***Siats*** (/see-ats/), Utah, Amerika Birleşik Devletleri'nin Geç Kretase Cedar Mountain Formasyonu'ndan bilinen soyu tükenmiş büyük teropod dinozor cinsidir. Tek bir tür içerir, ***Siats meekerorum***. Başlangıçta, çok tartışmalı ilişkilere sahip büyük bir teropod sınıfı olan bir megaraptoran olarak sınıflandırıldı. *Siatlar* bir neovenatorid allosauroid, filogenetik konumu belirsiz bir coelurosaur, veya bir tyrannosauroid olabilir**.**

Keşif
-----

 Sırt omuru
Keşfi Omurgalı Paleontoloji Derneği'nin 2012 yıllık toplantısında duyuruldu ve 2013 yılında Lindsay E. Zanno ve Peter J. Makovicky tarafından adlandırıldı ve tip türü *Siats meekerorum'*dur. Cins adı, Ute mitolojisindeki insan yiyen bir canavar olan *Siats'*ın adından türetilmiştir. *Meekerorum* tür adı, paleontolojik araştırmaları desteklemek için bir fon bırakan merhum jeolog John Caldwell Meeker, dul eşi Withrow Meeker ve araştırma projesinin gönüllülerinden biri olan kızları Lis Meeker'i onurlandırıyor.

*Siats*, Chicago'daki Field Museum of Natural History'de yer alan parçalı bir postkranial iskelet olan FMNH PR 2716 holotipinden bilinmektedir. FMNH PR 2716, beş dorsal ve sekiz kaudal omur, bir köşeli çift ayraç, kısmi sağ ilium, iskiyum ve fibula, parçalı bir sol tibia ve birkaç sağ ve sol pedal falanksından oluşur. FMNH PR 2716, Lindsay Zanno tarafından, Peter Makovicky liderliğindeki Field Museum'un 2008 keşif gezisinin bir parçası olarak keşfedildi. Kemikler ilk olarak bir yamaçtan çıkıntı yaptığı görülerek kazı yapılmasına yol açtı. 2008 ve 2010 yılları arasında, Utah'ın Emery İlçesindeki, yaklaşık 94,5 milyon yıl önce, Geç Kretase'nin erken Senomaniyen aşamasına tarihlenen Cedar Mountain Formasyonu'nun Mussentuchit Üyesi'nden toplanmıştır.

Tanım
-----

 Bir insana göre boyut
Holotip örnek, FMNH PR 2716, nöral kemerlerin dorsal omurların merkezine tamamlanmamış birleşmesine dayanarak iskelet olarak olgunlaşmamış kabul edilen tek bir kişiden alınan materyalden oluşur. *Siats*, dördü otapomorfik (yani benzersiz) olmak üzere yedi tanısal özellikle ile karakterize edilir. Otapomorfileri arasında distal kuyruk omurlarının yarıüçgensel enine kesiti, proksimal kuyruk omurlarında belirgin infradiapofiz fossaları olmayan uzun centrodiapophyseal laminalar, ilyak kasık pedinkülünün enine içbükey asetabular kenarı ve kesik lateral brevis sığlığı ucunda bir çentik bulunması yer alır. Diğer dikkate değer özellikler, sırt omurlarındaki geniş nöral dikenleri içerir.

 Yaşam restorasyonu
*Siats,* Kuzey Amerika'dan bilinen en büyük teropodlardan birini temsil eder. Zanno ve Mackovicky (2013), femur çevresi regresyonunu kullanarak kütlesini kabaca 4 metrik ton (4,4 küçük ton) olarak tahmin ettiler. Yazarlar ayrıca, iskeletsel olarak olgunlaşmamış bir bireyi düşündüren, ossifikasyon olmadığını gösteren görünür nörosantral ek yerlerine rağmen, holotip örneğinin boyut olarak zaten *Saurophaganax* ve *Acrocanthosaurus* ile karşılaştırılabilir olduğunu yazdılar. 2019'da maksimum yetişkin boyutunun 11,7 metre uzunluğunda ve 3,9 ton beden kütlesinde olduğu kestirildi.

Eğer bir neovenatorid ise, *Siats'*ın keşfi, allosauroidlerin Kuzey Amerika'da geç Kretase'ye kadar tiranozauroidlere hakimiyeti vermediğini de ortaya koyuyor. Bununla birlikte, genellikle neovenatoridler veya tiranozauroidler olarak bulunan, ki genellikle her iki yorumun da aynı makalede yer aldığı megaraptoranlarla olduğu gibi bu hayvanın sınıflandırması konusunda önemli anlaşmazlıklar olmuştur ve halen de devam etmektedir. *Siatların* Megaraptora'nın içine yerleştirilmesi de bir tartışma kaynağı oldu ve son analizler, Megaraptora'nın yerleşiminden bağımsız olarak onu megaraptoran olmayan bir teropod olarak yerleştirdi.

