recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
***Kâmûsü'l-A'lâm*** (Osmanlıca: قاموس الاعلام), Şemseddin Sami'nin İstanbul'da yayımlanan tarih, coğrafya ve ünlü kişiler ansiklopedisidir. Altı ciltten oluşan eser, 1889-1898 arasında fasiküller halinde yayımlanmıştır.

Eseri tek başına hazırlayan Şemseddin Sami, başta Barthélemy d'Herbelot'nun *Bibliothèque orientale, ou dictionnaire universel contenant tout ce qui regarde la connoissance des peuples de l'Orient* adlı yapıtı olmak üzere, çeşitli Batı kaynaklarından yararlanmıştır. Ayrıca Aşık Çelebi, Kınalızade, Kafzade, Larifi, Riyazi, Devletşah ve Sadıki'nin yapıtlarını kaynak olarak kullanmıştır. Yazarın ayrıca *Sefinetü'ş-Şuara* ve salnamelerden de yararlandığı bilinmektedir. *Kâmûsü'l-A'lâm* Mihran Efendi tarafından yayımlanmıştır. Alfabetik sıraya göre düzenlenmiş olan eser, ikişer sütun üzerinden toplam 4.830 sayfadan oluşmaktadır. *Kâmûsü'l-A'lâm'*da ele alınan yerlerin ekonomik ve toplumsal durumları verilmiş, Osmanlı ve dünya coğrafyası üzerine ayrıntılı bilgiler aktarılmıştır. Ansiklopedide pek çok ülke, kent, halk ve devletin yanı sıra, ünlü kişiler ve eserleri üzerine de güvenilir bilgiler verilmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "*Kâmûsü'l-A'lâm* 1889-1898, 6 cilt". 21 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2022.
2. ↑  *AnaBritannica*, İstanbul, 1993, 12. cilt, s. 475.
3. ↑  "Abdullah Uçman, "Şemseddin Sâmi", *İslâm Ansiklopedisi*". 7 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mayıs 2021.
Kraliçe II. Margrethe Amalienborg Sarayı'nın balkonunda, 2023
Danimarka Kraliçesi Kraliçe II.Margrethe, 52 yıl hüküm sürdükten sonra 31 Aralık 2023'teki Yılbaşı Gecesi konuşmasında tahttan çekileceğini duyurdu. Onun yerine 14 Ocak 2024'te en büyük oğlu Veliaht Prens Frederik tahta geçmiştir. II. Margrethe, Kraliçe II. Elizabeth'in 2022'deki ölümünden bu yana avrupa'nın en uzun süre tahtta kalan hükümdarı ve dünyanın tek hükümdar kraliçesi oldu.

### Planlama

Margrethe'nin Danimarka Kraliçesi olarak tahttan çekilmesi, Margrethe'nin tahta çıkışının 52. yıldönümü olan 14 Ocak 2024'te gerçekleşmiştir. Veliaht Prens Frederik, Kral X. Frederik olarak Danimarka tahtına çıkmıştır. Danıştay toplantısının ardından Başbakan, Christiansborg Kalesi'nde yeni Kralı ilan etmiştir. Tahttan çekildikten sonra Kraliçe II. Margrethe "*Majesteleri*" unvanını kullanmaya devam etmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Einarsdóttir, Silja Björklund (31 Aralık 2023). "Dronning Margrethe av Danmark går av". *NRK*. 31 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Aralık 2023.
2. ↑  "Missede du det store øjeblik? Se hele dronning Margrethes tale her". *DR* (Danca). 31 Aralık 2023. 1 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Aralık 2023.
3. ↑  Randall, Lila (31 Aralık 2023). "Queen of Denmark announces surprise abdication live on TV". *The Telegraph* (İngilizce). ISSN 0307-1235. 31 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Aralık 2023.
4. 1 2  "Hendes Majestæt Dronningen abdicerer". *Statsministeriet* (Danca). 31 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Aralık 2023.
Dual RAM "GM Motors'un" kullandığı bir teknolojidir. Bu sistem I6 motorlar için kullanılmıştır. **Sistemin çalışma şekli:** emme manifoldunda iki parçadır ve iki parça arasında bir valf bulunur. Bu valf arabanın beynine bağlıdır. Motor 4000 devirin altında çalışırken bu valf kapalıdır ve sadece 3 silindire yakıt ve hava dolar. Diğer 3 silindir sadece yukarı aşağı hareket yapar yakıt-hava karışımı gitmez. 4000 devir geçildiğinde ise 6 silindirede yakıt-hava karışımı dolar ve performans artar. 6 silindirli motorlarda yakıt tüketimi fazla olduğu için bu şekilde "silindir kapatma" sistemi yapılmıştır.

**C26NE** General Motors tarafından üretilmiştir. Sıralı altı silindir motor ve 2.6 silindir hacmine sahiptir. 110Kw(147.5HP) 220Nm güce sahiptir. Benzinli 12V bir motordur. Uzunlamasına yerleştirilmiştir. Arkadan çekişli ve 5 ileri manuel şanzıman bulunur. Yakıt tüketimi: 10.4 L/100 km. Yakıt tüketimi normal aile arabalarına göre biraz fazladır. Azami hız: 215 km/h. Hızlanma 0–100 km/saat(sn): 9.8s. Bu motordaki en önemli ve onu başka motorlardan ayıran özellik **Dual RAM** sisteminin bulunmasıdır. Bu motor Opel Omega, Opel Senator ve Opel Manta'da kullanılmıştır. Yedek parçasının az bulunması bu motorun az kullanılma sebebidir. (Opel'in özel üretim araçlarında aynı motor 133Kw olarak sunulmuştur.)
***Pyrus raddeana***, Rosaceae (gülgiller) familyasından bir ağaç türü.

Taksonomik notlar
-----------------

Jurij Nikolaewitch Woronow tarafından 1925 yılında tanımlanmıştır.

Tanımlama
---------

Dikensiz ağaçtır, yüksekliği 5 m'ye kadar çıkar. Yaprak uzunluğu 6.0-8.0 cm'ye kadar ve genişliği 2.0-4.0 cm'dir, dikdörtgen, elips şeklindedir. Yaprak sapı uzunluğu 3.0-4.0 cm ve kabarıktır. Meyve daha küçük, küre şeklinde, meyve sapı meyveden 2 kat daha uzundur.

Dağılımı
--------

Dünya'da yalnızca Azerbaycan'da dağılım yapar.

Habitat ve ekoloji
------------------

Kuraklığa dayanıklıdır, daha az toprak talep eder. Nisan ayında çiçek açar ve meyvesi Temmuz-Eylül aylarında olgunlaşır. *P. raddеana* dağlık yamaçlar veya kuru taşlı yamaçlarında rastlandığını bildirmiştir. Deniz seviyesinden 1800–2000 m yüksekliğinde görülür.

Kaynakça
--------

1. ↑  "*Pyrus raddeana* Woronow | Plants of the World Online | Kew Science". *Plants of the World Online* (İngilizce). 27 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ocak 2022.
2. 1 2 3  Ibrahimov, A.M. & Matsyura, A.V. 2018. The wild pear (*Pyrus* L. Rosaceae ) species in the flora of Azerbaijan Republic. Ukrainian Journal of Ecology 8(1): 730–735.

Dış bağlantılar
---------------

* Vikitür'de ***Pyrus raddeana*** ile ilgili ayrıntılı taksonomik bilgiler bulunur.

|  |  |
| --- | --- |
| Takson belirleyicileri | 
* Vikiveri: Q106312107
* GBIF: 5362699
* IRMNG: 10716277
* NCBI: 2927084
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:731161-1
* WFO: wfo-0001006218

 |
**Beyaz Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti arması**, Beyaz Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti tarafından kullanılan devlet arması.

