**Eugen Lazišťan** (8 Mart 1917 Hriňová - 6 Ocak 2006 Sučany), Slovak fotoğrafçılığının kurucularından kabul edilen Slovak fotoğrafçıdır. Fotoğraf belgeselcisi, birçok görsel yayının yazarı ve ortak yazarı, editör ve kültür emekçisiydi.

Hayatı
------

Slovakya'nın Banská Bystrica bölgesine bağlı Hriňová belediyesinde doğdu. Sučany'de büyüdü ve üniversiteye kadarki eğitimini burada aldı. Turčianské Teplice'deki öğretmen enstitüsünde okudu ve buradan mezun oldu. Okulu bitirdikten sonra Považská Bystrica'daki Zbrojovce'de idari işçi olarak çalıştı. 1940-1942 yıllarında askerlik görevini tamamladı. Askerde fotoğrafçılığı öğrendi ve Hava Kuvvetleri'nin "fotoğraf ekibinde" görev yaptı.

Sloval Ulusal Ayaklanması'na aktif olarak katıldı. Kasım 1944'te yakalandı ve savaşın sonuna kadar bir Alman esir kampında hapsedildi.

Mesleki hayatı Martin şehriyle bağlantılıdır. 1942'den 1953'e kadar Matica Slovenská'da foto muhabiri ve editör olarak çalıştı. Daha sonra 1953-82 yılları arasında Osveta Yayınevi'nde yönetici editör olarak çalıştı.

Karel Plicka, Martin Martinček, Karol Skřipský, Ester Plicková, Karol Kállay, Ján Halaša ve M. Gregor gibi Slovak fotoğrafçılarla işbirliği yaptı. Ayrıca fotoğraf yarışmalarında uzman jüri olarak yer aldı.

Emekli olduktan sonra Martin'deki Slovak Ulusal Müzesi'nde belgeselci olarak çalıştı. Eş zamanlı olarak fotoğrafçı ve etnograf Karel Plicka'nın koleksiyonu üzerinde çalıştı. Blatnice'deki müzenin inşasına önemli katkılarda bulundu. Ayrıca öğretim görevlisi ve danışman olarak çalıştı.

1997 yılında yönetmen Martin Slivka, Eugen Lazišťan'ın hayatı ve çalışmalarını konu alan *Eugen Lazišťan* adlı kısa bir belgesel film çekti.

Seksen sekiz yaşında öldü ve Sučany'deki mezarlığa gömüldü.

Çalışmaları
-----------

Çalışmalarında ağırlıklı olarak halk mimarisi, Slovakya manzaraları, Slovak gelenekleri ve giyimi üzerine yoğunlaştı. Eserleri tarihi ve kültürel belge niteliğindedir. Slovakya'nın kültürel mirasının bir parçası olarak sınıflandırılmaktadır.

1941'de Martina'daki bölgesel amatör fotoğrafçılık sergisinde *Na Smrekovici* resim galerisi ile birincilik ödülünü kazandı. "Robotníckej sociálnaj poisťovna" Baskı ve Film Hizmeti yarışmasında (1943) on ödül aldı. Martin'deki Neografia matbaası ile işbirliği yaparak yazar ve ortak yazar olarak kırka yakın görsel yayın yayımladı.

### Yayımları (seçmeler)

* *Jasná – Nízké Tatry,* Osveta, Martin, 1953
* *Bratislava*, Osveta, Martin, 1953 (více vydání),
* *Dedina na Slovensku včera a dnes*, Osveta, Martin, 1958
* *Drevené stavby na Slovensku*, (spoluautor Ján Michalov), Osveta, Martin, 1971
* *Orava*, Osveta, Martin, 1976
* *Dolu Váhom,* (spoluautor Blažej Belák), Osveta, Martin, 1983
* *Bratislava dávnych čias,* Osveta, Martin, 1990
* *Slovensko,* Neografie Martin, 2001
* *Krajina našej pamäti*, (spoluautor Marián Pauer), Vydavatelství Matice slovenské, Martin, 2004

Mirası
------

Eugen Lazišťan'a, Sučany Belediye Meclisi'nin 15 Nisan 1999 tarihli kararıyla fahri vatandaşlık verildi. Sučany'deki SNP ilkokulunda çalışmalarının sergilendiği bir anma salonu kuruldu.

### Galeri

* Eugen Lazišťan'ın portresiEugen Lazišťan'ın portresi
* Eugen Lazišťan'ın  Štúrové Caddesi2ndeki eviEugen Lazišťan'ın Štúrové Caddesi2ndeki evi
* Eugen Lazišťan'ın evindeki hatıra plaketiEugen Lazišťan'ın evindeki hatıra plaketi
* Náměstí SNP, Sučany'deki panteonNáměstí SNP, Sučany'deki panteon
* "Eugen Lazišťan" yazıtının bulunduğu anıt"Eugen Lazišťan" yazıtının bulunduğu anıt
* Sučany, Eugen Lazišťan'ın mezarındaki anıtSučany, Eugen Lazišťan'ın mezarındaki anıt

### Kaynakça

1. ↑  "Dokumentarista Eugen Lazišťan sa narodil pred 100 rokmi". 15 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Kasım 2023.
2. ↑  "Eugen Lazišťan knihy | Databáze knih". databazeknih.cz. 15 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mayıs 2023.

### Ek okumalar

* *Kolektiv autorů. Sučany. Monografia obce. Turany: Tlačiareň P+M Turany, 2018. 328 s*. ISBN 978-80-89694-35-8.

### Dış bağlantılar

* |  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Eugen Lazišťan*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |
* Knihovna dějin Slovenska
* Portál knihoven umění a architektury

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 119249561
* ISNI: 0000 0001 1639 7952
* LCCN: n83215139
* NKC: ola2002146900
* NLI: 987007264318605171
* SUDOC: 183534301
* VIAF: 50347675
* WorldCat (LCCN): n83-215139

 |