**Toulon** ([tuˈlõ]), Güney Fransa'da ve Akdeniz kıyısında bulunan bir liman kenti. Provence-Alpes-Côte d'Azur bölgesinde üçüncü büyük şehir olarak yer alır ve Var departmanı merkezidir.

Toulon belediye sınırları içinde nüfus (2007 itibarıyla) 166.537, şehirleşme alanında ise nüfus 600.740'tır.

Fransız donanmasının önemli üslerinden biridir. Gemi yapımı, balıkçılık, şarapçılık, matbaacılık sanayileri gelişmiştir. Havacılık araçları, silah, harita, kâğıt, tütün, ayakkabı ve elektronik malzeme üretimi önemlidir.

Tarih
-----

Toulon yöresinde ilk yerleşenler Liguryalılar oldu. Roma İmparatorluğu topraklarına katılan kent, *Telo Martius* adını aldı. Romalılar, körfezde bir deniz feneri kurdular. Batı Roma İmparatorluğu'nun çöküşünden sonra kent uzun süre Saracen korsanları tarafından yağmalandı.

Kent, Fransa kralı VII. Charles zamanında kurulan tersanelerle bir savaş gemisi yapım merkezi haline geldi.

1543-1544 kışında şehir Barbaros Hayreddin Paşa komutasındaki Osmanlı donanmasına üs vazifesi gördü. Osmanlı gemicilerinin rahatça yerleşmesi için şehrin yerli halkı kısmen boşaltıldı.

Askeri liman daha sonra Kardinal Richlieu, Jean-Baptiste Colbert ve Sébastien Le Prestre de Vauban tarafından tahkim edildi. Kent 1707'de ve 1744'te Toulon Deniz Savaşlarına ve İspanya Veraset Savaşı'nın bazı bölümlerine sahne oldu.

Napolyon Bonapart, 1793'teki Toulon kuşatmasına yaptığı yararlar sayesinde ün kazandı.

II. Dünya Savaşı'nda Müttefikler'in Kuzey Afrika'ya çıkartma yapması üzerine (Meşale Harekâtı), Alman ordusu Güney Fransa'yı işgal etti (Anton Harekâtı). Fransız donanması, Almanların eline geçmektense 27 Kasım 1942'de kendisini batırmayı tercih etti.

Günümüzde Toulon, Fransa'nın Akdeniz kıyısındaki başlıca deniz üssüdür. Fransız uçak gemisi *Charles de Gaulle* ve savaş grubuna ana üs olarak hizmet verir. Fransız Akdeniz donanması Toulon'da üslenmiştir.

Eğitim
------

* Kedge Business School

Kardeş şehirler
---------------

Toulon şehrinin, aşağıdaki şehirlerle kardeş şehir bağları vardır:

* İtalya La Spezia, İtalya (1958)
* Almanya Mannheim, Almanya (1958)
* Amerika Birleşik Devletleri Norfolk, Virginia, Amerika Birleşik Devletleri (1988)
* Rusya Kronstadt, Rusya (1996)
* Fas Khémisset, Fas (2005)

Resimler
--------

Toulon'un panoraması
Port d'Italie şehir kapısı
* Osmanlı Donanması Toulon limanında. Matrakçı Nasuh'un eseri, 1543.Osmanlı Donanması Toulon limanında. Matrakçı Nasuh'un eseri, 1543.
* Toulon Belediye KonağıToulon Belediye Konağı
* Toulon Özgürlük Meydanında fıskiyeli havuzToulon Özgürlük Meydanında fıskiyeli havuz
* Toulon OperasıToulon Operası
* Toulon'da büyük yelkenli gemilerToulon'da büyük yelkenli gemiler
* Toulon Louis Blanc MeydanıToulon Louis Blanc Meydanı
* Toulon'da Mourilllon plajıToulon'da Mourilllon plajı
* Toulon limanının savunmak için yapılmış tarihi St. Louis KalesiToulon limanının savunmak için yapılmış tarihi St. Louis Kalesi

Ayrıca bakınız
--------------

* Fransa'daki şehirler listesi

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Toulon*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Maurice Arreckx, *Vivre sa ville*, Paris, La Table ronde, 1982 ; *Toulon, ma passion*, 1985 (Fransızca)
* Jean-Pierre Thiollet, *Le Chevallier à découvert*, Paris, Laurens, 1998 (Fransızca)

| * g
* t
* d
Nüfuslarına göre Fransa'daki şehirler |
| --- |
| 1.000.000 ve üzeri | 
* Paris

 |
| 500.000 ve üzeri | 
* Marsilya

 |
| 200.000 ve üzeri | 
* Lyon
* Toulouse
* Nice
* Nantes
* Strazburg
* Montpellier
* Bordeaux
* Lille
* Rennes

 |
| 100.000 ve üzeri | 
* Reims
* Le Havre
* Saint-Étienne
* Toulon
* Grenoble
* Angers
* Dijon
* Brest
* Nîmes
* Le Mans
* Aix-en-Provence
* Saint-Denis
* Tours
* Limoges
* Villeurbanne
* Amiens
* Metz
* Besançon
* Perpignan
* Orléans
* Mulhouse
* Caen
* Boulogne-Billancourt
* Rouen
* Nancy
* Argenteuil
* Montreuil

 |
| Şehirler listesi |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb152779642 (data)
* GND: 4119669-7
* LCCN: n82071807
* MusicBrainz: 195e59dd-b6dd-4038-8ef9-787bc238c3cd
* NARA: 10045041
* NKC: ge131100
* NLI: 987007534122905171
* SUDOC: 027563715
* VIAF: 143014251
* WorldCat: lccn-n82071807

 |