recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
***İmparatorun Yeni Giysileri*** (Danca: Kejserens nye klæder [ˈkʰɑjsɐns ˈnyˀə ˈkʰleːɐ̯]), Danimarkalı yazar Hans Christian Andersen tarafından yazılmış bir edebi halk hikâyesidir ve kendisinden başka hiçbir şeye önem vermeyen bir imparatorun hikâyesini anlatır. Hikâye 100'den fazla dile çevrilmiştir.

*İmparatorun Yeni Giysileri*, ilk kez 7 Nisan 1837'de C. A. Reitzel tarafından Kopenhag'da *Küçük Denizkızı* ile birlikte, Andersen'in *Çocuklar için Masallar* adlı üçüncü ve son kitabında yayınlandı. Hikâye, çeşitli medyalara uyarlandı ve hikâyenin başlığı, "Kral çıplak" gibi benzer ifadeler ve bunların varyasyonları, birçok başka eserde ve deyimde kullanılmak üzere benimsendi.

 Hans Tegner'in çizimi

Konusu
------

Devlet işleri pahasına giyim için savurganca para harcayan bir imparatorun başkentine iki dolandırıcı gelir. Dokumacı kılığına girerek ona aptal veya beceriksiz olanların göremediği muhteşem giysiler dikmeyi teklif ederler. İmparator onları işe alır ve dokuma tezgahları kurup işe koyulurlar. Bir dizi yetkili ve ardından imparatorun kendisi, ilerlemelerini kontrol etmek için onları ziyaret eder. Her biri tezgahların boş olduğunu görür ama aptal olarak görülmemek için belli etmezler.

Nihayet dokumacılar imparatorun giysisinin bittiğini söylerler. Onu giydiriyormuş gibi yaparlar ve kral tüm şehrin önünde bir geçit töreninde yürümeye başlar. Kasaba halkı, aptal görünmemek için kralın çıplaklığını görmezden gelmeye çalışır, ta ki bir çocuk imparatorun hiçbir şey giymediğini söyleyene kadar. İşte o zaman insanlar kandırıldıklarını anlar. İmparatorsa şaşkınlığını gizleyerek yürüyüşüne devam eder.

Kaynakça
--------

1. ↑  Andersen 2005a 4

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4369876-1
* NLI: 987007418253505171

 |
**Raciążek Barışı,** 22 Mayıs 1404'te Polonya Krallığı ileLitvanya Büyük Dükalığı ve Töton Tarikatı arasında Dobrzyń Arazisi ve Samogitya'nın kontrolüne ilişkin imzalanan bir antlaşmaydı. Antlaşma, Lehler özünde 1342 Kalisz Antlaşması'nı ve Litvanya - 1398 Salynas Antlaşması'nı geçerli kıldı. Antlaşma istikrarlı değildi ve durum kısa süre sonra 1409-1411 Leh-Litvan-Töton Savaşı ile değişti.

Polonya, papalığın desteğiyle, 1401'de Vilnius ve Radom Paktı'nı imzalayarak Büyük Dükalık ile bağlarını arttırdı. Aynı yıl Samogitliler Şövalyelere karşı ayaklandılar. İsyancılar birkaç Töton kalesini yaktı. Şövalyeler, misilleme olarak Kaunas ve Grodno'ya baskın düzenledi. 1402'de Tarikat, Salynas Antlaşması'na uyma ve Samogitya'yı Şövalyelere teslim etme sözü veren Jogaila'nın kardeşi Litvanyalı dük Švitrigaila ile ittifak kurdu.

İki taraf ta kesin bir zafer elde edemeyince ve Vytautas dikkatini Smolensk'li Yuri'ye karşı bir savaşa yönlendirmek istediğinde, müzakereler 1403 yazında başladı. Nihai antlaşma Raciążek'te imzalandı. Antlaşmada Polonya, Litvanya ve Tarikat arasındaki ihtilaflı bazı bölgelere değinildi: Dobrzyń Arazisi belirli bir ücret karşılığında Polonya'ya bırakılacak, Samogitya Tarikat'ta kalacaktı. Gdańsk (Danzig) ile ilgili tartışmalar sonuçsuz kaldı. Švitrigaila'nın Podolya'ya dönmesine izin verildi.

1408'de Vytautas, Moskova Knezliği ile olan savaşlarını bitirdiğinde, odağını yeniden Töton Tarikatı'na yoğunlaştırdı. Samogitliler 1409'da ikinci kez isyan ettiler. Bu, Polonya-Litvanya ve 1410'da Grunwald Muharebesi'nde kesin bir şekilde mağlup edilen Tarikat arasında yeni bir savaşa yol açtı. Birinci Toruń Barışı, Raciążek Barışı ile belirlenen sınırları değiştirdi.

Kaynakça
--------

* Marek Derwich, *Monarchia Piastów*, Warszawa-Wrocław 2003, Wydawnictwo Dolnośląskie,83-7023-989-7

| * g
* t
* d
Polonya Polonya antlaşmaları |
| --- |
| Krallıkdönemi | 
* Bautzen (1018)
* Kalisz (1343)
* Raciążek (1404)
* Toruń (1411)
* Melno (1422)
* Łęczyca (1433)
* Brześć Kujawski (1435)
* Toruń (1466)
* Ólafu (1474)
* Kraków (1525)
* Stettin (1570)

 |
|  Polonya-LitvanyaBirliği | 

|  |  |
| --- | --- |
|  Moskova ile | 
* Yam-Zapolsky (1582)
* Deulino (1618)
* Polyanovka (1634)
* Vilna (1656)
* Andrusovo (1667)
* Ebedi Barış (1686)

 |
|  Osmanlılar ile | 
* Busza (1617)
* Hotin (1621)
* Bucaş (1672)
* İzvança (1676)
* Karlofça (1699)

 |
|  İsveç ile | 
* Mitawa (1622)
* Altmark (1629)
* Stuhmsdorf (1635)
* Oliva (1660)
* Varşova (1705)

 |
|  Kazaklar ile | 
* Kurukove (1625)
* Pereyaslav (1630)
* Zamość (1648)
* Zboriv (1649)
* Bila Tserkva (1651)
* Hadyaç (1658)
* Çudnov (1660)

 |
| Diğerleri | 
* Wehlau–Bromberg (1657)
* Viyana (1738)

 |

 |
| Cumhuriyet | 
* Varşova (1920)
* Suwałki (1920)
* Riga (1921)

 |
Haplogrup C'nin tahmini yayılma haritası
**Haplogrup C**, tümü SNP mutasyonları olan UEP M130 / RPS4Y711, P184, P255 ve P260 tarafından tanımlanan majör bir Y kromozom haplogrubudur. Haplogroup F ile birlikte Haplogroup CF'nin iki ana kolundan biridir. Haplogroup C, Afrika dışındaki her kıtanın antik popülasyonların görülmekteydi. Günümüz Doğu Asya, Orta Asya ve Sibirya halklarında sık olarak görülmektedir. Kuzey Amerika ve Avustralya'nın yanı sıra Avrupa, Doğu Akdeniz ve Japonya'da da görülmektedir. Haplogrup ayrıca Güneydoğu Asya, Güney Asya ve Güneybatı Asya'nın günümüzdeki pek çok popülasyonunda orta ila düşük sıklıkta bulunur.

Kökeni
------

Haplogrup C-M130'nin SNP mutasyonu M168'in oluşmasından kısa süre sonra ortaya çıktığı düşünülmektedir. Bu mutasyon muhtemelen en az 60.000 yıl önce gerçekleşti.

