recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Mahlarayim** (Özbekçe Mohlaroyim, Моҳларойим}; 1792–1842), daha çok **Nadire** mahlasıyla bilinen bir Özbek şair ve devlet kadını. 1822'den itibaren oğlunun yaşça küçük olduğu dönemde Kokand Hanlığı naibi olarak görev yaptı.

Nadire genellikle en seçkin Özbek şairlerinden biri olarak kabul edilir. Özbekçe, Farsça ve Tacikçe şiirler yazmıştır. Nadire ayrıca Kamile ve Maknune gibi başka mahlaslar da kullandı. Çoğu divanı hayatta kaldı ve 10.000'den fazla şiir satırından oluşuyor.

Biyografi
---------

Kocasının ölümünün ardından Nadire, oğlu Muhammed Ali Han henüz gençken Han unvanıyla tahta çıktığında Kokand'ın fiili hükümdarı oldu. Saltanatı boyunca Han'ın naibi ve danışmanı olarak hizmet etmeye devam etti.

Nadire'nin oğluna daha liberal sosyal değerleri aşılama girişimlerine rağmen, eşi Madali Han, rakibi Buhara Emirliği ile savaşa yol açan yayılmacı politikalar izlemeye başladı. Şiiri ve güzelliği ulema tarafından "uygunsuz" olarak yorumlandı, yazıları genellikle tabu konuları gündeme getiriyordu ve İslam'da ve Orta Asya'da kadınların çektiği acılardan bahsediyordu.

Buhara Emiri Nasrullah Han'ın kişisel emriyle Nisan 1842'de Hokand-Buhara savaşları sırasında oğullarıyla birlikte asıldı. Nasrullah'ın onunla evlenmeyi reddettiği için öfkeli olduğu ve Müslüman bir kadın olmasına rağmen topluma açık bir hayat sürmesinden nefret ettiği biliniyordu.

Kaynaklar
---------

1. ↑  Qodirova, Mahbuba (2005). "Nodira" [National Encycolopedia of Uzbekistan]. *Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi* (Özbekçe). Toshkent.
2. ↑  "Özbek Edebiyatı". *Encyclopædia Britannica*. 25 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mart 2013.
3. 1 2 3  Qodirova, Mahbuba. "Nodira (1792-1842)". *Ziyouz* (Özbekçe). 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ekim 2014.
4. ↑  Hanks, Reuel R. (2005). *Central Asia: A Global Studies Handbook* (İngilizce). ABC-CLIO. ss. 138. ISBN 9781851096565.
5. ↑  Starr, S. Frederick (18 Aralık 2014). *Ferghana Valley: The Heart of Central Asia* (İngilizce). Routledge. s. 34. ISBN 9781317470663. 10 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Temmuz 2021.
6. ↑  Rahul, Ram (2000). *March of Central Asia* (İngilizce). Indus Publishing. s. 140. ISBN 9788173871092. 10 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Temmuz 2021.
7. ↑  "Nodira Beg". *eurasia.travel* (İngilizce). 16 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2018.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 115905200X
* ISNI: 0000 0000 3879 4097
* LCCN: no92010227
* NTA: 326808175
* SUDOC: 126640882
* VIAF: 53716922
* WorldCat: lccn-no92010227

 |
**Veli Acar** (16 Şubat 1946, Isparta – 13 Ağustos 1982, Isparta), 27 Mart 1977 gecesi uykuda olan kardeşi Recep Acar'ı piknik tüpüyle başına vurarak öldürdü. Yargılandı ve idam cezasına çarptırıldı. 12 Eylül Darbesi'nden sonra 1980–1984 arasında idam edilen 24'ü adli suçlu 50 mahkûmdan biridir.

Cinayet
-------

Veli Acar, Çağlayan'da oturan öz kardeşi Recep Acar'ın evine gidip gelişleri sırasında yengesi Gülsüm Acar ile ilişki kurdu. Cinsel birlikteliğe kadar ilerleyen bu ilişki sırasında Veli Acar ve Gülsüm Acar, *"bir arada yaşamak, daha rahat etmek"* amacıyla Recep Acar'ı öldürmeye karar verdiler. Gülsüm Acar, 27 Mart 1977 gecesi yattıkları odadaki yatağın altına piknik tüpü bıraktı. Recep Acar uyurken odaya gelen Veli Acar, aldığı piknik tüpü ile kardeşini başına defalarca vurarak öldürdü. Gülsüm Acar da cinayetin bir hırsız tarafından işlendiği süsünü vermek için odanın penceresini sonuna kadar açtı.

Yargılama ve idam
-----------------

Yapılan sorgulamalar sonucu cinayetin Veli Acar ve Gülsüm Acar tarafından işlendiği tespit edildi. Gülsüm Acar, 20 yıl ağır hapse mahkûm edildi. Veli Acar ise 20 Aralık 1978'de İstanbul Birinci Ağır Ceza Mahkemesi tarafından ölüm cezasına çarptırıldı. Yargıtay 1. Ceza Dairesi, 24 Mayıs 1979'da kararı onadı. 12 Eylül 1980'de Türk Silahlı Kuvvetlerinin yönetime el koymasının ardından idam kararları da infaz edilmeye başlandı. Önce Danışma Meclisinden geçen Veli Acar'ın idam kararı, son olarak 11 Ağustos 1982 günü Devlet Başkanı Orgeneral Kenan Evren başkanlığındaki Millî Güvenlik Konseyinin 112. birleşiminde kabul edildi. Veli Acar, 13 Ağustos 1982'de asılarak idam edildi.

Ayrıca bakınız
--------------

* 12 Eylül Darbesi
* Türkiye'de ölüm cezası

Kaynakça
--------

1. ↑  "Millî Güvenlik Konseyi, 112. Birleşim, 11 Ağustos 1982" (PDF). 24 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.
2. ↑  "13 Ağustos 1982 tarihli Cumhuriyet gazetesi: İki idam infaz edildi". 9 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi.
**Asimetrifobi**, simetrik olmayan şeylere karşı duyulan korkudur. Halk arasında simetri hastalığı olarak da bilinmektedir. Genellikle bu fobiye sahip olan kişiler nesnel veya öznel olarak asimetrik olan herhangi bir şeye karşı aşırı kaygı hissederler, simetrik olmayan yerlerden uzak durmaya ve daha çok evden dışarı çıkmamaya çalışabilirler. Onlar için asimetriyi hayal etmek bile korku ve kaygı verici olabilir. Bu fobi bazı insanlar için o kadar çekilemezdir ki kişide panik atağa bile yol açabilir. Böyle bir durumda kalp hızlanması, kan basıncında artış, nefes alıp vermenin hızlanması, terleme ve birçok farklı semptom beklenebilir.

Nedenleri
---------

Asimetrifobi'nin herhangi bir nedeni bilinmemektedir. Yine de, kişinin genetiğinde var olması ve bulunduğu çevre bu hastalığın gelişmesinde önemli roller oynayabilmektedir. Örneğin birisinin ailesinde asimetrifobi, kaygı bozukluğu veya akıl hastalığı geçmişi varsa bu fobinin gelişme ihtimali daha yüksek olabilir. Eğer birinin böyle bir genetiği varsa, tam gelişmiş asimetrifobi olmaları için bir travma yaşamaları yeterli olabilir. Yani kısaca uygun genetiğe sahip oldukları sürece, bir şekilde yaşadıkları asimetrifobi ile ilişkili korku ve duygu verici travmalar bu fobiyi rahatlıkla tetikleyebilir.

