aqli, qobiliyati, tarbiyasi haqida" va boshqalar.

Taʼlimoti
---------

Gelvetsiy moddiy dunyo va tabiatni materialistik nuqtayi nazardan tushuntirib, shu asosda jamiyat hodisalariga yondashishga intildi. Uning eng qimmatli g‘oyasi insonga, inson fe'l-atvoriga, xulq-xarakteriga qarashida namoyon bo'ladi. Uningcha, inson o‘zini o‘rab olgan muhit mevasi, inson fe'l-atvori, xulqi, xarakteri tug'ma emas, balki muhit, tajriba, tarbiya natijasi, hosilidir. To‘g‘ri, ushbu materialistik qoidasi bilan Gelvetsiy inson, inson fe'l-atvori, xulqi, xarakterini ilmiy tushuntirishga tirishdi, ajoyib ilg‘or-taraqqiyparvar nazariyani maydonga tashlab, fan rivojiga yuqori hissa qo‘shdi. Gelvetsiy hissiy taassurot, o‘zni sevish, kayflanib lazzatlanish, to‘g‘ri tushunilgan shaxs manfaati axloqining asosini tashkil qiladi, deydi. Insonlarning aqliy qobiliyatlarining tabiiy tengligi, fikri yutuqlarining sanoqsiz yutuqlari bilan birligi, inson- ning tabiiy yaxshi xulqliligi, tarbiyaning qudratliligi masalalari Gelvetsiy tizimining bosh momentlarini ifodalaydi. Demak, XVIII asrning 80-yillarigacha Fransiyada feodal tartib hukmron boiib, inson tengligiga putur yetib, unda tabaqalar, xo‘rlik, qullik, jaholat hukm surar edi. Gelvetsiy, bu inson tabiiy holatiga zid ekan uni o‘zgartirish lozim degan amaliy, inqilobiy natija chiqarib o‘sha davr inqilobchilariga adolatli kurashni tashkil etishlariga ilhom beradi, inqilobga boshchilik qilishlariga ma’naviy o'tkir qurol bo'ladi. Gelvetsiyning tarixiy xizmatlaridan уana biri shundaki, u Didro aytganidek, hamma bid'atlarga, eski, o‘rta asrchilik ko'zi bilan qaragan.

Adabiyotlar
-----------

Gʻarb falsafasi tarixi. Toshkent 2018
**Klon** (yun. klon — shox, novda, bachki) — bir oʻsimlik yoki hayvon organizmidan jinssiz yoki vegetativ koʻpayish yoʻli bilan paydo boʻlgan individlar nasli. Nemis olimi Vebber K. ni birinchi boʻlib taʼriflab berdi (1903). Klon hayvonot olamida — mikroorganizmlar, hasharotlarda, oʻsimliklar olamida — mevali daraxtlar, tok, piyoz va boshqalarda uchraydi. Klon tuxumhujayradan apogam yoʻli bilan meyozga uchramay paydo boʻlgan nasllardan; qalamcha, tuganak va boshqalarda hosil boʻlgan ona oʻsimliklar naslidan va boshqa tashkil topishi mumkin. Oʻsimliklar dunyosida vegetativ koʻpayishda kurtak oʻzgaruvchanligi tufayli navning naslida boshlangʻich oʻsimlikdan farqlanuvchi individlar tarzida paydo boʻladi. Ular shu navning yangi Klonlarini boshlab beradi. Shunga koʻra, har bir navning ahamiyati turlicha boʻlgan bir nechta Kloni boʻlishi mumkin. Koʻpchilik nusxalarning qim-matli xoʻjalik belgilari Klon olish yoʻli bilan saqlab qolinadi.

