recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**TUSAŞ Martı**, 2003 yılında Türk Havacılık ve Uzay Sanayii tarafından gözetleme amaçlı tasarlanan, geliştirilen ve üretilen radyo kontrollü insansız hava aracıdır.

Gelişim
-------

Martı İHA, tamamı kompozit malzeme gövdeye sahiptir. TUSAŞ Martı, bir Alman şirketi olan Graupner GmbH tarafından sağlanan ve 17 beygir gücü (13 kW) üreten OS MAX 46 FXi tipi 2 silindirli 2 zamanlı benzinli motor kullanır. Görüntüleme tarafında ise iki eksenli sabitlemenin olduğu bir EO/IR kamera sistemi bulunur. Hava aracının yönlendirilmesi INS/GPS destekli navigasyon sistemine dayalı olarak tamamen otonom olarak gerçekleşir. TUSAŞ Martı, standart bir uçak şeklinde kalkıp inebildiği gibi, katapult yardımıyla fırlatılıp paraşütle de inebilir.

TUSAŞ Martı, esasen pilotaj eğitimi için üretilmiş olup 2003 yılından beri hizmet vermektedir. Geliştirme sürecinde TÜBİTAK'ın işbirliği ile havadan görüntüleme sistemlerinin geliştirilmesi ve dijital görüntü analizine yönelik çalışmalar yürütülmüştür. 2004 yılında TUSAŞ Martı, Mersin'de havadan görüntü alma ve atış testlerini başarıyla tamamlamıştır.

Özellikler
----------

*Veri kaynağı* TR Defence

**Genel özellikler**

* **Mürettebat:** 0
* **Uzunluk:** 120 m (393 ft 8 in)
* **Kanat açıklığı:** 200 m (656 ft 2 in)
* **Boş ağırlık:** 9 kg (20 lb)
* **Maksimum kalkış ağırlığı:** 12 kg (26 lb)
* **Güç kaynağı:** 1 × OS MAX 46 FXi or Zenoah G38 2-cylinder two-stroke engine

**Performans**

* **Maksimum sürat:** 100 km/sa (62 mph, 54 kn)
* **Azami irtifa:** 900 m (3.000 ft)

*

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4  "An overview of Turkish UAV R&D and production". *trdefence.com* (İngilizce). TR Defence. 21 Kasım 2010. 24 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Şubat 2013.
2. ↑  "OS MAX 46 FXi". Graupner. 23 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Şubat 2013.

| * g
* t
* d
TUSAŞ hava araçları |
| --- |
| Uçaklar | 
* Hürkuş
* Hürjet
* Milli Muharip Uçak

 |
| Helikopterler | 
* T-70
* T-129 Atak
* T-625 Gökbey
* T-629
* T-929 Atak 2
* T-925

 |
| İnsansız hava araçları | 

|  |  |
| --- | --- |
| Sadece prototipler | 
* X-1 Şahit
* X-2 Pelikan
* Martı
* Baykuş
* Öncü
* R-300 Sivrisinek
* Süper Şimşek

 |
| Envantere girenler | 
* Keklik
* Turna
* Gözcü
* Şimşek
* Anka
* Aksungur
* Anka-3

 |

 |
| Uydular | 
* Göktürk-1
* Göktürk-2
* Göktürk-3
* Türksat 6A

 |
Teru teru bōzu kuklaları
**Teru teru bōzu** (Japonca: てるてる坊主; "parlak parlak keşiş"), Japonya'da çiftçilerin pencerelerinin dışına bir iple asmaya başladıkları, beyaz kağıt veya kumaştan yapılmış küçük, geleneksel, el yapımı bir oyuncak bebektir. Şekil ve yapım olarak, Cadılar Bayramı'nda yapılanlar gibi hayalet bebeklerle özdeştirler. Bu tılsımın havayı güzelleştirmek ve yağmurlu bir günü durdurmak veya önlemek için sihirli güçlere sahip olması gerekiyordu. Teru, güneş ışığını tanımlayan Japonca bir fiildir ve bōzu ise Budist bir keşiş veya modern argoda kel kafalı anlamına gelir ve küçük çocuklara hitap etmek için bir sevgi terimi olarak da kullanılır.

Kaynakça
--------

1. ↑  *O-Lex Japanese–English Dictionary*, Obunsha, 2008. pp. 1681—2.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Teru teru bōzu*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Tracking down the origins of the teru teru bozu (てるてる坊主) sunshine doll tradition 23 Mayıs 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* What are Teruteru Bōzu? 8 Mart 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Tedarik zinciri** ya da **lojistik ağı**, ürün(ler) ya da hizmet(ler)in tedarikçiden müşteriye doğru hareket(ler)ini kapsayan ve bu süreç içerisindeki örgütler, insanlar, teknoloji, faaliyetler ve kaynaklar sistemlerinin bütününe verilen isimdir. Tedarik zinciri faaliyetleri sürecinde, doğal kaynaklar, hammaddeler ve bileşenler, nihai ürün haline getirilir ve son müşteriye teslim edilir. Teorik olarak tedarik zinciri sisteminde, kullanılmış ürünler, artık değerin (residual value) geridönüşümü uygun olduğu herhangi bir noktada, tedarik zincirine yeniden girebilirler. Tedarik zincirleri, değer zincirlerine bağ vardır.

Tipik olarak tedarik zinciri doğal kaynakların çevresel ve biyolojik duzenlenmesi ile başlar, hammaddelerin insan tarafından çıkarılması ile devam eder ve depolanma, uzak coğrafik yerleştirmeler ve son olarak müşteriye ulaşmasından önce birçok üretim halkalarını(örneğin parça yapılandırması, montaj ve birleştirme) içerir.

Tedarik zinciri içerisindeki değişimlerin birçoğu farklı şirketler arasında gerçekleşir. Bu şirketler, aynı sınıfa ait şirketler arasında kendi gelirlerini en üst düzeye çıkarmaya gayret gösterirler fakat tedarik zincirlerinde var olan diğer oyunculardan pek haberleri bulunmaz. Yakın zamanlarda, hizmet sunmak ve ürün sağlamak için işbirliği yapmış olan, gevşekçe eşleştirilmiş, kendi kendine örgütlenmiş bu iş ağı "Genişlemiş Girişim" olarak adlandırılmaya başlandı.

İlgili bağlantılar
------------------

* Değer zinciri analizi
* Tedarik zinciri yönetimi
* Lojistik
* 2021 küresel tedarik krizi

Kaynakça
--------

1. ↑  Anna Nagurney: *Supply Chain Network Economics: Dynamics of Prices, Flows, and Profits*, Edward Elgar Publishing, 2006, ISBN 1-84542-916-8

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Tedarik zinciri*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Tedarik Zinciri Nedir?
* Supply Chain and Logistics Terms and Glossary14 Nisan 2013 tarihinde Archive.is sitesinde arşivlendi (İngilizce)
**Üç Elik** (Çince: 乌质勒), Sarı Türgeşlerden ilk Turgeş reisiydi.

İlk yılları
-----------

Aşina Kuşrak döneminde Bağa Tarkan (莫贺达干) unvanına sahipti ve ondan farklı olarak tebaasına karşı nazikti. Bağımsızlığını ilan etmek için Tuçi Kağan isyanından yararlandı. 699'da bölgenin başkenti Suyab'ı ele geçirdi ve bölgede büyük bir güce sahip oldu. Daha sonra Kuşrak, Çangan'dan geri dönmeye cesaret edemedi. Üç Elik her biri 7000 askere komuta eden 20 adet komutan elde etti.

