recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Topluluğun logosu
**Tiyatro Oyunbaz**, İstanbul'da yerleşik olan bir tiyatro topluluğudur.

2006 yılında kurulmuştur.

Oyunbaz tiyatro topluluğu, kendini şu şekilde tanımlamaktadır: "Oyunbaz, birlikte üretmeyi, samimi ve iyi tiyatro yapmayı hedefleyerek bir araya gelmiş bir tiyatro grubudur." Kadrosunda yer alan oyuncuların çoğunluğu, *ODTÜ Oyuncuları*, *İTÜ Oyuncuları*, *İstanbul Üniversitesi ÖKM Sahnesi* gibi üniversite tiyatrolarında deneyim edinmişler ve üniversite tiyatrosunun "birlikte üretme, ortak emek harcama" anlayışını üretim biçimlerinin bir parçası olarak benimsemişlerdir.

Amatörlük ve profesyonellik kavramlarına yaklaşımlarını ise Yavuzer Çetinkaya'nın "Profesyonellik, sanatı bir yaşam biçimi olarak görmek, amatörlük ise, sanatı yarım kalmış bir heves olarak değil de sözlük anlamındaki kökü gibi severek yapmaktır." şeklinde özetlenebilecek sözleriyle örtüştürmektedirler.

Sergiledikleri ilk oyun Anton Çehov'un Martı oyunu olmuştur. Ardından Peer Gynt oyunu ile seyirci karşısına çıkmıştır.

İlk oyunlarının afişi
2012 yılında ise topluluk Gesine Danckwart'ın Ekmek Parası ve Federico Garcia Lorca'nın Bernarda Alba'nın Evi ve Tom Stoppard'ın Rosencrantz ve Guildenstern Öldüler oyunlarını sahnelemektedir. Oyunbaz, 2017'de kuruluşunun 10. yılı dolayısıyla Vişne Bahçesi'ni sergilemeye başladı.

Oyuncuları
----------

* Pınar Akkuzu
* Aslıhan Azeri
* Abdullah Cabaluz
* A.Sinan Cebecigil
* Ali Ulvi Coşkuner
* İmra Dinçer
* Güray Dinçol
* Arda Doğan
* Tuna Öztunca
* Evren Palabıyık
* Can Şahin
* Tolga Şengül
* Güven Soydan
* Evrim Şahintürk
* Öznur Turalıoğlu
* İpek Türktan
* Sibel Ulusoy
* Orkun Yeşim
* Onur Yıldırım
* Nejat Atınç
* Gökhan Bulut
* Mustafa Çiçek
* Özge Korkmaz
* Dilan Mungan
* Zafer Özkan
* Başak Sakarya
* Sena Taşkapılıoğlu
* Cem Uslu
* Burcu Yaşar

Oyunları
--------

* Vişne Bahçesi, 2017.
* Rosencrantz ve Guildenstern Öldüler, 2012.
* Bernarda ALba'nın Evi, 2012.
* Ekmek Parası, 2011, 2012.
* Peer Gynt, 2009 - 2010.
* Martı, 2006 - 2007, 2008, 2010.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Tiyatro Oyunbaz'dan "Martı" Ve "Peer Gynt"". Mimesis. 1 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Kasım 2010.
2. ↑  "Oyunbaz'dan iki farklı oyun: Bernarda Alba'nın Evi ve Ekmek Parası". Tiyatro Dünyası. 21 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2012.
3. ↑  "Oyunbaz 10. yaşını bir Çehov eseri ile kutluyor. "Vişne Bahçesi" 25 Mart'ta Talimhane Tiyatrosu'nda". Tiyatro Dünyası. 21 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mart 2017.
4. ↑  Sabit Doğan. "Oyunbaz'ın Vişne Bahçesi Talimhane Tiyatrosu'nda". Diren Sanat. 1 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ekim 2017.

Dış bağlantılar
---------------

* Resmî site
Trieste Körfezi
**Trieste Körfezi** (İtalyanca: Golfo di Trieste, Slovence: Tržaški zaliv, Hırvatça: Tršćanski zaljev, Almanca: Golf von Triest), Adriyatik Denizi'nde, Akdeniz'in en kuzeyinde yer alan sığ körfez. Venedik Körfezi'nin bir parçası olan koy İtalya, Slovenya ve Hırvatistan tarafından paylaşılmaktadır. Körfezin güney ucu Adriyatik Denizi'nin en büyük yarımadası olan İstirya Yarımadası'na bağlıdır.

Körfez, İtalya kıyısındaki Punta Tagliamento ile Hırvatistan kıyısındaki Savudrija'yı (*Punta Salvore*) birbirine bağlayan hayali bir çizgiyle ayrılmıştır. 550 km²'lik bir alanı kaplayan körfezin ortalama derinliği 16 m, en derin yeri ise 37 m'dir. *Laguna di Grado* girişini kapayan adacıklar dışarıda tutulursa körfezde ada bulunmamaktadır. Trieste ve Slovenya Kıyısı'na bakan doğu yakası daha engebelidir.

Körfez içindeki akıntı saat yönünün tersine işlemektedir. Adriyatik Denizi'nin en büyük gelgitlerine (yaklaşık 60 cm) sahip olan körfezdeki akıntı hızı 0.8 knottır. Tuzluluk oranı yazın %35, ortalama olarak %37-38 düzeyindedir.

Körfez şu bölümlerden oluşmaktadır:

* Panzano Koyu (İtalya)
* Muggia Koyu (İtalya)
* Koper Koyu (*Capodistria*) (Slovenya)
* Piran Körfezi (*Pirano*) (Hırvatistan ve Slovenya arasında 1991'den bu yana sorun oluşturan bölge)

Slovenya kıyısının tamamı Trieste Körfezi'ne dahildir. 46.6 km uzunluğundaki kıyı şeridi (doğudan batıya) Koper, Izola ve Piran kentlerinden oluşmaktadır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Trieste (il)
* Osimo Antlaşması
* Barcolana regatta

Kaynakça
--------

1. 1 2  Nijman, Jan (2020). *Geography: Realms, Regions, and Concepts* (20. bas.). Wiley. ISBN 978-1119607410.
2. ↑  The World Factbook by CIA 16 Ekim 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Erişim tarihi: 12.02.2008)

| İtalya'nın körfezleri |
| --- |
| 
* Asinara
* Cagliari
* Castellammare
* Catania
* Gaeta
* Cenova
* Grignano
* La Spezia
* Manfredonia
* Naples
* Oristano
* Pozzuoli
* Salerno
* Squillace
* Taranto
* Trieste
* Vasto
* Venedik

 |



|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4403518-4
* LCCN: sh90004432
* NLI: 987007534683305171
* VIAF: 234759960

 |
Kış başlangıcında Azak Denizi'nin uzaydan görünüşü NASA. Kuzeydoğu'dan Azak Denizi'ne dökülen ve denizi besleyen ana nehir olan Don Nehri'nin ağzı ve denizin sığ kısımları kış ayları boyunca çevredeki küçük göllerle beraber buz tutmaktadır. (10 Aralık 2002)
**Azak Denizi** (Rusça: Азо́вское мо́ре, *Azóvskoje móre*; Ukraynaca: Азо́вське мо́ре, *Azóvśke móre*; Kırım Tatarcası: *Azaq deñizi*; Batı Çerkesçesi: Хы Мыут1э, *Khı Mıvt'e*; "Meot Denizi" olarak da bilinir), Karadeniz'in kuzeydoğusunda yer alan ve Kerç Boğazı ile Karadeniz’e bağlanan Rusya ve Ukrayna arasındaki bir iç denizdir. Yüzölçümü 37.700 km² olan Azak Denizinin uzunluğu 240 km genişliği ise 135 km olup kıyıları alçaktır. Don ve Kuban nehirleri bu denize dökülür. Bu büyük nehirlerin ilave etkisiyle tuzluluk derecesi düşük olan Azak Denizi, Aralık ayından Mart ayına kadar donar. Bol miktarda balık bulunan bu denizde kışın buzlar delinerek balık avlanır.

