***Berlin'in Düşüşü*** (Rusça: Падение Берлина) 1950 yapımı Sovyet savaş ve propaganda filmidir. Film, dizi şeklinde ayrılmış iki bölümdür. Yapımcılığını Mosfilm Studio, yönetmenliğini Mikheil Chiaureli'nin üstlendiği filmin senaryosunu Pyotr Pavlenko ve bestesini Dmitri Shostakovich yaptı. İkinci Dünya Savaşı tarihini, olaylarda Sovyet diktatörü Joseph Stalin'in (Mikheil Gelovani'nin canlandırdığı) oynadığı rolün son derece olumlu bir tasvirine odaklanarak betimleyen film, Stalin'in kişilik kültünün en önemli tezahürlerinden biri olarak kabul edilir ve Sovyet gerçekçiliğinin tanınmış bir örneğidir. De-Stalinization'dan sonra film Doğu Bloku'nda onlarca yıl yasaklanmıştır.

 Filmden bir karede, Adolf Hitler ve Eva Braun olarak Vladimir Savelyev ve Marie Nováková

Konusu
------

### Bölüm 1

Çekingen bir çelik fabrikası işçisi olan Aleksei Ivanov, üretim kotasını büyük ölçüde aşar ve Lenin Nişanı almak ve Joseph Stalin ile özel bir görüşme yapmak üzere seçilir. Aleksei, idealist öğretmen Natasha'ya aşık olur ama ona yaklaşmakta güçlük çeker. Lider, bahçesiyle ilgilenen Stalin'le karşılaştığında onun duygularını anlamasına yardım eder ve ona şiirler okumasını söyler. Ardından, ikisi de Stalin'in evinde Sovyet liderliğinin geri kalanıyla bir öğle yemeği yer. Aleksei, Moskova'dan döndükten sonra Natasha'ya aşkını itiraf eder. İkisi de bir buğday tarlasında gezinirken, kasabaları Sovyetler Birliği'ni işgal eden Almanların saldırısına uğrar.

Aleksei bilincini kaybeder ve komaya girer. Uyandığında Natasha'nın kayıp olduğu ve Almanların Moskova'nın kapılarında olduğu söylenir. Başkentte Stalin, morali bozuk olan Georgy Zhukov'a kuvvetlerini nasıl konuşlandıracağını açıklayarak şehrin savunmasını planlar. Aleksei, Kızıl Ordu için gönüllü olur ve 1941 Ekim Devrim Yürüyüşü'ne ve Moskova Savaşı'na katılır. Berlin'de, müttefiklerinin - İspanya, Türkiye, Vatikan, Romanya ve Japonya - onayını aldıktan ve aralarında Natasha'nın da bulunduğu uzun bir Sovyet köle-işçi sütununu izledikten sonra Adolf Hitler, Moskova'nın düşmediğini duyunca çok kızar. Walther von Brauchitsch'i görevinden alır ve ordunun komutasını Gerd von Rundstedt'e teklif eder; ikincisi, Stalin'in büyük bir lider olduğunu ve Almanya'nın yenilgisinin kesin olduğunu söyleyerek reddeder. Hitler, Stalingrad'a saldırma emri verir. Bu arada Hermann Göring, Almanya'ya gerekli malzemeleri sağlayan İngiliz kapitalist Charles Bedstone ile pazarlık yapar. Stalingrad'daki Sovyet zaferinden sonra Vasily Chuikov, Ivanov'a Stalin'in her zaman Kızıl Ordu ile birlikte olduğunu söyler. Hikâye, Stalin ve Batılı Müttefiklerinin savaşın geleceğini tartıştığı Yalta Konferansı'na geçer.

### Bölüm 2

Stalin, generallerine Berlin'i kimin, kendilerinin mi yoksa Batılı Müttefiklerin mi alacağını sorar. Generaller şehri ele geçireceklerini söylerler. Aleksei'nin Muhafızlar birimi Berlin'e doğru ilerlerken, Hitler sinir krizi geçirir ve askerlerinden sonuna kadar savaşmasını ister. Almanlar, Kızıl Ordu gelmeden önce Natasha'nın tutulduğu toplama kampındaki mahkumları infaz etmeyi planlar, ancak Aleksei'nin birimi, mahkumları serbest bırakır. Natasha bayılır ve onu bulamaz. Hitler, Sovyetler Berlin'e yaklaştıkça umutsuzluğa kapılır ve gerçeklik üzerindeki hakimiyetlerini kaybeder. Hitler, Sovyetler yaklaşırken binlerce sivilin boğulduğu metro istasyonlarına su basılmasını emreder. Daha sonra Eva Braun ile evlenir ve intihar eder. Gen. Hans Krebs Hitler'in ölüm haberini Kızıl Ordu'ya iletir ve ateşkes için yalvarır. Stalin, yalnızca koşulsuz teslim olmayı emreder. Aleksei, Zafer Sancağı'nı Mikhail Yegorov ve Meliton Kantaria ile birlikte taşıması için seçilir. Tümenleri Reichstag'a saldırır ve üçü Sovyet bayrağını çeker. Almanlar teslim olur ve SSCB'nin dört bir yanından Kızıl Ordu askerleri zaferi kutlar. Stalin'in uçağı Berlin'e iner ve "tüm uluslardan" coşkulu bir kalabalık ile karşılanır, ellerinde kendi resminin olduğu posterler ve çeşitli ulusların bayrakları sallanır. Stalin, dünya barışı çağrısında bulunduğu bir konuşma yapar. Kalabalığın içinde duran Aleksei ve Natasha birbirlerini tanır ve yeniden bir araya gelirler. Natasha, Stalin'den kendisini yanağından öpmesine izin vermesini ister ve mahkumlar birçok dilde Stalin'i överken onlar kucaklaşır. Film, Stalin'in herkese barış ve mutluluk dilemesiyle sona erer.

