**Onuncu Doktor**, uzun soluklu İngiliz bilimkurgu dizisi olan Doctor Who dizisine isimini veren karakter Doktor'un 10. enkarnasyonudur. Onuncu Doktor karakteri 2005 yılından 2010 yılına kadar David Tennant tarafından canlandırılmıştır.

Diğer Doktor'lar gibi Onuncu Doktor'un da yardımseverlik duygusu hiç değişmemiştir. Onuncu Doktor'un sürekli yardımcıları bir alış-veriş merkezi asistanı olan Rose Tyler (Billie Piper), Tıp öğrencisi Martha Jones (Freema Agyeman) ve daktilo yazıcısı Donna Noble (Catherine Tate)'dır. Onuncu Doktor ilk olarak The Parting of the Ways bölümünde bayrağı Dokuzuncu Doktor (Christopher Eccleston)'dan almış, ilk tam bölüm performansını Noel özel bölümü olan The Christmas Invasion bölümüyle göstermiş ve son olarak ekranlara 2010 yılında "The End of Time" bölümüyle veda ederek yerini On Birinci Doktor'a bırakmıştır.

Onuncu Doktor, Doctor Who'nun 50. Yıl özel bölümü olan ve 23 Kasım 2013'te tüm dünyada eş zamanlı yayınlanan The Day of the Doctor'da On Birinci Doktor (Matt Smith) ve Savaş Doktoru (John Hurt) ile birlikte ekranlarda yeniden görülmüştür. Bu bölüm David Tennant'ın Onuncu Doktor olarak, şimdilik ekranlarda son göründüğü bölümdür.

Genel bakış
-----------

Dokuzuncu Doktor, Rose Tyler'ı kurtarmak için Zaman Enerjisini kendine çeker ve bedeni bunu kaldıramadığı için rejenerasyon geçirir ve yerini Onuncu Doktor'a bırakır. Fakat Onuncu Doktor'un asıl hikâyesi The Parting of the Ways bölümünde değil The Christmas Invasion bölümünde başlar. Bu bölüm 2005 yılının Noel'inde yayınlanır ve Onuncu Doktor tam bir bölümde ilk defa görünür. The Christmas Invasion aynı zamanda Doctor Who'nun ilk noel özel bölümü olma özelliğini taşır ve o zamana kadar (25 Aralık 2005) modern serinin yayınlanan en uzun süresine sahip bölümüdür. 60 Dakika olan The Christmas Invasion dizinin standart bölüm süresinden 15 dakika daha uzundur.

Dördüncü Doktor (Tom Baker) döneminde Doktor'un yardımcısı olan Sarah Jane Smith (Elisabeth Sladen) Onuncu Doktor döneminde ilk defa School Reunion bölümünde uzun bir aradan sonra yeniden gözükür ve o bölümden sonra Doctor Who'nun (ilk dört sezon) yapımcısı Russell T Davies tarafından Sarah Jane Smith karakteri için The Sarah Jane Adventures "Sarah Jane'in Maceraları" adında bir spin-off yapılır.

Rejenerasyon
------------

Onuncu Doktor "The End of Time" bölümünde 4. sezondaki yol arkadaşı Donna Noble'ın büyükbabası olan Wilfred Mott (Bernard Cribbins)'u Vinvocci Kapsülün'den kurtarırken yoğun radyosyana maruz kalmıştır. Onuncu Doktor'un bedeni bu yoğun radyasyon'dan dolayı rejenerasyon geçirmek zorunda kalmıştır. Onuncu Doktor'un rejenerasyonu da diğer Doktor'lar gibi duygusal bir sahne olmuştur. Onuncu Doktor'un son sözü "gitmek istemiyorum" olmuştur.

Onuncu Doktor'a rejenerasyonunun yaklaştığı Planet of the Ood bölümünde Ood Sigma tarafından Doktor'un "şarkısının sona erdiği" biçimiyle haber edilmiştir.

Planet of the Dead bölümünde ise yine "Karanlık geliyor. Sizin şarkınız sona eriyor. Kapıyı 4. kere vuracak" sözleriyle Onuncu Doktor'a rejenerasyonu haber edilmiştir.

