recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
O'Brien Kulesi'ne doğru kayalıklardan kuzeye bakış.
Uçurumların havadan çekilmiş videosu (2014)
The **Cliffs of Moher** (İrlandaca:Aillte an Mhothair), İrlanda, Clare Kontluğu'ndaki Burren bölgesinin güneybatı ucunda yer alan deniz kayalıklarıdır. Yaklaşık 14 kilometre (9 mil) boyunca uzanır. Güney uçlarında, Hag's Head'de Atlantik Okyanusu'nun 120 metre (390 ft) üzerinde yükselirler. En yakın yerleşim yerleri, 6 km (4 mil) güneyde Liscannor ve 7 km (4 mil) kuzeyde Doolin köyleridir.

Kayalıklardan ve kulenin tepesinden, ziyaretçiler Galway Körfezi'ndeki Aran Adaları'nı, kuzeyde Galway Kontluğu'nda Maumturks ve Twelve Pins dağ sıralarını ve güneyde Loop Head'i görebilirler. Kayalıklar, yılda yaklaşık 1,5 milyon ziyaretle İrlanda'nın en çok ziyaret edilen turistik yerleri arasında yer almaktadır.

Kayalıklara birden fazla noktadan erişilebilir ve 18 kilometrelik (11 mil) bir Uçurum Yürüyüşü vardır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Cliffs of Moher". Placenames Database of Ireland. 11 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Şubat 2012.
2. ↑  "The Cliffs of Moher". *myguideireland.com*. 25 Temmuz 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi.
3. ↑  *Portrait of Ireland: Landscapes, Treasures, Traditions*. Dorling Kindersley Travel Guides. 1 Ağustos 2000. ISBN 0-7894-6361-X.
4. ↑  "Record numbers visit Cliffs of Moher in 2016 - over 1.42 million visits just to the official visitor centre". Irish Examiner (national newspaper). 4 Ocak 2017. 5 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.
5. ↑  "Cliffs of Moher Coastal Walk". 24 Temmuz 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ekim 2021.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Cliffs of Moher*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Resmî site

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* VIAF: 201144782744909037901

 |
Antik çağda tapınağın olası görünümü
**Olimpos Zeus Tapınağı** (Grekçe: Ναός του Ολυμπίου Διός, *Naos tu Olimpiu Dios*), Yunanistan'ın başkenti Atina'da bulunan bir Antik Yunan tapınağıdır. Tapınak, Olimpos tanrılarının başı sıfatıyla ortaya çıkan Zeus'a adanmıştır. İnşası, antik döneminin en büyük tapınağını inşa etmeyi öngören Atinalı tiranların yönetimi sırasında MÖ 6. yüzyılda başladı, ancak MS 2. yüzyılda Roma İmparatoru Hadrianus'un hükümdarlığı döneminde tamamlanabilmiştir. Penteli mermerinden inşa edilen tapınak 108 m uzunluğunda ve 41 m genişliğindedir. Her biri 17 m yüksekliğinde ve 2,6 m çapında, 364 ton ağırlığında toplam 104 Korint sütunu içerir. Roma döneminde, Yunanistan'ın en büyük tapınağı olarak ünlenmiş ve antik dünyanın en büyük kült heykellerinden birini barındırmıştır.

Ancak, tapınağın görkemi kısa sürdü. Tamamlandıktan hemen bir yıl sonra MS 3. yüzyılda bir barbar işgali sırasında yağmalandıktan sonra terkedildi. Muhtemelen hiçbir zaman onarılmadı ve harabe olarak kaldı. Tapınağın kalıntıları Roma İmparatorluğu'nun çöküşünden sonra yüzyıllar boyunca, şehrin başka yerlerindeki inşaat projelerinde kullanılmak üzere inşaat malzemesi olarak kullanılmıştır. Buna rağmen, 16 orijinal devasa sütun başta olmak üzere tapınağın önemli bir kısmı Yunanistan'ın çok önemli bir arkeolojik alanının parçası olmaya devam etmektedir.

Kaynakça
--------

* Janina K. Darling, *Architecture of Greece*, pp. 201–203. Greenwood Press, 2004. 0-313-32152-3.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Olimpos Zeus Tapınağı*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Hellenic Ministry of Culture: Temple of Olympian Zeus website7 Kasım 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Temple of Zeus: photo album and description12 Nisan 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Temple of Zeus photos

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4363997-5
* VIAF: 246262582
* WorldCat: viaf-246262582

 |
**2020 Avustralya Grand Prix** (resmî adıyla **Formula 1 Rolex Australian Grand Prix 2020**) Avustralya'nın Victoria eyaletine bağlı Melbourne şehrindeki Albert Park Pisti'nde 15 Mart 2020 tarihinde yapılması planlanan fakat COVID-19 pandemisi yüzünden iptal edilen Formula 1 motor yarışı.

Yarış Avustralya Grand Prix tarihinde yapılan 85, Albert Park Pisti'nde yapılan 36. Formula 1 yarışı olacaktı.

2020 Avustralya Grand Prix, Formula 1 tarihinde Bahreyn Ayaklanması yüzünden iptal edilen 2011 Bahreyn Grand Prix'den sonra iptal edilen ilk yarıştır.

Arka plan
---------

FIA Dünya Motor Sporları Konseyi, Kasım 2019'da yaptığı toplantıda Avustralya Grand Prix'nin 22 yarışla yapılması planlanan 2020 Formula 1 sezonunun ilk yarışı olmasına karar vermişti.

| * g
* t
* d
« önceki Formula 1 Grand Prix'leri (2020-2029) 
sonraki » |
| --- |
| 2024 | 
* BAH
* SUU
* AVU
* JAP
* ÇİN
* MİA
* EMİ
* MON
* İSP
* KAN
* AVS
* BRİ
* MAC
* BEL
* HOL
* İTA
* AZE
* SİN
* ABD
* MEK
* SÃO
* LAS
* KAT
* ABU

 |
| 2023 | 
* BAH
* SUU
* AVU
* AZE
* MİA
* EMİ
* MON
* İSP
* KAN
* AVS
* BRİ
* MAC
* BEL
* HOL
* İTA
* SİN
* JAP
* KAT
* ABD
* MEK
* SÃO
* LAS
* ABU

 |
| 2022 | 
* BAH
* SUU
* AVU
* EMİ
* MİA
* İSP
* MON
* AZE
* KAN
* BRİ
* AVS
* FRA
* MAC
* BEL
* HOL
* İTA
* SİN
* JAP
* ABD
* MEK
* SÃO
* ABU

 |
| 2021 | 
* BAH
* EMİ
* POR
* İSP
* MON
* AZE
* FRA
* STE
* AVS
* BRİ
* MAC
* BEL
* HOL
* İTA
* RUS
* TÜR
* ABD
* MEK
* SÃO
* KAT
* SUU
* ABU

 |
| 2020 | 
* ~~AVU~~
* AVS
* STE
* MAC
* BRİ
* 70Y
* İSP
* BEL
* İTA
* TOS
* RUS
* EİF
* POR
* EMİ
* TÜR
* BAH
* SAK
* ABU

 |
Kudüs - Arkeoloji Parkı
**Kudüs Arkeoloji Parkı** (İbranice: **הגן הארכאולוגי ירושלים**, Okunuşu: *HaGan HaArkeologi Yeruşalayim*), İsrail’in en önemli antik kalıntılarının sergilendiği bir açık hava müzesi olup sınırları kuzeyde Haremi Şerif’e, doğuda Zeytindağı ve Kidron Vadisi’ne, batı ve güneyde Hinnom Vadisi’ne kadar uzanır.