Kelime Kökeni
-------------

Antik adı **Maeotis** olan denizin şimdiki adı Türk soylu kavimlerden gelir. Yükseltinin az olduğu düz ve alçak kıyılara sahip Kıpçak dilinde *alçak topraklar* anlamındadır. Rus halk söylencelerine göre ise Azak ismi *Asuf/Azum* isimli bir Kuman prensinden gelir.

Osmanlı denize, balık bolluğundan dolayı *Balük Denis* (Balık Denizi) ismini vermiştir.

Denize kıyısı olan ülkeler
--------------------------

1550 tarihli bir haritada Azak Denizi
Doğuda;

* Rusya Rusya

Kuzey, Güney ve Batıda;

* Ukrayna Ukrayna
	+ Kuzeyde Novorossiya Federal Devleti (*De facto*)
	+ Güneybatıda Rusya tarafından ilhak edilen Kırım Cumhuriyeti (*De facto*)

Coğrafi Özellikleri
-------------------

Okyanus sistemlerine uzak oluşu nedeniyle gelgit etkisinin çok az hissedildiği ve Don Nehri gibi büyük ırmakların alüvyon taşıdığı Azak Denizinde, çok sayıda kıyı dili oluşumu vardır. Bunun yanında bazı nehirlerin ağızlarında haliçler vardır. Yerel dillerde bu haliçler liman ismiyle anılır.

Osmanlı döneminde yapılması planlanan ama yapımı 2.Dünya Savaşı sonrası Rusya tarafından gerçekleştirilen Volga-Don Kanalı ile Azak Denizi, Hazar Denizi ile yapay olarak bağlanmıştır.

Azak Denizi'nin başlıca kısımları

* Sivash, Azak Denizi'nin batısında yer alan büyük lagün sistemi
* Taganrog Körfezi, denizin kuzeydoğusunda yer alan aynı zamanda Azak Denizi'nin en büyük körfezi
* Kerç Boğazı, Karadeniz bağlantısını sağlayan denizin güneyindeki boğaz

Sanayisi ile ön plana çıkan Kerç

Galeri
------

* Azak Denizinin uzaydan görünüşü NASAAzak Denizinin uzaydan görünüşü NASA
* Azak Kıyısındaki deniz kuşlarıAzak Kıyısındaki deniz kuşları
* Kırım Yarımadasında yer alan Shcholkine yakınlarında bir plajKırım Yarımadasında yer alan Shcholkine yakınlarında bir plaj
* 
* Azak Denizinde rüzgâr sörfü yapanlarAzak Denizinde rüzgâr sörfü yapanlar
* 
* Yeysk ŞehriYeysk Şehri
* 
* 
*

Kaynakça
--------

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX5418102
* GND: 4003230-9
* LCCN: sh85010667
* NKC: ge261717
* NLG: 284938
* NLI: 987007282314105171
* VIAF: 916144783190109830229

 |
**Konveksiyon** (veya taşınım), katı yüzey ile akışkan arasında gerçekleşen ısı transferinin bir çeşididir. Akışkan içindeki akımlar vasıtası ile ısı transfer edilir. Akışkan, içindeki veya akışkanla sınır yüzey arasındaki sıcaklık farklarından ve bu farkın yoğunluk üzerinde oluşturduğu etkiden doğabilmektedir. Yoğunluk değişimlerinin diğer kaynakları, değişken tuzluluk oranı veya dış kaynaklı zorlayıcı kuvvet uygulaması gibi sebepler de olabilir.

Konveksiyon ile ısı aktarımı, ısı aktarımının üç mekanizmasından biridir. Diğerleri iletim (kondüksiyon) ve yayınımdır. Konveksiyonunun oluştuğu yerler, atmosfer, okyanuslar ve gezegenle ilgili örtüdür.

Doğal ve zorlanmış konveksiyon
------------------------------

Bir tank içindeki akışkanın taşınım çizelgesi
*Doğal konveksiyon*, akışkan içinde var olan sıcaklık farkları sebebi ile akışkanın hareket etmesi ile ortaya çıkan konveksiyondur. Örneğin ısınan sıcak havanın radyatör yüzeyinden yukarı doğru yükselmesi.

Doğal konveksiyonun temel dayanak noktası, ısınan akışkanın daha yukarı (yüzeye) çıkmaya yatkın hâle gelmesi, yani yükselmesi ve daha soğuk akışkanın aşağı (dibe) hareket etmesidir. Kütleçekimi veya santrifüj gibi ivme alanları içinde çeşitli sıcaklıklarda sıcaklık değişimleri yüzünden gaz veya sıvı genişleme veya kısılmaya uğradığında doğal konveksiyon oluşur. Kütleçekimi olmadığında yükselme faktörü olmayacağından doğal taşınım olmaz.

*Zorlanmış konveksiyon* ise akışkan hareketi dıştan gelen bir etki ile (bir pompa veya fan gibi) olduğunda oluşur. Örneğin fanlı ısıtıcılar, fan soğuk havayı ısıtma elemanına üfler ve hava ısınırsa yine benzer şekilde bir insan yemeğini soğutmak için üflediğinde, zorlanmış konveksiyon kullanmış olur.

Bir yüzeyde oluşan konveksiyon
------------------------------

Zorlanmış ya da doğal konveksiyon olsun, her ikisinde de mühendislik yaklaşımı genelde sıcak *ısı kaynağı* olan yüzeyden akışkan ortama olan ısı transfer oranı ile ilgilenmektir.

Bir yüzey üzerinden geçen akışkanın *bölgesel konveksiyonel ısı akısı* şu şekilde ifade edilir:

{\displaystyle q''=h(T\_{s}-T\_{\infty })}

Burada:

* {\displaystyle q''} - *bölgesel ısı akısı*
* {\displaystyle h} - *bölgesel konveksiyon katsayısı*
* {\displaystyle T\_{s}} - *yüzey sıcaklığı*
* {\displaystyle T\_{\infty }} - *çevre sıcaklığı*

Toplam ısı transferi, {\displaystyle q} yüzey alan üzerinden {\displaystyle q''}'nun integralinin alınması ile hesaplanır.

{\displaystyle q=\int \_{A}q''\,dA}

Bu ifade, daha sonra *ortalama konveksiyon katsayısının*, {\displaystyle {\overline {h}}}, tanımlanmasında kullanılır.

{\displaystyle q={\overline {h}}(T\_{s}-T\_{\infty })}

Kaynakça
--------



|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4117572-4
* LCCN: sh85059761
* NDL: 00572556
* NLI: 987007553273705171

 |
**Belucistan Kurtuluş Ordusu**, İran'ın güneyi ve Pakistan'da (dağlık bir alan olan Belucistan civarında) temellenmiş ayrılıkçı grup. Bu organizasyon Belucistan çatışmasına katılmış ve İran ile Pakistan topraklarının bir kısmında bağımsız bir Beluç devleti kurmayı hedeflemiştir. 2011 yılında Pakistan'ın Belucistan eyaletinde sınır birliğine ait konvoya düzenlenen saldırıda 10 asker ölmüş ve bu saldırıların sorumluluğunu Belucistan Kurtuluş Ordusu üstlenmiştir. 28 Eylül 2011'de örgüte bağlı militanlarca gerçekleştirilen saldırıda üç kişi öldü ve dört kişi yaralandı.

Pakistan, Beluçların ayrılıkçı eylemlerine destek verdiği gerekçesi ile Hindistan'ı suçladı.

17 Temmuz 2006 tarihinde Britanya tarafından terörist örgüt olarak ilan edildi ve bunun bir sonucu olarak üyelerinin Büyük Britanya'ya girişi yasaklandı.

