recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ağoglan Kapısı**, **Muhtar Kapısı** ve ya **Şuşakend Kapısı**, Şuşa Kalesi'nin üç ana kapısından biridir ve kalenin doğu tarafında yer alır ve şehrin aşağı kısmına ulaşımı sağlar. Kalenin diğer iki kapısı ise Gence ve Revan kapılarıdır.

Tarihi
------

Şuşa Kalesi'nin üç ana kapısı vardı: Gence, Revan ve Ağoğlan kapıları. Her üç kapının da adı tarihi kaynaklarda sıkça geçtiği gibi, 19. yüzyılda çizilen Şuşa'nın tüm genel planlarında da adı geçmektedir. Örneğin, 1871'de yayınlanan *"Kafkasya"* gazetesinin 25. sayısında şöyle yazıyor: *"Abix'in barometrik ölçümlerine göre, Ağoglan ve Yelizavetpol kapılarının bulunduğu şehrin kuzeydoğu kısmı 3886 fit yükseklikte, "Şuşa Kayası" olarak adlandırılan ve Revan Kapısı'nın bulunduğu güneybatı kısmı 4705 fit yüksekliktedir".*

XIX yüzyılın 60'lı yıllarında bile, *"Иллюстрация"* gazetesinde yayınlanan makalenin kanıtladığı gibi, bu kapılar Şuşa'nın sosyal yaşamında önemli bir rol oynadı. O makalede verilen bilgilere göre Ağoğlan ve Revan kapıları üstlerin geçişi ve yüklerin taşınması için, Gence kapısı ise arabaların geçişi için yapılmıştı. Bazı kaynaklarda kale surlarının dördüncü bir duvarının varlığından söz edilse de yeri ve adı tespit edilememiştir.

Penahali Han döneminde yaptırılan kalenin kapısından çıkan yol Şuşa şehrini Şuşakend ve Muhtar köylerine bağlayarak Ağoğlan manastırı'na kadar uzanıyordu. 19. yüzyılın tüm Rusça kaynaklarında Şuşa'nın güney kapısı Ağoğlan kapısı olarak geçmektedir. 1846 tarihli *"Kafkasya takvimi"*ne eklenen yol haritasına göre Şuşa Kalesi bu kapıdan çıkan köyler arası yol ile Ağoğlan manastırı'na bağlanmıştır. Bu kapının kaynaklarda geçen bir diğer adı da Tophane kapısıdır.

Mimari özellikleri
------------------

Kapının profil görünümü
E. Avalov, Rus Devlet Askeri Tarih Arşivi'nde saklanan çizime göre, kalenin kuzey ve batı kapılarından farklı olarak doğuda bulunan Ağoğlan kapısının savaş kuleleriyle tahkim edilmediğini ve oldukça sade bir görünüme sahip olduğunu belirtiyor. Giriş sivri kemer şeklinde inşa edilmiştir.

19. yüzyılda Şuşa hapishanesi, kalenin aşağı tarafında, doğu kapısının yanına inşa edilmiştir. Hapishanenin inşası sırasında kale duvarlarının bir kısmı ve savunma kuleleri hapishane duvarı olarak kullanılmıştır. Bu sırada kapı da değiştirilmiş ve cezaevi girişi olarak yeniden şekillendirilmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Nersesov (Qarabaği), Mirzə Yusif (2006). *Tarixi-Safi* (PDF) (Qarabağnamələr. II kitab bas.). Bakı: Şərq-Qərb nəşriyyatı. s. 35. 11 Temmuz 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 15 Temmuz 2022.
2. 1 2 3 4 5  Авалов 1977, s. 35
3. ↑  Авалов, Э. В. "О некоторых особенностях архитектуры оборонительных сооружений Шуши". *Изв. АН Азерб. ССР сер. Лит. Яз. и Иск*.
4. ↑  "Кавказ, Тифлис" (№ 25). 1871.
5. ↑  *Очерки Закавказья. «Иллюстрация»* (т. VII bas.). СПб.-М. 1861. s. 257.
6. ↑  Nersesov (Qarabaği), Mirzə Yusif (2006). *Tarixi-Safi* (PDF) (Qarabağnamələr. II kitab bas.). Bakı: Şərq-Qərb nəşriyyatı. s. 35. 11 Temmuz 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 15 Temmuz 2022.
7. ↑  Карта к дорожнику Кавказского края. (1845). *Кавказский календар на 1846 год*. Тифлис.
**Mirza Abdülkadir Vüsagi veya Abdülkadir İsmailzade** azeri şair, yazar. "Şah İsmail", "Seyfelmülk" opera librettolarının "Yusuf ve Züleyha", "Ali Khan" ve "Prens İsmail" dramalarının yazarıdır. Mikail Müşfik'in babası.

Hayatı
------

Mirza Abdülkadir Vüsagi 1865 yılında Hızıda'nın Sayadlı köyünde doğdu. Babası Molla İsmayıl, Hızi köyünün ünlü biriydi. İlköğretim'ni babası Molla İsmail'den aldı. Biraz sonra Arap dilini daha detaylı tanımak için Kuba Kadı'sı Ahund Zaki'den öğrendi. Bir süre babasının Hızıda'daki evinde eski usulde ders vermiştir. Daha sonra 1902'de Bakü'ye yerleşti ve burada öğretmenliğe devam etti. Bir süre Cafer Cabbarlı'ya da hocalık yaptı. Bu kursu bitirdikten sonra eski yöntemi terk ederek öğrencilerine yeni bir yöntemle öğretmeye başladı. 1908 yılında Bakü'de faaliyet gösteren "Seadet" okuluna davet edildi ve ömrünün sonuna kadar orada çalıştı. Mirza Abdülkadir'in "Vüsagi" mahlasıyla yazdığı şiirler, dönemin gazete ve dergilerinde yayımlandı. Müslüm Magomayev, Mirza Abdülkadir'in "Prens İsmail" şiirine dayanarak "Şah İsmail" operasını yarattı. Mirza Abdülkadir ayrıca "Şah İsmail" operasının librettosunu, "Seyfelmülk", "Yusuf ve Züleyha" operalarının metnini de yazdı. İlk iki operayı yazmayı bitirmesine rağmen, "Yusuf ve Züleyha" ve "Ali Khan" operaları yarım kaldı.

Mirza Abdülkadir Vüsagi 1914'te Bakü'de öldü.

Hatırası
--------

4 Haziran 1937'de Mikayil Müşfik'in tutuklanmasının ardından evinden onlarca kitap ve yüzlerce el yazması esere el konuldu. Daha sonra el konulan bu eserler "önemsiz" sayılarak 13 Ekim 1937'de yakıldı. Muhtemelen bu kitap ve el yazmaları arasında Mirza Abdülkadir Vüsagi'nin eserleri de yok edilmiştir.

Hızı şehrinde Mirza Abdülkadir Vüsagi'nin adını taşıyan bir sokak var.

Ailesi
------

1904 yılında Züleyha İsmailzade ile evlendi. Bu evlilikten Mirza İsmailzade, Böyükkhanim İsmailzade, Balajakhanim İsmailzade, Mikayil İsmailzade adlarinda çocuklari olmustur. Mikail Müşfik'in babasıdır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Cafer Cabbarlı
* Mikail Müşfik

Konuyla ilgili yayınlar
-----------------------

* Firudin Qurbansoy (2018). *Mirzə Əbdülqadir Visaqi: özü və sözü* (PDF). Bakü. ISBN 978-9952-37-100-0. 6 Ekim 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Temmuz 2022.

