recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Panteondagi bayram (Parij)
**Feston** (fransuzcha: *feston*, italyancha: *festone*, lot.dan lotincha: *festo* - *bayramona gulchambar*, lotincha: *festum* - *bayram*) - arxitekturadagi dekorativ element. Lentalar bilan bog'langan gulchambar shaklida tasvirlangan. Ba'zan, bu bilan birga, hayvonlarning bosh suyagi yoki niqoblari (ya'ni. n. mos ravishda "bucranium "va "mascaron "). Bu qadimgi Rim bezaklaridan, barglar, gullar yoki mevalar lentalar bilan bog'langanda keladi.

Kelib chiqishi va dizayni
-------------------------

Uning kelib chiqishi, ehtimol, toshdagi yangi gullarning gulchambarlari tasviri va boshqalar bilan bog'liq. yaqin kunlarda eshik oldida osilgan yoki qurbongoh atrofida osilgan.

Dizayn asosan qadimgi yunonlar va rimliklar tomonidan ishlatilgan va qurbongohlar, frizlar va panellarning asosiy bezaklari bo'lib xizmat qilgan. Bir guruh barglar yoki gullar osib qo'yilganda, uchlari ba'zan egri chiziqlar hosil qiladi. Bu tomchi yoki margent deb ataladi (daninglizcha: *margent*).

Galereya
--------

* Miloddan avvalgi 2-asrga oid ellinistik mozaikali pol panelining tafsilotiMiloddan avvalgi 2-asrga oid ellinistik mozaikali pol panelining tafsiloti
* Miloddan avvalgi 50-40-yillarda gulchambar va ko'rgichli Rim villasining devor rasmi. Miloddan avvalgi.Miloddan avvalgi 50-40-yillarda gulchambar va ko'rgichli Rim villasining devor rasmi. Miloddan avvalgi.
* Efes arxeologiya muzeyida (Selchuk, Turkiya) feston va körükli frizEfes arxeologiya muzeyida (Selchuk, Turkiya) feston va körükli friz
* Miloddan avvalgi 125-130 yillarda, Luvrda ikkita festonli bezatilgan Rim sarkofagiMiloddan avvalgi 125-130 yillarda, Luvrda ikkita festonli bezatilgan Rim sarkofagi
* Parijdagi barokko cherkoviga kiraverishda bir juft festonlarParijdagi barokko cherkoviga kiraverishda bir juft festonlar
* Eshikdagi feston, Lvov (Ukraina)Eshikdagi feston, Lvov (Ukraina)
* Opéra Garnierdagi sabzavot va mevalar bayrami (Parij)Opéra Garnierdagi sabzavot va mevalar bayrami (Parij)
* Metropolitan san'at muzeyida 1694-yil, ikkita feston dizaynining ikkita o'ymakorligiMetropolitan san'at muzeyida 1694-yil, ikkita feston dizaynining ikkita o'ymakorligi
* Gulchambar va taroqli friz uchun eskiz, 18-asr, Metropolitan san'at muzeyiGulchambar va taroqli friz uchun eskiz, 18-asr, Metropolitan san'at muzeyi
* Qisqichbaqasimon relefli chinni choynak, 1720–1727, Metropolitan sanʼat muzeyiQisqichbaqasimon relefli chinni choynak, 1720–1727, Metropolitan sanʼat muzeyi
* Korinf poytaxti Avstriyada qanotlari bilan bayramni bezatgan farishta bilanKorinf poytaxti Avstriyada qanotlari bilan bayramni bezatgan farishta bilan

Yana qarang
-----------

* Bukrani
* maskaron

Eslatmalar
----------

1. ↑  Fleming, John; Honour, Hugh; Pevsner, Nikolaus*. Dictionary of Architecture*, 3, Penguin Books Ltd, 1986 — 114 bet. ISBN 0-14-051013-3.
2. ↑  Sturgis, pp. 22-23

Havolalar
---------
MYUSSE (Musset) Alfred de (1810.11.12 - Parij - 1857.2.5) -fransuz yozuvchisi. Fransiya akademiyasi aʼzosi (1852-yildan). Ilk sheʼriy toʻplami "Ispan va italyan kissalari" (183O)da romantik maktab dasturi — adabiyotni hayotga yaqinlashtirish, yorqin manzara va syujetlar, kuchli ehtiroslar bilan yoʻgʻrilgan qaxramonlar obrazini yaratish oʻz ifodasini topgan. Sevgi va rashk, xiyonat va jazo bu toʻplamga kirgan dostonlar mundarijasini tashkil etadi. "Dudoq va jom" dramatik dostonida u ozodlikni kuylab, oʻzining diniy hurfikrliligini namoyish etgan. M.ning yolgʻizlik gʻam-alamlari aks etgan "Tunlar" turkum dostonlari (1835—37) jahon romantik lirikasining shoh namunalaridan hisoblanadi.

M.ning ilk pyesalari nasriy yoʻl bilan yozilgan ("Venetsiya tuni", 1830; "Andrea del Sarto", 1833; "Ishq bilan hazillashib boʻlmaydi", 1834). Mashhur pyesalaridan biri "Lorensachcho" (1834)da muhim ijtimoiysiyosiy gʻoyalar olgʻa surilgan.

M. ijodining choʻqqisi "Asr farzandining tazarrusi" (1836) romanidir. Asarda Iyul inqilobidan keyin tarix sahnasiga kelgan yosh avlodning umumlashma obrazi tasvir etilgan. Ushbu roman jiddiy muammolarning koʻtarganligi va ruhiy tahlilning teranligi bilan M.ning boshqa asarlaridan keskin ajraladi.

M. ijodida Sharq sheʼriyati taʼsiri va Sharq xalqlari hayotidan olingan voqealar tasviri muhim oʻrin egallaydi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Avitellinozlar** (Avitellinoses) – avitellina urugʻiga mansub tasmasi-mon chuvalchanglar keltirib chiqaradigan kasalliklar guruhi. A. qoʻylar (ayniqsa qoʻzilar) va tuyalar orasida uchraydi. Oʻrta Osiyoda, jumladan Oʻzbekistonning Qashqadaryo va Surxondaryo viloyatlari-da, Qoraqalpogʻistonda tarqalgan. Chor-va mollarining A. bilan zararlanishi va qirilishi bahor hamda kuz fasllarida ayniqsa kuchayadi. A. bilan zararlangan mollarda kasallik alomatlari toʻsatdan paydo boʻladi. Hayvon gandiraklaydi, boshini orqaga tashlaydi, tomiri tor-tishadi, tishini gʻijirlatadi, ba’zan ichi ketadi. A. borligi shubha qilingan xoʻjaliklarda hayvonlar veterinariya xodimlari koʻrsatmasiga muvofiq degelmintizatsiya qilinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  "Avitellinozlar" *OʻzME*. A-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Derivatsiya** (lotincha: derivatio — shoxob-cha) — 1) gidrotexnikada — suv ombori yoki daryodan gidroelektr stansiya binosiga yoki nasos stansiyasiga suv keltiradigan yoki ulardan suvni olib ketadigan inshootlar (kanal, quvur, tunnellar) majmui. Suvning harakatiga qarab, D.ning bosimli yoki bosimsiz xillari boʻladi. Bosimsiz D. ochiq kanal va tunnel shaklida ishlanadi. Bosimli D. esa bosimli tunnel yoki temir, temirbeton va taxta quvurdan iborat. Chirchiq — Boʻzsuv kaskadida qurilgan GES lar (1- va 2-Oqtepa, Boʻrjar, Tovoqsoy, Qodiriya va b.) bosimsiz D. kanaliga misol boʻladi. Kanal trassasining topografik-geologik tuzilishiga qarab, D. trapetsiya, doyra, toʻgʻri toʻrtburchak va b. shakllarda quriladi. Agar bosimli D. trassasi uzun boʻlsa, gidravlik zarbni kamaytirish maqsadida gidrostansiyaga yaqin yerda suvni rostlab turadigan inshoot quriladi; 2) harbiy texnik ad a — havoda aylanib uchayotgan snaryad (oʻq)ning otish tekisligidan (chapga yoki oʻngga) ogʻishi. D.ning ishi giroskop (pirildoq)ning xossasi bilan tushuntiriladi. Otilgan snaryad kanchalik uzoqqa borsa, D. ham shuncha katta boʻladi. Maxsus jadvallarda D. uchun tuzatma beriladi. Snaryad (oʻq) otilayotganda shu tuzatma hisobga olinadi; 3) affikslar yordamida yangi soʻz yasalishi.

