**Decentraland**, 90.601 parsel araziden oluşan merkezi olmayan bir 3D sanal gerçeklik platformudur. Merkezi olmayan bölgedeki sanal emlak arazileri, Ethereum blok zincirine dayanan kripto para birimi MANA tarafından satın alınabilen NFT'lerdir. 2020 yılının Şubat ayında  halka açık hale geldi ve platform kar amacı gütmeyen *Decentraland Vakfı* tarafından denetleniyor. Platformun yönetimi ve yapılacak olası değişikliklere ise DAO tarafından karar verilmektedir.

Decentraland DAO
----------------

Decentraland DAO, Decentraland'i oluşturan en önemli akıllı sözleşmelere ve varlıklara sahiptir - Arazi Sözleşmesi, Gayrimenkul Sözleşmesi, Giyilebilir Ürünler, İçerik Sunucuları ve Pazar Yeri. DAO aracılığıyla, platformun nasıl çalışacağını belirlemek için oluşturulan politikaların kontrolü topluluğa aittir. Örneğin, DAO'nun başlatılmasından sonra ne tür giyilebilir öğelere izin verilir (veya izin verilmez), içeriğin denetlenmesi, arazi politikası ve açık artırmalar Decentraland kullanıcılarına aittir.

Decentraland Terimleri
----------------------

Kullanıcıların sıklıkla karşılaştığı terimler aşağıdaki gibidir:

**Decentraland:** Platformun adıdır.

**MANA:** Platformun para birimdir.

**LAND:** Platformda yer alan arsalara denir. Her bir arsa 16x16 metre olarak 256m2’den oluşmaktadır. Her bir LAND NFT özelliği taşımaktadır.

**ESTATE:** Birden çok arsanın bir araya gelip yeni bir yapı oluşturması

**District:** Aynı ilgi alanına sahip kullanıcıların bir araya gelerek ortaya çıkan semtlerdir.

**Scene:** Bir LAND parseli veya parsel grubu üzerinde oluşturulan 3B nesneleri, dokuları ve ses içeriğini içerir.

Decentraland İçerikleri
-----------------------

Decentraland yeni nesil bir içerik üretme ve paylaşma platformu olma özelliğini de taşır. Kullanıcılar burada ürettiği içeriklerin aynı zamanda ticari haklarına da sahip olur. Örneğin, Decentraland'da için tasarladığınız bir pantolonu pazar yerinden NFT olarak satarak gelir sağlayabilirsiniz. Bunun yanında Decentraland platformunda üretebileceğiniz çeşitli içerikler mevcuttur:

**Etkinlik:** Platformun olanakları doğrultusunda Metaverse deneyimi yaşatan etkinlikler düzenleyebilirsiniz.

**Scene:** Bir arazi parseli veya parsel grubu üzerinde oluşturulan 3B nesneleri, dokuları ve ses içeriğini içerir.

**Wearables:** Beden şekli, şapka, kask, saç,sakal, baş, üst vücut, alt vücut, maske, gözlük, taç vb.

**Item:** 3B bütün eşyalar ve yapılar. Dağ, fincan, araba, mancınık…

**Smart Item:** Interaktif davranışa sahip 3B bütün eşyalar ve yapılar.

**NFT:** İster item ister artwork olarak üretilebilir.

**SDK:** Limitler dahilindeki yazılımsal bütün işlevler. (Ses, bağlantılar, video oynatma, NFT sergileme, blokzincir etkileşimi, oyunlaştırma, animasyonlar)

Tarihi
------

Decentraland ilk olarak 2015 yılında Arjantinli girişimciler Ari Meilich ve Esteban Ordano tarafından kuruldu. Başlangıçta, iş kanıtı algoritması aracılığıyla kullanıcılara pikselleri tahsis eden network ağıydı. Decentraland daha sonra teknolojinin gelişimi ile birlikte 3 boyutlu bir dünyaya dönüştü. Ekim 2018'de Decentraland ve Animoca Brands şirketleri karşılıklı olarak 500 bin ABD doları tutarında hisse ve MANA jeton takası yoluyla yatırım gerçekleştirdiler. Merkezi olmayan yatırımcılar arasında Digital Currency Group, Kenetic Capital, FBG Capital, CoinFund ve Hashed şirketleri de yer alıyor.

Decentraland 2017'de ilk kez beta sürümüyle piyasaya çıktığında, geliştiriciler sanal arazilerin parsellerini 20 dolar gibi çok düşük fiyatlara sattılar; NFT pazarındaki 2020-2021 yılındaki patlamasının ardından, Decentraland'daki dijital arsa parselleri 100.000 dolardan daha fazla miktara satılmaya başlandı.

