**Bob Semple tankı** Yeni Zelanda Bayındırlık Bakanı Bob Semple tarafından İkinci Dünya Savaşı sırasında tasarlanmış bir tanktı. Mevcut malzemelerden askeri donanım yapma ihtiyacından yola çıkan tank, bir traktör şasesi üzerine oluklu sacdan inşa edilmişti. Yeni Zelanda'nın, dışarıdan yardım almadan Japon işgaline karşı kendini savunmaktan korktuğu bir belirsizlik döneminde tasarlanmış ve inşa edilmiş olan bu tanklar, Yeni Zelanda'yı korumak için bir araç inşa etmek için sivil bir çabaydı.

Hiçbir resmi plan veya taslak olmadan inşa edilen tankın, çok sayıda tasarım kusuru ve pratik zorluğu vardı bu yüzden asla seri üretime girmedi ve savaşta kullanılmadı.

Tasarım ve İnşası
-----------------

Yeni Zelanda, komşusu Avustralya gibi, yerli bir zırhlı savaş aracı endüstrisine sahip değildi. Zırhlı savaş araçlarının İngiltere'den temin edilmesi bekleniyordu. Avustralya  ve Yeni Zelanda, zırh ve zırhlı araç üretimine dönüştürülebilecek bazı ağır sanayilere sahipti, ancak çok az şey yapıldı. Yeni Zelanda Ordusunu mekanize etme fikri savaştan önce önerildi, ancak fazla ilerleme kaydedilmedi. Afganistan'a satılmış olan Caterpillar Model 35 şasi üzerine zırhlı bir kutudan yapılmış 1937 yapımı Amerikan Disston "Altı Tonluk Traktör Tankı"nın kullanılması önerildi.

Yeni Zelanda bazı doğaçlama zırhlı kamyonlar inşa etmişti ve Avustralya'dan paletli taşıyıcılar alamayınca Avustralya'dan ithal edilen zırh plakalarıyla kendi araçlarını inşa ediyordu. 1940 ortalarında Fransa'nın düşüşünden ve oradaki çoğu İngiliz tankının kaybından sonra, üretimin Yeni Zelanda için ayrılma olasılığı yoktu. Yeni Zelanda hükûmeti Amerika Birleşik Devletleri'nden tank ve zırhlı araç ithal etmek yerine yerli kaynaklar ve materyallerle üretilmesine karar verdi.

Bir 'traktör-tank'ın uygun bir tasarım olacağına karar verildi; savunma ihtiyacı ortaya çıkarsa, birkaç saat içinde bir traktör tabanına büyük bir tank üst yapısı cıvatalanabilir ve bu da tankların hızlı bir şekilde dönüştürülmesine ve konuşlandırılmasına olanak tanınabilirdi.

İlk (Karbon çelik) prototip, kolayca bulunabilen bir tip olan Caterpillar D8 paletli traktör üzerine inşa edildi. Bayındırlık Departmanında 81 D8 vardı ve 19 tanesi daha kullanılabilir durumdaydı. Ağır silah eksikliği sebebiyle tank yalnızca 6 adet Bren makineli tüfeği ile donatılabilmiştir. Silahlar biri her iki tarafta, ikisi öne, biri kulede ve biri arkada olacak şekilde yerleştirilmiştir. Araç yüksekti (3.5 m) ve performansı zayıftı. Zırh levha eksikliği nedeniyle mermileri saptıracağı beklentisiyle oluklu kaplama kullanılmıştır. Tank 6'sı makineli tüfek nişancısı bir sürücü ve komutan olmak üzere toplam 8 kişinden oluşuyordu.

Tanklar, herhangi bir resmi plan veya taslak kullanılmadan inşa edildi. Bob Semple ve TG Beck (Christchurch Bölge İşleri Mühendisi) bir traktörün bir 'traktör-tank'a dönüştürülmesini betimleyen bir Amerikan kartpostalından yola çıkarak tankın tasarımını doğaçlama yaptılar. Bayındırlık Bakanı olarak Bob Semple'ın elindeki kaynakları kullanarak, ilk tank PWD'nin (Public Works Department) Temuka atölyelerinde hızla üretildi. Ek ikisi NZR Addington Atölyelerinde inşa edildi. İlk tank 5.902 sterline, ikinci ve üçüncüsü birlikte 4.323 sterline mal oldu ve toplam maliyeti 10.225 sterlin idi. (Ancak ordudan sadece 3,414 sterlin tahsil edildi).

Buradaki amaç, olası bir Japon işgali sırasında traktörlere hızlıca gövdeleri monte ederek bir an önce cepheye ve bulunması gereken konumlara göndermekti. Tankların halk tarafından alay konusu olması üzerine proje iptal edildi; Ancak Bob Semple projede ısrar etti ve hatta "Daha iyi bir fikirle gelen başka birini göremiyorum" dedi.