Adabiyot
--------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Myuoniy** — musbat zaryadi myuon t+ va elektron ye~dan tashkil topgan zarra. Qisqacha t+ ye~ yoki Mi bilan belgilanadi. 1957-yilda L. D. Landau va A. Salom M. mavjudligini faraz tarzida aytishgan. M. tuzilishi vodorod atomi tuzilishiga oʻxshash, bunda proton oʻrnida t+boʻladi. M. t+ning moddada tormozlanishidan hosil boʻladi, bu vaqtda m+ atom elektron qobigʻidagi elektronlar bilan qoʻshilib, musbat ion xrsil qiladi. Mas, s++Xe—>|x+ye~+Xe+. Yashash davri t=2,2’10~6 s; (i+ va ye~ lar xususiy magnit momentlariga ega. Ularning spinlari bir-biriga parallel yoki antiparallel boʻlib, energiyalari~2-10~5aV ga farq qiladi va shu tu-fayli qoʻshilishda 4463,16 Mgs chastotali elektromagnit toʻlqin chiqaradi. M.ni vodorodning yengil izotopi deb qarab, atomar vodorodning har xil moddalar bilan kimyoviy reaksiyasi tezligini aniqlash mumkin.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Gazlar kinetik nazariyasi** -gazlarning asosiy fizik xossalari, ayniqsa, siyraklashtirilgan gaz xossalari haqidagi nazariya; unga koʻra gazlar uzluksiz (tartibsiz) issiqpik harakatida boʻlgan, bir-biriga taʼsir qilmaydigan zarralar (molekulalar yoki atomlar) toʻplamidan iborat. Yetarlicha siyraklashtirilgan gazlarda molekulalar oraligʻi molekulalarning oʻzaro taʼsir kuchi radiusidan katta. Maye, 1 sm3 gazda 10" molekula boʻlsa, ularning oraligʻi 10-’ sm yoki 100 A, oʻzaro taʼsir kuchining radius i bundan 10—20 baravar kichik. Ideal gazlarning molekulalari bir-biri bilan taʼsirlashmaydi, ular hamma yoʻnalishda bir xil tezlik bilan harakatlanadi. Gazlar kinetik nazariyasiga asosan gaz hajmining hamma jo-yida temperatura va bosim bir xil (issiqlik muvozanati), molekulalar tartibsiz harakatlanadi, temperatura yoki bosim oʻzgarsa, muvozanat buzil ad i, energiya, bosim, temperatura va h. k. gradiyentlari hosil boʻladi. Gazlar kinetik nazariyasida diffuziya hodisasi — molekulalarning massa tashishi, issiq oʻtkazuvchanlik — molekulalarning energiya tashishi, qovushoqlik — molekulalarning harakat miqdor tashishi deb qaraladi. Gazlar kinetik nazariyasida molekulalar S diametrli sharlar deb qaraladi, bu diametr erkin oʻtish yoʻli bilan quyidagicha bogʻlangan: /=1/7g62l0, bunda l0 — toʻqnashishlar soni. Gazlar kinetik nazariyasi kosmologiya, elementar zarralar fizikasi, plazma fizikasida keng tatbiq qilinadi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Marko Blajich** (srb. *Marko Blazic*) - Serbiyalik futbolchi. 1985-yilning 2-avgust kuni Yugoslaviyaning Mladenovats shahrida tugʻilgan. Ampluasi yarim himoyachi. Hozirgi paytda Qozogʻistonning «Atirau» klubi aʼzosi.

|  |  |
| --- | --- |
| **Toʻliq ismi** | Marko Blajich |
| **Tugʻilgan sanasi** | 1985-yil, 2-avgust |
| **Tugʻilgan joyi** | Andoza:Country data SFR Yugoslavia Yugoslaviya, Mladenovats |
| **Fuqaroligi** | Serbiya bayrogʻi Serbiya  |
| **Boʻyi va vazni** | 178sm/74 kg |
| **Ampluasi** | Yarim himoyachi |
| **Hozirgi klubi** |  Kazakhstan Atirau |

Faoliyati
---------

Marko Blajich karyerasini ona shahrining «Mladenovats» klubida boshladi. Keyinroq «Polyot» va «Chukarichki» klublarida oʻynadi. 2008-yilda Serbiyaning eng mashhur klublaridan boʻlmish «Srvena Zvezda» bilan shartnoma imzoladi va 2010-yilgacha ushbu klubda 35 ta oʻyin oʻtkazib 4 ta golga mualliflik qildi. 2011-yilda Blajichning xalqaro klublardagi karyerasi boshlandi va u Slovakiyaning «Rujomberok» safiga koʻchib oʻtdi. Oʻsha yili esa Rossiyaning «Amkar» klubi bilan shartnoma imzoladi va ikki yil mobaynida ushbu klub safida 26 ta oʻyin oʻtkazib 1 ta gol urdi. 2013-yilda Marko Blajich Oʻzbekistonga koʻchib oʻtdi va Toshkentning «Bunyodkor» klubi safiga qoʻshildi. «Bunyodkor» safida Osiyo Chempionlar Ligasi, Oʻzbekiston Kubogi va Oliy Ligada 10 ta oʻyin oʻtkazib 1 ta golga mualliflik qildi. 2014-yilning fevral oyida esa Qozogʻistonning «Atirau» klubi bilan shartnoma imzoladi.

