recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**İklim Tamkan**, (1984, İzmir) piyanist ve bestecidir.

Kariyeri
--------

İzmir, Karşıyaka doğumlu sanatçı, müzik eğitimine 1995 yılında, 11 yaşında Hacettepe Üniversitesi'ne bağlı Ankara Devlet Konservatuvarı’nda başladı, Dokuz Eylül Üniversitesi İzmir Devlet Konservatuvarı’nda devam etti. Bu süre boyunca Ayşegül Sarıca, Ali Darmar ve Namık Sultanov gibi isimlerle çalıştı. Daha sonra Viyana Müzik ve Sahne Sanatları Üniversitesi’nde eğitimine devam eden sanatçı, 2002 yılında Graz Müzik ve Sahne Sanatları Üniversitesi’ne solistlik ve piyano pedagojisi bölümlerine kabul edildi.

İklim Tamkan, Türkiye'nin yanı sıra İtalya, Polonya, İsviçre, Slovenya, Almanya gibi birçok ülkede konserler verdi. Sanatçı, İtalya’da düzenlenen Uluslararası Valtidone Genç Yetenekler Yarışması’nda piyano alanında üçüncülük ödülünü, klavsen dalında ise Uluslararası Kiwanis Ödülü ve Avusturya Devleti'nin verdiği Martha Debelli ödülü ve bursunu üst üste iki kez kazanmıştır.

Sanatçı Cemal Süreya, Metin Altıok, Edip Cansever gibi şairlerin şiirlerinin yorumlarından oluşan ilk albümü *İlk Atlası'*ı mezzosoprano Senem Demircioğlu ile birlikte, Fazıl Say'ın prodüktörlüğü ve yapımcılığında kaydetti. Albüm, Mart 2017'de Ada Müzik tarafından çeşitli müzik platformlarından yayımlandı.

2021 Şubat ayında, düzenlemesini kendisinin yaptığı ve opera sanatçısı Pervin Chakar duduk sanatçısı Ertan Tekin ile beraber icra ettikleri "Lo Şivano" isimli şarkı, Ada Müzik plak şirketi tarafından yayımlandı. "Lo Şivano" kaydının kapak çizimi Fırat Tanış tarafından yapıldı.

Kaynakça
--------

1. ↑  "İş Sanat'a konuk olan İklim Tamkan ve Senem Demircioğlu, sorularımızı yanıtladı". *PostKolik*. 7 Aralık 2020. 12 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2021.
2. ↑  Öz, Haden (27 Haziran 2020). "İklim Tamkan: Müzik, başkaldıran isyanın ortak duygu taşıyıcısıdır". *Gazete Duvar*. 1 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2021.
3. ↑  "İklim Tamkan". *ilk atlas*. 19 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2021.
4. ↑  "Hakkında". *İklimtamkan.com*. 23 Ocak 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2021.
5. ↑  "Fazıl Say prodüktörlüğünde bir ilk!". *www.sozcu.com.tr*. 30 Mart 2017. 1 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2021.
6. ↑  "Pervin Chakar'ın yorumuyla 'Lo Şivano' 5 Şubat'ta yayınlanacak". *Gazete Duvar*. 31 Ocak 2021. 2 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2021.
**María de las Mercedes Bernardina Bolla Aponte de Murano** (20 Mayıs 1930 - 26 Nisan 2014), Yiya Murano olarak bilinen Arjantinli seri katil ve dolandırıcı. Ayrıca "Montserrat zehiri" olarak da anılır. Kuzeni dahil 3 kişiyi öldürmek suçundan 16 yıl hapis cezasına mahkum edildi, her zaman suçsuz olduğunu iddia etti.

Kişiliği
--------

Yiya kendisini varlıklı, kültürlü ve zeki biri olarak tanıtıyordu. Ancak finansal sorunları olan, eğitimsiz bir kadındı.

Cinayetleri
-----------

1979 senesinde Yiya Murano'nun kuzeni Carmen Zulema del Giorgio, bir binanın merdivenlerinden düşerek ölür. Fakat doktorlar ona kalp krizi teşhisi koyarlar. Zulema'nın kızı Diana Maria Venturini, annesine ait 20 milyon pesoluk bir senedin kaybolduğunu fark eder. Binanın kapıcısı, eskiden Yiya Murano'nun gizemli bir paket taşıyarak kuzeni Zulema'yı ziyaret etmek için evine girdiğini ve kuzeninin daire anahtarlarının kopyasını istediğini söyler. Murano, eve girmiş ve ardından birkaç kağıt ve küçük bir şişeyle derhal dışarı çıkmıştı. Murano, bu sırada "Aman tanrım, bu kısa sürede ölen üçüncü arkadaşım" diye homurdanmıştı. Görevlinin anlattıklarından sonra bir otopsi daha yapıldı ve Zulema'nın cesedinde siyanür bulundu. Araştırmacılar zehiri görevlinin bahsettiği küçük şişe ile ilişkilendirdiler. Yiya'nın komşusu Nilda Gamba da aynı sene ölmüştü. Olaydan birkaç gün sonra Yiya'nın başka bir arkadaşı Lelia Formisano de Ayala da yine kalp krizi sonucu vefat etmişti. Murano'nun ikisine de borcu vardı ve iki ceset de siyanür zehirlenmesi belirtileri gösterdi. Zehir, mısır unlu kurabiyenin içine gizlenmişti.

Tutuklanması
------------

Nisan 1979 senesinde Yiya, evinde tutuklandı. 1980'de gözaltında olduğu sırada baygınlık geçirdi. 1982'de ise serbest bırakıldı. Yiya bu dönemde neredeyse unutulmuştu. Masum olduğu konusunda ısrar ediyordu ve bunun sonucunda da cezası düşürüldü ve 16 yıl hapis cezası aldı. Yiya 16 yıl sonra serbest bırakıldı. Kocası ölmüştü ve oğlu onun aleyhinde bir kitap yazmıştı. 1998 senesinde bir tv şovunda Yiya, büyük bir izleyici kitlesi önünde kendisinin masum olduğunu iddia etti.

Yiya güzel biri olarak hatırlanır. Onun gülüşü ve tatlı görünüşü masum olup-olmadığı konusunda hâlâ insanların kafasını karıştırmaya devam ediyor.

Sonrası
-------

Marisa Grinstein, "Ölümcül Kadınlar" kitabında Yiya Murano'ya da yer verdi. Deadly Woman belgeselinde kendisi hakkında bir bölüm çekildi. 2008 senesinde Yiya tekrar şikayet edildi. Üvey kızı, Yiya'nın yemeğine zehir koyarak onu zehirlemeye çalıştığını söyledi. Fakat bu kanıtlanmadı. Aynı yıl, Mirtha Legrand kendisini programına davet etti. Yiya ona kamera önünde küçük bir kek ısmarladı. Bu olay çok konuşuldu. Mirtha keki yemesine rağmen hiçbir şey olmadı. Bu olay üzerinden çokça espriler yapıldı ve Yiya masum olduğunu söylemeye devam etti.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Yiya Murano - Top podcast episodes". *Listen Notes*. 26 Eyl 2022. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 9 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Temmuz 2021.
3. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 9 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Temmuz 2021.
**Çala**, Tacikçe "ne o ne bu" anlamına gelip, 18. yüzyılın sonlarında zorla İslam'a geçirilen Buhara Yahudileri için kullanılan bir terimdir. Çala Yahudileri, dışarıya doğru Müslüman olarak görünürken Yahudi geleneklerini gizlice devam ettirdiler. Bu kripto Yahudiler (gizli Yahudiler) bir arada yaşayıp Yahudi muhitlerine komşuydular ve kendi aralarında evliliklerini sürdürdüler. 19. yüzyılda Çala cemaatleri Semerkand, Hive, Hokand, Margilan ve Şahrisabz'da ortaya çıktılar. Çala Yahudilerinin yerel Müslümanlarla evlenip Yahudi geleneklerinden uzaklaşmaları iki ila üç nesil sürdü.

