recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
*Illex illecebrosus* kalamarının radula dişi
Gri bahçe sümüklüböceğinin (*Deroceras laeve*) 400 kat büyütülmüş radulası.
**Radula** (İngilizce telaffuz: [ˈrædʊlə,\_ˈrɑː-]) yumuşakçalar tarafından beslenme için kullanılan anatomik bir yapıdır. Bazen memelilerdeki dil ile karşılaştırılır. Çok az derecede dişli, kitinli bir şeritten oluşur. Radula genellikle, yiyecek yemek borusuna girmeden önce yiyeceği kazımak veya kesmek için kullanılır. Radula yumuşakçalara özgüdür ve bivalvia hariç her yumuşakça sınıfında bulunur. Bivalvia ise radula yerine kirpik kullanır. Kirpikler, ağza ufak organizmaları sallanarak getiren ince tellerdir.

Karındanbacaklılarda ise, radula hem otoburların, hem de bazı etobur salyangoz ve sümüklüböceklerin beslenmesinde kullanılır. Raduladaki şeridin üzerindeki dişlerin (dişcik olarak da bilinir) dizilişi bir gruptan diğerine büyük ölçüde değişmektedir.

Karındanbacaklıların atalarının çoğunda, radula besinleri yüzeyden sıyırmak ve Diyatome ve diğer mikroskobik su yosunlarını kaya yüzeylerinden ve diğer substratlardan kazımak için de kullanılırdı.

Naticidae gibi yırtıcı deniz salyangozları diğer yumuşakçaların kabuklarını delmek için radula ve asidik bir salgı kullanır. Conidae gibi diğer avcı deniz salyangozları, evrimleşmiş bir radulayı, zehirli bir zıpkın olarak kullanır. Hayalet sülük gibi yırtıcı akciğerli kara sümüklüböcekleri, solucanları yakalamak ve yemek için radula üzerindeki uzun ve keskin dişlerini kullanır. Kalamar gibi yırtıcı kafadan bacaklılar, radulayı avını kesmek için kullanır.

"Radula" (Latince, "küçük kazıyıcı") teriminin 1847 yılında Alexander von Middendorff tarafından bulunduğu düşünülür.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Radula definitions". www.wordswarm.net. Erişim tarihi: 9 Ekim 2009. [*ölü/kırık bağlantı*]
2. ↑  "All About Slugs". 4 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ocak 2019.
3. ↑  (Almanca) von Middendorff A. T. (1847). *Beiträge zu einer malacozoologia rossica: Chitonen*. St. Petersburg, 151 pp. + plates. Page 54.
Johann Moritz Rugendas'ın 1823 tarihli bir portresinde kaçak köle arayan Afro-Brezilyalı bir ödül avcısı.
**Ödül avcısı**, ödül veya prim için kaçakları veya suçluları yakalayan profesyonel bir kişi. Geleneksel olarak polis memurlarını ve devletin diğer görevlilerini yöneten yasal kısıtlamaların dışında faaliyet gösterirler.

Ödül avcılığı, Orta Çağ'da kurulan Ortak hukukun bir kalıntısıdır. Ödül avcıları, yasal izinlerini (impartur) öncelikle 1872'de*Taylor v.* *Taintor*'un Yüksek Mahkeme kararından edinmişlerdir. Uygulama tarihsel olarak dünyanın birçok yerinde var olmuştur; bununla birlikte, 21. yüzyıldan itibaren, neredeyse yalnızca Amerika Birleşik Devletleri ve Filipinler'de bulunur, çünkü uygulama diğer çoğu ülkenin yasalarına göre suçtur. Eyalet yasaları, uygulamanın yasallığı konusunda büyük farklılıklar gösterir; Illinois, Kentucky, Oregon ve Wisconsin ticari kefalet bonolarını yasaklarken, Wyoming uygulamayı yöneten birkaç düzenleme sunmaktadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Illegal Globally, Bail for Profit Remains in U.S." *The New York Times*. 29 Ocak 2008. 9 Ocak 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi.
**Hizmet Modülü**, uzay aracının gereksinim duyduğu yakıtı, motorların gereksinim duyduğu helyumu, yakıt pillerinin ve astronotların gereksinim duyduğu oksijeni vb. barındıran parçadır.

Örneğin; bir Apollo Uzay Aracı'ndaki Hizmet Modülü'nde bir adet motor yer almaktadır. Bu motor 2 kez ateşlenerek birinde Ay yörüngesine girmeyi, diğerinde Ay yörüngesinden çıkarak Dünya'ya geri dönmeyi sağlar. Modülün geri kalanı depolardan oluşur. Bunlar; yakıt depoları, motorlara gerekli basıncı sağlayacak olan helyumun bulunduğu hücreler, yakıt pillerini çalıştıracak olan ve astronotların soluk alıp verebilmek için ihtiyaç duydukları oksijenin bulunduğu depolar ve hidrojen depolarıdır.

Hizmet Modülü atmosfere yeniden girerken terk edilir, bu nedenle ısı giderici ile kaplanmamıştır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Komuta Modülü
* Ay Örümceği
* Apollo Uzay Aracı

Dış bağlantılar
---------------

* Uzay programlarının ayrıntılı anlatıldığı çocuk kampı Uzay Kampı Türkiye'nin websitesi18 Ağustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Oulunkylä'de bir cadde (Siltavoudintie)
**Oulunkylä** (İsveççe: Åggelby) Finlandiya'nın başkenti Helsinki'de yer alan bir banliyö mahallesidir. Şehir merkezinden 6 kilometre kuzeyde kurulmuştur.

Bu alanda ilk yerleşime 13. yüzyılda rastlanmaktadır. Önceleri bağımız bir belediye iken, 1946'da Helsinki'ye bağlanmıştır. Oulunkylä'da bandy ve sürat pateni yapılan bir ring bulunmaktadır. Bu ring, Finlandiya'daki ilk yapay buz pistidir. Dünya Bandy Şampiyonası burada düzenlenmiştir.

### Oulunkylä'da yaşamış olan yazarlar

Tito Colliander, Joel Lehtonen, Larin-Kyösti ve Estonyalı yazar Friedebert Tuglas Oulunkylä'da yaşamıştır.

Oulunkylä'da yaşamış önemli siyasi kişiler
------------------------------------------

Lenin, Rus polisinden saklandığında burada yaşamıştır.

Dış bağlantılar
---------------

* Kaupunginosat.net: Oulunkylä27 Mart 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Fince)

 Wikimedia Commons'ta **Oulunkylä** ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur
| **Ouaka** |
| --- |
| Ouaka BölgesiOuaka Bölgesi |
|  |
| Genel bilgiler |
| Ülke: | Orta Afrika Cumhuriyeti Orta Afrika Cumhuriyeti |
| Başkent: | Bambari |
| Yüzölçümü: | 49.900 km² |
| Nüfus: | 276.710 *(2003)* |
| Nüfus yoğunluğu: | 4,49 kişi/km² *(2003)* |

**Ouaka**, Afrika ülkesi Orta Afrika Cumhuriyeti'nin toplamda var olan 17 bölgesinden bir tanesidir.

Coğrafya
--------

Ouaka bölgesi hem yüzölçümü açısından hem de nüfus açısından ülkenin en büyük altıncı bölgesi konumundadır. Bölge ülkenin orta bölgesinde yer almakta olup, kuzeyinde Bamingui-Bangoran, kuzeydoğusunda Haute-Kotto, güneydoğusunda Basse-Kotto, batısında Nana-Grébizi ve Kémo, güneyinde ise Kongo Demokratik Cumhuriyeti ile komşu konumundadır.