Park sınırları içindeki kalıntılar arasında 5.000 yıllık Bronz Çağı’na ve İsrailoğulları’nın Birinci Tapınak, İkinci Tapınak ve Hirodes dönemlerine ait kalıntıların yanı sıra Hristiyan ve İslam dinlerinin hakimiyetinde olduğu dönemlere ait kalıntılara da rastlanmaktadır.

2000 yılının Pritzker Mimarlık Ödülü töreni bu parkta gerçekleşmiştir. 29 Mayıs 2000 tarihinde gerçekleşen tören ile Hollandalı mimar Rem Koolhaas’a ödülü bu parkta verilmiştir.

Kaynakça
--------

* Resmî site

Dipnotlar
---------

1. ↑  "Jerusalem Archaeological Park, Jerusalem, Israel". Pritzkerprize.com. 24 Kasım 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2010.
**Cahit Özkan** (d. 25 Aralık 1976, Çivril) Türk siyasetçi ve avukat.

Eğitimi
-------

Lisans eğitimini İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesinde tamamlamış, Londra'da hukuk İngilizcesi üzerine öğrenim görmüştür. Kocaeli Üniversitesinde özel hukuk alanında, İstanbul Bilgi Üniversitesinde ise İnsan Hakları alanında yüksek lisans yapmış ve "Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinde Yargılama Usulü" konulu yüksek lisans tezi hazırlamıştır.

Sivil toplum kuruluşlarındaki görevleri
---------------------------------------

Uluslararası Hukukçular Birliği Başkan Yardımcılığı, Anayasa Hukukçuları Derneği Genel Sekreterliği, Uluslararası Hukuk Merkezi Başkanlığı, Hukukun Üstünlüğü Platformu icra kurulu başkanlığı ve Hukukçular Derneği Başkanlığı olmak üzere birçok sivil toplum kuruluşunda görev yapmıştır.

Mesleki kariyeri
----------------

Avukatlık yapmış ayrıca Polis Akademisinde öğretim görevlisi olarak insan hakları hukuku dersleri vermiştir.

Siyasi kariyeri
---------------

AK Parti Şişli İlçe Yönetim Kurulu Üyeliği, 2007 ve 2011 genel seçimlerinde Denizli milletvekili adaylığı ardından, 1 Kasım 2015 seçimlerinde 26. dönem Denizli milletvekili seçildi. 2017 yılında AK Parti Merkez Karar ve Yönetim Kurulu üyeliğine seçildi. 7 Temmuz 2018 tarihinde AK Parti grup başkanvekilliği görevine atandı. 19 Mayıs 2022 tarihinde AK Parti grup başkanvekilliği görevinden alındı.

İngilizce ve Arapça bilmektedir. Evli ve 3 çocuk babasıdır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Cahit Özkan Biyografisi". 26 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ağustos 2018.
2. ↑  "Adalet ve Kalkınma Partisi internet sitesindeki özgeçmişi". 20 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ağustos 2018.
3. ↑  "Kişisel internet sitesindeki özgeçmişi". 19 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ağustos 2018.
4. ↑  "YURT DIŞI OYLARIYLA MİLLETVEKİLİ SEÇİLEN CAHİT ÖZKAN'IN MUTLULUĞU". 3 Kasım 2015. 20 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ağustos 2018.
5. ↑  "Son dakika: AK Parti'nin Grup Başkanı ve Başkanvekili belli oldu". 7 Temmuz 2018. 21 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ağustos 2018.
**Hemangioblastoma:** Beyincikteki tümör
**von Hippel-Lindau hastalığı** (**Hemangioblastoma**), otozomal dominant yolla aktarılan kalıtsal bir hastalıktır. Birçok organda kapiller hemangioblastoma olarak adlandırılan tümör vardır. Beyincikte (serebellum) içi sıvıyla dolu kistik bir boşluğu dolduran kapiller hemangioblastoma kitlesi (*Lindau tümörü*) bu hastalıkta karşılaşılan temel bulgudur.  Bu yerleşime ek olarak gözde ağ tabakada (retina) ve/veya beyin sapında kapiller hemangioblastoma saptanır. Ayrıca akciğer, karaciğer, böbrek, pankreas, epididim hemangioblastomaları olabilir. Damar tümörü dışında böbrek kanseri (böbrek hücreli karsinom), adrenal bezde ya da çevresinde feokromositoma, pankreasta nöroendokrin tümör, kulakta endolenfatik kese tümörü bulunabilir. Böbreklerde, epididimde ve pankreasta kistler vardır. Kan incelemelerinde, hemangioblastomada üretilen eritropoietinin etkisiyle aşırı alyuvar üretimi (polisitemi) saptanır. Ağız mukozasında çok sayıda varis (multipl flebektazi) vardır.

### Tedavi

Serebellumdaki tümörün ameliyatla çıkarılması ve retina tümörünün tedavisi için lazer uygulaması yapılmaktadır. Her iki böbrekte gelişen kanserin tedavisinde tümörlü bölgeler çıkarılmaktadır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Lonser RR, Glenn GM, Walther M, et al. von Hippel-Lindau disease. Lancet, 361:2059–2067, 2003
2. ↑  Shuin T, Yamasaki I, Tamura K, et al. Von Hippel-Lindau disease: molecular pathological basis, clinical criteria, genetic testing, clinical features of tumors and treatment. Japanese Journal of Clinical Oncology, 36(6):337-343, 2006
3. ↑  Nordstrom-O'Brien M, van der Luijt RB, van Rooijen E, et al. Genetic analysis of von Hippel-Lindau disease. Human Mutation, 31: 521-537, 2010
4. 1 2 3 4 5  Catapano D, Muscarella LA, Guarnieri V, et al. Hemangioblastomas of central nervous system: molecular genetic analysis and clinical management. Neurosurgery, 56:1215–1221, 2005
5. 1 2 3 4  Maher ER, Neumann HP, Richard S. von Hippel-Lindau disease: a clinical and scientific review. European Journal of Human Genetics, 19:617–623, 2011
6. 1 2 3 4  Kumar V, Abbas AK, Aster JC. Robbins and Cotran Pathologic Basis of Disease. 9th edt. Elsevier Saunders, Philadelphia, 2015
7. ↑  Woo CG, Choi SY, Kwak JJ, et al. Clear cell neuroendocrine tumor of the pancreas in von Hippel-Lindau disease: a case report and literature review. Neuroendocrinology Letters, 38(2):83-86, 2017
**Hayretî** (d. ? - ö. 1534), Türk divan edebiyatı şairi.

Doğum tarihi bilinmese de Hayreti'nin Vardar'da doğduğu bilinmektedir. Gerçek ismi Mehmed'tir. Çok genç yaşlarda tasavvufla ilgilenmiş, çeşitli tarikatlarla yakın temasa geçmiştir. Ömrü boyu tasavvufi bir yaşam anlayışını benimsemiş ve anlayışını şiirlerine de yansıtmıştır. Hayatının son yıllarında kör olmuş, gözlerini kaybetmiştir. 1534 yılında ölmüştür.

16. yüzyılın en önemli şairlerinden biri olsa da bugün pek bilinmemektedir. Divanı 1981 yılında Prof. Dr. Mehmed Çavuşoğlu ve M. Ali Tanyeri tarafından yayımlanmıştır. Şiirlerinde tasavvufi öğelere sıklıkla rastlanır, üslubu samimi ve coşkuludur.

