recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Kalava ip**, yigirilgan ip — 1) toʻqimachilik tolalarining barcha turlaridan tayyorlangan pilikyaan pilta mashinada olinadigan iplarning asosiy turi, xom ip. Bir necha tolani yumshoqqina himarib (baʼzan yelimlab) hosil qilinadi. Bir xil tolalardan yoki har xil tolalarni aralashtirib, yo boʻlmasa, tolalarga chiqindilar (tarandilar)ni qoʻshib olinadi. Tolalarning xiliga, vazifasiga, olish va pardozlash usullariga, xossalari va tuzilish xususiyatlariga qarab, K.i. turli xillarga boʻlinadi. Masalan, toʻquvchilik uchun (arqoq va tanda iplari), trikotaj, ip olish, arqon eshish va b. uchun moʻljallangan K.i.lar farq qilinadi. K.i.ni yigirishga tayyorlash usuliga koʻra, u karda, taroqli va apparat tizimida tayyorlanadigan xillarga boʻlinadi. K.i. yigirish mashinalari turiga, pardozlash va boʻyash usuliga qarab ham xillarga ajratiladi. K. i.ning xom, oqartirilgan, maxsus kimyoviy eritma bilan ishlov berilgan (merserizatsiyalangan), boʻyalgan va b. turlari boʻladi. Tuzilishiga koʻra, oddiy (bir ipli), olachipor (melanj), hajmiy (teksturlangan), pishitilgan (bir necha ipni qoʻshib buralgan) va b. xillarga boʻlinadi. K.i.ni paxta, jun, ipak, zigʻir, ipak va kimyoviy tolalardan tayyorlash mumkin.

K.i.ning asosiy xossalari — ingichkayoʻgʻonligi, buramdorligi (pishitilganlik darajasi), uzuvchi kuchga chidamliligi, uzayuvchanligi, bir tekisligi, mustahkamligi, tozaligi. K.i.dan toʻquvchilikda, gʻaltak ip olishda, arqon va chilvirlar eshishda foydalaniladi; 2) charxta bir necha marta tekis qilib oʻralgan va charxdan chiqarib olib taxlangan bir oʻram ip, ipak; ip yigirish uchun moʻljallangan xom (bir oz pishitilgan) ip. Pilta (piltakachda yumaloklangan bir boʻlak paxta, pagʻa)ni ohistagina choʻzib hosil qilinadi.

Manbalar
--------

1. ↑  OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |
**Popov jo‘yakmevasi** lotincha: *Aulacospermum popovii*) — ikki urugʻpallalilar sinfi, ziradoshlar oilasiga mansub ko‘p yillik gulli o‘simlik turi. O'zbekiston Respublikasi Qizil kitobiga kamyob endemik tur sifatida kiritilgan. Toshkent viloyati G‘arbiy Tyan-Shan, Ugom, Chatqol, Piskom tog‘ tizmalari hududida tarqalgan.

Tavsifi
-------

Tarqalishi va o‘sish sharoiti
-----------------------------

Tabiatda juda kam tarqalgan, yakka yakka yoki to‘p hosil qilib o‘sadi. Dengiz sathidan 1600-2000 metr balandlikda tog‘larning shimoliy va shimoli sharqiy qismlarida, ohaktoshli yerlarda o‘sadi. Toshkent viloyati G‘arbiy Tyan-Shan, Ugom, Chatqol, Piskom tog‘ tizmalari hududida tarqalgan. O‘simlik faqat bir marta gullab meva berishi, urug‘ining unib chiqish foizi kamligi va maxsus ohaktoshli yerlarda o‘sishga moslashganligi sababli areali qisqarib ketgan. Ugom-chatqol davlat tabiat milliy bogʻi hududida muhofaza ostiga olingan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Aulacospermum popovii".
2. ↑  *O‘zbekiston Respublikasining Qizil kitobi I jild*, 2019.
**Almashuvchan oʻzaro taʼsir** — ayniy zarralarnit bir-biriga alohida taʼsir koʻrsatishi. A.oʻ.t. zarralarning diskret harakteristikalari (zaryadi, spini, massasi) va toʻlqin funksiyasiga bogʻliq. Koʻpchilik hodisalar (mas, gomeo-polyar bogʻlanish hosil boʻlishi, kristallarda zonalar hosil boʻlishi va hokazo)ga A.oʻ.t. sabab boʻladi. Ayniy zarralar ti-zimida ular oʻrnining juft-juft boʻlib almashinishidan yuzaga keladigan simme-triyani aks ettiruvchi sof kvant effekt; klassik fizikada unga oʻxshash oʻzaro taʼ-sir yoʻq. A.oʻ.t. kattaligi, asosan, zarralar toʻlqin funksiyalarining ustma-ust tushish darajasi bilan, yaʼni ularning birgalikda fazoning umumiy qismida boʻlish vaqti bilan belgilanadi, shuning uchun bu zarralar holatlari qancha ke-skin farq qilsa, A.oʻ.t.ning oʻrni shun-cha kam boʻladi. Zarralar orasida oʻzaro taʼsir kuchi mavjud boʻlganida A.oʻ.t. bu 361kuchni oʻzgartiradi. Mas, atomdagi elek-tronlarning aynan bir xilligi hisobga olinganda elektronlarning bir-birini itarishi oʻrni kamayadi. Parallel spinli elektronlar itarishish energiyasining effektov kamayishi atomlar, molekulalar va kristallarda muhim oʻrin tutadi. Mas, u ferromagnetizmni vujudga kelti-radi. Bu effekt vodorod molekulasi N2 dagi gomeopolyar molekulyar bogʻlanishga asos boʻladi. A.oʻ.t. hissasi tizimning zichligi ortishi bilan kamayadi. A.oʻ.t. atomning tashqi elektron qobiqlariga eng katta taʼsir koʻrsatadi. Atom yadrosida ham almashuvchan effektlar muhim oʻrin egallaydi. „A.oʻ.t." ibo-rasi zarralarning aynan bir xilligi bilan bogʻliq boʻlmagan, ammo koor-dinatalar almashishini taqozo qiladigan oʻzaro taʼsir (mas, yadro) kuchlarini belgilashda ham qoʻllaniladi. A.oʻ.t. atom va mole-kula spektrlari, kimyoviy bogʻlar, ferro-magnetizm va boshqalarni tushuntirib beradi.

Adabiyotlar
-----------

* OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |

 
  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Olim Otaxon**— 1951-yilning 12-aprel kuni Toshkent shahrida tugʻilgan. 1974 yili Toshkent davlat universiteti (hozirgi Oʻzbekiston Milliy universiteti)ning filologiya fakultetini tugallagan.

Faoliyati
---------

U oʻtgan asrning 70 yillari oʻrtalarida adabiyot maydoniga, aniqrogʻi, oʻzbek nasri yoʻnalishiga yangi ovoz, yangi talqin bilan kirib kelgan isteʼdodli adiblardan biri hisoblanadi. Uning oʻsha yillarda va mustaqillikning ilk yillarida hamda keyingi 10 yil davomida matbuotda eʼlon qilingan „Chanoq", „Ularni tarbiyalagan tun", „Odamlar izlayotgan Mustafo", „Ozod qushlar haqida qissa" kabi nasriy asarlari oʻzbek adabiyotida yangi toʻlqinni boshlab bergan asarlar sirasiga kiradi.
Olim Otaxon nasrining oʻziga xos jihati shundaki, u qalamga olayotgan voqea va xodisalarda real hayot haqiqatidan yozuvchi nuqtai nazaridagi badiiy haqiqat ustunlik qiladi. Yaʼni Olim Otaxon har bir asarida real hayot haqiqatini adabiy sanʼat haqiqatiga aylantirishga uringan, harakat qilgan, bunga erishgan va boshqa ijodkorlardan ham shuni talab qilgan yozuvchi.