Beyaz Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin 1920'deki kuruluşundan Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra bağımsızlığını ilan ettiği 1991 yılına kadar kadar diğer diğer sovyet cumhuriyetlerinin devlet armalarına benzer arma kullanılmıştır. İlk resmi arma 1919'da kabul edildi. Bu arma aynı dönemde kabul edilen Ukrayna Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti ve Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti devlet armalarına çok benzemekteydi. Amblemin orta kısmında güneş ışınlarının süslediği kırmızı bir kalkan ve sarı güneşin üst kısmında ve kalkanın ortasında işçileri ve köylüler arasındaki birliği temsil eden orak ve çekiç figürü yer alır. Oraç ve çekicin üzerinde cumhuriyetin Belarusça tam adının kısaltması olan "Б.С.С.Р." yazar. Sağ ve solda buğday sapları yer alır. En alt kısımda kırmızı zemine siyah olarak Belarusça, Sovyetler Birliği'nin resmi sloganı olan "Bütün ülkelerin işçileri, birleşin!" yazar.

1920'li yıllarda devlet arması için pek çok farklı tasarım mevcuttu. 11 Nisan 1927 tarihinde eski amblem yeniden dizayn edildi ve ortasındaki kalkan figürü çıkartılarak, daha fazla metin içeren yeni bir arma kullanılmaya başlandı. Yeni armanın sağında meşe yaprağı, solunda ise buğday buğday kulakları mevcuttu. Armanın orta yerinde dünya profilinin arkasından yükselen güneş resmedildi. Orak ve çekiç figürü yenilendi ve en üste kızıl yıldız sembolü eklendi. Sağ ve solda yer alan buğday saplarına komünizmin sembolü olan kırmızı renkte kurdele bağlandı ve üzerlerine soldan sağa Belarusça, Yidiş dilinde, Lehçe ve Rusça "Bütün ülkelerin işçileri, birleşin!" yazıldı. Alt kısma cumhuriyetin Belarusça kısaltması olan "Б.С.С.Р" beyaz renkte yazıldı. Arma 1937 yılında ufak güncellemelere tabi tutuldu, görselde ufak değişiklikler yapıldı.

1950'de yeni bir amblem dizayn edildi. Sağdaki ve soldaki çiçek figürleri yenilendi, sola yonca, sağa ise keten yerleştirildi. Bu arma tasarımı Beyaz Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti Anayasasının 119. maddesinde tanımlandı. 28 Şubat 1958 tarihinde eskisine benzeyen yeni bir armanın kullanılması kararlaştırıldı.

Sembolizm
---------

Amblemini oluşturan unsurlar diğer sovyet cumhuriyetlerininkine benzer özellik taşır. Armada ortada işçileri ve köylüleri simgeleyen orak ve çekiç amblemi, altta komünizmin simgesi kırmızı renkli kurdele figürü vardır. Armada Sovyet amblemlerine özgü kızıl yıldız, buğday demetleri ve dünya küresi yer alır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Beyaz Rusya arması

Kaynakça
--------

1. 1 2  "TГербы Советской Белоруссии, 1919" (Rusça). Hrono.ru. 30 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2017.
2. ↑  Берасцень, С. (1972). *Дыялог па-над часам* (Rusça). Літаратура і мастацтва. s. 15.
3. ↑  "Гербы Беларуси" (Rusça). Heraldicum.ru. 22 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2017.
4. ↑  Anon (1972). *Флаг и Герб СССР* (Rusça). Moskova. s. 26.
**Nancy Snow**, Amerikalı felsefe profesörü ve Oklahoma Üniversitesi'nde İnsan Olgunluğu Araştırma Enstitüsü (İngilizce: Institute for the Study of Human Flourishing) başkanıdır. Oklahoma Üniversitesi'nden önce Marquette Üniversitesi'nde görev yaptı. Geniş bir yelpazede çalışmalar yürütse de en önemli çalışmalarını ahlak psikolojisi ve erdem etiği üzerine yaptı. Etki sahibi dergilerin yayın kurullarında görev yaptı, dört kitabın ve hakemli dergilerde yayımlanmış çok sayıda makalenin yazarlığını ya da editörlüğünü üstlendi.

Eğitim ve kariyer
-----------------

1980 yılında Marquette Üniversitesi'nden lisans diplomasını aldı. 1982 yılında aynı üniversitede yüksek lisansını tamamladı. 1988 yılında Notre Dame Üniversitesi'nden doktora aldı.

1987 yılında Arizona State Üniversitesi'nde felsefe alanında öğretim üyeliğine başladı. 1989'da Marquette Üniversitesi'ne geçti. 1996 yılında doçent, sonraları profesör oldu. 2002-2005 yılları arasında üniversitede Temel Müfredat Müdürlüğü yaptı. Marquette Üniversitesi'nde özellikle cinsiyet ve cinsellik alanlarında verilen derslerin kalitesi ve çeşitliliğini arttırmaya çalıştı. *Ethical Theory and Moral Practice* ve *Journal of Value Inquiry* dergilerinin yayın kurullarında yer aldı, *The Journal of Moral Education* dergisinin felsefe ve etik editörlüğünü yaptı. Bedava Kodlar

Kaynakça
--------

1. 1 2  "University". 15 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ekim 2020.
2. 1 2 3  Snow, Nancy. "Curriculum Vitae" (PDF). Marquette University. 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 12 Eylül 2013.
3. 1 2  DesAutels, Peggy. "Nancy E. Snow: September 2013". *Highlighted Philosophers*. American Philosophical Association. 7 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Eylül 2013.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb169705727 (data)
* GND: 1122865384
* ISNI: 0000 0000 6762 701X
* LCCN: n95105418
* NKC: xx0215767
* NLI: 987007593125005171
* NTA: 326818456
* SUDOC: 184438144
* VIAF: 6648745
* WorldCat: lccn-n95105418

 |
Biyologlar alan araştırması sırasında bilgi toplarken
**Alan araştırması** veya **saha araştırması**, laboratuvar, kütüphane veya işyeri ortamının dışında ham verilerin toplanmasıdır. Alan araştırmasında kullanılan yaklaşımlar ve yöntemler disiplinler arasında farklılık gösterir. Örneğin, saha araştırması yapan biyologlar basitçe çevreleriyle etkileşime giren hayvanları gözlemlerken, saha araştırması yapan sosyal bilimciler doğal ortamlarındaki insanların dilini, folklorünü ve sosyal yapısını öğrenmek için onlarla görüşebilir veya onları gözlemleyebilirler.

Alan araştırmasında kullanılan bazı metotlar vardır: gayriresmî röportajlar, direkt gözlem, grupla beraber yaşamak, toplu tartışmalar, grup içinde üretilen kişisel belgelerin analizi, kendi kendine analiz, çevrimdışı veya çevrimiçi olarak gerçekleştirilen faaliyetlerin sonuçları, ve yaşam hikâyeleri. Bu yöntem, genellikle nitel araştırma olarak nitelendirilse de, nicel boyutlar da içerebilir (ve çoğu zaman içerir).

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4016674-0
* LNB: 000330433
* NDL: 01125550
* NKC: ph496683

 |
**Şadan Gökovalı** (d. 15 Mart 1939, Muğla, ö. 31 Ocak 2021, Muğla) Türk gazeteci, muhabir, akademisyen

Halikarnas Balıkçısı'nın manevi oğlu olarak eserlerini ölümünden sonra yayımlayan, tüm kitaplarına önsöz yazan, Balıkçı'nın manevi mirasını yaşatan kişi olarak tanınmıştır. Aynı zamanda Azra Erhat'ın da manevi oğludur. Turizm alanında Türkiye'’de kültür turlarının başlatıcıları arasında yer alır.

Hayatı
------

1939'da Muğla'nın Ula ilçesine bağlı Gökova beldesinde doğdu. İzmir İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi’ni bitirdi. 1959'da İzmir'de yayımlanmakta olan Ege Expres'te gazeteciliğe başladı. 1961 yılında Sarı Basın Kartı aldı. 1965'te Yılın Gazetecisi seçildi.