Haplogrup C-M130, en yoğun olarak Kazakistan, Moğolistan, Uzak Doğu Rusya, Polinezya ve Avustralya'daki belli halklar arasında, orta sıklıkta ise Kore ve Mançu halklarında görülmektedir. Bu nedenle, Haplogroup C-M130'un ya Orta Asya'da ya da Güneydoğu Asya'da ortaya çıktığı veya bu bölgelerde en uzun evrimleşme döneminden geçtiği varsayılmaktadır. Hapolgrubun Doğu Asya'da yayılmasının yaklaşık 40.000 yıl önce başladığı öne sürülmektedir.

C-M130 taşıyan erkeklerin yaklaşık 6.000-8.000 yıl önce Amerika'ya göç ettiğine ve Na-Dené konuşan halklar tarafından Kuzey Amerika'nın kuzeybatı Pasifik kıyılarına taşındığına inanılıyor.

Asya aynı zamanda Haplogroup D-M174'ün yoğunlaştığı alandır. Bununla birlikte, D-M174, Haplogrup E ile C-M130'dan daha yakından ilişkilidir ve Haplogroup C-M130 ve D-M174'ün coğrafi dağılımları tamamen ve tamamen farklıdır, çeşitli Haplogroup C-M130 alt tipleri arasında yüksek sıklıkta bulunur. Günümüz Kazakları ve Moğolların yanı sıra Amerika'nın bazı Yerli halkları, Mançuriler, Koreliler, Rusya'nın Uzak Doğu halklarında, Avustralya'daki Aborjin halklarında ve Asya ve Okyanusya'nın başka yerlerinde orta sıklıkta görülmektedir. Japonya'daki Jōmonlar ve bazı Paleolitik ve Neolitik Avrupalılar arasında Haplogroup C'nin C1a, C1b ve C1a2 dalları görülmekteydi. Haplogrup D ise sadece Tibetliler, Japon halkları ve Andaman Adalıları arasında yüksek frekanslarda bulunur ve Hindistan, Amerika ve Okyanusya'nın yerli halkları arasında görülmez.

Sakitani ve arkadaşlarına göre, haplogrup C-M130 Orta Asya'da ortaya çıktı ve oradan Avrasya'nın diğer bölgelerine ve Avustralya'nın bazı bölgelerine yayıldı. C-M130'un Doğu Avrasya avcı toplayıcılarının yanı sıra Doğu ve Güneydoğu Asya ve Avrupa'nın eski örneklerinde bulunduğu öne sürülmektedir.

Kaynakça
--------

1. 1 2  崎谷満『DNA・考古・言語の学際研究が示す新・日本列島史』（勉誠出版　2009年）(Japonca)
2. ↑  Zhong H, Shi H, Qi XB (July 2010). "Global distribution of Y-chromosome haplogroup C-M130 reveals the prehistoric migration routes of African exodus and early settlement in East Asia". *J. Hum. Genet*. **55** (7): 428-35. doi:10.1038/jhg.2010.40 Özgürce erişilebilir. PMID 20448651.
Ekenäs'ta sergilenen Fin ordusuna ait Ranger İHA ve mancınık aracı.
**RANGER**, İsviçre havacılık şirketi RUAG Aviation ile İsrail havacılık şirketi Israel Aerospace Industries arasında bir İsviçre - İsrail ortak girişimi olarak inşa edilen bir taktiksel İHA sistemidir (TUAV). Tasarımı ve teknolojisinin bir kısmı, İsrail Havacılık ve Uzay Sanayii'nin *Scout* UAV sistemine dayanmaktadır.

RANGER UAV, kalkış için kompakt bir hidrolik fırlatıcı kullanır. Modüler bir taşıma kapasitesi sayesinde sistem, çok çeşitli sivil ve askeri görevlerde kullanılabilir. Kullandığı iniş sistemi, çim veya beton pistler üzerine, kar veya buz üzerine hemen hemen her yere inmesini sağlar. Üreticisine göre RANGER, sivil hava sahalarında ve yoğun nüfuslu alanlarda uçmak için dünya çapında onaylanmış tek taktiksel İHA sistemidir. Prototip şimdi Dübendorf'taki Flieger-Flab-Museum'dadır.

Kullanıı Listesi
----------------

* Finlandiya

### Eski Kullanıcı

* İsviçre: Swiss Air Force

Kaynakça
--------

1. ↑  "Ranger Tactical Unmanned Aerial Vehicle (UAV), Switzerland". 27 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mart 2022.
1993 yılında yollara çıkan **Seat Cordoba** Türkiye'ye 1.4 litre 75 HP ve 1.4 litre 100 HP'lik benzinli, 1.4 litre 75 HP,1.9 litre 101 HP ve 1.9 litre 130 HP'lik dizel motor seçenekleri ile ithal ediliyor. Cordoba'nın Avrupa'da bu motor seçenekleri dışında 1.2 litre 64 HP benzinli,1.9 litre 64 HP dizel motorversiyonları da bulunuyor. Cordoba Basic, Stella, Signo ve Sport donanım seçenekleri sunuyor. Otomatik şanzıman ise sadece 1.4 litre 75 HP'lik versiyonda opsiyonel olarak alınabiliyor.
Cordoba'nın kalbinde Seat,VW ve Skoda modellerinde de kullanılan 1390 cc hacmindeki dört silindirli 6 supaplı bir motor görev yapıyor.6000 d/d'de 100 HP güç,4400 d/d'de 126 Nm tork üreten bu motor maksimum gücünü yüksek devirlerde vermesinden ötürü alt devirlerde cansız.Artan devirlerle birlikte bu görünüm ortadan kalkıyor. 
Cordoba 1.4 0'dan 100 km/s hıza 11.7 saniyede ulaşıyor.Ara hızlanma ölçümlerinde ise 60–100 km/s hızlanmasını dördüncü viteste 13.5, 90–120 km/s hızlanmasını beşinci viteste 22 saniyede tamamlanıyor.100 km'de ortalama 7.1 litre kurşunsuz benzin tüketebilen Cordoba 45 litrelik deposu ile 633 km'lik menzile sahip.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* NKC: ph117128

 |
**Fikret Bila** (d. 1958, Zonguldak), Türk eski Sayıştay denetçisi, gazeteci ve yazar.

1958 yılında Zonguldak'ta dünyaya geldi. Lise öğrenimini Zonguldak'ta Mehmet Çelikel Lisesi'nde, lisans öğrenimini ise 1979 yılında Ankara İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi Ekonomi Fakültesinin Ekonomi Bölümü’nde tamamladı. 1980-1985 yılları arasında Sayıştay denetçisi olarak görev yapan Bila, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisat Anabilim Dalı'nda önce yüksek lisans ve ardından 1986 yılında da doktorasını yaptı. Gazeteciliğe 1977'de *Yankı* dergisinde başladı. Bir süre ara verdikten sonra 1986'da *Nokta* dergisiyle yeniden gazeteciliğe döndü. 1987'de girdiği *Milliyet* gazetesinin Ankara temsilciliğini yaptı. Ayrıca CNN TÜRK’te Ankara Kulisi programını sundu.

Haziran 2016'da Milliyet gazetesinden istifa etmiştir. 2016 Temmuz'undan itibaren köşe yazarlığı yaptığı Hürriyet gazetesinden  Nisan 2018'de ayrıldı.

7 Temmuz 1998'de Başbakan Mesut Yılmaz'ın Makedonya'ya düzenlediği ziyaret sırasında, Devlet Bakanı Rüştü Kazım Yücelen ve milletvekili Şinasi Altıner'le birlikte geçirdiği trafik kazasında ağır biçimde yaralandı. Yaklaşık 1 ay süren tedavi sürecinin ardından bir süre sonra mesleğine döndü.

Yazmış olduğu yedi kitabı bulunmaktadır. Kitaplarından bazıları çeşitli dillerde yayımlanmıştır.

Hikmet Bila'nın kardeşidir.