Asarlari
--------

Yozuvchining „Bolalalik kaptarlari"  (1981),  „Oqshom xayollari"  (1986),  „Ozod qushlar haqida qissa"  (1988), „Adoqsiz koʻchalar"  (1990) nomli hikoyalari oddiy kitobxon muxlislardan tashqari, bugungi kunda adabiyot maydonida oʻz ovoziga, yoʻnalishiga  ega boʻlgan koʻplab taniqli ijodkorlarga ruh bergan, bahs-munozaralarga chorlagan asarlardir. Inson tiynatidagi asl mohiyat, avvalo, Yaratganga, qolaversa, millat ruhoniyatiga tegishli boʻladi. Ana shu asl mohiyatni jahon adabiyoti anʼanalari asosida milliy adabiy zaminda turib aks ettirish yozuvchi adabiy uslubining bosh mezoni boʻlganida muayyan adabiyot yangilanadi.
Isteʼdodli yozuvchi Olim Otaxonning „Saylanma" (2021) kitobiga jamlangan 3 ta qissa va 20 dan ortiq hikoyalari bundan dalolatdir.
Adabiyotni anglash yoʻli — oʻzlikni anglash yoʻlidir. Bu yoʻlda chekilgan zahmat soʻz vositasida millat va xalq tasavvuri, idroki va tafakkurining qudratiga aylanadi. Uning „Borsa kelmasdagi xazina" (2021) kitobidagi adabiy kuzatuvlar ana shu vazifani bajarishi bilan oʻziga xosdir.
U isteʼdodli yozuvchi boʻlish bilan birgalikda, jahon adabiyotining sara namunalarini oʻzbek tiliga tarjima qilib, adabiyotimizni boyitishga ulkan hissa qoʻshib kelmoqda. Ayniqsa, rus, Lotin Amerikasi, Yevropa va Yaponiya adabiyotiga oid Fyodor Dostoyevkiyning  „Maʼsuma"  (1985), „Gʻaroyib olam" (1988), „Oʻlik uydan maktublar" (2020), Jek Londonning „Oq soʻyloq" (2011), Xulio Kortasarning „Oʻyinning tugashi" (2018),  „Biz Glendani shunday sevamiz" (2018),  Yasunari Kavabataning  „Oq gullar" (2019) nomli asarlarining goʻzal tarjimalari adabiyot muxlislarining, ijodkorlarning sevib oʻqiydigan asarlari qatoridan tushmagan.Olim Otaxon 2021-yil 70 yoshida vafot qilgan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Olim Otaxon".  xs.uz (2021.19.05).
**Qurilmani kuzatish dasturi** — bu elektron qurilmaga oʻrnatilgan dastur boʻlib, qurilmaning joylashuvi haqida masofadan xabar berish uchun moʻjallangan. Dasturiy taʼminot va u oʻrnatilgan qurilmaga qarab, dasturiy taʼminot qurilmaning joylashish joyini GPS, WiFi-joylashuvi, IP manzili yoki akselerometr jurnallari va bu orqali manzil haqida xabar berishi mumkin elektron pochta, SMS yoki boshqa vositalar.

Qurilmani kuzatib borish uchun baʼzi dasturiy taʼminot xodimga xizmat koʻrsatish obunasining bir qismi sifatida sotiladi, bu qurilma egasiga militsiya xodimlarini qurilmaning joylashgan joyini yangilashga yordam beradi

Yana qarang
-----------

* Geolokatsiya dasturi
* Gibrid joylashishni aniqlash tizimi
* Mobil telefon kuzatish
* Bringrr
* Skyhook Wireless
* Noutbuklarni oʻgʻirlash
* Prey (dasturiy taʼminot)

Manbalar
--------


  


|  |  |
| --- | --- |
| Kompyuter | *Kompyuterlarga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Orifjon Toshmatov** (1981-1944-yillar) — Oʻzbekiston xalq artisti, sozanda va bastakor.

Faoliyati
---------

Orifjon Toshmatov 10 yoshida dutorda qator kuylarni ijro etib tomoshabinlar olqishiga sazovor boʻlgan. Orifjon Toshmatov garmon cholgʻu asbobini mukammal tarzda oʻrganadi.1918-yillarda Andijon sanʼatkorlarini yigʻib "Sanoyi Nafisa "uyushmasini tuzgan. 1920-yilda Xamza Hakimzoda Niyoziy bugungi Zahiriddin Muhammad Bobur nomidagi Andijon musiqa drama va komediya teatrini tashkil qiladi. 1931-yil Andijondagi Alisher Navoiy nomidagi madaniyat va istirohat bogʻini tashkil etadi. Andijon va Asaka shahrida 20 yillarda faoliyat koʻrsatgan. Orifjon Toshmatov „Orif garmon" tahallusi bilan mashhur boʻlgan Oʻzbekiston xalq artisti, xonanda va basktakor. Orifjon Toshmatov Andijon polkasini taxminan 1940-yilda yaratgan. Andijon polkasini Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi Abdugʻafur Qodirov sahnalashtirgan. Hojiboy Tojiboyev Toshkentga koʻchib oʻtganda Yusufjon qiziq Shakarjonov, Usmon qori Raimbekov, Orifjon Toshmatov, Zokirjon Ovulov, Ibrohim qiziq Teshaboyev kabi Hojiboyning so‘zlari ham xalq orasida iliq kutib olingan paytlar boʻlgan. 1919-yil noyabr — dekabrida Hamza Hakimzoda Niyoziy boshchiligida „Yagona truppa" nomi bilan rasman ish boshlagan. Bu truppaning tashkiliy jamoasida Orifjon Toshmatov ham faoilyat yurtgan. Orifjon Toshmatovning Andijon polkasi 1984-yillarda butun dunyoning turli burchaklariga yetib borgan. Orifjon Toshmatovga garmon sohasidagi fidokorona xizmatlari uchun Oʻzbekiston xalq artisti unvoni berilgan .

### Oʻzbek mumtoz qoʻshiqlari

Orifjon Toshmatovning mumtoz qoʻshiqlaridan „Abdurahmonbegi" „Nasurulloyi" „Ajam" „Dilxiroj" „Jazoir".

Adabiyotlar
-----------

* Maxmudov, Avazbek*. Andijon sanʼati fidoiylari*, Toʻldirilgan 2-nashr, Toshkent: Akademnashr, 2018 — 99-102 bet. ISBN 978-9943-5226-4-0. 3-iyun 2023-yilda qaraldi.

Manbalar
--------

1. 1 2 3  Mahmudov, Avazbek*. Andijon san'ati fidoiylari*, To'ldirilgan 2-nashr, Akademnashr, 2018 — 99-102 bet. ISBN 978-9943-5226-4-0. 3-iyun 2023-yilda qaraldi.
2. 1 2  *Rustamjon Nishonov.* „Ming nafar yigit bir paytning o‘zida Andijon polkasiga raqs tushdi."..  Xalq soʻzi (4-iyun 2019-yil). 6-iyul 2023-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 7-iyun 2023-yil.
3. ↑  „Hojiboysiz o‘tgan yillar. Bugun u 62 yoshga kirgan bo‘lardi."..  Kun.Uz (26-avgust 2017-yil). Qaraldi: 7-iyun 2023-yil.
4. ↑  „ANDIJON TEATRI"..  Milliycha.uz (8-noyabr 2021-yil). Qaraldi: 7-iyun 2023-yil.

