**Sinclair Lewis** (d. 7 Şubat 1885, Sauk Centre-Minnesota - ö. 10 Ocak 1951 Roma). Amerikalı yazardır.

Sinclair Lewis, 20. yüzyılın en ünlü Amerikan yazarlarından biridir. Sosyal eleştirileri ve alaylı romanları ile tanınır.

Sinclair Lewis, Sauk Centre, Minnesota'da bir doktorun oğlu olarak dünyaya geldi. Yale Üniversitesini bitirdikten sonra Jack London tarafından New Jersey'de kurulmuş olan sosyalist okulda çalıştı. Avrupa'ya yaptığı birçok yolculuktan sonra Jack London'ın özel sekreteri olana kadar, New York'a yerleşip gazetecilik ve çevirmenlik yaptı. 1912'de pek fazla önemsenmeyen *Hyke and Aeroplane* adlı romanı piyasaya çıktı. Bunu sırayla *Sevgili Mr. Wrenn* (1914) *Miras* (1917) *Anacadde* (1920) ve daha sonra da en ünlü romanları *Babbit* (1922) ve *Dr. med. Arrowsmith* (1925) takip etti.

Sinclair Lewis özellikle Amerikan küçük burjuvazisinin ve orta sınıflarının eleştirisini yaptı ve tıp alanındaki şarlatanlıkları ve Amerikan ruhban sınıfının çevirdiği dolapları okurlara anlattı. Lewis'in acımasız eleştirileri onun popüler olmasını engelledi fakat başarılı bir yazar olmasını ve "sansasyon yaratan" unvanını almasını sağladı.

Sinclair Lewis 1926'da "Dr. Arrowsmith" adlı romanı ile Pulitzer Ödülünü kazandı, fakat romanının kahramanı Dr. Arrowsmith'in aslında klasik Amerikan doktor tipine uymayan ideal bir görev adamı olduğunu gerekçe göstererek reddetti. 1930'da Nobel Edebiyat Ödülü'nü alan ilk Amerikan yazarı oldu.

Sinclair Lewis 1951'de Roma'da alkol yüzünden öldü. Üzerinde çalıştığı son romanını tamamlayamadı.

Ticari Başarı
-------------

Washington DC'ye taşındıktan sonra, Lewis kendini yazmaya adadı. 1916 gibi erken bir tarihte, küçük kasaba hayatı hakkında gerçekçi bir roman için notlar almaya başladı. Bu roman üzerindeki çalışma, 23 Ekim 1920'de yayınlanan Main Street'i tamamladığı 1920'nin ortalarına kadar devam etti. Biyografisini yazan Mark Schorer, Main Street'in olağanüstü başarısının "yirminci yüzyıl Amerikan yayıncılık tarihindeki en sansasyonel olay olduğunu" yazdı. Lewis'in menajeri 25.000 kopya ile en iyimser satış tahminine sahipti. İlk altı ayında, Main Street 180.000 kopya sattı ve birkaç yıl içinde satışların iki milyon olduğu tahmin edildi. Biyografi yazarı Richard Lingeman'a göre, "Main Street Lewis'i zengin etti - ona yaklaşık 4 milyon cari (2018) dolar kazandırdı".

Lewis, bu ilk büyük başarıyı Amerikan ticari kültürünü ve güçlendiriciliğini hicveden bir roman olan Babbitt (1922) ile takip etti. Hikâye, Lewis'in Gideon Planish ve Dodsworth dahil olmak üzere gelecekteki romanlarında geri döndüğü bir ortam olan kurgusal Ortabatı kasabası Zenith, Winnemac'ta kuruldu.

Lewis, başarısını 1920'lerde idealist bir doktorun karşılaştığı zorluklar hakkında bir roman olan Arrowsmith (1925) ile sürdürdü. Lewis'in reddettiği Pulitzer Ödülü'ne layık görüldü, ancak hala Main Street'in ödülü kazanamamasına üzüldü. John Ford'un yönettiği ve dört Akademi Ödülü'ne aday gösterilen Ronald Colman'ın oynadığı 1931 Hollywood filmi olarak uyarlandı.

Daha sonra Lewis, Evanjelik bir bakanı derinden ikiyüzlü olarak tasvir eden Elmer Gantry'yi (1927) yayınladı. Roman birçok dini lider tarafından kınandı ve bazı ABD şehirlerinde yasaklandı. Başroldeki performansıyla En İyi Erkek Oyuncu Oscar'ını kazanan Burt Lancaster'ın başrol oynadığı 1960 filminin temeli olarak bir nesilden fazla bir süre sonra beyazperdeye uyarlandı. Film ayrıca iki ödül daha kazandı.

