recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
İlk bilinen Taliban-Çin ilişkileri Sovyet-Afgan Savaşında kazanılan başarı müteakibinde ABD'nin bölgedeki güçlere olan desteğinin zayıflamasıyla ortaya çıkmıştır. Çin, Taliban'a bölgedeki gücünü koruması için çeşitli alanlarda yardım önermiştir. Bu sebeple Çin kökenli Huawei ve ZTE firmaları ile Taliban arasında telekomünikasyon alanlarında anlaşmalar imzalanmıştır.

9 Eylül 2001 tarihinde patlak veren küresel terörizm neticesinde birçok uluslararası kurum ve devlet güçleri Taliban ile ilişkilerinin olmadığını veya Taliban'la olan ilişkilerini kestiklerini bildirmiştir. Çin de bu konuda Taliban ile herhangi bir bağının olmadığını uluslararası temsilcilikleri aracılığı ile bildirmiştir.

Ancak Dünya'nın çeşitli yerlerinde bulunan bağımsız haber kaynakları bu ilişkilerin varlığını hâlen savunmaktadırlar.

Notlar
------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 22 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ağustos 2011.
2. ↑
3. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 30 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ağustos 2011.
Mahmut Soydan
**Mahmut Soydan** (d. 1883, Siirt - ö. 3 Aralık 1936), Türk siyasetçi, Gazeteci, İş Adamı, asker, yazar. TBMM Riyaseti Refakat Zabitliği, Hakimiyet-i Milliye Gazetesi müdürlüğü ve Başyazarı, Milliyet Gazetesi Müdürlüğü ve Başyazarlığı, Tan Gazetesi Müdürlüğü ve Başyazarlığı, Atatürk'ün 1924 yılında İş Bankası kurulması fikrini açtığı ikinci adamdan biridir. Ölümüne kadar İş Bankası müdürlük görevini yerine getirmiştir. TBMM Başkanlık Divanı Kâtip Üyeliği ile 2. 3. 4. ve 5. Dönem Siirt Milletvekilliği yapmıştır. Evli ve 3 çocuk babasıdır. 3 Aralık 1936'da kalp rahatsızlığı nedeniyle hayatını kaybetmiştir. Arapça, Almanca ve Fransızca dillerini bilmekteydi.

Babası Rüştü Efendi, Annesi Emine Hanımdır. Eşi Nahide Hanımdır. Harp Okulu’nu bitirdikten sonra Rumeli 3. Ordu Komutanlığı'nda göreve başlamıştır. Daha sonra 1908 yılına kadar Kosova ve Manastır bölgesinde Nizamiye Birlikleri ile eşkıya takibinde bulunmuştur. 1908 yılı başlarında Manastır Fırkası Kurmaylığına atanmıştır. 31 Mart olayı sonrasında Nisan'da Abdülhamit ile birlikte Selanik'e gider ve orada Abdülhamit'in Muhafız Subaylığına atanır. Balkan Savaşlarına kadar bu görevde kalır. Manastır Fırkası Kurmayı, II. Abdülhamit'in Muhafız subayı, Şehzadeler Askeri Mürebbisi, Balkan ve Birinci Dünya Savaşları'nda çeşitli görevlerde bulunmuştur. 1913 yılında Sultan Abdülhamit'in Beylerbeyi Sarayı'na getirilmesi üzerine, aynı görevle İstanbul'a dönmüştür. Muhafız Subaylığına ek olarak Sultanın yanındaki oğlu Abit Efendinin eğitim ve öğrenimini de üstlenir. Daha sonra Ihlamur Köşkü'nde açılan Şehzadeler Okulu'nda çalışmıştır. Milli Mücadele başlayınca Anadolu'ya geçerek mücadeleye katılır. Mustafa Kemal Atatürk'ün Refakat Subaylığına Binbaşı olarak atandı. Anadolu Ajansı (1920), Telsiz Telefon Türk Anonim Şirketi (1926), Türk Eğitim Derneği (1928), Milli İktisat ve Tasarruf Cemiyeti (1929) gibi önemli kurum kuruluşlarda bulunmuştur.

Ayrıca Muhabbet-i Vataniye, Atatürk'ün Anıları: 1914-1919 (Falih Rıfkı Atay ile birlikte kaleme alınan), Milli Mücadele Tarihine Dair Notlar; Ankaralının Defteri (Nejdet Bilgi tarafından derlenen) eserlere sahiptir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Mahmut Soydan". Biyografya.com. 28 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ekim 2016.
2. ↑  Rıdvan Kızılkaya, Türk Siyasi Hayatında Mahmut Soydan (Hayatı, Faaliyetleri ve Düşünce Dünyası), Hiper Yayın, İstanbul 2020.
**Çin-Tibet dil ailesi,** 400'den fazla Doğu Asya dilini içeren bir dil ailesi. Çin-Tibet dilleri, 40'ı aşkın farklı alt gruba sahiptir. Ancak genellikle Çin dilleri ile bu gruba ait olmayan tüm farklı grupları tanımlamak için kullanılan Tibet-Birman dilleri şeklinde ayrılmaktadır. Ailenin en çok konuşulan üyeleri Çince, Tibetçe, Dzongka ve Birmanca olmaktadır.

Sinitik diller
--------------


  

  

  

  

  






Çin-Tibet dili konuşurlarının gruplara göre dağılımı

  Sinitik (%94.28)  Lolo-Birman dilleri (%3.39)  Tibet dilleri (%0.44)  Karen (%0.30)  diğer hepsi (%1.59)

Çin dilleri, Çin'de yaşayan Hanlıların konuştuğu dillerin tümüne verilen addır. Dünyadaki 1 milyardan fazla kişinin anadili olarak kabul edilen Çince, tamamen ayrı birer dil olarak kabul edilebilecek kadar farklı "diyalektlerden" oluşmuştur. Çoğu Çin dili, bir lehçe sürekliliği oluşturmaktadır. Mandarin, Wu, Min, Amoyca, Kantonca ve Hakkaca Çin dilleri içerisinde en çok konuşana sahip dillerden bazılarıdır. Bu dil veya lehçeler kendi aralarında karşılıklı anlaşılabilirlik göstermezler. Bu kıstas göze alındığında yüzlerce Çin dili olduğu düşünülmektedir.

Tibet-Birman dilleri
--------------------

Tibet-Birman dilleri, Çin dilleri dışında kalan tüm Çin-Tibet dillerini tanımlar, ancak bu diller arasında 40'ı aşkın farklı grup bulunmaktadır ve terim herhangi bir akrabalık ilişkisi belirtmemektedir. Lolo-Birman, Tibet ve Karen dilleri, Çin dillerinden sonra Çin-Tibet dilleri içerisindeki en büyük alt grupları oluşturmaktadır. Tibetçe, Dzongka, Birmanca, Lolo, Moso, Şan ve Karence bu yüzeysel sınıflandırma içerisinde en çok konuşulan dillerdendir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Çin dilleri

Kaynakça
--------

1. ↑  Lewis, Simons & Fennig (2015).
2. ↑  Norman, Jerry (1988), Chinese, Cambridge: Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-29653-3. s 189-90
3. ↑  "Chinois parle". 1 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ocak 2020.
4. ↑  Jerry Norman (2003), "The Chinese dialects: phonology", Graham Thurgood, Randy J. LaPolla (Ed.), *The Sino-Tibetan languages*, Routledge, ss. 72-83, ISBN 978-0-7007-1129-1 KB1 bakım: Editörler parametresini kullanan (link)  s.72

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb119801134 (data)
* GND: 4120360-4
* LCCN: sh85122925
* NDL: 00571002
* NKC: ph119247
* NLI: 987007546146305171
* SUDOC: 027847403

 |
**Dupnisa Mağarası** Kırklareli ilinin Demirköy ilçesinin Sarpdere Köyü sınırları içerisinde, köyün 5 – 6 km güneybatısında yer almaktadır ve Trakya'nın turizme açılmış tek mağarasıdır.

