recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Raşidun Halifeliği zamanında İslam'ın yayılışından önceki Arapça lehçeleri
**Klasik Arapça** veya **Kuran Arapçası** (Arapça: ٱلْعَرَبِيَّةُ ٱلْفُصْحَىٰ) 7. yüzyıldan itibaren ve Orta Çağ boyunca, özellikle şiir, nesir ve hitabet gibi Emevi ve Abbasi edebi metinlerinde kullanılan Arapçanın standartlaştırılmış edebi biçimidir ayrıca Klasik Arapça, Modern Standart Arapça'nın dayandığı Arapça dilinin kaydıdır.

Klasik Arapçanın kapsamlı bir yazılı dilbilgisi, İranlı Müslüman dilbilgisi uzmanı Sibeveyhi tarafından yazılan el-Kitāb idi; güvenilir Arapça konuşmacıları olarak gördüğü Kuran ve Bedevi haber kaynnaklarına ek olarak, büyük ölçüde mevcut şiirsel metinlere ve önceki gramercilerin eserlerine dayanan bir Arapça gramer tefsiriydi. Bu çalışmanın birincil odak noktası, Kuran'ın ve peygamberlik haberlerinin tefsirini kolaylaştırmaktı.

Modern Standart Arapça, bugün Arap dünyasında yazılı ve resmi konuşmada, örneğin hazırlık konuşmaları, bazı radyo ve TV yayınları ve eğlence dışı içeriklerde kullanılan doğrudan onun soyundan gelmektedir. Modern Standart Arapçanın sözcük dağarcığı ve anlatımbilimi Klasik Arapçadan farklı olsa da, morfoloji ve sözdizimi temelde değişmeden kalmıştır (Modern Standart Arapça, Klasik Arapçada bulunan sözdizimsel yapıların bir alt kümesini kullanmasına rağmen).

Kaynakça
--------

1. ↑  Al-Jallad, Ahmad (2011). ""Polygenesis in the Arabic Dialects*"* (İngilizce). 15 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Mayıs 2023.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4134152-1

 |
a.b ve c pozitif sayıları için dikdörtgenler ile ab+ac=a(b+c) dağılım özelliğinin gösterimi
Soyut cebir ve mantıkta, ikili işlemlerin **dağılma özelliği**, temel cebirdeki **dağılma kuralı**nın genelleştirilmesidir.

Örneğin aritmetikte:

2 · (1 + 3) = (2 · 1) + (2 · 3), fakat 2 / (1 + 3) ≠ (2 / 1) + (2 / 3).
Birinci denklemin sol tarafındaki 2, 1 ve 3'ün toplamı ile çarpılır. Sağ tarafta, 1 ve 3, 2 ile ayrı ayrı çarpılır ve ardından bu çarpımlar toplanır. 
Eşitliğin her iki tarafının da sonucu (8)'dir. Bu çarpmaya, "çarpmanın toplama üzerine dağılma özelliği" denir.
Yukarıdaki 2, 1 ve 3 yerine herhangi reel sayılar konulursa, yine eşitlik sağlanır. Buna da, "reel sayılarda çarpmanın toplama üzerine dağılma özelliği" denir.

Tanım
-----

Bir A kümesi ve bu kümede tanımlı {\displaystyle \scriptstyle \*} ile {\displaystyle \scriptstyle +} ikili işlemleri verilsin. {\displaystyle \scriptstyle \*} işlemini şöyle ifade edebiliriz:

* Eğer *x*, *y* ve *z*, *S* kümesinin ögeleri (elemanları) ise, {\displaystyle \scriptstyle +} üzerine *sol dağılım* şöyle sembolize edilir:

{\displaystyle x\*(y+z)=(x+y)\*(x+z)}
* Eğer *x*, *y* ve *z*, *S* kümesinin ögeleri ise, {\displaystyle \scriptstyle +} üzerine *sağ dağılım* şöyle sembolize edilir::

{\displaystyle (y+z)\*x=(y\*x)+(z\*x)}
* Eğer sol ve sağ dağılım ise, {\displaystyle \scriptstyle +} üzerine *dağılım* denir.

{\displaystyle \scriptstyle \*} işleminde değişme özelliği varsa, yukarıdaki üç şartın mantıksal eşdeğer olduğuna dikkat edin.

Örnekle
-------

1. Sayıların çarpımı, sayıların toplama üzerine dağılmasıdır. Bu, doğal sayılardan karmaşık sayılara ve hatta nicel sayılara kadar geçerlidir.
2. Sıral sayılarda çarpmada yalnızca sol dağılma vardır.
3. Çapraz çarpımın vektör toplamı üzerine sol ve sağ dağılma özelliği vardır. Fakat birleşme yoktur.
4. Matris çarpımın matris toplamı üzerine dağılma özelliği vardır. Fakat birleşme yoktur.
5. Birleşmenin kesişme üzerine dağılma özelliği vardır. Kesişmenin de birleşme üzerine dağılması vardır.
***Üç İmparator Birliği*** (Almanca: *Dreikaiserbund*, Rusça: Союз трёх императоров) w, Otto von Bismarck'ın çabaları sonucunda oluşan ittifakların en önemli aşamasıdır. Bismark'ın öncülüğünde Avusturya-Macaristan İmparatorluğu, Alman İmparatorluğu ve Rusya arasında birkaç defa tekrarlanan antlaşmalar serisidir.

Yapılan bu antlaşmalarla Bismarck'ın hedeflediği; doğu ve güney sınırlarında Avusturya-Macaristan İmparatorluğu ile Rusya arasında süre gelen Balkanlar konusundaki sürtüşmeyi önlemek, öte yandan da batıdan yani Fransa'dan gelebilecek tehditlere karşı kendi safına yeni müttefikler katmaktı ki nitekim bu amacına ulaşmıştır. İlk antlaşma 1871'de Berlin'deki toplantıda karara bağlanarak yazılı olmayan protokol özelliğini taşımıştır. Burada alınan karar ise; Avrupa'da barışı tehdit edecek her türlü koşul ve etkenler karşısında bu üç imparatorluk birlikte hareket etme yönünde adım atmışlardır. Yazılı olarak yapılan ilk antlaşma 22 Ekim 1873'te Viyana'daki Schönbrunn Sarayı'nda İmparator I. Wilhelm (Alman İmparatorluğu), İmparator I. Franz Joseph (Avusturya-Macaristan İmparatorluğu) ve Çar II. Aleksandr arasında imzalanmıştır. Ancak 1875'te Rusya'nın çekilmesiyle bu geçerliliğini yitirmiştir.[*kaynak belirtilmeli*] 93 Harbi'nin ardından 3 Mart 1878'de imzalanan Ayastefanos antlaşmasıyla Rusya'nın bazı kazanımlarından vazgeçmesi üzerine Üç İmparator Birliği yenilenmek durumunda kalmıştır.

İkinci kez bu Üç İmparator Birliği 1881'de yazılı ve üç yıllığına yenilenmiş, ancak 1884'te yenilenen antlaşma 1887'de geçerliliğini koruyamamıştır. Ancak bu Üç İmparator Birliği'nin yıllar geçtikten sonra Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun Bosna Hersek'i işgal etme isteği üzerine diğer iki imparatorluğun destek olma kararında etkisini göstermiştir. Bulgaristan'ın bağımsızlığını ilan etmesi ve Girit'in Yunanistan'la 1908'de birleşme kararını almasının ardından Bosna Hersek'in Avusturya-Macaristan İmparatorluğu tarafından ilhak edilmesiyle bu birlik sonlanmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Jutta Pemsel: *Die Wiener Weltausstellung von 1873. Das gründerzeitliche Wien am Wendepunkt*. Böhlau Verlag, Wien/Köln 1989, ISBN 3-205-05247-1, S. 81.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: sh85135024
* NLI: 987007282384405171

 |
İnci arayan Kuveytli dalgıçlar tarafından kullanılan bir giysi parçası
**Fidjeri** (Arapça: الفجيري; bazen ***fijri*** veya ***fidjeri*** olarak yazılır)**,** başta Bahreyn ve Kuveyt olmak üzere Doğu Arabistan'ın Körfez ülkelerinde inci avcıları tarafından söylenen bir vokal müzik türüdür. Bir baş vokaliste, yardımcı şarkıcılardan oluşan bir koro ve alkışlar eşlik eder. Bir fidjeri topluluğuna *mirwas* (Arapça: المرواس) adı verilen minyatür çift taraflı bir el davulu ve iki elle oynanan bir toprak çömlek olan *jāhlah* (Arapça: الجاهلة) eşlik eder.