Fayl:Marko Blazic.jpg

Faoliyati
---------

| Yil | Klub | Oʻyin (gol) |
| --- | --- | --- |
| 2002-2003 |  Serbia and Montenegro Mladenovats | 22 (1) |
| 2003-2004 |  Serbia and Montenegro Polyot | 29 (7) |
| 2004 |  Serbia and Montenegro Radnichki | 5 (0) |
| 2005-2006 |  Serbia and Montenegro Mladenovats | 33 (6) |
| 2006-2008 |  Serbia Chukarichki | 64 (11) |
| 2008-2010 |  Serbia Srvena Zvezda | 35 (4) |
| 2011 |  Slovakia Rujomberok | 11 (3) |
| 2011-2012 |  Russia Amkar | 26 (1) |
| 2013-2014 |  Uzbekistan Bunyodkor | 10 (1) |
| 2014-h.v |  Kazakhstan Atirau | ... (...) |
**Aloisa Yiraseka haykali** (chex. ) — chex yozuvchisi, dramaturg, taniqli jamoat arbobi Aloisa Yiraseka sharafiga uning nomi bilan atalgan maydonda, 1903-yildan 1930-yilgacha umrining soʻnggi yillari yashagan uy yonidagi yodgorlik oʻrnatilgan.

Vlatva daryosi boʻylab yodgorlik yaqinida Pragadagi eng yirik Yiraskov koʻprigidan biri joylashgan boʻlib, u ham Aloisa Jiraseka nomi bilan atalgan. Haykal 1954-yilda yaratilgan. Yodgorlik 1960-yilda Madaniyat vaziri Zdenek Nejedli tomonidan tantanali marosimda ochilgan. Yodgorlik mualliflari: haykaltarosh Karel Pokorniy, meʼmor — Yaroslav Fragner.

Oʻtirgan yozuvchi ish jarayonida biroz haddan tashqari oʻlchamda, oʻng qoʻlida qalam, chap qoʻli oʻng tizzasida ochiq daftar tutgan holda tasvirlangan. Bronza haykalda quyidagi yozuvlar mavjud: „ALOIS JIRÁSEK 1851—1930" (Aloisa Yiraseka 1851—1930), orqa tarafida esa „POSTAVENO PÉČÍ VLÁDY ČESKOSLOVENSKÉ REPUBLIKY K PATNÁCTÉMU VÝROČÍ OSVOBOZENÍ VLASTI ROKU 1960 PODLE NÁVRHU SOCHAŘE KARLA POKORNÉHO A ARCHITEKTA JAROSLAVA FRÁGNERA" (1960-yilda Chexoslovakiya Respublikasi hukumati tomonidan mamlakat ozod qilinganining 15-yilligi munosabati bilan tashkil etilgan, haykaltarosh Karel Pokorniy va meʼmor Yaroslav Fragner tomonidan yaratilgan).

Havolalar
---------

* Alois Jirasek haykali[*sayt ishlamaydi*]
* Alois Jirasek haykali Arxivnaya kopiya
**Sinuslar teoremasi** — uchburchakning tomonlari, burchaklari va uchburchakka tashqi chizilgan aylana radiusi orasidagi bogʻlanishni ifodalovchi teorema, a, b, c — ixtiyoriy uchburchak tomonlari uzunliklari; A, B, C — shu tomonlar qarshisidagi burchaklar; R — uchburchakka tashqi chizilgan aylana radiusi boʻlsa, u holda ushbu
{\displaystyle {\frac {a}{\sin A}}\,=\,{\frac {b}{\sin B}}\,=\,{\frac {c}{\sin C}}\,=\,2R\!}
munosabatlar oʻrinli. Bu munosabatlar sinuslar teoremasini ifodalaydi.

Isbot
-----

**Odatiy teoremaning isboti**

Uchburchak yuzini burchak sinusi orqali topish formulasiga koʻra,
S={\displaystyle {\tfrac {1}{2}}}*ab* sinC, S={\displaystyle {\tfrac {1}{2}}}*bc* sinA, S={\displaystyle {\tfrac {1}{2}}}*ac* sinB. Bu tengliklarning dastlabki ikkitasiga koʻra,
{\displaystyle {\tfrac {1}{2}}}*ab* sinC={\displaystyle {\tfrac {1}{2}}}*bc* sina, demak a/sinA=c/sinC. Shuningdek, tengliklarning birinchi hosil qilamiz. Shunday qilib, {\displaystyle {\frac {a}{sinA}}={\frac {b}{sinB}}={\frac {c}{sinC}}}

Manbalar
--------

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Selderey tuzi** (Selderey tuzi; inglizcha: *Celery salt*) — ziravorlar, Qoʻshma Shtatlar va boshqa baʼzi mamlakatlarda keng tarqalgan boʻlib, uning asosiy ingredientlari osh tuzi va maydalangan selderey urugʻlari yoki unga turdosh oʻsimlik — lyubistok. Baʼzida quritilgan selderey yoki urugʻ jivitsa yordamida tayyorlanadi.

Qoʻllash
--------

AQShda selderey tuzi „Krovavaya Meri" va „Sezar" kokteyllarining tarkibiga kiradi. Mish-mishlarga koʻra, tuz KFC ning maxfiy ziravorlar aralashmasining bir qismi. Bundan tashqari, u Chikago uslubidagi hot-doglar, Nyu-York uslubidagi sosiskalar, salatlar, karam va ragu uchun zapravka sifatida ishlatiladi. Bu baʼzi „Old Bay" ziravorlarining asosiy ingredienti.

Shuningdek, selderey tuzi natriy nitrat oʻrniga konservant sifatida ham ishlatiladi.

Tayyorlash
----------

Uy sharoitida selderey tuzi uchun katta bogʻ selderey olinadi, keyin yuviladi va suvdan quritiladi. Keyin mayda boʻlaklarga boʻlinadi, barglari ham, poyalari ham ishlatiladi. Keyin koʻkatlar quritiladi. Buning uchun quritgich yoki duxovkadan foydalaniladi, lekin duxovka faqat 40 darajaga yoqiladi. Bundan tashqari, selderey oʻzi qurishi mumkin. Quritgandan soʻng, hosil boʻlgan aralashma blenderda yoki hovonchada maydalanadi va kukunga tuz qoʻshiladi.

