recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Başlığın diğer anlamları için Siyatik sayfasına bakınız.

**Siyatik hastalığı**, siyatik sinirinin ağrılı hastalığıdır.

Büyük siyatik siniri salgı bölgesindeki sinir ağından çıkar ve dikey olarak kalçanın arkasından, dizin arka bölümüne dek iner. Dizin arkasında iç ve dış siyatik siniri olarak ikiye ayrılır ve ayaklara uzanır. Hem duyarlılık, hem de hareket siniridir. Küçük siyatik kuyruksokumu sinir ağının alt dalıdır. Büyük siyatik sinirinin yangılanması, omurganın biçim bozukluklarına neden olan eklem yangısı ya da bir omurun yer değiştirmesi nedeniyle sinir üzerine ya da köküne yapılan basınç, metabolizmaya ilişkin zehirli ya da bulaşıcı hastalıklar sonucu siyatik hastalığı oluşabilir. Hastalık, kalçaya doğru yayılan bel ağrılarıyla başlar. Ağrı, sinir boyunca, bacağın arkasını izleyerek kasıktan ayağa dek yayılır. Ağır durumlarda bacak güçsüzleşir, diz ve bilek refleksleri azalır. Sağaltımında dinlenme, sıcak ve fizik sağaltımı yapılır; ağrı kesici ilaçlarla birlikte özellikle B vitamini ve kortizonlu ilaçlar verilir. Hastalık genelde hapishane hastalığı olarak da bilinir.
**Production Development Corporation** (**CORFO**, İspanyolca: C*orporación de Fomento de la Producción de Chile*), 1939 yılında Başkan Pedro Aguirre Cerda tarafından Şili'de ekonomik büyümeyi teşvik etmek amacıyla kurulan bir Şili devlet kuruluşudur.

Başlangıçta CORFO, Başkanlık Cumhuriyeti Dönemi'nde petrol, enerji, çelik, şeker, ulaşım gibi temel endüstrilerin kurulmasından sorumluydu (bkz. Şili Ekonomisi).

CORFO, içe dönük yatırımların teşviki ve yerli şirketler için rekabetçiliğin savunulması yoluyla Şili'nin ekonomik kalkınmasını sağlamayı amaçlayan çeşitli programları denetlemektedir. CORFO'nun ana alanları Kalite ve Verimlilik, İnovasyon ve Yatırım Teşvikidir.[*kaynak belirtilmeli*]

Kaynakça
--------

1. ↑  Ministerio de Hacienda (29 Nisan 1939). "Ley 6334 de 1939 del Ministerio de Hacienda". 10 Eylül 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2011.

Dış bağlantılar
---------------

* CORFO web sitesi

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* ISNI: 0000 0001 2207 0753
* LCCN: n81028007
* NLI: 987007448111505171
* VIAF: 169673616
* WorldCat: lccn-n81028007

 |
**Topamax** markası altında satılan **Topiramat**, epilepsiyi tedavi etmek ve migreni önlemek için kullanılan bir karbonik anhidraz inhibitörü ilaçtır. Alkol bağımlılığında da kullanılmıştır. Epilepsi için, jeneralize veya fokal nöbetlerin tedavisinde kullanılır. Ağızdan alınır.

Yaygın yan etkiler arasında karıncalanma, iştahsızlık, yorgun hissetme, karın ağrısı, kilo kaybı ve konsantrasyon güçlüğü gibi bilişsel işlevlerde azalma yer alır. Ciddi yan etkiler arasında intihar, ensefalopati ile sonuçlanan artan amonyak seviyeleri ve böbrek taşları sayılabilir. Hamilelikte kullanılması bebeğe zarar verebilir ve emzirme döneminde kullanılması önerilmez. Nasıl çalıştığı belli değildir.

Topiramat, 1996 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde tıbbi kullanım için onaylanmıştır. Jenerik ilaç olarak mevcuttur.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7  "Topiramate Monograph for Professionals". *Drugs.com* (İngilizce). American Society of Health-System Pharmacists. 6 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2019.
2. 1 2 3  *British national formulary : BNF 76*. 76. Pharmaceutical Press. 2018. s. 328. ISBN 9780857113382.
3. ↑  "Topiramate Side Effects: Common, Severe, Long Term". *Drugs.com* (İngilizce). 10 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2021.
4. ↑  "Topiramate Pregnancy and Breastfeeding Warnings". *Drugs.com* (İngilizce). 29 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mart 2019.

Dış bağlantılar
---------------

* "Topiramate". *Drug Information Portal*. U.S. National Library of Medicine. 4 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Temmuz 2022.
**Musée** **suisse de la céramique et du verre** (*İsviçre Seramik ve Cam Müzesi*) olarak da bilinen **Ariana Müzesi**, İsviçre'nin Cenevre kentinde bulunan bir müzedir. Seramik ve cam sanat eserlerinden oluşur ve son 1.200 yıldan bu yana cam ve seramik üretiminin tarihi, coğrafi, sanatsal ve teknolojik genişliğini temsil eden yaklaşık 20.000 nesne içerir. Koleksiyon, İsviçre'de türünün tek örneğidir.

1877 ve 1884 yılları arasında inşa edilen müze, Neo-Klasik ve Neo-Barok unsurlarla şekillenmiştir ve Avenue de la Paix üzerinde, Milletler Sarayı yakınında yer almaktadır. İsviçreli sanat koleksiyoncusu ve hamisi Gustave Revilliod'un Cenevre şehrine miras bıraktığı özel koleksiyonunu sergilemek amacıyla inşa edilen bina, annesi Ariane de la Rive'nin adını taşımaktadır. 1934'ten beri müze , Musée *d'Art et d'Histoire liderliğindeki Cenevre sanat ve tarih müzeleri derneği Les Musées* d'art et d'histoire Geneve'nin bir üyesidir.

1993 yılında müze, 12 yıllık inşaat çalışmalarının ardından yeniden açıldı.

Kaynakça
--------

1. ↑  Le Musée Ariana: Musée suisse de la céramique et du verre 29 Haziran 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. From the website. (Fransızca)
2. 1 2  Ariana Museum 22 Aralık 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Geneva Tourism. (İngilizce)
3. 1 2  The Palais des Nations: History 26 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. UNOG: United Nations Office at Geneva. (İngilizce)
4. 1 2  Repères historiques 2 Nisan 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. From the website. (Fransızca)

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb12509919c (data)
* ISNI: 0000 0001 2308 6853
* LCCN: n81071449
* NLI: 987007417385205171
* SUDOC: 034333649
* VIAF: 138319348
* WorldCat: lccn-n81071449

 |
**Menenjiom**, beyin ve omuriliği kaplayan zarlardan (meninksler) gelişen beyin tümörüdür. Yetişkinlerde en sık görülen birincil beyin tümörüdür. Çoğu meninjiom (yüzde 85-90) iyi huylu tümörler olarak sınıflandırılır, geri kalan yüzde 10-15 atipik veya malign (kanserli) tümörlerdir.

"İyi huylu" kelimesi menenjiyomlar için yanıltıcı olabilir. Konum ve büyüme oranına bağlı olarak, iyi huylu menenjiomlar hayati sinirleri etkileyebilir veya beyni sıkıştırarak sakatlığa neden olabilir. Hatta hayatı tehdit edebilirler.

Menenjiomlar en sık 40 ila 70 yaşlarında ve kadınlarda daha sık görülür. 60 yaşın üzerindeki insanların yaklaşık yüzde 3'ünde menenjiom bulunur. Bilinen az sayıda predispozan faktör önceden radyasyona maruz kalma, uzun süreli hormon kullanımı ve nörofibromatoz tip 2 gibi kalıtsal durumlardır.