Her ne kadar asimetrifobi'nin kesin nedenlerini bilmesek de, çoğu ruh sağlığı uzmanının hemfikir olduğu ortak noktalar zihinsel bozukluğun, genetik ve çevresel faktörlerin bu fobinin gelişmesinde önemli rol oynadığıdır.

Belirtiler
----------

Neredeyse diğer tüm fobilerde olduğu gibi, en yaygın belirtisinin anksiyete olduğusöylenebilir. Daha önce de belirtildiği gibi, anksiyeteleri o kadar kuvvetli olabilir ki tam bir panik atak geçirebilirler. Bu panik atakların gücüne göre zaman zaman hastanede yatırılmaları gerekebilir.

İşte aşağıda bu belirtilerden en yaygın olanları;

* Asimetrik olan şeyleri düşünürken kaygı hissetmek
* Asimetrik olan şeylerden kaçınmak
* Simetrik olmayan şeyleri görünce kaygı hissetmek
* Anksiyete ile başa çıkamamak
* Kas kasılmaları, terleme ve titreme

Kaynakça
--------

1. ↑  "Asymmetriphobia (Fear of Asymmetrical Things)". *Psych Times* (İngilizce). 20 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Şubat 2022.
**Liberal Demokrat Parti**, Liberal yönelimli bir Makedon siyasi partidir. Parti, 19 Nisan 1997'de LDP'yi oluşturmak için birleşen Demokratik ve Liberal Parti'nin halefidir. Demokrat Parti'nin o zamanki başkanı olan Petar Goşev, LDP'nin ilk başkanı seçildi. LDP, Liberal International'ın tam üyesidir. Partinin şu anki lideri Monika Zaykova'dır.

Tarihçe
-------

1998 parlamento seçimlerinde LDP, Kalkandelen'de Makedonya Demokratik Partisi (DPM) ile koalisyon kurdu. Bu seçimde LDP 79.000 oy (4 sandalye) kazandı. Petar Goşev, Stojan Andov, Latif Pajkovski ve Slobodan Danevski milletvekili seçildi. LDP'nin 1999 baharındaki ilk kongresinde ve 1998 parlamento seçimlerinin başarısızlığından sonra Petar Goşev genel başkanlıktan istifa etti. Yeni genel başkan olarak partinin eski genel başkan yardımcısı Risto Penov seçildi.

1999'da Kosova Savaşı sırasında LDP, Kuzey Makedonya hükûmetine girdi. Radovan Stojkoski, portföysüz bir bakan olarak hükûmet üyeliğine seçildi. Liljana Popovska, Kalkınma Bakanı Yardımcısı seçildi. Kosova Savaşı'nın sona ermesinin ardından LDP hükûmetten çekildi.

1999 başkanlık seçimlerinde LDP kendi adayı Stojan Andov ile yarıştı. Bu seçimde 112.000 oy kazandı ve ikinci tura çıkamadı.

2000 yılının başında, Stojan Andov (ve milletvekilleri Pajkovski ve Danevski) liderliğindeki eski Liberal Parti'nin bazı üyeleri LDP'den ayrıldı ve Makedonya Liberal Partisi'ni kurdu. Aynı yıl, 2000 yerel seçimlerinde LDP, MSDB, SPM ve Demokrasi Ligi'nin de yer aldığı Makedonya İçin Birlikte koalisyonunun bir parçası olarak katıldı.

MSDB ile koalisyon halinde, LDP 2002 parlamento seçimlerine katıldı, 13 sandalye kazandı ve yeni hükûmete 4 bakanla girdi.

2005 yılında LDP başka bir kırılma yaşadı. Liljana Popovska partiden ayrıldı ve kendi partisi Makedonya Demokratik Yenilenmesi'ni kurdu.

2006 parlamento seçimlerinde LDP, MSDB ile koalisyona tekrar girdi ve 5 sandalye kazandı. Parti başkanı Risto Penov liderlikten istifa ettiğini açıkladı ve ardından 11 Şubat 2007'de Jovan Manasijevski partinin yeni başkanı seçildi.

Parti, 2009 yılında yerel ve cumhurbaşkanlığı seçimlerinde ilk kez bağımsız olarak yarıştı ve burada eski NATO büyükelçisi prof. Nano Ruzin aday oldu.

2020 parlamento seçimlerinde parti, MSDB liderliğindeki koalisyona katılarak 2 sandalye kazandı.

Parlamento seçimleri 2011
-------------------------

5 Haziran 2011 genel seçimlerinde parti toplam 16.551 oy aldı. Kötü seçim sonucu ve herhangi bir sandalye kazanamaması nedeniyle Başkan Manasijevski, 6 Haziran 2011'de geri dönülmez bir şekilde istifa etti. Onun yerine Andrej Zernovski seçildi.

Kaynakça
--------

Dış bağlantılar
---------------

* LDP resmi web sitesi 15 Şubat 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
30 Kasım 1995 Azerbaycan Hava Yolları'na ait bir Boeing 707-300, Ürümçi'den Bakü'ye yapılan bir kargo uçuşu sırasında düştü. Uçakta bulunan altı kişiden ikisi öldü.

Uçak
----

Kazaya karışan uçak, Azerbaycan Hava Yolları'na ait dört adet Pratt & Whitney JT3D-3B motoru ile donatılmış bir Boeing 707-323C idi (seri numarası 19584). Üretilen 663. Boeing 707 olan ve 29 Aralık 1967'de ilk uçuşunu yapan uçak, N8404 kuyruk numarasını aldı. 1994'e dek çeşitli havayolları tarafından işletilen uçak, 31 Temmuz 1994'te Merpati Nusantara Airlines'a kiralandı ve LZ-FEB kuyruk numarasını aldı. 5 Nisan 1994'te ise Azerbaycan Hava Yolları'na kiralandı ve 4K-401 kuyruk numarasını aldı.

Uçuş ve kaza
------------

Mürettebat Ürümçi Havalimanı'ndan Bakü Havalimanı'na kargo uçuşu gerçekleştirmek üzere Ürümçi'den kalkış yaptı. Kalkıştan bir süre sonra sol ana iniş takımının kapanmasına engel olan teknik bir sorunla karşılaşan mürettebat, sol ana iniş takımını kapatmadan Bakü'ye devam etme kararı verdi. Mürettebat, Bakü Havalimanı'na yaklaşırken kaptan pilot, iniş takımının zeminden kontrol edilebilmesi adına havalimanından alçak geçiş için ATC'den izin istedi. ATC'nin izin vermesiyle alçak geçiş yapıldı. Bunun ardından mürettebat, ikinci bir yaklaşma için sola döndü. Alçak bir irtifadan uçarken dört motorun tamamı güç kaybına uğradı. İrtifa kaybeden uçak, bir karayolunun aydınlatma direklerine çarptı ve havalimanına 9 km uzaklıktaki bir tarlaya düştü. Uçakta bulunan iki kişi öldü, 4 kişi ise ağır yaralandı.

Nedeni
------

Sol ana iniş takımı açık olarak uçulduğu için yakıt kullanımının arttığı ve dört motorun da düşük yakıt nedeniyle güç kaybı yaşadığı tespit edildi. Mürettebat yakıt göstergelerini yanlış okuyordu ve gerçek yakıtları hakkında bilgileri yoktu.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3  Ranter, Harro. "ASN Aircraft accident Boeing 707-323C 4K-401 Baku Airport (BAK)". *aviation-safety.net*. 18 Mart 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2021.
2. ↑  "Registration Details For 4K-401 (AZAL Azerbaijan Airlines) 707-323C - PlaneLogger". *www.planelogger.com*. 11 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2021.
3. ↑  "rzjets.net 4K-401 Boeing 707-323C". *rzjets.net*. 22 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2021.
4. 1 2  "Crash of a Boeing 707-323C in Baku: 2 killed | Bureau of Aircraft Accidents Archives". *www.baaa-acro.com*. 11 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2021.
**Sesdizim** yahut **Fonotaktik** (Antik Yunanca phōnḗ "ses" ve "düzenleme ile alakalı" taktikós 'dan), bir dilde izin verilen sesbirim kombinasyonlarındaki sınırlamalarla ilgilenen bir sesbilim dalıdır. Sesdizim, izin verilen hece yapısını, ünsüz kümelerini ve sesli harf dizilerini *sesdizimsel kısıtlamalar* aracılığıyla tanımlar.

