**İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel İşletmeleri** veya resmî kısaltmasıyla **İETT**, İstanbul'da İstanbul Büyükşehir Belediyesine bağlı toplu taşıma hizmeti veren kuruluştur.

Peronda yolcu bekleyen İETT Otobüsleri

Tarihçe
-------

Karaköy Füniküler İstasyonu'nun da içinde bulunduğu İETT genel müdürlük binası
1920'de Istanbul'daki tramvay hatları
T2 (Taksim - Tünel) Nostaljik Tramvay Hattı araçları
1939 yılında muhtelif şirketleri millîleştiren 3645 sayılı yasa ile "İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel İşletmeleri Umum Müdürlüğü" adı altında bugünkü statüsüne kavuştu. 1945 yılında Yedikule ve Kurbağalıdere havagazı fabrikaları ile bu fabrikaların beslediği İstanbul ve Anadolu havagazı dağıtım sistemleri İETT’ye devredildi. 1961’de işletmeye alınan troleybüsler, 1984’e kadar İstanbullulara hizmet verdi. 1982 yılında çıkarılan bir yasa ile tüm elektrik hizmetleri, hak ve vecibeleriyle birlikte Türkiye Elektrik Kurumu (TEK)’na devredildi. Daha sonra 1993 yılında havagazı üretim ve dağıtım faaliyetleri sona erdi. Bugün yalnızca kent içi toplu taşıma hizmeti sunan İETT, otobüs, tramvay ve tünel işletmeciliğinin yanında özel halk otobüsleri ve İstanbul Ulaşım A.Ş.’nin yönetim, işletme ve denetiminden sorumludur. İETT ayrıca İstanbul'daki raylı sistemlerin (metro ve tramvay) bir bölümünün (Eminönü - Kabataş, Sultançiftliği - Edirnekapı, Edirnekapı - Topkapı, Otogar - Başakşehir) yapımını da üstlenmiştir.

### Tramvay

İstanbul kent içi toplu ulaşım 1869 yılında Dersaadet Tramvay Şirketi'nin kurulması ve Tünel'in inşasına karar verilmesiyle başladı. 1871 yılında bu şirket tarafından Azapkapı - Galata, Aksaray - Yedikule, Aksaray - Topkapı ve Eminönü - Aksaray hatlarında atlı tramvay ile toplu taşıma hizmeti verilmeye başlandı ve ilk sene 4,5 milyon kişi taşındı. Bu hatlarda toplamda 430 at tarafından çekilen 45 tramvay aracı metre hat açıklığındaki raylarda sefer yapmaktaydı. 1912 yılında, Balkan Savaşları sırasında, tüm atlar cepheye gönderildiği için atlı tramvay seferlerine bir yıl boyunca ara verildi.

Tramvay ağı 2 Şubat 1914'te elektrikli hâle getirildi. 8 Haziran 1928'de tramvay Üsküdar - Kısıklı arasında da çalışmaya başladı. 1950'lere gelindiğinde, tramvay hatlarının uzunluğu 130 km'ye ulaşmıştı. 1956 yılında 56 hatta 270 tren ve 108 milyon yolcu ile zirve yıllarını yaşadı. 27 Mayıs Darbesi sonrası tramvay hizmeti kapatılmaya başlandı. Hatlar sökülerek yerine o günün şartlarında daha hızlı ve seri hareket edebilen motorlu taşıtların ilerleyebileceği yollar inşa edildi. Eski tramvaylar, 12 Ağustos 1961 yılına kadar kentin Avrupa yakasında ve 14 Kasım 1966 yılına kadar Anadolu yakasında hizmet vermeye devam etti. 

Tramvayla aynı sıralarda, 30 Temmuz 1871'de, Pera ile Galata arasındaki Tünel'in inşaatına da başlandı. Tünel füniküler hattı 5 Aralık 1874'te, Londra metrosundan sonra dünyada ikinci metro hattı olarak hizmete girdi. Başlangıçta, sadece yük ve hayvan taşınması için kullanılan hatta, 17 Ocak 1875'ten itibaren yolcu taşımacılığına da başlandı. Bu hizmet hâlen devam etmektedir.

