Anime sanoati
-------------

Animatsiya 20-asrning boshlarida harbiy tashviqotning bir qismi sifatida foydalanilgunga qadar yozgi sanoat sifatida paydo bo'lib, 1945 - yilda *Momotarou: Umi no Shinpei* kabi birinchi to'liq metrajli animatsion filmlarga olib keldi. 1960-yilda televideniye o'z auditoriyasini kengaytirdi. 1970 va 1980-yillarda uyda video koʻrish moslamalarining, ayniqsa videomagnitofonlarning paydo boʻlishi torroq auditoriya uchun moʻljallangan animeni yaratishga imkon berdi va studiyalar oxir-oqibat oʻz auditoriyasini ushlab, ular oʻsib borishi bilan ularga moslasha boshladi. 1980-yillarda videomagnitofonlarni ommalashtirishdan oldin, tomoshabinlar kinoteatrlarda animatsion teleseriallarni tomosha qilishdi, 1990-yillarda esa kabel televideniyasi studiyalarga ishlab chiqarish tannarxini bir necha bor kamaytirishga imkon berdi - ulardan faqat bitta kassetani chiqarish talab qilindi.

Ishlab chiqarilgan anime uchta toifaga bo'lingan: televizorda namoyish qilinadigan, teatrlarda namoyish qilinadigan va DVDda sotish uchun mo'ljallangan.

  

2005 - yilda Yaponiyada anime sanoatining umumiy aylanmasi 2 milliard dollarga yaqinlashdi, bu o'tgan yillarga nisbatan katta o'sishdir. Bunga ikkita omil ta'sir ko'rsatdi. Ulardan biri Xayao Miyazakining *"Ruhdan uzoqlashgan"* va *"Qo‘zg‘aluvchi qal’a"* kabi filmlar, shuningdek, Katsuxiro Otomoning *"Bug‘oqchi"* va Mamoru Oshiining *"Qopqoqdagi arvoh: begunohlik"* kabi filmlarning kassadagi muvaffaqiyatidir. Ikkinchisi - videokassetadan DVD-ga o'tish.

2003 - yilda Yaponiya kinoteatrlarida namoyish etilgan 642 ta filmdan 133 tasi animatsion filmlar edi. Agar siz aksiyalar va boshqa tegishli mahsulotlardan olingan daromadni qo'shsangiz, umumiy bozor 18 milliard dollardan oshadi. 2005 - yil holatiga ko'ra, anime va DVD sotuvi bo'yicha jahon bo'ylab kassa daromadi 2 milliard dollarni tashkil etgan. Agar video o'yinlar, o'yinchoqlar va boshqa mahsulotlarni qo'shsangiz faqat Yaponiyani o'zidagi sotuvlar 18 milliard dollardan oshadi. 2003 - yilda AQShda bunday tovarlar 4,35 milliard dollarga sotilgan.

  


| Kompaniya | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1.Toei Animation | 12,350
  | 10,825
  | 9,269
  | 9,794
  | 14,845
  | 16,031
  | 17,695
  |
| 2.Sunrise | 5,834
  | 5,000
  | 7,131
  | 6,920
  | 7,038
  | 8,877
  | 8,419
  |
| 3.Nippon Animation | 2,507
  | 2,360
  | 2,914
  | 2,888
  | 2,276
  | 1,916
  |  |

Manbalar
--------

1. ↑  Clements J. McCarthy H.*. The Anime Encyclopedia: A Guide to Japanese Animation Since 1917* (Ingliz tilida), 2006 — 13 bet. ISBN 978-1933330105..
2. ↑  *Yusuf, Shahid.* Post-Industrial East Asian Cities. — С. 158.
3. ↑  *Yusuf, Shahid.* Post-Industrial East Asian Cities. — С. 159.

|  |  |
| --- | --- |
| Anime va manga | *Anime va mangaga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * k
* m
* t

Anime va manga |
| --- |
|  |
| 
* Vikiiqtibosdagi „Anime"
* Logotip VikiomborVikiombordagi "**Anime**" va "**Manga**"
 | 
 |
|  |
| Anime | 
* Tarix
* Sanoat
* OVA
* ONA
* Musiqa
* Fansub
 |
|  |
| Manga | 
* Tarix
* Dodzinsi
* Mangaka
* Ranobe
* Skanleyt
 |
|  |
| Maqsadli auditoriya boʻyicha | 
* Kodomo
* Syodzyo
* Dzyosey
* Syonen
* Seynen
 |
|  |
| Muayyan mavzu boʻyicha | 
* Spokon
* Tokusatsu
* Sentay
* Maxo-syodzyo
* Etti
* Mexa
* Garem
* Xentay (lolikon, syotakon, eroguro, futanari, tentakli)
* Yuri
* Yaoy
* Syonen-ay
* Bara
 |
|  |
| Oʻyinlar | 
* Eroge (BL-o'yini
* Otome-o'yini)
* Vizual roman
 |
|  |
| Madaniyat | 
* Kospley
* AMV
* Anime-festival
* Moe
* Fanservis
* Atamalar va tushunchalar
* Dodzin
 |
|  |
| 
**Anime va manga haqidagi portal** |

 |