Fijiri sekiz türe ayrılmıştır: Sanginni (teknede değil sahilde söylenir), Bahri, Adsani, Mkholfi, Haddadi, Hasawi, Zumayya ve Dan, son ikisi sırasıyla Hasawi ve Mkholfi'nin alt türleridir. İki ana tür Bahri ve Adsani'dir. Arapçada inci avcısı şarkıcıları *nahham* olarak bilinir (Arapça: نهام).

Salem Allan ve Ahmad Butabbaniya, Bahreyn'in en tanınmış fijiri şarkıcılarından ikisidir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Bahreyn Müziği
* Kuveyt Müziği
* Doğu Arabistan Kültürü
* Testere (müzik)
* Liva (müzik)
* İnci dalışı

Daha Fazla Okuma
----------------

* Various artists (2000). *Fidjeri:Songs of the Bahrain Pearl Divers (CD)*. UNESCO. ASIN B00000AU93.
* Rovsing Olsen, Poul (2002). *Music in Bahrain*. David Brown Book Company. ISBN 87-88415-19-8.
* Various artists (1995). *A Musical Anthology of the Arabian Peninsula, Volume 2 - Music of the Pearl Divers (CD)*. Gallo. ASIN B000004A2D.
* Kerbage, Toufic (1982). *The Rhythms of the Pearl Diver Music in Qatar*. Culture & Art Directorate Ministry of Information Doha Qatar.

Dış bağlantılar
---------------

* Bahreyn, Muharraq yakınlarındaki bir köyde bir Fijiri şarkısı icra eden Ghalali geleneksel müzik ve dans grubunun Youtube klibi, 7 Ekim 2009 1 Mayıs 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Zeryab.com'da Salem Allan ve Ahmad Butabbanya'nın ses örnekleri
Meçhul bir ressamın fırçasından Kazan Sultanı Süyümbike ve Ödemişgiray
**Süyümbike** (Tatarca): *Söyembikä* Doğumu 1516; ölümü 1554 Moskova) Süyümbike ya da "Hanbike" sıfatıyla Kazan Hanlığı'nı yönetmiş olan Tatar Sultanı. Eşinin ölümü üzerine, oğlu Ödemişgiray han unvanı alınca, küçükyaşındaki oğlunun yerine Kazan Hanlığı’nın idaresini üstlenen, Kazan Hanlığının kadın hakimi.

Hayatı
------

Günümüz Tataristan’ın millî kahramanı olarak kabul edilir. Kazan şehrindeki Süyümbike Kulesi onun adını taşır.

Aslen Nogay mirzalarından Yusuf Mirza'nın soyundan gelen, Saraycık kökenli bir asilzade kızıdır (1). 12 yaşında Kazan'a gelmiştir. 1533 yılında Kazan Hanı Can Gali Han ile evlenmiştir. 1535 yılında Can Gali Han vefat eder. Bunun üzerine Süyümbüke 1536'da Safa Giray Han ile evlenir.

1549 yılında Safa Giray Han'ın da ölmesinin ardından, iki yaşındaki oğlu Ödemişgiray adına kazan tahtının idaresini üstlenir. Kazan Hanlığı'nın Rusların eline geçmesi üzerine 1553 yılında Rus Çarı IV. İvan tarafından Moskova'ya tutsak olarak getirilir. Altı yaşındaki oğlu Ödemişgiray'ı Ruslar vaftiz ederek Hristiyanlaştırırlar ve 'Aleksander' adını verirler. Süyümbike'nin babası, Nogay Hanı Yusuf Mirza Rus Çarı IV. İvan'dan kızının kendisine iadesini ister ama bu talebi cevapsız kalır.

Süyümbike bir yıl sonra 1554'te Moskova'da kahır içinde ölür. Mezarı belli değildir. Oğlu vaftiz edilerek 'Aleksander' adı verilen oğlu Ödemişgiray da annesi ve babası ile aynı kaderi paylaşır ve 19 yaşında veremden ölür.

Konuyla iligli yayınlar
-----------------------

* Rizaeddin Fahreddin: *Altın Orda ve Kazan Hanları*. Kaknüs Yayınları, istanbul 2003. ISBN 9756698616
* Hikmet Doğan: *Siyün Bike*. Türk Edebiyatı Vakfı Yayınları, istanbul 2005. ISBN 9757594369
* Ilgaz Vahap Nevruzhan: Süyüm Bike (Sevim Bike), Tarihi Roman, İstanbul, 1945.

Dış bağlantılar
---------------

* 
* 12 Mayıs 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 1187682179
* VIAF: 212156012398149700005

 |
**Lipofili** veya **lipofiliklik** (Yunanca "yağ" ve "φίλος "dostça" kelimelerinden türetilmiştir), kimyasal bir bileşiğin yağlarda, lipitlerde ve heksan ya da toluen gibi polar olmayan çözücülerde çözünme kabiliyetini ifade eder. Bu tür polar olmayan çözücüler lipofiliktir ("yağ seven" olarak tercüme edilmiştir) ve "benzer benzerde çözünür" aksiyomu genellikle doğrudur. Bu nedenle lipofilik maddeler diğer lipofilik maddelerde çözülme eğilimindedir, fakat hidrofilik ("su seven") maddeler suda ve diğer hidrofilik maddelerde çözülme eğilimindedir.

Lipofili, hidrofobi ve kutupsallık, terimleri sıklıkla birbirlerinin yerine kullanıldığı için, Londra dağılma kuvvetine katılım eğilimi aynı olabilir. Bununla birlikte, "lipofilik" ve "hidrofobik" terimleri, hidrofobik olan ancak lipofilik olmayan silikonlar ve florokarbonlarla görülebileceği gibi eşanlamlı değildir.

Yüzey aktif maddeler (Sürfaktanlar)
-----------------------------------

Hidrokarbon bazlı yüzey aktif maddeler, amfifilik (veya amfipatik), maddelerdir; hidrofilik, su etkileşimli bir "uç" veya "baş grubu" ve uzun bir grup hidrokarbon fragmanından oluşan "kuyruk"tan oluşur. Düşük yüzey enerjili yüzeylerde toplanır, Hava-su arayüzünü (yüzey gerilimini) düşürür ve su ile karışmayan damlacıkların yüzeyleri dahil olmak üzere yağ/su emülsiyonlarında yüzeyler arası gerilimi düşürür. Bu yüzeylerde doğal olarak kendilerini kafa grubu suda ve kuyrukları su dışına çıkacak (su-hava ara yüzünde olduğu gibi) veya yapışacak şekilde yönlendirirler veya suya karışmayan fazda çözünürler (emülsifiye yağ damlacığında olduğu gibi). Her iki yapılandırmada da baş grupları suyla güçlü bir şekilde etkileşime girerken kuyruklar suyla temastan kaçınır. Sürfaktan molekülleri ayrıca, kafa gruplarının yapışıp uçları birbirine yapışmış miseller halinde suda birikir. Miseller, hidrofobik merkezlerine yağlı maddeler çeker; kişisel temizlik ve çamaşır yıkamak için kullanılan sabun ve deterjanların temel etkisi bu şekildedir. Miseller ayrıca, yağ bileşenlerinin (büyük ölçüde yağ asitleri ve 2-monogliseritleri) emilimine yol açan ilk adımda, yağlı maddelerin ince bağırsak yüzeyinde taşınması için biyolojik olarak önemlidir.

