**I. Yaroslav** (Doğu Slav dili: Ярослав Мудрый; Eski Nort dili: Jarizleifr, d. 970 - ö. 1054, lakabı: Ярослав Мудрый *Bilge[*kaynak belirtilmeli*] Yaroslav*), 1019-1054 arasında Kiev büyük prensi. Novgorodluların ve Vikinglerin desteğiyle ağabeyini yenilgiye uğrattıktan sonra bir dizi sefere çıkarak Kiev Prensliği'ni güçlendirdi. Polonyalılardan Galiçya'yı geri aldı. Peçenek saldırılarını durdurdu (1036), Litvanya, Estonya ve Fin kabilelerine boyun eğdirdi. Ama 1043'te Konstantinopolis'e (İstanbul) düzenlediği sefer başarısızlıkla sonuçlandı.

Bilimi destekleyen ve bayındırlık çalışmalarına önem veren Yaroslav, Yunanca dinsel metinleri Rusça'ya çevirterek ülkesinde Hıristiyanlığı yaymaya çalıştı ve *Russkaya Pravda* (Rus Adaleti) olarak tanınan bir yasa derlemesi hazırlattı. Ayrıca Avrupa hanedanlarıyla yakın ilişkiler kurdu; kız kardeşini Polonya kralıyla, kızlarını da Norveç, Macaristan ve Fransa krallarıyla evlendirdi. Ölümünden sonra Kiev Knezliği oğulları arasında bölündü ve bir süre sonra iç savaş çıktı.

Vaftiz adı - George (Yuri).

Kaynakça
--------

### Bibliography

* Hynes, Mary Ellen; Mazar, Peter (1993). *Companion to the Calendar: A Guide to the Saints and Mysteries of the Christian Calendar*. LiturgyTrainingPublications. s. 105. ISBN 978-1-56854-011-5.
* Martin, Janet (1995). *Medieval Russia, 980-1584*. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-36276-8.
* Nazarenko, A. V. (2001). *Drevniaia Rus' na mezhdunarodnykh putiakh: mezhdistsiplinarnye ocherki kul'turnykh, torgovykh, politicheskikh sviazei IX-XII vekov* (Rusça). Moskova: Russian History Institute. ISBN 5-7859-0085-8.

Saltanat
--------

Büyük Volodymyr saltanatının sonunda Yaroslav, 2000 Grivnası olan Kiev'e yıllık haraç ödemeyi reddetti ve babasına bir kampanyayla karşı çıktı. Kampanyaya hazırlanırken Vladimir öldü.

Babasının ölümünden sonra Volodymyr 1.000 Viking kiraladı (Leontiy Voitovych'e göre, bunların önemli bir kısmı Norveçli earl Svein Hladayarl'ın askerleriydi) ve 26 Kasım'da (St. George Günü) 1015 Yaroslav the Wise, Kyvan tahtının Sviatopolk birliklerinin Lyubech ve yakınlarındaki yakın şiddetli bir mücadelede Büyük Ducal tahtı, ancak 1018'de Sviatopolk'un yardımına aldığı Kral I. Boleslaw Polonyalılarının baskısı altında Kiev'den ayrılmak ve Novgorod'a kaçmak zorunda kaldı. 1019'da Alta nehri üzerindeki savaştaki son zaferden sonra, Bilge Yaroslav Kiev'in prensi oldu.

Tüm n toprakları onun yönetimi altında birleştirmeye çalışan Yaroslav Vladimirovich, kardeşi Tmutorokan prens Mstislav Vladimirovich'e karşı savaştı. Yaroslav'ın kaybettiği savaştan sonra, 1024'te Chernihiv yakınlarındaki Listven yakınlarında. Yaroslav, Pereyaslav hariç, Mstislav Chernihiv'e ve Dinyeper'in doğusundaki tüm topraklara gitmek zorunda kaldı. Daha sonra 1026'da Kiev yakınlarındaki Gorodok'taki barışın sonuçlanmasından sonra kardeşler arasında bir anlayış ve işbirliği başladı. Bilge Yaroslav Mstislav'a 1029'da kasogs ve yas ile mücadelede yardım ederek Kafkas Dağları'na mallarını uzattı; ve Mstislav - Dinyeper'in Bilge batısındaki Yaroslav eyaletinin konsolidasyonunda ve genişlemesinde.

Mstislav'ın 1036'daki ölümünden sonra, Yaroslav sol bankaları kendi yönetimi altında birleştirdi ve Büyük Volodymyr tarafından Izyaslav ailesine tahsis edilen Polotsk prensliği dışında güçlü Kiev devletinin tek hükümdarı oldu.

1038-1042'de Yaroslav, Litvanya kabilelerine - Yatvyags'a, Mazovia'ya ve Baltık-Fin Yam ve Chud kabilelerine karşı başarılı kampanyalar yürüttü. 1043'te oğlu Volodymyr ve vivo Vivohati önderliğinde yenilgiyle sonuçlanan Bizans'a karşı bir kampanya hazırladı, birçok asker yakalandı veya öldürüldü. Devletini göçebe saldırılara karşı korumak için Yaroslav, güney sınırını güçlendirdi ve Rusya ve Trubezh nehirlerine şehirler inşa etti: Korsun, Kaniv, Pereyaslav; ve Sula'nın üzerindeki Posul tahkimat hattının güçlendirilmesi: Lubny, Lukoml, Voin.

