recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Molla Kâbız** (ö. 1527, İstanbul), 16. yüzyılda Kanuni Sultan Süleyman döneminde yaşamış bir din adamıdır. Müslüman olmasına rağmen İsa'nın Muhammed'den üstün olduğunu savunması ve bunu uzun bir süre Kur'an ayetleri ile temellendirmeye çalışmasıyla bilinir. Kazaskerlerin savlarını çürütememesi üzerine şeyhülislam tarafından duruşmaya çağrılmış, yine Kur'an ayetleri ile savları çürütülmeye çalışılmıştır. Hubmesihiliğin önderi olduğu düşünülmektedir.

Hayatı
------

Hayatı hakkında yeteri bilgi yoktur. İran'dan geldiği kayıtlıdır. Dinî bilgisini geliştirmiş ve Osmanlı ilmiye sınıfına girmiştir. Kendi fikirlerini halka anlatmıştır. Ayet ve hadisleri te'vil ve tefsir ederek İsa'nın bütün peygamberlerden üstün olduğunu ve hatta Muhammed'den de daha faziletli olduğunu savunmuştur. İslam dinini reddetmemiş, Hristiyanlık propagandası yapmamıştır.

Kâbız, ulemanın şikâyeti üzerine divanda yargılanmıştır. 2 Kasım 1527'de yapılan ilk duruşmada Rumeli Kadıaskeri Fenarizâde Muhyiddin Çelebi ile Anadolu Kadıaskeri Kadri Çelebi, Kâbız’ın fikirlerini çürütememişlerdir. Kanuni Sultan Süleyman da bu duruşmayı kafes arkasından dinlemiştir. Sultan Süleyman, mollanın iddialarını çürütemedikleri için ulemayı daha sonra eleştirmiştir. Sadrazam Pargalı İbrahim Paşa’yı çağırıp çare aramış ve ertesi gün Kâbız’a karşı Şeyhülislâm İbn-i kemal ve İstanbul Kadısı Sadeddin Çelebi öne sürülmüştür. İbn-i Kemal onun fikirlerine karşı savlar ileri sürmüş, fikirlerinden döndüğü takdirde affedileceğini söylemiştir. Kâbız bunu reddedip kendi fikirlerinde ısrar edince idam edilmiştir. Kanuni Sultan Süleyman döneminde görüşlerinden dolayı idam edilen dört ünlü şeyhten biridir.

Popüler kültürdeki yeri
-----------------------

Muhteşem Yüzyıl isimli Türk dizisinde, 33. ve 34. bölümlerde konuk oyuncu olarak Polat Bilgin tarafından canlandırılmıştır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Şeyh Muhyiddin Karamanî
* İsmail Maşuki
* Bosnalı Hamza Bâlî

Kaynakça
--------

* Solak-Zâde Tarihi (Haz. Vahid Çabuk), c. II, Ankara 1989, s. 157-160; Müneccimbaşı Ahmed Dede
* Müneccimbaşı Tarihi (Çev. İsmail Erünsal), c. II, Tercüman 1001 Temel Eser, No: 37, s. 528-529
* Ahmed Refik, Osmanlı Devrinde Rafızîlik ve Bektaşîlik (1558-1591)
* Darulfünun Edebiyat Fakültesi Mecmuası, c. IX, Sayı: 2 (Nisan 1932), İstanbul 1932, s. 30
* İsmail Hami Danişmend, İzahlı Osmanlı Tarihi Kronolojisi, c. 2, İstanbul 1947, s. 125-126.
* s.86
*
***Otostopçunun Galaksi Rehberi,*** esas olarak Douglas Adams tarafından yazılan bir bilim kurgu komedi radyo serisidir. İlk olarak Birleşik Krallık'ta 1978'de BBC Radio 4 tarafından yayınlandı ve ardından ABD'de BBC World Service, National Public Radio ve Kanada'da CBC Radio tarafından yayınlandı. Dizi stereo olarak üretilen ilk radyo komedi programıydı. Müzik ve ses efektleri kullanımında yenilikçiydi ve bir dizi ödül de kazandı.

Dizi, talihsiz İngiliz Arthur Dent ve bir pan-galaktik ansiklopedi ve seyahat rehberi olan *Otostopçunun Galaksi Rehberi* için yazılar yazan bir uzaylı olan arkadaşı Ford Prefect'in maceralarını konu alır. İlk bölümde Dünya yok edildikten sonra, Arthur ve Ford kendilerini Zaphod Beeblebrox (Ford'un yarı kuzeni ve Galaktik Başkan), depresif robot Marvin ve Dünya'nın yıkımından kurtulan diğer tek insan olan Trillian tarafından yönetilen çalıntı bir uzay aracında bulurlar.

Mart 1977'de bir pilot program devreye alındı ve Haziran ayının sonuna kadar kaydedildi. 1979'da ikinci bir seri devreye alındı ve 1980'de yayınlandı. İlk dizinin bölümleri, LP kayıtları ve ses kasetlerinde yayınlanmak üzere yeniden kaydedildi. Adams ilk diziyi 1979'da çok satan bir romana uyarladı. İkinci radyo dizisinin 1980 yayınlarından sonra ikinci bir roman yayınlandı ve ilk dizi televizyona uyarlandı. Bunu üç roman, bir bilgisayar oyunu ve diğer çeşitli medya araçları izledi.

Adams, 1993'te *Life, the Universe and Everything* romanına dayanan üçüncü bir radyo dizisi yazmayı düşündü ancak proje 2001'deki ölümünden sonrasına kadar başlayamadı. Adams'ın yeni dizi hakkında görüştüğü Dirk Maggs, radyo uyarlamasının yanı sıra *Otostopçu Rehberi'nin* geri kalan romanları *So Long, and Thanks for All the Fish* ve *Mostly Harmless'ın* uyarlamalarını yönetti ve ortak yapımcılığını üstlendi. 2004 ve 2005'te yayınlanan üçüncü, dördüncü ve beşinci radyo dizileri bunlardan oluştu. Eoin Colfer'ın "üçleme"deki altıncı bölümü *And Another Thing...'den* uyarlanan altıncı dizi Mart 2018'de yayınlandı.

Kaynakça
--------

### Alıntılar

1. ↑  Gaiman, Neil (1988). *Don't Panic: the official Hitch-Hiker's Guide to the Galaxy Companion*. Pocket Books. s. 45. ISBN 1852860138.
2. ↑  Adams, Douglas. (2005). Dirk Maggs; Dirk Maggs (Ed.). *The Hitchhiker's Guide to the Galaxy Radio Scripts: The Tertiary, Quandary and Quintessential Phases*. Pan Books. s. xiv. ISBN 0-330-43510-8.

Dış bağlantılar
---------------

* BBC Online'da *The Hitchhiker's Guide to the Galaxy*
* *The Hitchhiker's Guide to the Galaxy*

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* MusicBrainz release group: edd18cbb-2e49-3b77-bc1b-22973ca7edf5

 |
**Turgut Akıntürk**, (d. 1932, Reşadiye, Söke - ö. 18 Şubat 2009), Türk hukukçu.

Akıntürk 1954 yılında Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden pekiyi derece ile mezun olmuş, 1961 yılında doktor-asistan olarak aynı fakültenin Medeni Hukuk Anabilim Dalında göreve başlamış, 1965 yılında doçent, 1972’de profesör olmuştur.