Hücre zarları esas olarak iki uzun alkil kuyruğuna bağlanmış yüksek su etkileşimli, iyonik fosfat kafa gruplarına sahip moleküller olan fosfolipidlerden oluşan iki katmanlı yapılardır.

Fakat, florosürfaktanlar amfifilik veya deterjan değildir çünkü florokarbonlar lipofilik değildir.

Güneşten koruyucularda sıkça kullanılan yaygın bir kozmetik bileşen olan oksibenzon özellikle nüfuz edicidir, çünkü çok lipofilik değildir. İdrar atılımlarında ölçülene göre bir topikal güneş koruyucu uygulamasından sonra% 0.4 ila% 8.7 oksibenzon absorbe edilebilir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Lipofobi
* Hidrofili
* Hidrofobi
* Lipofilik bakteri
* Mikroemülsiyon
* ITIES
* İyonik bölüm diyagramı

Kaynakça
--------

1. ↑  Lipofilik 3 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Kimyasal Terminoloji Özeti, 15 Ocak 2007 tarihine girmiştir .
2. ↑  Boş kaynak (yardım)
3. ↑  Hanson KM, Gratton E, Bardeen CJ. 2006.
4. ↑  H. Gonzalez, H. Farbrot, A. Larko.
**Second Stage Theatre**, New York
**Second Stage Theatre** (Türkçesi: **İkinci Sahne Tiyatrosu**), ABD’nin New York şehrinde yer alan çağdaş Amerikan oyunlarının oynandığı bir tiyatro kuruluşu ve binasıdır.

1979 yılında Carole Rothman ve Robyn Goodman tarafından kurulmuştur. Tiyatroya "ikinci sahne" isminin verilmesinin nedeni olarak çağdaş Amerikan tiyatrosunun gerek zamanlama, gerek mekan, gerekse kısıtlı gösteri olanaklarına sahip olduğu göz önünde tutularak onlara ikinci bir fırsat verme olarak belirtilmektedir.

Tarihçe
-------

1979 yılında kurulan Second Stage Theatre, bu tarihten sonra çeşitli yapılarda etkinlik gösterdi. 1984 yılında Carole Rothman ve Robyn Goodman McGinn/Cazale Tiyatrosu’nu satın aldıktan sonra bu tiyatro sürekli bir mekana sahip oldu.

1999 yılında ise 43. Cadde ile 8. Cadde’nin kesiştiği noktada bulunan yeni bina da bu tiyatro grubuna dahil oldu. 1929 yılında inşa edilmiş ve de daha önceden banka olarak kullanılan bu yapı Hollanda kökenli bir mimar olan Rem Koolhaas tarafından restore edildi. Böylelikle 1999 tarihinde itibaren iki farklı mekanlarda tiyatro etkinlikleri düzenlenmeye başlandı.

17 Temmuz 2008 tarihinde yapılan açıklamada Second Stage Theatre’in, 240 Batı 44. Cadde’de yer alan 597 seyirci kapasiteli Helen Hayes Tiyatrosu’nu satın aldığı ve de 2011 yılında itibaren Second Stage Theatre her üç mekanda da etkinliklerini sürdürecek.

Kaynakça
--------

*
| * g
* t
* d
Kafkasya Cephesi |
| --- |
| 
* Köprüköy
* Ardahan
* Sarıkamış
* Van
* Malazgirt
* I. Karakilise
* Zeytun
* Köprüköy
* 1. Erzurum
* 1. Trabzon
* 1. Erzincan
* Muş
* Bitlis
* 2. Trabzon
* Çapakçur
* 2. Erzincan
* 2. Erzurum
* Serdarabad
* Baş Abaran
* II. Karakilise
* Mastara
* Çoloki
* Göyçay (Kürdemir-Karameryem)
* Binegedi
* Bakü

 |

**Karakilise Muharebesi** Malazgirt Muharebesi'nden sonra Temmuz 1915'te Kafkas cephesinde bir Muharebedir. Rus tarih literatüründe bu çalışma "Eleşkirt savunma harekatı" (9 Temmuz-3 Ağustos) parçası olarak kabul edilir. Daha önce 1915 yazında Ruslar, Van Gölü'nün kuzeydoğusundaki Türk mevzilerine saldırdı, ancak düşmanlarının boyutunu hafife aldılar. Malazgirt Savaşı'nda mağlup oldular. Bu başarı Abdülkerim Paşa komutasındaki Türkleri Eleşkirt vadisinde Ruslara doğru ilerlemeye teşvik ederken, Türkler, yaydıkları Ağrı dağları boyunca Oganovki'nin ordusundan arta kalanları takip ediyorlardı ve Rus generali Yudeniç, batıdan, çoğu Kazak birliklerinden oluşan yaklaşık 20.000 takviye ile onları kuşatmak için karşı saldırıya geçme fırsatı buldu. 5-8 Ağustos arasındaki sonraki muharebelerde Türkler güneye çekildiler, ancak Ruslar sadece kısmen başarılı oldular. Türkler bir miktar silah, büyük miktarda erzak kaybetti ve 10.000 kişi öldü ve yaralandı, 6.000 kişi esir düştü. Zorluklar nedeniyle Ruslar tam bir üstünlük sağlayamadılar ve Van'dan çekildiler ve 3 Ağustos'ta Türkler Van'ı aldılar.

Rus morali üzerine ekisi
------------------------

Muharebede mutlak bir zafer olmamasına ve cephede durum çok az değişmesine rağmen, Ruslar savaşı bir zafer olarak algıladı ve ulusal Rus moralini yükseltti. Bu küçük zafer, Doğu Cephesinde devam eden kayıplara biraz soluk aldırdı.

Kaynakça
--------

1. ↑  *World War I: encyclopedia*, Ed. Spencer Tucker and Priscilla Mary Roberts, (ABC-CLIO, 2005), 740; "*...Yudenich's accomplishment at Malazgirt proved to be the sole **victory** of the year for Russian troops.*"
2. ↑  Clodfelter, Micheal (2002). *Warfare and Armed Conflicts: A Statistical Reference to Casualty and Other Figures, 1500-2000* (İngilizce). McFarland. s. 460. ISBN 0-7864-1204-6.
3. ↑  Spencer Tucker, *The Great War, 1914-1918*, (University College London Press, 1998), 179.

* Spencer Tucker,The Great War, 1914–1918, page 179
**Tsukimi** (Japonca: 月見) veya **Otsukimi** (お月見, *"Ay izleme"*), Ay Festivali'nin bir çeşidi olan sonbahar ayını onurlandıran Japon festivalidir. Dolunay kutlamaları genellikle **Jūgoya** (十五夜, *15. gece*) olarak bilinen geleneksel Japon takviminin sekizinci ayının 15. gününde gerçekleşir; büyüyen ay, **Jūsan'ya** (十三夜, *13. gece*) olarak bilinen dokuzuncu ayın 13. gününde kutlanır. Bu günler normalde modern güneş takviminin Eylül ve Ekim aylarına denk gelir.

Bu gelenek Heian Dönemi'ne kadar uzanır ve günümüzde Japonya'da o kadar popülerdir ki, bazı insanlar sekizinci ay-güneş ayında dolunayın ortaya çıkmasının ardından birkaç akşam bu faaliyetleri tekrarlarlar.