Kitapları
---------

* 2001: *Phoenix/Ecevit'in Yeniden Doğuşu*
* 2003: *Sivil Darbe Girişimi ve Ankara'da Irak Savaşları*
* 2004: *Hangi PKK: Satranç Tahtasındaki Yeni Hamleler*
* 2007: *Ankara'da Irak Savaşları*
* 2007: *Komutanlar Cephesi*
* 2017: *İdeolojik Kodlarıyla Kağıt Üstündeki PKK*
* 2020: *CHP Nasıl İktidar Olur?*

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 23 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Eylül 2016.
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 2 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ekim 2019.
3. ↑  Bila'dan Yeniden Merhaba 11 Haziran 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Milliyet, 2/8/1998
**Alman Demokratik Cumhuriyeti Sınır Birlikleri** (Almanca: Grenztruppen der DDR), 1946'dan 1990'a kadar Doğu Almanya'nın sınır muhafızlarıydı. Berlin Duvarı'nı ve Almanya'nın iç sınırını korumakla görevliydi. İlk zamanlarda sınırı Volkspolizei koruyordu. Daha sonra 1946'da sınır birlikleri kurulunca sınır koruma görevi sınır birliklerine verildi. Doğu Almanya'nın Batı Berlin ve Batı Almanya arasındaki uluslararası sınırlarını koruyan birincil güçtü. Birlik, 1961'de Milli Savunma Bakanlığı'na (MfNV) bağlandı ve doğrudan 1971 yılına kadar Nationale Volksarmee'nin (Ulusal Halk Ordusu) bir alt birimiydi. Sınır Birlikleri gönüllüler ve askere alınanlardan oluşuyordu, Sovyet Sınır Birlikleri ve Polonya'nın Sınır Koruma Birliklerinden sonra üçüncü büyük Varşova Paktı sınır muhafızlarıydı, yaklaşık 47.000 personele sahipti. Grenztruppen'in ana rolü, Doğu Almanya'dan yasadışı göç olan Republikflucht'u (Batı Almanya ve Varşova paktı dışındaki ülkelere göç için kullanılan bir terim) engellemekti.

Askerler Yoğun bir disiplin ile yönetiliyordu ve tatiller çok kısaydı sivil hayattan çok fazla uzak kalıyorlardı. Ayrıca askerler hem ordu içinde hem de dışarıda siyasi eğitimde alıyordu.

Sınır Birlikleri Berlin Duvarı'ndaki birçok ölümden tartışmalı bir şekilde sorumluydu. Sadece 29 sınır muhafızı görev başında öldürüldü ve birçoğu Almanya'nın Yeniden Birleşmesinden sonra suçlamalarla karşı karşıya kaldı.

Galeri
------

* Bir Doğu Alman sınır askeri, iç Almanya sınırında ABD ordusunun faaliyetlerinin fotoğraflarını çekiyor.Bir Doğu Alman sınır askeri, iç Almanya sınırında ABD ordusunun faaliyetlerinin fotoğraflarını çekiyor.
* 1982'de sınır birlikleri tatbikatta1982'de sınır birlikleri tatbikatta
* Oebisfelde'deki eski Grenztruppen konaklama yerleriOebisfelde'deki eski Grenztruppen konaklama yerleri
* Eski sınır belirteciEski sınır belirteci
* Sınır belirteci (1976)Sınır belirteci (1976)

Ayrıca Bakınız
--------------

* Nationale Volksarmee
* Berlin Duvarı
* Varşova Paktı

Kaynakça
--------

1. ↑  "Border Troops of the German Democratic Republic (Grenztruppen der DDR)". 10 Kasım 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "Wehrpflicht in der NVA ausgeweitet". 11 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 2040296-X
* VIAF: 130832490
* WorldCat: viaf-130832490

 |
**Aziz Lazarus Kilisesi** (Yunanca: Ιερός Ναός Αγίου Λαζάρου, Ierós Naós Agíou Lazárou), Kıbrıs'ın Larnaka kentinde bulunan, 9. yüzyıl sonlarından kalma bir kilisedir. Otosefal bir Rum Ortodoks Kilisesi olan Kıbrıs Kilisesi'ne aittir.

Tarihçe
-------

Bu Kilise, Yeni Ahit’deki Yuhanna’nın kitabında adı geçen ve efsaneye göre İsa’nın kendisini yeniden dirilterek bir mucize gerçekleştirdiği Lazarus’tan almaktadır. Efsaneye göre İsa çarmıha gerilmesinden sonra Lazarus hayatı için endişe ediliyor. Onun da başına benzer bir şey gelir korkusuya Kıbrıs’a kaçar. Burada Antik Kition şehrinde bir kiliseye papaz olur. Burada yaklaşık 30 yıl yaşar. Öldükten sonra burada gömülür. Aziz Lazarus Kilisesi de bugün Lazarus mezarı üzerinde inşa edilmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Çelebi, Şark (30 Temmuz 2018). "Aziz Lazarus Kilisesi Nerede, Nasıl Gidilir? | Gezilecek Yerler". 2 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2021.
Tropikal Yağmur Ormanı
**Tropikal yağmur ormanı** ekvatoral bölgede yer alan, sıcaklık ortalaması 20-30 derece arasında değişilik gösteren, yıllık yağış ortalaması 2000-4000 milimetre arasında değişen bir yağmur ormanları türlüdür. Latin Amerika, Orta Afrika, ve Güneydoğu Asya'da geniş alan kaplarlar.

Milyonlarca yıl önce ortaya çıkan ve yeryüzünde yaşayan hayvanların yüzde 80'ini barındıran tropik yağmur ormanları günümüzde yok olma tehlikesiyle karşı karşıyadır. Ekolojik sistemler bozulurken, pek çok canlının yaşam alanı yok edilmektedir. Bitki örtüsünün yoğunluğu nedeniyle tropik yağmur ormanları gezegenimizin en önemli oksijen kaynaklarından biri durumdadır. Ayrıca kıtalar üstündeki en büyük su deposu işlevini görürler. Bu nedenle onların yok edilmesi büyük ekolojik felaketlere yol açabilir.

Bitki türü geniş yapraklı ormanlardır ve yıl boyunca yeşil kalırlar.

Tropikal yağmur ormanları esas olarak 23,5°K (Yengeç Dönencesi) ve 23,5°G (Oğlak Dönencesi) enlemleri arasında yer alır. Tropikal yağmur ormanları Orta ve Güney Amerika, batı ve orta Afrika, batı Hindistan, Güneydoğu Asya, Yeni Gine adası ve Avustralya'da bulunur. Deniz seviyesinden 3000 metre yüksekliğe kadar görülebilirler. Tropikal yağmurlarını diğer yağmur ormanları türünden ayıran özellik, metrekare başına düşen yağmurun 1500 milimetreden fazla olmasıdır. Yağış ve sıcaklıkların fazla olması nedeniyle yıl boyunca nem oranı yüksektir. Bunun yanı sıra, yıllık sıcaklık 18 °C’nin altına düşmez.
Kakao, orkide, kauçuk gibi malzemelerin anavatanıdır. Bitki türlerinin yaklaşık üçte ikisi burada bulunur. Ayrıca burada yetişen bitkilerin bir kısmı ilaç sanayisinde de kullanılmaktadır. Tropikal Yağmur Ormanlarının bitki örtüsü geniş yapraklı ve yıl boyunca yeşil kalan ağaçlardır. Bu ağaçların tepeleri zayıf, dallanma geçmek ve gövde şekilleri düzensizdir.

Hayvan türleri arasında orangutan, goril, şempanze, yılan, yarasa, kertenkele, maymun, geyik ve kertenkele bulunur. 
Topraklarının yaklaşık 2/3’ü asidiktir ve besin elementlerle yetersizdir. Topraktaki fosfor bitkilerin kullanamayacağı bileşikler teşkil etmek üzere demir ve alüminyumla birleşme eğilimindedir. Toksik derecede alüminyum içerirler.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Rainforest | Definition, Plants, Map, & Facts | Britannica". *www.britannica.com* (İngilizce). 23 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2023.
2. 1 2  "Yağmur Ormanlarının Diğer Ormanlardan Farkı Nedir? | TÜBİTAK Bilim Genç". *Bilim Genc*. 11 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2023.
3. ↑  "ORMANLARIMIZ". *yunus.hacettepe.edu.tr*. 30 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2023.
4. ↑  "TROPİKAL YAĞMUR ORMANLARI".

