**"Proşçaniye Slavyanki"** (Rusça: Проща́ние славя́нки; Slav kızının vedası) 1912'de Tambov'da konuşlanmış 7. yedek süvari alayının baş trompetçisi Vasili Agapkin tarafından Birinci Balkan Savaşı'ndan (1912-1913) etkilenerek yazılmış bir marştır. Marş, özünde savaşa, askere veya uzun bir yolculuğa vedayı simgeleyen ulusal bir marştır. Rus İmparatorluğu, Sovyetler Birliği ve Rusya Federasyonu'nun  en tanınmış "müzik sembollerinden" biridir.

Tarihçe
-------

Marşın popülaritesi melodinin sadeliği ve melodikliği ile ilişkilidir, müzik; yardımcı ve geçen sesleri kullanarak, net ve farklı bir işlevsel tanımla ana harmonik fonksiyonların üçlüleri boyunca yumuşak bir harekete dayanır.[*kaynak belirtilmeli*]

Bu marş, türün geleneksel özelliklerini, örneğin, komşu kısımlara göre ikinci kısmın tını-dinamik kontrastını korur. V. Tutunov tarafından belirtildiği gibi, marşın ana kısmında, Ludwig van Beethoven'ın Egmont uvertürünün ana kısmının temasıyla açıkça bir tonlama bağlantısı var ve marşın diğer kısımlarında, diğer popüler melodilerin tonlamaları izlenebiliyor.

Şef Nikolay Gubin aynı görüşü paylaşıyor: "1912'nin sonunda Agapkin, Beethoven ve Çaykovski'nin yurtsever eserlerinin figüratif ve tonlama malzemelerini kullanarak bir marş yazdı." 

Bazı müzikologlar, Agapkin'in 1904-1905 Rus-Japon Savaşı döneminden kalma eski bir halk şarkısını temel aldığına, askerler arasında söylendiğine ve 1912'de notaya döktüğüne inanıyor. Şarkı, hatırlaması kolay melodisi sayesinde ordu içerisinde hızla yayıldı.

İlk versiyon
------------

Vasili Agapkin, 1910'lu yıllar
Yaygın olarak anlatıldığına göre, Agapkin'in çalışmasını ilk gösterdiği kişi, alayının bando şefi Milov'du. Milov, Agapkin'e bazı pürüzleri ve bunları en iyi nasıl düzeltebileceğini göstererek, bestesini o zamanlar müzik çevrelerinde tanınan 51. Litvanya Piyade Alayı'nın bando şefi Yakov Bogorad'ın yaşadığı ve müzik ve yayıncılık faaliyetleri yaptığı Simferopol'e götürmesini tavsiye etti. Bogorad, bestenin bir kısaltmasının kaydedilmesine yardım etti, bestede enstrümentasyon yaptı ve ayrıca besteye "Proşçaniye Slavyanki" adını verdi. Kısa bir süre sonra, bestenin ilk yüz nüshası Simferopol matbaasında basıldı. Bu ilk baskının kapağında genç bir kadın bir askere veda ediyor, arka planda ise Balkan Dağları ve bir müfreze asker bulunuyor. Bu yeni marş, ilk kez 1912 sonbaharında Tambov'da 7. yedek süvari alayı müfettişler tarafından incelenirken halka açık bir şekilde icra edildi.

Mihail Çertok şunları belirtiyor: "Moskova'daki Rusya Devlet Kütüphanesi'nin Paşkov evinde Yakov Bogorad'ın eserlerini incelerken, Bogorad'ın (...) tüm müşterilerini dikkatlice not etmesine rağmen, Agapkin'in herhangi bir bahsini bulamadık."  Y. Tsimmerman Yayınevi'nin 1910-1914 yayınlarının kataloglarında Çertok, marşın herhangi bir bahsini de bulamadı. V. Sokolov'un marşla aynı adlı kitabında ayrıca eserin "V. Grosse Matbaası, B. Spasskaya sokağı, Moskova" adresinde basılan 1468 numaralı eser olduğu ifade edilir. Ne yazık ki, V. Grosse'nin 1910-1914 arası yayınları içinde Devlet Kütüphanesi kataloglarında yapılan aramalar da başarısız oldu. Çertok şöyle yazıyor: "Paşkov evinde, kütüphanenin müzik bölümündeki bibliyografyayı incelerken İ. Şatrov'un "Sonbahar geldi" çalışmasına rastladım. Bu eser de V. Grosse tarafından basılmış ve 1483 numarasına sahipti. Bu sayılar birbirine yeterince yakın." 

