| Yunan mitolojisi |
| --- |
| Üzerinde Kadmos ile bir ejderha arasındaki dövüşün tasvir edildiği MÖ 550 civarına tarihlenen Eğriboz amforası |
| 
İlahlar |
| * İlkler
* Titanlar
* Olimposlular
* Nemfler
* Deniz ilahları
* Yer ilahları
 |
| 
Kahramanlar ve kahramanlık |
| * Herakles / Herkül
	+ On İki İş
* Akhilleus / Aşil
* Hektor
	+ Truva Savaşı
* Odisseus
	+ *Odisseia*
* İason
* Argonotlar
	+ Altın Post
* Perseus
	+ Medusa
	+ Gorgonlar
* Oedipus
	+ Sfenks
* Orfeus
	+ Orfizm
* Theseus
	+ Minotor
* Bellerofontis
	+ Pegasus
	+ Kimera
* Daidalos
	+ Labirent
* Atalanta
* Hippomenis
	+ Altın elma
* Kadmos
	+ Tebai
* Aeneas
	+ *Aeneis*
* Triptolemos
	+ Elefsis Gizemleri
* Pelops
	+ Antik Olimpiyat Oyunları
* Peirithoos
	+ Kentauromaşi
* Amfitrion
	+ Teumessos tilkisi
* Narkissos
	+ Narsisizm
* Meleagros
	+ Kalidon domuzu
* Otrera
	+ Amazonlar
 |
| 
İlgili maddeler |
| * Satirler
* Kentaurlar
* Ejderhalar
* Demogorgon
* Antik Yunanistan'da din
* Miken ilahları
 |
| * g
* t
* d
 |

**Altın elma,** çeşitli ulusal ve etnik halk efsanelerinde veya masallarda görülen bir unsurdur. Yinelenen temalar, canavarca bir düşman tarafından gizlenen veya çalınan altın elmaları alan bir kahramanı (örneğin Herkül veya Făt-Frumos) tasvir etmektedir.

Yunan mitolojisi
----------------

Altın elmalar üç Yunan efsanesinde görülmektedir:

### Atalanta ve Melanion

 *Atalanta ve Melanion*, Guido Reni, c. 1622 – 25
Hippomenes olarak da bilinen Melanion adlı bir taliple yarışan Atalanta adında bir avcı kadından bahsedilmektedir. Melanion yarışı kazanabilmek amacıyla Atalanta'nın dikkatini dağıtmak için altın elmaları kullandı.

> Atalanta, bebekken babası tarafından terk edilmiş olsa da yetenekli bir avcı oldu ve Kalidon domuzu avındaki rolüyle beğeni topladı. Babası onu sahiplendi ve onunla evlenmek istedi. Ancak Atalanta evliliğin onun çöküşü olacağına dair bir kehanet nedeniyle evlenme konusunda isteksizdi. Güzelliğinden dolayı bir dizi talip kazandı ancak talibinin onu bir yarışta yenmesi şartıyla sonunda evlenmeyi kabul etti. Onu yenemeyen yarışmacılar idam edilecekti. Atalanta son derece hızlı koşabildiği için tüm talipleri yarışmayı kaybederek öldürüldü. Atalanta'nın adil bir yarışta yenilemeyeceğini anlayan Melanion, Afrodit'ten yardım diledi. Tanrıça ona üç altın elma verdi ve Atalanta'nın dikkatini dağıtmak için her seferinde bir tane düşürmesini söyledi. Atalanta her bir altın elmayı alacak kadar süre koşmayı bıraktı. Üç elmayı ve tüm hızını aldı ama Melanion sonunda yarışı ve Atalantayla evlenme hakkını kazandı.
> 
> 

Sonunda Thebes'e karşı Yedilerden biri olan oğulları Parthenopaios oldu. Evlilikleri, Zeus'u tapınaklarından birinde bir ilişki yaşayarak kızdırdıkları için aslana dönüştürüldüklerinden talihsizlikle sonuçlandı.