İdarî yapılanma
---------------

Bölgenin idarî başkenti Bambari'dir. Bölge kendi içerisinde ayrıca beş ilçeye ayrılmış konumda olup, bu ilçeler şu şekilde sıralanmaktadır:

Ouaka ilçeleri
* Bakala
* Bambari
* Grimari
* Ippy
* Kouango

Nüfus
-----

Bölge genelinde 2003 resmî verilerine göre 276.710 kişi yaşamaktadır. Bölge 49.900 km² yüzölçümü ile ülkenin altıncı büyük bölgesi konumundadır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Orta Afrika Cumhuriyeti'nin bölgeleri
* Orta Afrika Cumhuriyeti'nin ilçeleri

Kaynakça
--------

1. 1 2   *2 Aralık 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.*

Dış bağlantılar
---------------

* (Almanca)

| * g
* t
* d
Orta Afrika Cumhuriyeti'nin bölgeleri |
| --- |
| Bölge | Bamingui-Bangoran • Basse-Kotto • Haute-Kotto • Haut-Mbomou • Kémo • Lobaye • Mambéré-Kadéï • Mbomou • Nana-Mambéré • Ombella-Mpoko • Ouaka • Ouham • Ouham-Pendé • Vakaga | Orta Afrika Cumhuriyeti |
| Ticari Bölge | Nana-Grébizi • Sangha-Mbaéré |
| Özerk Şehir | Bangui |
Çöp arabasında çöpçüler
**Çöpçü**, bir belediye veya özel kuruma bağlı olarak kamusal alanlarda temizlik işi yapan, çöpleri toplayan kişilere verilen isimdir. Serbest meslek olarak da yapılır.
Çöpçülük işi gececi ve gündüzcü kısımlarına ayrılır. Mahallelerde, sokaklarda ya da konutlarda belediyenin çöp kazanları ya da çöp varilleri bulunur. Çöp arabalarıyla gelen çöpçüler çöp kazanını aracın arkasına boşaltırlar, yeri temizlerler. Çöp arabası, çöplüklere giderek çöpleri boşaltır.

Sabah çöpçüleri mahallelerde belirli bölgeleri süpürmekle görevlidir. Çöpçüler iş giysileri kullanır. Sokak süpürmede uzun saplı çalı süpürgeleri ve kürekler kullanılabilir.

Serbest çalışan çöpçüler ise, iki lastik tekerlekli el arabasına monte ettikleri büyük çuvallara, çöpten kâğıt ve benzeri atıkları toplayıp satarak geçinirler.

Popüler kültür
--------------

* Erkin Koray'ın *Çöpçüler* şarkısı
* Zeki Ökten'in yönettiği 1977 yapımı ve başrolünde Kemal Sunal'ın oynadığı *Çöpçüler Kralı* adlı film.
* Feyzi Tuna'nın 1977'de yönettiği *Çöpçüler* adlı belgesel film.
* Fırlama Çöpçüler, Emilio Estevez'in yönettiği 1990 tarihli ABD filmi. Özgün adı **Men at Work**.
**Mesude Alayont** (1 Ocak 2003) Fenerbahçe’de orta saha pozisyonunda görev yapan Türk Milli futbolcudur.

Kulüp Kariyeri
--------------

Alayont, futbol lisansını 18 Aralık 2014'te Pamukkale Üniversitesi Gençlikspor'da aldı ve burada 2 sene forma giydi. Ardından 4 yıl Horozkent Spor Kulübü, ve 3 yıl Kocaeli Bayan FK'da oynadıktan sonra Beşiktaş Vodafone Kadın Futbol Takımı'na transfer oldu. Halen Beşiktaş Vodafone forması giymektedir.

Milli Takım Kariyeri
--------------------

Alayont, Türkiye 17 yaş altı kadın millî futbol takımındaki ilk maçına 7 Nisan 2016'da Moldova ile oynana hazırlık maçı ile çıktı. Genç milli takımlarım tüm kategorilerinde forma giydi.

Kariyer İstatistikleri
----------------------

*28 Eylül 2023 itibarıyla*

| Maç Kategorisi | Toplam maç | Toplam gol |
| --- | --- | --- |
| Özel Turnuva ve Kupalar | 6 | 0 |
| Özel Maçlar | 14 | 9 |
| Kadınlar Ligi | 70 | 73 |
| Avrupa Şampiyonası | 12 | 6 |

Kaynakça
--------

1. ↑  "MESUDE ALAYONT - Futbolcu Bilgileri TFF". *tff.org*. 23 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Eylül 2023.

| Fenerbahçe  kadrosu |
| --- |
| 
* 1 Colombo
* 3 Kara
* 4 Becker
* 5 Göksu
* 6 Çal
* 7 Radosavljević
* 8 Coleman
* 9 Şeker
* 10 Şahinbaş
* 11 Uraz
* 13 Kerimoğlu
* 16 Ceylan
* 17 Kaya
* 19 Alayont
* 20 Ivanuša
* 21 Güleryüz
* 22 Cumert
* 23 Civelek
* 24 Balur
* 25 Akdeniz
* 26 Gürel
* 28 Hız
* 29 Okuyan
* 30 Kpaho
* Steer
* Berg
* Teknik direktör: Gökhan Bozkaya

 |
Empedokles
**Çoğulculuk Okulu**, Empedokles gibi doğa filozoflarının öncülerinden olan ve diğer doğa filozoflarından ya da birci görüşlerden arkhe'nin birden fazla olduğunu söylemesiyle ayrılan filozoflardan meydana gelir. Diğer bir temsilcisi de Anaxagoras'tır.

Empedokles hem ana ilkenin birden fazla olduğunu ileri sürmüş, hem de *etkin neden* diye bir düşünce geliştirmiştir. Elea Okulu'nun düşüncelerinden oluşu reddetme yaklaşımını almıştır, öte yandan İyonya felsefecilerinden hareket düşüncesini almıştır. Ona göre değişmeyen öncesiz ve sonrasız bir madde evrenin temelidir. Bu maddenin ayrışma ve birleşimlerinden geri kalan varlıklar meydana gelmektedir. Anaxsagoras kimi farklılıklarla birlikte, Empedokles'in çoğulcu yaklaşımını tutarlı bir şekilde sürdürmüştür. Her şey bireşimlerden ve ayrışmalardan meydana gelir; hiçbir şey ne sonradan meydana gelir ne de yok olur. Anaxagoras ayrıca Empedokles'in sevgi-nefret ikilemini tek bir ilkeye indirger, yani nous'a ve çoğulcu yapıyı buna bağlar. Ona göre etkin neden nous'tur. Bu akıl nesnelerle karışmaz; aksine onları düzenleyen, bireşme ve ayrışmalarını sağlayan bir güç olarak vardır. Nesneleri harekete geçiren güçtür nous.

Çoğulculuk okulu böylece hem oluşu bir süreklilik eksenine oturturlar hem de etkin neden düşüncesiyle birlikte çoğul bir yapıyı savunurlar. Heraklitos'un oluş düşüncesiyle Parmanides'in süreklilik düşüncesini birleştirmeye yönelik bir felsefe geliştirmeye çalıştıkları görülür. Onlarda daha sonra atomculuğu etkileyecek olan düşünceler belirginleşir. Doğa felsefesinin ve ilk materyalist düşüncelerin şekillenmesinde önemli bir rol oynamışlardır.

