**Wertheim** Avustralya kökenli bir piyano markası. Daha önceden Melbourne'ün Richmond bölgesinde üretilen Wertheim, 1908-1935 yılları arasında 18.000 piyano satmıştır.

Genellikle okullarda ve çeşitli merkezlerde kullanılan Wertheim'lar uzun süre akord edilmeden kullanılabilinmesiyle ünlüdür. Ayrıca piyano öğretmenleri ve ünlü sanatçılar tarafındanda kullanılır. Ünlü piyanist Dame Nellie Melba canlı performanslarında kullanmak üzere Wertheim piyanolar sipariş etmiştir.

1920'lerde Wertheim ailesi oldukça büyük bir üne kavuşmuş ve kısa sürede çok başarılı olmuştur. Fakat 1929 yılındaki kriz nedeniyle piyano satışlarının durma noktasına gelmesi fabrikanın 1935'te kapanmasına neden olmuştur. Wertheim markası halen Avustralyalı bir firmadır fakat üretim Çin ve Güney Kore'ye kaydırılmıştır.

Tarihçe
-------

### Erken Tarih

Hugo Wertheim babası Meyer Wertheim tarafından Frankfurt, Almanya'dan Melbourne'a aile işi olan dikiş makinaları satmak için oldukça zengin bir adam olarak gitmiştir. Bourke & Collins caddesinde iki adet showroom açmıştır. Bu showroomlarda Almanya'da üretilen bisiklet, piyano ve armonika gibi şeyler satmaya başladı, fakat daha sonra ilgisini piyanolara yöneltti. Daha sonraları (yaklaşık olarak 1880'lerde) yeni kolonileşmiş Avustralya'ya Almanya'dan gelen ucuz piyanoları getirtmeye başladı. Bunları yeniden düzenleyip daha pahalıya satıyordu. Satışların iyi gitmesi üzerine en büyük oğlu olan Herbert'ı A.B.D'ye piyano yapımını ve üretimini öğrenmesi ve kıtayı dolaşması için gönderdi.

### 1908-1918

Wertheim'ın oğlu Amerika kıtasındayken, Wertheim bir mimar olan Nahum Barnet ile anlaştı. Fabrikayı bu mimara yaptıran Wertheim fabrikanın yapımı için 25$-75$ bin dolar arası bir harcama yaptı. Dönemine göre oldukça modern bir görünüme sahip olan fabrika tüm Avustralya halkının dikkatini çekti. Dönemin başbakanı Alfred Deakin fabrikanın açılışına katıldı. Fabrika R. McDonald tarafından 16,000m2 üzerine yapıldı. Kendine ait bir jeneratörü ve tramvay hattı vardı. Bunun sonucu olarak fabrika Avustralya'daki en büyük piyano fabrikası oldu ve 300 çalışanıyla yılda 12'si büyük olmak üzere yaklaşık 2,000 adet piyano ürettiler.

### 1919-1935

Hugo Wertheim 1919 yılında öldü ve fabrikayı oğlu Hebbert'a bıraktı. Babasının fabrikaya olan yatırımları sayesinde aile uzun bir süre Avustralya sosyetesinin bir parçası oldu. Bu Yahudi bağlantılarını kesmiş bir aile olan Wertheim'ler için anti-Semitizm zamanında oldukça büyük bir başarıydı. Fakat 1920'de ailenin 3. nesli fabrikayı yönetmekte ataları kadar istekli olmadılar. Bunun üzerine 1929'daki bunalım da eklenince Wertheim ailesi şirketin bir kısmını satmak zorunda kaldı.1930 yılındaki büyük bunalıma bir de wireless teknolojisinin bulunması da eklenince fabrika 1935'te kapandı. Açık kaldığı 27 yıl boyunca 18,000 piyano üretmişti.

### Yakın Tarih

Fabrikanın kapanması aile içinde bir çatışmaya sebep oldu. Hebbert piyano üretmeye devam etmek istiyordu fakat annesi buna karşı çıktı. Annesinin yönetim kurula verdiği teklifle fabrika Heinz şirketine satıldı.1950'lerde televizyonların yaygınlaşmasıyla birlikte ise GTV 9 stüdyolarına dönüştü.

1908-1935 piyanoları
--------------------

Piyanolar Bendigo, Richmond'da ustalıkla üretiliyordu. Yapımda kullanılan materyallerin hepsi Avustralya malıydı. Bunlar Victoria eyaletinde üretilen ilk piyanolar bunlardı. Genellikle okullarda ve çeşitli merkezlerde kullanılan Wertheim'lar uzun süre akord edilmeden kullanılmasıyla ünlüdür. Ayrıca piyano öğretmenleri ve ünlü sanatçılar tarafından da kullanılır. Hasar görmemiş ya da restore edilmiş Wertheim'lar oldukça pahalıya alıcı bulabilir.

### Günümüzde Piyanolar

Wertheim'lar hala üretilmektedir. Seul, Güney Kore'de ve Tientsin, Çin'de *World of Music* adı altında Fabrikalar bulunmaktadır. Altın seri Çin'de Platinyum seri ise Güney Kore'de üretilmektedir.