Sesdizimsel kısıtlamalar oldukça dile özgüdür. Örneğin, Japoncada, /st/ gibi ünsüz kümeleri görülemez. Benzer biçimde, Çağdaş İngilizcede /kn/ ve /gn/ kümelerine bir sözcüğün başında izinli değilken Almanca ve Felemenkçede (ikincisi /ɣn/ olarak görülür) izinlidir. Buna karşın, bazı Slav dillerinde /l/ ve /r/, ünlülerin yanında çekirdek olarak kullanılır.

Hecelerin aşağıdaki gibi bölümsel iç yapısı vardır:

* Başlangıç (isteğe bağlı)
* Uyak (zorunlu, çekirdek ve bitiş oluşturur):
	+ Çekirdek (zorunlu)
	+ Bitiş (isteğe bağlı)

Hem başlangıç hem de bitiş boş olabilir, yalnızca sesli harften oluşan bir hece oluşturabilir veya alternatif olarak çekirdek hece ünsüz tarafından işgal edilebilir. Sesdizim ikinci dil dil edinimini etkilediği bilinmektedir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Laufer 1997.
Michigan Bölgesel Konvansiyonu'nun 1836 tutanaklarının dergisi, genellikle Frost-Bitten Konvansiyonu olarak anılır, çünkü Michigan Ohio tarafından, üzerinde Toledo Savaşı'nın geçtiği Toledo şeridinin devredilmesiyle dikte edilen şartları kabul etmek zorunda kalmıştır.
**Yasal norm** veya **Hukuki norm**, egemen gücün sosyal ilişkileri düzenlemek için ilan ettiği ve uyguladığı, bağlayıcı kural, ilke veya normdur. Hukuk normları, hukuki ilişkilerin öznesi olan bireylerin hak ve görevlerini belirler. Yetkili devlet makamları, yasal normların temel yönlerini, o hükümet altındaki bireylerin uyması gereken ve devletbaskısıyla daha da garanti altına alınan bir dizi yasa aracılığıyla yayınlar. Hukuki normların iki kategorisi vardır:normatiflik ve genellik. Diplomatik dokunulmazlık ve yasama dokunulmazlığı, normların özel bir azınlık için oluşturulduğu ve yalnızca bu azınlık için geçerli olduğu durumları ifade eder.

Hukuki anlamda geçmişe yürüme, yeni çıkan yasaların önceden belirlenmiş hususlara dair yeni yükümlülükler getirerek bireyin mevcut yasalar uyarınca kazanmış olduğu haklarını bozmasını veya geçersiz kılmasını ifade eder. Hukuk normları, gerçek geçmişe yürüyen veya sözde geçmişe yürüyen olarak sınıflandırılabilir. Ceza normlarının geçmişe yürümezliği temel bir ceza hukuku kaidesidir.

Kaynakça
--------

1. 1 2  Palacky University. (2019). 'Legal Norms' [PowerPoint presentation]. Available at: oldwww.upol.cz/fileadmin/user\_upload/PF-katedry/teorie-prava/Legal\_norms.ppt (Accessed: 17 May 2019).

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4048812-3

 |
Bir duvarda yazılı "Wankers" (Otuzbirci) yazısı.
**Otuzbirci**, özgün anlamıyla otuzbir çeken; mastürbasyon yapan kimse olsa da çoğunlukla aşağılama amacıyla kullanılan bir ifadedir. İfadenin kökeni İngilizce konuşan ülkeler olsa da internetle birlikte Türkçede de yaygın kullanılan bir ifade olmuştur.

Anlamı
------

Mastürbasyon hareketi - parmaklar ve başparmak aşağı doğru daire şeklinde hareket eder
İfade İngiliz argosunda 19. yüzyılın sonu ve 20. yüzyılın başında ortaya çıkmıştır. Günümüzde, cinsel alışkanlıklar üzerine bir yorumdan ziyade genellikle genel bir aşağılama terimidir. Otuzbirci, Amerikanlarda *jerk* veya *jerk-off* ile benzer anlamlara ve imalara sahiptir. Daha genel olarak, kendine düşkün davranış önerileri taşıyabilir. Bu anlamda kullanımı Avustralya ve Yeni Zelanda'da baskındır. Türkçede ise cinsel anlamından tamamen yalıtılmamakla birlikte "karakteri tam olarak oturmamış, asosyal, ergen irisi" kişiler için kullanılır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Otuzbirci ne demek". 31 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "Wank - Etymonline". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi.
3. ↑  "Slang". 9 Şubat 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi.
4. ↑  "Anatomy of Swearing". 8 Şubat 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi.
**Britanya Eritresi**, İtalya Krallığı'nın kolonisi İtalyan Doğu Afrika'sının işgal edilmesinin ardından kurulmuş bir askeri idaredir.

Tarihçe
-------

3 Şubat 1941'de başlayan Keren Muhaberebesinde İtalyan ordusu Eritre'den çıkarttı ve ardından Müttefikler Eritre'nin kaderini belirleyene kadar koloniyi İngiliz askeri idaresi altına aldı. İtalyan yapımı birçok altyapı ve sanayi söküldü ve savaş tazminatı olarak Kenya Kolonisi'ne götürüldü.

Savaşın ardından Müttefik Devletler arasında Eritre'nin durumu konusunda anlaşma olmaması nedeniyle, Eritre 1950'ye kadar İngiliz askeri yönetiminde kaldı. İngilizler, Müslüman bölgelerin Sudan'a ve Hristiyan bölgelerin Etiyopya'ya katılmasını önerdi. İtalyan seçimlerinde İtalyan Komünist Partisi'nin iktidara geçeceğini düşününen Sovyetler Birliği başlangıçta Eritre'nin vesayet altında veya bir koloni olarak İtalya'ya dönmesini destekledi. Maxim Litvinov liderliğindeki Sovyet diplomatları Eritre'yi Sovyetler Birliği'nin bir toprağı haline getirmeye bile çalıştılar fakat Soğuk Savaş'da oluşan bloklar dolayısıyla başarılı olamadılar. Arap devletleri ise Eritre'de bağımsız bir Arap devleti kurmanın yollarını aradılar. Bu karmaşa içinde Eritreli Müslümanlar ve Etiyopya'nın desteklediği İttihatçı Vardiya Partisi arasında çatışmalar yaşandı.

BM Komisyonu 9 Şubat'ta Eritre'ye geldi ve soruşturma başlattı. BM'nin Eritre'ye girmesiyle İttihatçı Vardiya faaliyetleri aşırı bir şekilde arttı. Ulaşım ve iletişim sistemlerini hedef aldılar. İdare'nin başkenti haline gelmiş olan Asmara'nın ağırlıklı olarak bağımsızlık yanlısı Eritre'nin batı ovaları ve Masswa bölgelerinin büyük şehirlerine bağlayan telefon hatları sürekli olarak kesildi. Müslüman Birliği lideri, Mai Derese'den Bashai Nessredin Saeed, 20 Şubat'ta İttihatçı tarafından dua ederken öldürüldü. Tansiyon artmaya başlayınca sokağa çıkma yasakları getirildi.