Nedenler
--------

Araknoid tabaka beyni çevreleyen zarlardan biridir. Bir menenjiom, araknoid kap hücreleri adı verilen araknoid tabakadaki hücrelerden büyür. Bu hücreler beyindeki sıvı miktarını düzenlemeye yardımcı olur. Bununla birlikte, meninjiomların nedeni bilinmemektedir. Risk faktörlerinin şunları içerdiği düşünülmektedir:

* İlerleyen yaş
* Önceki radyasyon tedavisi
* Kromozom anormallikleri
* Kadın hormonları

Belirtiler
----------

En yaygın belirtiler el veya ayaktaki uyuşma, baş ağrısı ve halsizliktir. Bazı semptomlar özellikle beynin menenjiom olan bölgesi ile ilgilidir. Diğer semptomlar şunları içerir:

* Kafa karışıklığı
* Uyuşukluk
* Görme ve/veya işitme sorunları
* Kişilik değişiklikleri
* Mide bulantısı ve kusma
* Seğirme ve nöbetler
* Yüzde uyuşma veya ağrı

Teşhis
------

Menenjiom tanısı için kullanılan yöntemlerden birisi manyetik rezonans görüntülemedir (MRG).
Menenjiomları teşhis etmek, yavaş büyümeleri nedeniyle zor olabilir. Genellikle semptomlar yaşlanmaya bağlanır. Kapsamlı nörolojik muayenelere ihtiyaç vardır, tanı çoğunlukla radyolojik testlerle yapılır. Bir menenjiomun beyni nasıl etkilediğini belirlemek için işitme ve görme testleri gibi diğer testler de kullanılabilir.

Bilgisayarlı tomografi (BT) ve manyetik rezonans görüntüleme (MRG) sıklıkla tanıda kullanılır. Tam tanı biyopsi gerektirebilir, ancak bazen tanı sadece BT veya MRG ile de yapılabilir. Nadir durumlarda, tümörün beyindeki kan akışını nasıl etkilediğini belirlemek için bir serebral anjiyogram kullanılabilir.

Tedavi
------

Radyocerrahi ve cerrahi en yaygın ilk tedavilerdir. Ameliyat daha önce kullanılmışsa, radyocerrahi tekrarlayan tümörler için kullanılabilir ve bazı durumlarda ameliyatla tamamen çıkarılamayan bazı tümörler de radyocerrahi ile tedavi edilir. Kemoterapi nadiren kullanılır.

Kaynakça
--------

cancer.gov/menengioma 9 Nisan 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Dış bağlantılar
---------------

Mayo Clinic 6 Mart 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb119653573 (data)
* LCCN: sh85083561
* NLI: 987007562998905171

 |
**Ayhan Şahenk Spor Salonu**, İstanbul, Maslak'ta Darüşşafaka Eğitim Kurumları yerleşkesi içinde yer alan spor salonu.

Türkiye Basketbol Ligi takımlarından Darüşşafaka maçlarını yaptığı salonun seyirci kapasitesi 3500 kişidir. 350 araçlık otopark bulunmaktadır. 1995 yılında kullanıma açılan salon, uluslararası standartlarda sportif faaliyetlerin yanı sıra evrensel sanat ve kültür etkinliklerinin de gerçekleştirildiği çok amaçlı bir yapıya sahiptir.

Ayrıca Darüşşafaka Ortaokulu ve Lisesi öğrencileri bu salonun tüm imkânlarından sınırsız ve ücretsiz olarak yararlanabilmektedirler.

Şubat 2023 itibarıyla 5 aylığına restorasyona girip, deprem ve yenileme çalışmalarına başlanmıştır.

Önceki sezonlarda Darüşşafaka'nın yanı sıra Efes Pilsen, Galatasaray, Bahçeşehir gibi basketbol takımları da iç saha maçlarını bu salonda oynamıştır. Abdi İpekçi Arena'da 2009 Avrupa Yüzme Şampiyonası yapılacağı için Fenerbahçe EuroLeague maçlarını bu salonda oynamıştır.

2007-08 sezonundan 2010-2011 sezonuna kadar Galatasaray (basketbol takımı) ve Galatasaray (kadın basketbol takımı) maçlarını bu salonda oynamıştır.

| * g
* t
* d
2023-24 Basketbol Süper Ligi salonları |
| --- |
| 
* Akatlar Spor Kompleksi
* Ankara Spor Salonu
* Ayhan Şahenk Spor Salonu
* Bodrum Spor Salonu
* ENKA Spor Salonu
* Gazanfer Bilge Spor Salonu
* Muradiye Spor Salonu
* Mustafa Dağıstanlı Spor Salonu
* Mustafa Kemal Atatürk Karşıyaka Spor Salonu
* Pamukkale Üniversitesi Spor Salonu
* Sinan Erdem Spor Salonu
* Tofaş Spor Salonu
* Ülker Spor ve Etkinlik Salonu

 |
**Türkiye Tütüncüler Bankası A.Ş.** adıyla 17 Eylül 1924 tarihinde Akhisar ve civarında 250 ortak tarafından kuruldu. Genel müdürlüğü 1955'te İzmir'e taşındı.

1980'e kadar yerel banka olarak faaliyet gösterdi ve bu tarihte Yaşar Holding'e dahil oldu. 1996'ya kadar **Tütünbank** olarak faaliyet gösteren banka 12 Aralık 1996 tarihinde, içinde yer aldığı Yaşar Topluluğu'nun adını da unvanına ekleyerek, **Türkiye Tütüncüler Bankası Yaşarbank A.Ş.** adını aldı.

21 Aralık 1999 tarihli 99/13765 sayılı Bakanlar Kurulu kararı çerçevesinde, Bankalar Kanunu'nun 14. maddesinin 3. fıkrası doğrultusunda Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) bünyesine alındı.

Yaşarbank, Egebank, Yurtbank, Bank Kapital ve Ulusal Bank ile birlikte Sümerbank bünyesi altında birleştirildikten sonra, tamamı TMSF'ye ait olan Sümerbank hisseleri, 10 Ağustos 2001 tarihinde imzalanan hisse devir sözleşmeleri ile Ordu Yardımlaşma Kurumu'na (OYAK) devredildi. BDDK'nın 2 Ocak 2002 tarihli kararı ile verilen izin çerçevesinde Banka Oyak Bank ile birleştirildi.

Ayrıca bakınız
--------------

Tütünbank
**Şemsipaşa Halk Kütüphanesi**, Üsküdar'da bulunan kütüphanedir. Bulunduğu semte adını da veren Şemsi Ahmet Paşa tarafından, 1580 yılında Mimar Sinan'a yaptırılan bir yalı camii olan Şemsipaşa külliyesinin medrese kısmında, Reşat Şemsettin Sirer’in Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı sırasında, Bakanlar Kurulunun 16/05/1947 tarih ve 3/5836 sayılı kararı ile restorasyonu yapıldıktan sonra, 29 Mayıs 1953 tarihinde faaliyete geçmiştir.

440 m² alanda faaliyet gösteren kütüphanenin 95.000 üyesi (2015), yaklaşık 30.000 eserden yararlanmaktadır. Bunlardan 790 adedi çeşitli dillerde yazılmış yabancı yayındır, ayrıca 86 tane de kitap dışı materyal (ses kasedi, CD, DVD, videokasedi) vardır. Kütüphane 141 adet süreli yayın ve 2 adet günlük gazeteye abonedir.