Daha da ilginç olanı, "Proşçaniye Slavyanki"nin 20. yüzyılın ilk on yıllarında geniş çapta tanınan ve defalarca kaydedilen, kimliği belirsiz bir yazar tarafından yazılan "Anavatan Özlemi"  marşına benzerliği ve hatta belki de etkisi sorunudur.

Her iki marş da aynı yapı biçimine sahiptir - dört ölçülü bir giriş, ana tema, bas soloları ve üçlüler. Her iki marş da minör tonlarda yazılmıştır: "Anavatan Özlemi" A minörde ve "Proşçaniye Slavyanki" (V. Sokolov'un kitabında verilen V. Grosse baskısına bakılırsa) C minördedir. Daha sonra, her iki marş da defalarca diğer notasyonlarla yazıldı; "Anavatan Özlemi" artık C minörde bir marş olarak biliniyor ve Semyon Çernetski'nin 1945'teki düzenlemesinden beri "Proşçaniye Slavyanki" artık E-bemol minör olarak icra ediliyor ve basılıyor.

Ortak anlamları ve ortak mesajları - özlem, ayrılık, bir yakının ve sevgilinin kaybı, anma, keder, bu marşları birbirine bağlar ve bir araya getirir. "Anavatan Özlemi" marşının genç müzisyen Vasili Agapkin için bir ilham kaynağı olması muhtemeldir. Rus devrim öncesi marşlarının tamamının veya çoğunun küçük bir uyuma sahip olduğu şeklindeki genel görüş hatalıdır. Örneğin, 19. yüzyılın sonlarının ünlü marşları - Vasili Bekker'in "Zafer Sevinci", K. Frants'ın(?) "Skobelev" , F. Furman'ın "Suvorov Marşı", yazarları bilinmeyen "Kahraman" ve "Kazananların Zaferi", İ. Tehter'in 92. Peçora Piyade Alayı marşı, yazarı bilinmeyen 108. Saratov Piyade Alayı marşı, Pyotr Çaykovski'nin 98. Yuryevski Piyade Alayı marşı vb. - majör armoniye sahiptir ve minör modülasyonlara sahip değildir. Preobrajenski Muhafız Alayı, Semyonovski Muhafız Alayı, İzmailovski Muhafız Alayı, Grenadiye Alayı ve Pavlovski Muhafız Alayı'nın alay marşları gibi daha eski marşlarda yalnızca bir minör üçlü vardır.

Tutunov, Rus askeri müzik kültürünün en ünlü dört eserini şöyle özetler: "Mançurya Tepelerinde" ve "Amur Dalgaları" (sırasıyla İlya Şatrov ve Maks Kyuss) valsleri ve "Anavatan Özlemi" (D. Trifonov(?)) ve Agapkin'in "Proşçaniye Slavyanki" marşları. Tutunov, bu iki valsin tonlama yapısında marşlarla pek çok ortak nokta olduğunu belirtir.

Proşçaniye Slavyanki, aslen sözsüz bir askeri bando parçası olarak yaratılmıştı. Marşın bütün sözleri, daha sonra ortaya çıkmıştır.

Kiev merkezli kayıt şirketi Ekstrafon'un 1915 yazında bu marşın kaydını içeren bir gramofon plağı yayınlamasından sonra  marş, Rusya'da çok hızlı bir şekilde ün kazandı. I. Dünya Savaşı sırasında alaylar, bu marş eşliğinde cephelere gitti. Marşın melodisi, çok hızlı bir şekilde dünya çapında ün kazandı: Bulgaristan, Almanya, Avusturya, Norveç, Romanya, Fransa, İsveç, Yugoslavya ve diğer ülkelerdeki askeri bandolar, Proşçaniye Slavyanki'yi icra etmeye başladı. Ancak, bu ülkelerde gramofon plakları üzerindeki kayıtlar veya notaların Rus İmparatorluğu dışında yayınlanması hakkında herhangi bir bilgi yoktur.