Lewis daha sonra Amerikan toplumunun en zengin ve başarılı üyeleri hakkında bir roman olan Dodsworth'u (1929) yayınladı. Onları, büyük zenginlik ve avantajlara rağmen, esasen anlamsız hayatlar sürüyor olarak tasvir etti. Kitap, 1934'te, William Wyler tarafından yönetilen 1936 film versiyonunun senaryosunu yazan ve o zamanlar büyük bir başarı olan Sidney Howard tarafından Broadway sahnesine uyarlandı. Film hala yüksek itibar görüyor; 1990'da National Film Registry'de korunmak üzere seçildi ve 2005'te Time dergisi onu son 80 yılın "En İyi 100 Filmi"nden biri seçti.

1920'lerin sonlarında ve 1930'larda Lewis, çeşitli dergiler ve yayınlar için birçok kısa öykü yazdı. "Küçük Ayı Bongo" (1930), gerçek dünyada daha iyi bir yaşam arayışı içinde sirkten kaçmak isteyen bir ayı yavrusu hakkında bir hikâyedir ve ilk olarak Cosmopolitan dergisinde yayınlanmıştır. Hikâye, olası bir uzun metrajlı film için 1940 yılında Walt Disney Pictures tarafından satın alındı. İkinci Dünya Savaşı 1947'ye kadar bu planları alt üst etti. Disney hikâyeyi (şimdi "Bongo" olarak adlandırılıyor) Fun and Fancy Free özelliğinin bir parçası olarak kullandı.

Nobel Edebiyat Ödülü
--------------------

1930'da Lewis, İsveç Akademisi üyesi Henrik Schück tarafından aday gösterildikten sonra, ABD'den bu ödülü alan ilk yazar olan Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazandı. Akademinin tanıtım konuşmasında Babbitt'e özel ilgi gösterildi. Nobel Konferansında Lewis, Theodore Dreiser, Willa Cather, Ernest Hemingway ve diğer çağdaşları övdü, ama aynı zamanda "Amerika'da çoğumuz -yalnız okuyucular değil, hatta yazarlar bile- yüceltilmeyen herhangi bir edebiyattan hâlâ korkuyoruz. Erdemlerimiz kadar hatalarımızın da yüceltilmesi" ve Amerika'nın "bugün dünyadaki herhangi bir ülkenin en çelişkili, en iç karartıcı, en heyecan verici olanı" olduğunu. Ayrıca Amerikan edebiyat kurumuna yönelik derin bir eleştiri de sundu: "Amerikalı profesörlerimiz, edebiyatlarını berrak, soğuk, saf ve çok ölü sever."

Kaynakça
--------

1. ↑  "The Sinclair Lewis Society, FAQ". 10 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Nisan 2021.
2. ↑  William L. Shirer, *20th Century Journey: A Memoir of a Life and the Times* vol. 1: *The Start: 1904–1930* (NY: Bantam Books, 1980) 458-9

| * g
* t
* d
Nobel Edebiyat Ödülü sahipleri |
| --- |
| 1901-1925 | 
* Sully Prudhomme (1901)
* Theodor Mommsen (1902)
* Björnstjerne Björnson (1903)
* Frederic Mistral / Jose Echegaray (1904)
* Henryk Sienkiewicz (1905)
* Giosue Carducci (1906)
* Rudyard Kipling (1907)
* Rudolf Eucken (1908)
* Selma Lagerlöf (1909)
* Paul Heyse (1910)
* Maurice Maeterlinck (1911)
* Gerhart Hauptmann (1912)
* Rabindranath Tagore (1913)
* 1914
* Romain Rolland (1915)
* Verner von Heidenstam (1916)
* Karl Gjellerup / Henrik Pontoppidan (1917)
* 1918
* Carl Spitteler (1919)
* Knut Hamsun (1920)
* Anatole France (1921)
* Jacinto Benavente (1922)
* William Butler Yeats (1923)
* Władysław Reymont (1924)
* George Bernard Shaw (1925)

 |  |
| 1926-1950 | 
* Grazia Deledda (1926)
* Henri Bergson (1927)
* Sigrid Undset (1928)
* Thomas Mann (1929)
* Sinclair Lewis (1930)
* *Erik Axel Karlfeldt (ölümünden sonra)* (1931)
* John Galsworthy (1932)
* İvan Bunin (1933)
* Luigi Pirandello (1934)
* 1935
* Eugene O'Neill (1936)
* Roger Martin du Gard (1937)
* Pearl S. Buck (1938)
* Frans Eemil Sillanpää (1939)
* 1940
* 1941
* 1942
* 1943
* Johannes Vilhelm Jensen (1944)
* Gabriela Mistral (1945)
* Hermann Hesse (1946)
* André Gide (1947)
* T. S. Eliot (1948)
* William Faulkner (1949)
* Bertrand Russell (1950)