Eserlerinden örnek
------------------

**Gazel**

*Ben bu bâzrun ne bazerganı ne bezzaâzıyam*
*Kûy-ı ışkun onmadık bir rind-i şâhid-bâzıyam*

*Bir megesce kadrüm olsa hân-ı vaslunda n’ola*
*Ben de hâlümce muhabbet evcinin şeh-bâzıyam*

*Câna kalmazam bu gün meydanda aslâ Hâk bilür*
*Rîsmân-ı kâhkül-i dil-dârumun cân bâzıyam*

*Sen nice erbâb-ı hüsn içinde müstesnâ isen*
*Pâdişâhum ehl-i ışkun ben de bir mümtâzıyam*

*İt gibi öldürmez isen ger rakîb-i kâfiri*
*Dime hiç ey Hayretî âlemde ben de gaaziyem*

(Vezin: Fâilâtün fâilâtün fâilâtün fâilün)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikikaynak'ta **Kişi:Hayretî** ile ilgili metin bulabilirsiniz. |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: n86818322
* TEİS: hayreti
* TDVİA: hayreti
* WorldCat (LCCN): n86-818322

 |
**Pakistanlaşma**; bir toplumun dini sebepler yüzünden sürekli olarak bölünmesi anlamına gelen siyasi bir ihtiradır. 1960'larda Avrupa'da, Bosna-Hersek Cumhuriyeti'nin ilk cumhurbaşkanı olan Aliya İzzetbegoviç tarafından benimsenen ve Sırpların toplumdan dışlanmasına sebep olan "Pakistan modeli", sonraki yıllarda Sırpların Boşnaklara saldırmasındaki en temel nedenlerden bir tanesi olmuştur. İzzetbegoviç, yayınladığı İslam Deklarasyonu'nda Pakistan'ı *tüm Müslümanlar tarafından örnek alınması gereken bir ülke* olarak nitelendirmiştir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Balkanlaşma

Kaynakça
--------

1. ↑  Mwakikagile, Godfrey (2010). *Nyerere and Africa: End of an Era* (5.5url= bas.). Pretoria, South Africa, Dar es Salaam, Tanzania: New Africa Press. s. 50. ISBN 0-9802534-1-1. 2 Temmuz 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi `|arşiv-url=` kullanmak için `|url=` gerekiyor (yardım).  `|erişim-tarihi=` kullanmak için `|url=` gerekiyor (yardım)
2. ↑  Faisal Devji, Muslim Zion: Pakistan as a Political Idea, Hurst Publishers, (2013), p. 248
3. ↑  Vjekoslav Perica, Balkan Idols: Religion and Nationalism in Yugoslav States, Oxford University Press (2002), p. 77
**Vale Meryem Ana Kilisesi** (Gürcüce: ვალეს ღვთისმშობლის ეკლესია; *okunuşu*: *vales ğvtismşoblis ek'lesia*) Güney Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesindeki Vale kentinde yer alan Orta Çağ Gürcü Ortodoks Kilisesidir. Meryem'e atfen inşa edilmiştir.

Kilisenin güney cephesiMimari detaylar ve kabartmalar

Tarihçe
-------

Mevcut yapı, 16. yüzyıldan kalma üç nefli bir bazilikadır. 10. yüzyılda yapılmış kubbeli bir kilisenin yeniden yapılmasıyla bu halini almıştır. Eski kiliseden, rütbesiz erkek kilise üyelerinin, din adamlarının ve atlı azizlerin kabartma heykellerinin yanı sıra kornişler ve pencere çerçeveleri de günümüze kadar gelmiştir. Zengin dekorasyonu, 10. yüzyılın sanatına güzel bir örnektir. Kilisenin güney girişi, batı girişinden daha geniştir. Duvar dayağlarının tamir edildiğini fark etmek kolaydır. Duvar dayağları düzensizdir ve onlara bağlı olan düzenlemeler de değiştirilmiştir. Bu, 16. yüzyılda yapılan yenilemelerin bir sonucudur. Çatıdaki çan kulesi 18 ya da 19. yüzyıldan kalma bir eklentidir. Gürcüce alfabelerden asomtavruli ile 16. yüzyılda yazılmış yazıtlarda, kilisenin Vale köyünün de parçası olduğu Samtshe Atabeyliği'nin prensesi Dedisimedi tarafından 1561-1564 yılları arasında yaptırıldığı yazmaktadır. 2006 yılında kilise, Gürcistan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi uyarınca Ulusal Öneme Sahip Kültürel Varlıklar kategorisine eklendi. Kilise, günümüzde aktif olarak kullanılmaktadır.

Vale Meryem Ana Kilisesi'ndeki yazıt, Gürcü epigrafisinin nadide örneklerinden biridir. Bu yazıt, Samtshe hükümdarı II. Kaihosro'nun (1545-1573) karısı, İmereti kralı III. Bagrat'ın kızı Dedisimedi'nin yazıtıdır. Üç sütun halinde oyulmuş yazıt, 12, 13 ve 17 olmak üzere toplam 45 satırdan oluşur ve kilisenin güney sütununun güney ve doğu yanlarında yer alır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Tumanishvili, Dimitri (2010). *Monuments of Georgia's Cultural Heritage*. Tiflis: National Agency for Cultural Heritage Preservation of Georgia. s. 245. ISBN 978-9941-0-2725-3.
2. ↑  Mamistvalishvili, Eldar (2009). ""პატრონობდა დედისიმედი სამცხეს" (XVI ს-ის სამცხე-საათაბაგოს ისტორიიდან)" ["Dedisimedi patronized Samtskhe" (From the 16th-century history of Samtskhe-Saatabago)] (PDF). *Proceedings of the Institute of Georgian History* (Gürcüce ve İngilizce). Cilt IX. ss. 105-111. 12 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 7 Temmuz 2019.
3. ↑  "კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ"". *სსიპ "საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე"* (Gürcüce). 1 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Temmuz 2019.
**Marcus Livius Salinator** (M.Ö. 254 - y. 191), İkinci Pön Savaşı'nda, özellikle de Metaurus Muharebesi sırasında savaşan Romalı bir general ve politikacıdır.

M.Ö. 254'te doğan Livius, MÖ 219'daki İkinci İlirya Savaşı'ndan kısa bir süre önce Lucius Aemilius Paulus ile birlikte Roma Cumhuriyeti'nin konsülü seçildi. İliryalılara karşı başarılı bir sefer yürüttükten sonra, Kartaca'ya yaptığı bir görev sırasında savaş ganimetlerini kötüye kullanmakla suçlandı ve Roma'ya döndüğünde yargılandı ve suçlu bulundu.

Konsül olarak görevden alındıktan sonra, M.Ö. 210'a kadar birkaç yıllığına kamu hayatından emekli oldu. MÖ 207'de, İkinci Pön Savaşı sırasında, Gaius Claudius Nero ile birlikte (sözde kendi isteği dışında) yeniden konsül seçilmiştir. Narni'ye varan Livius, İtalyan yarımadasını işgal eden Kartaca ordusunun ilerleyişini engellemeye çalışmıştır. M.Ö. 207 baharında Fanum yakınlarında Kartacalılarla karşılaşan Livius, meslektaşı Nero'nun ordusu tarafından takviye edilmiş ve belirleyici Metaurus <a href="./Metaurus\_Savaşı" rel="mw:WikiLink" data-linkid="6" data-cx="{&amp;quot;adapted&amp;quot;:false,&amp;quot;sourceTitle&amp;quot;:{&amp;quot;title&amp;quot;:&amp;quot;Battle of the Metaurus&amp;quot;,&amp;quot;thumbnail&amp;quot;:{&amp;quot;source&amp;quot;:&amp;quot;https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c6/Mohammad\_adil\_rais-battle\_of\_metaurus-A.PNG/80px-Mohammad\_adil\_rais-battle\_of\_metaurus-A.PNG&amp;quot;,&amp;quot;width&amp;quot;:80,&amp;quot;height&amp;quot;:61},&amp;quot;description&amp;quot;:&amp;quot;207 BC battle during the Second Punic War&amp;quot;,&amp;quot;pageprops&amp;quot;:{&amp;quot;wikibase\_item&amp;quot;:&amp;quot;Q848056&amp;quot;},&amp;quot;pagelanguage&amp;quot;:&amp;quot;en&amp;quot;},&amp;quot;targetFrom&amp;quot;:&amp;quot;mt&amp;quot;}" class="cx-link" id="mwBw" title="Metaurus Savaşı">Muharebesi</a>'nde Kartacalıları mağlup ederek komutanları Hannibal'in kardeşi Hasdrubal'ı öldürdü.