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq. Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.* |



|  |  |
| --- | --- |
| Flag of OʻzbekistonBiografik ikona | *Oʻzbekistonlik shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
Montserrat (inglizcha:*Montserrat*) — Kichik Antil orollari arxipelagiga kiruvchi xuddi shu nomdagi orolda joylashgan Buyuk Britaniyaning dengizorti hududi hisoblanadi. Maydoni - 102 km². 2023-yilgi aholini ro‘yxatga olish ma‘lumotlariga ko‘ra, aholi soni 45678 kishini tashkil etadi, 8 ming kishi (aholining uchdan ikki qismi) 1995-yildagi vulqon faolligi paytida orolni tark etgan, ularning bir qismi qaytib kelgan. Hozirgacha orolning janubiy yarmi odamlar uchun yopiq. Orol so‘nggi o‘n yilliklarda, xususan, Sufryer hils tepaligidagi vulqonning faolligi va bundan oldin 1989-yilda "Gyugo" to‘foni keltirib chiqargan vayronagarchiliklar tufayli katta zarar ko‘rdi. Maʼmuriy markazi — Plimut shahri (3,5 ming kishi). 1960-yilgi konstitutsiyaga ko‘ra, Montserrat Buyuk Britaniya qiroli tomonidan tayinlangan gubernator tomonidan boshqariladi. Gubernator Ijroiya kengashining raisi hisoblanadi. Orolning pul birligi - Sharqiy Karib dollari.

Montserrat bayrogʻi
Montserrat gerbi

Manbalar
--------

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Sardor Sirojiddin (Qosimov Sardorbek Sirojidinovich) 1988 yil Andijon viloyati Andijon tumani Xartum qishlog‘ida tug‘ilgan. Andijon davlat universitetini tamomlagan. 2007-2012 yillar Andijon viloyati davlat sanitariya epidemiologiya nazorati markazida, 2012-2020 yillar O‘zbekiston Xalq demokratik partiyasi Andijon viloyati Kengashida turli vazifalarda faoliyat yuritgan. 2020 yildan O‘zbekiston Yozuvchilar uyushmasi Andijon viloyat bo‘limida ishlab kelmoqda. O‘zbekiston Yozuvchilar uyushmasi a'zosi. Respublika "Ma'rifat" targ‘ibotchilar jamiyati a'zosi. 2014 yildan hozirga qadar Xalq deputatlari Andijon tumani Kengashi deputati. 

Ilk "Bolalik" nomli she'ri 2005 yilda "Yoshlik tug‘yonlari" bayozida chop etilgan. "Sentyabr", "Qadam" nomli she'riy, "Mustaqillik-qalblarda yangragan kuy!" nomli publisitik kitoblari nashr qilingan. 200 dan ortiq maqolalari davriy matbuotlarda, to‘plamlarda nashr etilgjan.

Keyingi voqealar
----------------

Boshqa oʻrinlarda foydalanilishi
--------------------------------

Manbalar
--------

 This article incorporates public domain material from the Library of Congress Country Studies website http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/.
Damashqda koʻplab masjidlar joylashgan boʻlib, ularning har biri tarixining turli davrlaridan, masalan, Umaviylar xalifaligi, Abbosiylar xalifaligi, Fotimiylar, Ayyubiylar, Mamluklar, Usmonlilar imperiyasi va nihoyat zamonaviy Suriya Arab Respublikasi davrlaridir.

Umaviylar masjidi Damashqdagi eng katta masjiddir.

Umaviylar
---------

* Umaviylar masjidi

Fotimiylar
----------

* Nuriddin madrasasi

Assayida Zayynab masjidi gumbazining ichi

Ayyubiylar
----------

* Al-Tuba masjidi
* Hanabila masjidi

Mamluklar
---------

Zaynab masjidi
* Yalbugʻa masjidi
* Aqsab masjidi
* Senjeqdor masjidi
* Tabtabeya masjidi
* Saboneya masjidi
* Tavavsiya masjidi
* Siyaneya majmuasi
* Shayx Raslon masjidi
* Al-Saqiqa masjidi
* Osim masjidi
* Palata masjidi
* Zeyn masjidi
* Qola'e masjidi
* Tetkez masjidi
* Toreezi masjidi

Usmonlilar
----------

Sulaymoniya takyasi masjidi
* Darvish posho masjidi
* Sinan posho masjidi (Damashq)
* Salimiyya takyasi masjidi
* Sulaymoniya takyasi masjidi
* Nabi Hobil masjidi
* Al-Arish masjidi

Zamonaviy
---------

Sayyida Zaynab masjidi (Damashq)

* Sayyida Ruqayya masjidi

Havolalar
---------

*
**Jamila Rahmatova** (rus. Djamilya Raxmatova; 1990-yil 19-sentyabrda tugʻilgan) — nafaqadagi oʻzbekistonlik badiiy gimnastikachi.

Faoliyati
---------

2002-yildan buyon gimnastika bo‘yicha O‘zbekiston milliy terma jamoasi a’zosi bo‘lgan Rahmatova 5 ta jahon chempionatida qatnashib, 2013-yilda Ukrainaning Kiyev shahrida bo‘lib o‘tgan jahon chempionatida eng yuqori natija ko'rsatgan holda, ko‘pkurash bahslarida 18-o‘rinni egalladi.

U va O'zbekiston terma jamoasi 2010-yilgi Osiyo o'yinlarida kumush medalni qo'lga kiritdi. 2013-yilgi Osiyo chempionatida ko‘pkurashda ham kumush medalni qo‘lga kiritdi. U 2013-yilda Berlinda bo‘lib o‘tgan Gran-pri finalida ko‘pkurash bo‘yicha 10-o‘rinni egalladi va lenta finalida kumush medalni qo‘lga kiritdi.

2014-yilgi mavsumda Rahmatova Shtutgartdagi jahon chempionatida ishtirok etdi va ko'pkurashda 15-o'rinni egalladi. Keyin Lissabondagi Jahon kubogida qatnashdi va ko'pkurashda 10-o'rinni egalladi. 9–11-may kunlari Rahmatova Korbeil-Essonnesdagi jahon chempionatida ishtirok etdi va ko‘pkurashda 17-o‘rinni egalladi. 22–24-may kunlari Rahmatova Toshkentdagi jahon chempionatida qatnashdi va u ko‘pkurashda jamoadoshi Yelizaveta Nazarenkovadan ortda qolgan holda 9-o‘rinni egalladi. Keyin Rahmatova Minskdagi Jahon Kubogida ishtirok etdi va u ko'pkurashda Marina Durundadan keyin 8-o'rinni egalladi. 8–10-avgust kunlari Rahmatova Sofiyadagi jahon chempionatida ko‘pkurashda 12-o‘rinni egalladi va finalga yo‘llanma oldi. 5–7-sentyabr kunlari Qozonda boʻlib oʻtgan Jahon kubogi finalida Rahmatova koʻpkurash boʻyicha 10-oʻrinni egalladi. Keyin u 2014-yilda Koreyaning Incheon shahrida bo‘lib o‘tgan Osiyo o‘yinlarida ishtirok etib, ko‘pkurashda hamyurti Anastasiya Serdyukovadan ortda qolgan holda 4-o‘rinni egalladi. U o'z faoliyatini 2015-yilda yakunladi.

Manbalar
--------

1. ↑  „Djamila Rakhmatova profile".  Sports Bio.
2. ↑  „7th World Cup Rhythmic Gymnastics in Minsk".  gymmedia (1-iyun 2014-yil).
3. „FIG World standings for rhythmic gymnastics".  International Federation of Gymnastics. Qaraldi: 14-aprel 2014-yil.
4. „FIG World standings for rhythmic gymnastics".  International Federation of Gymnastics. Qaraldi: 20-sentyabr 2013-yil.
5. „FIG World standings for rhythmic gymnastics".  International Federation of Gymnastics. 22-sentyabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-oktyabr 2012-yil.
6. „FIG World standings for rhythmic gymnastics".  International Federation of Gymnastics. 22-sentyabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 30-oktyabr 2011-yil.