Mağara iki kata ve üç girişe sahip bir yeraltı sistemidir. Sistemin toplam uzunluğu 3150 m'dir. Üst bölümde Kız Mağarası ve Kuru Mağara yer alır. Kuru olan bu mağaralar gelişimini tamamlamıştır. Bu mağaraların 50–60 m aşağısında Sulu Mağara bulunur.

Sulu Mağara: Girişlerden birincisi Dupnisa Dolin girişidir. 1977 uzunluğundaki mağaranın 1000 m'si suludur. Mağara sonu girişe göre +61 m yukarıdadır. Mağaradan çıkan kaynak Türk-Bulgar sınırı olan Rezve Deresini oluşturmaktadır.

Kuru Mağara: İki ayrı girişle başlar. Kollardan biri 456 m, diğeri 363 m'dir. Birinci giriş Dupnisa girişinin 100 m GD yönünde ve 5 m'lik dik bir kuyu şeklindedir.İkinci giriş bu noktadan 12 m aşağıda, 225 m GD yönündedir. Mağaranın kollarından biri bir baca ile yeryüzüne bağlanır. Diğer kol Sulu Mağara ile birleşir. Mağarada duvar taşları ve sarkıt-dikitler yoğundur.

Üçüncü giriş Kız Mağarası olup 60 derecelik bir eğimle başlar. Mağaranın yan kolları fosil, ana sistemi aktiftir. İçinde boyutları 150x 60 m çapında bir salon vardır. Yoğun yarasa varlığından dolayı turizme kapalıdır.

Kuru Mağaranın 200 m, Sulu mağaranın 250 m'si turiste açıktır. Kız Mağarası 15 Kasım-15 Mayıs arası yarasaların üremesi nedeniyle kullanıma kapalıdır.

Kız ve Kuru Mağaralarında daha fazla yarasa bulunur. Mağara kelebeği ve mağara sineğine de rastlanır. 2001 de yapılan sayımda 8 türden 30.000 yarasa sayılmıştır.

Dupnisa (Дупница) Bulgarca'da delik anlamına gelmektedir.

Galeri
------

* 
* 
* 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Dupnisa Mağarası*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

Kaynakça
--------

1. ↑  "*Yer Altı Cenneti* Dupnisa Mağarası". sabah.com.tr. 21 Ağustos 2012. 20 Temmuz 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ekim 2016.
2. 1 2  "Dupnisa". Türkiye Arkeolojik Yerleşmeleri-TAY. 1 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ekim 2016.

1. kırklareli.gov.tr 20 Ağustos 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Dış bağlantılar
---------------

1. Dupnisa Mağarası Fotoğrafları[*ölü/kırık bağlantı*]
2. Dupnisa Mağarası 1 Kasım 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Fehmi Bülent Yıldırım** (d. 1966, Erzurum), Türk avukat ve aktivist. Halen İHH İnsani Yardım Vakfı'nın başkanlığını yürütmektedir.

Yüksek öğrenimini İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde tamamladı. Daha sonra çeşitli sivil toplum kuruluşlarında görevlerde bulundu. Yıldırım, Bosna Soykırımı yaşanırken bir grup arkadaşıyla İHH İnsani Yardım Vakfı'nı kurdu. Bölgeye insani yardım yapılmasına öncülük etti.

Başkanlığını yaptığı İHH; Kosova, Çeçenistan, Doğu Türkistan, Keşmir, Darfur, Sri Lanka, Ruanda, Somali, Moritanya, Filipinler, Kırım, Açe, Yunanistan, Myanmar ve Haiti gibi ülkelerde insani yardım faaliyetlerinde bulundu.

Yıldırım, 2010 yılında İsrail'in Gazze'ye uyguladığı ambargonun delinmesi amacıyla Özgür Gazze Hareketiyle birlikte Mayıs 2010'da yola çıkan "Rotamız Filistin, Yükümüz Özgürlük" filosunda yer aldı. *Mavi Marmara* gemisiyle Gazze'ye insani yardım taşıyan Türk aktivistlere öncülük eden Yıldırım 31 Mayıs 2010'da İsrail'in filoya yönelik kanlı müdahalesinin ardından tutuklandı. 3 gün İsrail'de tutuklu kalan Yıldırım, Türkiye'nin girişimleri sonucu diğer tutuklularla birlikte Türkiye'ye döndü.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4  "Dünya onu konuşuyor: Bülent Yıldırım". HaBertaraf. 12 Haziran 2010. 21 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Haziran 2010.
2. ↑  Yetkili kurullar, İHH resmi internet sayfası. 4 Eylül 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ekim 2016
Fotoğrafta durma noktası *stagnation point* olarak gösterilmekte.
**Durma noktası**, bir akış alanında yerel hızın sıfır olduğu noktadır. Durgun noktalar, bir akış alanı içindeki objelerin yüzeyinde akışın kesildiği yerlerde oluşur. Bernoulli denklemi, belirli bir akış alanı içinde, akış hızının sıfır olduğu durumda statik basıncın maksimum olduğunu gösterir ve bu nedenle statik basınç durgun noktalarda maksimumdur. Bu statik basınca durma basıncı denir.

Sıkıştırılamaz akış için Bernoulli denklemi, durma basıncının dinamik ve statik basıncın toplamı olduğunu gösterir. *Toplam basınç* da dinamik ve statik basınçlar toplamı olduğu için sıkıştırılamaz akışta durma basıncı toplam basınca eşittir. Sıkıştırılabilir akışlarda, durma noktasındaki akış izantropik (ısı ve enerji tranferi yok) ise durma basıncı gene toplam basınca eşit olur.

Basınç katsayısı
----------------

Bu durum, durma noktasındaki basınç katsayısı {\displaystyle C\_{p}}'nin bire eşit olduğu ile gösterilebilir (Basınç katsayısı 0 ila 1 arasında değer alır).

{\displaystyle C\_{p}={p-p\_{\infty } \over q\_{\infty }}}

{\displaystyle C\_{p}} basınç katsayısı
{\displaystyle p} basınç katsayısına bakılan noktadaki statik basınç
{\displaystyle p\_{\infty }} objeden uzaktaki bölgenin statik basıncı (serbest akışın statik basıncı)
{\displaystyle q\_{\infty }} objeden uzaktaki bölgenin dinamik basıncı (serbest akışın dinamik basıncı)
Serbest akışın dinamik basıncı, durma basıncı ile serbest akışın statik basıncının farkına eşittir; bu nedenle, durma noktasındaki basınç katsayısı {\displaystyle C\_{p}} +1'e eşittir.

Notlar
------

1. ↑  Clancy, L.J. *Aerodynamics*, Section 3.2
2. ↑  Fox, R. W. (2003). *Introduction to Fluid Mechanics*. Wiley. ISBN 0471202312.
3. 1 2  Clancy, L.J. *Aerodynamics*, Section 3.5
4. ↑  Clancy, L.J. *Aerodynamics*, Section 3.12
5. 1 2  Clancy, L.J. *Aerodynamics*, Section 3.6

Kaynakça
--------

* Clancy, L.J. (1975), *Aerodynamics*, Pitman Publishing Limited, London. ISBN 0 273 01120 0
* White, F. M. (1994), çev. Kırkköprü, K. ve Ayder, E. (2004), Akışkanlar Mekaniği, Literatür Yayıncılık, İstanbul. ISBN 975 04 0108 5

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4182985-2
* LCCN: sh2002012325
* NLI: 987007532786705171

 |
**Debod Tapınağı**, Madrid, İspanya'da yeniden inşa edilen antik Mısır tapınağıdır.

