Bu MOBA oyunlarının genel bir haritasıdır. Sarı çizgiler koridorları, mavi noktalar ise üsleri korumak için konulan kule ve objeleri, turuncu çeyrek daireler takımların üslerini, ve mavi çeyrek daireler savaşın kazananını belirleyen simgelerdir.

|  |
| --- |
|  |
| Parçası olduğu seri: |
| Strateji video oyunu |
| Alt türler
* 4X
* Topçu oyunu
* Gerçek zamanlı strateji oyunu
	+ Kule savunma
	+ MOBA
* Gerçek zamanlı taktik
* Sıra tabanlı strateji
* Sıra tabanlı taktik
	+ Taktiksel rol yapma oyunu
* Savaş oyunu
 |
| Tarihçe
* 4X video oyunları kronolojisi
* Topçu oyunları kronolojisi
* Büyük strateji oyunları kronolojisi
* Devasa çok oyunculu çevrimiçi strateji oyunları kronolojisi
* Chronology of real-time strategy video gamesoyunları kronolojisi
* Gerçek zamanlı taktik oyunları kronolojisi
* Gerçek zamanlı strateji oyunları kronolojisi
* Sıra tabanlı strateji oyunları kronolojisi
* Sıra tabanlı taktik oyunları kronolojisi
 |
| Daha çok bilgi
* Portal:Strateji oyunları
* Wikipedia:WikiProject Strategy games
 |
| * g
* t
* d
 |

**Çevrim içi çok oyunculu savaş arenası** ya da **MOBA** (Kısaltma: **M**ultiplayer **O**nline **B**attle **A**rena), bir gerçek zamanlı strateji savaş video oyunu türüdür. Genellikle beş kişiden oluşan iki farklı takımın üç ana yoldan oluşan bir harita üzerinde karşı takımın enerji kaynağını yok etmeyi amaçlar. Bu video oyun türü ilk defa Starcraft oyunun özel yapım Aeon of Strife modu ile kullanılmaya başlanmış daha sonra en önemli örneği olan Defence of the Ancients tarafından kullanılmıştır. Bazı MOBA türü video oyunlarına; Defence of the Ancients, League of Legends, Dota 2, Smite, Heroes of the Storm ve Heroes of Newerth örnek verilebilir.

Tarih
-----

Moba türü dünyada ilk 1989 yılında, SEGA Mega Drive/Genesis yapımcı şirketi tarafından Warcraft III: Reign of Chaos adlı oyunda kullanılmıştır. 2005 yılında IceFrog adlı tasarımcı tarafından MOBA türüne bir oyun modu şekli olarak Dota'yı piyasaya çıkmıştı. Daha sonraları Valve Corporation şirketi Dota'yı satın alarak Dota 2'nin çıkmasına vesile oldu. 2008 yılı itibarıyla, Dota oyunu ticari dikkatleri üstüne çekmişti. 2009 yılının sonunda, MOBA türü oyunlara bir yenisi de Riot Games adlı yapımcı şirketin yayımlandığı League of Legends adlı oyun oldu. 2010 yılında, S2 Games piyasaya *Heroes of Newerth* adlı MOBA oyununu çıkardı. 2014 yılının içinde, Hi-Rez Studios adlı firma Smite adlı 3 boyutlu bakış açısı olan MOBA türü oyununu duyurmuştur. Bunlara Blizzard'ın 2 Haziran 2015'te çıkardığı Heroes of the Storm oyunu da eklenebilir.

Oynanış
-------

Birbirlerinin üssünü yok etmek isteyen iki karşıt takım haritanın birbirlerine en uzak farklı renklerdeki noktalara konumlandırılır. Ancak, yine de bazı modlarda farklı zafer şekilleri vardır. Defansif yapılar (örneğin kuleler) koridorları koruyan yapılardır ve oyuncuların rakip takımın üssüne ulaşmak için bu yapıları yok etmesi gerekmektedir. Çevrimiçi çok oyunculu savaş arenası oyun modlarında genellikle 3 koridor (kulvar olarak da bilinir) bulunmaktadır. Bu koridorlar üst orta ve alt koridor olarak nitelendirilir.

Her şampiyona yani her oyuncuya ya da kahramana, saniyede bir miktar altın verilmektedir. Bir rakibi öldüren şampiyon büyük bir miktarda altınla ödüllendirilir. Altın, oyun içinde çeşitli işlevsel, büyü ve hasar yönelikli eşyaları almak için kullanılır.

Koridorlar, "şampiyon" ya da "kahraman" adı verilen savaşçı karakterler tarafından korunur. Bir şampiyonu öldüren rakip bir oyuncu ekstradan altın ve tecrübe kazanır. Şampiyonu kesmesine yardımcı olan diğer bir arkadaş "asist" alarak bir miktar altın ve tecrübe kazanabilir. Ölen şampiyon, seviyesine orantılı olarak yeniden doğmak için bir süre beklemek zorundadır.