 |
| 1951-1975 | 
* Pär Lagerkvist (1951)
* François Mauriac (1952)
* Winston Churchill (1953)
* Ernest Hemingway (1954)
* Halldór Laxness (1955)
* Juan Ramón Jiménez (1956)
* Albert Camus (1957)
* Boris Pasternak (1958)
* Salvatore Quasimodo (1959)
* Saint-John Perse (1960)
* Ivo Andrić (1961)
* John Steinbeck (1962)
* Yorgos Seferis (1963)
* *Jean-Paul Sartre (ödülü reddetti)* (1964)
* Mihail Şolohov (1965)
* Shmuel Yosef Agnon / Nelly Sachs (1966)
* Miguel Angel Asturias (1967)
* Yasunari Kavabata (1968)
* Samuel Beckett (1969)
* Aleksandr Soljenitsin (1970)
* Pablo Neruda (1971)
* Heinrich Böll (1972)
* Patrick White (1973)
* Eyvind Johnson / Harry Martinson (1974)
* Eugenio Montale (1975)

 |
| 1976-2000 | 
* Saul Bellow (1976)
* Vicente Aleixandre (1977)
* Isaac Bashevis Singer (1978)
* Odisseus Elitis (1979)
* Czesław Miłosz (1980)
* Elias Canetti (1981)
* Gabriel García Márquez (1982)
* William Golding (1983)
* Jaroslav Seifert (1984)
* Claude Simon (1985)
* Wole Soyinka (1986)
* Joseph Brodsky (1987)
* Necib Mahfuz (1988)
* Camilo José Cela (1989)
* Octavio Paz (1990)
* Nadine Gordimer (1991)
* Derek Walcott (1992)
* Toni Morrison (1993)
* Kenzaburo Oe (1994)
* Seamus Heaney (1995)
* Wislawa Szymborska (1996)
* Dario Fo (1997)
* José Saramago (1998)
* Günter Grass (1999)
* Gao Xingjian (2000)

 |
| 2001-günümüz | 
* V. S. Naipaul (2001)
* Imre Kertész (2002)
* J. M. Coetzee (2003)
* Elfriede Jelinek (2004)
* Harold Pinter (2005)
* Orhan Pamuk (2006)
* Doris Lessing (2007)
* J. M. G. Le Clézio (2008)
* Herta Müller (2009)
* Mario Vargas Llosa (2010)
* Tomas Tranströmer (2011)
* Mo Yan (2012)
* Alice Munro (2013)
* Patrick Modiano (2014)
* Svetlana Aleksiyeviç (2015)
* Bob Dylan (2016)
* Kazuo Ishiguro (2017)
* Olga Tokarczuk (2018)
* Peter Handke (2019)
* Louise Glück (2020)
* Abdulrazak Gurnah (2021)
* Annie Ernaux (2022)
* Jon Fosse (2023)

 |

| * g
* t
* d
Kurgu dalında Pulitzer Ödülü (1926-1950) |
| --- |
| 
* *Arrowsmith* - Sinclair Lewis (*Ödülü Reddetti*) (1926)
* *Early Autumn* - Louis Bromfield (1927)
* *The Bridge of San Luis Rey* - Thornton Wilder (1928)
* *Scarlet Sister Mary* - Julia Peterkin (1929)
* *Laughing Boy* - Oliver La Farge (1930)
* *Years of Grace* - Margaret Ayer Barnes (1931)
* *Sarı Esirler* - Pearl S. Buck (1932)
* *The Store* - Thomas Sigismund Stribling (1933)
* *Lamb in His Bosom* - Caroline Pafford Miller (1934)
* *Now in November* - Josephine Winslow Johnson (1935)
* *Honey in the Horn* - Harold L. Davis (1936)
* *Rüzgâr Gibi Geçti* - Margaret Mitchell (1937)
* *The Late George Apley* - John Phillips Marquand (1938)
* *The Yearling* - Marjorie Kinnan Rawlings (1939)
* *Gazap Üzümleri* - John Steinbeck (1940)
* *In This Our Life* - Ellen Glasgow (1942)
* *Dragon's Teeth* - Upton Sinclair (1943)
* *Journey in the Dark* - Martin Flavin (1944)
* *A Bell for Adano* - John Hersey (1945)
* *All the King's Men* - Robert Penn Warren (1947)
* *Tales of the South Pacific* - James A. Michener (1948)
* *Guard of Honor* - James Gould Cozzens (1949)
* *The Way West* - A. B. Guthrie, Jr. (1950)

 |
| 
* Tam liste
* 1918–1925
* 1926–1950
* 1951–1975
* 1976–2000
* 2001–2025

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 90131280
* BNC: 000046904
* BNE: XX978875
* BNF: cb11912899n (data)
* CANTIC: a11075934
* CiNii: DA01398944
* GND: 118572490
* ISNI: 0000 0001 2128 7715
* LCCN: n79023149
* LNB: 000058064
* NARA: 10583000
* NDL: 00447607
* NKC: jn19990005053
* NLA: 35303835
* NLG: 183738
* NLI: 987007264411705171
* NLK: KAC199616568
* NSK: 000033533
* NTA: 069325693
* RERO: 02-A003518285
* SELIBR: 71146
* SNAC: w6xt6jc9
* SUDOC: 026988992
* Trove: 904506
* VIAF: 39380311
* WorldCat: lccn-n79023149

 |