**George Zweig** (d. 30 Mayıs 1937, Moskova), Amerikalı teorik fizikçi.

Ailesi ve çocukluğu
-------------------

Zweig 30 Mayıs 1937'de Moskova, Sovyetler Birliği'nde Yahudi bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası bir inşaat mühendisiydi. Küçük yaşlarında ailesi ile Amerika Birleşik Devletleri'ne göçüp Amerikan vatandaşlığına geçmiştir.

Yaşamı ve kariyeri
------------------

George Zweig lisans diplomasını 1959'da Ann Arbor'da bulunan Michigan Üniversitesi'den almıştır. Parçacık fiziği üzerinde diploma üstü çalışmalar yapmak için Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü'ne devam etmiş ve burada ünlü fizikçi Richard Feynman yanında çalışmıştır. Bu kurumdan Richard Feynman ve Murray Gell-Mann doktora hocalığı altında hazırladığı doktora tezi ile 1964'te doktora (Ph.D.) derecesi almıştır.

Parçacık fiziği üzerinde doktora çalışmaları yapmakta iken (Murray Gell-Mann'dan bağımsız olarak) kuark modelini geliştirmiştir. Zweig dört farklı kuarkın var olduğunu düşünüyordu. O yüzden, iskambil destesindeki dört as kartından ilham alarak onlara "aslar" adını vermişti. Parçacık fiziği için kuark modelinin ortaya atılması çok önemli bir temel taşı sağlamıştır ve günümüzde "kuark" modeli standart parçacık fiziğinin baş modeli olduğu kabul edilmiştir.

Georg Zweig bundan sonra Los Alamos Ulusal Laboratuvarı ve Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nde bilimsel araştırmacı olarak çalışmıştır.

1969'da doktora hocası olan Murray Gell-Mann'a tek başına "Temel parçacıkların ve temel parçacıkların birbirleriyle etkisini sınıflandırmaya yönelik katkılarından ve buluşlarında ötürü" Nobel Fizik Ödülü verilmiştir. Birçok bilimci Murray Gell-Mann'a tek olarak bu ödülün verilmesinin gayet uygun olduğunu kabul etmekle beraber bazı fizikçiler ve diğer bilim adamları arasında bu ödül, George Zweig'ın parçacık fiziğine temel katkılarını inkâr eder gibi göründüğü için, bir bilimsel anlaşmazlık ortaya çıkarmıştır. Hatta 1997'de Zweig'ın hocası olan Richard Feynman, Nobel Fizik Ödülü Kuruluna Gell-Mann ve Zweig'a birlikte Nobel Fizik Ödülü verilmesi teklifini göndermiştir.

Sonradan teorik fizik alanından ayrılan Zweig neurofizyoloji bilim dalında çalışmalara başlamıştır. İnsan iç kulağında ses dalgalarının iç kulaktaki salyangoz (cochlea) organında bulunan sinirler tarafından nasıl elektrik tepkilere dönüştürüldüğü incelemiştir. Bu çalışması sırasında 1975'te devamlı dalgacık dönüşümünün metematik prensiplerini ortaya atmıştır.

2003'te New York'ta bulunan bir finans hizmetler şirketi olan Renaissance Technologies'de çalışmaya başlamış, 2010'da firmadan ayrılmıştır. Renaissance Technologies ile yaptığı dört yıllık gizlilik anlaşmasının süresi dolunca yeniden Wall Street'e dönmüş, iki genç ortağıyla birlikte Signition adlı bir hedge fonu kurmuştur.

Ödülleri
--------

* MacArthur Ödülü Fellowship (1981)
* Birleşik Amerika Ulusal Bilimsel Akademisi (1996)

Kaynakça
--------

1. ↑  "Interview with George Zweig | EP News". *web.archive.org*. 24 Haziran 2023. 24 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2023.
2. ↑  "Zweig'ın doktora tezi". 3 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Aralık 2012.
3. ↑  G. Zweig (1964), "An SU(3) model for strong ınteraction symmetry and its breaking", *İn \*Lichtenberg, D. B. ( Ed.), Rosen, S. P. ( Ed.): Developments İn The Quark Theory Of Hadrons, Vol. 1\*, 22-101 and CERN Geneva - TH. 401 (REC.JAN. 64) 24p.*, 22 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 12 Aralık 2012
4. ↑  G. Zweig (1964), "An SU(3) model for strong ınteraction symmetry and its breaking II", *'Developments in the Quark Theory of Hadrons'. Volume 1. Edited by D. Lichtenberg and S. Rosen. Nonantum, Mass. Hadronic Press, 1980. pp. 22-101.* [*ölü/kırık bağlantı*]
5. ↑  "Nobel Fizik Ödülü 1969". Nobel Derneği. Erişim tarihi: 9 Ekim 2008.
6. ↑  J. Gribbin (1995), *Schrödinger's Kittens and the Search For Reality*, Phoenix, s. ix, 261 p. : ill. ; 29 cm. ISBN 978-1-85799-402-5
7. ↑  G.Zweig (2010), "Memories of Murray and the Quark Model", *International Journal of Modern Physics A*, cilt 25, s. 3863, arXiv:1007.0494 $2, Bibcode:2010IJMPA..25.3863Z, doi:10.1142/S0217751X10050494

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* MGP: 136439
* ORCID: 0000-0001-8690-7890

 |