''Kartvelilerin Krallığı'' (Tao-Klarceti), 10. yüzyıl
**Tao-Klarceti** (Gürcüce: ტაო-კლარჯეთი; *translit*.: "t’ao-k’larceti"), çağdaş tarih yazıcıları tarafından eski Tao-Klarceti Krallığı'ndaki tarihi ve coğrafi bölgeleri tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Tao-Klarceti olarak ifade edilen yerler Gürcistan tarihi açısından önemli tarihsel bölgelerdi ve Gürcü Boğazı’ndan başlayıp Küçük Kafkaslar’a değin uzanıyordu.

| Gürcistan tarihiსაქართველოს ისტორია |
| --- |
| The map of ancient kingdoms of Colchis and Iberia |
| Tarih öncesi GürcistanŞulaveri-Şomu kültürüKaraz kültürü Trialeti kültürü Kolhis kültürü DiaohiMuşkiler |
| Antik ÇağlarKolhis İberya Krallığı Lazika İberya'nın Hristiyanlaşması |
| Orta Çağİberya & Lazika Savaşları İberya Prensliği Tiflis Emirliği Bagrationi Hanedanı İberlerin Krallığı  Abhazya Krallığı Kaheti Prensliği Hereti Krallığı Kaheti-Hereti Krallığı  İberya theması  Gürcistan Krallığı Gürcistan'ın Altın Çağı Moğol / Timur istilaları |
| Yeni ÇağKartli Krallığı Kaheti Krallığı İmereti Krallığı  Samtshe Prensliği Megrelya Prensliği Abhazya Prensliği Svaneti Prensliği Guria Prensliği  Çıldır Eyaleti  Kartli-Kaheti Krallığı |
| Yakın ÇağRus İmparatorluğu'nda Gürcistan 1832 Gürcü komplosuGuria Cumhuriyeti Transkafkasya DFC Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti  Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali Gürcistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti  Gürcistan |
| * Kategori Kategori
 |
| * g
* t
* d
 |

Göreceli bir kavram olan Tao-Klarceti, daha yaygın biçimde Türkiye sınırları içinde kalmış olan tarihi ve coğrafi bölgeleri ifade etmektedir. Tao ve Klarceti ile Şavşeti, Kola, Artaani, Eruşeti, Çrdili, Speri, Basiani, Lazeti’nin bir bölümü ve büyük bölümü bugün Gürcistan sınırları içinde olan Acara, Samtshe ile Cavaheti’nin bölümleri bu bölgeleri oluşturmaktadır. Tao-Klarceti, bugünkü Türkiye’nin kuzeydoğu kesiminde yer alan idari bölgelerinden Erzurum'un kuzey doğu kesimi, Artvin İli, Ardahan İli ve Kars İli'nin kuzeyini kapsar.

"Tao-Klarceti" terimi, bölgenin en önemli iki bölgesinin - Tao ve Klarceti - adlarına dayanmaktadır. Bu terim "Zemo Kartli" (Yukarı Kartli veya Yukarı İberya) ile eşdeğerdir ve aynı zamanda tarihi Mesheti ile eşanlamlıdır.

Konumu
------

Tarihsel bölgeler olarak, Arsiani (Türkçe: Yalnızçam) Dağlarının batısında Tao, Klarceti ve Şavşeti yer alıyordu. Doğuda Samtshe, Eruşeti, Cavaheti, Artaani ve Kola bulunuyordu. Bu bölgeler, Corohi (Çoruh) ve Mtkvari (Kura) sistemlerindeki vadileri ve dağları kapsıyordu. Tao-Klarceti, Doğu ve Batı’daki büyük imparatorlukların her zaman ilgisini çekmişti, çünkü tarihsel İpek Yolu’nun bir bölümü bu topraklardan geçiyordu. 9-11. yüzyıllarda Tao-Klarceti bölgesi Gürcü Bagratlılarca yönetildi. Bölge, 1008 yılında feodal devletlerin tek çatı altında birleşmesinde önemli rol oynadı.

Tarihsel anıtlar
----------------

Orta Çağa ait Gürcülerden kalma çok sayıda önemli kültürel anıt Tao-Klarceti topraklarında bulunur. Bunların çoğu günümüzde harabe halindedir. Orta Çağ Gürcü mimarisinin en önemli anıtları arasında kiliseler, manastırlar, köprüler ve kaleler yer alır. Bunların en çok bilineni Handzta, Hahuli, Ança, Oşki, İşhani, Bana, Parhali, Doliskana, Othta Eklesia, Opiza, Parehi ve Tbeti manastır ve kiliseleridir.

Galeri
------

* Oşki KatedraliOşki Katedrali
* Hahuli KilisesiHahuli Kilisesi
* Doliskana KilisesiDoliskana Kilisesi
* Bana KatedraliBana Katedrali
* Tbeti KilisesiTbeti Kilisesi
* Parhali KilisesiParhali Kilisesi
* Othta EklesiaOthta Eklesia
* Ekeki KilisesiEkeki Kilisesi
* Ciha KalesiCiha Kalesi
* Kaceti KalesiKaceti Kalesi
* Ardanuç KalesiArdanuç Kalesi
* Tortum KalesiTortum Kalesi

Kaynakça
--------

1. ↑  *Tao-Klarceti - Tarihsel ve Kültürel Anıtlar Kataloğu* (Gürcüce), (Editör) Buba Kudava, (Yazarlar) Nestan Bagauri, Zurab Batiaşvili, İrma Beridze, Buba Kudava, Nikoloz Jğenti, Goça Saitidze, Natia Hizanişvili, 2018, Tiflis, s. 7, ISBN 9789941478178.
2. ↑  Mikaberidze, Alexander (6 Şubat 2015). *Historical Dictionary of Georgia*. Rowman & Littlefield. s. 625. ISBN 978-1442241466. 1 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Aralık 2020.
3. ↑  Suny, Ronald Grigor (1994). *The Making of the Georgian Nation*. Indiana University Press. s. 3. ISBN 0253209153. 13 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Aralık 2020.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Tao-Klarceti*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

| * g
* t
* d
Gürcistan'ın tarihsel bölgeleri |
| --- |
| Abhazya **·**  Acara **·**  Cavaheti **·**  Ertso-Tianeti **·**  Guria **·**  Hereti **·**  Hevi **·**  Hevsureti **·**  İmereti **·**  Kaheti **·**  Kartli **·**  Leçhumi **·**  Mesheti **·**  Mtiuleti **·**  Pşavi **·**  Raça **·**  Megrelya **·**  Samtshe **·**  Svaneti **·**  Tao-Klarceti **·**  Tori **·**  Trialeti **·**  Tuşeti |  |



|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: n83146066
* VIAF: 148962130
* WorldCat (LCCN): n83-146066

 |