1977-1980 tarihleri arasında Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde Dekanlık, 1980-1981 tarihleri arasında Ankara Üniversitesi Senatosu Üyeliği görevlerinde bulunmuş, 1982-1986 tarihlerinde üniversitenin Üniversitelerarası Kurul'daki temsilcisi olmuştur. 1982-1985 tarihleri arasında Hukuk Fakültesi Dekanlığı, Cumhurbaşkanı Kenan Evren kontenjanından 1985’ten sonra YÖK Genel Kurul üyeliği yapmış, daha sonra YÖK Yürütme Kurulu’na seçilerek, 1990 yılından 1992 yılına kadar YÖK Başkan Vekilliği görevini sürdürmüştür.

Adalet Bakanlığı'nca Türk Medenî Kanunu Komisyonu oluşturulmakla, komisyona başkanlık da etmiştir.

Almanca, İngilizce ve Fransızca bilen Akıntürk, iki çocuk babasıydı. 18 Şubat 2009 tarihinde öldü.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Komisyon Başkanlığı".
2. ↑  "docs.google.com". 9 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ekim 2020.
**Caferkulu Han Muhammed Hasan Ağa oğlu Sarıcalı-Cevanşir** (Azerice: Cəfərqulu xan Məhəmmədhəsən ağa oğlu Sarıcalı-Cavanşir; 1787 – 1866) Azerbaycanlı bir şair ve halk figürüydü, Rus Ordusunun tümgeneraliydi.

Hayatı
------

Caferkulu Han Muhammed Hasan Ağa oğlu Sarıcalı-Cevanşir 1787 yılında Şuşa'da doğmuştur. O, Rus Ordusunun tümgenerali ve Karabağ Hanı I. İbrahim Halil Han'ın mirasçısı Muhammed Hasan Ağa Cevanşir'in büyük oğluydu. Kasım 1805'te babasının ölümünden sonra "Rus hükümeti tarafından Karabağ Hanlığı'nın yasal varisi olarak tanındı" ve "Karabağ'ın Elçisi" yazılı bir altın madalya takmıştır.

Yine de Caferkulu Ağa'nın amcası tümgeneral Mehdikulu Han, İbrahim Halil Han'ın 1806'da yarbay dmitri Lisaneviç tarafından öldürülmesinden sonra, yüksek bir emir tarafından "siyasi nedenlerle" Karabağ Hanı unvanına terfi ettirilmiştir. Caferkulu Ağa, özellikle 1804–1813 Rus–İran Savaşı sırasında öne çıkmıştır. Burada 1806'da Karabağ'ın atlı süvarilerine komuta ederek Ordubad ve Kapan'daki İranlıları mağlup etmiştir. 2 Ocak 1807'de yüksek bir emirle doğrudan albaylığa terfi etmiştir. 20 Şubat 1820'de albay Caferkulu Ağa'ya "Cesaret İçin" bir bağ ile "elmas ve mücevher süslemeli" altın bir silah verilmiştir.

Mehdikulu Han, kendisine karşı bir mücadele yürütmüş, ancak bu konuda İran'a kaçmak zorunda kalmıştır. Karabağ Hanlığı aradan kaldırılmış ve Rusya'nın bir vilayeti olmuştur. Caferkulu Ağa, *Nâva* mahlasıyla şiirler yazmıştır. Caferkulu Ağa 1867'de vefat etmiştir ve Şuşa'da bir ata mezarlığına gömülmüştür.

Kaynakça
--------

1. ↑  Исмаилов Э.Э. (2002). *Ханы Карабахские и их потомки*. Генеалогический вестник. Выпуск 12. ss. 40-45.
2. ↑  Анвар Чингизоглы. (2003). *Родословная Мамедгасан-аги*. **2**.
3. ↑  Акты Кавказской Археографической Комиссии. т. III, ст. 605, 606
4. ↑  *Э.Э. Исмаилов.* Золотое оружие с надписью "За храбрость". Списки кавалеров 1788 – 1913. — Москва, 2007, с. 172
5. ↑  *Мильман А. Ш.* Политический строй Азербайджана в XIX — начале XX веков (административный аппарат и суд, формы и методы колониального управления). — Баку, 1966, с. 67
6. ↑  "CӘFӘRQULU XAN "NӘVA" TӘXӘLLÜS". anl.az. 10 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Nisan 2023.
**Bayağı yavşan** ya da **Pelin Otu** (Latince: *Artemisia vulgaris*) Papatyagiller familyasının çiçekli bir üyesidir. Tıbbi malzeme ve mutfak malzemesi olarak kullanılır.

Dağılım
-------

Artemisia vulgaris, ılıman Avrupa, Asya, Kuzey Afrika ve Alaska'ya özgüdür. Çöplükler, yol kenarları ve kullanılmayan arazilerde yetişen istilacı bir türdür.

Kullanım Alanları
-----------------

Geleneksel olarak, bir tür şerbetçiotu olmayan, fermente edilmiş tahıl içeceği olan gruit ales'in tatlandırıcı ve acı verici maddelerinden biri olarak kullanılmıştır. Vietnam'da yemek pişirmede aromatik bir bitki olarak kullanılır.

Çin'de, luhao (Çince: 芦蒿; pinyin: lúhāo) olarak bilinen Artemisia vulgaris'in genç sürgünlerinin gevrek sapları, genellikle kızartmalarda kullanılan mevsimlik bir sebzedir.

Nepal'de bitki "Titepati" (acı anlamına gelen Tite ve yaprak anlamına gelen Pati) olarak da adlandırılır. Tanrılara adak olarak, çevreyi temizlemek için (yerleri süpürerek veya evin dışına bir demet asarak) tütsü olarak ve ayrıca tıbbi bir bitki olarak kullanılır.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* NLI: 987007295090205171

 |
**Roka** (*Eruca vesicaria*), turpgiller (Brassicaceae) familyasından, yaprakları salata olarak yenen bir bitkidir.

Roka Akdeniz ülkelerinde Roma İmparatorluğu döneminden beri bilinmekteydi. Yabani olarak doğada mevcut olduğu gibi tarım amacıyla da yetiştirilir. Roka İtalya, Yunanistan ve Türkiye gibi Akdeniz ülkelerinde genellikle salata ve garnitür olarak kullanılır. Ancak bazı ülkelerde yemek olarak da pişirilir. Örneğin Slovenya'nın Koper bölgesinde peynirli börek yapımında kullanılır. İtalya'da özellikle Venedik kenti civarında pizza ve makarna yemeklerine konur. Roka son 20 yıl içinde zengin ve acımsı lezzeti nedeniyle Akdeniz ülkeleri dışında da yayılmaya başladı. Özellikle Batı Avrupa ve ABD'de de kullanılır hale geldi.

Roka (*Eruca vesicaria*) lezzetine göre sulu ya da acı roka adını da almaktadır. %90 sudan oluşan roka, çok sulak yerde yetişirse tadı hafifler, aromatik lezzet seyrelir ve su rokası adını alır; susuz yerde yetişirse tadı ve aroması acılaşır ve acı roka adını alır. C vitamini açısından oldukça zengindir. Ayrıca, K ve P vitamini ile çeşitli mineraller içerir.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LNB: 000339547

 |
Büyük Amerikan Ulusal Mührü'nün arka yüzü
**Annuit cœptis**, Amerika Birleşik Devletleri devlet mührü'nün arka tarafında bulunan iki slogandan biridir. Kelimelerinin tam anlamıyla çevirisi, Latince annuo ("onaylıyorum, lehte") ve coeptum ("başlama, taahhüt") sözcüklerinden oluşur. Türkçeye anlam bütünlüğü açısından "başlanmışın tamamlanması" şeklinde çevrilebilir. Aynı zamanda "Tanrı'nın başlanmışı destekleyeceği" şeklinde teolojik bir anlamı da barındırır. 13 harften oluşur ve 13 katlı piramitle birlikte Amerika Birleşik Devletleri'nin kuruluşunda yer alan 13 eyalete atıf yapar.