Roma zaferinin ardından Livius Roma'ya döndü ve burada kendisi ve Nero'ya MÖ 206'da bir zaferle ödüllendirildi. Livius prokonsül olarak kaldı ve M.Ö. 206 ile 205 yılları arasında Etruria'yı (günümüz Toskana ve Umbria'sını) ve daha sonra M.Ö. 204'ten savaşın sonuna kadar Cisalpine Galya'yı savundu.

Livius, M.Ö. 204'te yine Gaius Claudius Nero ile birlikte sansürcü seçilmiştir. Bu, Nero'yla, özellikle tuz vergisi (Romalı amiral Gaius Livius Salinator da dahil olmak üzere soyundan gelenler tarafından benimsenecek olan *Salinator* lakabına ilham veren) ve duruşmasından sorumlu olanlara karşı birkaç yıl sonraki ölümüne kadar kan davasıyla ilgili sürekli tartışmalarla gölgelendi. Livius'un karısı Calavia, M. Ö. 217'de Capua'nın baş magistrate'i Pacuvius Calavius'un kızıydı.

Kaynakça
--------


1. ↑  Titus Livius, *Ab Urbe Condita*, xxiii. 2.
**Fetih** ya da **Fetih Savaşı**, kendi güç alanını başka bir devletin alanlarını da kapsayacak şekilde genişletmek için yürütülen ve bu amaçla düşmanı silah zoruyla boyun eğdirmeyi amaçlayan bir savaştır.

Zaferin Zaferi, Peter Paul Rubens

Yağma
-----

Fatih William, Hastings Savaşı, 1066, Bayeux Goblen'de birliklerine liderlik ediyor.
Yağma her zaman ve her yerde savaşın bir sonucu olmuştur, fatihler buldukları değerli şeyleri alırlar. Bunun arzusu, savaş ve fethin en yaygın nedenlerinden biri olmuştur.

Eyalet
------

Vasily Vereshchagin, Savaşın Apotheosis'i, 1871; "Geçmiş, şimdi ve gelecek tüm fatihlere" adanmış bir çorak arazide bir kafatasları yığını.
Modern devletin oluşumunda göze çarpan dolaysız nedenler, göç ve fetih ile yakından ilişkili olgulardır. Devlet, medeniyeti artırdı ve kültürel alışverişe ve teşvike izin vererek kültürel temasın artmasına izin verdi; fatihler sık sık tebaalarının kültürünü ele geçirdiler.

Ayrıca bakınız
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vikisözlük'te ***fetih*** ile ilgili tanım bulabilirsiniz. |

* İşgal
* Fetih hakkı
* Zafer

Kaynakça
--------

1. ↑  Miquelon, Dale. 1977. *Society and Conquest* 28 Şubat 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. 0-7730-3132-4
2. ↑  Day, David. 2008. *Conquest: How Societies Overwhelm Others* 28 Şubat 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. 0-19-923934-7
3. ↑  Spencer, H. 1969. *Principles of Sociology I* [*ölü/kırık bağlantı*]. pg. 631. 0-208-00849-7
4. ↑  Jenks, E. 1919. *The State and the Nation* 9 Nisan 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. pg. 121, 133, 152
5. ↑  Wissler, C. 1923. Man and Culture 9 Nisan 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. pg 42, 179.
**Aferistler** ya da  **İş Bankası Grubu**, Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında devlet bürokrasisi ile sermaye sahipleri arasında kalarak maddi menfaat ve çıkar sağlayan bürokrat ve siyasetçileri tanımlamak için kullanılan siyasi bir ifade. Bu kişiler genellikle 1924'te yeni kurulan Türkiye İş Bankası olanaklarından faydalandıkları için İş Bankası Grubu olarak da anılmıştır. Aferist deyişi de İş Bankası'nın Fransızca karşılığı olan "banque d'affaires"ten gelmektedir.

Bu deyiş sadece İş Bankası çevresi ile sınırlı kalmamış, Türk siyasi tarihinde zaman içinde başkent Ankara'da siyasi nüfuzunu kullanarak ekonomik çıkar sağlayan, hisse senedi satın almak, devlet ihalelerini takip etmek gibi iş takipçiliği yaparak kolay kazanç sağlamayı amaçlayan ve devletin değil kendi çıkarlarını gözeten kişileri tanımlamak için de kullanılmıştır.

Aferistlerin faaliyetleri 1930'lu yıllarda o kadar çok artmış ve bariz yapılır olmuştu ki başbakan İsmet İnönü'nün "*Devleti aferistlere yedirmeyeceğim*" şeklinde ifadesi bulunmaktadır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Türkiye'de yolsuzluk

Kaynakça
--------

1. ↑  Pulur, Hasan. "Aferizm'in devamı..." *Milliyet*. 4 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Eylül 2020.
2. ↑  Kongar, Emre. "Varlık Dergisi için". *www.kongar.org*. 1 Mart 2001 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Eylül 2020.

| * g
* t
* d
Türkiye Türkiye'deki skandallar |
| --- |
| Siyasi | 
* Ali Dibo skandalı
* Andıç skandalı
* Civangate skandalı
* Deniz Baykal kaset skandalı
* Gri pasaport skandalı
* MİT TIR'ları skandalı
* Susurluk Kazası

 |
| Yolsuzluk | 
* Aferistler
* Bankerler Krizi

|  |  |
| --- | --- |
| Siyasi yolsuzluk | 
* AKBİL Skandalı
* İSKİ yolsuzluk skandalı
* Türkbank skandalı
* Kayıp Trilyon Davası

 |

 |
| Spor | 
* 2011 Türk futbolu şike davası

 |
| Diğer skandallar | 
* 2016 MERNİS sızıntısı
* 2022 KPSS skandalı
* Ensar Vakfı tecavüz skandalı
* Twitch Bit skandalı

 |
**Streuselkuchen** (Almanca telaffuz: [ˈʃtʁɔʏzl̩ˌkuːxn̩]; Polonya'da bilinen adıyla **Kołocz śląski**), "streusel" olarak anılan tatlı bir kırıntı tepesi ile kaplı mayalı hamurdan yapılan bir pastadır. Kırıntılar için ana malzemeler 1: 1: 2 oranında karıştırılan şeker, tereyağı ve undur. Almanya, Polonya ve Aşkenaz Yahudi mutfaklarında popülerdir. İngilizce konuşulan ülkelerde kırıntılı kek anlamına gelen **crumb cake** adıyla bilinir.

Bir streuselkuchen, genellikle bir fırın tepsisinde yapılan ve dikdörtgen parçalar halinde kesilmiş düz bir pastadır. Yüksekliğinin yarısını oluşturan kırıntılarla yaklaşık bir inç kadar düz olmalıdır. Orijinal versiyon mayalı hamur kullanır, ancak kısa bir kabuk mümkündür. Alt kısımdaki puf böreği, onu bir *prasselkuchen* e (tatlı pasta) dönüştürür.

Tarifin Silezya'dan geldiği iddia edilmektedir. Pek çok varyant meyve (çoğunlukla ekşi tat, örneğin elma, bektaşi üzümü, vişne, ravent), haşhaş tohumu veya krema gibi dolgularla veya kısaltıcı hamur kullanılarak hazırlanır.

