Başlığın diğer anlamları için Compiègne Ateşkesi sayfasına bakınız.
Soldan sağa: Joachim von Ribbentrop, Wilhelm Keitel, Hermann Göring, Rudolf Hess, Adolf Hitler, Erich Raeder (kısmen arkada kalmış) ve Walther von Brauchitsch Compiegné'de ateşkesin imzalandığı vagonun önünde
Savaşın son dönemindeki Alman harekât planı
Fransız General Huntziger antlaşmayı imzalıyor
Tren vagonu Berlin'e götürülmek üzere hazırlanıyor
Hitler (eli belinde olan) ve beraberindekiler Mareşal Foch heykeline bakarken
Ateşkesin imzalandığı yerin günümüzdeki hali
**22 Haziran 1940 Ateşkesi** veya **İkinci Compiègne Ateşkesi**, II. Dünya Savaşı Batı Cephesindeki Fransa Muharebesinde Nazi Almanyası'nın Üçüncü Fransız Cumhuriyeti'ni mağlup etmesi üzerine saat 18:36'da imzalanmıştır. Ateşkes 25 Haziran geceyarısı itibarıyla yürürlüğe girmiştir.

Arka planı
----------

Ana madde: Fransa Muharebesi
Fransa Muharebesi sırasında Nazi birlikleri Fransızlar tarafından en az savunulan ve coğrafi koşullarla tahkimatların güçlülüğüne güvenilen Ardennes bölgesi merkezli saldırmıştır. Özellikle Fransa-Belçika sınırına ve kuzey bölgesine gönderilmiş olan Fransız Ordusunun ana gövdesi bu bölgede mahsur kalma tehlikesi üzerine geri çekilmek durumunda kalmıştır. Blitzkrieg taktiklerini iyi uygulayan Wehrmacht birlikleri çok kısa sürede Paris önlerine gelmiştir. Bordeaux'ya kaçmak durumunda kalan Fransız Hükûmeti Paris'i açık şehir ilan etmiş ve yenilgiyi hızlandırmıştır. Charles de Gaulle komutasındaki Özgür Fransa kuvvetleri savaşmaya devam etse de düzenli birlikler teslim olmuştur. 22 Haziran'a gelindiğinde Almanların kayıpları 27 bin ölü, 110 bin yaralı ve 18 bin kayıp iken Fransız kayıpları 92 bin ölü, 200 bin yaralı şeklindeydi. Britanya Sefer Kuvveti ise 10 bin ölü verirken toplam kayıp sayısı 68 bin civarındaydı.

Compiègne seçimi
----------------

Adolf Hitler, Fransız hükûmetinin ateşkes konusunda görüşme talebi kendisine iletilince görüşmelerin Compiègne Ormanında gerçekleşmesini ister. Burası I. Dünya Savaşını Almanya aleyhine sona erdiren 11 Kasım 1918 Ateşkesinin imzalandığı yer olduğu için Hitler burayı Almanya'nın tarihsel intikamının Fransa'dan alındığı tezini öne sürmek için kullanmak istiyordu.

Görüşmeler sırasında Hitler, 1918 yılında Fransız Mareşal Ferdinand Foch'un oturduğu yere oturmuş, Fransız heyetle görüşmeler başlayınca da aynen Foch'un yaptığı gibi vagondan ayrılmıştır. Görüşmeler Alman Genelkurmay Başkanı General Wilhelm Keitel tarafından yürütülmüştür. Bir gün süren görüşmelerde Fransız temsilci General Charles Huntziger Bordeaux'da bulunan Fransız hükûmetiyle telefonla irtibat sağlamıştır.

Ateşkes
-------

Adolf Hitler'in Fransa ile ateşkesi tercih etmesinin bazı gerekçeleri vardı. Bunlardan birincisi Fransa'nın Kuzey Afrika'daki sömürge topraklarında savaşa devam etmesini istemiyor ve Fransız donanmasının savaşın dışına düşmesini arzuluyordu. Buna ek olarak kukla bir Fransız hükûmetinin ülkede varlığının devam etmesi ülkenin idari olarak yönetilmesi konusunda Almanya'nın elini çok rahatlatacaktı. Dolayısıyla savaşın bu aşamasında Hitler, dikkatini İngiltere'ye yöneltebilecekti. Ayrıca Almanya'nın Fransa'nın denizaşırı sömürgelerini işgal olanağı bulunmadığı için bu toprakların İngiltere tarafından kullanılması da bu sayede hukuki olsa da engellenmiş olacaktı.