Kişilik
-------

Onuncu Doktor, (aynı Altıncı Doktor gibi) dışarıdan neşeli bir kimliğinin olduğu gözlense de, aslında Doktor'un en karanlık karaktere sahip olan enkarnasyonlarındandır. Onuncu Doktor'un bu özelliği en belirgin olarak The Satan Pit, The Runaway Bride, Midnight ve The Waters of Mars bölümlerinde gayet net bir şekilde görülebilir. Onuncu Doktor aynı zamanda Doktor'un en kibirli enkarnasyonlarından da birisidir ve sık sık kendini över. The Stolen Earth bölümünde bir dalek tarafından vurulan Onuncu Doktor, yakışıklı ve mükemmel bedenini değiştirmek istemez ve rejenerasyon enerjisini The Christmas Invasion bölümünde kesilen eline aktararak yüzünü korur. Doktor'un bir rejenerasyon hakkı elenmiştir ancak Onuncu Doktor vücut değiştirmemiştir. Bu yüzden Onuncu Doktor iki kez rejenerasyon geçiren ilk ve tek Doktor'dur.

Onuncu Doktor, kendine özel ilk bölümü olan (aynı zamanda Modern Seri'nin ilk özel ve noel özel bölümü) The Christmas Invasion'da, Sycorax liderini alt ettikten sonra kendisini "İkinci bir şans verme. Ben böyle biriyim." şeklinde özetlemiştir.

Russell T Davies Onuncu Doktor'u ilk yıllarda neşeli bir ruh halinde yaratmıştır. 2005 yılında 2. sezon finali olan Doomsday bölümünde Rose Tyler Paralel Dünya'ya geçip gerçeklikte ölünce Doktor neşesini kaybetmeye başlamıştır. Bu ruh halini Onuncu Doktor 2005 Noel özeli olan The Runaway Bride bölümünde Racnoos'a karşı savaşırken açıkça göstermiştir. Onuncu Doktor'un bu psikolojisi daha sonra The Family of Blood bölümünde tekrar gözükmüştür. Onuncu Doktor aileye zarar vermemek için onlardan kaçmıştır fakat aile Onuncu Doktor'un üstüne gelince Doktor bütün aileyi tek tek yok etmiştir.

2007 Noel özel bölümü Voyage of the Damned'de ise Onuncu Doktor'u kurtarmak için Astrid Peth kendini feda etmiştir. Doktor'un psikolojisi bu olaydan sonra daha'da bozulmuştur. Midnight bölümünde yolcular Doktor'u da kimliği belirsiz ve ne olduğu bilinmeyen yaratıkla iş birliği yaptığını sanmışlardır. Onuncu Doktor'un onlara bunun büyük bir saçmalık olduğunu açıklamaya çalışırken oluşan öfkeli hali bir kez daha görünmüştür.

4. sezonun final bölümü Journey's End bölümünde Davros, Doktor'a "Bir düşün Doktor daha kaç tanesi gitti" dediğinde Onuncu Doktor Astrid Peth'i, Jenny'i, Luke Rattigan'ı ve ölen yardımcılarını hatırlamıştır.

2009 özel bölümlerinden olan The Waters of Mars bölümünde, Onuncu Doktor Zaman Yasaları'na karşı gelerek Yüzbaşı Adeleiade Brook ve mürettebatını kurtarmıştır. Fakat Adelaide Brook son sahnede Doktor'un bu yaptığının yanlış olduğunu düşünerek, evinde kendini vurup intihar etmiştir.

Doktor'un onuncu enkarnasyonunun bu özellikleri, ilk bakışta neşeli ve çocuksu görünse de onu en kibirli ve en karanlık Doktor yapmaktadır.

Doctor Who'daki etkisi
----------------------

Onuncu Doktor David Tennant'ın oyunculuğu ve sempatik mimiklerini kullanışı sayesinde oldukça popüler bir Doktor olmuştur. Doctor Who Magazine dergisi tarafından "Gelmiş Geçmiş En İyi Doktor" seçilmiştir. Yine aynı dergide yapılan anketlerde bugüne kadar Tom Baker'a ait olan "En Tanınmış Doktor" unvanını tam iki kez Dördüncü Doktor'un elinden almıştır.

Belirgin özellikleri
--------------------

Onuncu Doktor'u canlandıran David Tennant, Yedinci Doktor'u canlandıran Sylvester McCoy ve On İkinci Doktor'u canlandıran Peter Capaldi gibi İskoç'tur.

