Gaz kromatografi laboratuvarı
**Analitik kimya**, Kimya bilimine bağlı ana bilim dallarından biridir. Belirli bir maddenin kimyasal bileşenlerinin ya da kimyasal bileşenlerinden bir bölümünün nitelik ve niceliğinin incelendiği bilim dalıdır.

### Türleri

Kimyasal analiz sırasıyla *kalitatif* (nitel) ve *kantitatif* (nicel) olmak üzere iki şekilde uygulanır. Bir maddenin hangi bileşenlerden meydana geldiğini bulmaya yarayan analiz türüne *kalitatif*;bu bileşenlerden her birinin ne yüzdede olduğunu bulmaya yarayan analiz türüne ise *kantitatif analiz denir.*

Kantitatif analiz, metotlar yönünden klasik ve modern olmak üzere ikiye ayrılır. Klasik metotlar maddenin ağırlık ve hacim özelliklerine dayanan metotlardır. Maddenin ağırlığı göz önüne alınarak yapılan analize gravimetrik, hacim göz önüne alınarak yapılana da volumetrik analiz denir. Gravimetrik ve volumetrik analizlerin her ikisi de günümüzde çok kullanılmaktadır. Bilhassa fen ve şehirciliğin gelişmesiyle, medeniyeti tehdit etmeye başlayan çevre meselelerinin tespiti çalışmaları bu metotların önemini bir kat daha artırmıştır.

Modern metotlara *İnstrumental metotlar* (enstrümantal analiz) da denilmekte olup, 1930 yılından sonra hızlı olarak gelişmeye başlamıştır. Bu metotlar, maddenin ışık absorbsiyonu, ışık emisyonu, magnetik, elektrik, radyoaktiflik gibi özellikleri üzerine kurulmuştur. Bugün sadece bir özellik üzerine kurulmuş olan metotlar ciltlerle kitap doldurulacak kadar çoğalmıştır. İnstrumental analiz klasik analizden daha hassas, daha az zaman alıcı ve daha kolay olmakla beraber, sonuçlarının değerlendirilmesi bakımından uzman kimyacılara ihtiyaç gösterir.
Enstrümental analiz tarihte ilk olarak Robert Bunsen ve Gustav Kirchhoff tarafından 1860 senesinde kullanılmıştır.

Bir analiz için uygulanacak analiz metodu madde miktarına bağlı olarak değişir. 50 mg'dan daha fazla madde miktarı ile yapılan analize *makro analiz*, 10–50 mg arasındaki miktarla yapılan analize *yarı-mikro analiz*, 1–10 mg arasındaki miktarla yapılan analize *mikro analiz*, 0,001–1 mg arasındaki miktarla yapılan analize *ultra-mikro analiz* ve 0,001 mg'ın altında kalan miktarla yapılan analize de *sub-mikro analiz* denir. Mikro, ultra-mikro ve sub-mikro analizlere bilimsel çalışmalarda başvurulur.

### Kullanıldığı Alanlar

Bilimin, teknolojinin, kliniklerin ihtiyaçlarına göre çeşitli cihaz ve metotlar geliştirilmiştir. Mesela şeker fabrikalarında ayarlanmış polarimetreler yardımıyla şeker pancarındaki şeker oranı ölçülebildiği gibi, kliniklerde kan ve idrardaki üre, şeker, azot; ayarlı araçlarla tayin edilebilmektedir.

Notlar
------

1. ↑  Arikawa, Yoshiko (2001). "Basic Education in Analytical Chemistry" (pdf). *Analytical Sciences* (İngilizce). **17** (Supplement). The Japan Society for Analytical Chemistry. ss. i571-i573. 24 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ocak 2014.

| * g
* t
* d
Kimyanın dalları |
| --- |
| Kimya literatürü • Kimyasal formül dizini • Biyomoleküller listesi • İnorganik bileşikler listesi • Periyodik tablo |
| Fiziksel | 
* Elektrokimya
* Termokimya
* Kimyasal termodinamik
* Yüzey bilimi
* Kolloidal kimya
	+ Mikromeritik
* Kriyokimya
* Sonokimya
* Spektroskopi
* Yapısal kimya / Kristalografi
* Kimyasal fizik
* Kimyasal kinetik
	+ Femtokimya
* Kuantum kimyası
	+ Spin kimyası
* Fotokimya
* Denge kimyası

 |
| Biyolojik | 
* Biyokimya
	+ Moleküler biyoloji
	+ Hücre biyolojisi
* Biyoorganik kimya
* Kimyasal biyoloji
* Klinik kimya
* Nörokimya
* Biyofiziksel kimya

 |
| Organik | 
* Stereokimya
* Fiziksel organik kimya
* Organik reaksiyon
* Retrosentetik analiz
* Enantiyoselektif sentez
* Total sentez / Yarı sentez
* Farmasötik kimya
	+ Farmakoloji
* Fulleren kimyası
* Polimer kimyası
* Petrokimya
* Dinamik kovalent kimya

 |
| İnorganik | 
* Koordinasyon kimyası
* Manyetokimya
* Organometalik kimya
* Organolantanit kimya
* Biyoinorganik kimya
* Biyoorganometalik kimya
* Fiziksel inorganik kimya
* Küme kimyası
* Kristalografi
* Katı hâl kimyası
* Metalurji
* Seramik kimyası
* Malzeme bilimi

 |
| Analitik | 
* Enstrümental kimya
* Elektroanalitik yöntemler
* Spektroskopi
	+ Absorpsiyon
	+ IR
	+ Raman
	+ UV-Vis
	+ NMR
* Kütle spektrometrisi
	+ EI
	+ ICP
	+ MALDI
* Ayırma işlemleri
* Kromatografi
	+ GC
	+ HPLC
* Femtokimya
* Kristalografi
* Karakterizasyon
* Titrasyon
* Islak kimya

 |
| Diğer | 
* Nükleer kimya
	+ Radyokimya
	+ Radyasyon kimyası
	+ Aktinit kimyası
* Kozmokimya / Astrokimya / Yıldız kimyası
* Jeokimya
* Biyojeokimya
* Çevre kimyası
	+ Atmosfer kimyası
	+ Okyanus kimyası
* Kil kimyası
* Karbokimya
* Petrokimya
* Gıda kimyası
	+ Karbonhidrat kimyası
	+ Gıda fiziksel kimyası
* Tarımsal kimya
* Kimya eğitimi
	+ Amatör kimya
	+ Genel kimya
* Kaçak kimya
* Adli kimya
	+ Otopsi kimyası
* Nanokimya
	+ Supramoleküler kimya
* Kimyasal sentez
	+ Yeşil kimya
	+ Klik kimyası
	+ Kombinatoryal kimya
	+ Biyosentez
* Bilgisayarlı kimya
	+ Matematiksel kimya
* Teorik kimya

 |
| Ayrıca bakınız | 
* Kimya tarihi
* Nobel Kimya Ödülü
* Kimyanın zaman çizelgesi
	+ Element keşifleri
* "Merkezî bilim"
* Kimyasal reaksiyon
	+ Kataliz
* Kimyasal element
* Kimyasal bileşik
* Atom
* Molekül
* İyon
* Kimyasal bileşik
* Kimyasal bağ

 |
| Kategori Kategori • Commons sayfası Wikimedia Commons • VikiProje **Vikiproje** |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb11931186j (data)
* GND: 4129906-1
* LCCN: sh85023011
* LNB: 000065574
* NDL: 00561030
* NKC: ph114036
* NLI: 987007284919105171

 |