Kaynakça
--------

* *Felsefe Tarihi*, Macit Gökberk, Remzi Kitabevi.

| * g
* t
* d
Sokrates öncesi düşünürler |
| --- |
| **İyonya Okulu** | 
* Epimenides
* Ferekidis
* Diyojen
* Lampsakuslu Metrodorus
* Ksenofanes
* Kseniades
* Kireneli Teodorus
* Anaharsis

|  |  |
| --- | --- |
| **Milet Okulu** | 
* Thales
* Anaksimandros
* Miletli Anaksimenes

 |
| **Efes Okulu** | 
* Heraklitos
* Kratilus
* Antisthenes

 |
| **Atomculuk Okulu** | 
* Leukippos
* Demokritos

 |

 |
| **İtalyan Okulu** | 
* Hippo
* Atinalı Musaeus
* Temistokleia

|  |  |
| --- | --- |
| **Pisagorcular** | 
* Pisagor
* Filolaos
* Alkmaion
* Arhitas
* Timeos
* Hippasus
* Brontinus
* Theano
* Arignote
* Miia
* Damo
* Kallifon
* Hermotimus
* Koslu Metrodorus
* Euritus

 |
| **Elea Okulu** | 
* Ksenofanes
* Parmenides
* Elealı Zenon
* Samoslu Melissus

 |

 |
| **Çoğulculuk Okulu** | 
* Anaksagoras
* Arhelaos
* Empedokles

 |
| **Sofistler** | 
* Protagoras
* Gorgias
* Prodikos
* Hippias
* Antifon
* Likofron
* Damon
* Kallikles
* Trasimahos
* Eutidemus
* Dionisodorus
* Euenus
* Kritias

 |
Başlığın diğer anlamları için Quo Vadis (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
**Quo vadis**, Latince telaffuz: [kʷoː ˈwaːdɪs] Türkçeye "Nereye gidiyorsun?" olarak çevrilebilecek Latince cümle. İncil'de geçen bu cümle bugün bir atasözü gibi kullanılmaktadır.

Arka planı
----------

Annibale Carracci tarafından 1602 yılında yapılan *Domine quo vadis?* adlı eser
Hristiyanlık öğretisine göre bu terim Roma kentini terk etmekte olan Aziz Petrus tarafından Appian Yolu'nda dirilmiş olan İsa ile karşılaşması üzerine söylenmiştir. İsa da cevap olarak *Rōmam eō iterum crucifīgī* (*Roma'ya yeniden çarmıha gerilmeye gidiyorum*) demiştir. Bunun üzerine kentteki baskılardan yılmış olan Petrus kente geri dönmüş ve Hristiyanlığı yayma çalışmalarına hız vermiştir. Sonrasında kendisi de baş aşağı olarak çarmıha gerilerek öldürülmüştür. İsa ile Petrus'un karşılaştığı yer olduğu iddia edilen bölgeye Santa Maria in Palmis Kilisesi inşa edilmiştir.

İncil'deki kullanımı
--------------------

İncil'de, Yuhanna 16:5'te bulunur:

16: 5 - At nunc vado ad eum, qui me misit, et nemo ex vobis interrogat me: "Quo vadis?".  1 Mayıs 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Türkçesi:

16: 5 - "Şimdiyse beni gönderenin yanına gidiyorum. Ne var ki, içinizden hiçbiri
bana, 'Nereye gidiyorsun?' diye sormuyor. 

*Quo vadis* deyişi tarihte ve modern kültürde birçok farklı şekilde ve yerde kullanılmaktadır.

Kaynakça
--------

* Novus Vulgata, Evangelium secundum Ioannem - vatican.va 7 Nisan 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Yuhanna (Eski çeviri) - incil.info 2 Nisan 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Hiperspektral görüntüleme**, diğer spektral görüntülemeler gibi bilgiyi toplar ve elektromanyetik tayfta işlemden geçirir. Ama insan gözünün 3 bantta (kırmızı, yeşil ve mavi) algılayabildiği görünür ışıktan başka, **spektral (tayfsal) görüntüleme**, tayfı birçok banda ayırır. Görüntüyü birçok banda ayıran bu teknik sayesinde, resimlerde çıplak gözle görünenden çok öte şeyleri de kavrayabilme fırsatına sahip oluruz.

Mühendisler; tarım, maden, fizik ve gözlem gibi konularda uygulama kabiliyetlerini artırabilmek için algılayıcı (sensör) ve işleme sistemleri inşa ederler. Bunlardan biri olan hiperspektral algılayıcılar elektromanyetik tayfın geniş bir bölümünü kullanarak cisimlere bakar. Bazı belirli nesneler **elektromanyetik tayf** boyunca kendine özgü bir tür "parmak izi" bırakır. Bu parmak izleri spektral (ya da tayfsal) imzalar olarak bilinir ve görüntüsü işlenen nesnenin barındırdığı maddeleri tanımlayabilir. Örneğin, petrolün **spektral imzası**, maden bilimcilerine yeni petrol sahaları bulmalarında yardımcı olur.

Uygulama Alanları
-----------------

Havadaki renksiz gazların hiperspektral görüntüleme ile gözlenebilmesi.
Hiperspektral görüntülemenin çok geniş bir kullanım alanı vardır. Esasen madencilik ve yer bilimleri için geliştirilmiş olsa bile, çevre-bilimden çeşitli alanlarda (tarım, kimya, astronomi vb.) gözlemciliğe kadar birçok uygulama alanı vardır. Örneğin;

* Madencilik için, **spektral imzalarla** birçok yer altı kaynağının tespit edilip kullanılmasında,
* Tarımda, hasat zamanı oluşabilecek olası hastalık ve ziyanları önlemede,
* Askerî alanda, **termal** kızıl ötesi hiperspektral görüntülemede,
* Astronomide, uzak gezegen, meteor, yıldız ve bulutsu gibi gök cisimlerinde bulunan maddelerin belirlenmesinde,
* Kimyasal alanda, havadaki renksiz ve kokusuz olan zararlı maddelerin tespitinde (özellikle kimyasal savaşlarda önemli olur),
* Çevresel konularda, fabrika ve yük gemilerinden sızan zehirli atıkların tespitinde kullanılabilir.

Avantajları ve dezavantajları
-----------------------------

Hiperspektral görüntülemenin avantajı yukarıda da yazıldığı gibi, çok geniş bir tayftan görüntüleme yaptığı için, nesnelerin ve iç yapılarının kavranmasında çok yardımcı olmalarıdır.

Dezavantajları ise, çok pahalı olması ve çok karmaşık işlem süreçleri içermesidir.

Haricî Bağlantılar
------------------

* A Matlab Hyperspectral Toolbox13 Şubat 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* An open-source Python Hyperspectral Toolbox26 Ocak 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
1991 Klüssendorf pullar (3.Otomat) ilk gün zarfı
**Otomat pulu** dünyanın bazı ülkelerinde pul basma otomatlarına para atılarak alınan posta pullarına verilen addır.

PTT yoğun posta merkezlerinde denemek için 1987 yılında Klüssendorf firmasının pul otomatlarından satın aldı. Bu otomatlar önceden programlanan değerlerdeki pulları özel kağıdına basıp kestikten sonra kullanıcıya veriyorlardı. İlk olarak otomatlar 24 Aralık 1987 tarihinde 5-10-20-50-70-100-120-150-170 TL değerlerinde 1. seri pulları basacak şekilde programlandılar. Enflasyon nedeni ile 1 Ocak 1988 tarihinde otomatlar 50-100-150-200-250-300-350-400-550-1200 TL değerlerinden oluşan 2. seriyi basacak şekilde programlandılar. Son olarak 21 Ekim 1991 tarihinde otomatlar 100-250-300-500-1000-1500-2500 TL değerlerinde 3. seri pulları basmaya programlandılar. Pulların arkasında ise her beş puldan birinde kontrol numarası bulunmakta idi.
İlk iki seri için PTT tarafından İlk gün zarfı yapılmamıştır, ancak filatelistlerden gelen istek üzerine 3. seri için ilk gün zarfı yapılmıştır.

PTT tarafından ilk olarak denenen Klüssendorf pul otomatları ancak sabit değerler için programlanabildiğinden Türkiye'nin hızlı enflasyon ortamında başarılı olamadı. Bu nedenle PTT daha sonra 50 TL ile 99950 TL arasında istenilen her değeri basabilen Frama pul otomatlarını özellikle yoğun postanelerde denemeye karar verdi. İlk alınan beş otomat deneme için 1992 yılı Temmuz ayında Adana, Ankara, İzmir ve İstanbul'da hizmete alındı. İkinci alınan beş otomat ise 1994 yılının ilk aylarında Aydın, Antalya ve Bursa'da hizmete alındı. Frama otomatlarının her biri kendi kodunu da pullara yazıyordu. Pulların alt sol tarafında şehir kodu, sağ tarafta ise makina kodu bulunuyordu. Beklenilen verim alınamadığı için 1997 yılı sonunda bütün Frama pul otomatları hizmet dışına alındılar.