Tsukimi gelenekleri arasında, Ay'ın güzelliğini kutlamak için Japon pampa otlarından yapılan süslemelerin sergilenmesi ve Tsukimi dango adı verilen pirinç tatlılarının yenmesi yer almaktadır. Ay'a adak olarak mevsimlik ürünler de sergilenmektedir. Dolunayda tatlı patates, bir sonraki ay büyüyen ayda ise fasulye veya kestane ikram edilir. Kutlamaların alternatif isimleri olan Imomeigetsu ("patates hasadı ayı") ve Mamemeigetsu ("fasulye hasadı ayı") veya Kurimeigetsu ("kestane hasadı ayı") bu adaklardan türetilmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  ""Tsukimi": The Japanese Tradition of Autumn Moon Viewing". *nippon.com* (İngilizce). 19 Eylül 2018. 13 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mart 2024.
2. ↑  Colleen Smith (25 Eylül 2015). "Where to view the harvest moon?". The Denver Post. 13 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mart 2024.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Tsukimi*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Moon Viewing Festival in Osaka - Sumiyoshi taisha
**Kimyasal kastrasyon**, bir kişinin cinsel dürtülerini azaltmak veya kontrol altına almak amacıyla kimyasal maddelerin kullanılmasıdır. Bu genellikle hormon ilaçlarıyla gerçekleştirilir ve kişinin cinsel dürtülerini, libido seviyesini düşürür. Kimyasal kastrasyon genellikle cinsel suçlar, özellikle çocuk istismarı vakaları üzerinde kontrol sağlamak amacıyla kullanılır.

Kimyasal kastrasyon, cerrahi kastrasyonun aksine "reversible"dir, yani ilaçlar bırakıldığında hormon seviyeleri normale dönebilir. Ancak, bu tür uygulamalar genellikle etik ve hukuki tartışmalara neden olur, çünkü bireyin fiziksel ve kişisel haklarına müdahale edebilir. Bu konuda farklı ülkelerde ve bölgelerde farklı yasal düzenlemeler ve uygulamalar bulunmaktadır.

Cinsel suçların tedavisi
------------------------

Kimyasal kastrasyon olarak 1944 yılında dietilstilbestrol adlı östrojen ilacı erkeklerin testosteronunu düşürmek amacıyla kullanılmıştır.[*kaynak belirtilmeli*]
Antipsikotik ilaç olan benperidol bazen uygunsuz cinsel davranışlar sergilediği düşünülen kişilerde cinsel dürtüleri azaltmak için kullanılmıştır ve aynı şekilde depo enjeksiyonu ile verilmiştir, ancak benperidol testosteronu etkilemez ve bu nedenle bir kastrasyon ajanı değildir.
Kimyasal hadım genellikle müebbet hapis veya ölüm cezasına daha kolay bir alternatif olarak görülmüştür çünkü hükümlünün serbest bırakılmasına izin vermiştir.

1981 yılında Pierre Gagné tarafından yapılan bir deneyde, uzun süredir cinsel sapkın davranış geçmişi olan 48 erkeğe 12 ay boyunca medroksiprogesteron asetat verilmiştir. Bu deneklerden kırkının sapkın cinsel davranışlara yönelik arzularının azaldığı, daha az sıklıkta cinsel fanteziler kurdukları ve cinsel dürtüler üzerinde daha fazla kontrol sahibi oldukları kaydedilmiştir. Araştırma, ilacın uygulanması sona erdikten sonra da bu iyileşmiş davranışın devam ettiğini ve herhangi bir yan etki görülmediğini kaydetmiş ve bu nedenle medroksiprogesteron asetatı danışmanlıkla birlikte seri cinsel suçlular için başarılı bir tedavi yöntemi olarak önermiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Cochrane, Joe (25 Mayıs 2016). "Indonesia Approves Castration for Sex Offenders Who Prey on Children". The New York Times. ISSN 0362-4331. 28 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Mayıs 2016.
2. ↑  "Bill would impose castration for convicted rapists". *Ocala Star-Banner*. 21 Şubat 1997. s. 4B.
3. ↑  Gagné, Pierre (Mayıs 1981). "Treatment of sex offenders with medroxyprogesterone acetate". *American Journal of Psychiatry*. **138** (5): 644-646. doi:10.1176/ajp.138.5.644. PMID 6453536.

Daha fazla okuma
----------------

* Daley, Matthew V. (2008). "A Flawed Solution to the Sex Offender Situation in the United States: The Legality of Chemical Castration for Sex Offenders" (PDF). *Indiana Health Law Review*. **5** (1). ss. 87-122. doi:10.18060/16522.
* Giordano, Kevin (1 Mart 2000). "The Chemical Knife". *Salon*. 15 Mart 2002 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Şubat 2019.
* Larrubia, Evelyn (19 Eylül 1999). "In Need of Therapy". *Los Angeles Times*. Erişim tarihi: 6 Şubat 2019.
Dönüşüm geçirmiş bir biyojenik madde olan ham petrol
 *Hevea brasiliensis'*in bir salgısı olan doğal sakız
**Biyojenik madde**, canlılar tarafından veya canlılardan üretilen maddelerdir. Önceden bu terim diğer organizmalar üzerinde zehirleyici etkileri olan metabolit bileşikleri için kullanılırken, sonradan anlamı genişleyerek bitki veya hayvanların herhangi bir bileşenini, salgısını ve metabolitini kapsar hâle gelmiştir. Moleküler biyolojide, biyojenik maddelere biyomoleküller adı verilir. Genellikle kromatografi ve kütle spektrometrisi teknikleri kullanılarak izole edilir ölçülürler. Ek olarak, biyojenik maddelerin çevrede dönüşümü ve değişimi, özellikle de su yollarında taşınımı modellenebilir.

Biyojenik maddelerin gözlemi ve ölçümü özellikle jeoloji ve biyokimya alanlarında önemlidir. Jeolojik tortulardaki izoprenoidler ve yağ asitlerinin büyük bir kısmı, bitkilerden ve klorofilden türemiş olup Prekambriyen'e kadar uzanan örneklerde bulunabilir. Bu biyojenik maddeler, tortuda gerçekleşen diyajenez sürecine dayanabilir ancak başka maddelere de dönüşebilir. Bu özellikler biyojenik maddeleri jeologların farklı kayaların yaşını, kökenini ve bozunma süreçlerini doğrulamak için yararlı birer biyobelirteç kılar.

1960'lardan bu yana, biyojenik maddelerin suda üretimi, taşınımı, dönüşümü ve endüstriyel uygulamalarda nasıl kullanılabileceği deniz biyokimyasının bir parçası olarak incelenmiştir. Denizlerdeki biyojenik bileşiklerin büyük bir kısmı, siyanobakteriler dahil mikro ve makroalgler tarafından üretilir. Bu biyojenik maddeler antimikrobiyal özelliklerinden dolayı günümüzde hem çürüme önleyici boyalar hem de tıp alanındaki endüstriyel projelerde birer araştırma konusudur.

Ayrıca bakınız
--------------

* Biyojenik mineraller
* Doğal ürün
* Mikroalgler
* Fitokimyasal

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Exploitation of marine algae: biogenic compounds for potential antifouling applications". *Planta*. **219** (4): 561-78. August 2004. doi:10.1007/s00425-004-1307-5. PMID 15221382.
2. ↑  *Biomedical Applications of Polymeric Materials and Composites*. John Wiley & Sons. 2016.
3. ↑  *Biogenic Synthesis of Ag and Au Nanoparticles Using Aqueous Seed Exudates* (Master’s tez). Sydney, Australia: The University of Sydney. 2014.
4. 1 2 3 4  "Biogenic substances in sediments and fossils". *Angewandte Chemie*. **10** (4): 209-25. April 1971. doi:10.1002/anie.197102091. PMID 4996804.
5. 1 2  "Estimation of biogenic substance transport by water masses in Tatar Strait". *Water Resources* (İngilizce). **38** (1): 72-86. 2011. doi:10.1134/S009780781006103X.
6. 1 2 3 4  "Marine cyanobacteria—a prolific source of natural products". *Tetrahedron* (İngilizce). **57** (46): 9347-9377. 2001. doi:10.1016/S0040-4020(01)00931-0.
**Ali Fazıl Kasap** (d. 1 Şubat 1965, Emet, Kütahya), Türk siyasetçi, milletvekili ve tıp doktoru.