Kaynakça
--------

1. 1 2  Clark, C. (2014). *80 Cakes From Around the World*. Bloomsbury Publishing. s. 122. ISBN 978-1-4729-1599-3. Erişim tarihi: 3 Şubat 2017.
2. ↑  Adimando, Stacy. "Crumb Cake Is Germany's Gift to Baking" 18 Nisan 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *Saveur*, 7 Kasım 2018. 20 Şubat 2020'de erişildi.
3. ↑  Schuhbeck, Alfons. "The German Cookbook" 18 Nisan 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *Phaidon Press*, 8 Ekim 2018.
4. ↑  "Barossa Food". ss. 93-95. 18 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Aralık 2014.

Dış bağlantılar
---------------

* Wikimedia Commons'ta **Streuselkuchen** ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur
* YouTube'da Crumb Cake Nasıl Yapılır - Kolay Pişirme! (İngilizce)
**Molla Arap** (d. Antakya - ö. 18 Ağustos 1531, Bursa), Osmanlı alimi, vaiz. Asıl adı  **Muhyiddin Mehmed'**dir.

Babası Ömer, dedesi Teftâzânî'nin talebelerinden olan Hamza bin İvaz'dır. Dedesinin göç ettiği Antakya'da doğmuştur. Küçük yaşta babası ve amcalarından dini eğitim almıştır. Daha sonra tahsiline Diyarbakır ve Tebriz'de devam etti. Halep'te verdiği vaaz ve fetvalarıyla şöhret kazandı. Mekke ve Kudüs'te bir süre eğitim aldıktan sonra Kahire'ye geçti. Burada Süyûtî'den icazet aldı, "*en-Nihaye*" adlı kitabını yazdı ve Sohbetlerine katılan Memlük Sultanı Kayıtbay'ın sevgisini kazandı. Kayıtbay öldükten sonra 1497/98 yılında Bursa'ya yerleşti. Burada bir süre yaşadıktan sonra İstanbul'a gitti. İstanbul'da sohbetlerine devam etti ve sohbetlerine devrin padişahı II. Bayezid'de katıldı ve kendisine ihsanlarda bulundu. II. Bayezid seferlerine Molla Arap'ı da götürmüştür.

Tekrar Halep'e döndükten sonra burada tefsir ve hadis dersleri verdi. Halep Ulucamii'nde Şah İsmail ve Şiiler aleyhine vaaz vermesi üzerine Safevîlerin elçisi tarafından öldürülmek istenmiş ancak halk engel olmuştur. Bunun üzerine Halep naibinin isteği üzerine Osmanlı Devleti'ne geri döndü. I. Selim'i İran'a karşı sefere ikna etmeye çalıştı, hatta bunun için bir kitap kaleme aldı. Yavuz Sultan Selim'in İran seferine katıldı ve Çaldıran Muharebesi'nden sonra padişah ile beraber Tebriz'e girdi ve burada Şiilik karşıtı vaazlar vermeye devam etti. Daha sonra tekrar Halep'e dönerek vaazlar vermeye devam etti. Paidşahın Şiilere eman vermesinden ötürü mallarının ellerinden alınamayacağını beyan etti.

Rumeli'ye geçerek Üsküp'te 10 yıl ikamet etti ve burada tefsir okuttu. 1526 yılında I. Süleyman ile beraber Macaristan Seferine katıldı. Seferden döndükten sonra tekrar Bursa'ya yerleşti. Umur Bey mahallesinde başlattığı cami tamamlanamadan burada 18 Ağustos 1531'de öldü. Rumeli'de iki mescid bir cami, Bursa'da Molla Arap Camii'ni yaptırmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Tahsin Özcan, TDV İslâm Ansiklopedisi, cilt: 30, sayfa: 240-241
Erken üçüncü yüzyıla ait ayine ait ekmek ve balık tasviri, San Callisto yer altı mezarlığı, Roma.
**Hayat Ekmeği Söylevi**, Yuhanna 6:22-59 İncili'nde yer alan İsa'nın öğretisinin bir kısmıdır ve Kefernahum sinagogunda iletilmiştir.

"Hayat Ekmeği" adı (Yunanca: ἄρτος τῆς ζωῆς, *artos tēs zōēs*), İsa'nın Taberiye Gölü'nün doğu tarafında su üstünde yürümesi ve kalabalığın tekneyle onu aramasından ve İsa'nın birçok kişiyi doyurmasından sonra İsa'ya verilen bu İncil pasajına dayanmaktadır.

Yuhanna İncili'nde:

> İsa onlara şöyle dedi: "Gerçek şu ki, gökten gelen ekmeği size veren Musa değildi; size gökten gerçek ekmeği gönderen Babamdır. Çünkü Tanrı'nın gönderdiği ekmek, gökten inip dünyaya yaşam veren kişidir." Onlar da İsa'ya, "Efendimiz, bize bu ekmeği her zaman ver." dediler. İsa şöyle karşılık verdi: "Hayat ekmeği benim. Bana gelen artık acıkmaz ve bana iman eden artık susamaz." (Yuhanna 6.32-35)
> 
>

Kaynakça
--------

1. ↑  *The Gospel According to John: A Literary and Theological Commentary* by Thomas L. Brodie 1997 0-19-511811-1 page 266
2. ↑  *Who Do You Say That I Am?: Essays on Christology* by Jack Dean Kingsbury, Mark Allan Powell, David R. Bauer 1999 0-664-25752-6 page 83
**Derin devlet** veya **devlet içinde devlet** (Latince: imperium in imperio), anayasada belirlenmiş devlet yapısı dışında oluşturulan ve bir devletin siyasi liderliğinden bağımsız olarak kendi gündem ve hedeflerinin peşinde koşan güç ağlarından oluşan bir devlet yapısını ifade eden siyasi terimdir. Popüler kullanımda terim, akademik anlayışı yansıtmasa da ezici bir şekilde olumsuz çağrışımlar taşır. Derin devlet örgütü için potansiyel kaynaklar, silahlı kuvvetler veya kamu kurumları (istihbarat teşkilatları, polis, gizli polis, idari teşkilatlar ve hükûmet bürokrasisi) gibi devlet organlarını içerir. Bir derin devlet ayrıca, bazen mevcut siyasi yönetime aykırı olarak, ajans misyonlarını veya kamu yararını ilerletmek için komploya dayalı olmayan bir isteğe bağlı olarak hareket eden yerleşik devlet memurları şeklini alabilir. Derin devletin niyeti, devletin sürekliliğini, üyeleri için iş güvenliğini, güç ve otoriteyi artırmayı ve ideolojik veya pragmatik hedeflerin peşinden gitmeyi içerebilir. Politikalarını, koşullarını ve direktiflerini engelleyerek, direnerek ve alt üst ederek, seçilmiş görevlilerin gündemine karşı hareket edebilir.

Devlet içinde devlet tanımı daha eski ve yakın bir kavramdır. Tarihsel olarak, bağımsız olarak işlev görmeyi amaçlayan iyi tanımlanmış bir örgütü belirtirken, derin devlet daha çok kamusal devleti manipüle etmek isteyen gizli bir örgütlenmeyi ifade eder.

Ayrıca bakınız
--------------

* Türkiye'de derin devlet
* İmperium in imperio

Kaynakça
--------

1. ↑  Definition from CNRTL : "État dans l'État", 2012 29 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Dış bağlantılar
---------------

* Fransa'da yeni tartışma 'derin devlet': Kavramın çıkış yeri Türkiye mi? 28 Nisan 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Jale Nur Süllü**, (d. 13 Ekim 1962, Eskişehir) Türk siyasetçi.

Eğitimi
-------

Anadolu Üniversitesi İletişim Bilimleri Fakültesi mezunu olup sonrasında aynı üniversitede çalışmaya başlamıştır. Anadolu Üniversitesinde yüksek lisansını, Marmara Üniversitesinde ise iletişim bilimleri doktorasını yapmıştır.

