|  |
| --- |
|  Makale serilerinden |
| **Hak** |
|  |
| Kuramsal ayrımlar
* Alacak hakları ve serbestlik hakları
* Aynî haklar
* Bireysel ve grup hakları
* Doğal haklar
* Negatif ve pozitif haklar
 |
| İnsan hakları
* Sivil haklar
* Ekonomik, sosyal ve kültürel haklar
* Üç nesil
 |
| Sahibine göre haklar
* Alacaklar
* Anneler
* Azınlıklar
* Babalar
* Bitkiler
* Ceninler
* Çocuklar
* Hastalar
* Hayvanlar
* Engelliler
* Erkekler
* Gençler
* İnsanlar
* İşçiler
* Kadınlar
* Krallar
* LGBT
* Öğrenciler
* Silahlar
* Şüpheli ve sanık hakları
* Tüketiciler
* Uluslararası
* Yaşlılar
* Yazarlar
* Yerliler
 |
| Diğer hak grupları
* Sivil haklar
* Dijital
* Dil hakları
* Meşru müdafaa
* Mülkiyet
* Self determinasyon
* Üreme
* Telif
 |
| * g
* t
* d
 |

Washington'daki Kadın Yürüşü'ne katılan göstericiler.
**Toplumsal eşitlik**, belirli bir toplum veya yalıtılmış bir grup içerisindeki tüm insanların belli açılardan aynı statüye sahip olmaları durumu. Toplumsal eşitlik, yasalar önünde eşit haklar (güvenlik, oy kullanma hakkı, konuşma ve toplanma özürlüğü, mülkiyet hakkı gibi) ve toplumsal mal ve hizmetlere eşit seviyede erişmeyi içerir. Aynı zamanda ekonomik eşitlik kavramlarını da içerir; yani eğitim, sağlık ve diğer toplumsal güvenliklere erişimi. Bununla beraber eşit fırsatlar ve yükümlülükleri de içerir, böylece toplumun bütününü kapsar.

Hakkında
--------

Toplumsal eşitlik, yasal olarak zorunlu sosyal sınıfların veya kast sınırlarının olmamasını ve kişinin kimliğinin devredilemez bir parçasından doğan ayrımcılığın olmamasını gerektirir. Örneğin; cins, cinsiyet, ırk, yaş, cinsel yönelim, köken, kast veya sınıf, gelir veya mülk, dil, din, mahkûmiyet, görüş, sağlık veya engellilik yasalar önünde eşit olmayan muameleye gerekçe olamaz ve haksız bir şekilde fırsatları azaltılmamalıdır.

Toplumsal eşitlik, ekonomi veya gelir eşitliğinden ziyade toplumsal meseleleri ifade eder. "Eşit fırsatlar", serbest piyasa ekonomisi ile uyumlu, yeteneğe göre yargılanma olarak yorumlanır. Yatay eşitsizlik bir sorundur; yani *aynı* köken ve yetenekteki iki insanın eşitsizliği.

Mükemmel toplumsal eşitlik, gerçekte meydana gelmeyen bir ideal durumdur. Karmaşıklık ekonomisinde, yatay eşitsizliğin karmaşık sistemlerde doğduğu bulunmuştur.

Marksizm'de toplumsal eşitlik
-----------------------------

Marksist felsefeye göre toplumsal eşitlik, kişisel gereksinimler ve yaşam tarzı alanında eşitlikçilik değil, sınıfların kaldırılması anlamında bir eşitliktir. Marksist düşünür ve Vladimir Lenin'den sonra SSCB liderliğini yürüten Josef Stalin bu durumu *İdeolojik-Politik Önderlik Sorunları* adlı eserinde 3 maddede açıklar;

1. Bir kez kapitalistler devrildikten ve mülksüzleştirildikten sonra, tüm emekçilerin sömürüden kurtuluşta eşitlik;
2. Üretim araçları bir kez tüm toplumun mülkiyeti haline geldikten sonra, herkes için, üretim araçları üzerinde özel mülkiyetin kaldırılmasında eşitlik;
3. Herkes için yeteneklerine göre çalışma yükümlülüğünde eşitlik ve tüm emekçiler için performansına göre ödenme hakkında eşitlik (sosyalist toplum); herkes için yeteneklerine göre çalışma yükümlülüğünde eşitlik ve tüm emekçiler için gereksinimlerine göre alma hakkında eşitlik (komünist toplum).

Kapitalizmi savunan bazı yazarlar zaman zaman marksist sosyalizmi, her şeyin eşitlikçilik ‘ilkesine’ tabi olduğu, eski bir çarlık kışlası gibi göstermeye çalışmışlardır. Marksizm bu konuda, insanların zevklerinin ve gereksinimlerinin nitelik ya da nicelik bakımından, ne sosyalizm döneminde, ne de komünizm döneminde eşit olmadığı ve olmayacağından hareket eder. Bundan, sosyalizmin, toplum üyelerinin gereksinimlerinin eşitlikçiliğini, eşitleştirilmesini, aynılaştırılmasını, onların beğenilerinin ve kişisel yaşam tarzlarının aynılaştırılmasını talep ettiği, Marksistlerin planlarına göre herkesin aynı giysiyi giymesi ve her birinin, aynı yemekleri aynı miktarda yemesi gerektiği sonucu çıkarmak; marksist yöntemle uyuşmayan durumlardır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Toplumsal eşitsizlik, toplumsal eşitliğin tersi
* Etnik Suç
* Eşitlikçilik
* Yasalar önünde eşitlik
* Eşit fırsat
* Tesviye mekanizması
* Yüksek kanuna göre kural

Kaynakça
--------

1. ↑  Eserler, Cilt-13, s. 308-309, İdeolojik-Politik Önderlik Sorunları, İnter Yayınları

* Russell Blackford. Genetic enhancement and the point of social equality 3 Aralık 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *Institute for Ethics and Emerging Technologies.* July 20, 2006
* Thorvaldur Gylfason and Gylfi Zoega. Education, Social Equality and Economic Growth: A View of the Landscape 24 Mart 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *CESifo Economic Studies,* Vol. 49, 4/2003, 557-79
* Farmer, Paul E. Bruce Nizeye, Sara Stulac, and Salmaan Keshavjee. 2006. Structural Violence and Clinical Medicine. *PLoS Medicine,* 1686-1691.
* W. G. Runciman. "Social" Equality, *The Philosophical Quarterly,* Vol. 17, No. 68.

Konuyla ilgili yayınlar
-----------------------

* Bryce, James (1898). "Equality," 24 Nisan 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *The Century; A Popular Quarterly,* Volume 56, Issue 3.
* Mallock, William H. (1882). *Social Equality: A Short Study in a Missing Science,* Richard Bentley and Son.
* Stephen, James Fitzjames (1873). "Equality." In *Liberty, Equality, Fraternity,* Chap. V, Holt & Williams.
* Stephen, Leslie (1891). "Social Equality," 16 Eylül 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *International Journal of Ethics,* Vol. 1, No. 3.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4021216-6

 |