Ayrıca bu grubun eylemleri ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından terörizm kapsamında sayıldı.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Pak accuses India's RAW for Balochistan's troubles" (İngilizce). Indo-Asian News Service. 5 Eylül 2006. 27 Eylül 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Temmuz 2012.
2. ↑  *"Militant Islamist groups banned under terror law" 17 Mayıs 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.*, Richard Ford, Timesonline, 18 July 2006
3. ↑  *"British Home Office: Proscribed terror groups" 15 Haziran 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.*
4. ↑  Chapter 2 -- Country Reports: South and Central Asia Overview 4 Şubat 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Office of the Coordinator for Counterterrorism, April 30, 2007
**Denaun Porter** (d. 7 Aralık 1978), sahne adıyla **Kon Artis** veya prodüktör olarak kullandığı takma adıyla **Mr. Porter**, Amerikalı rapçi, prodüktör ve şarkıcı. Detroitli rap grubu D12'in üyesi olarak tanındı.

Kariyeri
--------

Kon Artis, eleştiriler açıdan büyük takdir görmüş ve multi-platin plak kazanmış Murda Overload grubunun üyesi olarak tanındı. Müzik sanayisinin en iyi prodüktörlerinden biri olarak da ün kazandı.

Porter'ın kariyeri Kuniva ile birlikte Da Brigade adındaki hip hop grubunu kazanmasıyla başladı. Daha sonra ikilinin arkadaşı olan D12 üyesi Proof da onlara katıldı. Bunun sonucunda Porter da Eminem ile tanıştı. Tanıştıktan kısa bir süre Dr. Dre, Porter'ın amatör beat'lerinden birkaçını aldı. Bu beat'lerin kullandığı parçalardan biri de 50 Cent'in büyük beğeni toplayan "P.I.M.P." parçası oldu.

"P.I.M.P." ve G-Unit'in "Stunt 101" parçaları yayınlandı bu şarkıların elde ettiği başarılar sonrasında Porter'ın prodüksiyonuna olan ilgi arttı. Sonraki yıllarda Busta Rhymes, Snoop Dogg ve The Game gibi rapçilerin de prodüktörlüğünü üstlendi.

Dr. Dre'nin *Detox* albümü üzerinde de çalışan Porter, *tHe mEmO* adında bir de solo albüm yayımlayacaktır. Aftermath Entertainment rapçisi Bishop Lamont'ın DJ Whoo Kid tarafından sunulan *The Confessional* adlı mixtape'indeki iki şarkıda vokal ve prodüksiyon desteğinde bulundu.

Eminem'in albümü *Relapse*'in tanıtım konserlerinde Eminem'e Proof yerine eşlik etmektedir ve Eminem'in bazı röportajlarına da katılmaktadır.

Porter, Mart 2012'de D12'den ayrıldığını Twitter'dan duyurdu. Solo çalışmalarına ağırlık vermek istediğini belirten Porter, grup üyeleriyle aralarında bir sorun olmadığını ifade etti. 2014 yılında Porter, grubu D12'e geri döndü ve *Shady XV* albümündeki "Bane" isimli parçada yer aldı. 7 Mayıs 2015'te, *sTuFf In My BaCkPaCk* adlı bir EP yayınladı.

Diskografi
----------

Solo
* *sTuFf In My BaCkPaCk* (2015)

D12
* *Devil's Night* (2001)
* *D12 World* (2004)

Kaynakça
--------

1. ↑  Allmusic Mister Porter[*ölü/kırık bağlantı*]
2. ↑  "Allmusic Kon Artis". 10 Kasım 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Kasım 2010.
3. ↑  "Mr. Porter Announces Debut Album". Rap Radar. 15 Mart 2012. Erişim tarihi: 30 Mart 2012. [*ölü/kırık bağlantı*]
4. ↑  "Mr. Porter Leaves D12, Shifts Focus To Solo Debut". BallerStatus.com. 26 Mart 2012. 4 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mart 2014.

| * g
* t
* d
D12 |
| --- |
| \* **Eminem**
* **Mr. Porter**
* **Bizarre**
* **Kuniva**
* **Swifty McVay**
* **Fuzz Scoota**

* Proof
* Bugz
 |
| Stüdyo albümleri | 
* *Devil's Night*
* *D12 World*

 |
| Derleme albümleri | 
* *Eminem Presents the Re-Up*
* *Shady XV*

 |
| Single'ları | 
* "Shit on You"
* "Purple Pills"
* "Fight Music"
* "My Band"
* "How Come"

 |
| İlgili maddeler | 
* Diskografi
* Shady Records

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb151109430 (data)
* ISNI: 0000 0003 6818 5550
* LCCN: no2005091488
* MusicBrainz: 6a4afad4-2603-4418-a6fb-c111c02813fd
* VIAF: 69227411
* WorldCat: lccn-no2005091488

 |
Hindistan, Goa'da bir markette pigment satışı.
Çağdaş Hindistan'da el ile yapılan pamuk boyaması.
**Boyama** tekstil malzemesi olan gevşek lif, iplik ve kumaşa renk verme işlemi veya boya ile giysiyi biçimlendirmedir.

Boya tipleri
------------

Ana madde: Boya
Binlerce yıldır boyama insanların giysilerini süsleme, veya kumaşların diğer kullanımı için kullanılıyor ve birincil kaynak olarak tabii boyalar hayvan ve bitkilerden çıkartılıyordu. Son 150 yıl içinde insan renk yelpazesini genişletmek ve boyaların yıkanmaya ve genel kullanıma karşı daha dayanıklı olması için yapay boyaları üretti. Farklı lif tipleri için farklı boya sınıfları kullanıldı ve kumaş ve giysi üretmek için farklı tekstil üretim aşamaları kullanıldı.

Akrilik lifler ana boyalar ile, naylon ve protein lifler ise yün ve ipekliler gibi asit boyasıyla, poliester ipliği dağılma boyayla boyanır. Pamuk ise tekne boyası içeren bir seri boya ile boyanır.

Tarih
-----

Boyama ile ilgili ilk kanıt Hindistan'da Mohenjo-daro (MÖ 3. milenyum) bölgesinde yapılan arkeolojik kazılarda bitki boyası ile boyanmış bir pamuk parçasının keşfedilmesinden gelir. Bu olayda kullanılan boya rubia adlı bitkiden elde edilen boyadır ve çivit boyası gibi diğer boyalar diğer bölgelere ticaret yoluyla tanıtılmıştır. Büyük İskender ile ilişki (boyamayı askeri kamuflajda başarıyla kullanmıştır) bundan başka boyamanın Hindistan'dan yayılmasına yararı dokunmuştur.

