**Üzeyir Hacıbeyov'un ev müzesi** Azerbaycanlı besteci, müzikolog-bilim adamı, yayıncı, oyun yazarı, pedagog modern Azerbaycan profesyonel müzik sanatının ve ulusal operasının kurucusu Üzeyir Hacıbeyov'un Şuşa'da bulunan ev müzesi. Müze 1959'dan 1992'ye kadar işletilmiştir. 1992 yılında Şuşa şehrinin Ermeni Silahlı Kuvvetleri tarafından işgal edilmesinden sonra müze faaliyetini durdurmuş ve müze binası yıkılmış, sergiler yağmalanmıştır. Müzenin 1.700 sergisinden sadece 136'sı korunabildi.

7 Kasım 2020'de Şuşa'nın kurtarılmasının ardından müzenin restorasyon çalışmaları başladı.

Tarihi
------

Üzeyir Hacıbeyov 23 Kasım 1948'de öldükten sonra, Azerbaycan SSC Bakanlar Kurulu 16 Şubat 1949'da adının yaşatılması yönünde bir karar aldı. Kararın 4. fıkrasında belirtilmiştir.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| "| Azerbaycan SSC Kültür Bakanlığı'na bağlı Sanat Departmanına, Bakü, Ketsxoveli Caddesi 67'de ve Şuşa'da Üzeyir Hacıbeyov'un bir ev-müzesini oluşturması talimatı verilmelidir. | "|

Ev 19. yüzyılda Şuşa'da inşa edilmiştir. Bu evde 1959 yılından itibaren Azerbaycan Milli İlimler Akademisi, Azerbaycan Ulusal Tarih Müzesi, Kültür Bakanlığı ve Müzik Vakfı'nın destekleriyle Üzeyir Hacıbeyov'un ev-müzesi faaliyete başlamıştır. Başlangıçta, bu müze 4 odadan oluşuyordu. Daha sonra, bestecinin 100. yıldönümü ile bağlantılı olarak, 1985 yılında müze genişletildi, bir bölüm iki katlı, diğer bölüm tek katlı bir anıt ev haline geldi. Azerbaycan Ulusal Tarih Müzesi başta olmak üzere Kültür Bakanlığına bağlı kuruluşlardan Üzeyir Hacıbeyov'a ait çok sayıda eser müzeye bağışlandı. Üzeyir Bey'in alçıdan heykeli buraya dikilmiştir. 1978 yılında Üzeyir Hacıbeyov'un ev-müze binası yenilenmiş ve bahçesindeki kaynak kompleksi kullanıma açılmıştır. 1983 yılına kadar müzede, iki, daha sonra altı kişi - bir yönetmen, bir fon yöneticisi, bir araştırmacı, bir restorasyon sanatçısı, bir menajer, bir bekçi çalışmıştır. 1985 yılında Üzeyir Hacıbeyov'un 100. yıl dönümü UNESCO tarafından geniş çapta kutlanmış, dünyanın birçok ülkesinden konuklar Hacıbeyov'un Şuşa'daki müzesini ziyaret etmiş, burada büyük yıl dönümü etkinlikleri yapılmıştır. Müze 1992 yılına kadar, Şuşa'nın Ermeni Silahlı Kuvvetleri tarafından işgaline kadar faaliyet göstermiştir. Daha sonra müze, Bakü'de Üzeyir Hacıbeyov Evi Müzesi'nde faaliyetine devam etti.

Şuşa'nın 7 Kasım 2020'de kurtarılmasının ardından, Üzeyir Hacıbeyov'un ev müzesinin 2021 yılında restorasyon projesi onaylandı. Şu anda burada onarım ve restorasyon çalışmaları yapılıyor.

Müzede sergilenen eserler
-------------------------

Müzenin birinci odasında Üzeyir Hacıbeyov'un yaşamının ilk yıllarına ait değerli eşyalar, öğrencilik yıllarına ait sergiler ile 1920 yılına kadar akraba ve aile bireylerinin fotoğrafları sergileniyordu. Müzenin seriminde bestecinin ilk eserleri ile ilgili zengin eşyalar, ilk eserlerinin el yazmaları var. İkinci, üçüncü ve dördüncü odalarda ise bestecinin Sovyet dönemi ile ilgili faaliyetlerini kapsayan sergiler sergilenmektedir. İkinci odaya bestecinin bir heykeli de yerleştirilmiştir.

Ermeni Silahlı Kuvvetlerinin işgalinden önce müzede yaklaşık 1.700 sergi vardı. İşgal sırasında Bakü'de halen faaliyette olan ev müzesine Üzeyir Hacıbeyov'a ait sadece 136 kişisel eşya getirildi. Ermeni Silahlı Kuvvetleri tarafından yaklaşık bin altı yüz sergi tahrip edildi.

Galeri
------

**Ermeni işgali sırasında yıkılan evin müzesi:**

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Ayrıca bakınız
--------------

* Üzeyir Hacıbeyov'un heykeli (Şuşa)

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Üzeyir Hacıbəyovun Şuşadakı ev muzeyi". 1905.az. 23 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "Üzeyir Hacıbəyovun Şuşadakı ev muzeyi" (İngilizce). Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi. 12 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
3. ↑  "U.Hajibeyov's House-Museum in Shusha" (İngilizce). uzeyir.musigi-dunya.az. 3 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2022.
4. ↑  "House-Museum of Uzeyir Hajibeyov" (İngilizce). armeniancrimes.com. 2 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2022.
5. ↑  "Becoming familiar with the works to be performed in the house-museum of Uzeir Hajibeyli in Shusha city" (İngilizce). mehriban-aliyeva.az. 23 Ağustos 2022. 2 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2022.
6. 1 2  Mirmehdi Ağaoğlu (23 Ekim 2020). "Nazirlik: Üzeyir Hacıbəyovun Şuşadakı ev-muzeyinin bərpa olunacağı günə az qalıb" (Azerice). apa.az. 22 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2022.
7. 1 2  Hesenova, Terane (16 Aralık 2015). "Ölməz bəstəkarın 40 yaşlı ev-muzeyi". *Mədəniyyət (qəzet)*. Bakü. s. 12. 26 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Temmuz 2022.
8. ↑  "Uzeyir Hajibeyli's House-Museum in Shusha" (İngilizce). mct.gov.az. 23 Kasım 2020. 27 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2022.
9. ↑  Laman Ismayilova (3 Eylül 2021). "Uzeyir Hajibayli House Museum in Shusha" (İngilizce). azernews.az. 8 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2022.
10. ↑  "Üzeyir Hacıbəyovun Şuşadakı ev muzeyi" (Azerice). 1905.az. 23 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
11. ↑  Gunel Abbas (20 Eylül 2021). "Restoration project of Uzeyir Hajibayli's house museum in Shusha approved" (İngilizce). 21 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2022.