Turizm üzerine yüksek lisans ve doktora yaptı; İletişim Bilimleri dalında doçent oldu. TRT ve bazı yayın organlarında muhabir ve yapımcı olarak çalıştı. 1980’den sonra Ege Üniversitesi Basın Yayın Yüksek Okulu ile Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi’nde öğretim üyesi olarak görev yaptı. 1993’te Ege Üniversitesi Çeşme Meslek Yüksek Okulu’nda öğretim görevlisi ve idareci olarak hizmet vermeye başladı. Akademik kariyer olarak 79'da Üniversite doktoru, 94'te ise Üniversite Doçenti, ve Üniversite Profesörü hak ve unvanlarına lâyık görüldü. İzmir Yaşar Üniversitesinde öğretim üyesi olarak görev yaptı.

İzmir Gazeteciler Cemiyeti, Türkiye İletişim Vakfı, İzmir Turist Rehberleri Odası, Onursal Üyeliği "*İleri Yaş Dostu*" ödüllerine değer görüldü.

Çoğu Türkiye’nin turistik yerleri hakkında olmak üzere yirmiden fazla kitabı çeşitli dillerde yayımlandı. 2013 yılında, Muğla - Marmaris yolu üzerinde Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi arka tarafında bir açık hava tiyatrosuna adı verilmiştir.

31 Ocak 2021 tarihinde, gırtlak kanserinin tekrar nüksetmesi sebebiyle Muğla'da yaşamını yitirmiştir. Atilla Pakdemir ile aynı tarihte hayatını kaybetmiştir.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Arşivlenmiş kopya". 4 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2020.
2. ↑  "Şadan Gökovalı yaşamını yitirdi". *Cumhuriyet*. 31 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ocak 2021.
**Sebastián de Belalcázar** (1479 veya 1480 - 1551), İspanyol *conquistador*. Nikaragua, Ekvador ve Kolombiya'nın güneybatısını fethetmiş, Ekvador'da Guayaquil, Kolombiya'da Popayán kentlerini kurmuştur.

Amerika'ya 1519'da giden Belalcazar, Pedro Arias Dávila'nın ordusunda subay oldu ve 1524'te Nikaragua'yı fethetti. 1531'de Francisco Pizarro'nun Peru seferine katılara, Piura'daki destek üssünün komutanlığını üstlendi. 1533'te bugünkü adı Ekvador olan toprakların fethine girişti. İnkaların başkanı Ruminahui'yi yenilgiye uğrattıktan sonra, 6 Aralık 1534'te Quito kentini ele geçirdi. 1535'te kurduğu yerleşim bir süre sonra daha elverişli bir yere taşınarak bugünkü Guayaquil kentinin çekirdeğini oluşturdu. Altınla dolu olduğu öne sürülen efsanevi Eldorado kentini bulmak için bir sefere girişen Belalcazar, Kolombiya'nın Popayán bölgesine girdi ve 1537'de Popayán kentini kurarak bölgenin valisi oldu.

Yaşamının son yılları öteki İspanyol yöneticileriyle çatışmalar ve kırgınlıklar içinde geçti. Jorge Robledo adlı bir yöneticiyi öldürmekle suçlandığı bir sırada öldü.

Kaynakça
--------

1. 1 2  Nijman, Jan (2020). *Geography: Realms, Regions, and Concepts* (20. bas.). Wiley. ISBN 978-1119607410.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX852597
* BNF: cb124642106 (data)
* CANTIC: a16590715
* GND: 119020408
* ISNI: 0000 0000 6629 9659
* LCCN: n85225670
* NLI: 987007258561905171
* VIAF: 50026501
* WorldCat: lccn-n85225670

 |
**Murat Sancak** (d. 23 Ocak 1968, Siirt) Türk iş insanı ve spor yöneticisi, MT Grup Yönetim Kurulu Başkanı ve eski Adana Demirspor Başkanı.

İş hayatı
---------

İlaç dağıtım alanında faaliyet gösteren Alliance Healthcare’da uzun yıllar Satınalma ve Satış Direktörlüğü görevini yürüttü. 2005 yılında MT Sağlık Ürünleri şirketini kurarak sağlık alanında yatırımlarına başladı. 2008 yılında Türkiye’nin en büyük hasta altı bezi fabrikası SAN Sağlık firmasını kurdu. 2009 yılında MT Bilgi Teknolojileri şirketini hayata geçirerek Türkye’nin ilk yeni nesil yazar kasa pos markası VERA’nın geliştirilmesine ve üretilmesine öncülük etti.

Türkiye’de farmakoloji ve farmakovijilans alanında kamu yararına geliştirilecek projeler hayata geçirmek üzere 2017 yılında Maxicells İlaç San. Firmasını kurdu. 2014-2017 yılları arasında Star Medya Grubu yönetim kurulu başkanlığı ve TürkMedya yönetim kurulu üyeliğini yürütmüştür. 2018 yılında Adana Demirspor Kulübü Başkanlığına seçildi ve 25 Şubat 2024 tarihinde görevini Metin Korkmaz'a devretti.

Suikast girişimi
----------------

20 Ağustos 2015 yılında suikast girişimine uğramış olup aracına 21 kurşun isabet etmiştir, bu olayda kendisi yara almadan kurtulmuştur.

Kişisel yaşamı
--------------

Evli ve 6 çocuk babasıdır. İş insanı Ethem Sancak'ın kuzenidir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Murat Sancak". www.adanademirspor.org.tr. 13 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "Adana Demirspor'da Murat Sancak dönemi". www.haberturk.com. 4 Temmuz 2018. 14 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2022.
3. ↑  "SON DAKİKA: Murat Sancak, Adana Demirspor başkanlığını Metin Korkmaz'a devretti". *Sabah*. 25 Şubat 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Şubat 2024.
4. ↑  "Murat Sancak'a suikast girişimi". www.yenisafak.com. 20 Ağustos 2015. 14 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2022.

Dış bağlantılar
---------------

* Twitter'da Murat Sancak
* Instagram'da Murat Sancak

|
|  |
| Sportif görevi |
|
| Önce gelen:**Kazım Bozan** | **Adana Demirspor Başkanı**4 Temmuz 2018 | Sonra gelen:**Sonra gelen yoktur.** |
|
**Jabağı Qazanoqo** (Doğu Çerkesçesi: Къэзэнокъуэ Жэбагъы), Çerkes filozof, İslâm âlimi, kadı, şair, askerî stratejist, siyasetçi ve diplomat. Kuzey Kafkasya'nın bağımsızlığını savunan görüşleriyle öne çıkmıştır.

Biyografi
---------

### Erken kariyeri

Kabarda'nın Zeiqo (bugünkü Zayukovo) köyünde doğdu, zekasıyla fark edildi ve eğitim görmesi teşvik edildi. Dindar bir Müslümandı ve haccı tamamlayarak haccı oldu.

Qazanoqo'nun mezar taşı
### Kariyer

#### Siyasi kariyeri

Yükselen şöhreti nedeniyle Kabardey Başprensi I. Aslanbek'in kişisel danışmanı olarak atandı. Kabarda adalet sistemini Kur'an ve Adığe Xabze öğretilerini harmanlayarak düzenledi. Çerkeslerin başka bir ülkenin tebaası olmasına karşı çıkarak tam bağımsızlığı savundu. Kırım Tatarlarının Çerkesya'yı işgal etmek istediğine inanıyordu. 1722'de Rusya ile diplomatik toplantılara katıldı. 1731'de Rusya ile Tatar akınlarına karşı bir savunma anlaşması yapmayı başardı. Ancak bu ittifak, ölümünden 15 yıl sonra Rusya'nın Kabarda'ya saldırarak Rus-Çerkes Savaşı'nı başlatmasıyla sona erdi.

