**Haris Aleksiu** (Yunan alfabesiyle: Χάρις Αλεξίου) ya da gerçek adıyla **Hariklia Rupaka** (Yunan alfabesiyle: Χαρίκλεια Ρουπάκα; d. 27 Aralık, 1950; Tebai, Yunanistan), Yunan şarkıcı. Yunan müzik tarihinde albümleri rekor satış yapan ilk sanatçıdır.

Haris Aleksiu, Yunanistan'ın en sevilen şarkıcılarından biridir. Müzik hayatına ünlü olmadan önce panayırlarda söylediği halk şarkılarıyla başlamıştır. Müzik tutkusunun kariyerine dönüşmesi ise 1972 yılında George Dalaras ile birlikte Asia Minor albümünde yer almasıyla olur. Haris Aleksiu 1970'lerden beri ticari açıdan başarılı çalışmalar yapmıştır. Manos Loyzos, Mikis Thedorakis gibi önemli Yunan besteci ve söz yazarlarıyla çalışmış, dünyadaki en önemli konser salonlarında şarkı söylemiş ve çok sayıda ödül kazanmıştır. Müzik yaşamına başlamasında bugüne otuzdan fazla albüm yayınlamıştır.

Rebetiko, Modern Laika müziği ve Yunan halk müziği dalında birçok şarkıyı seslendirmiştir. Türkiye'de zaman zaman Pop Müzik'in birçok ismi onun söylediği şarkıları Türkçe yorumlamışlardır.

Kariyeri
--------

Haris Aleksiu, 1972 yılında Dalaras ile yer aldığı albüm ses getirdikten sonra 1973 yılında Manos Loyzos, Lefteris Papadopoulos, Apostolos Kaldaras ve Odos Aristotelous gibi sanatçıların albümlerinde yer aldı. 1975 yılında ise ilk kişisel albümü olan ''12 Laika Songs''u çıkardı. Askeri cuntanın çöküşünden sonraki ilk yıl, Haris Aleksiu geleneksel şarkılar, baladlar, modern şarkılar, türküler ve rebetikalar söyledi.

Uzun süre George Dalaras, Dimitra Galani, Basilis Papakonstantinou ve Yannis Parios ile birlikte çalıştı. Popülaritesi zirveye ulaştı. O zamandan beri "Yunanistan'ın Haroula'sı" olarak tanımlanır.

1979'da "Ta tragoudia tis Haroulas" ("Haroula'nın Şarkıları") albümü yayınlandı. Albümde yer alan "o Fantaros" ("Asker") hit parçalardan biri oldu. "Ola se thymizoun" ("Her Şey Bana Seni Hatırlatıyor") ise tüm zamanların en ses getiren Yunan şarkılarından biri oldu. 1980'de piyasaya sürdüğü "Fevgo" ("Ayrılıyor") ve "Ximeroni" ("Gün Tatilleri") şarkıları ile zirvede kalmayı başardı.

Dimitra Galani ile birlikte hazırladığı "Dünün Şarkıları" adlı albümünde geleneksel türküler, rebetika ve laika kayıtlarını dinleyicisiyle buluşturdu. Dünyanın pek çok yerinde hayranlarıyla buluştu.

Haris Aleksiu, dinleyicisini her yıl piyasaya sürdüğü yeni parçalarla kendine bağladı. 1989 yılında "The Show in on" isimli müzikalde Dimitra Galani ve Yannis Parios ile iki yıl boyunca çalıştı. Atina ve Selanik'te ses getiren müzikalden aynı isimli bir albüm çıktı.

Haris Aleksiu sanat hayatında üretkenliği prensip edindi. 1972'den 2022'ye kadar pek çok albüm çıkardı. Sunuculuk ve oyunculuk yaptı. Oyunculuk kariyerini 2022 yılında yayınlanan mini dizi Maestro ile taçlandırdı.

Türkiye ile ilişkisi
--------------------

Türkiye'de Haris Aleksiu'nun İzmir doğumlu olduğuna dair çıkarılan şehir efsanesinin kökü aslen İzmirli olan ailesinin 1924 yılında mübadele ile Yunanistan'a göç etmesine dayanmaktadır. Annesi 1924'e kadar, bugün Menderes ilçesi (eskiden Cumaovası) sınırları içinde yer alan ve artık Tahtalı Barajı'nın suları altında kalan Bulgurca köyünde, babası ise Seydiköy'de yaşamış.

1999 Marmara Depremi'nin ardından İstanbul, İzmir ve Atina'da Sezen Aksu ile birlikte konserler vermiştir. Büyük yankı uyandıran bu konserler 2000 yılında da tekrarlanmıştır. Beyazıt Öztürk'ün sunuculuğunu yaptığı Beyaz Show programına çıkmış, Türkiye'de daha da çok tanınmıştır. 1992'de başladığı ve yıllar süren dünya turnesi onun İsrail'den Japonya'ya tüm dünyada tanınmasına olanak sağlamıştır.

16 Mayıs 2010 tarihinde kendisinin de katılımıyla gerçekleştirilen tören ve protokolle birlikte sanatçının üzerinde fotoğrafının ve hayat hikâyesinin bulunduğu tabelayla Gaziemir'de bir caddeye "Gaziemirli Haris Aleksiu Dostluk Caddesi" adı verildi.

