Amiral **Sör Archibald Berkeley Milne, 2. Baronet**, GCVO, KCB (2 Haziran 1855 - 4 Temmuz 1938), Birinci Dünya Savaşı başladığında Birleşik Krallık'ın Akdeniz Filosuna komuta eden kıdemli bir Kraliyet Donanması subayıydı.

Denizcilik kariyeri
-------------------

Milne, amiral Sör Alexander Milne'nin oğlu, 1. Baronet ve Koramiral Sör David Milne'nin torunuydu. 1879'da Zulu Savaşları sırasında Lord Chelmsford'un yardımcısıydı. İngiliz kuvvetlerinin katliama uğradığı 22 Ocak 1879'da Isandlwana Muharebesi'nde sırasında ana ordudan ayrılmıştı.

1891'de kaptan rütbesiyle, böyle bir gemiden sorumlu subay için normal rütbenin sadece 'komutan' olmasına rağmen, HMY *Osborne'un* komutanlığını kabul etti. Bazı subaylar kariyerlerine olası kötü etkileri sebebiyle kraliyet yatlarında yalnızca kısa görevleri kabul ederken, Milne bunu amiral rütbesine giden bir yol olarak gördü. Britanya Akdeniz Filosu'nda görev yapan *Venus* kruvazörünün düzenli komutasından sonra, Aralık 1900'de Manş Denizi Filosu'nun ön dretnot zırhlısı HMS *Jüpiter* komutasına atandı. Ekim 1902'de, Kralın Donanma Yardımcısı görevine atandı. 1904'te tuğamiralliğe terfi etti. Nisan 1903'ten 1905'e kadar H. M. Yachts'a komuta ederek kraliyet hizmetine geri döndü. Bu süre zarfında, Kral VII. Edward ve ona "Arky-Barky" adını veren Kraliçe Alexandra'nın arkadaşı oldu. Hobileri, nadir orkideleri toplamak ve kraliyet hanımlarını eğlendirmek olarak tanımlandı. Milne, törenlere ve şekil disiplinine verdiği önemle kraliyet filosundaki resmi hizmet atmosferinin tadını çıkardı.

Bir sonraki görevi, 1906 yılına kadar Atlantik Filosu'nun ikinci komutanıydı. 1908'den 1910'a kadar Milne, Anavatan Filosu'nun 2. tümenine komuta etti. Milne 1911'de oramiral, Kasım 1912'de Akdeniz Filosu başkomutanı oldu. Atama, Kral George V'in görüşleri de dikkate alınarak Amirallik Birinci Lordu Winston Churchill tarafından yapıldı. Eski Amirallik Birinci Lordu Amiral Fisher ise Churchill'i donanmaya ihanet etmekle suçlayarak Milne'in böylesine önemli bir göreve atanmasından şikayet etti. Birinci Dünya Savaşı'nın başlangıcında, Akdeniz Filosu üç dretnot muharebe kruvazörü, dört büyük zırhlı kruvazör, dört hafif kruvazör ve 16 muhripten oluşuyordu.

*Goeben* ve *Breslau*'nun takibi
--------------------------------

4 Ağustos 1914 tarihinde Almanya; Büyük Britanya, Rusya ve Fransa'ya savaş ilan etmiş ancak henüz Almanya'ya savaş ilan edilmemişti. Milne aldığı emir doğrultusunda Almanya'nın Amiral Wilhelm Souchon komutasında Akdeniz'deki iki gemisi SMS Goeben ve Breslau'yu aramak üzere iki güçlü savaş gemisi HMS *Indomitable* ve *Indefatigable*'ı aramaya gönderdi. Almanlar, Cezayir'deki Philippeville ve Bône'nin Fransız sömürge limanlarını bombaladıktan sonra yakıt ikmali yapmak için İtalya'nın Messina kentine geri dönerken Milne'in gemileriyle karşılaştı.

Birleşik Krallık'ın resmi olarak Almanya ile savaşa girmesinin ardından Alman gemileri 5 Ağustos gece yarısı Messina limanından çıktı. Gerekirse zorla Almanya'nın yanında savaşa girmeye ikna etmek için Osmanlı İmparatorluğu'na yönelmişlerdi. Rotaları, Almanların batıdaki Cebelitarık Boğazı'na ilerlemelerini bekleyen Amiral Milne'i şaşırttı. Almanları takip edecek konumda olan tek gemisi hafif kruvazör HMS *Gloucester*'dı. Ertesi sabah (7 Ağustos), *Gloucester* yaklaşarak *Breslau'ya* ateş açtı. *Breslau* çatışma sırasında su hattında bir isabet aldı. Yunanistan'ın batı kıyılarının yakınında, *Goeben* ve *Breslau'nun* takibine Milne'nin ikinci komutanı Tuğamiral Sir Ernest Charles Thomas Troubridge tarafından yönetilen dört İngiliz gemisi tarafından daha katıldı. Troubridge'in gemileri (kruvazör HMS *Defence*, *Black Prince*, *Warrior* ve *Duke of Edinburgh*) *Goeben'den* daha küçük ve daha yavaştı; aynı zamanda silahları daha zayıftı ve çok daha az zırhlıydılar. Troubridge ve topçu subayı, Alman gemilerini gün ışığından önce engelleyemeyeceklerine karar verdi. Düşman muharebe kruvazörünün üstün hızı ve silah menzili sayesinde Troubridge'in gemilerini etkin çarpışma mesafesine yaklaşamadan avlayabileceğini düşünüyorlardı.