Hükümdarlığı
------------

Batı Türk güçlerini sınır dışı ettikten sonra, İli Nehri vadisini ikinci ikametgâhı olarak belirlerken, Suyab çevresindeki egemenliğini de pekiştirdi. Oğlu Zhenu'yu (遮 努) 12 Ağustos 699'da Çangan'daki Wu Zetian'ın sarayına elçi olarak gönderdi. 706 yılında **Huaide Prensliğini** (郡王懷德) oluşturdu.

Ölümü
-----

Aynı yılın ilerleyen günlerinde, Batı muhafızı olarak görevlendirilmiş komutan Guo Yuanzhen, askeri meseleleri tartışmak üzere Üç Elik ile buluşmak için Turgeş kabilesine geldi. Üç Elik'in çadırının dışında buluştular ve o sırada hava soğuk ve kar yağıyordu ama Guo hareket etmedi. Üç Elik ise yaşlıydı ve soğuğa dayanamamıştı. **Xihe Prensliğini** (郡王西河) oluşturdu, ancak 706'da elçi gelmeden hayatını kaybetti. Guo'nun eylemlerinin kasıtlı olduğuna inanan Üç Elik'nin oğlu Sakla (娑 葛), birliklerini topladı ve Guo'ya saldırmaya hazırlandı. Guo'nun yardımcısı Jie Wan (解 琬) bunun farkına vardı ve kaçmalarını önerdi. Guo, samimiyet göstermesi gerektiğini hissettiğini ve Türkeş bölgesinin içlerinde oldukları göz önüne alındığında, yine de kaçamayacaklarını belirterek bunu reddetti. Ertesi gün Üç Elik'nin yasını tutmaya gitti ve bunu yaparken samimi duygular gösterdi. Bunun üzerine Sakla, savaştan vazgeçti ve onunla barıştı.

Kaynakça
--------

1. ↑  1925-2016. Bregel, Yuri (2003), *An historical atlas of Central Asia*, Brill, ISBN 978-1423710974, OCLC 60803831
2. ↑  S.G. Klyashtorny's reconstruction cited in Zuev, I︠U︡. A. (2002). *Rannie ti︠u︡rki : ocherki istorii i ideologii*. *Daĭk-Press*. Almaty. s. 145. ISBN 978-9985441527. OCLC 52976103.
3. ↑  Theobald, U. "Tuqishi 突騎施, Türgiš" 24 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. in *ChinaKnowledge.de - An Encyclopaedia on Chinese History, Literature and Art*
4. ↑  Naito, M. History of the Western Turks, pp. 324–328, 1988 Tokyo (*in Japanese*)
5. 1 2  *New Book of Tang*, vol 215B 14 Temmuz 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Cihangir solcusu**, kendilerini solcu olarak tanımlamalarına karşın halktan kopuk olduğu iddia edilen kişileri tanımlayan bir ifadedir. Adını İstanbul'un Beyoğlu ilçesine bağlı Cihangir semtinden almakta olup eskiden salon sosyalisti olarak da adlandırıldığı iddia edilen bu kişiler için internet vasıtasıyla bu isim kullanılmaya başlamıştır. Soner Yalçın, Cihangir solcularının "neoliberalizme boyun eğmiş solculukla artık ilgileri kalmamış kafasıyla değil ağzıyla konuşan" kişiler olduğunu iddia etmiştir. Murat Belge'ye göre Cihangir solcuları, hayat tarzları halkın geri kalanına uymayan, Gezi Parkı olayları gibi toplumsal olayları yaratan kişilerdir.

Kaynakça
--------

1. 1 2  Uğantaş, Damla (31 Temmuz 2015). "'Beyaz Kürt' durağı mı? Soldan sağa, ovadan dağa 'Cihangir solcuları' tartışması..." T24. 1 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Eylül 2021.
2. ↑  "Kürt Milliyetçisi Cihangir Solcusu Elit, Beyaz Türk 'Direnişi'". 8 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi.
3. ↑  "Cihangir solcusu şimdi pişman mı". 9 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi.
4. ↑  "Cihangir solcuları herkesin kafasını karıştırdı". 26 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
**Hornet**; gey ve biseksüel erkeklerin kullanımına yönelik geliştirilmiş olan bir online randevu uygulamasıdır.

Türkiye'den erişimin engellenmesi
---------------------------------

6 Ağustos 2020 tarihinde yürürlüğe giren bir kararla, Hornet uygulamasının internet sitesine Türkiye'den erişim engellendi. Söz konusu kararın, *Ankara 8. Sulh Ceza Hakimliği* tarafından 5651 sayılı kanun kapsamında alındığı bildirildi. Kullanıcılar ve insan hakları savunucuları tarafından büyük tepki gören uygulama hakkında İfade Özgürlüğü Derneği avukatlarından Yaman Akdeniz "*Daha önce defalarca, çok sayıda kullanıcısı olan platformların toptan erişime engellendiğini ve bunlar hakkında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi’nin ihlal kararı verdiğini gördük. Bu platformların engellenmesi sansürdür.*" yorumunu yaparak olay hakkında itiraz davası açılacağını duyurdu.

Kaynakça
--------

1. ↑  Yılmaz, Tuğçe (20 Ağustos 2020). "Grindr'dan sonra Hornet de yasaklı, sırada ne var?". İstanbul: Bianet. Erişim tarihi: 5 Kasım 2020.
2. ↑  Narlı, Deniz Barış (20 Eylül 2020). "LGBTİ+ sitelerine erişim engelleri: "Nefes almamız engelleniyor"". Deutsche Welle. 9 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Kasım 2020.

Dış bağlantılar
---------------

* Resmi Facebook Sayfası 4 Eylül 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Resmi Twitter Sayfası 19 Mayıs 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Resmi Instagram Sayfası 10 Ocak 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Resmi YouTube Kanalı 19 Mayıs 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Uçansu şelalesi**, Antalya ili, Serik ilçesi, Gebiz Beldesine bağlı Akçapınar köyü sınırlarında yer alır. Antalya'ya 57 km, Serik'e 54 km mesafededir. Denizden kuşuçumu uzaklığı 38 km, deniz seviyesinden yüksekliği 400 m'dir. Yukarı Uçansu şelalesi 70 m, Aşağı Uçansu şelalesi 51,5 m'den dökülür. Gebiz beldesinden sonra stabilize olan yol bahar mevsiminde su yükselmesi nedeniyle bazen geçit vermemektedir. Kireç taşının (kalker) hakim olduğu arazide, Havutlu ve Bal derelerinin birleşiminden oluşan Uçandere şelaleyi oluşturmaktadır.

Yukarı Uçandere şelalesi döküldüğü alanda 20 m genişlik, 6 m en, 2,5 m derinlikte dev kazanı oluşturur. Başlangıç noktasında 2,5 m genişliğinde olan çağlayan suları, dev kazanına ulaştığında 20 metre genişliğe ulaşarak üçgenimsi bir görünüm alır. Dökülme yüzeyi kireçtaşından oluştuğu için küçük sarkıtlar oluşmuştur, bu alanda büyük bir kayalık kısımda kopma oluşmuştur. Akışına devam eden Uçandere 800 metre kadar batıda 51,5 m'lik Aşağı Uçansu şelalesini oluşturur. Burada da 18 m en, 10 m boy, 4 m derinlikte dev kazanı oluşur.