Sovyet dönemi
-------------

"Proşçaniye Slavyanki", 1917 Ekim Devrimi'nden sonra, özellikle Beyaz Ordu içerisinde popülerliğini korudu. I. Dünya Savaşı sırasında, marşın müziğine ("Bizi büyüttün ve besledin…") gönüllüler için bir şarkı bestelendi ve bu şarkı orijinal haliyle değil, İç Savaş döneminden beri üç farklı versiyon haline geldi. Gönüllü Ordu'daki öğrenci taburunun şarkısı ve ilk olarak Sibirya Halk Ordusu'nun marşı olan, ancak daha sonra Kolçak'ın ordusu tarafından kullanılmaya başlanan "Sibirya marşı". Metnin üçüncü versiyonu, Drozdov Birliği'ne atıfta bulunur. "General Wrangel'in Rus Ordusu: Kuban ve Kuzey Tavriya'daki Savaş" kitabında, savaş sırasında bir topçu olan Viktor Larionov şöyle bahseder:

> 
> 
> > Ayrıca Kırım'da bestelenmiş yeni bir alay marşını da söylediler:  
> >   
> > 
> > Perekop boyunca yürüyerek,  
> > Geçmiş dertleri unutarak  
> > Neşeli, parlak Mayıs günlerinde  
> > Kuzeye doğru gidiyordu Drozdovlar.
> 
> 

Aynı yerde Larionov, "Slavyanki" marşını söylerken geleneksel Aziz Andreas bayrağını taşıyan Birinci Alay'ın ilk bölüğünden bahsediyor. Belki de "Proşçaniye Slavyanki"nin bu versiyonu, Drozdov Tümeni Birinci Alayı'nın alay marşıydı.

7 Kasım 1941'de Kızıl Meydan'da düzenlenen geçit töreninde, Kızıl Ordu Birleşik Orkestrası Şefi Semyon Çernetski o sırada Kuybişev'de resmi olarak ülkenin ana geçit törenini yönetiyor olduğundan Agapkin, Moskova'daki birleşik askeri bandoyu kendisi yönetti. Kızıl Meydan'daki geçit töreni sırasında "Proşçaniye Slavyanki"nin çalınıp çalınmadığı açık bir sorudur. Birleşik orkestranın müzisyenleri Askeri Şeflik Fakültesi öğrencileriyle bir araya geldiklerinde, törende marşın çalındığını iddia ettiler. Semyon Budyonni de anılarında marşın çalındığını iddia eder. Agapkin'in öğrencisi olan Sovyet Ordusu Askeri Bando Hizmeti başkanı ve RSFSC Halk Sanatçısı Tümgeneral Nikolay Nazarov'un anılarına göre, bu marş 7 Kasım 1941'deki geçit töreninde seslendirilmişti. Vladimir Sokolov'un "Proşçaniye Slavyanki" kitabında, Agapkin'in kızının anılarına göre yazılan geçit töreninde bir marştan bahsediliyor:

> 
> > Bir düşünce onu tamamen meşgul etti. Askerlerin gücünü korumak, adil intikam saatini yaklaştırmak için müzik seslerini askerin ruhunun derinliklerine iletmek gerekiyordu. Birleşik orkestra "Proşçaniye Slavyanki"yi çaldı. Marşın vatansever melodisi, askerlerin duygu ve düşünceleriyle uyumluydu ve herkes onun yüksek manevi düzenini, ilham verici dürtüsünü hafızasında Kızıl Meydan'dan uzaklaştırdı (...) Askerler eşit sıralar halinde yürüdüler.
> 
> 
> 

1941 geçit töreniyle ilgili filmin müziklerini yaparken marş kullanılmadı, ancak kurgu için birçok devrim öncesi marş kullanıldı.

Marş, 1929'da SSCB'de yeniden yayınlandı. Semyon Çernetski'nin 1945'te yayınlanan "Kızıl Ordu orkestraları için hizmet-savaş repertuarı" koleksiyonunda marştan bahsediliyor. İlginç bir şekilde, koleksiyonun derleyicisi olan besteci Tümgeneral Çernetski marşı anlatırken, onu ilkel bir şey, ortalama uyum için "tipik bir devrim öncesi marş" olarak eleştiriyor. Marş, ayrıca "Amatör orkestralar için halk marşları koleksiyonu" (Moskova, Muzgiz, 1953) ile 1955 ve 1959 eski halk marşları koleksiyonlarındaki düzenlemeleri (Moskova, Muzgiz, 1955, 1959) ile not edilebilir. Bu koleksiyonlar, Rusya Devlet Kütüphanesi'nin 2 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. elektronik kataloğunda görüntülenebilir.