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4061016-0
* NDL: 00568116
* NKC: ph116488

 |
***Medice, cura te ipsum*** (Türkçe: Doktor, sen [önce] kendini iyileştir) Luka 4:23'te geçen eski bir Latince atasözüdür. İsa der ki: "Bana kesinlikle "*Doktor, sen (önce) kendini iyileştir"* diyeceksiniz, "Kefernahum'da yapılanları işittik, aynısını burada, kendi memleketinde de yap." İsa çarmıhta asılıyken de "Başkalarını kurtardı; kendisini kurtaramaz." diyenlerin olduğuna dair rivayetler vardır. Atasözü, İncil'in Latince tercümesi olan Vulgate ile ünlendi ve böylece Avrupa çapında yaygınlık kazandı.

Arka plan
---------

Tıbbi konulu benzer atasözleri de Yahudi edebiyatında yer almaktadır. Örneğin, "Hekim, hekim, sen kendi topallığını iyileştir!" (Aramca: אסיא אסי חיגרתך) Genesis Rabbah 23:4'te (MS 300-500) bulunabilir. Bu tür atasözleri, MÖ 6. yüzyıla ait edebi Klasik metinlerde de görülür. Yunan oyun yazarı Aeschylus, *Prometheus Bound* adlı eserinde de geçer. Burada koro acı çeken Prometheus'a seslenir, "Becerisiz bir doktor gibi hastalanırsın, kalbini kaybedersin ve kendi hastalığını hangi ilaçlarla iyileştireceğini keşfedemezsin." 

|  |
| --- |
| Medice, cura te ipsum **Life of Jesus** |
| Önce gelen{{{before}}} | **New TestamentEvents** | Sonra gelen{{{after}}} |

Kaynakça
--------

1. ↑  KJV, Tekvin 4:23.
2. ↑  Isaac Williams, *The Gospel Narrative of Our Lord's Nativity Harmonized*, London 1844, p.384 8 Mart 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. The quoted biblical passage is from Matthew 27:42.
3. ↑  *Classical and Rabbinic Parallels to "Physician, Heal Yourself"*. 1979. ss. 193-209.
4. ↑  Freedman, H. Simon, Maurice. (1939). *Midrash Rabbah, Translated into English*. **1**. s. 195.
5. ↑  Herbert Weir Smyth, LCL, Theoi Classical Texts Library 18 Kasım 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. lines 473–5.
Konrad Duden
**Konrad Duden** (d. 3 Ocak 1829 Wesel; ö. 1 Ağustos 1911 Sonnenberg) Almanca yazım kuralları ve dil bilgisinde büyük değişikliklere imza atan Alman lise öğretmeni. Ancak daha çok filolog ve sözlükçü olarak öne çıkmaktadır.

Dersleri için hazırladığı notları topladığı kitapçıkta öğrencilerine de öğrettiği "konuştuğun gibi yaz." ilkesi göze çarpmaktadır. Onun Alman dilinde yaptığı başlıca değişikliklerden biri "Conferenz", "Casse" gibi kelimelerdeki c harfini günlük konuşmadaki telafüz olan k ile, "Thür", "Thor" ve "Thurm" kelimelerindeki th'yi basit bir t olarak değiştirmesidir ki bugün hala bu kurallar geçerlidir. Çoğu yazar ve bilim insanı onun dile zarar verdiğini, dili bozduğunu ileri sürmüştür. 1876 Berlin ortografi Konferansında dile getirdiği iddiaları, Bismarck tarafından hoş karşılanmamıştır. Yılmayan Duden bu kez ortografik bir çalışma ve sözlük yayınlamıştır. 1880 yılında baş eseri olan "*Vollständiges Orthographisches Wörterbuch der deutschen Sprache* *nach den neuen preußischen und bayerischen Regeln*" yayınlamıştır.

Adına yayınlanan sözlükler dışında internette ulaşılabilecek bir Almanca sözlük de mevcuttur.

Dış bağlantılar
---------------

Duden Sözlüğü9 Eylül 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb15565023t (data)
* GND: 118527754
* ISNI: 0000 0001 0904 6863
* LCCN: n86830182
* NKC: ola2003193595
* NLG: 114698
* NLI: 987007271394005171
* NTA: 069907277
* SUDOC: 09268243X
* Trove: 263375
* VIAF: 56927658
* WorldCat: lccn-n86830182

 |
**Konrad Zöllner von Rotenstein** (y. 1325 - 20 Ağustos 1390), 5 Ekim 1382'den 20 Ağustos 1390'daki ölümüne kadar hüküm süren Töton Şövalyeleri'nin 23. Büyük Üstadıydı.

Hayatı
------

Rotenstein muhtemelen Birkenfeld, Maroldsweisach, Haßberge'de doğdu.

Rotenstein, 1353'te Preußisch Mark'ın vekili ve 1368'de Danzig'in Komturluğunu yaptı. 1372'de Christburg'un baş tuzakçısı ve komturu olarak görev yaptı.

Winrich von Kniprode'un ölümünün ardından Rotenstein, 5 Ekim 1382'de Töton Şövalyeleri'nin Büyük Üstadı seçildi. Manastır tarikatının lideri olarak, dış politikayı Tarikat'ın Mareşali ve Königsberg Komtur'u olarak atanan Konrad von Wallenrode'ye bırakarak büyük ölçüde iç meselelere odaklandı. Töton Prusya'nın idari yapısını yeniden düzenledi, Alman yerleşimini destekledi ve teşvik etti, ayrıca Kulm şehrinde bir üniversite kurmaya çalıştı, ancak bu girişim hiçbir zaman meyve vermedi. Ayrıca, selefi gibi, azami faiz oranını %10'dan %8,33'e düşürerek, ihlal edenlerin sermayelerine el konulmasıyla kullanıcıya mücadele etti. Passenheim şehrine 1386'da şehir haklarını verdi.

Rotenstein'in hükümdarlığı sırasında Töton Tarikatı Devleti ile Litvanya Büyük Dükalığı arasındaki gerilim sürekli arttı. 1383'te (Avrupa'da pagan kalan birkaç bölgeden biri olan) Litvanya'yı Hıristiyanlaştırma girişimleri başarısız oldu ve Litvanya 1386'da Hristiyanlığı kabul etmesine rağmen, ilişkiler yalnızca Büyük Dük II. Władysław Jagiełło'nun vaftizinin Polonya Kraliçesi Jadwiga ile evliliğini kolaylaştırmak için yapıldığı için daha da kötüye gitti. Bu, Töton Tarikatı Devleti'nin en büyük ve güçlü rakibi olan Litvanya ile Polonya'nın kişisel bir birliğe girdiği anlamına geliyordu. Rotenstein'in hükümdarlığının sonraki yıllarında, Tarikat çok sayıda iç sorunla kuşatılmıştı; 1383'te bir veba salgını çıktı ve daha sonraki yıllarda hasat kıtlıkları ile azalan balıkçılık ve ticaret üretimi devleti derinden etkiledi.

Rotenstein, 20 Ağustos 1390'da Christburg'da öldü. Cesedi, Malbork Kalesi'ndeki Aziz Anne şapelinin altındaki Büyük Üstat'lar mozolesine gömüldü.