Çalaların Yahudiliğe geri dönmeleri Rusya'nın Orta Asya'yı 1867'de fethetmesiyle başladı. Hokand Hanlığı Rus Türkistanı idaresinde birleştirildi, Buhara ve Hive hanlıkları özerk kalmaya ve İslam'dan çıkanlara ölüm cezası uygulamaya devam etti. Sonuç olarak birçok Çala Yahudisi Rus kontrolündeki topraklara yasadışı yollarla göç etti. Rus kanunlarına göre bu göçmenlerin geri gönderilmeleri ve ölüm cezasıyla yüzleşmeleri gerekmekteydi fakat bu kanunun uygulanması sürekli olarak ertelendi. Böylece, Çalalar vatandaş olmamalarına rağmen Rus Türkistanında kalıcı oldular. Bazı Çala Yahudileri imparatorluğa faydalı olabileceklerini göstermek için esnaf loncalarına katıldılar.

Sovyet hakimiyetinin Buhara'ya 1920'de yerleşmesinden sonra dini ayrım ortadan kalktı fakat etnik ayrım hâlâ kullanılmaya devam etti. Bu sebeple Çala Yahudileri pasaportlarında "Yahudi"den ziyade yerel Özbek ve Tacikler ile bir tutuldular. Buhara, komşu şehirlere kıyasla İslam kanunlarını daha uzun süre yürürlükte tuttuğu için çoğu Çalalar Yahudilerle bir tutulmamaktaydı.

2000'de yazar Mansur Surosh, Çalaların deneyimlerini aktaran *Chala ("The Outcasts")* (Türkçe: Çala ("Dışlanmışlar")) isimli bir roman yazdı.

Kaynakça
--------

* "The Muslim Jews (Chalah) by Dr. Albert Kaganovitch" 8 Ağustos 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

1. ↑  Review of Mansur Surosh's novel *Chala* on tajnet.com 11 Haziran 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)

Ayrıca bakınız
--------------

* Buhara Emirliği
* Buhara Yahudileri
* İslam ve Yahudilik
* Allahdad olayı
**Kōshun Takami** (高見 広春, *Takami Kōshun*, d. 10 Ocak 1969), Japon yazar ve gazeteci. Daha çok 1999'da yayımlanan ve daha sonradan iki filme ve üç manga serisine uyarlanan *Batoru Rowaiaru* romanıyla tanınmaktadır.

Hayatı
------

Doğum adı Hiroharu Takami (高見宏治, *Takami Hiroharu*) olan Takami, Osaka yakınlarındaki Amagasaki, Hyōgo ilinde 10 Ocak 1969'da doğdu ve Shikoku'nun Kagawa ilinde büyüdü. Edebiyat alanında derece ile Osaka Üniversitesi'nden mezun olduktan sonra Nihon Üniversitesi'nin liberal sanatlar yazışma ders programını bıraktı. 1991-1996 yılları arasında Şikoku Şimbun haber şirketi için çalıştı.

*Batoru Rowaiaru*, Takami haber şirketinden ayrıldıktan sonra tamamlandı. 1997 edebiyat yarışması Japonya Grand Prix Korku Romanı'nın son turunda birbirini öldürmeye zorlanan liseli çocukları resmeden tartışmalı içeriği nedeniyle. reddedildi. Nisan 1999'da yayınlanınca, en çok satanlar listesine girdi ve sadece bir yıl sonra hem manga hem de uzun metrajlı bir filme uyarlandı.

Kaynakça
--------

1. ↑  Garger, Ilya. "Royale Terror 5 Mart 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.." *TIME*.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 5036749
* BNF: cb14490522z (data)
* CiNii: DA12078967
* GND: 132533618
* ISNI: 0000 0001 1070 9548
* LCCN: no2006122073
* NDL: 00763529
* NKC: xx0076817
* NLI: 987007426411905171
* NTA: 308021754
* SUDOC: 078067677
* VIAF: 74081064
* WorldCat: lccn-no2006122073

 |
**Drakula Ölümsüz** (İngilizce orijinal adıː Dracula The Un-Dead) Ian Holt ve Bram Stoker'ın kardeşinin torunu Dacra Stoker tarafından yazılan orijinal Drakula romanının bir nevi devamı ve yeniden yorumlanması olan korku romanı.

Konusu
------

Roman 1912 yılında geçmektedir. Jonathan ve Mina Harker'ın oğlu Quincey Harker Hukuk okumak için Paris'e gitmiş, ama oyuncu olmak istemektedir. Bu arada Dr. Seward başka bir vampirin Kontes Bathory'nin İngiltere'ye geldiğini keşfeder. Van Helsing'de Drakula'nın hayata döndüğünü. 1888 yılında Drakula'yla yaşadıkları olayı yazar Bram Stoker'a anlatmış olan Van Helsing, aslında Karındeşen Jack'in Bathory olduğunu keşfeder. Aslında yirmi iki yıl önce Drakula'yı İngiltere'ye getiren şeyin Bathory'i durdurmak olduğu öğrenilir. Quincey Paris'te tanışıp arkadaş olduğu Basarab adlı Romen aktörün de aslında kılık değiştrirmiş Drakula olduğunu keşfeder.

Ek bilgi
--------

Bu romanın anlatımına göre aslında Stoker Van Helsing'de öğrendiği hikâyeyi kafasında yazmayı planladığı vampir hikâyesine göre yeniden şekillendirmiştir. Mesela aslında Drakula'nın unvanı Prens'ken Stoker onu Kont yapmıştır.
**Ayşe Jale Ağırbaş** (4 Nisan 1968, İstanbul) Türk siyasetçidir. Demokratik Sol Parti İstanbul 23. dönem milletvekilidir.

İlk yılları ve kariyeri
-----------------------

İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyal Antropoloji Bölümü'nden mezun oldu. Viyana Üniversitesi’nde Yabancı Dil Eğitimi gördü. Avusturya-Türkiye Dostluk Derneğinde gönüllü olarak çalıştı. 1997-1998 yıllarında Marmara Üniversitesi Eğitim Fakültesinde Pedagojik Formasyon Programına katıldı. Farklı reklam şirketlerinde Müşteri Temsilciliği yaptı. 2021 yılından beri ORTAK AKIL politika geliştirme derneğinde yönetim kurulu üyesi olarak görev almaktadır. İyi düzeyde Almanca bilgisine sahiptir. Evli iki çocuk annesidir.

Siyasi kariyeri
---------------

1999 yılında Demokratik Sol Parti il genel meclis üyeliğine seçildi. 2004 -2019 yılları arasında Demokratik Sol Parti'de parti meclis üyeliği yaptı. 2007 Türkiye genel seçimlerinde Demokratik Sol Parti ve Cumhuriyet Halk Partisi'nin anlaşmış oldukları seçim ittifakı neticesinde CHP listelerinden Demokratik Sol Parti adına aday gösterilmiş ve İstanbul milletvekili seçilmiştir. TBMM İnsan Hakları Komisyonu, Kadın Erkek Fırsat Eşitlik Komisyonu, Nüfus Kalkınma Grubunda, Kırgızistan Dostluk Grubunda görev yaptı. 2009'da DSP Kadın Kolları Kurucu Genel Başkanlığı yaptı. Parti içerisinde kadınların tekrar örgütlenmesi konusunda önemli bir hareketlenmeye sebebiyet verdi. 2010-2016 yılları arasında DSP Genel Başkan Yardımcılığı görevinde bulunmuştur. Haziran 2015 Türkiye genel seçimlerinde Demokratik Sol Parti'den aday olmuştur. DSP içerisinde 2019 İstanbul ara yerel seçimi üzerine Ekrem İmamoğlu'nu desteklemek veya desteklememek üzerine oluşan çatlağın ardından yapılan 11. Olağan Kurultay'da parti içi muhalefet arasında yer almıştır. Kendisi aynı zamanda 2023 Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Kemal Kılıçdaroğlu'na desteğini açıklayan 74 eski DSP'li bakan ve milletvekili arasındadır.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ". *www.tbmm.gov.tr*. 25 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2022.
2. ↑   8 Nisan 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
3. ↑   8 Nisan 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
4. ↑  "Erkek gibi siyaset yapan kadınlardan çok çektik - Son Dakika Milliyet". *www.milliyet.com.tr*. 24 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2022.
5. ↑  "Ayse Jale Agirbas - DSP İstanbul 1. Bölge Milletvekili Adayları - 7 Haziran 2015 Genel Seçimleri | SABAH". *www.sabah.com.tr*. 24 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2022.
6. ↑   8 Nisan 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
7. ↑   8 Nisan 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Mikhael Kritovulos** (c. 1410 – c. 1470) Bizans İmparatorluğu'nun Osmanlı İmparatorluğu tarafından yıkılışını anlatan Bizanslı tarihçi ve Gökçeada'nın yarı resmi valisidir. Döneme ait az sayıdaki çağdaş eserlerden birini kaleme almıştır.