### Otobüs

1871 yılından itibaren faaliyette olan tramvay taşımacılığına destek olmak amacıyla Dersaadet Tramvay Şirketi'ne otobüs çalıştırma izni verilmesinin ardından 1926 yılında Fransa’dan 4 adet Renault-Scémia marka otobüs satın alındı. Tramvay Şirketi’ne bağlı çalışan otobüslerden biri 2 Haziran 1927’de Beyazıt-Taksim hattında ilk seferini yaptı. Diğerleri de beş ay sonra Beyazıt-Fuatpaşa-Mercan Yokuşu-Sultanhamam-Eski Postane-Eminönü güzergahında çalışmaya başladı. Bu hat daha sonra Karaköy’e kadar uzatıldı. İstanbul’un ilk otobüsleri tramvayların çıkmakta zorlandığı yokuşlarda hizmet vermeye başladı. Bunun için daha önce tramvay hangarı olarak kullanılan Bağlarbaşı deposu, otobüslerin bakım ve onarımları için 1928 yılında garaj haline getirildi. 

Şirketin millîleştirilmesi ve İETT'ye devri sırasında 3 adet otobüsü vardı. 1942 yılında Amerikan White Motor Company firmasından 23 adet otobüs sipariş edildi. Bu otobüslerden ilk partiyi oluşturacak olan  9 otobüs, parçalar halinde ve sandıklar içinde 27 Şubat 1942'de vapurla yola çıkarıldı. Ancak savaşın şiddetlenmesinden dolayı, malzemeler Türkiye'ye getirilemeden İskenderiye Limanı’nda bırakıldılar. 1943 senesine gelindiğinde, sandıklar çok zor koşullar altında İstanbul'a getirildi, ama sandıkların bazılarının tahrip olduğu ve bazı parçaların kayıp olduğu tespit edildi. Gümrükten çekilen malzemelerin derhal montajına başlandı, ancak Amerika Birleşik Devletleri'nde bulunan fabrikanın imalatı durdurması yüzünden, sadece 9 adet White Motor Company marka otobüs hizmete alınabildi. Geri kalan 14 adedi ise hiç İstanbul'a gelemeden heba oldu. Bunların çalışacakları alternatif hatlar açıldı ve servise girdiler. İlk Renault’lar 1-4 arası kapı numarası aldıklarından, bunlara da "6-22" arasında çift rakamlarda filo numaraları verildi. 1947’de 2 otobüs hurdaya ayrıldı. Ardından toplu alımla Scania-Vabis’lerin filoya katılmasıyla birlikte, kalan 7 adedi de 1948’in sonunda hizmetten çekildi.

Aynı yılın sonlarında Ticaret Ofisi tarafından, İsveç'ten 25 adet Scania-Vabis marka benzinli kamyon ithal edilerek İETT'ye tahsis edildi. 1943’ün nisan ayında kamyondan bozma 15 otobüs, 1944 yılında ise 5 adet Scania-Vabis otobüs alınmasıyla birlikte 29 adetlik bir filo oluşturuldu. Bu filo 17 Ekim 1946 yılında Ankara Belediyesi'nin otobüs deposunda çıkan yangında yanan otobüslerin yerine Ankara'ya gönderildi.

Kısa bir süre sonra belediyenin girişimiyle 12 adet Twin Couch, 2 adet Chevrolet, 1 adet Fargo marka olmak üzere toplam 15 otobüslük bir filo oluşturuldu. Bu otobüsler 1955 yılına kadar hizmet verdi. 1960 yılına kadar da Škoda, Mercedes, Büssing ve Magirus gibi çeşitli markalarda otobüs alımları sürdü ve filodaki otobüs sayısı 525’e yükseldi. Bunu 1968 ve 1969 yıllarında İngiltere'den alınan 300 adet Leyland marka otobüs takip etti. Otobüs alımları 1979-1980 yıllarında Mercedes-Benz, Magirus ve Ikarus’la; 1983-1984 yıllarında MAN ile devam etti.1990-1991-1992-1993-1994 yılında Macaristan'dan İkarus Marka Otobüsler Alınmıştır.1993 yılında ilk çift katlı DAF Optare otobüsler, 1998 yılında Mercedes Marka çevre ve insan dostu yeşil otobüsler, 2006’da Euro III çevreci motora sahip klimalı ve alçak tabanlı otobüsler hizmete verildi. 2007 yılının ilk aylarında yeni çift katlı kırmızı otobüsler sefere başladı.

