recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Tim Paterson** (d. 1956) Amerikalı bilgisayar programcısı. MS-DOS işletim sisteminin temeli olan QDOS'u yazan kişidir.

Washington Universitesi'nde öğrenciyken Seattle, Washington'da bir bilgisayar dükkânında tamir teknisyeni olarak çalıştı. Haziran 1978'de mezun olduktan sonra Seattle Computer Products şirketinde tasarım mühendisi olarak işe başladı.

Bir ay sonra Intel, 8086 işlemcisini piyasaya sürdü. Kasım 1979'da SCP tarafından pazara sunulacak S-100 tabanlı 8086 işlemcili kartların tasarımı üzerinde çalışmaya başladı. Bu kartın üzerinde çalışabilen tek ticari yazılım Microsoft BASIC idi. Üzerinde gerçek bir işletim sistemi olmayan kartların satışı yavaşlamıştı. 8-bit işletim sistemleri konusunda CP/M ürünü ile isim yapmış Digital Research firmasının 8086 işlemcisi için 16-bit CP/M-86 işletim sistemini geliştimesi beklenirken Paterson, Nisan 
1980 tarihinde QDOS üzerinde çalışmaya başladı. 8086 assembly kodu ile yazılmış yaklaşık 4000 satırdan oluşan, CP/M işletim sisteminin API'leriyle uyumlu QDOS 0.10 sürümü Temmuz 1980'de tamamlandı.

Aralık 1980'de Microsoft QDOS lisansını satın aldı. Nisan 1981 tarihinde Paterson, SCP'den ayrıldı ve Mayıs 1981 - Nisan 1982 arası Microsoft için çalıştı. SCP için kısa süreli ikinci bir çalışma döneminden sonra kendi şirketini, Falcon Technology adı altında kurdu. Bu şirket 1986 tarihinde Microsoft tarafından satın alındı. Paterson 1986-1988 ve 1990-1998 olmak üzere iki dönem daha Microsoft için çalıştı.

Daha sonra Paterson Technology adında bir yazılım şirketi kurdu. Comedy Central televizyon programı Battlebots'da yer aldı. Paterson ayrıca SCCA Pro Rally serilerine de katılmaktadır. Bir de Tim Paterson’a ait olan DosMan Drivel adında blog sayfası bulunmakta.

Dış bağlantılar
---------------

* 3 Aralık 2005 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* 28 Şubat 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Kaynakça
--------



|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* ACM DL: 81100274045
* BNF: cb13950879n (data)
* ISNI: 0000 0004 5865 9481
* NLA: 35731731
* Trove: 561184
* VIAF: 93235069

 |
**Osman Demiroğlu** (1951, Korkuteli, Antalya - 13 Ocak 1983, Antalya), 26 Ağustos 1974'te karısının akrabası olan 12 yaşındaki Dudu Okan adlı kız çocuğunu tecavüz edip öldürdü. Yargılandı ve ölüm cezasına çarptırıldı. 12 Eylül Darbesi'nden sonra 1980-1984 arasında idam edilen 24'ü adli suçlu 50 mahkûmdan biridir.

Tecavüz, cinayet ve idam
------------------------

Osman Demiroğlu, 26 Ağustos 1974 günü, karısının akrabası olan 12 yaşındaki kız çocuğu Dudu Okan'ı, *"Karpuz yiyelim, sizin kavun karpuz tarlasına gidelim."* diye kandırdı. Tarlaya götürdüğü küçük çocuğun ırzına geçen Demiroğlu, suçunu gizlemek amacıyla Okan'ı boğarak öldürdü.

Osman Demiroğlu, Antalya Ağır Ceza Mahkemesi tarafından 7 Temmuz 1977'de ölüm cezasına çarptırıldı. Yargıtay 1. Ceza Dairesi, 6 Aralık 1977'de cezayı onadı. 12 Eylül 1980'de Türk Silahlı Kuvvetlerinin yönetime el koymasının ardından idam kararları da infaz edilmeye başlandı. Önce Danışma Meclisinden geçen Demiroğlu'nun idam kararı, son olarak 11 Ocak 1983 günü Cumhurbaşkanı Kenan Evren başkanlığındaki Millî Güvenlik Konseyinin 127. birleşiminde kabul edildi. Demiroğlu, 13 Ocak 1983'te Antalya Kapalı Cezaevi'nde asılarak idam edildi.

Ayrıca bakınız
--------------

* 12 Eylül Darbesi
* Türkiye'de ölüm cezası

Kaynakça
--------

1. ↑  "Millî Güvenlik Konseyi, 127. Birleşim, 11 Ocak 1983" (PDF). 25 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.
2. ↑  "12 Ocak 1983 tarihli Cumhuriyet gazetesi: MGK üç idamı onayladı". 9 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi.
**Sapadere kanyonu**, Antalya ilinin Alanya ilçesi, Sapadere köyünde yer alan Karstik oluşumlu kanyondur. Köyede adını veren Sapadere'nin oluşturduğu kanyonun uzunluğu 600 m, yüksekliği 400 m'dir. Kanyonun oluşumunda Kireçtaşı bloklarının kimyasal ayrışması etkilidir. Sapaderenin kanyondan çıktığı noktada, kanyonun tabanı coşkun akan dere tarafından kapatılmıştır. İç kısımlara geçmek için yan duvarlara demir çubuklarla doğaya uyumlu 600 m uzunluğunda tahta köprü inşa edilmiştir. Altta akan suyun üzerinden geçtikten sonra kanyonun sonunda Şelale yer alır. Şelalenin döküldüğü yerde suları epey soğuk olan dev kazanı (doğal havuz) oluşmuştur. Yaz mevsiminde bu doğal havuzun soğuk sularında yüzülmektedir.

Yakın zamana kadar sadece çevre halkın bildiği kanyon, yerel yönetimlerin yaptığı tanıtım çalışmalarıyla turist çekmeye başlamıştır. Kanyon girişinde gelen misafirlerin temel ihtiyaçlarının karşılanabileceği yeme-içme mekanları vardır. Kanyonun uzaklığı Alanya'ya 45 km, Antalya'ya 179 km'dir. Antalya-Mersin yolu üzerinde Alanya'yı 24 km geçtikten sonra Demirtaş beldesine gelinir. Demirtaş beldesinden asfalt yol ile Sapadere köyüne gidilir.

