**Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 688 sayılı kararı**, BMGK tarafından 5 Nisan 1993 tarihinde kabul edilen karar.

Körfez Savaşı'nın sona ermesinden sonra Irak içinde, mevcut Irak yönetimi aleyhine silahlı muhalefet eylemleri başgösterdi. Ülkenin güneyinde, büyük ölçüde Şii gruplar; ülkenin kuzeyinde, büyük ölçüde Kürt gruplarınca gerçekleştirilen isyanlara karşı hükûmet kuvvetlerinin şiddetle karşılık vermesi sonucunda, özellikle kuzeyde, çoğunluğu sivil halkın oluşturduğu yüzbinlerce Irak vatandaşı İran ve Türkiye'ye sığındılar ya da bu ülkelere girmek üzere, sınır bölgeleri çevresinde yayılarak yığılmalara neden oldular.

Gelişmeler üzerine Türkiye, İran ve Fransa'nın girişimlerini dikkate alan BM Güvenlik Konseyi, 5 Nisan 1991 tarihinde, 688 no'lu kararı kabul etti.

Kararın işlem paragraflarında; bu gelişmelerin bölgedeki uluslararası barış ve güvenliği tehdit eden sonuçlar doğurduğu; Irak'ın ayaklanmaları bastırma faaliyetine son verip derhal konuya ilişkin açık görüşmelere başlaması ve tüm vatandaşlarının insan haklarını ve siyasal haklarını tanıması; uluslararası insani yardım kuruluşlarının; ülkenin her tarafında yardımı gereksinimi bulunan kişilere yardımda bulunmak için ülkeye girmelerine Irak'ın izin vermesi; BM Genel Sekreteri'nin insani çabaları ve sonuçları bildirmesi, mülteci ya da yerinden edilmiş Irak nüfusunun acil gereksinimlerini karşılamak için Genel Sekreter'in, ilgili BM kuruluşları da dahil olmak üzere, elindeki tüm kaynakları kullanması; tüm üye devletlerin ve insani yardım kuruluşlarının bu insani yardım çabalarına katkıda bulunmaları ve Irak'ın, bu sonuçların elde edilmesi için Genel Sekreter ile işbirliği içinde bulunması öngörülüyordu.

Karar, 3 red (Küba, Yemen ve Zimbabve) oyuna karşılık 10 oyla kabul edildi. Çin ve Hindistan oylamada çekimser kaldılar.

ABD, Britanya ve Fransa hükûmetleri, 688 sayılı kararı, kararda uçuşa yasak bölgeye dair hiçbir ibare yer almamasına karşın Irak'ta ilan ettikleri uçuşa yasak bölgelere dayanak göstermişlerdi.

Kaynakça
--------

1. ↑  Tarhanlı, Turgut. "Güvenlik Konseyi'nin 688 Sayılı Kararı Çerçevesinde Bazı Uluslararası Hukuk Sorunları". *Milletlerarası Hukuk ve Milletlerarası Özel Hukuk Bülteni*. **10** (1-2). s. 175.  Birden fazla `|sayfalar=` ve `|sayfa=` kullanıldı (yardım); `|erişim-tarihi=` kullanmak için `|url=` gerekiyor (yardım)
2. ↑  Byers, Michael (2005). *War Law: Understanding International Law and Armed Conflict*. Douglas & McIntyre. s. 41. ISBN 978-1-55365-151-2.

| * g
* t
* d
Körfez Savaşı |
| --- |
| Kuveyt'in İşgali | 
* Dasman Sarayı Muharebesi
* Köprüler Muharebesi
* BM'nin 660 sayılı kararı

 |
| Koalisyon işgali | 
* BM'nin 661 sayılı kararı
* Koalisyon
* ABD-Irak ilişkileri
* Carter Doktrini
* Askerî ekipmanlar

 |
| Muharebeler | 
* Hava mücadelesi
* Package Q Saldırısı
* Hafci
* Vadi El-Batin
* 67 Easting
* 73 Easting
* El Buseyye
* Phase Line Bullet
* Medine Sırtı
* 2. Kuveyt
* Ölüm Otoyolu
* Celibe
* Norfolk
* Rumeyla
* Safwan

 |
| Olay sonrası | 
* 1991 Irak ayaklanmaları
* BM'nin 688 sayılı kararı
* Huzuru Temin Harekâtı
* Kuzeyden Keşif Harekâtı
* Güneyden Keşif Harekâtı
* Irak'taki uçuşa yasak bölgeler
* Irak ambargosu
* Kuveyt petrol yangınları
* Mezopotamya Bataklıkları
* Körfez Savaşı petrol sızıntısı
* Zayıflatılmış uranyum
* Körfez Savaşı sendromu
* Ödüller

 |
| Özet | 
* Kronoloji
* Irak'ı silahsızlandırma kronolojisi

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4426234-6
* VIAF: 206862593

 |