2007'nin Eylül ayında Metrobüs hizmet vermeye başladı. Bu hatta yüksek yolcu kapasiteli, klimalı, alçak tabanlı, engellilerin ulaşımına elverişli otobüsler kullanılmaktadır.

İETT 2014 yılı sonu itibarıyla bünyesinde 3.059 otobüs barındırmaktadır. Bu otobüsler solo, körüklü ve metrobüs tipidir. Bu otobüslerin markalarına göre dağılımları şu şekildedir: 900 Otokar, 540 Karsan Bredamenarinibus, 1569 Mercedes-Benz ve 50 adet Phileas. Ayrıca İETT kontrolündeki Özel Halk Otobüsleri'ne ait 3.075 adet otobüs vardır.

17 Eylül 2020 tarihli İBB Meclisi kararıyla İstanbul Ulaşım A.Ş. ve Özel Halk Otobüsleri'ne ait otobüslerin artık İETT çatısı altında tek renk olarak hizmet vermesi kararı alındı.

### Elektrik

Türkiye’de ilk elektrik dağıtım işletmesi İstanbul’da hayata geçirilir. 1908 yılında İkinci Meşrutiyet’in ilanıyla gelişen modernizasyon hareketleri sırasında, Osmanlı İmparatorluğu’nda yapılan araştırmalar sonucu İstanbul’da elektrik dağıtım imtiyazı, merkezi Peşte’de bulunan Ganz Anonim Şirketi’ne verilir. Daha sonra başka ortaklarla 1910 yılında Osmanlı Anonim Elektrik Şirketi’ne dönüşen yapı, birinci dünya savaşı ve sonrasında Silahtar’ta özellikle tramvaylar için elektrik üretmeye başlar. Cumhuriyet’in ilanıyla Ankara hükûmeti; personelinin Türk vatandaşı olması, yatırım mecburiyeti ve hizmetin geliştirilmesi konularında ek anlaşmalar yaparak şirketi tanır. Özel Elektrik Şirketi, 31 Aralık 1937’de 11 milyon 500 bin Liraya kamulaştırılarak Nafıa Vekaleti’ne bağlı Elektrik İşleri Umum Müdürlüğü adını alır ve elektrik üretimi ve dağıtımından sorumlu olur. 

16 Haziran 1939’da kurulan İETT İşletmeleri Umum Müdürlüğü, elektrik üretim ve dağıtım işini üstlenir. 1952 yılına kadar üretim ve dağıtımı bir arada yürüten İETT, bu tarihten sonra Etibank’tan elektrik almaya başlar. 1970 yılında Türkiye Elektrik Kurumu yasasıyla elektrik dağıtımından TEK sorumlu olur. 1982’de ise elektrik dağıtım hizmeti tamamen TEK’e devredilir.

### Hava gazı

İstanbul’da hava gazı üretimine, ilk kez 1853 yılında Dolmabahçe Sarayı’nın aydınlatılması amacıyla başlanır. 1878’e kadar Yedikule’de, 1891’de Kadıköy’de yabancı sermayeli özel şirketlerce yürütülen üretim ve dağıtım işi birkaç el değiştirdikten sonra, 1945 yılında 4762 sayılı devir yasasıyla İETT’ye devredilir.

1984 yılında imtiyazı dolan Beyoğlu Poligon Hava gazı Fabrikası’nın da devredilmesiyle İETT, hava gazı üretimi ve dağıtımında tekel olur. Kok üretimi ve satışı da yapan, yaklaşık bin kişinin çalıştığı, günlük ortalama kapasitenin 300 bin metreküpü bulduğu, 80 bin abonesiyle İstanbul’a onyıllar boyu yaz kış demeden hizmet veren işletme, doğal gazın günlük yaşama girmesi ve geri teknoloji nedeniyle Haziran 1993’te tasfiye edilir.

