**Fiona Apple McAfee-Maggart**, sahne adıyla **Fiona Apple** (13 Eylül 1977); Amerikalı şarkıcı-şarkı yazarı ve piyanist.

Kariyer
-------

Fiona Apple'nin müzik endüstrisine girişi, bir plak yapımcısının çocuğuna dadılık yapan bir arkadaşının plak yapımcısına Apple'nin demosunu vermesiyle oldu. Apple'nin mezzo-soprano sesi, piyano çalmaktaki becerisi ve şarkı sözleri Sony Music yapımcısının dikkatini çekti. Bunun üzerine Apple ile bir albüm anlaşması yapıldı.

### *Tidal*: 1995–1998

1996 yılında Apple'nin çıkış albümü *Tidal*, Sony'nin yan şirketlerinden biri tarafından piyasaya sürüldü. Albüm 2.7 milyon kopya sattı ve Amerika'da üç kez platin albüm unvanına layık görüldü. Üçüncü single "Criminal" Fiona Apple'nin asıl patlamayı yaptığı hit oldu, şarkı Amerikan Billboard Top 100'de ilk 40 şarkı arasında listeye girdi.

*Tidal* albümünden çıkan diğer singlelar "Shadowboxer", "Slow like Honey", "Sleep to Dream", "The First Taste" ve "Never Is a Promise" olmuştur. Verdiği bir dizi kızgın demecin ardından, Apple'nin imajı bir kısır döngüye girdi. Bunlar içinde en iyi bilineni, Apple'nin "En İyi Yeni Sanatçı" ödülünü aldığı 1997 MTV Video Müzik Ödülleri töreninde yaptığı konuşmadır. Apple ödülünü alırken şöyle konuşmuştu: "Bu dünya saçmalığın ta kendisidir ve bizim havalı olduğunu düşündüğümüz şeyler, bizim giydiklerimiz ve bizim söylediklerimizi kendi hayatınız için örnek almamalısınız." Törende alkışlanan bu konuşma daha sonra medyada acımasızca eleştirilmiştir.

Eleştirilerin yoğunlaştığı bu dönemde, Apple *Pleasantville* filminin müziği için The Beatles'in "Across the Universe" ve Percy Mayfield'in "Please Send Me Someone to Love" şarkılarını yeniden yorumlamıştır.

### *When the Pawn...*: 1999–2001

1999 yılında Apple'nin ikinci albümü, *When the Pawn...* piyasaya çıktı. Albümün tam ismi *When the Pawn Hits the Conflicts He Thinks like a King What He Knows Throws the Blows When He Goes to the Fight and He'll Win the Whole Thing Fore He Enters the Ring There's No Body to Batter When Your Mind Is Your Might So When You Go Solo. You Hold Your Own Hand and Remember That Depth Is the Greatest of Heights and If You Know Where You Stand. Then You'll Know Where to Land and If You Fall It Won't Matter, Cuz You Know That You're Right.* Albümün adı Apple'nin *Spin* dergisinde onu olumsuz bir şekilde eleştiren bir makalenin ardından gelen okuyucu mektuplarından esinlenerek yazdığı bir şiirden oluşuyordu. Albüm adının inanılmaz uzunluğuyla, bekleneceği üzere Guiness Rekorlar Kitabına girmiştir. Albüm *The New York Times* ve *Rolling Stone*dan olumlu eleştiriler almıştır.

*When the Pawn...* daha dışavurumcu şarkı sözleriyle çıkmaktadır ve albümde vurmalı çalgılara bir önceki albüme göre daha çok ağırlık verilmiştir. Platin plak unvanını almasına ve 917,000 kopya satmasına rağmen ticari olarak önceki albümün başarısını yakalayamamıştır. Albümün çıkış parçası, "Fast as You Can", *Billboard'*larda ilk yirmi arasında yer almış ve Apple'nin Birleşik Krallık'ta top 40 arasında yer alan ilk hiti olmuştur. Bunu izleyen diğer iki parçanın videosu, "Paper Bag" ve "Limp" ise çok ilgi görmemiştir.

