"**The Return of Doctor Mysterio**", Birleşik Krallık bilimkurgu dizisi *Doctor Who*'nun noel özel bölümü. Bölüm ilk kez 25 Aralık 2016 tarihinde BBC One kanalında yayınlanmıştır. 2005 yılından beri yayınlanan modern serinin on ikinci noel özel bölümüdür. Steven Moffat'ın yazdığı bölümün yönetmenliğini Ed Bazalgette üstlenmiştir.

Bölümün baş rolünde On İkinci Doktor rolüyle Peter Capaldi ve en son "The Husbands of River Song" bölümünde Nardole rolünü oynayan Matt Lucas, yine aynı rolle yer almaktadır. New York'ta geçen bölümde Doktor ve Nardole, gazeteci Lucy Fletcher (Charity Wakefield) ve Hayalet adlı bir süper kahraman (Justin Chatwin) ile beyinleri takas eden uazaylılara karşı savaşmaktadır.

Konu
----

1992 yılının Noel arefesinde 8 yaşıda Grant adlı bir çocuk, gelen ses üzerine penceresinin dışında ters şekilde asılı duran Doktor ile karşılaşır. İzinleri üzerine 60. katta oturan Grant'in ailesinin evine girer. Grant'in Noel Baba'ya inandığını görür ve kendini tanıttıktan sonra ondan Doktor Mysterio lakabını alır. Çocuğu çatıya götürür ve New York'ta oluşturduğu çeşitli paradoksları ("The Angels Take Manhattan") tersine çevirmek için kurduğu bir cihaza insanların müdahale etmesini önlemek için yaptığı tuzağa yanlışlıkla kendisi takılmıştır. İşini bitirmeye çalışırken Doktor, çocuğa işi bitirmek için verdiği mücevheri çocuğun yuttuğunu öğrenir. Grip olan çocuğa bir bardak da su vermiştir. Çocuk da onun tıp doktoru olduğunu düşünüp mücevheri hap sanmış ve onu yutmuştur. Bir yıldızın kalbinden oluşan bu mücevher insana istediği güçleri vermektedir. Çocuk da süper kahramanlara meraklı olduğundan temel süper güçleri (X-ray görüşü, uçma ve yenilmezlik) kazanır. Doktor, Grant'ten özel güçleri kullanmaması için söz verdikten sonra oradan gider.

2016 yılında New York'ta bir haber muhabiri Lucy Fletcher, bir basın konferansına katılır. Çok uluslu bilimsel araştırma şirketi olan Ahenk Sürüsü'nün New York şubesinde düzenlenen bu basın konferansında iki çalışandan -Bay Brock ve Dr Sim- şüphelenen Lucy, gece onları gizlice şirketin kasa dairesine kadar izler. Bir anda yanında Doktor'la karşılaşır ve şaşırır. O da onlardan şüphelenmiştir. Bay Brock'un beyinlerin kavanozlarda uzaylı yaşam şekillerine yerleştirmek için saklandığını öğrenir. Ayrıca dünya liderlerini de bu yolla ele geçireceklerdir. Dr Sims, bu işlemin zaten gerçekleştirildiğini söyler ve ortaya çıkan üç uzaylı cerrah aynı işlemi Bay Brock'a da uygular. Doktor ve Lucy yakalanmamak için 100. kattaki büyük uzay şirketi yoluna kaçar. Duvarda gördüğü haritadan Doktor, şirketin şubelerinin dünyadaki tüm başkentlerde yer aldığını öğrenir. Bir anda Doktor'un, Hydroflax'in vücudundan tekrar topladığı yardımcısı Nardole görünür. Şirketin ayrıca bulundukları yer olan New York'ta yer aldığını ve burasının başkent olmadığını söyler. Dr Sims onları yakalar ve öldürmeye hazaırlanırken bir anda "Hayalet" adlı gizemli bir figür camları kırar ve içeri girer. Onları kurtardıktan sonra Lucy'yi evine bırakır. Onu bıraktıktan sonra onun apartmanına geri döner ve Hayalet'in aslında Grant'in yetişkin hâli olduğu görülür. Grant, Lucy'nin çocuğuna dadılık da yapmaktadır ve onun Hayalet olduğu bilinmemektedir. Evde Doctor ve Nardole ile karşılaşınca şaşırır. Doktor, mücevheri yuttuğu için belirli aralıklarda Grant'i izlemeye gelmektedir. Doktor, Grant'in Lucy'yi lise yıllarından beri sevdiğini ve bu yüzden onu hep ziyaret ettiğini, şimdi de onun çocuğuna dadılık yaptığını öğrenir. Kocası Lucy'yi bırakıp kaçmıştır. Ayrıca Grant'in Hayalet olarak özel güçlerini insanların yardımı için kullandığını öğrenir.

