**Didi Zanavi** (Gürcüce: დიდი ზანავი) Güney Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesine bağlı Adigeni Belediyesinde yer alan bir köydür. Küçük Kafkasya'nın bir parçası olan Mesheti Sıradağlarının güney yamacında yer almaktadır. Küçük Kvabliani nehrinin sol kıyısında konumlanan köyün ortalama rakımı 1480 metredir. Köy, belediyenin merkez kenti Adigeni'nin 4 km kuzeydoğusunda yer almakta ve kendisi de Zanavi bölge biriminin merkezi olarak hizmet vermektedir. 2014 nüfus sayımı itibarıyla köyün nüfusu 297 kişidir.

Didi Zanavi, Zanavi Kalesi ve Zanavi Kilisesine ev sahipliği yapmaktadır. Köyde, 2007 yılında Gürcistan'ın Ulusal Öneme Sahip Taşınmaz Kültür Anıtlarının listesine eklenen iki Orta Çağ anıtı da bulunmaktadır.

Tarihi
------

Köy, tarihte Zanavi olarak biliniyordu. Bu ismi, Gürcistan'daki diğer yerleşim yerleriyle paylaşmaktadır. Köyden ilk olarak, 9 veya 10. yüzyılda yazılmış bir hagiografide bahsedilmektedir. Bu eser, Zarzma'nın basili tarafından yazılan *Vita of Saint Seraphion of Zarzma*dır, günümüzde Mesheti'nin soylularından olan Giorgi Çorçaneli'nin arazisinde yatmaktadır. Giorgi, Amaspo ve Kurdia'daki bir manastırda görevliydi ve ölümü üzerine orada gömüldü. 1578'de köy, diğer güneybatı Gürcü topraklarıyla birlikte Osmanlı İmparatorluğu tarafından fethedildi. 1595'te, bölgede "aşağı" ve "yukarı" Zanavi olarak bilinen iki yer vardı ve ikisi de Ahıska Sancağının Ude bucağına bağlanmıştı. Köylüler, 250 yıldan fazla süren Osmanlı yönetiminde Müslüman oldu ve 1944'te "Ahıska Türkleri"yle beraber Gürcistan Sovyeti'nden Orta Asya'ya sürgün edildiler. Boşaltılan köye, Batı Gürcistan'daki İmereti ve Raça'dan gelenler yerleştirildi.

Nüfus
-----

2014 ulusal nüfus sayımına göre, Didi Zanavi'nin nüfusu 297 kişidir. Nüfusun çoğunluğu (99.3%) etnik olarak Gürcüdür.

| Nüfus | 2002 sayımı | 2014 sayımı |
| --- | --- | --- |
| Toplam | 332 | 297azalış |

Anıtlar
-------

Didi Zanavi'nin batı ucunda erişilmesi zor dik bir kaya üzerinde duran bir Orta Çağ kalesi vardır. Sur, kaya ve kireçten inşa edilmiştir ve sonraki yenilenmenin kanıtlarını taşır. Kalenin ana yapısı yuvarlatılmış bir arkaya sahip üç katlı bir kule, her cephede ok yarıkları ve ikinci katta bir fırından oluşur. Güney duvarlarındaki kemerli giriş kapısı, kayalara oyulmuş su havuzu içeren bir avluya açılmaktadır. Daha güneyde, birinin içinde kilise kalıntıları bulunan iki kule vardır. Küçük derenin karşısında, bir zamanlar Hristiyan kilisesi olan ama geriye sadece pilaster sütun başlığının kaldığı bölgeye inşa edilmiş bir cemaat camisi vardır.

Köyün 2 km kuzeyinde, Zanavi'nin yukarısında, bir Orta Çağ kilisesinin kalıntıları vardır. Bu kilise muhtemelen, "Vita of Saint Seraphion of Zarzma" adlı eserde belirtilen manastırın parçasıdır. Manastır bir zamanlar birçok ek yapı içeriyordu ve etrafı güçlendirilmiş bir surla çevriliydi.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4  "Population Census 2014: Number of Population by Administrative-Territorial Units and sex". National Statistics Office of Georgia. 29 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Temmuz 2019.
2. 1 2 3  "ზანავი [Zanavi]". საქართველო: ენციკლოპედია: ტ. III [*Encyclopaedia Georgia, vol. 3*] (Gürcüce). Tiflis. 2014. s. 305.
3. 1 2  "საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის შედეგები, ტომი II [Results of the first national census of the population of Georgia in 2002, volume II]" (PDF) (Gürcüce). National Statistics Office of Georgia. 2003. 28 Eylül 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 2 Temmuz 2019.

41°41′44″K 42°43′37″D﻿ / ﻿41.69556°K 42.72694°D﻿ / 41.69556; 42.72694