Filogeni ve sınıflandırma
-------------------------

*Siats,* başlangıçta, megaraptoran *Aerosteon'*unkine benzer şekilde, kuyruk nöral kemerleri üzerinde derin infradiapofiz fossa ile sınırlanmış belirgin centrodiapophyseal laminaların varlığına dayanarak, 2013 yılında keşfedilmesi üzerine *Chilantaisaurus* ile yakından ilişkili bir megaraptoran neovenatorid olarak sınıflandırıldı. Yavru bir *Megaraptor* örneğinin 2014 tarihli bir tanımlamasında, *Siats'*ın Megaraptora'ya yönlendirilmesine itiraz edildi ve megaraptoranların *Siats* gibi neovenatoridlerden çok olasılıkla tirannosauroroidlere daha yakın olduğu bulundu. Makale, *Neovenator* ile çeşitli özellikleri paylaşmasına karşın, *Siats'*ın sırt omurları, ilium ve fibula yapısında megaraptoranlardan çok farklı olduğunu belirtti. Megaraptoranları neovenatoridler olarak yerleştiren Coria ve Currie (2016) tarafından yürütülen sonraki bir analiz, yine de *Siats* ve *Chilantaisaurus'u* Megaraptora'nın dışında neovenatoridler olarak yerleştirdi. Bununla birlikte, Bell *ve ark.* (2016) *, Siatları* bu grup içinde belirsiz filogenetik yerleşime sahip Coelurosauria'nın bir üyesi olarak değerlendirdi; analiz, *Siatların* ya ornitomimozorların bir akrabası, maniraptoranlarla tirannosauroidlerden daha yakından ilişkili bir teropod, bir bazal megaraptoran ya da *Xiongguanlong'*dansa tirannosauridlerle daha yakından ilişkili bir tiranozauroid olabileceğini gösterdi.

Kuyruk centrumu
Sırt centrumu
Aşağıda sunulan kladogram (bu daha yeni çalışmalardan önce oluşturulmuştur) Zanno & Makovicky'yi (2013) izler.


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Metriacanthosauridae | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Yangchuanosaurus zigongensis* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | CV 00214 |
|   |
|   | *Yangchuanosaurus shangyouensis* |
|   |

 |
|   |

 |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Shidaisaurus jinae* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *"Sinraptor" hepingensis* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Metriacanthosaurus parkeri* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Sinraptor dongi* |
|   |
|   | *Siamotyrannus isanensis* |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |
| Allosauria | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Allosauridae | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Allosaurus fragilis* |
|   |
|   | *Saurophaganax maximus* |
|   |

 |
|   |
| Carcharodontosauria | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Neovenatoridae | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Neovenator salerii* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Chilantaisaurus tashuikouensis* |
|   |
| Megaraptora | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | ***Siats meekerorum*** |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Australovenator wintonensis* |
|   |
|   | *Fukuiraptor kitadaniensis* |
|   |

 |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Aerosteon riocoloradensis* |
|   |
|   | *Megaraptor namunhuaiquii* |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |
| Carcharodontosauridae | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Eocarcharia dinops* |
|   |
|   | *Concavenator corcovatus* |
|   |

 |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Acrocanthosaurus atokensis* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Shaochilong maortuensis* |
|   |
| Carcharodontosaurinae | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Carcharodontosaurus saharicus* |
|   |
| Giganotosaurini | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Tyrannotitan chubutensis* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Giganotosaurus carolinii* |
|   |
|   | *Mapusaurus roseae* |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8  Zanno (2013). "Neovenatorid theropods are apex predators in the Late Cretaceous of North America". *Nature Communications*. **4**: 2827. doi:10.1038/ncomms3827. PMID 24264527.
2. ↑  Noto (2022). "A newly recognized theropod assemblage from the Lewisville Formation (Woodbine Group; Cenomanian) and its implications for understanding Late Cretaceous Appalachian terrestrial ecosystems". *PeerJ*. **10**: e12782. doi:10.7717/peerj.12782. PMC 8796713 $2. PMID 35127286. 17 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2023.
3. 1 2  Phil R. Bell (2016). "A large-clawed theropod (Dinosauria: Tetanurae) from the Lower Cretaceous of Australia and the Gondwanan origin of megaraptorid theropods". *Gondwana Research*. **36**: 473-487. doi:10.1016/j.gr.2015.08.004.
4. ↑  Naish (July 2022). "The osteology and affinities of *Eotyrannus lengi*, a tyrannosauroid theropod from the Wealden Supergroup of southern England". *PeerJ*. **10**: e12727. doi:10.7717/peerj.12727. PMC 9271276 $2. PMID 35821895.
5. ↑  "New dinosaur discovered by Field Museum expedition". *Chicago Tribune*. 22 Kasım 2013. 2 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Kasım 2013.  Birden fazla yazar-name-list parameters kullanıldı (yardım); Yazar `|ad1=` eksik `|soyadı1=` (yardım)
6. ↑  Tucker (2020). "A refined temporal framework for newly discovered fossil assemblages of the upper Cedar Mountain Formation (Mussentuchit Member), Mussentuchit Wash, Central Utah". *Cretaceous Research*. **110**: 104384. doi:10.1016/j.cretres.2020.104384.
7. ↑  *Dinosaurs Facts and Figures: The Theropods and Other Dinosauriformes*. Princeton University Press. 2019. s. 264. ISBN 9780565094973.
8. ↑  "'Man-Eating Monster' Dinosaur Was Top Predator Before T. Rex; Discovery Solves 30 Million Year-Old Puzzle". International Science Times. 22 Kasım 2013. 2 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2013.  Yazar `|ad1=` eksik `|soyadı1=` (yardım)
9. ↑  "Archived copy" (PDF). 18 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Temmuz 2016.
10. 1 2  Porfiri (1 Eylül 2014). "Juvenile specimen of Megaraptor (Dinosauria, Theropoda) sheds light about tyrannosauroid radiation". *Cretaceous Research*. **51** (Supplement C): 35-55. doi:10.1016/j.cretres.2014.04.007.
11. ↑  Coria (20 Temmuz 2016). "A New Megaraptoran Dinosaur (Dinosauria, Theropoda, Megaraptoridae) from the Late Cretaceous of Patagonia". *PLOS ONE*. **11** (7): e0157973. doi:10.1371/journal.pone.0157973. ISSN 1932-6203. PMC 4954680 $2. PMID 27439002.