Bahodir Normatov.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Klon tanlash** (oʻsimliklarda) — yaxshi klonlarni ajratib olish; vegetatsiya yoʻli bilan koʻpayuvchi oʻsimliklar navlarini yaxshilash usuli. Klon tanlash kartoshkachilik, uzumchilik va mevachilik seleksiyasida keng qoʻllaniladi. Klon tanlash (vegetativ yul bilan koʻpayuvchi oʻsimliklarda yakka tanlash) orqali aksariyat navning ayrim xususiyatlari (kasalliklarga, qurgʻoqchilikka chidamlilik) va boshqalarni yaxshilashga erishiladi. Mas, Klon tanlash yoʻli bilan kartoshka rakiga chidamli kartoshka navlari chiqarilgan. Mevachilikda klon payvandtaglar keng qoʻllaniladi. Gʻoʻza seleksiyasida Klon tanlashdan faqat chatishtirilgan turlarning xromosomalar toʻplami nomutanosibligi tufayli bepusht toʻplami noyob duragaylarini (turlararo chatishtirishda) koʻpaytirish va saqlashda foydalaniladi. Bunda ildiz tarmogʻi kuchli rivojlangan madaniy gʻoʻza turlari shoxlariga duragay oʻsimlik qalamchalari ulanadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Категория:Компьютерные игры по алфавиту
Категория:ПРО:КИ:Последняя правка: в текущем году

Syujet
------

Hikoya odamlarning orzu-umidlari bilan oziqlanadigan sirli o‘lka Fantomil haqidagi afsona bilan boshlanadi va hech kim ularning tushini shunchaki tushida ko‘rsa ham eslay olmaydi. Biroq, bir kuni Galebriz qishlog'ida bobosi bilan birga yashaydigan mushuksimon bola g'alati tush ko'rib, sirli dirijabl yaqin atrofdagi tog'ga qulab tushdi va u tushning har bir tafsilotini eslay oladi.

Va bir muncha vaqt o'tgach, bu haqiqatan ham sodir bo'ldi - kema qo'ng'iroq turgan toqqa qulab tushdi va Klonoa do'sti bilan birga Hyupey ismli "uzuk ruhi" nima bo'lganini aniqlashga qaror qildi. Muus ismli dumaloq mayda jonzotlar bilan kurashib, ikki g'alati odamni ko'rish uchun tog' cho'qqisiga chiqdilar. Ulardan biri rahbar edi, uning ismi G'adiy, uning sherigi esa Joka ismli yomon ko'rinishdagi masxaraboz edi va ular birgalikda sehrli kuchga ega bo'lgan tasmani qidirdilar. Ular Lefis ismli ayolni o'g'irlab ketishdi va qishloqlariga qaytib kelgach, Klonaa va Xupey ularning orqasidan borishga qaror qilishdi.
left|thumb| *Klonoa o'yinidan sahna: Phantomile eshiklari* .
"SHOH YOʻLI" — mil. av. 6-asrning soʻnggi choragida, Doro I hukmronligi davrida qurilgan tranzit aloqa yoʻli. Mil. av 1-ming yillik oʻrtalarida, Axomaniylar davlati tarkibiga kiritilgan Oʻrta Osiyoning qadimiy xalqlari va viloyatlari ham oʻsha davrning harbiysiyosiy, iqtisodiy va madaniy hayotida katta iz qoldirgan xalqaro aloqalar tizimida faol ishtiroq eta boshladilar. Axomaniy hukmdorlar va mahalliy hokimlarsatraplar bu aloqalarda katta oʻrin tutgan aloqasavdo yoʻllari faoliyatiga alohida eʼtibor berishgan. Yunon tarixchisi Gerodot oʻzining "Tarix" asarida bu yoʻl haqida muhim maʼlumotlar qoldirgan. Unga koʻra, bu yoʻl dastlab axomaniylarning yirik savdo va maʼmuriy markazlaridan boʻlgan Suza shahrini Kichik Osiyo va Oʻrta dengiz boʻyidagi shaharlar bilan bogʻlagan. 2400 km ga choʻzilgan bu yoʻlning har 24–25 km masofasida, yaʼni bir kunlik yoʻlda maxsus bekatlar qurilgan. Bu bekatlarda elchilik missiyasi aʼzolari, choparlar, savdo karvonlari dam olishi uchun sharoitlar yaratilgan boʻlib, maxsus xizmatdagi kishilar uchun doimo chopqir otlar yetarli miqdorda mavjud boʻlgan. Shoshilinch xabar olib ketayotgan chopar bu bekatlarda otni almashtirishi yoki xabar va xatni bu bekatlardagi boshqa maxsus choparlarga berishi mumkin boʻlgan. Shu tariqa shoshilinch xabar va maʼlumotlar ulkan imperiyaning turli burchaklaridan poytaxt shaharga juda qisqa muddatda yetkazib berilgan. Soʻnggi arxeologik tadqiqotlarning koʻrsatishicha, "SH.y."ning bir tarmogʻi shim.sharqqa yoʻnaltirilgan boʻlib, Margʻiyona va Baqtriya hududlari orqali Hindistongacha yetib borgan. Bu davrda Oʻrta Osiyoning jan. hududlarida ham bir kunlik yoʻl masofasida, yaʼni har 24—25 km da maxsus bekatlar barpo etila boshlaganligi haqida maʼlumotlar mavjud. Bu bekatlar, odatda, mustahkamlangan istehkom shaklidagi rabotlar koʻrinishida boʻlib, karvon yoʻllarini qoʻriqlash vazifasini bajaruvchi kichik harbiy qismlar ham shu yerda joylashtirilgan edi. Bu rabotlar, oʻz navbatida, Oʻrta Osiyodagi qadimiy karvonsaroylar vazifasini ham bajarib kelar edi. Ularda davlat xizmatchilari, choparlar, savdo karvonlari, harbiy qismlar, sayyohlar va boshqalarga xizmat koʻrsatish yoʻlga qoʻyilgan edi.

