recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Bilge Kağan'ın Gümüş Geyiği** (Moğolca: Билгэ хааны онгонос олдсон Мөнгөн буга), İkinci Türk Kağanlığı'nın dördüncü Kağanı'nın mezar kompleksi olan Bilge Kağan'ın mezarından çıkarılan 7. veya 8. yüzyıl gümüş ve gümüş yaldızlı bir eserdir. 2001 yılında Orhun Vadisi'nde, Moğolistan'ın başkenti Ulan Batur'dan yaklaşık 400 km (250 mil) uzaklıkta, Orhun Nehri ile Khosho Tsaydam Gölü arasında bulunan Bilge Kağan Anıt Mezar Kompleksi'nde yapılan kazılar sırasında keşfedildi.

Eser, 7. yüzyılda, İkinci Türk Kağanlığı'nda, Orhun Vadisi'ndeki Türk hakimiyeti döneminde üretilmiştir. Geyik, oranları ve ustaca oymalarıyla övüldü. O dönemde ulaşılan yüksek zanaatkarlık seviyesini gösterir. Geyik figürü Türkler için sembolik olarak önemliydi ve ayrıca Kuzey Moğolistan'da bulunan Geyik taşları olarak adlandırılan diğer ünlü sanat eserlerinde de yer alıyor.

Kaynakça
--------

1. ↑  Болор.Ж (25 Kasım 2020). "Монголын Үндэсний музейн сан хөмрөгөөс: Мөнгөн буга". Montsame. 25 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Haziran 2023.
2. ↑  Franses, Michael. "The Glories of Genghis The lords of the Steppes in all their finery". *Cornucopia*. 27 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ağustos 2021.
3. ↑  "Turkic Silver & Gold Deer". *www.bilgebitig.org*. 28 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ağustos 2021.
Gana (turuncu), Burkina Faso (o dönem Yukarı Volta) (yeşil)
**Batı Afrika Birliği**, Afrika ülkeleri Gana ile Burkina Faso arasında 1980'li yıllarda planlanan ancak gerçeğe dönüşmeyen birliktelik.

Birlik fikri tıpkı 1960'lı yıllarda Gana, Gine ve Mali arasında oluşturulan Afrika Devletler Birliği oluşumundan yola çıkılarak ortaya çıkartılmıştır. 1981 yılında Gana'da, 1983 yılında da Yukarı Volta'da darbe ile iktidara gelen Jerry Rawlings ve Thomas Sankara kendilerini bir öncekin birliğin oluşumunda katkısı olan Gana devlet başkanı Kwame Nkrumah'ın Pan-Afrika kültürünün temsilcisi olarak görmüşler ve bu doğrultuda ortak hareket etme kararı almışlardır. Her iki lider de ülke içerisinde sosyalist reformlar gerçekleştirme, dış ülkelere karşı da bağımsız bir duruş sergileme konusunda adımlar atmışlardır.

İki ülke tarafından oluşturulan ortak bakanlar komisyonu daha ilk toplantılarında her iki ülkenin de siyasi olarak entegrasyon hedefini açıklamış, Burkina Faso'nun bu oluşum için *uluslar üstü siyasi organ* oluşturabilmek adına yasa hazırlaması gerektiği ifade edilmiştir. İkili ilişkiler kapsamında 16 Ocak 1986'da Burkina Faso'ya gelen Rawlings, burada mevkidaşı Sankara ile görüşmüştür. İkili görüşmelerin sürdüğü bir süreçte Burkina Faso ile Mali arasında yaşanan Agacher Şeridi Savaşı'nda Mali, dönemin şartlarına uygun Conseil de l’Entente içerisinde Fildişi Sahili'nden destek talep ederken, Burkina Faso bu desteği Gana'dan talep etmiştir. 16 Ağustos 1986 tarihinde gerçekleştirilen ikinci toplantıda her iki ülke de entegrasyon için diğer adımların da atılmasına karar vermişlerdir. Her iki liderin 11 Nisan 1987'de Gana'da gerçekleştirdiği ikinci bir görüşmede, birlikte hareket etme ve bu süreci en geç on yıl içerisinde her iki ülkenin de bir *birlik* içerisinde olacak şekilde tamamlama niyeti ortaya konulmuştur.

Burkina Faso'da 15 Ekim 1987'de gerçekleştirilen darbe ve darbe sonucu Sankara'nın hayatının kaybetmesi neticesinde bu proje tamamlanamamış, Rawlings ile Sankara'nın ardından iktidara gelen Blaise Compaoré arasında Ocak 1988'de gerçekleştirilen uzlaşma toplantısında bu proje gündeme getirilmeyerek tamamen gündemden kaldırılmıştır.

Dış bağlantılar
---------------

* Katharine Murison, Africa South of the Sahara 2003, Sayfa 451. Europa Publications Limited, Routledge 2002
* Gustav Fochler-Hauke: Der Fischer Weltalmanach 1987, Sayfa 156f. Frankfurt/Main 1986
**Deli Divane** orijinal adıyla ***Sapna Babul Ka...Bidaai***, 2007-2010 yılları arasında Hindistan'da çekilmiş ve başta Hindistan olmak üzere birçok ülkede yayınlanmış Hint dizisi. Dizinin başrollerinde Hindistanlı oyuncular Angad Hasija, Sara Khan, Parul Chauhan, Kinshuk Mahajan, Seema Kapoor gibi isimler yer almaktadır. Türkiye'de Kanal 7'de yayınlanmaktadır.

Konusu
------

Dizinin konusu Agra'da geçmektedir.

Sadhana ve Ragini birbirini çok seven iki kuzendir. Sadhana çocuk yaşta ailesini kaybettiği için Dayısı ve onun ailesi tarafından büyütülmüştür. Büyüyüp güzelleşen Sadhana ve Ragininin yolları Ülkenin zengin ailelerinden biri olan,Rajvanshlar ile kesişmiştir. Zengin bir iş adamı olan İnderjit Rajvansh'ın despot bir karakterde olan karısı Vasundhara Rajvansh, Sadhana'ya zihinsel engelli oğlu Alekh ile evlenmesini teklif eder. Alekh Rasvansh zihinsel engelli ancak zararsız bir çocuktur. Dayısının durumunu bilen Sadhana bu teklifi kabul eder ve Alekh ile evlenir. Ragini ile Ranvir arasında telefon konuşmasıyla başlayan yakınlık büyük bir aşka dönüşür ve ikisi evlenir. Böylelikle Sadhana ve Ragini kardeşler, Alekh ve Ranvir kardeşlerle evlenirler. Zaman içinde Alekh iyileşmeye başlar ve olay sonucunda dedesinin katilinin teyzesi Ambika olduğunu hatırlar. Bu sırada Ambika'nın oğlu Navin ve Gelini Avni'de Rasvansh Malikanesini ve Rasvansh şirketinin yönetimini ele geçirmek için uğraşmaktadır. Zamanla Rasvansh Ailesi kendini çeşitli olayların içinde bulacaktır. İlerleyen bölümlerde hem Sadhana hem de Ragini'nin birer kızları olmuştur. Ancak Sadhana (Sara Khan) ve Ranvir (Kinshuk Mahajan) diziden ayrılmıştır.

Dizinin Finali
--------------

Sadhana rolünde Sara Khan, Ranvir rolünde Kinshuk Mahajan'ın diziden ayrılmasıyla farklı bir çizgide devam eden dizinin finalinde Alekh ve Ragini'nin başka kişilerle evlendiği görülmektedir. Dizi mutlu bir final bölümüyle sona ermiştir.