#### Askerî kariyer

Kanjal Muharebesi sırasında kurduğu strateji ile Kabardey Çerkesleri zafer elde etmiştir.

### Ölümü

Qazanoqo 1750 yılında doğduğu köyde öldü.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Казаноко Джабаги - Большая Советская энциклопедия - Словари и Энциклопедии". www.endic.ru. 4 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mayıs 2017.
2. ↑  Налоев З.М. (2009). *Этюды по истории культуры адыгов*.
3. ↑  Туган Хабасович Кумыков (1 Ocak 1967). *История Кабардино-Балкарской АССР с древнейших времен до наших дней*. Наука.
4. ↑  Henze 1992
5. ↑  Cw (15 October 2009). "Circassian World News: Documentary: Kanzhal Battle"". Circassian World News.
6. ↑  "В селении Заюково установлены памятники на месте захоронения Жабаги Казаноко". Archived from the original on 20 July 2017. Retrieved 8 May 2017.
Frederiksborg Castle, Denmark
**Frederiksborg Sarayı** veya **Frederiksborg Kalesi**, Danimarka’nın başkenti Kopenhag’ın 30 km kuzeyindeki Hillerød şehrinde, 1600’lerin başlarında Kral 4.Christian tarafından inşa ettirilen yapı.

Kale Gölündeki 3 adacık üzerinde inşa edilen Frederiksborg Sarayı, Danimarka Kralı olan 4.Christian konutu olarak inşa edilmiştir. 1878 yıllında ise müzeye çevrilmiştir. Burası günümüzde ülkenin Milli Tarih Müzesine ev sahipliği yapmaktadır. Burada çok sayıda eser sergilenmektedir. Ayrıca sarayın bir bahçesi bulunur. Bu bahçede özel botlarla gezi yapmak mümkündür.

Frederiksborg Sarayı veya kalesi, Danimarka’nın başkenti Kopenhag’ın 30 km kuzeyindeki Hillerød şehrinde bulunur. Frederiksborg Kalesi'ne, Kopenhag’tan tren ile yaklaşık 45 dakikada ulaşılabilir.

Frederiksborg Kalesi, her gün 10:00-17:00 (Kış sezonunda 15:00’e kadar açık) saatleri arasında ziyarette açıktır. Giriş ücreti ise 75 DKK olarak belirlenmiştir. Öğrenci, yaşlı, aile fiyatlandırmaları farklılık göstermektedir.

Sagalara konu olmuş efsanevi Viking savaşçı ve kral Ragnar Lodbrok veya Lothbrok'a (Eski Nors dili: Ragnarr Loðbrók; doğum tarihi bilinmiyor – 864/866), ait büst Frederiksborg Kalesi'nde bulunmaktadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Çelebi, Şark (15 Ağustos 2018). "Frederiksborg Sarayı Nerede, Nasıl Gidilir? | Gezilecek Yerler". 1 Eylül 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2023.
2. ↑  "Ragnar Lodbrok". Vikipedi. 3 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2023.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* MusicBrainz: 35f8b451-e35e-4dc2-9fe2-9a52e335eae0
* VIAF: 6162148997650559870002
* WorldCat: viaf-6162148997650559870002

 |
***Cerîde-i Havâdis***, Türk basın tarihinin yarı resmî olan ilk Türkçe gazetesi.

*Cerîde-i Havâdis*, Osmanlı'da ilk yarı resmi gazete olarak İngiliz misyonundan William Churchill tarafından 1840'ta çıkartılmıştır. Bu konuda Ahmet Hamdi Tanpınar hayıflanarak şöyle bahseder: "*İlk yıllarda iktidar mevkiinde bulunanların hiçbiri memleket içinde matbuatın kuvvetinden istifadeyi ciddi surette düşünmemiş.*"

Devletten teşvik yardımı aldığından ötürü gazete yarı resmî bir kimliğe sahip olmuştur. İlk sayılarında sadece haber içerikli olan gazete, yayınlanmaya başladığı günlerde hiç ilgi görmemiş hatta ilk üç sayı bedava dağıtılmıştır. Bu yüzden gazete haftalık olarak çıkarılmaya başlanmış ardından da on günde bir çıkarılması kararlaştırılmıştır. 1843 yılında bir süreliğine kapatıldıysa da, daha sonra yayın hayatına tekrar döndü.

Bilimsel, ahlaki ve edebi içeriğiyle her ne kadar zamanın "üdeba"sını başına toplasa da gazetenin asıl çıkış amacı; İngilizlerin ekonomik ve siyasi çıkarlarına yönelik bir kamuoyu oluşturmak idi. Zira 1830-1837 yılları arasında İstanbul'da İngiliz Elçiliği yapmış olan David Urguhard, yaptığı araştırmalar sonucu; zengin ham madde kaynaklarına ve geniş bir pazara sahip olan Osmanlı İmparatorluğu'nun, İngiliz çıkarları için yararlı olacağını Kraliyet ailesine rapor etmişti.

William Churchill, *Cerîde-i Havâdis'*te kullandığı Ermeni iktisat yazarlarla, İngiliz çıkarlarını örtülü bir şekilde Osmanlı kamuoyuna benimsetmeye çalışır. Nitekim, bu yılları takiben İngiliz sanayisinin ham madde ihtiyacı Osmanlı'dan karşılanacak ve İngiliz mallarının sürümü -Osmanlı sanayiinin iflası pahasına- artacaktır. Niyazi Berkes bu durum hakkında; "İngilizlerin hayretlere düştüğünü, Osmanlı devlet adamlarının bu kadar saf ve ahmak olmalarıyla alay ettiğinden bahseder."

Gazetenin döneminde çeşitli ilanlara yer vermiş ayrıca ilk ölüm ilanları bu gazetede yer almıştır. Kırım Savaşına, savaş muhabirlerini de göndererek döneminde uluslararası haberciliğe öncü olmuştur. 1864 yılında 1212 sayıyı geride bırakarak kapanmıştır.[*kaynak belirtilmeli*]

Ayrıca bakınız
--------------

* *Rûznâme-i Cerîde-i Havâdis*

Kaynakça
--------

1. ↑  Lewis, Bernard. Modern Türkiye'nin Doğuşu.
2. ↑  Berkes, niyazi, Türkiye'de Çağdaşlaşma (YKY, İstanbul)

| * g
* t
* d
Osmanlı İmparatorluğu'nda yayımlanan gazeteler |
| --- |
| İstanbul'dakiler | 
* *Akşam*
* *Alemdar*
* *Bulletin de Nouvelles*
* *Cerîde-i Askeriyye*
* *Cerîde-i Havâdis*
* *İkdam*
* *İleri*
* *Jamanak*
* *Karagöz*
* *Le Stamboul*
* *Millet*
* *Minber*
* *Moniteur Ottoman*
* *Muhbir*
* *Neologos*
* *Peyâm-ı Sabah*
* *Rûznâme-i Cerîde-i Havâdis*
* *Sabah*
* *Takvîm-i Vekâyi*
* *Tanin*
* *Tasvîr-i Efkâr*
* *Tercümân-ı Ahvâl*
* *Tercümân-ı Hakîkat*
* *The Levant Times and Shipping Gazette*
* *Vakit*
* *Volkan*

 |
| Taşradakiler | 
* *Hukuk-u Beşer* (İzmir)
* *Hürriyet* (Londra-Cenevre)
* *Köylü* (İzmir)
* *Kürdistan* (Kahire-Londra-Cenevre)
* *Meşveret* (Paris)
* *Muhbir* (Londra)
* *Osmanlı Gazetesi* (İsviçre)
* *Peyman* (Diyarbakır)
* *Tuna* (Rusçuk)
* *Ulûm* (Paris)
* *Ümid* (Kıbrıs)
* *Yeni Asır* (Selanik)
* *Yeni Edirne* (Edirne)

 |
**Barak Ata** - Türk mitolojisinde köpek tanrı. **Köpek Ata (Köbek Ede)** ve Moğollarda **Nokay Eçege** olarak da bilinir.

