**John Vanderlyn** (18 Ekim 1775 – 23 Eylül 1852), Amerikalı neoklasikçi bir ressam.

Biyografi
---------

*Ariadne Nakşa Adası'nda Uyurken* (1809–1814), Pensilvanya Güzel Sanatlar Akademisi, Philadelphia.
Vanderlyn Kingston, New York'ta doğdu ve kolonyal portre ressamı Pieter Vanderlyn'in torunuydu. New York'ta bir baskı satıcısı tarafından işe alındı ve ilk olarak daha sonra Amerikan Güzel Sanatlar Akademisi'nin yöneticilerinden biri olan İskoç Archibald Robinson (1765-1835) tarafından sanat eğitimi aldı. Philadelphia'ya gitti ve burada Gilbert Stuart'ın atölyesinde zaman geçirdi ve Stuart'ın aralarında Aaron Burr'un da bulunduğu bazı portrelerini kopyaladı ve Gilbert Stuart onu öğrencisi olarak yanına aldı.

1796'da Vanderlyn'i beş yıl eğitim göreceği Paris'e gönderen Aaron Burr'un çırağıydı. 1801'de Amerika Birleşik Devletleri'ne döndü ve o zamanlar Başkan Yardımcısı olan Burr'un evinde yaşadı ve burada Burr ile kızının tanınmış portrelerini yaptı. 1802'de Niagara Şelalesi'nin iki görüntüsünü resmetti ve bunlar 1804'te Londra'da gravürlenerek yayımlandı. 1803'te Paris'e döndü ve 1805'te Joel Barlow için *Jane McCrea'nın Ölümü* tablosunu yaptığı İngiltere'yi de ziyaret etti. Vanderlyn daha sonra Roma'ya gitti ve burada Paris'te gösterilen *Marius amid the Ruins of Carthage* resmini yaptı ve orada Napolyon altın madalyasını aldı. Bu başarı onun yedi yıl boyunca Paris'te kalmasına neden oldu ve bu süre zarfında çok zenginleşti. 1812 yılında sergilediği çıplak "Ariadne" (Durand tarafından gravürlenmiştir ve şu anda Pennsylvania Akademisi'nde bulunmaktadır) şöhretini artırmıştır. Aaron Burr Paris'e kaçtığında, Vanderlyn bir süre onun tek desteği oldu.

Vanderlyn 1815'te Amerika Birleşik Devletleri'ne döndü ve aralarında James Monroe, John C. Calhoun, Vali Joseph C. Yates, Vali George Clinton, James Madison, Robert R Livingston (New York Tarih Derneği), Andrew Jackson ve Zachary Taylor'ın da bulunduğu çeşitli seçkin kişilerin portrelerini yaptı. 1834'te ABD Temsilciler Meclisi için Gilbert Stuart'ın 1796 tarihli portresini temel alarak tam boy bir George Washington portresini tamamladı.

Ayrıca panoramalar sergiledi ve New York'ta Paris, Atina, Meksika, Versailles (kendi yaptığı) ve bazı savaş eserlerinin panoramalarını sergileyen The Rotunda'yı inşa etti; ancak ne portreleri ne de panoramaları, kısmen çok yavaş çalıştığı için ona mali başarı getirdi.

Vanderlyn 1825 yılında Ulusal Tasarım Akademisi'nin kurucuları arasında yer aldı ve okulunda ders verdi.

*"Kolomb'un Karaya Çıkışı"* (1842–1847), Kolomb, Bahamalar'daki San Salvador Adası'na inerken gösterilmiştir.
1842'de, dostane etkiler sayesinde, Amerikan Kongresi tarafından "Kolomb'un Karaya Çıkışı" resmini yapmakla görevlendirildi.

Vanderlyn, İngiltere yerine Fransa'da eğitim gören ve hassas bir çizim yeteneği kazanan ilk Amerikalıydı. Arkadaşlarından daha akademikti; ancak, 1911 "Encyclopædia Britannica"ya göre, aslına sadık ve yetenekli bir şekilde gerçekleştirilmiş olsa da, çalışmalarının çekicilikten oldukça yoksun olduğu düşünülüyordu. "Kolomb'un Karaya Çıkışı" adlı eseri "Appleton's Cyclopedia" tarafından "saygıdeğer olmaktan çok uzak" olarak nitelendirilmiştir.
Kingston, New York'ta 23 Eylül 1852'de yoksulluk içinde öldü. New York'daki Wiltwyck Kırsal Mezarlığı'na gömüldü.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Pieter Vanderlyn". *Columbia Electronic Encyclopedia* (6th bas.). Columbia University Press. 2012. 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Mayıs 2023.
2. 1 2 3 4 5 6  Chisholm 1911.
3. 1 2 3 4 5  *Vanderlyn, John*, in *Appleton's Cyclopedia*
4. 1 2  Birmingham Museum of Art (2010). *Birmingham Museum of Art: Guide to the Collection*. Londra: Giles. s. 110. ISBN 978-1-904832-77-5. 10 Eylül 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2011.
5. ↑  "INTERRED NOTABLES". *Wiltwyck Cemetery* (İngilizce). 19 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Temmuz 2022.

Bibliyografya
-------------

* Avery, Kevin J. & Fodera, Peter L. (1988). John Vanderlyn's panoramic view of the palace and gardens of Versailles. New York: The Metropolitan Museum of Art. 31 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ağustos 2022. KB1 bakım: Birden fazla ad: yazar listesi (link)

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***John Vanderlyn*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb14966625z (data)
* CiNii: DA17955405
* GND: 118912674
* ISNI: 0000 0001 1764 8688
* LCCN: n87921093
* NLI: 987007447175205171
* RKD: 79371
* SNAC: w6v9897k
* SUDOC: 09454638X
* ULAN: 500002618
* VIAF: 56882716
* WorldCat: lccn-n87921093

 |