Ateşkes şartları
----------------

Anlaşmaya göre Almanya Fransa topraklarının beşte üçünü işgal edecektir. Kuzeyden başlayarak okyanus kıyısını içerecek şekilde İspanya sınırına ulaşan bu bölge sayesinde Fransız limanları Kriegsmarine faaliyetine açılacaktır. Fransa ateşkes anlaşması çerçevesinde siyasi sığınma hakkı tanıdığı kişileri Almanlara teslim edecektir. Özellikle İspanya İç Savaşı sırasında Cumhuriyetçilerin safında savaşmış olup Francisco Franco'nun zaferinin ardından Fransa'ya kaçmış olanlar Gestapo tarafından yakalanarak toplama kamplarına gönderilmiştir. Ayrıca Almanya işgal giderlerinin de Fransa tarafından karşılanması koşulunu dayatarak günlük 400 milyon Frank değerinde bir bütçe yükü getirmiştir. Fransız Ordusu asgari büyüklükte olacaktır. Hitler özellikle Fransız Direnişinin güçlenmemesi ve sömürgelerde savaşın patlak vermemesi için donanmanın silahsızlandırılacağını ancak teslim edilmeyeceğini bildirir. Fransa'nın güneyinde işgal edilmeyen bir bölge olacak ve merkezi Vichy olan bir kukla yönetim kurulacaktır. Vichy Fransası adıyla kurulan bu yönetim Alman işgalindeki bölgeye göre daha rahat koşullara sahip olsa da bu bölgede de soykırım yasaları uygulanmış, Alman varlığına ve işbirlikçilerine karşı faaliyetler acımasızca ve şiddetle bastırılmıştır. Savaş esiri olan yaklaşık 1 milyon Fransız askeri beş yıl boyunca esir kamplarında tutulmuş, bazıları Almanya'da zorunlu işçi olarak kullanılmıştır.

Ateşkes anlaşması, iki ülke arasında kalıcı bir barış anlaşması imzalanmadan önce geçici olarak düzenlenmiştir. Ancak bu barış anlaşması hiç imzalanmamıştır. 1942 yılının Kasım ayında Müttefik Devletler tarafından düzenlenen Meşale Harekâtıyla Fransa'nın Kuzey Afrika'daki toprakları işgal edilince Naziler ve İtalyanlar Anton Harekâtı adı verilen askerî harekâtla Vichy rejiminin egemen olduğu toprakları işgal eder, kağıt üzerinde bile olsa bağımsız olan rejimi sona erdirir.

Fransız delege Huntziger, Keitel ile bazı maddelerde pazarlık etmeye kalkışsa da tüm talepleri reddedilmiştir. Çaresiz kalan Huntziger ateşkesi imzalar. Fransa ve İtalya arasında ayrı bir ateşkes imzalanmasının beklenmesi üzerine bu ateşkes 25 Haziran 1940 tarihinde yürürlüğe girer.

Sonrası
-------

Anlaşmanın imzalandığı bölge imza töreninden 3 gün sonra Hitler tarafından verilen emir uyarınca yıkılmıştır. Anıtlar dinamitler, yollar bozulmuş, ağaçlar kesilmiş, anlaşmanın imzalandığı tren vagonu ganimet olarak Berlin'e götürülmüştür. Sadece Mareşal Foch'un heykeli sağlam bırakılmış ve *"Sebep olduğu yıkıma şahit olması"* istenmiştir.