Kış ve baharları çoşan şelalelerin suları Akdeniz kuraklığına bağlı olarak yazları azalır, aşırı kuraklarda kurur. Yakın çevrede Kozan köyü çevresinde Pednelissos antik harabeleri yer alır. Şelaleler, Türkiye'nin en uzun yürüyüş rotası olan Aziz Paulus Yolu üzerinde yer alır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Türkiye'deki şelaleler listesi

Kaynakça
--------

1. ↑  "Uçansu". Serik Belediyesi. Erişim tarihi: 11 Mart 2014. [*ölü/kırık bağlantı*]
2. ↑  Yrd.Doç.Dr. ATAYETER, Yıldırım; ÇİLOĞLU, M. Hakan; BÜYÜKKAL, Ahmet Hamdi (16 Temmuz 2007). "UÇANSU ÇAĞLAYANLARI" (PDF). *MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI:16*. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mart 2014.

Dış bağlantılar
---------------
**Dieldrin**, ilk olarak 1948'de J. Hyman & Co, Denver tarafından bir böcek ilacı olarak üretilen klorlu bir hidrokarbondur. Dieldrin, aldrin ile yakından ilgilidir. Dieldrin, aldrinin rekasiyona sokulması ile elde edilir. Aldrin böcekler için toksik değildir; aktif bileşik olan dieldrin oluşturmak için böcekte oksitlenir.

Dieldrin DDT'ye alternatif olarak geliştirilmiştir ve çok etkili bir böcek ilacı olduğunu kanıtlamıştır. 1950'lerden 1970'lerin başına kadar çok yaygın olarak kullanıldı. Endrin, bir dieldrin stereoizomeridir.

Ancak, bu kimyasal son derece kalıcı bir organik pollutanttır; kolay bozulmaz. Uzun süreli maruz kalmanın, insanlar dahil çok çeşitli hayvanlar için toksik 19 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. olduğu kanıtlanmıştır. Bu nedenle artık dünyanın çoğu yerinde yasaklanmıştır.

Parkinson hastalığı, meme kanseri ve bağışıklık, üreme ve sinir sistemi hasarı gibi sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilmiştir. Hamile bir kadın Dieldrin'e maruz kalırsa fetüste testis inişini de olumsuz yönde etkileyebilir.

Dieldrin, Kalıcı Organik Kirleticiler Hakkındaki Stockholm Sözleşmesi'nde listelenmiştir.

Sentez
------

Dieldiren bir Diels-Alder reaksiyonunda heksakloro-1,3-siklopentadienin norbornadien ile sentezlenmesi ve ardından norbornen halkasının epoksidasyonu ile oluşturulabilir.

Diels-Alder reaksiyonu ile Dieldrin sentezi
Dieldrin, adını Diels-Alder reaksiyonunun ortak mucidi Otto Paul Hermann Diels'den almıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  *Basic Organic Chemistry, Part 5 Industrial products*. Londra: Wiley. 1975. ISBN 0-471-85014-4.
Elektrik iletim kulesi
Transmission towers at sunset in East Texas
**Elektrik iletim kulesi**, üstten geçen bir elektrik iletim hattını desteklemek için kullanılan, genellikle çelik bir kafes kule olan yüksek bir yapıdır.

Elektrik iletim kuleleri, elektrik şebekelerinde, genellikle elektrik santrallerinde elektrik trafo merkezlerine taşıyan yüksek gerilim iletim hatlarını taşımak için kullanılırlar. Çok çeşitli şekil ve boyutlara sahip olup genellikle 15 ila 55 m arasında yüksekliğe sahiptirler. Çeliğe ek olarak, beton ve ahşap dahil başka malzemeler de kullanılabilir.

Asma, terminal, gerilim ve aktarım olmak üzere dört ana elektrik iletim kulesi kategorisi bulunmaktadır. Bazı iletim kuleleri bu temel işlevleri birleştirir. Elektrik iletim kuleleri ve bunların üstten geçen elektrik hatları genellikle bir tür görsel kirlilik olarak kabul edilir. Görsel etkiyi azaltma yöntemleri yeraltını içerir.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Environmental, Health, and Safety Guidelines for Electric Power Transmission and Distribution" (PDF). International Finance Corporation. 30 Nisan 2007. s. 21. 13 Ekim 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ekim 2020.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Elektrik iletim kulesi*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Magnificent Views: Pictures of High Voltage Towers (also offers technical information) 24 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Structurae database of select notable transmission towers 20 Haziran 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Collection 19 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. of some electricity pylons on Skyscraperpage.com 6 Ekim 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Sonraki Jin** (Çince: 後金國; pinyin: *Hòujīnguó*; Mançuca: ᠮᠠᠨᠵᡠ  
ᡤᡠᡵᡠᠨ *Aisin Guru*), Çin'de Mançurya'da bir imparatorluk hanedanı ve Çing Hanedanı'nın öncülüydü. 1616 yılında Jianzhou Curçen şefi Nurhaci tarafından Curçen kabilelerinin yeniden birleşmesi üzerine kurulan, adı 12. ve 13. yüzyıllarda kuzey Çin'i yöneten Wanyan boyu tarafından kurulan daha önceki Jin Hanedanı'ndan türetilmiştir.

1635'te, Ecey Han'ın yönetimindeki Kuzey Yuan Hanedanı, daha sonra Jin'e resmen boyun eğdi. Ertesi yıl, Hong Taiji resmen hanlığı "Büyük Çing" olarak yeniden adlandırdı ve böylece Çing Hanedanı'nın başlangıcını işaret etti. Ming-Çing geçişi sırasında, Çing, Li Zicheng'in Shun Hanedanı'nı ve çeşitli Güney Ming hak sahiplerini ve sadıklarını fethetti ve 1911 Devrimi'ne kadar Tibet, Mançurya, Moğolistan, Sincan ve Tayvan'a kadar uzanan tüm Çin'i kapsayan bir imparatorluğu yönetmeye devam etti.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Hong Taiji mediator wood letter card,have three languages of Manchu,Mongolian and Chinese". *Chinese Economy* (Çince). 18 Şubat 2008. 14 Mayıs 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Eylül 2022.
Colubrano'nun prensesi **Faustina Pignatelli Carafa** (9 Aralık 1705 - 30 Aralık 1769), Napoli'li İtalyan matematikçi ve bilim insanıydı. 1732'de Bologna Bilimler Akademisi'ne seçilen ikinci kadın (Bolognalı fizikçi Laura Bassi'den sonra) oldu.

1734'te Faustina, tamamen Latince olarak yayınlanan Alman bilim dergisi *Nova Acta Eruditorum*'da "anonimae napolitanae" ("Napoli'den anonim kadın" anlamına gelen Latince bir cümle) adını kullanan *Problemata Mathematica* adlı bir makale yayınladı.

Kardeşi Peter ile birlikte Nicola De Martino tarafından eğitildi ve Isaac Newton'un teorilerini Napoli'ye tanıtmada etkili oldu. İtalya'daki bilimsel tartışmanın önemli bir katılımcısıydı ve Fransız Bilimler Akademisi ile yazışmalarda bulundu.

Şair Francesco Domenico Carafa ile 1724 yılında evlenmesinin ardından, babası tarafından güney İtalya'da Colubrano Beyliği'ne çeyiz olarak verildi.

1723-1766 yılları arasında Bologna Bilimler Akademisi'ndeki sekreteri Francesco Maria Zanotti, 1745'te ondan yetenekli bir matematikçi olarak bahsetti.

