**Kazakistan-Çin petrol boru hattı**, Çin'in Orta Asya'dan petrol ithalatına izin veren ilk doğrudan petrol boru hattıdır. Kazakistan'ın Hazar kıyısından Sincan, Çin'e kadar uzanmaktadır. Boru hattının sahibi Çin Ulusal Petrol Şirketi (CNPC) ve Kazak petrol şirketi KazMunayGas idir.

Tarihçe
-------

1997'de Çin ile Kazakistan arasında bir boru hattı inşaatı yapılması konusunda anlaşmaya varıldı. Boru hattının ilk bölümü Aktöbe petrol sahalarından Atırau'ya olan kısmı 2003 yılında tamamlanmıştır. Atasu, Kazakistan'dan Alashankou'ya olan boru hattı inşaatı Eylül 2004'te başladı ve Aralık 2005'te tamamlandı. Kenkiyak-Kumkol kısmının inşası 18 Ağustos 2007 tarihinde Kazakistan ile Çin arasında kabul edildi ve bu bölüm 11 Temmuz 2009 tarihinde tamamlandı.

Boru hattı Çin Ulusal Petrol Şirketi (CNPC) ve Kazak petrol şirketi KazMunayGas tarafından geliştirildi.

Hattın günümüzdeki kapasitesi yılda 14 milyon tondur. Boru hattının 2014 yılında yıllık 20 milyon ton nominal kapasiteye ulaşması beklenmektedir.[*güncellenmeli*]

Teknik açıklama
---------------

2.228 kilometre uzunluğundaki boru hattı Atırau, Kazakistan'dan Alashankou, Sincan, Çin'e kadar uzanmaktadır. Boru hattının Kenkiyak-Atyrau bölümü 449 kilometre uzunluğundadır ve günde 120 bin varil kapasiteye sahiptir. Boru hattının kapasitesi gelecekte günde 180 bin varile yükseltilme ihtimali vardır. Boru hattı, CNPC ve KazMunayGas arasında bir ortak girişim olan MunaiTas tarafından inşa edilmiştir ve işletilmektedir.

Boru hattının Atasu-Alashankou bölümü 700 milyon dolara mal olmuştur. 987 kilometre uzunluğundadır ve günde 200 bin varil kapasiteye sahiptir. Bu bölümün kapasitesinin günde 400 bin varile yükseltilmesi mümkündür. Boru hattının Alataw Geçidi'nde bir yağ ölçüm istasyonu bulunmaktadır. Boru hattı CNODC ve KazTrans Oil JSC arasındaki ortak girişim tarafından inşa edilmiştir ve işletilmektedir. Bu boru hattı boyunca ilk petrol Ağustos 2006'da rafineriye ulaşmıştır.

Kenkiyak-Kumkol bölümü 792 kilometre uzunluğundadır. Yıllık 10 milyon ton taşıma kapasitesine sahiptir. Bu bölüm 2011 yılında tam kapasitesine ulaşmıştır.

Alashankou-Duşanzi Ham Petrol Boru Hattı
----------------------------------------

Alashankou'd, Kazakistan-Çin petrol boru hattı, Maydağ Bucağı'na bağlayan 246 kilometrelik bir boru hattı olan Alashankou-Duşanzi Ham Petrol Boru Hattı ile bağlantılıdır. Boru hattının kapasitesi yılda 10 milyon ton petroldür ve esas olarak Duşanzi rafinerisine tedarik etmektedir. Boru hattı 21 Aralık 2005 tarihinde faaliyete geçmiştir ve ilk petrol 29 Temmuz 2006 tarihinde rafineriye ulaşmıştır. Boru hattı Çin Ulusal Petrol Şirketi (CNPC) tarafından inşa edilmiştir ve işletilmektedir.

Petrol tedarikçileri
--------------------

Kazakistan-Çin petrol boru hattında taşınan petrol, Aktobe bölgesi sahalarından ve Kumkol petrol sahasından tedarik edilmektedir. Gelecekte ana tedarik kaynağı Kaşagan sahasının olması planlanmaktadır. Boru hattı, Omsk-Pavlodar-Çimkent-Türkmenabat'a petrol nakliyesi için de kullanılmaktadır. Petrol bu boru hattı üzerinden Rus şirketleri TNK-BP ve Gazprom Neft tarafından taşınmaktadır.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3  "Kazakhstan-China oil pipeline opens to operation". Xinhua. 12 Temmuz 2006. 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mart 2008.
2. ↑  "China starts work on Kazakhstan-China oil pipeline". People's Daily Online. 25 Mart 2005. 26 Eylül 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mart 2008.
3. 1 2  "Kazakhstan-China oil pipeline to open in May". People's Daily Online. 27 Şubat 2006. 26 Eylül 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mart 2008.
4. ↑  Maria Golovnina (18 Ağustos 2007). "Kazakhstan, China agree on pipeline from Caspian". *Reuters*. 18 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mart 2008.
5. 1 2  "CNPC announces Kenkiyak-Kumkol section of Kazakhstan-China Oil Pipeline becomes operational" (Basın açıklaması). China National Petroleum Corporation. 15 Temmuz 2009. Erişim tarihi: 15 Temmuz 2009. [*ölü/kırık bağlantı*]
6. ↑  "Kazakhstan-China oil pipeline could start operating at its full capacity by 2014". energy global. 9 Kasım 2012. 15 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Haziran 2013.
7. ↑  "China-Kazakhstan pipeline starts to pump oil". *China Daily*. 25 Aralık 2005. 24 Nisan 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mart 2008.
8. ↑  "Beijing digs in with Kazakh pipes". *Upstream Online*. NHST Media Group. 9 Nisan 2008. 12 Ekim 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Nisan 2008.
9. ↑  Sébastien Peyrouse (Eylül 2007). "Economic Aspects of the Chinese–Central Asia Rapprochement" (PDF). Central Asia-Caucasus Institute & Silk Road Studies Program – A Joint Transatlantic Research and Policy Center. 7 Şubat 2009 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ocak 2009.
10. ↑  "Pipeline carries Kazakh oil to China". *China Daily*. Xinhua. 30 Temmuz 2006. 30 Haziran 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ocak 2009.
11. ↑  "Major events 2006". China National Petroleum Corporation. 3 Aralık 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ocak 2009.
12. ↑  Alexander Sukhanov (9 Şubat 2005). "Caspian oil exports heading east". Asian Times. 27 Eylül 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mart 2008.
13. ↑  "Gazprom Neft asks to send more oil to China". *Reuters*. 12 Mart 2008. 18 Mart 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mart 2008.

Dış bağlantılar
---------------

* Chow, Edward, Asya'daki Boru Hattı Politikasında24 Mart 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. "Orta Asya'nın Boru Hatları: Düşler ve Gerçeklik Alanı" : Talep, Enerji Piyasaları ve Arz Yollarının Kesişimi24 Mart 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ( Ulusal Asya Araştırma Bürosu, 2010)
* Orta Asya'daki Petrol Boru Hatlarının Jeopolitiği, Vestnik'te yer alan Kazakistan-Çin boru hatları, Rusya ve Asya Çalışmaları Dergisi 2007 Kış