Haris Aleksiu'nun Türkçeleştirilen Şarkılarına Örnekler
-------------------------------------------------------

**1.**

* Teli Teli Teli (Yunanca)

Besteci:Manos Loizos, Şarkı Sözü Yazarı:Pithagoras 
Albüm: **TA TRAGOUDIA TIS HAROULAS** 1979

* Telli Telli Telli (Türkçe)

Şarkı Sözü Yazarı: Murathan Mungan
Seslendiren: Yeni Türkü 
Albüm: Akdeniz Akdeniz 1983

**2.**

* Pes mou pos ginete (Yunanca)

Besteci:Manos Loizos, Şarkı Sözü Yazarı:M. Rasoulis
Albüm: **TA TRAGOUDIA TIS HAROULAS** 1979

* Maskeli Balo (Türkçe)

Şarkı Sözü Yazarı: Murathan Mungan
Seslendiren: Yeni Türkü 
Albüm: Akdeniz Akdeniz 1983

**3.**

* Ola se thimizoun (Yunanca)

Besteci:Manos Loizos, Şarkı Sözü Yazarı:M. Rasoulis
Albüm: **TA TRAGOUDIA TIS HAROULAS** 1979

* Olmasa Mektubun (Türkçe)

Şarkı Sözü Yazarı: Murathan Mungan
Seslendiren: Yeni Türkü 
Albüm: Günebakan 1986

**4.**

* Mia pista apo fosforo (Yunanca)

Besteci: Thanos Mikroutsikos, Şarkı Sözü Yazarı:L.Nikolakopoulou
Albüm: **KRATAI HRONIA AFTI I KOLONIA** 1990

* Herşeyi Yak (Türkçe)

Şarkı Sözü Yazarı: Sezen Aksu
Seslendiren: Sezen Aksu 
Albüm: Gülümse 1991

* Nefes Almak İstiyorum (Türkçe)

Şarkı Sözü Yazarı: Şehrazat
Seslendiren: Yonca Evcimik 
Albüm: Abone 1991

**5.**

* Eleni (Yunanca)

Besteci:Thanos Mikroutsikos Şarkı Sözü Yazarı:B. Tsikliropoulos
Albüm:**I AGAPI EINAI ZALI**1986

* Sevgili (Daha çok:"Bir tek sevgili" olarak bilinir)(Türkçe)

Şarkı Sözü Yazarı: Murathan Mungan
Seslendiren: Nükhet Duru 
Albüm:Çek halatı gönlüm 1987

**6.**

* Romantzo (Yunanca)

Besteci: Haris Aleksiou Albüm: **VISSINO KAI NERANTZİ**2006

* Ağıt (Türkçe)

Söz: Can Dündar
Seslendiren: Ayşegül Aldinç
Albüm: Nefes (Ayşegül Aldinç albümü)2000

Diskografi
----------

* 1975 *12 Laika Tragoudia*
* 1976 *Laikes Kiriakes*
* 1976 *Haris Alexiou 2*
* 1977 *24 Ke (1) Tragoudia*
* 1979 *Ta Tragoudia Tis Haroulas*
* 1980 *Ximeroni*
* 1981 *Ta Tragoudia Tis Xthesinis Imeras*
* 1981 *Ta Tragoudia Tis Gis Mou*
* 1982 *I Zoi Mou Kiklous Kani*
* 1983 *Ta Tsilika*
* 1984 *Emfilios Erotas*
* 1986 *I Agapi Einai Zali*
* 1987 *I Haris Alexiou Se Aprovlepta Tragoudia*
* 1988 *I Nihta Theli Erota*
* 1990 *Kratai Hronia Afti I Kolonia*
* 1991 *I Alexiou Tragoudai Hadji*
* 1991 *I Diki Mas Nihta*
* 1992 *Di' Efhon*
* 1994 *Hei*
* 1995 *A Paris*
* 1995 *Odos Nefelis '88*
* 1996 *Girizontas Ton Kosmo 92-96*
* 1997 *Ena Fili Tou Kosmou*
* 1997 *Girizontas Ton Kosmo Kai Ena Fili Tou Kosmou*
* 1998 *To Paihnidi Tis Agapis*
* 2000 *Paraxeno Fos*
* 2000 *Psithiroi*
* 2002 *Cine Keramikos*
* 2003 *Os Tin Akri Tou Ouranou Sou*
* 2004 *Anthologio*
* 2006 *Vissino Kai Nerantzi*
* 2012 *İ Tripla*
* 2014 *Ena Fili (Single)*
* 2014 *Ta Oneira Ginontai Pali*
* 2016 *Ena Nai Kruvei Ena Ohi (Single)*
* 2016 *Mia Foni (Film Single)*

Kaynakça
--------

1. ↑  Καστάνη, Κάλλια (16 Nisan 2016). "Αυτές είναι οι πιο εμπορικές Ελληνίδες τραγουδίστριες μέχρι σήμερα". *Ladylike.gr* (Yunanca). 31 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Temmuz 2023.
2. ↑  "Haris Aleksiu'nun Kısa Biyografisi". 15 Temmuz 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi.
3. 1 2  "Haris Aleksiu". 7 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Kasım 2022.
4. ↑  "Haris Aleksiu". 8 Ocak 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi.
5. ↑  "Haris Aleksiu". 9 Aralık 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi.
6. ↑   (15 Mayıs 2010). "Yunan Diva'nın Adı Gaziemir'de Caddeye Verildi". *Haberler*. 4 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Temmuz 2023.

Dış bağlantılar
---------------

* 14 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb139929437 (data)
* GND: 140485155
* ISNI: 0000 0001 2026 049X
* LCCN: nr94020765
* MusicBrainz: 2dc67a2d-5914-4064-bf7b-8c8ea77bfab6
* NKC: xx0229015
* NLG: 284463
* NLI: 987007419840205171
* NTA: 095391525
* SUDOC: 169965449
* VIAF: 54342300
* WorldCat: lccn-nr94020765

 |