Kaynakça
--------

1. 1 2  Qurbansoy 2018, s. 2.
2. 1 2 3  Qurbansoy 2018, s. 7.
3. ↑  Qurbansoy 2018, s. 10.
4. ↑  Qurbansoy 2018, s. 6.
5. 1 2 3  Qurbansoy 2018, s. 66.
6. ↑  "Tarixdə bu gün: 10 avqust" (Azerice). trt.net.tr. 10 Ağustos 2020. 27 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2020.
7. ↑  Qurbansoy 2018, s. 45.
8. 1 2  "Mirza Abdülkadir Vüsagi" (Azerice). bioqrafiya.com. 7 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2021.
9. ↑  Qurbansoy 2018, s. 64.
10. ↑  Qurbansoy 2018, s. 62.
11. ↑  Qurbansoy 2018, s. 9.
**Adenomyozis**, normalde uterusu hizalayan hücreler rahim duvarının kas dokusuna doğru büyüdüğünde ortaya çıkan bir hastalıktır. En sık, tam dönem gebelik geçirmiş 30 yaş üstü kadınlarda görülür. Tam süreli gebeliği olmayan kadınlarda nadirdir. Menopozdan sonra adenomyozis oluşmaz. Ancak menopozdan önce mevcut olan adenomyozis, menopozdan sonra teşhis edilebilir. Postmenopozal kadınlarda pelvik cerrahi sonrası doku örneklerinde de bulunabilir.

Nedenler
--------

Adenomiyozun nedeni tam olarak anlaşılamamıştır. Bazı araştırmacılar, hamilelik, doğum veya cerrahi bir prosedür sırasında rahmin iç duvarına verilen hasarın bir sonucu olduğuna inanıyor.

Belirtiler
----------

Adenomyozisten etkilenen kadınların çoğunda herhangi bir belirti görülmez. Adenomyozis, sıklıkla laparotomi veya laparoskopi gibi pelvik cerrahi sonrası rahim dokusu biyopsilerinde bulunur. Semptomlar mevcut olduğunda şunları içerir:

* Ağır veya uzun süreli adet dönemleri (menoraji)
* Ağrılı adet kanaması (dismenore)
* Bir dönemden diğerine giderek kötüleşen adet krampları
* Cinsel ilişkiye girildiği esnada ağrı hissedilmesi
* Adet dönemi haricinde ara kanamaların görülmesi
* Adet dönemi içerisinde pıhtılı kanamaların gelmesi
* Adenomyozis de, rahim genel olarak kendi boyunun 2 veya 3 katına kadar çıkabilir. Bu sebepten dolayı da, hastaların bir kısmı karınlarının alt kısmının büyüdüğünden veya hassaslaştığından şikayet ederek doktora görünebilir.

Tedavi
------

Adenomyozisli kadınların çoğunda herhangi bir belirti görülmez. Pelvik ağrı veya ağır adet kanaması mevcut olduğunda, şüpheli adenomyozis genellikle nonsteroid antienflamatuar ilaçlar ile başarılı bir şekilde tedavi edilir. Eğer ciddi semptomlar varsa ve menopoz yakın değilse histerektomi de yapılabilir. Menopoz tamamlandıktan sonra veya histerektomi sonrası semptomlar kaybolur.

Kaynakça
--------

* nih.gov 5 Aralık 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - adenomyosis 11 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Dış bağlantılar
---------------

* mayoclinic.org 30 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - adenomyosis 31 Ocak 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (English)
* medspace.com 31 Ocak 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - adenomyosis (English)
* medikalrehber.com 28 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - adenomyozis 18 Ocak 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Türkçe)

1. ↑  "Adenomyozis Nedir? - Annegram.com". *www.annegram.com*. 17 Mayıs 2020. 14 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2023.
**Gaşgaçay** (Azerice: Qaşqaçay), aşağı kesimlerde **Durucaçay**, Azerbaycan'da Ayrıçay Nehrinin sağ kolu olan bir nehirdir. Kah Rayonu'nda ve kısmen Şeki Rayonu'ndan geçmektedir. 33 uzunluğa sahiptir km ve havza alanı 136 alanı kilometre2'dir.

Etimolojisi
-----------

Azerbaycanca'da Gaşgaçay adı "yokuş kenarından akan nehir" anlamına geliyor.

Coğrafyası
----------

Gaşgaçay'ın kaynağı, Büyük Kafkas Sıradağları'nın güney yamacında, 2,200 m yükseklikte yer almaktadır. Nehir esas olarak yeraltı ve yağmur sularıyla beslenmektedir. Ayrıçay'ın suyu sulamada kullanılmaktadır. Genel olarak güneybatı yönünde akar. Nehir üzerinde Armudlu, Gaşgaçay, Bilicik, Kazmalar, Baydarlı, Oncallı yerleşim yerleri kuruludur. Nehrin üst kesimlerinde gürgen-meşe ormanları vardır.

Kaynakça
--------

1. 1 2  *Гашгачаj // Azerbaijani Soviet Encyclopedia*. **III**. Baku: National Academy of Sciences of Azerbaijan. 1979. s. 107.
2. ↑  *Azərbaycan toponimlərinin ensiklopedik lüğəti*. **II**. Baku: Şərq-Qərb. 2007. s. 43. ISBN 978-9952-34-156-0. 4 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Eylül 2023.
**Arter**, İstanbul'un Dolapdere semtinde bulunan bir çağdaş sanat müzesidir.

Bir Vehbi Koç Vakfı kuruluşu olan Arter, çağdaş sanat alanında bir sergileme ve üretim mekânı olarak hizmet vermek üzere 2010 yılında açıldı. İstiklâl Caddesi’ndeki binasında 2010–2018 yılları arasında sergiler, yayınlar, söyleşiler, performanslar ve atölyelerle çağdaş sanatın görünürlüğüne katkıda bulunan Arter, 2019 yılının Eylül ayında Dolapdere’de açılan yeni binasına geçti. Yeni binasıyla beraber süregelen faaliyetlerini ileriye taşıyan Arter, sergilerin yanı sıra farklı sanat disiplinlerinden performans ve etkinliklere de ev sahipliği yapar.

Arter, Mayıs 2010–Eylül 2023 tarihleri arasında toplam 64 sergiyi izleyicilerle buluşturmuş ve bu sergiler kapsamında 210’dan fazla yapıtın üretimine destek sağlamıştır.

Bina
----

Arter'in 2010–2018 yılları arasında faaliyet gösterdiği, İstiklâl Caddesi’ndeki Meymenet Han
2010–2018 yılları arasında İstiklâl Caddesi’ndeki Meymenet Han adlı tarihi bir binada faaliyet gösteren Arter, 2019 yılının Eylül ayında Dolapdere semtindeki yeni binasına taşındı. Arter’in İngiliz mimarlık firması Grimshaw Architects tarafından tasarlanan toplam 18.000 metrekare kapalı alana sahip binasında sergi alanlarının yanı sıra performans salonları, öğrenme ve etkinlik alanları, bir kütüphane, sanat yayınlarına odaklanan bir kitabevi ve bir bistro bulunur.

Arter’in İstiklâl Caddesi’ndeki eski binası, Eylül 2019’da Vehbi Koç Vakfı’na bağlı yeni bir sergi mekânı olan Meşher’e tahsis edilmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arter Sanat Merkezi'ne Dönüşüyor". Unlimitedrag.com sitesi, 17.07.2019. 25 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2019.
2. ↑  Günebakanlı, Artemis. "Arter İstanbul'la Yeniden Buluşuyor". Birgün gazetesi, 9 Eylül 2019. 25 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2019.

