**Milenio Karteli** veya **Cártel de los Valencia** (Valencia ailesi Karteli), Michoacán merkezli bir Meksikalı suç örgütüydü. 2000'li yılların başında Jalisco'ya taşınmıştı. Jalisco Yeni Nesil Karteli, Milenio Kartelinin parçalanmasından doğmuştur.

Tarihi
------

Milenio karteli ilk olarak 1970'lerin sonlarında, Tamaulipas'lı bir avokado çiftçisi aile olan Valencia ailesinin Jalisco ve Michoacán'da esrar ve afyon haşhaş yetiştirmeye başlaması ve bu ilaçları daha büyük kartellere satmaya başlamasıyla ortaya çıktı. 1990'ların ortalarında Medellín Kartelinden Fabio Ochoa Vásquez gibi Kolombiyalı kaçakçılarla yakın bağlantıları vardı ve 2000'lerin başında Zhenli Ye Gon tarafından sağlanan sentetik uyuşturucularla çalışıyorlardı. Bu zamana kadar kartel, liderleri Armando Valencia Cornelio'nun 2003'te yakalanması gibi hükûmetten birçok darbe almıştı. Sinaloa Karteliyle bağlantılı olan yeni lider Óscar Orlando Nava Valencia, yapılarını korumak için Milenio karteli, Ignacio Coronel Villarreal'in doğrudan emri altında Sinaloa federasyonu olarak bilinen şeyin bir kolu haline geldi.

Luis Valencia Valencia ve Óscar Nava Valencia, 15 Ağustos 2003'te Armando Valencia Cornelio'nun tutuklanmasının ardından kartelin kontrolünü ele geçirdi. Kartel, esrar ve eroin ürettiği en az altı Meksika eyaletinde faaliyet gösteriyordu: Michoacán, Colima, Jalisco, Meksiko, Nuevo León ve Tamaulipas. Bir diğer akraba ve yakın ortak ise Oscar Nava Valencia'ydı.

28 Ekim 2009'da Oscar Nava Valencia (El Lobo), Jalisco'nun Tlajomulco de Zuniga belediyesinde Meksika Ordusu birlikleriyle yaşanan silahlı çatışmanın ardından yakalandı. Oscar Nava ve kardeşi Juan Nava Valencia, Güney ve Orta Amerika'dan Manzanillo, Colima limanına kokain sevkıyatının planlanması ve kaçakçılığından sorumluydu ve oradan da Amerika Birleşik Devletleri'ne kaçırıldı.

Oscar Nava Valencia'nın tutuklanmasının ardından kardeşi Juan Carlos Nava Valencia, Meksika Ordusu'nun operasyonu sırasında Guadalajara'da tutuklandığı 6 Mayıs 2010 tarihine kadar Milenio Kartelinin liderliğini devraldı.

### Kartelin Sonu

Milenio Kartelinin lideri Óscar Nava Valencia'nın 2009'da yakalanması ve Sinaloa Karteli federasyonundan Ignacio Coronel Villarreal'in ölümüyle birlikte bir güç boşluğu ortaya çıktı. Milenio Karteli, başta Ramiro Pozos *El Molca* liderliğindeki Cárteles Unidos (La Resistencia) ve Nemesio Oseguera Cervantes liderliğindeki Jalisco Yeni Nesil Karteli (CJNG) olmak üzere daha küçük gruplara ayrıldı ve bölgenin kontrolü için bir bölge savaşı başlattı.

Cárteles Unidos (La Resistencia), Los Zetas ile kısa bir ittifak kurdu, CJNG ise, Sinaloa Karteli ile yeniden bir araya geldi ve Sinaloa Kartelinden ayrılan Milenio Kartelinin diğer kalıntıları bağımsız hâle geldi ve La Familia Michoacana ile bir çalışma anlaşmasına vardı. Ancak 2011 yılında La Familia Michoacana dağıtıldığında Milenio Karteli Guadalajara'ya taşındı ve Los Zetas Karteli'nin bir grubuyla gevşek bir ittifak kurdu. Bazı Valencia/Milenio grupları CJNG ile savaş hâlinde olsa da Valencia ailesinin çekirdeği, Oseguera Cervantes'in karısının Rosalinda González Valencia olması nedeniyle Cervantes ile ilişkilidir, Milenio çetesinin kalıntıları şu anda CJNG kanadı altında bulunmaktadır "Los Cuinis" olarak bilinir.

29 Ocak 2011'de Oscar Nava Valencia, Teksas'ın Güney Bölgesi'nde komplo kurma ve uyuşturucu kaçakçılığı suçlamalarıyla karşı karşıya kalmak üzere Amerika Birleşik Devletleri'ne iade edildi. 8 Ocak 2014'te 25 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Ayrıca bakınız
--------------

* Cárteles Unidos (La Resistencia)
* Jalisco Yeni Nesil Karteli
* La Familia Michoacana