Gökçeada'nın yerlilerinden olduğu düşünülmektedir. 15. yüzyılda yaşamış ve İstanbul'un Fethi'ne bizzat şahit olmasa da kentin düşüşünden sonra ziyarette bulunmuş ve II. Mehmed'in himayesine girmişti. Fethin ve II. Mehmed devrinin 1451-68 arasındaki 18 yıllık diliminin tarihini *Historia* adlı eserinde yazmıştır.

Bazı kaynaklarda II. Mehmed'in katibi olduğu bilgisi geçer ancak Semavi Eyice’ye göre bu bilginin doğruluğu şüphelidir. Yazım tarzı nedeniyle hekim olduğu da düşünülmüştür.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Michael Critobulus". Britannica. Erişim tarihi: 18 Ocak 2024. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
2. ↑  Semavi Eyice. "KRITOVULOS, Mikhael". TDV İslam Ansiklopedisi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2024. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 98035833
* BNF: cb12032794n (data)
* CiNii: DA05146502
* GND: 118677357
* ISNI: 0000 0004 5307 744X
* LCCN: n86028627
* NLG: 206658
* NLI: 987007367686405171
* NSK: 000115150
* NTA: 070073791
* RERO: 02-A000045079
* SELIBR: 182518
* SUDOC: 028505239
* TDVİA: kritovulos-mikhael
* VIAF: 210998499
* WorldCat: lccn-n86028627

 |
Antik şehrin güneybatıdan genel bir görünümü.
**Ba'uda** ya da **Baude** (yahut *Ba’udeh* ve *Bawde*) bir erken bizans dönemi yerleşimi olan Ba'uda Suriye'nin kuzeybatısında terkedilmiş köylerin bulunduğu arazide yer alır.

Konum
-----

Ba'uda harabeleriİdlib yakınlarında Barisha Dağının kuzey eteklerinde Bab el Hava sınır kapısından 2 kilometre uzaklıkta bulunmaktadır. Burada bulunan cadde ile Halep üzerinde Reyhanlı ve Antakya'ya ulaşmak mümkündür. Kürtlerin yaşadığı kayalık arazide daha birçok antik harabe bulunmaktadır. 2 Kilometre güneyde Babisqa, altı kilometre batıda Baqirha, buranın yaklaşık 100 metre kuzeyinde ise Dar Kita harabeleri bulunmaktadır. Altı kilometre güneyde daha büyük bir yerleşim olan Barisha bulunmaktadır. Harabeler arasında en meşhur olanı Barishadan sekiz kilometre batıdaki Qalb Loze harabesidir.

Şehir
-----

Bir zamanlar ticaret merkezi olan şehrin caddeleri.
Bu bölgede bulunan harabelerin en eskisi milattan sonra 4. yüzyıla tarihlenmektedirler. Şehirlerin 5. ve 6. yüzyılda en parlak dönemlerini yaşadıkları anlaşılmaktadır. Ba'uda'da iki katlı Revaklı yapılar günümüze ulaşmayı başarmışlardır.

Literatür
---------

* Frank Rainer Scheck, Johannes Odenthal: *Syrien. Hochkulturen zwischen Mittelmeer und Arabischer Wüste.* DuMont, Köln 1998, S. 305, ISBN 3-7701-1337-3
**Hıbır**, 1989-1995 ve HBR Maymun olarak 1995-1998 yılları arasında yayınlanan Türk mizah dergisidir.

Tarihçe
-------

Hıbır Dergisi, dönemin popüler ve çok satan mizah dergisi Gırgır'ın en popüler yazar ve çizerlerinden İrfan Sayar, Hasan Kaçan, Ergün Gündüz, Latif Demirci ve Atilla Atalay önderliğindeki bir grubun 1989'da Gırgır'dan ayrılmasıyla kuruldu. İlk yayınlandığı dönemlerde Gırgır'la hemen hemen aynı satış rakamlarına ulaştı. Sadece sarı ve siyah renklerle basılan Gırgır'a karşı tam renkli kapağı ve büyük ölçüde renkli içeriği ile görsel kalitesini üst düzeyde tutmaya çalıştı. 1990'da Gırgır'ın Oğuz Aral ve ekibinin yönetiminden alınarak Ertuğrul Akbay'a satılması sonrası bütün mizah dergilerinin satışlarının hızla düştüğü dönemde Hıbır'ın satışı da bir hayli düştü. Düşen satışların üzerine, bağlı bulunduğu Asil Nadir'in sahip olduğu İnterpress yayın grubunun içine düştüğü parasal sıkıntılar da binince, çizerler gruptan ayrılarak kendi kurdukları yayınevinden Hıbr'ı **HBR Maymun** adı ile yayımlanmaya devam ettiler. Satışların düşmeye devam etmesi sonucu HBR Maymun da 1998'de kapandı.

HBR Maymun dergileri
--------------------

Hıbır dergisi **HBR Maymun** adını alarak bağımsız bir yayınevine dönüştükten sonra pek çok çizgi roman dergisi çıkartarak çizgi roman dünyasına katkıda bulundu. 

* RR (Resimli Roman)
* Joker
* Şebek
* Akrep'in Gölgesi

Yazar ve çizerler
-----------------

Hıbır ekibi değişik dönemlerde değişik çizerlerden oluştu. Kurucu ekip sabit kalmakla birlikte başlangıç kadrosu ile kapanış kadrosu büyük ölçüde farklıdır.

### İlk kadro

* Ramize Erer
* İrfan Sayar
* Ergün Gündüz
* Latif Demirci
* Hasan Kaçan
* Bülent Arabacıoğlu
* Gülay Batur
* Abdülkadir Tamer
* İlban Ertem
* Galip Tekin
* Eda Oral
* Atilla Atalay
* Sarkis Paçacı
* Abdülkadir Elçioğlu
* Zafer Temoçin
* Mehmet Ersoy
* Bülent Üstün
* Ahmet Kesgin

### Geç kadro

* Memo Tembelçizer
* Emrah Ablak
* Cengiz Üstün
* Uğur Durak
* Kenan Yarar

Dış bağlantılar
---------------

* Youtube sitesinde 1989 yılına ait Hıbır reklamları 18 Aralık 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**linus**, Giovanni Gandini tarafından kurulan ve ilk olarak Nisan 1965'te Figure Yayınevi tarafından yayınlanan tarihi bir İtalyan aylık çizgi roman dergisidir. Yetişkin bir kitleyi hedefleyen ve belirgin bir siyasi kimliğe sahip, yalnızca çizgi romanlara adanmış ilk İtalyan dergisidir. Günümüzde dünyanın en uzun soluklu yayınlanan ve en saygın çizgi roman dergilerinden biri olarak kabul edilmektedir.

linus dergisinin adı, derginin sayfalarında yayınlanan ünlü Peanuts serisindeki çizgi roman karakterine atıfta bulunmaktadır. Dergi 60 yıla yakın bir süredir yayınlanmaktadır ve 2015 yılında, 50. yıldönümü vesilesiyle, dergiye adanmış çeşitli anma sergilerinin yanı sıra ilk sayıların "tıpkıbasım" yeni baskıları gerçekleştirilmiştir.