Takımlar ya da şampiyonlar arasındaki fark her ne kadar açık olursa olsun, çeşitli stratejiler ile takımlar geriden gelerek oyunu kazanabilir. Objektif görevlere odaklanmak bu konuda bir miktar fark yaratır. Bir diğer strateji olarak da oyundaki canavarları biçerek altın kazanma yöntemiyle gerçekleşir yaklaşır 20 canavar (minyon) biçmek bir şampiyonu öldürmekle eşdeğer altındadır.

Oyunlar yaklaşık ortalama 20-40 dakika sürmektedir ve daha kısa ya da daha uzun sonuçlanan oyunlar da vardır. Oyunun sonuçlanması için bir takıma ait binaların (kuleler, inhibitör ve takımın üssü) yok edilmesi ya da takımlardan birinin teslim olması gerekmektedir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "MOBA: The story so far, Market for Home Computing and Video Games". *mcvuk.com*. 4 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2014.
2. ↑  "What's a MOBA?". *gamesradar.com*. 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ocak 2015.
3. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 24 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ocak 2015.
4. ↑  "League of Legends Interview". *1up.com*. 24 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ocak 2015.
5. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 13 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ocak 2015.
6. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 23 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ocak 2015.
7. ↑  "Blizzard's Worlds Collide When Heroes of the Storm™ Launches June 2". 23 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2018.
8. ↑  "Dedoimedo.com". *dedoimedo.com*. 7 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Aralık 2010.
9. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 8 Temmuz 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ocak 2015.
10. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 19 Ağustos 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ocak 2015.
11. ↑  "Basic Survival – Learn Dota". *playdota.com*. 13 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ocak 2015.

| * g
* t
* d
Video oyunu türleri |
| --- |
| Aksiyon | 
* Beat 'em up
	+ hack and slash
* Dövüş
* Labirent
	+ *Pac-Man* kopyası
* Platform
* Nişancı
	+ Birinci şahıs
	+ Üçüncü şahıs
	+ Işın silahı
	+ shoot 'em up
	+ Taktiksel
* Hayatta kalma
	+ Battle royale

 |  |
| Aksiyon-macera | 
* *Grand Theft Auto* kopyası
* Sürükleyici sim
* Metroidvania
* Gizlilik
* Hayatta kalma-korku oyunu

 |
| Macera | 
* Odadan Kaçış
* Etkileşimli kurgu
* Etkileşimli film
* Görsel roman

 |
| MMO | 
* MMOFPS
* MMORPG
* MMORTS
* MUD

 |
| Rol yapma | 
* Aksiyon-rol yapma
	+ *Souls* benzeri
* Zindan tarama (Dungeon crawl)
* Roguelike oyun
* Taktiksel rol yapma

 |
| Simülasyon | 
* İnşaat ve yönetim
	+ İş
	+ Şehir
	+ Hükümet
* Yaşam simülasyonu
	+ Flört simülasyonu
	+ Çiftlik hayatı simülasyonu
	+ dijital evcil hayvan
	+ Tanrı
	+ Sosyal simülasyon
* Spor

 |
| Strateji | 
* 4X
* Auto battler
* Çevrimiçi çok oyunculu savaş arenası
* Gerçek zamanlı strateji
	+ Zaman yönetimi
* Gerçek zamanlı taktiksel strateji
* Kule savunma
* Sıra tabanlı strateji
* Sıra tabanlı taktik strateji
	+ Topçu
* Savaş oyunu
	+ Büyük strateji savaş oyunu

 |
| Araç simülasyonu | 
* Uçuş simülatörü
	+ amatör
	+ savaş
	+ Uzay
* Yarış
	+ Kart yarış
	+ Sim yarış
* Denizaltı simülatörü
* Tren simülasyonu
* Savaş araçları

 |
| Diğer türler | 
* *Breakout* kopyası
* Deste oluşturma
	+ Roguelike deste oluşturma
	+ Dijital kart koleksiyonu oyunu
* *Eroge*
* Exergame
* Korku
* Tıklama
* Müzik
	+ Ritim
* Oyun dışı
* Parti
* Programlama
* Bulmaca
	+ Gizli nesne bulma
	+ Sokoban
	+ Eşleştirme

 |
| İlgili konular | 
* AAA oyun
* Reklam
	+ advergame
* Arcade
* Oyun sanatı
* Audio oyun
* Gündelik oyun
* Hristiyan oyun
* Crossover oyun
* Kült oyun
* Eğitici oyun
* FMV
* Oyunlaştırma
* Bağımsız oyun
* Çok oyunculu oyun
* Çizgisellik (video oyunu)
	+ Açık dünya
	+ Sandbox oyunu
* Şiddet içermeyen video oyunu
* Çevrimiçi oyun
	+ Tarayıcı oyunu
	+ Sosyal ağ oyunu
* Yaygın oyun
* Ciddi oyun
* Toys-to-life
* Video oyunu kopyası

 |