Tapınak ilk olarak Aswan'ın 15 km güneyinde inşa edildi. Bölge Mısır'ın güneyinde, ilk Nil Şelaleri'nin ve büyük bir dini merkezin bir hayli yakınındaydı. Milattan önce ikinci yüzyılın başlarında Meroë kralı Adikhalamani inşaatını başlattı. O dönemde, tanrı Amun'a adanmış olan küçük ve tek odalı bir şapel olarak tasarlandı. Meroë'nin bir başka tapınağı olan Dakka'yla çok benzer şekilde düzenlendi. Ptolemy VI, Ptolemy VIII, Ptolemy XII'nin saltanatları sırasında şapel dört tarafından da genişletildi ve İsis'e adanan 12 x 15 metrelik ufak bir tapınak haline geldi. Antik Roma imparatorları Augustus, Tiberius ve büyük ihtimalle Hadrianus inşaatı tamamlattılar.

1960 yılında Aswan'ın yeniden yapılanması sırasında anıtlar ve arkeolojik sitler büyük zarar görmeye başlayınca UNESCO uluslararası bir çağrı yaparak ülkeleri zengin tarihi efsaneyi korumaya çağırdı. Bu çağrıya cevap İspanya'dan geldi. Mısır hükûmeti Abu Simbel Tapınakları'nı koruması karşılığında Debod'u İspanya'ya bağışladı. (1968)

Tapınak eskiden askeri kışlaların bulunduğu Madrid'in yakınındaki Campo del Moro ve Parque del Oeste bölgelerindeki Parque de Rosales'e yeniden inşa edildi ve 1972'de halka açıldı. Antik Mısır mimarisine ait birkaç çalışma da içerir. Bu çalışmalar Mısır'ın dışında sadece bu tapınakta görülebilir.

Galeri
------

* Debod TapınağıDebod Tapınağı
* Debod TapınağıDebod Tapınağı
* Debod TapınağıDebod Tapınağı
* Tapınağın gece görünüşüTapınağın gece görünüşü

Kaynakça
--------

1. ↑  Dieter Arnold, Nigel Strudwick & Sabine Gardiner, The Encyclopaedia of Ancient Egyptian Architecture, I.B. Tauris Publishers, 2003. sayfa 64
2. 1 2  Arnold, Strudwick & Gardiner, op. cit. sayfa 64

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Debod Tapınağı*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Ayuntamiento de Madrid |Templo de Debod12 Ocak 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İspanyolca)
* Templo de Debod, description and pictures (İspanyolca)
* Debod Tapınağı ile ilgili on dokuzuncu yüzyıl gezginlerinin açıklamaları ve baskıları25 Eylül 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

| * g
* t
* d
Madrid müzeleri |
| --- |
| 
* Amerika Müzesi
* Antropoloji Müzesi
* Arkeoloji Müzesi
* Cerralbo Müzesi  **·**  Debod Tapınağı
* Denizcilik Müzesi
* Doğa Bilimleri Müzesi
* Havacılık Müzesi
* Kraliçe Sofia Ulusal Sanat Müzesi
* Lazaro Galdiano Müzesi
* Prado Müzesi
* San Fernando Güzel Sanatlar Kraliyet Akademisi
* Sorolla Müzesi
* Thyssen-Bornemisza Müzesi

 |  |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* VIAF: 64144647640084443382
* WorldCat: viaf-64144647640084443382

 |
|  |
| --- |
| {\displaystyle {\overset {+1}{\color {Orange}Ag}}{\overset {-1}{\color {Blue}NO\_{3}}}+{\overset {+1}{\color {Green}H}}{\overset {-1}{\color {Magenta}Cl}}\rightarrow {\overset {+1}{\color {Green}H}}{\overset {-1}{\color {Blue}NO\_{3}}}+{\overset {+1}{\color {Orange}Ag}}{\overset {-1}{\color {Magenta}Cl}}\downarrow } |

**Yer değiştirme reaksiyonu** (bazen **çift yer değiştirme reaksiyonu** da denir), reaksiyona giren iki kimyasal tür arasındaki bağların değişimi ile benzer ya da aynı bağlanma özelliğindeki ürünlerin oluşumuna yol açan kimyasal bir işlemdir. Bu reaksiyonun temsil edildiği genel şema şu şekildedir:

{\displaystyle \mathrm {A{-}B\ +\ C{-}D\longrightarrow A{-}D\ +\ C{-}B} }
Reaksiyona giren türler arasındaki bağ ya iyonik veya kovalent olabilir. Genelde, bu reaksiyonların sonucunda bir ürün çökelmektedir.

Eski literatürde, **çifte bozunma** terimine sıklıkla rastlanılmaktadır. Çifte bozunma terimi, maddelerden en az birinin çözelti içinde çözülmediği (reaksiyona giren maddenin katı halde olduğu) ligand ya da iyon değişiminin meydana geldiği reaksiyonlarda daha belirgin bir biçimde kullanılmaktadır. Örneğin:

AX(çöz.) + BY(k) → AY(çöz.) + BX(k)

Reaksiyon türleri
-----------------

### Karşılıklı iyon değiştirme

İyonların karşılıklı değişimi için kullanılan yaygın bir yer değiştirme tekniğidir. İnorganik anyonların sulu çözeltilerinden başlayarak, organik çözücülerde çözünebilen tuzları ayırmak için bir yer değiştirme reaksiyonu kullanılabilir. Sodyum perrenatın tetrabütilamonyum tuzuna dönüşümü bu reaksiyon türüne örnek gösterilebilir:

NaReO4 + N(C4H9)4Cl → N(C4H9)4[[ReO4]] + NaCl
Tetrabütilamonyum tuzu sulu çözeltiden çökelir. Sodyum perrenatın aksine, bu tuz kloroformda çözünür.

Yararlanılan kaynaklar
----------------------

1. ↑  J. R. Dilworth, W. Hussain, A. J. Hutson, C. J. Jones, F. S. Mcquillan "Tetrahalo Oxorhenate Anions" Inorganic Syntheses 1997, volume 31, pages 257–262. DOI:10.1002/9780470132623.ch42

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: sh90005121
* NLI: 987007539480805171

 |
**Fatmalı Kalecik Höyüğü**, Keban Baraj Gölü altında kalmadan önce, Elazığ İl merkezinin yaklaşık 32 km. kuzeybatısında Fatmalı Köyü'nün 4 km. güney-güneydoğusunda bulunan bir höyüktür. Tepenin 60 metre çapında ve 2 metre yükseklikte olduğu belirtilmektedir.

Kazılar
-------

Keban Baraj Gölü altında kalacak olan arkeolojik yerleşimlerin saptanması amacıyla R. Whallon ve S. Kantman tarafından yapılan yüzey araştırmaları sırasında saptanmıştır. Kazılar, bir test kazısı olarak 1968 yılında yapılmıştır. Tek bir açma olarak yapılan kazıda 10 metreye bir metre boyutlarındaki açmanın bir kenarında 2 x 2 metrelik bir bölüm de kazılmıştır.

Tabakalanma
-----------

Kazıda tepenin kuzeyinde 3,9 metre, güneyinde ise 2,8 metre yükseklikte bir kültür dolgusu saptanmıştır. İlk ve ikinci yerleşme olarak iki tabaka saptanmıştır. Bu tabakalar erken dönem ve geç dönem olarak da adlandırılmaktadır. Kazılarda ele geçen bir bakır parçası ve çok sayıda curufa dayanılarak bu tabakalar Kalkolitik Çağ'a tarihlenmektedir. Kazılarda ele geçen çanak çömlek buluntularına dayanılarak ise ilk yerleşim Erken Kalkolitik Çağ'a, ikinci yerleşim ise Geç Kalkolitik Çağ'a tarihlenmektedir.

Buluntular
----------

İlk yerleşmeye ilişkin bir mimari buluntuya ulaşılamamıştır. Daha geç evrelerinde taş temelli, kerpiç duvarlı ve çok küçük birimleri olan üç evreli bir mimari ortaya çıkarılmıştır.