Tarihçe
-------

linus'un ilk sayısı Nisan 1965'te Figure Libri tarafından yayınlandı. İlk sayısında Charles M. Schulz'un çizgileri dışında; Umberto Eco, Oreste Del Buono, Elio Vittorini gibi İtalya'nın ünlü yazar ve aydınlarının yazıları yer alıyordu.

linus dergisi 1968'de Rizzoli'nin ortaklığı olan Milano Libri altında yayınlanmaya başladı. 1971'den itibaren ise Baldini & Castoldi tarafından Nisan 2013'e kadar aylık sayılar halinde yayımlandı. Derginin adı her zaman küçük harflerle yazılmıştır. linus'un aynı zamanda bir çizgi roman dergisi olan Alter adında bir kardeş dergisi vardı. Her iki dergi de solcu bir kültürel duruşa sahipti ve başyazıları İtalyan Komünist Partisi'ni destekliyordu. Bu sol politik tavır, Benito Jacovitti gibi bazı büyük ustaların ancak 1970'lerin ortalarında derginin sayfalarında yer bulabilmelerine neden oldu.

Dergide yayımlanan çizgi roman serilerinin tümü, ilk sayfalarındaki bilgilendirici bir giriş bölümüyle birlikte, uluslararası çizgi roman klasiklerinden bazılarıydı. Dergiye adını veren Schulz'un Peanuts'ının yanı sıra Al Capp'ın Hoş Memo'su, Elzie Crisler Segar'ın Temel Reis'i, George Herriman'ın Krazy Kat'i, Johnny Hart'ın B.C.'si, Walt Kelly'nin Pogo'su, Chester Gould'un Dick Tracy'si ve Sydney Jordan'ın Jeff Hawke'ı da erken dönemde derginin sayfalarında yer aldı. Bu dönemde yayınlanan İtalyan yazarlar arasında Neutron ve Valentina karakterleriyle Guido Crepax, Enzo Lunari ve Dino Battaglia gibi çizerler vardı.

Derginin başarısı, 1960'larda dergi tarzında öyküler ve çizgi romanlar sunan ve linusestate, ReLinus, AcquaLinus, LinusDaieDai, linusilrosso gibi orijinal dergiyi anımsatan isimlere sahip eklerin yayınlanmasına yol açtı. 1966'da linusestate'in ilk sayısında, İtalya'da yayınlanan Marvel süper kahramanlarının ilk örneği olan Fantastici Quattro serisi ve Asterix ilk kez görücüye çıktı.

Dış bağlantılar
---------------

* Slumberland'de linus dergisi (İtalyanca) 21 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Kaynakça
--------

1. ↑  Koşma, Berkem. "Çizgi Roman Sektörünün İtalyan Ekolü: Fumetti". *Wannart* (İngilizce). 21 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ağustos 2023.
2. ↑  Priarone, Stefano (10 Nisan 2017). "Jacovitti, La Sfortuna di Chiamarsi Benito". *www.ilfoglio.it* (İtalyanca). Il Foglio. 11 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ocak 2024.
Georges Antoine Pons Rayet
**Georges-Antoine-Pons Rayet** (12 Aralık 1839 – 14 Haziran 1906) Fransız astronomdu.

Fransa, Bordeaux'da doğdu. 1863'te Paris Gözlemevi'nde çalışmaya başladı. Astronominin yanı sıra meteoroloji ile de uğraştı. O zamanlar yeni olan spektroskopi alanında uzmanlaştı.

Ölümüne kadar 25 yılı aşkın süre boyunca Bordeaux Gözlemevi'nin kurucusu ve yöneticisiydi. 1867'de Charles Wolf ile birlikte Wolf-Rayet yıldızlarını keşfetti. 1891'de Fransız Bilimler Akademisi tarafından Janssen Madalyası ile ödüllendirildi.

Kaynakça
--------

1. ↑  P. W. E. (1 Ağustos 1906). "Prof. George Rayet". *Nature* (İngilizce). **74** (1920): 382-382. doi:10.1038/074382a0. ISSN 1476-4687. 18 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ağustos 2023.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb134781405 (data)
* GND: 1055230718
* ISNI: 0000 0001 1877 562X
* LCCN: no2003108413
* Léonore tanımlayıcısı LH//2273/35 geçerli değil.
* SUDOC: 098968130
* VIAF: 69305401
* WorldCat: lccn-no2003108413

 |
**Soul Asylum**, 1981'de Minneapolis, Minnesota'da kurulmuş bir Amerikan alternatif rock grubudur. 1993 hitleri "Runaway Train" En İyi Rock Şarkısı dalında Grammy Ödülü kazandı.

Grup başlangıçta Dave Pirner, Dan Murphy, Karl Mueller ve Pat Morley'den oluşan bir kadroyla Loud Fast Rules olarak adlandırılıyordu. 1983'te isimlerini Soul Asylum olarak değiştirdiler. 1984'te Morley'nin yerini Grant Young aldı. Grup, Twin/Tone Records ile üç ve A&M Records ile iki albüm kaydetti ve çok az ticari başarı elde etti. 1992'de, "Runaway Train" i içeren üçlü platin albüm Grave Dancers Union'ı çıkardılar. Grup, Başkan Bill Clinton'ın göreve başlama töreninde çaldı. Üç yıl sonra Let Your Dim Light Shine albümüyle de bir platin plak elde ettiler.

1998'de Candy from a Stranger'ı kaydettiler. Mueller'e 2004 yılında kanser teşhisi kondu ve grup onun adına bir yardım konseri düzenledi. Mueller bir yıl sonra öldü.

Grup, önümüzdeki 15 yıl içinde dört albüm daha yayınladı. En sonları, on ikinci stüdyo sürümleri olan 2020'deki Hurry Up and Wait idi.

Kaynakça
--------

1. ↑  Strong, Martin C. (2000). *The Great Rock Discography* (5.5yer=Edinburgh bas.). Mojo Books. ss. 906-907. ISBN 1-84195-017-3.
2. ↑  Sullivan, Denise. "Soul Asylum". *AllMusic*. Erişim tarihi: 20 Haziran 2007.
3. ↑  Luken, Jeremy (14 Nisan 2020). "Soul Asylum Retain Their Gritty Sonic Charm On 'Hurry Up and Wait'". Glide Magazine. 7 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Nisan 2020.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNF: cb139258259 (data)
* GND: 5521388-1
* ISNI: 0000 0001 2369 9748
* LCCN: n85247344
* MusicBrainz: b10db9ad-b4c3-47f3-a7a4-37864b134f65
* NKC: xx0026062
* VIAF: 157262669
* WorldCat: lccn-n85247344

 |
**Robert Swan Mueller III** (d. 7 Ağustos 1944), George W. Bush ve Barack Obama Hükûmetlerinin FBI Başkanı.