Kaynakça
--------

1. ↑  Friedrich Borchert: *The Grand Masters of the Teutonic Order in Prussia* appeared in the "Preussische Allgemeine Zeitung" on November 24, 2001
2. ↑  Bernhard Jähnig [de] :  *Konrad Zöllner von Rotenstein 21 Kasım 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi..* In: *New German Biography* (NDB). Volume 12, Duncker & Humblot, Berlin 1980, 3-428-00193-1 , p. 516 ( digitized ).
3. ↑  Karl Lohmeyer [de] :  *Konrad Zöllner von Rotenstein 18 Nisan 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. .* In: *General German Biography* (ADB). Volume 45, Duncker & Humblot, Leipzig 1900, pp. 429-431.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 136420281
* VIAF: 80766750
* WorldCat: viaf-80766750

 |
Ninoslav Marina
**Ninoslav Marina**(d. 25 Eylül 1974, Üskup, Makedonya), akademisyen, bilişim profesorü, halen Makedonya’nın Ohrid şehrinde bulunan Bilişim Bilimi ve Teknolojisi Üniversitesi rektörü.

Biyografi
---------

Ninoslav Marina, lisans ve yüksek lisans çalışmalarını Üsküp UKIM’de Elekrik Mühendisliği Fakültesi’nde tamamladıktan sonra doktora için Lozan’da bulunan İsviçre Federal Yüksek Teknoloji Enstitüsü’ne (EPFL) gitti. Doktorası sırasında Helsinki Nokia Araştırma Merkezi ile ortak olarak bilişim kuramının kablosuz iletişime uygulanması üzerine çalıştı. Doktorasını tamamlamasının ardından 2005-2007 yılları arasında Sowoon Techologies araştırma ve geliştirme direktörlüğü yaptıktan sonra Hawaii Üniversitesi’ne ziyaretçi araştırmacı olarak gitti. Ardından,sırasıyla 2008-2009 yıllarında Oslo Üniversitesi’nde ve 2010-2012 yıllarında da Princeton Üniversitesi’nde doktora sonrası araştırma görevlisi olarak çalıştı. Kendisi halen Princeton Üniversitesi’nin ziyaretçi araştırmacısı kadrosunda yer almaktadır.

Bilimsel başarılar
------------------

Prof. Marina, kadrolu pozisyonlarının yanında, Amerika Birleşik Devletleri, Japonya, İngiltere, İsrail, Rusya, Brezilya, Hong Kong, Norveç, Finlandiya, Portekiz ve Çek Cumhuriyeti’nde bulunan on iki farklı üniversitede konuk öğretim üyesi olarak da bulunmuştur.

İsviçre CTI, İsviçre NSF, Avrupa Birliği Komisyonu ve Avrupa Uzay Ajansi gibi kurumlar tarafından yürütülen projelerde hem araştırmacı hem de proje yöneticisi olarak engin bir tecrübeye sahip olan Marina, aynı zamanda Avrupa Birliği Komisyonu’nun 6. ve 7. Çerçeve Programları’nda hakem olarak da yer almıştır. Kendisi merkezi ABD'de bulunan Elektrik ve Elektronik Mühendisleri Enstitüsü’nün (IEEE) kıdemli üyesi ve Makedonya koluna bağlı IEEE Bilişim Kuramı Topluluğu’nun kurucularından biridir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "UIST 'St Paul the Apostle'". www.uist.edu.mk. 6 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ağustos 2014.
2. ↑  "Ninoslav Marina - European commission". European commission. 3 Eylül 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ağustos 2014.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 1160397058
* VIAF: 3572152822004701040007
* WorldCat: viaf-3572152822004701040007

 |
**Joe Strummer** (d. 21 Ağustos 1952, ö. 22 Aralık 2002), asıl adı ile **John Graham Mellor**, Britanyalı müzisyen, besteci ve söz yazarı. Strummer, en önemli ilk dalga punk grupları arasında gösterilen The Clash'in vokalisti ve gitaristliğini yapması ile tanınmaktadır.

Hayatı ve kariyeri
------------------

1992 yılında Strummer
Strummer, babası dönemin Birleşik Krallık Türkiye büyükelçisi olduğundan Ankara'da doğmuştur.

Babası aracılığıyla Strummer'ın bir Ermeni büyük büyükbabası ve bir Alman-Yahudi büyük büyükannesi vardı.

Çaldığı ilk önemli grup The 101ers'dır. 1976'da bir Sex Pistols konseri sonrasında bir gitarist olan Mick Jones ile tanışır ve onun önerisiyle, beraber bir grup kurarlar. Bas gitarist Paul Simonon ve baterist Topper Headon'ın da katılımıyla grubun kadrosu şekillenir. The Clash adı altında 6 stüdyo albümü kaydederler ve 1986'da dağılırlar. The Clash'in etkileri, rock&roll tarihinde önemli bir yere sahiptir.

Birlikte çaldığı son grup Joe Strummer & The Mescaleros adını taşımaktadır. Müziğinde punk'ın yanı sıra reggae, ska, rock, caz, funk gibi unsurlar her zaman var olmuştur.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Strummer, Joe [real name John Graham Mellor] (1952–2002), rock musician and songwriter | Oxford Dictionary of National Biography". 2004. doi:10.1093/ref:odnb/88710. 12 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mayıs 2020.
2. ↑  "Strummer's lasting culture Clash" (STM). *Entertainment*. BBC News World Edition. 23 Aralık 2002. 7 Aralık 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2007.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX1296108
* BNF: cb13900142b (data)
* GND: 119262460
* ISNI: 0000 0000 5939 296X
* LCCN: n91120062
* MusicBrainz: af4ea2a3-c54d-40b4-8120-a1f0b838ad54
* NDL: 01102548
* NKC: js20030317043
* NLI: 987007422237005171
* NTA: 074369830
* SUDOC: 079921744
* VIAF: 69116945
* WorldCat: lccn-n91120062

 |
Bu çizime ilham haynağı olan, Sherlock Holmes ve Dr. John H. Watson karakterlerinin bulunduğu The Adventure of the Greek Interpreter, Arthur Conan Doyle tarafından yazılan bir Sherlock Holmes macerasıdır. Polisiye türünün klasik örneklerinden biridir. 
**Polisiye**, suç ve suçlularla ilgili edebiyata verilen genel addır. Başlangıç olarak kimilerince Gaston Leroux tarafından yazılan Sarı Odanın Esrarı adlı kitap, kimilerince de Edgar Allan Poe tarafından yazılan Morg Sokağı Cinayeti kabul edilir. İlk polisiye roman olarak ise "Charles Felix" takma adıyla 1862-63 yıllarında yayımlanmış olan *The Notting Hill Mystery* kabul edilir. Halk arasındaki popüler kimliğini, Sir Arthur Conan Doyle tarafından yazılarak, gazetelerde tefrika halinde yayımlanan Sherlock Holmes ile kazanmıştır. Endüstriyel devrim ve modernizmin en etkili şekilde yaşandığı İngiltere, bu doğuma kaynaklık etmiş sayılsa da, Avrupası kıtasından ve Amerika'dan türe yeni açılımlar kazandırılmış ve yepyeni alt türler eklenmiştir.

Özellikle Büyük Bunalım dönemleri, polisiye yazınında Altın Çağ diye tabir edilen dönemle kesişmektedir. Bu dönem, polisiyede özellikle "Kim Yaptı?" (Whodunit? veya Whodonit?) ve "Kapalı Oda Esrarı" tarzıyla öne çıkar. Bu türün en tanınmış yazarları Agatha Christie ve John Dickson Carr'dır (aka Carter Dickson). Okuyucuya en başta bir cinayet, yani bir esrar ve bu cinayeti işlemesi muhtemel kişiler, yazarın okuyucuyu kendisiyle eşitlemek için verdiği ipuçlarıyla beraber sunulur. Olaylar ve olayların sürükleyiciliği her zaman karakter derinliğinin önünde gider. Bu tarz polisiyelerde suç genelde bireyseldir ve bir dedektif veya amatör bir meraklı tarafından cinayetin çözülmesinin ardından, suçlu yakalanıp cezalandırılır ve toplum yaşantısına devam eder; suçun derinliği veya toplumsal nedenleri konu edilmez. Bir diğer özellik de bu tür polisiyede genellikle üst orta sınıf yaşantısının konu edilmesidir.