Lucy eve döndüğünde Doktor ve Nardole'u görünce şaşırır. Doktor, Lucy'ye yalan söylemeyeceğini bilerek uzaylı beyinlerin Ahenk Sürüsü'nü planları için kullandıklarını ve dünya liderlerinin beynini aldıktan sonra Dünya'yı sömürgeleştireceğini söyler. Doktor, planın daha fazlasını keşfetmek için şirketin New York şubesine gider. Orada Dr Sim ve Bay Brock ile yüzleşir. Onlara merhamet teklif ettiğini ve gezegeni terk etmelerini söyler. Daha önce Dünya'yı ele geçirmeye çalışan hiçbir uzaylının başarılı olamadığını söyleyerek onları uyarır. Daha sonra TARDIS'le oradan kaçar. Doktor ve Nardole, hızlıca gezegenin üstünde düşük bir yörüngedeki içinde beyinlerin bulunduğu geminin izini sürer. Bunun üzerine reaktörün kritik bir duruma geldiğini öğrenirler. Doktor, geminin New York'a bir bomba gibi atılacağını ve şehirde Ahenk Sürüsü binası haricinde her şeyin buharlaşacağını öğrenir. Dr Sims, binanın patlamaya dayanacak şekilde tasarladığını ve bu yüzden dünyanın liderlerine bir korunak olarak tanıtılacağını, böylelikle onların beynini alabileceklerini söyler. Geminin şu anda atılmayacağını da söyleyince Doktor, hemen gemiyi atılmak üzere yeniden programlar.

Bu arada Grant, alt benliği Hayalet olarak Lucy ile bir röportaj gerçekleştirmektedir. Hayalet, gerçek kimliğini ele vermeyecek şekilde soruları cevaplamaya çalışırken aniden Bay Brock ve uzaylı cerrahlar gelir. Hayalet'in vücudunu almak üzere görevlendirilmişlerdir. Lucy ve bebeğini kurtarmak için oradan kaçmak zorunda kalır ve hemen Grant olarak oraya döner. Bu arada uzay gemisi düşmeye başlar. Doktor, patlamayı engellemek için TARDIS'i kullanamayacağını anlayınca plan değiştirmek zorunda kalır ve Grant'e sadece onun anlayabileceği bir yardım mesajı yollar. Gemiyi tutmak için pozisyon alan Grant süper gücüyle gemiyi durdurur. Böylelikle onun Hayalet olduğu da açığa çıkar. Grant, gemiyi imha etmek için Lucy ile havaya uçmaya başlayınca Doktor, hain bir plan yapmaya çalışan Bay Brock'a UNIT'e haber verdiğini söyler. Ahenk Sürüsü'ne gelen UNIT, binadakileri yakalasa da Dr Sims'teki bireyin kendi askerlerinden birine geçtiğinden habersizdir. Bu arada Grant, Doktor'a daha önce verdiği sözü yerine getirmeye niyetli olduğunu ve süper kahramanlığı bıraktığını söyler. Zaman Lordu ayrılmaya hazırlanırken Lucy ona kendisini neyin üzdüğünü şifreli bir şekilde cevaplamasını ister. Doktor cevap vermeden gider ve Nardole onun arkasından giderken Doktor'un aşkı River Song'u kaybettiğini, şu anda üzgün olduğunu ama tekrar mutlu olacağını söyler. Ardından TARDIS'teki Doktor'a dönmek için oradan ayrılır.

### Önceki bölümlerle bağı

Bölümün başlarında Doktor, "The Angels Take Manhattan" bölününde şehirde yaptığı paradoksları geri çevirmek amacıyla bir cihaz inşa etmeye çalışmıştır.

Doktor genelde her Noel gecesi "bir istila" olduğunu söylerek daha önceki Noel özel bölümlerinde Dünya'ya yapılan farklı farklı istilalara göndermede bulunmuştur.

Adsız eyin takas eden uzaylılar en son 2015 Noel özel bölümü olan "The Husbands of River Song" bölümünde Kral Hydroflax'in hizmetkârı olarak ortaya çıkmıştır. Kral'ın baş ajanı Scratch, onların "Kış Ahenki Resifi"ni temsil ettiğini söylemiştir.