### Paris ve Truva Savaşı

 El Juicio de Paris, Enrique Simonet, 1904. Paris tanrıçaları incelerken sağ elinde altın elmayı tutmaktadır.
Zeus, Peleus ve Thetis'in evliliğini kutlamak için bir ziyafet düzenledi. Anlaşmazlık tanrıçası Eris, doğası nedeniyle davet edilmedi. Davetsiz olduğu törene üzerinde "ΤΗΙ ΚΑΛΛΙΣΤΗΙ" (Eski Yunanca|τῇ καλλίστῃ), Modern Yunanca : τη καλλίστη *ti kallisti* ; "en güzel için" - bkz. Kalisto) yazan altın bir elma attı. Üç tanrıça elmaya sahip çıktı: Hera, Athena ve Afrodit. Konuyu Zeus'un önüne getirdiler. Karışmak istemeyen Zeus görevi Truvalı Paris'e verdi. Paris daha önce boğa biçimindeki tanrı kendi ödüllü boğasını yendikten sonra Ares'e bir ödül verdiğinde örnek adaletini göstermişti. Zeus, elmayı Hermes'e verdi ve onu Paris'e teslim etmesini ve tanrıçaların kararını tartışmadan kabul edeceklerini söylemesini istedi. Her tanrıça elmayı almak istediğinden her biri kendi giysilerini çıkardı ve Paris'in huzuruna çırılçıplak çıktı. Tanrıçaların her biri ayrıca Paris'e elma karşılığında rüşvet olarak bir hediye teklif etti. Hera, onu Avrupa ve Küçük Asya'nın kralı yapmayı teklif etti, Athena ona bilgelik ve savaşta beceri teklif etti ve Afrodit, ona Kral Menelaus ile evli olan dünyanın en güzel kadını Spartalı Helen'in aşkını vermeyi teklif etti. Paris, Truva savaşına ve nihayetinde hem Paris'in hem de şehri Truva'nın yok olmasına neden olacak bir karar olan Afrodit'in teklifi Helen'i seçti.

### Hera ve Hesperides

Hera'nın kendisine Zeus tarafından hediye edilen kutsal ağacında tamamı altından yapılmış elmalar yetişir. Ejderha Ladon, elmaları çalmaya çalışan herkesten ağacı korumak için gönderilmiştir. Heraklesin onbirinci görevi ise bu elmaları çalmaktır.

İrlanda mitolojisi
------------------

Altın Elma'nın rolü İrlanda mitolojisinde çok daha küçük ve daha az belirgindir. Çoğunlukla, Kelt Öteki Dünyası ile bağlantılı olan Gümüş Dal'ın bir sembolüdür.

### Elma dalı

Altın elmalı gümüş dal*, Echtra Cormaic* masalında İrlanda deniz tanrısı ve Öteki Dünya koruyucusu Manannán mac Lir'e aittir.  Ama bu "elmalar" aslında farklı metinlere göre bir müzik dalında asılı "kırmızı altından toplar"  olarak bahsedilir ve neredeyse hiç biri meyve değildir.  İrlanda Dili Sözlüğü, bu örnekte "elmaları" "meyveler" değil "müzik topları" olarak tanımlamaktadır.

Bran mac Febail'in *The Voyage of Bran* adlı anlatıda karşılaştığı "kutsal elma ağacının çiçek açan gümüş dalı" karşılaştırma için sunulmuştur. Bu anlatımda altın elma meyveleri belirgin değildir. Bu dal, daha sonraki yorumcular tarafından Manannán mac Lir ile ilişkilendirilen Emain Ablach anlamına geldiği şeklinde yorumlanan "Emain"den gelir ancak Eleanor Hull'un gümüş dal hakkındaki monografisinde Ulstermen'den Emain Macha'dan başka bir şey olarak tanınmaz.

Peri masalları
--------------

 Ivan Tsarevich, *Tsarevitch Ivan, Ateş Kuşu ve Boz Kurt'ta* altın elmaları çalmaya çalışan Ateş Kuşunu yakalar.
Birçok Avrupa peri masalı, altın elmaların bir kraldan, genellikle bir kuş tarafından çalınmasıyla başlar:

* "Tsarevitch Ivan, Ateş Kuşu ve Boz Kurt "(Rusça)
* "Altın Kuş "(Almanca)
* "Altın Deniz Kızı "(Romence)
* "Dokuz Peahens ve Altın Elmalar "(Sırpça)
* "Cesur Prâslea ve Altın Elmalar "(Hırsızın kuş değil zmeu olduğu Rumence)
* "Üç Kardeş ve Altın Elma "(Hırsızın kuş değil zmey olduğu Bulgarca)
* "Beyaz Yılan "(Almanca)

Modern edebiyat
---------------

William Butler Yeats'in "Gezgin Aengus'un Şarkısı" şiirinde şu satırlar vardır:

*Nereye gittiğini öğreneceğim*
*Ve dudaklarını öp ve ellerini tut;*
*Ve uzun benekli çimenlerin arasında yürü,*
*Ve zaman ve zamanlar bitene kadar topla*
*Ayın gümüş elmaları,*
*Güneşin altın elmaları.*

Popüler kültür
--------------

Altın elmalar ayrıca *Minecraft*, *Pokémon Mystery Dungeon ,*  *Assassin's Creed* ve *Hello Neighbor* gibi video oyunlarında öne çıkan öğelerdir. *Animated Tales of the World adlı* TV dizisinde "Altın Elmalı Ağaç" bölümü bir adadaki altın elma ağacının etrafında gelişmektedir. Yaşlı bir adam üç erkek kardeşten adaya yelken açmalarını ister ve kim ona altın elma getirirse kızını onunla evlendirir.