Dış bağlantılar
---------------

* Arter.org.tr22 Aralık 2012 tarihinde Archive.is sitesinde arşivlendi

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: n2013029080
* SUDOC: 158721985
* VIAF: 134442591
* WorldCat: lccn-n2013029080

 |
**Batı Hint Adaları**, Atlas Okyanusu'nda Amerika kıtasının orta ve güney kesiminin açıklarında bulunan birçok ada gruplarından oluşmaktadır. Antiller'in oluşturduğu ada yayı Karayip Denizi'nin kuzey ve doğu sınırlarını oluşturmaktadır. Batı Hint Adaları'nın en kuzey kısmını Karayipler'e dâhil edilmeyen ve Lucayan Adaları olarak da adlandırılan Bahamalar ve Turks ve Caicos Adaları oluşturmaktadır.

Etimoloji
---------

Tarihsel *Batı Hint Adaları* tanımında yer alan *Hindistan* ifadesi, Kristof Kolomb'un aslında Hindistan'a (yani Doğu Asya'ya) batı deniz yolunu bulmak istemesinden ve düzenlediği dört ayrı seferde de yeni bir kıta bulduğunun farkına varmamasından kaynaklanmaktadır. Bu adlandırma yanıltıcı olabilmektedir. Batı Hindistan tabiri *Hindistan'ın batısı* olarak kullanılsa da bu kullanım buraya uymamaktadır. Bu isimlendirme Hindistan'ın batı deniz yolu takip edilerek bulunduğu algısıyla verilmiştir. Bu süreçte Hindistan hep doğu deniz yolu takip edilerek bulunmuş, bunun da Hindistan'a ulaşmanın yeni yolu olarak düşünülmüştü.

Batı Hint Adaları'nın Britanya tarafından sömürgeleştirilen kısmı Britanya Batı Hint Adaları olarak adlandırılmıştır.

Batı Hint Adaları
-----------------

Batı Hint Adaları'nı oluşturan bölgeler şu şekildedir:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **Büyük Antiller** | Küba, Jamaika, Hispanyola ve Porto Riko |
|  | **Küçük Antiller** | Rüzgârüstü Adaları (Virjin Adaları'ndan Grenada'ya kadar) ve   Rüzgâraltı Adaları (Margarita Adası'ndan Aruba'ya kadar)ayrıca Barbados, Trinidad ve Tobago, ki Trinidad ve Tobago bazen Rüzgârüstü Adalar'a dâhil edilmektedir |
|  | **Bahamalar** | Küba'nın kuzeydoğusunda yer almaktadır |
|  | **Turks ve Caicos Adaları** | Hispanyola adasının kuzeyinde yer almaktadır |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4079228-6
* LCCN: sh85146187
* NARA: 10044864
* NDL: 00568542
* NLI: 987007553498705171
* VIAF: 141518527

 |
**Yağnupça**, Yağnuplar tarafından Tacikistan'ın batısında Yağnup Vadisi ve çevresinde konuşulan Hint-Avrupa dil ailesinin İran dilleri grubunda bulunan Doğu İran koluna bağlı bir dildir. M.Ö. 1000 ile M.S. 1000 yılları arasında bölgede konuşulan Soğdcanın doğrudan kalıntısı olduğu düşünülmektedir. Buna bağlı olarak akademik kaynaklarda **Neo-Sogdian** (Yeni Soğdca) olarak da adlandırılmaktadır. Ergatif özelliğe sahip İran dillerinden biridir.

Günümüzde 12.500 konuşanı olduğu düşünülen Yağnupça, Yağnup Vadisi boyunca Zaferabad, Zumend, Kuktepa, Duşanbe şehirleri ve çevre yerlerde yaşayan Yağnup topluluğu tarafından konuşulmaktadır.

Temel doğu ve batı olmak üzere olarak iki ana lehçesi bulunmaktadır. Lehçeler arasındaki temel ayırım fonetik farklılıktır. Bu fonetik ayırım, lehçeler arası t-s ve ay-e ayırımları olarak ortaya çıkmaktadır. Örneğin Soğdcadan alınan gün anlamına gelen 'mēθ' sözcüğü batı lehçesinde 'met' doğu lehçesinde 'mes', üç anlamına gelen 'θr' batıda 'tira', doğuda lehçesinde 'saráy' olarak telaffuz edilmektedir. Diğer yandan batı lehçesindeki 'ay' doğuda 'e' olmaktadır. Ot anlamına gelen Soğdcadan alınan 'wiş' sözcüğü batı diyalektinde 'wayş', doğu diyaletkinde 'weş' olarak telaffuz edilmektedir.

### Sayılar

|  | Doğu Yağnupça | Batı Yağnupça | Tacikce |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | ī | ī | yek, yeg, ye |
| 2 | dı  | dı | du |
| 3 | seráy | tiráy | se, say |
| 4 | tefór | tıfór, tıfór | çor |
| 5 | panc | panc | panj |
| 6 | uxş | uxş | şiş, şeş |
| 7 | hewt | eft | heft |
| 8 | eşt | eşt | heşt |
| 9 | new | new | nuh |
| 10 | des | des | deh |
| 11 | *des i* | *des i* | yozdeh |
| 12 | *des dı* | *des dı* | duwazdeh |
| 13 | *des seráy* | *des tiráy* | senzdeh |
| 14 | *des tefór* | *des tufór / tifór* | çordeh |
| 15 | *des panc* | *des panc* | ponzdeh |
| 16 | *des uxş* | *des uxş* | şonzdeh |
| 17 | *des hewt* | *des eft* | habdeh |
| 18 | *des heşt* | *des eşt* | hejdeh |
| 19 | *des new* | *des new* | nuzdeh |
| 20 | vīst | vīst | bīst |

Kaynakça
--------

1. ↑  "Bielmeier. R. Yaghnobi in Encyclopedia Iranica". 5 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mart 2022.
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 13 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mart 2022.
3. ↑  Ronald Emmerick, Iranian, in Indo-European Numerals (1992, →ISBN, edited by Jadranka Gvozdanovic), page 312
4. ↑  Ronald Emmerick, Iranian, in Indo-European Numerals (1992, →ISBN, edited by Jadranka Gvozdanovic), page 312.
**Kurtdere**, Balıkesir ilinin Karesi ilçesine bağlı bir mahalledir.

Tarihçe
-------

Pehlivanlar Mehmed Kurtdereli ve Halil Adalı Pehlivanlar Mehmed Kurtdereli ve Halil AdalıPehlivanlar Mehmed Kurtdereli ve Halil Adalı Pehlivanlar Mehmed Kurtdereli ve Halil Adalı
Bugün Kurtdere nüfusunu Bulgaristan Dobromirka, Bukrovo ve Provadia köyleri ile Kırcaali, Varna yörelerinden gelen muhacirler ve Yunanistan, Yanya ve civarından gelen muhacirler oluşturmaktadır. Ancak çoğunluk Dobromirka ve Bukurovo köylerindendir. Bukrovo'ya Balkan harpleri sonunda Mladen ismi verilmiştir, Kurtdereli Mehmet Pehlivan Bukrovo mahallesindendir. Bu köylerin Bulgaristan’da yerleşimi Selvi, Tırnova ve Pazarcık şehirlerinin yolu üçgenindedir. Bu köyler Deliorman bölgesinde bulunan Selvi (Sevlievo) ilçesine bağlı ve Gabrovo il merkezine kayıtlıdır.

Büyük kafileler halinde gelen insanlar, önce Trakya’nın değişik bölgelerine yerleştirilmiş; üç-beş yıl içinde de buralardan bugün yaşadıkları yerlere dağıtılarak iskan edilmişlerdir. Mahalleye yerleşen halkın çoğunluğunun ilk iskân yeri Kaşıkçı, Ferhadanlı ve Kazandere köyleri olmuştur.