Kayıtlar arasında, 1944'te İ. Petrov tarafından yönetilen orkestranın belki de en eski kaydı bulunur. Bu kayıt, Aprelevka Fabrikası kaydında (AP12334/12335 1944) (veya 2) ve Amerika'da "Moskova Bandoları Tarafından Gerçekleştirilen Marşlar ve Süvari Müziği"nde (Colosseum, New York, ABD, 1954) yayınlandı. "Leylekler Uçarken" filmindeki marş, muhtemelen marşın bu kaydıdır. Bir ihtimalle, 1941'den 1944'e kadar İ. Petrov tarafından yönetilen Lenin Askeri-Siyasi Akademisi'nin orkestrası tarafından yapılan kayıt da olabilir. Muhtemelen Agapkin'in kendisinin (veya 2 3 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.) bir kaydı vardır, ancak kaydın tarihi henüz belirlenmemiştir. Elbette bunun Vasili Agapkin'in kendi kaydı olmaması mümkündür, ancak nüanslar ve dokunuşlar bakımından Petrov'un versiyonundan farklıdır. Üslup özelliklerine dayanarak, bunun 1930'lar-50'lerin büyük bir Sovyet orkestrasının kaydı olduğu yüksek olasılıkla tartışılabilir. Orkestranın büyük kompozisyonunu hesaba katarsak, bu, Agapkin'in 1947'den 1955'e kadar yönettiği SSCB Devlet Güvenlik Bakanlığı Örnek Orkestrası olabilir.

Proşçaniye Slavyanki'nin, SSCB'de ilk kez "Leylekler Uçarken" filminde kullanıldığı 1957 yılına kadar yasaklandığına dair yanlış bir bakış açısı bulunur:

> 
> > 7 Kasım 1941'deki geçit töreninde "Proşçaniye Slavyanki" marşının çalındığına dair bir efsane bulunur. Ancak durum böyle değildi, arşivler o dönemde icra edilen bütün marşların tam bir listesini içeriyor. Evet, bu olamazdı - sonuçta zaten "Proşçaniye Slavyanki" yasaklanmıştı. Ve ancak 1957 yılında ünlü "Leylekler Uçarken" filminin gösterime girmesinden sonra bu marş yeniden kullanılmaya başlandı.
> 
> 
> 
> 

> 
> > Bugün bu olay, Agapkin'e ve onun ünlü marşına ithaf edilen kitaplarda ve denemelerde biraz ayrıntılı olarak anlatılıyor. Yazarları tek bir konuda yanılıyorlar: Kasım ayındaki o unutulmaz geçit töreninde "Proşçaniye Slavyanki" marşını orkestra çalmadı, çünkü daha önce de bahsettiğim gibi yasaklanmıştı. 45. Zafer Geçit Töreni sırasında bin borulu birleşik bir orkestranın performansında çalınmadı. Albay Vasili İvanoviç Agapkin, bu orkestranın baş şefi Tümgeneral S. A. Çernetski'nin asistanı olarak kazananlarla bir araya geldi.  
> >   
> > Marş, "rehabilite edildi" ve bu marşı hepimize savaşla ilgili harika bir film olan "Leylekler Uçarken" ile geri verdi. Hatırlayacağınız gibi gönüllüleri uğurladıkları harika bir sahne var. Hatırladınız mı? Gönüllülerin toplandığı okul bahçesinde onları uğurlayan bir kalabalık vardı. Veronika parmaklıklar boyunca koşuyordu. Sonuçta, burada bir yerlerde onun Boris'i vardı. Son saniyelerin gerilimi. Çaresizlik. Ve aniden orkestra, "Proşçaniye Slavyanki"yi çalmaya başladı (...)
> 
> 
> 

> 
> > "Leylekler Uçarken" filmini, gönüllüleri uğurlamayı, sinema tarihine geçen sahneyi, "Potemkin"den Odessa merdivenlerinin ve "Çapayev" den psişik saldırının girdiğini hatırlayın. Trajedisi "Proşçaniye Slavyanki"nin melodisi tarafından bu kadar anlamlı bir şekilde vurgulanmasaydı, bu sahne bir dünya şaheseri olmazdı. Görünüşe göre Mihail Kalatozov için müzik seçimi kolay olmadı, çünkü gerçeğe karşı çıkmaya karar verdi: 1941'de filminde gönüllüler gönderildiğinde bu marş çalınmamıştı, diğer birçoğu gibi yasaktı; bu arada, daha sonra, 1943'te, Kızıl Ordu'da apoletlerin tanıtıldığı aynı zamanda çalmaya başlayacaklardı.
> 
> 
> 
> 

"Proşçaniye Slavyanki", II. Dünya Savaşı'ndan sonra Sovyetler arasında da popüler oldu. İç Savaş sırasında marşın melodisini kullanan şarkıların yaygınlığına rağmen, bu marşın notalarının yurtdışında Rus İmparatorluğu'nun veya SSCB'nin bir sembolü olarak kullanımından, gramofon plaklarına kaydedilmesinden, basımlarından o dönemde söz edilmedi.