Yana qarang
-----------

* Tuzlangan tuz

Manbalar
--------

1. ↑  „Кровавая мэри. Состав, проверенный рецепт и фото коктейля Кровавая мэри — Inshaker" (ru). *ru.inshaker.com*. Qaraldi: 28-iyun 2022-yil.
2. ↑  „Коктейль Цезарь / Кровавый Цезарь - пошаговый рецепт с фото, ингредиенты, как приготовить" (ru). *Hi-chef*. Qaraldi: 28-iyun 2022-yil.
3. ↑  „СМИ узнали секретный рецепт жареной курятины KFC" (ru). *Lenta.RU*. Qaraldi: 28-iyun 2022-yil.
4. ↑  „Приправа «Старый залив» - Old Bay Seasoning". *«Гранд Кулинар» кулинарный сайт с простыми рецептами, здоровое питание, пошаговые рецепты шеф-поваров.*. Qaraldi: 28-iyun 2022-yil.
5. ↑  *admin.* „Сельдерейная соль" (ru). *Любимая еда* (31-dekabr 2018-yil). Qaraldi: 25-iyun 2022-yil.
**Taksila** (yun. Taxila, qad. hindcha Takxasila yoxud Takshashila) — qadimda Hindiston yarim orolning shim,gʻarbidagi shahar (hozirgi Pokistonning Ravalpindi shahridan 35 km narida), Gandxara davlati poytaxti. Mil. av. 3—2-asrlardaT. Mauriyalar imperiyasi shim,gʻarbiy qismining maʼmuriy markazi boʻlgan. T.ning eng qad. arxeologik qatlami mil. av. 6-asrga oid. T. savdo va hunarmandchilikning yirik markazi, xind, ellin, Eron va Oʻrta Osiyo madaniyatlari mujassam boʻlgan shahar edi. U shuningdek, qad. hind fani va maorifi markazi sifatida ham mashhur. T. 5-asr ning 2yarmida eftaliylar bosqinida qattiq shikastlangan, Aholi shaharni tashlab keta boshlagan va 7-asrga kelib tashlandiq gʻolga kelgan. 1913-yildan boshlab olib borilayotgan arxeologik qazish ishlari qad. hind jamiyatining turli jabhalarini oʻrganishga doyr qimmatli materiallar berdi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Sinov daftarchasi** - oliy oʻquv yurti talabalari, kasb-hunar kollejlari va akademik litsey oʻquvchilarining muayyan taʼlim muassasasiga tegishli ekanligini tasdiklovchi akademik hujjat. Sinov daftarchasida oʻquv rejasidagi barcha fanlardan talaba yoki oʻquvchining olgan baholari qayd qilinib, uning oʻzlashtirish darajasi aks etadi. Unga imtihon, sinov baholari qoʻyiladi hamda lab. mashgʻulotlari va boshqa ishlardan, i.ch. oʻquv amaliyotidan oʻtganligi qayd etiladi. Sinov daftarchasida talaba va oʻquvchilarning kursdan kursga koʻchganligi haqida belgi qoʻyiladi. Sinov daftarchasi bitiruvchiga tegishli mutaxassislik yuzasidan diplom (sertifikat) berishga asos boʻladigan rasmiy hujjat hisoblanadi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
1-rasm **Sintigrafiya**
**Sintigrafiya** - bu radioaktiv izotoplarni tanaga kiritish va ular chiqaradigan nurlanishni aniqlash orqali ikki o'lchovli tasvirni olishdan iborat bo'lgan funktsional tasvirlash usuli hisoblanadi.

Izotoplardan gamma fotonlarni aniqlashning shunga o'xshash printsipi aylanuvchi detektorlar yordamida uch o'lchovli tomogrammalarni yaratish uchun yagona fotonli emissiya kompyuter tomografiyasida (SPECT {Single Photon Emission Computer Tamography}) qo'llaniladi.

Ishlash printsipi
-----------------

 2-rasmPozitron emissiya tomografiyasida sintilografiya asosida inson miyasining kesma tasvirini soxta ranglarda kompyuterlashtirilgan tasvirlash.
 3-rasmSintillyatorga ulangan fotoko'paytirgichning diagrammasi
 Gamma kameraning ko'ndalang kesimi
Bemorga radiotraser (radiofarmatsevtik (RP)) - vektor molekulasi va radioaktiv marker (izotop) dan iborat preparat kiritiladi. Vektor molekulasi tananing ma'lum bir tuzilishi (organ, to'qima, suyuqlik) tomonidan so'riladi. Radioaktiv yorliq "uzatuvchi" vazifasini bajaradi: u gamma-nurlarini chiqaradi, ular gamma-kamera tomonidan qayd etiladi.

Qo'llaniladigan radiofarmatsevtika miqdori shundan iboratki, u tomonidan chiqarilgan nurlanish osongina ushlanadi, ammo u organizmga toksik ta'sir ko'rsatmaydi.

Gamma kamera
------------

**Gamma-kamera** - gamma nurlanishini qayd qiluvchi sintillyatsion kamera. Gamma-kameraning sintilatorida so'rilgan yoki sochilgan gamma kvantlar ko'rinadigan nurlanishning fotonlariga aylanadi va chiqarilgan fotonlar soni sintilatorda so'rilgan gamma kvantning energiyasiga proportsional bo'ladi. 

Fotoko'paytirgichlar sintilatordagi yorug'lik chaqnashini spektrometrik asbob-uskunalar tomonidan qayd qilinadigan oqim impulsiga aylantiradi. Tebranishning amplitudasi sintillyatorda so'rilgan gamma-kvant energiyasiga proportsionaldir, shuning uchun fondan foydalanilgan markerning energiya xarakteristikasi bilan gamma-kvantadan chaqnashlarni ajratish mumkin. Fotoko'paytirgich majmuasidan foydalanish flesh koordinatalarini qayta qurish va shu bilan bemorning tanasida tuzilishining fazoviy taqsimotini o'lchash imkoniyatini beradi.

### Miya sintigrafiyasi

Miyaning yagona fotonli emissiya kompyuter tomografiyasi (SPECT) miya qon oqimiga mutanosib ravishda to'plangan radiofarmatsevtika (RP) bilan amalga oshiriladi. Tadqiqot radiofarmatsevtika kiritilgandan 20-30 minut o'tgach amalga oshiriladi. Natijada, neyrodegenerativ kasalliklarda insult, miya arteriyalarining shikastlanishidan kelib chiqqan miya ishemiyasi va perfuziya buzilishining topikal diagnostikasi amalga oshiriladi. Usul dori terapiyasi, karotid, umurtqali va miya arteriyalariga endovaskulyar aralashuvlarning ta'sirini, reabilitatsiya tadbirlarining samaradorligini baholashga imkoniyat beradi.Ishning davomiyligi 1 soatdan kam vaqt talab qiladi.

Havolalar
---------

* 
* Wayback Machine saytida arxivlandi (2012-10-06).
* 
*
**Seksologiya** — insonning jinsiy hayoti fiziologiyasini urganadigan fan; jinsiy hayot toʻgʻrisidagi bilimlar va ilmiy tadqiqotlar sohasi. S.ga oid dastlabki bilimlar qad. afsonalar va qadimiy tibbiyotda ham boʻlgan. Jinsni obyektiv oʻrganish Yevropada Uygʻonish davrida boshlangan. Turli tadqiqotlar majmui — biol. tibbiyot, ijtimoiy-tarixiy va psixologik yoʻnalishlarni oʻz ichiga olgan hozirgi zamon S.si 40-yillarning oʻrtalarida shakllandi. S. muammolari bilan turli soha mutaxassislari: psixiatrlar, psixologlar, sotsiologlar, biologlar va boshqa shugʻullanadilar.

Hozirgi S.ning biologik-tabiiy yoʻnalishi jinsning biologik asoslarini oʻrganadi; bunda jinsning shakllanishida biologik va madaniy-ijtimoiy omillar mutanosibligi (psixoseksual uzgarishlarni aniklash va bartaraf etishda amaliy ahamiyati bor), turli jinsiy belgilar, jumladan, jinsiy gormonlarning erkaklar va ayollar psixikasi va xulq-atvoriga taʼsiri, jinsiy funksiyalar (seksual oʻzgarishlarning diagnostikasi va davosi uchun asos boʻladi) tadqiq qilinadi.