Kaynakça
--------

1. ↑  "PIGNATELLI, Faustina in "Dizionario Biografico"". *www.treccani.it* (İtalyanca). 20 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2019.
2. 1 2 3 4 5  "Pignatelli, Carafa Faustina, principessa di Colubrano — Scienza a due voci". *scienzaa2voci.unibo.it*. 11 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2019.
3. 1 2  Bertucci, Paola (2013). "The In/visible Woman: Mariangela Ardinghelli and the Circulation of Knowledge between Paris and Naples in the Eighteenth Century". *Isis* (İngilizce). **104** (2): 226-249. doi:10.1086/670946. PMID 23961687.

* A. Brigaglia, P. Nastasi, Bologna e il Regno delle due Sicilie: aspetti di un dialogo scientifico (1730-1760), «Giornale critico della filosofia italiana», LXIII, 2, 1984, pp. 145–178.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 1273250524
* NKC: ntk20201077490
* VIAF: 8521159400304519620009

 |
**Der Staat gegen Fritz Bauer**, yönetmenliğini Lars Kraume'nin üstlendiği 2015 yılı çıkışlı bir sinema filmi. Film Yahudi kökenli Alman başhakim Fritz Bauer'ın, nazi Adolf Eichmann'ı sanık koltuğuna oturtma mücadelesini aktarmaktadır.

Konusu
------

İkinci Dünya Savaşı sonrası Batı Almanya'da hala birçok nazi yaşamaktadır ve Almanlar Yahudi soykırımı ile henüz hukuksal anlamda yüzyüze gelememişlerdir. Hala hayatta olan nazileri sanık koltuğuna oturtmayı görev bilen Fritz Bauer, çalıştığı kurumda gizli ajanlık yapan bir grup nazi tarafından sıkı sıkıya takip edilmektedir. Günün birinde Bauer, binlerce Yahudi'nin ölümüne sebep olan Adolf Eichmann'ın Arjantin'de kaçak olarak yaşadığını aktaran bir mektup alır. Alman hükûmetinin içine yerleşmiş olan naziler, Adolf Eichmann'ın yakalanmasını çok istemezken, Fritz Bauer Eichmann'ı yakalamanın tek çaresinin Mossad ile ilişkiye geçmek olduğunu anlar.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Der Staat gegen Fritz Bauer (2016) - Financial Information". The Numbers. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Aralık 2019.
2. ↑  Box Office Mojo'da *The People Vs. Fritz Bauer*
**Gurcaani Kvelatsminda Meryem'in ölümü Kilisesi** (Gürcüce: გურჯაანის ყველაწმინდა, anlamı, "Gurcaani'nin en kutsalı") 8. veya 9. yüzyılda, Orta Çağ Gürcü mimarisinde "geçiş dönemi" sırasında yapılmış bir Gürcü Ortodoks Kilisesidir. Gürcistan'ın en doğusundaki Kaheti bölgesinin Gurcaani köyünde konumlanmıştır.

Gurcaani kilisesi, günümüzde Gürcistan topraklarında bulunan iki kubbeli tek kilisedir. Kilisenin büyük kısmı düz Arnavut kaldırımı taşlarından oluşur; köşeler ve süslemeler karesel kesilmiş ponza taşlarından, tonozlar ve sütunlar ise tuğlalardan yapılmıştır. Kilise karmaşık bir tasarıma sahiptir, bazı bölümleri iki katlı yapılar olarak düzenlenmiştir. Nefler iki sütun direğiyle ayrılır. Açıklıklı, beşik çatılı, orta bir nefin, at nalı apsisinde biter ve üç kare bölüme ayrılır. En dıştaki karelerin her biri, alçak sekizgen kubbelerin tepesinde tonoz ile taçlandırılmıştır. 17. yüzyılda, bölgeye giren Farslar ve Dağıstanlar, kilisenin terk edilmesine ve 1822 yılına kadar kullanılmamasına neden oldu. 1845'te Gurcaani Kilisesi'nde çalışan din adamları Khirsa Manastırı'na taşındı ve kilise bir kez daha terk edildi. 1938'de, Gürcü otoriteler kilisenin alanını temizledi ve kiliseyi tarihi bir anıt olarak restore ettiler. Kilisede 2010 yılında ek koruma çalışmaları yapılmıştır.

Tanımlama
---------

Gurcaani kilisesi, Gürcistan topraklarındaki iki kubbeli kilise tasarımının tek örneğidir. 24.5 metre uzunluğunda ve 10 metre genişliğinde olan kilise, basit dikdörtgen planlı üç nefli bir bazilikadır. Tonozlu tepe boşluğunun yüksekliği 10,5 metredir ve kubbenin uçlarına kadar olan yükseklik 13.5 metre civarındadır. Batı kubbesi doğu kubbesinden biraz daha yüksektir. Orta nef, yan koridorların yaklaşık iki katı genişliğindedir ve doğudaki, üç çeyrek daire oluşturan (at nalı şeklindeki) büyük bir apsiste sona erer. Zemin kattaki apsis, farklı boyutlardaki dikdörtgen yan odalarla çevrilidir. Üç nefli bazilikalarda olduğu üzere, salonlar batı tarafına bir geçitle bağlanmıştır. Kilisenin girişi güney duvarın ortasındadır.

Olağan dışı bir şekilde, iki kemerli nef, çatıyı üç kare parçaya bölmektedir. Merkezi beşik tonozun doğusunda, sunakta ve batıdaki narteksin bitişiğinde, yuvarlak kubbeli sekizgen bir tonoz vardır. Üst koridorlar orta nefin duvarları ile bölünmüştür. Kilisenin tasarımı, 7. yüzyılın ilk yarısında inşa edilen Zromi Kurtarcı Kilisesine benzemektedir.

Galeri
------

* Zemin kat ve birinci katın planıZemin kat ve birinci katın planı
* Doğu cephesinin dıştan görünümüDoğu cephesinin dıştan görünümü
* Yukarı güney cephesinin dıştan görünümüYukarı güney cephesinin dıştan görünümü
* Batı cephesinin dıştan görünümüBatı cephesinin dıştan görünümü
* Binanın iç tarafından batı duvarının görünümüBinanın iç tarafından batı duvarının görünümü

Kaynakça
--------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Gurcaani Kvelatsminda Kilisesi*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

1. 1 2  "გურჯაანის ყველაწმინდა [Gurjaani Kvelatsminda]". *ენციკლოპედია საქართველო, ტ. 3 [Encyclopaedia Georgia, Vol. III]* (Gürcüce). National Academy of Sciences of Georgia. 2015. 24 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Temmuz 2019.
**Karin Johannisson** (11 Ekim 1944 - Kasım 2016), Uppsala Üniversitesi Bilim ve Fikirler Tarihi profesörü olan İsveçli fikir tarihçisiydi. İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi üyesiydi.

Önceki hayatı
-------------

Karin Johannisson, 11 Ekim 1944'te Göteborg'da doğdu. Annesi Lore Johannisson, evlilik öncesi soyadı Schmidt, Marburg Üniversitesi'nde çalışırken İsveçli öğretim görevlisi Tore Johannisson ile tanışıp evlenen Alman tıp öğrencisiydi. Çiftin üç çocuğu vardı; Karin en küçüğüydü. 1939'da Lund'a ve ardından Tore Johannisson, Göteborg Üniversitesi'ne İskandinav dilleri profesörü olarak atandığında Göteborg'a taşındılar.