Oyuncular
---------

* Angad Hasija: Alekh Rajva
* Sara Khan: Sadhana Ranjvansh
* Parul Chauhan: Ragini Rajvansh
* Kinshuk Mahajan: Ranvir Rajvansh
* Seema Kapoor: Vasundhara Rajvansh
* Avinash Wadhawan: İnderjit Rajvansh
* Alok Nath: Prakash Chandra Sharma
* Vibha Chibber: Kaushalya Prakash Chandra Sharma
* Ashita Dhawan: Malti Sharma
* Naveen Saini: Vineet Sharma (Vino)
* Natasha Rana: Ambika Satyen Rajvansh
* Aliraza Namdar: Satyen Rajvansh
* Vimarsh Roshan: Naveen Satyen Rajvansh
* Preeti Puri: Avni Naveen Rajvansh
* Simriti Sinha: Maillika Mehra
* Sulagna Panigrahi: Sakshi
* Apurva Agnihotri: Anmol Rajvansh

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 1 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Aralık 2016.
Bir bizon'u çembere alan bir kurt sürüsü.
**Etoburlar** ya da **karnivorlar**, ana besin kaynağı et olan canlılar. **İkincil tüketiciler** olarak da adlandırılırlar. Etobur sınıflaması yapılırken "ana besin kaynağı" göz önünde bulundurulur. Yani herhangi bir nedenle nadiren ot yiyen bir hayvan etobur kabul edilmeye devam edilir.

Etoburların beslenme alışkanlıkları
-----------------------------------

Otoburlar (Herbivorlar/*Birincil tüketiciler*) ve Omnivorlardan (hepçil) farklı olarak etoburların beslenmeleri neredeyse sırf etten oluşur.

Etcilmemeliler, bazı Keseliler, Kuşlar, Balıklar, Sürüngenler ve diğer hayvan sınıfları içinde etoburlar bulunur. Ama sırf hayvanlar değil, bitkiler ve mantarlar da etobur olabilirler.

Etobur ve etçil arasındaki fark
-------------------------------

Etobur ile Carnivora (Etçiller) kavramları sıklıkla karıştırılır. Karnivor et ile beslenen bütün canlılar için kullanılır. Bu canlılar hayvan, bitki veya mantar olabilir. Carnivora ise memeliler sınıfının belli bir takımıdır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Etobur bitkiler
* Carnivora
* Yırtıcı kuşlar
* Yırtıcı balıklar

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4163345-3
* LNB: 000121069
* NKC: ph169369

 |
Başlığın diğer anlamları için Telefoni Bianchi sayfasına bakınız.
***Beyaz Telefon Filmleri*** (İtalyanca: ***Telefoni Bianchi***) Mussolini İtalya'sında(1930'lar-1940'lar) Faşist rejimin altın çağında halkın dikkatini baskı rejiminden başka tarafa çekmek, eğlendirmek ve konsensüsü devam ettirmek için üretilmiş pembe kaçış filmleri'ne verilen addır. Terim Anglosakson literatüründe "white telephone movies" olarak geçer.

Bu bir film türüne verilmiş resmi bir ad değildir, aksine halk tarafından bu tür filmleri küçümseyen (pejoratif) bir nitelemedir. Bu türün takipçisi ise 1944'ten sonra ortaya çıkan Yeni Gerçekçi filmlerdir. İronik bir şekilde yeni gerçekçi akımın öncüsü olan ve bu pembe filmleri yerden yere vuran Vittorio de Sica, "beyaz telefon filmleri" nin aranılan aktörlerinden biri idi.

Bu tür filmler genelde kostümlü melodramlar, müzikaller ve Hollywoodvari komedilerden oluşuyordu ve konularının geçtiği mekanlar değişmez bir şekilde büyük yolcu gemileri, lüks oteller ve şık gece kulüpleri idi. Bu filmlerde üst sınıfın lüks yaşam tarzı övülür ve sanki tüm İtalya'nın yaşam tarzıymış gibi lanse edilirdi. Bu tür yaşam tarzının bir simgesi olan beyaz telefonlar da dekorların vazgeçilmez aksesuarı olarak hep göz önündeydi. Bu gösterişli yapımlar zamanla propaganda kokan kara filmlerin yerini aldılar. 1930 ile 1944 yılları arasında çevrilmiş 639 filmin yaklaşık yarısı bu türden filmlerdi.

"Beyaz Telefon Filmleri"ne bir örnek "**Il Signor Max**" (1937) Başrolde Vittorio De Sica oynamıştır.

Beyaz telefon filmleri'ne örnekler
----------------------------------

* La Telefonista (Santral Memuru) (1932)
* Grandi Magazzini (Büyük Mağaza) (1938) y. Mario Camerini
* 1860 (1934) y.Alessandro Blasetti
* Sissignora (Evet Bayan) (1941) y. Ferdinando Poggioli
* Paradiso (1932), y. Guido Brignone
* Al Buio Insieme (1933) y. Righelli
* L'Armata Azzurra (1932) y. Righelli
* Vecchia Guardia (1935) y. Alessandro Blasetti
* Scipione L'Africano (1937) y. Carmine Gallone
* Ai Vostri Ordini, Signora! (Emrinizdeyim bayan!) (1939) y. Mario Mattoli
* Il Signor Max (1937) y.Camerini (Başrolde Vittorio De Sica oynamıştır)

Ayrıca 1976 yılında İtalyan yönetmen Dino Risi bu tür filmleri konu alan ve başrolünde Agostina Belli'nin oynadığı Telefoni bianchi adında bir erotik komedi filmi çevirmişti

Kaynakça
--------

* bfi.org.uk'de "white telephone" movies.
* allmovie.com26 Nisan 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.'da "white telephone" movies.
* greencine.com'da "white telephone" movies.
**Septimius Severus Kemeri**, Roma Forumu'nun kuzeydoğusunda yer alan ve beyaz mermerden yapılmış, İmparator Septimius Severus ve oğulları Caracalla ile Geta'nın 194/195 ve 197-199 yıllarında Partlara karşı kazanmış oldukları zaferi simgeleyen kemer.

Septimius Severus'un ölümünün ardından oğulları Caracalla ve Geta ayrı yönetimler kurmuşlar ve Geta, Caracalla tarafından 212 yılında suikaste kurban gitmiştir. Bunun ardından, Geta'nın tüm resimleri yakılmış ve resmi binalar bu imparatorun anılarından arındırılmıştır.

Özellikleri
-----------

Kemer, Forum'un tarihi zeminine traverten bir tabanla bağlanmaktadır. Yarı daire biçimindeki bir kubbe tarafından sarılan ana kemer, yan kemerlerle ortak enine açıklıklar barındırmaktadır. Bu özellik, hemen tüm eski kemerlerde görülür.

Üç yan kemer, payandalar üzerinde yer alır ve bunların önünde ayaklardan destek alan bileşik sütunlar bulunur. Güney payandadaki merdiven, anıtın tepesine doğru yol alır. Burası, eskiden İmparator ve iki oğluna askerlerin eşlik ettiği bir büstün bulunduğu bölüm olarak bilinmektedir.