Havolalar
---------

* Djamila Rakhmatova at the International Gymnastics Federation
Tashkil topishi
---------------

Oʻzbekiston Respublikasi prezidentining 2002-yil 24-dekabrdagi PF-3183-sonli „Oʻzbekiston Respublikasi Makroiqtisidiyot va statistika vazirligini qayta tashkil etish toʻgʻrisida"gi Farmoni bilan tashkil etilgan. Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligining Nizomi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2003-yil 22-yanvardagi 37-sonli „Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida"gi qarori bilan tasdiqlangan. Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligining tarkibiy tuzilmasi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2015-yil 4-avgustdagi PQ-2385-sonli „O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligining markaziy apparati tuzilmasiga o‘zgartirish kiritish toʻgʻrisida"gi qarori bilan tasdiqlangan. Oʻzbekiston Prezidentining farmoni bilan 2018-yilda Iqtisodiyot va sanoat vazirligiga aylantirilgan.
Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 26-martdagi PQ-4653-sonli „O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiy taraqqiyot va kambag‘allikni qisqartirish vazirligi hamda uning tizim tashkilotlari faoliyatini tashkil etish to‘g‘risida"gi Qarori bilan tashkil etildi.

Vazifalari
----------

Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi oʻz zimmasiga yuklangan vazifalarni mamlakatning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishiga oid prognozlarni hamda dasturlarni ishlab chiqish va ularning bajarilishini taʼminlash hamda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining Umumiqtisodiyot kompleksiga kiruvchi vazirlik va idoralar faoliyatini muvofiqlashtirish yoʻli bilan amalga oshiradi.

Vazirlar
--------

* 2002-2005 — Rustam Azimov (makroiqtisodiyot va statistika vaziri sifatida)
* 2005-2006 — Vyacheslav Golishev
* 2006-2009 — Botir Xoʻjayev
* 2009-2010 — Sunnatilla Bekenov
* 2010-2011 — Ravshan Gʻulomov
* 2011-2017 — Galina Saidova
* 2017-2020 — Botir Xoʻjayev
* 2020-2022 — Jamshid Qoʻchqorov
* 2022-yildan — Sherzod Qudbiyev

Manbalar
--------
**Bolalarda ommaviy zaharlanish** — 2023-yilning 21-sentyabrida bir guruh bolalarning kasalxonaga yotqizilishi bilan boshlangan jarayonlar toʻplami.

Hodisaning boshlanishi
----------------------

Oʻzbekistonda 2023-yilning 20-sentyabrida 3 yoshdan 15 yoshgacha boʻlgan bolalarga bepul yod tarqatish dasturi boshlanganligi haqida xabar berilgan edi. Bir kundan soʻng, 21-sentyabr kuni Namangan viloyati Chust tumanidagi bogʻcha bolalari orasida tana harorati koʻtarilishi, qusish, qorin ogʻrigʻi bilan jami 71 nafar bolashifoxonaga yotqizilgan. Sogʻliqni saqlash vaziri oʻrinbosari Elmira Bositxonova shikoyat qilgan bolalar soni 400 dan oshganini maʼlum qilgan, lekin ular na doridan va na ovqatdan zaharlanmaganligini taʼkidladi. Biroq, aynan Elmira Bositxonova imzosi bilan chiqarilgan xatda bolalarning ahvoli yomonlashishiga sabab dori vositalari boʻlishi mumkinligi sababli „Kaliy yodid 1 mg (0,001) tabletka №100 (Antistrumin)" dori vositasini isteʼmolini darhol toʻxtatish boʻyicha topshiriq berilgan. Ushbu xatdan maʼlum boʻlishicha, kasallik keltirib chiqargan deb gumon qilinayotgan dori vositalarini „SAMO" MChJ yetkazib bergan. Va bu dorilarni vazirlik tarkibidagi „Oʻzmedimpeks" sotib olgan.

„SAMO" MChJning taʼsischilari Yunusovlar oilasi boʻlib, Nodir Yunusov kompaniyaning 7%iga egalik qiladi.

Maʼlum boʻlishicha, 2005-yilda AQSh bojxona va immigratsiya nazorati xizmati (ICE) va Ichki xavfsizlik departamenti xorijlik noqonuniy muhojirlarni ishga joylashtirish bilan shugʻullangan „Giant Labor Solutions" kompaniyasiga nisbatan surishtiruv boshlagan. Kompaniya faoliyati 4 yil davomida kuzatilgach, 2009-yilda kompaniya mansabdorlariga majburiy mehnat va mehnat shartnomalarida firibgarlik qilish boʻyicha ayblov eʼlon qilingan. 2010-yilning yanvariga kelib GLC aʼzolariga qoʻyilgan ayblovlar tasdiqlangan. 11 kishiga nisbatan odam savdosi, xususan, aldab ishga yoʻllash, huquqni poymol qilish va moliyaviy tovlamachilik bilan shugʻullanish ayblovi qoʻyilgan. 2009-yilda jinoiy guruh boshligʻi boʻlgan Abrorxoʻja Asqarxoʻjayev qoʻlga olingan. Qolganlar, jumladan, Nodir Yunusov ham qochib ketgan va hozirda qidiruvda.

Izohlar
-------

1. ↑  Bundan 35 nafari 23-МТТdan, 20 nafari 51-МТТ, 5 nafari 18-МТТ, 3 nafari 36-МТТ, 2 nafari 30-МТТ tarbiyalanuvchilari, 43-МТТ, 35-МТТ, 34-МТТdan 1 nafardan, oilaviy MTTdan 1 nafar, 1 nafardan 7- va 21-oʻrta taʼlim maktablaridan kasallangan.

Manbalar
--------

1. ↑  „Андижонда ҳам 12 нафар бола заҳарлангани маълум бўлди"..  Qalampir.uz. Qaraldi: 26-sentyabr 2023-yil.
2. ↑  „Ўзбекистонда болаларни йод билан таъминлаш дастури бошланди"..  Kun.uz. Qaraldi: 26-sentyabr 2023-yil.
3. ↑  „Чустда 71 нафар бола шифохонага ётқизилган"..  Kun.uz. Qaraldi: 26-sentyabr 2023-yil.
4. ↑  „Yunusov Nodir Baxtiyorovicha tegishli kompaniyalar"..  orgininfo.uz.
5. ↑  „Eight Uzbekistan Nationals Among 12 Charged with Racketeering, Human Trafficking, Immigration Violations"..  FBI. Qaraldi: 26-sentyabr 2023-yil.
6. ↑  „Yunusov, Nodir"..  U.S. Immigration and Customs Enforcement. Qaraldi: 26-sentyabr 2023-yil.
Murg'obdagi bolalar, 2008-yil
**Murgʻob** (tojikcha: *Мурғоб*, *Murgʻob*, forscha *margʻab* soʻzidan olingan boʻlib, "dasht daryosi" maʼnosini bildiradi) — Tojikistonning Togʻli Badaxshon muxtor viloyatidagi Pomir togʻlarida joylashgan shaharcha, Murgʻob tumanining markazi. Aholisi 7500 kishidan sal kamroq bo'lgan Murg'ob Tog'li Badaxshonning sharqiy qismidagi yagona muhim shaharchadir. Bu dengiz sathidan 3650 metr balandlikda joylashgan Tojikistondagi (va sobiq Sovet Ittifoqining) eng baland shahri. U Pomir avtomagistralining Bartang daryosini kesib o'tgan joyida joylashgan.

Pomir avtomagistrali shimoldan Sariqtoshga va Qirgʻizistonning Oʻsh shahriga, janubi-gʻarbga esa viloyat poytaxti Xorug'ga boradi. Yana bir yoʻl Qulma dovoni orqali sharqqa qarab, janubda Toshqoʻrgʻon va shimolda Qashqar bilan tutashadigan Xitoyning Qoraqurum avtomagistraliga boradi.

