Isla de Providencia, Kolombiya'da bulunan mercan resifi.
Büyük set resifi, Avustralya.
**Resif**, denizcilik terminolojisinde kaya, kum ve deniz canlıların birikimiyle birlikte suyun cezir halindeyken (gel-gitle oluşan en düşük su seviyesi) altı kulaç (yaklaşık 11 metre) veya daha az derinlikli sığ alanlarında oluşmuş su altı yüzey yapılarıdır. Pek çok resif kumun abiyotik-biriktirmeleri, dalgaların kayalar üzerindeki erozyonu ve diğer doğal süreçler sonucunda gelişirken en çok bilinenleri biyotik süreçlerin baskınlığında mercanların ve kalkerli alglerin etkisiyle tropik denizlerde oluşmuş mercan resifleridir.

Biyotik resif
-------------

Denizler yüzeyinin 8 milyon kilometre karelik bir kısmında *polip* adı verilen canlılar kıyıların şekillenmesinde faal bir rol oynamaktadır. Bu sahanın genişliği, değişen iklim şartlarına bağlı olarak uzak ve yakın jeolojik mazide değişime maruz kalmıştır. Bu küçük canlılar koloniler halinde yaşarlar ve mercan resifi adı verilen yapıları meydana getirirler. Bununla beraber bir resifin yalnız mercan kolonisinde ibaret olmadığı da malumdur. Hakikatte mercanlar resifin esasını veya iskeletini temsil ederler. Resiflerde genel itibarıyla kalker *alglara*, *stromatoporoidlere*, *ekinodermlere*, *foraminiferlere*, ve bazı *mollüsk*lere de rastlanır. Mercanlar tarafından meydana getirilmiş olan esas yapının boşlukları, bu sonunculara ait kırıntılarla, mercan parçalanmasından hasıl olmuş kumlarla ve diğer gayri organik maddelerle doldurulmuştur.

### Mercan resifi tipleri

Mercan resifleri bulunmuş vaziyetleri bakımından üç büyük tipe ayrılır: *Kıyı(veya saçak) resifleri*, *Set Resifleri* ve A*toller*.

#### Kıyı resifleri

Doğrudan doğruya kıyıyı teşkil ederler. Bununla beraber bazen kıyı çizgisiyle resif arasında dar bir lagün mevcut olabilir. Genişlikleri yer yer değişir. Deniz dibinden deniz seviyesine veya bu seviyenin biraz üstüne kadar yükselirler. Kıyı resiflerinin mühim bir özelliği de kara ve deniz tarafındaki yamaçları arasında eğim bakımından bariz bir asimetre mevcuttur. Doğrusu Resifin yüzeyi karaya doğru pek az bir eğim gösterdiği halde, açık denize doğru çok dik, hatta bazı hallerde asılı bir yamaç manzarasındadır.

#### Set resifleri

Set Resifi
Deniz seviyesine veya onun pek az üstüne kadar yükselirler. Fakat bunlar kıyı resiflerinden farklı olarak, kıyı çizgisinin açığında uzanırlar ve kıyı ile aralarında buna rağmen, mercanların yaşayamayacağı kadar derin bir lagün bulunur. Bu lagünün genişliği değişkendir. Bazen dar bazen çok geniş olabilir. Örneğin Kuzeydoğu Avustralya kıyılar önündeki Büyük Set Resifi ile kara arasındaki yer alan lagünün genişliği 80-100 kilometreyi bulabilir. Set resifleri birçok adaları kuşatırlar. Bazı sahalarda bir set resifinin herhangi bir noktasından karaya bağlanmış olduğu da görülebilir. Bunların da karaya bakan yamaçları hafif bir eğim arz ettiği halde, dış yamaçları çok diktir.

#### Atoller

Daire veya elipse benzerler. Resiften oluşan halkanın genişliği nadiren bir kilometreyi geçer. Buna bağlı olarak halkanın çevre uzunluğu birkaç kilometreden, birkaç yüz kilometreye kadar değişir ve buna bağlı olarak atolün çapı da geniş ölçüde değişir. Resif şekillenmelerinin yüksekliği ancak birkaç metreden ibarettir. Deniz kabarık olduğu zamanlar halkanın mühim bir kısmı sular altında kalır. Bu sebepten dolayı atoller, şiddetli fırtınalar veya tsunamiler esnasında normalden fazla kabaran deniz sularının istilasına uğrarlar.