Tadqiqotlarning ijtimoiy-tarixiy yoʻnalishi erkaklar va ayollarning ijtimoiy funksiyalari va faoliyat shakllarining oʻziga xosligini oʻrganadi; yosh, kasb-hunar, sinf, region, millat va sh.k.ga bogʻliq jinsiy xulq-atvor va maʼnaviy anʼanalar haqida maʼlumot toʻplaydi va umumlashtiradi; jinsiy xulq-atvor meʼyorlarining tarixiy evolyusiyasini aniqlaydi, jinsiy tarbiya va maʼrifat usullarining taʼsirchanligini tekshiradi.

S.ning psixologik yoʻnalishi yoshga qarab boʻladigan seksual xususiyatlarni, jumladan, oʻsmirlar va yoshlar seksual holatini, jinsiy atvorining individual xususiyatlarini va u bilan bogʻliq sezgi hayajonlarni (sezgierotik va maʼnaviy axloq komponentlarini), shuningdek, seksual holatning ijtimoiypsixologik hamda solishtirmapsixologik masalalarini oʻrganadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Tashqi havolalar Buni Vikimaʼlumotlarda tahrirlash | 
* BnF: cb12650897x (maʼlumot)
* GND: 4077394-2
* LCCN: sh90004841
* NKC: ph125498

 |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Selderey Viktor** — 1910-yilda Sankt-Peterburgning mashhur fransuz oshpazi Viktor Xirtsler tomonidan ixtiro qilingan amerikacha tuzlangan selderey salatidir. San-Fransiskodagi Frensis, shuningdek, Krab Lui[en] taomini ixtiro qilgan. Bu „Amerika klassikasi" yozuvchi Klarens Advort tomonidan 1914-yilda chop etilgan „San-Fransisko restoranlari boʻyicha Bogemiya qoʻllanmasi" kitobida ommalashgan.

Pishirish uchun selderey poyalari buzoq, tovuq yoki mol goʻshti bulonida qovuriladi, sovutiladi (koʻpincha sitrus yoki sirkali marinadda), bulgʻor qalampiri qoʻshiladi va baʼzan salat bargi bilan beriladi.

Manbalar
--------

1. ↑  *Marion Cunningham*. „Three Keepers". *Los Angeles Times* (12-noyabr 1997-yil).
2. ↑  *Valerie Phillips*. „A salad by any other name...". *Deseret News* (21-may 2003-yil). Qaraldi: 30-iyun 2022-yil.
3. 1 2  *Dana Jacobi.* „An All-American Salad to Start the Feast".  Pioneer Thinking. 6-yanvar 2009-yilda asl nusxadan arxivlandi.
4. ↑  „A Bohemian Guide to San Francisco Restaurants".  Seasonal Chef. 11-sentabr 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-mart 2021-yil.
5. ↑  Victor Hirtzler*. Hotel St. Francis Cookbook*. The Hotel Monthly Press, 1919.
6. ↑  *Vintage Recipe Cards.* „The Betty Crocker Recipe Card Library (1971)".
**Kanga** — Alan Milnning "Vinni Pux" (1926) va "Pat chekkasidagi uy" (1928) kitoblaridagi qahramon. Ayol kanguru, Rooning onasi Miln kitoblarining inglizcha versiyasidagi yagona ayol qahramondir.

Kelib chiqishi
--------------

 Haqiqiy Kristofer Robin oʻyinchoqlari: (pastdan soat yoʻnalishi boʻyicha) Tigger, Kanga, Puh, Ia-Ia va Piglet. Nyu-York jamoat kutubxonasi
Vinni Puh kitoblaridagi koʻplab boshqa belgilar singari, belgi Milnning oʻgʻli Kristofer Robinga erta bolalik davrida berilgan momiq oʻyinchoq bilan bogʻliq. Shu bilan birga, Milnning oʻzi taʼkidlashicha, ayiq (kelajak Vinni Puh), eshak (Eeyore) va choʻchqacha (Piglet) paydo boʻlganidan keyin turli vaqtlarda turli odamlar tomonidan sovgʻa qilingan yoʻlbars (Tiger) va kenguru. nafaqat bolaga quvonch baxsh etish maqsadida, balki ularning „adabiy imkoniyatlari" tufayli ham ega bo‘lgan.

Feʼli
-----

Boshqa qahramonlar bilan oʻzaro munosabatda Kanga ona rolini oʻynaydi: uning muammolari, dono Boyqushdan farqli oʻlaroq, mutlaqo amaliydir, shuning uchun u Boyqushni uyidagi tartibsizliklar uchun urushadi. Oilaviy ishlarga toʻliq aralashib, uni quyondan ajratib turadigan boʻlsa, u koʻpincha juda uzoqqa boradi va kitoblardagi yagona jazo sifatida qoʻllaydi: Rooni sovuq suvda choʻmdirib, uni „kichkina va zaif boʻlib qolmaslikdan" ogohlantiradi. Piglet", ogʻzini sovun bilan yuvadi va unga acchiq dori beradi Kristofer Robin uni „eng gʻazablangan hayvonlar" dan biri deb bilishi bejiz emas. Piglet tasdiqlaydi: „Agar bola gʻazablangan hayvonlarning biridan olib ketilsa, u ikki baravar gʻazablanadi".

Kanga va Roo kitobdagi bir xil turdagi hayvonlarning yagona juftligi boʻlib, yaqin munosabatlar ularning nomlarining kombinatsiyasi bilan ham taʼkidlangan. Kangining Rooni doimo oʻziga yaqin, choʻntagida saqlash istagida ifodalangan onalik instinkti Kangining yangi kelgan Tigrani vasiyligini olishga tayyorligida ham namoyon boʻladi.

Manbalar
--------

1. ↑  V russkom perevode B. Zaxodera obe knigi bili perevedeni kak odna pod nazvaniem „Vinni-Pux i vse-vse-vse"
2. 1 2 3 4  Коннолли 1994. sfn error: no target: CITEREFКоннолли1994 (help)

Adabiyotlar
-----------

* Connolly, Paula T.*. Winnie-The-Pooh and the House at Pooh Corner: Recovering Arcadia*. Twayne Publishers, 1994. ISBN 0-8057-8810-7.
* M. Daphne Kutzer „Ch. 4. Imperial Fantasies: Lofting and Milne",*. Empire's Children: Empire and Imperialism in Classic British Children's Books*, Garland reference library of the humanities: Children's literature and culture. Vol. 16. Garland Pub. 2000 — 79—105 bet. ISBN 978-0-8153-3491-0.
**Omot tillari** - Jan.-Gʻarbiy Efiopiyada tarqalgan tillar guruhi. Soʻzlashuvchilarning umumiy miqdori 2 mln. kishiga yaqin. Omot tillarining genetik mansubligi haqidagi fikrlar bir xil emas: baʼzi olimlar ularni kushit tillari tarmogʻiga mansub desalar, koʻpchilik olimlar Omot tillari afrika-osiyo tillarining alohida guruhi deb hisoblaydilar.