Bu tarz polisiye 1950'lerden sonra yerini, sadece suçlunun yaptıklarını değil, suçu ve onu ortaya çıkaran sebepleri de konu olan yeni tarzlara bırakmıştır. Bu alanda bahsedilmesi gereken en önemli isim şüphesiz Belçikalı Georges Simenon'dur.

Bugün ise polisiye inanılmaz sayıda çok alt türe sahiptir ve diğer türlerde yazılan romanları da kurgu yapısıyla etkilemekte ve böylece romanlara polisiyenin okumayı kolaylaştıran sürükleyici öğeleri eklenmektedir; örnek olarak Umberto Eco'nun Gülün Adı veya Orhan Pamuk'un Benim Adım Kırmızı'sı verilebilir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Symons, Julian (1972), *Bloody Murder: From the Detective Story to the Crime Novel*. Faber and Faber (Londra). ISBN 9780571094653. sayfa 51
2. ↑  Collins, Paul. "The Case of the First Mystery Novelist" 8 Mart 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. "Before Hercule or Sherlock, There Was Ralph" adıyla yıyımlandı, *The New York Times Book Review*, 7 Ocak 2011.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb12453012w (data)
* GND: 4165727-5
* LCCN: sh85033995
* NLI: 987007533421805171

 |
Ernst Ludwig Kirchner: *Fünf Frauen auf der Strasse*, 1913
**Yeni Sezesyon** (Almanca: Neue Secession*Neue Secession*) dışavurumcu sanatçıların 1910-1914 yılları arasında Berlin'de organize ortak sergiler açtığı bir sanatçı birliğidir.
Yeni Sezesyonun kurulmasına,1910 yılında Berlin Sezesyon'daki bir sergiden 27 adet ekspresyonist çalışmanın çıkarılması sonucu Georg Tappert ve Max Pechstein öncülük etmiştir. İlk serginin duyurusunda "1910'daki Berlin Sezesyon'dan dışlanan sanatçılar" ifadesi yer almıştır ancak grup Berlin Sezesyon üyesi olmayan sanatçıları da bünyesine dahil etmiştir

Yeni Sezesyon, Almanya'da ekspresyonizmin tanıtılmasına yardımcı olmuştur. Berlin ekspresyonistlerinin yanı sıra Dresden'deki Die Brücke ile Münih'te daha sonradan Der Blaue Reiter (Mavi Süvari) grubunu kuracak olan sanatçılardan da üyeleri olmuştur.

Yeni Sezesyonun dördüncü sergisi 1911 yılının kasım ayında açılmış ve başarılı olmuştur ama bu dönemde grup dağılmaya başlamıştır. Max Pechstein birliğe yeniden başkan olarak seçilmeyince Die Brücke grubunun diğer üyeleri ile birlikte birlikten ayrılmıştır. Neue Künstlervereinigung München grubununun da ayrılması ile birlikte Der Blaue Reiter (Mavi Süvari) grubu kendi sergilerini düzenlemeye başlamıştır. Yeni Sezesyon son sergisini 1914'te düzenlemiştir.

Önemli üyeleri
--------------

Kaynakça
--------



|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 5061255-4
* ISNI: 0000 0001 2156 4348
* LCCN: no2008114692
* NKC: xx0119348
* VIAF: 129730712
* WorldCat: lccn-no2008114692

 |
**Susilo Bambang Yudhoyono** (d. 9 Eylül 1949, Pacitan, Endonezya), Endonezya'nın 6. devlet başkanı. Ülkede demokratik yollarla seçilen ilk devlet başkanıdır. İsminin baş harflerinden oluşan **SBY** kısaltması ile de tanınır.

Bir ordu subayının oğlu olan Susilo Bambang Yudhoyono, 1973'te Endonezya Askerî Akademisi'nden mezun oldu. 2 yıl sonra Endonezya güvenlik güçleri Doğu Timor'u işgal etti. Bu işgalde görev alan Yudhoyono, çeşitli savaş suçları ile suçlandı ancak hiçbir zaman spesifik bir hareketinden ötürü ceza almadı. 1980'lerde ABD'de işletme yüksek lisansı yaptı. 1995-1996'da Bosna'da görev yaptı.

2000'de Abdurrahman Wahid hükûmetine katılmak için ordudan ayrıldı. Madencilikten Sorumlu Bakan iken Güvenlik ve Dışişleri Bakanlığı görevine geldi. Başkan Wahid'in fiziksel yetersizliklerinden ötürü hükûmette en baskın figür olarak öne çıktı. 1 yıl sonra Cumhurbaşkanı Wahid'in olağanüstü hâl ilan edilmesi isteğine karşı gelerek hükûmetten ayrıldı. Bu nedenle liberal biri olarak tanındı.

İstifasından hemen sonra Yeni başkan Megawati Sukarnoputri tarafından aynı göreve getirildi. 2002'de Bali'de gerçekleşen ve 200 kişinin ölümüne neden olan bombalama olayı sonrasında terörle mücadelede kararlılık göstererek takdir topladı. Mart 2004'te başkan ve eşi ile kamuoyu önünde yaptığı bir ağız dalaşından sonra istifa etti. İstifaları onun ilke sahibi olarak tanınmasını sağladı ve başarısız hükûmetlerde görev almasına rağmen halk gözünde popülaritesini korumasına yardım etti.

Eylül 2004'teki seçimlerde oyların %60'ını alarak Megawati Sukarnoputri'nin yerine cumhurbaşkanı seçildi. Cumhurbaşkanlığı seçimlerinden 2 gün önce Ziraat Ekonomisi alanında doktora derecesini alan Yudhoyono, evli ve iki çocuk sahibidir.

| Siyasi görevi |
| --- |
| Önce gelenMegawati Sukarnoputri | **Endonezya Devlet Başkanı**2004 - 2014 | Sonra gelenJoko Widodo |

| * g
* t
* d
Endonezya devlet başkanları |
| --- |
|  | 
* Sukarno
* Suharto
* Bacharuddin Jusuf Habibie
* Abdurrahman Vahit
* Megawati Sukarnoputri
* Susilo Bambang Yudhoyono
* Joko Widodo

 |  |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb165940220 (data)
* GND: 133702189
* ISNI: 0000 0001 2098 6725
* LCCN: n00902195
* NLA: 41727341
* NTA: 197781780
* SUDOC: 088873072
* Trove: 1455860
* VIAF: 3670469
* WorldCat: lccn-n00902195

 |
**Sıcak haçlı çörek** (İngilizce: hot cross buns) üstü haç şekliyle suslenmiş kuş üzümü veya kuru üzüm ile yapılan bir tatlı çörekdir. Batı Hristiyanlık geleneğınde Kutsal Cuma bayramı için hazırlanır ve Lent'in sona erdığnı ifade eder. Sıcak haçlı cörekler Noel'den sonra İngiltere, İskoçya, İrlanda, Avustralya ve Yeni Zelanda'da satılıyor ama bazı yerlerde yıl boyunca bulunabilir.

Tarih
-----

Sıcak haçlı çöreğin kökeni St Albans olduğuna dair bir teoriye göre 14. yüzyılda St Albans Manastırı'nda rahip olan Brother Thomas Rodcliffe'in 'Alban Bun' adlı benzer bir tarif geliştirmiş ve çörekleri 1361'den itibaren Kutsal Cuma gününde yoksullara dağıtırmış.