Tarixi
------

 Pomir posti oldida turgan rus amaldorlari, 1915-yil
1892—1893-yillarda Shodjon posti (ruscha: *Шаджанский пост*) hozirgi Murgʻob shaharchasi oʻrnida mavjud boʻlgan. Ba'zi tarixiy ma'lumotlar shuni ko'rsatadiki, 1893-yilda rus askarlari Pomir tog'laridagi rus askarlarining asosiy istehkomi sifatida Pomir postini o'rnatgan. Bu ruslarning Markaziy Osiyodagi eng ilg'or harbiy posti bo'lishi kerak edi. Keyinchalik e'lon qilingan boshqa ma'lumotlarga ko'ra, Pomir posti boshqa joyda 1903-yil 26-iyulda Kuniqo'rg'on qishlog'i yaqinida yangi kazarma sifatida tashkil etilgan.

Zamonaviy Murg'ob shaharchasi Tojikistonda Sovet hokimiyati davrida Pomir avtomagistrali bo'yida dam olish maskani sifatida qurilgan. Eski sovet harbiy posti 2002-yilda yopilgan, bu iqtisodiy qiyinchiliklarni qisman turizmning o'sishi bilan qopladi.

Iqlimi
------

Murg'obda Köppen iqlim tasnifida alp tundra iqlimi ( *ET* ) mavjud. Oʻrtacha yillik harorat −3.9 °C (25.0 °F). Eng issiq oy iyul oyidir, oʻrtacha harorat 8.7 °C (47.7 °F) va eng sovuq oy yanvar, oʻrtacha harorati −18.7 °C (−1.7 °F). Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 347.7 mm (13.69 in) va oʻrtacha 87,1 kun yogʻingarchilikli. Eng yomgʻirli oy - may oʻrtacha 45.1 mm (1.78 in) yogʻingarchilik bilan va eng qurgʻoqchil oyi sentyabrdir, oʻrtacha 10.9 mm (0.43 in) yogʻingarchilik.

Manbalar
--------

### Iqtiboslar

1. ↑  Jamoat-level basic indicators, Tojikistondagi BMTning Taraqqiyot dasturi, 2020-yil 5-oktyabr
2. ↑  A resident of the Ulyanovsk region helped close the "blank spots" of Russia's border history in the Pamirs. Ulgrad.ru.
3. ↑  P. Peters. "The Pamirs of Nikolai Korzhenevsky".
4. ↑  „Murghab Travel Guide" (en-US). *Caravanistan*. Qaraldi: 11-sentyabr 2018-yil.
5. ↑  S. Afzalshoev. "Historical discoveries of the "Russian Pamir". Impulse Newspaper. 2015. No. 2 (208). p. 7.
6. ↑  *Pattisson, Pete*. „'No one comes here any more': the human cost as Covid wipes out tourism". *The Guardian* (19-avgust 2021-yil). Qaraldi: 22-avgust 2021-yil.
7. ↑  „Weatherbase". *weatherbase.com*. Qaraldi: 1-avgust 2014-yil.

### Manbalar

Andoza:Gorno-Badakhshan Autonomous Province
**Dultsimer** — tsitraga oʻxshash boʻlgan torli cholgʻu asbobi. Koʻpincha u 3-4 torga ega, grif sozlarga boʻlinadi. Taxminan 1900-yildan beri maʼlum boʻlib, Shimoliy Amerikadagi Appalachi togʻlarida paydo boʻlgan.

Garchi bu asbob asosan Irlandiya va Shotlandiyaliklar joylashgan hududida paydo boʻlgan boʻlsa-da, Irlandiya yoki Shotlandiya xalq cholgʻu asboblari orasida unga oʻxshashlari yoʻq. Biroq, bir nechta shunga oʻxshash asboblar kontinental Evropada maʼlum.

Dultsimerning ovozi nozik, yumshoq, metalikdir. Baʼzan tovush qoʻngʻiroq, chirsillash kabi tasvirlanadi.

Asbobni bir nechta uslubda chalish mumkin. Odatda torni gorizontal holda tizzaga yoki taglikka qoʻyib chalinadi, torlar bir qoʻl bilan grifga bosiladi, ikkinchi qoʻl bilan torlar qisilib, tovush chiqariladi. Baʼzan ular barmoqlar bilan emas, balki mediator yoki qalam bilan qisiladi. Vibrato usuli keng qoʻllaniladi.

Asbobning turli xil variantlari:

* Torlar soni boʻyicha. Ikkidan oʻn ikkigacha (ikki qatorli):
* Korpusning shakliga koʻra. Ommabop shakllarga „qum soati", tomchi shakli, trapetsiya shakli, toʻrtburchak, elliptik, skripka, ud yoki baliq shakllari kiradi:
* Materiali boʻyicha. Asbob korpusi yogʻochdan (qaragʻay, archa, terak, gikori va boshqalar) yasalgan.

Manbalar
--------

1. ↑  Jean Ritchie*. The Dulcimer Book*. Music Sales Corporation, 1974. ISBN 9780825600166.

Havolalar
---------

* Charles Seeger*. Studies in musicology, 1935-1975*. University of California Press, 1977 — 252-272 bet. ISBN 9780520020009.
**Vladimir Aleksandrovich Lisichkin** (1941-yil 3-oktyabr, Toshkent, SSSR) – sovet va rus iqtisodchisi, siyosatchi, prognozlash ilmiy fanining asoschisi, yozuvchi, kolleksiyalar yigʻuvchi. Falsafa fanlari nomzodi, iqtisod fanlari doktori (1974), professor. Birinchi va ikkinchi chaqiriq Davlat Dumasi deputati (LDPR fraksiyasi, 1993–1995). Mulk, xususiylashtirish va xoʻjalik faoliyati qoʻmitasi raisining oʻrinbosari boʻlgan. Liberal-demokratik partiyasi aʼzosi.

Biografiyasi
------------

Vladimir Aleksandrovich Toshkentda qarindoshi taniqli jarroh (keyinchalik cherkov tomonidan kanonizatsiya qilingan) yepiskop Luka (Voyno-Yasenetskiy)ning uyida tavallud topgan. 1958-yilda Moskva yaqinidagi Lyubertsi shahridagi oʻrta maktabni kumush medal bilan tugatgan. Shundan soʻng oilasi bilan Odessaga koʻchib oʻtgan.

Lisichkin „Ilmiy-texnika taraqqiyotini prognozlash" mavzusida doktorlik dissertatsiyasi yoqlagan. Bir qator Rossiya davlat akademiyalari: Rossiya Tabiiy fanlar akademiyasi, Rossiya muhandislik akademiyasi, Xalqaro informatika va axborot texnologiyalari akademiyasi, Xalqaro muhandislik fanlari akademiyasi aʼzosi boʻlgan. Rossiya Iqtisodiy fanlar va tadbirkorlik akademiyasining akademik-kotibi lavozimida faoliyat olib borgan. Amerika Fanlar Akademiyasi (San-Fransisko) va Bolgariya Fanlar Akademiyasi akademigi boʻlgan. Xalq xoʻjaligi tarmoqlarini boshqarish, ilmiy-texnikaviy prognozlash va ekologiyaga oid 50 dan ortiq kitob va risolalar, 200 dan ortiq maqolalar muallifi. Lisichkinning asarlar 18 ta tilga tarjima qilingan.

Vladimir Aleksandrovich akademik J. M. Gvishianining qizi bilan oila qurgan. Uch nafar farzandi bor.

Birinchi rafiqasi Anashkina Lyubov Yakovlevna filolog boʻlgan.

Katta qizi Yuliya Vladimirovna Lisichkina (1963-yil) MGIMO da dotsenti boʻlgan. Nevaralari: Yelena Grashenkova va Anastasiya Grashenkova MGIMO bitiruvchilari.