Siyasi kariyeri
---------------

1999-2009 yılları arasında Tepebaşı ve büyükşehir belediyelerinde meclis üyesi olarak seçilmiş ve belediye meclislerinin çeşitli komisyonlarında ve encümen üyeliğinde bulunmuştur. Ayrıca Avrupa Yerel Yönetimler Kongresi, Tarihi Kentler Birliği ve Fuar Birliği üyeliği vazifelerini üstlenmiştir. 2009-2013 yıllarında Eskişehir Büyükşehir Belediyesinin Sosyal Hizmetler Dairesi başkanı olarak görev yapmıştır. 2014'te tekrar Eskişehir Büyükşehir ve Tepebaşı belediyeleri meclis üyesi seçilerek 2018 genel seçimlerine dek bu görevi sürdürmüştür. 2018 yılı itibarıyla CHP Eskişehir milletvekili olup TBMM Kadın-Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu başkanvekilidir.

İngilizce bilmektedir, evli olup iki çocuk annesidir.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3  "Jale Nur SÜLLÜ - 28. DÖNEM ESKİŞEHİR MİLLETVEKİLİ". *www.tbmm.gov.tr*. 7 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2023.

Dış bağlantılar
---------------

* Twitter'da Jale Nur Süllü
* Instagram'da Jale Nur Süllü
Hochrindl Avusturya'daki İskender Paşa heykeli
**İskender Paşa** (ö. 1505), II. Mehmed ve II. Bayezid dönemlerinde çeşitli görevlerde bulunmuş bir Osmanlı devlet adamıdır.

Vakfiyelerinde babasının adı Velîyüddîn, Abdulkâdir ve Abdullah gibi farklı isimlerle kaydedilmiş olup babasının bu adlara sahip olması onun devşirme olduğunu düşündürmektedir. İskender Paşa, kendisiyle aynı dönemde yaşamış ve Rumeli'de faaliyette bulunmuş Mihaloğlu İskender Bey ile sıklıkla karıştırılmaktadır. Osmanlı kaynaklarında II. Mehmed'in has adamı şeklinde tanımlanmıştır. 1475 yılında Bosna sancakbeyi olmuştur. 1477 yılında Dalmaçya kıyılarından Venedik şehri yakınları kadar, 1478 yılında da Friuli bölgesine akınlarda bulunmuştur. 1482 yılında Cem Sultan'ı Anadolu'da takip etmekle görevlendirildiği bilinmektedir. 1483 yılında Rumeli Beylerbeyliği görevine getirilmiştir. 1485 yılında bu görevden alınmış ve kısa süre sonra Venedik'le olan mücadele nedeniyle yeniden Bosna sancakbeyi olmuştur. 1489 yılında vezir olmuş ve on yıl boyunca bu görevinin sürdürmüştür. 1492 yılında II. Bayezid'a saldıran suikastçıyı öldürmüştür. Hoca Sâdeddin Efendi'nin kaleme aldığı Tâcü't-Tevârih adlı eserinde 1498/99 yılında veziriazam olarak gösterilse de diğer Osmanlı kaynaklarında böyle bir bilgi bulunmamaktadır. Tâcü't-Tevârih'te Venedik üzerine düzenlenecek seferde üçüncü defa Bosna sancakbeyliğine getirildiği belirtilirken dönemin tarihçisi Oruç Bey, paşanın 1499 ve 1500 yıllarında Venedik topraklarına sefer düzenlediğini belirtmiş olup bu seferde Bayca, Bosna Lofçası ve Dıraç kalelerini ele geçirilirken dalmaçya kıyılarında Zadar'a kadar olan bölgede akınlarda bulunmuştur. 1500 yılında Yayça kalesini kuşatsa da alamamıştır. 1502 yılında ise Bosna bölgesinde seferlerde bulunmuştur. İskender Paşa, 2 Şubat 1505 tarihinde ölmüştür. Cenazesinin Çakallı beldesinde inşa ettirdiği mescidin yanında gömüldüğü değerlendirilmektedir. İskender Paşanın, Mustafa Bey ve Hürrem Çelebi adında iki oğlu olup oğlu Mustafa Bey'in Şehzade Ahmed'in kızıyla evlenerek saraya damat olduğu bilinmektedir.

1491 yılında kendine tahsis edilmiş olan arazi üzerinde Galata Mevlevîhânesi'ni inşa ettirmiştir. Ayrıca 1500 yılında Saraybosna'da bir Nakşibendi tekkesi, 1505 yılında da İstanbul'un Fatih semtinde İskenderpaşa Camii'ni yaptırmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  Mehmet Süreyya Bey (1996). *Sicil-i Osmani*. **3**. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları. s. 808. ISBN 975-333-038-3.
2. ↑  Setton, Kenneth M.; Hazard, Harry W.; Zacour, Norman P. (Ed.) (1989). *A History of the Crusades, Volume VI: The Impact of the Crusades on Europe* (İngilizce). Madison ve Londra: University of Wisconsin Press. s. 330. ISBN 0-299-10740-X.
3. ↑  Yurtoğlu, Gökhan (2023). "İskender Paşa'nın Tarihî Şahsiyeti ve Rumeli'deki Faaliyetleri". *Akademik Bakış*. **16** (32). DergiPark. ss. 131-150. 18 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Mart 2024.
4. ↑  H. T. Norris (1993). *Islam in the Balkans: religion and society between Europe and the Arab world* (İngilizce). Hurst. s. 101. ISBN 978-1-85065-167-3.
5. ↑  John Freely (2011). *A History of Ottoman Architecture* (İngilizce). WIT Press. s. 207.
**Uluslararası siyasal sistem**, uluslararası ilişkileri ve uluslararası ağları oluşturan, çok boyutlu bir ağda bir araya gelen egemen devletlerin ve egemen olmayan aktörlerin takımyıldızıdır. Uluslararası siyaset karmaşık bir ilişkiler ağı olduğu için bu çok daha karmaşık bir sistemdir. Uluslararası ilişkilerdeki kutupluluk, iktidarın uluslararası sistem içindeki düzenini ifade eder. Kavram, Soğuk Savaş sırasında iki kutupluluktan doğmuş; uluslararası sistem iki süper güç arasındaki çatışmanın egemenliğinde, teorisyenler tarafından geriye dönük olarak uygulanmıştır. Uluslararası ilişkiler alanındaki sistemci yazarlar, genellikle tarihsel bir yaklaşım benimsemekle beraber uluslararası ilişkileri devletlerin yapıları, sayıları, örgütleniş biçimleri, davranış kuralları ve ilişkileri gibi faktörleri dikkate alarak, farklı sistem modelleri ve türleri geliştirmiştir. Sistemlerin temel özelliği denge arayışı içinde olmasıdır. Fonksiyonel ve coğrafi olmak üzere iki çeşit alt sistem mevcuttur. Fonksiyonel sistemde daha çok örgütler ön planda olmasına rağmen, coğrafi sistem daha çok bölge ile ilgilidir.

Güç dengesi sistemi
-------------------

Avrupa'da yaşanan klasik güç dengesi sisteminden yola çıkılarak 18. ve 19. yüzyılda geliştirilmiştir. Bu sistem içindeki ittifaklar, menfaate dayalı olduğundan ve belli amaçlar için oluşturulduğundan geçici, kısa sürelidir. ve başta belli olan amaçların gerçekleşmesiyle sona ermektedir. İttifaklar sağlam temele dayalı oluşturulmadığından sistem içinde istikrarlı bloklar oluşmaz. Sistem içindeki her bir devlet kendi kapasitesini yükseltme ve sistem içinde baskın bir duruma geçirme eğiliminde olduğu için, diğerlerinin bu yöndeki emellerine engel olmaktadır. Bu şekilde sistem içinde herhangi bir devletin sistemi yıkabilecek şekilde güçlenmesi engel olmuş olmaktadır. Bu sistemde bulunan devletlerin güçlerinin birbirine eşit olduğu varsayımı söz konusudur ve sayının en az beş olması gerekmektedir. Bu sayının altına düşülmesi durumunda sistemin istikrarsızlaşmasına yol açacağı gibi yıkılmasına da sebep olabilir. Bu sistemde; sistemin devam etmesinde menfaati olan sistemin yıkılmasına engel olan bir dengeleyici devlet bulunabilir.