Kaynakça
--------

1. ↑  SONKAYA, Abdullah Kasım (2011). "Alanya" (PDF). Antalya Kültür Ve Turizm müd. 13 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 13 Mart 2014.

Dış bağlantılar
---------------

* Flick'de Sapadere Kanyonu13 Mart 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Sapadere Kanyonu Gezisi24 Ekim 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Taşeli** yöresi, Türkiye'nin 7 coğrafi bölgesinden biri olan Akdeniz Bölgesi'nin orta kesiminde yer alır. Bölge yaklaşık olarak Antalya ilinin doğu kesimi ile Mersin ilinin batı kesiminden oluşur. Taşeli Yöresi, Orta Toroslar'da Alanya'nın doğusundan başlayarak kıyıda Gazipaşa, Anamur, Bozyazı, Aydıncık ve Silifke'nin batı kesimleri ile iç kesimlerde Gülnar, Mut ve Ermenek'i kapsayan ve arazi yapısı çok kayalık ve engebeli olan bir bölgedir. Bölge, antik çağlardan günümüze birçok kültürlere ev sahipliği yapmıştır. Antik çağda bu bölgeye Taşlik Kilikya adı verilirdi. Bölgenin yüzey şekli ve toprak yapısı çok kayalık olduğundan bölgeye "**Taşeli**" denmiştir. Bölgenin bitki örtüsü defne, zeytin, meşe, keçiboynuzu, mersin gibi yaprakları 4 mevsim yeşil görünen maki grubuna ve diğer fundalarla çam, sedir, köknar, ardıç, servi gibi ağaçlarla kaplıdır. İklimi yazları sıcak ve kurak, kışları ise ılık ve yağışlı geçmektedir. Taşeli yöresinde yer yer düzlüklere rastlansa da çoğu yerler engebeli ve kayalıktır. Bu nedenle bölgede yaşayan halkın yegane geçim kaynağı tarım ve hayvancılık üzerinedir.

Önemli yerleşmeler
------------------

Taşeli yöresinde nüfus seyrektir ve genelde kıyılarda yoğunlaşmaktadır. Başlıca yerleşim yerleri Antalya ilinde Gazipaşa; Karaman ilinde Ermenek, Güneyyurt, Kazancı; Mersin ilinde Anamur, Gülnar, Bozyazı, Tekmen, Tekeli, Aydıncık, Büyükeceli, Zeyne, Kuskan, Taşucu, Yeşilovacık'tır.
**Maleik Asit** veya **cis-bütendioik Asit** olarak da bilinir, HO2CCH=CHCO2H formüllü, dibazik özellikte doymamış organik asit. Başlıca poliesterlerin yapımında kullanılan bu asitten fumarik asit gibi pek çok kimyasal bileşiğin üretiminde de yararlanılır. Maleik asit ve bunun susuz türevi sanayide benzenin bir katalizör eşliğinde yükseltgenmesiyle üretilir.

Reaksiyonlar/Tepkimeler
-----------------------

Maleik asit olefin ve karboksilli asitlerinkine benzer tepkimelere girer. Glikollerle esterleşerek poliesterleri ve suyunu kaybederek susuz maleik asiti oluşturduğu tepkimeler asit gruplarıyla, fumarik ve sülfosüksinik asite dönüştüğü tepkimeler ise çift bağıyla ilgili tepkimelerdir.

Fiziksel Özellikleri
--------------------

Maleik asit 139 °C-140 °C'de erir; daha yüksek sıcaklıklarda su kaybederek susuz maleik asite dönüşür. Susuz maleik asit, maleik asit gibi deriyi tahriş eden, zehirli bir bileşiktir ve çoğu kez maleik asit yerine kullanılır.

Üretim ve Endüstriyel Uygulamaları
----------------------------------

Maleik asitin trans izomeri fumarik asit (trans-butendioik asit) ise başta şahtere bitkisi, İzlanda likeni ve mantarlar olmak üzere doğada çeşitli canlılarda bulunur. Maleik asit gibi polyesterin üretiminde ve zehirli olmadığı için maleik asitten farklı olarak bazı gıdaların hazırlanmasında kullanılan bu bileşik maleik asitin izomerleştirilmesi ya da melasın mayalandırılmasıyla elde edilir. Fumarik asit suzus molekül oluşturamaması ve sudaki çözünürlüğünün oldukça düşük olması gibi özellikleriyle maleik asitten ayrılır.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4168704-8

 |
**Göyşaban**, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Lenkeran ilçesinin idari-bölge birimine bağlı bir köydür..

Tarih
-----

29 Nisan 1992'de Azerbaycan Cumhuriyeti Yüksek Sovyeti Ulusal Konseyi kararı ile Lenkeran bölgesinin Olkhovka köyü Göyşaban köyü olarak değiştirildi.

Toponymy
--------

Eski adı Gomuşavan'dı. Köyün adı hala halk tarafından kullanılmaktadır. On dokuzuncu yüzyıl kaynakları Gomuşavan hakkında bilgi verir. Geçmişte, köyün çevresi büyük sazlıklar ve sazlarla kaplı olduğu için birçok manda burada tutulurdu. Bu nedenle köye bu yerin adı verilmiştir, yani "mandaların saklandığı yer". 19. yüzyılın ikinci yarısında, Novo-Afon manastırının Sohum'daki rahipleri yerleşime Olkhovka adını verdiler. Olkhov, bu bölgede yetişen bir tür altın liken bitkisinin adıdır. Kiracılar kurutulmuş balık üretmek için bitkiyi toplayıp yaktılar. 1992'de Olkhovka adı kaldırıldı ve Goyshaban olarak resmileştirildi. 1933'te oykonim Gomshavan versiyonunda kaydedildi.

Coğrafi konum
-------------

Goyshaban köyü, Lenkeran ovalarında, Hazar Denizi kıyısında yer almaktadır.

Nüfus
-----

Nüfus 3348 kişidir.

