***Wanda Adında Bir Balık*** 1988 ABD - İngiltere ortak yapımı kara komedi filmidir. Özgün adı ***A Fish Called Wanda*** olan film çevrildikten bir yıl sonra, 1 Aralık 1989'da Türkiye'de sinemalarda gösterilmişti.

Senaryosunu kendi hikâyesinden John Cleese'in uyarlayıp yazdığı filmi Charles Crichton yönetmiş, başlıca rollerinde John Cleese, Jamie Lee Curtis, Kevin Kline ve Michael Palin oynamışlardır. İngiliz Monty Python komedi grubunun kurucusu ve yaratıcı üyelerinden biri olan John Cleese, gayriresmî olarak filmin yönetimine de katkıda bulunmuştur  Filmin oyuncularından Michael Palin de bu grubun bir üyesiydi. "Wanda Adında Bir Balık" İngiliz yönetmen Charles Crichton'ın (1910-1999) son filmi olmuştur.

Londra'da gerçekleştirdikleri bir elmas soygununun sonunda birbirlerine kazık atmaya çalışan çete elemanlarının öyküsünün kaba güldürü (farce) tarzında anlatıldığı filmin afişlerinde kullanılan esprili tanıtım sloganı şöyleydi: "Cinayet, şehvet, hırs, intikam ve deniz ürünlerini anlatan bir öykü" Atlantiğin her iki yakasının kültürünü de aynı acımasızlıkla hicveden "Wanda Adında Bir Balık", 1980'lerin en iyi 
kara komedilerinden biriydi.

Kevin Kline'a En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü'nün verildiği 1989 Oscar töreninde film ayrıca "en iyi yönetmen" ve "en iyi özgün senaryo" ödüllerine de aday gösterilmişti. Aralarında 2 BAFTA (John Cleese - aktör, Michael Palin) ve bir David di Donatello Ödülü (John Cleese - senarist)'nün de olduğu 7 ödül daha kazanan film, 15 ödüle de aday gösterilmiştir.

Konusu
------

İki Amerikalı iki de İngilizden oluşan dört kişilik bir soygun çetesi, Londra'da ünlü bir mücevherat dükkânını soymayı plânlarlar. Birbirinden eksantrik kişiliklere sahip bu elemanlardan George (Tom Georgeson) çetenin beynidir. Sinirli ve ciddi bir adamdır. Elmaslara hastalık derecesinde düşkün, hırslı ve açgözlü bir düzenbaz olan Amerikalı seksi kadın Wanda Gershwitz (Jamie Lee Curtis) amacına erişebilmek için her fırsatta güzelliğini ve dişiliğini kullanmaktan çekinmez. Aynı zamanda çete liderinin de sevgili olan Wanda'nın, yanında İtalyanca ve Rusça konuşulduğunda cinsel olarak tahrik olmak gibi garip bir huyu vardır. Otto (Kevin Kline) ise eski bir CIA tetikçisidir. IQ'su biraz düşük bir aptaldır ama bunu asla kabul etmez, kendisine aptal denmesine de çok kızar. Özünü anlamadığı halde sürekli olarak Nietzsche'nin yazdığı felsefe kitaplarını okur. Okuduklarını genelde hep yanlış yorumlar (Örneğin *The London Underground* (*Londra Metrosu*)'nu, içinde "yeraltı" sözcüğü geçtiği için siyasi bir hareket zanneder). Wanda bu yarım akıllı, bıçkın delikanlıyı çeteye erkek kardeşi olarak tanıtmıştır, ama çetenin ikinci Amerikalı elemanı olan Otto'nun Wanda'yla bir ilişkisi vardır. Çetenin sonuncu elemanı İngiliz Ken (Michael Palin) ise nazik ve duyarlı bir adamdır, ileri derecede kekemedir ve hayvanlara olan aşırı sevgisinin yanı sıra akvaryumdaki bir tropik balığa da (onun da adı Wanda) umutsuzca aşıktır.

Çete elemanları, bütün bu uyumsuz ve beceriksiz görünüşlerine rağmen Londra'ya gelerek 20 milyon dolar değerindeki elmas soygunununu tereyağından kıl çeker gibi kolayca gerçekleştirirler ve ganimeti şehir dışında kiraladıkları bir depoya saklarlar. Ancak elmasları diğerleriyle paylaşmak istemeyen Wanda, Otto'yla birlikte, George'u polise ihbar eder. George tutuklanır tutuklanmaz da elmasları almak üzere depoya giderler, ancak duruma hazırlıklı olan George ganimeti çoktan başka bir yere saklamıştır. Elmasları nereye sakladığını öğrenebilmek için Wanda, George'un avukatı Archie Leach (John Cleese)'le yakınlaşır ve ona kur yapmaya başlar.