Dobromirka Köyü ikinci Bulgar Çarlığı döneminde kurulmuş ve adını Çar Dobromir’den almıştır. Bu adla köy Osmanlının hakimiyetine girerken beş yüz yıl Osmanlı kayıtlarında ve şimdiki kayıtlarda hiç adını değiştirmeyen köy unvanına sahiptir.

500 yıl önce Türkler bu köye gelip yerleştiklerinde çok az (30-40 hane) Bulgar yaşarken, zamanla mahallede Bulgar nüfus kalmamış ve bunlar başka yerlere göç etmiştir.[*kaynak belirtilmeli*] Osmanlının Balkanları kaybetmesinden sonra mahallede hiç Müslüman Türk kalmamıştır.

Mahallenin şimdiki yerleşimi eski yerleşimin bir km daha aşağı batısına "Aşağı ve Yukarı Mahalle" olarak tekrar kurulmuştur. Eski köy bugün "Yurtluk" denilen bir harabedir ve eski yerleşim yerleri hâlâ belli olmaktadır. Bugün buraya bağ-bahçe yapılıp meyveler dikilmiştir.

Coğrafya
--------

Kurtdere Köyü, Balıkesir’in kuzeyinde yer alıp; merkeze uzaklığı 37 km.dir.

Nüfus
-----

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- |
| 2022 | 453 |
| 2016 | 500 |
| 2011 | 512 |
| 2007 | 510 |
| 2000 | 712 |
| 1997 | 662 |

Dış bağlantılar
---------------

| * g
* t
* d
Karesi'nin mahalleleri |
| --- |
| Merkez Mahalleler | 
* 1. Oruçgazi
* 1. Sakarya
* 2. Oruçgazi
* 2. Sakarya
* Adnan Menderes
* Akıncılar
* Ali Hikmet Paşa
* Atatürk
* Aygören
* Çay
* Dumlupınar
* Ege
* Eskikuyumcular
* Hacıismail
* Hisariçi
* Karaoğlan
* Karesi
* Kayabey
* Kuvâ-i Milliye
* Kızpınar
* Maltepe
* Mirzabey
* Paşaalanı
* Toygar
* Vicdaniye
* Yenimahalle
* Yıldırım

 |
| Kırsal Mahalleler | 
* Aktarma
* Alacabayır
* Armutalan
* Bakacak
* Beyköy
* Boğazköy
* Büyükpınar
* Çanacık
* Çaypınar
* Davutlar
* Deliklitaş
* Düzoba
* Fethiye
* Halkapınar
* Hisaralan
* İbirler
* Kabakdere
* Kalaycılar
* Kamçıllı
* Karabeyler
* Karakolköy
* Kavaklı
* Kırmızılar
* Kocaavşar
* Köteyli
* Kurtdere
* Naipli
* Ortaca
* Ovacık
* Şamlı
* Taşkesiği
* Tatlıpınar
* Toybelen
* Turplu
* Üçpınar
* Yağcılar
* Yaylabayır
* Yaylacık
* Yeni İskender
* Yeniköy
* Yeroluk
* Yeşilova
* Ziyaretli

 |
**MAME**, arcade (Atari Salonu) oyunlarını PC'de çalıştıran bir öykünücüdür (taklit edici). Tarihi oyunların kaybolmaması ve yok olmaması için çaba göstermektedir. Açılımı *Multiple Arcade Machine Emulator*, Türkçe karşılığı ise *Çoklu Arcade Makinası Öykünücüsü*dür.

MAME birçok platform oyununu port etmiştir. X11 aracılığıyla Unix sistemlerine *XMAME* adlı programıyla, Mac OS X işletim sistemine ise *MacMAME* aracılığıyla port etmiştir.

Mame'nin resmî web sitesine göre, ilk çıkan Mame(0.1) 5 Şubat 1997 tarihinde Nicola Salmoria tarafından yapılmıştır. Sürekli ve sık bir şekilde güncellenmektedir. Yine de, MAME'de oyunların hepsi, oynanabilir değildir. Mame "opensource" yani açık kaynak kodlu bir yazılımdır. Çoğunlukla "C" dilinde yazılmıştır. Katılımcı yazılımcı kitlesi her geçen gün çoğalmaktadır. 1000'den fazla yeni ve tarih olmuş işlemci ve onbinden fazla değişik çipi taklt etmektedir ve bu sayı her geçen gün çoğalmaktadır.

Öykünmenin manası oyunların orijinal donanımlarındaki asıl çiplerinin çalışma kodlarını bilgisayarın anlayacağı günümüz işlemcilerinin çalışacağı kodlara çevirmek demektir. Bu yüzden öykünmede işlemci gücü en çok ön plana çıkan ögedir. Ekran kartını gerçek anlamda kullanmaz.
Örneğin 10 megahertzlik Motorola 68000 işlemcisini tam hızında öykünmek için 700 megahertz civarı bir işlemci gerekir.

Çalışma ilkesi
--------------

MAME, birkaç bileşen içerir: Birçok arcade makinasının CPU'sunu taklit edebilen CPU öykünücüsü Arcade düğmeleri, kontrol çubukları, PC klavyeleri için birer giriş ve basit bir ses kartı; Arcade oyunlar için bir emülatör görüntü ve ses donanımları gereklidir.

Dış bağlantılar
---------------

* Resmî site
* MAMEworld30 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. MAME kaynak ve haber sitesi.
**Philippe Marie Joseph Maurice Ardant** (d. 21 Temmuz 1929, Saint-Priest-sous-Aixe (Haute-Vienne) - ö. 6 Haziran 2007, 15. arrondissement (Paris)) Fransız hukukçu ve akademisyen.

Paris Hukuk Fakültesi'ni, Poitiers Üniversitesi ve Limoges Üniversitesi'ni bitirmiştir. Poitiers, Beyrut ve Pantheon-Assas Üniversitelerinde profesörlük yapmıştır. Ayrıca Paris-Nanterre Üniversitesi, Paris Siyasal Bilgiler Enstitüsü ve Rabat V. Muhammed Üniversitesi'nde de çalışmıştır. 1981-1985 yıllarında Arap Dünyası Enstitüsü yönetim kurulu başkanlığı yapmıştır. 1993-1997 yıllarında Paris II Pantheon-Assas Üniversitesi rektörü olarak görev yürütmüştür.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Chronologie sur l'Institut du Monde Arabe". 27 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ocak 2024.
2. ↑  "M. Philippe Ardant président de l'université Paris-II". 27 Ocak 1993. 27 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ocak 2024.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 90611694
* BNF: cb11889049v (data)
* GND: 123169348
* ISNI: 0000 0001 0858 4184
* LCCN: n86004248
* NLI: 987007280152605171
* NTA: 068027133
* SUDOC: 02668974X
* VIAF: 71386438
* WorldCat: lccn-n86004248

 |
**Zeynelabidin Bey Bayındır,** Akkoyunluların yıkılışı sırasında Diyarbakır ve çevresine hakim olan Akkoyunlu hükümdarıdır.

Hayatı
------

Gödek Ahmed’in oğluydu. Zülkadaroğlu Alaüddevle Bozkurt Bey’in sarayında yaşamıştır. Elvand Mirza, 1500 yılındaki Şerur savaşında mağlup olduktan sonra Kasım Mirza'dan Diyarbakır ve çevre bölgelerin idaresini devraldı ve 1505 yılına kadar burayı yönetti. Onun ölümünden sonra Akkoyunlu ileri gelenleri Zeynelabidin Beyi Bozkurt Bey’den istediler. Bozkurt bu teklifi kabul ederek Zeynelabidin Bey'i zorla Diyarbakır'a gönderdi.

