**Patrick du Val** (26 Mart 1903 - 22 Ocak 1987) cebirsel geometri, diferansiyel geometri ve genel görelilik üzerine yaptığı çalışmalarla tanınan İngiliz bir matematikçi. Bir cebirsel yüzeyin Du Val tekilliği kavramı onun adını almıştır.

Erken dönem yaşamı
------------------

Du Val, Cheshire, Cheadle Hulme'de doğdu. Bir marangozun oğluydu, ancak ailesinin evliliği dağıldı. Çocukken, özellikle astım olmak üzere sağlığı bozuktu ve çoğunlukla annesi tarafından eğitildi. Mektupla öğretim kursu ile aldığı Londra Üniversitesi Harici Programından 1926 yılında birinci sınıf onur derecesi aldı. Oldukça dikkat çekici olan, evde okurken matematiksel makaleler yayınlamaya başlamasıdır. Bunların hepsi doğası gereği matematiksel olarak uygulandı ve *Philosophical Magazine* tarafından yayınlandı: *Geometrical note on de Sitter's world, De Sitter'in dünyası üzerine geometrik not* (1924), *The relations between antisymmetric tensors and tensor-densities, Antisimetrik tensörler ve tensör yoğunlukları arasındaki ilişkiler* (1924), *On discriminations between past and future, Geçmiş ve gelecek arasındaki ayrımlar üzerine* (1925) ve *The derivation of energy from action, Eylemden enerji türetilmesi* (1927).

Yetenekli bir dilbilimciydi, örneğin Peer Gynt okuyabilmek için kendine Norveççe öğretiyordu. Ayrıca tarihe büyük bir ilgisi vardı ama matematiğe olan sevgisi onu kariyer olarak sürdürmesine neden oldu. İlk yayınları uygulamalı matematiğe yöneldiğini gösteriyor.

Annesi Cambridge yakınlarındaki bir köye taşındı ve Lowndean Astronomi ve Geometri Profesörü Henry Baker ile tanıştı. Baker, ilgisini Cebirsel geometriye çevirdi ve 1927'de Cambridge'deki Trinity College'a girdi.

Geometri araştırmaları
----------------------

Du Val'ın araştırma öğrencisi olmadan önceki ilk çalışması, evrenin De Sitter modeli ve Grassmann'ın tensör hesabı da dahil olmak üzere görelilik üzerineydi. Doktorası cebirsel geometri üzerineydi ve tezinde Schoute'un bir sonucunu genelleştirdi. Cebirsel yüzeyler üzerinde çalıştı ve daha sonra kariyerinde eliptik fonksiyonlarla ilgilenmeye başladı.

1930'da Baker'ın gözetiminde *Belirli Çokgenlerin Simetri Grupları Tarafından Temsil Edilebilen Kendiliğinden Dönüşüm Gruplarına Sahip Cebirsel Geometrinin Belirli Konfigürasyonları Üzerine (On Certain Configurations of Algebraic Geometry Having Groups of Self-Transformations Representable by Symmetry Groups of Certain Polygons)* başlıklı bir tez ile doktora derecesini aldı. Bir araştırma öğrencisiyken, akademi üyesi araştırma öğrencisi Hodge da dahil olmak üzere, Coxeter ve Semple gibi birçok ünlü geometrici ile özel bir arkadaşlık kurdu. 1930'da dört yıllığına Trinity üyesi seçildi. Bu süre zarfında Roma'yı ziyaret ederek ve Federigo Enriques'le çalışarak yoğun bir şekilde seyahat etti, ardından 1934'te James W. Alexander, Luther P. Eisenhart, Solomon Lefschetz, Oswald Veblen, Joseph Wedderburn ve Hermann Weyl'in derslerine katıldığı Princeton Üniversitesi'nde çalıştı.

Du Val, 1936'da Manchester Matematik Bölümü'nde asistanlık dersi aldı ve burada beş yıl kaldı. Daha sonra, İstanbul Üniversitesi'ne saf matematik profesörü olarak gitmek üzere British Council tarafından finanse edildi. Orada Türkçe öğrendi ve hatta o dilde koordinat geometrisi üzerine bir kitap yazdı.

Amerika Birleşik Devletleri'nde Georgia Üniversitesi'nde büyüdükten sonra İngiltere'ye döndü, önce Bristol'da, ardından 1954'te University College London'da görev aldı ve 1970'te emekli olana kadar orada kaldı. Semple ile birlikte Londra'da geçirdiği süre boyunca Londra Geometri Semineri'ni yönetti.

Du Val'ın üç çocuğu vardı.