Kariyeri
--------

Johannisson'un araştırması, toplumsal bir bakış açısıyla tıp tarihine odaklandı. *Magnetisörernas tid* adlı 1974 tarihli doktora tezi, 18. ve 19. yüzyıl canlısal manyetizmayı ele aldı. 1996 yılında Uppsala Üniversitesi Bilim ve Fikir Tarihi Profesörü olarak atandı ve 2011 yılında emekli olana kadar başkanlığını sürdürdü.

Aynı zamanda, dördü August Ödülü için son listeye alınan 15 yayınlanmış başlıkla popüler bilimsel kitapların da yazarıydı.

2004 yılında Uppsala Üniversitesi'nde tıp alanında fahri doktora aldı.

Özel hayatı
-----------

Johannisson, ilki iki oğlunun babası olan edebiyat bilgini Stefan Mählqvist ile olmak üzere iki kez evlendi. İkinci evliliği matematikçi Allan Gut ile oldu.

Johannisson, Kasım 2016'da beyin kanserinden öldü.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Karin Johannisson", biographical entry in *Nationalencyklopedin*
2. ↑  Johannesson, Lena (25 Eylül 2012). "Lore Johannisson (obituary)" (PDF). *Göteborgs-Posten*. 25 Kasım 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2020.
3. 1 2 3  "Författaren Karin Johannisson har gått bort". Dagens Nyheter. 23 Kasım 2016. 23 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2020.
4. ↑  "Nya hedersdoktorer i medicin och farmaci". Uppsala University. 29 Eylül 2004. 4 Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Kasım 2016.
5. ↑  "Författaren och professorn Karin Johannisson död". Svenska Dagbladet. 23 Kasım 2016. 24 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2020.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 90404940
* BNE: XX1781277
* BNF: cb127894535 (data)
* GND: 117151831
* ISNI: 0000 0001 0937 2749
* KulturNav: 503788c3-f6ec-440d-9489-6b2a5633ce56
* LCCN: n88053179
* NTA: 09586637X
* SELIBR: 192199
* SUDOC: 171150988
* VIAF: 113613920
* WorldCat: lccn-n88053179

 |
**Herbert Dieckmann** (22 Mayıs 1906 Duisburg - 16 Aralık 1986 Ithaca, New York), Alman-Amerikalı Fransız edebiyatı uzmanı.

Hayatı
------

Dieckmann, doktorasını 1930 senesinde Bonn'da Ernst Robert Curtius danışmanlığı altında Paul Claudel'in sanat görüşü üzerine yaptı. Aynı yıl, bir Alman filolojisi akademisyeni olan *Liselotte Neisser* ile evlendi. Bonn Üniversitesi'ne *Privatdozent* olma önerisine karşın; eşinin Yahudi kökenli olması ve kendisinin sosyalist ve Evangelist Kilise grupları hakkındaki siyasal aktiviteleri sebebiyle bu öneriyi kabul etme şartları oluşmamıştır. 1933-1934 yıllarında, kendisi eşi ile önce *Dutch Emergency Council for Refugees* himayesinde Roma'ya yerleşmiş; akabinde eşi ile birlikte İstanbul'a göçüp, İstanbul Üniversitesi'nde İtalyanca ve Latince okutmanlığı yapmıştır. Çift, 1938 yılında Amerika Birleşik Devletleri'ne yerleşmiş; Diekmann, Washington Üniversitesi'nde asistan profesörlük kadrosuna dahil olmuş; ve 1945'te bu ülkenin vatandaşlığını almıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Herbert Dieckmann, An Expert on Diderot". The New York Times Archives. 1986. 28 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ekim 2021.
2. 1 2 3 4  Grossvogel, David I.; Seznec, Alain; Morris, Edward. "Herbert Dieckmann". *Cornell University Faculty Memorial Statement*. Cornell University. 28 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ekim 2021.
bedesten dıştan görünüş
dıştan görünüş
**Amasya Bedesteni** 1483 II. Bayezid bekçilerinden Hüseyin Ağa tarafından yaptırılan bedesten, aslına göre büyük değişiklikler geçirerek günümüze kadar gelmiştir.

Osmanlı şehirciliğinin belirli merkezlerde, orta büyüklükteki bedestenlerde orijinal boyutlarına sadık kalarak oluşturduğu sistemin tekrarıdır. Orijinal formu, benzerlerinden daha büyük olduğu için aynı türden bir varyasyon olarak kabul edilen altı kubbeli bir yapıydı. Dikdörtgen planlı bedesten kuzey cephesi dört ayrı kapılıdır Amasya ve çevresinde çok sayıda hayır işleri yapan ve vakfının gelirini artıran Hüseyin Ağanın yaptırdığı bedesten, 1668 depreminde büyük hasar görmüştür. Uzun süredir onarım görmemiş olan yapı, 1865 yılında dönemin Amasya Valisi Ziya Bey (şair Ziya Paşa) tarafından başlatılan inşaat çalışmalarının bir parçası idi. Ancak bu çalışmalarda bedesten ihya edilmeyip, üzerindeki kurşun kaplama sıyrılarak kubbe yıkılmış ve çöken kubbenin yerine binanın çatısı kapatılmıştır. Ancak bu uzun sürmemiş ve bir süre sonra çatısı çökmüş, bedesten uzun süre açık durmaya çalışmıştır. Yeşil ırmak yakınlarındaki bedestenin yıllar içinde yıkılan ve sadece ana duvarı sağlam kalan bir kısmı 1950'lerde yıkılmış ve yerine ticaret hanı yapılmıştır. Bugün gördüğümüz yatakların geri kalanı, Bu arada Bedesten, 1971 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından aslına uygun olarak restore edilmiştir. Bu büyük restorasyon hayata geçirilerek yaklaşık 500 yıl ayakta kalan antik surları kaplamış ve sayıları azalmış olsa da Bedesten kubbesine kavuşmuştur. Plan şemasına göre doğuda Arastaya giden diğer cephede tonozlu dükkânlarla desteklenen iki büyük merkezi sütunla desteklenen altı kubbeli ve kemerli dört kapılı bir yapıdır. 1970'li yıllarda Mülki İdare Binası'nın inşası sırasında kuzey cephesi yıkılmış ve onarımlarla bugünkü dört kubbe korunmuştur. Öne doğru çıkıntı yapan kapının iki yanında iki dükkân yer alır. en iyisi içeride. Ortasına kalın bir köşe dikmesi yerleştirilmiş, duvarlar kemerlerle birbirine bağlanmış ve bu şekilde oluşturulan dört bölümün üzeri dört ayrı kubbe ile örtülmüştür. 1865 yılında kubbesi yıkılan örtülü Bedesten üzeri bir çatı ile kapatılmış ancak bu çatının çökmesinden sonra Bedesten uzun süre açık kalmıştır. dolayısıyla harap durumdaki Bedestenin orijinal durumundan günümüze sadece gövde duvarları ve 1483 tarihli kitabe kalmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 17 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ocak 2023.
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 11 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ocak 2023.
3. ↑  il kültür ve turizm müdürlüğü arşivi
**DHL Aero Expreso'nun 7216 sefer sayılı uçuşu** (D07216/JOS7216), Kosta Rika'nın Juan Santamaría Uluslararası Havalimanı'ndan Guatemala'daki La Aurora Uluslararası Havalimanı'na gerçekleştirilen uluslararası bir kargo uçuşuydu. HP-2010DAE tescilli Boeing 757-27A uçağı 7 Nisan 2022'de bu uçuşu gerçekleştirirken hidroliğini kaybetti ve acil iniş sırasında Kosta Rika Havalimanı'na düştü. Pilotlardan hiçbiri yaralanmadı.