Souchon'un gemileri Konstantinopolis'e ulaştı ve Osmanlılar tarafından limana kabul edildi. Osmanlı diplomatları Almanlara, Büyük Britanya'nın yakın zamanda Türk hükümetine iki yeni savaş gemisi tedarik etmek için bir sözleşmeyi imzaladığını ancak Birleşik Krallık donanmasının savaş başladığında bu gemilere el koyduğunu hatırlatarak, *Goeben* ve *Breslau'yu* satın almayı teklif etti. 16 Ağustos'ta anlaşmaya varıldı gemiler kağıt üzerinde satın alındı, Souchon, Türk Donanması'nın başkomutanı olmuştu, gemi mürettebatları hala Almanlardan oluşuyordu. *Yavuz Sultan Selim* ve *Midilli* olarak yeniden adlandırılan gemiler 29 Ekim 1914'te Karadeniz Baskını'nı düzenleyerek Osmanlıların Almanya'nın yanına savaşla katılmasına sebep oldular.

Daha sonra Milne, savaşın geri kalanında yarı maaşla hizmet etti. 1916'da Chatham ve Sheerness limanlarını kapsayan Nore'da üç yıllık komuta teklif edildi ancak görev "diğer zorunluluklar" nedeniyle başka bir subaya verildi. Amirallik, Milne'nin olaydaki tüm suçlardan beraat ettirildiğini, en önemlisi de Milne'nin 1919'da diğer subayların terfisini ilerletmek için kendi isteği üzerine emekli olacağını duyurduğunda defalarca vurguladı. 1920'de Sir Julian Corbett'in savaşın resmi denizcilik tarihi, Milne'nin olayı ele alış biçimini eleştiriyordu; Milne, "kitabın ciddi yanlışlıklar içerdiğini" iddia etti. Milne, Amirallik'ten harekete geçmesini istedi, bunu yapmayı reddettikleri için 1921'de Milne, adını temize çıkarmak için "resmi tasdiki haklı çıkaran" *The Flight of the Goeben ve Breslau'yu* yazdı.

Kaynakça
--------

Özel

1. ↑  "Milne, Sir (Archibald) Berkeley". *HTML*. Oxford Dictionary of National Biography. 9 Ağustos 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ağustos 2008.
2. ↑  "Naval & Military intelligence" (36039). 15 Ocak 1900. s. 7.
3. ↑  **You must specify Şablon:And list when using {{London Gazette}}.**
4. ↑  Gordon p.237
5. 1 2 3  "Milne, Sir (Archibald) Berkeley". *HTML*. Oxford Dictionary of National Biography. 1 Ekim 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ağustos 2008.
6. ↑  'Castles' p.32
7. 1 2  Paul Chrastina, Trenches on the Web - The Pursuit of the *Goeben* and the *Breslau* 14 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Originally in *Old News* , Vol 7, No 4, Dec-1995 under the title *German Warships Flee British Fleet*
8. ↑  "Admiral Sir A. B. Milne" (48039). 6 Temmuz 1938. s. 18.
9. ↑  Milne (January 1921), *The Flight of the* Goeben and the *Breslau*, s. v, ISBN 9781786255518, 1 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 13 Ekim 2020

Genel
* Massie, Robert (2004). *Castles of Steel: Britain, Germany and the Winning of the Great War*. Random House. ISBN 0-224-04092-8.
* Geoffrey Miller, *Superior Force: The conspiracy behind the escape of* Goeben *and* Breslau 3 Ağustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. pub Hull, 1996, 0-85958-635-9
* Van Der Vat, Dan (2000). *The Ship that Changed the World*. Edinburgh: Birlinn. ISBN 1-84158-062-7.
* Admiral Sir A. Berkeley Milne, Bt. *The Flight of Goeben and Breslau: An Episode in Naval History*, London, Eveleigh Nash Company, 1921.
* Andrew Gordon (1996). *The Rules of the Game: Jutland and British Naval Command*. Londra: John Murray.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* ISNI: 0000 0000 5272 0561
* LCCN: nr2006003482
* SNAC: w6m14349
* VIAF: 24560774
* WorldCat: lccn-nr2006003482

 |