Beyaz Ligorin
**Ligorin** (US /ˈlɛɡhɔːrn/, UK /lɛˈɡɔːrn/ ; İtalyanca **Livorno** veya **Livornese**) Toskana menşeli bir tavuk türüdür. Kuşlar Kuzey Amerika'ya ilk olarak 1828'de İtalya'nın batı kıyısındaki Toskana'da bir liman kenti olan Livorno'dan  ihraç edildi. Başlangıçta "İtalyanlar" olarak adlandırılan bu tür, 1865 ile birlikte Livorno'nun İngilizce'deki karşılığı olan "Leghorn" olarak anılmaya başlandı. Cins, 1870 yılında İngiltere'ye Amerika Birleşik Devletleri tarafından tanıtıldı.  Beyaz Ligorin, dünyanın birçok ülkesinde yaygın olarak yumurta tavuğu olarak kullanılmaktadır. Diğer Ligorin çeşitleri daha az yaygındır.

Tarihçe
-------

Ligorin'in kökeni net değildir fakat Toskana kırsalından gelen hafif ırklardan türediği anlaşılmaktadır. İlk ihracat tarihi çeşitli yerlerde 1828,  "1830'lar"  ve 1852 olarak kaydedilmiştir. 

Leghorn, 1874'te Amerikan Mükemmellik Standardı'na siyah, kahverengi (açık ve koyu) ve beyaz olarak dahil edilmiştir. Siyah ve koyu kahverengi 1883'te, beyaz 1886'da eklenmiştir. Ardından bunu 1894'te Single Comb ve gümüş, 1929'da kırmızı, siyah kuyruklu kırmızı ve Columbian türleri izledi. 1981'de *Rose Comb Black*, buff, gümüş, ve altın *Duckwing* eklendi. 

Cins, ilk olarak 1870'te Amerika Birleşik Devletleri tarafından İngiltere'ye tanıtıldı ve oradan İtalya'ya yeniden ihraç edildi.  1868 New York Show'da birincilik ödülünü kazanan Beyaz Ligorinler 1870'te, Kahverengi Ligorinler 1872'de İngiltere'ye ithal edildi.  Bu kuşlar küçüktü, ağırlığı 1.6 kg geçmiyordu. Ağırlıklarını arttırmak için Minorca ve Malay stokları ile çapraz dölleme yapıldı.  Pyle Ligorinler ilk olarak 1880'lerde Britanya'da yetiştirildi; Altın ve gümüş *Duckwing* türü, birkaç yıl sonra, Phoenix ve Japon Yokohama kuşlarıyla yapılan melezleme işlemleri ile ortaya çıktı. *Buff Ligorinler* ilk olarak 1885'te Danimarka'da ve 1888'de İngiltere'de görüldü.

Özellikler
----------

Kahverengi Ligorin tavuğu
Ligorin türü standartlarının yeni olduğu İtalya'da türün on renk çeşidi tanınmaktadır.  Alman Ligorin çeşidi, *Italiana* (Almanca : Italiener) için ayrı bir İtalyan standardı vardır.  Fédération française des volailles (Fransız kümes hayvanları federasyonu), ırkı dört türe ayırır: Amerikan beyazı, İngiliz beyazı, eski tip (altın-somon rengi) ve modern tip; on yedi renk çeşidinin tam boy, on dört renk çeşidinin ufak tefek kuşlar için listelendiği tür. Federasyon aynı zamanda bir melez çeşit olan Cream Legbar'ı da tanır.  Hem Amerikan Kümes Hayvanları Birliği hem de Amerikan Bantam Derneği, beyaz, kırmızı, siyah kuyruklu kırmızı, açık kahverengi, koyu kahverengi, siyah, *buff*, *Columbian*, *,* çubuklu ve gümüş gibi bir dizi Ligorin çeşidini tanır. Britanya'da Leghorn Club (Ligorin Kulübü) on sekiz rengi tanır: altın *duckwing*, gümüş *duckwing*, keklik, kahverengi, *buff, Exchequer, Columbian*, *pyle*, beyaz, siyah, mavi, benekli, guguk kuşu, mavi-kırmızı, *lavende*r, kırmızı, crele ve *buff Columbian*.  Çoğu Ligorin'in bir ibiği vardır. Bazı ülkelerde gül ibiğine izin verilmesine karşın İtalya'da izin verilmez. Bacakları parlak sarı ve kulak lobları beyazdır. 

İtalyan standardında ağırlık aralığı; horozlar için 2.4-2.7 kilogram (5.3-6.0 lb), tavuklar için 2.0-2.3 kilogram (4.4-5.1 lb) ortalamasındadır. İngiliz standardına göre ise, tamamen büyümüş Ligorin horozları 3.4 kilogram (7.5 lb), tavuklar 2.5 kg ağırlığındadır.

Kullanımı
---------

Ligorinler, yılda ortalama 280 yumurtlayan ve bazen 300-320'ye ulaşan, en az 55 g ağırlığa sahip iyi beyaz yumurta tavuklarıdır.  Beyaz Ligornler, ticari ve endüstriyel kullanımlar için oldukça verimli yumurtlama melezleri üretmek için sık sık kullanılmışlardır.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8  Atlante delle razze di Polli - Razze italiane: Livorno 8 Ağustos 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Accessed December 2011. (in Italian) "Atlas of chicken breeds - Italian breeds: Livorno".
2. 1 2 3  Standards 3 Mart 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. The Leghorn Club. Accessed December 2011.
3. ↑  Crawford, RD (1990) *Poultry breeding and genetics* Amsterdam; New York: Elsevier. 978-0-444-88557-9 p.46
4. 1 2  Leghorn Chicken 30 Ağustos 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. American Livestock Breeds Conservancy, 1993–2009. Accessed December 2011.
5. 1 2 3  Victoria Roberts (2008). *British poultry standards: complete specifications and judging points of all standardized breeds and varieties of poultry as compiled by the specialist breed clubs and recognised by the Poultry Club of Great Britain*. Oxford: Blackwell. 9781405156424.
6. ↑  Wright, Lewis; Sidney Herbert Lewer [1911?] *Wright's book of poultry, revised and edited in accordance with the latest poultry club standards* London; New York; Toronto; Melbourne: Cassell. pp.411–422
7. ↑  Liste des races et variétés de Gallinacés et Palmipèdes domestiques et diamètres des bagues en mm 10 Nisan 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Fédération française des volailles. Accessed December 2011. (in French) "List of races and varieties of gallinaceous and web-footed poultry with ring diameters in mm"
8. [s.n.] (1998). *The American Standard of Perfection*. Mendon, Massachusetts: American Poultry Association.
9. APA Recognized Breeds and Varieties: As of 1 January 2012. American Poultry Association. Archived 4 November 2017.
10. Barbara Rischkowsky, D. Pilling (eds.) (2007). List of breeds documented in the Global Databank for Animal Genetic Resources, annex to *The State of the World's Animal Genetic Resources for Food and Agriculture*. Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations. 9789251057629. Accessed June 2017.
11. Background On The Brown Leghorn Chicken 3 Ekim 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. American Brown Leghorn Club, 1998-2004. Accessed December 2011.
12. Liste des races et variétés homologuée dans les pays EE (28.04.2013). Entente Européenne d’Aviculture et de Cuniculture. Archived 16 June 2013.
13. Breed Classification. Poultry Club of Great Britain. Archived 12 June 2018.