Oyuncular
---------

* Boris Andreyev - Aleksei Ivanov
* Mikheil Gelovani - Joseph Stalin
* Yuri Timoşenko - Kostya Zaichenko
* Marina Kovalyova - Natasha Rumyantseva
* Vladimir Savelyev - Adolf Hitler
* Vladimir Kenigson - General Hans Krebs
* Maksim Shtraukh - Vyacheslav Molotov
* Nikolay Mordvinov - Lavrentiy Beria (1953'te ortadan kaldırıldı)
* Alexey Gribov - Kliment Voroshilov
* Nikolai Ryzhov - Lazar Kaganoviç
* Aleksandr Khanov - Nikolay Bulganin
* Gavriil Belov - Mikhail Kalinin
* Ruben Simonov - Anastas Mikoyan
* Fyodor Blazhevich - Mareşal Georgy Zhukov
* Andrei Abrikosov - General Aleksei Antonov
* Konstantin Bartashevich - General Vasili Sokolovski
* Sergei Blinnikov - Mareşal Ivan Konev
* Boris Livanov - Mareşal Konstantin Rokossovsky
* Vladimir Lyubimov - Mareşal Aleksandr Vasilevski
* Boris Tenin - General Vasily Chuikov
* Mihail Sidorkin - General Sergei Shtemenko
* Oleg Frelikh - Franklin D. Roosevelt
* Viktor Stanitsyn - Winston Churchill
* Marie Nováková (Koptová) - Eva Braun
* Jan Werich - Hermann Göring
* Nikolai Petrunkin - Joseph Goebbels
* Vladimir Renin - Mareşal Gerd von Rundstedt
* Nikolai Plotnikov - Mareşal Walther von Brauchitsch
* Vladimir Pokrovsky - General Alfred Jodl
* Karel Roden Jr. - Charles Bedstone
* Miroslav Homola - Heinz Linge (K. Homola olarak anılır)
* Dmitry Dubov - Mikhail Yegorov
* Georgy Tatishvili - Meliton Kantaria
* Veriko Anjaparidze - öldürülen Alman askeri Hans'ın annesi
* Nikolay Bogolyubov - Khmelnitsky
* Sofya Giatsintova - Antonina Ivanovna, Ivanov'un annesi
* Yevgeniya Melnikova - Lidiya Nikolayevna, sekreter
* Dmitry Pavlov - Tomashevich
* Andrei Petrov - pilot
* Ivan Solovyov - Johnson
* Tamara Nosova - Katya
* Leonid Pirogov - James F. Byrnes

Yapım
-----

### Ana çekimler

Chiaureli, çekimler için Berlin'e yaklaşık 10.000 Sovyet figüranı getirdi ve ayrıca tüneli su basması sahnesinde birçok yerel sakin figüran olarak kullanıldı; Batı Berlin'in Britanya Bölgesi'nde bulunduğu ve çekimleri ağırlıklı olarak Babelsberg Stüdyolarında yaptığı için Reichstag'da çalışamadı. Ancak Almanya'nın başkentinde geçen bölümlerin çoğu Baltık bölgesi|ndeki harabe şehirlerde çekildi. Ek olarak, Mosfilm'in stüdyolarında Berlin'in bir kilometrekareden büyük ölçekli bir modeli inşa edildi; bu minyatür model, II. Bölüm'ün sonundaki kentsel savaş sahnelerini yaratmak içindi.

Sovyet Ordusu, Berlin'in Düşüşü'nde gösterilen açık alan savaşlarını yeniden yaratmak için beş tümen, onları destekleyen topçu oluşumları, dört tank taburu, 193 askeri uçak ve 45 ele geçirilmiş Alman tankı sağladı. Çekimler sırasında 1,5 milyon litre yakıt tüketildi.

Berlin'in Düşüşü, Sovyetler Birliği'nde yapılan ilk renkli filmlerden biriydi. Yapımcılar, UFA'nın Neubabelsberg'deki stüdyolarından alınan Agfacolor makaralarını kullandılar.

