**Kaos GL Derneği**, 1994'ün Eylül ayında Türkiye'deki LGBTQ+ bireylerin bir araya gelerek, maruz bırakıldıkları ayrımcılığa karşı mücadele ederek özgürleşmek amacıyla Ankara'da kurduğu, eşcinsellerin kurtuluşunun heteroseksüelleri de özgürleştireceği fikrini şiar edinen bir LGBTQ+ derneğidir. 1994'ün yazında İnsan Hakları Derneği (İHD), Ankara Şubesi'nde oluşturulan Gey ve Lezbiyen Hakları Komisyonu'nda çalışmalar yürüten aktivistler Kaos GL’nin oluşmasına katkıda bulundular.

Kaos GL grubu kurulduğundan beri Kaos GL dergisini çıkarmaktadır. 20 Eylül 1994’te Kaos GL Dergisi’nin ilk sayısı yayınlandı. Eylül 2000 tarihinden bu yana da Kaos Kültür Merkezi'nde kültürel etkinlikler, toplantılar, film gösterimleri düzenleyen KAOS GL Derneği, ilk LGBT kütüphanesini de oluşturmuştur.

Tüzel kimliği
-------------

Kaos Gay ve Lezbiyen Kültürel Araştırmalar ve Dayanışma Derneği (Kaos GL) dernekleşmek için resmi başvuruda bulundu ve 15 Eylül 2005 tarihinde tüzel kişilik kazandı. Ancak Ankara Valiliği 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 56. Maddesinde yer alan "Hukuka ve ahlaka aykırı dernek kurulamaz" hükmüne dayanarak dernek tüzüğünün ve isminin ahlaka aykırı olduğu gerekçesiyle kapatılması için Cumhuriyet Savcılığı'na başvurdu. Valiliğin başvurusunu inceleyen Basın Savcısı ise dava açılmasına gerek görmedi, böylelikle Kaos GL Türkiye’de tüzel kişilik kazanan ilk LGBT derneği oldu.

Dava
----

21 Temmuz 2006'da derneğin yayımladığı *Kaos GL* dergisinin "Cinselliğin Görselliği, Görselliğin Cinselliği: Pornografi" konusuna yer veren 28. sayısının tüm nüshalarının "genel ahlakın korunması ilkesine aykırı olduğu" gerekçesiyle toplatılmasına karar verildi ve derginin yazı işleri müdürü Umut Güner hakkında "basın yoluyla müstehcen görüntüler yayımlamak" suçundan ceza davası açıldı. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 22 Kasım 2016 tarihli kararında "derginin söz konusu sayısının bir bütün olarak değerlendirildiğinde, eleştirel ve analitik yazılar aracılığıyla, farklı yaklaşımlara ve özellikle LGBTQ+ kişilerin yaklaşımlarına göre pornografi konusunu ele aldığını" ve "yerel makamların, bilgi sahibi olmayan bir toplumun söz konusu dergiye erişimini engellemek amacıyla sayının bütün nüshalarının toplatılmasına nazaran daha hafif nitelikte önleyici bir tedbiri uygulamaya çalışmadığını" tespit etti ve Kaos GL'nin ifade özgürlüğü hakkının ihlal edildiğine oybirliğiyle karar verdi.

Ödüller
-------

* 2015 Uluslararası Hrant Dink Ödülü

Üyelikler
---------

* Denge ve Denetleme Ağı

Kaynakça
--------

1. ↑  "Cinsel yönelim ayrımcılığı ve STK'lar". *Radikal*. 26 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mayıs 2013.
2. ↑  "Kaos GL'nin Hikayesi". www.savaskarsitlari.org. 30 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mayıs 2013.
3. ↑  "Kaos GL Derneği Kapatılmak İsteniyor!". www.savaskarsitlari.org. 30 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mayıs 2013.
4. ↑  "Kaos GL İçin Kapatma İstemi Hak İhlali". Bianet.org. 24 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mayıs 2013.
5. ↑  "Kaos GLnin Kapatılamaması Emsal Olmalı". Bianet.org. 24 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mayıs 2013.
6. 1 2  KAOS GL / TÜRKİYE DAVASI (Başvuru no. 4982/07) 5 Mart 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi. 22 Kasım 2016. Erişim tarihi: 5 Mart 2017.
7. ↑  "Denge ve Denetleme Ağı- Üyelik". *Dengedenetleme.org*. 5 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Nisan 2023.

Dış bağlantılar
---------------

* Resmî site
* Çevrimiçi dergi arşivi 8 Aralık 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Kaos GL hakkında 18 Eylül 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - FeministBellek

| * g
* t
* d
Türkiye'de LGBT |
| --- |
| Tarih | 
* Osmanlı İmparatorluğu'nda eşcinsellik
* Türkiye'de LGBT tarihi
* Haklar

 |
| Dernekler | 
* İstanbul LGBTT
* Kaos GL
* Kadın Kapısı
* Lambdaistanbul
* LİSTAG
* MorEL Eskişehir LGBTT Oluşumu
* Pembe Hayat
* Siyah Pembe Üçgen
* SPoD

 |
| Topluluk | 
* ODTÜ LGBT Dayanışması
* LEGATO
* Piramid LGBT

 |
| Festivaller | 
* KuirFest
* Hormonlu Domates

 |
| Onur yürüyüşleri | 
* İstanbul Onur Yürüyüşü
* Homofobi ve Transfobi Karşıtı Yürüyüş
* İzmir Onur Yürüyüşü

 |
| Kültür | 

|  |  |
| --- | --- |
| Edebiyat | 
* Lubunca
* Türk edebiyatında LGBT temaları

 |
| Sinema | 
* Türk sinemasında LGBT temaları
* *Köçek*

 |
| Medya | 
* Gmag
* Gabile.com
* Ayı Sözlük
* Hevjin

 |

 |
| Homofobi | 
* Türkiye'de nefret cinayeti kurbanı LGBT'ler
* Ahmet Yıldız cinayeti
* Mesut Şaban Okan cinayeti
* Halil İbrahim Dinçdağ
* R. Ç. cinayeti
* Hande Kader cinayeti
* Eylül Cansın

 |
| Diğer | 
* LGBT gece kulüpleri
* Gey ikonu olarak Hande Yener

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 6104425-8
* VIAF: 262509022
* WorldCat: lccn-n2007091485

 |