15 Eylül 1952 yılında Eritre Etiyopya'ya bağlandı ve 1991'deki bağımsızlığına kadar Etiyopya'nın özerk bir parçası oldu.

Kaynakça
--------

1. ↑  First reported by Sylvia Pankhurst in her book, *Eritrea on the Eve* (1947). See Michela Wrong, *I didn't do it for you: How the World betrayed a small African nation* (New York: HarperCollins, 2005), chapter 6 "The Feminist Fuzzy-wuzzy"
2. ↑  Vojtech Mastny, *The Cold War and Soviet Insecurity: The Stalin Years* (New York: Oxford University Press, 1996), pp. 23–24; Vladimir O. Pechatnov, "The Big Three After World War II: New Documents on Soviet Thinking about Post-War Relations with the United States and Great Britain 6 Temmuz 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi." (Woodrow Wilson International Center for Scholars Cold War International History Project Working Paper 13, May 1995), pp. 19–21.
**İmran Deniz Göktaş** (d. 1995, Ankara), Türk komedyen.

Kara mizah ve politik şakalarıyla tanınmıştır.

Yaşamı
------

1995 yılında Ankara'nın Mamak ilçesinde doğdu. Çorumlu Alevi bir işçi- memur ailesinin oğludur. Sol görüşlü bir aile ortamında yetişti.

Yükseköğrenimine Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü'nde başladı, aynı üniversitede Psikoloji bölümüne geçti ve bu bölümden mezun oldu. Kadir Has Üniversitesi'nde sinema-televizyon alanında yüksek lisans öğrenim gördü.

Sinema eğitimi almak için gittiği İstanbul'da 2019 yılında Tuz Biber Komedi Kulübü'nün düzenlediği açık mikrofona (seyircilerin mikrofonda performans sergileyebildikleri canlı gösteri) katılıp beş dakika sahne aldıktan sonra bu performansının beğenilmesi üzerine komedyenliğe başladı. 2020-2023 yılları arasında çeşitli sahnelerde sergilediği gösterisini 2023'te Ses Tiyatrosu'nda *Selam Selam* adıyla kaydedip Youtube'da yayımlayarak sonlandırdı.

COVID-19 pandemisi sırasında podcast yayınları yapmaya başladı ve podcast yayınları ile daha geniş bir kitle tarafından tanındı. Spotify’da "*Deniz Göktaş’a Ayıracak Vaktim Yok*" Deezer’da "*Haset*" isimli podcast serileri yaptı.

2020–2023 yılları arasında Uykusuz dergisinde mizah yazıları yazdı.

*Gibi adlı dizide bir bölüm rol aldı. Ben Tek Siz Hepiniz* (2022) adlı kısa filmde oyunculuk yaptı.

Kaynakça
--------

1. ↑  ""İdeal msleğim komedyenlik"". *Fatih Altaylı Youtube kanalı*. 9 Aralık 2023. 12 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  Karşıt, İdil (3 Temmuz 2021). "Deniz Göktaş: Politik mizahla ofansif mizahı karıştırınca kaybediyorsunuz". *Gazete Duvar*. 4 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Aralık 2023.
3. ↑  Çalışkan, Işıl (24 Nisan 2023). "Özgürlüğüm bana lüks gibi geliyor". *birgun.net*. 17 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Aralık 2023.
4. ↑  Kayıran, Cem (10 Kasım 2021). "Aklımdakiler: Deniz Göktaş". *bant mag*. 16 Eylül 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Aralık 2023.
**Burak Emek** (d. 27 Mart 1994, Diyarbakır), Türk gazeteci ve yazar.

Hayatı
------

### İlk yılları

İbrahim Emek ve Hülya Emek'in oğulları olarak 27 Mart 1994'te Diyarbakır'da doğdu. Anne tarafı Dicle baba tarafı Karacadağlıdır. Annesi ev hanımı, babası ise emeklidir. Üniversite Eğitimini Dicle Üniversitesi ve Anadolu Üniversitesi Medya İletişim Bölümünde sürdürüyor.

### Kariyeri

2012 yılında mesleğe Diyarbakır'da 'TV 21' adlı yerel televizyonda reji operatörü olarak başladı. Can TV'de kameraman olarak Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde çalıştı.

2014 Yılında ise İhlas Haber Ajansı'nda (İHA) Kameraman ve Muhabir olarak çalışmaya başladı. Bu görevini sürdürürken Güneydoğu Gazeteciler Cemiyeti’nden (GGC) 2015 yılında ‘Yılın başarılı gazetecileri’ yarışmasında, ‘Diyarbakır karıştı: Ölü ve yaralılar var’ görüntüsü ile görüntü dalında mansiyon ödülü aldı.

2016 yılında İHA'da operasyon canlı yayın biriminde görev aldı. Bu süre zarfında Güneydoğu Gazeteciler Cemiyeti’nden (GGC) 2016 yılında ‘Yılın başarılı gazetecileri’ yarışmasında, "Bağlar’da çatışma, yaralı polise vatandaş siper oldu" haberiyle "TV haber" dalında birincilik ödülü aldı.

Irak'ta yaklaşık 130 gün çalıştıktan sonra Türkiye'ye dönerek 2017 yılı 15 Şubat itibarıyla Demirören Haber Ajansı'nda (DHA)'da çalışmaya başladı.

2018 yılında düzenlenen Türkiye Haber Kameramanları Derneği (THKD) '23'üncü Zoom Uluslararası Haber Görüntüleri Yarışması'nda 'Cinayet Zanlısıyla Röportaj', 'Yılın En İyi Röportaj Haberi' dalında birincilik ödülü aldı. Aynı yıl içerisinde Güneydoğu Gazeteciler Cemiyeti’nin (GGC) 2018 yılında 33’ncisini düzenlediği "Yılın Başarılı Gazetecileri" yarışmasında 'Gelinsiz Damat' haberiyle TV Haber Dalında birincilik ödülü aldı.

2019 Yılında Türk Silahlı Kuvvetleri’nin Suriye’de Fırat’ın Doğusu’na yönelik başlattığı ‘Barış Pınar’ı Harekâtı takibi yaptı. Türkiye Haber Kameramanları Derneği (THKD) 2019 yılında Barış Pınarı Harekâtı'nda Suriye Sınır hattında 'Yılın Haber' görüntüsü ödülüne layık görüldü.

Halen, Demirören Haber Ajansı'nda (DHA) muhabir olarak görevine devam etmektedir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "YILIN GAZETECİLERİ YARIŞMASI'NDA İHA'YA ÖDÜL". *Milliyet*. 31 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Aralık 2020.
2. ↑  "Diyarbakır Karıştı Açıklaması Ölü Ve Yaralılar Var - Diyarbakır iline bağlı Yenişehir ilçesi". *Beyazgazete*. 31 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Aralık 2020.
3. ↑  "BAŞARILI GAZETECİLER ÖDÜLLENDİRİLDİ". *Milliyet*. 31 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Aralık 2020.
4. ↑  "Gece cinayet sabah açıklama". *Milliyet*. 31 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Aralık 2020.
5. ↑  "Zoom Uluslararası Haber Görüntüleri Yarışması'nda AA'ya 6 ödül". 31 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
6. ↑  "Almanya'daki gelin Diyarbakır'daki düğüne böyle katıldı". 31 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
De Haan belediye alanının ana hatları  
I: Klemskerke  
II: VlissegemIII: Wenduin  
IV: De Haan Merkez
**De Haan** (*Fransızca: Le-Coq-sur-Mer* veya Le Coq ), Belçika sahilinde Batı Flandre eyaletinin bir belediyedir. 1. Ocak 2020 tarihi itibarıyla 12.700 nüfuslu sahil beldesinde; yaklaşık 5.200 kişi sahile yakın merkezi De Haan'da yaşarken, Wenduine'de yaklaşık 4.000 kişi yaşamaktadır ve geri kalan nüfus ise Klemskerke, Vosseslag, Harendijke ve Vlissegem ilçelerinde yaşamaktadır.