Gevşek iki kutuplu sistem
-------------------------

Bu tür sistemlerin en büyük özelliği devletlerin iki blok etrafında yoğunlaşmış olmasıdır. Bununla birlikte bloklara katılmayan veya tarafsız politikalar izleyen devletler de bulunmaktadır. Sistemde neredeyse bütün devletlerin üye olduğu Birleşmiş Milletler ya da NATO gibi evrensel örgütler bulunmaktadır. Nükleer silahların caydırıcı etkisi sistemin istikrarı açısından son derece önemlidir. Nükleer savaş tehlikesi ve nükleer tırmanma korkusundan dolayı savaştan kaçınma gözlenmektedir. Güç dengesi sisteminden farklı olarak dengeleyici rolü yerine arabulucu rolü bulunmaktadır. Bu rolü ya blok dışı devletler ya da evrensel örgütler üstlenmektedir.

Sıkı iki kutuplu sistem
-----------------------

Birçok yönüyle gevşek kutuplu sisteme benzese de belli başlı önemli farkları mevcuttur.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 25 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 25 Ekim 2021.
**Bin Hüzünlü Haz**, 1999 yılında yazar **Hasan Ali Toptaş** tarafından yayınlanan bir postmodern romandır. Hasan Ali Toptaş, romanda var olan bir gerçek dünyayı değil, kendisinin yarattığı bir dünyayı sunmaktadır. Hasan Ali Toptaş, bu roman için **Doğu ve Batı masallarına kadar derin bir okuma yaptığını**, masallardan çağdaş romanlara kadar olan her türlü anlatıdaki dünyayı ve anlatının yapısını anlamaya çalıştığını belirtmiştir. Büyük bir hazırlık döneminden geçmiş olan roman, her postmodern romanda olduğu gibi Doğu ve Batı anlatılarını alt metninde taşımaktadır.

Romanın ana karakteri **Alaaddin**, diğer romanlardaki roman kahramanlarının taşıdığı herhangi bir simgeyi göstermemektedir. Tüm insanı simgelemektedir. Alaaddin, romanda bir kahraman değildir. Çünkü, yazarın amacı **kahramansız bir anlatı** oluşturmaktır. Anlatı kahramansızdır, herhangi bir yaşam ögesini üstünde barındırmaz, bütünleyicidir ve tüm yaşamı bünyesinde taşır. Alaaddin, yaşamı boyunca sürekli değişim içerisinde olan insanın kendisidir. Kesin çizgileri yoktur, gri şekilde yaşar. Kimi zaman çelişkide kimi zaman kendinden emin, bir süre sonra emin olduğundan bile emin olmayabilir. Kısaca yazar, hepimiz için yeni bir dünya yaratmıştır ve bu dünyadaki biz, gerçek dünyadaki bizle aynı insandır.

Roman 1999 yılında Cevdet Kudret Edebiyat Ödülü kazanmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Ödül Kazanan Eserler". 26 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2023.

Ayrıca bakınız
--------------

* Hasan Ali Toptaş
* Postmodern roman

| * g
* t
* d
Hasan Ali Toptaş'ın eserleri |
| --- |
| Roman | *Sonsuzluğa Nokta*  **·**  *Gölgesizler*  **·**  *Kayıp Hayaller Kitabı*  **·**  *Ben Bir Gürgen Dalıyım*  **·**  *Bin Hüzünlü Haz*  **·**  *Uykuların Doğusu*  **·**  *Heba*  **·**  *Kuşlar Yasına Gider*  **·**  *Beni Kör Kuyularda* |
| Şiir | *Yalnızlıklar* |
| Öykü | *Bir Gülüşün Kimliği*  **·**  *Yoklar Fısıltısı*  **·**  *Ölü Zaman Gezginleri* **·**  *Geçmiş Şimdi Gelecek*  **·**  *Gecenin Gecesi* |
| Deneme | *Harfler ve Notalar*  **·**  *Başlarken Yalnızsın Bitirdiğinde Daha da Yalnız* |
| Ayrıca bk. | *Gölgesizler* (film) |
***Hippobosca ekuina,*** Hippoboscidae ailesinden gelen, orman sineği veya at sineği olarak bilinen, ısıran bir sinektir. Bunlar öncelikle atların ve sığır dahil diğer büyük memelilerin kanıyla beslenen ektoparazitleridir. Tamamen kanatlı olan bu sinek, diğer Hippoboscidae ailesi üyelerinden farklı olarak ev sahibini bulmak için kanatlarını dökmez. Larvaları kanatlarına tutunduğu için larvaları biriktirmek amacıyla ev sahibinden uzaklaşabilir. İyi uçuculardır.

Tanım
-----

Kanat uzunluğu 60-85 milimetre (2,4-3,3 in)'dir. Karnında genellikle üzerinde sarı noktalar olan soluk kırmızımsı kahverengi bir görünüm vardır. Bir çift alt üçgen kanatları vardır ve kanat damarları ön kenarlığa doğru kalabalıklaşır. Bu sineklerin karakteristik özelliği yanlara doğru hareket etmeleri ve tercihen arka ayaklar arasında ve perine bölgesinden beslenmeleridir.

Dağılım
-------

Asıl dağılım Avrupa, Asya ve Afrika'nın bazı bölgelerinde gerçekleşir..Modern hayvancılık uygulamalarıyla ortadan kaldırılmasına rağmen, diğer yerlere de getirilmiştir. Birleşik Krallık'ta öncelikle Yeni Orman'dan ve Güney Devon'dan geldiği bilinir. Birleşik Krallığın özellikle de İskoçya sınırına kadar olan bölgelerden geldiği raporlansa da bunlar şüphelidir. Birleşik Krallık'ta, uçuş süreleri mayıstan ekime kadardır, ancak ağustos ve eylül başında zirveye ulaşırlar.

Konakları
---------

Birincil konakları atlardır ; popülasyonlarını koruyabildikleri sığırlarda da bulunurlar. Koyun ve keçiler de dahil olmak üzere bir dizi başka memeliyi ısırdıkları bilinmektedir. Aktif olarak insanlara ilgi duysalar da onları ısırmazlar. Yaşadığı diğer memeliler de kızıl geyik, deve ve tavşandır. Ayrıca kuşlarda: gri balıkçıl ve kuzey çakır kuşunda da tespit edilmiştir. Laboratuvardaki kobaylarda beslenmiş ve yetiştirilmişlerdir.

Kaynakça
--------

1. 1 2  Clive R. Turner (2004). "Recent Observations on Hippobosca equina L. (Diptera:Hippoboscidae) in South Devon" (PDF). *British Journal of Entomology and Natural History*, *18*. ss. 37-40.
2. 1 2  J. Beguaert (1930). "Notes on Hippoboscidæ" 2 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (PDF). *Psyche*. Cambridge, Massachusetts: Cambridge Entomological Club. **32** (6): 266–277. doi:10.1155/1925/29374.
3. ↑  "*Hippobosca equina* Linnaeus". CSIRO Entomology. 2004. 29 Eylül 2003 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020.
4. ↑  {{kitap kaynağı |soyadı1=Wall |ad1=Richard |başlık=Veterinary entomology : arthropod ectoparasites of veterinary importance |tarih=1997 |yayıncı=Springer |isbn=0-412-61510-X |sayfalar=439|basım=1.1
**Selim Sırrı Paşa** (1851, Vidin - 1924), Osmanlı siyasetçi. İzmit mutasarrıfı olarak görev yapmıştır.