Turizm
------

2016 yılında köyde Mandarin Oteli açıldı.

Kaynakça
--------

Azerbaijan
**Tuğba Işık Ercan** (d. 1977, İstanbul) Türk öğretmen ve siyasetçidir. TBMM 28. dönem AKP İstanbul milletvekilidir.

Hayatı ve kariyeri
------------------

1977 senesinde İstanbul'da dünyaya geldi. 1994 senesinde Kadıköy İmam Hatip Lisesi'nden mezun oldu. 1999 senesinde de Boğaziçi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Kimya bölümünü bitirdi. Mezuniyetinin ardından ABD'ye eğitim almak amacıyla gitti. ABD'de çeşitli ön lisans programlarını bitirdi. University of Akron’da Eğitim teknolojileri alanında yüksek lisansını yaptı. 2006 yılında Türkiye'ye geldi. Türkiye'de eğitim kurumlarında kimya öğretmeni olarak görev aldı. 2009 yılından beri kendisine ait eğitim danışmanlık şirketinde çalışmaktadır. 2012'den itibaren partisinin İstanbul kadın kollarında ve il yönetiminde çeşitli görevler üstlenmiştir. 14 Mayıs 2023 tarihindeki genel seçimlerde partisinden İstanbul milletvekili seçilmiştir. Evlidir ve iki çocuğu vardır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ". *www.tbmm.gov.tr*. 7 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2023.
2. ↑  "Kaim | Tuğba Işık ERCAN". *www.kaim.org.tr*. 20 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2023.
**Eureptilia** ("gerçek sürüngenler"), Sauropsida'nın iki ana grubundan birisidir. (diğeri Parareptilia'dır) Eureptilia yalnızca tüm Diapsidleri değil, aynı zamanda daha önce yaşamış Anapsida kladındaki, eski (artık tanınmayan) "Cotylosauria" ismiyle sınıflandırılan bir dizi ilkel Permo-Karbonifer canlılarını da içerir.

İlkellerin hepsi küçük, kertenkele benzeri formlarda idi ve muhtemelen böcekleri aramak için Paleozoik çalılıklarda koşuşturuyorlardı. Diapsidler , Permiyen Dönemi'den sonra yaşamış tek eureptilian kladıdır. Eureptilia, kafatasının, postorbital kemik ile temas halinde olmayan supraoksipital, tabular ve supratemporal kemiklere sahip olmasıyla karakterize olmuştur.

Sınıflandırma
-------------

Eureptilia, Tsuji ve Müller (2009) tarafından, özellikle *Captorhinus aguti* ve *Petrolacosaurus kansensis*'i içeren ancak *Procolophon trigoniceps*'i içermeyen en kapsayıcı klad olmak üzere, kök temelli bir klad olarak tanımlanmıştır. Buradaki kladogram, Muller ve Reisz'den (2006) sonra değiştirildi:


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Reptilia  | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | †Parareptilia |
|   |
|  Eureptilia  | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | †*Coelostegus* |
|   |
|   | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | †*Thuringothyris* |
|   |
|   | †Captorhinidae |
|   |

 |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | †*Brouffia* |
|   |
|  Romeriida  | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | †*Paleothyris* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | †*Hylonomus* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | †Protorothyrididae |
|   |
|   | Diapsida |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

Kaynakça
--------

1. ↑  Benton, M. J. Donoghue, P. C. Asher, R. J. Friedman, M. Near, T. J. & Vinther, J. (2015). "Constraints on the timescale of animal evolutionary history." *Palaeontologia Electronica*, 18.1.1FC; 1-106; palaeo-electronica.org/content/fc-1
2. ↑  Muller, J. and Reisz, R.R. (2006). "The phylogeny of early eureptiles: Comparing parsimony and Bayesian approaches in the investigation of a basal fossil clade." *Systematic Biology*, **55**(3):503-511. DOI:10.1080/10635150600755396
*Doki Doki Literature Club!* oyunu içindeki şiir yazma temalı mini oyun. Oyunun karakterlerinin *chibi* versiyonları sol altta görülebilir.
***Chibi*** (ちび veya チビ), kısa bir şeyi (bir nesne, insan veya hayvan) kullanılan Japonca argo sözcük. Terim, karakterlerin abartılı olarak küçük ve tombul, kısa bacakları ve büyük boy kafaları olan şekilde çizildiği belirli bir karikatür stilini tanımlamak için yaygın olarak kullanılır. İngilizce **super deformed** (**SD** olarak kısaltılır) olarak da bilinen bu çizim tarzı, manga eserlerindeki kullanımıyla Japon kültürünün bir parçası kabul edilir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Kawaii
* Moe (argo)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Chibi (argo)*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

Kaynakça
--------

1. ↑  Sato, Gen. (2004). *How to draw manga. 18, Super-deformed characters. 1, Humans*. Tokyo: Graphic-sha Pub. Co. ISBN 4-7661-1435-3. OCLC 56928543.
2. ↑  "Why Japan Is Hands Down The Coolest Country On The Planet - SMOSH". 31 Aralık 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Temmuz 2018.
3. ↑  "Japanese student turns philosophers into super-deformed anime-style characters - WOWJAPAN". 4 Ağustos 2017. 30 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Temmuz 2018.
Dōjin eserlerininen büyük satış mekanı olan Comiket
**Dōjin** (Japonca: 同人), Japonya'da bir ilgi alanını, etkinliği veya hobiyi paylaşan bir grup insandır. Manga, dergiler, romanlar, müzik (dōjin music), anime ve video oyunları (dōjin soft) dahil olmak üzere bu gruplar tarafından üretilen kendi kendine yayınlanan yaratıcı çalışmalara da dōjin denir. Basılı dōjin çalışmaları topluca dōjinshi olarak adlandırılır.

Dōjin çalışmaları genellikle amatördür ve doğaları gereği türetilmiştir, ancak bazı profesyonel sanatçılar normal yayıncılık endüstrisinin dışında materyal yayınlamanın bir yolu olarak dōjin kültürüne katılırlar.