Tarihi
------

*De Haan şehrinin bugün bir ilçesi konumundaki Klemskerke*, yazılı olarak ilk kez 1003 yılında "Clemeskirca" olarak karşımıza çıkan çok eski bir Belçikalı polder köyüdür. *De Haan'ın* bugünkü merkezinin bilinen tarihi ise 1889 yılına dayanmaktadır. O zaman, Belçika Kralı II. Leopold bir kumul bölümünün inşası için mühürlediği izin belgesinde De Haan geçmektedir. Kongo'nun ve oradaki yerli halkın zalimce sömürülmesinden elde edilen kâr ve zenginliklerle Klemskerke sahilinde bir golf sahasının inşasında da aynı kralın izni söz konusudur.

Bundan yalnızca birkaç sene önce, 1886'da , tüm Belçika Kuzey Denizi kıyısı için bir geliştirme fonksiyonuna sahip olacak olan tramvay hattı (*Kusttram)* açıldı. Bunu izleyen 1888 gibi erken bir tarihte, ilk otel işletmesi de tren istasyonunun yakınına açıldı. Kralın bu beldede inşaya müsaade edenonayı, müstakbel inşaatçılar için bir takım koşulları içeriyordu. Günümüzde dahi etkisi çok rahat gözlemlenebilen bu şartlar: belirli bir yüksekliğin aşılmaması, evlerin bağımsız olması, yani bahçelerle çevrili olması ve son olarak tüm villalar için Anglo-Norman mimari tarzının gözetilmesi şeklindedir. 1960'lardan bu yana, son nokta artık tüm yeni binalar için belirleyici olmamıştır. Bununla birlikte, De Haan, açık, yoğun bir şekilde yeşillendirilmiş yapısı sayesinde Belçika Kuzey Denizi kıyısındaki diğer tüm sahil merkezlerinden farklı güzellikte bir karaktere sahiptir. 1899'da *Grand Hotel du Coq'un* inşaatı başladı. 1949 yılında *L'Esperance* adı altında Valon çocukları için bir tatil yurduna dönüştürülmüştür. 1977 yerel yönetim reformu ile yerli yönetim binayı satın alıp belediye binasına dönüştürmüştür..

Şehirde yaşamış bazı ünlü isimler
---------------------------------

Stefan Zweig, I.Dünya Savaşı'nın öncesindeki Temmuz krizini De Haan beldesinde yaşadı ve orada yaşananları *Dünün Dünyası* adlı kitabında tasvir etti. De Haan'ın en ünlü sakini ise, 1933'te Almanya'dan çıkmak zorunda kalan ve ilk altı ayını bu şirin sahil şehrinde geçiren Albert Einstein'dır. Belçika'nın en ünlü ressamlarından biri olan James Ensor, 1930'larda De Haan şehrinde de sıkça görülüyordu. Flaman sanatçı Fernand Luickx, 2012 yılına kadar uzun bir süre De Haan'da, Delacenseriesstraat'taki Villa Eugenie'de stüdyo galerisine sahipti.

Kaynakça
--------

1. ↑  Adam Hochschild: *Schatten über dem Kongo. Die Geschichte eines der großen, fast vergessenen Menschheitsverbrechen*. Klett-Cotta, Stuttgart 2000. ISBN 3-608-91973-2. S. 241.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* MusicBrainz: 1626b42f-a8ce-4f68-abb7-ef29a0447eca
* VIAF: 5416154983548467860002

 |
**Perciatelli** olarak da bilinen **bucatini**, ortasından geçen bir delik olan kalın, spagetti benzeri bir makarnadır. Lazio'da, özellikle Roma'da yaygındır.

**Ziti**, benzer olan, dokuları pürüzsüz olan ve kenarları kare şeklinde kesilmiş uzun içi boş çubuklardır; "kesilmiş ziti" daha kısa tüpler halinde kesilir. Ayrıca ziti'nin daha geniş bir versiyonu olan **zitoni** de mevcuttur.

İsim
----

Makarnanın ismi İtalyancada delik anlamına gelen *buco*'dan gelir, aynı zamanda *bucato* veya Napolice karşılığı *perciato* delinmiş anlamına gelir.

İçindekiler ve kullanımı
------------------------

Bucatini, sert durum buğdayı unu ve sudan yapılan tüplü bir makarnadır. Uzunluğu 25–30 cm'dir, çapı ise 3 mm'dir. Ortalama pişirme süresi dokuz dakikadır.

 *Bucatini all'amatriciana*, *bucatini* makarna ile hazırlanan bir yemek
İtalyan mutfağında bucatini, tereyağlı soslar, pancetta veya guanciale, sebze, peynir, yumurta ve hamsi veya sardalya ile servis edilir. Bucatini ile servis edilen en yaygın soslardan biri Amatriciana sosu, *bucatini all'amatriciana'dır*. Geleneksel olarak domuz gıdı etinden alınan bir tür işlenmiş et olan guanciale ile yapılır.

Ham bucatini, biyolojik olarak parçalanabilen bir pipet olarak kullanılabilir.

Hazırlanışı
-----------

Standart makarna makineleri, daha sonra fettuccine, tagliatelle veya pappardelle gibi düz, şerit tarzı makarnalar yapmak için şeritler halinde kesilen düz makarna yapraklarını çıkarır. Öte yandan, Bucatini'nin haddelenmek yerine ekstrüde edilmesi gerekiyor.

Makarna hamuru, kıyma makinesine çok benzeyen delikli bir diskten geçmeye zorlayan bir makineye beslenir. Makarnanın şekli, deliklerin şekline bağlıdır. Bucatini, makarna hamurunu uzun tüpler halinde çıkmaya zorlayan küçük dairesel delikli bir diskle yapılır. Tüpler daha sonra istenen uzunlukta kesilir ve ardından kurutulur veya taze pişirilir.

Bucatini evde bir stand mikseri ve makarna ekstrüderi ile yapılabilir. Bucatini'nin ortasında bir delik olduğundan, yemekten önce kapanan deliği sıkmamak için nazikçe tutulması gerekir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Bigoli
* Makarna
* Fırında ziti