Tarihi
------

Kemer, Capitol Tepesi'nin eteklerinde uzanmaktadır. 4. yüzyılda meydana gelen bir toprak kayması Forum'un zeminini öylesine yükseltmiştir ki kemerin kıyısına ilk kez bir yol yapılmak zorunda kalınmıştır. Çevre tepelerden kopup gelen aşırı miktarda toz ve çamurun etkisiyle kemer, toprağa gömülmüştür. Orta Çağ tekerlekli taşıtlarının ve insan trafiğinin sütun tabanlarına vermiş olduğu zarar bugün de görülebilmektedir.

Forum'un kemer üzerinde biriktirdiği tortu öylesine derindir ki Canaletto 1742'de kemerin resmini çizerken kemerin yalnızca tepe bölümü görülebiliyotdu. Kemerin bugüne dek görece az hasarla gelebilmiş olmasının temel nedeni, yapının kilise mimarisinden izler taşımasına bağlanmıştır. Öyle ki; farklı yerlerdeki kiliseler yeniden yapılmak üzere yıkılırlarken kemer, dinsel bir yapı olarak görülmüş ve yıkımına izin verilmemiştir.

Kemerden esinlenmiş yapılar
---------------------------

* Constantine Kemeri (M.S. 315)

Galeri
------

* Septimius Severus KemeriSeptimius Severus Kemeri
* Septimus Severus Kemeri'nin yandan görünümüSeptimus Severus Kemeri'nin yandan görünümü
* Ana ve yan kemerler arasındaki enine açıklıkAna ve yan kemerler arasındaki enine açıklık
* Roma Forumu'nun Septimius Severus Kemeri'ni içine alan bölümü (solda). Palatine Tepesi (sağda)Roma Forumu'nun Septimius Severus Kemeri'ni içine alan bölümü (solda). Palatine Tepesi (sağda)
* Septimius Severus Kemeri resmin tam ortasındaSeptimius Severus Kemeri resmin tam ortasında

Dış bağlantılar
---------------

* Septimius Severus Kemeri 11 Şubat 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. fotoğraflar ve sanal gezinti uygulaması
* Kemerin yapısına ilişkin ayrıntılar3 Mayıs 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Arcus Septimii Severi21 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Başlığın diğer anlamları için Askerî sanat (askerî bilim) sayfasına bakınız.

**Askeri sanat** - askeriye ile bağlı sanat türüdür. Savaş sahnesi, gelişmiş uygarlıklarda en eski sanat türlerinden biridir, çünkü yöneticiler her zaman zaferlerini kutlamaya ve potansiyel rakiplerini sindirmeye istekli olmuşlardır. Savaşın diğer yönlerinin, özellikle de kayıpların ve sivillerin acısının tasvirinin geliştirilmesi çok daha uzun sürdü.

Deniz sahneleri çok yaygındır ve savaş sahneleri ve "gemi portreleri" çoğunlukla denizcilik sanatının bir dalı olarak kabul edilir. Anno Domini ve eski zamanlarda ağırlıklı olarak askeri seferlerin veya avlanmanın ayrıntılı sahnelerini gösteren anıtsal sütun ve büyük taş kabartmalar yayğın idi. Antik çağlardan günümüze kalan savaş sahnelerinin çoğu, heykel ve kaplı taş kabartmalardadır. Daha sonra ressamların farklı savaş sahnelerini gösteren portre ve tablo'ları yaygın olmuştur.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 26 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2021.
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 4 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2021.
3. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 27 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2021.

Ayrıca bakınız
--------------

* Savaş fotoğrafçılığı
* Askerî hatıra
* Arma bilimi
* Savaş sanatçısı
***Amnesia: A Machine for Pigs***, The Chinese Room tarafından geliştirilen ve Frictional Games tarafından yayınlanan hayatta kalma-korku türündeki video oyunudur. Başlangıçta bir mod olması planlanan oyun, Frictional Games tarafından geliştirilen *Amnesia: The Dark Descent'*in dolaylı devamı niteliğindedir.

Oynanış
-------

Oyunun temel özellikleri, önceki oyunla aynı olacak (çevredeki eşyalarla etkileşim). Ancak bazı bileşenler kaldırıldı. Bu bileşenlerin yerine yeni bileşenler eklendi. Bu sayede, önceki oyunun ustalarının bile yeni oyunda zorlanması amaçlanmıştır. Ayrıca önceki oyundan farklı olarak, oyunda dış mekana çıkılabilmektedir.

Hikâye
------

Oyunun ana karakteri, Oswald Mandus adında zengin bir fabrika sahibidir. Oyun 1899 yılında geçmekte. Karakter, Meksika'da yapılan bir araştırmadan döndükten sonra, ateşli bir hastalığa yakalanır. Rüyalarında sık sık kara bir makine görür. Bilincini yeniden kazanana kadar ne kadar geçtiğini bilmemekle beraber, bilincini yeniden kazandığında, bir makinenin çalışmaya başladığını duyar.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 22 Şubat 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Mart 2013.
2. ↑  "Building A Machine for Pigs and expanding the universe of Amnesia". 1 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Mart 2013.
**Anozognozi (anosognosia)** engelli bir kişinin, altta yatan fiziksel veya psikolojik (ör. TSSB, Stockholm sendromu, şizofreni, bipolar bozukluk, demans) bir durum nedeniyle buna sahip olduğunun bilişsel olarak farkında olmadığı bir durumdur. Anozognozi, beyin yapılarında, tipik olarak parietal lobda fizyolojik hasardan veya sağ yarımkürede fronto-temporal-parietal alanda yaygın bir lezyondan kaynaklanabilir ve bu nedenle nöropsikiyatrik bir hastalıktır. Bir öz-farkındalık eksikliği, ilk olarak 1914'te nörolog Joseph Babinski tarafından adlandırıldı. Fenomenolojik olarak anozognozi, psikolojik bir savunma mekanizması olan inkârla benzerlikler taşır; birleşik bir açıklama için girişimlerde bulunulmuştur. Anozognoziye bazen hastaların uzuvları gibi vücut parçalarının sahipliğini reddettiği bir ihmal biçimi olan asomatognozi eşlik eder. Terim, Eski Yunanca ἀ- a-, 'olmadan', νόσος nosos, 'hastalık' ve γνῶσις gnōsis, 'bilgi' kelimesinden gelmektedir. Ayrıca terapötik ilişkiyi olumsuz etkileyebileceği için hastanın tedavisini güçleştiren bir rahatsızlık olarak kabul edilir.
| **Agadez** |
| --- |
| AgadezAgadez |
| Genel bilgiler |
| Ülke: | Nijer |
| Başkent: | Agadez |
| Yüzölçümü: | 667.799 km² |
| Nüfus: | 487.313 *(2010 sayımı)* |
| Nüfus yoğunluğu: | 0,7 kişi/km² *(2010 sayımı)* |

**Agadez**, Afrika ülkesi Nijer'in yedi bölgesinden bir tanesidir.

Ülkenin en kuzeyinde bulunan bölge, 667.799 km² yüzölçümü ile ülkenin en büyük bölgesi konumundadır. Bölgenin başkenti aynı isimli Agadez'dir. Bölgenin çok büyük bir bölümü çölden oluşmakta olup, kuzeybatıda Cezayir, kuzeydoğuda Libya, doğuda Çad, batıda Mali, güneyde ise Nijer bölgeleri olan Diffa, Zinder, Maradi ve Tillabéri sınırları oluşturmaktadır.

Bölgede 2010 verilerine göre 487.313 kişi yaşamaktadır. Ülke içerisinde en çok Tuareg halkının yaşadığı, nüfus içerisinde çoğunluğu oluşturduğu bölge Agadez bölgesidir.