Özellikler
----------

Bazı Moğol boyları köpekten türediklerine inanırlar. Barak sıradan bir köpek olmayıp kutlu sayılır. Köpek Ataya daha çok Moğol kavimlerinde rastlanır. Efsanevi köpek başlı insanlara da Barak adı verilir. Tarduşların ataları da Kurt veya Barak başlı bir insandır. Avrupa kökenli Hun / Macar efsanelerine göre de Avrupa Hunları (Macarlar) Tazı Ata’dan türemişlerdir. Macarlar köpeğe Kutya derler ve bu ismin Türkçe/Moğolca kut sözcüğüyle benzerliği dikkat çekicidir. İnsan yaratılırken insanın bekçiliğini Tanrı bir köpeğe bırakmış fakat o görevini doğru yapmayarak ihanet etmiştir. Moğolların bazı boylarının ve Kıtan’ların atası olarak kabul edilir. Bu nedenle köpek kurban ederler. Bir prenses ile evlenen Köpek Ata’dan türediklerine inanan eski Moğol kabileleri vardır. Türk-Moğol kültüründe yarı insan yarı hayvan olan varlıklarda, üst taraf insan alt taraf hayvan şeklindedir. Ama başka bazı kültürlerde ise tam tersidir. Örneğin Mısır medeniyetinde alt taraf insan, baş kısmı hayvan olan Tanrılar vardır. Barak Ata bu açıdan Türk mitolojindeki genel anlayışa ters bir biçimde yer alır. Tıpkı Mısır söylencelerinde olduğu gibi baş tarafı köpektir. Masallarda Köpük olarak tercüme edilen Köbek, Kübek adlı kahramanın bu motifle ilgili olma ihtimali yüksektir. Türkistan'daki Baraktam şehrinin kuruluş efsanesi de yine Barak Ata ile alakalıdır.

Nokay
-----

Pek çok kaynakta köpeğin (Moğolca *Nokay*) Moğollarca kutsal (totem hayvanı olarak) kabul edildiği yazılır. Türkler ise köpeği inanç sistemleri içerisinde değerli olarak görmez. Bu durum iki kültür arasındaki önemli farklardan birisi olarak anlaşılır. Oysaki Lessing'e ait Moğolca Sözlük’te, geçmişte Moğolların da tıpkı Türkler gibi kutlu bir hayvan olarak gördükleri kurdun adını anmaktan çekindikleri için (tabu, yasak) onun yerine "Nokay" (köpek) diyerek bahsettiklerini fakat duruma göre bu kavramı Kurt olarak algıladıklarını yazmıştır.

Etimoloji
---------

* **Barak:** (Bar/Var) kökünden türemiştir. Efsanevi bir köpek türü.
* **Nokay:** Moğolca köpek demektir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Bahaeddin Ögel, Türk Mitolojisi (Cilt-1, Sayfa 195)
2. ↑  Türk Söylence Sözlüğü, Deniz Karakurt, Türkiye, 2011 (OTRS: CC BY-SA 3.0) 27 Aralık 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
3. ↑  Bahaeddin Ögel, Türk Mitolojisi (Cilt-1, Sayfa 193)
4. ↑  Moğolca - Türkçe Sözlük, D. Ferdinand Lessing, TÜRK DİL KURUMU YAYINLARI, Çevirmen: Prof. Dr. Günay Karaağaç, Orijinal dilde ilk Baskı: 1960, Türkiye 2003 baskısı, ISBN 9789751616593

Dış bağlantılar
---------------

* Barak Ata, Deniz Karakurt
* Barak Baba Türbesi
* Barak Baba, Gülağ Öz

Ayrıca bakınız
--------------

* Macar mitolojisi
* Barak
* Barak Baba
* Nogaylar
**Nomgon külliyesi**, II. Göktürk Kağanlığı'nın kurucusu İlteriş Kutluğ Kağan'a ait olduğu düşünülen Güney Moğolistan'da Nomgon ovasında inşa edilmiş külliye. Külliye, Türk Akademisi ile Moğol Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstitüsü'nün ortak çalışması sonucunda Ağustos 2022'de keşfedildi.

Külliye içerisinde; sunaklar, balballar, iki yavrulu aslan ve koyun heykelleri, hendek, ibadethane, bir ritüel kompleksi ve İlteriş Kutluğ Kağan adına dikilmiş anıt barındırıyor. Aşina ailesini temsil eden *teke* sembolü de külliyede bulundu. Külliyenin etrafına hendeklerden toprak elde edilip desteklenerek kale yapılmış.

Keşif
-----

İlk olarak 2019'da başlayan Nomgon ovası arkeoloji çalışmaları, Covid-19 salgını nedeniyle sekteye uğramıştı. Temmuz 2022'de kazılara devam edildi. 23 Ağustos 2022'de Nomgon yazıtı keşfedildikten sonra 24 Ağustos'ta basın toplantısında detaylarıyla duyuruldu.

Nomgon bölgesindeki kazılar hâlen devam etmektedir. Nomgon bölgesindeki keşifler ve bilimsel çalışmalar akademinin hazırlayacağı kitapta yayımlanıp kamuoyuna sunulacaktır.

Kutluğ Kağan anıtı
------------------

Ana madde: Kutluğ Kağan Yazıtı
Kutluğ Kağan anıtı ya da Kutluğ Kağan yazıtı, başka bir deyişle Nomgon anıtı ya da Nomgon yazıtı, Orhun yazısıyla kazınmış Türk adının kaydedildiği en eski yazıt olarak kayda geçti. Türk Akademisi Başkanı Kıdırali, iki yüzü Eski Türkçe tek yüzü Soğdca alfabeyle yazılmış anıt üzerinde yapılan ilk çalışmalarda; *Qutluğ Qağan* (Kutlu Kağan), *Türük* (Türk), *Teŋri* (Tanrı), *tümen* (on bin) sözcüklerinin okunduğunu paylaştı.

Anıtta, diğer kağanlık anıtlarında olduğu gibi kurt başları mitolojik olarak ejderha şeklinde resmedilmiş. Gerek külliye gerekse yazıttaki semboller yazıtın önemli birine atfedildiğini ortaya koyuyor.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "'Türk' adının geçtiği en eski anıt Moğolistan'da bulundu". *www.ntv.com.tr*. 24 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ağustos 2022.
2. 1 2  "Türk tarihi için önemli keşif: İlteriş Kağan'ın külliyesi bulundu". *www.trthaber.com*. 24 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ağustos 2022.
3. 1 2 3  "Құтлық Елтеріс қағанның кешені мен жазуы табылды - TWESCO". *twesco.org* (Kazakça). 24 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ağustos 2022.
4. 1 2 3 4 5  Qydyráli, Darhan. "Türk Akademisi başkanının Facebook hesabı üzerinden keşifle ilgili aktardıkları". *www.facebook.com*. 25 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ağustos 2022.
5. ↑  Qydyráli, Darhan (23 Ağustos 2022). "Türk Akademisi başkanı, Darhan Qydyráli, keşfi ilk kez Facebook hesabı üzerinden duyurdu". *www.facebook.com* (Kazakça ve Türkçe). 25 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ağustos 2022.
6. ↑  "İlteriş Kutluk Kağan'ın Yazıtında Okunan İlk Metinler Paylaşıldı • YeniTanin • Yeni Tanin". 25 Ağustos 2022. 25 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ağustos 2022.
**Yaşar Çorbacı** veya bazı kaynaklarda geçen adıyla **Yaşar Çorbacıoğlu** (d. 1939, Hemşin, Rize), Türk tulumcudur. Çorbacı'nın TRT arşivlerinde 70'ten fazla eseri vardır.