Boyama türleri
--------------

Boyama, Fas
Yaygın şekilde kullanılan boyama türlerinden birisi paket boyama yöntemidir. Bu sistemde ham iplik, delikli bir silindir üzerine sarılır ve bir yuvarlak boyama makinesi içine dikey dingil üzerinde yerleştirilir.
Boya çözümü, dahildeki paketin dışından iç kısma ve içeriden dışarıya basınç altında birbiri ardı sıra zorlanır.
Bilgisayarlar, gittikçe artan boyama işleminde büyük bir hız ve doğrulukta renkleri formüle etmek ve uyuşturmak amacıyla kullanılır.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3  Bhardwaj, H.C. & Jain, K.K. "Indian Dyes and Industry During 18th-19th Century", *Indian Journal of History of Science **17** (11): 70-81, New Delhi: Indian National Science Academy.*

Dış bağlantılar
---------------

* Boyama ipuçları (İngilizce)

| * g
* t
* d
Tekstil sanatları |
| --- |
| Ana malzemeler | 
* Aplikasyon
* Kroşe
* Boyama
* Kumaş
* Keçe
* Lif
* Örgü
* Dantel
* Nålebinding
* İğne işi
* Kırkyama
* Passementerie
* İplik katlama
* Yorgancılık
* Halat
* Konfeksiyon
* İplik eğirme
* Kanaviçe
* Tekstil baskıcılığı
* Dokuma
* İplik

 |  |
| Tarihsel açılımı | 
* Bizans ipeği
* Giyim ve tekstil
* İpek
* Yorgancılık
* Endüstriyel devrimde tekstil
* Tekstil teknolojisinin zaman serisi

 |
| İlişkili | 
* Germe
* Lif zanaatı
* Matematik ve lif zanaatları
* İmalat
* Koruma
* Terminoloji
* Tekstil endüstrisi
* Giyilebilir lif sanatı

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb11950943n (data)
* GND: 4016254-0
* LCCN: sh85040281
* NDL: 00570775
* NKC: ph136803
* NLI: 987007567971505171

 |
Türkiye Bilim Merkezleri Vakfı Bilim Merkezi'nin genç öğrencilere yönelik Nanoteknoloji atölyesi mevcuttur. Bu atölye eğitimi bir AB projesidir ve Türkiye'de bu yaş grubuna eğitim veren tek kuruluştur.

Nanoteknolojinin 2025 yılı itibarıyla hayatımızı büyük ölçüde etkileyeceği düşünülmektedir. Türkiye de şimdiden nanoteknolojiyi üretir hale gelebilmek için uygun adımlar atmaya başlamıştır. Tübitak'ın 2023 Vizyon Programı'nda nanoteknoloji yer almış ve yol haritası oluşturulmuştur. En önemli gelişme Bilkent Üniversitesi'nde Ulusal Nanoteknoloji Araştırma Merkezi'nin (UNAM) kurulmasıdır. Bu merkezin amacı Türkiye'de nanoteknolojinin araştırma merkezi olmaktır. Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) tarafından 28 milyon TL yatırım yapılan merkez son derece modern aletlerle donatılmıştır.
Türkiye'nin her yerinden araştırmacılar UNAM'ın bu imkânlanlarından yararlanabilmektedir. Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü, TÜBİTAK MAM, gibi merkezler de nanoteknoloji araştırması yapılan yerlerdendir. Türkiye'de nanoteknoloji ile ilgili etkinlikler de yapılmaktadır. Bunlardan bazıları 4 yıldan beri yapılan NANO TR konferansları, 22-23 Aralık 2008 tarihleri arasında Sabancı Center'daki "Nanoteknoloji Pazarı"'dır. Şu anda Türkiye'de yeni kurulan 13 tane nanoteknoloji şirketi vardır. Büyük şirketlerin de nanoteknolojik ürünleri piyasaya sürülmüştür.
Pamukkale Üniversitesi’nde, nano teknoloji kullanılarak pamuklu kumaşların deterjan ve suya gerek kalmadan güneş ışığında kendi kendini temizlemesini sağlayan ürün geliştirilmiştir. Ayrıca Yıldız Teknik Üniversitesi'nin Türkiye'de bir ilki gerçekleştirerek ulusal alanda 17-18 Haziran 2011 tarihlerinde "Ulusal Nano-Teknoloji Öğrenci Kongresi" düzenlemesi, Türkiye'nin nano teknolojiye olan ilgisini ve ufkunu daha da genişletecektir. İzmir'de bulunan Gediz Üniversitesi de Nanoteknoloji alanında çalışmalar yapmayı planlamaktadır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Malzeme Bilimi ve Mühendisliği

Kaynakça
--------

1. ↑  "Bilim Merkezi". 2 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Nisan 2020.
2. ↑  "Tübitak 2023 vizyon belgesi" (PDF). 5 Kasım 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 22 Kasım 2011.
3. ↑  "Türkiye'nin geleceği burada!" (PDF). 10 Ekim 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 22 Kasım 2011.
4. ↑  "Nanoteknoloji pazarı". 19 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2020.

Dış bağlantılar
---------------

* UNAM Ulusal nanoteknoloji araştırma merkezi 26 Ekim 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Kumpanya**, Türk yazar Sait Faik Abasıyanık'ın 1951'de yayınlanan hikâye kitabı. Bu kitapta üç uzun öykü yer alır. Kitaba adını veren uzun hikâye *Kumpanya*, 8 Mayıs 1948 ile 31 Temmuz 1948 tarihleri arasında Yedigün Dergisi'nde *Tiyatro Kumpanyası* ismiyle yayınlandı.

Kitaba ismini veren öykü olan *Kumpanya*, tuluat tiyatrolarını ve bu tiyatrolarda çalışan insanların hayatlarını anlatır. Sait Faik, bu hikâyesinde tiyatroda çalışan insanları kullanarak, kent yaşamındaki değişimi de gözler önüne sermektedir. Bu öykünün kendisinden önce yayınlanmış *Havada Bulut*'la hiçbir benzerliği yoktur. *Havada Bulut*'ta karamsar bir hava hakimdir ve yazara dönüktür. Yazar sadece kendi problemlerini anlatmıştır. Oysa *Kumpanya*'da kendini bir tarafa bırakan Sait Faik, tuluat oyuncularının sorunlarını ve yaşamlarını konu edinmiştir. Abasıyanık, bu hikâyeyi 1945 yılında yazdı. Anlattığı bazı ayrıntıları bilebilmesi için tuluatçıların hayatlarını bilmesi gerektiği izlenimi uyandığından, Abasıyanık'ın oyuncu arkadaşları olduğu varsayılır. Ama bu konuda kesin bir kanıt yoktur.

*Kumpanya* iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölüm canlı ve nükteli diyaloglar içerir. İkinci bölüm ilk bölümün yarısından daha kısadır ve tuluat tiyatrosu ile ilgili ayrıntılı bilgiler de içerir. *Kumpanya*'yı ilk olarak sinemacı Ferdi Tayfur filme çekmek istedi. Bu isteğini Mücap Ofluoğlu aracılığıyla Sait Faik'e ilettiği ve Sait Faik'in teklife çok sevindiği bilinir. Öykü, ayrıca, 1975 yılında televizyon filmi olarak çekildi.

İkinci öykü olan *Kriz* ise toplumsal bir eleştiri içerir ve Sait Faik'in geçmiş tecrübeleri ile oluşturulmuştur. Kitabın son öyküsü olan *Gauthar Cambazhanesi'*n, yazar, Fransa'nın Grenoble şehrinde yaşadığı olaylar ve yaptığı gözlemler sonucunda yazmıştır.

Beyazperdeye uyarlanması
------------------------

Eser, 1975 yılında TRT yönetmenlerinden Tuncer Baytok ve Tanju Turunç tarafından televizyon filmi olarak uyarlanmıştır.

Kaynakça
--------

* Sönmez, Sevengül (Şubat 2007), *A'dan Z'ye Sait Faik*, Yapı Kredi Yayınları, ISBN 978-975-08-1198-2
* Uyguner, Muzaffer (1991), *Sait Faik*, Bilgi Yayınevi, ISBN 975-494-232-3

### Notlar

1. 1 2  Sönmez 2007, s. 122
2. ↑  Uyguner 1991, s. 42
3. 1 2  Naci 2003, s. 80

| * g
* t
* d
Sait Faik Abasıyanık |
| --- |
| Hikâye | *Semaver* • *Sarnıç* • *Şahmerdan* • *Lüzumsuz Adam* • *Mahalle Kahvesi* • *Havada Bulut* • *Kumpanya* • *Havuz Başı* • *Son Kuşlar •* Alemdağ'da Var Bir Yılan *•* Az Şekerli *•* Tüneldeki Çocuk |
| Roman | *Medarı Maişet Motoru* • *Kayıp Aranıyor* |
| Şiir | *Şimdi Sevişme Vakti* |
| Röportaj | *Mahkeme Kapısı* |
|  |
| --- |
|  Makale serilerinden |
| **Türkiye'de Eğitim**  |
| Türkiye arması |
| Tarihçe
* Tevhîd-i Tedrîsât Kanunu
* Köy enstitüsü
* Millet mektebi
* 2012 okul öncesi eğitim programı
* 4+4+4 Eğitim Sistemi
* Gürbüz Çocuklar Ordusu
 |
| Konular
* E-Okul
* EBA
* Kredili sistem
* Kur'an kursu
* Din dersi
* Yaradılışçılık
* Yabancı dil
* Türkçe Yeterlik Sınavı
 |
| Aşamalar
* Anaokulu
* İlkokul
* Ortaokul
* Lise
* Üniversite
 |
|  |
| * g
* t
* d
 |

Space Shuttle orbiter illustration
**Türkiye'de uzay mühendisliği eğitimi**, üniversiteler tarafından lisans ve lisansüstü düzeylerde sürdürülmektedir.