### Troleybüs

İstanbullulara her iki yakada uzun yıllar hizmet veren tramvayların 1960’larda kentin ihtiyacını karşılayamaz hale gelmesi üzerine, otobüslere oranla daha ekonomik olması da göz önüne alınarak troleybüs sisteminin kurulmasına karar verilir. Güç beslenmesi çift havai elektrik hattından sağlanan troleybüsler için ilk hat Topkapı-Eminönü arasında döşenir. İtalyan Ansaldo San Giorgia firmasına 1956-57 yıllarında sipariş edilen troleybüsler, 27 mayıs 1961’de hizmete girer. Toplam uzunluğu 45 km. olan şebeke, 6 kuvvet merkezi ve 100 troleybüslük işletmenin maliyeti o günün rakamıyla 70 milyon TL’yi bulur. Şişli ve Topkapı garajlarına bağlı olarak hizmet veren ve kapı numaraları birden yüze kadar sıralanan araçlara 1968 yılında tamamen İETT işçilerinin üretimi olan ‘Tosun’ da katılınca araç sayısı 101 olur. Tosun, 101 kapı numarasıyla İstanbullulara on altı yıl süreyle hizmet verir.

Elektrik kesintileri yüzünden sık sık yollarda kalan ve seferleri aksayan Troleybüsler, trafiği engellediği gerekçesiyle 16 Temmuz 1984’te işletmeden kaldırılır. Araçlar İzmir Belediyesi’ne bağlı ESHOT (Elektrik, Su, Hava gazı, Otobüs ve Troleybüs) Genel Müdürlüğü’ne satılır. Troleybüslerin 23 yıllık İstanbul macerası böylece son bulur.

Araç filosu
-----------

Metrobüs hattında kullanılmak üzere alınan Otokar marka otobüsler
Teknofest 2019'da sergilenen sürücüsüz elektrikli araç
Filodaki tüm otobüsler tam alçak tabanlıdır.

| Otobüs Markası | Modeli | Üretim Yılları | Türü | Adet | Filo Kodu |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Akia | Ultra LF 12 | 2023-2024 | Solo | 28 | A3001-A3020, A3024, A3027-A3047 |
| Akia | Ultra LF 25 | 2021 - 2022 - 2023 | Çift Körüklü | 132 | A5001-A5132 |
| BMC | Procity | 2012 | Solo | 4 | B3001-B3004 |
| 2016 | 44 | B4001-B4044 |
| Procity TR | 2017 | 381 | B5001-B5381 |
| Karsan BM | Avancity +CNG | 2013 | 239 | K1001-K1248 |
| Avancity S | 2013 | Körüklü | 299 | K1501-K1810 |
| Mercedes-Benz | Citaro | 2006-2007 | Solo | 375 | M2001-M2394 |
| Citaro G | 2006 | Körüklü | 99 | M2501-M2600 |
| CapaCity | 2007-2008-2009 | 249 | M3001-M3250 |
| Conecto G | 2012 | 265 | M4501-M4765 |
| 2015 | 126 | M4801-M4926 |
| Conecto | 2012 | Solo | \* 13 | M4001-M4013 |
| Otokar | Kent 290 LF | 2013 | Solo | 898 | O1001-O1306/O2001-O2306/O3001-O3303 |
| \* 2012 | 23 | O4001-O4023 |
| Kent XL | 2021 - 2022 - 2023 | Körüklü | 120 | O5001-O5120 |
| Kent LF | \* 2023 | Solo | 8 | O4101-O4108 |
| Temsa | Avenue CNG | \* 2014 | Solo | 107 | T1001-T1108 |
| Toplam | 3410 |

* Otokar Kent 290LF 2012 , Mercedes-Benz Conecto 2012 ve Temsa Avenue CNG model otobüsler, İstanbul Ulaşım A.Ş. bünyesinde çalışmış olup 2020 Yılında İETT tarafından açılan ihale ile Vizyon Ulaşım A.Ş.'den satın alınmış otobüslerdir. Bu araçların eski kodları A-1950, B-1950 ve C-1950 kodları ve sırasıyla sonra gelen kodları barındıran otobüslerdir.
* Dudullu Organize Sanayi kendi bölgesine çalıştırılmak üzere DS1 ve DS2 hatları kurulup İ.E.T.T bünyesine 8 otobüs hibe edilmiştir.