Doktor, Lucy'ye "The Woman Who Lived" bölümünde de söylediği gibi İskoçya'nın Emniyet Müdürlüğünde çalıştığını söylemiştir. Daha önce Onuncu Doktor Lady Eddison'ın malikânesindeki konuklara Emniyet Müdürlüğü'nde başmüfettiş olarak çalıştığını söylerken, On Birinci Doktor ise "The Impossible Astronaut" bölümünde Başkan Richard Nixon'a İskoçya'nın Emniyet Müdürlüğünden gelen gizli bir ajanı (kod adı "The Doctor") olduğunu söylemiştir.

Lucy'nin evinin karşısında yer alan bir sinema salonunda görünen *The Mind of Evil* filmi, Üçüncü Doktor'un bir hikâyesinin adıdır.

Nardole, Doktor'a "The Husbands of River Song" bölümünde olanlardan sonra onun tarafından Hydroflax'in vücudundan ayrıldığını hatırlatmıştır.

Doktor, Grant'in özel güçlerini kullanmamasına söz vermesine rağmen bu sözü çiğnemesine sitem ederken Nardole, Zaman Lordlarının da diğer kişilere ve onların gezegenlerinin işlerine karışmayacağı sözünü verdiğini hatırlatarak İkinci Doktor'un *The War Games* hikâyesinde olanlara atıfta bulunmuştur.

Ahenk Sürüsü'nün şubelerini tahliye ederken bir UNIT çalışanı Osgood ile iletişim kuracağını söyleyip "The Day of the Doctor", "Death in Heaven" ve "The Zygon Invasion"/"The Zygon Inversion" bölümlerinde görünen Petronella Osgood'a gönderme yapmıştır.

Doktor ve Nardole, Doktor'un River Song ("The Husbands of River Song") ile harcadığı 24 yılın sona erdiğine ve onun kütüphanedeki nihaî ölümüne ("Forest of the Dead") değinmiştir.

### Yapılan dış göndermeler

Bölümde, bir çizgi roman süper kahramanı olan Superman'e benzeyen "The Ghost" karakteri vasıtasıyla Superman'e çeşitli göndermeler yapılmıştır.

* Bay Brock gelen soruları "Bayan Shuster ve Bayan Siegel'ın" cevaplayabileceğini söyleyerek Superman'i tasarlayan Jerry Siegel ve Joe Shuster'a gönderme yapmıştır.
* Grant, Superman'in klasik süper güçleri olan uçma, süper-güç, süper-hız, kurşun geçirmezlik ve X-Ray görme gibi birçok özelliğine sahiptir. Ayrıca Superman'in gücünü Dünya'nın sarı güneşinden çektiği gibi Grant de güçlerini yıldızdan gelen bir mücevherden almıştır.
* New York'taki Ahenk Sürüsü binasının üstünde görünen büyük küre, Superman hikâyelerinin çoğunda *Daily Planet* binasının üzerinde de bulunmaktadır.
* Grant, Superman'in diğer benliğinde de olduğu gibi kendisine "yumuşak huylu" denmesini tercih etmektedir. Grant, ayrıca Superman gibi altındaki süper kahraman kostümünü ortaya çıkarmak için gömleğini yırtmaktadır.
* Richard Donner'ın *Superman* filmini taklit eden birçok öge bulunmaktadır. Bir sahnede Hayalet, Ahenk Sürüsü'nde olanlardan sonra Lucy'ye gazeteciliği bırakmadığını umduğunu söylemiştir. Filmde ise Superman, Lois'i bir helikopter kazasından kurtardıktan sonra aynı soruyu ona sormuştur. Başka bir sahnede de Lucy Fletcher, evinin çatısında Hayalet ile röportaj yapmıştır. Lois'in Superman ile yaptığı röportaj da aynı şekildedir.
* Lucy Fletcher'ın adı Lois Lane'in kız kardeşi Lucy'den gelmektedir. Liseden beri arkadaşı olan ve şu anda dadısı olan kişinin Hayalet olduğunu anlamayan Lucy'nin karakteri Lois ile benzerlik göstermektedir. Superman çizgi romanlarında çoğu karakterin baş harfi olan "L.L." (*L*ois *L*ane, *L*ana *L*ang, *L*ex *L*uthor, *L*inda *L*ee) Lucy'nin evlendikten sonraki adının baş harfleridir: *L*ucy *L*ombard.

Küçük Grant'in yatak odasının duvarlarında çok sayıda Marvel Comics karakteri yer almaktadır. Doktor, Örümcek Adam'ın radyoaktif bir örümcek tarafından ısırılmasını sorgularken bunun sonucunun radyoaktif zehirlenme olduğunu düşünmüştür. Şehirde görülen "Joe's Pizza", Peter Parker'ın Örümcek Adam 2 filminde kısa süre çalıştığı yerdir. Doktor'un Grant'e söylediği "büyük güç büyük sorumluluk getirir" sözü Örümcek Adam filmiyle ilişkilidir.

