**Rika**, **rıka**, veya **rik’â**, (Arapça: رقعة, *reqʿā*) Nesih'in dendansız, yuvarlak ve kıvrak bir türüne verilen ad ve Arap harflerinin en çok kullanılan el yazısı biçimidir.

Rika hat çeşidiRika hat çeşidi

### Gelişim

Bu el yazısı biçimi *tawqīʿ*'den geliştirilmiş, kısa bildiri (*roqʿa*)'leri yazımı sırasında zaman ve mekandan tasarruf etmek için basitleştirilmiştir. Harfler, ister bağlantısız veya bağlantılı da olsa genellikle *ṯolṯ* ve *tawqīʿ* gibi aynı şekildedir, ama bazı açılardan farklıdır: boyutu küçük ve gözde kapalı, ama bağlantısız döngüler ve ilk harfler *ṣād*, *żād*, *ṭā*, *ẓā*, *ʿayn*, ve *ḡayn* her zaman açık tutulur. Başlık parçaları ve Kur'an'da kitap baskı özelliklerini açıklayan yazıları ve diğer kitapların bitiş tarihleri, ün sahibi kişilerin ve yazarların isimleri daha çok rika ile yazılmıştır. Orta çağlarda, Müslüman ülkelerde en yaygın kullanılan rika, ilerleyen zamanlarda Türkiye'de ve İran dışında Arap ülkelerinde, diğer el yazısı biçimlerine göre üstünlük kazanmıştır. Genellikle, ijaza veya icâzet (*mezuniyet belgesi* veya *diploma*) denilen belgelerin yazımında kullanılmıştır. Günümüzde hala birkaç hattat rika ile çalışmaktadır.

Osmanlı Devleti Dönemi'nde günlük yazışmalar, mektuplar, el yazması eserler için kullanılan ve ilk olarak Osmanlı Devleti tarafından kullanılan yazı tipidir. Harf İnkılâbı'yla birlikte Osmanlıca kaldırıldığı için bu hat çeşidi Türkiye'de sadece hat sanatı olarak icra edilmektedir. Resmi dili Arapça olan ülkeler arasında yaygın olarak kullanılmaktadır.

Notlar
------

1. ↑  TDK *BSTS / Kitaplıkbilim Terimleri Sözlüğü*[*ölü/kırık bağlantı*]
2. ↑  TDK *Güncel Türkçe Sözlük*[*ölü/kırık bağlantı*]

Kaynakça
--------

* Muhiddin Serin, *Şevki Efendi'nin sülüs ve nesih meşk murakkai*, Kubbealtı Neşriyatı İstanbul, 1996 ISBN 975-7663-29-8
* Ali Alparslan, *Osmanlı Hat Sanatı Tarihi*, Yapı Kredi Yayınları, 2. baskı, İstanbul 2004.

Dış bağlantılar
---------------

* Calligraphy Qalam8 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce)
* Mehmet Çebi Derleminden Hilye-i Şerife Örnekleri16 Haziran 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Kalem Güzeli Türk-İslam Sanatları

  

 Wikimedia Commons'ta **Rika** ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur

| * g
* t
* d
Arap dili • العربية |
| --- |
| Genel bakış | Arapça • Arap harfleri • Alfabe tarihi • Başka alfabeyle yazım • Ebced rakamları • Arapçanın diğer dillere etkisi | Arapça yazı |
| Alfabe | Arap rakamları • Doğu Arap rakamları • Arapça vurgular • Hamza • Tâ-i merbûta |
| Harfler | ʾAlif • Bāʾ • Tāʾ • Ṯāʾ • Ǧīm • Ḥāʾ • Ḫāʾ • Dāl • Ḏāl • Rāʾ • Zayn • Sīn • Šīn • Ṣād • Ḍād • Ṭāʾ • Ẓāʾ • ʿAyn • Ġain • Fāʾ • Qāf • Kāf • Lām • Mīm • Nūn • Wāw • Hāʾ • Yāʾ |
| Devirler | Eski Kuzey Arapçası • Kökleşik • Çağdaş |
| Başlıca lehçeler | Çağdaş ölçünlü Arapça (resmî) • Mağrip • Mısır • Sudan • Levanten • Arabistan • Irak • Yahudi-Arap |
| Bilimsel | Edebiyat • İsimler |
| Hat sanatıve el yazıları | Nesih • Kûfî • Sülüs • Rika • Divanî • Muhakkak • Mağribî • Hicazi • Meşk •Talik hattı • Nestâlik • Cavi • Pegon |
| Dilbilim | Ses bilimi • Şemsî harfler • Kamerî harfler • ʼIʻrab (çekim eki) • Dil bilgisi • Üç harfli kök • (*Umm Qirāʾa*) • UFA • Kur'an Arapçasının yapısı |