Hayatı
------

Çorbacı, Hemşinli bir ailenin çocuğu olarak 1939'da Nurluca köyünde dünyaya geldi. 1958-59 yıllarında Meteoroloji radyosunun Trabzon, Rize ve Artvin gecelerinde tulum çalmaya başladı. Gelibolu'da 24 ay askerlik yaptıktan sonra, Ankara'ya dönüp radyolarda tulum çalmaya devam etti. 1964'te Ankara Radyosu'nun düzenlemiş olduğu bir Avrupa Turnesi'ne Karadeniz'i temsilen gönderdilen gönderilen grupta yer aldı. Sonraki yıllarda Almanya, Avusturya, Hollanda, Belçika, Bulgaristan, Yugoslavya ve İsviçre'ye gidip tulum çaldı. Türkiye'ye döndükten sonra iki plak çıkardı ve İstanbul'da Sağlam Plak, Harika Plak ve Senseç Müzik şirketlerine kaset yaptırdı. 1985'te Rize'de Kurtuluş İlkokulu'nda, sonrasında Trabzon Kız Sanat Okulu'nun folklor grubunu çalıştırdı. 2013'te *Tulum'un Sesi*, 2014'te *Bizim Oralar* albümünü çıkardı. Çorbacı'nın bazı tulum kayıtları Almanya'daki DOMiD arşivlerinde saklanmaktadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Samson, Jim (2021). *Black Sea Sketches: Music, Place and People*. Routledge. ISBN 1000340171. 19 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Nisan 2021.
2. ↑  "Yaşar Çorbacı". kuzeymavi.com. 4 Haziran 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Nisan 2021.
3. ↑  Greve, Martin (2006). *Almanya'da* hayali Türkiye'nin *müziği*. İstanbul Bilgi Üniversitesi. ss. 78, 488. ISBN 9756176555. 19 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Nisan 2021.
Oxford Haritası, 1900 civarı. Nehir, "Thames Nehri ya da Isis" olarak etiketlenmiş.
Oxford kolejindeki kayıkhanelerin tam karşısındaki Isis'te kürek çekiliyor..
"**The Isis**", Thames Nehri için kullanılan alternatif bir addır. Oxfordshire'daki Dorchester'deki Thame ile birleştirilene kadar Cotswolds'daki kaynağından kullanılmıştır. Adı, Ortaçağ'da hatalı bir şekilde "Thame" ve "Isis"in birleşimi olarak kabul edilen Thames, *Tamesis*, kelimesinden gelmektedir. Isis, özellikle Oxford şehri boyunca akmaktadır.

Kürek çekme
-----------

"Isis" adı özellikle Oxford Üniversitesi'nde kürek çekme alanında kullanılmaktadır. Isis üzerinde bir dizi kürek ve tekne yarışı düzenlenmektedir. Ayrıca "Isis" adı Oxford Üniversitesi Tekne Kulübü'nün ikinci kürek ekibi için de kullanılmaktadır. Bu ekip, Cambridge Üniversitesi Tekne Kulübü, Goldie'nin ikinci takımında Londra'daki Thames'deki Tekne Yarışı öncesinde yarışmaktadır.

Balık tutma
-----------

Isis, Thames'in pek çoğunda olduğu gibi, alabalık ve kerevit de dahil olmak üzere tatlı su balıkları tutma alanında popüler olmuştur. Oxford bölgesi çeşitli balık tutma kulüplerine ev sahipliği yapmaktadır.

İlgili kullanımlar
------------------

Anne Seymour Damer tarafından oyulan Thame ve Isis.
Henley Köprüsü'nün temel taşlarına Isis'i ve Thame'yi temsil etmesi amacıyla bunların yüzleri oyulmuştur. Thame sakallı bir adam, İsis ise kadındır.

Morris Isis adı, 1929'dan 1931'e kadar yapılan altı silindirli bir otomobil üzerinde ilk kez Oxford Morris Motors Limited tarafından kullanıldı. 1950'lerde British Motor Corporation'dan altı silindirli bir otomobil üzerinde adı yeniden canlandırıldı fakat adın kullanımı 1958'de sona erdi.

Oxford Brookes yarış takımı tarafından üretilen Formula Öğrenci arabalarının her biri şasi numarasının başında ISIS adını kullanmaktadır. Daha sonra ISIS'i yıl sayısı takip etti. Örneğin; 2012 şasisi için ISIS XII kullanıldı ve lakabı "Bayan Domuzcuk" idi.

ISIS nötron kaynağı, Isis nehrinin ismini almıştır..

Kaynakça
--------

1. ↑  Ad, ilk defa "Isa" adıyla 1350 civarında ve modern adı ise 1577'de kaydedilmiştir.

1. 1 2  Mills, David; Room, Adrian (1998). *A Dictionary of British Place-Names*. Oxford University Press.
2. ↑  Kendal, Roger; Bowen, Jane; Wortley, Laura (2002). *Genius & Gentility: Henley in the Age of Enlightenment*. Henley-on-Thames: River and Rowing Museum. ss. 12-13. ISBN 9780953557127.
3. ↑  "STFC explains the origin of ISIS name". STFC's official YT Channel. 3 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Haziran 2017.
**Maria Fyodorovna, Rusya'nın imparatoriçesi** (Dancası: **Marie Sophie Frederikke *Dagmar*** (26 Kasım 1847 - 13 Ekim 1928), Danimarka Kralı IX.Christian ile Hesse'li Louise'nin ikinci kızı olarak dünyaya geldi. Rusya Çarı III. Alexander ile olan evliliğinden sonra **Maria Feodorovna** adıyla (Kiril alfabesi: Mapия Фёдopoвна) Rusya imparatoriçesi oldu. Çocukları Rusya'nın son hükümdarlığında bulunmuş, II.Nikolay'dan sonra 10 yıl daha yaşamıştır.

İmparatoriçe Maria Feodorovna aynı zamanda, çok soylu ve güçlü olan "Khimshiashvili" hanedanlığınında akrabasıdır. İmparatoriçe'nin amcasının kızı Lady S.Feodorovna Prince Sherip Khimshiashvili (Prince of Adjara & Duke of Aragvi) ile evlenmiştir. Sherip Khimshiashvili öldüğünde mezarı Çariçe Maria Feodorovna ve Kocası Çar III.Alexander tarafından yaptırılmış ve cenazesine bizzat katılmıştır. Çar ailesi bu hanedanlık ile akrabalıkları sayesinde uzun yıllar Acara, Arhavi ve Ahıskada Müslüman topluluklar ile huzur sağlamıştır.

Kendisinin Moskova'ya gelişi şerefine düzenlenen töreni için Danimarka Milli Marşı Festival Uvertürü (Kiril alfabesi: Торжественная увертюра на Датский гимн) Pyotr İlyiç Çaykovski tarafında bestelenmiştir.