Orta yaşlı ve başarılı bir avukat olan Leach, sosyal ilişkilerinde resmî, iyi bir aile babasıdır. Soğuk ve mesafeli karısı Wendy (Maria Aitken), terbiyeli ve kuralcı kızı Portia (Cynthia Cleese, gerçek hayatta da John Cleese'in kızıdır) ile birlikte tipik bir orta-üst sınıf İngiliz ailesini oluştururlar. Ailesinin serveti karısından geldiği için ona karşı biraz boynu büküktür. Haliyle Wanda'nın iltifatlarına ve yaptığı kura hemen inanmaya hazırdır. Nitekim de öyle olur ve Leach kendisine âşık olduğunu zannettiği Wanda ile flört etmeye başlar. Elmasların yeni yerini öğrenebilmek için herkesin birbirine kazık atmaya çalıştığı bir süreçte birçok badireler atlatılır ve en sonunda kârlı çıkan Wanda ve Leach olur. Son sahnede onları elmaslarla birlikte Rio'ya giden uçağın içinde görürüz.

Oyuncu kadrosu
--------------

John Cleese, "Wanda Adında Bir Balık" filminde.

| Aktör/Aktris | Rolü |
| --- | --- |
| John Cleese | Archie Leach |
| Jamie Lee Curtis | Wanda Gershwitz |
| Kevin Kline | Otto |
| Michael Palin | Ken Pile |
| Maria Aitken | Wendy |
| Tom Georgeson | George Thomason |
| Patricia Hayes | Mrs. Coady |
| Geoffrey Palmer | Yargıç |
| Cynthia Cleese | Portia |
| Mark Elwes | Mücevher Dükkanındaki Müşteri |
| Neville Phillips | Mücevher Dükkanının Müdürü |
| Peter Jonfield | Müfettiş Marvin |
| Ken Campbell | Bartlett |
| Al Ashton | Gardiyan |
| Roger Hume | Çilingir |

Ödülleri
--------


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Oscar Ödülleri

|  |  |
| --- | --- |
| **Ödül** | **Kişi** |
| En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü | Kevin Kline |
| **Aday gösterilme:** |
| En İyi Yönetmen Akademi Ödülü | Charles Crichton |
| En iyi Özgün Senaryo Akademi Ödülü | John Cleese, Charles Crichton |

David di Donatello Ödülü

|  |  |
| --- | --- |
| **Ödül** | **Kişi** |
| En İyi Senaryo Yabancı Film | John Cleese |

Altın Küre

|  |  |
| --- | --- |
| **Ödül** | **Kişi** |
| **Aday gösterilme:** |
| En İyi Film Altın Küre Ödülü (Komedi/Müzikal) |  |
| En İyi Aktör Altın Küre Ödülü | John Cleese |
| En İyi Aktris Altın Küre Ödülü | Jamie Lee Curtis |

 | BAFTA

|  |  |
| --- | --- |
| **Ödül** | **Kişi** |
| En İyi Erkek Oyuncu BAFTA Ödülü | John Cleese |
| En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu BAFTA Ödülü | Michael Palin |
| **Aday gösterilme:** |
| En İyi Erkek Oyuncu BAFTA Ödülü | Kevin Kline |
| En iyi Kadın Oyuncu BAFTA Ödülü | Jamie Lee Curtis |
| En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu BAFTA Ödülü | Maria Aitken |
| En İyi Yönetmen BAFTA Ödülü | Charles Crichton |
| En İyi Kurgu BAFTA Ödülü | John Jympson |
| En iyi Film BAFTA Ödülü | Michael Shamberg, Charles Crichton |
| En iyi Özgün Senaryo BAFTA Ödülü | John Cleese |

Altın Perde, Almanya

|  |  |
| --- | --- |
| **Ödül** | **Kişi** |
| Altın Perde Ödülü |  |

 |

Kaynakça
--------

1. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 21 Ocak 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2009.
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 15 Ekim 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2009.
3. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 24 Nisan 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Nisan 2009.
4. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 23 Ocak 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2009.
5. 1 2  "Arşivlenmiş kopya". 14 Ocak 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Nisan 2009.
6. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 11 Şubat 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Nisan 2009.
7. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 12 Şubat 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2009.

Dış bağlantılar
---------------

* IMDb'de *Wanda Adında Bir Balık*
* allmovie.com'da "A Fish Called Wanda" 19 Temmuz 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX4211454
* BNF: cb164747319 (data)
* CANTIC: a12037436
* GND: 4301470-7
* LCCN: n88081072
* VIAF: 316752240
* WorldCat (LCCN): n88-081072

 |