Kurulan 10 otomat tarafından basılan Frama posta pulları

Literatür
---------

* Hans-Jürgen Tast *Abenteuer schreiben - Briefe, Reisen, Automaten* (Schellerten 2008) ISBN 978-3-88842-038-2
* *InfoBrief: ATM. Ein Kulleraugen-Informationsdienst* (Schellerten), ISSN 0933-1409 (since october 1984)
**Turan Yüzüak**, Türk eski futbolcu, voleybolcu, antrenör ve spor yöneticisi.

Kariyeri
--------

### Futbol kariyeri

Futbola 19 Mayıs Lisesi'nin genç takımında başlayan Yüzüak bir dönem sonra aynı kulüpten ayrılanlar tarafından kurulan Samsun Galatasaray'a transfer olmuştur. Fakat Samsun Galatasaray kapandıktan sonra tekrar 19 Mayıs'a dönmüştür. Yüzüak, 1962-63 yılında Ticaret Lisesi'nden mezun olana dek bu lisenin futbol, basketbol ve voleybol takımlarında oynamıştır.

19 Mayıs'ta oynadığı dönemde Galatasaray'dan transfer teklifi alan eski futbolcu askerliğe gittiğinden dolayı bu teklifi değerlendirememiştir. Askerlikten sonra Çankırı Karagücü'nde oynarken tekrar Galatasaray'dan teklif gelmiş ve teklifi kabul etmiştir. Fakat iki hafta sonra Samsunspor'un da profesyonel liglere katılım kararını almasıyla Galatasaray'a gitmekten vazgeçmiş ve Samsunspor'a imza atmıştır. Bu imza Yüzüak'ı Samsunspor'un ilk profesyonel futbolcusu yapmıştır. 1965-66 sezonunun son haftasındaki Güneşspor maçında yediği hatalı gol sonrasında futbolu bırakma kararı almıştır. Aynı günlerde Samsun Demirspor'un kalesine geçmesi istenmiş, bu teklifi kulüpte voleybol şubesi açılması şartı ile kabul etmiştir.

### Voleybol kariyeri

Girişimleri ile Samsun'daki ilk voleybol şubesinin açılmasını sağlayan Yüzüak, aynı zamanda Samsun çevresinde bir voleybol ligi kurulmasına da önayak olmuştur. 1967 yılında Suspor, Tekkeköyspor, Ladikspor ve Samsun Demirspor'un katılımıyla oluşan ligin ilk sezonunda Samsun Demirspor şampiyon olmuştur.

Ertesi yıl 19 Mayıs Lisesi ve DSİ Voleybol'u çalıştırmaya başlayan Yüzüak'ın 19 Mayıs Lisesi Voleybol Takımı, Samsun grup birincisi olmuş ve Adana'da gerçekleştirilen grup birincileri arasındaki organizasyonda ikinci olmuştur. Yüzüak, 1972 yılında DSİ Voleybol ile Anadolu Kupası şampiyonluğu yaşamış, erkekler ikinci liginin kurulduğu ilk yılda da takımı bu lige yükseltmiştir.

Emekli olduktan sonra spor yöneticiliğine soyunmuş, Türkiye Voleybol Federasyonu'nda iki dönem yönetim kurulu üyeliği yapmıştır.

Kaynakça
--------

* Sarısakal, Baki. "Turan Yüzüak" (PDF). bakisarisakal.com. 20 Eylül 2011 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Nisan 2012.
Çizgili baykuş
Geceyarısı bir çizgili baykuş
**Çizgili baykuş** (*Strix varia*), baykuşgiller (Strigidae) familyasından büyük bir baykuş türü.

Özellikleri
-----------

Erişkinliğinde 44 cm uzunluğa ve 112 cm kanat aralığına sahip olur. Solgun suratında, gözlerinin etrafında koyu yuvarlaklıklar; sarı gözbebekleri ve koyu gözleri vardır. Vücudunun aşağı kısımları açık ve kahverengi çizgilerle doludur, vücudunun üst kısmı ise benekli kahverengidir. Göğsünde kahverengi çizgiler vardır. Ayakları ve bacakları; kuyruğunun ucuna kadar tüylerle kaplıdır. Kısa kulaklı baykuşlar gibi kulaklarınında püsküller yoktur.

Dağılımı
--------

Genelde Kanada'nın ağaçlık alanlarında, Amerika Birleşik Devletleri'nin doğusunda ve Güney Amerika'nın güneyinde yaşarlar. Çizgli baykuşların yuvaları genelde ağaç oyuklarının içerisindedir; ama bazen de bir şahin ya da sincap tarafından açılmış bir yuvayı da kullanabilir. Genelde bulunduğu konumu değiştirmez, ama yuvalama sezonu bittikten sonra etrafta dolaşabilir.

Beslenme
--------

Çizgili baykuşlar geceleri yüksekten uçarak avlanırlar ya da ağaçlar arasında alçaktan uçarak. Ayrıca gün batımı ve gün doğuşuna yakın zamanlarda da avlandıkları olur. Genelde fare ve tavşanlar gibi küçük memeli hayvanları yerler; ayrıca küçük kuşları da yerler. Kuzey Amerika baykuşları ise, özellikle yavrularını büyütürken gün içinde de avlanırlar.

Ötüşü
-----

Kızgın olduklarında, yılan ıslığına benzer bir ses çıkartırlar. Büyük boynuzlu baykuşlardan da ormanlarda kaçarlar.

Diğer
-----

Çizgili baykuşlar ayrıca Washington, Oregon ve Kaliforniya'daki benekli baykuşların yokolmasının sebebidir. Çizgili baykuşlar batı yakasına getirildikten sonra benekli baykuşları öldürmektedirler.

Dış bağlantılar
---------------

|  |
| --- |
|  Wikimedia Commons'ta Çizgili baykuş ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur. |

|  |
| --- |
|  Wikispecies'te Çizgili baykuş ile ilgili detaylı taksonomi bilgileri bulunur. |

* Çizgili baykuş sesi16 Aralık 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Hidrolik ve Hidrostatik Tablosu (1728 yılına ait "Ansiklopedi"den alınmıştır).
**Hidrolik** kelimesi (hydraulics) Yunan dilindeki ὑδϱαυλικός (*hydraulikos*) kelimesinden gelir. Bu kelime de kök olarak su (ὕδωϱ) ve boru (αὐλός) kelimelerinden gelmektedir.

Hidrolik, sıvıların mekanik özelliklerini inceleyen bir mühendislik dalıdır. Sıvı gücünün faydalı bir şekilde disipline edilmesini konu edinmiştir. Akışkanlar mekaniği, hidrolik için akışkan özelliklerinin mühendislik kullanımına yönelik olarak teorik temeller sağlar. Kısaca hidrolik, akışkanlar mekaniğinin mühendislik yaklaşımıyla ele alınıp günlük hayata uygulanmasından ibarettir.

Tarihçe
-------

En eski hidrolik bilimciler *Ctesibius* ve *İskenderiyeli Heron'*dur. Bu Antik Çağ mühendisleri daha çok hidroliğin dinsel ayin, tören vb. konulardaki pratik kullanımları ile ilgilenmişlerdir. Modern hidroliğin kurucusu ise Galileo Galilei'nin öğrencisi olan Benedetto Castelli'dir.

Uygulama alanları
-----------------

### Endüstriyel hidrolik

Ana madde: Endüstriyel hidrolik
Hidrolik biliminin sanayideki uygulamalarına *güç hidroliği* ya da *endüstriyel hidrolik* adı verilir. Makine mühendisliğinin ilgi alanına giren bu kısım güç ve kuvvet ihtiyacının olduğu endüstrinin hemen her kolunda kullanılır. Hidrolik enerji ile doğrusal, dairesel ve açısal hareket üretmek için hazırlanan sistemlere *hidrolik sistem* denmektedir.