Kaynakça
--------

* 21 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 98024716
* BNF: cb161969270 (data)
* GND: 119102757
* ISNI: 0000 0001 1053 6982
* LCCN: n85118939
* LNB: 000113931
* NKC: js2006312257
* NLA: 35875479
* NLI: 987007431699005171
* NTA: 127483527
* PIC: 169604
* SELIBR: 174227
* SNAC: w6wb5h1w
* SUDOC: 161806538
* Trove: 1126587
* VIAF: 35259039
* WorldCat: lccn-n85118939

 |
**İki dilli eğitimde** öğrencilere iki (veya daha fazla) dilde eğitim verilmektedir. Ders olarak ikinci bir dili öğrenmekten farklıdır çünkü her iki dil de matematik, fen bilimleri ve tarih gibi farklı içerik alanlarında eğitim için kullanılır. Her dilde geçirilen süre modele bağlıdır. Örneğin, bazı modeller öğrencinin tüm eğitimi boyunca her iki dilde eğitim verilmesine odaklanırken, bazıları kademeli olarak tek dilde eğitime geçmektedir. İki dilli eğitimin nihai hedefi, dil aktarımı ve yeniden biçimlendirme gibi çeşitli stratejiler yoluyla her iki dilde de akıcılık ve okuryazarlıktır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Wright, Wayne E.; Boun, Sovicheth (9 April 2015). *The handbook of bilingual and multilingual education* (İngilizce). Wiley. s. 56. ISBN 978-1-119-00549-0. OCLC 1064689899.
2. ↑  "Bilingual Education". *Renaissance* (İngilizce). Erişim tarihi: 2022-11-17. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
3. ↑  "The Benefits of Bilingual Education | BVIS HCMC". *www.nordangliaeducation.com* (İngilizce). Erişim tarihi: 2022-11-17. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
**Grandüşes Tatyana Nikolayevna Romanova** (Rusça: Великая Княжна Татьяна Николаевна, Velikaya Knyajna Tat'yana Nikolaevna ) (10 Haziran (Jülyen 29 Mayıs ) 1897 – 17 Temmuz 1918) imparatorluk Rusyası'nın son hakimi Çar II. Nikolay'ın ve onun eşi Aleksandra Fyodorovna'nın ikinci kızıdır. Sankt-Peterburg, Peterhof'ta doğmuştur.

I. Dünya Savaşı boyunca Kızıl Haç komütelerinin başı olmuş ve hayatı boyunca da diğer üç kız kardeşinden de daha çok tanınmıştır. Ailesi 1917 Rus İhtilali'nde tutuklanana kadar, 1914-1917 tarihleri arasında, o da ablası Olga gibi askeri hastanede yaralılara hemşirelik yaptı.

17 Temmuz 1918'de ailesiyle beraber devrimcilerce öldürülmesi üzerine Rus Ortodoks Kilisesi tarafından Tutku taşıyan ilan edildi. Tatyana Nikolayevna Romanova, Olga Nikolayevna Romanova'nın kız kardeşi ve Anastasya Nikolayevna Romanova ile Mariya Nikolayevna Romanova'nın ablasıdır, bütün bu kızların imparatorluk ailesine düzenlenen suikastten kurtulduğuna dair yanlış rivayetlerde bulunulmuştur. Onlarca sahtekar hayatta kalan Romanov'lar ilan edilmiştir. Yazar Michael Occleshaw, Larissa Tudor isimli bir kadının Tatyana olabileceğinin dedikodusunu yaptı ancak Olga, Tatyana, Mariya ve Anastasya dahil bütün Romanov'lar Bolşevik suikast grubunca öldürülmüştür.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 1523352732154
* BNF: cb14978808m (data)
* GND: 1025434498
* ISNI: 0000 0000 3775 7104
* LCCN: n2004075051
* NKC: xx0143811
* NTA: 391881175
* SUDOC: 202971864
* VIAF: 21536236
* WorldCat: lccn-n2004075051

 |
**Scott Üssü**, Yeni Zelanda Antarktika araştırma merkezidir. Ross Adasında, Yeni Zelanda'nın hak iddia ettiği Ross Bölgesinde, Armitage Burnunun güney ucunda bulunur. Üs, dünya bilimleri için saha araştırmalarına olanak sağlamak için inşa edilmiştir, bugün birçok alanda araştırmaya ev sahipliği etmektedir. Daha büyük olan McMurdo Ana Üssüne 3 kilometre uzaklıktadır.

Tarihi
------

Scott Üssü'nün uçaktan çekilmiş fotoğrafı.
Scott Üssü'nün McMurdo Üssünü ve McMurdo Buz Sahanlığını içeren uydu fotoğrafı
Scott Üssü
McMurdo Üssünün yolu üzerinde Scott Üssü'nün tabelası
Başta İngiliz Milletler Topluluğu Transantarktika Seferi(TAS) için inşa edilmiştir. Yeni Zelanda devleti hem Transantarktika Seferi için hem de 5 üyesi sefere katılan Uluslararası Jeofizik Yılı(IGY) için yardım sağlamıştır. Ocak 1956'da, TAS ve IGY yola çıkmadan 10 ay önce Frank Ponder'a üssü tasarlama görevi verildi. Ponder'ın tasarımı 6 ana binadan ve 3 daha küçük bilimsel laboratuvardan oluşuyordu. Yangın riskinden dolayı ana binaların arasına en az 7 metre boşluk bırakıldı, ancak demir köpülerle birbirine bağlandı.  Scott üssü TAS'ın sonunda Yeni Zelanda Devleti'nden Bilim ve Endüstri departmaına geçti.

IGY süresince McMurdo Üssü bilimsel araştırma üssü olarak kullanılmıyordu. McMurdo'nun bilimsel bir üs haline gelmesi Yeni Zelanda'nın bölgeyi bilimsel ekipmanla(atmosferik, sismik vb. sensörler) donatmasından sonra gerçekleşmiştir.

1958'de, TAE ve IGY'nin bitişinden sonra Yeni Zelanda Scott Üssünü bilimsel araştırma amacıyla kullanıma devam etme kararı aldı. 1976'da üste operasyonların devam edebilmesi için inşaat programları başlatıldı. Bu inşaatın sonunda "TAE A" dışında bütün binalar yenilenmiştir. TAS'tan geriye kalan orijinal tek bina "TAE A"'dır. 2005'te 2 katlı Hillary Saha Merkezi inşa edildi, üssün yer alanı 1800m2 büyüdü. Bina resmi olarak dışişleri bakanı Phil Goff ve Edmund Hillary tarafından açıldı.

1957'den 1986'ya kadar köpekler, üste lojistik operasyonlarında rol aldı, ancak daha yeni teknoloji ve çevreci antlaşmalar sebebiyle kullanımdan kaldırıldılar.

Bilimsel dalış operasyonları 1985'te başladı. Bu tarihten 2006'ya kadar 1296 dalış yapıldı.

### Tarihi Bölge

İngiliz Milletler Topluluğu Transantarktika Seferi'nden kalan tek bina TAE A kulübesidir. Kulübe, Antarktika Antlaşmasından sonra Tarihi Bölge ya da Anıt (HSM 75) olarak nitelendirildi.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Scott Base" 6 Temmuz 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. *Antarctica New Zealand*. New Zealand Government. 2016. Retrieved 11 July 2016.
**Frida Wattenberg** (7 Nisan 1924, Paris –3 Nisan 2020, Paris, Fransa), Fransız Direnişi üyesi kadın aktivist ve sanatçı.

Yaşamı
------

Wattenberg 1924 yılında Polonyalı Yahudi göçmeni bir ailenin çocuğu olarak Paris'te doğdu. Paris'in Marais mahallesinde yetişti. 1930'ların sonlarında Hashomer Hatzair hareketine katıldı. II. Dünya Savaşı sırasında Paris'te Victor Hugo Lisesi'nde eğitim gördü. Wattenberg ayrıca Fransız Direnişi'ni gösterem çeşitli posterler ve kolaj çalışmaları yaptı.

Wattenberg 1941'de Çocuklara Yardım Vakfı'na (OSE) katıldı. Alman İşgali esnasında Yahudi halkının Fransa'nın güneyine kaçması için sahte belgeler yaptı. Annesi 1942'de Vel 'd'Hiv' Roundup, Paris'te Yahudilerin toplu tutuklanması sırasında göz altına alınınca Wattenberg, Alman Ordusu mensuplarına annesinin kıyafet temin eden bir fabrikada çalıştığını kanıtlayınca serbest bırakılmasını sağladı.

Wattenberg 1943'te Grenoble'a gitti ve Yahudi Direnişine katıldı. Annecy'deki çocuk gruplarına eşlik etti ve İsviçre'ye geçişlerine yardımcı oldu. Toulouse'a geçerek Armée Juive'a katıldı.