İdari bölümler
--------------

Agadez illeri
Agadez bölgesi kendi içerisinde üç ile ayrılmış durumdadır. Bu iller Arlit, Bilma ve Tchirozérine'dir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Nijer hakkında bilgiler 1 Şubat 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Fransızca)

| * g
* t
* d
Nijer'in bölgeleri |
| --- |
| Bölgeler | Agadez • Diffa • Dosso • Maradi • Tahoua • Tillabéri • Zinder | Nijer |
| Başkent Bölgesi | Niamey |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX450667
* BNF: cb12023619n (data)
* LCCN: n90619446
* MusicBrainz: 08bf1c04-5209-463e-abac-b787884192a2
* NLI: 987007567544305171
* SUDOC: 190828129
* VIAF: 913144783137565467237
* WorldCat (LCCN): n90-619446

 |
**Bujumbura**, Afrika ülkesi Burundi'nin eski başkentidir ve en büyük şehridir.

Başkent 2019 yılının başında Gitega şehrine taşınmıştır. Tanganika Gölü'nün kuzeydoğu köşesinde yer alan şehrin 1994 yılı tahminî nüfusu 300.000 kadardır. Ülkenin aynı zamanda ekonomi ve ticaret merkezidir. Şehirde üretilen başlıca ürünler tekstil malları ve sabundur. Denize çıkışı olmayan ülkede Tanganika Gölü'ne kurulmuş büyük limandan ülke genelinden gelen kahve, pamuk ve kalay da yurt dışına satılır.

Gelişim
-------

Bujumbura Üniversitesi
Başlangıçta küçük bir köy olan Bujumbura, 1889 yılında Alman Doğu Afrikası'nda askerî bir merkez olunca hızla büyümeye başladı. Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra Belçika'nın Milletler Cemiyeti antlaşması uyarınca himayesini üstlendiği Ruanda-Burundi bölgesinin merkezi durumuna getirildi. Bu dönemde kentin adı, Usumbura'dan bugünkü hâline, Bujumbura'ya çevrildi. O günden bu yana kent ülkedeki iki ana etnik grup Hutu milislerinin, Burundi ordusunda baskınlık sağlamış Tutsilere karşı verdiği sürekli çatışmalara sahne olmaktadır.

Kent merkezinde büyük bir ulusal stadyum, büyük bir camii, katedral, Burundi Yaşam ve Coğrafya Müzeleri ile Rusizi Millî Parkı bulunur. Tanganika Gölü içinde Bujumbura ve Tanzanya'nın Kigoma kenti arasında işleyen feribotların yanı sıra, şehir merkezinin biraz dışında uluslararası bir havaalanı da vardır. Şehirde kendi adıyla kurulmuş bir de üniversite bulunur.

Koordinatlar: 3°23′G, 29°22′D

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Bujumbura*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

Kaynakça
--------

1. ↑  What is the Capital of Burundi? 18 Şubat 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Map Universal

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb14416171v (data)
* GND: 4292542-3
* LCCN: n80040529
* MusicBrainz: 09c02b2f-31c3-4219-be68-6dbd6860f1f0
* NARA: 10038301
* NLI: 987007564218605171
* SELIBR: 141808
* VIAF: 139550167
* WorldCat: lccn-n80040529

 |
**Döndü Yeşilyurt** (20 Aralık 1993, Alaçam, Samsun), görme engelli Türk judocu.

Hayatı
------

20 Aralık 1993 tarihinde Samsun'un Alaçam ilçesinde doğdu. Çocukluğunu köyde geçiren sporcu, 2007 yılında ailesi ile birlikte Bursa'ya taşındı. Lise yıllarında iken Retinitis 
 Pigmentosa hastalığı olduğunu öğrendi ve %50 engelli raporu aldı. Lisenin ardından Gazi Üniversitesi Turizm Bölümünü kazandı ve Ankara'ya gitti. Ankara'da iken görme engelliler derneklerini araştırmaya başladı ve 2016 yılında haltere yönlendirildi. Halter hocası sporcunun derece yapabileceğini ifade ederek onu yetiştirmeye başladı. Halterde ilk yılında Türkiye şampiyonasına katıldı ve başarısız oldu. 2017 yılında ise tekrar katıldı ve bu sefer Türkiye şampiyonu oldu. Hocası Fikret Papur onun fiziğini judoya daha yatkın bularak kendisini judoya hazırladı ve 2017 yılında Türkiye Görme Engelliler Judo Şampiyonası'na katıldı. Burada Türkiye ikincisi oldu ve ardından Judo Milli Takımına girdi. Judoya başladıktan sonra ilk defa Litvanya'da ilk uluslararası turnuvaya katıldı ve burada ikinci oldu. 2018'de Mısır'da düzenlenen IBSA Dünya Halter Şampiyonası'nda; bench press'te altın, powerlifting'te ise gümüş madalya kazandı. 2022 yılında Bakü'de düzenlenen IBSA Judo Dünya Şampiyonası'nda dünya şampiyonu oldu. Hollanda'nın Rotterdam kentinde düzenlenen Avrupa Paralimpik Şampiyonası'nda 57 kiloda altın madalya kazandı.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Döndü Yeşilyurt: Yaşadığımı sporla hissetmeye başladım". Fanatik. 14 Ocak 2019. 14 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "Yaşadığımı sporla hissetmeye başladım". Anadolu Ajansı. 14 Ocak 2019. 29 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi.
3. ↑  "'Getting out' brings medals to visually impaired athlete". Daily Sabah. 22 Ocak 2019. 3 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi.
4. ↑  AVŞAR, Halil İbrahim (9 Ağustos 2023). "Avrupa Paralimpik Şampiyonası'nda ilk altın madalya Döndü Yeşilyurt'tan geldi". Anadolu Ajansı. 11 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi.
5. ↑  "Alaçamlı Döndü Yeşilyurt Avrupa Paralimpik Şampiyonası'nda Altın Madalya Kazandı". bafrahaber.com. 15 Ağustos 2023. 29 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi.
*Augustus Earle, (Otoportre) Yalnızlık, gün batımında ufku izlerken, bir gemi görme umuduyla, Güney Atlantik'te Tristan de Acunha, (1824): suluboya;* 17,5x25,7 cm. Avustralya Milli Kütüphanesi
**Augustus Earle** (1793-1838), İngiliz ressam.

Avrupa dışında çalışan diğer sanatçıların aksine, keşif gezilerinde bulunan veya yurt dışında zengin aristokrat patronlar için çalışan önceki sanatçılardan farklı olarak, Earle oldukça bağımsız çalışmalarda bulunuyordu. Seyahat etme arzusunu, sanat yoluyla geçimini sağlama becerisiyle birleştirebiliyordu. Seyahatleri sırasında ürettiği eserler, on dokuzuncu yüzyılın başlarında Avrupa ile temasın ve sömürgeciliğin etkilerinin önemli bir belgesel kaydını da içermektedir.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* AAG: 198
* ADB: earle-augustus-2016
* AGSA: 3190
* autores.uy: 4713
* BIBSYS: 2074302
* DAAO: augustus-earle
* DSI: 2125
* FNZA: 4483
* GND: 123476240
* ISNI: 0000 0000 6681 0146
* LCCN: n81018129
* NGV: 1842
* NTA: 143859943
* RKD: 25298
* SNAC: w683891j
* SUDOC: 067233643
* TePapa: 5953
* Trove: 485534
* ULAN: 500012341
* VIAF: 23050441
* WorldCat: lccn-n81018129

 |
Antik Teselya'yı gösteren bir harita. Atrax, Larisa'nın batısında yer almaktadır.
**Atrax** (Antik Yunanca: Ἄτραξ veya Ἄτραγφς veya Ἄτρακος) ya da **Atracia** (Ἀτρακία) Livius tarafından aktarılanlara göre Larisa'dan yaklaşık 10 mil (16 km) uzaklıkta, Pinios Nehri'nin yukarısında yer alan Antik Teselya'da bir Perrhaebi kasabasıydı. Strabon, Pinios Nehri'nin solundan Trikka, Pelinna ve Pharkadon şehirlerinden Atrax ve Larisa'ya doğru aktığını söyler. Kasaba, MÖ 363-359'dan kalma Epidauros *teorodokoi* kataloğundaki yalın hali Ἆδρακος olarak tasdik edilmiştir. Aynı zamanda Antik Çağ'da bir polis (şehir devleti) idi.