Ikkinchi rafiqasi Olga Lisichkina iqtisodchi boʻlgan. Farzandlari: Mariya Vladimirovna Lisichkina – Moskva davlat lingvistik universiteti bitiruvchisi, Kirill Vladimirovich Lisichkin – Moskva davlat universitetining yuridika fakulteti bitiruvchisi.

Vladimirning qiziqishlari: rasm chizish, musiqa, sayohat. Moskvada, Xamovniki tumanida yashaydi. Uning Nikolina Gorada dachasi bor.

Manbalar
--------



1. ↑  „ЛИСИЧКИН Владимир Александрович". Qaraldi: 5-noyabr 2023-yil.
2. ↑  „Лисичкин Владимир Александрович". Qaraldi: 5-noyabr 2023-yil.
**Lazar Izrailevich Rempel**  (1907.7.11, Kishinyov — 1992, Moskva) — Markaziy Osiyo sanʼatshunosligi boʻicha yirik mutaxassis.

Sanʼatshunoslik doktori (1963), professor (1966). Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1966). Moskva sanʼat universitetini tugatgan (1931). 1937-yildan Buxoro, Samarqand, Jambul muzeylarida, bir qancha arxeologik ekspeditsiyalarda qatnashib, Oʻrta Osiyo xalqlari sanʼati tarixini oʻrgangan. Sanʼatshunoslik ilmiy tadqiqot instituti meʼmorlik, tasviriy va amaliy sanʼat boʻlimining mudiri (1954—84). Asosan, Oʻzbekiston va Oʻrta Osiyo sanʼati, meʼmorligi tarixini oʻrganishga bagʻishlangan asarlarida Oʻzbekiston meʼmorligi bezagi, tuzilishi tarixi va nazariyasi masalalarini yoritgan. Hamza nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati (1966).

Manbalar
--------

* Pandjara. Arxitekturnie reshyotki i ix postroyeniye, T. 1957;
* Vidayushiyesya pamyatniki arxitekturi Uzbekistana, T. 1958 v soavtorstve);
* Vidayushiyesya pamyatniki izobrazitelnogo iskusstva Uzbekistana, T. 1960 (v soavtorstve);
* Arxitekturniy ornament Uzbekistana, T. 1961;
* Reznoy shtuk Afrasiaba, T. 1971 (v soavtorstve);
* Dalekoye i blizkoye, T. 1981.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Flag of OʻzbekistonBiografik ikona | *Oʻzbekistonlik shaxsiyat haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**"Majma’ az-zavoid va manba’ al-favoid"** (arab. مجمع الزوائد ومنبع الفوائد) - Ali ibn Abu Bakr Haysamiy (1335—1404) tomonidan yozilgan ikkinchi darajali sunniy hadislar toʻplami. Unda avvalgi birlamchi toʻplamlarning "noyob" hadislari jamlangan.

Tavsif
------

**Az-Zavoid**  

Asrlar oʻtishi bilan ba’zi mualliflar birlamchi toʻplamlardan olingan ikkinchi darajali hadis toʻplamlarini yoza boshladilar. Bu asarlarni yaratish usullaridan biri "az-zavoid", ya’ni bir toʻplamda uchrab, boshqa bir toʻplamda mavjud boʻlmagan har qanday "noyob" hadislarni jamlash edi. Bunda koʻpincha oltita sahih hadis toʻplamida uchramaydigan hadislar olinar edi.

**Majma’ az-zavoid**  

"Majma az-zavoid" asari hadis jamlashdagi az-zavoid metodologiyasining yorqin namunasidir. Unda Ahmad ibn Hanbalning "Musnad"i, Abu Yaʼlo Mavsiliyning "Musnad"i, Abu Bakr Bazzorning "Musnad"i va Tabaroniyning uchta toʻplami: "al-Muʼjam al-Kabir", "al-Mu’jam al-avsat" va "al-Mu’jam as-sagʻir"dan olingan 18700 ta hadis mavjud. Haysamiy toʻplagan hadislar oltita sahih hadis toʻplamlarida uchramaydigan hadislardir.

U avvalgi hadis toʻplamlaridan jamlangani va hadislarning isnodini oʻz ichiga olmagani uchun ikkinchi darajali hisoblanadi. Manba kitoblari asosan musnad tarzida tartiblangan boʻlsa-da, "Majmaʼ az-zavoid"ning oʻzi fiqhga oid dolzarb boblar sarlavhalari boʻyicha tartiblangan. Muallif har bir hadisning sahihligiga izoh berib, ayrim roviylarning ishonchliligini baholagan Biroq, u oʻzi baholagan hadisga nisbatan hukmlarida biroz yumshoq boʻlgan hisoblanadi.

E’tirof
-------

Kattoniy "al-Majma’ az-zavoid"ni "eng foydali hadis kitoblaridan, toʻgʻrirogʻi, unga teng keladigan kitob yoʻq va muqobili hali yozilmagan" deb taʼriflagan.

Yozilish tarixi
---------------

• "Majma’ az-zavoid" muallifning oldingi bir qator asarlarini oʻzida jamlagan. Bu asarlar quyidagilar:  

• "Gʻoya al-maqsad fi zavoid al-Musnad": Imom Ahmad musnadining zavoidi;  

• "Al-Bahr az-zahhor fi zavoid Musnad al-Bazzor": Bazzor musnadining zavoidi;  

• Abu Ya’lo al-Mavsiliy "Musnadi"ning zavoidi;  

• "Al-Badr al-munir fi zavoid al-mu’jam al-kabir": Tabaroniyning "Al-Mu’jam al-kabir" asarining zavoidi;  

• "Majma al-bahrayn fi zavoid al-mu’jamayn": Tabaroniyning "al-Mu’jam al-avsat" va "al-Mu’jam as-sag’ir" asarining zavoidlari.

Nashrlari
---------

• Asar Hijriy 1352–1353/milodiy 1933-1934 yillarda Qohirada bosilgan.
• Muassasa al-Maorif tomonidan 1986-yilda Bayrutda jami 5 jildda chop etilgan (har bir jildda 2 qismdan iborat). Unga Iroqiy va Ibn Hajar Asqaloniyning tahriri kiritilgan.

Manbalar
--------

1. 1 2 3  *Buhuth fi Tarikh al-Sunnah al-Musharrafah*, by Diya Ikram al-'Umari, pg. 366-7, *Maktabah al-'Ulum wa al-Hikam*, Madinah, Saudi Arabia, fifth edition, 1994.
2. ↑  „MAJMA' AZ-ZAWAID OF IMAM AL-HAYTHAMI". *sifatusafwa.com*.
3. 1 2  *al-Risalah al-Mustatrafah*, by al-Kattani, pg. 171-2, *Dar al-Bashaʼir al-Islamiyyah*, seventh edition, 2007.
AK-74
Makarov toʻpponchasi otashli qurolga misol boʻla oladi.
Oʻqotar qurol — porox yoki boshqa modda quvvati hisobiga yo‘naltirilgan holda harakatga keluvchi aslaha bilan nishonni masofadan turib mexanik urish uchun mo‘ljallangan qurol

**Oʻq otar qurollar** — nishonni oʻq bilan shikastlantirish uchun moʻljallangan qurollar. Miltiq, pistolet, pistolet-pulemyot, pulemyot, revolver va boshqa qurollar, shu jumladan, aviatsiya va tank pulemyotlari, sport va ov qurollari Oʻq otar qurollar jumlasiga kiradi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikiomborda ***Oʻtochar qurol*** haqida turkum mavjud |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Tank | *Urush haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Qurol-aslahalar haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
 |
**Barguzin qoʻriqxonasi** –RF.ning Buryatiya Respublikasidagi biosfera qoʻriqxonasi. Barguzin tizmasining gʻarbiy yon bagʻrida. Barguzin qoʻriqxonasi Baykal koʻlining shim.-sharqiy sohili va koʻl suvining bir qismini oʻz ichiga oladi. Maydoni 374,3 ming ga, koʻl akvatoriyasi maydoni 150 ming ga. Barguzin soboli (kish) ni qoʻriqlash va sonini koʻpaytirish uchun 1916-yil tashkil etilgan. Barguzin soboli, maral (Sibir bugʻusi), kabarga, qoʻngʻir ayiq, tosh karquri va boshqa, kulning qirgʻoqqa yaqin joylarida nerpa yashaydi. Togʻ tilogʻoch va igna bargli qora oʻrmonlar (qora qaragʻay, oq qaragʻay, kedrli sibir qaragʻayi), togʻ tundrasi va yalang tepalar keng tarqalgan.

