Rusya'da günümüzde yer alan bazı yüksek heykellerin kıyaslanması
**Uzayın Fethi Anıtı** (Rusça: Монумент «Покорителям космоса»; *Monument Pokoriteljam kosmossa*), 1964 yılında Moskova'da Sovyetler Birliği'nin uzay çalışmalarındaki başarıları anısına dikilen anıt. Rusya Fuar Merkezi'nin ana girişinin ileri bölgesinde yer alan ve titanyumdan yapılan anıt 77° eğiminde ve 107 metre yüksekliğindedir. Hemen önünde Kozmonotlar Anıt Müzesi yer alır.

Tarih
-----

Sovyetler Birliği tarafından Mart 1958'de, dünyanın ilk yapay uydusu yörüngeye oturtuldu. Bu gelişme anısına dikilitaş şeklinde bir anıt yapılması için yarışma düzenlendi. Başlangıçta yer olarak Moskova Devlet Üniversitesi'nin yakınları seçildi, fakat sonraki süreçte yer değiştirilerek şu anki yere yapılmasına karar verildi. Sovyetler Birliği'nden ve diğer ülkelerden 1000'den fazla proje yarışmaya katıldı. 365 proje Moskova'da bulunan Manej binasında yapılan özel bir sergide gösterilmiştir. Ödül Mikhail Barshch, Andrey Petroviç Faydysh, Lev Shchipakina ve Alexander Kolchin'in tasarımcısı olduğu projeye verildi. İkincilik ve üçüncülük ödüllerinin de verildiği yarışmadaki ilk üçe giren tüm projeler roket kalkışı teması işlemekteydi.

Anıtın açılış 4 Ekim 1964 tarihinde, ilk uydunun fırlatılmasının yedinci yıldönümünde gerçekleşti.

1981 yılında anıtın önüne Kozmonotlar Anıt Müzesi inşa edildi. Yuri Gagarin'in uzay uçuşunun 20. yıl dönümünden iki gün önce, 10 Nisan 1981 tarihinde müzenin açılışı yapıldı.

2006 yılında mimar Alexander Kuzmin, Sovyet uzay araçlarının baş tasarımcısı olan Sergey Korolyov anısına Uzayın Fethi Anıtı'nın yanına bir anıtsal kompleks inşa edeceğini ifade etmiştir. 2008 yılının sonlarında güncellenmiş haliyle Kozmonotlar Anıt Müzesi'ne dahil edildi. Müze, yenilenmiş ve tadilata girmiş haliyle 12 Nisan 2009 tarihinde tekrar açıldı.

Anıtın Borovsk'da minyatür bir kopyası yer alır. Ayrıca bir kopyası da Cenevre'deki Birleşmiş Milletler parkında da sergilenmektedir.

Bölge
-----

Anıt, Moskova'nın kuzeydoğusundaki Prospekt Mira (Barış Caddesi) yakınlarındaki Rusya Fuar Merkezi'nin ana girişinin ileri bölgesinde yer alır. Buraya Moskova metrosu'nun VDNH istasyonundan ulaşılabilmektedir. Anıtın hemen yakınında Kozmonotlar Sokağı yer alır.

1960'lı yıllardan beri, Moskova'nın genel olarak bu bölümünde, uzay temalı manzaralar ve isimler yoğun bir şekilde kullanılmıştır. Bu kapsamda pek çok yapı inşa edilmiş ve çeşitli uzay konulu sergiler düzenlenmiştir. Bölgedeki birçok sokağa Sıvyet uzay programında görev yapan Nikolay Kibalchich, Friedrich Zander, Yuri Kondratyuk, Sergey Korolyov gibi öncü kişilerin adları verilmiştir. Kozmonotlar Anıt Müzesi'nde bu öncülerin büstleri de yer alır.

Tadilat
-------

2009 yılında anıt kompleksi tadilata girmiştir. Yenileme sırasında müze sergi alanı 4350 m² ye yükseltilmiştir. Tadilat kapsamında müzede yer alan konferans salonu, halk kütüphanesi, kafe ve sinema yenilendi. Ziyaretçiler kendi yeteneklerini test edebildiği uzay simülatörleri odası açıldı, güncel seyir halindeki kozmonotlarla iletişim bölümü eklendi..