Piramit ve göz
--------------

William Barton'un Deo Favente ve Perennis dizaynı
Amerikan Kongresi 1782'de Philadelphia'dan William Barton'u Büyük Amerikan Ulusal Mührüne bir öneri getirmesi için seçti. Barton da Her şeyi Gören Göz'ün altına 13 katlı bir piramit yerleştirmeyi tavsiye etti. Bu sembol bugün İngilizcede *Eye of Providence* olarak nitelendirilmektedir. Slogan olarak da *Deo Favente*'yi ("Tanrı'nın Destekleriyle"), *The Pyramid and Perennis*'i ("Piramit ve Perennis") belirlendi.

Mührün son şekli
Charles Thomson mührün son versiyonunu tasarlarken *Deo Favente* yerine *Annuit Cœptis*, *Perennis* yerine de *Novus Ordo Seclorum* yazdı.

Kaynakça
--------

1. ↑  Definition of *annuit coeptis**, Merriam-Webster*
Henry Fairfield Osborn
**Henry Fairfield Osborn** (Fairfield, Connecticut, 8 Ağustos 1857-6 Kasım 1935), ABD'de ve İngiltere'de müzecilik biliminin ve paleontoloji öğretiminin gelişmesine katkılarıyla tanınan Amerikalı paleontolog ve müze yöneticisi.

Princeton Üniversitesi'nde 1881-1883 arasında doğa bilimleri asistanlığı, 1883-1890 arasında da karşılaştırmalı anatomi profesörlüğü yapan Osborn, bu dönemdeki çalışmalarını beyin anatomisi üzerinde yoğunlaştırdı. Daha sonra New York'a geçerek Columbia Üniversitesi'nde 1891-1896 arasında biyoloji, 1896-1935 arasında da zooloji profesörlüğü yaptı. Ama zamanının büyük bölümünü Amerika Doğa Tarihi Müzesi'ndeki çalışmalarına ayırdı.1891-1910 arasında, müzede bir memeliler (daha sonra omurgalılar) bölümü kurdu, 1908-1935 arasında da müzenin yöneticiliğini yaptı. Bu dönemde müzede dünyanın en geniş omurgalılar fosilleri koleksiyonunu oluşturdu. Ayrıca paleontolojiyi halka tanıtmaya yönelik çeşitli çalışmalar yaptı.

Başlıca yapıtları
-----------------

* *From the Greeks to Darwin* (1894; Yunanlardan Darwin'e)
* *The Age of Mammals* (1910; Memeliler Çağı)
* *Origin and Evolution of Life* (1917; Yaşamın Kökeni ve Evrimi)

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 98053745
* BNE: XX1055816
* BNF: cb12292516w (data)
* CiNii: DA02377815
* GND: 119069687
* ISNI: 0000 0000 8091 4769
* KulturNav: 3cc342c3-408d-425b-910c-4de4fa1523a4
* LCCN: n80034959
* NDL: 00550750
* NKC: mzk2006356161
* NLA: 35401953
* NLG: 249277
* NLI: 987007271041505171
* NTA: 071612440
* RERO: 02-A008695718
* SELIBR: 255509
* SNAC: w6154jnh
* SUDOC: 031772021
* Trove: 513267
* VIAF: 12372347
* WorldCat: lccn-n80034959

 |
Kuzey Makedonya İslam Birliği müftülükleri
**Kuzey Makedonya İslam Birliği** (Makedonca: Исламската Верска Заедница во Северна Македонија (ИВЗ), romanize: *İslamskata Verska Zaedinitsa vo Severna Makedoniya (İVZ)*; Arnavutça: *Bashkësia Fetare Islame e Maqedonisë së Veriut (BFI)*), Kuzey Makedonya merkezli Müslümanların bağımsız dini örgütüdür. Merkezi Üsküp'te yer almaktadır. Birliğin günümüz reîsü'l-uleması H.Hfz. Şakir ef. Fetai'dir.

Kuzey Makedonya İslam Birliği, Üsküp, Kalkandelen, Gostivar, Kumanova, Kırçova, Debre, Struga, İştip, Manastır, Köprülü, Ohri, Pirlepe ve Resne olmak üzere 13 müftülüğe ayrılmaktadır.

Tarihçe
-------

Makedonya'da Osmanlı İmparatorluğu'nun bu bölgeyi yönetmeye başlamasından bu yana örgütlü bir İslam dini yaşamı mevcuttur. Osmanlı İmparatorluğu'nda yaşayan tüm Sünni Müslümanlar, halife rolünün yerini alan padişahın başkanlığındaki Müslüman cemaatin bir parçasıydı. Sultan II. Murad döneminde halifenin yetkileri başmüftüye devredildi. O zamandan beri başmüftü, Şeyhülislam unvanını aldı ve Osmanlı İmparatorluğu'ndaki en yüksek dini otorite olarak kabul edildi. Ancak Müslümanların yaşadığı her bölgenin kendi müftüsü vardı ve bunlar Şeyhülislam'dan daha aşağı konumdaydı.

Kuzey Makedonya, I. Dünya Savaşı'ndan sonra Sırp, Hırvat ve Sloven Krallığı egemenliğine girdi. Krallığın İslam cemaatine, merkezi Saraybosna'da bulunan reîsü'l-ulema başkanlık ediyordu. Reîsü'l-ulemanın mesuliyeti, Bosna-Hersek, Hırvatistan ve Slovenya'da İslam Dini hayatını düzenlemek iken, Sırbistan, Karadağ, Makedonya ve Kosova'da İslam Dini hayatı, merkezi Belgrad'da başmüftü tarafından organize ediliyordu. Yugoslavya Krallığı'nın kurulmasından sonra, Başüftünün yetkileri Üsküp'teki Ulema Meclisi'ne, reîsü'l-ulemanın yetkileri ise Saraybosna'daki Ulema Meclisi'ne devredildi. Yeni kurulan Ulema Meclisleri, merkez ofisi Saraybosna'da bulunan İslam Birliği Riyaseti'ni oluşturdu. II. Dünya Savaşı'ndan sonra Makedonya İslam Birliği, Saraybosna'daki ofisi ile Yugoslav Federasyonu İslam Birliği'nin (Rijaset) bir parçası oldu.

Yugoslavya'nın dağılmasından ve Makedonya'nın bağımsızlığından sonra, bu topluluk Üsküp merkezli Kuzey Makedonya'da bağımsız bir dini topluluk olarak hareket etmeye devam etmektedir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "ИСЛАМСКА ВЕРСКА ЗАЕДНИЦА ВО РМ". *Kovz.gov.mk/* (Makedonca). 30 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Aralık 2022.

Dış bağlantılar
---------------

* Resmî site
* Youtube resmî sayfası
**Cemal Akyıldız** (d. 1933, Of, Trabzon – 20 Kasım 2020, İstanbul) ressam olarak çalışan ve Türkiye'de yayınlanmış ders kitaplarindaki çoğu Atatürk portresinin ressamı, Of ilçesinin Ağaçbaşı Köyü'nde doğdu.