Çinili Çocuk Kütüphanesi (16 Şubat 1966), Mihrimah Sultan Çocuk Kütüphanesi (17 Haziran 1968) ve Selimiye Çocuk Kütüphanesi (10 Aralık 1969) de Şemsipaşa Halk Kütüphanesine bağlı olarak hizmet vermektedir.

Dış bağlantılar
---------------

* Şemsipaşa Halk Kütüphanesi[*ölü/kırık bağlantı*]
**Kuzguncuk Bostanı** ya da bilinen eski adı ile **İlya’nın Bostanı**, İstanbul'un Üsküdar ilçesinin Kuzguncuk semtinde bulunan çok amaçlı bir sosyal bostan/park alanıdır. 2014 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğü’nden Üsküdar Belediyesi tarafından kiralanmıştır.

Bostanda, meyve bahçeleri, tarım alanları, hobi bahçeleri, mesire alanı, amfi alanı, yürüyüş yolları, çocuk oyun alanı, tıbbi, aromatik bitki alanları ve basketbol sahası bulunur. Geleneksel Hıdırellez kutlamaları başta olmak üzere birçok özel gün ve etkinlik de burada yapılır. 100 küçük parsele ayrılan bostanda, 50 adedi mahalleliye ayrılmıştır. Geri kalan parseller okullara ve bilgi evlerine verilir. Kuzguncuk'da ikamet etme şartı bulunan bostanda tarım yapmak isteyen mahalleli başvuruları Kuzguncuk Muhtarlığı'na yapmaktadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "ÜSKÜDAR'DA NEFES ALDIRAN BİR BOSTAN". *www.uskudar.bel.tr*. 2 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mayıs 2023.
2. ↑  İSTANBUL, Fatma AKSU /. "Mahalleye değil kişiye özel". *www.hurriyet.com.tr*. 1 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mayıs 2023.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Kuzguncuk Bostanı*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |
Diego Velázquez'in tablosu

|  |
| --- |
| Makale serilerinden |
| İsa |
| Tarihî İsa
* Kronoloji
* İsa'nın tarihselliği
* Mesih efsanesi teorisi
 |
| Hristiyanlıkta İsa
* Mesih
* Kristoloji
* İnciller
* Vaftizi
* Mucizeleri
* Çarmıha gerilmesi
* Dirilişi
* Yükselişi
* İkinci gelişi
* Kutsal emanetler
 |
| İslam'da İsa
* İslam'da Mesih
* İslami inançta "İncil"
* İslam'da Meryem
* İslam'da İsa
* Mehdi
* Yeşil Kubbe
 |
| Diğer bakış açıları
* Yahudilikte İsa
 |
| * g
* t
* d
 |

**İsa'nın çarmıha gerilişi**, MS 30 ve 33 arasında bir dizi sorgulama ve işkencenin ardından Roma'nın Yahudiye eyaletine bağlı Golgota'da İsa'nın çarmıha gerilmesi olayıdır. Yeni Ahit müritlerinde bu olaydan bahseden metinler, diğer antik kaynaklar tarafından ispatlanmış olan dört kanonik müjde ile ve Hristiyan olmayan kaynaklar tarafından doğrulanan tarihsel ve teolojik bir olay.

Her bir kitapta İsa'ya ilişkin bu beş olay, diğer tüm Kitab-ı Mukaddes hikâyelerinden çok daha detaylı bir biçimde anlatılır. Araştırmacılar neredeyse saat saat olayın gelişmesini okura anlatmak istendiğini belirtirler.

İslam'da
--------

İsa çarmıhta veya başka bir surette öldürülmemiştir. Çoğu İslami gelenek, İsa'nın fiziksel olarak çarmıhta veya başka bir şekilde öldüğünü kategorik olarak reddeder. Kabül gören islami görüşe göre kendisine ihanet eden havarinin yüzü yaratıcı tarafından Hz. İsaya dönüştürürlür ve havarı çarmıha gerilir İsa ise tekrar yeryüzüne inmek üzere göğe çıkarılır. Bununla birlikte, bazı modern Müslüman bilginler, İsa'nın gerçekten öldüğüne ve onun hayatta kalmasına yapılan atıfların gerçek değil, sembolik olduğuna inanıyorlar. İsa'nın ölümünün doğası hakkındaki bu anlaşmazlık, İslam kanununun kendisinde bulunur ve en eski Hadis, Muhammed'in arkadaşlarının İsa'nın öldüğünü söylediğini aktarır. Bu arada, daha sonraki Hadis ve Tefsirlerin çoğunluğu bunun tersini savunmaktadır. Muhammed Reşid Rıza gibi bazı İslami reformcular, çağdaş yorumcuların İsa'nın ölümünün inkârının mecazi olarak yorumlanmasıyla hemfikirdir. Tüm bunların dışında, Kuran'ın bir ayetinde "Ve (bir de), "Allah'ın elçisi Meryem oğlu İsa Mesih'i öldürdük" demelerinden ötürü (onlara çeşitli belalar verdik). Oysa onu öldürmediler ve asmadılar, fakat (öldürdükleri kişi) kendileri için (İsa'ya) benzetildi. Şüphesiz onun hakkında anlaşmazlığa düşenler, bu konuda kesin bir şüphe içindedirler. Bu husustaki bilgileri ancak zanna uymaktan ibarettir ve onu kesin olarak öldürmediler." denilir. (Nisa-157)

Kaynakça
--------

1. ↑  Powell, Mark A. *Introducing the New Testament*. Baker Academic, 2009. ISBN 978-0-8010-2868-7
2. ↑  Kuran, 4:157
3. ↑  Ayoub 1980, p. 113.

Ayrıca bakınız
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***İsa'nın çarmıha gerilişi*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* İsa'nın göğe yükselişi
* İsa'nın dirilişi
* İsa'nın başkalaşımı

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: sh85070003
* LNB: 000148070
* NKC: ph138458
* NLI: 987007293566205171

 |
**Johnny Marr** (doğum adı **John Martin Maher**, 31 Ekim 1963), İngiliz müzisyen, söz yazarı ve şarkıcı. İlk olarak 1982'den 1987'ye kadar aktif olan The Smiths'in gitaristi ve yardımcı söz yazarı olarak ün kazandı. O zamandan beri çok sayıda başka grupla performans sergiledi ve solo bir kariyere başladı.

Manchester'da İrlandalı bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Marr, ilk grubunu 13 yaşında kurdu. 1982'de Morrissey ile Smiths'i kurmadan önce Andy Rourke ile birkaç grubun parçasıydı. Pop gitar tarzı grubun sound'unun ayırt edici özelliği haline geldi, ancak 1987'de Marr ve Morrissey arasındaki kişisel farklılıklar nedeniyle ayrıldı. O zamandan beri Marr, The Pretenders, The The, Electronic, Modest Mouse ve the Cribs'in bir üyesidir ve şu isimlerle çalışarak üretken bir seans müzisyeni haline geldi: Pet Shop Boys, Talking Heads, Bryan Ferry ve Hans Zimmer.

2003 yılında Johnny Marr and the Healers adıyla Boomslang adlı bir albüm çıkaran Marr, 2013 yılında ilk solo albümü The Messenger'ı çıkardı. Marr'ın otobiyografisi Set the Boy Free, 2016'da yayınlandı.