Media Create araştırma ajansı tarafından yapılan yıllık araştırma, 2007'de otaku endüstrisinin 1,65 milyar Amerikan doları tutarındaki gelirinin %48'ini (792 milyon ABD doları) dōjin satışlarının oluşturduğunu gösterdi.

Kaynakça
--------

1. ↑  "株式会社メディアクリエイト" (Japonca). 26 Aralık 1996 tarihinde kaynağından arşivlendi.

Dış bağlantılar
---------------

* The Doujinshi & Manga Lexicon 7 Temmuz 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.: user-submitted database of *doujinshi* artists/circles/books, including name translations
Tebenkov'un Atlas haritalarının çizildiği Sitka Adası haritasının kesiti.
**Mihail Dmitriyeviç Tebenkov** (Rusça: Михаил Дмитриевич Тебеньков; ayrıca **Tebenkof**; 1802 - 3 Nisan 1872), bir Rus hidrograf ve Rus İmparatorluk Donanması'nın koramiraliydi. 1845'ten 1850'ye kadar Rus Amerikan Şirketi'nin müdürü ve Rusya'nın Amerika topraklarının valisi olarak görev yaptı.

Özellikle Alaska'nın hala az bilinen kıyılarını araştırıp haritalandırmasıyla tanınıyor.Onun *Atlas of the Northwest Coasts of America: from Bering Strait to Cape Corrientes and the Aleutian Islands* adlı yapıtı 1852'de yayınlandı ve 39 gravür harita içeriyordu.

Kariyer
-------

1821'de Mihail Tebenkov Deniz Harp Okulu'ndan mezun oldu. Sonraki üç yıl boyunca Baltık Denizi'nde farklı gemilerde görev yaptı. 1824'te Tebenkov, Narva yakınlarında gemi inşası amacıyla ağaç kesme işiyle görevlendirildi.

Ocak 1825'te Kuzey Amerika'da kolonileştirme ve ticaret çabalarına öncülük eden Rus Amerikan Şirketi'ne katıldı. Daha sonra 1826-1834'te şirketin sahip olduğu guletler olan *Golovnin,* *Ryurik,* *Chichagov'a* ve *Urup* adlı bir şalopaya komuta edecekti.

Tebenkov, 1831'de Rus İmparatorluk Hidrografi Servisi adına Norton Sound'u araştırdı ve şimdi kendi adını taşıyan körfezi gören ilk Avrupalı oldu. 1833'te St. Petersburg'a dönmeden önce Tebenkof Körfezi'ni araştırdı.

1835'te Tebenkov, Rus Amerikan Şirketi'nin gemisi Elena'nın komutanı olarak Kronstadt'tan Horn Burnu üzerinden Alaska'ya geri döndü *.* Nisan 1836'da Sitka'ya geldi. Tebenkov, 1845 ile 1850 yılları arasında Rus Amerikan Şirketi'nin müdürü ve Rusya'nın Amerika topraklarının valisi olarak görev yaptı.

Tebenkov belki de zamanının en seçkin Rus araştırmacısıydı ve Alaska kıyı haritalarının iyileştirilmesine çok fazla zaman harcadı ve sabırla çalıştı.

Miras
-----

Trebenkov'un ünlü *Atlas of the Northwest Coasts of America: from Bering Strait to Cape Corrientes and the Aleutian Islands* adlı yapıtı 1852'de yayınlandı. Bu atlasın 39 haritası, 1849 yılı dolaylarında Sitka'da Alaska-Rus melezi Kozma Terentev (ya da Terentief) tarafından oyulmuştu.

Tebenkof Körfezi'nin yanı sıra Alaska'nın Tebenkof Buzulu, Tebenkof Dağı ve Tebenkof Noktası gibi diğer coğrafi öğelere de Kaptan Mihail Tebenkov'un adı verilmiştir.

Çalışmalar
----------

* *Atlas sieverozapadnykh beregov Amerika.* Sitka (1872).
* *Gidrograficheskiia zamiechaniia ve Atlasu sieverozapadnykh beregov Amerika.* Sitka (1872).

Kaynakça
--------

1. ↑  "Exploration of Alaska" 9 Aralık 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Explore North website
2. ↑  "Atlas". 18 Temmuz 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi.

Dış bağlantılar
---------------

* Atlas, görseller

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 1016159544
* ISNI: 0000 0000 7387 0956
* LCCN: n82207932
* SNAC: w69c7jwb
* VIAF: 50584414
* WorldCat: lccn-n82207932

 |
Umman sahilinde abayeli bir yürüyüş.
Abaye adı verilen giysileriyle iki kadın. Arapça'da 'Abaye' üst giysisinin, 'nikab' ise yüzü örten peçenin adıdır.
**Abâye**, (Arapça: عباية) çoğulu **abâyât** (Arapça: عبايات), genellikle siyah renkli, bol, omuzlardan ayak bileğine kadar uzunlukta, daha çok Kuzey Afrika, Arap Yarımadası, İran, Mısır gibi ülkelerde giyilen kaftan veya çarşaf benzeri kadın üst giysisidir. Baştan itibaren başladığında çarşafa yakın bir görünüm alır. *Nikab* adı verilen; gözlerin dışında tüm yüzü kapatan yüz peçesi ile birlikte de giyilir. Abaye yüz ve eller dışında ayaklar dahil olmak üzere bütün bedeni kapatır. Bütün bunlara ek olarak siyah renkli bir eldiven ile eller de tümüyle kapatılabilmektedir.

Abaye ile aynı amaçla kullanılan ancak farklı biçim veya isimlere sahip giysiler vardır. Günümüz modellerine çoğunlukla kaftan adı verilir. Önü kapalı veya açık abaye biçimleri bulunmaktadır. Türleri bölgeden bölgeye değişiklik göstermektedir: Bazı abayeler siyah ve nakış işlemeli kumaştan iken bazı abayeler ise açık renkli ve tasarım bakımından değişiklik gösterebilmektedir.