Daha sonra marş, çeşitli Sovyet orkestraları tarafından defalarca kaydedildi. Marşın "referans" kayıtları arasında, N. Nazarov, A. Maltsev ve N. Sergeyev yönetimindeki SSCB Savunma Bakanlığı Birinci Ayrı Gösteri Orkestrası'nın 60'lar ve 70'ler boyunca birkaç icrası ve  N. F. Uşçapovski yönetimindeki Leningrad Askeri Bölgesi Karargahı Orkestrası'nın 1995 tarihli kaydı bulunur. Marş, Şeref Muhafızları Örnek Bandosu 3 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. LVMB Deniz Kuvvetleri Bandosu, Transkafkasya Askeri Bölgesi Karargahı Bandosu ve diğerleri gibi diğer orkestralar tarafından da kaydedildi. Yabancı orkestraların kayıtları arasında ÇHC HKO Orkestrası 3 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Amerikan Birleşik Devletler Deniz Bandosu 16 Ocak 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Doğu Almanya'dan Stabsmusikkorps der Grenztruppen 3 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Almanya'dan Heeresmusikkorps 1, Heeresmusikkorps 300 ve Stabsmusikkorps der Bundeswehr, Avusturya'dan Militärmusik Kärnten ve diğerleri bulunur.

Sözler
------

Marş için yazılan ilk sözler 1914'te yayınlanmıştır, ancak yazarı bilinmemektedir:

| Rusça sözler | Türkçe çeviri |
| --- | --- |
| Вспоили вы нас и вскормили,
Отчизны родные поля.
И мы беззаветно любили
Тебя, Святой Руси земля.
Припев:
Но грозный час борьбы настал,
Коварный враг на нас напал.
И каждому, кто Руси сын,
На бой с врагом лишь путь один. | Bize su verdin ve bizi besledin,
Anavatanın yerli yaylaları.
Ve koşulsuz sevdik
Seni, Kutsal Rus ülkesi.
Nakarat:
Ama korkunç mücadele saati geldi,
Hain bir düşman üzerimize saldırdı.
Ve Rus'un oğlu olan herkese,
Düşmanla savaşmanın tek bir yolu var. |

Bu versiyon, daha sonra Gönüllü Ordu'nun öğrenci taburunun marşı oldu. 1918'de şarkı, Sibirya Halk Ordusu'nun Sibirya Marşı olarak aşağıdaki sözlerle ortaya çıktı:

| Rusça sözler | Türkçe çeviri |
| --- | --- |
| Вспоили вы нас и вскормили,
Сибири родные поля.
И мы беззаветно любили
Тебя, страна снега и льда. | Bize su verdin ve bizi besledin,
Sibirya'nın yerli tarlaları.
Ve koşulsuz sevdik
Seni, kar ve buz diyarı. |

1920'de Drozdov tümeninin askerleri ise marşı şu şekilde söyledi:

| Rusça sözler | Türkçe çeviri |
| --- | --- |
| Через вал Перекопский шагая,
Позабывши былые беды,
В дни весёлого светлого мая,
Потянулись на север «Дрозды» | Perekop boyunca yürüyerek,
Geçmiş dertleri unutarak
Neşeli parlak Mayıs günlerinde,
Kuzeye doğru gidiyordu Drozdovlar |

20. yüzyılın ikinci yarısında, marş için yeni sözler yazıldı. 1967'de marş, Arkadi Fedotov'un sözleriyle SSCB'de yayınlandı:

| Rusça sözler | Türkçe çeviri |
| --- | --- |
| Этот марш не смолкал на перронах,