### *Extraordinary Machine*: 2002–2006

Apple Johnny Cash ile birlikte Simon ve Garfunkel'in "Bridge over Troubled Water" şarkısını yeniden yorumlamış ve bu şarkı Cash'in daha sonra Grammy Ödülü alan *American IV: The Man Comes Around* albümünde yer almıştır. Apple Cat Stevens'in "Father and Son" şarkısını da Cash'le birlikte yorumlamış ve bu şarkı Cash'in *Unearthed* (2003) albümünde yer almıştır.

Free Fiona kampanya gönülleri New York'taki Sony BMG Music Entertainment şirketi önünde gösteri yaparken (Ocak 2005).
Apple'nin üçüncü albümü, *Extraordinary Machine* Mayıs 2003'te Sony yapımcılarına teslim edilmişti. Sony bu albümden çok hoşnut değildi. Böylece proje iki yıl boyunca rafa kaldırıldı. 2004 ve 2005'te albüm parçaları MP3 formatında internete sızdırılıp Amerika ve uluslararası radyolarda çalınmaya başladı. Albümün resmen piyasaya sürülmesini desteklemek için Apple hayranları tarafından yürütülen bir kampanya, "Free Fiona" başlatıldı.

2005 Ağustosunda albümün piyasaya çıkış tarihi olarak aynı yılın ekim ayı belirlendi. Albümün piyasaya sızdırılan 11 parçasından ikisi yeni albümde değişmeden kaldı, diğer dokuzu tamamıyla yeniden düzenlendi ve bunlara bir de yeni parça eklendi. *Extraordinary Machine* Apple'nin Amerikan listelerinde yer aldığı sıralamayla en başarılı albümü oldu (listeye yedi numaradan girdi) ve "En İyi Pop Vokali Albümü" olarak Grammy Ödülü'ne aday gösterildi. "Parting Gift", "O' Sailor", "Not About Love" ve "Get Him Back" parçaları *Billboard* listelerine girememiş olmasına rağmen albüm altın plak unvanı aldı ve 462.000 kopya sattı.

2006 yılında Apple Tim Burton'un yapımcılığını yaptığı *The Nightmare Before Christmas* filminin müziği için "Sally's Song" şarkısını yeniden yorumladı. Mayıs 2006'da Apple VH1'deki Decades Rock Live'da Costello'nun "I Want You" adlı hit parçasını yorumlayarak Elvis Costello'ya saygısını sundu.

### *The Idler Wheel...*: 2011-günümüz

2010'un sonlarında *Billboard*, müzisyen Michelle Branch'in albümdeki bazı parçaları albüm yayınlanmadan önce dinlediğini iddia ederek Apple'ın 2011 ilkbaharında yeni bir albüm piyasaya süreceğini belirten bir makale yayınladı. Ancak Apple albümün yayınlanma tarihini 2012'ye erteledi. Ocak 2012'de yeni plak şirketinin başı olan L.A. Reid, Apple'dan yeni bir müzik tarzı geleceğini ima etti. Epic Records yeni albümün yılın sonlarında çıkarılacağını duyurdu. Apple'ın 4. stüdyo albümü 19 Haziran 2012'de ABD'de piyasaya çıkarıldı. Albüm beğeniyle karşıland; American Songwriter kayıtları *The Idler Wheel her zaman sevimli değil, fakat hayatın nabzında acımasız ve gerçek.* açıklamalarıyla *açık bir yara* ile kıyasladı.

2016 Ekiminde Apple, Andrew Bird'ün ''*Left Handed Kisses''* teklisinde ona eşlik etti.

Diskografi
----------

* *Tidal* (1996)
* *When the Pawn...* (1999)
* *Extraordinary Machine* (2005)
* *The Idler Wheel...* (2012)
* *Fetch the Bolt Cutters* (2020)

Kaynakça
--------

1. ↑  "2006 Grammy award nominees - Boston.com - Boston.com". *archive.boston.com* (İngilizce). 3 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2021.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Fiona Apple*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Fiona Apple resmi sitesi3 Şubat 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* MySpace'de *Fiona Apple 6 Temmuz 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.*
* Extraordinary Machine RADIO 5 Şubat 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

page 5 Şubat 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Internet Radio : Orijinal versiyonuyla, Sony/Epic remiksi olmadan... 