Shu tariqa mil. av. 5—4-asrlarda Oʻrta Osiyoning jan. hududlarida ham Axomaniylar saltanatining markaziy viloyatlarida faoliyat koʻrsatuvchi yoʻllarga monand aloqa yoʻllari tizimi, pochtaaloqa xizmati barpo etila boshlangan. Doro I tomonidan barpo etilgan "SH.y." faoliyati 4-asrning soʻnggi choragida Aleksandrning harbiy istilolari natijasida tugatilgan, lekin Oʻrta Osiyodagi aloqa yoʻllari tizimi va aloqapochta xizmati oʻz ahamiyatini saqlab qolgan va rivojlangan.

Oʻktam Mavlonov.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Shoh gʻarib mirzo** (taxallusi Gʻaribiy) (15-asr 2-yarmi, Hirot) — shoir, temuriy shahzodalardan biri. Husayn Boyqaroning oʻgʻli. Zamondoshlari tomonidan oʻz davrining nodir isteʼdodli shoiri sifatida eʼtirof etilgan. Navoiy "Farhod va Shirin" dostonida Sh.Gʻ.M.ga alohida bob ajratib, unga koʻpgina yaxshi nasihatlar qilgan. Keyinchalik vafot etganda ham, uning vafotiga ulugʻ shoir marsiya bagʻishlagan.

SH.Gʻ.M. oʻzbek va fors tillarida ijod qilgan. Uning forscha va oʻzbekcha sheʼrlaridan iborat devonining qoʻlyozma nusxasi Gamburg milliy kutubxonasida saqlanadi (inv. №15). Unda Sh.Gʻ.M.ning forscha 37 gʻazal, 1 qitʼa va 1 muxammasi (umumiy hajmi 557 misra) va oʻzbekcha 76 gʻazal va 4 muxammasi (umumiy hajmi 1210 misra) oʻrin olgan. Uning lirik sheʼrlarida ishq, vasl, hijron, sogʻinch, vafo, jafo, sadoqat, may va bulardan hosil boʻladigan kayfiyatlar, yaʼni quvonch, qaygʻu, saodat, hasrat, maʼshuqaning goʻzalligini taʼriflash kabi mavzular yetakchi oʻrinni egallaydi. U gʻazalnavis boʻlib, uning ijodida 5 muxammas va 1 qitʼadan tashqari, barcha asari gʻazal janrida yozilgan.

Ijodida badiiy lik, yangilik, oʻziga xoslik kuchli. Oʻzbekcha va forscha sheʼrlari nihoyatda ravon til, goʻzal uslubda yaratilgan. Gʻazallarida mavzu va holatni saqlashga uringan. Sheʼrlarida xalqning, xususan, Hirot aholisining urf-odatlari, anʼanalari, tushunchalari, kiyinishlari, turmush tarzi, hatto sport oʻyinlari ham oʻz aksini topgan. Shuningdek, xalq ogʻzaki ijodi ham uning sheʼrlariga, ijodiga muayyan taʼsir oʻtkazgan.

Ijodiga fors va oʻzbek sheʼriyatining mumtoz namoyandalari, ayniqsa, Husayniy, Navoiy va Jomiyning taʼsiri sezilarli. Sheʼr musiqiyligini oshirish uchun musiqali soʻzlarni tanlash, soʻzlarni takrorlash, bir joydan chiqadigan undosh harflarni yonmayon keltirish, har bayt yo har misrani bir soʻz bilan boshlash kabi usullardan foydalangan.

