**Sohum Dranda Havalimanı** veya diğer adıyla **Sohum Babuşara Havalimanı** (IATA: **SUI**,ICAO:**UGSS** Gürcistan'ın kuzey batı bölgesinde bağımsızlığını tek taraflı ilan eden Abhazya Cumhuriyeti'nin ana ve tek uluslararası havalimanıdır. Gulripş rayonu içinde, hem Dranda, hem de Babuşara köyleri havalimanı yakınlarındadır. Abhazya'nın başkenti Sohum'dan yaklaşık 20 km uzaklıktadır.

Tarihi
------

Bölge, Sovyetler Birliği'nin bir parçasıyken, 1960'ların ortalarında inşa edilmiştir. Batıda Karadeniz, doğu, güney ve kuzeyde Koljeti düz ovaları ile çevrilidir. Sovyet döneminde çoğunlukla Sovyetler Birliği genelinde insanların Abhazya'nın güneşli sahillerine taşınması için sadece iç hatlarda kullanıldı. 1970'lerin sonlarında beton pistin kalınlığı 20 cm arttırılarak güçlendirildi ve ayrıca İlyuşin İl-86 tip geniş gövde uçaklar için 4 adet park alanları inşa edildi. 1980'lerde daha büyük yolcu uçakları için pist genişletildi. Büyük havayolu şirketleri tarafından gerçekleştirilen ilk uçuş Moskova-Sohum-Moskova hattında gerçekleşmiştir. 1990'larda Abhazya içinde bazı şehirlere helikopter servisleri başlamıştı. Yolcu trafiği yaz mevsiminde günlük 5000 kişiye, kış mevsiminde ise 1000 kişiye ulaşmakta idi.

1993'teki çatışmalar ve sonrası
-------------------------------

1990'ların başlarında sivil savaş sırasında havalimanı ağır bir şekilde hasar gördü. 1993'te havalimanı kapandı. Havalimanı bölgesi Sohum Savaşında çatışma alanıydı. Özellikle yüzden fazla kişinin ölümü ile sonuçlanan birkaç uçağın düşürülmesi, özellikle 21-23 Eylül tarihlerinde Sohum Havalimanı kilit konumdaydı. Çatışma sırasında Sohum Havalimanı Gürcüler tarafından kullanılmakta iken Gudauta Hava Üssü ise Abhazların elindeydi. Savaştan sonra havalimanı bölgesinde bazı uçaklar terkedildi. 2 Tupolev Tu-154, bir Tupolev Tu-134 ve Eduard Şevardnadze'nin kişisel uçağı, bir Yakovlev Yak-40. Bütün Tupolev uçakları hurdaya çıktı. Bölgede, pist dahil, çok sayıda mayın bulunmaktadır. Havalimanındaki kara mayınları ve diğer patlayıcı kalıntıları, şu anda Abhazya'daki tek aktif kara mayını temizleme ajansı olan HALO Trust tarafından temizlenmiştir. Temizlikten sonra yerel halk araziyi ağırlıklı olarak mısır olmak üzere tarım için kullandı.

Havalimanının karşı tarafına 1989'da öldürülen havalimanının ilk komutanı için bir anıt yapılmıştır. 1998-2000 arasında eski terminal binası tamir edildi ve bir restoran ve levazım için kullanıldı. 1999'da yardımcı havalimanı olarak kullanmak amacıyla yapılan yeni terminal binasının camlı duvarları, 2000 yılının Temmuz ayında havalimanında meydana gelen bir kasırga ile yıkıldı.

Abhazya'daki ekonomik ambargo nedeniyle havalimanı, ulusal havayolu Abhaz Hava Yolları tarafından, şu anda sadece Pskhu'nun dağ köyüne (Pskhu Havaalanı) ve UNOMIG (Birleşmiş Milletler Gürcistan Gözlem Gücü) uçuşları için kullanılmaktadır.

2006 yılında Abhazya Cumhuriyeti hükümeti, yakın gelecekte uluslararası uçak trafiğine devam etme isteğini dile getirmişti.

11 Ağustos 2008'de Güney Osetya Savaşı sırasında 15 yıl sonra ilk kez paraşütçü ve askeri malzeme taşıyan bir Rusya'dan bir askeri nakliye uçağı havalimanına indi.