Uçak
----

 Uçak, Aralık 2006'da Kaohsiung Uluslararası Havalimanı'nda, Far Eastern Air Transport ile yolcu jeti olarak hizmet verirken de kazaya karışmıştı.
Söz konusu uçak, HP-2010DAE tescilli ve 29610 LN:904 seri numaralı 22 yaşında bir Boeing 757-27AF olup Kasım 2010'da DHL Aero Expreso'ya teslim edilmiştir. Uçak ilk olarak Aralık 1999'da yolcu uçağı olarak Far Eastern Air Transport'a teslim edilmiştir. Uçak, Far Eastern Air Transport'a geri dönmeden önce Mayıs 2002'den Ocak 2004'e kadar EVA Air'e kiralanmıştır. Uçak hizmetten çekildi ve daha sonra Ekim 2010'da bir yük uçağına dönüştürüldü.

Uçuş
----

Uçuş güzergahı
Uçak yerel saatle sabah 9:34'te (UTC-6:00) Juan Santamaría Uluslararası Havaalanından La Aurora Uluslararası Havaalanına kargo teslim etmek üzere havalandı. Ancak, Kosta Rika'nın San Carlos kasabası üzerinde uçarken, hidrolik sorunlar nedeniyle acil durum ilan eden uçak, yakıt yakmak için bir patern tuttuktan sonra havaalanına dönme kararı aldı ve saat 10:25'te (yerel saat) yere indi.

Havaalanından kaydedilen videolara göre uçak savrulmuş ve ardından dişlileri çökmüştür. Daha sonra taksi yolu Kilo üzerinde 90 derece sağa yatarak Kosta Rika İtfaiye İstasyonu önündeki bir hendeğe çarpmış ve parçalanmıştır. Pilotlardan hiçbiri fiziksel olarak yaralanmamış ancak bir pilot önlem olarak tıbbi kontrolden geçirilmiştir.

Kaza sonrası
------------

Kaza sonucunda uçak hurdaya ayrılmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "ASN Aircraft accident Boeing 757-27A (PCF) HP-2010DAE San José (SJO)". Aviation Safety Network. 7 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022.
2. ↑  "HP-2010DAE DHL AERO EXPRESO BOEING 757-200(F)". planespotters.net. 7 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022.
3. ↑  Hradecky, Simon (7 Nisan 2022). "Accident: DHL B752 at San Jose on Apr 7th 2022, hydraulic failure results in runway excursion". *avherald.com*. The Aviation Herald. 7 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Nisan 2022.
4. ↑  "Breaking: DHL Boeing 757 Fuselage Breaks After Landing In San Jose With Hydraulic Issue". Simple Flying. 7 Nisan 2022. 7 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2022.
En üstte Meryem'in Takdis edilmesi, aşağıda Meryem'in Yusuf'a Verilmesi, sol altta Zekeriya'nın Duası, sağ altta Yusuf'un Meryem'i Eve Götürmesi sahneleri
**Meryem'in takdis edilmesi mozaiği**, günümüzde Kariye Camii olarak kullanılan Azize Kurtarıcı Hora Manastır kilisesinde iç narteks (esonarteks) bölümünün bulunan bir mozaik sahnedir.

İç narteksin ikinci kısmındaki kubbe tonozunda bulunan iki sahneden biridir ve tonozun batı yarısındadır. Meryem'in birinci yaş günü için düzenlenen şölende bir masa etrafında toplanmış rahipler resmedilmiştir. Meryem'in birinci yaş günü için babası Yehoiakim'in düzenlediği törende önce evde alt rahipler tarafından, sonra yüksek rahipler tarafından kutsanmış ve böylece Meryem'in kutsallığının kabul edildiği bir dinî tören gerçekleşmiştir. Sahnede, Meryem'in yüksek rahipler tarafından kutsanışı resmedilmiştir.

Yehoiakim sahnenin solunda kucağında mavi giyimli çocuk Meryem'i tutar ve altın sarısı bir seki üzerinde oturan üç yüksek rahip, elleri ile kutsama işareti yaparak ona bakar. Kadınlar tapınağa kabul edilmediği için karısı Hanne, Yehoiakim'in yanında yer almaz. Rahiplerin arkasında iki sütunun olduğu bir geçit vardır. Tasvirin üst kısmında "*Ruhbanların Takdisi*" yazısı bulunur. Yehoiakim'in ellerinin elbisesinin kıvrımları ile örtülü olması dikkat çekicidir.

Tonuzun diğer yarısında Yehoiakim ve eşi Hanne, Meryem'i seviyor durumda gösterilmiştir. Ortadaki yuvarlak bir madalyon ile gökyüzü iki sahneyi birbirinden ayırır.

Ayrıca bakınız
--------------

* *Meryem'in anne-babası tarafından kucaklanması* mozaiği
* "Meryem'in Doğumu" mozaiği

Kaynakça
--------

1. ↑  Keykubatlı, Sercan. "İkonlarıyla Khora Manastırı Katholikonu". Akdeniz Üniversitesi Edebiyat Fakültesi seminer ödevi, Antalya, 2018. 30 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ağustos 2020.
2. 1 2 3  Babacan Avcı, Sevil. "Son Devir Bizans Resim Sanatı" (PDF). İstanbul Üniversitesi Sanat Tarihi Yüksek Lisans tezi, 1996. 30 Ekim 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ekim 2020.
3. 1 2  "Kariye Müzesi İç Narteks Mozaikleri". Sanatinyolculuğu.com sitesi, 16 Aralık 2018. 7 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ekim 2020.
**Vasil Mironoviç Bodnar** (Ukraynaca: Василь Миронович Боднар, d. 20 Eylül 1976, Olesyne köyü, Ukrayna), Ukraynalı diplomat ve Ukrayna'nın Türkiye Olağanüstü ve Tam Yetkili Büyükelçisi (2021'den beri).

Ukrayna Dışişleri Bakan Yardımcısı (2017–2021), Ukrayna'nın İstanbul Başkonsolosu (2015–2017), yarı zamanlı - Karadeniz Ekonomik İşbirliği Örgütü'nde Ukrayna temsilcisi (2016'dan 27 Temmuz 2017'ye kadar).

Hayatı
------

Vasil Bodnar, 20 Eylül 1976 tarihinde Ukrayna'nın Ternopil bölgesinin Olesyne köyünde (şimdi Ternopil ilçesi) doğdu. 1998 yılında Lviv Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Fakültesi'nden mezun oldu. 2003 yılında aynı üniversitenin Hukuk Fakültesi'ni bitirdi. 1999 yılında "Klingendal"' isimli Hollanda Uluslararası İlişkiler Enstitüsü'nde Avrupa entegrasyonu üzerine bir eğitim kursu tamamladı. Ukraynaca, İngilizce, Lehçe ve Rusça dillerini bilmektedir.

1998-2000 – Ataşe, Üçüncü Katip, Ukrayna Dışişleri Bakanlığı Balkan Ülkeleri Daire Başkanlığı

2000-2004 –Üçüncü Katip, İkinci Katip, Ukrayna'nın Rusya Federasyonu Büyükelçiliği (Moskova).

2004-2006 – Ukrayna Dışişleri Bakanlığı Türkiye ve Güney Kafkasya Dairesi Başkan Vekili.

2006 (Haziran"dan itibaren) — 2010  — Başkatip, Müsteşar, Ukrayna'nın Polonya Cumhuriyeti Büyükelçiliği / (Varşova).