İngiltere kralicesi Elizabeth I (1592) döneminde Londra Çarşıların Kâtibî Kutsal Cuma, Noel ve cenaze törenleri hariç sıcak haçlı çöreklerin ve diğer baharatlı ekmeklerin satışını yasaklayan bir kararname çıkardı. Satışın cezası yasaklanan ürünlerin tamamının fakirlere verilmesi idi. Bu kararnameden dolayı bu dönemde sıcak haçlı çörekler genelde ev mutfaklarında yapılıyordu. Bu baskın İngiltere kralı James I (1603-1625) döneminde devam etmiştir.

Sıcak haçlı çöreklerin ilk kesin kaydı bir Londra sokak çığırtkanından geliyor: "İyi Cuma bu ay geliyor, yaşlı kadın koşuyor. Bir ya da iki kuruşa sıcak haçlı çörek ile", bu da 1733 için *Zavallı Robin'in Almanakı'*nda basıldı. Yemek tarihçisi İvan Day, "Çörekler, 18. yüzyıl boyunca Londra'da yapıldı. Ancak bundan önce kayıtlar veya tarifler aramaya başladığınızda hiçbir şey bulunmıyor."

1884 Hawaii gazetesinden sıcak haçlı çörek için bir ilan
İngiliz folklorunda sıcak haçlı çörek ile ilgili birçok batıl inanç vardır. Bu batıl inançlardan biri Kutsal Cuma gününde pişirilmiş ve servis edilen çöreklerin bir yıl küflenmeyeceği. Deniz yolculuğunda gemi enkazına karşı koruduğu söylenirdi. Mutfağa asılırsa, yangına karşı korudukları ve tüm ekmeklerin mükemmel şekilde çıkmasını sağladığını söylenir. Bu asılı cörek her yıl değiştirilir.

İngiltere'de büyük süpermarketler tofi, portakal - kızılcık ve tarçınlı elma gibi çeşitler üretmektedir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Turner, Ina; Taylor, Ina (1999). *Christianity*. Nelson Thornes. s. 50. ISBN 9780748740871. To mark the end of the Lent fast Christians eat hot cross buns. These have a special meaning. The cross in the middle shows how Jesus died. Spices inside remind Christians of the spices put on the body of Jesus. Sweet fruits in the bun show that Christians no longer have to eat plain foods.
2. 1 2 3  Rohrer, Finlo (1 Nisan 2010). "BBC - How did hot cross buns become two a penny?". BBC News. 13 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Nisan 2014.
3. ↑  "The City of St Albans Claims the Original Hot Cross Bun". *St Albans Cathedral*. 16 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Nisan 2019.
4. ↑  David, Elizabeth (1980). "Yeast Buns and Small Tea Cakes". *English Bread and Yeast Cookery*. New York: The Viking Press. ss. 473-474. ISBN 0670296538.
5. ↑  Charles Hindley (2011). "Londra'nın Ağları Tarihi: Antik ve Modern". s. 218. Cambridge Üniversitesi Yayınları,
5 Temmuz 1991 Avustralya doğumlu Müzisyen.

Çocukluğundan itibaren önce keman ve ardından Saksafon çalarak müzikle tanıştı. 12 Yaşından itibaren kendi bestelerini yapmaya başladı. Avustralya'daki eğitiminin ardından müzik eğitimine Berklee College of Music ile devam etti. Sanatçı bu okuldaki burs sınavlarının kendi müzik yeteneğinin ilk sınavı olduğunu belirtmektedir.

Mezuniyetinin ardından sanatçının kariyeri Los Angeles kentine taşınmasıyla birlikte yükselişe geçti. Burada 2016 Yılına kadar Ciara, Clean Bandit ve Jennifer Hudson gibi sanatçılar için beste çalışmaları yapan Sam Fischer, 2016 Yılı sonrasında müzik kariyerine solo olarak devam etti.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Sam Fischer | The Official Website". *Sam Fischer | The Official Website* (İngilizce). 2 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Kasım 2021.
2. ↑  "Sam Fischer Biography, Songs, & Albums". *AllMusic* (İngilizce). 29 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Kasım 2021.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* ISNI: 0000 0004 7846 7751
* LCCN: no2021057087
* MusicBrainz: eccf0d8a-8e38-4ba8-a13d-dc15337dafbc
* VIAF: 2566162118001002320006
* WorldCat: lccn-no2021057087

 |
Eski Benedictine manastırındaki Kolleg St. Blasien
**Gymnasium** (Almanca telaffuz: [ɡʏmˈnaːzi̯ʊm]; Almanca çoğul: *Gymnasien*), Alman eğitim sisteminde üç Alman lisesinin en gelişmişidir. Diğerleri ise Realschule ve Hauptschule'dir. Gymnasium akademik öğrenmeyi güçlü bir şekilde vurgular. Bu tür okullara giden öğrencilere "Gymnasiast" (Almanca çoğulu: *Gymnasiasten*) denir. 2009-2010 dönemine göre Almanya'da 3 bin 94 gymnasia varken yaklaşık 2 milyon 475 bin öğrenci b okullara gitmiştir ve böylece okul başına ortalama öğrenci sayısı 800'dür.

Bu okullar genellikle halka açıktır ve devlet tarafından desteklenmektedir fakat bu okulların bir dizi sınırlı ve özel olanları da mevcuttur. 2009-2010 dönemine göre bu okullara giden öğrencilerin %11,1'i özel gymnasium'lara gitmiştir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Gymnasium (okul)

Kaynakça
--------

1. ↑  Federal Statistical office of Germany, Fachserie 11, Reihe 1: Allgemeinbildende Schulen - Schuljahr 2009/2010, Wiesbaden 2010
Harutün Cangülyan
**Harutyun Cangülyan** (Ermenice: Յարութիւն Ճանկիւլեան), Osmanlı Ermenisi tarihçi ve siyasetçi. 1890'daki Kumkapı Gösterisi'nin organizatörü idi. 1915 Ermeni Kırımı'da öldürüldü.

Harutün Cangülyan 1855 yılında Van'da doğmuştur. Sosyal Demokrat Hınçak Partisi'ne katıldıktan sonra 1884 senesinde Kostantiniyye'ye yerleşti. Orada Haçin'li olan Hamparsum Boyacıyan ile tanıştı.

27 Temmuz 1890'da onunla birlikte Kumkapı'da bulunmakta olan Ermeni Patrikhanesi'nin önünde bir gösteriyi organize etmişti ve Yıldız Sarayı'nın önüne doğru yürüyüş yapmıştı. Bunun yüzünden Harutün Cangülyan'a idam cezası verildi fakat Osmanlı Padişahı II. Abdülhamid bunu hayat boyu hapis cezasına değiştirdi. Cangülyan Filistin'in Akka kentindeki kale'de hapsedildi. 1896 yılında (Hamidiye katliamları zamanında) ona af verildi.

İlk önce Kıbrıs ve sonra Mısır'a yerleşti. Kahire'de *Timagavor* gazetesinde yazar oldu. 1908 Jön Türk Devrimi sonuçuyla Kostantiniyyeye geri döndü ve 1913'te Հիշատակներ հայկական ճգնաժամեն (*Ermeni Krizin Hatıraları*) adlı bir kitap çıkardı.

24 Nisan 1915'te Harutün Cangülyan 2345 arkadaş ile beraber Kostantiniyye'deki evinde tutuklandı ve Ankara vilayeti'ndeki Ayaş'a sürdürüldü. Diyarbakır'daki askeri mahkemede yargılamak bahanesi ile hapisten dışarıya çıkarıldı, Karacur'a (Siverek) götürüldü ve 15 Haziran 1915 tarihinde Teşkilât-ı Mahsusa üyesi olan Hacı Onbaşı tarafından işkence çektirilerek öldürüldü.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4  Salt, Jeremy (2013). *Imperialism, Evangelism and the Ottoman Armenians, 1878–1896*. Hoboken: Taylor and Francis. ISBN 1135191387.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb16616636b (data)
* GND: 1195510101
* ISNI: 0000 0003 8089 6785
* VIAF: 260309980
* WorldCat: viaf-260309980

 |
**Alexey Stukas** (? - 2002) Ukraynalı ve Azeri futbolcu, orta saha oyuncusu.