Kaynakça
--------

1. ↑  "Cook's Thesaurus: Pasta Tubes". Foodsubs.com. 13 Ekim 2001 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2013.
2. ↑  "Type Of Pasta". Thenibble.com. 24 Mart 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2013.
3. ↑  Giacomo Devoto, Gian Carlo Oli, *Il Devoto-Oli. Vocabolario della lingua italiana*, edited by Luca Serianni and Maurizio Trifone, Le Monnier.
4. ↑  "Perciare in italiano". Glosbe - Il dizionario multilingue on line. 17 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Kasım 2015.
5. 1 2  "Bucatini Pasta and How to Use It". TheSpruceEats. 21 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2018.
6. ↑  Handler (28 Aralık 2020). "The Very Real, Totally Bizarre Bucatini Shortage of 2020". *Grub Street* (İngilizce). 5 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ocak 2021.
Akbil
**AKBİL Skandalı** veya **AKBİL yolsuzluğu**, Recep Tayyip Erdoğan başkanlığındaki İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nde ortaya çıkan bir skandaldır. İddialara göre, 1997 ila 1999 arasında İstanbul Büyükşehir Belediyesi, şehir içi toplu taşıma taşıtlarında ödeme aracı AKBİL'den elde ettiği 2.6 trilyon liralık kazancını gizlemiştir. Nisan 1999'da başlayan soruşturma kapsamında 65 kişi gözaltına alınmıştır. Kamuoyunda, Erdoğan'ın elde ettiği parayla yeni kuracağı partiye kaynak sağladığı şüphesi oluşmuştur. Soruşturma daha sonra skandalın yaşandığı BELBİM'in yanı sıra İGDAŞ, İsfalt, İston ve İBB ile iş yapan şirketler olmak üzere genişletilmiştir. Yargıtay tarafından açılan davada eski belediye başkanı Tayyip Erdoğan, halihazırdaki belediye başkanı Ali Müfit Gürtuna, maliye müfettişi Mustafa Açıkalın ve bu süreçte Belbim'de görev yapan kişiler yargılanmıştır. Davanın hakimi, 2015'te Yargıtay başkanlığına atanan İsmail Rüştü Cirit'ti. Hakimin dava sırasında bayılması medyanın gözünden kaçmamıştır. Sanıkların çoğunun beraat ettiği davada Tayyip Erdoğan ve üç milletvekilinin dokunulmazlıkları bulunduğu gerekçesiyle dosyaları ayrılmıştır.

Ayrıca bakınız
--------------

* İSKİ Skandalı

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Akbilde 2.5 trilyon buharlaştı". 13 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "Akbilcilere çete sorgusu". 15 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi.
3. ↑  "Akbil skandalı büyüyor". 23 Aralık 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi.
4. ↑  "Akbil davasında tutuklu kalmadı". 13 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
5. ↑  "Başbakan akbil davasından muaf". 27 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi.
6. ↑  "Akbil davasında dosyalar ayrıldı". 28 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi.

| * g
* t
* d
Türkiye Türkiye'deki skandallar |
| --- |
| Siyasi | 
* Ali Dibo skandalı
* Andıç skandalı
* Civangate skandalı
* Deniz Baykal kaset skandalı
* Gri pasaport skandalı
* MİT TIR'ları skandalı
* Susurluk Kazası

 |
| Yolsuzluk | 
* Aferistler
* Bankerler Krizi

|  |  |
| --- | --- |
| Siyasi yolsuzluk | 
* AKBİL Skandalı
* İSKİ yolsuzluk skandalı
* Türkbank skandalı
* Kayıp Trilyon Davası

 |

 |
| Spor | 
* 2011 Türk futbolu şike davası

 |
| Diğer skandallar | 
* 2016 MERNİS sızıntısı
* 2022 KPSS skandalı
* Ensar Vakfı tecavüz skandalı
* Twitch Bit skandalı

 |
**Gonio,** Batum şehrinde, Gonio-Kvariati bölgesinde bir yerleşim yeri. Karadeniz'de Çoruh nehrinin sol kıyısında, deniz seviyesinden 30 m yükseklikte yer almaktadır. Batum merkezine 12 km uzaklıkta. Gonio, Gürcistan'ın en popüler sahil beldelerinden biridir. Gonio'da bir devlet okulu ve bir radar istasyonu vardır.

Tarih
-----

Arkeolojik verilere göre Gonio'daki antik yerleşimin tarihi M.Ö. VIII-VII yüzyıllara kadar uzanır. Apsarunt kalesi, MS 1. yüzyılın 70'lerinde Gonio'da belirir. Gonio ismi ilk olarak tarihçi Michael Panaretos tarafından yazılmış "Trabzon Tarihi''nde geçmektedir.

Bir zamanlar Cenova Cumhuriyeti'nin ticaret ortağıydı. 1547'de Osmanlılar tarafından işgal edildi ve daha sonraki fetihler için bir sıçrama tahtası haline getirildi. 17. yüzyılın sonunda Gonio, Tavdgiridzelere aittii. Bu yüzyılın sonunda Gurieli, itaatsizlik nedeniyle Batum ve Gonio'yu Tavgiridze'den aldı. Tavdgiridze ailesinin iki üyesi Müslüman oldu ve Osmanlı İmparatorluğu'nun yardımıyla Gonio'yu fethetti. 1718 yılında Sancak beyi Ahmed Tavdgiridze ve kardeşi Mustafa Bey Sultandan; Batum, Gonio, Anaria, Kisaturi, Akhalsheni, Korolistavi, Sameba ve ek olarak bazı vergi hakları aldı.

Osmanlı İmparatorluğu'nun idaresi altında Gonio Kazası, Trabzon Eyaleti ve Lazistan Sancağı'nın bir parçasıydı. 1865 yılında Gonio Kazası 50 köyden oluşuyor ve 5275 kişi yaşıyordu.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* VIAF: 171146094367000332983

 |

Kaynakça
--------

1. ↑  *ნარკვევები ფეოდალური ხანის დასავლეთ საქართველოს სოციალურ-პოლიტიკური ისტორიიდან*. თბილისი: მეცნიერება. 1981. s. 178-179. 18 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2021.
**Ticaricilik**, üretimin ve tüketimin kişisel kullanıma yönelik olarak uygulanması veya ürünlerin serbest piyasada kâr elde etmeye yönelik olarak üretilmesi, metotları, amaçları ve dağıtımıdır. Ticaricilik aynı zamanda olumlu ya da olumsuz olarak kurumsal yapıların hakimiyetine de atıfta bulunabilir. Ticaricilik genellikle kurumsal dünya ve reklamcılıkla yakından ilişkilendirilir ve sıklıkla teknolojideki gelişmelerden yararlanır.

Ticaricilik aynı zamanda serbest piyasa kapitalizmi içerisinde nesneleri, insanları veya çevreyi özel parasal kazanç amacıyla sömürmesine atıfta bulunmak için olumsuz bir çağrışım olarak da kullanılabilir. Bu nedenle, ilgili "ticarileştirilmiş" terimi, bir kişinin veya bir eşyanın ticari veya parasal amaçlar nedeniyle sömürüldüğünü ima ederek olumsuz bir biçimde de kullanılabilir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Tüketim karşıtlığı
* Tüketicilik
* Şirketokrasi
* Festivus

Kaynakça
--------

1. ↑  "Professionalism vs Commercialism: The Association Between Non-Audit Services (NAS) and Audit Independence". *Journal of Business Finance & Accounting*. **28** (5-6): 563-594. 2001. doi:10.1111/1468-5957.00386. 3 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Aralık 2023.
2. ↑  "Commercialism and Universities: An Ethical Analysis". *Journal of Academic Ethics*. **8**: 1-19. 2010. doi:10.1007/s10805-010-9109-9. 4 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Aralık 2023.

Dış bağlantılar
---------------

* Ticaricilik Kültürü: Bir Eleştiri

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4127776-4
* HDS: 013834
* LCCN: sh2016002843
* NLI: 987007401892405171

 |
**Muhammed Bakır Mirza**, Batı'da Safi Mirza (15 Eylül 1587, Meşhed - 2 Şubat 1614, Reşd) olarak tanınan, Şah Abbas 'ın(1588-1629) en büyük oğlu.

Safi Mirza, birkaç önde gelen Çerkesin dahil olduğu mahkeme entrikalarından birinde yakalandı, bu da onun şah olmasını engelledi. Oğlu, hanedan adı Safi (1629-1642) ile tanınan bir sonraki Şah oldu.