Akışkan olarak basınçlı havanın kullanıldığı sistemlere *pnömatik sistemler* denir. Hidrolik, büyük kuvvetlerin istendiği ve gücün ön planda olduğu, pnömatik ise küçük kuvvetlerin yeterli olduğu buna mukabil hızın ön planda olduğu yerlerde tercih edilir.

Hidrolik devrelerde su, korozif olması sebebiyle çok nadir durumlar dışında tercih edilmemektedir. Güç hidroliğinde akışkan olarak petrol türevli yağlar (hidrolik akışkanlar) kullanılmaktadır. Bu yağlardan beklenen en önemli özellik sıkıştırılamaz olması ve sistem elemanlarını korozyondan korumasıdır.

### Su hidroliği

Su hidroliği, inşaat mühendislerinin ilgi alanına girer ve inşaat mühendisliğinin alt dalları olan hidrolik ve su kaynakları mühendisliğinin ilgi alanı su yapıları, suyun taşınması, arıtılması gibi konulardır. Barajlar, su kanalları, su arıtma tesisleri, limanlar, kıyı yapıları, içme suyu, kanalizasyon işleri, yer altı suları, pompalama ve sulama işlemleri, nehir aşınmaları, drenaj çalışmaları gibi alanlar hidrolik mühendisliğinin başlıca ilgi alanlarını oluşturmaktadır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Pnömatik
* Otomatik kontrol

Dipnotlar
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Hidrolik*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

1. ↑  Karacan, İsmail; Endüstriyel Hidrolik; 1987.

  


|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb119320468 (data)
* GND: 4026288-1
* LCCN: sh85063354
* NARA: 10639770
* NDL: 00571578
* NKC: ph120963
* NLI: 987007533633105171

 |
Bu basit çizelge, bitişik noktalar arasındaki veriyi gösteriyor.
**Çizelge**, birbirine bağlanan düz çizgi parçalarının veri noktaları serisinin bilgisini gösteren bir tür çizimdir. Çizelge genellikle belirli bir zaman aralığındaki - zaman serisi - verilerin değerlerini görselleştirmek için kullanılır ve kronolojiksel olarak çizilir. Bazen sıcaklık ölçümü için de kullanılır.

Örnek
-----

Deneysel bilimde, verilerden toplanan bilgi sık sık bir çizelge ile gösterilir. Örneğin belirli bir zaman aralığındaki bir cismin hızı veri tablosunda şöyle gösterilir:

Hız ve Zaman çizelgesi

| Geçen Süre (s) | Hız (m s−1) |
| --- | --- |
| 0 | 0 |
| 1 | 3 |
| 2 | 7 |
| 3 | 12 |
| 4 | 20 |
| 5 | 30 |
| 6 | 45 |

Tablosal "görselleştirme", tam değerleri göstermenin iyi bir yoludur. Fakat bu değerlerin gerçekte neyi ifade ettiğini anlamak biraz zor olabilir. Tablosal görselleştirmede bazen bu büyüklükler, verinin kendisi ile yanlışlıkla karışmasına neden olur.

Tablodaki verilerde açıklanan süreci anlamak için *Zamana Bağlı Hız* çizelgesi oluşturulabilir.

Matematiksel olarak eğer {\displaystyle t} ve {\displaystyle v} değişkenlerine bağlı olarak ifade edersek, çizilen grafiğin fonksiyonu {\displaystyle v(t)} ile gösterilir. {\displaystyle v}'ye fonksiyonun bağımlı değişkeni, {\displaystyle t}'ye de bağımsız değişkeni denir.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4730061-9

 |
Puerto Montt.
Puerto Montt.
**Puerto Montt**, Şili'nin güneyinde, X. Los Lagos bölgesinin başkenti ve en büyük şehridir. Şehrin nüfusu 2017 sayımına göre 245.902 dir. Şehrin alanı yaklaşık 1.673 km²dir. Bölgenin %16,39 nüfusu bu şehir de yaşar.

Coğrafya
--------

Puerto Montt, başkent Santiago'nun yaklaşık 1100 km güneyinde kalır. 30 km doğusunda 2003 m yüksekliğinde Calbuco volkanı bulunur. Bu volkan Şili'nin en aktif volkanlarından biri olup, en son 22 nisan 2015'te püskürmüştür.

Sıcaklıklar kışın ortalama Temmuz'da, 6 °C ile yazın Ocak'ta 14,5 °C arasında değişkenlik gösterir. Bölge yağmur açısından zengin olup, yıllık ortalama yağış miktarı 1.700 mm dir.

Tarihçe
-------

Puerto Montt Limanı, yaklaşık 1862. Jeolog *Hans Steffen'*ın bir gezisi esnasında kaydolmuştur.
Şehirde "**Estanbul**" isimli bir gece kulübünün tabelası.
Puerto Montt, Vicente Pérez Rosales tarafından 12 Şubat 1853 yılında, 1848 yılında zamanın devlet başkanı Manuel Montt Torres desteği ile Almanya'dan gelmeye başlayan göçmenlerin, bölgeye ve Şili devletine politik entegrasyonu gayesi ile kurulmuştur.

1884 yılında şehrin nüfusu 4000 kadardı. Bu nüfusun çoğunluğu kendilerine ait Protestan kiliseleri ve okulları olan Almanlardı.

22 Mayıs 1960 tarihinde şehir, kuvvetli Büyük Şili Depremi sonrası ağır şekilde hasar görmüştür.

Görülmeye değer yerleri
-----------------------

Puerto Montt çevresindeki göller bölgesi görülmeye değer. Şehir, el sanatları pazarını ve liman bölgesinde ise balık spesyalitelerini ziyaretçilerine sunar. Şehir aynı zamanda Patagonya veya Chiloe Adası'na yapılan gezilerin çıkış noktası ya da ara istasyonunu oluşturur. Yine Trekking sevenler için sevilen bir çıkış noktasıdır.

Puerto Montt'un hemen önünde küçük ama görmeye değer Tenglo Adası vardır. Şehrin kuzeyinde tamamıyla Şili'nin içerisinde bulunan en büyük göl, Llanquihue bulunur.

Ekonomi
-------

Ekonomik hayatın ağırlıklı noktası ticaret ve ulaşımdır. Bunun yanında balıkçılık, deniz ürünlerini işleme ve ormanlardan gelen kerestelerin gemilerle taşınması önemli rol oynar.

Havaalanı ve şehrin limanı Şili'ni güneyi (Patagonya) için lojistik çıkış noktası oluşturur. Bunun dışında Chiloe için birincil geçiş noktası yine Puerto Montt'tur. Gerçekte, Panamerikan yolu burada sona erer. Daha güneye Carretera Austral yolu devam eder.

Dış bağlantılar
---------------

* Resmi şehir web sitesi3 Mayıs 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İspanyolca)
Hibrit

| alt kümesidir | taşıt Değiştir |
| kullanımı | İklim değişikliğini hafifletme Değiştir |

En yüksek yakıt tasarrufuna sahip araçlardan biri: Toyota Prius
**Hibrit** (melez) otomobillerin amacı benzin sarfiyatını azaltmaktır. Bunu sağlamak için sıkışık trafikte, düşük hızlarda benzin motoru yerine elektrik motorunu kullanmakta ve bu sayede kısmen 0 emisyon salınımı sağlamaktadırlar. Elektrik motorunun çalışması için gerekli enerji, benzin motoru çalıştırıldığı zamanlarda ya da frenleme sırasında akülere şarj edilmektedir. Dolayısıyla bu araçların elektriğe bağlanarak şarj edilmesi gibi bir gereksinim yoktur.