14 Eylül 2008 günü, Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov'u taşıyan sivil bir uçak 15 yıl sonra ilk kez havalimanına indi.

Özellikleri
-----------

Havalimanının ciddi bir tadilata ihtiyacı olmakla birlikte ICAO (International Civil Aviation Organization-Uluslararası Sivil Havacılık Organizasyonu) tarafından uluslararası havalimanı olarak tanınmaz. Gürcistan'ın bağımsızlığı tanınır ve Abhazya hava sahası uluslararası normlara göre Gürcü otoritelerin izni olmadan açılamaz.

IL-86, IL-76, Tu-154, daha hafif araçların yanı sıra bütün helikopter tiplerine hizmet verebilen, A sınıfı, 12/30 yönünde, 3,661 m (12,012 ft) uzunluğunda ve 52 m (172 ft) genişliğinde beton yüzeyli bir pist bulunmaktadır.

Gelecek planları
----------------

2011 yılı Haziran ayı içinde haftada bir frekans olmak üzere bir Tu-134 ile Moskova-Vnukovo'ya tarifeli seferlerin başlaması planlanmaktadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "World Aero Data". 19 Kasım 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
2. ↑  "Инвестиционные проекты министерства экономики - Inversiones y Proyectos del Ministerio de Economía". *Сухумский аэропорт — 20 км от г. Сухум, Гулрыпшский район* (Rusça). Administración Presidencial de Abjasia. 25 Nisan 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
3. ↑  "GEORGIA/ABKHAZIA: VIOLATIONS OF THE LAWS OF WAR AND RUSSIA'S ROLE IN THE CONFLICT" (İngilizce). Human Rights Watch. Mart 1995. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
4. ↑  "ASN Aircraft accident description Tupolev 134A 65893 - Sukhumi". 3 Eylül 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
5. ↑  Mihail Zhirohov, Авиация в абхазском конфликте 4 Haziran 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (*Aviation in the Abkhazian conflict*) (en ruso)
6. ↑  "ASN Aircraft accident description Tupolev 154B 85163 - Sukhumi-Babusheri Airport (SUI)". 29 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
7. ↑  "ASN Aircraft accident description Tupolev 134A CCCP-65001 - Sukhumi-Babusheri Airport (SUI)". 19 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
8. ↑  Лаша Тория - Lasha Toria (30 Kasım 2005). "Бомбора – оплот российского военного присутствия в Абхазии - Bombora - un bastión de la presencia militar rusa en Abjasia" (Rusça). Georgia online. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
9. ↑  "Sukhum's Airport May Soon Resume Operation". Administración presidencial de la República de Abjasia. 20 Aralık 2006. 28 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
10. ↑  "Sukhum's Airport May Soon Resume Operation". *News release*. Administration of the President of the Republic of Abkhazia. 20 Aralık 2006. 28 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
11. ↑  "В Абхазию прибыли российские десантники - En Abjasia aterriza un destacamento ruso" (Rusça). Lenta.ru. 11 Ağustos 2008. 24 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
12. ↑  "Глава МИД России встречается с президентом Абхазии - Jefe de exteriores se entrevista con el presidente abjaso" (Rusça). Interfaks. 14 Eylül 2008. 23 Eylül 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
13. ↑  "Заброшенный аэропорт в Сухуми (фотоальбом)". 10 Kasım 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.
14. ↑  "Аэропорт Сухуми не признали международным". 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2011.

Dış bağlantılar
---------------

* Airliners.net'te Babuşara Havalimanı15 Eylül 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

| * g
* t
* d
Gürcistan Gürcistan'daki havaalanları |
| --- |
|  | Ambrolauri Havalimanı **·**  Batum Havalimanı **·**  Bolşiye Şiraki Havaalanı **·**  Kopitnari Havalimanı **·**  Kutais Batı Havaalanı **·**  Mestia Havaalanı **·** Poti Havaalanı **·**  Pskhu Havaalanı **·**  Sohum Dranda Havaalanı **·**  Telavi Kurdgelauri Havaalanı **·**  Tiflis Havalimanı |  |