Tarihçe
-------

Kasaba Pelasgiotis ilçesinde bulunuyordu ve toprakları kuzeyde Phalanna, kuzeydoğuda Argura ve güneyde Kranon ile sınırlandırılmıştı.

MÖ 5. yüzyılda, akropolis ve tepenin yamacı poligonal bir çevrenin içine alınmıştı. MÖ 4. yüzyılda akropol yeniden inşa edildi: dörtgen bir kule inşa edildi ve bunlardan biri müstahkem bir kapısı olan beş kuleli yeni bir duvarla güçlendirildi. Tepe duvarının doğu kısmı MÖ 4. yüzyılda güçlendirildi. ve Halos şehrinin savunma yapılarına benzerlik göstermektedir. Alt kısım, MÖ 4. yüzyılda dört dörtgen şekilli kuleli bir *opus izodomum* duvarı ile çevrilmiştir. Son eklemelerle savunma tahkimatı 3 kilometre (1,9 mi) uzunluğundadır ve 64 hektar (160 akre) bir alanı çevreler hale gelmiştir. Ana kapı kuzeybatıda bulunmaktaydı çokgen bir taş rampa ile kapıya ulaşılmaktaydı.

MÖ 330-326 yılları arasındaki gıda krizi sırasında Atrax 10.000 *medimnos* buğdayı Kirene, Libya'dan temin etmiştir.

Atrax, MÖ 4. yüzyılın başında gümüş ve bronz sikkeler basmıştır: «ΑΤΡΑ», «ΑΤΡΑΓΙΟΝ» ve «ΑΤΡΑΓΙΩΝ».

Konumu
------

Günümüz bilim adamları, Atrax'ı Larisa belediyesinin Koilada belediye birimindeki modern Koutsochero köyünde (Yunanca: Κουτσόχερο) Alifaka adlı bir *kastro*ya konumlandırırlar.

Kaynakça
--------

1. ↑  Batlamyus. *Coğrafya*. 3.13.42.
2. ↑  Perlman, P. (2000). *City and Sanctuary in Ancient Greece. The Theorodokia in the Peloponnese*, Hypomnemata 121. Göttingen, s. 178 E.1b3
3. 1 2  "Thessaly and Adjacent Regions". *An inventory of archaic and classical poleis*. New York: Oxford University Press. 2004. s. 692. ISBN 0-19-814099-1.
4. ↑  *Hew Halos: A Hellenistic Town in Thessalia, Greece*. 1988. s. 54.
5. ↑  Tod, M. N. (1933-1948). *A Selection of Greek Historical Inscriptions*, I-II. Oxford. 196.24 (330-326)
6. ↑  Rogers, E. (1932). *The Copper Coinage of Thessaly*, ss.159-168
Roman Katılımı'nın Onyılı logosu
**Roman Katılımı'nın Onyılı** (Decade of Roma Inclusion) 8 Orta ve Balkanlar ülkesinin Romanların(çingene) sosyo-ekonomik durumu ve bölgede sosyal olarak azınlık kapsamına alınması için kurulmuş bir organizasyondur. Girişim 2005 yılında başalatıldı, 2005-2015 yılları arasında devam edecek ve Avrupa Romanların yaşam seviyesini arttırmak için oluşturulan ilk çok uluslu projedir.

Bu projede yer alan ülkeler; Bulgaristan, Hırvatistan, Çekya, Macaristan, Makedonya, Romanya, Sırbistan-Karadağ ve Slovakya. Tüm bu ülkelerde önemli seviyede Roman nüfusu vardır ve bu nüfus ekonomik ve sosyal açıdan kötü durumda bulunmaktadır.

2005'te, yukarıdaki hükûmetler uçurumu kapatacaklarını, Roman ve Roman olmayan halk arasında eşit imkânlar oluşturacaklarını belirtmişlerdir. Ayrıca yoksulluk ve Romanların dışlanmışlıklarını da çözeceklerini belirtmişlerdir.

Dış bağlantılar
---------------

* Decade of Roma Inclusion - official site
Gürcistan'daki Amirani anıtı.
**Amirani** veya **Amiran** (Gürcüce: ამირანი) Yunan mitolojisindeki Prometheus'a benzeyen, Gürcü destanındaki kültürel kahramandır. Mitin çeşitli versiyonları, mitin değişim geçirdiği süre boyunca ortaya çıkmıştır. Efsane ise olarak MÖ 3.000-2.000 yılları arasında, Demir Çağı'nın başlarında, Faal akıl mitinde yer almıştır.
Amirani, insanlara metalin kullanılışını anlatarak Tanrı'ya meydan okur. Sonrasında Prometheus gibi, Kafkasya'da lanetli köpeği Kurşa ile birlikte Tanrı tarafından cezalandırılıp zincirlenir. Prometheus mitine benzer şekilde, kartal gün içinde Amirani'nin karaciğerini yer, ama karaciğer, kartalın yeniden karaciğeri yemesi için her gece kendini iyileştirir.

Tarihi
------

Amirani, Kafkas avcılık tanrıçası Dali'nin oğludur. Ancak rahimden erken çıkarılır ve avcı Sulkalmah ve eşi Darecan tarafından, çiftin gerçek oğulları Badri ve Usup ile birlikte yetiştirilir. Üç kardeş kötü ruhlarla karşı savaşırlar ve üç başlı devi yenerler. Amirani, ejderhalara karşı savaşırdı ve bir gün siyah bir ejderha tarafından yutuldu. Amirani, ejderhanın karnını keserek dışarı çıktı. Amirani ve kardeşleri gelin arayışındayken ölümlü kardeşleri kötü ruhlar tarafından öldürüldü. Bunu öğrenen Amirani, intihar girişiminde bulundu, ancak intihar ettikten sonra yeniden canlandı. Daha sonra Amirani gelin arayışından vazgeçti ve en yüksek Tanrı Ghmerti (Gürcüce Tanrı kelimesi) tarafından güçlendirildi. Sonrasında başka bir devi ve tanrının kendisini (Ghmerti) alt etti. Bu küstahlık karşısında Tanrı onu cezalandırdı: önce Amirani'yi dünyanın merkezine uzanan bir direğe sabitledi; sonra, Amirani'yi dağ geçidinin altında zincirlere bağlayarak gömdü, bu da Amirani'nin üzerinde mağara benzeri bir kubbe oluşturdu. Her sene bir gece, zincirlere bağlı ve havada asılı duran Amirani'yi diriltmek için dağ açılır ve birileri Amirani'yi kurtarmayı dener ama başaramaz. Sonrasında dağ, bir kadının çok fazla konuşması sonucu tekrar kapanır.