Ressam hayatı
-------------

İlkokul, ortaokul ve lise öğrenimini, Giresun'da tamamladı. Akyıldız 1949 yılında resim öğrenim için İstanbul Güzel Sanatlar Akdemisi'ne başladı. 15 yaşında Babıali'ye girdi ve birçok ünlü ressamın atölyesinde çalışarak kendini geliştirdi. Babıali'da gazete, matbaa, sinema ve reklam görselleri çizdi.

Ayrıca afiş ve yazı dallarında yüzlerce kitap kapağı çizdi. Tarihe meraklı olan Cemal Akyıldız, gravür tarzı çalışmalara ilgi duydu ve Türkiye'nin birçok bölgesindeki tarihi yapıların ve tarihi evlerin resimlerini çizdi. Çizdiği tarihi yapı ve evlerden bazıları Atatürk Köşkü, Kostaki Konağı, Nemlizade Konağı, Kanuni Evi, Memiş Ağa Konağı, Çakıroğlu İsmail Ağa Konağı, Sümela Manastırı, Ayasofya (Trabzon), Hazinedar Konağı ve Uzungöl'deki Taşkıran Camii'dir.

Cemal Akyildiz, Anıtkabir'de Atatürk ve Milli Mücadele konullu sergi açan ilk ressam oldu.

Özel hayatı
-----------

Cemal Akyıldız Mollayusufoğlulları sülalesine mensup tüccar Hüseyin Efendi'nin ve Halime Hanım'ın oniki kardeşten beşinci çocuğudur. Akyıldız evli ve beş çocuk babasıdır. Resim çalışmalarının yanı güreş, boks ve kürek sporlarıyla da ilgilenmektedir.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3  Mehmet Akif Bal (2007). *Trabzonlu ünlü simalar ve Trabzon'un ünlü aileleri*. İstanbul: Çatı Yayınları. s. 91, 92. ISBN 978-975-8845-30-9.  `|erişim-tarihi=` kullanmak için `|url=` gerekiyor (yardım)
2. ↑  "Gravür sanatçısı Cemal Akyıldız koronavirüs nedeniyle yaşamını yitirdi". Cumhuriyet. 21 Kasım 2020. 23 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Kasım 2023.
3. ↑  Cemal Akyıldız (22 Temmuz 2011). *Tarihi Trabzon ve Karadeniz Konakları*. *Trabzon 2011 11th European Youth Olympic Festival*. Trabzon Hamamizade Kültür Merkezi.  `|erişim-tarihi=` kullanmak için `|url=` gerekiyor (yardım)
**Sultan papağanı** (Latince: Nymphicus hollandicus), kakadugiller (Cacatuidae) familyasından sarı beyaz ve gri renklere sahip bir kakadu türü.

Ana besinlerini darı, çekirdek, kuru incir içi,havuç, armut sapı, kiraz sapı vb. besinlerini oluşturur. Erkeklerin taklit yeteneği vardır. Çekirdek ve dal darı gibi yiyecekler vererek insanlara alıştırılabilirler. Kalabalığı severler, kafeste kapalı kalmaktan hiç hoşlanmazlar, erkeklerin çeneleri çok kuvvetlidir. Ortalama yaşam süresi 15-25 yıldır. Sıcak iklim türü olduğu için 15 derecenin altında iyi hissetmezler.

Mutasyonları
------------

Sultan papağanları'nın lutino, normal grey, pied ve pearl olmak üzere 4 ana mutasyonu vardır. Aynı zamanda bunların yanında ortaya çıkabilecek cinnamon, albino ve whiteface gibi daha az belirgin mutasyonlara da rastlanmaktadır. Sultan papağanlarının mutasyona uğramamış görüntüsü normal grey genini taşıyan kuşlarda halen görülmektedir.

Cinsiyet ayrımı
---------------

Grey erkek, lutino dişi.
Bu kakadu türünün, cinsiyetleri belirlemede kullanılan en belirgin özellik ötüş tipleridir. Erkek bir sultan papağanı uzun, ıslık biçimde ötüşler sergiler (aynı zamanda taklit yapmaya meyillidirler) dişiler ise tek tip ötüş gösterir ve taklit yetenekleri gelişmemiştir.

Belirli bir dönemi atlattıktan ve vücudunun ilk tüylerini döktükten sonra sultan papağanlarının sırt tüylerindeki çizgiler azalıyor ve hatta yok oluyorsa (bazı mutasyonlarda) kuşun erkek olduğunu eğer çıkan yeni tüyler de çizgili, benekli yani desenli çıkıyorsa dişi olduğunu gösterebilir tabi tüy biçimi ve ötüş şekilleri kesin cinsiyet tayinini sağlamaz, kesin bir cevap için tüylerden biri ile DNA testi yapılabilir.

Beslenme
--------

Dişi bir pearlSultan papağanları pek çok meyve ve sebze türünü tüketebilir ancak eğer abartılı olarak meyve ve sebze ağırlıklı besleniyorsa, bu durum kuşun ishal olmasına ve dolayısıyla ölümüne sebep olabilmektedir. Pek çok bitkinin tohumuyla beslenen sultan papağanları özellikle ayçiçeği çekirdeği yemeyi çok severler. Dal darı ve muhabbet kuşu yemi gibi diğer besinlerle de beslenebilirler. Aynı zamanda yulaf gibi tahıllar ve yumurta gibi ek gıda takviyesi yapılabilir.

*Nymphicus hollandicus*

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 7 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ağustos 2016.
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 23 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ağustos 2016.
3. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 28 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ağustos 2016.

|  |  |
| --- | --- |
| Takson belirleyicileri | 
* Vikiveri: Q514809
* ADW: Nymphicus\_hollandicus
* AFD: Nymphicus\_hollandicus
* BirdLife: 22684828
* BirdLife-Australia: cockatiel
* BOLD: 17267
* eBird: cockat
* EoL: 1177835
* EPPO: NYMKHO
* Euring: 99007
* GBIF: 2479977
* iNaturalist: 116993
* IRMNG: 10193499
* ITIS: 177497
* IUCN: 22684828
* NBN: NHMSYS0000533151
* NCBI: 13180
* TSA: 12148
* Xeno-canto: Nymphicus-hollandicus

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: sh85027598
* NKC: ph121870
* NLI: 987007284054105171

 |
**Çudu**, Dağıstan mutfağına ait, saç veya yağsız tavada kızartılmış, gözlemedir. Çudunun şekli yuvarlak veya yarım daire şeklinde olabilir. Hamur mayasız veya mayalı olabilir veya fermente süt ürünüyle karıştırılabilir. Çudu iç malzemesi olarak et (kuzu eti, sığır eti) ve otlar (dereotu, yabani soğan, ısırgan otu, kinoa, kuzukulağı) ve sebzeler (patates ve kabak) ve süzme peynir konulabilir. Hazırlanan çudular genellikle yağla yağlanır ve üst üste istiflenerek bir yığın oluşturulur. Daha sonra çudu buğulanması ve yumuşaması için üzerini bir kapakla kapatılır. Sıcak olarak tüketilir.