Hayatı
------

7 Ağustos 1944 günü New York'ta doğan Mueller, Princeton Üniversitesi Hukuk Fakültesinden mezun olduktan sonra Doktorasını New York Üniversitesi Hukuk Fakültesinde Doktora ve University Of Virginia School'da MBA yaptı. Vietnam Savaşına gönüllü olarak katılarak seçkin askerlerden biri olup Bronze Star Medal Purple Heart Gallantry Cross gibi madalyalar kazandı. Cepheden döndükten sonra bir süre New York'ta serbest avukatlık yaptı, ardından George W. Bush ile seçim çalışmalarında bir süre bulundu ve Bush başkanlığa seçilince kendisini FBI Başkanı Olarak atadı. Yeni başkan Barack Obama kendisinden ve çalışmalarından memnun olduğunu belirtince Obama Hükûmetinin FBI Başkanı olarak görevine devam etme kararı aldı.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 1135446067
* ISNI: 0000 0000 8029 0511
* LCCN: no91025152
* MusicBrainz: 67fc7a39-89f1-4e51-927c-953b957ad2af
* NARA: 10574977
* NKC: jo20191042385
* NLI: 987007401929205171
* VIAF: 107028666
* WorldCat: lccn-no91025152

 |
David Roberts tarafından "İsraillilerin Ayrılışı", 1829.
**Çıkış** (İncil Yunancası : ἔξοδος ;(İbranice: יציאת מצרים, Yeẓi'at Miẓrayim: lit. 'Mısır'dan Ayrılış') Tanah'a göre İsrail'in Vaat Edilen Topraklar'daki kuruluş hareketi olarak bilinir ve tarihçilere göre İsrailoğulları'nın kuruluş efsanesidir.*Stricto sensu*'daki terim, Mısır'dan Çıkış Kitabı'nda anlatıldığı gibi İsraillilerin Mısır'dan kaçışını ifade eder; *lato sensu*, daha sonraki yasaları ve Mısır'ı Kenan'dan ayıran çöllerde dolaşmaları da kapsayabilir, Levililer, Sayılar ve Tesniye kitaplarında anlatılmıştır.

Mevcut anlatı, geç sürgün veya sürgün sonrası dönemin (MÖ 6. ila 5. yüzyıllar) bir ürünüdür. Ancak anlatının merkezi daha eskidir, esas olarak MÖ 8. ve 7. yüzyıllara ait Tesniyeci belgelerde yansıtılır.

Çağdaş tarihçilere göre, Çıkış Kitabı'nda anlatılan hikâyenin doğruluğunu sınayacak hiçbir kazıbilimsel kanıt yoktur.

Kaynakça
--------

1. ↑  *Methods for Exodus*. Cambridge University Press. 2010. ISBN 9781139487382. 21 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2022.
2. ↑  "John McDermott, "Reading the Pentateuch" (Paulist Press, 2002) p. 22". 24 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2022.
3. ↑  *What Did the Biblical Writers Know, and When Did They Know It?*. Eerdmans. ISBN 3-927120-37-5. 15 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2022.
4. ↑  *Exodus*. Cambridge University Press. 21 Mart 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2022.

* 

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4140624-2
* LCCN: sh85046388
* NLI: 987007562821805171

 |
Anayasasın orijinal hali
**1812 İspanyol Anayasası**, 19 Mart 1812 yılında Yarımada Savaşı sırasında Cadiz kentinde ilan edilen anayasadır. İspanya'nın bugünkü yönetim yapısının kökenini oluşturan anayasa, Napolyon modelinden esinlenerek oluşturulmuştur. Ülke il ve belediye gibi iki birimin varlığına dayandı. Anayasa ile Yasama organı olarak Cadiz Cortes kuruldu. Erkeklere seçme ve seçilme hakkı tanındı. Bunlarla birlikte ulusal egemenlik, basın özgürlüğü, toprak reformu ve serbest girişimin esaslarını kurumsallaşmıştır. Bu anayasa o dönemin en liberal anayasadır. Bu anayasa ile kralın yetkilerini azaltıyordu. Bundan dolayı Fransa isyan hareketini bölmek için VII. Fernando Valencay Antlaşması ile serbest bıraktı. Ancak devam eden tartışmalar sona 1820 yılında sona erdi.

Kaynakça
--------

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX312603
* BNF: cb119931899 (data)
* GND: 4182048-4
* LCCN: n83067376
* NLI: 987007326423305171
* SUDOC: 02801037X
* VIAF: 231894181
* WorldCat (LCCN): n83-067376

 |
26 Mayıs 2022 tarihinde Gaziantep ilinde bulunan Emniyet Genel Müdürlüğü binasına saldırı yapıldı.

Saldırı
-------

Gaziantep Valiliğinin karşı tarafında yer alan Emniyet Genel Müdürlüğü binasının ön tarafında yer alan ana kapıya saat 17.10’da gelen Ümit Koçyiğit isimli zanlı polis ekiplerine elindeki kumandayı ve üstüne giydiği bomba görünümlü yeleği göstererek "Kendimi patlatacağım" dedi. Olayın yaşandığı an zanlı polis ekiplerinin ateş açmasıyla vurularak yere yığıldı. Daha sonra ilk olarak polis ekipleri dron kullanarak zanlının üstünü kontrol etti ve bomba imha uzmanları zanlının yanına gitti.

Sonrası
-------

Olayın yaşandığı günün ertesi günü, İçişleri Bakanı Süleyman Soylu video konferans ile olaya anında müdahale eden Yılmaz Ordu, Yılmaz Uyanık, Ali Kurt, Orhan Çelik ve Bomba İmha Uzmanı Sinan Güneş isimli polisler ile konuşmuş, tebrik etmiş ve ödüllendirmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Gaziantep\'teki saldırganın kimliği belirlendi". *www.memurlar.net*. Erişim tarihi: 22 Aralık 2023.
2. ↑  "Gaziantep Emniyet Müdürlüğü önünde bir kişi etkisiz hale getirildi". *www.aa.com.tr*. 22 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Aralık 2023.
3. ↑  "İçişleri Bakanı Süleyman Soylu sahte bomba düzeneği ile canlı bomba eylemine müdahale eden polis memurlarını ödüllendirdi". *gaziantep.gov.tr*. 22 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Aralık 2023.
**Şadıllı Aşireti** Türkiye'nin Doğu Anadolu, Güneydoğu Anadolu, Akdeniz bölgelerinde, İran ve Azerbaycan'da mensupları bulunan, kimisine göre Kürt kimisine göre Türkmen kökenli bir aşirettir.

Dil ve Etimoloji
----------------

Şadıllı topluluğu genellikle Kurmancça konuşma birlikte Zazaca konuşanlarıda vardır.Osmanlı belgelerine göre, Kars-ı Meraş ile Eğin-Arapgir'de yaşayan bu aşiret "Yörükan taifesinden"dir. Yine 1563 tarihli bir Osmanlı belgesine göre, Kadirli'de yaşayan "Şadilü" cemaati, Oğuz'un "Avşar" boyundandır

Göçler
------

Şadililerin Anadolu'ya olan göçleri, farklı tarihi olaylar sonucu olmuştur. Bunlardan ilki, Selçuklu birliklerinde yer alanlardır. İkinci bir göç, Moğol istilaları sonucunda (1230′lu yıllarda ve sonrasında) olmuştur. Üçüncü bir göç, Şadıllı aşiretinin Alevi mensupları, Safevi devletinin kuruluşunda önemli bir rol oynamıştır. Böylece İran'a göç edenler olmuştur. Safevi şahları, muhafız alaylarına bu aşiretlerden asker alımı yapmıştır. Şah İsmail, Şah Tahmasp ve Şah Abbas zamanında İran içlerine ve Horasan bölgesine göçler olmuştur.

Bilinen son göç, 1829 yılında Kafkasya'nın bütünüyle Rus işgaline girmesinde ve sonrasında yapılan reformlar neticesinde yerlerinde edilenlerin zamanla Osmanlı Ülkesi'ne sığınmaları ile olmuştur. Günümüzde Erzincan, Tunceli, Erzurum, Sivas, Gümüşhane, Bingöl, Elazığ ve Maraş kentlerinde yerleşik olan Şadililer, yoğunluklu olarak bu son göç dalgası ile Anadolu'ya göç etmiş olanlardır. Daha önceki yüzyıllarda gelenler, Batı Anadolu'nun farklı kentleri dahilinde iskan etmektedirler; ancak bunlardan çok azı, tarihleri ile kendilerini özdeşleştirmektedirler.