Marr, 2010 yılında BBC tarafından yapılan bir ankette son 30 yılın en iyi dördüncü gitaristi seçildi. Mojo'nun genel yayın yönetmeni Phil Alexander, onu "muhtemelen İngiltere'nin son büyük gitar stilisti" olarak tanımladı. 2013'te NME, Marr'ı "Godlike Genius" ödülüyle onurlandırdı: "Dünyanın gelmiş geçmiş en büyük gruplarından biri olan Smiths ile müzik tarihini yeniden yazmakla yetinmedi, kariyeri boyunca sınırları zorlamaya ve gelişmeye devam etti. gezegendeki en iyi ve en heyecan verici sanatçılardan bazılarıyla."

Kaynakça
--------

1. ↑  "You are being redirected..." *Johnny-marr.com*. 24 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Kasım 2016.
2. ↑  "Chilis star wins Axe Factor". BBC. 30 Nisan 2010. 12 Nisan 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ocak 2013.
3. ↑  Mojo magazine. February 2013. Issue 231
4. ↑  "Johnny Marr to receive top NME honour". *BBC News*. 11 Şubat 2013. 12 Şubat 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Şubat 2013.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX1542823
* BNF: cb14001462m (data)
* GND: 119415070
* ISNI: 0000 0000 7839 1591
* LCCN: n93028393
* MusicBrainz: ff621094-2a76-401f-8398-b75b5fd2be24
* NKC: xx0176012
* NLI: 987007325762005171
* NTA: 072777036
* SUDOC: 156839849
* VIAF: 24798124
* WorldCat: lccn-n93028393

 |
Yuriko Backes
**Yuriko Backes** (d. 22 Aralık 1970, Kobe, Japonya) Lüksemburglu kadın siyasetçi ve diplomat.

Lüksemburglu bir ailenin çocuğu olarak Japonya'da doğmuştur. Kısa bir dönem Almanya'da yaşayıp geri Japonya'ya dönmüş, Kobe'deki Kanada Akademisi Uluslararası Okulu'nu bitirmiştir. London School of Economics'te uluslararası ilişkiler bölümünü bitirmiştir. Londra Üniversitesi, SOAS'ta Japon Çalışmaları bölümünde master yapmış, ayrıca Brugge'deki Avrupa Koleji'nde Avrupa siyasi ve idari çalışmaları alanında master yapmıştır. 1994'te Lüksemburg Dışişleri Bakanlığı'nda diplomatlık kariyerine başlamış, Lüksemburg'un, New York'taki, BM daimi temsilciliğinde, Brüksel'deki Avrupa Birliği daimi temsilciliğinde ve Tokyo büyükelçiliğinde görevler üstlenmiş, 2010-2016 yıllarında başbakanlar Jean-Claude Juncker ve Xavier Bettel'in diplomasi danışmanı olmuş, 2016-2020 yıllarında Avrupa Komisyonu nezdinde Lüksemburg daimi temsilciliği görevini üstlenmiş ve bu göreve gelmiş ilk kadın olmuştur. 2020-2022 yıllarında Lüksemburg Grand Dükalığı mareşali (genel sekreter) olarak görev yapmış, bu göreve gelen ilk kadın unvanını da almıştır. 2021 yılı sonunda, yeni maliye bakanı olacağı açıklanmış, aynı tarihlerde Demokrat Parti'ye üye olmuş ve Ocak 2022 itibarıyla maliye bakanlığı görevini üstlenmiştir.

Görevleri
---------

**Hükümet**

* 5 Ocak 2022 - ... : Maliye Bakanı

**Diğer**

* 2010 - 2016 : Başbakan (Juncker ve Bettel) diplomasi danışmanı
* 2016 - 2020 : Avrupa Komisyonu nezdinde Lüksemburg daimi temsilcisi
* 1 Haziran 2020 - 5 Ocak 2022 : Lüksemburg Grand Dükalığı Mahkeme Mareşali (Lüksemburg Büyük Düklüğü Genel Sekreteri)
**Miguel Alvarez-Fernandez** (d. 1979; Madrid, İspanya) Madrid'de ve Berlin'de görev yapan bir ses sanatçısı, bestecidir. Technical University of Berlin’de Electronic Music Studio’da, bunun yanı sıra University of Oviedo’nun Sanat Tarihi ve Müzikoloji bölümlerinde ve European University of Madrid’de Ses Sanatı ve Elektro akustik Müzik alanlarında uzman olarak eğitim vermektedir.

Sanatsal ve kuramsal çalışmaları, seks ve müzik arasındaki ilişki (Her ikisi de "doğal kategoriler" yerine sosyokültürel yapılar olarak anlaşılmaktadır.) veya interaktif süreçler ve kontrolün aldatıcılığı arasındaki bağlantılar gibi sorunlu konseptleri ele alır. Alvarez-Fernandez bu konuları gerek yalnız, gerekse DissoNoiSex adlı sanat grubunun bir üyesi olarak, ses montajlarında ve müzik kompozisyonlarında incelemiştir.

Alvarez-Fernandez’in çalışmaları içlerinde Madrid’de yer alan Museo Nacional Centro de Arte Reina Sofia, National Auditorium of Music ve Residencia de Estudiantes, ayrıca Technical University of Berlin, Kopenhag’da yer alan Huset galerisi veya New York’taki Eyebeam Gallery olmak üzere çok çeşitli yerde sergilenmiştir. Sanatçı aynı zamanda, Brezilyalı yönetmen Lina Chamie’nin "A via lactea" isimli filminin de dahil olduğu farklı görsel işitsel prodüksiyonlar için müzik bestelemiştir.

Bir müzik bilimci ve ses sanatı teorisyeni olarak, Alvarez-Fernandez İspanya, Almanya, İtalya, Fransa, Danimarka, İsveç, Makedonya, Sırbistan, Litvanya, Rusya gibi birçok ülkede eğitim vermiştir.

İspanya’da ses sanatı küratörü olarak görev yapmasıyla tanınmıştır. "Itinerarios del sonido" (Maria Bella ile birlikte) adlı projesi için, on dört uluslararası alanda tanınmış sanatçı, sonradan bazı otobüs duraklarında dinletilecek yeni bir ses parçası yaratmak üzere (çoğunlukla ilk defa) Madrid’e davet edilmiştir. Bu projeye katılan sanatçılar arasında Vito Acconci, Jorge Eduardo Eielson, Julio Estrada, Luc Ferrari, Bill Fontana, Susan Hiller, Christina Kubisch, Adrian Piper ve Trevor Wishart yer almaktadır.

2011 yılında Valencia’da ses sanatçısı Llorenç Barber tarafından düzenlenen Nits de Deshielo i Art festivalinde, Miguel Alvarez-Fernandez Dördüncü "Cura Castillejo" ödülünü almaya hak kazanmıştır.

2008 yılından beri Miguel Álvarez-Fernández, Radio Clásica/Radio Nacional de España adlı radyo kanalında 1985’te bulunan, ses sanatı ve deneysel müziğe dayalı haftalik kült program Ars Sonora’ya ev sahipliği yapmaktadır.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX4871368
* BNF: cb17980239x (data)
* GND: 1214248454
* ISNI: 0000 0001 2268 5387
* LCCN: no2012036861
* SUDOC: 161826873
* VIAF: 172572780
* WorldCat (LCCN): no2012-036861

 |
**Hemoliz** Eritrositlerin (alyuvarların) büyük boyutlarda yıkımı. Hemoliz sonucu bir tür Anemi olan *hemolitik anemi* oluşur.

Hemoliz daha detaylı bir tanımla, Eritrositlerin hücre zarının parçalanması sonucu hemoglobin molekülünün dışarı çıkmasına verilen isimdir. Çeşitli nedenleri olabilir. Ortaya çıkış nedenleri bakımından iki farklı hemoliz tipi tanımlanmıştır: *Ozmotik hemoliz* ve *hemositoliz*.