Manbalar
--------

* Devon, T. 2001.

Ad:. Alisher Navoiy, Mukammal asarlari toʻplami [20 j.li], 13-j. T. 1997.

Shafiqa Yorqin, Otabek Joʻraboyev.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Boʻyash** — 1) tolali materiallar (ip, jun, ipak, sunʼiy tola va boshqalar) yoki ulardan tayyorlangan buyumlar (gazlama, kalava) ga rang berish. Boʻyash uchun sintetik organik boʻyagichlar, pigmentlar, loklar va boshqa moddalar ishlatiladi. Boʻyagichlar va boʻyaluvchi materialning kimyoviy xossalariga qarab har xil Boʻyash usullari qoʻllaniladi. Ipak kislota xossalariga ega boʻlganidan asosli boʻyagichlar bilan boʻyaladi. Jun asos xossalariga ega boʻlgani uchun uni boʻyashda kislotali (nordon) boʻyagichlar ishlatiladi. Ip, jun, ipak va boshqa baʼzi tolalarni boʻyash uchun ular boʻyagichlarning suvdagi eritmalariga maʼlum vaqt solib qoʻyiladi. Trani oshirish (mas, qaynatish) Boʻyash jarayonini tezlatadi; 2) turli sirtlarga (devorlar, tunuka tomlar, pollar, derazaeshiklar, metall buyumlar va boshqalarga) boʻyoq surkash. Boʻyoq sirtga purkagichlar, Boʻyash apparatlari bilan purkaladi, qilli choʻtkalar, rezina roliklar bilan surkaladi. Boʻyaladigan sirtlarning xiliga (tunuka tom, pol, deraza va boshqalar), joyiga (ochiq havoda, xona ichida joylashganiga), materialiga (metallar, yogʻoch va boshqalar) qarab turli tarkibli boʻyoklar ishlatiladi (qarang Boʻyoqlar, Boʻyoq purkagich).

Manbalar
--------

1. ↑  "Boʻyash" *OʻzME*. B-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Skënder Begeja** (1924-yil 5-fevral). - 2010-yil 3-oktyabr) - sobiq albaniyalik forvard. U Albaniya terma jamoasi safida to'rtta o'yinda maydonga tushdi.

Klubdagi faoliyati
------------------

Begeja Albaniyaning Tirana shahridagi Qemal Stafa o'rta maktabida tahsil olgan. U 100 metrga 11 soniyadan kam yugurgan albaniyalik birinchi sportchi boʻldi. 

Begeja futbolchilik faoliyati davomida "Shprefeja" (1942–1945), Bolgariyaning "Akademik Sofiya" (1948–50) va "Dinamo Tirana" (1952–58) klublarida oʻynagan.

Xalqaro martabasi
-----------------

U Albaniya terma jamoasi safida 1947-yil may oyida Bolqon kubogi doirasida Ruminiyaga qarshi oʻyinda debyut qildi va jami 4 ta oʻyin oʻtkazib, birorta ham gol urmadi. Uning so'nggi terma jamoasi 1947-yil sentyabr oyida Yugoslaviyaga qarshi Bolqon kubogi o'yini bo'ldi.

Shaxsiy hayoti
--------------

1958-yilda futbolchilik faoliyatini tugatgandan so'ng, Begeja "Dinamo"da zaxira jamoa murabbiyi bo'lib ishlagan va Skënder Jareci bosh murabbiyi o'rinbosari bo'lgan. U FSHF va Albaniya Olimpiya qo'mitasida ham ishlagan. U 2010-yil 3-oktyabrda 86 yoshida vafot etdi

Yutuqlari
---------

### Dinamo Tirana

* Kategoria Superiore (6): 1950, 1951, 1952, 1953, 1955, 1956 .
* Kupa e Shqipërisë (3): 1952, 1953, 1954 .