Kaynakça
--------

* Kıyı Coğrafyası - S. Erinç

| * g
* t
* d
Kıyı coğrafyası |
| --- |
| Yerşekilleri |  Acısu bataklık **·**  Ada **·** Adacık (Küçük ada) **·**  Avülsiyon **·**  Ayre **·**  Bağlıada **·**  Bariyer ada **·**  Berzah **·**  Boğaz **·**  Havan **·**  Burun **·**  Buhta **·**  Burun **·**  Büyük delta **·**  Delta ağzı **·**  Deniz dibi **·**  Denizaltı kanyonu **·**  Denizel taraça **·**  Dik kıyı **·**  Doğal kemer **·**  Düz sahil **·**  Falez **·**  Firth **·**  Fiyertli kıyı **·**  Fiyortlu kıyı **·**  Geçit **·**  Gelgitada **·**  Gelgit arası sulak alan **·**  Gelgit bataklık **·**  Gelgit düzlüğü **·**  Gelgit havuzu **·**  Geo  **·**  Liman **·**  Giriş **·**  Gölet **·**  Haliç **·**  Kademeli azalan delta  **·**  Kademeli kıyı **·**  Kafakara **·**  Kanal **·**  Kaya balyaları **·**  Kayalık sahil **·**  Kıyı **·**  Kıyı şelalesi **·**  Kıyı terası **·**  Kıta sahanlığı **·**  Koy **·**  Koyağzı **·**  Körfez **·**  Kum kıyı **·**  Kumul **·**  Küçük boğaz **·**  Küçük koy **·**  Nehir deltası **·**  Lagün **·**  Machair ovası **·**  Mercanada **·**  Mercan resifi **·**  Okyanus körfezi **·**  Ova kıyı **·**  Resif **·**  Ria kıyı **·**  Sahil **·**  Sığlık **·**  Takımada **·**  Tatlısu bataklık **·**  Tombolo **·**  Tuzlusu bataklık **·**  Uçurum **·**  Uçurum kumulu **·**  Yarımada  | Coastal and oceanic landformsDois Irmãos - Fernando de Noronha |
| Plajlar |  Cep plajı **·**  Çakıl plajı **·**  Fırtına plajı **·**  Kıyı çizgisi **·**  Kıyı morfodinamikleri **·**  Plaj oluşumu **·**  Plaj gelişimi **·**  Plaj sırtı **·**  Plaj dilimi **·**  Yalıtaşı **·**  Yıkama marjı **·**  Yükselmiş kıyı  |
| Süreçler |  Akım **·**  Belirmiş kıyı şeridi **·**  Besleyici kayalık **·**  Burun ve koylar **·**  Büyük ölçekli kıyısal davranış **·**  Cuspate foreland **·**  Çalkantı **·**  Çeken akıntı **·**  Dalgalanma kanalı **·**  Dalga kesme platformu **·**  Dalga sığlaşması **·**  Dalga yalama zonu **·**  Dalmaçya kıyı tipi **·**  Deniz köpüğü **·**  Deniz mağarası **·**  Enkaz bölgesi **·**  Fetch **·**  Hava deliği **·**  Kıyı biyomorfolojisi **·**  Kıyı boyu sürüklenme **·**  Kıyı erozyonu **·**  Kıyı ilerlemesi **·** Kıyı gerilemesi **·** Rip akıntısı **·**  Kıyı ihlali **·**  Kıyı oku **·**  Rüzgar dalgası **·**  Sığlık **·**  Sörf bölgesi **·**  Sörf sonu **·**  Submergent coastline **·**  Uyumlu kıyı şeridi **·**  Uyumsuz kıyı şeridi **·**  Volkanik yay **·**  Yırtık akım  |
| Yönetim |  Entegre kıyı alanları yönetimi **·**  Katılım **·**  Kıyı yönetimi **·**  Su baskını  |
| İlgili |  Alüvyon **·**  Balçık **·**  Fiziksel oşinografi **·**  Gelgit bölgesi **·**  Gemi bölmesi hattı **·**  Kıyı bölgesi **·**  Kıyı mühendisliği **·**  Sahil şeridi uzunluğu **·**  Tanecik **·**  Tane boyu (Aşınmış kaya parçası **·**  Çakıl taşı **·**  Kil **·**  Kum **·**  Silt **·**  Yuvarlak kaya parçası) **·**  Tatlı su etkisi **·**  Fiziksel oseonografya **·**  Nehirler, göller, akarsular ve kaynaklar **·**  Akarsu morfolojisi **·**  Dünya'nın yeryüzü şekilleri **·**  Dünya'daki okyanuslar ve denizler **·**  Coğrafya dalları **·**  |
|  **·**  Kategori Kategori **·**  Commons sayfası Commons |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb12424473t (data)
* GND: 4126569-5
* LCCN: sh85112172
* NLI: 987007529481405171

 |