### Metrobüs filosu

17 Eylül 2007 hizmete açılan metrobüs hattı D-100 Karayolu üzerine konulmuştur. 7'si Asya, 37'si de Avrupa yakasında olmak üzere 44 duraktan meydana gelen hattın toplam uzunluğu yaklaşık 52 km'dir. Söğütlüçeşme - Beylikdüzü Sondurak arasında hizmet veren sistemde 9 hat bulunmaktadır. Metrobüs sistemi toplam 684 araçla günde yaklaşık 750.000 yolcu taşımaktadır.
Metrobüs hattında bulunan araçlar aşağıdaki listede mevcuttur.</ref>|arşivurl= |arşivtarihi=6 Ekim 2017 |ölüurl=evet }}
</ref>

| Marka | Model | Kapasite | Adet | Filo Kodu |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Mercedes-Benz | Capacity | 193 | 249 | M3001-M3250 |
| Mercedes-Benz | Conecto | 160 | 217 | M4501-M4765/M4801-M4926 |
| Otokar | Kent XL | 220 | 120 | O5001-O5120 |
| Akia | Ultra LF 25 | 289 | 132 | A5001-A5132 |

### Adalar filosu

İstanbul, Adalar ilçesine bağlı 4 adadaki faytonların kaldırılmasından sonra oluşan ulaşım sıkıntısının giderilmesi için taksi gibi kullanılması üzerine 20 adet 4 kişilik ve toplu taşıma amacıyla mekik işletme mantığıyla kullanılması için 40 adet 14 kişilik araçlar alınmıştır ve toplamda 60 tane araç halkın kullanımına sunulmuştur. Adalar'da hizmet veren bütün bu toplu taşıma araçları elektriklidir.

| Otobüs Markası | Modeli | Üretim Yılları | Adet | Filo Kodu |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Green Car | LSV 4 | 2020 | 20 | G1001-G1020 |
| Shuttle 14 | 2020 | 40 | G2001-G2040 |
| SGMS | MASTIFF M4 | 2022 | 60 | G3001-G3060 |
| CLEANVAC | E MICRO | 2023 | 50 | G4001-G4050 |
| Toplam | 170 |

### Özel halk otobüsleri filosu

1985'ten itibaren özel teşebbüs tarafından işletilen "Özel Halk Otobüsleri" İETT denetiminde hizmet vermeye başladı. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Trafik Müdürlüğü denetiminde çalışan Özel Halk Otobüsleri, 1985'te belediye başkanlığının teklifine binâen alınan Ulaşım Koordinasyon Müdürlüğü (UKOME) kararıyla İETT Genel Müdürlüğü'nün yönetim ve denetimine verilmiştir. Bu bağlamda Özel Halk Otobüsleri ile ilgili işlemleri yürütmek üzere bir müdürlük oluşturulmuştur. Hâlen bu çalışmalar Ulaşım Planlama Daire Başkanlığı'na bağlı Özel Ulaşım Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir.

2014 yılı sonu itibarıyla 3075 adet özel hat otobüsü bulunmaktadır. 6 yıl içinde az da olsa otobüs sayısında artış gözlemlenmiş ve 2020 yılı sonu itibari ile yapılan sayımda 3084 otobüs belirlenmiştir.

### İETT ve özel halk otobüsleri toplam araç sayısı

İstanbul'da toplu taşımada kullanılan toplam otobüs sayıları aşağıda verilmiştir.

| Cinsi | Sayısı |
| --- | --- |
| İETT | 3410 |
| İETT (Adalar) | 170 |
| Özel Halk Otobüsleri | 1284 |
| Bölgesel Halk Otobüsleri | 684 |
| Özel Halk Otobüsleri (Çift Katlı) | 144 |
| BIGBUS Turistik (Çift Katlı) | 14 |
| HAVABÜS | 30 |
| İstanbul Ulaşım A.Ş. | 947 |
| Toplam | 6683 |

### Otobüs Garajları

İETT'nin verilerine göre garajların temel bilgileri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

| Garaj | İlçe | Türü | Araç Kapasitesi |
| --- | --- | --- | --- |
| Anadolu Yakası |
| Anadolu | Ataşehir | Şehiriçi | 350 |
| Hasanpaşa Şehit Ahmet Dokuyucu | Kadıköy | Metrobüs | 165 |
| Kurtköy | Pendik | Şehiriçi | 350 |
| Samandıra Park Garajı | Sancaktepe | - |
| Sarıgazi | 200 |
| Şahinkaya | Beykoz | 135 |
| Yunus Garajı | Kartal | 30 |
| Kartal Park Garajı | 198 |
| Avrupa Yakası |
| Avcılar Merkez Kampüsü | Avcılar | Metrobüs | 165 |
| Beylikdüzü | Beylikdüzü | 75 |
| Sultangazi | Sultangazi | Şehiriçi | 250 |
| Edirnekapı | Eyüpsultan | Metrobüs | 220 |
| İkitelli | Küçükçekmece | Şehiriçi | 850 |
| Kağıthane | Kağıthane | 245 |
| Topkapı | Fatih | 100 |
| Gürpınar Park Garajı | Beylikdüzü | Şehiriçi | 50 |

Görseller
---------

* Artık filoda bulunmayan Ikarus marka otobüsArtık filoda bulunmayan Ikarus marka otobüs
* 2011 yılında vatandaşların seçtiği renk ile filonun tamamı sarı renk, beyaz dama desenli kaplama ile hizmet vermektedir.2011 yılında vatandaşların seçtiği renk ile filonun tamamı sarı renk, beyaz dama desenli kaplama ile hizmet vermektedir.
* Sarı renkli 11G Yenidoğan - Necip Fazıl Metro Hatlı Otokar Kent 290LFSarı renkli 11G Yenidoğan - Necip Fazıl Metro Hatlı Otokar Kent 290LF
* Güncel olarak Metrobüs hattında hizmet veren MB Capacity'lerGüncel olarak Metrobüs hattında hizmet veren MB Capacity'ler
* İstiklal Caddesi güzergahında hizmet veren nostaljik tramvayİstiklal Caddesi güzergahında hizmet veren nostaljik tramvay
* Eski bir İETT biletiEski bir İETT bileti
* Metrobüs hattında aktif olarak hizmet veren Mercedes-Benz Conecto marka otobüsMetrobüs hattında aktif olarak hizmet veren Mercedes-Benz Conecto marka otobüs
* Seferini Bekleyen Otokar Kent 290LFSeferini Bekleyen Otokar Kent 290LF
* Kalkış saattini bekleyen Otokar Kent 290LFKalkış saattini bekleyen Otokar Kent 290LF

Kaynakça
--------

1. ↑  Demir, İrfan. "İstanbul'umuzun Tarihi Çınarı İETT İşl. Genel Müdürü olarak görevlendirmiş bulunuyorum". *Twitter* (İngilizce). 7 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Temmuz 2023.
2. ↑  "İETT'nin 2023 Yılı Bütçesi Onaylandı". *İETT*. İstanbul Büyükşehir Belediyesi. 25 Kasım 2022. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Kasım 2022.
3. ↑  "İETT 2022 Faaliyet Raporu" (PDF). *İETT*. İstanbul Büyükşehir Belediyesi. 26 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 25 Kasım 2022.
4. ↑  "Toplu Ulaşım". *İETT*. İstanbul Büyükşehir Belediyesi. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Nisan 2017.
5. ↑  "İETT Otobüs Filosu". *İETT*. İstanbul Büyükşehir Belediyesi. 17 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Nisan 2017.
6. ↑  "İstanbul'daki tüm otobüsler İETT'ye bağlandı". *www.cumhuriyet.com.tr*. 20 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2020.
7. ↑  "İstanbul'da toplu taşımada tarihi karar: Tüm otobüsler İETT'ye bağlandı!". *www.sozcu.com.tr*. 20 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2020.
8. ↑  DHA. "İstanbul'da toplu taşımada önemli karar! İETT altında birleşecekler". *www.hurriyet.com.tr*. 20 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2020.
9. ↑  "Otobüs Filosu". İETT. 26 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Aralık 2020.
10. ↑  {{Web kaynağı |url= 6 Ekim 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. |başlık=Arşivlenmiş kopya |erişimtarihi=23 Haziran 2015
11. ↑  "Garajlar". *İETT*. 23 Temmuz 2023. 5 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Temmuz 2023.