1 Şubat 1965 tarihinde Kütahya'nın Emet ilçesinin Şeyhler Köyü'nde doğdu. İlk, orta ve lise öğrenimini Kütahya'da tamamladı. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi mezunudur.Zorunlu hizmeti Burdur-Yeşilova - Salda Sağlık Ocağı hekimi olarak tamamlamıştır.

Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı Ve Hastalıkları bölümünde uzmanlık eğitimini tamamladıktan sonra Kütahya Devlet Hastanesi'nde çalışmış olup 2006 yılında kamudan istifa ederek Özel Hekim Sinan Cerrahi Tıp Merkezi'ni kurmuştur. 2014 yılında tekrar kamuya döndü. 2015 genel seçimlerinde CHP 1. sıra milletvekili adayı olduysa da seçilemedi.

2018 Türkiye genel seçimlerinde CHP Kütahya milletvekili seçildi. Ayrıca CHP Sağlık, Aile ve Sosyal İşler Komisyonu'nda görev almıştır. Saadet Partisi Kocaeli milletvekili Hasan Bitmez'in ölümünün ardından vekil sayısı 19'a düşen Saadet Partisi grubunun bütçe görüşmeleri süresince çalışmalarına devam edebilmesi için Saadet Partisine katıldı. Hâlen Kütahya Milletvekili olarak görev yapmaktadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Ali Fazıl Kasap". 23 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "CHP'li Ali Fazıl Kasap, Saadet Partisi'ne geçti - Sözcü Gazetesi". *www.sozcu.com.tr*. 2023. 16 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Aralık 2023.
**Thaïs** veya **Thais** (Yunanca: Θαΐς), Büyük İskender'e seferlerinde eşlik eden ünlü bir Yunan *hetaera* idi. Muhtemelen Atinalı, ve en çok Persepolis'in yakılmasını teşvik etmesiyle ünlüdür. O sıralarda Thaïs, İskender'in yakın arkadaşlarından ve generallerinden biri olan Ptolemy Soter'in sevgilisiydi. Yazar Athenaeus'un; İskender'in "Thais'i yanında tutmaktan" hoşlandığını belirtmesi nedeniyle, Thais'in İskender'in sevgilisi olabileceği öne sürülmüştür. Ancak Athenaeus'un bu ifadesi, basitçe İskender'in Thais'in arkadaşlığından zevk aldığı anlamına da gelebilir. Çünkü Thais'in esprili ve eğlenceli bir insan olduğu bilinmektedir. Athenaeus ayrıca, İskender'in ölümünden sonra Thais'in Ptolemy ile evlendiğini, üç çocuk doğurduğunu ve aynı zamanda Mısır Kraliçesi olduğunu belirtir.

Thaïs'in Atina'dan geldiği ve İskender'e Asya'daki seferleri boyunca eşlik ettiği söylenmektedir. MÖ 330'da İskender'in mağlup ettiği Ahameniş hanedanına ait olan Persepolis sarayını bir içki partisinden sonra yakmasının ardından Thais de tarihçilerin dikkatini çekmeye başladı. Thaïs partide yer almaktaydı ve İskender'i sarayı yakmaya ikna eden bir konuşma yapmıştı. Cleitarchus, sarayın yakılmasının aniden gelen bir heves olduğunu iddia eder. Plutarch ve Diodorus ise sarayın yakılmasını, Xerxes'in MÖ 480'de Pers-Yunan Savaşları sırasında Atina Akropolisi'ndeki eski Athena Tapınağı'nı yakmasına bir misilleme olarak tasarlandığını iddia eder.

 Thaïs, İskender'i yangını başlatmaya teşvik eder, Ludovico Carracci, c. 1592

Kaynakça
--------

1. ↑  Athenaeus: *The Deipnosophists*, Book 13, 576e 8 Eylül 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 119277700
* VIAF: 3277208
* WorldCat: viaf-3277208

 |
**Malta'nın İstilası**, Osmanlı-Malta Şövalyeleri savaşlarında evre.

Kayserili Halil Paşa komutasındaki Osmanlı donanması 6 Temmuz 1614 tarihinde Malta adasına başarılı bir çıkarma ve istila harekâtı icra etti.

Harekât öncesi
--------------

Kayserili Halil Paşa komutasındaki 45 parçalı Osmanlı donanması 13 Mayıs 1614'te İstanbul'dan ayrılarak 1 Haziran’da Sakız limanına demir attı. Eşzamanlı olarak İskiri'de bulunan Malta, Napoli ve Sicilya gemilerinden müteşekkil 27 parçalı Hristiyan donanması Sisam'a çekildi. Bu esnada Rodos Sancakbeyi Memi Reis de 20 kadırgayla Osmanlı donanmasına katıldı. Hristiyan donanması ise Andıra ve İstendil arasından geçerek Papazlık Adasına sığındıysa da, Osmanlı donanmasının buraya yönelmesiyle Ege Denizi'ni terketti.

Harekât
-------

Piri Reis'in Kitâb-ı Bahriye'sinde Malta
Osmanlı donanması Hristiyan donanmasını kaçırdıktan sonra 10 Haziran’da Koron’a, 23 Haziran'da Navarin'e geldi. Bazı gemileri bu limanlarda bırakan, bazı gemileri de Hristiyan donanmasını aramak amacıyla gönderen Kayserili Halil Paşa 59 parçalı donanmasıyla 29 Haziran'da Sicilya kıyısındaki Messina'ya ulaştı ve 6 Temmuz sabahı Malta'ya vararak derhal *Marsa Scala* kıyısından adaya çıkarma yaptı.

Leventlerin civardaki köylerde Maltalı gözcüler tarafından fark edilmelerinin ardından üzerlerine gönderilen Malta Şövalyelerinin süvari ve piyade birlikleriyle çarpışma başladı. Maltalı süvari ve tüfekçilerin yoğun saldırısı üzerine Türk askerleri geri çekilmeye başladı. Ancak, Halil Paşa derhal gemilerden ilave asker sevketti. Taze kuvvetlerin 
desteğiyle durdurulan Maltalılar bu andan itibaren geri püskürtüldü. Çekilen Maltalı askerlerin bir bölümü kılıçtan geçirilirken bir bölümü de esir edildi. Hasat zamanında icra edilen hücumda Malta tarlaları tahrip edildi ve büyük ve küçükbaş hayvanlara el konuldu. Ayrıca, Santa Katerina kilisesi yakıldı.