Manbalar
--------

1. ↑  "Barguzin qoʻriqxonasi" *OʻzME*. B-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
**Gangapurna** (nepalcha: *गंगापूर्ण*) — dengiz sathidan 7455 m balandlikdagi togʻ. U Nepal hududida, Annapurna togʻ tizmasining markaziy qismida joylashgan. Gangapurna dunyodagi 59-oʻrinda turadi.

*Gangapurna* nomi sanskrit tilidan „Suv beradigan maʼbuda" deb tarjima qilingan (*Ganga* — suv va *purna* maʼbudasi — toʻliq, moʻl).

Geografiya
----------

Gangapurna — Annapurna sakkiz minglik tog 'tizmasining bir qismi boʻlib , Bosh Himoloy tizmasining janubiy etagida joylashgan. Gangapurna yaqinida, 3,5 km janubi-sharqda yana etti minglik choʻqqi bor — Annapurna III (7555 m). Marsyandi daryosi togʻ tizmasining shimoliy yon bagʻirlari boʻylab oqadi, Gangapurna va Annapurna III etagidagi daryo vodiysida, 3500 m balandlikda, Manang qishlogʻi joylashgan. Gangapurnaning shimoliy yon bagʻirlaridan tushgan muzlikning erigan suvlari kichik togʻli koʻlni hosil qiladi, bu togʻga oʻz nomini bergan boʻlishi mumkin.

Birinchi koʻtarilish
--------------------

Gangapurnaning birinchi koʻtarilishi 1965 yil may oyida Guntera Xauzera boshchiligidagi nemis alpinistlari jamoasi tomonidan amalga oshirilgan. Ekspeditsiya 6 aprel kuni 3750 m balandlikdagi tayanch lagerga yetib keldi. Choʻqqiga chiqish yoʻlida jamoa 55° qiyalik bilan 450 metrlik muz devorini engib oʻtishi kerak edi. 5 may kuni alpinistlar Gangapurna va Annapurna III oʻrtasidagi egarda 6892 m balandlikda lager qurdilar. 6-may kuni Gyunter Xauzer, Erich Reismüller, Hermann Köllensperger, Lyudvig Greysl va Sherpas Sherpa Ang Tempa va Phu Dorj II (Sherpa Phu Dorje II). Ikki kundan soʻng, jamoaning qolgan aʼzolari — Klaus Ekkerlein, Hermann Wünsche, Otto Seibold, K. X. Ehlers (K. H. Ehlers) va Sherpa Pemba Norbu (Sherpa Pemba Norbu) ham sammitga tashrif buyurishdi  .

Galereya
--------

* Gangapurna, shimoli-g'arbiy tomoniGangapurna, shimoli-g'arbiy tomoni
* Annapurna III (chapda) va Gangapurna Manang qishlog'idan ko'rinib turibdiAnnapurna III (chapda) va Gangapurna Manang qishlog'idan ko'rinib turibdi
* Gangapurna muzligi erishi natijasida hosil boʻlgan koʻlGangapurna muzligi erishi natijasida hosil boʻlgan koʻl
* Annapurna III (o'rtada) va Gangapurna (o'ngda)Annapurna III (o'rtada) va Gangapurna (o'ngda)

Manbalar
--------

1. ↑  Günter Hauser.*. Eisgipfel und Goldpagoden. Expedition ins Königreich Nepal*. Bruckmann, 1966.  (Wayback Machine saytida 2016-03-08 sanasida arxivlangan)

Havolalar
---------

* Peakware.com
**Atlanta, Aydaho**

 Atlantadagi tarixiy uy
U 1864 yilda Fuqarolar urushi davrida oltin va kumush qazib oluvchi jamoa sifatida tashkil etilgan va janubliklar tomonidan Atlanta jangida general Sherman ustidan Konfederatsiyaning gʻalabasi haqidagi mish-mishlardan soʻng nomlangan, bu butunlay yolgʻon boʻlib chiqdi, ammo nomi saqlanib qoldi. Atlanta yaqinidagi konchilik faoliyati konchilik jamiyati sifatida tashkil etilishidan oldin sodir boʻlgan. Jon Stenli partiyasi 1864 yil 20 iyulda, Jorjiyadagi jangdan ikki kun oldin yaqin atrofdagi Yuba daryosida oltin topdi. Oʻsha noyabr oyida Jon Simmons oltin va kumushdan iborat boʻlgan Atlanta lodini birinchi bulib kashf etdi.

Atlanta 5,383 feet (1,641 m) balandlikda joylashgan (1641 dengiz sathidan yuqorida, Boise milliy oʻrmoni bilan oʻralgan; bu Boise daryosining Oʻrta vilkasi boshiga yaqin joyda, taxminan ikki milya (3 km) Yuba daryosining ogʻzidan sharqda. Sawtooth togʻlari toʻgʻridan-toʻgʻri shimolda, Sawtooth Wilderness taxminan bir mil (1,6) boshlanadi. km) Atlanta shimolida, Greylok togʻining etagida, choʻqqisi 9,363 feet (2,854 m) .

Aydaho Siti taxminan 35 milya (55 km) gʻarbga qarab, qargʻa uchayotgandek. 75-davlat magistralidagi Galena sammiti taxminan 25 air milya (40 km) sharq-shimoli-sharqqa.

Atlanta taxminan qirq milya (65 km) ikkita asfaltlangan avtomobil yoʻllaridan. U 21-Shtat avtomagistralining sharqida joylashgan boʻlib, unga AQSh oʻrmon xizmati tomonidan yaxshilanmagan yoʻllar orqali kirish mumkin. Atlanta AQShning 20-magistralidan shimolda joylashgan boʻlib, unga Atlantadan janubga USFS yoʻllari boʻylab Rocky Bar, Featherville va Pine orqali kirish mumkin. US-20 bilan tutashuvga Atlantaning Boise daryosining janubiy vilkasidagi Anderson Ranch suv omboridan sharqda joylashgan, shuningdek, Boise daryosining oʻrta vilkasi bilan koʻtarilgan Arrowrock toʻgʻonidan yaxshilanmagan yoʻl boʻylab borish mumkin edi.

Togʻ-kon sanoati jamoasi sifatida tashkil etilgan boʻlsa-da, bu hududda bir qancha xususiy daʼvolar saqlanib qolgan boʻlsa-da, 50 yildan ortiq vaqt davomida bu hududda muhim tijorat kon ishlari amalga oshirilmagan, ammo yaqinda yangi zavod ochish boʻyicha soʻrovlar biroz oldinga siljigan. Kon qazish oʻrniga Atlanta turizm, chet el faoliyati va shaharning uzoq tarixiy merosini saqlab qolish kabi sohalarga tarqaldi.  Yoz oylarida Atlanta maktabi sanʼat va arxitektura ustaxonalari va rassomlar turar joylarga borish mumkin.

Atlanta tarixiy okrugi, oʻn-acre (4.0 ha) tarixiy tuman, shu jumladan 12 ta binolar 1978 yilda Tarixiy joylarning milliy reestriga kiritilgan .