Etimoloji
---------

Çudu, "turta" anlamına gelen Dargin kökenli bir kelimedir ve kökeni eski Dargin *chuttvi*'ye, bu kelime de eski Kafkas *chvati*'sine kadar uzanır*.*

Ayrıca Bakınız
--------------

* Abkhazian chudu
* Haçapuri
* Cantık
* Zuraced

Kaynakça
--------

1. ↑  "Dargwa etymology : Query result". *starlingdb.org*. Erişim tarihi: 9 Nisan 2023. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
**Çağlar Keyder** (d. 1947, İstanbul), Türk iktisat tarihçisi. Yüksek tahsilini Amerika Birleşik Devletleri'nde tamamladı. 1969 senesinde Orta Doğu Teknik Üniversitesi Ekonomi Bölümü’ne asistan olarak atandı ve 1982'ye kadar burada çalıştı. Ardından New York Eyalet Üniversitesi'nde Sosyoloji Bölümü öğretim üyeliğe getirildi. 1994 yılından beri Boğaziçi Üniversitesi Sosyoloji Bölümü’nde öğretim üyesi olarak çalışmaktadır. Bilim Akademisi aslî üyesidir.

Keyder'in ilk kitabı olan *Azgelişmişlik, Emperyalizm ve Türkiye* İletişim Yayınları çatısındaki Birikim Yayınları'ndan çıktı. 1982’de *Dünya Ekonomisi İçinde Türkiye* adlı tezi Tarih Vakfı Yurt Yayınları'ndan 1993'te kitap olarak yayımlandı. Türk iktisadı ve toplumsal tarih kategorizesindeki birçok eseri Verso, Metis ve İletişim'den çıktı.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Asli Üyeler". *Bilim Akademisi*. 17 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Kasım 2020.
2. ↑  "Çağlar Keyder". İletişim. 29 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ocak 2020.
**Kedimsiler** (Feliformia/Feliiformes), etçiller (Carnivora) takımından kedi benzeri yırtıcı türleri kapsayan alt takım.

Bazı sınıflandırmalarda bir üst familya olarak görülüp bilimsel adı **Feloidea** ya da **Aeluroidea** olarak verilir.

Evrim
-----

Feliformlarım evrimsel zaman çizelgesi
Paleosen'de (60 milyon yıl önce), Miacoidea grubunun ilk üyeleri Kuzey Amerika'da belirdi. Miacoidler, Carnivora için bazal olduğuna inanılan bir grup parafiletik taksondur. Etobur benzeri karnasiyalleri vardı ama tam kemikleşmiş işitsel büllerden yoksundular. Miasidler küçük ağaçsıl etoburlardı ve büyüklüklerine göre (kabaca firavun farelerininki), muhtemelen böcekler, küçük memeliler ve kuşlarla besleniyorlardı. Miacoidler iki gruba ayrılır: tam bir azı dişi tamamlayıcısı olan miasidler ve az sayıda azı dişi ve daha özel karnavallara sahip viverravidler. Bu diş farklılıkları, Caniformlar (daha fazla dişe sahip) ve Feliformlar (daha az dişe sahip) arasındaki farkı andırıyor, ancak bu, evrimsel soylar anlamına gelmeyebilir. Viverravidae'nin Feliformlar için temel olduğu düşünülüyordu. Ancak, bazı araştırmalar bunun böyle olmadığını öne sürüyor.

Bazal etçillerden biri olan *Vulpavus*
Orta Eosen'de (yaklaşık 42 myö), miasidler, Carnivora takımının iki farklı grubuna ayrılmaya başladı: Feliformlar (kedimsiler) ve Caniformlar (köpeksiler). Mevcut Feliformların miasid öncülleri ormanda yaşayan, ağaçta yaşayan veya yarı ağaçta yaşayan pusu avcıları olarak kalırken, Caniform öncülleri daha hareketli, fırsatçı avcılardı. İlk Feliformların bu dönemde ortaya çıktığı açıkken, fosil kayıtlarında Feliform familyalarının açık bir ortak atası yoktur. Orman sakinleri olarak, erken Feliformlar tortul materyallerin yokluğunda daha hızlı ayrışmaya maruz kaldılar ve bu da fosil kayıtlarında büyük boşluklara neden oldu.

Ayrıca bakınız
--------------

* Köpeğimsiler
* Miacidae
* Miacis
* Vulpavus

Kaynakça
--------

1. ↑  "PBDB". *paleobiodb.org*. 11 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2021.
2. 1 2  "ITIS Standard Report Page: Feliformia". *www.itis.gov*. 30 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ağustos 2021.
3. ↑  Wesley‐Hunt, Gina D.; Flynn, John J. (Ocak 2005). "Phylogeny of the carnivora: Basal relationships among the carnivoramorphans, and assessment of the position of 'miacoidea' relative to carnivora". *Journal of Systematic Palaeontology* (İngilizce). **3** (1): 1-28. doi:10.1017/S1477201904001518. ISSN 1477-2019. 11 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Temmuz 2021.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* NKC: ph1137486

 |
**Pekari**, pekarigiller (Tayassuidae) familyasından olan çift toynaklı orta büyüklükteki memelilere verilen ortak addır. Kuzey Amerika'nın güneybatısında ve Orta Amerika ile Güney Amerika'nın tamamında bulunurlar. Domuzgiller ve su aygırıgiller ile akraba olan pekariler genellikle 90 ile 130 cm. uzunluğunda ve 20 ile 40 kg. ağırlığındadır.

Genellikle Yeni Dünya'da bulunan pekariler Eski Dünya'dan gelen domuzlar ile karıştırılır. Bu iki grup hayvanı birbirinden ayırmanın yolu diş formülüne ve ayak parmaklarına bakmaktır. Swine'lerde (Suidae) Kesici dişler 3/3 Köpek dişleri 1/1, Önazılar 4/4, Arka azılar 3/3 yani toplam 44 iken peccari'lerde (Tayasuidae) kesiciler 2/3, köpek dişleri 1/1/ ön azılar 3/3,arka azılar 3/3 yani toplam 28 diş mevcuttur. Ayrıca Pecarilerin ayakları ince ve zayıf, ön ayaklarında 4 parmak, arka ayaklarında Catagonus formunda 2 (daha ilkel bir özellik gösterir)Peccarilerde ise 3 parmak vardır (Erkman 2007). Eski Dünya domuzlarının köpek dişleri uzundur ve içeri doğru kıvrılır. Yeni Dünya pekarilerinin köpek dişleri ise kısadır ve eğri değildir. Pekariler köpek dişlerini kendilerini savunmak için kullanır. Genel olarak kökler ve otlarla beslenen pekariler aynı zamanda omurgasızları ve küçük omurgalıları da yiyebilir.

Köpek dişlerini birbirine sürterek çıkardıkları takırtı sesiyle çevrede bulunan avcı hayvanları yaklaşmamaları konusunda uyarırlar. Saldırgan bir karaktere sahip olan pekariler insanları yaralayabilecekleri için Avrasya'nın domuzları gibi evcilleştirilemezler.

Sınıflandırma
-------------

Pekarigiller familyası içinde günümüzde soyu devam eden üç tür üç cins içinde sınıflandırılır:

* *Catagonus* cinsi:

* *Çaku pekarisi* - *Catagonus wagneri* : Bolivya, Paraguay ve Arjantin'in kuzeyinde Chaco bölgesinde bulunur.

* *Pecari* cinsi:

* *Yakalı pekari* - *Pecari tajacu* : Kuzey Amerika'nın güneybatısından Güney Amerika'ya kadar kuru ve kurak bölgelerde bulunur.

* *Tayassu* cinsi:

* *Tayassu pekari* - *Tayassu pecari* : Orta ve Güney Amerika'nın yağmur ormanlarında bulunur.