İstenildiğinde benzinli istenildiğinde elektrik motoruyla ilerleyebilen ilk aracı 27 yaşındayken Ferdinand Porsche yapmıştır. 1902 yılında "Mixte-Wagen" adını verdiği aracı tanıtmıştır. Viyanalı bir fayton üreticisi olan Ludwig Lohner ile birlikte çalışan Porsche 4 silindirli bir Daimler motoruna aküler, bir jeneratör ve elektrik motorları eklemiştir. Bu haliyle Mixte benzinli motor stop edildiğinde bile akülerin çalıştırdığı elektrikli motorla ilerlemeye devam edebilmekteydi.

Hibrid arabaların yaklaşık 10 yıl içerisinde, benzin motorlu arabaların yerini alacağı düşünülmektedir. Toyota'nın Toyota Prius modeli, Honda'nın Honda Insight ile başladığı günümüzde Honda Civic Hybrid ile devam eden serileri hibrit otomobillere örnek olarak verilebilir. Toyota'nın lüks araba şirketini temsil eden Lexus'un 2005 yılı içerisinde piyasaya sunduğu Lexus RX 400h modeli de melez otomobiller arasında yerini almıştır.

Bunun yanı sıra, Dodge'un Ram Pick-up'ını melez olarak üreteceğini açıklamasıyla bu tarzda bir ilk olacak gibi gözükmektedir. Bunu takiben, General Motors; Chevrolet'ye ait Silverado modelini ve GMC'ye ait Sierra modelini tarihinde ilk kez "GM" markasını kullanarak tanıtması beklenmektedir.

SUV sektöründe ise, ilk önce kendini belli eden Ford'un Escape modeli olmuştur.

2005 yılına yetiştirilmesi beklenen araba modelleri arasında, GMC Yukon, Chevrolet Tahoe, Mercedes S Serisi ve Toyota Camry gibi sektörün zirvesine doğru oynayan otomobiller de bulunmaktadır.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Hibrit (otomobil)*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb125265027 (data)
* GND: 4160835-5
* LCCN: sh96007414
* NDL: 01069858
* NKC: ph921296
* NLI: 987007558724905171

 |
D'Anville'in 1734'te oluşturduğu Çin ve Çin Tartaryası haritası
**Çin Tartaryası** (ayrıca bkz. Tatarcık), özellikle Çing Hanedanı döneminde kullanılan arkaik bir coğrafi terimdir. Terim ilk olarak 1734 yılı civarında, 1738'de *Nouvel atlas de la Chine, de la Tartarie Chinoise et du Thibet* (Yeni Çin atlası, Çin Tataryası ve Tibet) adlı haritayı çizecek olan (haritada görünen 1734 tarihine dikkat edilmelidir) Fransız coğrafyacı ve haritacı Jean Baptiste Bourguignon d'Anville tarafından kullanılmıştır.

D'Anville'in haritası, Çin İmparatoru tarafından emredilen ve Cizvitlerin gözetiminde Çinliler tarafından yürütülen bir çalışmaya dayanıyordu. Ayrıca 1738'de, Peder Jean-Baptiste Du Halde tarafından *Kore krallıkları ile birlikte Çin ve Çin-Tataristan imparatorluğunun bir açıklaması ve Tibet* yayınlandı.

1832'de coğrafi sınırları *Geographical Dictionary Or Universal Gazetteer* ile tanımlandı.

1867'de Çin Tartaryası bölgeleri Mançurya, Moğolistan ve İli'yi (Sincan) kapsayan geniş üç alan olarak tanımlandı.

Konuyla ilgili yayınlar
-----------------------

* "Chinese Tartary." *The Asiatic journal and monthly register for British and foreign India, China and Australasia, Cilt 20*. Allen, 1836. s. 292 11 Nisan 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. .

Kaynakça
--------

1. ↑  "New atlas of China, Chinese Tartary, and Tibet". *World Digital Library*. 23 Nisan 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  A description of the empire of China and Chinese-Tartary together with the kingdoms of Korea, and Tibet by Jean-Baptiste Du Halde, Volume 2 (1738).
3. ↑  "A Geographical Dictionary Or Universal Gazetteer, Ancient and Modern, Volume 2". 1832. 22 Eylül 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi.
4. ↑  Notes on Chinese Tartary by Captain Sherard Osborne R.N. C.B, Proceedings of the Royal Geographical Society of London Vol. 11, No. 4 (1866 - 1867), pp. 162-166
Aynı adlı müzik grubu için Om (müzik grubu) sayfasına bakınız.
Om
**Om**, Hinduizm ve çoğu Hindistan'a özgü inanç sistemlerinde dinsel ya da mistik etkisi olduğuna inanılan sözcüklerin (*mantra*) en kutsalı sayılan hece. Sanskrit dilinde birlikte *o* sesini veren *a* ve *u* ünlüleriyle *m* sesinden oluşur. Bu üç ses yeryüzü, gökyüzü ve gök katlarından oluşan üç dünyayı; Brahma, Vişnu ve Şiva'dan oluşan üç büyük Hindu tanrısını; *Rig*, *Yacur* ve *Sama* adlı üç kutsal veda metnini simgeler. Böylece *Om* hecesi gizemli biçimde bütün evrenin özünü temsil eder. Hindu ayinlerinde dua, ilahi ve meditasyonların başında ve sonunda söylenir. Belli bir kurala bağlı olmaksızın Budacı ve Caynacı ayinlerinde de kullanılır. *Om* hecesinin yazılı biçimi, 6. yy.dan sonraki yazma ve yazıt metinlerinin başını belirtmek için kullanılmıştır.

*Om* hecesi, felsefi veda metinleri olan *Upanishad*ların birçoğunda ele alınır; bunlardan *Mandukya* tümüyle bir heceye ayrılmıştır. Yoga uygulamalarında da kullanılan *Om* sözlü meditasyon teknikleriyle ilişkilidir. Puranalarda (Eski Bilge) ise mezhepçi amaçlarla kullanılır; Şivacıların Om'u linga'nın (Şiva'nın simgesi erkeklik organı) simgesi olarak yorumlamasına karşılık, Vişnucular bu üç sesi Tanrı Vişnu, karısı Şri ve ibadet edenden oluşan üçleme biçiminde tanımlar.
**Oflag XIII-A**, **Oflag XIII-B** ve **Oflag XIII-D**, subaylar için hazırlanan Nazi Almanyası'nın II. Dünya Savaşı sırasındaki Oflag savaş esir kampları bileşkesi. Kampların tamamı Langwasser'de, Nürnberg'de kuzey Bavyera'da bulunan kongre alanı Reichsparteitagsgelände'deydi. Stalag XIII-D ile bitişikti.

Tarihçe
-------

Oflag XIII-A, Fransa Savaşı sırasında yakalanan Fransız subayları tutmak için Ağustos 1940'ta açıldı. Esirler diğer kamplara transfer edildiler ve kamp 29 Ekim 1941'de kapatıldı.

Mayıs 1941'de Oflag XIII-B, Balkanlar Cephesi sırasında yakalanan Sırp subaylar için ayrı bir bileşik halinde oluşturuldu. Bu kamp Nisan 1943'te Hammelburg'a kurulan Oflag XIII-B'ye taşındı.

Haziran 1941'de, Barbarossa Harekâtı sırasında esir alınan üst düzey Sovyet subayları için yeni bir bileşik olan "Oflag 62" kuruldu. Eylül 1941'de "Oflag XIII-D" adıyla yeniden tasarlandı. Nazilerin Sovyet savaş esirlerine karşı işledikleri suçlar kapsamında kampta çok sayıda Sovyet subay salgın hastalıklar sonucu öldü. Nisan 1942'de kapatıldı ve hayatta kalanlar esirler başka kamplara transfer edildi. Bu kamp Nisan 1942'de kapatıldı ve hayatta kalan subaylar başka kamplara transfer edildi. Aralık 1944'ten Mart 1945'e kadar Oflah XIII-D, "Oflag 73" olarak yeniden biçimlendirildi ve doğudaki kamplardan boşalan çeşitli uluslardan subayları barındırmak için kullanıldı, Kızıl Ordu'nun hızla ilerlemesiyle tahliye edildi.