Paris'in düşman işgalinden kurtuluşundan sonra, sınır dışı edilmeleri nedeniyle ebeveynlerini kaybeden çocukları yetiştirip korumak amacıyla Fransız Yahudi Çocuklarını Koruma Vakfı'nda (OPEJ) çalıştı. İsrail'in sınırlarının artması ve Yahudi yerleşiminin çoğalması için kampanya yürüttü.

Ölümü
-----

II. Dünya Savaşı'nda Fransız Direnişi'nin simgelerinden olan aktivist ve sanatçı Frida Wattenberg 3 Nisan 2020'de doğum yeri Paris, Fransa'da COVID-19 nedeniyle 95 yaşında öldü.

Ödülleri
--------

* Merit Şövalyelik Madalyası
* Légion d'honneur Nişanı

Kaynakça
--------

1. ↑  "Coronavirus : deux anciens résistants, Henri Ecochard et Frida Wattenberg, emportés par le Covid-19". *franceinfo* (Fransızca). 6 Nisan 2020. 6 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Eylül 2020.
2. ↑  "Coronavirus : décès de Frida Wattenberg, figure française de la résistance juive". *The Times of Israel* (Fransızca). 6 Nisan 2020. 6 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Eylül 2020.
Başlığın diğer anlamları için Akçakoca (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Kandıra Babaköy'de bulunan Akça Koca'nın türbesi.
**Akça Koca**, Osmanlı Devleti'nin kurucularından, Osman Gazi'nin silah arkadaşlarından olup, Orhan Gazi'ye de lalalık yapmıştır.

Takrîben 1320 senesinde İzmit ve çevresinin fethi ile görevlendirilmiştir. Akça Koca Sakarya çevresine ve İzmit'e yaptığı akınlarla buralarda bazı kaleleri elde etmiş Ayan Gölü (günümüzde Sapanca Gölü) tarafındaki palankayı alarak kendisine karargâh yapmış ve daha sonra Ermenipazarı ve Kandıra'yı zaptetmiş ve aşiret beylerinden Konur Alp ile birlikte Aydos ve Samandıra'yı almışlardır. Samandıra kalesi Akça Koca'ya mülk olarak verilmiştir. İzmit ile Üsküdar arasındaki bütün Türk başarıları Akça Koca ile Abdurrahman Gazi'nın faaliyetleri sayesinde temin edilmiştir.

Akça Koca'nın vefatı 1326'dan sonra olup kabri Kandıra'da bir tepe üstündedir. Bunun adına nisbetle İzmit vilayetine Kocaeli denilmiştir. Cumhuriyet döneminde Düzce'ye 50 km mesafedeki Akça Şehir'e Akçakoca ismi verilmiștir.

Akça Koca'nın oğlu Hacı İlyas ve torunu Gebze kadısı Fazlullah, Osmanlı Devletinde önemli hizmetlerde bulunmuşlardır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Akça Şehir (Akça Koca, Düzce)". 6 Eylül 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Eylül 2014.
Japon testere köpekbalığı, testere köpekbalığıgiller ailesinden (Pristiophoridae) bir testere köpekbalığı türüdür.

Japon testere köpekbalığıJapon testere köpekbalığı
Bu köpekbalığının uzun ve ince bir ağzı vardır. Ön sırt yüzgeçleri, göğüs yüzgecinin ucunun arkasından başlar ve Kuyruk yüzgeçleri neredeyse vücutları ile aynı hizada olacak denli düzdür. Japon testere köpekbalığının boyu 1.36 metre uzunluğa kadar erişebilir.

Yayılımı ve yaşam alanı
-----------------------

Büyük okyanusun Kuzeybatısında; Kuzey Çin, Japonya ve Kore dolaylarında 48°N ve 22°N enlemleri arasında bulunur. Derinliği 50'den 800 metreye kadar değişen kumlu ve çamurlu deniz tabanlarında bulunur. Sıcaklık değişimlerine bağlı olarak denizin daha yukarı veya aşağı kısımlarına gidebilir.

Davranış biçimi
---------------

Japon testere köpekbalıklarının küçük su altı canlılarından oluşan geniş bir beslenme yelpazesi vardır. Diğer tüm testere köpekbalıklarında da görüldüğü gibi bu tür de "rahimli yumurtlayan"dır, yani yumurtalarını karnında taşır. Süresi bilinmeyen bir gebelik süresi sonrasında dişi balık 12 civarında yavru doğurur. Doğan bu yavrular yaklaşık 30 cm boyundadır. Cinsel erişkinliğe ulaştıklarında ise erkeklerin boyu 80 cm ile 100 cm arasında, dişilerin ise yaklaşık 100 cm uzunluğa erişir. Yaşam şekli ve yaşadığı ortamdan dolayı insan için herhangi bir tehdit oluşturmamaktadır

Korunma durumu
--------------

Balık ağlarına takılma sıklığı ve sayısı hakkında elde edilen küçük çapta bilgiler ile Japon testere köpekbalığı IUCN'nin kırmızı listesinde, asgari düzeyde endişe durumunda raporlanmıştır. Deniz tabanında yaşamayı sevmesi ve yaşadığı yerlerdeki yoğun miktarda olan balıkçılık faaliyetleri dolayısıyla, trol ağları ve ağ kapanları ile yapılan avlanmalarda hatırı sayılır derecede yakalanma tehlikesi altındadır.

Kaynak
------

 11 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Nenetsler** (Nenetsçe: ненэй ненэче, *nenəj nenəče;* Rusça: *Ненцы,* *nentsı*) ya da **Yuraklar**, Rusya Federasyonu'nun yaşayan yerli bir halktır. 2002 yılı nüfus sayımına göre Rusya'da 41,302 Nenet yaşamaktadır ve nüfusları Yamalo-Nenets Özerk Okrugu ve Nenets Özerk Okrugu. Nenetslerin dili Nenetsçedir. Bazen İngilizce'deki çoğul takısı olan (s) ile karıştırıldıkları için Nenet şeklinde telaffuz edilmektedir.

Nenetsler içlerinde Enetsler, Selkuplar ve Nganasanların da dahil olduğu Samoyed halkları içine girerler. Dilsel açıdan iki büyük Nenets grubu vardır: Tundra Nenetleri ve Orman Nenetleri. Samoyed halklarının, Fin-Ugor dillerini konuşan gruplardan Milad öncesi son birkaç yüzyılda ayrıldığı düşünülmektedir. Samoyed halklarının Güney Sibirya'dan günümüzde Rusya'nın bulunduğu kuzeydoğu bölgelerine 12. yüzyıl öncesinde geldikleri tahmin edilmektedir.

Nenetsler toprağa ve doğal kaynaklara saygı üzerinde duran şamanist ve animist bir inanç sistemine sahiptirler. Klan temelli bir sosyal yapılanmaları vardır. Nenets şamanlarına Tadibya denir.

Galeri
------

* Çadır içinde bir Nenets ailesiÇadır içinde bir Nenets ailesi
* Tundrada NenetslerTundrada Nenetsler
* 1860 yılında bir grup Nenets1860 yılında bir grup Nenets

Kaynakça
--------

1. ↑  Book of the stateless nations
2. ↑  "Nenets: A language of Russian Federation". *Ethnologue: Languages of the World*. Ethnologue. 12 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Kasım 2015.
3. ↑  Janhunen, Juha (1998). "Samoyedic". Daniel Abondolo (Ed.). *The Uralic Languages*. London / New York: Routledge. ss. 457-479.

Dış bağlantılar
---------------

* Nenets\_people 26 Ağustos 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Endangered Ethnic People 25 Ekim 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb135452094 (data)
* GND: 4041592-2
* LCCN: sh85090735
* NKC: ph158313
* NLI: 987007563188205171

 |