Osmotik hemoliz
---------------

Başka bir dış etken olmaksızın (ozmoz nedeniyle) eritrosit hücrelerinin fazla su almaları sonucu oluşan hemolize, *ozmotik hemoliz* denir. Eritrosit hücreleri içlerindeki sıvıya oranla daha hipotonik olan bir sıvıya konulduklarında içeri giren yoğun su miktarı dolayısıyla şişmeye başlarlar. Bu şişme sonucu hücre zarı üstünde oluşan yüksek basınç nedeniyle zarın yırtılmasına ve hemoglobin molekülünün dışarı çıkmasına yol açar. Normal, sağlıklı eritrositler %.0,4'lük bir tuz (NaCl) çözeltisine kadar hemolize uğramadan dayanabilir. Fakat çözeltinin konsantrasyonu %0.4'ten aşağı düştüğünde Eritrositler de hemoliz görülür.   

Ayrıca bazı Anemi tiplerinde eritrositlerin zarının esnekleği azalır. Bu nedenle hücrenin su alıp şişebilme kapasitesi de düşer ve hipotonik ortama karşı direnci azalır. Bunun sonucu eritrositler %0.7'lik bir tuz çözeltisinde de bile hemolize uğrayabilirler. Bu Anemi tipine örnek olarak *herediter sferositoz* verilebilir.

Hemositoliz
-----------

Çeşitli kimyasal, fiziki veya mekanik faktörler dolayısıyla Eritrositlerin hücre zarlarındaki lipid tabakasının erimesi sonucu oluşan hemolize *hemositoliz* denir. Çeşitli hayvanların (örneğin bazı akrep ve yılanların) zehirleri, bazı bakterilerin toksinleri, çeşitli kimyasal maddeler, donma ve yüksek sıcaklık hemositolize yol açan faktörlere örnek olarak verilebilir.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* NKC: ph804777

 |
**Demir eksikliği** veya **sideropeni**, bir vücudun ihtiyaçlarını karşılamak için yeterli demirden yoksun olduğu durumdur. Demir, insan vücudundaki tüm hücrelerde bulunur ve hemoglobin proteininin temel bir bileşeni olarak akciğerlerden dokulara oksijen taşımak, hücreler içindeki elektronlar için sitokromlar şeklinde bir taşıma ortamı görevi görmek ve çeşitli dokularda oksijen enzim reaksiyonlarını kolaylaştırmak gibi birçok hayati işleve sahiptir. Düşük demir seviyesi bu hayati fonksiyonları etkileyebilir ve morbidite ve ölüme yol açabilir.

Toplam vücut demiri erkeklerde ortalama 3,8 gr, kadınlarda ise 2,3 gr'dır. Kan plazmasında demir, protein transferrine sıkıca bağlı olarak taşınır. Demir metabolizmasını kontrol eden ve demir eksikliğine karşı koruma sağlayan çeşitli mekanizmalar vardır. Ana düzenleyici mekanizma gastrointestinal sistemde yer almaktadır. Demir emiliminin çoğu, ince bağırsağın ilk bölümü olan duodenumda gerçekleşir. Bir dizi diyet faktörü demir emilimini etkileyebilir. Demir kaybı, diyetten alınan demirle yeterince karşılanmadığında, zamanla demir eksikliği durumu gelişir. Bu durum düzeltilmediğinde, yaygın bir anemi türü olan demir eksikliği anemisine yol açar. Anemi oluşmadan önce, anemi olmadan demir eksikliğinin tıbbi durumuna gizli demir eksikliği (LID) denir.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Recommendations to prevent and control iron deficiency in the United States. Centers for Disease Control and Prevention". *MMWR. Recommendations and Reports*. **47** (RR-3): 1-29. April 1998. PMID 9563847. 1 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Temmuz 2022.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* NKC: ph1154213

 |
Topoloğun sinüs eğrisi, nokta küme topolojide kullanışlı bir örnek. Bağlıdır ancak yola bağlı değildir.
Matematikte, **genel topoloji** (veya **nokta-küme topolojisi**), topolojide kullanılan temel kümeler teorisi tanımları ve yapılarıyla ilgilenen topoloji dalıdır. Diferansiyel topoloji, geometrik topoloji ve cebirsel topoloji dahil diğer birçok topoloji dalının temelini oluşturur.

Nokta küme topolojisindeki temel kavramlar *süreklilik*, *kompaktlık* ve *bağlantılılıktır*:

* Sürekli işlevler, sezgisel olarak yakındaki noktaları yakındaki noktalara götürür.
* Kompakt kümeler, keyfi olarak küçük boyutlu sonlu sayıda küme tarafından kapsanabilen kümelerdir.
* Bağlantılı kümeler birbirinden uzak iki parçaya bölünemeyen kümelerdir.

"Yakın", "keyfi olarak küçük" ve "uzak" terimlerinin tümü, açık kümeler kavramı kullanılarak kesinleştirilebilir. 'Açık küme' tanımını değiştirirsek, sürekli fonksiyonların, kompakt kümelerin ve bağlı kümelerin ne olduğunu değiştiririz. 'Açık küme' için her tanım seçimine *topoloji* denir. Topolojisi olan bir kümeye *topolojik uzay* denir.

*Metrik uzaylar,* kümedeki nokta çiftleri üzerinde *metrik olarak* da adlandırılan gerçek, negatif olmayan bir mesafenin tanımlanabildiği bir topolojik uzay sınıfıdır. Bir metriğe sahip olmak, birçok ispatı basitleştirir. En yaygın topolojik uzayların çoğu metrik uzaylardır.

Kaynakça
--------

Ek okuma
--------

Genel topolojiyle ilgili bazı standart kitaplar:

* Bourbaki, Topologie Générale ( Genel Topoloji ),0-387-19374-X .
* John L. Kelley (1955) *Genel Topoloji*, İnternet Arşivinden bağlantı, orijinal olarak David Van Nostrand Company tarafından yayınlandı.
* Stephen Willard, Genel Topoloji ,0-486-43479-6 .
* James Munkres, Topoloji ,0-13-181629-2 .
* George F. Simmons, Topolojiye ve Modern Analize Giriş ,1-575-24238-9 .
* Paul L. Shick, Topoloji: Nokta Kümesi ve Geometrik ,0-470-09605-5 .
* Ryszard Engelking, Genel Topoloji ,3-88538-006-4 .978-0-486-68735-3
* O.Ya. Viro, OA Ivanov, VM Kharlamov ve N.Yu. Netsvetaev, Temel Topoloji: Problemlerde Ders Kitabı 8 Aralık 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ,978-0-8218-4506-6 .

arXiv konu kodu matematik. 15 Haziran 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. 15 Haziran 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Dış bağlantılar
---------------

* Wikimedia Commons'ta **General topology** ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* NKC: ph123573

 |
Bir sezaryen operasyonu sırasında keşfedilen küçük (4 cm) bir yumurtalık "dermoid kist"i
**Teratom** bir tümör türüdür. Terimin etimolojik kökeni eski Yunanca’da "canavar tümör" anlamına gelen bir terimdir. Teratom her üç gelişme hücresi katmanını (ektoderm, mezoderm ve endoderm) da içeren, cenine özgü dokulardan oluşmuş bir tümördür. Teratomlar genellikle erkeklerin testislerinde, kadınların yumurtalıklarında ve çocukların kuyruksokumunda ortaya çıkarlar. Teratomlar üç kategoriye ayrılır:

* Doygun (iyi huyludur) teratomlar.
* Doygun olmayan (kötü huyludur) teratomlar.
* Monodermik ya da özel teratomlar.