Kullanım ve performans
----------------------

Gereksinimlerin ve kaynakların sınırlamaları nedeniyle, tank işlevsel olarak oldukça başarısızdı. Büyük bir traktörü temel olarak kullanmak ve alelacele tasarlanmış ve kötü inşa edilmiş bir tank üst yapısına cıvatalamak suretiyle, ortaya çıkan bu tanklar yetersiz zırhlı, aşırı ağır (20-25 ton), kararsız, traktör dişlileri yüzünden hızı düşük ve vites değiştirebilmek için durmaları gerekiyordu. Ayrıca şase olarak kullanılan traktörün yapısal şekli ve aşırı titreşimler nedeniyle tanktan ateş etmek hem çok zor hem de isabetsizdi. Aracın sahip olduğu tüm bu olumsuz özellikler nedeniyle pek çok kaynak tarafından Bob Semple tankı "Şimdiye kadar üretilmiş en kötü tanklardan biri" olarak nitelendirdi.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 9 Nisan 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ekim 2021.
2. 1 2 3 4  Cooke, Peter D. F. (2000). *Defending New Zealand : ramparts on the sea 1840-1950s*. Defence of New Zealand Study Group. Wellington, N.Z.: Defence of New Zealand Study Group. ISBN 0-473-06833-8. OCLC 53060042.
3. 1 2  Fletcher, David (1989-1993). *British armour in the Second World War*. Londra: H.M.S.O. ISBN 0-11-290460-2. OCLC 21151873.
4. 1 2  "The "Semple" Tractor Tank". *Tank Encyclopedia* (İngilizce). 4 Şubat 2017. 9 Nisan 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ekim 2021.

| * g
* t
* d
Birleşik Krallık II. Dünya Savaşı'nda İngiliz Milletler Topluluğu zırhlı savaş araçları |
| --- |
| 

| * g
* t
* d
Tanklar |
| --- |
| Hafif tanklar | 
* Mk I, Mk II, Mk III, Mk IV, Mk V
* Mk VI
* Mk VII Tetrarch
* Vickers 6-Ton

 |
| Kruvazör Tanklar | 
* Mk I
* Mk II
* Mk III
* Mk IV
* Mk V Covenanter
* Mk VI Crusader
* Mk VII Cavalier
* Mk VIII Centaur
* Mk VIII Cromwell
* Mk VIII Challenger
* Comet
* Ram (Kanada)
* Sentinel (Avustralya)

 |
| Piyade tankları | 
* Mk I Matilda
* Mk II Matilda
* Mk III Valentine
* Mk IV Churchill

 |
| Orta tanklar | 
* Medium Mk II
* Sherman Firefly
* Grizzly I (Kanada)

 |

 |
| 

| * g
* t
* d
Kendinden itmeli topçu sistemleri |
| --- |
| 
* Bishop
* Sexton (Kanada)
* Deacon
* Archer
* Achilles

 |

 |
| 

| * g
* t
* d
Zırhlı personel taşıyıcılar |
| --- |
| 
* Universal Carrier
* Loyd Carrier
* Kangaroo (Kanada)
* Terrapin

 |

 |
| 

| * g
* t
* d
Keşif araçları ve zırhlı araçlar |
| --- |
| Keşif araçları | 
* Daimler Dingo
* Dingo Keşif Aracı (Avustralya)
* Humber Keşif Aracı
* Lynx Keşif Aracı (Kanada)
* S1 Keşif Aracı (Avustralya)

 |
| Hafif Keşif araçları | 
* Humber LRC
* Morris LRC
* Otter LRC (Kanada)

 |
| Zırhlı araçlar | 
* AEC Zırhlı Aracı
* Coventry Zırhlı Araç
* Daimler Zırhlı Araç
* Fox Zırhlı Araç (Kanada)
* Guy Zırhlı Araç
* Humber Zırhlı Araç
* Lanchester Zırhlı Araç
* Marmon-Herrington Zırhlı Araç (Güney Afrika)
* Morris CS9
* Rhino Ağır Zırhlı Araç (Avustralya)
* Rolls-Royce Zırhlı Araç
* Rover Hafif Zırhlı Araç (Avustralya)
* Standard Beaverette
* Hint Lastikli Model Zırhlı Taşıyıcı (Hindistan)

 |
| Zırhlı kamyonlar | 
* Bedford OXA
* Armadillo
* Bison
* C15TA Zırhlı Kamyon (Kanada)
* Leyland Beaver-Eel

 |
| Zırhlı Komuta Araçları | 
* AEC ACV
* Guy Lizard ACV

 |

 |
| 

| * g
* t
* d
Keşif araçları ve zırhlı araçlar |
| --- |
| 
* Avenger
* Black Prince
* Centurion
* Excelsior
* TOG 1
* TOG 2
* Tortoise
* Valiant
* Harry Hopkins
* Alecto
* Glanville Savaş Aracı
* Morris Motors Salamander
* Hillman Gnat
* Praying Mantis
* Schofield tankı (Yeni Zelanda)

 |

 |
| 

| * g
* t
* d
Zırhsız araçlar |
| --- |
| Topçu traktörleri | 
* AEC Matador
* Albion FT15N
* Morris CDSW
* Morris C8 *Quad*
* Scammell Pioneer
* Kanada Askeri Modeli

 |
| Komyonlar | 
* Bedford QLD
* Austin K2
* Morris 15 cwt
* Austin K5
* Bedford OYD
* Bedford OXD
* Morris C9
* Guy Ant
* Leyland Retriever (3-ton)
* Leyland Lynx (30-cwt)
* Leyland Hippo (10-ton)
* Thornycroft Nubian
* Thornycroft Tartar

 |
| Tank taşıyıcıları | 
* Diamond T tank taşıyıcısı
* Mack EXBX
* Yarı römorklu Scammell Pioneer

 |
| Çok amaçlı araçlar | 
* 4×2 Ford C11 hafif çok amaçlı araç
* ("Tilly") hafif çok amaçlı araç
* 4-Seater 4×2 korugan aracı

 |

 |