Zeynelabidin Bey, uzun süre Diyarbakır kadılığı yapan Emir bey Musullu’yu tutukladı. Hasankeyf’i ele geçirerek Urfa’ya doğru ilerledi. Urfa'ya yapılan saldırı sırasında hapisten çıkan Emir Bey, Zeynalabidin Bey'i mağlup etti. Zeynalabidin Bey savaşta esir düştü.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arxivlənmiş surət". 7 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2019.
2. ↑  "Arxivlənmiş surət". 7 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2019.
3. ↑  "Atabeylikler". Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
saasasasJean-André Venel
**Jean-André Venel** (28 Mayıs 1740 – 9 Mart 1791) İsviçreli doktor ve ortopedi alanının öncülerinden.

Venel Morges'de doğdu,Jean-François Venel adlı bir cerrahın oğluydu. Montpellier,Paris ve Strasbourg'da tıp okudu,Orbe ve Yverdon'da çalıştı;1770 ile 1775 arasında Kont Stanisław Potocki'nin himayesine girdi.Nicholas Andry,*Orthopaedia veya Çocuklarda Deformiteleri Önleme ve Düzeltme Sanatı* adlı çalışmasında (İngilizce baskısı 1741) "ortopedi" terimini ilk kullanan kişi olmuştur ancak Venel pratik uygulamaları geliştirmesi nedeniyle birçokları tarafından "ortopedinin babası" olarak anılmıştır.

Eserleri
--------

* + *Nouveaux Secours Pour les Corps arrêtés Dans L’Oesophage; Ou Description De quatre Instrumens plus propres qu’aucun des anciens moyens à retirer ces Corps par la Bouche.* (1769)
	+ *Essai sur la santé et sur l’éducation médicinale des filles destinées au mariage.* (1776)

Kaynakça
--------

1. ↑  "Dr Rudy Dewantara, "Orthopaedic is My Life", June 9, 2008. Accessed 26 October 2012". 12 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Eylül 2020.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb10710566w (data)
* GND: 118767941
* HDS: 014719
* ISNI: 0000 0000 8353 3291
* LCCN: n84213879
* NKC: mzk2016928721
* NTA: 073731080
* SUDOC: 067821596
* VIAF: 5726838
* WorldCat: lccn-n84213879

 |
**Ahmet Hamdi Çamlı** (d. 1965, Fatih, İstanbul) Türk siyasetçi.

Necmettin Erbakan'ın ve Recep Tayyip Erdoğan'ın gönüllü olarak şoförlüğünü yapmıştır. İstanbul'da AK Parti İl Genel Meclis Üyeliği ve AK Parti Belediye Meclis Üyeliğine seçilmiştir. Türkiye İzcilik Federasyonu Yönetim Kurulu ve İcra Kurulu üyeliği ve Türkiye Atletizm Federasyonu Yönetim Kurulu üyesi olmuştur. 2014-2015 yıllarında İstanbul Büyükşehir Belediyesi Spor Kulübü Başkanı olarak görev yapmıştır. 26. ve 27. dönemde İstanbul Milletvekili seçilmiştir. Twitter'da açtığı *Yelizadeley* adlı sahte hesap nedeniyle Yeliz olarak adlandırılmıştır.

Orta düzeyde İngilizce ve Arapça bilmektedir. Şevki Yılmaz'ın yeğeni ile evli olup 3 çocuk babasıdır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Erdoğan'ın 20 yıllık şoförü Ahmet Hamdi Çamlı milletvekili seçildi". 3 Kasım 2015. 20 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2022.
2. ↑  "Cumhurbaşkanı'nın eski şoförünün diploması da "Yeliz" çıktı". 20 Ocak 2017. 20 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2022.
3. ↑  Selda Güneysu (8 Aralık 2021). "AKP'li Ahmet Hamdi Çamlı'dan 'Yeliz' savunması". 20 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2022.
**Sütaş Süt Ürünleri A.Ş.**, Türkiye'nin en büyük mandıra ürünü şirketlerinden biridir. Şirketin ana ürünlerine yoğurtlar, ayran, peynir, süzme yoğurt, kaymak, kefir, krema, çökelek, tereyağı, süt, petit suisse bebek ve çocuk ürünleri dahildir.

Tarihi
------

Sütaş 1975 yılında Bursa'nın Karacabey ilçesinin Uluabat köyünde kuruldu. Muhtar olan Celaleddin Yılmaz 1958 yılında Karacabey Harası'nın süt ihalesini aldı. 1968 yılında şimdiki Sütaş Fabrikaları'nın olduğu yeri alıp imalathaneye çevirdi ve inek sütünden kaşar peyniri üretimine de başlanmış oldu. 1961'de İstanbul'da, Beşiktaş ve Aksaray pazarlarında, "Yılmaz Kaşarları" adıyla satış yaptı. Türkiye'de Migros'ta ilk kaşar satışını yaptı. 1975 yılında oğlu Sadık Yılmaz Sütaş şirketini kurdu. Sütaş'ın 1989'da genel müdürü Sadık Yılmaz'ın oğlu Muharrem Yılmaz oldu ve 2005 yılında babasının ölümünden sonra yönetim kurulu başkanı oldu.

Sütaş, Marmara Bölgesi'nde Karacabey'de, İç Anadolu Bölgesi'nde Aksaray'da, Ege Bölgesi'nde Tire'de ve Doğu Anadolu Bölgesi'nde Bingöl'de olmak üzere Türkiye’de dört entegre tesisi bulunmaktadır. 2014 yılından itibaren de Kuzey Makedonya tesisleri ile Balkanlara ulaşmaktadır.

Sütaş İzmir Bölge dağıtım merkezi
5000 insana doğrudan istihdam sağlayan Sütaş'ın cirosu 2019 senesinde 3,8 milyar TL olarak gerçekleşmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 8 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2019.
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 6 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2019.
3. ↑  "Entegre Tesisleri". 4 Şubat 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Şubat 2023.
4. ↑  "Kısaca Sütaş". *sutas.com.tr*. 15 Mart 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2021.

Dış bağlantılar
---------------

* Resmî site
* Sütaş Instagram
* Sütaş facebook 30 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Sütaş twitter
* Sütaş youtube 6 Temmuz 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Şube**, *(lat. filialis "evlat" ← filius "oğul")* tüzel kişiliğin bir alt bölümüdür. Temsilcilik de dahil olmak üzere farklı işlevler yerine getirir. Banka, işletme, holding, kooperatif, perakende zinciri, kamu kurumu, sivil toplum kuruluşu ve kâr amacı gütmeyen kuruluşlar şubeler yaratabilir. Şubeler, yurtiçi ve yurtdışı olabilir.

Pekao SA'ya ait Krakow'daki banka şubesi
Şubeler tüzel kişilik değildir. Tüzel kişilik tarafından verilen mülkiyete sahiptirler ve ana ofisin onayladığı kurallara göre çalışır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Branch Office: Definition, Benefits, Structures, and Example". *Investopedia*. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 30 Ekim 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Ekim 2022.

Ayrıca bakınız
--------------

* Araba satış bayiliği
* Yan kuruluş
* Dağıtım
* Antrepo
* Depo

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb11971987x (data)
* GND: 4154341-5
* LCCN: sh85129532
* NLI: 987007543736905171

 |
Hangay Dağları'ndaki Terkhiin Tsagaan Gölü Panoraması
**Hangay Dağları**, (Moğolca: Хангайн нуруу, romanlaştırılmış: Hangain nuruu, [χaɴˈɢæːɴ noˈɾʊː] olarak telaffuz edilir); Moğolistan'ın merkezinde, Ulanbatur'ın yaklaşık 400 km (250 mil) batısında bir Sıradağdır.