Bu bölümü veya uçak mühendisliği bölümünü başarılı bitiren öğrenciler uçak-uzay mühendisliği yüksek lisans programına devam edebilirler. Buna ek olarak Orta Doğu Teknik Üniversitesi ve Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi'nin havacılık ve uzay mühendisliği bölümlerinde de uzay teknolojisine ilişkin dersler verilmekte, bölüm bünyesinde yüksek lisans ve doktora programları bulunmaktadır.

### Türkiye'de uzay mühendisliği eğitimi veren kurumlar

* İstanbul Teknik Üniversitesi
* Türk Hava Kurumu Üniversitesi
* Erciyes Üniversitesi

Çalışma alanları
----------------

Uzay mühendisleri, havacılık-uzay alanıdaki kuruluşlarda, birçok ar-ge ve ileri teknoloji geliştirme şirketlerinde ve bilişim sektöründe; Türkiye'de, Kara ve Hava Kuvvetlerinde ana bakım üstlerinde, TAİ'de, TEİ'de, THY'de, Roketsan'da, Aselsan'da, Robotik-mekatronik alanındaki kuruluşlarda, Tübitak-SAGE'de, Tübitak-Uzay'da, Tubitak-Mam'da, Havelsan'da, Savunma Sanayi Müsteşarlığı'nda, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'nde, MKE'de ve özel bazı havayolu şirketlerinde, yurt dışında DELTA aerospace, ESA, Microsoft, United Technologies gibi kuruluşlarda ve otomotiv, beyaz eşya gibi genel makine mühendisliği sahalarında da çalışmaktadırlar.

Ayrıca bakınız
--------------

* Türkiye'de havacılık ve uzay mühendisliği eğitimi
* Türkiye'de uçak mühendisliği eğitimi
* Ulusal Uçak Havacılık ve Uzay Mühendisliği Kurultayı

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 13 Aralık 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Nisan 2015.
**Kayberen**, Kırgızlar'ın iyiliksever ruhlar arasına dahil ettikleri ve "kayıp eren" adıyla andıkları ruhlardır, dağlarda yaşarlar ve geviş getiren hayvanları korurlar.

Özellikleri
-----------

Kırgızlar'ın inancına göre bu ruhlar, hayvanların artıp çoğalmasını sağlar. Ancak kızdıkları zaman da hayvanları telef edebilir. Bunun için de ava çıkmadan önce, uğurlu geçmesi için "kayberen"den yardım istenir.

Dağlarda, taşlarda yaşayan ve hayvanları koruyan bu ruhlar aynı zamanda yaşadıkları yerin iyesidirler. Onun için, dağdayken bir tehlike ile karşılaşanlar "kayberen"den yardım isterler, "Başına dolanayım kayberen, kırk çiltan, yardım et'" derlerdi. "Kayberen"in mal, hayvan iyesi ve koruyucu olduğuna ilişkin görüşler, zaman zaman "Dağ Ruhu" inancı ve Çiltan motifiyle kaynayıp karışmıştır. Çiltanlar (Kırklar)da Kayberenler gibi dağda yaşayıp hayvanları korurlardı. Onların sayısı 40 olduğu için kırk çiltan denilirdi. Kazak halk kültüründe göze görünmeyen varlıklar ya da şeytanlar olarak bilinen "kayip iren" adı, "Bab tükti şaştı-Kayıp iren kırk şilten" ifadesinde karşımıza çıkmaktadır.

Işık yüzlü eren olarak bilinen, sayıları kırk olup, insanların gözüne görünmeden onların arasında yaşayan ve doğaüstü güçlere sahip "çiltan" motifleri Orta Asya'nın diğer halklarında da vardır. Kayberen inancı ata kültüyle bağlıdır. Onun adına, Türk halklarının birçoğunda rastlanır. Anadolu Türkleri'nde "kayb erenleri" şeklinde rastlanır ve eski inanışların bir izi gibi, evliyalar hakkında görüşlerden kaynaklanan bir anlayışı ifade eder. Bu inanışa göre "kayberenler", evliyaların insan kılığına girmiş ruhlarıdır. Göze görünmeyen bu evliyaların yaşadıklarına, daha çok dağ başlarında olduklarına ve yaşadıkları yerin çevresindeki insanları koruduklarına inanılır. İnsanlar onlara saygısızlık etmekten korkarlar. Yerli halk tarafından her yılın yazı ve sonbaharında "kayberenler" için kurbanlar kesilir.

Efsanesi
--------

Bir karı kocanın hiç çocukları yoktu. Ömürleri boyunca çocuk sahibi olmak için Tanrı'ya yalvardılar. Onlara, yaşlanıp güçten düştüklerinde, kırk çocuk verir. Yaşlı çift, bu çocuklara bakamaz ve onları götürüp dağa bırakırlar. Kayberenler gelip onları yedirir, içirir ve büyütür. Bu kırk çocuk büyüdükten sonra, insanların gözüne görünmeyen koruyuculara dönüşürler.

Etimolojisi
-----------

"Kayberen" adı; göze görünmez anlamındaki "kayıp" ile kutsal, nur yüzlü anlamındaki "eren"den gelmektedir.

Dipnotlar
---------

1. ↑  "Türk Mitolojisi Sözlüğü, Pınar Karaca" (PDF). 30 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2012.

Ayrıca bakınız
--------------

* Kırklar
**Bozburun**, Muğla ilinin Marmaris ilçesine bağlı bir mahalledir.

Tarihçe
-------

11 Aralık 1991'de belediye statüsü alarak beldeye dönüştü. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.

Coğrafya
--------

Piri Reis'in haritasında Bozburun ve civarı
Bozburun adını coğrafî görünümünden almıştır. Dağları boz renktedir ve doğal bir buruna sahiptir. En önemli geçim kaynakları arasında turizm, balıkçılık ve tekne yapımını sayılabilir.

Tekne Yapımı
------------

Bozburun, gulet tipi yat yapımında ünlenmiştir. Marmaris marinasında bulunan yatların, guletlerin yarısından fazlası Bozburun yapımıdır.

Turizm
------

Bozburun'un tatil için seçilmesinin nedeni sessiz ve temiz çevreye sahip olmasıdır. Bunun yanı sıra, çok sayıda pansiyon ve restoran da tatilcilere hizmet vermektedir.

Bozburun ve civarı, Marmaris'in fazla turistikleşmiş, doğallığı azalmış ve yüksek fiyatlı kesiminin dışında sayılabilir. Bu bölge, daha sakin bir tatil, köy hayatına yakın bir yaşam tarzı isteyen turist türüne hitap eder.