Oflag XIII-B2de kalan eski savaş esiri teğmen Donald Prell, 2009 yılında II. Dünya Savaşı'nın ABD Ordusu üniformasını giyiyor. 
15 Nisan 1945'te, teğmen Donald Prell Oflag XIII-B'den kaçtı, ancak bir süre yakalandı ve Oflag 73'e gönderildi.

16 Nisan 1945'te, ABD Ordusu kampı ele geçirdi, Hammelburg'dan yürütülürken Amerikan uçakları tarafından yaralanan bazı Amerikalılar da dahil olmak üzere Sırp subayları ve yürütülemeyen hasta esirler kurtarıldı.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4  Rieger, Susanne; Jochem, Gerhard (2011). "A brief history of Nuremberg POW camps". *b24.net*. 21 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2019.
2. ↑  "Archived copy". 27 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2019.
Hetoimasia tasviri, Ariusçu Vaftizhane, Ravenna, 6. yy.
**Hetoimasia** (Grekçe ἑτοιμασία, "hazırlık"), Hristiyan ikonografisinde sembolik olarak hazır bir biçimde tasvir edilen boş tahttır. Merkezi bir şekilde betimlenen ve bazı örneklerde meleklerle çevrelenen tahtın üzerinde bazen bir haç tasviri de bulunmaktadır.

Boş taht, Antik Yunanistan'da Zeus'u, Erken Budist Sanatı'nda Buda'yı temsil etmekteydi. Erken Hristiyan sanatı ve Orta Çağ sanatında hem batı hem doğu kiliselerinde görülmekte, İsa'yı ya da bazen Teslis'in parçası olan Baba Tanrıyı sembolize ettiği düşünülmektedir. Orta Bizans döneminde spesifik bir anlam kazanarak İsa'nın ikinci gelişini sembolize etmiştir.

Bir fildişi ikona, üst kısımda iki yanında başmelekler bulunan hetomasia, Konstantinopolis, MS 1000 civarı

Hristiyanlık Öncesi Sanatta Boş Taht İmgesi
-------------------------------------------

"Boş Taht" betimlemesi hristiyanlık öncesinde uzun bir geçmişe sahiptir. Berlin'de bulunan M. Ö. 1243 tarihli bir Asur kabartmasında Kral I. Tukulti-Ninurta, Ateş tanrısı Nusku'nun üzerinde alev görülen boş tahtının önünde eğildiği tasvir edilmiştir. Hititler önemli mezarlara ruhların oturması için taht koyarlar, Etrüskler ise dini bayramlarda tanrının da etkinliğe katılması için masanın başına boş sandalye yerleştirirlerdi.

Kaynakça
--------

1. ↑  Schiller, Gertrud, *Iconography of Christian Art,* Vol II, (London 1972), S. 186.
1912 Prusya Demiryolları Haritası
**Prusya devlet demiryolları** terimi (Almanca: Preußische Staatseisenbahnen), Prusya tarafından sahip olunan veya yönetilen demiryolu organizasyonlarını kapsar. Prusya'nın bağımsız bir demiryolu idaresi olmadığı için "devlet demiryolları" kelimeleri büyük harfle yazılmaz; daha ziyade münferit demiryolu örgütleri Ticaret Bakanlığı'nın ya da daha sonraki bir şubesi olan Bayındırlık Bakanlığı'nın kontrolü altındaydı.

Prusya demiryolu ağının resmi adı 1896 yılına kadar Königlich Preußische Staatseisenbahnen (KPSt.E. "Kraliyet Prusya Devlet Demiryolları"), Königlich Preußische und Großherzoglich Hessische Staatseisenbahn (KPuGHSt.E. "Royal Prussian ve Grands- Devlet Demiryolları") Birinci Dünya Savaşı'nın sonuna kadar ve Preußische Staatsbahn (P.St.B. "Prusya Devlet Demiryolları") 1920'de millileştirilmesine kadar. Yaygın bir hata KPEV kısaltmasının kullanılmasıdır. efsanevi bir "Kraliyet Prusya Demiryolu İdaresi" (Königlich Preußischen Eisenbahn-Verwaltung) için sözde referans olarak. Böyle bir varlık hiçbir zaman var olmadı ve Prusya vagonları K. P.E.V.'yi satın aldı. logo görünüşe göre Köln bölümünden kaynaklanan bir hatadan kaynaklanıyor.

Bibliografya
------------

* Wolfgang Klee: *Preußische Eisenbahngeschichte*, Kohlhammer Verlag Edition Eisenbahn, Stuttgart u.a. 1982, 3-17-007466-0
* Elfriede Rehbein: *Zum Charakter der preußischen Eisenbahnpolitik von ihren Anfängen bis zum Jahre 1879*, Dresden 1953
* Herman Klomfass: *Die Entwicklung des Staatsbahnsystems in Preußen: Ein Beitrag zur Eisenbahngeschichte Deutschlands*, Hamburg : Schröder & Jeve, 1901
* Ingo Hütter, Oskar Pieper: *Gesamtverzeichnis deutscher Lokomotiven*
	+ *Teil1: Preußen bis 1906* (Band 1) Verlag Schweers+Wall GmbH, Aachen, 1992, 3-921679-73-7
	+ *Teil1: Preußen bis 1906* (Band 2) Verlag Schweers+Wall GmbH, Aachen, 1996, 3-921679-74-5
* Kgl. Pr. Minister d. öffentl. Arbeiten (Hsg): *Berlin und seine Eisenbahnen 1846–1896*, Springer-Verlag Berlin 1896, Reprint 3-88245-106-8

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 74381-1

 |
Sergey Korovin'in *Obşina* adlı eseri (1893)
**Obşina** (Rusça: *община*) veya **Mir** (Rusça: *мир*) 19 ve 20. yüzyıllarda Çarlık Rusyasında kırsal bölgelerde görülen ortaklaşa idare edilen köylü komünleridir.

Tarihçesi
---------

Obşina kavramı Rus kültürüne içkin ve kökenleri eski Slav toplumlarına giden bir uygulamadır. Obşina şeklindeki toprak mülkiyeti toprağa bağlı serfliği öncelemektedir. 181 yılında Rusya'da Köylü serfliğinin kaldırılmasından önce obşinada serfler ve özgür köylüler birlikte bulunabilirdi. Serflere özgürlük verilmesinden sonra köylülerin obşinaya bağlılığı ve köy seviyesinde idari olarak bağımlı durumu değişmemiştir. Obşina bileşenleri sadece kişisel olarak yükümlülükleri değil toplu şekilde sorumlulukların yerine getirilmesi durumundaydı. Obşina yapısı Stolypin tarafından yürütülen tarım reformu uygulamaları kapsamında tasfiye edilmiştir, Ekim Devriminin ardından kurulan reel sosyalizmde ise tarımsal ekonomide kolektivizasyon gerçekleştirilmiştir.

Yapısı
------

Obşina, üretim biçimi olarak köylü tarımsal emeğine dayanmaktadır. Köylü emekçinin ailesi ve bağlı bulunduğu toplulukla kurduğu ilişki burada belirleyici olur. Obşinada genellikle evlilikler üzerinden aileler arasında birliktelikler inşa edilmiştir. Genellikle ailenin en yaşlı bireyi obşinayı oluşturan toprakların gelecek nesiller arasında yeniden pay edilmesi işini üstlenir. Aileler ayrıca biraraya gelerek devlete verilecek vergilerin daha adil dağılması için çaba gösterir. Obşina çapında yapılan emek ve ürün dağılımı sayesinde yeni kurulan bir ailenin ayakta kalması sağlanırken, olağanüstü koşullarda ortaya çıkan krizlerin yıkıcı etkisi de toplu müdahale sayesinde törpülenir. Her aileye düşen görev ve sorumluluklar kayıt altına alınır, görevlerin yanı sıra şenlikler vb. de planlanırdı.

