**11. Uluslararası İstanbul Bienali** (12 Eylül – 8 Kasım 2009), 2009 sonbaharında İstanbul'da düzenlenmiş çağdaş sanat bienalidir.

İstanbul Kültür Sanat Vakfı tarafından Koç Holding sponsorluğundan düzenlenen İstanbul Bienalleri'nin on birincisidir. Küratörlüğünü Ivet Ćurlin, Ana Dević, Nataša Ilić ve Sabina Sabolović'ten oluşan Hırvatistanlı kadın küratör kolektifi WHW yapmıştır.

Alman şair ve tiyatro insanı Bertol Brecht'e odaklanan bienal, neoliberal politikalar, savaş, cinsiyet baskısı, Marksizm gibi konuların etrafında şekillenmiştir. Bienal süresince 40 ülkeden 70 sanatçı ve sanatçı grubunun 120'den fazla projesi sergilenmiştir.

Tema
----

11. Uluslararası İstanbul Bienali, *"İnsan Neyle Yaşar?"* ana başlığı altında gerçekleşti. Başlık, Türkçeye "*İnsan Neyle Yaşar?*" olarak çevrilen "*Denn wovon lebt der Mensch?*" adlı şarkıdan gelir. Bu şarkı, Bertolt Brecht'in Elisabeth Hauptmann ve Kurt Weill ile birlikte yazdığı *Üç Kuruşluk Opera* adlı oyunun ikinci perdesinin kapanış parçasıdır.

Küratörler, "İnsan Neyle Yaşar" sorusunu yeniden sorarak Bertol Brecht'i tekrar gündeme getirmeyi, çağdaş kapitalizm koşullarında sanatsal uğraşın rolü hakkında bir düşünme denemesine girmeyi amaçlamıştır.

Küratör
-------

Bienalin küratörlüğünü Hırvatistanlı dört kadın küratörden oluşan WHW (What, How & for Whom) adlı küratör kolektifi yapmıştır. 1999'dan itibaren çalışmalarını Zagreb'de sürdüren WHW, kâr amacı gütmeyen bir görsel gösteri kuruluşudur ve şu kişilerden oluşur: Ivet Ćurli, Ana Dević, Nataša Ilić, Sabina Sabolović.

Sanatçılar
----------

* Jumana Emil Abboud
* Vyacheslav Akhunov
* Mounira Al Solh
* Nevin Aladağ
* Hüseyin Bahri Alptekin
* Doa Aly
* Karen Andreassian
* Yüksel Arslan
* Zanny Begg
* Lidia Blinova
* Anna Boghiguian
* KP Brehmer
* Bureau d’études
* CANAN
* Cengiz Çekil
* Danica Dakić
* Lado Darakhvelidze
* decolonizing.ps
* Natalya Dyu
* Rena Effendi
* Işıl Eğrikavuk
* Etcétera...
* Hans-Peter Feldmann
* Shahab Fotouhi
* İnci Furni
* Igor Grubić
* Nilbar Güreş
* Margaret Harrison
* Sharon Hayes
* Vlatka Horvat
* Wafa Hourani
* Hamlet Hovsepian
* Sanja Iveković
* Haejun Jo & Dongwan Jo
* Jesse Jones
* Alimjan Jorobaev
* Michel Journiac
* KwieKulik
* Siniša Labrović
* Zeina Maasri
* David Maljković
* Marwan
* Avi Mograbi
* Rabih Mroué
* Aydan Murtezaoğlu & Bülent Şangar
* Museum of American Art
* Marina Naprushkina
* Deimantas Narkevičius
* Ioana Nemes
* Wendelien van Oldenborgh
* Mohammed Ossama
* Erkan Özgen
* Trevor Paglen
* Nam June Paik
* Marko Peljhan
* Darinka Pop-Mitić
* Lisi Raskin
* Société Réaliste
* María Ruido
* Larissa Sansour
* Hrair Sarkissian
* Ruti Sela & Maayan Amir
* Société Réaliste
* Mladen Stilinović
* Tamás St.Auby, Jinoos Taghizadeh
* Oraib Toukan
* Vangelis Vlahos
* Simon Wachsmuth
* Artur Żmijewski
* Chto delat? Ne

Mekânlar
--------

* Antrepo no. 3
* Feriköy Rum Okulu
* Tütün Deposu

Kaynakça
--------

1. ↑  "İnsan güncel sanatla yaşar mı?". *Evrensel.net*. 15 Ağustos 2009. 17 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "Bienal Soracak: "İnsan Neyle Yaşar?"". *Mimarizm.com*. 18 Kasım 2008. 8 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2023.
3. 1 2  Çakır, Bawer (18 Kasım 2008). "11. İstanbul Bienali'nin Sorusu: İnsan Neyle Yaşar?". *Bianet*. 26 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi.
4.11. Uluslararası İstanbul Bienali:  9 Nisan 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Erişim tarihi 30 Nisan 2023