Özellikleri
-----------

Dikilitaş şeklinde tasarlanan anıtın ana bölümü titanyum panellerle kaplıdır. En üst kısmında roket figürü yer alır. Anıtın toplam yüksekliği 107 metredir ve 77° eğimindedir. Anıtın hemen önünde roket biliminin kurucusu kabul edilen Rus kâşif ve Sovyet bilim insanı Konstantin Tsiolkovski'nin bir heykeli yer alır. Ana anıtın ön cephesinde Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti Yüksek Sovyeti Başkanı Nikolay Gribaçev'in şu sözleri yer alır;

*Ve bizim çabalarımız ödüllendirildi,*
*Ne haksızlık ne de adaletsiz karanlık,*
*Biz ateşli kanatlar işledik*
*Ona*
*Ülkeye*
*Ve yüzyıla!*

Yansımaları
-----------

Ekim Devrimi'nin 50. yılı için basılan, anıtın resmedildiği Sovyet rublesi, 1967
### Para

Uzayın Fethi Anıtı, pek çok kez hatıra basımı şeklinde Sovyet rublesi üzerinde yer aldı. 1967 yılında Ekim Devrimi'nin 50. yılı için, 1977 yılında 60. yılı için, 1980 Yaz Olimpiyatları için basılan paralar buna örnektir.

### Müzik

Anıt İngiliz müzik grubu Pet Shop Boys'ın "Go West" adlı şarkısının klibinde tema olarak kullanıldı. Bununla birlilte Fransız müzik grubu Deep Forest'un "Sweet Lullaby" adlı parçasının video klibinde de kullanıldı.

### Spor

Anıt, 2014 FIFA Dünya Kupası'nda Rusya millî futbol takımı formalarının ön yüzünde yer almıştır.

Galeri
------

* Anıtın görünümü, 1973Anıtın görünümü, 1973
* Anıtın bulunduğu alanAnıtın bulunduğu alan
* 1 ruble, 19771 ruble, 1977
* 1980 Yaz Olimpiyatları için basılan para, 19791980 Yaz Olimpiyatları için basılan para, 1979
* Borovsk'da yer alan anıtın minyatür bir kopyası ve Tsiolkovski heykeli.Borovsk'da yer alan anıtın minyatür bir kopyası ve Tsiolkovski heykeli.

Ayrıca bakınız
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Uzayın Fethi Anıtı*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Yuri Gagarin Anıtı
* Sputnik Krizi
* Uzay Yarışı
* Mir

Kaynakça
--------

1. ↑  Рогачев А. В. Проспекты советской Москвы. История реконструкции главных улиц города. 1935—1990 гг.. — М.: Центрполиграф, 2015. — s. 81 — ISBN 978-5-227-05721-1.
2. ↑  Рогачев, s. 82.
3. ↑  Moskva.ru, Arşiv tarihi: 4 Ekim 1999, Erişim tarihi: 18 Şubat 2017.
4. ↑  Гагарин, Юрий (3 Aralık 2004). Дорога в космос. Pravda, Erişim tarihi: 18 Şubat 2017.
5. ↑  Памятник Королеву будет установлен вблизи обелиска «Покорителям космоса» в Москве (Rusça), 4 Temmuz 2006, Arşiv tarihi: 11 Mart 2007, Erişim tarihi: 18 Şubat 2017.
6. ↑  Космический проект 19 Şubat 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça), 2 Haziran 2006, Erişim tarihi: 18 Şubat 2017.
7. ↑  The Monuments 29 Ocak 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce), Erişim tarihi: 18 Şubat 2017.
8. ↑  The Monument to the Conquerors of Space 19 Şubat 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce), 3 Nisan 2013, Erişim tarihi: 18 Şubat 2017.
9. ↑  45 лет монументу «Покорителям космоса». (Rusça), Arşiv tarihi: 17 Eylül 2012, Erişim tarihi: 18 Şubat 2017.
10. ↑  Музей космонавтики готовится к реконструкции (Rusça), Erişim tarihi: 18 Şubat 2017.
11. ↑  Museum.ru 13 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça), Erişim tarihi: 18 Şubat 2017.
12. ↑  Первый юбилейный рубль СССР 4 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça), Erişim tarihi: 18 Şubat 2017.

Dış bağlantılar
---------------

* Kozmonotlar Anıt Müzesi'nin resmi web sitesi 14 Mart 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.