Din
---

Şadıllılar Sünni, Alevi ve Caferi mezhebine mensupturlar. Sünni mezhebinden olanların çoğunluğu Şafii'dir. Belirli bir kısmı ise Hanefi'dir. Örneğin, Karakoçan ilçesi'nde yaşayan Şadıllılar'ın bir kısmı Hanefi mezhebindendir. Tunceli, Bingöl, Adana(Tufanbeyli), Maraş(Göksun ve Afşin), Sivas ve Erzincan illerindeki Şadıllıların tamamı ve Erzurum ve Elazığ'da bulunan Şadıllıların bir kısmı ise Alevidirler. Ermenistan' da Ezidi inançlarına bağlı üyeler bulunduran Kürt aşiretidir.

Kaynakça
--------

* İoannis Skilicis, *Tarihin Özeti* (Σύνοψις Ἱστοριῶν) (Abul-Aswar ile Bizans İmparatorluğu arasındaki ilişkilere dair)
* Ahmad bin Lütfullah (Münnecimbaşı), Cema al-Duwal (daha önceki tarihi kaynaklara dayalı, 17. yy.da Arapça yazılı bir kitap)
* Osmanlı Tahrir Defteri
* Kayıp Türkler Etnik Coğrafya Bakımından Kürtleşen Türkmen Aşiretler -Ali Rıza Özdemir

Bibliografya
------------

* V. Minorsky: Studies in Caucasian History (London 1953)(oldukça ayrıntılı)

Dış bağlantılar
---------------

* www.sadilli.com

1. ↑  Kennedy, Hugh (2015). "The Prophet and the Age of the Caliphates: The Islamic Near East from the Sixth to the Eleventh Century". Routledge. 22 Mart 2020 tarihinde kaynağından "The%20Kurdish%20dynasties%20which%20emerged%20in%20the%20second%20half"&f=false arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Şubat 2020.
2. ↑  "Şadıllı Kürt aşireti". 13 Mart 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Temmuz 2023.
**Hidayet Karaca** (d. 18 Ağustos 1963, Çankırı), Türk program sunucusudur. Samanyolu Yayın Grubu genel müdürü olarak da görev yapmıştır.

Hakkında
--------

18 Ağustos 1963 tarihinde Çankırı'da doğdu. İlk, orta ve lise öğrenimini İstanbul'da tamamladı. 1983 yılında Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Makine Bölümü'nü kazandı ve aynı üniversitede master programını bitirdi. Celal Bayar Üniversitesi'nde doktorasını tamamladı. İzmir'de *Zaman Gazetesi* Ege Bölge Temsilcisi olarak çalıştı. Ege Bölgesi Temsilciliği'nden sonra, iki yıl aynı gazetenin Ankara Temsilciliği'ni yaptı. Daha sonra, uluslararası yayın yapan (STV) Samanyolu Televizyonu'nun 1999'dan itibaren Genel Koordinatörü olarak görev yaptı. Basın Konseyi Yüksek Kurul Üyesi, Televizyon Yayıncıları Derneği Yönetim Kurulu Başkanı ve İzmir Gazeteciler Cemiyeti üyesidir.

Hakkında açılan dava
--------------------

Karaca, 14 Aralık 2014 operasyonunda gözaltına alındıktan sonra "terör örgütü yöneticiliği" suçundan tutuklanarak Silivri Cezaevi'ne gönderildi. Fethullah Gülen Cemaatinin, "Molla Muhammed" olarak bilinen Mehmet Doğan ve grubuna yönelik soruşturmada kumpas kurduğu ve usulsüzlük yaptığı iddiasıyla yürütülen soruşturma kapsamında hazırlanan iddianamede, Karaca'nın da aralarında bulunduğu 32 şüphelinin "silahlı örgüte üye olmak", "resmi belgede sahtecilik" ve "iftira" suçlarından 11,5 ile 26 yıl altışar ay arasında değişen hapis cezalarına çarptırılması talep edildi. 8 Haziran 2018 tarihinde mahkeme, Hidayet Karaca'nın da arasında bulunduğu 4 sanığın ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırılmasına karar verdi.

Özel hayatı
-----------

Hidayet Karaca, evli ve iki çocuk babasıdır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Ekrem Dumanlı ve Hidayet Karaca hakkında karar açıklandı" 25 Ekim 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. *Sabah*. 19 Aralık 2014. En son 18 Eylül 2015 tarihinde erişildi.
2. ↑  "Fethullah Gülen hakkında 34 yıla kadar hapis istemi" 20 Eylül 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. BBC Türkçe. 17 Eylül 2015. En son 18 Eylül 2015 tarihinde erişildi.
3. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 10 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Şubat 2019.
4. ↑  "Hidayet Karaca tutuklandı". 29 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Haziran 2015.

| * g
* t
* d
Samanyolu Yayın Grubu |
| --- |
| Televizyon | 
* Hazar TV (Socar Media'ya devretti)
* Mehtap TV (kapatıldı)
* Samanyolu Haber (kapatıldı)
* Samanyolu TV (kapatıldı)
* Yumurcak TV (kapatıldı)
* MC TV (kapatıldı)
* MC EU (yurtdışında faal)

 |
| Önemli kişiler | 
* Hidayet Karaca

 |
**Masatoşi Gündüz İkeda** (池田 正敏 ギュンドゥズ *Ikeda Masatoshi Gyunduzu*; 25 Şubat 1926, Tokyo - 9 Şubat 2003, Ankara), cebirsel sayılara katkılarıyla tanınan Japon asıllı Türk matematik bilgini.

1948'de Osaka Üniversitesi Matematik Bölümü'nü bitirdi. 1953'te doktor, 1955'te de doçent unvanlarını aldı. 1957-59 arasında Almanya'da Hamburg Üniversitesi'nde Helmut Hasse'nin yanında araştırmalar yaptı. Hasse'nin önerisi üzerine 1960'ta Türkiye'ye gelerek Ege Üniversitesi Tıp Fakültesinde İstatistik dersleri vermeye başladı. 1961'de aynı üniversitenin fen fakültesinde yabancı uzmanlığa atandı.

1964'te Türk uyruğuna geçerek, 1965'te doçent, 1966'da profesör oldu. 1968'de Ege Üniversitesi'nin izniyle bir yıl süreyle çalışmak üzere Orta Doğu Teknik Üniversitesi'ne gitti. İzninin bitiminde Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nin sürekli kadrosuna girdi. Çeşitli tarihlerde Hamburg, ABD'deki California ve Ürdün'deki Yermuk üniversitelerinde konuk öğretim üyesi,1976'da Princeton'daki Yüksek Araştırma Enstitüsü'nde araştırmacı olarak çalıştı. Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu'nun (TÜBİTAK) Temel Bilimler Araştırma Kurumunda yer aldı. Orta Doğu Teknik Üniversitesi Pür Matematik Araştırma Ünitesi başkanlığı yaptı. Cebir ve sayılar kuramına katkılarından dolayı 1979'da TÜBİTAK Bilim Ödülü'nü kazandı.

Japonya'da bulunduğu dönemde halkalar kuramı ve grupların matrisle gösterimi üzerine araştırmalar yapan İkeda, 1970'lerde cebirsel sayılar kuramına yönelerek, rasyonel sayılar cisminin salt Galois grubunun otomorfizimleri ve tümelliği konularında önemli çalışmalar gerçekleştirdi. Ünlü matematik dergisi Crelle's Journal'da yayımlanan bir çalışmasında Galois grubunun çok özel bir yapıda olduğunu gösterdi.

Özel yaşamı
-----------

Hamburg Üniversitesi'nde bulunduğu sırada tanıştığı Türk vatandaşı Emel Ardor ile 1964'te evlenen İkeda'nın Sinan ve İlhan adında 2 oğlu oldu. İlhan İkeda da kendisi gibi matematikçidir.