Omot tillarining asosiy guruhchalari: aribanna, dizimaji, kaffa, gimirra-janjero, ometo (volamo, ometo, chara, zayse va boshqa tillar). Omot tillari fonologik jihatdan boshqa kushit tillariga yaqin; lablangan va chuqur til orqa undoshlari mavjud emas; otlarda jins va son grammatik kategoriyalari barham topgan, lekin kelishik kategoriyasi ri-vojlangan; sifat alohida soʻz turkumi tarzida ajratilmaydi. Koʻplik sondagi kishilik olmoshlari; suffikslar yordamida soʻz va shakl yasalishi, gapdagi soʻz tartibi kushit tillaridagiga oʻxshash, leksikasi bir oz farq qiladi. Omot tillari oʻz yozuvlariga ega emas.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
|  |
| --- |
| **Klimena** |
| **Jinsi** | ayol |
| **Otasi** | Gippalkm [d] |

**Klimena** (qadimgi yunoncha: *Κλυμένη*) — qadimgi yunon mifologiyasidagi personaj. Gomerda bu "volo-ko'zli" deb ataladigan Yelenaning xizmatkori. Stesixoradagi ("Ilionning o'limi") troyan asirlari orasida tilga olingan qahramon. Delfidagi Polignotning rasmida tasvirlangan.

Uilamovitzning so'zlariga ko'ra, Pirifoyaning singlisi va Ixionning Fissadiya ismli qizi bilan bir xil. Efra bilan birga Dioskuriylar tomonidan asirga olingan va Yelenaga qullikka berilgan, keyin Troyaga olib ketilgan. Troya qulagandan keyin u Akamantaning asiriga aylandi.

Ehtimol, (104) Klimena asteroidi, 1868-yil 13-sentabrda amerikalik astronom J.K. Uotson tomonidan AQShning Detroit rasadxonasida kashf etilgan va qadimgi yunon mifologiyasining 10 qahramonidan biri Klimena sharafiga nomlangan.

Manbalar
--------

1. ↑   Гомер. Илиада III 144
2. ↑   Стесихор. Разрушение Трои, фр.197 Пейдж = Павсаний. Описание Эллады X 26, 1
3. ↑   Зайцев А. И. «Гимн Диоскурам» Алкмана и его эпические источники // Исследования по древнегреческой и индоевропейской поэзии. СПб, 2006. С.190
4. ↑   Гигин. Мифы 79
5. ↑   Гигин. Мифы 92
6. ↑   Любкер Ф. Реальный словарь классических древностей. М. 2001. В 31. С.354
**Namangan muxandislikiqtisodiyot winstituti** - muhandis va iqtisodchi muentregadInstitutdasda asa dá wSswaislar tayyorlaydigan oliy oʻquv yurti. Toshkent toʻqimachilik va yengil sanoat instituti Namangan filiali negizida 1992-yil tashkw,etiw a wlgangan. Institut tarkibida wW 5 fakultet (iqtisod, mo a empresaliya, minstituwternatiaogiya va sirtqi) bor. Institutda 17 ta kafedra, iqtidorli talabalar instituwternati, litseyi, iqtisodiy taʼlim hududiy (regional) markazi va uning qw se ooshida ixtisoslashgan sport boʻlimi, ilmiy va xalqaro aloqalar, maʼnaviyat boʻlimlari vaa iqtidorli talabalar bilan ishlash, axborotlar texnologiyalari va masofaviy oʻqit3\*ish markazi, multimedia sinflari, tayyorlov kuwrslari, markaziy kutubxona va sho#xobcha kutubxonalar (80 ming nusxa), 4 ta ilmiy laboratoriya, "Lochin" sport-soglomlashtirish klubi, "Ziyo" kichik bosmaxonasi mavjud. Institutda darsliklar, risola va uslubiy aQwqoʻllanmalar chop etiladi.2
Awawaqa
A a d 9 ta yoʻnalish boʻyicha bakalavrlar t oayyorlanadi, magistratura va aspirantura q se wqmavjud. Institutda 120 prof,oʻqituvchi, jumladan 7 fan doktori va professor, 61 fan nomzodi, dotsentlar ishlaydi (2003).
3
Institut 2 mutaxassislik (menejmenet vá toʻqimachilik xom ashyosini dastlabki ishlash mutaxassisliklari) boʻyicha aspirantura orkali oliy malakali ilmiy va ilmiy-pedagw e wogik kadrlar tayyorlaydi.

Magistraturada uzluksiz taʼlim tiziwmining yuqori malakali magistrlarini tayyorlash uchun 6 ta mutaxassislik guruhlari tashkweweeseil qilingan. Institut olimlari Moskva toʻqima a empresa A empresa z wweeeeweww aí w este chilik akademiyasi va Sankt-Peterburg texnologiya va dizayn instituti, AQSH xalqaro rivojlanish agentligi "Yevroaziya" jamgʻarmasi va Xalqaro mehribonlik korpusi bilan hamkorlik qilib keladi. Institutda oʻtkazilgan ilmiy tadqiqotlar iqshlari natijasida 10 dan ortiq ixtiro qilindi va ularning aksariyati ishlab chiqarishga joriy etildi. Institutda 2002/2003 oʻquv yilida 2300 dan ortiq talaba taʼlim oldi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Graduation | *Oliy oʻquv yurti haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Pedologiya** (yun. pais — goʻdak va ...logiya) — ped. va psixologiyadagi oqim. Bolaning oʻsishiga psixologik, biologik, sotsiologik va boshqa tomondan yonda-shuvlarni birlashtirishni maqsad f qilib qoʻyadi. Bola taqsiri, zehni va qobiliyati irsiyat bilan belgilanadi, deb hisoblaydi. P.da bolaning oʻsishida tarbiyaning roli mutlaq deb hisoblanmaydi. P. namoyandalari taʼlimda biologik tafovutlarga eʼtiborni kuchay-tirib, oʻquvchilar qobiliyatini aniqlashda ilmiy testlardan foydalanishni ilgari surdilar.

P. 19-asr oxirida dastlab AQShda, keyinroq Gʻarbiy Yevropada paydo boʻldi va keng tarqaldi. Asoschilari: Amerika psixologi G. S. Xoll, O. Xristen va boshqa P. 20-asrning 20-yillar oxiri — 30-yillar boshida SSSRda qam tarqaldi va uning predmeti, vazifa va metodlari toʻgʻrisida qizgʻin munozaralar boʻlib oʻtdi. SSSRda P.ning rasman man etilishi (1936) bolalar toʻgʻrisidagi fanlar majmuining ilmiy asosda shakllanishini toʻxtatib qoʻydi. Hozirda bolalarning isteʼdod darajasini anik,lashga yoʻnaltirilgan testlar dastlab P. namoyandalari tomonidan ishlab chiqilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**"NAMANGANMASH" AKSIYADORLIK JAMIYATI** - "Oʻzmashsanoat" uyushmasi tarkibidagi yirik korxona. 1962-yilda Namangan mashinasozlik zavodi nomi bilan bunyod etilgan. Korxona, asosan, neft va gaz sanoatida, kommunal xoʻjaligida ishlatiladigan suriluvchi shpindelli egiluvchan klinli poʻlat, titan, choʻyan zulfinlar, surilmaydigan shpindelli, parallel chuyan zulfinlar, korroziyabardosh membranali klapanlar, yuqori bosimda ishlaydigan ventillar ishlab chikaradi.