Hükümdarlığı sırasında, Kiev Rus güçlü bir Avrupa devleti oldu. Altın Kapı, Lyadska Kapısı, Lviv Kapısı, Aziz George ve Aziz Iryna Katedralleri, Ayasofya Katedrali inşa edildi.

Yaroslav hayatının son yıllarını Vyshhorod'da geçirdi. Bilge Yaroslav'ın ölümünden sonra, aralarında iktidar mücadelesinin geliştiği beş oğul kaldı.

Aile
----

Baba: Volodymyr Sviatoslavych Kiev'in Büyük Dükü.

Annesi: Rognida

Erkekkardeşler ve kızkardeşler:

Vışeylav (yaklaşık 980 - yaklaşık 995? İla 1010), Novgorod prensi (990-1010)

Izyaslav (981-1001), Polotsk Prensi (yaklaşık 990-1001)

Sviatopolk (981 - 1019'dan sonra), Turov Prensi (990-1010), Kiev Büyük Dükü (1015-1010)

Sviatoslav (yaklaşık 982-1015), Drevlya prensi (990-1015)

Mstislav (yaklaşık 983-1036), Tmutorokan prensi (yaklaşık 990 / 1010-1023), Chernihiv (1015-1036)

Predslav (983/986 - 1011'den 1042'ye kadar) ∞ Polonya kralı I. Boleslaw cariyesi

Vsevolod (983/984 - 1015 arası), Vladimir Prensi (990-1008/1013)

Stanislav (yaklaşık 985 - 1015), Smolensk prensi (990-1010)

Sudislav (c. 986? —1063), Pskov Prensi (1014-1010)

Boris (s. 986? —1015), Rostov Prensi (1010-1010)

Gleb (c. 987? —1015), Murom Prensi (1013-1010)

Ayrıca bakınız
--------------

* Rus hükümdarları listesi

Kaynakça
--------

* Martin, Janet (1995). *Medieval Russia, 980-1584* (İngilizce). Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-36276-8.
* Nazarenko, A. V. (2001). *Drevniaia Rus’ na mezhdunarodnykh putiakh: mezhdistsiplinarnye ocherki kul’turnykh, torgovykh, politicheskikh sviazei IX-XII vekov* (Rusça). Moskova: Russian History Institute. ISBN 5-7859-0085-8.
* Parkomenko V.A. (1924). *У истоков русской государственности*. Leningrad.

Dış bağlantılar
---------------

 Wikimedia Commons'ta **Yaroslav I the Wise** ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur

* Encyclopedia of Ukraine 31 Ocak 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Yaroslav I Genealogy 3 Nisan 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|
|  |
|
| Önce gelen:**I. Svyatopolk** | **Kiev Büyük Prensi  Kiev Knezliği**1015 - 1019 | Sonra gelen:**I. İzyaslav** |
|

| * g
* t
* d
Rusya hükümdarları (Kiev Knezliği, Moskova Knezliği, Rusya Çarlığı ve Rus İmparatorluğu) |
| --- |
| Knezler | 
* Rurik
* Oleg
* I. İgor
* Olga
* I. Svyatoslav
* I. Yaropolk Svyatoslaviç
* I. Vladimir
* I. Svyatopolk Vladimiroviç
* I. Yaroslav
* İzyaslav Yaroslaviç
* Vseslav
* Svyatoslav Yaroslaviç
* I. Vsevolod Yaroslaviç
* II. Svyatopolk İziaslaviç
* Vladimir Monomah
* I. Mstislav
* II. Yaropolk
* Vyaçeslav
* II. Vsevolod
* II. İgor
* II. İzyaslav Mstislaviç
* Yuri Dolgoruki
* Andrey Bogolyubskiy
* Mihayll
* III. Vsevolod
* II. Yuri
* I. Konstantin
* II. Yuri
* II. Yaroslav
* III. Svyatoslav
* II. Andrey
* Aleksandr Nevski
* III. Yaroslav
* Vasili
* Dmitri
* Andrey
* Mihail
* III. Yuri
* Korkunç Gözlü Dmitriy
* Aleksandr Mihayloviç
* I. İvan
* Semyon
* II. İvan
* Dmitri Donskoy
* I. Vasili
* II. Vasili
* III. İvan
* III. Vasili
* IV. İvan
 |
| Çarlar | 
* IV. İvan
* Simeon Bekbulatoviç
* IV. İvan
* I. Fyodor
* Boris Godunov
* II. Fyodor
* I. Dmitri
* IV. Vasili
* IV. Władysław Waza
* I. Mihail
* I. Aleksey
* III. Fyodor
* V. İvan ve I. Petro (ortak)
* I. Petro
 |
| İmparatorlar | 
* I. Petro
* I. Katerina
* II. Petro
* Anna
* VI. İvan
* I. Elizaveta
* III. Petro
* II. Katerina
* I. Pavel
* I. Aleksandr
* I. Nikolay
* II. Aleksandr
* III. Aleksandr
* II. Nikolay
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 119197391
* ISNI: 0000 0000 5141 4757
* LCCN: n83068359
* NKC: jn20000700803
* NLI: 987007329838205171
* NTA: 30112308X
* SELIBR: 236549
* SUDOC: 061444820
* VIAF: 40182973
* WorldCat: lccn-n83068359

 |