*Fraggle Rock* bölümü "Red's Blue Dragon" da altın elmalar görülür. Herkül efsanesinde olduğu gibi altın elmalar bir ejderha tarafından korunmaktadır.

Ayrıca *Kamen Rider Gaim* dizisinde de yer almaktadır.

Altın elma, *Shazam!* (2023) filminde, Hayat Ağacı'nın tohumu gibidir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Elmalar ve Portakallar
* Yasak meyve
* Deutscher Äpfel
* *Güneşin Altın Elmaları*
* Hesperidiyum
* Idunn
* Jambudvīpa

Açıklayıcı notlar
-----------------

1. ↑  Bu hikaye on dördüncü ve on beşinci yüzyıllara ait çeşitli el yazmalarında mevcuttur; Ben. e. Ballymote Kitabı ve Lecan'ın Sarı Kitabı, Stokes tarafından düzenlenmiş ve çevrilmiş haliyle, Irische Texts'te, III. i. 183–229; cf. Voy. of Bran, i. 190 ff.; cf. Le Cycle Myth. Irl. pp. 326–33.
2. ↑  Fermoy kitabı versiyonu.
3. ↑  Standish H. O'Grady versiyonunda "elmalar" aynı zamanda "kırmızı altından"dır, ayrıca Jacobs tarafından yoğunlaştırılmış biçimde yeniden basılmıştır. ve Leydi Gregory'nin yeniden anlatımında geçer.

Kaynakça
--------

1. ↑  O'Grady, Standish Hayes, (Ed.) (1857), "Faghail Craoibhe Chormaic mhic Airt" [How Cormac mac Airt Got his Branch], *Toruigheacht Dhiarmuda Agus Ghrainne, Or The Pursuit After Diarmuid O'Duibhne and Grainne, the Daughter of Cormac Mac Airt, King of Ireland in the Third Century*, Transactions of the Ossianic Society 3, ss. 212-229
2. ↑  Jacobs, Joseph, (Ed.) (1894). *How Cormac Mac Art went to Faery*. *More Celtic Fairy Tales*. Illustrated by John D. Batten. Londra: David Nutt. ss. 204-209; notes p. 233.
3. ↑  Gregory, Augusta, Lady (1905). "Chapter XI. His Three Calls to Cormac". *Gods and Fighting Men*. Illustrated by John D. Batten. Londra: John Murray. ss. 115-121.
4. ↑  Hull (1901).
5. ↑  "Golden Apple". 25 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi.
6. ↑  "Food (Mystery Dungeon) - Bulbapedia, the community-driven Pokémon encyclopedia". *bulbapedia.bulbagarden.net*. 9 Kasım 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2021.
7. ↑  "Apple". *helloneighbor.gamepedia.com*. 19 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2017.
8. ↑  *The Tree with the Golden Apples*, 17 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 9 Kasım 2019
9. eDIL s.v. "uball 4 Nisan 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.". II (c) musical balls : (quote from *Echtra Cormaic*, *Irische Texte* iii 193 § 25).
10. Hull, Eleanor (December 1901), "The Silver Bough in Irish Legend", *Folk-Lore*, **12** (4), ss. 436, 438-439, doi:10.1080/0015587X.1901.9719649, JSTOR 1253964, 26 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 28 Mart 2023
11. "Emain Ablach". 22 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mart 2023.
12. O'Curry, Eugene (1873). "Lecture XXXIV The Musical Branch". *On the Manners and Customs of the Ancient Irish*. **3**. Williams and Norgate. ss. 316-317.
13. O'Curry, Eugene, (Ed.) (1863), "The Fate of the Children of Tuireann ([A]oidhe Chloinne Tuireann)", *Atlantis*, cilt IV, ss. 188-189, 194-197
14. Stokes, Whitley, (Ed.) (1891), "Echtra Cormaic i Tir Tairngiri ocus Ceart Claidib Cormaic" [The Tale of the Ordeals, Cormac’s Adventure in the Land of Promise, and the Decision as to Cormac’s Sword], *Irische Texte*, S. Hirzel, **3** , pp. 185–202 (text); 203–221 (translation); 222–229 (notes)

Dış bağlantılar
---------------

* Üç Altın Elma Masalı 28 Mart 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.