### De-Stalinizasyon

Mart 1953'te Stalin'in ölümü, Doğu Bloku siyasetinde keskin bir dönüşün sinyalini verdi. Beria tutuklandıktan sonra, yeni yöneticiler Chiaureli'ye Moskova'yı terk etmesi talimatını verdi. *Berlin'in Düşüşü* dolaşımdan çekildi. Sovyet Film İhracat Bürosu'nun gösterimini durdurma yönergesi Temmuz ayında Doğu Almanya'ya ulaştı. 1953 yazında, Aleksei Ivanov'un Moskova'da Stalin ve diğer Sovyet liderleriyle yemek yediği sahne, mevcut tüm kopyalardan düzenlendi; yazar Richard Taylor, bunu Beria'nın karakterinin oradaki görünümüne bağladı. 1953 sonrası versiyonda Ivanov, Stalin ile tanıştırılır ve ardından Natasha ile buğday tarlasında gezinirken gösterilir.

25 Şubat 1956'da Nikita Kruşçev, Sovyetler Birliği Komünist Partisi 20. Kongresi önünde Stalin'in kişilik kültünü kınayan bir konuşma yaptı. Arada dinleyicilere şunları söyledi:

### Restorasyonu

1991'de, Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından, *Berlin'in Düşüşü,* 48. Venedik Uluslararası Film Festivali sırasında kırk yıl sonra ilk kez halka açık gösterimini yaptı.

1993'te Dušan Makavejev, *Gorilla Bathes at Noon* adlı resmine filmden görüntüler ekledi.

2003 yılında, film Toulouse'dan bir şirket tarafından nispeten düşük kalitede yeniden düzenlendi. 2007'de Amerikalı grup International Historical Films tarafından yeniden yayınlandı. Mevcut hiçbir sürüm Beria'nın yer aldığı sahneleri içermemektedir, ancak filmin birkaç eski sansürsüz kopyası var gibi görünüyor.

Kaynakça
--------

1. ↑  Peter Rollberg (2009). *Historical Dictionary of Russian and Soviet Cinema*. US: Rowman & Littlefield. ss. 223-224. ISBN 978-0-8108-6072-8.
2. ↑  non-credited writer (13 Temmuz 1950). "Frau Hitler reicht das Gift" [Mrs. Hitler is Satisfied with the Poison]. *spiegel.de* (Almanca). Der Spiegel. 24 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2011.
3. 1 2  Andreas Kilb (20 Eylül 1991). "Die Meister des Abgesangs" [The Masters of the Swan Song]. *zeit.de* (Almanca). Die Zeit. 16 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2011.
4. ↑  "Iskusstvo kino, Issues 9–12". *Iskusstvo Kino*. State Committee of Cinematographylishers: 79. 1996. ISSN 0021-1788. 11 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Nisan 2011.
5. 1 2  Thomas Lindenberger, (Ed.) (2006). *Massenmedien im Kalten Krieg: Akteure, Bilder, Resonanzen*. Böhlau Verlag. ss. 83-90. ISBN 978-3-412-23105-7.
6. 1 2  Richard Taylor (1999). *Film propaganda: Soviet Russia and Nazi Germany*. I.B. Tauris. ss. 99-127. ISBN 978-1-86064-167-1.
7. ↑  Nikita Sergeevich Khrushchev; Sergei Khrushchev (2004). *Memoirs of Nikita Khrushchev, Volume 2*. Brown University. ss. 41-42. ISBN 978-0-271-02861-3.  Yazar eksik `|soyadı1=` (yardım)
8. ↑  Holden, Stephen (29 Mart 1995). "Film Festival Review; A Russian Expatriate Adrift in Berlin". *The New York Times*. 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Nisan 2011.
9. ↑  Richard Taylor (2007). "Mikheil Chiaureli: The Fall of Berlin (Padenie Berlina, two parts, 1949)". *kinokultura.ru*. 30 Ekim 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Nisan 2011.

Dış bağlantılar
---------------

* YouTube'da Part I and YouTube'da Part II of *The Fall of Berlin*, on Mosfilm's YouTube channel.
* *The Fall of Berlin 17 Nisan 2013 tarihinde Archive.is sitesinde arşivlendi* for direct free viewing on the Mosfilm studio's official site.
* IMDb'de *Berlin'in Düşüşü*
* *The Fall of Berlin* 9 Şubat 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. on kino-teatr.ru.
* *The Fall of Berlin* on Mubi.
* *The Fall of Berlin* 15 Mart 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Princeton Üniversitesi Slavistik Departmanı sitesinde.
* Michael Barrett'in "Berlin'in Düşüşü" kitabına bir bakış 16 Ocak 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi..
* Akado.ru'da "Berlin'in Düşüşü" hakkında bir makale 29 Kasım 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi..
* *The Fall of Berlin* 15 Eylül 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ostfilm.de'de.