Şükrü Tezer'e ait bir fotoğraf
**Şükrü Tezer** (d.1893, Larisa- ö.1969, İzmir), Türk asker, bürokrat.

Mustafa Kemal Paşa’nın savaş yaverlerinden birisidir. 1916-1918 arasında Edirne'den itibaren Diyarbakır, Doğu Suriye cephelerinde onun yakınında ve emrinde olmuştur. Mustafa Kemal, bu dönemde yaşadıklarını not ettiği hatıra defterini kendisine vermiş, bu defter "*Atatürk’ün Hatıra Defteri*" adı ile ilk defa 1972'de Türk Tarih Kurumu tarafından Tezer'in anıları ile birlikte yayımlamıştır.

Hayatı
------

Yunanistan’ın Larisa kentinde 1893 yılında dünyaya geldi. Babası, Larisa’lı Nuri Bey’dir. Ailesi, 93 Harbi’nden sonra Manisa’ya göç etti.

İlk ve orta eğitimini Manisa’da yaptıktan sonra İstanbul Beylerbeyi İhtiyat Zabit Mektebine (Yedek Subay Okulu) girdi. Balkan Harbi’nin başlaması üzerine eğitimini yarıda keserek Osmanlı ordusuna katıldı.

Okulda ayrıldıktan sonra ilk olarak Serez Redif Tümeni Merkez Alayı hücum taburuna atandı. Bu cephenin Balkan Savaşı’nda düşmesi nedeniyle 1912’de Çanakkale üzerinden İzmir’e gitti ve orada 12. Tümen'de görev aldı. Çanakkale Savaşı'ndan sonra tümenle birlikte Edirne'ye gitti.

### Mustafa Kemal’in yaverliğine getirilmesi

O sıralarda 16. Kolordu Komutanı olarak Edirne'ye atanan Mustafa Kemal'e, bir eğitim sırasında kendisini tanıttı. Asteğmen Şükrü (Tezer) amcası olan Kurmay Binbaşı Fuat Bey’in önerisi üzerine 28 Şubat 1916’da Albay Mustafa Kemal'in yaverliğine seçildi. 
Şükrü Tezer, Mustafa Kemal’in ikinci yaveri olarak Muş-Bitlis cephelerinde bulundu. Bu sırada birinci yaver Cevat Abbas idi. Mustafa Kemal 7. Ordu komutanı olunca Şükrü Bey de yaver olarak atandı.

Mustafa Kemal, Alman generali Falkenhayn ile anlaşamayıp 7. Yıldırım Ordu Kumandanlığından istifa edince 15 Ekim 1917’de başyaver Salih Bozok, yaver Cevat Abbas ile birlikte Mustafa Kemal'in yanında İstanbul'a geldi. Bu sırada ağabeyinin vefatı nedeniyle Manisa’ya giderek üç ay kadar kalan yaver Şükrü, daha sonra Mustafa Kemal'in isteğiyle 2. Ordu komutanlığına atanarak Halep'e gitti. Mustafa Kemal Paşa ikinci defa 7. Yıldırım Ordu komutanı olarak Halep’e atandığında Şükrü Bey yine yaverlik görevine başladı.

### Osmanlı Ordusundan terhis olması

Mondros Mütarekesi imzalanınca Yıldırım Ordular Grup komutanı olan Mustafa Kemal Paşa ile birlikte Adana’ya gitti. Bu komutanlığın kaldırılıması üzerine 10/11 Kasım’da trenle İstanbul'a hareket eden Mustafa Kemal ile birlikte olan yaver Şükrü, bu arada terhis olması üzerine trenden Afyon'da indi ve memleketi Manisa’ya gitti.

### Sivil yaşamı

Manisa’da sivil hayata başlayan Şükrü Bey, Duyun-u Umumiye idaresinde çalıştı. Yunan işgali sırasında Anadolu'ya geçme imkânı bulamadı. İstiklal Savaşı sırasında Manisa’nın Yunanlar tarafından işgali üzerine birkaç defa tutuklandı; serbest bıraklıdğında her gün karakola gidip imza vermek mecburiyetine tabi tutuldu.