İlk yerleşimde el yapımı, minik taş katkılı, koyu kahverengi ve gri renkte, açkılı mala ilişkin parçaları ele geçmiştir. Bunların yayvan kaselere, dışa dönük ağızlı küpe ve süzgeç gibi biçimlere ait olduğu belirtilmektedir. İkinci yerleşimde ise yine el yapımı, kırmızı yüzey renkli ve açkılı mal ile, saman katkılı, krem, kırmızı ve açık kahverengi renkli maldan parçalar bulunmuştur.

Fatmalı Kalecik Höyük'te sadece bakır üretimi değil, gümüş ve kurşun üretiminin de yapıldığı ve madencilik yönünden yüksek düzeyli bir teknoloji ve uzmanlaşma görüldüğü belirtilmektedir.

İlk yerleşimde çakmak taşı obsidiyene göre iki kat fazla iken ikinci yerleşimde obsidiyen kullanımı daha yaygındır.

İlk yerleşimde koyun, keçi, inek ve köpek kemikleri bulunmuştur. İkinci yerleşimde ise ayrıca, domuz, porsuk, tilki ve yaban tavşanı kemikleri görülmektedir.

Değerlendirme ve tarihleme
--------------------------

Yüzeydeki tahrip olmuş bir ocaktan gelen malzemenin radyokarbon tarihleme yöntemi sonucu MÖ 5230 – 5040 yıllarını vermektedir.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9  TAY – Yerleşme Dönem Ayrıntıları
2. ↑  "Turizm, Kültür ve Tabiat Varlıkları Sektörü Raporu". 19 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2012.
3. 1 2  Savaş Harmankaya, *Karşılaştırmalı Tablolara göre Anadolu Kronolojisi* 16 Eylül 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
4. ↑  H. Çalışkan, *Malatya-Elazığ İlleri Fırat Vadisi Yerleşimleri Çanak Çömlek Malzemesinin İncelenmesi*[*ölü/kırık bağlantı*] Sh.: 34
5. ↑  H. Çalışkan, Sh.: 32
6. ↑  A. Erarslan, İ. Aktuğ Kolay, *Kentleşme Sürecinin Öncü Kent Dönemi* 11 Ocak 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Sh.: 82
**Fıtrat**, İslam dininde bir kavram, özellikle tasavvufta önemli bir yer tutar.

Bir şeyi başlangıcında yarmak, kazmak anlamına gelen ve "fatr" kökünden türemiş olan fıtrat kelimesi, "ilk yaratılış" manasına gelir. Yani, mutlak yokluğun yarılarak, içinden varlığın çıkmasıdır. Fıtrat, bu yarma sonucu ortaya çıkan ilk varlık halidir. İbn Manzur, Lisânü'l-Arab adlı eserinde "fıtrat"ı şöyle tanımlar: *Yaradılış, yapı, karakter, tabiat, mizaç, Peygamberlerin sünneti, Kâlb-i selim, adetullahtır.*

Sadece Allah’ı tanıma değil, belki genel manada din ve dini ayinleri tanıma da fıtridir. İnsanın fıtratı sabit, payidar ve değişiklik kabul etmez. Ayrıca Rum suresinin 30. ayeti Fıtrat Ayeti olarak bilinmektedir.

Ayrıca hilkat, tabii eğilim, hazır olmak, huy, cibilliyet, içgüdü, istidât gibi manalara da gelir. Terim olarak fıtrat: "Allahu Teâlâ'nın mahlûkatını kendisini bilip tanıyacak ve idrak edecek bir hal, bir kabiliyet üzere yaratmasıdır." Muhyiddin İbn Arabi ise "fıtrat" sözcüğüne "bir şey üzerine yaratılmak" mânâsı vermektedir. "Fıtrilik" fıtrat kelimesinden türetilmiştir ve fıtrata yani yaradılış maksadına uygun olan anlamına gelmektedir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Fıtrat Ayeti". wikishia.net. 23 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Aralık 2015.
Nepal'in Katmandu kentinde kutsal Gunla ayı boyunca sergilenen Dipankar Buda heykelleri.
**Dipamkara**, Budist geleneğine göre Kashyapa ve Kanakamuni gibi bir Buda’dır. Gautama Buda’dan önceki ilk Buda’lardan biridir. MÖ 3. ya da 4. yüzyılda yaşadığı tahmin edilen Dipamkara’nın 1000 yaşında öldüğü söylenmektedir.

Dipamkara, "Aydınlığın Efendisi" anlamına gelmektedir. Dipamkara’nın nasıl aydınlandığına dair bilgilere "Butterlampe Sutrası"ndan (Altın Eli Olan Kralın Lamba Hikâyesi) ulaşılabilir. Güney Budizm’de (Hinayana ve Threvada) 24. Buda, Kuzey Budizm’de (Mahayana) ise; 52. Buda olarak kabul edilmektedir.

Dipamkara, Dvipankara (Adaların Budası) olarak da bilinmektedir. Budist denizciler tarafından "Dalgaların Efendisi" olarak kabul edilir. Ayrıca Dipamkara’nın heykellerinin bulunduğu yerler, rota boyunca denizcilere kılavuzluk eder.

Dipamkara heykelleri
--------------------

Dipamkara’nın genelde oturur halde heykelleri yapılmıştır. Bazı Hint ve eski Japon portreleri dışındaki portrelerde giysilerinin üzeri örtülmüştür. Sadece sağ omuzu gösterilmiştir. Çin ve Tayland’da Dipamkara’nın az da olsa ayakta duran heykelleri bulunmaktadır. Dipamkara, çoğunlukla Abhaya-Mudra yapan bir kişidir. (Abhaya-Mudra, bir tür yogadır. Her şey hakkında pozitif ve iyi düşünmek için yapılır. Tek bir elin parmakları birleştirilir ve el ayası, kolla 90 derecelik açı yapacak şekilde karşıya bakar.) Abhaya-Mudra, Tayland’da her iki el kullanılarak yapılır.

Dipamkara’nın tek başına olduğu heykel çok nadirdir. Genellikle üçlü bir grup vardır ve Dipamkara da ortada durmuştur. Cava’da Manjushri ve Vajrapani’ye, Sri Lanka’da Avalokiteshvara ve Vajrapani’ye eşlik etmiştir. Himalaya Bölgesi’ndeki ülkelerde (özellikle Tibet ve Nepal’de) Shakyamuni Buda ve Geleceğin Budası Maitreya Buda’ya sık sık eşlik ettiği kanıtlanmıştır.
En ünlü heykeller, Afganistan’da ve Çin’de bulunmaktadır. Ayrıca Afganistan’da Bamyan Buda heykelleri ve 2001 tane zarar görmüş Dipamkara heykeli vardır.

Shakyamuni Buda'nın Bodhisattva Sözü
------------------------------------

Shakyamuni Buda önceki hayatında, Buda Dipamkara zamanında, Bodhisattva sözü vermiştir. Bunun üzerine Dipamkara, ona sonraki hayatında Shakyamuni Buda (Sakya Kabilesi’nden olan bilge kişi) olarak öğretileri dünyaya yayacağını söylemiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Dharmapala Thangka Centre" (Almanca ve İngilizce). thangka. 20 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Mayıs 2013.
**Ziya Öztan**, Türk senarist ve yönetmen.

İlk yılları
-----------

1946 yılında babasının askerlik görevi nedeniyle Batman'da doğdu. İlk izlediği film Mudanya Belediye Sinemasında Samson ve Dalila'dır. Üniversitede Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde öğrenim gördü. Burada okuduğu yıllardaki kutuplaşma sürecinde Dev-Sol'da yerini aldı. Almanya'da Osmanlı Ekonomisi üzerine doktora yaptı. Bu yıllarda geçimini sağlamak için restoranlarda bulaşıkçılık yaptı. Yenigün Gazetesi'nde çalışmaya başlayan Ziya Öztan ekonomik sıkıntıları nedeniyle 1975 yılında TRT sınavlarına girdi ve kazandı. Burada aldığı eğitim sonucunda yönetmen oldu.