### Hayatı

Muhammed Bağır Mirza, Eylül 1578'de Kral Abbas'ın Hristiyan Çerkes eşlerinden biri tarafından doğdu. Kral Abbas'ın beş oğlundan üçü kurtulmuştu, bu yüzden Safevi halefiliği güvenli ggörünüyordu.Şah Abbas'ın, en büyük oğlu ve veliaht prensi olan Muhammed Bağır Mirza ile arası iyi idi. Ancak 1614'te, Gürcistan'da iki eski sadık Gürcü tebaası olan İ.Teimuraz'a karşı bir cezalandırma kampanyası sırasında şah, prensin önde gelen bir Çerkes olan Ferhat Bey Çerkes hayatına karşı komplo kurduğu söylentilerini duydu. Kısa bir süre sonra Muhammed Bağır, şahın mızrağını sokma şansı bulamadan bir yaban domuzu öldürerek bir av sırasında protokolü bozdu. Bu, Abbas'ın şüphelerini doğrulayarak melankoliye batmasına neden oldu; artık üç oğlunun hiçbirine güvenmiyordu. 1615'te Muhammed'i öldürmekten başka seçeneği olmadığına karar verdi. Behbud bey başka bir Çerkes,Şah'ın emirlerini yerine getirdi ve Prens, Reşt kentinde bir hamamda öldürüldü; Erdebil'de gömüldü. Şah, eyleminden neredeyse hemen pişman oldu ve kedere daldı. 1621'de Abbas ciddi şekilde hastalandı. Babasının ölüm döşeğinde olduğunu düşünen oğlu ve varisi Hüdabende Mirza, tahta çıkışını Kızılbaş destekçileriyle kutlamaya başladı. Ancak Şah iyileşti ve oğlunu kör ederek cezalandırmaya başladı ve onu tahtını bir daha almaktan diskalifiye etti. Körleme ancak kısmen başarılı oldu ve prensin takipçileri uydurma bir ihanetle onu ülke dışına kaçırmayı planladılar. Ama komplo ihanete uğradı,Prens'in takipçileri idam edildi ve prens, Alamut Kalesine hapsedildi.

Beklenmedik bir şekilde Abbas, babasının öldürülmesi nedeniyle büyükbabasından nefret ettiği söylenen acımasız ve içe dönük bir karakter olan Muhammed Bağır Mirza'nın oğlu Sam Mirza'yı varisi olarak seçti. 1629'da on yedi yaşında Şah Abbas'tan sonra Şah Safi adını alan oydu.

Kaynakça
--------

* Cihat Aydoğmuşoğlu, *Şah Abbas ve Zamanı* 23 Eylül 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Gerçek Finler ile karıştırılmamalıdır.

**Fin Parti** (Fince: Suomalainen Puolue), Finlandiya'nın özerk Büyük Dükalığı ve bağımsız Finlandiya'da yer alan muhafazakâr bir siyasi partiydi. 1860'larda Finlandiya'nın dil çekişmesinden doğan parti, Fin dilinin Fin toplumundaki konumunu iyileştirmeye çalıştı. Johan Vilhelm Snellman, Yrjö Sakari Yrjö-Koskinen ve Johan Richard Danielson-Kalmari partinin ideolojik liderleriydi.

Tarihçe
-------

Parti, 1860'larda Fennoman entelektüellerinden oluşan bir çekirdek etrafında şekillenmeye başladı, ancak on yıllar boyunca resmi olarak örgütsüz kaldı. Fin dilinin statüsünü iyileştirmek, özellikle eğitimde kullanımını ilerletmek, başından beri partinin önem verdiği bir konuydu. Finlandiya Diyetinin 1877-1878 oturumlarında parti, din adamları ve köylüler arasında 1904'e kadar liderlik sürdüreceği öncü bir rol elde etti.

Tanınmış parti figürleri
------------------------

* Johan Vilhelm Snellman (1806-1881)
* Yrjö Sakari Yrjö-Koskinen (1830-1903)
* Johan Richard Danielson-Kalmari (1853-1933)
* Lauri Ingman (1868-1934)
* Juho Kusti Paasikivi (1870-1956)

Kaynakça
--------

1. ↑  Ilkka Liikanen (1995): *Fennomania ja kansa - Joukkojärjestäytymisen läpimurto ja Suomalaisen puolueen synty*. Pages 349–351. Suomen Historiallinen Seura. 951-710-012-4.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* VIAF: 152645769
* WorldCat: lccn-n2003116024

 |
Pompeii Antik Kentindeki Forum Thermae'deki *Tepidarium*
***Tepidarium*** , Roma hamamlarının hipokaust veya yerden ısıtma sistemiyle ısıtılan sıcak ( *tepidus* ) banyosuydu. Bir *tepidariumun* temel özelliği, insan vücuduna duvarlardan ve zeminden doğrudan etkileyen, sürekli yayılan ısının yaşattığı hoş hissi hamamdaki kişilere hissettirebilmektir.

Pompei antik kentinde ilginç bir tepidarium örneği var. Bu, stuko kabartmalarıyla süslü yarım daire biçiminde bir beşik tonozla örtülmüştür ve odanın etrafında Atlant ile birbirinden ayrılan bir dizi kare girinti veya niş bulunmaktaydı. *Tepidarium*, etrafında diğer tüm salonların toplandığı bir kısımdır ve Roma hamamlarının planlarının anahtarını veren büyük merkezi salondur. Muhtemelen bu salon, hamamı kullananların çeşitli sıcak banyolardan ( *caldarium* ) geçmeden veya soğuk banyoyu ( *frigidarium* ) almadan önce ilk olarak toplandıkları salondu. *Tepidarium* dönemindeki en zengin mermer ve mozaiklerle süslenmişti; ışığını yanlardaki, öndeki ve arkadaki üst asma pencerelerden alıyordu ve en güzel sanat hazinelerinin yerleştirildiği salon gibi görünüyordu.

Papa III. Paul'un kazıları sırasında Caracalla Hamamları'nda, *Farnese Herkül'ü* ve *Farnese Boğası*, iki gladyatör, yeşil bazalttan lahitler ve çok sayıda başka hazine de bulundu.

Kaynakça
--------

1. 1 2   Önceki cümlelerden bir veya daha fazlası artık kamu malı olan bir yayından alınan metni içeriyor: Chisholm, Hugh, (Ed.) (1911). "Tepidarium". *Encyclopædia Britannica* (11. bas.). Cambridge University Press.
**Gutium** Zagros Dağları'nda bulunan, Gutilerin yaşadığı bölge.