Kaynakça
--------

* Tayassuidae. ITIS - Integrated Taxonomic Information System. (Erişim tarihi: 3 Mart 2007)

* 
* IUCN Domuzlar, pekariler ve su aygırları Uzmanlık Grubu web sitesi12 Ekim 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* A.Cem.Erkman (2007)

### Diğer kaynaklar

1. 1 2  "PBDB". *paleobiodb.org*. 19 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2021.
2. ↑  Prothero, Donald R.; Beatty, Brian L.; Stucky, Richard M. (2013). "Simojovelhyus is a peccary, not a helohyid (Mammalia, Artiodactyla)". *Journal of Paleontology*. **87** (5): 930-933. doi:10.1666/12-084.

Dış bağlantılar
---------------

 Wikimedia Commons'ta **Tayassuidae** ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur
 Vikitür'de ***Tayassuidae*** ile ilgili ayrıntılı taksonomik bilgiler bulunur.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4814727-8
* LCCN: sh85099101
* LNB: 000330657
* NLI: 987007531441405171

 |
Uluslararası ilişkilerde **bölgesel hegemonya**, bölgesel hegemon olarak adlandırılan, bağımsız olarak güçlü bir devletin diğer komşu ülkeler üzerindeki siyasi, ekonom,k veya askeri üstünlük, kontrol veya etkisi ile kurduğu hegemonyadır. Bölgesel hegemonlar ile etki alanlarındaki diğer devletler arasındaki ilişki, küresel bir hegemon ile uluslararası sistemdeki diğer devletler arasındaki ilişkiye benzer.

Uluslararası ilişkiler uzmanı John Mearsheimer, Büyük Güç Siyasetinin Trajedisi adlı kitabında bölgesel hegemonya arayışlarını kapsamlı bir şekilde yazmıştır. Saldırgan realizm olarak bilinen teorisine göre uluslararası sistem anarşik bir doğaya sahiptir, hayatta kalma arzusu ve diğer devletlerin niyetlerinin belirsizliği, devletleri bölgesel hegemonya olma yolunda ilerletir. Mearsheimer’a göre küresel hegemonya ulaşılamaz bir hedeftir dolayısıyla bunun yerine bölgesel hegemon olan devlet diğer bölgelerdeki rakiplerinin gelişmesini engellemeye çalışır.

Çağdaş örnekler
---------------

Daha fazla bilgi: Bölgesel güç
Çağdaş örnekler genellikle siyasi açıdan hassas ya da tartışmaya açıktır. Bölgesel hegemonların analizi genellikle belirli bir bağlam ya da perspektife dayanır ve bu da onların tanımlanmasını öznel hale getirir. ABD, Amerika kıtasındaki bölgesel hegemondur.

Ayrıca bakınız
--------------

* Karşı Hegemonya
* Büyük güç
* Süper güç
* Hegemonya
* Orta güç
* Bölgesel güç
* Etki alanı

Kaynakça
--------

1. ↑  David J. Myers. 1991. Regional Hegemons: Threat Perception and Strategic Response. 978-0-8133-8155-8

Konuyla ilgili yayınlar
-----------------------

* David R. Mares. 1988. "Middle Powers under Regional Hegemony: To Challenge or Acquiesce in Hegemonic Enforcement." International Studies Quarterly. 32(4):453–471.
* William Zimmerman. 1978. "Hierarchical Regional Systems and the Politics of System Boundaries." International Organization. 26(1):18–36.
**Kanser hücreleri**, sürekli bölünerek katı tümörler oluşturan veya kanı anormal hücrelerle dolduran hücrelerdir. Hücre bölünmesi, vücut tarafından büyüme ve onarım için kullanılan normal bir süreçtir. Bir ana hücre, iki yavru hücre oluşturmak üzere bölünür ve bu yavru hücreler, yeni doku oluşturmak veya yaşlanma veya hasar nedeniyle ölen hücreleri değiştirmek için kullanılır. Sağlıklı hücreler, daha fazla yavru hücreye ihtiyaç kalmadığında bölünmeyi durdurur, ancak kanser hücreleri kopya üretmeye devam eder. Ayrıca kanser hücreleri, metastaz olarak bilinen bir süreçte vücudun bir bölümünden diğerine yayılabilirler.

 Meme kanseri hücreleri

Sınıflandırma
-------------

Kaynaklandıkları hücre tipine göre tanımlanan farklı kanser hücresi kategorileri vardır.

* Karsinom, kanser hücrelerinin çoğu, vücudun iç veya dış yüzeylerini kaplayan bir dokudan başlayarak epitelyal kökenlidir.
* Lösemi, kemik iliğinde yeni kan hücrelerinin üretilmesinden sorumlu dokulardan kaynaklanır.
* Lenfoma ve miyelom, bağışıklık sistemi hücrelerinden türetilir.
* Yağ, kas ve kemik dahil olmak üzere bağ dokusundan kaynaklanan sarkom.
* Beyin ve omurilik hücrelerinden elde edilen merkezi sinir sistemi.

* karsinomkarsinom
* LösemiLösemi
* LenfomaLenfoma
* miyelommiyelom
* sarkomsarkom
* mezotelyomamezotelyoma

Histoloji
---------

 Normal hücreler ve kanser hücrelerinin histolojik özellikleri
Kanser hücreleri, mikroskop altında görülebilen ayırt edici histolojik özelliklere sahiptir. Çekirdek genellikle büyük ve düzensizdir, sitoplazma da anormallikler gösterebilir.

### Hücre çekirdeği

Malign hücrelerde çekirdeğin şekli, boyutu, protein bileşimi ve dokusu sıklıkla değişir. Çekirdek oluklar, kıvrımlar veya girintiler alabilir, kromatin toplanabilir veya dağılabilir ve çekirdekçik büyüyebilir. Normal hücrelerde çekirdek genellikle yuvarlak veya katıdır, ancak kanser hücrelerinde dış hat genellikle düzensizdir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "National Cancer Institute: is this cancer?". 17 Eylül 2007. 28 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2016.
2. ↑  "Histological types of cancer - CRS - Cancer Research Society". *www.crs-src.ca*. 27 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2016.
3. ↑  *TUMOR CELL MORPHOLOGY* (İngilizce). The Publishing House of the Romanian Academy. 2007. 10 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Aralık 2021.
4. ↑  Zink (1 Ekim 2004). "Nuclear structure in cancer cells". *Nature Reviews Cancer*. **4** (9): 677-687. doi:10.1038/nrc1430. ISSN 1474-175X. PMID 15343274.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb11958048t (data)
* LCCN: sh85019549
* LNB: 000221328
* NKC: ph123393
* NLI: 987007283371605171

 |
**Ali Başman** (d. 1969), Kıbrıs Türkü iş adamı ve siyasetçi

Yaşamı
------

1969 yılında Lefkoşa'da doğdu. Türk Maarif Koleji'nde öğrenim gördü. Ardından York Sixth Form College'den mezun oldu. Londra Guildhall Faculty of Business Üniversitesi’nde İşletme ve Ekonomi bölümünden mezun oldu. Başman Group'un yönetim kurulu üyesidir. Kıbrıs Türk Ticaret Odası Yönetim Kurulu üyesidir. Geçmişte 3 dönem Küçük Kaymaklı Spor Kulübü'nün başkanlığını yürütmüştür. 25 Haziran 2023 tarihinde gerçekleşecek olan KKTC ara seçimlerinde Ulusal Birlik Partisi milletvekili adayı oldu. %38 oy alarak seçimi 2. sırada tamamladı. Rakibi Sami Özuslu milletvekili seçildi.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Başman Group of Companies". *www.basmangroup.com*. 24 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Haziran 2023.
2. ↑ . "UBP Milletvekili adayı Ali Başman: Türkiye'nin önemli mali desteğini görmek gerekiyor". *KIBRIS POSTASI*. 17 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Haziran 2023.
3. ↑  "YSK: Açılan sandıklardan ilk seçim sonuçları". *www.kibrisgazetesi.com/*. 25 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Haziran 2023.
**Abdülaziz Kılıç** (10 Mayıs 1960, Kağızman, Kars – 26 Mayıs 1983, Edirne), Türk işçi. 12 Aralık 1978'de paralarını gasbetmek amacıyla işçi Nusret Ateş'i başına keserle vurarak öldürdü, üç işçiyi yaraladı. Yargılandı ve ölüm cezasına çarptırıldı. 12 Eylül Darbesi'nden sonra 1980–1984 arasında idam edilen 24'ü adli suçlu 50 mahkûmdan biridir.