Endonezya ve Malezya'da abaye için *kebaya* sözcüğü kullanılmakta olup bu sözcük Arapça aslı olan abayeden gelmektedir. Güney Asya'da abaye yerine giyilen kıyafet Burkadır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Kandura
* Celebiye
* Agel
* Burka
* Çarşaf

Dış bağlantılar
---------------

* Reinventing the Saudi abaya- Suudi abayenin yeniden keşfi (İngilizce) 31 Ekim 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi..Kaur-Jones, Priya, BBC. 12 May 2011.
* Al Hamaidi, History of Abaya-Abayenin tarihçesi (İngilizce).
* UAE National Clothes-(İngilizce)

Kaynakça
--------

1. ↑  Yarwood, Doreen (1978). *The Encyclopedia of World Costume*. New York: Bonanza Books. s. 9. ISBN 0-517-61943-1. 3 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Kasım 2013.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* TDVİA: aba--elbise

 |
**Akinetik mutizm**, ne hareket etme (akinezi) ne de konuşma (mutizm) eğiliminde olan hastaları tanımlayan tıbbi bir terimdir. Akinetik mutizm ilk olarak 1941'de hastaların hareket etme veya konuşma yeteneğinden yoksun olduğu bir zihinsel durum olarak tanımlanmıştır. Bununla birlikte, gözleri nesneleri takip edebilir veya ses tarafından yönlendirilebilir. Hastalar konuşma, yüz ifadeleri ve jestler gibi çoğu motor işlevden yoksundur, ancak belirgin bir uyanıklık gösterirler. Azaltılmış aktivite ve yavaşlık sergilerler ve fısıltılı tek hecelerle konuşabilirler. Hastalar genellikle muayene eden kişiye görsel bir fiksasyon gösterir, işitsel bir uyarana yanıt olarak gözlerini hareket ettirir veya sıklıkla tekrarlanan komutlardan sonra hareket eder. Akinetik mutizmi olan hastalar felçli değildir, ancak hareket etme istekleri yoktur. Birçok hasta, bir hareketi 'istedikleri' veya teşebbüs ettikleri anda, onları yapmak için bir 'karşı irade' veya 'direnç' oluştuğunu tarif eder.

Belirtiler
----------

* Motor fonksiyon eksikliği (fakat felç değil)
* Konuşma eksikliği
* İlgisizlik
* Yavaşlık
* Disinhibisyon

Ayrıca bakınız
--------------

* Seçici mutizm
* Locked-in sendromu
* Katatoni
* İrade yitimi

Kaynakça
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7  Cairns (1941). "Akinetic mutism with an epidermoid cyst of the 3rd ventricle". *Brain*. **64** (4): 273-290. doi:10.1093/brain/64.4.273.
2. 1 2  Otto (1998). "Akinetic mutism as a classification criterion for the diagnosis of Creutzfeldt–Jakob Disease". *Journal of Neurology, Neurosurgery, and Psychiatry*. **64** (4): 524-528. doi:10.1136/jnnp.64.4.524. PMC 2170038 $2. PMID 9576547.
3. 1 2  Nagaratnam (2004). "Akinetic mutism following stroke". *Journal of Clinical Neuroscience*. **11** (1): 25-30. doi:10.1016/j.jocn.2003.04.002. PMID 14642361.
4. ↑  *Awakenings*. United States: Vintage Books. 1973. s. 7.
5. 1 2  Yarns (2013). "Telephone Effect in Akinetic Mutism From Traumatic Brain Injury". *Psychosomatics*. **54** (6): 1-2. doi:10.1016/j.psym.2013.06.006. PMID 23932533.

Dış bağlantılar
---------------
**Brudziński bulgusu,** **Brudziński belirtisi** veya **Brudziński refleksi**, tümü menenjit veya menenjizmde görülebilen üç tıbbi belirtiden biridir. Üçünün de isim babası Józef Brudziński'dir.

Brudziński yanak belirtisi
--------------------------

**Brudziński yanak belirtisi** veya **Brudziński yanak fenomeni**, yanak üzerindeki baskının, genellikle göze veya üst dudağa yakın bölgenin seğirmesi ve tansiyon aleti ile üst kola basınç uygulandığında ön kolun fleksiyonu gibi bir refleks etkisine neden olduğu klinik bir işarettir.

Brudzinski boyun bulgusu
------------------------

**Brudziński boyun bulgusu** veya '**Brudziński semptomu**, boynun zorla fleksiyonunun kalçalarda refleks fleksiyona yol açtığı bulgudur. Menenjit, subaraknoid kanama ve ensefaliti olan hastalarda bulunur. Çok sık görülmez.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Josef Brudzinski and Vladimir Mikhailovich Kernig: signs for diagnosing meningitis". *Clinical Medicine & Research*. **8** (1): 13-7. March 2010. doi:10.3121/cmr.2010.862. PMC 2842389 $2. PMID 20305144.
2. ↑  Brudziński, Józef (1908). "Ueber die Kontralateralen Reflexe an den Unteren Extremitaeten bei Kindern" [A New Sign of the Lower Extremities in Meningitis of Children]. *Wien Klin Wochenschr*. **21**: 255-61.
Taebaek Dağları
**Taebaeksan dağı** veya **Taebaek dağı** olarak da bilinen Taebaeksan Güney Kore'nin sıra dağlarıdır. 22 Ağustos 2016 tarihinde Güney Kore'nin 22. milli parkına dönüştürülmüştür. 1.566.7 m (5.140 ft) yüksekliğe sahiptir.

Coğrafya
--------

Taebaeksan menzili 500 km uzunluğundadır ve ortalama yüksekliği 1.000 m'dir. Dağların doğu yamacı kıyıya dik bir fay hattı oluşturur, ancak batı tarafı hafif bir eğim oluşturur. Sobaek, Charyŏng ve Kwangju dağları gibi birçok mahmuz çıkıntıları ise güneybatıya uzanıyor. Güney Kore’nin en önemli nehirleri olan Han, Naktong ve Kum nehirleri, Taebaek Dağları’ndan geliyor. Mineral kaynakları arasında demir, kömür, tungsten, florit ve kireçtaşı bulunur.

