**Mahmud Esad Coşan** (14 Nisan 1938; Ahmetçe, Ayvacık, Çanakkale - 4 Şubat 2001, Sidney, Avustralya), Türk akademisyen, yazar, din adamı, vaiz, Nakşibendi şeyhi.

Hayatı
------

Çanakkale'nin Ayvacık ilçesi Ahmetçe Köyü'nde Halil Necati ve Şadiye Coşan çiftinin çocuğu olarak dünyaya geldi. Soyu anne-baba tarafından Buhara'dan Çanakkale'ye göç etmiş seyyidlere dayanır. 1942 yılında Halil Necati ailesiyle birlikte İstanbul'a gelip İstanbul Müftülüğü'nde göreve başladı. Mahmut Esat 1950'de Vezneciler İlkokulu'nu, 1956'da Vefa Lisesi'ni bitirdikten sonra girdiği İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arap-Fars Filolojisi Bölümü'nden 1960'ta mezun oldu. Arap Dili ve Edebiyatı, İran Dili ve Edebiyatı, Orta Çağ Tarihi ile Türk-İslam Sanatı sertifikaları aldı. Aynı yıl Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'nde Klasik Dini Türkçe Metinler Kürsüsü'nde asistan olarak tayin edildi. Asistanlığının ilk yıllarında fakülte yayın kurulunda iki yıl sekreterlik görevinde bulundu. 1965 yılında *Hatiboğlu Muhammed ve Eserleri* adlı teziyle doktor, 1973 yılında *Hacı Bektaş-ı Veli: Makalat* adlı çalışmasıyla doçent, *Matbaacı İbrahim-i Müteferrika ve Risale-i İslamiyye* isimli takdim teziyle 1982'de profesör unvanını aldı. Nisan 1973 yılında Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Türk-İslam Edebiyatı Kürsüsü öğretim üyeliğine atandı ve kürsü başkanlığını üstlendi. 1967-1968 öğretim yılında Ankara'da bir özel yüksek okulda, 1977-1980 yıllarında Sakarya Devlet Mimarlık Mühendislik Akademisi'nde çeşitli dersler okuttu. Yurtdışında misafir öğretim üyeliği görevlerinde bulundu. 1987'de kendi isteğiyle emekliye ayrıldı.

İskenderpaşa Cemaati
--------------------

1977'de Nakşibendi tarikatının İskenderpaşa Cemaati lideri Mehmed Zahid Kotku'nun izniyle hadis sohbetlerine başladı. 13 Kasım 1980'de Mehmed Zahid Kotku'nun vefatıyla cemaatin lideri oldu. 1987'de kendi isteğiyle emekliye ayrılan Mahmud Esad Coşan, konferans, sohbet, yayın ve çeşitli kurumsal faaliyetlerle yoğun bir şekilde eğitim çalışmalarını sürdürdü. İslâm, Kadın ve Aile, İlim ve Sanat gibi dergilerin yayınını yaptırdı ve bu dergilerde başmakaleler yazdı. 1993'te Akra FM'i yayına başlattı. 28 Şubat sürecinde Avustralya'ya giden Coşan, 1997'den itibaren ABD ve Avrupa ülkelerinde bulundu.

Ölümü
-----

İskenderpaşa Cemaati'nin şeyhi Mahmud Esad Coşan, Avustralya'da geçirdiği trafik kazası sonucunda 63 yaşında öldü. 4 Şubat 2001 gecesi Türkiye saati ile 04.00'te Sidney yakınlarındaki Dubbo şehrinde meydana gelen kazada, Coşan'ın damadı Ali Yücel Uyarel de öldü.

Ölüm haberinin ulaşmasının ardından cemaat mensupları, Coşan'ın evinin de bulunduğu Bulgurlu, Üsküdar'daki cemaatin merkezine akın etti. Coşan'ın babası Necati Coşan ile ağabeyi Mithat Coşan, cemaatin merkezi olarak kabul edilen Çilehane Camii'nde taziyeleri kabul etti. Sabahın erken saatlerinden itibaren Hacı Mehmet Efendi Sokağı'nda toplanan cemaat mensupları, Çilehane Camii'nin önünde uzun kuyruklar oluşturdu. Kadınlar ise caminin yakınlarında olan Coşan'ın evinde toplandı.

