***Diacodexis***, Eosen'de Kuzey Amerika, Avrupa ve Asya'da yaşamış, küçük bir ilkel çift toynaklı cinsi.

Açıklama
--------

 Çene parçaları
*Diacodexis*, bilinen en eski çift toynaklıdır. Yaşıyor olsaydı, vücut uzunluğu yaklaşık 50 santimetre olan ve çok daha uzun bir kuyruğa sahip çağdaş bir duikere benzeyecekti. Daha sonraki çift toynaklı türlerinin aksine, üçüncü ve dördüncü ayak parmakları zaten uzamış olmasına rağmen, her ayağında hala beş parmağı vardı. Ayrıca her ayak parmağında küçük toynaklar olabilir. Dişleri onun otçul bir hayvan olduğunu gösteriyor.

Uzun bacaklarının gösterdiğine göre, *Diacodexis*'in hızlı koştuğuna ve nispeten uzağa sıçrayabildiğine inanılıyor.

Evrim
-----

*Diacodexis*, toynaklı memelilerin evrimleştiği biçimlerin erken bir formudur; ancak *Diacodexis*, onlarla kesinlikle ilişkili olmasına rağmen "ata" olmayabilir. *Diacodexis*'in çift toynaklıların atalarından kalma bir formu olmaya aday olduğuna dair ana ipucu, ayaklar hala beş parmağa sahipken, üçüncü ve dördüncü ayak parmaklarının hafifçe uzamış olmasıdır. Milyonlarca yıl birbirini izleyen nesiller boyunca, bu iki ayak parmağı toynakların temelini oluştururken, diğer üç ayak parmağı çift toynaklılarda körelme noktasına kadar inecektir.

Morfoloji
---------

Dört bireyin vücut kütlesine ait fosil örnekleri, Legendre & Roth 1988 tarafından incelendi.

* Örnek 1: 3,22 kilogram (7,1 lb)
* Örnek 2: 2,89 kilogram (6,4 lb)
* Örnek 3: 2,62 kilogram (5,8 lb)
* Örnek 4: 2,24 kilogram (4,9 lb)

Paleocoğrafya ve çift toynaklıların kökeni
------------------------------------------

*Diacodexis* fosilleri, Asya, Avrupa ve Kuzey Amerika'da bulunmuştur. Bulunan fosillerden en eskisi ise Kuzey Pakistan'da bulundu ve bu fosillere *Diacodexis pakistanensis* bilimsel adı verildi. *Diacodexis pakistanensis*'in Amerikan ve Avrupa diacodexeineleri ve diğer ilkel çift toynaklılar ile –özellikle dichobunidler– ayrıntılı karşılaştırmaları, *D. pakistanensis*'in Avrupa ile Amerikan taksonlarından daha yakın bir yakınlığa sahip olduğunu göstermiştir. Üst dişlerin lingual kısımlarının daha küçük boyutu ve artan üçgenliği yalnızca daha ilkelliğe işaret eder ve buna göre *D. pakistanensis*, cinsin yanı sıra, çift toynaklıların (Artiodactyla) bilinen en ilkel türü olarak kabul edilir. Hindistan ve Pakistan'ın *Diacodexis* veren yataklarının kesin yaşı ile ilgili belirsizlik göz önüne alındığında, çift toynaklıların köken merkezine karar vermek zordur. Ancak, Erken Eosen'deki tek toynaklılar ve çift toynaklıların dağılımı, çift toynaklıların atalarının yaşam merkezi hakkında bazı ipuçları verebilir. Çift toynaklıların Kuzey Amerika'da Erken Eosen'de ortaya çıktıkları ve Erken Eosen sonlarında veya Orta Eosen başlarında Asya'ya taşındıkları varsayılırsa, tek toynaklıların neden aynı anda Asya'ya geçmediği sorusu ortaya çıkar. Çift toynaklıların kozmopolitan dağılımı ve bilinen en ilkel, ancak jeolojik olarak daha genç olan *Diacodexis* türlerinin Hindistan ve Pakistan'ın Erken Eosen döneminde ortaya çıkması, bu bölgenin çift toynaklıların bir ata merkezi olabileceğini düşündürmektedir; ancak *D. pakistanensis*'in sonraki taksonların atası olup olmadığı belli değildir. *Diacodexis*ler, Paleosen-Eosen Isıl Maksimumu sırasında Avrupa'ya ve ardından Grönland bölgesindeki kara köprüleri aracılığıyla Kuzey Amerika'ya göç ettiler.Aynı yolu daha sonra tek toynaklılar Asya'ya göç etmek için kullandı.

Ayrıca bakınız
--------------

* Dichobunidae
* Tarihöncesi memeliler listesi

Dış bağlantılar
---------------

* Wikimedia Commons'ta **Diacodexis** ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur
* Vikitür'de ***Diacodexis*** ile ilgili ayrıntılı taksonomik bilgiler bulunur.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Diacodexis". *paleobiodb.org*. 4 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mayıs 2021.
2. ↑  Kumar, Kishor; Rose, Kenneth D.; Rana, Rajendra S.; Singh, Lachham; Smith, Thierry; Sahni, Ashok (14 Temmuz 2010). "Early Eocene artiodactyls (Mammalia) from western India". *Journal of Vertebrate Paleontology*. **30** (4): 1245-1274. doi:10.1080/02724634.2010.483605. ISSN 0272-4634.
3. ↑  "Diacodexis". *Fossilworks.org*. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
4. ↑  "Fossilworks: Diacodexis". *fossilworks.org*. 11 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Nisan 2021.
5. 1 2  "Diacodexis". *www.prehistoric-wildlife.com*. 29 Haziran 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021.
6. ↑  "Mindat.org". *www.mindat.org*. 3 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2021.
7. 1 2  "Diacodexis". *prehistoric-fauna.com*. 9 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021.
8. ↑  Palmer 1999 s. 266
9. 1 2 3 4  "Earliest artiodactyls (Diacodexis, Dichobunidae: Mammalia) from the Eocene of Kalakot, north-western Himalaya, India". *(PDF)*. Ocak 1986. 29 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2021.
10. ↑  "Earliest Diacodexis fossils". 29 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2021.
11. ↑  The biogeographic origins of late Paleocene-early Eocene mammalian immigrants to the Western Interior of North America. In: Dawn of the Age of Mammals in the northern part of the Rocky Mountain Interior, North America. TM Bown & KD Rose. Geological Society of America (1990).

Bibliyografya
-------------

* Legendre, S.; Roth, C. (1988). "Correlation of carnassial tooth size and body weight in recent carnivores (Mammalia)". *Historical Biology*. **1** (1): 85-98. doi:10.1080/08912968809386468.
* Palmer, D. (1999). *The Marshall Illustrated Encyclopedia of Dinosaurs and Prehistoric Animals*. Londra: Marshall Editions. ISBN 1-84028-152-9.


|  |  |
| --- | --- |
| Takson belirleyicileri | 
* Vikiveri: Q976572
* EoL: 4527370
* Fossilworks: 42313
* GBIF: 4834780
* IRMNG: 1059971

 |