Kariyeri
--------

TRT Ankara Televizyonu'nda göreve başlayan Ziya Öztan daha sonra TRT İstanbul Televizyonu'na geçti.
Burada Drama Programları Müdürlüğü'nde çalıştı. İlk sinema deneyimini Baharın Bittiği Yer filmiyle yaşadı. TRT için yakın Türk tarihini anlatan başrol oyuncusundan figüranına kadar titizlikle hazırlanan sinema ve tv yapımlarında yönetmenlik yaptı. Bu alandaki son çalışması olan "Abdülhamid Düşerken" adlı filmin çekimleri sırasında rahatsızlandı ve kalp ameliyatı oldu. Son yönettiği film Abdülhamid Düşerken filmine TRT 1 milyon dolar bütçe ayırmıştır. TRT'de 28 yıl çalışmıştır.

Filmleri
--------

| Film | Yıl |
| --- | --- |
| Yaz Yağmuru |  |
| Baharın Bittiği Yer |  |
| Bugünün Saraylısı | 1985 |
| Ateşten Günler | 1987 |
| Cahide | 1989 |
| Kurtuluş | 1996 |
| Cumhuriyet | 1998 |
| Abdülhamid Düşerken | 2002 |

Belgeselleri
------------

* Türk İktisat Kongresi
* Bağdat Demiryolu
* Anadolu'nun Eski Uygarlıkları

Ödülleri
--------

* Türkiye Gazetecilik Başarı Ödülü, Radyo-TV Yayını - 1982
* Türkiye Yazarlar Birliği Ödülü - 1985
* Sedat Simavi Radyo-Televizyon Ödülü
* 4. Ankara Film Festivali, Televizyon Ödülü - 1991
* Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü - Abdülhamid Düşerken/Ziya Öztan

Kaynakça
--------

1. ↑  Türkiye Gazeteciler Cemiyeti. "24. Başarı Ödülleri - 1982". 30 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Nisan 2020.
**Döbling** (Almanca telaffuz: [ˈdøːblɪŋ]), Viyana'nın 19. Merkez İlçesi'dir.

Şerhin kuzey tarafının büyük çoğunluğunu kaplayan bu ilçe, 1893 yılında *Unterdöbling, Oberdöbling, Grinzing, Heiligenstadt, Nussdorf, Josefsdorf, Sievering* ve *Kahlenbergerdorf* adlı yerleşim yerlerini içine alacak şekilde birleştirilip Döbling adı altında Viyana'ya bağlanmıştır. Daha sonra 1938 yılında diğer ilçe Waehring'in bölgeleri olan *Neustift am Walde* ve *Salmannsdorf*, belli yerleri olmak kaydı ile konumlarından dolayı Döbling'e intikal etmiştir.

Viyana Belediyesi düz alanının azlığından zor olmuş olsa da, nüfusu belli bölgelere yaymak için 1927 ile 1930 yılları arasında 1382 dairelik Karl-Marx-Hof sosyal konutlarını yapabilmiştir.

Günümüzde üzüm bağlarının bulunması, yapılaşmanın belli bir düzeyde kalması ve genelde tek ailelik evlerin bulunmasından dolayı, belli bir kesimin yaşadığı bir ilçedir. Döbling'de ayrıca Heuriger denilen şarap mahzeninden ve lokantadan oluşan eğlence yerleri kışın sevilerek gidilen yerlerdir.

Politika
--------

Döbling Semti Avusturya Halk Partisi'nin kalesidir. Döbling kibar bir semtidir.

### Belediye Başkanı

Adolf Tiller (ÖVP)

### Döbling Meclisindeki milletvekilliği dağılımı

ÖVP 20

SPÖ 16

Yeşiller 6

FPÖ 4

Görülecek Yerler
----------------

* Kahlenberg -
* Wienerwald -
* Heuriger -
* Hohe Warte -

Kaynakça
--------

1. ↑  Statistik Austria - Bevölkerung zu Jahresbeginn 2002-2016 nach Gemeinden (Gebietsstand 1.1.2016) 17 Aralık 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Statistik Austria.

Dış bağlantılar
---------------

Döbling (Almanca)

| * g
* t
* d
Viyana'nın semtleri |
| --- |
| 
* Innere Stadt
* Leopoldstadt
* Landstrasse
* Wieden
* Margareten
* Mariahilf
* Neubau
* Josefstadt
* Alsergrund
* Favoriten
* Simmering
* Meidling
* Hietzing
* Penzing
* Rudolfsheim-Fünfhaus
* Ottakring
* Hernals
* Waehring
* Döbling
* Brigittenau
* Floridsdorf
* Donaustadt
* Liesing

 |  |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4079284-5
* LCCN: n81003412
* MusicBrainz: a2472c33-a972-493e-89a7-1947fc9b65ce
* NKC: xx0174049
* NLI: 987007566726905171
* VIAF: 125494805
* WorldCat (LCCN): n81-003412

 |
***Speer*** veya *Dünyanın Başkenti*, Esther Vilar'ın tek perdelik tiyatro oyunu.

Oyunun konusu
-------------

Olağanüstü dramatik bir kişilik olan Albert Speer'in yaşamından kendisine yakışır bir metin olan *Dünyanın Başkenti* oyunu, yarı tarihsel gerçek, yarı kurgu temeline oturtulmuş olan Nazizm dehşeti gibi -beyaz perde ve sahnede çok işlenmiş- bir boyutun ötesine geçerek, insanoğlunun "modern dünya"da yarattığı başlıca "izm"lerin Özü ile pratiğini sorguluyor. Oyun 1980 yılında Berlin'de Paris Meydanı'nın Alman Demokratik Cumhuriyeti bölgesinde oyunun geçtiği zamanda kışla olarak kullanılan eski sanatlar akademisinde geçmektedir. II. Dünya Savaşı'nda Alman Silahlanma Bakanı olan ve daha öncesinde de Hitler'in başmimarlığını yapmış olan Albert Speer'in Spandau cezaevinden çıkışı sonrası. Alman Demokratik Cumhuriyeti'nin katıldığı bir toplantının ardından olaylar gelişir.

Türkiye'de sahnelenişi
----------------------

Türkiye'de ilk kez *Dünyanın Başkenti* adı ile Tiyatro Stüdyosu tarafından 2001-2002 sezonunda sahnelenmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑   [*yalın URL*]

Dış bağlantılar
---------------

* Missed questions about the life of a Nazi survivor4 Ağustos 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *The Guardian*
* Expectación en Berlín ante el estreno de una obra teatral sobre el nazi Speer4 Ağustos 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *El País*
* Speer – Alexander May inszeniert Esther Vilar und entdeckt die Manager-Spezies4 Ağustos 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Nachtkritik.de
* Stirring the horror of Nazi world4 Ağustos 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *London Evening Standard*
Şubat 2011'de meydana gelen Christchurch depremi sonrasında yapılan bir enkaz işaretlemesi.
**Enkaz işaretleri**; yıkılmış veya zarar görmüş bir binada, arama-kurtarma ekipleri tarafından yapılan çalışmalarla ilgili bırakılan notlar.

2011 öncesinde tüm dünyada uygulanan bir standart olmamakla birlikte kullanılan en yaygın işaretleme modelinde; enkaz girişine bir X çizilir ve boşlukların her birine yapılan çalışmalarla ilgili notlar yazılır.

2011 INSARAG standardı
----------------------

Birleşmiş Milletler'in Uluslararası Arama Kurtarma Danışma Grubu (INSARAG) tarafından belirlenen standartlarda işaretleme, yıkılan yapının dış girişinde ve görünürlük açısından en uygun yere yapılır.