Kulüp kariyeri
--------------

Odessa'da futbol eğitimi aldı. On altı yaşında, ikinci lig takımı Dinamo-Flash için ilk maçına çıktı. 1995/96 sezonunun bitiminden sonra kulüp amatör statüsüne kavuştu. Alexey amatör düzeyde performans göstermeye devam etti.

1998 yılında Neftchi'ye davet edildi. Bu takımda Azerbaycan Futbol Kupası'nı kazandı. Ayrıca 1999 yılında Kepez'a attığı golle kulübün şampiyonluktaki 500. golünü kaydeden oyuncu oldu. Daha sonra Azerbaycan vatandaşlığı aldı.

Ukrayna'ya döndükten sonra Mikolayiv belediye futbol kulübünde bir sezon geçirdi, burada diğer bir millileştirilmiş Azerbaycanlı oyuncu Vladimir Poshekhontsev ve Alexander Chertoganov ile oynadı.

Millî takım kariyeri
--------------------

Alexei Stukas, Azerbaycan millî takımı için dört maç oynadı.

Alexei Stukas 2002 yılında kanserden öldü.

Kaynakça
--------

1. ↑  **↑** От великолепного Бача до рекордсмена Онопко 4 Temmuz 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.(rusa). Sport.ua (16 avqust 2012). 11 aprel 2014-cü il.
2. ↑  Neftçi üçün tarixi hadisə 19 Temmuz 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi." AZERİSPORT
3. ↑  "Platye "Neftçi"nin tarixinə düşdü 14 Eylül 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi." Fanat.az
4. 1 2  "Millimizin milliləşənləri: Çertoqanovla Subaşiç 46 "əcnəbimiz"arasında liderdirlər - LAYİHƏ 6 Ekim 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi."
***Chondrostoma colchicum*** veya Türkçe kullanılan adıyla **karaburun balığı** sazangiller familyasından bir tatlı su balığıdır. Adını Antik Kolhis Krallığı'ndan almıştır.

Dağılımı
--------

Kafkasya'nın güneyinde yaygın olarak görülen türün, Rusya, Ermenistan, Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye'den görüldüğü bildirilmiştir. Türkiye'de Çoruh Nehri ve İyidere Deresi'nde yaygındır. Gürcistan'da Rioni Nehri, Çoruh, Natenebi Nehri, Supsa Nehri, Hobi Nehri, Enguri Nehri, Bzıb Irmağı, Kodor Nehri, Çakvistskali Nehri, Kintrişi Nehri, Amtkeli Gölü, Mçişta Nehri, Gumista Nehri ve Besleti Nehri'nde yaşamaktadır. Amatör balıkçılar tarafından avlanan bir türdür.

Özellikleri
-----------

Sırtı koyu, karnı açık beyaz renklidir. Sırt ve kuyruk yüzgeçlerinin uçları koyu renklidir. Yüzgeçlerin geri kalanı turuncudur. 3-4 senede cinsel olgunluğa erişir. Çoğunlukla alg ve dere tabanındaki canlı artıklarından beslenir. Genellikle kayalık zemine yumurtlar. Kuban Nehri'nde 40 santimetre uzunluğunda ve 200 gram ağırlığında bir örnek görülmüştür.

Kaynakça
--------

1. ↑  Freyhof, J. 2014. Chondrostoma colchicum. The IUCN Red List of Threatened Species 2014: e.T19083721A19222933.. Downloaded on 21 October 2017.
2. ↑  "Chondrostoma colchicum Derjugin, 1899" (PDF). suf.erdogan.edu.tr. 24 Nisan 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mayıs 2021.
**Çayelispor** ya da sponsorluk adıyla **Smart Holding Çayelispor**, 1949 yılında Rize ilinin Çayeli ilçesinde kurulmuş bir spor kulübüdür. Kulüp, Bölgesel Amatör Lig'de mücadele etmektedir.

Tarihçe
-------

1986-1987 sezonunda 3. Lig'e yükselen kulüp, tarihinde ilk kez profesyonel liglerde mücadele etmeye başladı. Ancak 1993-1994 sezonunda, 3. Lig 2. Grup'ta, 12. sırada yer alarak amatör kümeye düştü. 2011-2012 sezonunda Rize 1. Amatör Ligi'ni şampiyon olarak bitiren Çayelispor, Bölgesel Amatör Lig'e yükselmek için oynadığı play-out maçında Ardeşenspor'u 3-1 yenerek 2012-2013 sezonunda Bölgesel Amatör Lig'de mücadele etmeye başladı. İlk sezonunda ligi Düzyurtspor'un 6 puan gerisinde kalarak 2. sırada tamamlayarak 3. Lig'e yükselme fırsatını kaçırdı.

Lig mücadeleleri
----------------

* 3. Lig: 1986-1994
* Bölgesel Amatör Lig: 2012-
* Amatör Lig: 1953-1986, 1994-2012

Teknik direktörleri
-------------------

* Türkiye Muhammed Yılmaz (2008-2009)
* Türkiye Yüksel Yelkenci (2014-2015)
* Türkiye Muhammed Yılmaz (2016-2017)
* Türkiye Şevki Tonyalı (2017-2018)
* Türkiye İsmail Hakkı Yazıcı (2018-2022)
* Türkiye Rahman Oğuz Kobya (2022)
* Türkiye Mehmet Ali Karaca (2022-2023)
* Türkiye Şevki Tonyalı (2023-)

Dış bağlantılar
---------------

* TFF.org'da Çayelispor
* Instagram'da Çayelispor
* Facebook'ta Çayelispor
**Henry van de Velde** (3 Nisan 1863, Anvers - 25 Ekim 1957, Zürih), Belçikalı ressam, mimar ve tasarımcı.

Arts and Crafts akımı'nı takip eden "Deutscher Werkbund" kurucularından birisidir. Eczacı bir babanın çocuğu olarak dünyaya gelen van der Velde, ailesinden gizli olarak Sanat Akademisine yazılmış, eğitimini tamamladıktan sonra gittiği Paris'te izlenimcilik akımından etkilenmiştir.

Düşünceleri
-----------

Mobilya, porselen, ev eşyası vb. günlük hayatta kullanılan eşyanın taslağını çizmiş ve sanat dünyasındaki eski gelenekleri aşmıştır. Sanat ve Zanaat arasında var olan sınırları reddetmiştir. Onun fikirlerine göre estetik olarak güzel ve çevresiyle uyum sağlayan eşya insan yaşamını renklendirmeli ve günlük yaşamı canlandırmalıydı. Eşya bir yandan amacına uygun olmalı, diğer bir yandan çevresiyle uyum göstermeliydi. Bu fikirleri sebebiyle Bauhaus akımının bir öncüsü olarak görülür.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 4 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Eylül 2015.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 1581514959052
* BNE: XX1094735
* BNF: cb12029675k (data)
* CANTIC: a12194293
* CiNii: DA02092225
* GND: 118626442
* ISNI: 0000 0001 2281 2825
* KulturNav: 8bcfe91e-3c1f-4be6-8d4d-162a4edeefe9
* LCCN: n50017679
* LNB: 000169513
* NDL: 00476521
* NKC: pna2007384189
* NLA: 35579079
* NLI: 987007301676605171
* NSK: 000198217
* NTA: 068811322
* RERO: 02-A012547534
* RKD: 79193
* SELIBR: 233713
* SIKART: 9665538
* SNAC: w6c558c3
* SUDOC: 02846639X
* Trove: 1002292
* ULAN: 500002737
* VIAF: 68944453
* WorldCat: lccn-n50017679

 |