Ganimetlerini toplayan Türk askerleri öğle vakti gemilere döndü. Adanın başka kıyısına demir atarak temiz su ihtiyacını gideren Osmanlı donanması 7 Temmuz'da Malta'dan ayrılarak Osmanlı yönetimine isyan halindeki Trablusgarp'ta idareye fiilen el koyan Sefer Dayı'yı tedip amacıyla Trablus'a yöneldi.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Gazânâme-i Halîl Paşa (1595-1623) (Tahlil ve Metin)", haz. Meltem Aydın, Marmara Üniversitesi, İstanbul (2010), s.188
2. ↑  Osmanlı Kronikleri Işığında Kaptan-ı Derya Halil Paşa'nın Akdeniz Seferleri (1609-1623), Mikail Acıpınar, Tarih İncelemeleri Dergisi, c.XXVIII/1, 2013, s.17-18
3. ↑  "Naval wars in the Levant, 1559-1853", R.C. Anderson, Princeton University Press (1952), s.81
4. ↑  "Erken Modern Dönem Akdeniz Hâkimiyeti ve Osmanlı Deniz Gücü (1578 – 1645)", Osman Özkan, 29 Mayıs Üniversitesi, İstanbul (2016), s.43
Bu madde bir çalgıyı anlatmaktadır. Arslanbek Sultanbekov'un "Dombra" olarak da bilinen eseri için Nogay Marşı maddesine bakınız.
Dombra çalan bir sanatçı**Dombra** (Kazakça: домбыра, *dombyra*, Başkurtça: думбыра), uzun boyunlu ve yaylı Türk çalgısıdır. Kazakistan, Özbekistan, Kırgızistan gibi Orta Asya ülkelerinde yaygın olarak kullanılmaktadır.

Çeşitleri
---------

Enstrüman ülkelere ve bölgelere göre farklılıklar gösterebilir. Kazak dombrasının perdeleri vardır. Teller geleneksel olarak hayvan sinirlerinden üretilirken, modern dombralar genellikle naylon teller kullanılarak üretilir. En büyük dombra sanatçılarından birisi olan Kurmangazi Sağırbayoğlu'nun Kazak müzik kültüründeki etkisi büyüktür.

2012'de elektronik dombra piyasaya çıktı.

Türkistan ve Bedahşan dombraları genellikle dut veya kayısı olmak üzere tek bir tahta bloktan oyulmuş bir gövde ile yapılır.

Tarihçesi
---------

Dombra ilk olarak Orta Çağ'da ortaya çıkmıştır. Türklerin ortak müzik aleti olarak kabul edilir. Nogay Türkleri'nin kültüründe de önemli bir yer tutar. Dombra'nın Kazakistan kültüründeki öneminden dolayı 2018'den itibaren resmi olarak Millî Dombra Günü kutlanmaya başlandı. Millî Dombra Günü temmuz ayının ilk pazar günü kutlanmaktadır.

Kazakistan'da Dombra partisi adlı Facebook grubu, yılın belli zamanlarında toplanıp dombra çalmaktalar.

Detaylar
--------

Aşağıda Kazakistan'ın standart konser dombra priması için en kabul edilen akademik DG ayarlaması gösterilmektedir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Saz
* Türk müziği

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 11 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Nisan 2015.
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 5 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2012.
3. ↑  "Türklerin milli çalgısı dombıra Ankara'da yaşatılacak". TRT Haber. 13 Ağustos 2018. 26 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Mart 2020.
4. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 18 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2020.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Dombra*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

| * g
* t
* d
Türk müziğinde kullanılan çalgılar |
| --- |
| Perküsyon | 
* Bendir
* Darbuka
* Delbek
* Davul
* Halile
* Kaşık
* Nakkare
* Def
* Zil

 |
| Üflemeli (Nefesli) çalgılar | 
* Balaban
* Kaval
* Ney
* Sipsi
* Tulum
* Zurna

 |
| Telli çalgılar | 

|  |  |
| --- | --- |
| Yaylı telli çalgılar | 
* Feryat
* Kabak kemane
* Kamança
* Keman
* Kemençe
* Rebap
* Sînekemanı
* Yaylı tambur

 |
| Mızraplı telli çalgılar | 
* Bağlama
* Cura
* Cümbüş
* Hegit
* Kanun
* Kopuz
* Dombra
* Lavta
* Tambur
* Tar
* Ut
* Meydan sazı

 |
| Vurmalı telli çalgılar | 
* Santur

 |

 |
| Ayrıca bakınız | 
* Türk müziği
* Türk halk müziği
* Klasik Türk müziği
* Mehter

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4627729-8
* LCCN: sh85039011
* MusicBrainz: 115d7724-356c-4086-be40-2fef51415260
* NLI: 987012431009005171

 |
Baydu Han ve Gazan Han'ı temsilen pazarlık yapan temsilciler, Câmiu't-Tevârîh
**Baydu Han** (ö. 5 Ekim 1295); 1295 yılında kısa süreli İlhanlı hükümdarı.

Hülagû Han’ın torunudur. Babası Targay’dır. Hayatının ilk yılları hakkında bilgi bulunmamaktadır. Argun Han’ın tahta çıkması sırasında ona destek veren Baydu, Argun’un ani ölümü üzerine 22 Temmuz 1291 tarihinde Geyhatu’nun hükümdarlığını ilân etmesine karşı çıksa da kendi yanındaki emirlerin saf değiştirmesi nedeniyle askeri bir harekâta girişemeden Bağdat’ta kalmak zorunda kaldı.

Geyhatu döneminde ülke ekonomisinin çökmesi ve toplumsal huzurun bozulması sonucu birçok Moğol Emiri Baydu’yu desteklemeye başladı. İsyancıları etrafında toplayan Baydu, 1295'te Bağdat’tan ayrılarak Tebriz üzerine doğru harekete geçti. Hemedan civarında yapılan savaşta Emîr Tagaçar’ın kendi tarafına geçmesi üzerine Geyhatu’yu yenilgiye uğrattıktan sonra onu yakalatarak 24 Mart 1295’de öldürttü.

Geyhatu Han’ın ölümüyle İlhanlı tahtına oturan Baydu, önce kuzeni Gazan Han’ı sürgüne yolladı. Karısı Âlem Hatun’un babasını öldürten Kirman hakimi Padişah Hanım’ı öldürttü.

Baydu Han döneminde emirler arası güç mücadelesi ve genel olarak İslam karşıtı bir politika izlenmesi özellikle Anadolu’da karışıklıklara sebep oldu. Bu esnada Gazan Han ve birçok Moğol’un Müslüman olması ülkede huzursuzluğu doruk noktasına ulaştırdı. Anadolu Valisi ve ordu komutanı Tagaçar Noyan ve bazı emirlerin desteğini alan Gazan Han’ın Horasan’dan Tebriz üzerine hareket etmesiyle zor durumda kalan Baydu Han, Gazan Han karşısında tutunamayarak Gürcü topraklarına kaçmaya çalışsa da Nahçıvan dolaylarında yakalanarak 5 Ekim 1295’de idam edildi.

|
|  |
|
| Önce gelen:**Geyhatu Han (1291 - 1295)** | İlhanlılar İmparatorluğu1295 | Sonra gelen:**Gazan Han (1295–1304)** |
|

Kaynakça
--------

1. ↑  Tokuş, Ö. "Moğol Hâkimiyetinde Anadolu Ve Anadolu’da Moğol Noyanlarının İsyanları", Türk Dünyası Araştırmaları, Cilt:117, Sayı:230 (2017), URL:  10 Ocak 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Erişim: 2018-06-16
2. ↑  Erdem, İ. "Olcaytu Han’ın Ölümüne Kadar İlhanlılar’da Yaşanan Siyasal-Kültürel Gelişmeler ve Yakın-Doğu’ya Etkileri", Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü Tarih Araştırmaları Dergisi, Cilt:20, Sayı:31 (2000), URL:  19 Temmuz 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Erişim: 2018-06-16
3. ↑  Gençtürk, C. (2017). Olcaytu Han’ın Ölümüne Kadar İlhanlılar’da Yaşanan Siyasal-Kültürel Gelişmeler ve Yakın-Doğu’ya Etkileri. Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 3(1), 65-82. URL:  2 Nisan 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Erişim: 2018-06-16
4. ↑  Subaşı, Ö. İlhanlı Devleti’nde Kerait Bir Aile: Alinak Noyan Ve Emir Kurmişi, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt:8, Sayı:41 (2015), URL:  22 Aralık 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Erişim: 2018-06-16
**Rumen Ateneum'u**, Victoriei Caddesi üzerindeki George Enescu Meydanı'nda bulunan bir konser salonudur. "George Enescu" Filarmoni Orkestrası'nın da merkezidir.