İçi dolu, katı bir teratomda, sinir, kemik, bağırsak parçaları bulunabilir, bunlar genellikle kötü huyludur (habis). "Kistik teratom"da ise körelmiş çeşitli dokular (deri, diş, saç vs.) bulunabilir bunlar genellikle iyi huyludur. Teratom kistleri, sıklıkla ektodermden yapılmış olduklarından, bunlara "dermoid kist" denir. Bu dermoid kist ya da "doygun (matür) teratom"a daha ziyade kuyruksokumu bölgesinde rastlanır.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Teratom*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Humpath patolojik görüntüler #26571 Eylül 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Teratomas), #45411 Eylül 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Mature teratoma), #53501 Eylül 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Immature teratoma)
* Monster Tumors Show Scientific Potential in War Against Cancer3 Aralık 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. article in the NYTimes

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4184742-8

 |
**Gliom**, beynin veya omurganın glial hücrelerinde başlayan bir tümör türüdür. Gliomlar, tüm beyin tümörlerinin ve merkezi sinir sistemi tümörlerinin yaklaşık yüzde 30'unu ve tüm habis beyin tümörlerinin yüzde 80'ini oluşturur.

Belirti ve bulgular
-------------------

Gliom semptomları, merkezi sinir sisteminin hangi bölümünün etkilendiğine bağlıdır. Bir beyin gliomu, artan kafa içi basıncının bir sonucu olarak baş ağrılarına, kusmaya, nöbetlere ve kraniyal sinir bozukluklarına neden olabilir. Optik sinirin bir gliomu görme kaybına neden olabilir. Omurilik gliomları ekstremitelerde ağrı, güçsüzlük veya uyuşukluğa neden olabilir. Gliomlar genellikle kan dolaşımı yoluyla metastaz yapmazlar, ancak beyin omurilik sıvısı yoluyla yayılabilirler ve omuriliğe "damla metastazlarına" neden olabilirler. Karmaşık görsel halüsinasyonlar, düşük dereceli gliom belirtisi olarak tanımlanmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Targeted delivery of antitumoral therapy to glioma and other malignancies with synthetic chlorotoxin (TM-601)". *Expert Opinion on Drug Delivery*. **4** (2): 175-86. March 2007. doi:10.1517/17425247.4.2.175. PMID 17335414.
2. ↑  "Genetics of adult glioma". *Cancer Genetics*. **205** (12): 613-21. December 2012. doi:10.1016/j.cancergen.2012.10.009. PMID 23238284.
3. ↑  "Complex visual hallucinations as a presentation of temporal low-grade glioma". *Journal of Clinical Neuroscience*. **18** (1): 157-9. January 2011. doi:10.1016/j.jocn.2010.07.112. PMID 20965734.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* NKC: ph780766

 |
**Nanolif** veya **nanofiber**, ortalama lif çapları nanometreler (nanometre=10−9 metre) mertebesinde olan yaklaşık olarak bir insan saçı telinin binde biri kadar ince liflerdir. Genel anlamda lifler söz konusu olduğunda ‘nano’ terimi, lif çapının büyüklüğü hakkında bilgi verir. Günümüzde, mevcut lif üretim teknikleriyle çapı bir mikron ve altında lif üretilemediği için, çalışmalarda "çapı bir mikron ve altındaki lifler" nanolif olarak kabul edilmektedir. Bu lifleri üretmek için geliştirilmiş en son teknolojilerden biri olan elektro-üretim (elektroeğirme veya elektrospinning) yöntemidir. Birçok uygulama nanoliflerin kısa zaman içerisinde hayatın pek çok alanına gireceğini göstermektedir[*kaynak belirtilmeli*]. Polimer esaslı nanoliflerin üretimi için en etkin ve kolay yöntem elektro-üretim (electrospinning) yöntemi olarak görülmektedir. Bunun dışında özel çekim metotları ve gaz-buharı (vapor-grown) yöntemleri ile de nanolif üretmek mümkündür.

Nanoliflerin kullanım alanları arasında filtrasyon uygulamaları, batarya separatörleri, yara örtücüler, dış cephe kaplamaları, nefes alabilir membran kaplama uygulamaları gibi alanlar bulunmaktadır.
**Midazolam**, anestezi, prosedürel sedasyon, uyku sorunları ve şiddetli ajitasyon için kullanılan bir benzodiazepin ilacıdır. Uyku hali yaparak, kaygıyı azaltarak ve yeni hatıralar yaratma yeteneğinin kaybolmasına neden olarak çalışır. Bu ilacın kişinin bilincini kaybetmesine neden olmadığını, sadece sakinleştirilmesine neden olduğuna dikkat etmek önemlidir. Ayrıca nöbetlerin tedavisinde de faydalıdır. Midazolam ağızdan, damardan, kas içine enjeksiyonla, burun içine püskürtülerek veya yanaktan verilebilir. Damardan verildiğinde, tipik olarak beş dakika içinde etki etmeye başlar; bir kasa enjekte edildiğinde, etki etmeye başlaması on beş dakika sürebilir. Etkileri bir ile altı saat arasında sürer.

Yan etkiler, nefes alma çabalarında azalma, düşük tansiyon ve uyku hali olabilir. Uzun süreli kullanımdan sonra etkilerine tolerans ve yoksunluk sendromu oluşabilir. Artan aktivite gibi paradoksal etkiler özellikle çocuklarda ve yaşlılarda ortaya çıkabilir. Hamilelik sırasında kullanıldığında riskli olduğuna dair kanıt vardır, ancak emzirme sırasında tek bir dozda herhangi bir zarar kanıtı yoktur. Benzodiazepin ilaç sınıfına aittir ve beyindeki GABA nörotransmitterinin aktivitesini artırarak çalışır.

Midazolam 1974'te patentlenmiş ve 1982'de tıbbi kullanıma girmiştir. Birçok ülkede kontrollü bir maddedir.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7  "Midazolam Hydrochloride". The American Society of Health-System Pharmacists. 5 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2015.
2. 1 2  "Nonintravenous midazolam versus intravenous or rectal diazepam for the treatment of early status epilepticus: A systematic review with meta-analysis". *Epilepsy & Behavior*. **49**: 325-36. August 2015. doi:10.1016/j.yebeh.2015.02.030. PMID 25817929.
3. 1 2  "Benzodiazepines in epilepsy: pharmacology and pharmacokinetics". *Acta Neurologica Scandinavica*. **118** (2): 69-86. August 2008. doi:10.1111/j.1600-0404.2008.01004.x. PMID 18384456.
4. ↑  *Tarascon Pocket Pharmacopoeia 2015 Deluxe Lab-Coat Edition*. Jones & Bartlett Learning. 2015. s. 21. ISBN 9781284057560.
5. ↑  "Midazolam use while Breastfeeding". 5 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ağustos 2015.
6. ↑  *Analogue-based Drug Discovery*. John Wiley & Sons. 2006. s. 539. ISBN 9783527607495. 30 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Şubat 2022.
Tümevarımcılık, bilimsel teoriler geliştirmek için bilimsel yöntemin geleneksel ve hala yaygın felsefesidir. Tümevarımcılık, bir alanı tarafsız bir şekilde gözlemlemeyi, incelenen durumlardan yasalar çıkarmayı - dolayısıyla tümevarımsal akıl yürütmeyi - ve böylece nesnel olarak gözlemlenenin tek doğal doğru teorisini keşfetmeyi amaçlar.