Когда враг заслонял горизонт.
С ним отцов наших в дымных вагонах
Поезда увозили на фронт.
Он в семнадцатом брал с нами Зимний,
(с 1990-х годов строчка заменена на:
Он Москву отстоял в сорок первом)
В сорок пятом — шагал на Берлин,
Он с солдатом прошёл до Победы
По дорогам нелёгких годин.
Припев:
И если в поход
Страна позовёт
За край наш родной
Мы все пойдём в священный бой! | Bu marş peronlarda durmadı,
Düşman ufku kapattığında.
Onunla dumanlı arabalarda babalarımız
Trenlerle cepheye götürüldü.
Kışı on yedide bizimle aldı,
(1990'lardan beri satır şu şekilde değiştirilmiştir:
Kırk birde Moskova'yı savundu)
Kırk beşte - Berlin'e yürüdü,
Onunla bir asker Zafere gitti
Zor zamanların yollarında.
Nakarat:
Ve eğer bir yürüyüşte
Ülke çağırırsa
Memleketimizin ötesinde
Hepimiz kutsal savaşa gideceğiz! |

1974'te marş, Aleksandr Galiç'in sözleriyle ve kendi icrasıyla kaydedildi.

| Rusça sözler | Türkçe çeviri |
| --- | --- |
| Снова даль предо мной неоглядная,
Ширь степная и неба лазурь.
Не грусти ж ты, моя ненаглядная,
И бровей своих тёмных не хмурь!
Припев:
Вперёд, за взводом взвод,
Труба боевая зовёт!
Пришёл из Ставки
Приказ к отправке —
И, значит, нам пора в поход! | Yine, önümüzde mesafe sınırsız,
Geniş bozkır ve masmavi gökyüzü.
Üzülmeyin, canlarım
Ve kara kaşlarınızı da çatmayın!
Nakarat:
İleri, müfreze ardına müfreze,
Savaş borazanı çağırıyor!
Karargahtan geldi
Sevk emri -
Anlaşılan, gitme zamanımız geldi! |

1984'te Vladimir Lazarev, Vasili Agapkin'in 1913'te mezun olduğu Tambov'daki müzik okulu binasında bir anıt plaketin açılışı vesilesiyle yeni bir versiyon yazdı (http://www.sovmusic.ru/m/proshan6 .mp3 3 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.)

| Rusça sözler | Türkçe çeviri |
| --- | --- |
| Наступает минута прощания,
Ты глядишь мне тревожно в глаза,
И ловлю я родное дыхание,
А вдали уже дышит гроза.
Дрогнул воздух туманный и синий,
И тревога коснулась висков,
И зовёт нас на подвиг Россия,
Веет ветром от шага полков.
Прощай, отчий край,
Ты нас вспоминай,
Прощай, милый взгляд,
Не все из нас придут назад.
Прощай, отчий край,
Ты нас вспоминай,
Прощай, милый взгляд,
Прости-прощай, прости-прощай…
Летят, летят года,
Уходят во мглу поезда,
А в них — солдаты.
И в небе тёмном
Горит солдатская звезда.
А в них — солдаты.
И в небе тёмном
Горит солдатская звезда.
Летят, летят года,
А песня — ты с нами всегда:
Тебя мы помним,
И в небе тёмном
Горит солдатская звезда.
Тебя мы помним,
И в небе тёмном
Горит солдатская звезда.
Лес да степь, да в степи полустанки.
Свет вечерней и новой зари -
Не забудь же прощанье Славянки,
Сокровенно в душе повтори!
Нет, не будет душа безучастна -
Справедливости светят огни…
За любовь, за великое братство
Отдавали мы жизни свои.
Прощай, отчий край,
Ты нас вспоминай,
Прощай, милый взгляд,
Прости-прощай, прости-прощай… | Geldi veda zamanı
Endişeyle gözlerime bakıyorsun
Ve doğal nefesimi alıyorum,
Ve uzakta, bir fırtına şimdiden nefes alıyor.
Hava puslu ve mavi titredi,
Ve endişe tapınaklara dokundu,
Ve Rusya bizi bir başarıya çağırıyor,
Alayların basamaklarından rüzgar esiyor.
Elveda vatan,
Bizi hatırlarsın
Hoşçakal, tatlı bakış
Hepimiz geri dönmeyeceğiz.
Elveda vatan,
Bizi hatırlarsın
Hoşçakal, tatlı bakış
Üzgünüm, güle güle, üzgünüm, güle güle...
Uç, uç yıllar
Trenler karanlığa giderken
Ve onlar — askerler.
Ve karanlık gökyüzünde
Askerin yıldızı yanıyor.
Ve onlar — askerler.
Ve karanlık gökyüzünde
Askerin yıldızı yanıyor.
Uç, uç yıllar
Ve şarkı - sen her zaman bizimlesin:
Seni hatırlarız
Ve karanlık gökyüzünde
Askerin yıldızı yanıyor.
Seni hatırlarız
Ve karanlık gökyüzünde
Askerin yıldızı yanıyor.
Orman ve bozkırın durak istasyonlarında.
Akşamın ışığı ve yeni şafak -
Slav kızının vedasını unutma,
Gizlice ruhunda tekrar et!
Hayır, ruh kayıtsız kalmayacak -
Adaletin ışıkları yanıyor...
Aşk için, büyük kardeşlik için
Canımızı verdik.
Elveda vatan,
Bizi hatırlarsın
Hoşçakal, tatlı bakış
Üzgünüm, güle güle, üzgünüm, güle güle... |

