**Eğitim liderliği**, ortak eğitim amaçlarına ulaşmak için öğretmenlerin, öğrencilerin ve ebeveynlerin; yetenek ve enerjilerini kaydetme ve yönlendirme sürecidir. Bu terim genellikle Amerika Birleşik Devletleri'nde **Okul liderliği** ile eş anlamlı olarak kullanılmaktadır. Birleşik Krallık'ta ise eğitim yönetiminin yerini almıştır.

Hakkında
--------

*Okul liderliği* terimi, 20. yüzyılın sonlarında ortaya çıkmıştır. Öğrenci başarılarının daha yüksek düzeye ulaşması için; okulların gelişmesi ve bazı konularda değişiklikler yapılması yönünde, okullara talepler iletilmiştir. Bu talep ve beklentiler sonrası okul/eğitim liderliği terimi ortaya çıkmıştır.

*Yönetim* ve *idare*, kontrol ve denetim uygulaması yoluyla istikrarı ifade eden terimlerdir. Liderlik kavramı ise, dinamizm ve profesyonel faaliyet niteliği taşıdığı için tercih edilmiştir. Müdür veya okul müdürünün genellikle okul lideri olduğu düşünülür. Ancak okul liderliği, resmi bir liderlik ekibinin üyeleri ve okulun amaçlarına katkıda bulunan diğer kişileri de içerebilmektedir.

"Eğitim liderliği" terimi, okullar haricindeki programları tanımlamak için de kullanılmaktadır. Topluluk kolejlerinde, özel kolejlerde, topluluk temelli programlarda ve üniversitelerde liderler, aynı zamanda *eğitim lideri niteliği taşımaktadırlar*.

Literatür, araştırma ve politika
--------------------------------

Eğitim liderliği, genel olarak disiplinler arası literatürden yararlanmaktadır. Ancak ideal olarak pedagoji, epistemoloji ve gelişim psikolojisine odaklanmasıyla, kendini farklı kılmaktadır. Güncel uygulamalarda ise, siyaset bilimi ve ticaretten de faydalanmaktadır. Aşağıdakiler gibi çok sayıda eğitim liderliği teorisi ve bakış açısı sunulmuş ve incelenmiştir:

* Öğretim liderliği
* Dağıtılmış liderlik
* Dönüşümcü liderlik
* Sosyal adalet liderliği
* Öğretmen liderliği

Araştırmacılar, farklı uygulamaların ve eylemlerin öğrenci başarısını, öğretmen iş tatminini veya okul gelişimiyle ilgili diğer unsurları nasıl etkilediğini araştırmıştır. Ayrıca araştırmacılar, müdür hazırlık programlarının yöntem ve kalitesini araştırmaya da devam etmektedir.

Bazı ülkelerde, okul liderlerinin eğitimi ve gelişimi için politikalar ve bütçeler de dahil olmak üzere, okul liderliği konusunda açık politikalar bulunmaktadır.

Bir araştırmada; öğretim tesislerinin kalitesi, akademik personel ve okul yönetim kadrosu gibi faktörlerin, öğrencilerin okullardaki performansını dolaylı olarak etkileyen ana dış faktörler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu nedenle okul müdürlerinin liderliği; öğrencilerin akademik performansı üzerinde dolaylı bir etkiye sahip olan, yönetimin kalitesinin ve öğretim kadrosunun bağlılığının sağlanmasında, önemli bir rol oynamaktadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Karanxha (6 Ağustos 2013). "Gizli Müfredat: Eğitim Liderliği Hazırlığında Aday Çeşitliliği". *Journal of Research on Leadership Education*. **9** (1): 36-43. doi:10.1177/1942775113498374.
2. ↑  Chong (2014). "Sabah, Malezya'da okul müdürünün liderlik algısının öğretmenlerin iş tatmini üzerindeki etkisi: Beaufort'ta bir vaka çalışması". *Korean Social Science Journal*. **42** (1): 1-12. doi:10.1007/s40483-014-0020-7.
3. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 22 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Temmuz 2021.

Ayrıca bakınız
--------------

* Carter, GR & Cunningham, WG(1997) *Amerikan okul müfettişi: Baskı çağında liderlik.* San Francisco, CA: Jossey-Bass.
* Waters, JT & Marzano, RJ (2006) Çalışan okul bölgesi liderliği. Denver, CO: Eğitim ve Öğrenim için Orta Kıta Araştırması.
* Razik, TA & Swanson, AD (2010). Eğitim Liderliği ve Yönetiminin Temel Kavramları (3. baskı.). New York: Allyn ve Bacon.
* Lewis, D. & Kanji, N. (2009). Sivil toplum kuruluşları ve geliştirme: Londra ve New York: Routledge, Taylor ve Francis Group.
* Osterman (12 Ağustos 2013). "Eğitim liderliğinde EdD programlarında eylem araştırması". *Liderlik Eğitimi Araştırmaları Dergisi*. **9** (1): 85-105. doi:10.1177/1942775113498378.
* DeMatthews (Mart 2014). "Ayrıştırma Sistemlerinin Yapısızlaştırılması: Bir Kent Okulunda Liderlik Zorlukları". *Eğitim Liderliğinde Vakalar Dergisi*. **17** (1): 16-26. 26 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Temmuz 2021.
* Moore Johnson (Eylül 2007). "Liderliğin Önündeki Engelleri Aşmak". *Eğitimsel liderlik*. **65** (1): 8-13. 7 Ocak 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Temmuz 2021.
* Karanxha (6 Ağustos 2013). "Gizli Müfredat: Eğitim Liderliği Hazırlığında Aday Çeşitliliği". *Liderlik Eğitimi Araştırmaları Dergisi*. **9** (1): 34-58. doi:10.1177/1942775113498374.
* Fullan (Nisan 1998). "21. Yüzyıl İçin Liderlik: Bağımlılık Bağlarını Kırmak" (PDF). *Eğitimsel liderlik*. **55** (7): 1-4. 26 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 5 Temmuz 2021.

Dış bağlantılar
---------------

* OECD'nin Eğitim GPS'i, eğitim politikası analizi ve istatistiklerinin bir incelemesi: Okul liderliği. 11 Temmuz 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Dr. Angie McQuaig tarafından Yönetim Görevlerini Öğretim Liderliği ile Birleştirmek 9 Temmuz 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Eğitim Liderliği nedir? Creighton Üniversitesi tarafından