Hayatı
------

Asıl adı Selim'dir ama sırrı lakabını da adının yanında kullanmıştır. 1851 yılında Bulgaristan, Vidin'de doğmuştur. Vidinli Balcı Kenanoğlu ailesine mensuptur. Vidin'de İptidai ve rüştiye eğitimleri almıştır. Osmanlı İmparatorluğu zamanında Suriye ve Anadolu'daki yolları teftiş etmiştir. Buralardaki başarısından ötürü İzmit mutasarrıflığına atanmıştır. Bu sıralarda yol yapım işlerine özen göstermiş, İzmit'teki meşhur çınar ağaçlarını da bu sırada diktirmiştir. İzmit'teki zararlı bataklıkları Tavşantepe'den toprak getirerek kurutmuştur. 1894 yılında Fransız Koleji'nin inşaatı sırasında binanın tepesine Fransız bayrağı çekilmesine karşı çıkmış ve bu bayrağı indirmiştir.

1924 yılında ölmüştür, mezarı Fevziye Mezarlığındadır. 1943’te Belediye Başkanı Kemal Öz'ün yardımlarıyla kemikleri Namazgâh Şehitliği'ne kaldırılmıştır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Selim Sırrı Paşa Konağı

Kaynakça
--------

1. ↑  "International Journal of History". *Yunus Özger*, *6*. History Studies. 2020. 24 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ocak 2022.
2. ↑  "Sırrı Paşa Konağı TRT Türk'te". Kocaeli Büyükşehir Belediyesi. 16 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mayıs 2020.
3. ↑  "SELİM SIRRI PAŞA KONAĞI". *Kültür Portalı*. 24 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ocak 2022.

Bibliyografya
-------------

* Oral, Atilla (2010). *Selim Sırrı Paşa*. İstanbul: Demkar Yayınları. ISBN 9786058942837.
**Bayram Bey**, Hacıemiroğulları Beyliği'nin kurucusudur.

Bayram Bey'in adı vakfiyelerde ve tahrir defterlerinde Bayram Bey, Bayram Çelebi, Bayram Danişmend, Mübarizüddin Kadı Bayram şeklinde de geçmektedir. Hacıemiroğulları'na, Bayramlu Beyliği de denmektedir. Beyliğin adının Bayramlu şeklinde de anılmasının sebebi Bayram Bey'in kurucusu olmasından kaynaklanmaktadır.

Bayram Bey döneminde Trabzon Maçka'ya önemli akınlar yapılmıştır. Gümüşhane Kürtün'de bulunan Süme Kalesi, Hacı Bektaşı Veli tarafından 1260 yılında bölgeye gönderilen inanç önderi ve Çepni birliğinin komutanı Güvenç Abdal tarafından ele geçirilmiştir. Süme Kalesini üs olarak kullanan Hacıemiroğulları yine Bayram Bey zamanında Şalpazarı, Vakfıkebir, Beşikdüzü, Eynesil, Görele ve Çanakçı'yı topraklarına katmıştır.

Bayram Bey'den sonra Hacıemiroğulları Beyliği'nin başına Hacı Emir İbrahim Bey geçmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Demir, Necati (2018). *Hacıemiroğulları Beyliği*. Ankara: Türk Tarih Kurumu. s. 87. ISBN 978-975-16-3609-6.
2. ↑  Demir, Necati (2018). *Hacıemiroğulları Beyliği*. Ankara: Türk Tarih Kurumu. s. 89. ISBN 978-975-16-3609-6.
3. ↑  Demir, Necati (2018). *Hacıemiroğulları Beyliği*. Ankara: Türk Tarih Kurumu. ss. 93-94. ISBN 978-975-16-3609-6.
Tórshavn, Faroe Adaları'nın başkenti ve en büyük şehridir.
**Faroe Adaları ekonomisi**, 2014 yılında, yıllık brüt 2.613 milyar dolarlık nominal bir gayri safi yurt içi hasıla (GSYİH) sahip, dünyanın 166'ncı büyük ekonomisidir. Faroe Adalarının ihracatının büyük çoğunluğu, yaklaşık %90'ı balıkçılık ürünlerinden oluşmaktadır.

Tarihi
------

1990'ların başlarındaki ciddi ekonomik sıkıntılardan sonra, balık avında hayati bir düşüş ve ekonominin kötü yönetiminin getirdiği Faroe Adaları, yakın zamanda iyileşti ve işsizlik 1998'in ortalarında %5'e düştü ve 2006'dan beri Avrupa'nın en düşük oranlarından biri olan %3'ün altında kaldı .

Zorluklar ve fırsatlar
----------------------

Balık avına olan yüksek bağımlılık, ekonominin son derece savunmasız kaldığı anlamına gelir. Faroe'liler, yeni balık işleme tesisleri kurarak ekonomik tabanlarını genişletmeyi umuyor. Faroe'lilerin bölgesine yakın bulunan petrol, acil ekonomik refahın temelini oluşturacak olan yakın bölgedeki mevduat için umut veriyor. Ayrıca Danimarka’dan alınan yıllık sübvansiyon GSYİH'nın yaklaşık %3'üne denk geliyor.

Faroe'liler, Avrupa'daki en düşük işsizlik oranlarından birine sahiptir, ancak birçok genç öğrenci lise bittikten sonra Danimarka'ya ve diğer ülkelere taşınırken bu mutlaka iyileşen bir ekonominin işareti değildir. Bu, büyük ölçüde orta yaşlı ve yaşlı bir nüfusu, iş ve endüstride BT pozisyonlarını alma becerisi ve bilgisine sahip olmayabilir. 2000 yılından bu yana, Faroe Adaları'nda yeni yatırımlar çekmek için yeni bilgi teknolojileri ve iş projeleri geliştirilmektedir. Bu projelerin sonuçları henüz bilinmemekle birlikte, Faroe Adaları'na daha iyi bir pazar ekonomisi getirmesi umulmaktadır. Nüfus 2019'a kadar 52.000 civarındaydı.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Gross domestic product 2014" (PDF). World Bank. 18 Eylül 2015. 12 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 12 Ekim 2015.
2. ↑  "Information about the economy of the Faroe Islands". 6 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2020.
3. ↑  "Population now close to 52,000". *Kringvarp Føroya* (Faroece). 21 Kasım 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2020.

| * g
* t
* d
Avrupa ekonomisi |
| --- |
| Egemen devletler | 
* Almanya
* Andorra
* Arnavutluk
* Avusturya
* Azerbaycan
* Belarus
* Belçika
* Birleşik Krallık
* Bosna-Hersek
* Bulgaristan
* Çekya
* Danimarka
* Ermenistan
* Estonya
* Finlandiya
* Fransa
* Gürcistan
* Hırvatistan
* Hollanda
* İrlanda
* İspanya
* İsveç
* İsviçre
* İtalya
* İzlanda
* Karadağ
* Kazakistan
* Kıbrıs Cumhuriyeti
* Kuzey Makedonya
* Letonya
* Lihtenştayn
* Litvanya
* Lüksemburg
* Macaristan
* Malta
* Moldova
* Monako
* Norveç
* Polonya
* Portekiz
* Romanya
* Rusya
* San Marino
* Sırbistan
* Slovakya
* Slovenya
* Türkiye
* Ukrayna
* Yunanistan

 |
| Sınırlı tanınmışolan devletler | 
* Abhazya
* Güney Osetya
* Kosova
* Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti
* Transdinyester

 |
| Bağımlı vediğer bölgeler | 
* Åland
* Aynoroz
* Cebelitarık
* Faroe Adaları
* Gagavuzya
* Guernsey
* Jersey
* Man Adası
* Svalbard

 |