1990'larda İrkutsk Şehir Halk Draması Tiyatrosu oyuncusu Andrey Mingalev tarafından yazılan sözlerin bir versiyonuna atıfta bulunur; marşın bu versiyonu Tatyana Petrova (bu sözlerle marşın ilk icracısı), Janna Biçevskaya ve diğerleri gibi şarkıcıların repertuarına dahil edilmiştir:

| Rusça sözler | Türkçe çeviri |
| --- | --- |
| Много песен мы в сердце сложили,
Воспевая родные края,
Беззаветно тебя мы любили,
Святорусская наша земля.
Высоко ты главу поднимала,
Словно солнце, твой лик воссиял,
Но ты жертвою подлости стала
Тех, кто предал тебя и продал.
Припев:
И снова в поход труба нас зовёт.
Мы вновь встанем в строй
И все пойдём в священный бой. | Pek çok şarkı koyduk yüreğimize,
Yerli topraklar şarkı söylüyor,
Biz seni koşulsuz sevdik
Kutsal Rus toprağı.
Başını kaldırdın
Güneş gibi parladı yüzün
Ama anlamsızlığın kurbanı oldun
Sana ihanet edip seni satanlar [yüzünden].
Nakarat:
Ve yine borazan bizi sefere çağırıyor.
Yeniden yükseleceğiz
Ve hepimiz kutsal savaşa gidelim. |

Ek olarak, marşın melodisini kullanan Roman Ślęzak'ın "Ağlayan söğütler uğuldamaya başladı" (*Rozszumiały się wierzby płaczące*) adlı eseri, II. Dünya Savaşı sırasında Polonya'daki Armia Krajowa tarafından kullanıldı  Finlandiya'daki Kızıl Muhafızlar, marşın melodisini kullanarak "Özgür Rusya" (Vapaa Venäjä [fi]) adlı bir şarkı besteledi. 1969'da şarkı, Reijo Frank [fi]  tarafından gerçekleştirilen ulusal hit geçit törenini kazandı, Marş, İsrail'de Haim Hefer'in 19 yaşında yazdığı ve I. Dünya Savaşı'ndan sonra Filistin Mandası sırasında Lübnan'dan yasadışı kara göçüne karşı İngiliz mücadelesine yönelik bir şiir olan "Sınırlar Arasında"ya ( İbranice: בין גבולות)  beste olarak uyarlanıp söylenmektedir.

Günümüzde
---------

Rus askerlerini görev yerlerine taşıyan trenler, günümüzde hala "Proşçaniye Slavyanki" eşliğinde kalkar. Sovyet döneminden beri, birçok askeri birimde askerlik hizmetini yerine getirmiş askerleri Proşçaniye Slavyanki çalarken evlerine kadar eşlik etme geleneği devam eder.

Proşçaniye Slavyanki, Tambov oblastının marşıdır.

"72 Metre" filminin çalışma başlığı, "Proşçaniye Slavyanki" idi.

8 Mayıs 2014'te "Proşçaniye Slavyanki" heykeli  Belarus Garı'nda törenle açıldı.

Tambov'daki Vasili Agapkin ve İlya Şatrov anıtının dikilitaşına, marşın dizeleri oyulmuştur.