1967-yilda truboprovodli zadvijkalar ishlab chiqarish oʻzlashtirildi. 1973-yildan boshlab DU-150, DU-200 titan zadvijkalar tayyorlash yoʻlga qoʻyildi va 1980-yilga kelib ularning nomenklaturasi 15 xilga yetkazildi. Namanganmash aksiyadorlik jamiyati hajmlari koʻpay-ib, qoʻshimcha ish joylari yaratildi hamda mahsulotlarni eksport qilish yoʻlga qoʻyildi. Zadvijkalarning yangi turlarini oʻzlashtirish va choʻyan hamda poʻlat quyma texnologiyalarni joriy qilish maqsadida yangi quyuv sexi qurib ishga tushirildi.

Oʻzbekiston mustaqillikka erishgandan soʻng korxonada respublika ehtiyojlari uchun zarur hisoblangan bir necha turdagi import oʻrnini bosuvchi mahsulotlar tayyorlana boshladi. Buning uchun, metall yuzasiga polietilen qoilash va quyuv sexida poʻlat chiqindilarni eritib mahsulotlar quyish tex-nologiyalari oʻrnatildi. Natijada korxonada ishlab chiqarilgan membranali klapanlar, choʻyan va poʻlat quyma zulfinlar ichki va tashqi bozorda sotilmoqda. Mahsulotlar (payvandlangan, quyma poʻlat zulfinlar), asosan, Belarus, Kozogʻiston va Rossiya davlatlariga eksport qilinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Pedagogika fanlari ilmiy tadqiqot instituti**, T. N Qori-Niyoziy nomidagi Oʻzbekiston Pedagogika fanlari ilmiy tadqiqot instituti — ped. nazariyasi va tarixi, taʼlim nazariyasi va metodikasi, xususiy metodika sohasida ilmiy pedagogik tadqiqotlar olib boradigan muassasa. Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligi qaramogʻida. 1929-yil 17-yanvarda SamarqanddaOʻzbekiston davlat ilmiy tadqiqotlar instituti sifatida tashkil etilgan. 1931-yildan Toshkent shahrida. Shu yili Oʻzbekiston Madaniy qurilish institutiga, 1934-yildan Oʻzbekiston Ped. fanlari ilmiy tadqiqotlar institutiga aylantirilgan (1939—41 yillarda Oʻzbekiston Maktablar ilmiy tadqiqotlar instituti, 1941—46 yillarda Respublika Maorif xalq komissarligining metodik boshqarmasi sifatida faoliyat koʻrsatgan).

Institutning Qoraqalpogʻiston filiali (1967-yil tashkil etilgan) bevosita region taʼlimining dolzarb muammolarini tadqiq etadi. Institut tarkibida aspirantura (1960-yildan) va doktorantura (1994-yildan) mavjud boʻlib, ular orqali mamlakatimiz va qoʻshni davlatlar uchun ilmiy pedagog kadrlar tayyorlab kelinmoqda. Institut huzurida ped. nazariyasi va tarixi, xususiy metodika sohalaridan fan nomzodi va fan doktori ilmiy darajasini himoya qilish boʻyicha ixtisoslashgan kengash (1996-yildan) faoliyat koʻrsatadi. Institutning oliy organi uning ilmiy kengashi.

Institutda taʼlim mazmunini isloh qilish, umumiy oʻrta taʼlim, akademik litsey, kasb-hunar kollejlarining sohalari boʻyicha davlat taʼlim standartlari, maktabgacha yoshdagi bolalar taʼlim-tarbiyasiga qoʻyiladigan davlat talablari ishlab chiqilgan. Mazkur standartlarni hayotga tatbiq etish boʻyicha oʻquv dasturlari, darelik va qoʻllanmalar tayyorlangan. Institut faoliyati S. Rajabov, E. Qodirov, M. Hamroyev, A. Zunnunov, E. Turdiqulov, S. K. Annamuratova, Y. Abdullayev, R. Usmonov va boshqa olimlar nomi bilan bogʻliq. Institut 2003-yildan boshlab Fan va texnologiyalar markazining davlat buyurtmasiga binoan, bir qator ilmiy yoʻnalishlar boʻyicha fundamental, ilmiy-amaliy va innovatsion tadqiqotlar olib bormoqda.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
**Namanganskaya pravda** ("Namangan haqiqati") — Namangan viloyat hokimligining ijtimoiy-siyosiy gazetasi. Namangan shahrida rus tilida haftada 1-marta chiqadi. Dastlab "Izvestiya Namanganskogo Sovdepa" ("Namangan deputatlari kengashi xabarlari", 1917— 20), "Rabochiy put" ("Ishchi yoʻli", 1920-21), "Udarnik" ("Zarbdor", 1934— 45), "Za kommunizm", ("Kommunizm uchun", 1941—58) nomlari bilan nashr etilgan. 1958-yildan hozirgi nomda. Gazetada ijtimoiysiyosiy, maʼnaviy-madaniy hamda bozor islohotlariga oid taxliliy maqolalar keng yoritiladi. Shuningdek, undagi maxsus rubrikalarda sanʼat va adabiyot haqidagi xabarlar, ijodkorlarning asarlari muntazam chop etib boriladi. Adadi 1000 ga yaqin (2003).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |


  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Ikazn qal’asi** — XVI-XVIII asrlarda Ikazn shahri yaqinida mavjud boʻlgan qal’a (hozirgi Belarusning Vitebsk viloyati Braslavskiy tumani).

Tavsifi
-------

Qal’a Ikazn koʻlidagi Qal’a orolining shimoli-gʻarbiy qismida, 55 x 30 metr oʻlchamdagi toʻrtburchak tepada joylashgan. Qal’aning istehkomlari janubdan qal’ani himoya qiluvchi tosh saroydan, sharq va shimoldan esa qal’a hududini qoplagan tosh devordan tashkil topgan edi. Gʻarbdan balandligi 2 metr boʻlgan tuproq qoʻrgʻon boʻlib, u tosh bilan qoplangan, uning ustiga yogʻoch devorlar tiklangan. Qal’a ayni shu gʻarb tomondan qoʻshimcha ravishda orolning qolgan qismini egallagan yogʻoch qal’a bilan himoyalangan. Gʻarbiy devorning markazida qal’aga kirish joyi boʻlgan. Ikki minora qoʻshimcha istehkom vazifasini bajargan, janubda yogʻochdan yasalgan minora va shimoli-sharqda toshdan yasalgan rondel minorasi qurilgan. Saroyning tosh imoratlari va devorlari yoʻl-yoʻl-yoʻl yotqizish usulida qurilgan.