Hayalet'in, Lucy'yi eve bıraktıktan sonra taşıdığı bebek telsizi sönmüştür. Lucy, bu cihazı gördükten sonra yarasa sinyalinin şimdi bir uygulama olup olmadığını sormuştur.

Doktor, *Pokémon Go* uygulamasını Ahenk Sürüsünün Tokyo şubesinde çalışanların dikkatini dağıtmak için kullanmıştır.

Yapım
-----

### Tanıtım

Bölüm, ilk kez 7 Ekim 2016 tarihinde yapılan New York Comic Con'da açığa çıkmış ve bölümün ilk treyleri gösterilmiştir. 18 Kasım 2016 tarihinde yayınlanan Children in Need programında bir önizleme klibi yayınlanmıştır.

Yayınlanma
----------

### Televizyon

Bölüm, yayınlandığı gece Birleşik Krallık'ta 5,68 milyon seyirci tarafından izlenerek Noel gecesi en çok izlenen 7. program olurken %27,1'lik reyting payı almıştır. Toplam 7,83 milyon seyirciye ulaşarak %31.2 reyting payıyla 6. sıraya yükselmiştir. Bölüme 82 Appreciation Index puanı verilmiştir. Ayrıca BBC America'da 1,7 milyon seyirci tarafından izlenerek BBC America'nın tüm önemli demografik veriler boyunca yılın en yüksek derece televizyon yayını olurken, Noel gecesi Facebook ve Twitter'da en çok konuşulan program olmuştur.

### Sinemalar

Bölüm, 26 Aralık 2016 tarihinde Avustralya ve Yeni Zelanda'da, 26 ve 28 Aralık 2016 tarihinde Kanada'da, 27 ve 29 Aralık 2016 tarihinde Amerika Birleşik Devletleri'nde sinemalarda gösterime girmiştir.

### DVD ve Blu-ray sürümü

Bölümün yer aldığı DVD ve Blu-ray seti 23 Ocak 2017 tarihinde Birleşik Krallık'ta, 21 Şubat 2017 tarihinde ABD'de çıkmıştır.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  "The Return of Doctor Mysterio Review - Doctor Who TV". 28 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2016.
2. 1 2 3 4 5  "The Return of Doctor Mysterio, Doctor Who - The Return of Doctor Mysterio: The Fact File - BBC One". 22 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2016.
3. 1 2  "'Doctor Who' Christmas Special Recap: The Return of Doctor Mysterio". 26 Aralık 2016. 28 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2016.
4. 1 2  "'Doctor Who': 10 Things You May Not Know About 'The Return of Doctor Mysterio' - BBC America". 28 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2016.
5. 1 2  "DOCTOR WHO Gives Christmas a POW in 'The Return of Doctor Mysterio' (Review) - Nerdist". 25 Aralık 2016. 28 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2016.
6. ↑  "The Return of Doctor Mysterio, Doctor Who - The Return of Doctor Mysterio: The Fact File - BBC One". *bbc.co.uk*. BBC. 22 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Aralık 2016.
7. 1 2 3 4 5  Trenchard, Pete Dillon (25 Aralık 2016). "Doctor Who Christmas special: The Return Of Doctor Mysterio nerdy spots & Easter eggs". denofgeek.com. 28 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2016.
8. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 29 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2016.
9. ↑  Hogan, Michael. "Doctor Who, The Return of Doctor Mysterio review: the happiest, most heroic Christmas special in years". *The Telegraph*. 14 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Aralık 2016.
10. ↑  Carter, Chris (28 Aralık 2016). "Pokemon Go gets a quick off-screen cameo in Doctor Who". *Destructoid*. 19 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2016.
11. ↑  "Doctor Who Superhero Adventure for Christmas Day". *Doctor Who*. 7 Ekim 2016. 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2016.
12. ↑  "The Return of Doctor Mysterio: The Sneak Peek!". *Doctor Who*. 21 Kasım 2016. 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2016.
13. ↑  "UK TV ratings: Christmas Day 2016 ratings top 10". *Doctor Who TV*. 26 Aralık 2016. 27 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2016.
14. ↑  "The Return of Doctor Mysterio - Official Rating". *Doctor Who News*. 3 Ocak 2017. 10 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2017.
15. ↑  "Doctor Who Guide: The Return of Doctor Mysterio". *doctorwhonews.net*. 30 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Aralık 2016.
16. ↑  Petski, Denise (30 Aralık 2016). "'Doctor Who' Christmas Special Breaks BBC America Ratings Record". 12 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2017.
17. ↑  Foster, Chuck (22 Kasım 2016). "The Return of Doctor Mysterio to be shown in Australian cinemas". *Doctor Who News*. 3 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2016.
18. ↑  Foster, Chuck (2 Aralık 2016). "New Zealand cinema outing for The Return of Doctor Mysterio". *Doctor Who News*. 3 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2016.
19. ↑  Foster, Chuck (23 Kasım 2016). "Canada added to Doctor Mysterio cinema outings". *Doctor Who News*. 3 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2016.
20. ↑  Foster, Chuck (17 Kasım 2016). "The Return of Doctor Mysterio to air in US theatres". *Doctor Who News*. 20 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2016.
21. ↑  "Doctor Who - The Return of Doctor Mysterio [DVD] [2016]". *Amazon*. Erişim tarihi: 3 Aralık 2016.
22. ↑  "Doctor Who DVD news: Announcement for The Return of Doctor Mysterio: 2016 Christmas Special - TVShowsOnDVD.com". 12 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2017.