Kaynakça
--------

1. ↑  *Елков И.* Мир отмечает вековой юбилей «Прощания славянки». // Российская газета. — 31 мая 2012. — № 123 (5796).
2. ↑  *Губин Н*. У истоков Славянки. Ольга Матюнина 3 Aralık 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Arşiv kopyası; Wayback Machine. Проза.ру.
3. ↑  "Как «Прощание славянки» соединило две юбилейные даты". 21 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ekim 2011.
4. ↑  "Легендарное «Прощание славянки»". 11 Kasım 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ağustos 2011.
5. ↑  "Песня «Прощание славянки». Глава 1. История песни. Авторы". 11 Kasım 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2011.
6. ↑  По одной из версий, Богорад вовсе не думал о балканских войнах и женщинах-болгарках провожавших солдат, просто Славянка — это река, протекающая в Симферополе и произведение о прощании солдат с местом службы.
7. 1 2  "Василий Агапкин и его марш «Прощание славянки»". 23 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2011.
8. ↑  "Тоска по родине, марш". 4 Kasım 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ocak 2012.
9. ↑  *Тутунов В. И.* Военная музыка России. / под общ. ред. Е. С. Аксёнова. — М.: Музыка, 2005
10. ↑  "№ 21245, Дух. орк. Киевск. оперного театра". 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2011.
11. ↑  "ЗДРАВСТВУЙ, ПРОЩАНИЕ СЛАВЯНКИ". 17 Ekim 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Haziran 2010.
12. ↑  "ЗДРАВСТВУЙ, ПРОЩАНИЕ СЛАВЯНКИ". 17 Ekim 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Haziran 2010.
13. ↑  "Разделитель Агапкин Василий Иванович 1884—1964 Композитор, дирижёр, карточка 7 из 12". 3 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2011.
14. ↑  "Марш «Прощание славянки»". 2 Nisan 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2010.
15. ↑  "Марш «Прощание славянки»". 2 Nisan 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2010.
16. ↑  Юрий Бирюков (2009). "Долгое прощание славянки". *Играй, гармонь*. 2 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2010.
17. ↑  Руслан Тотров (2010). "Нота щемящей печали". 5 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2023.
18. ↑  "Прощание славянки". A-pesni. 27 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Temmuz 2014.
19. ↑  П. Крючков. Звукозапись — вариант бессмертия 14 Nisan 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Archived Nisan 14, 2015 at the Wayback Machine // «Крымская правда», 13 декабря 2014 г.
20. ↑  "«Rozszumiały się wierzby płaczące»". 25 Eylül 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ekim 2011.
21. ↑  "PAWEL PROKOPIENI Bas-Baryton z Orkiestra Rozszumialy sie wierzby placzace Piesn powstania". 4 Kasım 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2011.
22. ↑  "Vapaa Wenäjä (Free Russia) With Orchestra OTTO PYYKKONEN, Tenor". 14 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2011.
23. ↑  YouTube'da Vapaa Venäjä
24. ↑  YouTube'da ISRAEL MUSIC HISTORY "Прощание Славянки" IDF Education Corps Choir Heb. Version
25. ↑  "Памятник «Прощание славянки» открыт на Белорусском вокзале". // Федеральный портал «История России». 8 Mayıs 2014. 5 Şubat 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2014.
26. ↑  "Памятник русскому солдату в Москве увековечил немецкий карабин". // РБК. 12 Mayıs 2014. 15 Mayıs 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Mayıs 2014.

Dış bağlantılar
---------------

* Bando için "Proşçaniye Slavyanki" marşının notları 3 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)
* a-pesni.org'da Öğrenci Taburu Gönüllülerinin Şarkısı 1 Aralık 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)
* SovMusic'te Proşçaniye Slavyanki 3 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)
* YouTube'da Rusya Federasyonu Savunma Bakanlığı Merkez Askeri Orkestrası tarafından marşın icrası, şef V. Halilov, 2010
* YouTube'da Rusya Federasyonu Savunma Bakanlığı Merkez Askeri Orkestrası tarafından icra, şef V. Halilov, 2009
* YouTube'da Moskova'da icra, 2009
* "Proşçaniye Slavyanki" marşının yaratılış efsanesi 18 Ocak 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)
* a-pesni.org'da Proşçaniye Slavyanki 21 Mart 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)
* Pervıy Kanal'da marşın 100. yılına özel icra 6 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)
* Ruslar ve Sırplar "Proşçaniye Slavyanki" marşının 100. yılını kutladı 5 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)
* "Proşçaniye Slavyanki" marşı. 3 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Efsaneler ve gerçekler. 3 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Şair Vladimir Lazarev ile söyleşi 3 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)