Resimler
--------

* Bozburun Körfezi Bozburun Körfezi
* Deniz feneriDeniz feneri
* İskele tarafından kıyıİskele tarafından kıyı
* MerkezMerkez
* MerkezMerkez
* Merkezin karşı kesimiMerkezin karşı kesimi
* Merkezin karşısıMerkezin karşısı

Kaynakça
--------

1. ↑  "Belediye Kurulmasına Dair Kararlar" (PDF). Resmî Gazete. 14 Aralık 1991. 20 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mayıs 2021.
2. ↑  "Kanun No. 6360". 15 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2014.

| * g
* t
* d
Marmaris'in mahalleleri |
| --- |
| Adaköy • Armutalan • Bayırköy • Beldibi • Bozburun • Çamdibi • Çamlı • Çetibeli • Çıldır • Hatipirimi • Hisarönü • İçmeler • Karaca • Kemeraltı • Orhaniye • Osmaniye • Sarıana • Selimiye • Siteler • Söğütköy • Taşlıca • Tepe • Turgutköy • Turunç • Yeşilbelde |
Şamil Ekinci Müzesi'nde sergilenen Kıbrıs Barış Kupası.
**Kıbrıs Barış Kupası**, 1975'te Kıbrıs Türk Federe Devleti'nde Hayat Spor Dergisi tarafından düzenlenen futbol turnuvası. Turnuva sadece bir kez düzenlenmiş ve Trabzonspor'un şampiyonluğuyla sonuçlanmıştır.

Turnuva bilgileri
-----------------

20 Temmuz 1974'te Türk Silahlı Kuvvetlerinin Kıbrıs'a düzenlediği askerî operasyondan sonra, bu ülkedeki Türklerin motivasyonunu yükseltmek amacıyla düzenlenmiştir. Ocak 1975'te düzenlenen turnuvaya Galatasaray, Fenerbahçe, Beşiktaş ve Kıbrıs Karması davet edilmiştir. Ancak Fenerbahçe turnuvaya katılamayınca, yerine Trabzonspor turnuvaya davet edilmiştir ve kulüp C47 tipi bir uçakla Kıbrıs'a gitmiştir. Turnuvanın ilk maçı ve Türk takımlarının Kıbrıs'ta oynadığı ilk maç olan Galatasaray-Trabzonspor maçını Trabzonspor 2-1 kazanmış ve finalde; Kıbrıs Karması'nı 2-0 yenen Beşiktaş'la mücadele etmiştir. Bu maç Gönyeli Spor Kulübü'nün stadında oynanmış ve maçı 1-0 kazanan Trabzonspor, Türkiye 1. Futbol Ligi'ne yükseldikten sonraki ilk kupasını almıştır. Kupa, daha sonraki yıllarda bir daha düzenlenmemiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 11 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ocak 2021.
2. ↑  "Kıbrıs Barış Turnuvası'nın 45. yılında Kıbrıslı ve Trabzonsporlu eski futbolcular Trabzon'da buluştu". *Trabzonspor*. 18 Ocak 2020. 14 Eylül 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. [*ölü/kırık bağlantı*]

Genel
* Kadir Özcan Duygu Dolu Anlar yaşadı31 Mart 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Trabzonspor/Başarılarımız16 Aralık 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Aziz Aleksandr Kilisesi** (Polca: *Kościół św. Aleksandra*), Polonya'nın başkenti Varşova'da, Üçlü Haç Meydanı (Plac Trzech Krzyży) 'nda bulunan Roma Katolik kilisesi.

Kilise 1818 - 25 yılları arasında Neoklasik stil ile inşa edildi. 1886 - 95 yılları arasında Neo-Rönesans stiliyle yeniden inşa edildi ve belirgin iki kule ve büyük kubbe ile daha da genişletildi.

Bu değişiklikleriyle kilisenin binası Varşova'nın en büyük binalardan biri haline geldi. Kilise çok sayıda tarihî olaylara tanık oldu. 1912 yılında, birkaç blok ileride bulunan Ulica Wilcza ("Kurt Caddesi")'daki apartmanda ölen Bolesław Prus için cenaze merasimi bu kilisede düzenlendi.

II. Dünya Savaşı'nda 1944'te gerçekleştirilen Varşova ayaklanması ve bastırılması sırasında yıkıldı. Savaştan sonra harabe olarak kaldı. Yeniden yapılanmasında tartışma yaşandı. Kimi savaş önceki hali (Neoklasik stil) ile, kimi yeni yapılanmasından önceki hali (Neo-Rönesans stili) ile yapılmasını önerdi. Neticede kilise 1949 - 52 yılları arasında orijinal görünümüne benzeyen stil ile yeniden yapılandı.

Kaynakça
--------

Neo-Rönesans stiliyle

1. 1 2  "Kościół pw. św. Aleksandra". Warszawa 1939. 16 Ağustos 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Şubat 2009.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Aziz Aleksandr Kilisesi*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |
***Bilim ve Teknik***, TÜBİTAK'ın Ekim 1967'den beri yayımlanan aylık popüler bilim ve teknik dergisidir ve Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı tarafından lise ve dengi okullara; Genelkurmay Başkanlığı tarafından Silahlı Kuvvetler personeline tavsiye edilmiştir.

Bilim ve Teknik dergisi Haziran 2006'da çıkan 463. sayısında ilk sayıdan başlayıp 457. sayısına kadar olan dergilerini sanal ortama aktararak okurlarına DVD biçiminde *Bilgi Hazinesi* adıyla hediye olarak vermiştir.

Bilim ve Teknik, 1967'den 1994 yılına kadar dergi formatında basılmıştı ve ciltleri TÜBİTAK'ta satılmıştı. 1994'ten itibaren de boyutu büyütülerek A4 (21x29,7 cm)ölçülerinde basılmaya başlandı.

2001 yılında İrfan Sayar'ın çizdiği Zihni Sinir'in "procelerini" yayınlamaya başladı. Bu yılda 400. sayısında (Mart 2001) birlikte ek olarak "İnsan Genomu" verildi. Bundan sonraki yıldan itibaren,2002 yılında ek olarak "Yeni Ufuklara" adlı küçük bir dergi verilmeye başlandı. Şimdiler de ise "Yıldız Takımı" eki dergiyle birlikte verilmektedir. Bu ekte güncel ve ilginç bilimsel konuların daha basit şekilde anlatımları bulunmaktadır. Ayrıca dergiyle birlikte her ay Bilim CD'leri Serisi adıyla belgesel CD'leri verilmekteydi.

2005 yılında Formula-G adı verilen yarışları düzenlenmesinde rol alan Bilim ve Teknik dergisi, 2007 yılında da Hidromobil yarışlarını düzenleyerek Türkiye'de yenilenebilir enerji kaynakları konusunda farkındalığın oluşturulmasında öncülük etmiştir. 

Ocak 2009'dan itibaren dergide kalıcı değişiklikler olmuştur: Dergi boyutu biraz küçülmüş 21x27,5 cm olmuştur. "Yıldız Takımı" adlı ek bölüm 4 ayda 1 yayımlanmaya başlanmıştır.

Bilim ve Teknik Dergisi, Temmuz 2009 sayısında ise 1967'den 2008'e dek bilgi birikimini döktüğü bir DVD'yi okurlarına armağan etmiştir. Bu arşivdeki dosyalar PDF dosyası şeklindedir.

