**GRASS GIS** (**Geographic Resources Analysis Support System**) (*Coğrafi Kaynaklar Çözümleme Destek Dizgesi*) taramalı, vektör topolojisi destekli, görüntü işleme ve grafik verileri işleme kapasitesine sahip bir ücretsiz, açık kaynak coğrafi bilgi sistemi (GIS)'dir.

GRASS GNU Genel Kamu Lisansı (GPL) altında yayınlandı, ve Mac OS X, Microsoft Windows ve Linux dahil olmak üzere çoklu platformlarda kullanılabilir. Kullanıcıları bir grafik kullanıcı arayüzü (GUI - Graphical User Interface) aracılığıyla veya QGIS gibi diğer yazılımlar aracılığıyla "içine takılı" GRASS yazılım özellikleri ile arayüz oluşturabilir. Ayrıca doğrudan ısmarlama kabuk programlama yoluyla veya ölçütü kabuk olan doğrudan bireysel modülleri arayarak modüllerine bütünleşik olabilir uygulama başlatıldı.

GRASS 6 sürümü ile vektör ağ analizi için yeni bir topoloji 2D/3D vektör motoru ve desteği tanıtıldı. Öznitelikleri .dbf dosyaları ya da MySQL, PostgreSQL/PostGIS ve SQLite gibi SQL tabanlı DBMS ile yönetilmektedir. Sistem 3D vektör grafik verileri ve voksel hacimleri görselleştirme yeteneğine sahiptir. GRASS OGC-biçimsel olmayan (Open Geospatial Consortium), diğer GIS ile birlikte çalışabilirlik için basit Özellikleri dahil GDAL bağlanma/OGR kütüphaneleri aracılığıyla taramalı (raster) ve vektör biçimleri geniş bir yelpazede destekler. Ayrıca Doğrusal Başvuru Sistemini (Linear Reference System) destekler.

GRASS Geliştirme Ekibi çeşitli yerlerde geliştiricilerden oluşan çok uluslu bir topluluktur. GRASS Açık Kaynak Uzamsal Vakfı'nın ilk sekiz yazılım projesinden biridir.

Mimari
------

GRASS iki ve üç boyutlu taramalı (raster) ve vektör verileri destekler. Vektör veri modeli alanları sınırları ve sentroidler tarafından tanımlanan, yani topoloji olan; sınırları tek bir katmanda üst üste binemez. Bu olmayan bir coğrafi kaynaklı vektör çizim programının yaptığı gibi OpenGIS basit özellikleri aksine çok daha özgürce vektörleri tanımlamaktadır.

GRASS özel GIS hesaplamalarını gerçekleştirmek için araçları çalıştırılır bir ortam olarak tasarlanmıştır. GUI tabanlı uygulama yazılımı aksine, GRASS kullanıcı eklentisi (modüller olarak da bilinir) GRASS komutlarının yürütülmesini destekleyen değiştirilmiş bir ortam içeren bir UNIX kabuk ile sunulmaktadır. Çevreye kapalı bir coğrafi bölge ve kullanılmakta olan harita projeksiyonu gibi parametreleri içeren bir durumu vardır. Ayrıca tüm GRASS modülleri çalıştırıldığında (bir hesaplama kullanmak gibi giriş ve çıkış haritaları, ya da değerler gibi) bu durumunun okuması ile belirli parametreler verilmiştir. GRASS modülleri ve yetenekleri çoğunluğu kabuğa coğrafi verileri işleyerek başkaca, (bir GRASS modülü tarafından sağlanan) bir grafik kullanıcı arayüzü ile çalıştırılabilir.

Orada GRASS dağıtımı dahil 300'den fazla çekirdek GRASS modülü, ve kullanıcılar tarafından oluşturulan 100'ün üzerinde ek modül internet sitesinden sunulmaktadır. GRASS kütüphaneleri ve çekirdek modülleri C dili ile yazılır; diğer modüller C, C ++, Python, UNIX shell, Tcl, ya da diğer betik dillerinde yazılmıştır. GRASS modülleri Unix felsefesi altında tasarlanmıştır ve dolayısıyla C programlama bilgisi olmayan bir kullanıcı tarafından daha karmaşık veya özel modülleri oluşturmak için kabuk komut dosyası kullanılarak birleşikleştirilebilir.