Tarixi
------

Ikazn haqida birinchi yozma eslatma 1499- yilga oid manbalarda uchraydi. Unda qayd etilishicha, bu yerlar Braslav boshligʻi Ivan Sapega tomonidan 200 tiyin *"katta* tiyin"ga sotib olingan. 1504-yilda Litva Buyuk Gertsogi Aleksandr unga bu yerda *"turar-joy va qal’a"* qurish uchun imtiyoz bergan.

1515-yilda Moskva qoʻshinlari *"… Ikazhnaya Posada ostida yondirildi"*. Polsha tarixchisi A. Gvagnini oʻzining „Yevropa sarmatiyasining tavsifi" kitobida (XVI asr ikkinchi yarmi) *"Ikazn — tosh qal’a va yogʻoch joylar … Braslavl shahridan 2 mil uzoqlikda joylashgan" deb taʼkidlagan.*

1654-yilgi rus-polsha urushi paytida Ikazn qal’asi Moskva tomonidan, 1655-yilda esa shved qoʻshinlari tomonidan bosib olingan. Qal’a shimoliy urush paytida vayron boʻlgan, unda Sapiehalar Stanislav Leshchinskiy va Charlz XII tomoniga oʻtgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Ткачоў, М. А. „Iказнь",*. Замкi i людзi*. Навука i тэхніка, 1991 — 105-106 bet. ISBN 5-343-00880-1.

Adabiyotlar
-----------

* Tkachooʻ M. A. Ikaznenskі zamak // Ensiklapediya gіstoriі Belarusі / Redkal.: G. P. Pashkooʻ (galooʻni red.) i іnsh.; Mast. E. E. Jakevіch. — Mn.: BelEn, 1997. — T. 4:Kadeti-Lyashchenya. — S. 478. — 432 s. — 10 000 ekz. — ISBN 985-11-0041-2. (belor.)
**Ikki ayol** (polyakcha: *Dwie kobiety*) — Poznan shahrida (Polsha) Solats parki(pol.)o'zb. shimoliy qismida Solats havzasi(pol.)o'zb. va Malopolska koʻchasidan unchalik uzoq boʻlmagan joydagi haykal.

Tarixi
------

Haykal 2001-yilda oʻrnatilgan. Haykal muallifi — polshalik haykaltarosh Silvestr Ambrozyak. Oʻrnatilganidan soʻng haykal oʻzining provokatsion koʻrinishi bilan shahar jamoatchiligida koʻplab bahs-munozaralarga sabab boʻldi. Haykalga bir necha marta boʻyoq chaplab ketilgan.

Tavsif
------

Dumaloq beton asosga oʻrnatilgan haykallar yuzida jismoniy va ruhiy ogʻriqlar ifodalangan ikkita quchoqlashayotgan antropomorfik yalangʻoch ayolni tasvirlaydi. Haykalda erotik va hissiyot qoʻzgʻovchi mazmun seziladi. Haykalda muallifning ismi koʻrsatilmagan, bu kompozitsiyani erkin talqin qilishga yoʻl ochadi.

Haykaldan unchalik uzoq boʻlmagan joyda Sent-Jon Vianni cherkovi, XX-asrning boshidagi tramvay bekati va Oravskiy maydoni mavjud.

Boshqa manbalar
---------------

* M. Haake, Spacer z innym, w: Orońsko. Kwartalnik rzeźby, nr 1 (78), 2010, 41-42-betlar.

Havolalar
---------

* Haykal va muallif haqida (mavjud havola)(pol.)
**Ikki hadli tenglama** - x"a=0 koʻrinishidagi tenglama (bunda x — har qanday kompleks son, p — natural son). Kompleks sonlar maydonida p ta yechimga (ildizga) ega boʻlib, ular kompleks sonlar tekisligida markazi ko-ordinatalar boshida va radiusi a ning modulidan olingan p- darajali arifmetik ildizga teng boʻlgan aylanaga joylashadi. x"—1=0 koʻrinishidagi I. h. t. doirani (aylanani) boʻlish tengla-masi deyiladi, chunki doirani (aylanani) p ta boʻlakka boʻlish bu tenglamani yechish bilan ekvivalentdir. ax"+foc"=0 koʻrinishidagi tenglama ham I. h. t. deb ataladi (t, p — natural sonlar).

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Rumbolovskaya tepaligidagi haykal** — Vsevolojsk shahridagi Rumbolovskaya tepaligidagi yodgorlik. U Rumbolovskaya yilining tepasidagi yodgorlik platformasida, Hayot yoʻlining Nagornaya koʻchasi bilan kesishmasida, boshqa harbiy yodgorliklar qatorida, shu jumladan Ulugʻ Vatan urushi paytida halok boʻlgan Sovet askarlarining yodgorlik birodarlik qabristonida joylashgan. „yuk mashinasi" yodgorligi va fashistlar kontslagerlarida halok boʻlganlar yodgorligi, shuningdek, Rossiyaning zamonaviy tarixidagi voqealarga bagʻishlangan yodgorliklar: Chechenistonda halok boʻlgan askarlar, Chernobil avariyasini tugatishchilar va samolyot Sinay yarim oroli uzra qulagan qurbonlar.

Yodgorlik 2018-yilda toʻliq restavratsiya qilingan — poydevordan boshqa hammasi almashtirildi, poydevorning oʻzi taʼmirlandi. Yodgorlik qamalda qolgan Leningradda ota-onasini yoʻqotgan, ochlik va sovuqdan halok boʻlgan blokada bolalari xotirasiga bagʻishlangan.

2018-yil avgust oyida oʻrnatilgan yangi esdalik plitasida qoʻlida charchagan bolasi bor ayol qora marmar plitadan koʻrinadi. Esdalik belgisi blokada yillarida nemis bosqinchilarining aybi bilan Leningradda koʻplab bolalar halok boʻlganligi va undan ham koʻproq leningradliklar ota va onasiz qolganligini eslatib turadi. Yangi esdalik lavhasida Razyejaya koʻchasi va Ligovskiy prospektining burchagida osilgan urush davri plakatidagi rasm aks etgan boʻlib, unda "Bola qotillariga oʻlim! "va qoʻlida oʻlik bolasi bor ona tasvirlangan.

Ochilish marosimida blokada faxriylari, Vsevolojsk shahar hokimiyati, „Qamaldagi Leningrad bolalari" jamoat tashkiloti va Vsevolojsk „Qamal yetimxona" jamiyati vakillari ishtirok etishgan. Yodgorlikni yaratish tashabbusi Vsevolojsk shahrining mahalliy deputati Oleg Shutovga tegishli.

Manbalar
--------

1. ↑  „Во Всеволожске реконструировали памятник жертвам блокадного Ленинграда" (ru). *Ленинградская областная телекомпания*. 29-yanvar 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 18-fevral 2021-yil.
2. ↑  „Фотохроника Второй мировой войны" (ru). *Книга памяти*. 31-oktabr 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 18-fevral 2021-yil.
3. ↑  „Во Всеволожске открыли памятник посвященный памяти блокадников" (ru). *Ivyborg.ru* (5-avgust 2018-yil). Qaraldi: 18-fevral 2021-yil.