2010-2012 –-Ukrayna Dışişleri Bakanlığı Üçüncü Bölge Departmanı müdür yardımcısı  — Ukrayna Dışişleri Bakanlığı Orta ve Kuzey Avrupa Ülkeleri Dairesi Başkanı

2013-2015 – Ukrayna'nın Türkiye Cumhuriyeti Büyükelçiliği elçi müsteşarı. Mayıs 2015'ten itibaren Ukrayna'nın İstanbul Başkonsolosluğu görevine atanmıştır.

11 Mart 2016 ile 27 Temmuz 2017 arasında — Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı Ukrayna temsilcisi.

Şubat-Kasım 2017 - Ukrayna Dışişleri Bakanlığı İkinci Bölge Departmanı geçici müdür yardımcısı.

Kasım 2017 - Ukrayna Dışişleri Bakan Yardımcısı.

30 Temmuz 2021'den itibaren — Ukrayna'nın Türkiye Cumhuriyeti Olağanüstü ve Tam Yetkili Büyükelçisi

Kaynakça
--------

1. ↑  "УКАЗ ПРЕЗИДЕНТА УКРАЇНИ №336/2021 Про призначення В.Боднара Надзвичайним і Повноважним Послом України в Турецькій Республіці". 2 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2021.
2. ↑  "Кабмін призначив Боднара заступником міністра закордонних справ України". 30 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Kasım 2017.
Sir **James William Redhouse** (d. 30 Aralık 1811, ö. 4 Ocak 1892), İngiliz dil bilgini, mütercim ve sözlük yazarı.

Londra'da doğmuştur. Çocuk yaşta anne ve babasını kaybeden Redhouse, 1819'da Christ's Hospital adlı yardım ve eğitim kurumuna yerleştirilmiştir. Burada denizcilik, haritacılık, teknik resim, trigonometri gibi konularda öğrenim görmüştür.

1826'da disiplinsizlik nedeniyle okuldan çıkarılınca, Akdeniz'e açılan bir gemi ile İstanbul'a gelmiştir. İstanbul'da Mühendishâne-i Bahrî-i Hümâyun'da (*Deniz Mühendishanesi*) teknik ressam olarak çalışmıştır. İstanbul'da kaldığı 8 yıllık sürede Türkçe, Arapça, Farsça ve Fransızca öğrenmiştir.

Türk dilini en iyi bilen yabancı. 1826'da İstanbul'da Bahriye'de İngilizce muallimi idi. 1838'de sadrazam mütercimi oldu. 1840'tan sonra Hariciye Nezareti tercümanı olarak bütün dış temasların çevirisini yürüttü. 1853'te İngiltere'ye döndü, Dışişlerinde Doğu dilleri tercümanlığı yaptı. *Royal Asiatic Society* derneği üyeliğine seçildi, *Sir* unvanı aldı. Sözlükleri basıldı. 1892'de öldü.

Ünlü Redhouse sözlüğü
---------------------

Osmanlıcadan İngilizceye yapılan ilk ve kapsamlı sözlük 1856'da yayımlandı. Redhouse'un elyazması 12 cilttir ve British Museum'dadır. Arap harflerine göre alfabetik yaptığı bu sözlükte kelimelerin Arapça, Farsça, Türkçe oluşları gösterilmekte, latin harfleriyle okunuşları verilmekte, türü belirtilmekte, numaralarla anlam farkları ve deyimler İngilizce verilmektedir.

Güncel hali Sev Yayıncılık tarafından çeşitli ebatlarda ve kısaltılmış versiyonlarda basılmaktadır. 1950 ve 1972 Redhouse baskıları temel alınarak hazırlanan sözlüklere yeni sözcük ve deyimler eklenmiştir.

Eserleri
--------

* Grammaire raisonné de la langue Ottomane (1846)
* Vade mecum of the Ottoman colloquial language (1855)
* Turkish vade mecum (1877)
* A simplified grammer of the Ottoman-Turkish (1884)
* Müntehabatı lügatı Osmaniye (1838)
* A dictionary of Arabic and Persian words used in Turkish (1853)
* A Turkish and English lexicon shewing the English significations of the Turkish terms (1890)
* Kitabı maanii lehçe li James Redhouse el İngilizi (1890)
* The Mesnevi (1881)
* A Vindication of the Ottoman Sultans title of caliph (1877)
* On the history, system and varieties of Turkish poetry (1879)

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 97014034
* BNE: XX1099791
* BNF: cb16001284n (data)
* GND: 12367915X
* ISNI: 0000 0001 2119 8325
* LCCN: n84017854
* NLA: 35910615
* NLG: 246633
* NLI: 987007276938805171
* NTA: 072010916
* RERO: 02-A003732251
* SNAC: w67x6rtf
* SUDOC: 078639522
* TDVİA: redhouse-sir-james-william
* Trove: 1142042
* VIAF: 8301268
* WorldCat: lccn-n84017854

 |
**Zal Han Camisi** (Azerice: *Zal xan məscidi*) Ermenistan'ın başkenti Erivan'ın tarihi ksımında yerleşmiş olan tarihi camilerden biri.

Tarihi
------

Cami Erivan şehrinin Gala ve Tepebaşı mahellelerinin arasında yerleşmiştir. 1649-1685 yıllarında inşa edildiği sanılmaktadır. Kafkasya'ya seyahat etmiş Henry Linch'e göre, caminin üzerinde Arap alfabesi'yle Azrbaycan Türkçesi'de caminin 1687 yılında inşa edildiyi yazılmıştır. Fakat bu yazı zamanımıza ulaşmamıştır. Caminin inşa tarihine dair düşüncelerden biri de caminin 1679 yılında inşa edilmesidir. Sovyet yönetimi devrinde caminin büyük zalı dağıtılmış ve yerinde Erivan Hoteli inşa edilmiştir. Bu hotel 1999 yılındakı yeniden yapılandırmadan sonra Golden Tulip İrevan Hotel adlandırılmaktadır. Azerbaycan Devlet Arşiv Dairesi'nde korunan və 1649 yılına ait belgelere göre Zal Han Camisi, Sovyet yönetimi devrinde sergi salonu gibi kullanılmıştır. Bu II. Dünya Savaşı'ndan sonraki devre tesadüf etmektedir. Bu devre kadar caminin iki katlı binası ve birçok hücresi mevcut olmuştur. Şu anda Ermenistan Oyunçular Odası'nın sergi salonu eski cami binasında yerleşmektedir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Gök Camii
* Ermenistan'daki camilerin listesi

Kaynakça
--------

1. ↑  Акопян, Т. X. (1977). *Очерк истории Еревана*. Erivan: Издательство Ереванского университета. s. 131.
2. ↑  Nazim Mustafa (2018). "İrəvanın tarixi – memarlıq abidələri". www.virtualkarabakh.az. 8 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Aralık 2021.
3. ↑  İsmayıl Tanrıverdi (2015). "İrəvan məscidləri". modern.az. 8 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Aralık 2021.
4. ↑  ""Город минаретов": Мечети Эривани". azerhistory.com. 8 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Aralık 2021.
5. ↑  Chopin, Historical monuments of the Armenian oblast *(Исторический памятник Армянской области)*, p. 867
6. ↑  Gevont Alishan, Ayrarat *(Այրարատ)*, p. 311

Dış bağlantılar
---------------

* İrevan camilerinin taihi fotoğrafları 8 Aralık 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**1978 YIBA Çarşısı yangını**, 12 Mayıs 1978 günü saat 18:00 civarında çantacı Veli Ünlü'nün dükkânında bütan gazlı lambadan başlayan yangında aralarında YIBA çarşısı esnafının, öğretmenlerin ve meslek lisesi öğrencilerininde bulunduğu 49 kişi yanarak, dumandan zehirlenerek ya da can havliyle dışarı atlayarak olay yerinde can vermiştir. Olayda 100'den fazla kişide yaralanmıştır.

