Başlığın diğer anlamları için Commodore (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Commodore Logo
Commodore 64
**Commodore International** 1953-1995, New York, Bronx'ta bir daktilo tamir atölyesi açarak işe başlayan Jack Tramiel tarafından 2 yıl sonra Toronto'da kurulan bir bilişim şirketidir. 1970'li yıllara kadar mekanik daktilolarla uğraşan Commodore, bu dönemde elektronik hesap makineleri işine girdi.

En büyük rakibi olan Texas Instruments ile sürdüğü fiyat savaşının ardından, yetmişli yılların ortasında yarı iletken firması MOS Technology'i satın aldı. MOS'un kıdemli mühendisi Chunk Peddle o sıralarda 6502 mikro işlemcisi üzerinde çalışıyordu. Bilindiği gibi bu mikro işlemci Commodore Pet, Commodore 64, Apple II ve Atari 800 gibi pek çok ünlü 8 bit bilgisayarda kullanılmıştı. Fakat ilk olarak Kim-1 isimli klavye ve 16'lı (*hexadecimal*) göstergesi olan bir single board bilgisayarda kullanıldı. Bu Commodore firmasının mikro bilgisayar dünyasına girişi demekti.

1982 yılında Commodore firması ünlü Commodore 64'ü piyasaya sürdü. Bu bilgisayar Texas Instuments ve pek çok diğer firmanın piyasadan silinmesini sağlayacak kadar ucuz ve başarılı bir bilgisayardı. 20 milyondan fazla üretildi ve Commodore'un gülü firmasına 1 milyar dolara yakın para kazandırdı. Başarının doruğunda Jack Tramiel firmanın büyük hissedarlarından Irvin Gould ile anlaşmazlığa girdi ve Commodore'dan ayrıldı. Tramiel firmadan ayrıldıktan sonra bir şirket kurarak Atari firmasını satın aldı.

Bundan sonra Commodore daha az başarılı olan C-128, Plus 4 gibi bilgisayarlar üretti. Stratejik hatalar yapmaya başlayan firma halen unutulamayan Amiga ile canlanmaya çalıştı. Fakat Amiga'da PC uyumluluğu olmadığı için Commodore firmasını kurtarmaya yetmedi ve Commodore 30 Ağustos 1995'te kapandı. Ardından Alman Escom şirketi sadece 12 ay dayanabileceği bir Commodore macerasına girdi.

1995'te Escom, Commodore International'ın varlıklarına 14 milyon dolar ödedi. Commodore ve Amiga operasyonlarını ayrı bölümlere ayırdı ve Avrupa'da satılan bir PC hattında Commodore marka adını kullanmaya başladı. Ancak, kısa süre sonra aşırı büyüme nedeniyle para kaybetmeye başladı, 15 Temmuz 1996'da iflas etti ve tasfiye edildi.

Eylül 1997'de, Commodore markası Hollandalı bilgisayar üreticisi Tulip Computers NV tarafından satın alındı.

Temmuz 2004'te Tulip, Commodore adını kullanan yeni bir ürün serisi duyurdu. 2004'ün sonlarında Tulip, Commodore ticari markalarını Yeahronimo Media Ventures'a 22 milyon € karşılığında sattı. Satış, aylarca süren görüşmelerden sonra Mart 2005'te tamamlandı. Yeahronimo Media Ventures kısa bir süre sonra kendisini Commodore International Corporation olarak değiştirdi ve Commodore markasını yeniden başlatmayı amaçlayan bir operasyon başlattı. Şirket, Gravel ürün serisini piyasaya sürdü: Commodore markasının kalkmasına yardımcı olma umuduyla Wi-Fi ile donatılmış kişisel multimedya oynatıcılar piyasaya çıktı.

Commodore Semiconductor Group (eski adıyla MOS Technology, Inc.) eski yönetimi tarafından satın alındı ve 1995 yılında Commodore'un 1992'de kapattığı Norristown, Pennsylvania'da sorunlu bir tesis kullanarak GMT Mikroelektronik adı altında faaliyetlerine devam etti. 1999 itibarıyla 21 milyon dolar gelir ve 183 çalışanı vardı. Ancak, 2001 yılında Amerika Birleşik Devletleri Çevre Koruma Dairesi tesisi kapattı. GMT operasyonları durdurdu ve tasfiye edildi.

Commodore'un ABD'nin Pennsylvania'daki West Cheste'da eski merkezi şu anda QVC'nin merkezidir.

Şubat 2017'de Braunschweig'de 2000'e kadar çalışanı olan Avrupa'daki Commodore üretim tesisini anmak üzere yaklaşık 200 Commodore ürünü için bir sergi odası açıldı.

Bu gün bile unutulmayan Commodore 64, bilgisayar dünyasında bir döneme damgasını vuran en önemli yapı taşlarından biridir.

Ürünleri
--------

* PET 2001
* CBM 500 Serisi
* CBM 600 Serisi
* CBM 700 Serisi
* CBM 900
* CBM 3000 Serisi
* CBM 4000 Serisi
* CBM 8000 Serisi
* VIC-10
* VIC-20
* Commodore 64, SX-64
* C16, C116, Plus 4
* C128
* Amiga 500
* Amiga 500 Plus
* Amiga 600
* Amiga 1200 (AGA işlemcili)
* Amiga 1000
* Amiga 2000 / 2500 / UX
* Amiga 3000 / 3000T / UX
* Amiga 4000 / 4000T (AGA işlemcili)
* Amiga CDTV
* Amiga CD32

Kaynakça
--------

1. ↑  "Commodore Auction Report". 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Kasım 2015.
2. ↑  "Tulip offloads Commodore brand". 24 Ocak 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Kasım 2015.
3. ↑  Braunschweiger Zeitung: *Erinnerung an einen Konzern mit Weltruf*, Şubat 17, 2017

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Commodore*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Commodore sitesi(Türkçe)12 Ağustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Bilgisayar Müzesi Sitesi4 Ağustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 1086465237
* ISNI: 0000 0001 2164 2537
* SUDOC: 171461967
* VIAF: 1074145857115922922303
* WorldCat: viaf-135966962

 |