Tarihi
------

1865'te Constantin Esarcu, V. A. urechia ve Nicolae Cretulescu gibi kültür ve bilim adamları, Rumen Atheneum Kültür Derneği'ni kurdular. Bu amaca hizmet için, sanata ve bilime adanan bir bina (Rumen Ateneum'u) inşa edilecekti.

Bina Fransız mimar Albert Galleron tarafından tasarlandı ve Vacarescu Ailesi'ne ait olan mülk üzerinde inşa edildi. 1888'de açıldıysa da, 1897'ye kadar inşaat devam etti. İnşaat fonunun bir bölümü, yirmi sekiz yıllık bir uğraşının sonunda toplanmıştı. Slogan hala bugün hatırlanmaktadır: "Ateneum için bir Leu bağışlayın!"

29 Aralık 1919'da Ateneum, Büyük Romanya'yı oluşturmak için Besarabya, Transilvanya ve Bukovina'nın Eski Rumen Krallığı ile birleştirilmesi kararının Rumen ileri gelenlerince onaylandığı konferansa ev sahipliği yaptı.

1992'de, bir Rumen firmasınca yıkıma karşı korumak için sağlamlaştırma ve restorasyon ressamı Silviu Petrescu tarafından kapsamlı bir yenileme çalışması yapıldı. Yenileme bütçesine Rumen Hükûmeti ve Avrupa Kalkınma Bankası'nca eşit tutarlarda katkı yapıldı.

Bina ve çevresi
---------------

Genelde neoklasik olmak üzere, romantik detaylara sahip stile sahiptir. Binanın önünde küçük bir park ve Rumen şair Mihai Eminescu'nun heykeli yer almaktadır.

İçeride, girişte üzerindeki oditoryum kadar büyük, süslü bir konferans salonu bulunmaktadır. Oditoryum 600 kişilik genel oturma alanı ve 52 loca koltuğuna sahiptir.

Konser salonunun dairesel duvarını, 75 m uzunluğunda ve 3 m genişliğinde bir fresk süslemektedir. "Al fresco" tekniği kullanılarak boyanmış freskte, Rumen tarihinin, Daçya'nın Roma İmparatoru Trajan tarafından fethedilmesinden başlayarak 1918'e kadar geçen en önemli olaylarını resmetmektedir.

Rumen kültürünün bir sembolü olarak görülmekte olup, 2007 yılında Avrupa Miras Listesi'ne kaydedilmiştir.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 5030190-1
* ISNI: 0000 0001 0690 7285
* LCCN: n50073888
* MusicBrainz: 1a31a8f5-1165-4e94-b4aa-4a2617aafd35
* NLG: 55857
* NLI: 987007258088205171
* VIAF: 135774298
* WorldCat: lccn-n50073888

 |
**Alexis Rosenbaum** (Paris, d. 4 Haziran 1969), Institut Polytechnique de Paris'te ders veren Fransız bir deneme yazarıdır.

Hiyerarşi ve sosyal karşılaştırma
---------------------------------

Alexis Rosenbaum'un birçok eseri hiyerarşi kavramına adanmıştır. İlk çalışması olan "Kutsal Tarikat", Batı düşünce tarihinde hiyerarşik temsillerin (ontolojik düzeyler, erdemlerin ölçekleri, bilimlerin sınıflandırılması, insanın ilerlemesinin aşamaları vb.) önemini sorgular. "Bilim Felsefesine Giriş Dersleri", bilimlerin ve onların çalışma nesnelerinin hiyerarşik anlayışının ortaya çıkardığı sorunları sunar. "Hayvanlarda baskın olanlar ve hükmedilenler", primatlar arasındaki baskınlık ilişkilerinin kökenine ve rolüne odaklanan, hayvanlar dünyasının hiyerarşilerinin bir sentezidir.

Daha sosyolojik olan diğer çalışmalar, hiyerarşi sonrası toplumlardaki öznelerin sürekli olarak kendilerini karşılaştırmaya yönlendirildiği süreçlerin yanı sıra bu yeni "aşırı karşılaştırma" rejiminin sonuçlarını analiz etmeyi amaçlıyor gibi görünüyor. "Aşağılık korkusu" bireyler arasındaki çağdaş karşılaştırma uygulamalarında eğitimin (notlar, sıralamalar vb.) ve tüketimin (kıskançlık duyguları, reklam görselleri vb.) rolünü analiz ediyor. "Yaşayan Anılar", devam ettirdikleri geçmişin (kahramanca geçmişler, kurbanlar arasındaki rekabetler vb.) temsili yoluyla kendilerini karşılaştıran etnik ve kültürel topluluklara adanmıştır. Son olarak "Anti-Semitizm", modern tarihte Yahudilere yönelik tacize ilişkin toplumsal kıskançlık sorununu ele alıyor. Kitap, bu asırlık düşmanlığın mekanizmalarını analiz etmek için sosyal psikolojiyi kullanıyor.

Kitapları
---------

* 1999, *L'ordre sacré : les représentations hiérarchiques en philosophie*
* 2003, *Regards imaginaires : essais préliminaires à une écologie visuelle*
* 2005, *La peur de l'infériorité : aperçus sur le régime moderne de la comparaison sociale*
* 2006, *L'antisémitisme*
* 2007, *Mémoires vives : pourquoi les communautés instrumentalisent l'Histoire*
* 2009, *Leçons d'introduction à la philosophie des sciences*
* 2015, *Dominants et dominés chez les animaux*

Kaynakça
--------

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb135721010 (data)
* ISNI: 0000 0001 1662 3104
* LCCN: n2002090736
* NLI: 987007313247305171
* NTA: 305985116
* SUDOC: 052653838
* VIAF: 66634222
* WorldCat: lccn-n2002090736

 |


1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 27 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2023.
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 27 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2023.
Rönesans sanatçısı Domenico Ghirlandaio tarafından Santa Maria Novella, Floransa'daki Tornabuoni Şapeli'nde resmedilmiş bir freskten Cristoforo Landino
Federico da Montefeltro, hümanist yazar Cristoforo Landino (sağda) ile birlikte, Sandro Botticelli, 1460 civarı.
**Cristoforo Landino** (1424 - 24 Eylül 1498), İtalyan hümanist ve Floransa Rönesansı'nın önemli bir figürüdür.

Biyografi
---------

Casentino ile bağları olan bir aileden gelen Landino, 1424 yılında Floransa'da doğdu. Trabzonlu Georgios'un yanında Hukuk ve Yunanca okudu. Babasının isteğine karşı gelerek hukuk alanında kariyer yapmaktan vazgeçti ve bunun yerine felsefe okumaya karar verdi.

Landino, 1458 yılında Cristoforo Marsuppini'nin yerine Floransa Stüdyosu'nda retorik ve şiir kürsüsü başkanı oldu. Daha tanınmış bir hoca arayan öğrencileri başlangıçta Landino'nun atanmasına karşı çıktılar, ancak yine de kaldı ve Floransa'nın kültürel ve entelektüel yaşamının önemli bir parçası oldu.

Landino, Floransa'da Marsilio Ficino tarafından kurulan Platon Akademisi'nin bir üyesiydi. Lorenzo de' Medici ve kardeşi Giuliano'nun hocasıydı. Landino ayrıca, önce Guelf partisinin şansölyesi (1467) ve daha sonra Signoria için kamu mektupları yazıcısı olarak kamu görevinde bulundu.

Landino, 1498 yılında Medici'lerden hediye olarak aldığı Borgo alla Collina'daki bir villada öldü.