Kaynakça
--------

* Shorena Kurtsikidze & Vakhtang Chikovani, *Ethnography and Folklore of the Georgia-Chechnya Border: Images, Customs, Myths & Folk Tales of the Peripheries*, Munich: Lincom Europa, 2008.
Danimarka Modern sandalye çeşitleri, Danimarka Tasarım Müzesi, Kopenhag
**Danimarkalı modern**, Danimarka tasarım hareketiyle ilişkili Danimarka'dan çıkmış bir minimalist mobilya ve ev eşyası tasarım tarzıdır.

Danimarka mobilya tasarımının babası olarak bilinen Kaare Klint 1920'lerde mobilya tasarımında Bauhaus modernizminin ilkelerini benimsedi ve malzemeler, oranlar ve insan vücudunun gereksinimleri konusunda titiz bir araştırma ile birleştirip klasik mobilya işçiliği anlayışına dayanan temiz, saf çizgiler yarattı. Arne Jacobsen ve Hans Wegner gibi tasarımcılarla birlikte, Danimarka mobilyaları 1940'lardan 1960'lara kadar gelişti. Seri üretim tekniklerini benimseyen ve sadece işlevden çok şekle odaklanan Finn Juhl, stilin başarısına katkıda bulunan isimler arasında idi. İlk yıllarında Danimarka'da Dansk için üretilenler çatal bıçak takımı ve tik ve paslanmaz çelik tepsiler ve yemek takımları gibi benzer minimalist bir tasarımı benimseyen Danimarka ev eşyaları, Danimarka modern estetiğini mobilyaların ötesine genişletti.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Danimarka Tasarımının Heydayı, 10 Orta Yüzyıl Tasarımcıları". 23 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2021.
Frank İmparatorluğu'nun parçalanması
**Doğu Frankiya** (*Latince: Francia orientalis*) veya **Doğu Frank Krallığı** (*regnum Francorum orientalium*) 840 ile 962 arasında yaşamış, Alman Krallığı'nın ilk hali. Doğu Francia, Dindar Ludwig'in ölümünün ardından Karolenj İmparatorluğu'nun bölünmesiyle oluşan doğuda oluşan krallıktır, fakat doğu-batı bölünmesi giderek ayrı krallıkların oluşmasına yol açmıştır.

Verdun Antlaşması ile Karolenj İmparatorluğu Dindar Ludwig'in üç oğlu arasında paylaşıldı. Alman Ludwig krallığın doğu kısmını aldı. Doğu Frank Krallığı adını alan bu topraklar zamanla Kutsal Roma Cermen İmparatorluğuna dönüştü ve Almanya'nın temelini oluşturdu. Prusyanın da temelini hazırladı .

Kaynakça
--------

1. ↑  Goldberg 1999, 41: "the east Frankish kingdom [was] a political entity that laid the foundations for the kingdom of Germany".
2. ↑  Bradbury 2007, 21: "... division which gradually hardened into the establishment of separate kingdoms, notably East and West Francia, or what we can begin to call Germany and France."

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* NKC: ge131392

 |
**Salvatore Antonio** (doğum ismi: **Salvatore Antonio Alessandro Migliore**), Kanadalı aktör ve oyun yazarıdır.

Erken dönem
-----------

Antonio, Toronto, Ontario'da doğdu.[*kaynak belirtilmeli*] Unionville Lisesi'nde zenginleştirilmiş bir sanat programına katıldı ve mezun olduktan sonra Kanada Ulusal Tiyatro Okulu'na kabul edilen 10 öğrenciden biri oldu. Buradan 1998'de mezun olduktan birkaç yıl sonra eğitmenlik yapmaya başladı.

Aktör
-----

Antonio, Showcase için *Paradise Falls adlı* televizyon dizisinde baş karakter Sacha Martinelli'yi canlandırmasıyla tanınmaktadır.

Sahnede, Governor General's Ödülü sahibi Jordan Tannahill'in yazdığı 'Botticelli In the Fire'da başrol oynadı. Ayrıca 2006 kışında Tarragon Tiyatrosu'nda Rosa Labordé'nin *Léo* adlı eserinde baş karakteri canlandırdı. Rolünü 2007'de de devam ettirdikten sonra 2008 kışında prodüksiyonla Kanada'yı gezdi. Psikolojik gerilim *Sam's Lake'de* başrollerden birini oynadı. Diğer yeni filmler arasında *Cursing Hanley*, *The Gospel of John* ve *Looking for Angelina* yer alıyor.

7 Haziran 2012 itibarıyla yeni doğaüstü tıp draması *Saving Hope'ta* Victor Reis rolünü canlandırmaktadır. 2014 yılında *24 Saat Kiralama* adlı sitcom'da yer aldı.

Oyun yazarı
-----------

Bir oyun yazarı olarak Antonio, ilk çalışması *In Gabriel's Kitchen* ile 2007 Governor General's Ödülü'nde finalist seçildi. Oyun ilk olarak Mart 2006'da Buddies in Bad Times Theatre'da sahnelendi ve gişede başarılı oldu. Oyun daha sonra İtalyancaya çevrilerek Ekim 2006'da İtalya'nın Floransa kentindeki Teatro Della Limonaia'da sahnelendi. Senaryo Mayıs 2007'de Playwrights Canada Press tarafından yayınlandı.

2013 yılında Antonio, Toronto'nun Onur Haftası sırasında Buddies in Bad Times'da Madonna'nın 1991 yapımı *Doğruluk mu Cesaret mi* filminden sahnelerin yeniden canlandırmalarının yer aldığı etkileşimli izleyici katılımı gösterisi olan *Doğruluk/Cesaret: Bir Hiciv (Dansla)'ı* sundu. Dizinin oyuncu kadrosunda ayrıca Adamo Ruggiero, Gavin Crawford ve Keith Cole da vardı.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Alumni, Acting: 1990-1999". National Theatre School of Canada. 23 Nisan 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. 1 2  Romanada, Matthew (11 Mart 2006). "Taking life one role at a time". *The Financial Post*.
3. 1 2  Al-Solaylee, Kamal (3 Mart 2006). "Actor dons role of stage writer". *The Globe and Mail*. ss. R30.
4. ↑  "Actor Salvatore Antonio dons his O.R. scrubs and learns how to hand over scalpels...properly". *ctv.ca* (İngilizce). 26 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mart 2017.

Dış bağlantılar
---------------

* IMDb'de Salvatore Antonio

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* ISNI: 0000 0000 7420 3047
* LCCN: n2007056955
* VIAF: 14222276
* WorldCat: lccn-n2007056955

 |
**Drina** (Boşnakça ve Sırpça: *Дрина,* *Drina*), Balkanlar'da uzanan, Sava Irmağı'nın 346 km boyundaki en büyük kolu olan nehir.

Etimoloji
---------

Drina, Latince kökenli bir sözcük olan *Drinus* sözünden dönüşmüştür.

Özellikleri
-----------

Tuna ve Sava ile beraber Drina Nehri haritası
Biri Durmitor, diğeri Komovi dağlarından çıkan Piva ile Tara akarsularının birleşmesinden meydana gelmiştir. Eğimli bir arazide aktığı için nehir, trafiğe elverişli değildir. Ancak kütük yüzdürmekte çok kullanılır. Büyük bölümü Sırbistan ile Bosna-Hersek arasındaki sınırı oluşturur. Drina çok hızlı akan, soğuk ve yeşil suya sahip bir nehirdir.