* Fiona online gallery - Fiona Apple Fotoğraf Galerisi
* Free Fiona 6 Mart 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - fansite
* Fiona Apple ile 15 dakika — Fan Röportaji 6 Mart 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* MTV Fiona Apple sayfası 7 Ekim 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Nette Rock: Fiona Apple 28 Şubat 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Fiona Apple dergi ve gazetelerde yer alan röportajlar 15 Mayıs 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* "Fiona Apple's Criminal: Video Voyeurism for the '90s"7 Şubat 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

| * g
* t
* d
En İyi Alternatif Müzik Albümü Grammy Ödülü |
| --- |
| 1990'lar | 
* *I Do Not Want What I Haven't Got* — Sinéad O'Connor (1990)
* *Out of Time* — R.E.M. (1991)
* *Bone Machine* — Tom Waits (1992)
* *Zooropa* — U2 (1993)
* *Dookie* — Green Day (1994)
* *MTV Unplugged in New York* — Nirvana (1995)
* *Odelay* — Beck (1996)
* *OK Computer* — Radiohead (1997)
* *Hello Nasty* — Beastie Boys (1998)
* *Mutations* — Beck (1999)

 |
| 2000'ler | 
* *Kid A* — Radiohead (2000)
* *Parachutes* — Coldplay (2001)
* *A Rush of Blood to the Head* — Coldplay (2002)
* *Elephant* — The White Stripes (2003)
* *A Ghost Is Born* — Wilco (2004)
* *Get Behind Me Satan* — The White Stripes (2005)
* *St. Elsewhere* — Gnarls Barkley (2006)
* *Icky Thump* — The White Stripes (2007)
* *In Rainbows* — Radiohead (2008)
* *Wolfgang Amadeus Phoenix* — Phoenix (2009)

 |
| 2010'lar | 
* *Brothers* — The Black Keys (2010)
* *Bon Iver* — Bon Iver (2011)
* *Making Mirrors* — Gotye (2012)
* *Modern Vampires of the City* — Vampire Weekend (2013)
* *St. Vincent* — St. Vincent (2014)
* *Sound & Color* — Alabama Shakes (2015)
* *Blackstar* — David Bowie (2016)
* *Sleep Well Beast* — The National (2017)
* *Colors* — Beck (2018)
* *Father of the Bride* — Vampire Weekend (2019)

 |
| 2020'ler | 
* *Fetch the Bolt Cutters* — Fiona Apple (2020)
* *Daddy's Home* – St. Vincent (2021)
* *Wet Leg* – Wet Leg (2022)
* *The Record* – Boygenius (2023)

 |

| * g
* t
* d
MTV Video Müzik Ödülleri En İyi Yeni Sanatçı |
| --- |
| 
* Eurythmics (1984)
* 'Til Tuesday (1985)
* A-ha (1986)
* Crowded House (1987)
* Guns N' Roses (1988)
* Living Colour (1989)
* Michael Penn (1990)
* Jesus Jones (1991)
* Nirvana (1992)
* Stone Temple Pilots (1993)
* Counting Crows (1994)
* Hootie & the Blowfish (1995)
* Alanis Morissette (1996)
* Fiona Apple (1997)
* Natalie Imbruglia (1998)
* Eminem (1999)
* Macy Gray (2000)
* Alicia Keys (2001)
* Avril Lavigne (2002)
* 50 Cent (2003)
* Maroon 5 (2004)
* The Killers (2005)
* Avenged Sevenfold (2006)
* Gym Class Heroes (2007)
* Tokio Hotel (2008)
* Lady Gaga (2009)
* Justin Bieber ve Ludacris (2010)
* Tyler, the Creator (2011)
* One Direction (2012)
* Austin Mahone (2013)
* Fifth Harmony (2014)
* Fetty Wap (2015)
* DNCE (2016)
* Khalid (2017)
* Cardi B (2018)
* Billie Eilish (2019)
* Doja Cat (2020)
* Olivia Rodrigo (2021)
* Dove Cameron (2022)

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb139944916 (data)
* GND: 135001587
* ISNI: 0000 0000 7839 0054
* LCCN: no96061733
* MusicBrainz: a9ee533f-8871-4f62-a6bb-91eb264abc90
* NKC: xx0115529
* NLA: 47753779
* NLI: 987007349461205171
* NTA: 173148670
* RERO: 02-A005666159
* SNAC: w6089hr2
* SUDOC: 176361677
* Trove: 1484314
* VIAF: 7583905
* WorldCat: lccn-no96061733

 |