Turizm
------

Gangwon-do Eyaleti, Yeongwol-gun İlçesi, Hyeol-dong Taebaek'te 1.460 metre yüksekliğinde Manggyeongsa Tapınağı bulunmaktadır. Bilgin Bodhisattva heykelini süslemek için inşa edilmiş bir tapınaktır. Bir Silla Hanedanlığı keşişi olan Jajang tarafından yaptırılmıştır. Tapınağın girişindeki "Dragon Spring" Güney Kore'nin en yüksek kaynağı olarak bilinir.

Taebaeksan'ın zirve sırtı, hem açelya çalılarına hem de antik porsuk ağaçlarına ev sahipliği yaptığından dolayı baharda ve kış aylarında çok fazla ziyaretçi çeker.

En yüksek zirveler aynı zamanda eski Şamanist sunak olan Cheonjedan'a da ev sahipliği yapar.

Ana Danggol girişi yıllık kar festivaline ve kömür madenciliği müzesine ev sahipliği yapmaktadır.

 3 Temmuz 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

 18 Ocak 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

1. ↑  "Taebaeksan". 18 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi.
**Apamealı Numenius**, Yunan Neopisagorcu filozof. M.S.2.yüzyılda Suriye'nin Apamea kentinde yaşamıştı. Neoplatonistlerin öncüsü kabul edilir.

Felsefesi
---------

Numenius'un sözlerinden parçalar Origenes, Theodoret ve özellikle Eusebius'un eserleriyle günümüze aktarılabilmiştir. Bu sözlerden anlaşıldığı kadarıyla onun Platoncu-Fisagorcu özellikle bir felsefesi vardı.

Numenius'un amacı Plato'nun felsefesini Aristocu ve Stoacı öğretilerden arındırarak orijinal haliyle yeniden ortaya koymaktı.

Numenius'un Hristiyan yazarlar tarafından da aktarıldığı kadarıyla her ne kadar üç tanrının bir olduğu şeklinde bir görüşü bulunsa da bedenin ruhun zindanı olduğu şeklinde ortodoks Yahudi-Hristiyanlıktan uzaklaşıp gnostiklere yaklaşan görüşleri de bulunmaktadır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Yenipisagorculuk

Kaynakça
--------

* Numenius of Apamea 6 Şubat 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 90780777
* BNE: XX1380647
* BNF: cb12485488b (data)
* CANTIC: a10492203
* CiNii: DA01321371
* GND: 118786563
* ISNI: 0000 0003 8324 5128
* LCCN: n88056991
* NKC: jn19981001910
* NLA: 35536354
* NLG: 25670
* NLI: 987007598686705171
* NTA: 069652929
* RERO: 02-A003647539
* SUDOC: 034060294
* Trove: 988309
* VIAF: 268463464
* WorldCat: lccn-n88056991

 |
**Doğal kaynaklar**, oluşumunda insanların etkisinin olmadığı ve doğal ortam içerisindeki belirli şartlara bağlı olarak oluşan doğal zenginliklerdir. Hava, su, toprak, bitki örtüsü, hayvanlar ve madenler Dünya'nın doğal kaynaklarını oluşturur. Doğal Hayatı Koruma Derneği'nin açıklamalarına göre; insanlık tarihinde hiç olmadığı kadar hızlı ve büyük miktarlarda tüketilen doğal kaynaklar, son 40 yılda birkaç kat daha artarak tahribata uğramıştır. Özellikle oksijen, su, bitki örtüsü, petrol gibi kaynakların büyük bir hızla azalması, canlıların yaşam alanlarını kısıtlamakta, çevresel felaketlere yol açabilecek iklim değişiklikleri yaratmaktadır (*küresel ısınma*). Örneğin içilebilir su, hayatın ana maddesi olmakla kalmayıp; insanların can damarlarından biri olan elektrik enerjisi üretiminde ilk sırada gelmektedir.Siz malmısınınız biz başka bir şey sorduk

|  | Kaynaklar | Örnekler |
| --- | --- | --- |
| Oluşum Kökenine Göre | Organik Kaynaklar | Petrol, kömür, doğal gaz, ormanlar vb. |
| İnorganik Kaynaklar | Tarım toprakları, su ve mineraller, madenler vb. |
| Oluşum Çevresi | Yer altı Kaynakları | Bütün madenler |
| Yerüstü Kaynakları | Sular, tarım toprakları, çağlayan, peri bacası vb. |
| Beslenmedeki Rolleri | Besin Maddesi Olanlar | Su ürünleri ve bazı bitkiler |
| Besin Maddesi Olmayanlar | Yer altı kaynakları |
| İşletilebilirlik | Tükenir Olanlar | Bütün madenler |
| Yenilenebilirler | Su, güneş, rüzgâr dalga |

Kaynakça
--------

1. ↑  *Doğal kaynaklar ve çeşitleri* 30 Mayıs 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.*, Erişim tarihi: 24 Nisan 2016*

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4075236-7
* NARA: 10642993
* NKC: ph117257

 |
Rolf Lagerborg
**Rolf Herbert Hjalmar Lagerborg** (d. 26 Nisan 1874, Helsinki - ö. 26 Ekim 1959, Porvoo), Finlandiyalı bir filozoftu.

Yaşamı
------

Lagerborg 1906'da Helsinki'de doçent oldu.

1929'da Åbo Akademi Üniversitesi'ne profesör olarak atandı. Edvard Westermarck 1932'de emekliye ayrılınca yerine Lagerborg geldi. O da 1942'de emekli oldu. Ömrünün son dönemini Porvoo'da geçirdi.

Lagerborg ilk makalesini *Moralens väsen* (Ahlakın özü, 1900) başlığıyla yayımladıktan sonra *Das Gefühlsproblem* (1905) tezine imza attı. Sonraki yıllarında bu iki eserin satır aralarını takip etti ve temel olarak etik, estetik ve psikoloji konularıyla ilgilendi. Psikanaliz ve davranışçılık, Lagerborg'un ele aldığı psikoloji akımlarıdır. Birçok tezinin yanında soybilimci olarak kendi ailesini araştırdı.