### Derinlik

Ortalama derinlik 3-5 metredir. 12 metre olan en derin yer Tijesno’dadır.

### Genişlik

Drina'nın ortalama genişliği 50-60 metredir. Ancak, genişlik Tijesno’da 12-20 metreye düşerken, Bajina Bašta ve Ljubovija’da (Sırbistan) genişlik 200 metreden fazladır.

Yerleşim bölgeleri
------------------

Vişegrad’daki köprü
Drina
Elverişsiz arazisi sebebiyle Drina havzası az nüfuslu bir bölgedir. Bölgede düzgün yollar ve demiryolları azdır. Drina Nehri üzerindeki yerleşim yerleri şunlardır:

* Bosna-Hersek’te: Foça, Srebrenica, Gorajde, Vişegrad, Bratunac, Zvornik, Janja.
* Sırbistan’da: Ljubovija, Mali Zvornik, Banja Koviljača, Loznica, Lozničko Polje, Badovinci.

Bosna-Hersek’te Vişegrad, Skelani, Bratunac ve Zvornik; Sırbistan’da Loznica ve Badovinci yerleşim birimlerinde köprüler bulunmaktadır. Bunlar içinde Vişegrad’da bulunan Drina Köprüsü, birçok yönüyle meşhur olan bir köprüdür. Bu köprü Osmanlı İmparatorluğu zamanında Mimar Sinan tarafından Sokullu Mehmet Paşa adına 1577'de yapılan 11 gözlü bir köprüdür.

Ayrıca bakınız
--------------

* Drina Köprüsü
* Drina Köprüsü romanı

Kaynakça
--------

* Andriç, İ. Çev: Ediz, H. A. Müstakimoğlu N. (2007). *Drina Köprüsü*, İletişim Yayınları, İstanbul

 Drina Nehri’nin su altı görüntüsü

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4292759-6
* LCCN: sh85039574
* NLI: 987007562726405171
* VIAF: 235618143
* WorldCat: viaf-235618143

 |
Karayolları kuruluşları ikiye ayrılır. Bunlar Karayolları Güvenliği Yüksek Kurulu ve Karayolları Trafik Güvenlik Kurumudur.

Karayolları Güvenliği Yüksek Kurulu
-----------------------------------

### Amaç

13/10/1983 tarihli çıkan kanunda da belirtildiği üzere bu kurulun çalışma esas ve usullerini düzenlemektir. 

### Kapsam

Bu Kanun, trafikle ilgili kuralları, şartları, hak ve yükümlülükleri, bunların uygulanmasını ve denetlenmesini, ilgili kuruluşları ve bunların görev, yetki ve sorumluluk, çalışma usulleri ile diğer hükümleri kapsar.

### Tanılar

Karayolları Trafik Kanunun 3. Maddesinde kanunda kullanılan terimlerin açıklamaları verilmiştir.

Karayolları Trafik Güvenlik Kurumu
----------------------------------

### Amaç

18/07/1997 tarihli çıkan yönetmelikte de belirtildiği üzere 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca, can ve mal güvenliği yönünden; karayollarında trafik düzeninin sağlanması ve trafik güvenliğini ilgilendiren hususlarda alınacak tedbirler ile ilgili olarak, Yönetmelikte düzenlenmesi işaret edilen ve gerekli görülen diğer hükümleri ve bunların uygulanmasına ait esas ve usulleri belirlemektir.

### Kapsam ve Dayanak

Kanun hükümleri çerçevesinde karayollarında ve aksine bir hüküm bulunmadıkça da, Kanunun 2 nci maddesinde sayılan yerlerde de uygulanmak üzere;

1. Trafikle ilgili kurallara ve bunların uygulanmasına,
2. Trafiğin düzenlenmesi ve denetimine,
3. Araçların tescili, teknik durumları, muayenelerine ve karayollarında sürülmeleri sırasında alınacak tedbirlere,
4. Araç sürücülerinin sınavları ve belgelerinin verilmesine,
5. Karayolundan faydalananların hak ve yükümlülüklerine, eğitimine,
6. Uygulayıcı kurul ve kuruluşların görev, yetki ve sorumlulukları ile işbirliği ve koordinasyon düzenine,
7. Trafikle ilgili diğer hususlara,

ilişkin konulardaki esas, usul, şekil ve şartlara ait hükümleri kapsar.

Karayolları Güvenliği Yüksek Kurulu ve Karayolları Trafik Güvenlik Kurumuna ilişkin kanun ve yürütmeliklerde diğer maddeler açık bir şekilde belirtilmektedir.
Gözün uyum sağlaması sonucu lens kalınlığı artar, pupilla küçülür
Yakındaki nesnelerin etkin bir şekilde retinada odaklanabilmesi için lenste meydana gelen şekil değişikliğine ve buna bağlı olarak lensin kırıcılık gücünün artmasına lensin akomodasyonu veya uyum yapması adı verilir. Yakından gelen nesnelerden gelen ışık daha yayılarak diğer bir deyişle diverjan gelmektedir, nesneler uzaklaştıkça bu yayılma azalır. Bu nedenle yakındaki nesneleri retina üzerinde odaklamak için daha yüksek bir kırma gücüne ihtiyaç vardır. Yakına bakarken lensin şekil değişikliğinin yanı sıra gözler birbirine yaklaşır ve göz bebekleri küçülür buna uyum triadı veya akomodasyon triadı adı verilir.

Mekanizması
-----------

Lens gözden çıkarıldığı zaman göz içerisinde olduğundan daha küresel bir şekildedir. Lensin, elastik olması ve iç basıncının fiziksel olarak eşit bir şekilde dağılım gösterme zorunluluğu lensin küre şekline yatkınlığını açıklar. Lens göz içerisinde bir disk şeklindedir, bunun nedeni lensin gözün içerisinde zonüla denilen ince lifler tarafında belli bir gerilimle çekilmesidir. Lensin ekvatorunu çevreleyen bu lifler gözün iç kısmında yer alan silier cisim denilen bölgeye tutunurlar. Bu bölgede yer alan silier kasın kasılması ile zonülaların lens üzerine uyguladıkları gerilim azalır, lensin ön ve arka yüzünün eğimi ve buna bağlı olarak lensin kırma gücü artar.
**Barbara Dolniak**, nee Przyłucka (21 Eylül 1960 doğumlu), 2015'ten beri Polonya Cumhuriyeti Sejm Mareşal Yardımcısı olarak görev yapan Polonyalı bir politikacı. Katowice'deki Silesia Üniversitesi'nden hukuk diploması ile mezun oldu. Lisansüstü eğitimini Avrupa Birliği Hukuku ve Yargı Uygulaması odaklı olarak tamamladı. Mezun olduktan sonra Dolniak, Katowice Bölge Mahkemesinde avukat ve yargıç oldu ve 30 yıl boyunca bu görevde bulundu.

Beş yıldır Sejm üyesi olan Grzegorz Dolniak ile evlendi. Eşi, 10 Nisan 2010'da Tupolev Tu-154 kazasında hayatını kaybetti. Ölümünden sonra, Barbara onun onuruna Polonyalı genç sporculara burs sağlayan "Sportowa Szansa" vakfını kurdu. 2011 yılında Polonya Senatosu için bağımsız aday olarak yarıştı. Zbigniew Meres'in 47.820 oyu karşısında kaybederek 34.890 oyla sekiz aday arasından ikinci oldu. 2015 yılında Dolniak, Modern partinin bir üyesi olarak Sejm'e aday oldu. Seçimde 15.752 oy aldı ve böylece Sejm'de temsil hakkı kazandı.