Öncesi
------

Nusret Ateş, köylüleri ve akrabaları Hüseyin İlkan, Mehmet İlkan ve Aslan İlkan ile birlikte İstanbul'a gidip bir apartman inşaatında işçi olarak çalışmaya başladı. Ateş, arkadaşları ile, inşaatın bir odasını kapatarak burada kalmaya başladı. Bir süre sonra yanlarına Abdülaziz Kılıç geldi. Kılıç, 15 20 sene kadar önce Hüseyin İlkan ve Mehmet İlkan'ın dedelerinin kendisinin amcasını bıçaklayıp öldürdüğü düşüncesiyle Hüseyin İlkan ve Mehmet İlkan'a kin tutmaktaydı. Ancak Kılıç, bunu belli etmeden onlara yaklaştı. Hemşehri de oldukları için onlarla yakınlık kurdu. Başka bir inşaatta çalışan Kılıç, diğer işçilere birlikte kalmayı teklif etti. Ateş ve İlkanlar bunu kabul ettiler. Kılıç aynı odaya yerleşti. Bir buçuk ay kadar burada kaldı. Ateş ve İlkanların kazandıkları paraları ve bu paraların Hüseyin İlkan'ın yatağının altında muhafaza edildiğini gören Kılıç, paraları gasbetmek istedi.

Cinayet
-------

Abdülaziz Kılıç, 12 Aralık 1978 gecesi odaya geldi. Bir süre diğer işçilerle sohbet etti. Ardından, *"Ben biraz kahveye gidiyorum."* diyerek ayrıldı. Gece 00.30-01.00 sıralarında odaya gelen ve dört işçinin de uykuda olduğunu gören Kılıç önce sigara içti. Daha sonra ise önceden hazırladığı keserle Nusret Ateş'in başına sert bir şekilde vurdu. Aynı keserle Hüseyin İlkan, Mehmet İlkan ve Aslan İlkan'ın da başına vuran ve hepsinin öldüğünü zanneden Kılıç, keseri inşaatın çatı katındaki kireç harcının bulunduğu çukura gizledi ve odaya döndü. Hüseyin İlkan'ın yatağının altındaki paraları aldı. Bir ara kendisine gelen Mehmet İlkan'ın, *"Bize ne oldu?"* demesi üzerine Kılıç, *"Ben ne bileyim, gidip polise haber vereyim."* dedi. *"Bilmedikleri kişilerin işçileri yaraladığını"* söyleyen Kılıç, yapılan soruşturma sonunda suçunu itiraf etti.

Yargılama ve idam
-----------------

Kadıköy Üçüncü Ağır Ceza Mahkemesi, 18 Aralık 1981'de Abdülaziz Kılıç'ı ölüm cezasına çarptırdı. Yargıtay Birinci Ceza Dairesi kararı onadı. Danışma Meclisinden de geçen idam kararı, son olarak 24 Mayıs 1983 günü Cumhurbaşkanı Kenan Evren başkanlığındaki Millî Güvenlik Konseyinin 147. birleşiminde kabul edildi. Kılıç, 26 Mayıs 1983'ta asılarak idam edildi.

Ayrıca bakınız
--------------

* 12 Eylül Darbesi
* Türkiye'de ölüm cezası

Kaynakça
--------

1. ↑  "Danışma Meclisi S. Sayısı : 320 Abdülaziz KILIÇ Hakkındaki Ölüm Cezasının Yerine Getirilmesine Dair Kanun Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu. (3/412)" (PDF). 9 Şubat 2022 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.
2. ↑  "Millî Güvenlik Konseyi, 147. Birleşim, 24 Mayıs 1983" (PDF). 25 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.
***Cephalorhynchus***, yunusgiller (Delphinidae) familyasından ve dört türü barındıran bir yunus cinsidir. Bu cinste şu türler bulunur;

* Alaca yunus (*Cephalorhyncus commersonii*)
* Benguela yunusu (*Cephalorhyncus heavisidii*)
* Beyaz başlı yunus (*Cephalorhyncus hectori*)
* Şili yunusu (*Cephalorhyncus eutropia*)

Bu türler birbirine benzer fiziksel özellikler gösterir ancak küçük, küt burunlu ve genellikle oyuncu olan bu yunuslar coğrafi olarak birbirinden çok uzak bölgelerde bulunur.

May-Collado & Agnarsson tarafından yapılan yakıntarihli bir filogenetik analizi (2006), geleneksel olarak *Lagenorhynchus* cinsinde sınıflanan kum saati yunusu *L. cruciger* ve siyah çeneli yunusun *L. australis* aslında filogenetik olarak *Cephalorhynchus* arasında yer aldığını ve dolayısıyla da bu cinsin altında sınıflandırılmaları gerektiğini önermiştir. En azından siyah çeneli yunus ile ilgili olarak bu sınıflandırmayı destekleyecek akustik ve morfolojik destekler de bulunmaktadır. Schevill & Watkins'e göre (1971), siyah çeneli yunus ve *Cephalorhynchus* türleri ıslık çalmayan tek yunus türleridir. Kum saati yunusu için akustik data bulunmamaktadır. Siyah çeneli yunusta diğer *Cephalorhynchus* türlerinde olduğu gibi ön yüzgeçlerin hemen arkasında ayırtedici beyaz "koltukaltı" işareti bulunur.

Notlar
------

* May-Collado, L. Agnarsson, I. (2006). Cytochrome *b* and Bayesian inference of whale phylogeny. Molecular Phylogenetics and Evolution 38, 344-354.
* Schevill, W.E. Watkins, W.A. (1971). Pulsed sounds of the porpoise *Lagenorhynchus australis*. Breviora 366, 1–10.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* NLI: 987007553855505171

 |
**Bayburtspor**, 1973'te Bayburt ilinde kurulmuş eski bir spor kulübüdür.

Tarihçe
-------

1973'te Siyah-Sarı renklerle kurulan Bayburtspor, 1984-1985 sezonunda tarihinde ilk kez 3. Lig'de oynamaya başladı. 1985-1986 sezonunda 3. Lig 1. Grup'un şampiyonu olarak 2. Lig'e yükseldi. 1986-1987 sezonunda son maçta 1-1 berabere kalarak aynı puana sahip olup averajla gerisinde kaldığı Şekerspor'un yerine küme düşen Bayburtspor, ligde iddiası olmayan Kayserispor'un kendi sahasında Şekerspor'a 4-0 kaybederken şike yaptığı gerekçesiyle savcılığa suç duyurusunda bulundu. Türkiye Futbol Federasyonu ise Şike Tahkik Kurulu'nun verdiği rapor doğrultusunda şikenin ispatlanamadığına hükmetti. Bunun üzerine, TFF aleyhine yürütmeyi durdurma talebini de içeren dilekçesini idare mahkemesine veren Bayburtspor, Ankara 5. İdare Mahkemesi'nin 29 Temmuz 1987'de verdiği yürütmeyi durdurma kararı sonrası tekrar 2. Lig'e alındı. Ancak, lige hiçbir hazırlık yapamadan katılan Bayburtspor 1987-1988 sezonunu sonuncu olarak tamamladı ve 3. Lig'e düştü. 1988-2002 yılları arasında 3. Lig'de mücadele eden Bayburtspor, 2001-2002 sezonunda Amatör Lig'e düştü.