Kaynakça
--------

1. 1 2  Şablon:Bokref
2. ↑  Åbo Akademi: Filosofiska institutionen – en historik. 21 Ağustos 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Läst 10 augusti 2008.
Dilbilimde **iki dillilik**, bir topluluğun iki lehçesi ya da iki dili olmasıdır. Topluluğun her gün konuştuğu konuşma diline ("alt" tabir edilir) ek olarak, edebiyat, örgün eğitim ve bunun gibi özel durumlarda kullanılan kodlanmış bir dil ("yüksek" tabir edilir) vardır. Yüksek dil sıradan konuşmalarda kullanılmaz. Birçok durumda, *yüksek dil* kimsenin ana dili değildir ancak topluluktaki bireyler tarafından çeşitli akışkanlık seviyelerinde kullanılır.

Yüksek değişke, aynı dilin daha eski bir hali olabileceği gibi (Orta Çağ Avrupası'nda Latincenin durumu gibi), tamamen bağımsız bir dil olabilir (birçok Afrika ülkesinde bir Avrupa dili bu durumdadır) ya da mevcut lehçeye yakından ilişkili olmakla birlikte ayrı bir lehçe haline gelmiş olabilir (Fasih Arapçanın yerel Arapça lehçelerine göre, Mandarinin yerel Çince lehçelerine göre durumları gibi). Diğer bazı örnekleri, gündelik Almanca ve Yüksek Almanca; Katarevusa ve Demotik Yunanca; edebi Tamil ve konuşma Tamili; Endonezce'nin Baku ve Gaul biçimleri; edebi Galce ve konuşma Galcesidir.

Garifuna dili ise cinsiyet temelli iki dilliliği ile diğerlerinden ayrı bir yere sahiptir.

Tarihçe
-------

Bazı bilim insanlarına göre iki dilliliğin ilk örnekleri İslam'ın erken dönemlerinde ortaya çıkan Müslüman şehirlerine dayanır. İlk defa 1885 yılında, Emmanuel Rhoides Yunanca kökenli διγλωσσία (*diglōssia*) kelimesini bu özel anlamında kullanmıştır. Kısa süre içinde, Yunan Demotikçi Ioannis Psycharis tarafından Fransızca'ya (*diglossie*) aktarılmıştır. 1930 yılında William Marçais tarafından Arapça konuşan ülkelerdeki durumu tarif etmek için kullanılmıştır. Toplumdilbilimci Charles A. Ferguson terimin İngilizce karşılığı *diglossia*yı 1959 yılında kullanmaya başlamıştır. Onun iki dillilik tanımı bir toplulukta birden fazla dilin konuşulmasına ve bir *yüksek dilin* yalnızca yazılı olarak kullanılmasına dayanır. Bu terim çoğunlukla toplumdilbilimciler tarafından benimsenmiş ve farklı tanımlar önerilmiştir.

Kaynakça
--------

1. 1 2  Ferguson, Charles (1959). "Diglossia". *Word*. **15** (2): 325-340. doi:10.1080/00437956.1959.11659702.
2. ↑  Kelağaahmet, İbrahim (2017). "Skarlatos Vizantios'un Yunan Sözlük Bilimindeki Yeri ve 1835 Tarihli Sözlüğünde Tespit Edilen Türkçe Alıntılar". *Türkiyat Mecmuası*. **27** (2). s. 138. Erişim tarihi: 22 Haziran 2020.
3. ↑  Sneddon, James N. (2003). "Diglossia in Indonesian". *Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde*. **159** (4): 519-549.
4. ↑  Sayahi, Lotfi (2014). *Diglossia and Language Contact: Language Variation and Change in North Africa*. Cambridge, UK: Cambridge University Press. s. 57. ISBN 9780521119368.
5. ↑  Buth, Randall; Notley, R. Steven (2014). *The Language Environment of First Century Judaea: Jerusalem Studies in the Synoptic Gospels—Volume Two*. Leiden: BRILL. s. 59. ISBN 9789004264410.
6. ↑  Pauwels, Anne (2010). *Immigrant Dialects and Language Maintenance in Australia: The Case of the Limburg and Swabian Dialects*. Dordrecht: Foris Publications. s. 8. ISBN 9067651397.
**Birleşik Krallık'ta bilgi edinme özgürlüğü** mevzuatı, sırasıyla Birleşik Krallık ve İskoçya Parlamentoları tarafından kontrol edilmektedir ve her ikisi de 1 Ocak 2005 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

* Bilgi Edinme Özgürlüğü Yasası 2000
* Bilgi Edinme Özgürlüğü Yasası (İskoçya) 2000

Bazı bilgiler yalnızca 2004 Çevresel Bilgi Yönetmelikleri kapsamında elde edilebilir. İskoçya'daki birçok kamu kurumu (örneğin, eğitim kurumları) İskoç Parlamentosu tarafından kontrol edildiğinden, 2000 Yasası onlar için geçerli değildi ve bu nedenle İskoç Parlamentosuna ikinci bir yasa gerekliydi. Yasalar birbirlerine çok benzerdir ancak aynı değildir - İngiltere, Galler ve Kuzey İrlanda'da kapsanan kamu kurumlarının türleri İskoçya'da da kapsanmaktadır - ve gereklilikler benzerdir, ancak İskoç Yasası bilgilerin ifşa edilmesi lehine biraz daha güçlü ifadeler kullanmaktadır.

2000 Yasası, denizaşırı bölgelerdeki kamu kurumlarını veya kraliyet bağımlılıklarını kapsamaz. Bunlardan bazıları, halihazırda yürürlükte değildir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Freedom of Information Act 2000 and Freedom of Information (Scotland) Act 2002". *Information Commissioner for Scotland*. 11 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Kasım 2019.

Dış bağlantılar
---------------

* *Freedom of Information and Privacy Bill*. London: Parliamentary Stationery Office, 1977
* Information Commissioner's Office 17 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Scottish Information Commissioner's website 26 Nisan 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* What Do They Know? 18 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Make and explore Freedom of Information requests
İyon akışı.
Alfa ve beta birimleri.
**Na⁺/K⁺-ATPaz** ( sodyum- potasyum adenozin trifosfataz, aynı zamanda **Na⁺/K⁺ pompası** veya **sodyum-potasyum pompası** olarak da bilinir), tüm hayvan hücrelerinin zarında bulunan bir enzimdir (bir elektrojenik transmembran ATPaz). Hücre fizyolojisinde çeşitli işlevleri yerine getirir.