Günümüze kadar farklı işaretleme modelleri uygulanmış olsa da 2011 yılında yapılan son düzenlemelere göre 1x1 metre boyutlarında bir kare çizilerek; karenin içerisine enkaza girmenin güvenli olup olmadığı *("Go" veya "No Go")*, enkazda çalışan ekip, çalışma başlangıç tarih ve saati ile çalışma bitiş tarih ve saati yazılır. Karenin dış kısmında yukarıya enkazdaki tehlikeler, alta ulaşılamayan kişi sayısı ve tespit edilmişse yerleri, sol tarafa çıkarılan kazazede sayısı ve sağ tarafa çıkarılan ölü sayısı not edilir.

Arama-kurtarma ekibi, çalışmalarını kendi kaynak ve kapasiteleri doğrultusunda tamamladığı takdirde işaretleme, daire içine alınır. Bütün çalışmalar tamamlandıktan ve enkazda başka hiçbir kazazede olmadığı onaylandıktan sonra işaretlemenin üzerine yatay bir çizgi (—) çekilir.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4  "Guidelines and Methodology" (PDF). Uluslararası Arama Kurtarma Danışma Grubu (INSARAG). 2012. 12 Eylül 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Mart 2013.  s.107-108 (İngilizce)
2. ↑  "Post-Earthquake Building Assessment" (PDF). 18 Nisan 2006. 24 Temmuz 2008 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Haziran 2012.  s. 26-28 (İngilizce)
**Menekşe Toprak** (d. 1970, Kayseri), Türk yazar ve gazetecidir.

İlk ve orta öğrenimini Köln ve Ankara’da tamamladıktan sonra, Ankara Siyasal Bilgiler Fakültesi’ni bitirdi. 2002 yılından beri Berlin ve İstanbul arasında serbest gazeteci, radyo programcısı olarak yaşamaktadır.

İlk öykü kitabı "Valizdeki Mektup", Yapı Kredi Yayınları tarafından 2007 yılında yayımlandı. İkinci öykü kitabı Hangi Dildedir Aşk 2011 (Yapı Kredi Yayınları), Temmuz Çocukları adlı ilk romanı 2011 (Yapı Kredi Yayınları) yılında yayımlandı. Ağıtın Sonu adlı romanı 2014'te ve Arı Fısıltıları romanı 2018'de İletişim Yayınevi tarafından basıldı. Öyküleri, Kitaplık, Notos Öykü, Özgür Edebiyat gibi dergilerde ve Sel Yayınları'nın 2008 antolojileri "Kadın Öykülerinde İstanbul", "Kadın Öykülerinde Ankara", "Kadın Öykülerinde Avrupa" ve "Kadın Öykülerinde Doğu" adlı kitaplarda, "Kar İzleri Örttü (Kırmızı Kedi) antoloji kitabında yayımlandı. Almanca, İngilizce ve Fransızca'ya çevrilen bazı öyküleri bu ülke dillerinin antoloji ve dergilerinde basıldı.

### Ödülleri

* "Ağıtın Sonu" romanı ile 2015 Duygu Asena Roman Ödülü
* "Arı Fısıltıları" ile 2019 Ankara Üniversitesi Roman Ödülü
* "Berlin Kültür Senatörlüğü 2021 Yılı Edebiyat Bursu"

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 3 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2023.
2. ↑  Kişisel sitesi - özgeçmiş
3. ↑  "Yapı Kredi Yayınları - Valizdeki Mektup". 22 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Nisan 2012.
4. ↑  Hürriyet arşiv- Doğan Hızlan - Hikayeciler bir şehri nasıl anlatır, 4 Ekim 2008[*ölü/kırık bağlantı*]

Dış bağlantılar
---------------

* Kişisel sitesi 27 Aralık 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Maldon Muharebesi** 10 Ağustos 991'de İngiltere'de Maldon, Essex'de Blackwater Nehri'nin yakınında Anglosaksonlar ile istila için bölgeye gelmiş olan Vikingler arasındaki silahlı çatışmadır. Vikinglerin zaferi Anglosaksonların mağlubiyetiyle sonuçlanmıştır. Savaştan sonra "Canterbury Başpiskoposu Sigeric" ve Anglo-Sakson krallığının güneydoğu illeri valisi Anglo-Sakson İngiltere Kralı Ethelred'e Vikinglere tazminat vererek onların İngiltere'den ayrılmasını sağlamasını tavsiye etmişlerdi. Böylece 3.000 kgm gümüş ağırlığa eşit olan 10.000 Romalı pundu Vikinglere tazminat olarak verilmişti. Buna "Danegeld" adı verilmiştir ve İngiltere tarihinde Vikinglere verilen ilk parasal tazminat olarak kayıtlara geçmiştir.

Maldon Savaşı hakkında bilgiler Eski İngilizce diliyle yazılmış olan ve büyük bir kısmı günümüze kadar gelmiş olan *Battle of Maldon (Maldon Muharebesi)* adlı bir epik şiirden kaynaklanmaktadır. Anglo-Sakson çağında günlük vakaları kayıt eden Anglo-Sakson Kronolojisinde Olaf Tryggvason adlı bir Norveçlinin komuta ettiği 2.000 ile 4.000 kişilik bir Viking gücünün denizden hücumu kaydı da bulunmaktadır.

Savaş
-----

Norveç kralı Olaf Tryggvason 2.000-4.000 adam ile Vikinglerin "Red Orm" adını verdikleri tekneleriyle Büyük Britanya sahiline çıktılar. Bunu haber alan Essex kontu Byrhtnoth kuvvetlerini toplayarak hemen Maldon'a yöneldiler ve Vikinglerle karşılaştılar. Anglosaksonlar antik Makedonyalılar gibi "falanks" yöntemi ile uzun mızraklarıyla duvar yaptılar. Ancak bu yöntemde de deneyimsiz olan Anglosaksonlar Vikinglere baskı yapmaları gerekirken saldırıya geçtiler. Vikingler hemen mızrakların arasından sıyrılıp Anglosaksonları öldürmeye başladılar. Blackwater Nehri'nde o gün kan götürüyordu. Kont Byrhtnoth savaşta ölmüştü. Norveç kralı Olaf Tryggvason ise akıbeti bilinmemektedir.

Resimler
--------

* Savaşın olduğu yer Savaşın olduğu yer
* Viking kumandani "Olaf Tryggvasson"Viking kumandani "Olaf Tryggvasson"

Kaynakça
--------

* İngilizce Wikipedia "Battle of Maldon" maddesi16 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce)

Dış bağlantılar
---------------

* "The Battle of Maldon" şiirinin modern İngilizce 'ye çevirisi çev.Wilfred Berridge *Battle of Maldon.org.uk*  websitesi (İngilizce)
* The Anglo-Saxon Chronicle29 Eylül 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. im Project Gutenberg (İngilizce)
**Dürüstlük** T.D.K sözlüğünde "doğruluk" olarak, diğer sözlüklerde ise "özü sözü bir olma", "olanı olduğu gibi yansıtma", "gerçeği saklamama", "bildiğinden, inandığından ve olduğundan başka türlü görünmeye veya göstermeye çalışmama" olarak tanımlanır. Eski Türkçedeki karşılığı samimiyettir.

Dürüstlük birçok din, mezhep ve kültürde bir değerdir. Farklı kültürlerde bu konu hakkında meşhur cümle ve atasözler var: *Dürüstlük en iyi siyasettir* ; *Dürüstlük, hikmet kitabının birinci bölümüdür* ; *Doğrunun yardımcısı Allah’tır* ; *Doğru ırmak, eğri yataklar içinden akar* ; *Doğruluk dost kapısı* ; *arife günü yalan söyleyenin (oruç yiyenin) bayram günü yüzü kara çıkar (olur) arife günü yalan söyleyenin (oruç yiyenin) bayram günü yüzü kara çıkar (olur)*.