Ad
--

Moğolistan'ın iki eyaleti adını Hangay dağlarından almıştır: Arhangay (Kuzey Hangay) ve Övörhangay (Güney Hangay). İki ilin buluştuğu ılıman iklim bölgesi (doğu Hangay'de), Moğol ve göçebe uygarlığın beşiği olarak biliniyor. Doğu Hangay'ın eteklerindeki ovalar Orhun Vadisi Dünya Mirası Alanı'na ev sahipliği yapıyor. Xiongnu başkenti Luut Khot (Lungcheng), Xianbei başkenti Ordo ve Rouran başkenti Moomt'un (Mume) burada bulunduğu söyleniyor. Daha sonraki imparatorluklar da başkentlerini burada kurdular: Örneğin Uygur Kağanlığı (745-840) başkentlerini Ordu-Balık'ı bölgede kurdu.

Özellikler
----------

Arhangay eyaletinin başkenti Tsetserleg'deki Hangay Dağları.
Kuzey Hangay Dağları'ndaki soyu tükenmiş Khorgo yanardağı
En yüksek dağ, yaklaşık 4.000 metre yüksekliğindeki Ötüken Dağı'dır ("En genç gökyüzü"). Moğollar tarafından saygıyla karşılanır ve burada devlet törenleri yapılır.

Kaynakça
--------
Gurçenko, 2010
**Lüdmila Markovna Gurçenko** (Rusça: Людмила Марковна Гурченко, Ukraynaca: Людмила Марківна Гурченко *Lüdmila Markivna Hurçenko*, kısaca - *Lyusia*, 12 Kasım 1935 - 30 Mart 2011), Sovyet ve Rus oyuncu ve şarkıcı.

Harkiv, SSCB Ukraynası'nda Mark Gavriloviç Gurçenko (d. 1898 - ö. 1973) ve Yelena Aleksandrovna Simonova-Gurçenko'nun (d. 1917 - ö. 1999) kızı olarak dünyaya geldi. II. Dünya Savaşı'ndan önce Mordvynivski provulok 17 numarada giriş katında tek odalı bir dairede oturdular. Ailesi o zamanlar Harkiv Bölge Filarmonisi'nde çalışıyordu. Mark Gurçenko *bayan* (Rus akordeonu) çalmasıyla bilinirdi. Çocukluğunun bir bölümü babası orduda ve konser ekibiyle savaştayken annesiyle Alman işgalcileri arasında geçti. Harkiv'in kurtuluşundan sonra yerel Beethoven Müzik Okulu'nun giriş sınavına girdi.

Dış bağlantılar
---------------

* Lüdmila Gurçenko'nun resmî internet sayfası18 Mayıs 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 10104562
* BNE: XX1135656
* BNF: cb140463402 (data)
* CiNii: DA16140905
* GND: 119421100
* ISNI: 0000 0001 2141 1480
* LCCN: n82090248
* LNB: 000189255
* MusicBrainz: 3729211b-ed61-429c-9017-c785aa4e1154
* NKC: xx0033887
* NLA: 40415613
* NLI: 987007454935205171
* RSL: 000081170
* SUDOC: 135213967
* VIAF: 79174106
* WorldCat: lccn-n82090248

 |
**Ergin Günçe** (12 Şubat 1938, Giresun - 16 Ocak 1983, Ankara), Türk şair.

1955 yılında İstanbul Erkek Lisesi'ni ve 1960 yılında da Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesini bitirdi. ODTÜ İdari İlimler Fakültesi’nde öğretim üyeliği yaptı. Şiir yazmaya 1953 yılında başladı. 1960 yılından başlayarak şiirleri ve yazıları *Değişim*, *Dost*, *Papirüs*, *Yelken*, *Yeni A* gibi dergilerde yayımlandı. İlk şiirleri İkinci Yeni'den izler taşırken daha sonra kendine has bir dil ve imge yarattı. Bir seminer için gittiği Paris’ten dönerken Ankara Esenboğa Havaalanı’nda meydana gelen uçak kazasında yaşamını yitirdi.

Eserleri
--------

* Gencölmek, Şiir (1964)
* Türkiye Kadar Bir Çiçek, Toplu şiirler, Can Yayınları (1988)

Ölümünden Sonra
---------------

* Dincer Günday, Ergin Günçe’yi Hatırlamak (Etki Yayınları, İzmir)

Kaynakça
--------

* \*  3 Aralık 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* \*  2 Aralık 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* \*  3 Aralık 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Halis Toprak** (1 Ocak 1938, Diyarbakır - 3 Ocak 2016, Nice), Türk iş insanı ve Toprak Holding kurucusudur. İş dünyasında ‘‘Halis Ağa’’ olarak tanındı. 3 Ocak 2016'da vefat eden Halis Toprak'ın yerine oğlu Ahmet Toprak geçti.

Ön yaşamı
---------

Diyarbakır'ın Lice ilçesinde doğdu. Babası, Abdülhamit Toprak 1900 yılında doğmuş ve 1955 yılına kadar Diyarbakır’da manifaturacılık yapmıştır.

Abdulhamit Toprak, Diyarbakır'da at üzerinde kumaş satarak işi büyütünce, önce dükkan açmış. 1955 yılında ailesiyle Diyarbakır’dan İstanbul’a gelip Sultanhamam’da bir dükkan kiralamış.
1968 yılına kadar da Sultanhamam’ın en büyük tüccarı haline gelmiştir.

Halis Toprak'ın ticarete kafası çok iyi çalıştığı ve zihinden matematiği hesap makinelerinden daha çabuk yaptığı için babası ilkokul ikinci sınıftan alarak mağazasında çalıştırmaya başlamıştır.

Muhlis ve Muhsin isminde iki erkek kardeşi vardır.

İş hayatı
---------

İş hayatına Adana’da başladı. 1977’de İstanbul’da Toprak İnşaat firmasını kurdu. Toprak Holding A.Ş. ise hemen ardından 16 Mayıs 1977’de kuruldu. 1992 yılında ana ortakları Toprak Grubu şirketleri olan Toprakbank kuruldu. Zararı özkaynaklarını aşan, mali bünyesi zayıflayan Toprakbank, 2001 sonunda Tasarruf Mevduatları Sigorta Fonu (TMSF) kapsamına alındı. Halis Toprak, 32 yıl sürdürdüğü Yönetim Kurulu Başkanlığı'nı 2009’da oğlu Mehmet Toprak’a devretti Aynı yıl Toprak Grubu’nun şirketlerinin tümünün yönetimine TMSF el koydu.
Halis Toprak, Toprak Grubu'na ait 22 şirketin ve 21 sanayi tesisinin yönetimini, Toprak Grubu'nun Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na olan borcunun tamamını ödeyerek geri almıştır. Halis Toprak, 29 Haziran 2012 tarihinde tekrar Toprak Holding A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanlığı'na geldi.

Özel hayatı
-----------

İlk eşi Ayşe Hanım'dan 10 çocuğu olan Toprak, 540 milyar lira tutarında rekor düzeyde bir tazminat ödeyerek boşandı. 1988 yılında birlikte olduğu Gülcan Hanım'dan Salim adında bir oğlu dünyaya geldi. 1999'da evlendiği üçüncü eşi Özlem Hanım'dan ise, 2002 yılında doğan Turgut adında bir oğlu vardır. On sene evlilikten sonra boşandı. Nazlıcan Tağızade ile (13 Temmuz 1992 doğumlu) yaptığı evlilik kamuoyunun dikkatini çekmiş ve kısa sürede boşanmıştır.