Ayrıca bakınız
--------------

* TÜBİTAK
* Bilim Çocuk
* Meraklı Minik
* Bilim Genç

Kaynakça
--------

1. ↑   [*yalın URL*]

Dış bağlantılar
---------------

* Resmî site 25 Mayıs 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Resmî e-dergi arşiv sitesi 21 Eylül 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

| * g
* t
* d
TÜBİTAK |
| --- |
| Merkez ve Enstitüler | 

|  |  |
| --- | --- |
| TÜBİTAK MAM | 
* EE
* GE
* KE
* ÇE
* ME
* YDBE
* GMBE

 |
| TÜBİTAK BİLGEM | 
* UEKAE
* BTE
* TBAE
* SGE
* İLTAREN
* YTE
* Kamu Sertifikasyon Merkezi

 |
| 
* TÜBİTAK SAGE
* TÜBİTAK UZAY
* TÜBİTAK UME
* TÜBİTAK TÜSSİDE
* TÜBİTAK RUTE
* TEKSEB ve TEKNOPARK
* TÜBİTAK ULAKBİM
* TÜBİTAK BUTAL
* TÜBİTAK TUG

 |

 |
| Yayınlar | 
* Bilim ve Teknik
* Bilim Çocuk
* Meraklı Minik
* BİLGEM Dergisi
* TUG Bülten
* TÜBİTAK Bülten
* DergiPark

 |
| Ödüller | 
* TÜBİTAK Bilim Ödülü
* TÜBİTAK Hizmet Ödülü
* TÜBİTAK Özel Ödülü
* TÜBİTAK Teşvik Ödülü
* TÜBİTAK-TWAS Teşvik Ödülü

 |
| Birimler | 
* BTYPDB
* TEYDEB
* ARDEB
* TBAG
* SBAG
* EEEAG
* MAG
* ÇAYDAG
* TOVAG
* SOBAG
* SAVTAG
* KAMAG
* MADES
* BİDEB

 |
| Diğer | 
* RASAT
* BİLSAT
* Göktürk-2
* RV TÜBİTAK Marmara

 |
| **Kategori Kategori  **·**   Commons** |
Kinguktuk (1871-1941) tarafından Barrow'da balina çubuğundan örülen fildişinden kutup ayısı tutamaklı İnyupik sepeti, San Diego İnsan Müzesi, ABD
**Balina çubuğu**, dişsiz balinalar ya da çubuklu balinalar (Mysticeti) alt takımından balinalarda görülen, 100 - 400 kadar, geniş, ince ağız epitelinin boynuzsu kılıfından oluşmuş plakalardır.

*Balina çubuğu* adı bazen tek bir çubuğu ifade etmede kullanılırken, bu çubukların tarak gibi sıralanmış takımına *Balina tarağı* adı da verilir. Bu plakalar, ağız boşluğuna çubuklar biçiminde sarkarlar. Plakalardan sarkan çubukların kenarları uzunlukları boyunca saçaklara ayrılarak, bir tarak ya da elek oluştururlar; böylece aradan geçen suyun içindeki besin parçalarını tutan bir "ağız tarağı" meydana gelir.

Büyük balinalarda bu çubukların uzunluğu 3 m yi bulabilir. Çubukların konumu ve yapısı beslenme tarzı ile yakından ilişkilidir. Gök balinalar ağızlarını açık tutarak küçük balık ya da kril sürülerinin içine doğru yüzerler ve dillerinin altından başlayarak, yutağın ve göğüs duvarının içine doğru uzanan büyük keseye, 70 ton kadar su ve besin girinceye kadar yüzerler. Daha sonra ağız kapatılır ve kese sıkıştırılarak boşaltılır. Keseden çıkan su, elek ya da tarak içerisinden geçerek dışarıya boşaltılırken, besin parçaları içeride tutulur ve çok ince bir yemek borusuyla mideye gönderilir. Diğer balinalar, açık ağızla suyun üzerindeki planktonları bir çeşit sıyırır gibi toplarlar ya da tabandaki besinlerle geçinirler.

Balina çubukları sürekli atılır ve tırnak ya da kıl gibi yeniden meydana gelir.

Sanat
-----

Balina çubuklu sepetçilik (İngilizce *baleen basketry*) Kuzey Alaska'da Eskimo İnyupiklerce ilk önce turistik amaçlı olarak 1914-1918 yılları arasında üretilmiş olup zamanla farklı stiller geliştirilmiştir. Önceleri erkeklerce yapılan sepetçilik 1970 lerden beri daha çok kadınlarca yapılmaktadır. Kuzey Alaska İnyupikleri kar ayakkabısı yapımında da balina çubuğunu kullanırlar.

Kaynakça
--------

1. ↑  Prof. Dr. Ali Demirsoy, Yaşamın Temel Kuralları (Omurgalılar / Amniyota) (1992)
2. ↑  Molly Lee (1998), Baleen Basketry of the North Alaskan Eskimo. University of Washington Press, Seattle
3. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 17 Ocak 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ağustos 2012.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: sh85146348
* NLI: 987007556031305171

 |
**Gennadi Nikolayeviç Tarhanov** (ya da **Tarhnisşvili**; Azerice: Gennadi Tarxanov, Rusça: Геннадий Николаевич Тарханов; d. 1854 - ö. ?), Rus ve Azerbaycanlı askeri lider, askerî mühendis ve korgeneraldir.

Hayatı
------

Gennadi Nikolayeviç Tarhanov 8 Eylül 1854'te Rus İmparatorluğu'nda bir Ortodoks ailesinde doğmuştur. 6 Eylül 1871'de Nikolayev Mühendislik Okulu'na özel öğrenci olarak girmiş, 7 Ağustos 1874'te 2. Mühendis taburunda teğmen olmuştur. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'na katılmıştır ve savaş sırasında, 13 Temmuz 1877'de terfi etmiştir.

Nikolayev Mühendislik Akademisi'nden 1. kategoride mezun olmuştur. 6 Aralık 1895'te Tiflis mühendislik mesafesi'nde görev yaparken yarbaylığa terfi etmiştir. 26 Ağustos 1897'den 27 Mart 1900'e kadar Tiflis mühendislik mesafesinin başının yardımcısı olarak hizmet etmiştir. 27 Mart 1900 tarihinden itibaren Devlet tarafından Ana Mühendislik Müdürlüğü emrinde görevlendirilen kurmay subaylar arasında yer almıştır. 9 Nisan 1900'de albaylığa terfi etmiştir. 16 Şubat 1904'ten itibaren Tiflis mühendislik mesafesinin başı olmuştur. 24 Haziran 1910 tarihinde Kafkas Askeri Bölgesi'ne mühendis şef yardımcılığına atanmıştır. 1910'dan beri tümgeneral olmuştur. 22 Ekim 1912'de Kafkas Askeri Bölgesi Birliklerinin Konut Yardımı Müdürlüğü başkanlığına atanmıştır. 1916'dan beri korgeneral olmuştur.

1919-1920 yıllarında Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti ordusunda görev yapmıştır. Tarhanov mühendislik bölümü başkanı olarak görev yapmıştır. Askeri Konsey üyesi olmuştur. Gennadi Tarhanov'un oğlu Yevgeni Tarhanov 18 Şubat 1919'dan beri Azerbaycan Silahlı Kuvvetlerinde yarbay (24 Mart 1920'den beri albay) olarak görev yapmıştır. Yevgeni obüs divizionunun 1. bataryasının komutanı olarak hizmet etmiştir.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3  Тарханов, Геннадий Николаевич 2 Ocak 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. // Проект «Русская армия в Великой войне».
2. ↑  Азербайджанская Демократическая Республика (1918—1920). Армия. (Документы и материалы). — Баку, 1998, с. 147
3. ↑  Азербайджанская Демократическая Республика (1918—1920). Армия. (Документы и материалы). Баку, 1998, с. 132
4. ↑  Адрес-календарь Азербайджанской Республики. — Баку, 1920
**Boztepe Höyüğü**, Diyarbakır ili Bismil İlçesi'nin 8 km. doğusunda yer alan bir höyüktür.

Kazılar
-------

Höyükte Bradley Parker başkanlığında, ODTÜ TAÇDAM eşgüdümünde, *Yukarı Dicle Arkeolojik Araştırma Projesi* (UTARP) ile *Ilısu ve Karkamış Baraj Gölleri Altında Kalacak Arkeolojik ve Kültür Varlıklarını Kurtarma Projesi* çerçevesinde, 1999 yılında tek bir sezonluk kazı çalışması yapılmıştır. Bu çalışmalarda 11 açma ve iki sondajda çalışılmıştır.