Ayrıca bakınız
--------------

* Suskunluk sarmalı
* Doğruluk
* Hoşgörü
* Mutluluk
* İkiyüzlülük
* Arkadaşlık
* Kardeşlik
* Aşk

Kaynakça
--------

1. ↑  "Dürüstlük İle İlgili Atasözleri ve Anlamları Açıklamaları Dürüst Geçen Sözler". 19 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2021.
2. ↑  "Dürüstlük İle İlgili Sözler". 19 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2021.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb119797999 (data)
* GND: 4151136-0
* LCCN: sh85061841
* NLI: 987007565317905171

 |
**Menominiler** (Menominice *Mamaceqtaw* «halk/people»; İngilizce *Menominee, Menomini*), ABD'de Wisconsin eyaletinde yaşayan ve dilleri (*Omāēqnomenew*) Algonkin dillerinin *Merkezi Algonkin dilleri* bölümüne giren Algonkin yerlilerinden Kızılderili halkı.

8.700 kişilik etnik nüfustan anadillerini konuşabilen Menominilerin sayısı 1997 yılına göre hepsi yaşlı 39 kişidir.

Adlandırma
----------

**Menomini/Menominee** adı Çipevaca (Ojibva) *manoominii* («yabani pirinç halkı/wild rice people») kelimesinden gelir. *Kanada pirinci* ya da *Kızılderili pirinci* adları da verilen yabani pirinç (*Zizania*), Menomini halkının geleneksel besinlerinden biridir.

Yerleşimleri
------------

Menomini yerleşimleri ve nüfus:

* Keshena (çoğunlukta, 1,168)
* Legend Lake (çoğunlukta, 853)
* Middle Village (azınlıkta, 106)
* Neopit (çoğunlukta, 637)
* Zoar (çoğunlukta, 35)

Kaynakça
--------

1. ↑  Campbell, Lyle (1997).*American Indian Languages: The Historical Linguistics of Native America*. Oxford: Oxford University Press.pg.401,n.134.

Dış bağlantılar
---------------

* Menominee Indian Tribe of Wisconsin 14 Haziran 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Menominee Clan System

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4074719-0
* LCCN: sh85083587
* NARA: 10675753
* NLI: 987007562996405171

 |
**Dört Go Okulu**, Japon go tarihinde, Tokugawa Shogunluğu'nun başlangıç zamanında, go üzerine çalışmalar yapmak için devlet yönetimi tarafından desteklenmiş ve kontrol edilmiş dört go akademisidir. Takriben aynı zamanlarda shogi de üç okul ile organize edilmiştir. Buradaki "okul" kavramı Japonya'daki diğer tüm geleneksel sanatlarda olduğu gibi *iemoto* sisteminin tanımlamış olduğu çizgide işleyen bir kurumu ifade eder. Özelde ifade edilecek olursa, bu dört okuldan üçünün lideri nesilden nesile geçen bir ismi taşır: Inoue Inseki, Yasui Senkaku, Hayashi Monnyu. Dolayısı ile bu isimlere yapılan referanslar okulların o dönemdeki liderlerini ifade eder.

Bahsi geçen Dört Go Okulu şunlardır: Honinbo Okulu, Hayashi Okulu, Inoue Okulu ve Yasui Okulu. Teorik olarak bunlar eşit kategoridedirler ve *oshirogo* ismi verilen resmi saray oyunlarında rekabet etmişlerdir.

Budist bağlantılar
------------------

Honinbo ve Hayashi Nichiren Budizmi ile aynı çizgide ve Inoue ile Yasui de Jodo Shu çizgisinde olmak üzere bahsi geçen bu go okulları aynı zamanda *ismen* birer Budist enstitüsüdürler. Bundan dolayı tüm oyuncuları erkektir.

Dipnotlar
---------

1. ↑  *Go Monthly Review* 1963/4 s.41

Kaynakça
--------

*
**Fuad Paşa** (1835, Kahire - 17 Nisan 1931, İstanbul) Çerkes asıllı Türk asker. Ataklığı ve düşündüklerini çekinmeden söylemesi nedeniyle **Müşir Deli Fuad Paşa** olarak da bilinir.

Babası Müşir Hasan Paşa Sudan Müfettişi olarak görev yaparken 1835 yılında Mısır'da doğdu. Kahire Harp Okulu'nu bitirdi. Mısır Ordusu'nda Miralay rütbesine terfi etti. 1869 yılında İstanbul'a geldi. 1872 yılında Aşiret ayaklanmalarını bastırmak için Kerkük'e gönderildi ve başarılarından ötürü aynı yıl Mirliva rütbesine terfi etti. Karadağ Savaşı'na katıldı. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nda Tuna cephesinde görev aldı. 26 Temmuz 1877 tarihinde yapılan Elena Muharebesi'nde Osmanlı birliklerinin kumandanıydı. Bu muharebedeki başarısından dolayı "Elena Kahramanı" olarak anıldı. II. Abdülhamid tarafından Müşir rütbesine terfi ettirildi ve Padişah Yaverliği'ne atandı. Ancak yönetime olan muhalefetinden dolayı 1902 yılında II. Abdülhamid tarafından Şam'a sürgüne gönderildi. 1908 yılında II. Meşrutiyetin ilanıyla İstanbul'a geri döndü. 1909 yılında Meclis-i Ayan üyeliğine atandı. Balkan Savaşları sırasında İstanbul'un savunmasında görev aldı. 1913 yılında askerlikten emekli oldu.

Türk Kurtuluş Savaşı sırasında Sivas Kongresi kararlarını Osmanlı Sarayı'na kabul ettirip Damat Ferit Paşa Hükûmeti'nin düşmesinde önemli rol oynadı. Savaş boyunca Kuvâ-yi Milliye'yi destekledi.

17 Nisan 1931 tarihinde İstanbul'da öldü. Mezarı Eyüp Sultan'dadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Sinan Kuneralp, *Son Dönem Osmanlı Erkân ve Ricali (1839-1922), Prosopoprafik Rehber*, İstanbul 1999, s. 73.

| * g
* t
* d
Osmanlı ve Türkiye mareşalleri |
| --- |
| Osmanlı İmparatorluğu Osmanlı Müşîr (1826-1922) | 
* Hasan Rıza Paşa
* Topçubaşızade Mahmud Paşa
* Eneste Haseki Mehmed Selim Paşa
* Gözlüklü Mehmed Reşid Paşa
* Çerkes Hafız Mehmed Paşa
* Süleyman Refet Paşa
* Darbhor Mehmed Reşid Paşa
* Mehmed Vasıf Paşa
* Mehmed Namık Paşa
* Keçecizade Fuat Paşa
* Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa
* Hüseyin Avni Paşa
* Mehmed Rıza Paşa
* Abdülkerim Nadir Paşa
* Süleyman Hüsnü Paşa
* Ömer Lütfi Paşa
* İstanbullu Mehmed İzzet Paşa
* Mehmed Ali Paşa
* Ahmed Esad Paşa
* Mehmed Redif Paşa
* Derviş İbrahim Paşa
* İsmail Hakkı Paşa
* Mehmed Rauf Paşa
* İbrahim Halil Paşa
* Ahmed Eyüb Paşa
* İbrahim Edhem Paşa
* Yedi Sekiz Hasan Paşa
* Kâzım Paşa
* Mehmed Yaver Paşa
* Ahmed Muhtar Paşa
* Gazi Osman Paşa
* Ali Saib Paşa
* Deli Fuad Paşa
* Mustafa Zeki Paşa
* Mehmed Zeki Paşa
* Sadettin Paşa
* Recep Paşa
* Ethem Paşa
* Mehmed Şakir Paşa
* Mahmud Şevket Paşa
* Mehmed Şükrü Paşa
* Ahmet İzzet Paşa
* Ali Rıza Paşa
* Salih Hulusi Paşa
* Zeki Paşa

 |
| Türkiye Türkiye Müşîr (1923-1935)  Mareşal (1935-günümüz) | 
* Mustafa Kemal Atatürk
* Fevzi Çakmak

 |
Felice Casson
**Felice Casson** (d. 5 Ağustos 1953, Chioggia, Venedik vilayeti), çalışmaları ile Gladio'nun varlığını keşfeden İtalyan bir sulh yargıcı ve politikacıdır.