9 Şubat 2001 günü Fatih Camii'nde kılınan cenaze namazının ardından Coşan'ın naaşı Eyüp Mezarlığı'na defnedildi.

Başlıca eserleri
----------------

* Hacı Bektaş-ı Veli: Makalat, İstanbul, 1982.
* Hatiboğlu Muhammed ve Eserleri, İstanbul, 2013.
* Akademik Makaleler, İstanbul, 2008.
* Tarihi ve Tasavvufi Şahsiyetler, İstanbul, 2008.
* İstanbul'un Fethi ve Fatih, İstanbul, 2009.
* Dilimiz ve Kültürümüz, İstanbul, 2009.
* Matbaacı İbrahim-i Müteferrika ve Risale-i İslamiyye, İstanbul, 2010.
* 21. Yüzyılda Asıl Mesele, Server Yayınları, 2018.
* 21. Yüzyılda Kulluk Sanatı, Server Yayınları, 2018.
* Fatiha Suresi Tefsiri, Server Yayınları, 2018.
* Sünnet Olmadan Ümmet Olmaz, Server Yayınları, 2017.
* Tarihi ve Tasavvufi Şahsiyetler, Server Yayınları, 2011.
* İslam, Server Yayınları, 2017.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Mahmud Esad Coşan". 14 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Haziran 2021.
2. 1 2 3 4  "Radikal". 24 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Aralık 2010.
3. ↑  "Esad Coşan". 8 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Haziran 2021.
4. ↑  "NTVMSNBC". 29 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Aralık 2010.

Dış bağlantılar
---------------

* Prof. Dr. M. Esad Coşan Külliyatı 20 Şubat 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Avustralya MEC Vakfı 8 Haziran 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* İskenderpaşa Resmi Web Sitesi6 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

| * g
* t
* d
İslâmiyet, Tarikat ve Sûfilik |
| --- |
| Kavramlar | 
* Abdal
* Bekâ
* Çile
* Derviş
* Evliya
* Fakir
* Fena
* Fenafillah
* Hakikat
* Hakikat kapısı
* İhsan
* Keramet
* Keşf
* Letâif
* Marifet Kapısı
* Marifetullah
* Nefis
* Nûr
* Râbıta
* Ruh
* Seyru Süluk
* Silsile
* Silsile-i saâdât
* Tarikat Kapısı
* Sufi metafiziği
* Vecd

 |  |
| Uygulamalar | 
* Adak
* Berat Kandili
* Cem
* Dua
* Edep
* Erbain
* Allah'ın isimleri
* Halvet
* İlâhî
* Kadir Gecesi
* Kurban
* Kıraât
* Mevlid Kandili
* Miraç
* Murakabe
* Namaz
* Oruç
* Regaip Kandili
* Salavat
* Sema *(Sufizm)*
* Semah
* Sohbet
* Zikir

 |
| Tasavvuf tarikât listesi | 
* Alevilik
* Bâbâî
* Bayramî
* Bektaşi
* Celâlî
* Celvetî
* Cerrahî
* Ekberî
* Galibî
* Halvetî
* Hatmiyye
* Haydarî
* Hurûfî
* Kadirî
* Kalenderî
* Melâmetî
* Mevlevilik
* Nakşbendî
	+ Hâlidî
		- Erenköy Cemaati
		- Gümüşhânevî
		- Hakkânî
		- Işıkî
		- İskenderpaşa Cemaati
		- İsmailağa Cemaati
		- Menzilî
		- Süleymancılar
* Ni'metullahî
* Nursî
	+ Aczmendi
* Rahmanî
* Rüfâ'î
* Rûşenî
* Safevî
* Sühreverdî
* Şâzelî
* Üveysî
* Vefâî
* Yesevî
* Zahidî

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb13545695n (data)
* GND: 120932784
* ISNI: 0000 0000 8187 0200
* LCCN: n88218445
* NLI: 987007316564505171
* NTA: 197794122
* SUDOC: 160193451
* VIAF: 117942293
* WorldCat: lccn-n88218445

 |