İleriki yaşamı
--------------

Du Val, emekli olduktan sonra İstanbul'a döndü. Üç yıl boyunca eskisi gibi aynı görevi sürdürdü ve ardından tarihi tersine çeviriyormuş gibi Cambridge'de emekli oldu.

İlginç bir karakter olarak hatırlanıyor. Örneğin, Manchester'da savaş sırasında, bir itfaiye görevlisi olarak görevlerini yerine getirirken, parapetlerde yürüyen pelerinli bir şahsiyet olarak hatırlandı. Ayrıca, gösterişli renkli yıldız şeklinde yirmi yüzlü (icosahedra) ile dolu büyük bir ip çantayı taşıyarak seyahat eden halkı şaşırtmasıyla da biliniyordu.

Çalışmaları
-----------

* Du Val, Patrick (1934a), "On isolated singularities of surfaces which do not affect the conditions of adjunction. I", *Proceedings of the Cambridge Philosophical Society*, **30** (4), ss. 453-459, doi:10.1017/S030500410001269X, Zbl 0010.17602
* Du Val, Patrick (1934b), "On isolated singularities of surfaces which do not affect the conditions of adjunction. II", *Proceedings of the Cambridge Philosophical Society*, **30** (4), ss. 460-465, doi:10.1017/S0305004100012706, Zbl 0010.17603
* Du Val, Patrick (1934c), "On isolated singularities of surfaces which do not affect the conditions of adjunction. III", *Proceedings of the Cambridge Philosophical Society*, **30** (4), ss. 483-491, doi:10.1017/S030500410001272X, Zbl 0010.17701
* Patrick Du Val, H. S. M. Coxeter, H. T. Flather & J. F. Petrie (1938), *The Fifty-Nine Icosahedra*, mathematical series 6, University of Toronto studies, ss. 1-26
* Patrick Du Val (1952), "*On surfaces whose canonical system is hyperelliptic*", *Canadian Journal of Mathematics*, cilt 4, ss. 204-221, MR 0048090
* Patrick Du Val (1964), "*Homographies, quaternions and rotations*", *Oxford Mathematical Monographs*, Oxford: Clarendon Press, MR 0169108  also(?): D. E. Littlewood (1965), "HOMOGRAPHIES, QUATERNIONS AND ROTATIONS", *Journal of the London Mathematical Society*, **s1-40** (1), doi:10.1112/jlms/s1-40.1.569b, Abstract by Patrick du Val
* Patrick Du Val (1973), "*Elliptic functions and elliptic curves*", *London Mathematical Society Lecture Note Series*, Londra-New York: Cambridge University Press, *9*, ISBN 0-521-20036-9, MR 0379512

Notlar
------

1. ↑  O'Connor, John J.; Robertson, Edmund F. "Patrick du Val", *MacTutor Matematik Tarihi arşivi*

Kaynakça
--------

* J. A. Tyrrell (1989), ""Obituary: Patrick du Val (Ölüm ilanı: Patrick du Val)", *Bulletin of the London Mathematical Society (Londra Matematik Derneği Bülteni)*, **21** (1), ss. 93-99, doi:10.1112/blms/21.1.93, MR 0967798
* H. M. Cundy (2002), "*Review: The Fifty-Nine Icosahedra by H. S. M. Coxeter; P. Du Val; H. T. Flather & J. F. Petrie*", *The Mathematical Gazette*, **86** (506), ss. 360-361
* P. Du Val (1931), "*The British Association Meeting*", *The Mathematical Gazette*, Bristol, **15** (211), s. 292
* J. C. P. Miller (1939), "*Review: The Fifty-Nine Icosahedra by H. S. M. Coxeter; P. Du Val; H. T. Flather & J. F. Petrie*", *The Mathematical Gazette*, **23** (253), ss. 105-107

Dış bağlantılar
---------------

* O'Connor, John J.; Robertson, Edmund F. "Patrick du Val", *MacTutor Matematik Tarihi arşivi*
* Mathematics Genealogy Project'te Patrick du Val
* "MathSciNet Author profile". 24 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi.
* "zbMATH entry". 7 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Ocak 2021.
* "An entry in The Mathematical Gazetteer of the British Isles". 11 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* CiNii: DA03204299
* GND: 117728705
* ISNI: 0000 0001 0988 965X
* LCCN: n82163199
* MGP: 4933
* NKC: jo2017938647
* NLA: 35242030
* NLI: 987007342076705171
* NTA: 160189128
* RERO: 02-A012479424
* SUDOC: 083546391
* Trove: 878785
* VIAF: 75210199
* WorldCat: lccn-n82163199

 |