Haziran 2021'de Londra merkezli müzayede evi Sotheby's , dijital sanat eserlerini insanlara tanıtabilmek için Decentraland'da sanal bir sanat galerisi olarak New Bond Street genel merkezinin dijital bir kopyasını yarattı.

 Sotheby'nin Londra'daki New Bond Caddesi'ndeki ofisi, NFT sanatını sergilemek ve satmak için Decentraland'da dijital olarak yeniden oluşturuldu.
18 Haziran 2021'de merkezi New York'ta bulunan dijital gayrimenkul yatırım aracı Republic Realm, Tokyo'da bulunan alışveriş bölgesi Harajuku'dan esinlenerek *Metajuku* adlı sanal bir alışveriş bölgesine dönüştürmeyi planladığı 259 Decentraland arazi parseli için 913.228 ABD doları ödedi.

2021 yılının Ekim ayında düzenlenen dört günlük Metaverse Müzik Festivali, ilk metaverse müzik festivali olma unvanını eline aldı. Festival; Deadmau5, AlunaGeorge, Alison Wonderland ve diğer müzikal eylemlerin sanal gerçeklik için canlı performanslarını içeriyordu.

Kasım 2021'de Barbados hükûmeti, 5.000 ila 50.000 ABD doları arasında bir maliyetle Decentraland'da bir arsa satın aldı. Nitekim Barbados, arsa üzerinde resmi bir diplomatik büyükelçilik açmayı planladığını duyurdu.

Aralık 2021'de platform aylık 500.000 aktif kullanıcıya ulaştı.

Platforma ait MANA adlı dijital jeton, metaverse teknolojisinin popülerleşmesi ile birlikte kripto para alanında da önemli varlıklardan biri hâline geldi.

Decentraland ve Türkiye'den Markalar
------------------------------------

Decentraland üzerinde hem dünya çapında hem de yerli olmak üzere markaların büyük bir ilgisi bulunmaktadır. Platformda yer alan markalar, araziler üzerinde hazırladıkları sahneler ile kullanıcılarla etkileşimde bulunmaktadırlar. Türkiye'den yer alan bazı markalar aşağıdaki gibidir;

- Yapı Kredi Bankası

- Türkiye İş Bankası

- Vodafone Türkiye

- Abdi İbrahim

- Pegasus Hava Yolları

Dış bağlantılar
---------------

Decentraland Resmî Sitesi 20 Temmuz 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Decentraland sanal arsa alımı 4 Mart 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Kaynakça
--------

1. ↑  NFTs: The Center of Attention at Sotheby’s Virtual Decentraland Gallery 29 Ekim 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Helen Holmes, *Observer Media*, June 7, 2021
2. ↑  Crypto-crazed Sotheby's launches first virtual gallery in digital metaverse Decentraland 24 Ağustos 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *Art*, 7 June 2021
3. ↑  Introducing the Decentraland Team: Blockchain veterans join forces to protect the future of VR 29 Ekim 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *Medium*, Franco Zeoli, 17 July 2017
4. ↑  Making a killing in virtual real estate 9 Temmuz 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *The Irish Times*, June 13, 2018
5. ↑  "Animoca Brands". 15 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Kasım 2021.
6. ↑  Welcome to Decentraland, where NFTs meet a virtual world 21 Kasım 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Alexandra Marquez, NBC News, April 3, 2021
7. ↑  In Its Ongoing Bid to Draw Crypto-Collectors, Sotheby’s Unveils a Replica of Its London H.Q. in the Blockchain World Decentraland 8 Kasım 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Caroline Goldstein, *Artnet*, June 7, 2021
8. ↑  Crypto billionaire Novogratz leads funding for virtual real estate firm 15 Kasım 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Elizabeth Howcroft, *Reuters*, June 30, 2021
9. ↑  Metajuku Shopping Center to Play Up Digital Wearables: The new Harajuku-inspired virtual shopping center has two anchor tenants. 15 Kasım 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Rosemary Feitelberg, *Women's Wear Daily*, June 29, 2021
10. ↑  Virtual real estate plot sells for close to $1 mln 10 Kasım 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Elizabeth Howcroft, *Reuters*, June 18, 2021
11. ↑  How High Can Facebook’s ‘Meta’ Rebrand Take the MANA Token? 5 Kasım 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. InvestorPlace, Brenden Rearick, 10/29/2021
12. ↑  "Bloomberg - Are you a robot?". *www.bloomberg.com*. 4 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mart 2022.
13. ↑  Nast, Condé (1 Şubat 2022). "What fashion week looks like in the metaverse". *Vogue Business* (İngilizce). 1 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mart 2022.
14. ↑  "Decentraland Price Prediction for 2022-2025 | MANA Forecast". *www.cryptonewsz.com* (İngilizce). 4 Mart 2022. 17 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mart 2022.



1. ↑  "Decentraland DAO". *dao.decentraland.org* (İngilizce). 18 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2022.