Ölümü
-----

3 Ocak 2016 tarihinde Fransa'nın Nice şehrinde kalp rahatsızlığından dolayı kaldırıldığı hastanede öldü. Türkiye'ye uçakla getirilen cenazesi, 5 Ocak 2016'da Büyük Mecidiye Camii'nden kaldırılarak Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 6 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Ocak 2016.
2. 1 2  "Arşivlenmiş kopya". 23 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ağustos 2023.
3. ↑  Toprak, holdingi oğluna devretti, Zaman Gazetesi, 18.02.2009[*ölü/kırık bağlantı*]
4. ↑  "TMSF, Toprak Holding'in tüm şirketlerinin yönetimine el koydu Referans Gazetesi, 08.08.2009". 1 Mart 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Haziran 2010.
5. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 24 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ağustos 2012.
6. ↑  "İş adamı Halis Toprak hayatını kaybetti". 3 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2016.
**Jerry Brandt** (d. 29 Ocak 1938) – (ö. 16 Ocak 2021), 1960'lı yıllardan itibaren aktif olan Amerikalı girişimci, gösteri sanatçısı, menajer, yönetici, organizatör.

Yaşamı ve kariyeri
------------------

Brandt, 29 Ocak 1938'de Bensonhurst, Brooklyn'de doğdu. Carly Simon'u keşfederek ilk menajeri oldu. Ayrıca Lori Petty ile ortak sahne çalışmaları yaptı.

Orduda görevini tamamlayan Brandt, William Morris Ajansı'nın posta odasında haberci olarak çalıştıktan birkaç yıl sonra yükselerek pop müzik bölümünün başına geçti. William Morris ajansında çalışırken Chubby Checker'ı keşfetmiş, The Beach Boys ve Sonny & Cher gibi topluluklarda yer almış ve Rolling Stones müzik grubunu Amerika Birleşik Devletleri'ne getirmiştir. Sahne çalışmaları için Sam Cooke, Dick Clark ve Muhammed Ali gibi isimleri çalıştırdı. 1970'li yıllarda menajerliğini yaptığı 1983'te ölen rock sanatçısı Jobriath Boone için 2012'de *Jobriath A.D.* adlı belgeseli hazırladı.

Yönetici olarak; "The Electric Circus" (1967), "The Ritz" ve "Blues Club Spo-Dee-O-Dee" gibi önemli müzik eğlence mekanlarını açarak işletti. 1970'te işlettiği mekanları devrederek taşındığı Los Angeles'ta efsanevi finansör Bernie Cornfeld ile ortak "Paradise Balo Salonu" adlı işletmeyi açtı.

Brandt, 1992 yılında Ron Delsener, Robin Leach ve Bob Krasnow ile birlikte 220 Doğu 46. sokak adresinde "Italica" adlı İtalyan restoranını açtı."Taksimetreye göre pizza"yı tanıttı.

Ölümü
-----

Brandt, Florida'daki Covid-19 salgını sırasında Miami Beach, Florida'da 16 Ocak 2021'de zatürre ile seyreden COVID-19 nedeniyle 82 yaşında öldü.

Kaynakça
--------

1. ↑  Goodman, Fred (2015), *Allen Klein: The Man Who Bailed Out the Beatles, Made the Stones, and Transformed Rock & Roll*, Houghton Mifflin Harcourt, New York, 978-0-547-89686-1, pp. 40, 53
2. ↑  MOJO magazine, November 1998, (pp. 69-70).
3. ↑  "New York Magazine, July 3, 1989". 27 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Eylül 2021.
4. ↑  "New York Magazine, September 14, 1992". 27 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Eylül 2021.
5. ↑  "Jerry Brandt, Founder of New York Nightclub The Ritz, Dead at 82". 5 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Eylül 2021.

Dış bağlantılar
---------------

* Jerry Brandt - A Helluva Life - book homepage.
* Jerry Brandt "It's A Short Walk From Brooklyn, If You Run" Presentation 27 Eylül 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Video trailer for the book.
* Carly Simon for Brandtworks Records 28 Eylül 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* New York Magazine article June 25, 1979 27 Eylül 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Jerry Brandt, Whose Music Clubs Captured a Moment, Dies at 82 27 Haziran 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. New York Times Obituary, Neil Genzlinger, Jan. 28, 2021
Matematikte iki kümenin kartezyen çarpımının herhangi bir alt kümesi **bağıntı** olarak tanımlanır. Bir kümedeki bir öğeyi başka bir kümedeki bir öğeye götürür. Yâni iki öğe arasında bir *bağ* kurar. Örneğin, göndermeler tek yönlü bir bağıntıdır.

Tanım
-----

*A* ve *B* herhangi iki küme olsun. {\displaystyle A\times B}'nin herhangi bir altkümesine bağıntı denir:

(2)İki ya da daha çok şey arasındaki karşılıklı ilişki, ilinti.
Eşyayı, kavramları ya da tasarımları birlik, bağlılık, birliktelik gibi durumlarda toplayan görünüş ya da nitelik, görelik, °izafiyet, °rölativite.

{\displaystyle \beta =\{(a,b)\,|\,a\in A,\,b\in B\}\subseteq A\times B}
burada *a* ile *b* öğeleri arasında bir bağ vardır. Dikkat edilirse bir bağıntı boş olabilir. Çünkü kümedeki öğelerin varlığından söz edilmiyor. Eğer {\displaystyle \exists } simgesi olsaydı o zaman öğelerin varlığı zorunlu olurdu. Boşküme de kartezyen uzayın bir altkümesi olduğu için boş bağıntı mümkündür.

Daha genel olarak, birbirinden farklı olması gerekmeyen *n* küme ({\displaystyle A\_{1},A\_{2},...A\_{n}}) arasındaki *n* 'li bağıntı ({\displaystyle \beta }), bu kümelerin kartezyen çarpımının herhangi bir alt kümesidir.

{\displaystyle \beta ={(a\_{1},\cdots ,a\_{n})\,|\,a\_{i}\in A\_{i}}\subseteq A\_{1}\times A\_{2}\times \cdots \times A\_{n}}
*n*, iki ise ikili bağıntı olarak adlandırılır.

Örnekler
--------

### Evlilik ilişkisi

*A*={Ayşe, Fatma, Esra, Ali, Veli, Ahmet, Mehmet}
*A* ile *A* arasındaki hayali bir evlilik ilişki (*E*) aşağıdaki gibi olabilir:

*E*={(Ayşe, Ali), (Ali, Ayşe), (Esra, Mehmet), (Mehmet, Esra)}
Buna göre *A* kümesinin elemanlarından, Ayşe ve Ali, Esra ve Mehmet evlidir.

### Yaşça büyüklük ilişkisi

Bütün ilişkiler simetrik olmak zorunda değildir. Örneğin *K* kümesinden, yaşça büyüklük ilişkisi (*B*) şöyle olabilir.

*K*={Ayşe, Fatma, Esra}
*B*={(Fatma, Ayşe), (Fatma, Esra), (Esra, Ayşe)}
Bu ilişkiye göre yaş sıralaması büyükten küçüğe Fatma, Esra, Ayşe şeklindedir.

Bağıntı çeşitleri
-----------------

1. Denklik bağıntısı: Bağıntıda yansıma, simetri ve geçişme özelliği olan bağıntı.
2. Sıralama bağıntısı: Bağıntıda yansıma, ters simetri ve geçişme özelliği olan bağıntı.

Kaynakça
--------

* Bağıntı nedir? 6 Mayıs 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

1. ↑  "Sıralama bağıntısı". 6 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Mayıs 2021.

Ayrıca bakınız
--------------

* İlişkisel cebir
* Mantık bağlacı
* Mantık cümlesi
* Gönderme (Fonksiyon)
* Küme

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4177675-6

 |
**Maorice** (*Māori* ya da *Te Reo Māori*) Yeni Zelanda yerlilerinin konuştuğu dildir. 1 Ağustos 1987'den beri İngilizcenin yanında Yeni Zelanda’da resmî olup, tehlike altında olan bir dildir.