Yaşanan aksilikler
------------------

İtfaiyenin yangın merdiveni bozuldu ve bina içindekiler bağıra bağıra can verdi. Pencerelerden yanmış cesetler sarktı. İtfaiyenin gerdiği branda bezi yırtıldı. Başka branda bezi de yoktu can havli ile atlayanlar yere düşerek öldü. Ölenlerin çoğu binanın üst katındaki Meslek Lisesi öğrencileriydi. Galeyana gelen halk itfaiyeyi taşladı. Yangından sonra bina ikiye ayrıldı. İtfaiye, Polatlı’dan tam 35 dakikada gitti ve çökme tehlikesi yüzünden itfaiye içeri giremedi. Yırtılan branda, kırılan merdiven, oda haline getirilen yangın çıkışları korkunç faciayı daha da büyüttü. İşhanının üst katındaki Meslek Lisesinin matbaa dershanesinin kapısında asma kilit bulundu; içeride kül olmuş 8 öğrenci vardı. Okul müdürü ve yardımcısı da can verdi. İtfaiye korkusundan binaya giremedi. Binanın demir aksamı eridi. Zarar yüz milyonları buldu.

Yapılan açıklamalar
-------------------

* Alparslan Türkeş: "Yangından sorumlu belediyedir."
* Ankara Belediye Başkanı Ali Dinçer, "Elinde yalnızca iki uzun merdiveni olduğu için eleştiriye uğrayan Ankara Belediyesi iki yıldan beri köpük almak için uğraşmaktadır. Korkunç bir savurganlıkla hazineyi 70 sente muhtaç edenler yüzünden köpükleri yangından bir gün sonra alabildik" dedi.

Sonuç
-----

Yangının başlamasına neden olan Çantacı Veli Ünlü, 6 ay süren yargı sürecinin ardından tedbirsizlik ve yangına sebebiyet vermekten 5 yıl ağır hapis ve 2.500 lira ağır para cezasında çarptırıldı.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Ankara'nın büyük felâketi: YIBA yangını". *Yeni Asya*. 21 Mayıs 2022. 4 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Ocak 2024.
2. ↑  "Ankara Haberleri - 53 yıldır yangın söndürüyor - Yerel Haberler". Hürriyet. Erişim tarihi: 30 Haziran 2020.
3. ↑  "Teknolojik Kazalar Bilgi Sistemi - Dıştan kilitli odada 8 ceset bulundu (1978/05/14)". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2020.
4. ↑  "Teknolojik Kazalar Bilgi Sistemi - Türkeş: "Yangından sorumlu belediyedir" (1978/05/14)". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2020.
5. ↑  "Teknolojik Kazalar Bilgi Sistemi - Dinçer:"YIBA Çarşısı olayı nedeniyle Belediye suçlanamaz" (1978/05/19)". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2020.
6. ↑  "Maviye boyanan dram: YİBA Çarşısı". 5 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2020.
Tipik bir hayvan hücresinin yapı taşlarını (Organellerini) gösteren çizimi. :  
 
(1) Çekirdekçik  
 
(2) Çekirdek  
 
(3) Ribozomlar (küçük noktalar)  
 
(4) Vezikül  
 
(5) Granüllü endoplazmik retikulum (ER)  
 
(6) Golgi aygıtı  
 
(7) Hücre iskeleti  
 
(8) Granülsüz endoplazmik retikulum  
 
(9) Mitokondriler  
 
(10) Koful  
 
(11) Sitoplazma  
 
(12) Lizozom  
 
(13) Sentrozom içindeki Sentriyoller
**Sitoplazma**, yarı sıvı matriks olup, plazma zarı ile nükleus arasını doldurur. Sitoplazma organeller ve bunların içinde yer aldığı koyu kıvamlı sıvı kısımdan (sitozol) oluşur. Bu sıvı kısmın içeriğini enzimler, RNA, aminoasitler, nükeotitler gibi yıkım tepkimeleri sonucu oluşan atık ürünler, koenzimler, iyonlar ve büyük oranda su oluşturur.

Sitoplazmanın submikroskobik morfolojisi 1945 yılında Porter tarafından elektron mikroskobu ile yapılan çalışmalar sonunda aydınlatılmıştır. Bir canlıda saptanan her türlü canlılık olayları sitoplazma içerisinde geçer. Genellikle saydam ve homojen bir kitle oluşturur.

Sitoplazma solunum, fotosentez, beslenme, sindirim, boşaltım gibi bütün yaşamsal faaliyetlerin geçtiği yerdir. Bu olaylar ile ilgili tepkimeler sitoplazmanın sıvı kısmına dağılmış enzimler tarafından yapılırken bir kısmı da organellerde gerçekleştirilir. Sitoplazmanın miktarı hücrenin boyutuna göre değişir.

### Dış sitoplazmalar

Hücre zarının hemen altında yer alan kısımdır. Buna ektoplazma da denir. Bu kısım yoğun ve granülsüzdür. Dış sitoplazma kolloit yapısını belirgin olarak gösterir; reversiblkolloit özelliğini daima korur; jel halinden sol haline ya da zıt yönde kolayca değişebilir.

Stoplazma solunum, fotosentez, beslenme, sindirim, boşaltım gibi bütün yasamsal olayların geçtiği yerdir, fakat yoğunluğu sudan daha yüksektir. Bu canlı maddenin özünü proteinler ve su oluşturur. Ayrıca çeşitli enzimler, lipitler, karbonhidratlar ve mineraller de vardır. Suyun bir kısmı bağımsız halde protein moleküllerinin arasını doldurmakta, az bir kısmı ise protein moleküllerine bağlanmış durumda bulunmaktadır.

Hücre zarı ile çekirdek arasındaki sıvı bölüme sitoplazma denir. Sitoplazma büyük oranda su içerdiği için açık renkli yarı akışkan ve saydam özelliğe sahiptir.

| * g
* t
* d
Hücre ve organellerin yapıları |
| --- |
| Endomembran sistem | Hücre zarı • Çekirdek (ve Çekirdekçik) • Endoplazmik retikulum • Golgi aygıtı • Parentezom • Otofaji • Veziküller (Eksozom • Lizozom • Endozom • Fagozom • Koful)

Sitoplazmik granül: Melanozom • Peroksizom (Glioksizom, Peroksizom) • Weibel-Palade cisimciği |
| Hücre iskeleti | Mikrofilamentler • Ara filamentler • Mikrotübüller • Prokaryotik hücre iskeleti • MTOMlar: Sentrozom/Sentriyol • Bazal cisimcik • Eksen direği cisimciği •Miyofibril |
| Endosimbiyontlar | Mitokondri • Plastitler (Kloroplast • Kromoplast • Lökoplast) |
| Diğer internal | RNA: Ribozom  • Vault • Sitoplazma • Proteazom |
| Eksternal | Undulipodyum: Sil/Kamçı • Aksonem • Işınsal çubuk • Hücre duvarı • Akrozom |

Kaynakça
--------



|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb12045866m (data)
* GND: 4129692-8
* LCCN: sh85035251
* NLI: 987007540876805171
* TH: H1.00.01.0.00004

 |