**İzzeddin el-Kasam** (Arapça: عزّ الدين القسّام; tam adı **İzzeddin bin Abdülkadir bin Mustafa bin Yusuf bin Muhammed el-Kassam**; 1882, Lazkiye - 20 Kasım 1935), Britanya mandasındaki Filistin'in bağımsız ve İslâmî bir ülke olması için ilk harekete geçen Arap din alimi ve vaizdir.

Yaşamı
------

Suriye'nin Lazkiye kasabasına bağlı Cebale köyünde doğdu. Ailesi son derece dindardı. Köy öğretmeni olan babası hayat görüşünün oluşmasında büyük rol oynamıştır. 14 yaşında köyünden ayrılarak Kahire'de El-Ezher Üniversitesi'ne kaydoldu ve burada Müslüman Kardeşler'e katıldı. Çok geçmeden kendi çevresini oluşturdu. Daha sonra köyüne dönen el-Kassam köyün camisinde imamlık yapmaya başladı. Vaazlarında İslâmî dirilişin ancak öze dönerek sağlanacağını, emperyalizmin en büyük düşman olduğunu dile getirdi. Kassam'ın ünü giderek tüm Suriye'ye yayılmaya başladı.

1911 yılında İtalyanlar Libya'ya saldırınca, Kassam halkı silahlı mücadeleye çağıran gösteriler düzenledi ve bir marş yazdı. Aynı zamanda Osmanlı ordusu için gönüllü askerler ve aileleri için para toplamaya başladı. Trablusgarp'a 250 gönüllüyle gitmeye hazırlanırken Balkan Savaşı'nın patlak vermesi nedeniyle cepheye gitmekten vazgeçti. Ardından I. Dünya Savaşı sırasında Osmanlı ordusunda savaşmak için başvurdu ve cephede garnizon imamı olarak görevlendirildi. Sonrasında Ortadoğu'da Osmanlı İmparatorluğu'nun ayrılma konusu ortaya çıktığında Cebele'ye dönerek bir halk ordusu kurdu. Savaştan sonra Fransızlar Suriye'yi işgal edince Ömer el-Baytâr ile birlikte direniş hareketini başlattı. Fransızlar tarafından idam edilmek istendiğinde Filistin'e kaçarak Hayfa'ya yerleşti.

Filistin topraklarının Yahudi göçmenlerce satın alınmasına ya da işgal edilmesine şiddetle karşı çıktı. Hayfa'daki İslâmî bir okulda öğretmenlik yapmaya başladı ve Genç Müslümanlar Birliği'ne katıldı. Burada tesadüf eseri Filistin ulusal savaşına önderlik eden el-Fetih'in fikir babası Hacı Emin el-Hüseyni ile tanıştı. Ancak onun milliyetçi fikirlerinden uzaktı. Yıllar sonra Hacı Emin ve el-Kassam'ın fikir önderliğini yaptığı hareketler, Filistin Kurtuluş Örgütü ve HAMAS haline dönüştü ve birbirlerine rakip olmaya devam etti.

Şeyh İzzeddin el-Kassam, Fransız işgaline karşı direnmek amacıyla küçük askeri hücreler kurdu. Lübnan-Filistin sınırında gerilla savaşı başlattı.

El-Kassam'ın silahlı mücadelesi Filistin'de bir Yahudi devleti kurulmasını destekleyen İngiltere'yi rahatsız ediyordu. 1935 yılında el-Kassam bölgede dolaşırken 500 İngiliz askeri tarafından kuşatıldı ve öldürüldü.

Mirası
------

Ölümünden sonra başlattığı isyanın başarısız olmasına karşın İzzeddin el-Kassam bir efsane haline gelmiştir. Cenazesi binlerce insanın katılımıyla devasa bir ulusal bütünlük gösterisine dönüşmüştür.

HAMAS'ın İzzeddin el-Kassam Tugayları onun adı verilmiştir. Yine HAMAS'ın kullandığı Kassam roketleri adını kendisinden almaktadır.

Kaynakça
--------

* Erdin, Murat (1999). *Hizbullah ve Hamas*. İstanbul: Sarmal Yayınevi. ISBN 975-8304-33-X.

1. ↑  Segev, Tom (1999). One Palestine, Complete. Metropolitan Books, s. 362

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 13295818X
* LCCN: n78049736
* NLI: 987007409641605171
* TDVİA: kassam-izzeddin
* VIAF: 43095619
* WorldCat: viaf-50402613

 |