Manbalar
--------



1. ↑  *Q. Stafa High School website.* „Historiku". 12-yanvar 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi.
2. ↑  „Skënder Begeja".  footballdatabase.eu.
3. ↑  „Player Database". *eu-football.info*. Qaraldi: 30-dekabr 2018-yil.
4. ↑  Albania - Championship Winning Teams - RSSSF
**Sir Cedric Webster Hardwicke** (talaffuzi: „Ser Sedrik Vebster Xardvik", 1893-yil 19-fevral — 1964-yil 6-avgust) — ingliz sahnasi va kino aktyori boʻlib, uning faoliyati qariyb 50 yil davom etgan. Teatr ishi Shakespeare va Shou pyesalaridagi koʻzga koʻringan spektakllarni va kino ishlari bir nechta moslashtirilgan adabiy klassikalarda bosh rollarni oʻz ichiga olgan.

Yoshlik
-------

Hardwicke Lye shahrida (hozirgi Gʻarbiy Midlend shtati) Hardwicke va uning rafiqasi Jessie (née Masterson) oilasida tugʻilgan. U Shropshiredagi Bridgnorth grammatika maktabida oʻqigan. Yoshligida shifokor boʻlishni niyat qilgan, ammo kerakli tekshiruvlardan oʻta olmadi. U teatrga murojaat qildi va Qirollik Dramatik Sanʼat Akademiyasida (RADA) tahsil oldi.

Karyera
-------

 Cedric Hardwicke 1937-yilda Brodveyda *"The Amazing Dr. Clitterhouse" asarida*
Hardwicke oʻzining birinchi marta Londondagi Litsey teatrida 1912-yilda Frederick Melvilning „The Monk and the Woman" melodramasi paytida, John rolini oʻz zimmasiga olganida boʻlgan. Bu yil davomida u Janobi Oliylari teatrida taʼlim oldi va keyinchalik Garrick teatrida Charles Clainning „*Trust the People*" spektaklida paydo boʻldi. 1913-yilda u Benson kompaniyasiga qoʻshildi va viloyatlar, Janubiy Afrika va Rodeziya boʻylab gastrollarda boʻldi. 1914-yilda u Miss Darrag (Letitia Marion Dallas, 1917-yilda vafot etgan) bilan Lorens Irvingning „The Unwritten Law*"* pyesasida gastrol qilgan va 1914-yilda „The Old Vick", „*Macbeth*", „*Hamletda"* filmarida paydo bo‘lgan.

Birinchi jahon urushida Britaniya armiyasida xizmat qilganidan keyin u aktyorlik faoliyatini davom ettirdi. 1922-yilning yanvar oyida u Birmingem repertuar kompaniyasiga qoʻshildi va „The Rivals" filmidagi choʻkib ketgan yosh sevgilisi Faulklanddan tortib, „*Twelfth Night"* da sir Toby *Belchgacha* boʻlgan qator rollarni ijro etdi.

Shaxsiy hayot
-------------

1928-yilda u ingliz aktrisasi Helena Pickardga uylandi. Ular 1948-yilda ajrashishdi.

U umr boʻyi chekuvchi boʻlib, amfizemdan azob chekib kelgan va 1964-yil 6-avgustda 71 yoshida Nyu-Yorkda surunkali obstruktiv oʻpka kasalligidan vafot etdi. Hardwickening jasadi samolyot orqali Angliyaga qaytarildi. Yodgorlik marosimidan soʻng u London shimolidagi Golders Green krematoriyasida kuydirildi va oʻsha yerda uning kuli sochildi.

Manbalar
--------



1. ↑  „Hardwicke, Sir Cedric Webster", *Who Was Who*, A & C Black, 1920-2008; online edition, Oxford University Press, December 2012; accessed 20 March 2013 (subscription required)
2. 1 2 3 4 5  Parker, pp. 714-15
3. ↑  Deaths. *The Times* (22-sentabr 1944-yil), s. 7.
4. ↑  „Sir Cedric Hardwicke is Dead - the New York Times". *The New York Times*. 27-oktabr 2017-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-dekabr 2017-yil.
5. ↑  „Sir Cedric Hardwicke - Hollywood Star Walk". *Los Angeles Times*. Qaraldi: 17-yanvar 2020-yil.
6. ↑  „Overview for Sir Cedric Hardwicke". *Tcm.com*. Qaraldi: 17-yanvar 2020-yil.
**"Yonib ketgan qishloqlarga yodgorlik" —** Slovechno qishlogʻiga kiraverishda (Ukraina, Jitomir viloyati, Ovruch tumani) oʻrnatildi**.** Yodgorlik 1942-1943-yillarda fashistlar qoʻlida halok boʻlgan qishloq aholisi xotirasiga oʻrnatilgan.