İlgili görüşler
---------------

Komünizmin fikirsel kurucularından Karl Marx, Rusya'daki ekonomik koşullara dair çağdaşı devrimcilerle görüşürken Rusya'daki obşina sisteminin önünü kesen unsurların kaldırılması koşuluyla ülkedeki toplumsal gelişim için gereken içeriği nüve halinde taşıdığını yazmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  8 Mart 1881 tarihinde Vera Zasuliç'e yazdığı mektuptan 3 Şubat 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce) 3 Şubat 2023 tarihinde erişilmiştir

Ayrıca bakınız
--------------

* Kolhoz
**Aziz Kedi**, ya da gerçek adıyla **Gürgün Bingel** (d. 19 Ağustos 1978, Antalya) Türk senarist. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde öğrenim gördü. Ekşi Sözlük dergisi "Ekşi"nin genel yayın yönetmenliğini yaptı. Aziz Kedi ismini ilk olarak Ekşi Dergi'de kullandı ve okuyucular da onu bu isimle benimsediler. Milliyet gazetesi, Tempo dergisi ve Radikal için yazdı. Ayrıca Okan Bayülgen'in yapım şirketi Makina Medya Yapımevi bünyesinde editör ve metin yazarı olarak görev yaptı. Daha sonra Disko Kralı programında absürt komedi tarzındaki skeçleri ile tanındı. 2012 yılında Galatasaray’da Aziz Kedi Kitabevi adlı bir kitabevi açmıştır. Kitabevi işletmeciliği, editörlük, metin yazarlığı ve senaristlik yapmış, bu alanlarda dersler de vermiştir. Ali Atay ve Feyyaz Yiğit ile birlikte 2018 yılında Ölümlü Dünya, 2019 yılında ise Cinayet Süsü filmlerinin senaryosunu yazmıştır. Exxen'de yayınlanan Gibi dizisinin senaryosunu yazmıştır. Online olarak da senaryo dersleri vermektedir.

Filmografisi
------------

### Filmler

| Yıl | Yapım | Görevi |
| --- | --- | --- |
| 2018 | *Ölümlü Dünya* | Senarist |
| 2019 | *Cinayet Süsü* |
| Yakında | *Ölümlü Dünya 2* |

### Televizyon ve İnternet

| Yıl | Yapım | Görevi |
| --- | --- | --- |
| 2009-2012 | *Medya Kralı* | Skeç yazarlığı/Kurgucu |
| 2008-2012 | *Disko Kralı* |
| 2021 | *Gibi* | Senarist |

Ayrıca bakınız
--------------

**TEDx Konuşması** - Ya Mağlubiyetin Günahını Alıyorsak?

Dış Bağlantılar
---------------

* Instagram'da Aziz Kedi
* Twitter'da Aziz Kedi

Kaynakça
--------

1. 1 2 3  Altun, Mehmet Fatih (22 Ocak 2022). "Aziz Kedi Kimdir? Gerçek Adı Ne? Nereli? Kaç Yaşında?". *News TR*. 22 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Nisan 2022.
2. ↑  "Aziz Kedi kimdir? Aziz Kedi gerçek adı nedir? Kaç yaşında, nereli?". *Haberler*. 12 Nisan 2022. 12 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Nisan 2022.
3. ↑  "Aziz Kedi'nin TEDx konuşması: Ya Mağlubiyetin Günahını Alıyorsak?". 2011. 22 Temmuz 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi.
**Johann Jacob Heber** (26 Kasım 1666, Basel, İsviçre - 7 Mayıs 1724 veya 1727 Lindau), Konstanz Gölü bölgesinde çalışan bir jeodezist ve haritacıdır. 1721'de Lihtenştayn Prensliği'nin ilk haritasını çizmiştir.

Kressbronn yakınlarındaki Burg Gießen Kalesi, Johann Jacob Heber tarafından suluboya çizim, 1701
 Heber'in 1721 Lihtenştayn haritasını gösteren Lihtenştayn Europa posta pulu

Hayatı ve çalışmaları
---------------------

Heber'in ailesi ve eğitimi hakkında hiçbir şey bilinmemektedir. 17 yaşının sonlarından 1720'lerin ortalarında ölümüne kadar Konstanz Gölü bölgesinde ve Yukarı Svabya'da jeodezist ve haritacı olarak çalışmıştır. 1699'dan itibaren Svabya-Avusturya vergi araştırması ve bölge planları için ölçme çalışmaları yapmıştır ve Vaduz Kalesi de dahil olmak üzere çeşitli inşaat projeleri için planlar çizmiştir. Ayrıca Vaduz Kalesi, Gutenberg Kalesi, Triesen'deki Meierhof ve Schaan'daki Gamanderhof'un görünüm ve kat planları çizimlerini çizmiştir.

En iyi bilinen eseri, 1721'de oluşturduğu Lihtenştayn Prensliği'nin belgelenmiş ilk haritasıdır. Bu harita uzun süre kayıp olarak kabul edildi ve Prens II. Johann (1840–1929) tarafından yeniden keşfedildi. O zamandan beri Vaduz Kalesi'ndedir. 1977'de Heber haritası bir Liechtenstein Europa posta pulunda yer almıştır.

Heber, 1706'da Lindau'dan Regina von Kirch ile evlendi. 1722 ve 1723 yılları arasında Büyük Konsey'in bir üyesiydi. 57 ya da 60 yaşında Lindau'da öldü.

Hakkındaki eserler
------------------

* Hanspeter Fischer: *Johann Jacob Heber (1666–1724). Ein Feldmesser und Kartograf im Bodenseeraum und in Oberschwaben.* In: *Schriften des Vereins für Geschichte des Bodensees und seiner Umgebung*, 119. Jg. 2001, S. 189–204 (Digitalisat).
* Franz Grenacher: *Standortbestimmung der Basler Kartographie des 17. Jahrhunderts.* In: *Regio Basiliensis*, 16 (1975), S. 1–27.
* Christian Birchmeier: *Die Feldmesskunst des 18. Jahrhunderts am Beispiel von Stein am Rhein.* In: *Cartographica Helvetica*, 15 (1997), S. 11–21 (Digitalisat 28 Ağustos 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.).
* Werner Dobras: *Neujahrsblatt 26 des Museumsvereins Lindau – Lindauer Persönlichkeiten*, 1981

Dış bağlantılar
---------------

* Hanspeter Fischer: Heber, Johann Jacob. In: Historisches Lexikon des Fürstentums Liechtenstein.

Kaynakça
--------

1. ↑  Johann Jacob Heber 31 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce, 13 Nisan 2011'de erişildi.)

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 123551161
* ISNI: 0000 0000 1261 0421
* VIAF: 64917355

 |
**Çelenk**, bir daire şeklinde olan çeşitli çiçekler, yapraklar, meyveler, dallar veya diğer malzemelerdir. Cenaze, düğün, parti, festival, ayrıca iç mimarlık, Noel dekorasyonu ve çeşitli kutlamalarda kullanılır. Başın etrafında veya boyun çevresinde bir giyim olarak da giyilebilirler.

Antik Greko-Romen kültüründe zeytin çelengi ve defne çelengi popüler idi.

Slav ülkelerinde kızlar ve genç kadınlar her zaman saflığın ve doğurganlığın sembolü olarak çelenk takmışlardır. Çelenklerin, 10. yüzyılda Doğu Slav dünyasına Hıristiyanlığın girişinden önce gelen pagan bir kökene sahip olduğuna inanılıyor.

Kaynakça
--------

1. ↑
2. ↑  "Якими були головні убори полтавок раніше: ознаки статусу, фінансового добробуту та характеру - poltavchanka.info" (Ukraynaca). 12 Ekim 2022. 19 Ekim 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ekim 2022.

Ayrıca bakınız
--------------

* Çelenk (nişan)
* Buket
* Çiçekçilik
* Arma bilimi

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4125513-6
* LCCN: sh90002979
* NKC: ph271415
* NLI: 987007556268805171

 |