**1780 Büyük Kasırgası**, Atlantik'in gelmiş geçmiş en ölümcül tropikal kasırgası olarak kabul edilir. Fırtınanın Küçük Antiller'den Barbados, Martinik ve Sint Eustatius'u 10 Ekim-16 Ekim tarihleri arasında vurması sonucu yaklaşık 22.000 kişi ölmüştür. Binlerce ölü kıyıdan uzakta ortaya çıkmıştır. Mitch Kasırgası ise 1998 Atlantik kasırgası sezonunda Honduras ve çevresinde 11.000-18.000 kişinin ölümüne yol açmıştır. 1780 fırtınasındaki ölü sayısı yalnız başına, diğer tüm Atlantik kasırgalarının 10 yıllık zaman aralıklarındaki toplamlarından daha fazladır.

Kasırga Karayipleri Amerikan Devrimi'nin tam ortasında vurmuştur, ve bölgeyi kontrol eden Britanyalı ve Fransız donanmalarının büyük kayıplar vermesine neden olmuştur.

Tesir ve fırtına geçmişi
------------------------

Büyük Kasırga Barbados yakınlarında 10-12 Ekim 1780 tarihleri arasında iki gün kadar kalarak, 4.326 kişinin ölümüne neden olmuştur. Fırtına birçok ağacı yıkmış, adanın yapısını değiştirmiş, düzinelerce balıkçı botunun geri dönmesini engelleyerek birçok kişinin ölümüne sebep olmuştur. Neredeyse adada yaşayan her aile bir üyesini fırtınaya vermiştir.

| **En ölümcül Atlantik kasırgaları** |
| --- |
| Sıra | Kasırga | Sezon | Ölüm |
| 1 | Büyük Kasırga | 1780 | 22.000 |
| 2 | Mitch | 1998 | 11.000 – 18.000 |
| 3 | Galveston | 1900 | 8.000 – 12.000 |
| 4 | Fifi | 1974 | 8.000 – 10.000 |
| 5 | Dominik Cumhuriyeti | 1930 | 2.000 – 8.000 |
| Ana madde: En ölümcül Atlantik kasırgaları listesi |

Britanyalı Amiral George Rodney fırtınadan sonra New York'a gelmiş, Barbados'ta bıraktığı on iki savaş gemisinden 8 tanesinin tamamen kaybolduğunu ve birçok mürettebatının boğulduğunu görmüştür. Fırtına ayrıca onun komutası altındaki donanmanında dağılmasına ve hasar görmesine neden olmuştur.

Fırtına Martinik'te dokuz bin kişinin ölümüne sebep olmuştur. Aynı zamanda Lesser Antilles'te, birkaç bin İspanyol, Hollandalı, Britanyalı ve Fransız donanmasında bulunan denizcinin ölümüne sebep olmuştur. Saint Lucia dahil birçok adada da birçok kişinin de hayatını almıştır.

Sint Eustatius'ta dört-beş bin kişinin ölümüne neden olmuştur, daha sonra fırtına Porto Riko'nun güneybatı köşesinden kuzeybatıya doğru harekete geçmiştir.

Kasırga yaklaşık 16 Ekim tarihinde Haiti ve Dominik Cumhuriyeti'nin bulunduğu adaların doğusuna ve kuzeyine geçmiş ve yaklaşık olarak 17 Ekim tarihinde Florida'ya ulaşmıştır. Charleston, Güney Carolina'da kuvvetli rüzgarlar oluşturmaya devam etmiştir. Bazı kaynaklar Haiti'nin kuzeyinde 16-18 Ekim'de Yengeç Dönencesi'nde merkezinin geriye ve aşağıya doğru kaydığını söylemektedirler; diğerleri ise fırtınanın Florida'ya daha fazla yakınlaştığını söylemektedirler.

Londra'da bulunan Lloyd's List dergisi fırtına hakkında ilk bilgiyi 19 Aralık sayısında yayımlamıştır ve ek bilgileri Nisan 1781 tarihine kadar yayımlamaya devam etmiştir.

Karşılaştırılabilir fırtınalar
------------------------------

Diğer çok sayıda ölüme yol açan Atlantik fırtınaları; Mitch Kasırgası ve 1900 Galveston Kasırgası. Karşılaştırmak gerekirse, Katrina Kasırgası 2.000'den daha az kişinin ölümüne sebep olmuştur.

Kaynakça
--------

1. ↑   3 Nisan 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Dış bağlantılar
---------------

* The Deadliest Atlantic Tropical Cyclones, 1492–19963 Nisan 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.Edward N. Rappaport ve Jose Fernandez-Partagas tarafından
* *Natural Disasters: Hurricanes*, by Patrick J. Fitzpatrick, ABC-CLIO Inc. 1999, ISBN 1-57607-071-9
* A thanksgiving sermon, preached at St. Lucia, the Sunday after the hurricane in October, 1780, on board His Majesty's Ship Vengeance, Capt. Holloway, and before Commodore Hotham.
* Hall, Maxwell, 1917: The Jamaica hurricane of October 3. 1780. Quarterly Journal of the Royal Meteorological Society, 46 (2), p. 221-225.
* Dunbar, Transactions of the American [Philosophical] Society, Philadelphia, vol. 6, second series. Philadelphia, 1804.
* Blodgett L. Climatology of United States. p. 397, "The Great Hurricane of 1780."
*