**Azeri** (Azerice: Azəri) Azerbaycan, Bakü'nün 100 km doğusunda bulunan Hazar Denizi'nde açık deniz petrol sahasıdır ve daha büyük çaplı Azer-Çırak-Güneşli Petrol Sahası (AÇG) projesinin bir parçasıdır. Azeri petrol sahası Orta Azeri, Batı Azeri, Doğu Azeri üretim platformları, sıkıştırma ve su enjeksiyon platformlarını içermektedir. Saha 1988 yılında keşfedildi ve orijinal olarak 26 Bakü Komiseri'nden adını aldı.

Orta Azeri
----------

Orta Azeri, Azeri sahasının orta kesiminde yaklaşık 128 m derinlikte su üzerinde bulunan bir üretim ve sondaj platformudur. Platform günde yaklaşık 67.000 metreküp üretim yapacak şekilde inşa edilmiştir. Orta Azeri'deki tesisler şunlardır:

* 48 yuvalı bir sondaj platformu
* Sangaçal Terminali'ne iletmek üzere 760 mm'lik petrol boru hattı
* Platformdan Sangaçal Terminali'ne kadar 710 mm'lik gaz boru hattı

Orta Azeri, Şubat 2005'te faaliyetlerine başladı.

Batı Azeri
----------

Batı Azeri, 120 m derinlikte su üzerinde bulunan ve Azeri sahasının batı kesiminden petrol üretmek üzere inşa edilmiş bir üretim ve sondaj platformudur. Batı Azeri, günlük toplam AÇG üretiminin 48.000 metreküplük kısmını oluşturuyor. Batı Azeri'deki tesisler şunlardır:

* 48 yuvalı bir sondaj platformu
* Sangaçal Terminali'ne iletmek üzere 760 mm'lik petrol boru hattı

Platform, Aralık 2005'te faaliyetlerine başlamıştır.

Doğu Azeri
----------

Doğu Azeri petrol platformu, Mayıs 2008
Doğu Azeri, 150 m derinlikte su üzerinde bulunan ve Azeri sahasının doğu kesiminden petrol üretmek üzere inşa edilmiş bir üretim ve sondaj platformudur. Doğu Azeri, günlük toplam AÇG üretiminin 41.000 metreküplük kısmını oluşturuyor. Doğu Azeri'deki tesisler şunlardır:

* 48 yuvalı bir sondaj platformu

Platform, Ekim 2006'da faaliyetlerine başlamıştır.

Üretim ve sondaj platformu
--------------------------

Üretim ve sondaj platformları; Orta, Batı ve Doğu Azeri platformlarına su ve gaz iletimi hizmetleri sağlıyor, gaz ihracatını yönetiyor ve 10 Rolls Royce türbini kullanarak elektrik enerjisi sağlıyor. Platform, Orta Azeri platformuna köprüyle bağlanmıştır. Su iletim kapasitesi günlük 1 milyon varildir. Gaz ihracat kapasitesi günlük 7.1 milyon metreküptür. Azeri üretim ve sondaj platformu, dünya çapında BP platformları arasında en büyük su iletim pompalarından ve gaz enjeksiyon kompresörlerinden bazılarına sahiptir.

2008 gaz sızıntısı ve patlama
-----------------------------

17 Eylül 2008'de, bir gaz iletim kuyusundaki patlamadan sonra Orta Azeri platformu bölgesinde bir gaz kaçağı tespit edildi. Platform kapatıldı ve personel tahliye edildi. Batı Azeri Platformu, Orta Azeri Platformu'ndan gelen bir kabloyla çalıştırıldığı için o da kapatıldı. Bir AÇG operatörü BP, sızan gaza kötü bir çimento işinin neden olduğundan şüpheleniyordu. Batı Azeri platformunda üretim 9 Ekim 2008 tarihinde ve Orta Azeri Platformu'nda Aralık 2008 tarihinde yeniden başladı.

Ayrıca bakınız
--------------

* Azer-Çırak-Güneşli Petrol Sahası
* Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı
* Sangaçal Terminali
* Bakü-Tiflis-Erzurum Doğalgaz Boru Hattı
* Bakü-Supsa Petrol Boru Hattı
* Bakü-Novorossiysk Petrol Boru Hattı
* Nabucco Doğalgaz Boru Hattı

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4 5  "The largest oil field under development in the Azerbaijan sector of the Caspian basin". 14 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.
2. ↑  Zonn, Igor S.; Kosarev, Aleksey N.; Glantz, Michael H.; Kostianoy, Andrey G. (2010). *The Caspian Sea Encyclopedia*. Springer Science+Business Media. s. 57. ISBN 9783642115240. 12 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.
3. ↑  "BP Begins Production at West Azeri Field in the Caspian Sea". *www.rigzone.com* (İngilizce). 18 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.
4. ↑  "Production Begins at East Azeri in the Caspian Sea". 23 Ekim 2006. 8 Haziran 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.
5. ↑  "12.4 Petroleum:BP Current Developments - "Golden Weld" Ceremony Links Azerbaijan and Georgia: Tamam Bayatly". *azer.com*. 13 Mart 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.
6. 1 2  Yevgrashina, Lada (17 Eylül 2008). "BP halves Azeri oil production after gas leak". Reuters. 29 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.
7. 1 2  Gismatullin, Eduard (17 Eylül 2008). "BP Shuts Down Two Azeri Oil Platforms After Gas Leak". Bloomberg. 8 Mart 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.
8. ↑  Walt, Vivienne (1 Temmuz 2010). "WikiLeaks: BP's 'Other' Offshore Drilling Disaster". *Time*. 25 Mart 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.
9. 1 2  US Embassy in Azerbaijan (8 Ekim 2008). US embassy cables: BP may never know cause of gas leak, US told [Original title: Azerbaijan seeks to develop ACG deep gas, can supply Georgia with winter gas]. *The Guardian*. 27 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.
10. ↑  Yevgrashina, Lada (10 Ekim 2008). "BP resumes oil output at one Azeri platform". Reuters. 29 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.
11. ↑  Yevgrashina, Lada (23 Aralık 2008). "BP partially resumes production at Azeri platform". Reuters. 29 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020.