Maʼlumotnomalar
---------------

1. ↑  *Swisher, Perry*. „Idaho's other capital: Atlanta". *Moscow-Pullman Daily News* (12-mart 1994-yil), s. 2B.

Havolalar
---------
**Vilcha** ( ukraincha: *Вільча* , ruscha: *Вильча* ) - Ukrainaning tashlandiq aholi punkti va sobiq shahar tipidagi aholi punkti, Kiev viloyati, Vishgorod tumani tarkibiga kiruvchi Chernobil AESining istisno zonasi .

Tarix
-----

Aholi punkti 1926-yilda Oleksiivka ( ukraincha: *Олексіївка* aholi punkti o'rnida tashkil etilgan. ). 1986-yilda Chernobil AESdagi avariyadan keyin, 45 km Vilchadan bir km uzoqlikda joylashgan aholi punkti 1993-yilgacha "Chiziq zonasi "ga kiritilmagan. 1993-yildan 1996-yilgacha 2000 aholining aksariyati Xarkov viloyatiga ko'chib o'tdi va u erda *Yangi* Vilcha (709) tashkil etdi. km uzoqlikda), Vovchansk shahridan bir necha kilometr janubda. 

Bugungi kunda istisno zonasidagi nazorat punktlaridan biri bo'lgan *arvoh* shahar bir necha yil o'tgach, bir necha kishi tomonidan boshqa joyga ko'chirildi. 

2022-yil fevraldan aprelgacha Vilcha 2022-yilgi bosqin natijasida Rossiya tomonidan bosib olindi.

Geografiya
----------

Jitomir viloyati va Belarusiyaning Gomel viloyati bilan chegaralari yaqinida joylashgan Vilcha, Polezya tabiiy hududining o'rtasida, radioekologik zahiraga yaqin joylashgan.  Poliskedan 17 km,  Krasiatychidan 40 km (rayon maʼmuriy markazi),  Pripyat shahridan 43 km, 44 km Ovruch va 95 km.Slavutichdan uzoqlikda joylashgan.

Transport
---------

Aholi punkti oʻrtasidan P02 Ovruch- Kiyev (150.) mintaqaviy avtomobil yoʻli kesib oʻtadi km janubda) va T1035 yo'lining janubiy uchi bo'lib, Belarusiyaning Naruliya tumanidagi Oleksandrivka shahridan Naruliya va Mazirga (95) P37 avtomagistrali sifatida davom etadi. km shimolda). Shuningdek, Chernigov-Ovruch liniyasida rasmiy ravishda xizmat ko'rsatadigan, lekin yo'lovchi tashishsiz temir yo'l stantsiyasi mavjud.

Galereya
--------

* A rail track nearby Vilcha stationA rail track nearby Vilcha station
* Friendship monument at the Belarusian borderFriendship monument at the Belarusian border
* An abandoned house, hidden by vegetationAn abandoned house, hidden by vegetation

Yana qarang
-----------

* Vilcha, Xarkov viloyati
* Chernobil istisno zonasi

Manbalar
--------

1. 1 2  „Radioactive Railroad - A journey through the Chornobyl Exclusion Zone".  radioactiverailroad.com. Qaraldi: 30-oktyabr 2015-yil.
|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |

**San-Martin protektorati**, shuningdek, **Peru protektorati** va **erkin bo'limlar rejimi** deb atalad, protektorat va vaqtinchalik hukumat River Pleyt askari Xose de San Martin tomonidan [[Peruni ozod qilish ekspeditsiyasi] tomonidan Virreinato del Peru mustaqil hududi ustidan amalga oshirilgan. ] Limaning Plaza merida mustaqillik e'lon qilinganidan keyin.

Xose de San Martin rasman [[ 1821 yil 3 avgustdagi farmon bilan "erkin departamentlar"ning siyosiy va harbiy qo'mondonligini va "Peru ozodligi himoyachisi" unvonini oldi. ]]. urushning turg'unligi va Guayaquil intervyusidan so'ng, u o'z lavozimidan iste'foga chiqdi, juma kuni 20 sentyabr 1822. Peru Taʼsis Kongressi 1821-yil 27-dekabrda chaqirilgan va unga  Oliy boshqaruv kengashi .

Xose de San Martin Himoyachi unvonini olganida, Peru harbiy va maʼmuriy jihatdan ikki hududga boʻlindi: shimol va Lima, [[Peru ozodlik ekspeditsiyasi| mustaqillik] qoʻlida edi. ]; va markaz, janub va realistlar qoʻlida boʻlgan Kuzko.

1. ↑  Estatuto Provisional de 1821. Publicado el 8 de octubre de 1821. Consultado el 12 de junio de 2020.
2. ↑  Andoza:Cita web
3. ↑  Andoza:Cita publicación
4. ↑  Andoza:Cita libro
5. ↑  Andoza:Cita web
**Yums**
*, shankroid, venerik yara — oʻtkir yuqumli tanosil kasalliklardan; jinsiy aʼzolar terisi yoki shilliq qavatlarida ogʻrib turadigan yumshoq yaralar paydo boʻlishi bilan ifodalanadi, uni Yumshoq shankr deb atalishining sababi ham shundan. PetersenDyukreyUnna streptobatsillalari qoʻzgʻatadi, uni rus olimi Petersen (1887), italyan vrachi Dyukrey (1889), nemis olimi Unna (1892) topgan. Kasallik asosan jinsiy yoʻl bilan yuqadi. Yumshoq vchi, serpiginoz, gangrenoz, gerpetik, follikulyar hamda aralash atipik xillari farqlanadi. Tabiiy sharoitda Yumshoq shankr bilan faqat odam kasallanadi. Yumshoq shankr bilan ogʻrigan kishilarda barqaror immunitet vujudga kelmaydi. Batsilla tashuvchanlik kuzatiladi. Kasallikning inkubatsion (yashirin) davri juda qisqa, 2—3 kun davom etadi. Yumshoq shankr yuqqanidan 1—2 kun oʻtgach, mikrob tushgan joy qizarib, yiring paydo boʻladi, soʻng u yorilib yaraga aylanadi. Yara cheti oʻyilgan, gʻadirbudur va yiringli, atrofi yalligʻlangan, tubi yumshoq notekis, tez qonaydi, ushlaganda ogʻriydi. Odatda, undan koʻp yiring oqib, atrofidagi sogʻ teri ham zararlanadi va yara koʻpayadi. Baʼzan ular kattalashib, qoʻshilib ketadi. Yara 1—2 oydan keyin bitib, chandiqlanadi. Yumshoq shankrda baʼzan mikroblar regionar limfa tugunlariga oʻtadi va ular yalligʻlanib, shishadi (yaʼni bubonlar hosil boʻladi), yiringlab yoriladi. Yumshoq shankrda zararlangan aʼzo ogʻriydi, bemor oʻzini noxush sezadi, gavda harorati yuqori boʻladi va boshqalar Goho Yumshoq shankr bilan bir vaqtda yoki ketmaket zaxm ham qoʻshilishi, bunda unga xos belshlar kechroq namoyon boʻlishi mumkin. Bemorning qoni hamda yaralardan chiqadigan suyuqlik tekshiriladi, unda PetersenDyukreyUnna streptobatsillasining topilishi Yumshoq shankr deb diagnoz qoʻyishga asos boʻladi. Kasallikka gumon qilinganda bemor teritanosil kasalliklari shifokori nazoratiga olinadi.*

Davosi. Oʻrta terapevtik dozada sulfanilamid preparatlar va antibiotiklar buyuriladi. Oldini olishda shaxsiy gigiyenaga rioya qilish, sinashta boʻlmagan kishilar bilan yaqinlik qilmaslik talab etiladi.

  

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub ikona | *Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin.** k
* m
* t
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |