Kaposi sarkomu
**Kaposi sarkomu,** insan herpes virüsü 8 (HHV8) olarak da bilinen Kaposi sarkomu herpes virüsünün (KSHV) neden olduğu bir damar tümörüdür. İlk defa 1872'de Macar dermatolog Moritz Kaposi tarafından tanımlanmıştır. 1980'lerde HIV/AIDS'in Batı dünyasında da yayılmaya başlamasıyla birlikte görülme sıklığı da artmıştır. Etkeni olan virüs (KSHV) ise 1994'te tanımlanmıştır.

Türleri
-------

Kaposi sarkomuTüm Kaposi sarkomu hastalarının %95’i KSHV pozitif bulunur. Çoğu KSHV enfeksiyonlarının çoğu sessizdir; belirti verenlerde saptanan bulgular oldukça değişkendir. Kaposi sarkomunun 4 türü belirlenmiştir:

### Klasik tip (Avrupa tipi) Kaposi sarkomu

Doğu Avrupalı erkeklerde (özellikle Ashkenazi Yahudilerinde) ve Akdeniz bölgesinde görece sık görülen bir tiptir. HIV ile ilgisi olmadığı halde homoseksüel davranışlarla bağlantısı düşünülmektedir. Klinik incelemede, kollarda ve bacaklarda, bazıları birbirleriyle kaynaşarak geniş alanlara yayılan kırmızımsı-mor plaklar ya da nodüler tümörler saptanır. Mukoza ve iç organ tümörleri de olabilir. Hastaya belirgin bir rahatsızlık vermezler.

### Lenfadenopatik tip (Afrika tipi)

Güney Afrika’da Bantu çocuklarında görülen tiptir. Yerel ya da yaygın lenfadenopati ile birlikte agresif bir gidişi vardır. Deri tümörleri birbirlerinden uzakta kırmızı-mor lekeler biçimindedir.

### İmmunosüpresyon tipi

Transplantasyon nedeniyle yüksek doz immunosüpresif tedavi altına alınan hastalarda, birkaç ay ya da yıl sonra ortaya çıkar. Lenf düğümleri, mukozalar, iç organ tümörleri vardır; deri tümörleri olmayabilir. İmmunosüpresif tedavinin kesilmesiyle gerileyebilirler; ancak, büyük organ lezyonları yaşam süresini kısaltıcı etki gösterir.

### HIV/AIDS tip

HIV/AIDS hastalarının 1/3’ünde görülen bir komplikasyondur. Aktif tedavi (HAART) gören hastalarda Kaposi sarkomu olasılığı azalır. Vücudun her yerinde ortaya çıkabilen tümörler erken dönemde lenf düğümlerine ve bağırsaklara yayılır. HIV/AIDS hastalığından ölenlerin çoğu Kaposi sarkomunun olumsuz etkilerinden çok çıkarcı enfeksiyonlar nedeniyle kaybedilirler.

Klinik-patoloji bulguları
-------------------------

Aids'e bağlı ağız içi Kaposi sarkomu doku bozulmalarıTipik bulgular ve aşamaları deri tümörlerinde kolaylıkla izlenir.

Başlangıç aşamasındaki genç tümörler, pembe-kırmızı-mor tonlarında leke, hafif bir kabarıklık ya da kitle yaparlar. Kitleler tek ya da çok sayıda olabilir. Mikroskopla yapılan incelemelerde, endotel hücreleriyle döşeli, farklı çaplarda ve düzensiz kıvrımlar yapan damar kesitleri ve bunlar arasında hemosiderin, yangı hücreleri (makrofaj, lenfosit, plazma hücresi) vardır; bu yapısıyla granülasyon dokusunu anımsatır. Zamanla gelişen tümörde kitlenin belirginleştiği ve yüzeyde kabarıklık oluşturduğu izlenir.

Olgunlaşma aşamasına giren tümörlerde dermise doğru yayılan endotel hücrelerinin irileştiği ve damarsal yapılar arasında uzunca hücrelerin belirdiği bir görünüm ortaya çıkar. Yangı hücrelerinin sayısı azalır, hemosiderin miktarı artmış olabilir.

Tam olgunlaşma aşamasının tamamlandığı ileri evredeki bir tümörde, kitle (nodül) büyür ve belirginleşir. Mikroskop incelemelerinde, dermise ve derialtı dokularına doğru gelişen tümörün yapısına uzun-şişkin hücrelerin egemen olduğu ve damarların ince yarıklara dönüştüğü izlenir. Yarıklar içinde alyuvarlara ve pembe renkli damlacıklara (hyalin) rastlanır. Kanama alanlarında hemosiderin, lenfositler ve tek tük makrofajlar görülebilir. Tümör hücrelerinin önemli bir bölümünde mitoz saptanır.

KSHV enfeksiyonu
----------------

KSHV (Epstein-Barr virüsü gibi) lenfomalara ve lenfoproliferatif hastalıklara neden olan bir *gamma-herpesvirus*’tür. KSHV, öteki herpesvirus'lar gibi gizlenebilen ve bağışıklık sistemindeki aksamayla birlikte etkisini gösteren bir mikroptur. Başlangıç aşamasındaki lezyonlardaki hücrelerin küçük bir bölümü KSHV ile enfektedir. Enfekte hücre sayısı arttıkça tümör de bir sonraki aşamaya geçer. Tam olgunlaşmış bir tümörü oluşturan hücreleri çok büyük bölümü virüsle enfektedir.

Tedavi
------

Doksorubisin, çok çeşitli kanserlerin tedavisinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Doksorubisinin karakteristik rengi kırmızıdır.
Klasik tip KS olgularındaki tümörler vücut yüzeylerindedir. Tek tümör kitlesinin ameliyatla çıkarılması yeterli olabilmektedir. Bir bölgede birden fazla tümör varsa radyoterapi uygulanabilir. Yaygın lezyonlar içeren olgularda uygulanabilecek tek yöntem kemoterapidir. HIV/AIDS hastalarına HAART uygulamasının yanı sıra radyoterapi ve kemoterapi gerekebilir. İnterferon-alfa ve damar çoğalmasını (angiogenezis) durduran ilaçlar çok etkili olmamaktadır.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12  Kumar V, Abbas AK, Aster JC. Robbins and Cotran Pathologic Basis of Disease. 9th edt. Elsevier Saunders, Philadelphia, 2015
2. ↑  Chang Y, Cesarman E, Pessin MS, et al. Identification of herpesvirus-like DNA sequences in AIDS-associated Kaposi's sarcoma. Science, 266 (5192): 1865–1869, 1994
3. 1 2 3 4  Klatt EC. Pathology of HIV/AIDS, 30th edition. Mercer University, School of Medicine, Savannah, 2019
4. 1 2 3 4 5  Schneider JW, Dittmer DP. Diagnosis and Treatment of Kaposi Sarcoma. American Journal of Clinical Dermatology, 18(4): 529–539, 2017

| HIV/AIDS konuları |
| --- |
| HIV | 
* HIV
	+ Lentivirüs
	+ yapısı ve genomu
	+ alt türleri
	+ CDC sınıflandırması
	+ hastalık ilerleme oranları
* HIV/AIDS
	+ teşhis
	+ yönetimi
	+ patofizyolojisi
	+ önleme
	+ araştırması
	+ aşılama
	+ PrEP
* HIV enfeksiyonu ve hastalığı için DSÖ hastalık evreleme sistemi
	+ Çocuklar
	+ Gençler/Yetişkinler
* AIDS yaygınlık oranına göre ülkeler

 |  |
| Koşullar | 
* Belirtiler ve semptomlar
* AIDS tanımlayıcı hastalıklar
* Diffüz infiltratif lenfositoz sendromu
* Lipodistrofi
* Nefropati
* Nörokognitif bozukluklar
* Kaşıntı
* Fırsatçı enfeksiyon
* Süperenfeksiyon
* Verem ko-enfeksiyonu
* HIV İlaç Direnci Veritabanı
* HIV'e karşı doğuştan direnç
* Serostatus
* HIV pozitif insanlar
* Beslenme
* Hamilelik

 |
| Geçmiş | 
* Geçmiş
* Epidemiyoloji
	+ Birden fazla seks partneri
* Zaman Çizelgesi
* Dünya AIDS Müzesi
* Timothy Ray Brown
* Berlin Hastası
* Londra Hastası
* Kadınlar ve HIV/AIDS
* HIV ve eşcinsel erkekler

 |
| Sosyal | 
* AIDS yetimi
* Din
	+ Katolik Kilisesi ve HIV/AIDS
* Sünnet ve HIV
* Suçlu bulaşması
* İnsanlara karşı ayrımcılık
* Ekonomik etki
	+ Tedavi maliyeti
* HIV'den etkilenen topluluk
* HIV/AIDS aktivizmi
* HIV/AIDS inkarcılığı
* Kırmızı kurdele
* Güvenli seks
* Cinsel eğitim
* HIV pozitif kişilerin listesi
* AIDS'li Kişiler Kendini Güçlendirme Hareketi
* porno endüstrisinde HIV/AIDS
* HIV.gov
* AIDS Hatıra Yorganı
* Kırmızı Ürün

 |
| Kültür | 
* İtibarsız HIV/AIDS köken teorileri
* Avrupa ve Gelişmekte Olan Ülkeler Klinik Araştırmalar Ortaklığı
* Elton John AIDS Vakfı
* Uluslararası AIDS Konferansı
* Uluslararası AIDS Derneği
* HIV/AIDS Ortak Birleşmiş Milletler Programı (UNAIDS)]
* HIV/AIDS'in medyada tasviri
* HIV/AIDS ile ilgili yanılgılar
* Başkan'ın AIDS'ten Kurtulmaya Yönelik Acil Durum Planı (PEPFAR)
* SING Kampanyası
* Pazar günleri
* Tedavi Eylem Kampanyası
* Küresel Fon
* Dünya AIDS Günü
* YAA/Youthforce
* "Beni Özgür Bırak"
* Larry Kramer
	+ Eşcinsel Erkek Sağlığı Krizi
	+ HAREKETE GEÇ
	+ Soykırımdan Raporlar
* Sessizlik=Ölüm Projesi
* Sanatsız Gün

 |
| Yerler | 

|  |  |
| --- | --- |
| Afrika | 
* Angola
* Benin
* Botsvana
* Demokratik Kongo Cumhuriyeti
* Mısır
* Esvatini
* Etiyopya
* Gana
* Gine
* Fildişi Sahili (Fildişi Sahili)
* Kenya
* Lesotho
* Madagaskar
* Malavi
* Mali
* Mozambik
* Namibya
* Nijer
* Nijerya
* Ruanda
* Senegal
* Tanzanya
* Güney Afrika
* Uganda
* Zambiya
* Zimbabwe

 |
| Asya | 
* Afganistan
* Ermenistan
* Azerbaycan
* Bahreyn
* Bangladeş
* Butan
* Kamboçya
* Çin (ÇHC)
	+ Yunnan
* Doğu Timor
* Hindistan
* Endonezya
* İran
* Irak
* Japonya
* Ürdün
* Kuzey Kore
* Laos
* Malezya
* Myanmar (Burma)
* Nepal
* Pakistan
* Filipinler
* Suudi Arabistan
* Sri Lanka
* Tayvan (ROC)
* Tayland
* Birleşik Arap Emirlikleri
* Türkiye
* Vietnam

 |
| Avrupa | 
* Birleşik Krallık
* Rusya
* Ukrayna

 |
| Kuzey Amerika | 

|  |
| --- |
| 
* Kanada
* Meksika
* El Salvador
* Guatemala
* Honduras
* Nikaragua
* Amerika Birleşik Devletleri
	+ New York City

 |
| Karayipler | 
* Haiti
* Jamaika
* Dominik Cumhuriyeti

 |

 |
| Güney Amerika | 
* Bolivya
* Brezilya
* Kolombiya
* Guyana
* Peru

 |
| Okyanusya | 
* Avustralya
* Yeni Zelanda
* Papua Yeni Gine

 |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb11971341z (data)
* LCCN: sh85071562
* NLI: 987007541188105171

 |