Çalışmaları
-----------

Felsefi diyalog biçiminde üç çalışması vardır: De anima (1453), De vera nobilitate ( 1469) ve The Disputationes Camaldulenses (1474). Disputationes adlı eserinde bir grup hümanist aktif ve canlı bir hayat ile durgun bir hayatın erdemlerini karşılaştırır.

Landino Latin şiirlerini üç ciltlik halinde yayınlanmıştır. Bu eserleri 1458 yılında Piero de' Medici'ye ithaf etmiştir. Ayrıca birçok mektup ve nutuk kaleme almıştır, bunlar Venedik'te 1561 yılında ölümünden uzun bir süre sonra yayınlanmıştır.

Rönesans'a önemli bir katkı olarak görülebilecek Aeneid 1478) ve İlahi Komedya (1481) üzerine yorumlamalar yazmıştır. Petrarca'dan ders almıştır ve Pliny'nin Historia naturalis, Giovanni Simonetta' nın Francesco Sforza'nın hayatını kaleme almıştır. Öğrencileri arasında tarihçi I. Andread Cambini de bulunmaktadır.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX993316
* BNF: cb12159399j (data)
* CiNii: DA02040775
* GND: 118569112
* ISNI: 0000 0001 1827 426X
* LCCN: n82113100
* MGP: 131540
* NKC: ola2007364630
* NLA: 35787363
* NLG: 166391
* NLI: 987007264372205171
* NTA: 068767145
* SELIBR: 263725
* SUDOC: 030112869
* Trove: 1087828
* ULAN: 500321032
* VIAF: 42629956
* WorldCat: viaf-42629956

 |
**Dede Korkut Hikâyeleri**, 2011-2013 yılları arasında TRT Çocuk'ta yayınlanmış olan tarihi, fantastik, epik ve macera türündeki bir Türk çizgi dizisidir. Film, Mavi Rüya Animasyon Ekibi tarafından yapılmıştır. Çizgi dizi, Türk tarihinin destansı ve efsanevi kişiliklerinden biri olan Dede Korkut'u ve o dönemdeki Türklerin oba yaşantısını anlatmaktadır.

Konu
----

Dizi, *Korkut Ata* olarak da bilinen Dede Korkut'u ve o dönemlerdeki Türk halkının göç dolu oba ve köy hayatını konu edinmektedir. Dizi, daha çok Türkmenlerin yaşayışını anlatsa da, herhangi büyük ve önemli bir olay veya kutlama olduğunda Dede Korkut ortaya çıkıverir, toplum ile sıcakla sohbet eder, nasihat verir.

Karakterler
-----------

**Dede Korkut:** Çizgi filme adını veren tarihi ve efsanevi kişiliktir. İleri yaşından ötürü tüm Türkmen halkları tarafından saygı ve hürmetle karşılanır. İnsanlarla sohbet eder, onlara yeri geldiğinde hikâyeler anlatır ve nasihatler eder.

**Boğaçhan:** Bileği çok kuvvetli bir çocuktur. *Boğaç* adı, bir gün bir boğayı tek eliyle devirdiğinden ötürü Dede Korkut tarafından kendisine verilmiştir.

**Uruz:** Çok iyi ok atan bir çocuktur. Çok iyi anlaştığı bir şahini vardır.

**Aybüke:** Çevik yapılı bir kızdır.

**Basat:** Diğer adı ''Orman Çocuğu''dur. Aslanlar tarafından büyütülüp yetiştirildiği için ilk başta insanlarla iletişim kurmakta zorlanmış, fakat sonra öğrenmiştir. Bir gün Tepegöz'ü alt ettiğinden ötürü Dede Korkut tarafından kendisine ''Basat'' adı verilmiştir.

**Bamsı Beyrek:** Yiğit bir savaşçıdır.

**Tepegöz:** Tek gözü olan iri bir yaratıktır. Sürekli yemek yemek ister.

**Bayındır Han:** Saygınlık gören büyük bir Türk kağanıdır. Hükmettiği halka her sene büyük şölenler düzenler, yiyecekler ve içecekler yağma ettirir. Ülkeyi dirlik ve düzen içinde tutar ve geliştirir.

**Banu Çiçek Hatun:** Bamsı Beyrek'in hoşlandığı savaşçı, yiğit bir Türk kadınıdır.

**Şöklimelik:** Bayındır Han'ın ve diğer halkların obalarına çeşitli askeri saldırılar düzenleyip mallarını ve hayvanlarını yağmalayan kötü kalpli bir liderdir.

**Kuzgun:** Şöklimelik'in baş yardımcısıdır. Efendisine sadıktır.

**Yartacuk:** Şöklimelik'e obadan haberler uçuran sıska, ufak tefek bir adamdır.

**Deli Dumrul:** Susuz bir derenin üzerine kurduğu köprüden "geçenden beş akçe, geçmeyenden on akçe" almasıyla bilinen kahramandır.

Ayrıca bakınız
--------------

* TRT Çocuk tarafından yayınlanan programlar listesi
* Barbaros: Akdeniz'in Fatihi
* Köstebekgiller
* Cille
* Pırdino

Dış bağlantılar
---------------

* TRT Çocuk'un resmî sitesinde Dede Korkut Hikayeleri 14 Temmuz 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Dailymotion sitesinde Dede Korkut Hikayeleri 4 Nisan 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* YouTube'ta Dede Korkut Hikayeleri 18 Nisan 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Kaynakça
--------

1. ↑  Çocuk, T. R. T. "Türkiye'nin Çocuk Kanalı, Canlı TV, Çizgi Film İzle, Yarışmalara Başvur". *TRT Çocuk*. 22 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Nisan 2022.
**Darılı**, Malatya ilinin Kuluncak ilçesine bağlı bir mahalledir.

Tarihçe
-------

Oğuz Türklerinin Anadolu'ya göç edip yerleşmeleri sonucu ortaya çıkan bir Türkmen alevi köyüdür. Nüfusunun tamamı Türkmen'dir ve Oğuz Kağan Destanı'na göre Oğuzların 24 boyundan biri ve Kaşgarlı Mahmud'a göre Divân-ı Lügati't-Türk'teki yirmi iki Oğuz bölüğünden yedincisi; "Begtili"lerdir. Köyde bir tane Cemevi, bir tane kıraathane ve bir tane faaliyette olmayan okul bulunmaktadır.

Coğrafya
--------

Darılı mahallesi, Sivas-Malatya il sınırındadır. Kuzeyinde Kuzyaka (Sivas iline bağlı), batısında Sofular, güneybatısında Bicir, güneyinde Alvar, kuzeydoğusunda Başören köyleri ile komşudur.

Mahallenin 5 km kuzeyinde Korukoyağı adında bir mezrası vardır ancak şu an bu mezra boşalmış durumdadır, sadece tek ev yaşamaktadır.

Nüfus
-----

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- |
| 2007 | 123 |
| 2000 | 190
  |
| 1997 | - |

Kaynakça
--------

Dış bağlantılar
---------------

* Darılı Köyü Web Sitesi

| * g
* t
* d
Kuluncak mahalleleri |
| --- |
| Merkez Mahalleler | 
* Bahçelievler
* İsmetpaşa
* İstiklal
* Ortapınar
* Yenimahalle

 |
| Kırsal Mahalleler | 
* Alvar
* Aşağıselimli
* Başören
* Bıcır
* Bıyıkboğazı
* Boğaziçi
* Ciritbelen
* Çayköy
* Darılı
* Göğebakan
* Ilısuluk
* Karabük
* Karaçayır
* Karıncalık
* Karlık
* Kaynarca
* Konaktepe
* Kömüklü
* Kızılhisar
* Kızılmağara
* Sofular
* Sultanlı
* Temüklü

 |