Kaynakça
--------

1. ↑  O'Connor, John J.; Robertson, Edmund F. "Masatoshi Gündüz Ikeda", *MacTutor Matematik Tarihi arşivi*

Dış bağlantılar
---------------

* Masatoşi Gündüz İkeda
* *Bilim ve Teknik* dergisi, Ekim 1996

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 117713333
* MGP: 26149
* VIAF: 10630487
* WorldCat: viaf-10630487

 |
**Tomas (Tovmas) Fasulyeciyan**    (d. 1843, İstanbul - ö. 1903, İskenderiye, Mısır) Osmanlı Ermenisi tiyatro oyuncusu, yönetmen.

Hayatı
------

İlkokulda öğretmenlerinin taklidini yaparak yeteneğiyle dikkat çeken Tomas Fasulyeciyan, 1858 yılında *"Şark Tiyatrosu"*'nda çalışmaya başladı. 1860 yılında Şehzadebaşı'nda "Temaşa-i Hüneri Opera-i Osmani Tiyatrosu" adlı bir oluşumun önünde yer aldı. 1862’de Ekşiyan’la birlikte İzmir turnesine katıldı; Trabzon ve Kafkasya turneleri yaptı; İstanbul’a dönünce Aziziye Tiyatrosu’nda gösteriler yaptı; 1863 yılında Trabzon'da gençlik tiyatrosu çalışmaları yaptı. Güllü Agop'un teşvikiyle Gedikpaşa Tiyatrosu'nda görev aldı. 1879’da Ahmet Fehim ve Küçük İsmail’in bulunduğu toplulukla Bursa’ya gitti, Ahmet Vefik Paşa tiyatrosunda oynadı. Kendi adıyla anılan tiyatro kumpanyasını Osmanlı devlet adamı Raşit Paşa desteğinde Bursa'da sürdürdü. Oyuncunun bu zamanlarını ve çektiği sıkıntıları anlatan *Sersem Kocanın Kurnaz Karısı* adlı eser Haldun Taner tarafından kaleme alındı ve Türk tiyatrosunda çokça sahnelendi.

1880 yılında Bursa'ya giderek 1885'e kadar çalışan Fasulyeciyan, Bursa'dan sonra Bulgaristan'a giderek sekiz yıl kalmış, döndükten sonra bir süre Samsun'da tiyatro çalışmalarında bulunmuştur. 1894 yılında yeniden Bulgaristan ve Romanya'ya giden Tomas Fasulyeciyan, Bulgaristan'da hastalanarak dostlarının yardımıylla Paris'e gitti. Bir süre sonra İskenderiye'ye gitti ve orada yoksul olarak öldü.

Sanatçı, Türk tiyatro tarihine önemli katkılarda bulunmuş, ve unutulmaz söylemini, şu tiradla tarihselleştirmiştir:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| "| *"Zaten aktör dediğin nedir ki? Oynarken varızdır, yok olunca da sesimiz bu boş kubbede bir hoş seda olarak kalır. Bir zaman sonra da unutulur gider. Olsa olsa eski program dergilerinde soluk birer hayal olur kalırız.*
*Görooorum, hepiniz gardoroba koşmaya hazırlanıorsunuz. Birazdan teatro bomboş kalacak. Ama teatro işte o zaman yaşamaya başlar. Çünkü Satenik’in bir şarkısı şu perdelere takılı kalmıştır. Benim bir tiradım şu pervaza sinmiştir. Hıranuşla Virginia’nın bir dialogu eski kostümlerden birinin yırtığına sığınmıştır. İşte bu hatıralar o sessizlikte saklandıkları yerden çıkar, bir fısıltı halinde sahneye dökülürler.*
*Artık kendimiz yoğuz. Seyircilerimiz de kalmadı. Ama repliklerimiz fısıldaşır dururlar sabaha kadar. Gün ağarır, temizleyiciler gelir, replikler yerlerine kaçışır… Perde !"* | „ |
|  |

### Rol aldığı bazı oyunlar

* Ben Lielle’de Ben Lielle
* Küçük Polonya’da Pierre ve Jack Reno
* Değirmencinin Kızı’nda Tibio
* Bayan Saint Tropez’de George Moritz
* Yaşlı Onbaşı’da Onbaşı Simon
* Pamela’da Caspar
* Monte Christo’da Appa Faria
* Kırmızı Köprü Cinayeti’nde Gilbert Gaultier

Kaynakça
--------

Ayrıca bakınız
--------------

* Osmanlı İmparatorluğu'nda tiyatro
| * g
* t
* d
93 Harbi |
| --- |
| 
Balkan Cephesi
* Ziştovi
* Niğbolu
* 1. Şıpka Geçidi
* Elana
* 2. Şıpka Geçidi
* Pelişat
* Lofça
* 3. Şıpka Geçidi
* Gorni Dubnik
* Plevne
* Maçka
* Taşkesen
* 4. Şıpka Geçidi
* Filibe
* Harmanlı

Kafkasya Cephesi
* Sohum
* Kızıltepe
* Halyaz
* Zivin
* Gedikler
* Yahniler
* Alacadağ
* Deveboynu
* Erzurum
* Kars

 |

**Filibe Muharebesi** (17 Ocak 1878) 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın Tuna Cephesindeki son çatışmasıdır.

General İosip Gurko'nun kumandasındaki Rus ordusu Şıpka Geçidi Muharebelerini kazandıktan sonra İstanbul'a doğru ilerlemeye başladı. Rus ordusunun önündeki tek engel Süleyman Hüsnü Paşa'nın kumandası altındaki Filibe kalesiydi. 17 Ocak 1878 günü Yüzbaşı Aleksandr Burago'nın komutasındaki bir Rus birliği Filibe'ye saldırdı. Sayı bakımından çok üstün olan Rus ordusu Osmanlı ordusunu yenerek İstanbul'a geri doğru geri çekilmeye zorladı.

Rusya 31 Ocak günü Osmanlı Devleti'nin önerdiği ateşkesi kabul etti ama gene de İstanbul'a doğru ilerlemeye devam etti. Britanya Rus ordusunu korkutarak İstanbul'a girmesine engel olmak amacıyla savaş gemileri yolladı. Sonunda Rus ordusu Yeşilköy'de hareketini durdurdu. 3 Mart günü Ayastefanos Antlaşması imzalandı ve 93 Harbi son buldu.

Kaynakça
--------

* İngilizce Wikipedia "Battle of Plovdiv" maddesinin 10 Aralık 2008 sürümü 11 Ekim 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Wiglaf** (ö. 839), 827'den 829'a ve yine 830'dan ölümüne kadar Mercia Kralıydı. Ataları belirsizdir: 820'ler Mercia'da bir hanedan çatışması dönemiydi ve bu zamanın krallarının birçoğunun şeceresi bilinmiyor. Torunu Wigstan daha sonra Mercia'lı Penda’nın soyundan olarak kaydedildi , bu nedenle Wiglaf'ın Mercia'nın en güçlü yedinci yüzyıl krallarından biri olan Penda'nın soyundan gelmesi mümkündür.

Wiglaf , Doğu Anglia'ya karşı kampanya yürütürken öldürülen Ludeca'nın yerini aldı. İlk saltanatı, Egbert yönetimindeki rakip Anglo-Sakson Wessex krallığının devam eden yükselişiyle aynı zamana denk geldi. Egbert, Wiglaf'ı 829'da tahttan indirdi ve Mercia'yı bir yıl boyunca doğrudan yönetti. Wiglaf, krallığı 830'da zorla kurtardı, ancak Wiglaf Egbert'in egemenliğine tabi kalmış olabilir. Mercia, güneydoğu krallıklarını asla geri alamadı, ancak Berkshire ve belki de Essex , Mercian kontrolüne geri döndü. Mercia ve Wessex'in değişken servetlerinin nedenleri bir spekülasyon meselesidir, ancak Carolingian'ın desteği, hem Egbert'in yükselişini hem de ardından Mercia'nın toparlanmasını etkiledi. Wiglaf, Mercia'nın bağımsızlığını geri kazanmış gibi görünse de, toparlanma kısa sürdü ve yüzyılın sonlarında Mercia, Wessex ve Vikingler arasında bölündü. Wiglaf yaklaşık 839'da öldü ve sonunda yerine Beorhtwulf geçti. Wiglaf , Derby yakınlarındaki Repton'a gömüldü.