Notlar
------

1. ↑  Bugünkü Fas, Cezayir ve Tunus topraklarının tamamıdır
2. ↑  Çok sayıda savaşçı da dağlara çıkarak Fransız Direnişine katılmıştır
3. ↑  Vagon 1944 yılında ileride hiçbir şekilde Almanya aleyhine kullanılmaması için Hitler'in emriyle SS birliklerince imha edilmiştir. Bugün müze olarak kullanılan alanda sonradan yapılmış bir replikası bulunmaktadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  İlgili Steven Lehrer makalesi 21 Aralık 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce) 18 Haziran 2021 tarihinde erişilmiştir

| * g
* t
* d
II. Dünya Savaşı |
| --- |
| 
* Batı Avrupa
* Doğu Avrupa
* Kuzey Afrika
* Balkan Cephesi
* Pasifik Cephesi
* İtalya Cephesi
* Atlantik

 |
| Katılımcılar | 

|  |  |
| --- | --- |
| Müttefik Devletler | 
* Etiyopya
* Çin Cumhuriyeti
* Çekoslovakya
* Polonya
* Birleşik Krallık
* Hindistan
* Fransa
* Avustralya
* Yeni Zelanda
* Güney Afrika Birliği
* Kanada
* Norveç
* Belçika
* Hollanda
* Yunanistan
* Yugoslavya
* Sovyetler Birliği
* Amerika Birleşik Devletleri
* Meksika
* Brezilya

 |
| Mihver Devletleri | 
* Almanya
* Bulgaristan
* Burmanya
* Büyük Arnavutluk
* Etiyopya
* Bağımsız Hırvatistan Devleti
* Hindistan
* Filipinler
* Finlandiya
* Macaristan
* Irak
* İtalya Krallığı
* İtalyan Sosyal Cumhuriyeti
* Japonya
* Mançukuo
* Romanya
* Slovak Cumhuriyeti
* Tayland
* Vichy Fransası

 |
| Direnişçiler | 
* Avusturya
* Baltık devletleri
* Belçika
* Çekoslovakya
* Danimarka
* Estonya
* Etiyopya
* Fransa
* Almanya
* Yunan Direnişi
* Hong Kong
* Hindistan
* İtalya
* Yahudiler
* Kore
* Letonya
* Lüksemburg
* Hollanda
* Norveç
* Filipinler
* Polonya
* Romanya
* Tayland
* Sovyet partizanları
* Slovakya
* Ukrayna
* Vietnam
* Yugoslav partizanlar

 |

 |
| Kronoloji | 

|  |  |
| --- | --- |
|  Başlangıç | 
* Ruhr'un İşgali
* İspanya İç Savaşı
* II. İtalya-Habeşistan Savaşı
* Yatıştırma politikası
* Avusturya'nın ilhakı
* Münih Antlaşması (1938)
* Çekoslovakya'nın İşgali

 |
| 1939 | 
* Polonya
* Tuhaf Savaş
* Kış Savaşı
* Atlantik
* Changsha
* Çin
* Britanya Sefer Kuvveti

 |
| 1940 | 
* Danimarka ve Norveç
* Hollanda
* Belçika
* Fransa
* Dunkerque Tahliyesi
* 22 Haziran 1940 Ateşkesi
* Britanya
* Kuzey Afrika
* İngiliz Somalilandı
* Baltık devletleri
* Besarabya ve Kuzey Bukovina
* Çinhindi
* Yunanistan
* *Pusula*

 |
| 1941 | 
* Doğu Afrika
* Yugoslavya
* Yugoslavya Cephesi
* Yunanistan
* Girit
* Irak
* Sovyetler Birliği (*Barbarossa*)
* Finlandiya
* Haziran Ayaklanması
* Suriye ve Lübnan
* Luga
* Kiev
* İran
* Leningrad
* Moskova
* Moskova Taarruzu
* Sivastopol
* Pearl Harbor
* Hong Kong
* Filipinler
* Changsha
* Malaya
* Borneo

 |
| 1942 | 
* Burma
* Changsha
* Coral Denizi
* Gazala
* Midway
* *Mavi*
* Stalingrad
* Dieppe
* El-Alameyn
* *Torch*
* Guadalcanal
* Anton
* Fransız donanmasının Toulon'da batırılması

 |
| 1943 | 
* Tunus
* Kursk
* Smolensk
* Solomon Adaları
* Sicilya
* Alt Dinyeper Taarruzu
* Gilbert ve Marshall Adaları
* Changde
* Varşova Gettosu Ayaklanması