Slovechno viloyati partizan Polissya markazlaridan biri edi. Bu yerda oʻtib boʻlmaydigan oʻrmonlarda partizan otryadlari (O. N. Saburova, T. L. Grishana va boshqalar) va yashirin tashkilotlar faoliyat koʻrsatdi. 1942-yil 4-dekabrda xalq qasoskorlari Slovechnodagi fashistik garnizonni yoʻq qilishdi, koʻplab qurol va oʻq-dorilarni qoʻlga kiritishdi, partizan bazalariga Germaniyaga joʻnatish uchun tayyorlangan non va chorva mollarini olib kelishdi. Qattiq nafrat bilan partizanlarning harakatlariga javoban fashistlar 13 qishloqni kulga aylantirdilar va oʻrmonda yashirinishga ulgurmagan aholi tiriklayin yoqib yuborildi.

Yodgorlik pushti granitdan yasalgan boʻlib, unda kuchini yoʻqotayotgan oʻgʻlini qoʻllab-quvvatlayotgan ona tasvirlangan. Hayot va oʻlim oʻrtasidagi lahzalar, insoniyat fojiasi, oʻnglab boʻlmas baxtsizliklar, bu sabrli zaminga kelgan lahzalar koʻrsatilgan.

Yozuvli poydevorning sayqallangan yuzasi yuqoriga otilayotgan alanga shaklida.

Yodgorlik 1980-yilda qurilgan, uning mualliflari haykaltarosh I. S. Tabachnik, meʼmor P. N. Biryuk.

Manbalar
--------

1. ↑  Vіkі lyubit pam’yatki/Jitomirska oblast/Ovrutskiy rayon
2. ↑  Pamyatnik spalenomu selu ta zagiblim jitelyam Slovechnogo
3. ↑  Pamyatniki istorii i kulturi Ukrainskoy SSR, katalog-spravochnik. 1987. 736 s. — S. 174.
4. ↑  „Памятник жертвам Великой Отечественной войны". 16-aprel 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-mart 2014-yil.
5. ↑  Selo Slovechno, Jitomirskaya oblast
6. ↑  Selo Slovechno, Jitomirskaya oblast, wikimapia.org
7. ↑  Albom Slovechno
8. ↑  Foto Planeta. Fotografii gorodov, poselkov, sel i dereven
9. ↑  Pamyatniki monumentalnogo iskusstva Jitomirskoy oblasti. Jitomir, izdatelstvo „Volin", 2011, s. 156, 157, 169.
10. ↑  „Памятник жертвам войны". 20-aprel 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 19-aprel 2014-yil.
**Yongʻoq qurti** (Sarrothypus rausculana Srsh.) — yongʻoqmevalilar zararkunandasi. Kapalagi 8–9 mm, qanoti yozilganda 13–23 mm. Qanoti kulrang. Tuxumi 0,5 mm. Qurti 16 mm gacha, qizgʻish yoki och yashilqoʻngʻir, uzun tuklar bilan siyrak qoplangan, boshi va koʻkrak oyoklari qoʻngʻir. Gʻumbagi 11 mm, jigarrang , usti oq, osti yaltiroq. Yongʻoq qurti, asosan, Oʻrta Osiyo va Jan. Qozogʻistonda tarqalgan. Yongʻoq mevasini va yosh novdalarini zararlaydi. Qurttushgan yongʻoq pishmasdan toʻkiladi. Yongʻoq qurti daraxt poʻstlogʻi ostida va yoriqlarida pilla oʻrab qishlaydi, erta koʻklamda gʻumbakka aylanadi, kapalaklari apr.da ucha boshlaydi. Tuxumini xom yongʻoqqa 1—2 tadan qoʻyadi. Tuxumdan chiqqan qurtlar yongʻoq magʻzini yeydi. Yongʻoq qurti yiliga 2—3 avlod beradi.

Kurash choralari: daraxt tanasiga qurt ushlagich — dorilangan poxol, qop belbogʻ bogʻlab qoʻyiladi. Yongʻoq qurti kapalagi uchish davrida (birinchi avlodi may, ikkinchi avlodi iyun — iyul oylari) daraxtga zalon (2,4— 4l/ga), detsis (0,5—1,0 l/ga) kabi insektitsidlarning 0,2—0,3% eritmasi purkaladi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |