|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Air Jordan*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

**Air Jordan**, basketbol ayakkabısı, günlük ve spor giyim ürünleri üreten Nike'nin alt kuruluşudur. 5 kez NBA EDO'su seçilen Michael Jordan için kuruldu. Air Jordan ayakkabılar 1984'ün başlarında Michael Jordan'a özel olarak üretliyordu ve yıl sonuna doğru ürünler satışa sunulmaya başlandı. Kuruluşun ismi Michael Jordan'ın soyadı ve Nike'nin yaygın ürün önadı olan Air’in birleşiminden oluşmaktadır.
Ayakkabılar Peter Moore, Tinker Hatfield ve Bruce Kilgore tarafından Nike için tasarlandı.

Ürün geçmişi
------------

Air Jordan ayakkabılar, basketbol ayakkabısı olmakla kalmayıp farklı kullanımlar için farklı modellere dönüştürülmektedir. Jordan markası Zion Williamson, Jimmy Butler, Chris Paul, Blake Griffin, Russell Westbrook ve Carmelo Anthony dahil olmak üzere 21 aktif NBA oyuncusuna sponsorluk yapmaktadır. Ayrıca MLB, NFL, NASCAR, WNBA gibi diğer liglerede sponsorluk yapmaktadır. Bunun yanı sıra Paris Saint-Germain FC futbol kulübününde sponsorudur.

### Air Jordan I

*Air Jordan I*, (Siyah-Kraliyet Mavisi Rengi)
Peter Moore tarafından tasarlanan ilk Air Jordan I 1984'te Michael Jordan için üretildi. Siyah ve kırmızıdan oluşan model David J. Stern tarafından üzerinde çok az beyaz renk içermesinden ve bunun %51 kuralını ihlal etmesi dolayısıyla oyunda giyilmesi yasaklandı. Oyuncunun giydiği ayakkabının en az %51 oranında takımının rengini taşıması kuralı sonradan kaldırıldı. Bu yasaklamadan sonra Nike "Chicago" ve "Black Toe" gibi daha fazla beyaz renk içeren modelleri tanıttı. Nike bu yasağı reklamlarında Air Jordan I haksız bir rekabet avantajı sağladığı için yasaklandı şeklinde lanse etti.
Bazı farklı renkteki modellerin yayınlanma tarihleri:

Siyah/Kırmızı: 15 Eylül, 1985
Beyaz/Koyu kırmızı: 15 Eylül, 1985
Siyah/Kraliyet Mavisi: 1985
Beyaz/Mavi: 1986
Beyaz/Deniz yeşili: 4 Temmuz, 2009
Siyah/Gri: 1 Eylül, 2009
Metalik Gümüş/Beyaz: 1 Kasım, 2010
Siyah/Antrasit: December 1, 2010
### Air Jordan II

*Air Jordan II*, (Beyaz-Kırmızı Rengi)
Air Jordan I'in başarısıyla Nike 1986'daki yeni basketbol sezonu için yeni bir Air Jordan modeli tasarlamaya karar verdi. Air Jordan II, Peter Moore ve Bruce Kilgore tarafından İtalya'da tasarlandı. Air Jordan II ilk modele göre daha konforlu bir yastıklamaya sahipti. Model 100 dolarlık fiyatıyla 1986'dan 1987'ye kadar satışa sunuldu. Model sonradan 1994, 2004-2005, 2008, 2010, 2014-2018 tarihlerinde tekrar satışa sunuldu. Ayrıca Air Jordan II üzerinde Swoosh olmayan ilk Jordan modelidir.

### Air Jordan III

*Air Jordan III*, (Beyaz Çimento Rengi)
Air Jordan III Tinker Hatfield tarafından tasarlandı. Michael Jordan Nike'den ayrılmak üzereyken Air Jordan III fikrini değiştirdi. Air Jordan III ayakkabının topuk kısmında yer alan görülerebilir Air tabana sahip ve arka tarafında "Nike Air" logosu bulunan ilk Jordan modeliydi. Air Jordan III'ün Michael Jordan'ın en sevdiği ayakkabı olduğu söylendi, 1998 NBA All-Star Hafta Sonu Smaç Yarışmasında ve basketbol kariyeri boyunca birçok etkinlikte ayağında Air Jordan III'lerle görüldü. Ayakkabılar 1994, 2001, 2007, 2009, 2011, 2013, 2014 ve 2016-2018 tarihlerinde farklı renk kombinasyonlu ve geliştirilmiş modellerle tekrar satışa sunuldu.

### Air Jordan IV

*Air Jordan IV*, (Beyaz Çimento Rengi)
Tinker Hatfield tarafından tasarlanan Air Jordan IV, Beyaz/Siyah, Siyah/Çimento grisi, Beyaz/Ateş kırmızısı/Siyah ve Kapalı beyaz/Askeri mavi ile birlikte toplamda 4 renk seçeneğiyle çıkış yaptı. Ayrıca küresel olarak çıkış yapan ilk Jordan olma unvanına da sahiptir.

Michael Jordan 1989'daki Chicago Bulls, Cleveland Cavaliers karşılaşmasındaki "The Shot" olarak bilinen meşhur atışını ayağında Air Jordan IV ile yaptı.

Ayakkabılar 1999, 2000, 2004, 2006, 2008, 2010-2013 ve 2015-2019 tarihlerinde tekrar satışa sunuldu.

### Air Jordan V

*Air Jordan V*, (Ateş Kırmızısı Rengi)
Air Jordan V, Tinker Hatfield tarafından tasarlandı ve Şubat 1990'da satışa sunuldu. Bazı tasarım unsurları aynı kalsa da reflektif dil kısmı, yarı saydam kauçuk tabanlarıyla genel olarak yeni bir görünüme sahipti. Yarı saydam tabanları yeni bir görünüm kazandırdı ancak zaman içerisinde neme maruz kaldıkça sararmaya başladılar ve ilk dönemlerde birçok şikayete sebep oldular.

### Air Jordan VI

Tinker Hatfield tarafından tasarlanan Air Jordan VI, 5 farklı renk seçeneğiyle 1991'de satışa sunuldu.
Air Jordan V gibi yarı saydam kauçuk tabanlara sahip olan ayakkabılar üzerinde "Nike Air" logosunu taşıyan son Air Jordan modelidir.

1991 NBA finallerinde Bulls, Lakers karşılaşmasında(Chicago Bulls'un galibiyeti ile sonuçlanmıştır.) Michael Jordan Air Jordan VI giymişti. Michael Jordan'ın EDO seçildiği bu karşılaşma Chicago Bulls'un Michael Jordan'la aldığı ilk şampiyonluğuydu.

Ayrıca Air Jordan VI 1992'de vizyona giren Beyazlar Beceremez filminde görüldü.

### Air Jordan VII

*Air Jordan VII* 1992 Barselona Olimpiyatlları için özel tasarlanmış modeli.
Air Jordan VII, Tinker Hatfield tarafından tasarlandı ve 1992'de satışa sunuldu. Nike, ayakkabının ayağa daha rahat uyumunu sağlayan huarache teknolojisini Jordan VII ile tanıttı. Eski modellerdeki gibi görünür hava tabanı, yarı saydam kauçuk taban ve dışında görünebilir "Nike Air" logosuna sahip değildi. "Nike Air" logosu Air Jordan VIII-IX-X-XI modellerinde olduğu gibi ayakkabının astarında bulunmaktadır.

Michael Jordan 1992'deki yaz olimpiyatlarında "Rüya Takımı" olarak da bilinen Amerika Birleşik Devletleri millî basketbol takımı için oynamak üzere Barselona'ya gittiğinde Nike olimpiyat renklerinin karışımından oluşan ve her zamankinin aksine "23" yerine Michael Jordan'ın olimpiyat formasnın numarası olan "9" numaranın arka tarafında bulunduğu özel bir Air Jordan VII modeli çıkardı.

Air Jordan VII farklı modellerle 2002, 2004 ve 2006'da farklı renk seçenekleriyle tekrar satışa sunuldu.

Patta ve Nike'nin 2019'da yaptığı koleksiyonda tabanında "Patta" logoları bulunan Air Jordan VII'de bulunuyordu. Ayakkabının kutusu normal Air Jordan VII kutusunun aksine kutu beyaz üst kapağın üstünde ayakkabının yan perspektiften gözüktüğü bir tasarıma sahipti.

Sponsorluklar
-------------

### Amerikan futbolu

Air Jordan markası, 2016'dan beri Michigan Üniversitesi futbol takımının tek ekipman sponsorudur.
Bu sponsorluk markanın basketbol takımları dışında sponsor olduğu ilk sponsorluktu. Marka 2018 itibarıyla North Carolina Üniversitesi, Oklahoma Üniversitesi ve Florida Üniversitesi futbol takımlarının ekipman sponsorudur.

#### Sporcular

* Jamal Adams
* Dez Bryant
* Earl Thomas
* Joe Haden
* Jordan Reed
* Michael Crabtree
* Golden Tate
* Melvin Gordon
* Jalen Ramsey
* Thomas Davis
* Alshon Jeffery
* Corey Coleman
* Malik Hooker
* DeShone Kizer

### Futbol

Jordan markası, Eylül 2018'de sadece UEFA Şampiyonlar Ligi'nde giyilmek üzere Fransız futbol takımı Paris Saint-Germain için tasarlanan göğüslerinde Air Jordan logosu olan takım formalarını tanıttı.

### Basketbol

#### Millî takımlar

* Hırvatistan
* Fransa (Temmuz 2019'dan beri)
* Arjantin

#### NBA takımları

* Amerika Birleşik Devletleri Charlotte Hornets

#### Sporcular

* Carmelo Anthony
* D. J. Augustin
* Bismack Biyombo
* Dwayne Bacon
* Asia Durr
* Jimmy Butler
* Blake Griffin
* Michael Kidd-Gilchrist
* Rui Hachimura
* Maya Moore
* Kia Nurse
* Aidan Vryenhoek
* Jasper Lutwama
* Luka Doncic
* Chris Paul
* Jabari Parker
* Otto Porter
* Jayson Tatum
* Kemba Walker
* Grant Williams
* Moritz Wagner
* Cody Zeller
* Russell Westbrook
* Zion Williamson

### Beyzbol

* Dellin Betances
* Mookie Betts
* Dexter Fowler
* Aaron Hicks
* Kenley Jansen
* Manny Machado
* Yadier Molina
* David Price
* CC Sabathia

Kaynakça
--------

1. ↑  "Jordan Brand Unveils Full PSG Collection". *Nike News*. 13 Eylül 2018. 26 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Eylül 2019.
2. ↑  "Retro Vibes: Revisiting Air Jordan 5 Greatness • CultEdge.com". *CultEdge.com* (İngilizce). 1 Şubat 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ocak 2018.
3. ↑  "How to Get the Patta x Jordan Collection" (İngilizce). 14 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Eylül 2019.
4. ↑  Michael Jordan welcomes Michigan as first ever Jordan Brand football client 20 Kasım 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. on mlive.com, 13 Ağustos 2015
5. ↑  Florida makes big move joining Jordan brand's growing college football footprint 23 Ağustos 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. on CBSSports.com, 6 Aralık 2017
6. ↑  Michael Jordan se cuela en la camiseta del PSG 14 Eylül 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. on Mundo Deportivo, 13 Eylül 2018
7. ↑  "Michael Jordan's Charlotte Hornets To Wear Jordan Brand Uniforms Next Season". *www.forbes.com*. 28 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2019.
8. ↑  "Celtic's Jayson Tatum Agrees to Multiyear Shoe Contract with Jordan Brand". *www.bleacherreport.com*. 25 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2019.
9. ↑  "Zion Williamson Signs Multiyear Deal with Jordan Brand". *www.forbes.com*. 14 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2019.

| * g
* t
* d
Nike |
| --- |
| Şirket yöneticileri | John G. Connors **·**  Jill Ker Conway **·**  Timothy D. Cook **·**  Ralph D. DeNunzio **·**  Alan B. Graf **·**  Douglas G. Houser **·**  Jeanne P. Jackson **·**  Phil Knight **·**  Mark Parker **·**  Orin C. Smith **·**  John Thompson |
| Varlıklar ve ürünler | Air Jordan **·**  Air Force **·** Air Melo Line **·**  Bauer **·**  Cole Haan **·**  Converse **·**  Exeter Brands Group **·**  Hurley **·**  Nike Air Max **·**  Nike Considered **·**  Nike Free **·**  Nike Golf **·**  Nike Shox **·**  Nike SB **·**  Swoosh **·**  Team Starter **·**  Nike Total 90 **·**  Nike Tiempo **·**  Nike Mercurial Vapor **·**  Umbro **·**  Nike Overplay **·**  Nike Incyte |
| İlgili maddeler | Paradise Papers **·**  *Air* |