Tümevarımcılığın temeli, özetle, "teorilerin gerçeklerden türetilebileceği veya gerçekler temelinde kurulabileceği fikridir". Evreler halinde gelişen tümevarımcılığın kavramsal saltanatı, Francis Bacon'ın 1620'de Batı Avrupa'nın hakim modeli olan ve peşin hükümlü inançlardan tümdengelim yoluyla akıl yürüten skolastik modele karşı böyle bir öneride bulunmasından bu yana dört yüzyıla yayıldı.

19. ve 20. yüzyıllarda, tümevarımcılık, bilimsel yöntemin gerçekçi idealleştirmesi olarak varsayımsal tümdengelimciliğe yenik düştü. Yine de bu tür bilimsel teoriler, bilim adamlarının gerçek yöntemleri gibi çeşitli ve resmi olarak öngörülemeyen en iyi açıklama olan "Hepten gelimsel düşünce" (Abductive reasoning)'ye yönelik çıkarım durumlarına geniş çapta atfediliyor. 4 Mayıs 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

### Matematiksel tümevarım

P(n) bir açık önerme, a önermeyi doğrulayan en küçük sayma sayısı olmak üzere, P(n) nin doğruluğunu göstermek için;

* P(a) nın doğru olduğu gösterilir.
* P(n) nin doğru olduğu kabul edilir.
* P(n+1) in doğru olduğu gösterilir.

P(n) önermesinin doğruluğunu ispatlamak için kullanılan bu yönteme, tümevarım yöntemi adı verilir.

Örnek;

* P(n) : 2+4+6...+ 2n=n(n+1) olduğunu tümevarım ispat yöntemi ile gösterelim.
* n=1 için, P(1): 2.1=1.(1+1)→ 2=2→ P(1) doğrudur.
* n=k için, P(k):2+4+6...+2k=k(k+1) önermesinin doğru olduğunu kabul edelim.
* n=(k+1) için, P(k+1): 2+4+6+...+2k+2(k+1)=(k+1)(k+2) olduğunu gösterelim.
* 2+4+6...+2k=k(k+1) eşitliğinin her iki tarafına 2(k+1) ekleyelim.
* 2+4+6...+2k+2(k+1)=k.(k+1)+2(k+1)→P(k+1) doğrudur.
* P(k+1) doğru olduğundan P(n) önermesi doğru olur.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb11953391k (data)
* GND: 4026765-9
* LCCN: sh85065805
* NKC: ph207649
* NLI: 987007548367505171

 |
**Kievli Maria Dobroniega,** (d. y. 1012 – ö. 13 Aralık 1087), Lehistan Kralı I. Kasimir'in karısı ve Lehistan kraliçesi idi. Aslen Rurik hanedanı mensubu bir Kiev Rus prensesiydi.

Yaşamı
------

### Aile

Kiev Büyük Prensi I. Vladimir'in küçük çocuklarından biriydi. Annesinin kimliği tarihçiler ve web kaynakları arasında tartışmalıdır.

Büyük Prens Vladimir yedi kez evlendi ve meşru ve gayri meşru birçok çocuk babası oldu. Altıncı karısı Anna Porphyrogeneta'nın Vladimir'den dört yıl önce vefat ettiği biliniyor. Merseburg'lu tarihçi Thietmar, çağdaş yazılarında Polonyalı I. Bolesław'ın 1018'de Kiev'e yaptığı baskın sırasında I. Vladimir'in dul eşini ele geçirdiğinden bahseder. Tarihçiler, bu eşin kimliği hakkında uzun zamandır hiçbir ipucuna sahip değillerdi. Bununla birlikte göçmen tarihçi Nicholas Baumgarten, Kont Kuno von Oenningen'in (gelecekteki Swabia Dükü I.Konrad) bir kızının "Genealogia Welforum" ve "Historia Welforum Weingartensis" kaynaklarınca "filia Ottonis Magni imperatoris" olarak kabul edildiğini yazar (Büyük Otto'nun kızı; muhtemelen bazılarınca gayri meşru ve bazılarınca meşru kızı olarak iddia edilen Rechlinda Otona [Regelindis]). Bu kızın İngiltere'nin Edithi ile ilk evliliğinden doğduğunu ve "rex Rugorum" (Rus Kralı) ile evlendiğini iddia eder. Bu kanıt I. Vladimir'in son karısıyla ilgili olarak yorumlanmıştır ve Maria'nın annesi için olası bir kimliktir.

### Evlilik

Maria 1040 civarında Polonya Dükü Restoratör I. Kazimierz ile evlendi. Bu evlilik, Kazimir'in Polonya tahtını geri alması için destek kazanmasına yardımcı oldu. Kazimir daha önce iki kez tahtı ele geçirmeye çalışmış, ikisinde de başarısız olmuştu. Maria'nın kardeşi I. Bilge Yaroslav'ın desteğiyle Kazimir başarılı birgirişimde bulunmayı başardı.

Çiftin beş çocuğu oldu:

1. II. Bolesław (Cesur) (M.Ö. 1043 – Ö. 2/3 Nisan 1081/82).
2. I. Władysław Herman (M.Ö. 1044 – Ö. 4 Haziran 1102)
3. Mieszko (d. 16 Nisan 1045 - ö. 28 Ocak 1065).
4. Otto (M.Ö. 1046 – Ö. 1048).
5. Świętosława (M.Ö. 1048 - ö. 1 Eylül 1126), evli y. 1062'den sonra Dük olan (ve 1085'ten sonra Kral) Bohemyalı II. Vratislaus'la.

Maria'nın kocası 28 Kasım 1058'de öldü. On altı yaşındaki oğlu Bolesław daha sonra (1076) Polonya Kralı oldu. Bolesław II, Piast hükümdarlarının en yeteneklilerinden biri olarak kabul edilir. Ancak 1079'da tahttan indirildi ve ülkeden kovuldu.

Maria, en büyük oğlundan beş ya da altı yıl sonra daha yaşadı ve 1087'de öldü.

Kaynakça
--------

1. ↑  "RUSSIA, RURIKID". 7 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mayıs 2022.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* VIAF: 8338151778238418130001
* WorldCat: viaf-8338151778238418130001

 |
15 yaşındaki Dorothy Counts, okuluna giderken. Fotoğraf, 1957'de yılın Dünya Basın Fotoğrafı seçilmiştir.
**Dorothy Counts** (d. 1942) Kuzey Karolina, Charlotte'ta bulunan Harry Harding Lisesi'ne kayıt olan ilk siyahi öğrencilerden bir tanesidir. Okula başladıktan dört gün sonra tacizler ve yapılan tehditler nedeni ile ailesi tarafından okuldan çekilmeye zorlanmıştır.

Tarih
-----

1956 yılında, kırk siyahi öğrenci beyaz öğrencilerin okuduğu bir okula başvuruda bulundu. 4 Eylül 1957 tarihinde on beş yaşındaki Dorothy Counts bölgedeki sadece beyaz öğrencilerin okuduğu okullara kayıt yaptıran dört siyahi öğrenciden bir tanesiydi. Dorothy Counts Harry Harding Lisesine kayıt oldu. Diğer üç öğrenci farklı okullara kaydoldular.

Dorothy Counts ilk gün okula giderken yoğun şekilde tacize uğradı. Okula yürüyüşü boyunca üzerine tükürüldü, üzerine cisimler atıldı ve hakaret edildi. Okula yürüyüşü sırasında fotoğrafçı Douglas Martin tarafından çekilen fotoğraf 1957 yılında yılın dünya basın fotoğrafı (fotoğraf) ödülünü aldı. Okulda Dorothy Counts'a yapılan tacizler devam etti. Ertesi gün Dorothy Counts iki beyaz kız ile arkadaş oldu. Fakat arkadaşları kendilerine yapılan tacizlerden ötürü Dorothy Counts ile görüşmeyi kestiler. Dorothy Counts'ın ailesi tehdit telefonları almaya başladı. Arabasına saldırıldı ve okuldaki dolabına hasar verildi. Bunun üzerine babası Dorothy Counts'ı okula başladıktan dört gün sonra geri alma kararını verdi.