1972'de Soğuk Savaş esnasında gizli bir NATO anti-komünist ordusunu, hükümlü iki neo-faşistin üç Carabinieri'ye saldırısını araştırırken, ortaya çıkardı. Saldırıda kullanılan patlayıcılar, bir NATO kol zulasından gelmişti.

Padova Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden avukat olarak mezun oldu. 1980'de sulh yargıçlığına girdi. Onun en bilinen davası, İtalya'daki Gladio ile ilgilidir. Venedik bölgesinde endüstriyel bir yerleşim yeri olan Marghera'da 157 işçinin ölümü ile sonuçlanan PVC üretim tesisindeki çevre felaketinde, Enichem ve Montedison'un büyük yöneticilerinin duruşmasında baş savcıydı. 2005'te, merkez-sol koalisyon için Venedik'in belediye başkanı için bir aday olmak için sulh yargıçlığını bıraktı. Ancak Merkez-sol Partisi, çok az oyla belediye başkanı Massimo Cacciari'yi aday gösterdi. Casson, 2006 İtalya Genel Seçimleri esnasında sol görüşlü siyasi parti Democratici di Sinistra'dan senatör seçildi.

Bibliyografi
------------

* *Lo stato violato* (1985 - "The Raped State")
* *Servizi segreti e il segreto di stato* (1992 - "Secret Services and State Secret")
* *La fabbrica dei veleni* (2007 - "The poison factory")

Kaynakça
--------

1. ↑  "'Gladio' dominates Italy's political arena". The Independent. 16 Kasım 1990.

Dış bağlantılar
---------------

* Zaman gazetesinin Felice Casson röportajı (26 Ocak 2009)

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 1062154673
* ISNI: 0000 0000 3530 5112
* LCCN: n95049602
* VIAF: 26309680
* WorldCat: lccn-n95049602

 |
**Çok Yaşa Bebek**, 0-4 yaş arası bebeklere tıbbi müdahale için gerekli cihazların hastanelere sağlanması için Türkiye Bankalar Birliği'nin 2003'te başlattığı kurumsal sosyal sorumluluk projesidir.

Proje kapsamında yapılan tıbbi cihaz yardımları Türkiye'nin çeşitli illerinde çalışan sağlık profesyonellerinin gönderdikleri bilgilendirmelerle belirlenmektedir. 2011 yılına kadar Türkiye’nin 65 ilindeki 180 hastanenin çocuk acil tıp ve yoğun bakım bölümlerine toplam 833 cihaz yardımında bulunulmuştur.

Çok Yaşa Bebek Projesi kapsamında yapılan cihaz yardımlarının yanı sıra,sağlık çalışanlarına yönelik PALS Eğitimleri, öğretmenler ve anne-babalara dönük "Çocukları Kazalardan Koruma" eğitimleri de düzenlenmektedir.

Çok Yaşa Bebek Projesi, Çocuk Acil Tıp ve Yoğun Bakım Derneği, Türk Pediatri Kurumu ve Hacettepe Üniversitesi’nden oluşan Danışma Kurulu’nun işbirliğinde gerçekleştirilmektedir.

"Çok Yaşa Bebek" sosyal sorumluluk projesi 2010 yılında 9. Altın Pusula "Halkla İlişkiler Büyük Ödülü"nü aldı.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Çok Yaşa Bebek Resmi İnternet sitesi -". 12 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ekim 2020.
**Christian Wirth** (24 Kasım 1885 - 26 Mayıs 1944), üst düzey Alman polis ve SS subayı. Reinhard Operasyonu olarak bilinen operasyonda işgal edilen Polonya'daki Yahudilerin katledilmesinde görev yaptı.

Reinhard Operasyonu'ndan sorumlu Odilo Globocnik'in yardımcısıydı. Bu operasyondaki görevi engelli insanların zehirli gazla veya zehirli iğneyle öldürülmesini içeren T-4 operasyonu'nu geliştirmekti.

Kariyeri
--------

I. Dünya Savaşı sırasında Batı Cephesinde görev yaptı ve cesareti nedeniyle madalya aldı.

1931'de Nazi Partisi, 1933'te SA, 1937'de SD, 1939'da SS'e katıldı.

T-4 programına atanmadan önce Stuttgart'ta Gestapo'ya bağlı bir birimde polis şefiydi. Bu görevi süresince gaddarlığı ve görevine olan bağlılığıyla ün kazandı. 1939'da SS yüzbaşılığına getirildi ve T-4 programının parçası olarak Grafeneck psikiyatri kliniğine gönderildi. 1939'un sonlarında Almanya'nın kuzeyindeki başka bir birime gönderildi ve burada ilk kez karbon monoksit kullanılarak, gazla öldürme deneyine başladı.

1940'ta Almanya ve Avusturya'da T-4 programının şefi oldu.

1941 Eylül ayında Chelmno'da Yahudi ve Çingenelerin gazla öldürülmesine başladı. 1942 Martında Yahudi ve Çingeneler gaz kamyonları'nda düzenli olarak öldürülüyordu.

Globocnik tarafından Reinhard Operasyonu kapsamındaki 3 toplama kampının ilki olan Belzec'e atandı. Daha önceki görevinde gazla öldürme konusundaki tecrübelerinden dolayı bu işe uygun görülmüştü. 1942'de yine Globocnik tarafından Reinhard kamplarının denetçisi olarak görevlendirildi.

Wirth, Reinhard kamplarının ikincisi olan Sobibor'un inşası sırasında, 25 Yahudi esir-işçinin deneysel olarak gaz verilerek öldürülmesini gerçekleştirdi. Trenle getirilen Yahudilerle konuşan Wirth, onlara buraya geçici olarak getirildiklerini söylerdi ve Yahudiler de ona bu yüzden sevgi gösterilerinde bulunup alkışlardı. Yanında bir kırbaç taşıyan Wirth, bunu hem Yahudiler hem de işini iyi yapmadığını düşündüğü gardiyanlar üstünde kullandı. Reinhard kamplarının üçüncüsü ve en etkilisi olan Treblinka'nın düzenlenmesinde görev yaptı. Kasım 1943'te Sobibor'da çıkan isyanın ardından, SS ve polis birimleri gözetim altındaki 42,000 Yahudiyi öldürdü.

Reinhard Operasyonu'nun (*1.7 milyon Yahudi ve binlerce Çingene öldürüldü*) ardından İtalya, Trieste'ye, diğer Reinhard görevlileriyle birlikte atandı. Buradaki görevi San Sabbo toplama kampını denetlemek ve işgal altındaki Yugoslavya sınırından gelecek partizanların saldırısına karşı korumaktı.

Partizanlarla çatışmak, eski bir ölüm kampı yöneticisi SS'in atanabileceği en tehlikeli görevlerden biriydi. Mayıs 1944'te bir sokak çatışması sırasında Trieste yakınlarında Yugoslav partizanlar tarafından öldürüldü.

Kaynakça
--------

1. ↑  Zenter, Christian and Bedürftig, Friedemann (1991). *Encyclopedia of the Third Reich* (pg. 1053), New York: Macmillan; ISBN 0-02-897502-2

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 12885359X
* ISNI: 0000 0000 6680 781X
* LCCN: nr96036359
* VIAF: 18287036
* WorldCat: lccn-nr96036359

 |