Sejm'e seçildikten sonra Dolniak, Mareşal Yardımcısı olarak atandı ve Adalet ve İnsan Hakları Komitesi'nde görev yaptı. Ulusal Yargı Konseyi'ne önerilen reformlar hakkında fikir belirtti ve reformlara ihtiyaç duyulsa da, yargıçları yargıçların değil politikacıların seçmesinin yanlış yönde bir adım olduğunu belirtti.

Kişisel hayat
-------------

2010 yılında Rusya'nın Smolensk kentinde Polonya Tu-154 uçağının düşmesi sonucu hayatını kaybeden politikacı Grzegorz Dolniak'ın eşiydi. Avukat olarak çalışan Patrycja adında bir kızı vardır. Dolniak, Będzin'de yaşamaktadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Barbara Dolniak" (Lehçe). Sejm. 2015. 14 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Kasım 2017.
2. ↑  "Poseł zginął w Smoleńsku. Rusza fundacja jego imienia" (Lehçe). Gazeta.pl. 19 Nisan 2011. 30 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Kasım 2017.
3. ↑  "Okręg wyborczy do Senatu nr 76" (Lehçe). Państwowa Komisja Wyborcza. 2011. 12 Ekim 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Kasım 2017.
4. ↑  "Barbara Dolniak posłanką. Wdowa po Grzegorzu Dolniaku odniosła sukces" (Lehçe). Se.pl. 26 Ekim 2015. 27 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Kasım 2017.
5. ↑  "Thousands protest against judiciary reforms in Poland". Newburgh Gazette. 17 Temmuz 2017. 15 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Kasım 2017.
6. ↑  ".Kim jestem?". 7 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mayıs 2022.
7. ↑  "Poseł zginął w Smoleńsku. Rusza fundacja jego imienia". *Gazeta.pl* (Lehçe). 19 Nisan 2011. 14 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mayıs 2022.
Başlığın diğer anlamları için Statik (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Statik dengedeki kirişlere bir örnek. Toplam kuvvet ve moment sıfırdır.
**Statik**, durağan anlamına gelen, fiziğin statik dengede duran sistemlerle ilgilenen dalıdır. Eğer bir cismin parçaları, birbirlerine göre izafi hareket yapmıyorlarsa, o cisim için statik dengede denir. Bu da ancak cisim belirli bir referans noktasına göre hareket etmiyorsa ya da ağırlık merkezi sabit bir hıza sahipse olabilir.

Statik dengedeki bir cisim, Newton'un birinci ve ikinci hareket yasalarıyla incelenebilir. Kuvvetler toplamının sıfıra eşitlenmesi denge için birinci, momentler toplamının sıfıra eşitlenmesi ise, ikinci koşuldur.

Statik, yapıların mukavemet yönünden incelenmesi için kullanılır. Maddelerin mukavemeti statiğin mekanikle ilgili bir alanıdır.

Vektörler
---------

Skalar, kütle ve sıcaklık gibi sadece büyüklüğü olan bir niceliktir. Vektör ise büyüklüğün (şiddetin) beraberinde bir yöne de sahiptir. 
Bir vektör tanımlamak için çeşitli gösterimler vardır;

* Kalın Harfle yazılmış **V**
* Altı çizli V
* Üzerine ok yerleştirilmiş{\displaystyle {\overrightarrow {V}}}

Vektörler paralelkenar yasası ya da üçgen yasası kullanılarak birbirlerine eklenebilirler.

Kuvvet
------

Kuvvet, bir cismin diğer bir cisim üzerindeki etkisidir. Kuvvet itme ya da çekmenin herhangi biridir ve cisimlere kendi doğrultusunda bir hareket eğilimi kazandırır.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Statik*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Statik konusu üzerine açıklama ve ayrıntılı bilgiler 1 Kasım 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb11966751c (data)
* LCCN: sh85127551
* NKC: ph126058
* NLI: 987007531889505171

 |
**Barselona metrosu** (Katalanca: Metro de Barcelona. İngilizce: Barcelona Metro) İspanya'nın Katalanya bölgesinde Barselona kentinde kurulu hızlı toplu taşıma ağıdır. Metro ağı şehir merkezinde yer altından ilerlerken şehrin banliyölerinde yerin üzerinden ilerlemektedir. Günümüzde L9 ve L10 2 metro hattı yapım aşamasındadır. Metro ağı 11 hatta 209 istasyondan oluşmakla birlikte 157 km uzunluğundadır. L9 ve L10 hatlarının günümüzde kullanımdaki uzunluğu 102 km'dir. Az sayıda metro istasyonu kullanılmamaktadır. Gelecekte L12 ve L13 olmak üzere iki yeni metro hattının yapılacağı duyurulmuştur. Metro hattı 1924 yılında kullanıma açılmıştır.

Barselona metro ağı haritası
Plaça de Catalunya istasyonu(L1)
Universitat istasyonu(L1)
Gavarra istasyonu(L5)

| Hat numarası | Haritadaki renk | Açılış | Yer |
| --- | --- | --- | --- |
| Barselona Metro Hat 1 | Kırmızı | 1926 | Hospital de Bellvitge - Fondo |
| Barselona Metro Hat 2 | Mor | 1995 | Paral·lel - Pep Ventura |
| Barselona Metrosu Hat 3 | Yeşil | 1924 | Zona Universitària - Trinitat Nova |
| Barselona Metrosu Hat 4 | Sarı | 1973 | Trinitat Nova - La Pau |
| Barselona Metrosu Hat 5 | Mavi | 1959 | Cornellà Centre - Horta |
| Barselona Metrosu Hat 11 | Açık Yeşil | 2003 | Trinitat Nova - Can Cuiàs |
| Amazonas (Venezuela) |
| --- |
| Bayrak |
|  |
|  |
| Bilgiler |
| **Kuruluş Yılı:** | 1994 |
| **Başkenti:** | Puerto Ayacucho |
| **Vali:** | Liborio Guarulla (PPT) (2008-2012) |
| **Yüzölçümü:** | 180,145 km² |
| **Nüfus** (2007): | 142,200 |
| **Zaman dilimi:** | GMT -4 ve GMT -5 |

**Estado Amazonas** Venezuela'nın 23 eyaletinden biridir. Başkenti Puerto Ayacucho kentidir. İsmini Amazon nehrinden almaktadır.

Eyalet ülkenin güney ucunu oluşturmaktadır. Brezilya'nın Amazonas ve Roraima eyaletleri ile Kolombiya'nın Guainía ve Vichada eyaletleriyle komşudur. Yüzölçümü 180,145 km²dir. Nüfusu ise 142,200 dür. Bölgeye Amazon ormanları hakimdir. Yerleşim seyrektir. Kilometreye 0,8 insan düşmektedir.

Önemli Şehirleri
----------------

1. Alto Orinoco (La Esmeralda)
2. Atabapo (San Fernando de Atabapo)
3. Atures (Puerto Ayacucho)
4. Autana (Isla Ratón)
5. Manapiare (San Juan de Manapiare)
6. Maroa (Maroa)
7. Río Negro (San Carlos de Río Negro)

Tobogan de la Selva

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb120366841 (data)

 |