Tabakalanma
-----------

En üstteki Helenistik Dönem yerleşmesi, höyük üstüne kurulu olan günümüz köyü nedeniyle oldukça fazla tahribata uğramıştır. Daha alttaki Demir Çağı yerleşim de benzer şekilde höyükten toprak alınması ve Klasik Dönem'e ait çukurlar tarafından tahrip olmuştur. Höyükte görece en iyi korunan tabakalar Halaf Dönemi yerleşmesine ait tabakalardır.

Buluntular
----------

Halaf dönemi yerleşmesi için belirgin bir mimariden söz edilmemektedir. Halaf Dönemi çanak çömleği, basık, dışa eğik düz kenarlı kaplar, küresel ve yuvarlak ağızlı, boyunlu çömlekler ile çok sayıda minyatür vazodan oluşmaktadır. Bezemede karakteristik Halaf motifleri kullanılmıştır. Ayrıca kaba ve bezemesiz kaplar da bulunmaktadır.

Kazılar sırasında dört Halaf mezarı açılmıştır. Gömütler doğu – batı yönünde, yüzleri doğuya bakacak biçimde ve bacaklar karna çekilmiş olarak gömülmüştür. Hiçbir mezarda gömüt armağanı bulunmamıştır.

Kazılarda ortaya çıkarılan bir Demir Çağı konutunun hemen dışında bir çocuk mezarı bulunmuştur. Güneydeki başı doğuya dönük olarak gömülmüş ve yanına deniz kabuğundan bir kolye, iki bronz bilezik ve bir demir hançer bırakılmıştır.

Hayvan kemiği buluntularının % 52'si domuz, % 22'si sığır, % 19'u koyundur. Yeni Asur Dönemi tabakasında evcil domuz en fazla hayvan buluntusudur.

Değerlendirme
-------------

Demir Çağı yerleşmesi Asur İmparatorluğu tarafından Asur eyalet sistemine bağlanmış, Boztepe'nin yer aldığı vadiyi kolonileştirme politikasının bir bölümü olarak kullanılmıştır. Bu bağlamda yüzey araştırmalarında ve kazılarda Erken Demir Çağı çanak çömleği buluntusuna ulaşılmamıştır. Ele geçen buluntular ve radyokarbon tarihleme yöntemiyle elde edilen sonuçlara göre Boztepe, vadinin işgal edilmesinden ve eyalet merkezi Tuşhan'ın teşkilinden bir süre sonra kurulduğu anlaşılmaktadır.

Dış bağlantılar
---------------

* Yakın plan kroki 4 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4 5  "TAY – Yerleşme Dönem Ayrıntıları". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Temmuz 2012.
2. 1 2 3  "TAY Yerleşme Dönem Ayrıntıları /\*". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Temmuz 2012.
TLR5 gen açıklaması
**TLR5** ya da **Toll benzeri reseptör 5** (**T**oll **L**ike **R**eceptor 5), bağışıklık sisteminde rol oynayan Toll benzeri reseptörler ailesinin bir üyesi olan bir gen ve bunun ürünü olan proteindir. TIL3; SLEB1; FLJ10052; MGC126430; MGC126431 olarak da isimlendirilir.

İnsanlarda 1. kromozomun 221.35 - 221.38 bölgelerinde bulunur.

TLR5'in bulunduğu canlı grupları şunlardır:
Eukaryota, Metazoa, Kordalılar, Craniata, Omurgalılar, Euteleostomi,
Memeliler, Eutheria, Euarchontoglires, Primates, Haplorrhini, Catarrhini,
Hominidae, *Homo* .

Toll geni 5 tarafından kodlanan bu protein, patojen tanımada önemli rol oynayan ve bunlara karşı doğuştan gelen bağışıklığın aktivasyonunu sağlayan Toll like reseptör (TLR) ailesinin bir üyesidir.

TLRler, *Drosophila*dan insana kadar büyük oranla korunurlar ve yapısal ve fonksiyonel benzerlikleri paylaşırlar. Enfeksiyöz ajanların patojenite ile ilişkilendirilen moleküler kalıplarını (PAMPlar) tanırlar ve bunlara karşı etkin bağışıklığın gelişiminde etkili olan sitokinlerin üretilmesine aracılık ederler.

Farklı TLR'ler farklı ekspresyon kalıpları gösterirler. Bu genin ürünü, miyelomonositik hücrelerde eksprese edilir ve bakteri kamçısının ve virülans faktörünün temel bileşeni olan bateriyal flagellini tanır. Bu reseptörün etkinleştirilmesi, nüklear faktör NF-kappaB'yi harekete geçirir ve tümör nekroz faktörü alfa üretimini uyarır. TLR5 flagellini tanır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 5 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ekim 2020.

Dış bağlantılar
---------------

* www.ncbi.nlm.nih.gov2 Kasım 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Nelofobik insanlar cam veya camdan yapılmış eşyaların kırılmasından korkarlar
**Nelofobi**, cam ve camın kırılmasından duyulan korkudur. Nelofobisi olan insanların birçoğunda pencerelerden korkma gibi davranışlar da gözlemlenir. Bu sebeple pencereden de bakamazlar. Korkuları camın kırılması ve hassas olmasından kaynaklıdır. Cam tabak ve cam bardak gibi camdan yapılmış eşyaları kullanamazlar. Fobi'nin çıkış noktası travmatik sebepler olup birisinin pencereden düşmesi, araba kazasıyla meydana gelen cam kırığı veya camlarla alakalı herhangi bir travma olabilir. Nelofobisi olanların hissettiği semptomlar arasında vücut sıcaklığında artış, terleme, bayılma, mide bulantısı, kkalp çarpıntısı, öfke, panik ataklar sayılabilir.

Spazmenagaliafobi, nelofobi altında kategorize edilen kırık cam fobisidir. [*kaynak belirtilmeli*]

Ayrıca bakınız
--------------

Fobiler listesi

Kaynakça
--------

1. ↑  "Nelophobia". *Phobia Wiki* (İngilizce). 14 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Şubat 2022.
**Tsetsautlar** (Tsetsautça *Wetaɬ*, komşularınca *Tsʼetsʼaut*, Nisgağaca *Jitsʼaawit*, İngilizce: Tsetsaut, Wetalh), Kanada'nın Britanya Kolombiyası eyaletinin kuzeybatı kıyılarında (Portland Canal) yaşamış, avcı ve toplayıcı, yarı göçebe, anasoylu, animist ya da şamanist Subarktik Kızılderilileri kültür grubundan Kızılderili halkı. Kuzey Atabaskları içindeki Yukon Atabaskları alt grubunda yer alırlar. Dilleri Franz Boas tarafından 1894 yılında yapılan arazi çalışmalarıyla tespit edildi. Boas'ın, Nisgağalar arasındaki iki *Jitsʼaawit* köleden derlediği malzeme 1924'te Pliny Earle Goddard ve 1972'de de George Tharp tarafından yayımlanarak dilcilerin kullanımına sunuldu. 1927 yılında son Tsetsaut kölenin ölmesiyle dilleri de yok oldu. 1800'lerde savaş ve hastalıklar sonucu yok olma eşiğine gelen Tsetsautların torunları günümüzde hâlâ Nisgağalar, Tahltanlar ve Kaskalar arasındadır fakat onlardan ayırt edilemez.

Kaynakça
--------

1. ↑  Franz Boas and Pliny Earle Goddard (1924) "Ts'ets'aut, an Athapascan Language from Portland Canal, British Columbia." International Journal of American Linguistics, vol. 3, no. 1, pp. 1-35.
2. ↑  George Tharp (1972) "The position of Tsetsaut among the Northern Athapaskans." International Journal of American Linguistics 38: 14-25.
3. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: sh86003436
* NLI: 987007553497205171

 |