2011-2012 sezonu başında Bayburt Amatör Ligi'nde ilk iki maçına çıkmayan Bayburtspor, Türkiye Futbol Federasyonu Amatör Futbol Disiplin Kurulu'nun "*İki maça çıkmayan kulüpler ligden ihraç edilir*" kuralı uyarınca ligden ihraç edildi ve bir anlamda ligden çekilmiş oldu. Kulüp 2011 yılından bu yana faaliyet göstermemektedir.

Lig mücadeleleri
----------------

* 2. Lig : 1986-1988
* 3. Lig : 1984-1986, 1988-2002
* Amatör Lig : 1973-1984, 2002-2011

Başarıları
----------

* **3. Lig**

***Şampiyonluk (1) :*** 1985-1986

Kaynakça
--------

1. ↑  "Bayburtspor, ligden ihraç edildi!". bayburtpostasi.com.tr. 25 Kasım 2011. 3 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2016.

Dış bağlantılar
---------------

* (Türkçe) TFF Resmi Site - Bayburtspor3 Eylül 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
2012 HCVS Tyne-Tees Run'ın sonunda resmedilen1970 ERF 64CU belden kırmalı tanker kamyonu (reg. MGW 981L). 1991 yılında koruma amacıyla satın alındı ve hayatı boyunca, daha sonra bir shunter olarak çalıştığı Castrol'ün üniforması haline getirildi
**Castrol** birçok dalda otomotiv yağları üreten bir marka. BP Şirketler grubunun bir parçası olan Castrol; 19 Mart 1899'da Charles "Cheers" Wakefield tarafından İngiltere'de kuruldu.

İlk isminin Wakefield Oil Company olmasına rağmen, 1909 yılında üretime geçen Castrol markalı otomobil yağı, artan popülaritesi sebebiyle şirkete ismini verdi.

Otomobillerin yanı sıra; motosikletlerde ve uçaklarda da Castrol'un diğer yağlardan üstün deterjan bazlı karışımı kullanılmaktadır.

Otomobil hız rekoru 21 kez Castrol yağı kullanılan arabalar tarafından kırıldı. Son olarak Andy Green tarafından idare edilen ThrustSSC, 1220 km/sa. hızla bu rekora imza attı. (Ses hızı'ndan daha hızlı.)

1966 yılında Burmah şirketi tarafından satın alınan Castrol, 2000 yılında BP şirketler grubuna satıldı.

  

Castrol, 2008 yılında okyanus yaşamını korumak için daha gelişmiş bir çevre koruma performansına sahip Marine Bio serisini piyasaya sürdü.

NASA’nın Curiosity uzay aracı 2012 yılında bir Castrol gresi tarafından yağlanmış bir şekilde Mars misyonuna başladı.

Castrol 2015 yılında, egzoz borusu emisyonlarını azaltmak, kullanılmış yağı geri kazandırmak ve yağ değişimlerini basitleştirmek için tasarlanmış bir yağ değişim sistemi olan Nexcel’in lansmanını yaptı.

Castrol 2017 yılında ise %25 yenilenebilir, bitkisel bazlı yağ içeren ilk biyo-sentetik motor yağını piyasaya çıkardı.

2022 yılında Castrol, Türkiye’ye 20 milyon dolarlık ek yatırım yaptı ve 2022 yılında elde ettiği çift haneli büyüme ile Çin’i de geride bırakarak Castrol’ün faaliyet gösterdiği ülkeler arasında en fazla Türkiye oldu.

Castrol Logo Kronolijisi

Dış bağlantılar
---------------

* Castrol Türkiye Resmi Sayfası
**Küçük gerçek balina** (*Caperea marginata*), dişsiz balinaların en küçük türü. Çok nadir raslanılır ve pek tanınmaz. Benzerliklerinden dolayı hala çatal kuyruklu balinagiller familyasına koyulduğu sınıflandırmalara raslanılır, ama çoğu sınıflandırmalarda **Neobalaenidae** adında ayrı bir familyaya koyulur.

Özellikleri
-----------

En fazla 3 tona varan ağırlığı ve 6 metreye varan boyu ile diğer dişsiz balinalardan oldukça küçüktür. Rengi siyah ile koyu gri arası tonlardadır. Gerçek balinalar ile ortak özellikleri, çok büyük kafası ve yuvarlakımsı çenesidir. Ancak çatal kuyruklu balinalar ile de ortak özellikleri mevcuttur; sırt yüzgeci ve boğazında olukların hafif belirtileri vardır. Böylece bir yandan gerçek balinalar ve çatal kuyruklu balinalar arasındaki bağı oluşturduğuna işaretler bulunur, öte yandan sadece kendisine özgü özelliklere sahiptir. Bunlardan birisi, diğer bütün balinalardan farklı olarak 34 kaburgaya sahip olmasıdır.

Yayılım
-------

Yayılım
Küçük gerçek balina güney yarıkürenin orta soğuk denizlerinde raslanılır. Çok nadir görüldüğünden dolayı yayılımı kesin bir şekilde bilinmiyor. Tazmanya, Yeni zelanda, Güney Afrika ve Falkland adaları yakınlarında görülmüştür.

Yaşam şekli
-----------

Yaşam şekli hakkında fazla bilinmemekte. Gerçek balinagiller'de olduğu gibi yavaş yüzen ve gruplar oluşturan bir balina olduğu tahmin edilir. Bir kez 8 bireyden oluşan bir grup izlenmiştir.

Ayrıca
------

Küçük gerçek balinalar açık denizde çok nadir görülmekte ve özellikle Avustralyanın güneyinde, Tazmanya ve Güney Afrika kıyılarında karaya vuran leşleri ile tanılmakta. Hiçbir zaman diğer balinalarda olduğu gibi avlanmadığından dolayı bu türün sayısının ezeldende düşük olduğu tahmin edilir.

Kitaplar
--------

* M. Carwardine: *Wale und Delfine*. Delius Klasing, 1996 (hochwertiger Führer)
* Ralf Kiefner: *Wale und Delfine weltweit*. Jahr Top Special Verlag, 2002 (Führer der Zeitschrift "tauchen", sehr detailliert)
* J. Niethammer, F. Krapp (Hrsg): *Handbuch der Säugetiere Europas. Band 6: Meeressäuger, Tel 1A: Wale und Delphine 1*. AULA-Verlag, Wiesbaden 1994 (sehr detailliertes Fachbuch)
* R. R. Reeves, B. S. Stewart, P. J. Clapham, J. A. Powell: *See Mammals of the World - a complete Guide to Whales, Dolphins, Seals, Sea Lions and Sea Cows*. A&C Black, 2002, ISBN 0-7136-6334-0 (Führer mit zahlreichen Bildern)
* M. Würtz, N. Repetto: *Underwater world: Dolphins and Whales*. White Star Guides, 2003, ISBN 88-8095-943-3 (Bestimmungsbuch)

Dış bağlantılar
---------------

*