Halasarna harabeleri
**Halasarna** (Yunanca: Ἁλασάρνα) ya da **Halisarna** (Ἁλισάρνα), İstanköy adasının güney kıyısında bir antik Yunanistan kasabasıydı.

Keşif ve Arkeolojik Araştırmalar
--------------------------------

Halasarna harabeleri
Günümüz Kardamaina yakınında bulunan arkeolojik sitte, arkeolojik kazı çalışmaları 1985 yılında bir otelin temelinin inşası sırasında mimari kalıntı ve buluntuların tesadüfen günyüzüne çıkması ile başlamıştır. Atina Üniversitesi tarafından sürdürülen kazının amacı mimari kalıntıların ve küçük buluntuların keşfi, korunması ve incelenmesi ile kutsal alanın ve Erken Hristiyan yerleşiminin nihai yayınının yapılmasıdır. Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü öğrencilerine kazı teknikleri konusunda eğitim vermek, mimari kalıntıları ölçekli olarak çizmek, kazı günlüğü tutmak ve buluntuları kaydetmek, korumak ve yönetmek aynı derecede temel bir amaçtır.

Tarih Öncesi - Helenistik ve Klasik Dönemler
--------------------------------------------

Neolitik ve Tunç Çağı'na ait bazı kalıntılar bulunmasına rağmen, bölgede yerleşimin ne zaman başladığı bilinmemektedir. Burada geometrik ve oryantal döneme ait seramik buluntuları ele geçmiştir. Yine de Halasarna'nın klasik dönemde bağımsız bir *polis* (şehir devleti) olup olmadığı bilinmemektedir. MÖ 366 yılındaki bir isyan nedeniyle Kos şehrinin sinokizm ile yeniden kurulmasından önce bağımsız bir *polis* olması olasıdır. Burada MÖ 4. yüzyıla ait olduğu düşünülen Apollo tapınağı arkeolojik olarak kazılmış ve araştırılmıştır. Bu kutsal alan, muhtemelen Asklepios tapınağından sonra adadaki en önemli ikinci tapınaktı. Helenistik ve Roma dönemlerinde yerleşim devam etmiştir. Bu dönemlere ait çanak çömlek parçaları, mermer ve terrakotta heykelleri ve yazıtların yanı sıra antik bir tiyatro da bulunmuştur. 

Halasarna harabeleri

Erken Hristiyanlık Dönemi
-------------------------

Kazı verilerine göre Erken Hristiyanlık döneminde (324 - 7.yy ortaları) Halasarna büyük bir refah yaşamış ve İstanköy'ün güney kıyısındaki en önemli ticaret merkezlerinden biri olmuştur. Hristiyanlık, bölgenin bizzat Pavlus tarafından seyahat edilmesinden ötürü burada erken yayılmış olmalıdır. Antik şehir kalıntıları üzerine inşa edilmiş erken Hristiyan bazilikası bunun işareti gibidir. Keza MS 325'te bölgenin piskoposu Meliphron, 1. Ekümenik Konsili katılımcıları arasındadır. Ancak yine de bölgedeki kalıntılar MS 5. yüzyıl öncesine tarihlendirilememektedirler.

MS 7. yüzyılda deprem ve Arap istilası korkusu nedeniyle bölgenin terk edildiği düşünülmektedir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Strabo. Geographica. Vol. 14.2.19. Page numbers refer to those of Isaac Casaubon's edition.
2. ↑   Smith, William, (Ed.) (1854–1857). "Halisarna". *Yunan ve Roma Coğrafya Sözlüğü* (İngilizce). Londra: John Murray.
3. ↑  Richard Talbert, ed. (2000). Barrington Atlas of the Greek and Roman World. Princeton University Press. p. 61, and directory notes accompanying
4. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 3 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mayıs 2022.
5. 1 2  (Yunanca) Department of History and Archaeology of the National University of Athens: Halasarna 12 Eylül 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
6. ↑  Mª Paz de Hoz García-Bellido (2003) (2003). *Estrabón,* Geografía *libros XI-XIV* (İspanyolca). Madrid: Gredos. s. 519, n. 184. ISBN 84-249-2373-1.
7. ↑  Diodorus Siculus. *Bibliotheca historica (Historical Library)*. Vol. 15.76.2
8. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 3 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mayıs 2022.
9. ↑  Elçilerin İşleri 21,1