Kaynakça
--------
| * g
* t
* d
Teksas Devrimi |
| --- |
| Gonzales – Goliad – Lipantitlán – Concepción – Grass Fight – Bexar – San Patricio – Agua Dulce – Alamo – Refugio – Coleto – San Jacinto |

**Alamo Muharebesi** (23 Şubat – 6 Mart 1836), Teksas Devrimi'nin en önemli olaylarından biridir. Meksika Devlet Başkanı General Antonio López de Santa Anna'nın kumandanlığındaki birlikler, 13 gün süren bir kuşatmadan sonra San Antonio de Béxar (günümüzde San Antonio, Teksas) yakınlarında bulunan Alamo Misyonu'na yönelik bir taarruz başlattılar. Saldırı sonucunda Texian savunucularının ikisi hariç geriye kalan hepsi öldürüldü. Çatışma sırasında Santa Anna'nın acımasız olarak algılanan uygulamaları birçok Texianı (Teksas yerleşimcilerini ve Birleşik Devletler'den gelen maceraperestleri) Texian Ordusu'na katılmaya teşvik etti. İntikam arzusuyla kuvvet bulan Texianlar, 21 Nisan 1836'de gerçekleşen San Jacinto Muharebesi'nde Meksika Ordusu'nu mağlup ederek devrimi sona erdirdiler.

Texianlar olaydan birkaç ay önce tüm Meksikalı askeri Meksika Teksası'ndan defetmişlerdi. Sonrasında yaklaşık 100 Texian Alamo'da garnizon kurdu. Texian kuvvetlerinin sayısı, Alamo'nun nihai ortak komutanları olan James Bowie ve William B. Travis önderliğindeki takviye gücünün gelmesiyle biraz daha arttı. 23 Şubat'ta yaklaşık 1.500 Meksikalı asker, Teksası yeniden almak için başlatılan seferin ilk adımı olarak San Antonio de Bexar'a doğru yürüdü. 12 gün boyunca küçük çatışmalara giren her iki ordu da az kayıp verdi. Garnizonun böylesine büyük bir ordunun saldırısına karşı direnemeyeceğinin farkında olan Travis, asker ve malzeme talebiyle çok sayıda mektup yazdı fakat yardım çağrılarına 100'den az bir takviye birliğiyle yanıt verildi.

Meksika Ordusu, 6 Mart sabahının erken saatlerinde Alamo'ya doğru ilerledi. O vakitte Alamo garnizonunda yaklaşık 100 Texian bulunuyordu. İlk iki saldırıyı savuşturan Texianlar üçüncü bir saldırıya karşı koyamadılar. Meksikalı askerler duvarlara tırmanmaya başlayınca, Texian askerlerin çoğu binaların içine doğru geri çekildiler. Kaçmaya çalışırken binalara ulaşamayan savunucular Meksikalı süvariler tarafından öldürüldüler. Beş ila yedi Texian teslim olmuş olabilir; eğer öyleyse, hemen idam edildiler. Görgü tanıklarının birçoğu 182 ve 257 arasında Texianın hayatını kaybettiğini bildirdi. Alamo tarihçilerinin çoğu ise 400-600 Meksikalı'nın öldürüldüğü ya da yaralandığı konusunda hemfikirdir.
Karayipler'de, Rüzgârüstü Adaları mavi renkle vurgulanmıştır
**Rüzgârüstü Adaları**, Küçük Antiller'in kuzey kısmına verilen addır.

Coğrafya
--------

Karayipler'de, Porto Riko'dan güneydoğuya doğru bir yay çizerek uzanırlar ve çoğunlukla volkanik kökenlidirler. Bölgenin güneybatısında Rüzgâraltı Adaları yer almaktadır.

Rüzgârüstü Adaları, toplam yaklaşık 12.000 km² bir alana ve yaklaşık üç milyon bir nüfusa sahiptir. Siyasi olarak bölgede bulunan bazı adalar Fransa, Birleşik Krallık, Amerika Birleşik Devletleri ve Hollanda'ya ait olup sekiz ada bağımsız devlet olarak yer almaktadır.

Etimoloji
---------

"Rüzgârüstü Adaları" adı, yıllık yağış miktarının 2000 mm'den fazla olduğu nemli bir iklimden sorumlu olan bu enlemlerde Alizeler rüzgârlarının hâkim rüzgâr yönünden gelmektedir. Bölgenin güneyde yer alan Rüzgâraltı Adaları ise kuzeydoğu alize rüzgârlarından etkilenmez ve çok kuru bir iklime sahiptir.

İngilizce'de, Küçük Antiller'in bireysel bölgelerinin adları tamamen farklıdır: Martinik'ten Trinidad'a uzanan kısıma "Windward Adaları", Küçük Antiller'in (Virjin Adaları'ndan Dominika'ya) kuzey kısmına "Leeward Adaları" denir. Her ikisi birlikte Almanca'da "Rüzgârüstü Adaları" olarak bilinen adalara karşılık gelir. Güney Amerika'nın kuzey kıyısındaki "Leeward Adaları", ."Leeward Antilleri" olarak adlandırılmaktadır.

Leeward Adaları ayrıca 1671 ile 1816 arasında Antigua, Barbuda, İngiliz Virjin Adaları, Montserrat, Saint Kitts, Nevis, Anguilla ve (1940'a kadar) Dominika'yı ve ardından 1833'ten 1960'a kadar olan bir Britanya kolonisine de verilen addı. Bu koloniye 1871 ile 1956 yılları arasında "Leward Adaları Federal Kolonisi" ve ardından 1960 yılına kadar "Leward Adaları Bölgesi" adı verildi.

Bununla birlikte, genel İngilizce dilinin aksine, Dominika Leeward Adaları'na değil, Windward Adaları'na dâhil edilmektedir.

Adalar ve takımadalar
---------------------

Küçük Antiller kuzey ve güney olmak üzere ikiye ayrılır:

### Kuzey kısmı (Leeward Adaları)

* Britanya Virjin Adaları
* ABD Virjin Adaları
* Anguilla (Britanya Denizaşırı Toprakları)
* Saint Martin (Fransa)  Sint Maarten (Fransa ve Hollanda bölgesi)
* Fransa Saint Barthélemy (Fransa Denizaşırı Bölgeler Topluluğu)
* Saba ( Hollanda özel bölgesi)
* Sint Eustatius ( Hollanda özel bölgesi)
* Antigua ve Barbuda Barbuda (zu  Antigua ve Barbuda)
* Saint Kitts ve Nevis (Bağımsız)
* Antigua ve Barbuda Antigua ( Antigua ve Barbuda)
* Montserrat Montserrat (Britanya Denizaşırı Toprakları)
* Guadeloupe (Fransa Denizaşırı Bölgeler Topluluğu)
* Fransa Marie-Galante ( Guadeloupe)
* Venezuela Aves ( Venezuela Federal Bağımlı Bölgeler  Venezuela)
* Dominika (bağımsız devlet)

 Leeward Adaları
### Güney kısmı (Windward Adaları)

* Fransa Martinik (Fransa Denizaşırı Bölgesi)
* Saint Lucia (bağımsız)
* Saint Vincent ve Grenadinler Saint Vincent (Saint Vincent ve Grenadinler ana adası)
* Saint Vincent ve Grenadinler Grenadinler ( Saint Vincent ve Grenadinler)
* Grenada (Bağımsız)
* Barbados (Bağımsız)

Trinidad ve Tobago'ya bağlı adalar ile komşu Venezuela'ya bağlı Patos Adaları, Leeward Adaları arasında yer almamaktadır.

Dış bağlantılar
---------------