GRASS 6.4.0 wxGUI diye adlandırılan grafik kullanıcı arayüzünün, yeni sürümünü tanıttı. wxGUI Python programlama dili ve wxPython grafik kütüphanesi kullanılarak tasarlanmıştır.

GRASS ve QGIS (Quantum GIS) projeleri arasında işbirliği vardır. QGIS son sürümleri GRASS ile kullanıcı dostu grafik arayüzü olarak kullanılmasına olanak tanıyan, GRASS ortamında çalıştırılabilir. Bu daha yakından kabuk tabanlı bir GRASS arayüzüne göre daha başka grafiksel CBS (GIS) yazılımını andırmaktadır. Bir diğer proje olan JGRASS Java ile yeniden uygulanan bir GRASS CBS yazılımıdır.

Geçmişi
-------

GRASS (Coğrafi Kaynaklar Analiz Destek Sistemi) 1982 yılından bu yana sürekli gelişim altında olmuştur ve federal ABD kurumları, üniversiteler, ve özel şirketlerin çok sayıda katılımı vardır.

GRASS temel bileşenleri ve GRASS bültenleri içine bütünleşme çabalarının yönetimi başlangıçta ABD Ordusu tarafından yönetildi. ABD-CERL 1992 yılında sürüm 4.1 olarak bilinen GRASS sürümünün son serbest bırakılmasını tamamlamış ve 1995 yılı boyunca bu sürümde beş güncelleştirmeyi ve düzeltme eklerini sağlamıştır. ABD-CERL de GRASS 5.0 kayan noktalı sürümünün çekirdek bileşenlerini yazdı.

GRASS gelişiminde arazi yönetimi ve çevresel planlama için yazılımlar ABD ordusunun ihtiyacını karşılamak için ABD-CERL tarafından başlatıldı. Bir anahtar güdüsü Ulusal Çevre Politikası Yasası oldu. Geliştirme platformu UNIX VAX donanımı üzerinde çalışır. 1982 ile 1995 döneminde, ABD-CERL, üniversiteler ve diğer federal kurumlar dâhil olmak üzere sayısız katılım ile, GRASS gelişimini açmıştır. Gelişme 1993 yılından bu yana küçük yamalarla sınırlı olmuştu; ABD-CERL resmen, 4.1 (1995) serbest bırakılmasını GRASS katılımının sonrasında durdurdu. Baylor Üniversitesi'nde oluşturulan bir grup GRASS 4.2 dağıtımını, yazılımı devraldı. Bu dönemde çevresinde, Linux yazılımı ile bir bağlantı noktası oluşturulmuştur. 1998 yılında, mevcut proje lideri, Markus Neteler, yeni bir grafik kullanıcı arayüzü de dâhil olmak üzere önemli iyileştirmeler sundu; GRASS 4.2.1 sürümünün dağıtımını duyurdu. 1999 yılının Ekim ayında, başlangıçta kamu etki alanında GRASS yazılım lisans sürümü 5.0 GNU GPL ile değiştirildi.

Ayrıca bakınız
--------------

* Uzamsal veritabanı
* Nesne-tabanlı uzamsal veritabanı

Kaynakça
--------

1. ↑  Neteler, M.; Mitasova, H. (2008). *Open Source GIS : a GRASS GIS approach*. 3. New York: Springer. ISBN 978-0-387-35767-6.
2. ↑  Westervelt, J. (2004). *GRASS roots* (PDF). FOSS/GRASS Users Conference. Bangkok, Thailand. ss. 12-14. 2 Mayıs 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 16 Ağustos 2014.
3. ↑  GRASS Geliştirme Ekibi. *GRASS Tarihçesi 6 Temmuz 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.*. 29 Mart 2008 tarihinde erişilmiştir.