Gutium ve çevresinin yaklaşık konumu.
Çivi yazılı tabletlerdeki bilgilere göre bugünkü adlarıyla Küçük Zap Suyu ve Diyala Nehri arasındaki bölge Gutilerin ülkesi anlamına gelen **Gutium** olarak adlandırılmaktaydı. MÖ 2400 yılından önceki bazı tabletlerde ise Gutium'un kuzeyde Subartu güneyde de Elam ülkesi ile çevrili olduğu söylenmektedir. MÖ 2. ve 1. binyıla tarihlenen tabletlerde de Zagros Dağları'nın bulunduğu topraklar için Guti Ülkesi, bu topraklarda yaşayan savaşçı halklar için ise Gutiler adı kullanılmaya devam etmiştir Örneğin Asur kraliyet yıllıkları, Medler veya Mannailer oldukları bilinen topluluklar için Gutiler terimini kullanır. Büyük Pers İmparatoru II. Kiros'un hükümdarlığı döneminde bile, ünlü general Gobryas "Gutium valisi" olarak tanımlanmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Memiş, Ekrem (2002). "Ortadoğu'da Türklerin Varlığı Tartışmaları". *Türkler Ansiklopedisi*. **1**. Yeni Türkiye Yayınları: Ankara. ss. 435-450. ISBN 9756782331.
2. ↑  Günbatı, Cahit (2007). "Gutlar". *Sumerler, Gutlar, Hattiler, Hurriler, Urartular Kökenleri, Tarihleri, Dilleri ve Kültürleri*. Ankara: Genelkurmay Askeri Tarih ve Stratejik Etüt Başkanlığı Yayınları. s. 29. ISBN 975409425X.
3. ↑  Mieroop, Marc Van De (2002). "Gutians". *Encyclopædia Iranica*. Encylopedia Iranica Foundation. 29 Nisan 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Aralık 2020.
**Fallopi kanalı** olarak da bilinen **fasyal kanal** *(Canalis nervi facialis)*, ilk olarak Gabriele Falloppio tarafından tanımlanan,temporal kemik içinden geçen Z şeklinde bir kanaldır. İç akustik kanaldan Stylomastoid deliğe doğru uzanır. İnsanlarda yaklaşık 3 santimetre uzunluğundadır, bu da onu bir sinirin geçtiği en uzun kemik kanal yapar. Orta kulak bölgesinde yer alır, şekline göre üç ana bölüme ayrılır: labirent, timpanik ve mastoidal bölüm. Kraniyel VII olarak da bilinen Fasiyal siniri içerir.

Çıkıntı
-------

**Fasiyal kanalın** **çıkıntısı** (veya **Fallopi akuaduktusunun çıkıntısı**) fasiyal sinirin bulunduğu fasiyal kanalın pozisyonunu gösterir; bu kanal, oval pencerenin yukarısında timpanik boşluğun medial duvarını geçer ve bunun arkasında posterior duvar boyunca neredeyse dikey olarak aşağı doğru kıvrılır.

Fotoğraf Galerisi
-----------------

* Yanal kafa anatomisi detayı.Facial sinir diseksiyonu.Yanal kafa anatomisi detayı.Facial sinir diseksiyonu.
* Timpanik boşluk.Fasiyal kanal. İç şahdamar.Timpanik boşluk.Fasiyal kanal. İç şahdamar.
* Sağ temporal kemiğin koronal bölümü.Sağ temporal kemiğin koronal bölümü.

Ayrıca bakınız
--------------

* Fasiyal sinir

Kaynakça
--------

1. ↑  "Fetal development of the tympanic part of the facial canal". *European Archives of Oto-Rhino-Laryngology*. **243** (6): 374-377. 2005. doi:10.1007/bf00464645. PMID 3566620.
2. ↑  Weiglein AH (June 1996). "Postnatal development of the facial canal. An investigation based on cadaver dissections and computed tomography". *Surgical and Radiologic Anatomy*. **18** (2): 115-23. doi:10.1007/BF01795229. PMID 8782317.
3. ↑  "Imaging of the facial canal by means of multiplanar angulated 2-D-high-resolution CT-reconstruction". *Surgical and Radiologic Anatomy*. **16** (4): 423-427. 1994. doi:10.1007/BF01627665. PMID 7725200.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* TA98: A02.1.06.009

 |
Bu fotoğrafa ne olduğundan emin değilim. Belki de lens, klimalı koridordan bulutlu ve yağmur yağma tehdidinde bulunduğu (ki yaptı) dışarıya doğru hareket ederken biraz buğulandı.
**Sif,** Marvel Comics tarafından yayınlanan çizgi romanlarda görünen kurgusal bir karakterdir. Karakter genellikle süper kahraman Thor ile birlikte tasvir edilir. İskandinav tanrıçası Sif'e dayanarak, Stan Lee ve Jack Kirby tarafından yaratıldı ve ilk olarak *Journey Into Mystery* #102'de (Mart 1964) göründü.  Asgardlı bir savaşçı ve Thor'un sevgilisi olarak Sif, sık sık Thor'a savaşta eşlik eder. Ayrıca Balder'ın yanında savaşmıştır. Heimdall'ın kız kardeşi Sif,  Thor ve Balder'ın çocukluklarından beri sürekli yol arkadaşı olmuştur. Aslında doğduğunda Sif altın saçlıydı. Onunki, Loki tarafından kesildikten ve cüceler tarafından yapılan büyülü saçlarla değiştirdikten sonra siyaha döndü.Erken yaşta bir savaşçı olarak büyük bir cesaret gösterdi ve tüm Asgard'daki en iyi kadın savaşçı olarak kabul edildi, sadece Brunnhilde ona denk sayıldı.Sif, Thor'un çeşitli medya uyarlamalarında yer aldı. Yenilmezler:Dünyanın Kuvvetli Kahramaları çizgi dizisinde Nika Futterman tarafından seslendirildi.Jaimie Alexander, Marvel Sinematik Evreni filmleri *Thor* (2011) ve *Thor: The Dark World* (2013)' te Lady Sif'i ve televizyon dizisi *Agents of SHIELD'in* birinci ve ikinci sezonlarının iki bölümünü, televizyon dizisinin bir bölümünü canlandırıyor. *Loki* ve Disney+ animasyon dizisinin iki bölümü *What If...?* alternatif zaman çizelgelerinde yer almıştır. Alexander, yakında çıkacak olan *Thor: Love and Thunder* (2022) filminde rolü tekrar oynayacak.

| * g
* t
* d
Thor (Marvel Comics) |
| --- |
| Yaratıcıları | 
* Stan Lee
* Larry Lieber
* Jack Kirby

 |
| Dostları | 
* Angela
* Ares
* Atena (Marvel Comics)
* Balder
* Beta Ray Bill
* Kaptan Amerika
* Jane Foster
* Doktor Strange
* Eitri
* Fantastik Dörtlü
* Faradei
* Freya
* Frey
* Frigga
* Gaia
* Galaksinin Koruyucuları
* Gılgamesh (Marvel Comics)
* Heimdall
* Herkül
* Hugin ve Munin (Karakterler)
* Hulk
* Demir Adam
* İdunn
* İntikamcılar
* Karnilla
* Loki
* Odin
* Örümcek Adam
* Sif
* Gümüş Sörfçü
* Taranis
* Tyr
* Valkyrie
* Warriors Three
	+ Fandral
	+ Hogun
	+ Volstagg
* Zeus

 |
| Düşmanları | 
* Alflyse
* Angrboda
* Cellat Skurge
* Efsuncu Amora
* Farbauti
* Fenrir
* Gorr the God Butcher
* Hela
* Laufey
* Loki
* Lorelei
* Malekith
* Mangog
* Jormungand (Marvel Comics)
* Surtur
* Ulik
* Utgard Loki
* Yılan Tanrı Set
* Ymir

 |
| Bibliography | 
* *Journey into Mystery*
* *Thor: Blood Oath*
* *Thor: Son of Asgard*
* *Thor: Vikings*
* *Ultimate Comics: Thor*

 |
| Diğer Medyada | Diğer medyada Thor (Marvel Comics) |
| İlgili maddeler | 
* Cermen mitolojisinde Thor
* Thor (Marvel Sinematik Evreni)
* Thor (Marvel Comics) yardımcı karakterleri listesi
* Alternative versions
	+ Ultimate Thor
* Asgard
* Asgard boyutu
* Cüceler
* Elfler
* Jotunheim'ın Devleri
* Mjolnir
* Nornlar
	+ Norn Stones
* Valkürler
* Yggdrasill

 |