***Protathlitis*** ("şampiyon" anlamına gelir), İspanya, Castellón'daki Erken Kretase (Barremian) yaşlı Arcillas de Morella Formasyonundan bir spinosaurid dinozor cinsidir. Tip ve tek tür, parçalı bir iskeletten bilinen ***Protathlitis cinctorrensis***'tir. Baryonychinae'nin temel bir üyesiydi. Onun keşfi spinosaurin *Vallibonavenatrix'*inkiyle beraber, İber Yarımadası'nın Erken Kretase döneminde çeşitli spinosaurid topluluklarına sahip olduğunu gösteriyor.

Keşif ve adlandırma
-------------------

Holotip kalıntıları, maksiller parça 8ANA-109 ve kuyruk omurları 3ANA83, 4ANA43, 4ANA69, 4ANA76 ve 5ANA78, 1998'de keşfedilen ve 2002'ye kadar incelenmemiş kalan Arcillas de Morella Formasyonu'nun ANA bölgesinden çıkarıldı. Kalıntılar, 2023 yılında yeni bir spinosaurid cinsi ve türü olarak tanımlandı, *Protathlitis cinctorrensis*. Cins adı "*Protathlitis*", Yunanca "şampiyon" anlamına gelir ve Villareal CF tarafından kazanılan 2020-21 UEFA Avrupa Ligi'ne adandı ve kulübün 2023'teki yüzüncü yılı ışığında verildi. Tür adı olan "*cinctorrensis*", kalıntıların bulunduğu kasaba olan Cinctorres'i onurlandırmaktadır.

Sınıflandırma
-------------

Santos-Cubedo *ve ark.* (2023), *Protathlitis'i* Baryonychinae'nin en temel üyesi olarak yerleştiren bir filogenetik analiz gerçekleştirdi. Sonuçlar aşağıdaki kladogramda gösterilmiştir:


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Camarillasaurus*  |
|   |
|   | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Baryonychinae | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | ***Protathlitis*** |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Baryonyx* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Ceratosuchops*  |
|   |
|   | *Suchomimus* |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |
| Spinosaurinae | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Ichthyovenator* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Vallibonavenatrix* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Spinosaurus* |
|   |
|   | *Irritator*  |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

Paleoçevre
----------

*Protathlitis*, Erken Kretase döneminin Barremian aşamasına, 129.4 ila 125 milyon yıl öncesine tarihlenen Arcillas de Morella Formasyonundan geliyor. Bu ortamda ornithischian *Iguanodon bernissartensis* ve belirsiz bir sauropod olan *Morelladon beltrani* ve diğer spinosaurid *Vallibonavenatrix* dahil olmak üzere diğer dinozorlarla bir arada yaşadı.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3  Santos-Cubedo (2023). "A new spinosaurid dinosaur species from the Early Cretaceous of Cinctorres (Spain)". *Scientific Reports*. **13** (1). doi:10.1038/s41598-023-33418-2.
2. ↑  Weishampel, David B; et al. (2004). "Dinosaur distribution (Early Cretaceous, Europe)." In: Weishampel, David B.; Dodson, Peter; and Osmólska, Halszka (eds.): The Dinosauria, 2nd, Berkeley: University of California Press. Pp. 562. 0-520-24209-2.
3. ↑  Verdú (2017). "Individual variation in the postcranial skeleton of the Early Cretaceous *Iguanodon bernissartensis* (Dinosauria: Ornithopoda)". *Cretaceous Research*. **74**: 65-86. doi:10.1016/j.cretres.2017.02.006.
4. ↑  Malafaia (2019). "A new spinosaurid theropod (Dinosauria: Megalosauroidea) from the late Barremian of Vallibona, Spain: Implications for spinosaurid diversity in the Early Cretaceous of the Iberian Peninsula". *Cretaceous Research*. **106**: 104221. doi:10.1016/j.cretres.2019.104221.