 |
| 1944 | 
* Cassino/Shingle
* Narva
* Korsun-Şevçenkovski
* *Tempest*
* *Ichi-Go*
* *Overlord*
* Macaristan Ulusal Ayaklanması
* *Neptune*
* Normandiya
* Mariana ve Palau Adaları
* *Bagration*
* Batı Ukrayna
* Tannenberg Hattı
* Varşova Ayaklanması
* Doğu Romanya
* Belgrad
* Paris
* Gotik Hattı
* *Market Garden*
* Estonya
* *Crossbow*
* *Pointblank*
* Lapland
* Macaristan
* Leyte
* Ardenler
* Filipinler
* Burma

 |
| 1945 | 
* *Bodenplatte*
* Vistül-Oder
* Iwo Jima
* Okinawa
* İtalya (Bahar 1945)
* Berlin
* Çekoslovakya
* Budapeşte
* Batı Hunan
* Almanya'nın teslim oluşu
* Hula Projesi
* Mançurya
* Manila
* Borneo
* Nagasaki'ye atom bombası saldırısı
* Hiroşima'ya atom bombası saldırısı
* Kuril Adaları
* Şumşu
* Japonya'nın teslim oluşu

 |

 |
| Yönleri | 

|  |  |
| --- | --- |
| Savaş | 
* II. Dünya Savaşı konferansları
* II. Dünya Savaşı'nın Hava savaşları
* Kuzey Amerika taarruzları
* Blitzkrieg
* Karşılaştırmalı askeri rütbeleri
* Kriptografi
* Vatan cepheleri
* Askeri ödüller
* Askeri teçhizat
* Askeri üretim
* Nazi yağması
* Teknoloji
* Topyekûn savaş
* Stratejik bombardımanlar
* 1943 Bengal kıtlığı

 |
| Sonrası | 
* Etkileri
* Nazilerden arındırma
* Épuration légale
* Nazi kaçış yolları
* Almanların sınır dışı edilmeleri
* *Paperclip*
* *Keelhaul*
* Almanya'nın işgali
* Morgenthau Planı
* Bölgesel değişiklikler
* Sovyet işgalleri (Romanya, Polonya, Macaristan, Baltık devletleri)
* Japonya'nın işgali
* Birinci Çinhindi Savaşı
* Endonezya Ulusal Devrimi
* Soğuk Savaş
* Sömürge kolonilerden çekilme

 |
|   Savaş Suçları | 
* Alman ve *Wehrmacht* savaş suçları
* Holokost
* Porajmos
* OST-Arbeiter
* Sırplara yönelik zulüm
* İtalyan savaş suçları
* Japon savaş suçları
* Müttefik savaş suçları
* Sovyet savaş suçları
* Amerika Birleşik Devletleri savaş suçları
* Alman asıllı Amerikalıların enterne edilmesi
* ABD vatandaşı Japonların enterne edilmesi
* ABD vatandaşı İtalyanların enterne edilmesi

 |
| Savaş tecavüzleri | 
* Rahatlatıcı kadınlar
* Nanking Tecavüzleri
* Manila Tecavüzleri
* Nemmersdorf Tecavüzü
* Almanya'nın işgali sırasında tecavüz
* Sovyetler Birliği'nin Polonya'yı işgali sırasında tecavüz
* Japonya'nın işgali sırasında tecavüz
* Overlord Harekâtı sırasında tecavüz

 |
| Savaş esirleri | 
* Sovyetler Birliği'nde İtalyan savaş esirleri
* Sovyetler Birliği'nde Japon savaş esirleri
* II. Dünya Savaşı'nda Japon savaş esirleri
* Sovyetler Birliği'nde Alman savaş esirleri
* Nazilerin Sovyet savaş esirlerine karşı işledikleri suçlar
	+ Açlık Planı
	+ Barbarossa Kararnamesi
	+ Komiser Emri
* Sovyetlerin Alman savaş esirlerine karşı işledikleri suçlar

 |
| Sonuçları | 
* Birleşmiş Milletler
* Batı ve Doğu Almanya
* Soğuk Savaş

 |

 |
| 
* Kategori

* definition
* textbooks
* quotes
* source texts
* media
* news stories

 |