Onuncu Doktor'un diğer Doktorlardan bir farkı da "kızıl" olma takıntısıdır. The Christmas Invasion bölümünde ilk yol arkadaşı Rose Tyler'a "Ben kızıl mıyım" diye sormuştur.

Onuncu Doktor, Time Crash mini bölümünde favori Doktor'unun Beşinci Doktor olduğunu belirtmiş ve onun gibi davrandığını söylemiştir.

Onuncu Doktor yine Time Crash mini bölümünde Beşinci Doktor'la karşılaşarak, Doctor Who'nun modern serisinde önceki enkarnasyonlarından biriyle karşılaşan ilk Doktor olmuştur.

Onuncu Doktor'un favori sözü (sloganı) "Allons-y!"dir. Onuncu Doktor'un bu sözü Fransızca'da "Hadi gidelim!" anlamını taşır ve sık sık bu sözü kullanır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "David Tennant quits as Doctor Who". *News*. BBC. 29 Ekim 2008. 20 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2008.
2. ↑  "David Tennant to leave Doctor Who". *Doctor Who*. BBC. 29 Ekim 2008. 13 Şubat 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2008.
3. ↑  "Companion Piece". BBC News. 14 Ağustos 2007. 5 Mart 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Haziran 2010.
4. ↑  "Who Should Be So Lucky?". 19 Aralık 2007. 2 Ocak 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Haziran 2010.
5. ↑  "Confidential at Christmas". *Doctor Who Confidential*. 4. sezon. § 1. 25 Aralık 2007.
6. ↑  "Doctor Who- Sarah Jane Smith Character Guide". BBC. 14 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Haziran 2010.
7. ↑  "Tenth Doctor 2005-2010". *doctorwho.tv*. BBC Worldwide. 2 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ağustos 2015. Companions Sarah Jane SmithK-9
8. ↑  Olsen, Anton (21 Temmuz 2009). "Who s Your Favorite Doctor Who Companion". *Wired*. 9 Şubat 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Eylül 2015.
9. ↑  Executive Producer Mark Cossey, Executive Producers For *Doctor Who* Russell T Davies, Julie Gardner, Producer Zoë Rushton, Series Producer Gillane Seaborne (25 Aralık 2008). "[Untitled]". *Doctor Who Confidential*. 4. sezon. § 14. Cardiff: BBC. BBC Three.
10. ↑  Collins, Robert (16 Aralık 2008). "Doctor Who: Velile Tshabalala". *The Daily Telegraph*. Londra. 28 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Haziran 2010.
11. ↑  Cook, Benjamin (9 Ocak 2008). "Sands of time". *Radio Times* (11–17 Nisan 2009). ss. 16-20.
12. ↑  "TV – Tube Talk – Ten 'Waters of Mars' teasers". Digital Spy. 30 Ekim 2009. Erişim tarihi: 1 Haziran 2010.
13. ↑  "Lindsay Duncan to star in second Doctor Who Special of 2009". BBC. 19 Şubat 2009. 14 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Haziran 2010.
14. ↑  Davies, Russell T (7 Nisan 2009). "Dr Who's Easter special". BBC News. 10 Nisan 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Nisan 2009.
15. ↑  "Doctor Who: Series five" (Basın açıklaması). BBC Press Office. 3 Eylül 2007. 6 Ocak 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Eylül 2007. 
Sherwin, Adam (3 Eylül 2007). "Tennant takes a break from the TARDIS". *The Times*. 6 Temmuz 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Eylül 2007.

| * g
* t
* d
Doctor Who'da Doktor rolünü oynayan oyuncular |
| --- |
| Resmî sezonlar | 
* William Hartnell (1.)
* Richard Hurndall (1.)
* Patrick Troughton (2.)
* Jon Pertwee (3.)
* Tom Baker (4.)
* Peter Davison (5.)
* Colin Baker (6.)
* Sylvester McCoy (7.)
* Paul McGann (8.)
* Christopher Eccleston (9.)
* David Tennant (10.)
* Matt Smith (11.)
* Peter Capaldi (12.)
* Jodie Whittaker (13.)
* David Tennant (14.)
* Ncuti Gatwa (15.)

 |
| Diğer yapımlar | 
* Michael Jayston (Valeyard)
* John Hurt (Savaş Doktoru)
* Peter Cushing (*Dr. Who*)
* Trevor Martin (Alternatif 4.)
* Jo Martin (Kaçak Doktor)

 |