Maori Alfabesi
--------------

Kâşif James Cook'un Yeni Zelanda'yı keşfetmesine ve Avrupalıların adaya yerleşmesine kadar Maoricenin bir yazı sistemi yoktu. Bugünlerde Maorice için Latin alfabesi kullanılıyor.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| A | Ā | E | Ē | G | H | I | Ī | K | M | N | NG | O | Ō | P | R | T | U | Ū | W | WH |
| a | ā | e | ē | g | h | i | ī | k | m | n | ng | o | ō | p | r | t | u | ū | w | wh |

Makron üzerine geldiği sesli harfleri uzatması için kullanılır. Eski yazılış şekli ile makron yerine iki tane sesli harf yan yana da yazılabilir, örneğin "*ō*" veya "*oo*". 
Sesli harflerde okunuş uzunluğu bazı kelimelere başka anlam verir.

* ata "sabah", āta "dikkatli"
* wahine "kadın", wāhine "kadınlar"

Ayrıca bakınız
--------------

* Maoriler

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 19 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Temmuz 2018.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4198174-1
* NDL: 00567474
* NKC: ph294118

 |
***Ursus maritimus tyrannus*** (anlamı: Tiran kutup ayısı) **Pleistosen kutup ayısı** olarak da bilinir, Londra'daki Kew Bridge'de Thames ırmağının çakıllarında bulunan parçalı tek bir ulnadan bilinen, soyu tükenmiş bir kutup ayısı alt türüdür. 1964 yılında Finlandiyalı paleontolog Björn Kurtén tarafından adlandırıldı ve görece büyük bir yarı yetişkin bireyi temsil ettiği yorumlandı: Ulna'nın tamken 48.5 cm olduğu tahmin ediliyor, karşılaştırma için, modern yarı yetişkin kutup ayısı ulnaları 36–43 cm uzunluğundadır.

2009 yılında örneğin yayınlanmamış bir yeniden incelemesi, fosilin bir boz ayıya ait olduğunu öneriyor. 2008'de Harrington, bir kutup ayısının tanımlanmasının, dönemin Kuzey Denizi'ndeki deniz seviyesi değişimlerine ve buz koşullarına göre akla uygun olduğunu belirtmiş, ancak aynı zamanda Londra Doğa Tarihi Müzesi'nden Andy Currant'ın (kişisel iletişim) ortalama olarak temsil edilen kurtlar (*Canis lupus*) ve devasa kahverengi ayılarla baskın olarak bozkır bizonu (*Bison priscus*) ve ren geyiği (*Rangifer tarandus*) içeren çoğu Britanya sitesinden Kew Bridge'dekine benzer faunalara dayanarak Kew Bridge ayı ulnasının bir kutup ayısındansa bir boz ayıyı temsil ettiğine inandığını da belirtmiştir. 2022 araştırması, 2009 çalışmasının, kaydı düzelten Currant tarafından yayınlanan bir notun resmi doğrulamasını beklediğini belirtiyor.

Kaynakça
--------

1. 1 2  Kurtén, B. (1964). "The evolution of the polar bear, *Ursus maritimus* Phipps". *Acta Zoologica Fennica*. **108**: 1-26.
2. ↑  Ingólfsson (2009). "Late Pleistocene fossil find in Svalbard: the oldest remains of a polar bear (*Ursus maritimus* Phipps, 1744) ever discovered". *Polar Research*. **28** (3): 455. doi:10.1111/j.1751-8369.2008.00087.x. 25 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Kasım 2022.
3. ↑  Harington C.R. 2008. The evolution of Arctic marine mammals. Ecological Applications 18, S23–S40.
**1408**, Stephen King'in aynı adlı kısa hikâyesinden uyarlanan sinema filmi.

Konu
----

Mike Enslin doğaüstü olayların yaşandığı iddia edilen yerleri araştıran ve bunlarla ilgili kitaplar yazan bir yazardır. Son kitabı "en korkutucu on otel" çıktıktan sonra aldığı bir kartta New York'taki Dolphin otelinin 1408 (rakamların toplamı 13'tür) numaralı odasına hiç gitmemesi konusunda bir uyarı görür. Çocuğunu kanser nedeni ile kaybettikten sonra eşinden de ayrılmış olan Enslin aslında Tanrıya ve doğaüstü olaylara inancını yitirmiş ve bunların insanların uydurduğu hurafeler olduğunu göstermek isteyen bir yapıya sahiptir.

Nihayetinde oteli oda için arar, lakin odanın dolu olduğu yanıtını alır. Israrları karşısında otele gider ve otel müdürü ile görüşür. Bir kısmı doğal yolla, bir kısmı da intihar benzeri olaylarla olmuş 56 ölümün bu odada olduğunu öğrenir. Müdürün ikna çabaları yetmez ve Mike odaya yerleşir.

İlk başta her şey normal gözükmesine karşın bir müddet sonra olaylar başlar. Başta bunların bir kandırmaca olduğunu düşünse de sonra kaçmaya çalışır. Ama çıkış yoktur.

Bir ara kurtulduğunu sansa da, yine kendini otel odasında bulur. Zaman zaman ölen kızı Katie ile de karşılaşır ve olay trajedi ve korku arasında seyreder. Nihayetinde odayı aleve vermesi ile çıkışı bulacaktır ama olayların zihninde değil gerçekte de yaşandığını öğrenecektir.

Not: Filmin 3 farklı sonu vardır. Odayı aleve verip camı kırdıktan sonra bir patlama gerçekleşir. Bu patlamadan sonra:

1. Mike ölür ve cenazesi yapılır. Otel müdürü Mike'ın eşyalarını bir koli içerisinde eski eşine vermek ister ama eski eşi kabul etmez. Müdür arabaya bindiğinde ses kayıt cihazındaki konuşmaları merak eder ve dinlemeye başlar. O sırada dikiz aynasına bakar ve Mike'ın yanmış yüzünü görür. Mike'ın ruhu ise otel odasındadır.
2. Mike'ı itfayeciler kurtarır. Bir süre hastanede kaldıktan sonra eski eşiyle birlikte evini toplamaya giderler. Eski eşi elindeki koliyi başka odaya götürürken Mike ses kayıt cihazından Katie ile konuştuğu bölümü açar, eşi şaşkınlıktan elindeki koliyi düşürür.
3. Mike ölür ve Mike'ın odadan çıktığını zannetiği bölümde yaşadıklarını kaleme alıp postaya verdiği yazısı filmin sonunda patronuna ulaşır.

Arka plan
---------

Film Los Angeles, New York, Londra ve İngiltere'nin çeşitli yerlerinde çekildi. Filmin çekim masrafları tahmini olarak 25 Milyon Dolar tuttu. Amerikan sinemalarında 22 Haziran 2007'de gösterime girdi. 2 Eylül 2007'ye kadarki olan gösteriminde yaklaşık 71,5 Milyon Dolar kazanç sağlandı. Stephen King bu film ile The Green Mile'dan (Yeşil Yol) sonra ikinci en büyük ticari başarısını kazanmış oldu.

Oyuncu kadrosu
--------------

| Aktör/Aktris | Rol |
| --- | --- |
| John Cusack | Mike Enslin |
| Samuel L. Jackson | Mr. Gerald Olin |
| Mary McCormack | Lily Enslin |
| Jasmine Jessica Anthony | Katie Enslin |
| Tony Shalhoub | Sam Farrellx |

Dış bağlantılar
---------------

* Resmi site15 Eylül 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Reklam25 Ağustos 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Yahoo!
* Yönetmen ile söyleşi3 Temmuz 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.