Dış bağlantılar
---------------

* IMDb'de "The Return of Doctor Mysterio"

| * g
* t
* d
*Doctor Who* bölümleri |
| --- |
| 
Hikâye sayısı
299
Bölüm sayısı
870 (97 kayıp bölüm)
**Klasik seri (1963-1989, 1996)**
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
Film
Modern seri (2005-günümüz)
1
2
3
4
2008-10 özel
5
6
7
2013 özel
8
9
10
11
12
13
2022 özel
2023 özel
14
15
 |
| Seri 10 | 

|  |  |
| --- | --- |
| Noel özel | 
* "The Return of Doctor Mysterio"
* "Twice Upon a Time"

 |
| Sezon | 
* "The Pilot"
* "Smile"
* "Thin Ice"
* "Knock Knock"
* "Oxygen"
* "Extremis"
* "The Pyramid at the End of the World"
* "The Lie of the Land"
* "Empress of Mars"
* "The Eaters of Light"
* "World Enough and Time" / "The Doctor Falls"

 |

 |

| * g
* t
* d
Steven Moffat |
| --- |
| Yazdığı ve yaptığı diziler | 
* *Press Gang* (1989-1993)
* *Joking Apart* (1993-1995)
* *Chalk* (1997)
* *Coupling* (2000-2004)
* *Jekyll* (2007)
* *Sherlock* (2010-günümüz)
* *Doctor Who* (2010-günümüz, sadece yazdıkları: 2005-2010)

 |
| Yazdığı | 

|  |  |
| --- | --- |
| Sinema filmleri | 
* *Tenten'in Maceraları* (2011)

 |
| *Doctor Who*bölümleri | 
* *The Curse of Fatal Death* (1999)
* "The Empty Child" / "The Doctor Dances" (2005)
* "The Girl in the Fireplace" (2006)
* "Blink" (2007)
* "Time Crash" (2007)
* "Silence in the Library" / "Forest of the Dead" (2008)
* "The Eleventh Hour" (2010)
* "The Beast Below" (2010)
* "The Time of Angels / "Flesh and Stone" (2010)
* "The Pandorica Opens" / "The Big Bang" (2010)
* "A Christmas Carol" (2010)
* "Space" / "Time" (2011)
* "The Impossible Astronaut" / "Day of the Moon" (2011)
* "A Good Man Goes to War" (2011)
* "Let's Kill Hitler" (2011)
* "The Wedding of River Song" (2011)
* "The Doctor, the Widow and the Wardrobe" (2011)
* "Asylum of the Daleks" (2012)
* "The Angels Take Manhattan" (2012)
* "The Snowmen" (2012)
* "The Bells of Saint John" (2013)
* "The Name of the Doctor" (2013)
* "The Night of the Doctor" (2013)
* "The Last Day" (2013)
* "The Day of the Doctor" (2013)
* "The Time of the Doctor" (2013)
* "Deep Breath" (2014)
* "Into the Dalek" (2014)
* "Listen" (2014)
* "Time Heist" (2014)
* "The Caretaker" (2014)
* "Dark Water" / "Death in Heaven" (2014)
* "Last Christmas" (2014)
* "The Magician's Apprentice" / "The Witch's Familiar" (2015)
* "The Girl Who Died" (2015)
* "Heaven Sent" / "Hell Bent" (2015)
* "The Husbands of River Song" (2015)
* "The Return of Doctor Mysterio" (2016)

 |
| *Sherlock*bölümleri | 
* "A Study in Pink" (2010)
* "A Scandal in Belgravia" (2012)
* "Many Happy Returns" (2013)
* "The Sign of Three" (2014)
* "His Last Vow" (2014)

 |

 |