Aile daha sonra Pensilvanya'ya tasındı. Dorothy Counts burada bir okula yazıldı ve diplomasini aldı. Daha sonra Johnson C. Smith Üniversitesi’nden mezun oldu.

Kaynakça
--------

* 8 Nisan 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* 8 Nisan 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Jakub Jan Ryba
**Jakub Šimon Jan Ryba** (d. 26 Ekim 1765 - ö. 8 Nisan 1815) Çek öğretmen ve klasik müzik bestecisiydi. En ünlü eseri Çek Noel Ayini olan *"Hey, Usta!"dır.* (*Česká mše vánoční "Hej mistře!"*)

Ryba, Pilsen yakınlarındaki Přeštice'de doğdu. Babası bir öğretmendi. 1780'de Ryba Prag'a gitti ve burada Piarist spor salonunda eğitim gördü. Öğretmeni Cassianus Hanel ona müzik öğretti. Ryba çok iyi bir öğrenciydi ve kısa sürede beste yapmaya başladı. 1784'te babası ona Nepomuk'ta öğretmen olarak çalışmasını emretti. Ryba isteksizce itaat etti, ancak kısa süre sonra okuldan kovuldu. Birkaç ay sonra annesinin öldüğüne dair bir mesaj aldı. Uzun bir hastalıktan sonra Mníšek pod Brdy'ye taşındı. O bölgede yerel halk arasında müzik yapmak oldukça popüler olduğundan, orada mutluydu. Ancak biraz tereddüt ettikten sonra Rožmitál pod Třemšínem'de öğretmenlik pozisyonunu kabul etti.

Okul onun gözetiminde başarılı oldu, ancak yerel papaz ve konseyle sürekli çatışmalar yaşadı. Okul binasının onarımı için sık sık yaptığı fon talepleri genellikle reddedildi. 1796'da en ünlü eseri olan *Çek Noel Ayini'ni "Hey, Master!"* yazdı. (kendisi tarafından *Missa solemnis Festis Nativitatis DJ Ch. accommodata in linguam bohemicum musicam* olarak adlandırılmıştır).

Dayanılmaz bir parasızlık, üstlerinin düşmanlığı ve tamamen bitkinliği, Rožmitál pod Třemšínem yakınlarındaki Voltuš'ta intihar etmesine neden oldu. 8 Nisan 1815'te Ryba sabah ayine katıldı. Daha sonra sık bir ormanda boğazı jiletle kesilmiş halde bulundu. Yanında en sevdiği yazar Seneca the Younger'ın *Ruhun Barışı Üzerine Deneme kitabı* vardı. Rožmitál pod Tremšínem yakınlarındaki bir veba mezarlığına gömüldü.

Eserleri esas olarak birçok pastorella ve ayin içerir. Bu eserler birçok ülkede popülerdir.

 Voltuš yakınlarındaki JJ Ryba'nın anıtı

Literatürde
-----------

* Jiří Berkovec: *Jakub Jan Ryba*, Prag, 1995,80-85787-97-0
* Vaclav Spěváček: *Jakub Jan Ryba, vychovatel našeho lidu* [ *Jan Jakub Ryba, Educator of Our Nation* ], Prag, 1984
* Jan Němeček: *Jakub Jan Ryba: život a dílo* [ *Jan Jakub Ryba, Life and Works* ], Prag, 1963
* Jan Němeček: *Školní deníky Jakuba Jana Ryby* [ *School Diaries by Jakub Jan Ryba* ], Prag, 1957
* Irena Janáčková: *Jakub Jan Ryba o svém hudebním životě* Prag, 1946. *1801'den Mein musikalischer Lebenslauf* (Almanca) otobiyografisinin çevirisi.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Podbrdske Muzeum". 20 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "Ryba: Missa Solemnis in C; Mass in E minor". *American Record Guide*. 1 Eylül 2003. 17 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Mayıs 2009.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb13948305f (data)
* CiNii: DA12910625
* GND: 11945873X
* ISNI: 0000 0001 1071 7492
* LCCN: n82032753
* MusicBrainz: 37f4eb79-0aaf-4ccc-9b72-c99e3a3ef5c6
* NDL: 01057824
* NKC: jk01103232
* NLA: 36584485
* NLI: 987007456369405171
* NTA: 074918095
* SNAC: w6cs2rfv
* SUDOC: 080602169
* Trove: 1306147
* VIAF: 76505912
* WorldCat: lccn-n82032753

 |
Johann Peter Friedrich Ancillon
**Johann Peter Friedrich Ancillon** (30 Nisan 1767 – 19 Nisan 1837) Prusyalı tarihçi ve devlet adamıdır. Prusya dışişleri bakanlığı yapmıştır.

Ancillon Berlin'de doğdu. Fransız diplomat ve hukukçu Charles Ancillon'un ikinci kuşak torunudur. Cenova Üniversitesi'nde teoloji okuduktan sonra Berlin'deki Fransız toplumuna rahip atandı. Bu sırada edindiği tarih öğreticiliği şöhreti sayesinde askeri akademiye tarih profesörü oldu. 1793'te İsviçre'yi ziyaret etti. 1796'da Fransa'yı ziyaret etti. Gezilerindeki izlenimlerini yayımladı. 1817'de devlet konsülü olarak hizmet etti. Bakanlıkta başladığı görevlerinde üst kademelere yükselerek bakan vekilliği ve daha sonra 1832'de bakan olarak görev yaptı. Alman kamuoyuna göre liberalizmin yükselişini sağlayan biridir. Ancillon Prusya'daki sert sınıf ayrılıklarının devlet in ideal tabanını oluşturduğunu düşünüyordu. Bakanlığı dönemindeki en önemli katkısı Viyana Kongresi'nin sonuç oluşumundaki rolüdür. Viyana Kongresi sırasında, Haziran 1834'te Klemens von Metternich ile işbirliği sayesinde liberalist sistem Almanya'da sonsuza dek yerleşmiş gibi görünüyordu.Öldüğünde politik etkinliği, siyaset adamlığı ya da din adamlığı hatırlanmadı. Onun en önemli etkileri devlet ve liberal sistem üzerine yaptıkları ve Prusya hukuku ile devlet anlayışına kazandırdığı ivmedir.Özellikle Frederick William IV üzerinde kişisel etkileri olmuştur.

Kaynakça
--------

Chisholm, Hugh, ed. (1911). Encyclopædia Britannica (11th ed.). Cambridge University Press.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Friedrich Ancillon*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Kamu malı Bu madde artık kamu malı olan bir yayından alınan metni içeriyor: Chisholm, Hugh, (Ed.) (1911). "madde adı gerekli". *Encyclopædia Britannica* (11. bas.). Cambridge University Press.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX1508672
* BNF: cb12297196g (data)
* CANTIC: a11081508
* GND: 118645110
* ISNI: 0000 0001 2134 9445
* LCCN: no98110168
* NLG: 156560
* NLI: 987007257732705171
* NTA: 071757546
* SELIBR: 256086
* SNAC: w6ht6wv0
* SUDOC: 031829880
* VIAF: 59148377
* WorldCat: lccn-no98110168

 |