Karadeniz'in Kuzey bölgesinden başlayarak (Don Nehri'nden) Altay ve Sayan Dağları üzerinden geçip, İpek yoluna paralel olarak ilerleyen ve son olarak Çin ülkesine ulaşan tarihi ticaret yoluna ''Kürk Yolu'' denir.

İpek yolunun kuzey bölgesinden paralel olacak şekilde ilerler. Bu yolların geçtiği bölgelerde daha çok kürk ticareti yaygın olduğu için (sincap, sansar, kakım, tilki, samur, kunduz, vaşak, gelincik ve geyik) adına ''kürk yolu'' denilmiştir.

Türkler ve Araplar arasında gelişen siyasi ve ekonomik faaliyetlerle birlikte Kürk yolu ticaret de ciddi oranda değer kazanmış ve rol oynamıştır. Ticaret yolunun en fazla yoğun kullanıldığı zaman aralığı 6-8. yy olarak görülmektedir.

|  |
| --- |
| **Kürk Yolu** |
| Konum | Çin, Orta Asya, Sibirya,
Kafkasya, Kırım |
| Yüzyıl | 6-8. yy |
| Bölge | Avrasya |

Kürk Yoluna Hakim olan Türk Devletler
-------------------------------------

* Asya Hun Devleti
* I. Kök Türk Devleti
* II. Kök Türk Devleti
* Uygur Devleti
* Oğuz Yabgu Devleti
* Hazarlar
* İtil Bulgar Devleti
* Osmanlı Devleti

Kürk Yolunun Geçtiği Bölgeler
-----------------------------

Kürk Yolu, Don Nehri’nin denize döküldüğü yerden başlayıp Ural Dağları ve Güney Sibirya ormanları sınırından Altaylar’a, Sayan Dağları üzerinden Çin’e ve Amur Nehri’ne ulaşır.

Bu yol üzerinden gelen mallar İtil nehri üzerinden Hazarların başkenti Etil’e ulaşır.

Kürk Yolunda Ticareti Yapılan Mallar
------------------------------------

Kürk Yolu üzerinde;sincap, sansar, kakım tilki, samur, kunduz, vaşak, gelincik ve geyik gibi tüyleri güzel ve yumuşak olan hayvanların deri ve postları taşınmıştır.

Sonuç
-----

Don nehrinden Çin Denizi’ne kadar uzanan kürk ticaret yolunun, genel ticaret olarak kürk belirlenmiş, bu durum bölgeden ele geçen Arap ve Bulgarlara ait paralardan tespit edebilerek mümkün olmuştur. Başka bir durum olarak ne zaman ticaretin başladığı tam olarak bilinmemektedir ancak 6. ila 8. yy. arasında ticaret yolundaki faaliyetler yoğunlaşmıştır. Yoğunluğun artmasındaki ana nedenler olarak Hazar devletinin siyasi ve ekonomik olarak güçlenmesi, Slavların büyük bir bölümünün 6-8. yy’larda Orta Özi sahasından kuzeye İlmen ve Ladoga Gölü çevrelerine kadar yayılarak diğer devletler ile ilişkiler kurmuştur. Diğer bir sebep olarak ise karadeniz'in kuzey bölgesinde Slavların ve etnik grupların bölgede faaliyetlerini genişletmesi ve diğer kavimlerle ilişkiler kurması gösterilebilir. Bu temaslar sonrasında Rus,Fin,Slav unsurları ürettiği kürkleri batı ve doğu arasında ticari olarak kullanmıştır. Kürk ticareti ilerleyen yüzyıllarda Bulgar halkına geçmiştir. Bulgar halkı kürk yolunu izleyen bölgelerle islamiyeti tanımış ve benimsemiştir. Gerçekleşen bu durum islami devlet arasında kürk ve diğer ticaret ağlarını genişletmiş ve kürk yolunun önemi daha fazla değer kazanmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  glumbo. "interaktif sözlük". *www.interaktifsozluk.net*. 20 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2021.
2. 1 2  *kürk yolu*. 5 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2021.
3. ↑  BURAN, Hasan. "Kürk Yolu Hakkında Bilgi – Tarih Portalı". 8 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2021.