Dış bağlantılar
---------------

* İETT ana sayfa 5 Nisan 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

| * g
* t
* d
İstanbul'da toplu taşıma |
| --- |
| İşletmeciler | 
* İETT
* İstanbul Ulaşım
* Dolmuş
* Metro İstanbul
* TCDD Taşımacılık
* Şehir Hatları
* İstanbul Deniz Otobüsleri

 |
|  Biletler | 
* İstanbulkart

 |
|  Otobüs | 
* İETT
	+ Özel Halk Otobüsleri
	+ İstanbul Ulaşım
* BBBUS
* Havabüs
* Havasak
* Havaist
* UlaşımPark

 |
|  Metro | 
* Line M1
	+ Line M1
	+ Line M1
* Line M2
* Line M3
* Line M4
* Line M5
* Line M6
* Line M7
* Line M8
* Line M9
* M11 (İstanbul metrosu)

 |
|  Tramvay | 

|  |  |
| --- | --- |
| Nostaljik | 
* Line T2
* Line T3

 |
| Modern | 
* Line T1
* Line T4
* Line T5
* Line T6

 |

 |
|  Tren | 
* Yüksek Hızlı Tren
	+ Ankara
	+ Eskişehir
	+ Konya
	+ Karaman
* TCDD Taşımacılık
	+ Uluslararası
		- Bosfor
		- Sofya
	+ Anahat
		- Ankara
	+ Bölgesel
		- Çerkezköy
		- Edirne
		- Uzunköprü
	+ Banliyö
		- Marmaray
			* Halkalı – Gebze
			* Ataköy – Pendik
		- Halkalı-Bahçeşehir Raylı Sistemi
			* Halkalı – Bahçeşehir

 |
|  Füniküler | 
* Line F1
* Tünel (İstanbul)
* Line F3
* Line F4

 |
|  Teleferik | 
* TF1 (İstanbul teleferiği)
* TF2 (İstanbul teleferiği)

 |
|  Metrobüs | 
* Metrobüs (İstanbul) Söğütlüçeşme - Beylikdüzü Sondurak

 |
|  Denizyolu | 
* Şehir Hatları
* İstanbul Deniz Otobüsleri
* Bursa Deniz Otobüsleri
* Dentur Avrasya
* Turyol
* Mavi Marmara
* İskeleler

 |
| 
* **Tabloda yalnızca işletmede olan hatlar belirtilmiştir. Tüm hatları görmek için İstanbul'da toplu taşıma maddesine bakınız.**

 |


| * g
* t
* d
İstanbul Büyükşehir Belediyesi |
| --- |
| Yönetim | 
* Başkan
	+ Seçimler
* İstanbul Belediye Sarayı
* Meclis

 |
| Bağlı kuruluşlar | 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Şirketler | 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 
* BELBİM
* BELTUR
* Hamidiye
* İGDAŞ
* İSBAK
* İSPARK
	+ İsbike
	+ Heliport
* İSTAÇ
* İDTM
* Halk Ekmek
* İstanbul Ulaşım
* Şehir Hatları
* KİPTAŞ
* Metro İstanbul

|  |  |
| --- | --- |
| Devredilen | 
* Migros (Türkiye)

 |

 |

 |
| Genel müdürlükler | 
* İETT
* İSKİ

 |
| Müdürlükler | 
* İBB Engelliler Müdürlüğü

 |
| Diğer | 
* İtfaiye
* İSMEK
* İstanbul Büyükşehir Belediyespor
* İstanbul Gönüllüleri
* İstanbul Planlama Ajansı
* İstanbul Şehir Tiyatroları
* İstanbul Vakfı

 |

 |
| Diğer | 
* Atatürk Kitaplığı
* Feshane
* İBB Askıda Fatura
* İstanbul Maratonu
* İstanbul Yarı Maratonu
* Kütüphane Troleybüs
* Türk Dünyası Kültür Mahallesi
* .istanbul

 |