Zafer’den sonra Manisa Varidat Muhasebat Başkatipliği, Bergama Vergi Dairesi müdürlüğü ve Tekel idaresinde çalıştı. İzmir, Samsun, Bitlis, Diyarbakır ve Malatya’da Tekel idaresi müdürlüğü yaptıktan sonra 1949 yılında emekli oldu. Emeklilik yaşantısında anılarını kaleme aldı. 1969 yılında İzmir'de öldü. Anıları, ölümünden sonra yayımlandı.

Kaynakça
--------

1. ↑  **Atatürk’ün Hatıra Defteri**, *Tarihcininyeri.net sitesi, Erişim tarihi:17.05.2012*[*ölü/kırık bağlantı*]
2. 1 2  "Ali Vedat Balseven, **Türkiye'de Yaverlik Kurumu ve Atatürk'ün Yaverleri**, *Ankara Üniversitesi Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Ankara 2007*". 15 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mayıs 2012.

| * g
* t
* d
Mustafa Kemal Atatürk |
| --- |
| Hayatı | 
* Askerî kariyeri
* İzmir Suikastı
* Ölümü ve devlet cenaze töreni
	+ Anma
* Ödülleri

 |  |
| Ailesi ve yakınları | 
* Ali Rıza Efendi
* Zübeyde Hanım
* Makbule Atadan
* Latife Hanım
* Mecdi Boysan
* Ülkü Adatepe
* Sabiha Gökçen
* Zehra Aylin
* Rukiye Erkin
* Nebile İrdelp
* Abdurrahim Tuncak
* Fikriye
* Afet İnan
* Mustafa Demir
* Dişçibaşı Sami Bey
* Foks (köpek)

 |
| Yaverleri | 
* Salih Bozok
* Cevat Abbas Gürer
* Muzaffer Kılıç
* Şükrü Tezer
* Rüsuhi Savaşçı
* Sami Yanardağ
* Mahmut Celalettin Üner
* Cevdet Tolgay
* Ahmet Naşit Mengü
* Şükrü Özer

 |
| Düşünsel | 
* Atatürkçülük
* Atatürk İlkeleri
* Atatürk Devrimleri
* Atatürk milliyetçiliği
* Atatürk kişi kültü
* *Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir*
* *Ne mutlu Türk'üm diyene*
* *Türkiye Türklerindir*
* *Ya istiklâl ya ölüm*
* *Yurtta sulh, cihanda sulh*

 |
| Söylevleri | 
* Gençliğe Hitabe
* Onuncu Yıl Nutku
* Bursa Nutku

 |
| Yapıtları | 
* *Nutuk*
* *Geometri*
* *Yurttaşlık Bilgileri*
* *Cumalı Ordugâhı*
* *Taktik Tatbikat ve Seyahati*
* *Takımın Muharebe Talimi*
* *Zabit ve Kumandan ile Hasbihal*

 |
| Kurumsal | 
* Vatan ve Hürriyet Cemiyeti
* Cumhuriyet Halk Partisi
* Türk Dil Kurumu
* Türk Tarih Kurumu

 |
| Anıt ve müzeler | 
* Anıtkabir
	+ Tarihi
* Artvin Atatürk Heykeli
* Atlı Atatürk Anıtı
* Atatürk ve Kurtuluş Savaşı Müzesi
* İzmir Atatürk Anıtı
* Konya Atatürk Anıtı
* Mareşal Atatürk Anıtı
* ODTÜ Atatürk Anıtı
* Samsun Onur Anıtı
* Sarayburnu Atatürk Anıtı
* Taksim Cumhuriyet Anıtı
* Canberra'daki anıtı
* Bakü'deki heykeli
* Meksiko'daki heykeli

 |
| Diğer | 
* Popüler kültürdeki yeri
* Adını taşıyan şeyler
* Dinî inancı
* Damal'daki Atatürk silüeti
* Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanun
* Atatürk Yılı
* Güneş-Dil Teorisi

 |
| 
* Kategori **Kategori**
* Commons sayfası **Commons**

 |