Na⁺/ K⁺-ATPaz enzimi aktiftir (yani ATP'den enerji kullanır). Pompanın kullandığı her ATP molekülü için üç sodyum iyonu zarın dış tarafına atılır ve iki potasyum iyonu zarın iç tarafına alınır; bu nedenle pompa döngüsü başına nette bir pozitif yükün zarın dış dışına atılması söz konusudur.

Sodyum-potasyum pompası 1957'de, 1997'de yaptığı çalışmalarla Nobel Ödülü kazanan Danimarkalı bilim insanı Jens Christian Skou tarafından keşfedildi. Bu keşif, iyonların hücrelere nasıl girip çıktığının anlaşılmasında önemli bir adım attı ve uyaranlara yanıt vermek ve dürtüleri iletmek için bu pompaya bağlı olan sinir hücreleri gibi uyarılabilir hücreler için özel bir öneme sahiptir.

Tüm memelilerin dört farklı sodyum pompası alt tipi veya izoformu vardır. Her birinin benzersiz özellikleri ve doku ifade kalıpları vardır. Bu enzim, P-tipi ATPaz ailesine aittir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "The Structure and Function of the Na,K-ATPase Isoforms in Health and Disease". *Frontiers in Physiology*. **8**: 371. Haziran 2017. doi:10.3389/fphys.2017.00371. PMC 5459889 $2. PMID 28634454.

Dış bağlantılar
---------------

* Medical Subject Headings *Sodium,+Potassium+ATPase*
* RCSB Protein Data Bank: Sodium–Potassium Pump 6 Ağustos 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* A video 12 Ocak 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. by Khan Academy.
Peter Paul Rubens tarafından yapılan "Abundantia" isimli tablo
Antik Roma dininde, **Abundantia** ayrıca **Abundita olarak** da adlandırılır (Latin telaffuz: [abʊnˈdantɪ.a]) bolluk ve refahın ilahi bir kişileşmesiydi. Abundantia adı bolluk veya zenginlik anlamına gelir. Bu isim, Abundantia bolluk, para akışı, refah, servet, değerli eşyalar ve başarı tanrıçası olduğu için uygundur. Tasarruflarınızı ve yatırımlarınızı korumanıza yardımcı olur. İmparatoru "Altın Çağ" koşullarının teminatçısı yapan dini propagandadaki erdemlerin somutlaşmışları arasındaydı. Dolayısıyla bolluk ile sanatta ve edebiyatta şekillenir, ancak çok az mitolojiye sahiptir. Roma Galya'sında ve Orta Çağ Fransa'sında bir şekilde hayatta kalmış olabilir. Bolluk, tahıl ve madeni paralarla dolu bir bereket taşırdı. Ara sıra bir hediye olarak tahılının veya parasının bir kısmını birinin evine bırakırdı.

Sanat ve alegori
----------------

Daha sonraki Batı sanatında, Abundantia genellikle bereketini ve mısır veya buğday demetlerini tutarak tasvir edilir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Abundantia, Roman Goddess of Abundance". *www.thaliatook.com*. 3 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Eylül 2020.
2. ↑  *Goddesses and Angels*. United States of America: Hay House. 2005. s. 215. ISBN 978-1-4019-0473-9.
3. ↑  J. Rufus Fears, "The Cult of Virtues and Roman Imperial Ideology," *Aufstieg und Niedergang der römischen Welt* II.17.2 (1981), p. 812.
4. ↑  Jürg Meyer zur Capellen, *Raphael: The Roman Religious Paintings, ca. 1508-1520* (Arcos, 2005), p. 264.
Laborant
**Laborant**, sağlık kurumları bünyesindeki çeşitli laboratuvarlarda hastanın durumu ile ilgili olarak, hekimin gerekli gördüğü tıbbi analizleri yapan teknik elemandır.

Görevleri
---------

* Deneyler, analiz ve testler için gerekli olan mikroorganizma kültürleri yetiştirme, boya ve sabitleştirme gibi teknikleri kullanarak salgı sıvılar, hücre, doku ve vücut organlarından örnek hazırlar
* Analiz için çözelti ve kültür ortamları hazırlar
* Laboratuvar araç-gereçlerini kullanarak istenilen deney, test ve analizler yapar
* İşlem sırasındaki gözlemlerini formlara kaydeder
* Deney, test ve analiz bulgularını rapor eder
* Laboratuvar araç-gereçlerini temizler, dezenfekte eder,bakımını yapar.

Kullanılan alet ve malzemeler
-----------------------------

* Cam ve porselen malzemeler (deney tüpü, pipet, buret, desikatör, huni, mezur, erlent, balon joje, baget)
* Cihazlar (mikroskop, santrifüj, yarı otomatize sistemler ve otoanalizörler, elektronik terazi, kan sayım cihazı)
* Kimyasal maddeler

Çalışma ortamı ve koşulları
---------------------------

Tıbbi laboratuvar teknisyenleri sağlık kuruluşlarının laboratuvarlarında görev yaparlar. Çalışma ortamı temiz ve ilaç kokuludur (kimyevi madde ve ilaç). Görevini genellikle oturarak yaparlar. Tıbbi laboratuvar teknisyeni birinci derece maddelerle (kan, idrar vb.) ve aletlerle ilgilidir, ancak hasta ve hasta yakınları ile de iyi ilişkiler kurmak durumundadır. Bu meslek zaman zaman tek başına, zaman zaman işbirliği halinde çalışmayı gerektirir. Dikkat edilmediği takdirde mikrop bulaşma ihtimali yüksektir.

Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
---------------------------------------

Tıbbi laboratuvar teknisyenleri, hastanelerde, tıp fakültelerinde, özel tahlil laboratuvarlarında, diğer sağlık kuruluşlarının araştırma merkezlerinde, hıfzısıhha enstitülerinde ve gıda sanayii işletmelerinde çalışabilirler.

Meslek Eğitimi Hakkında
-----------------------

Meslek eğitimi, üniversitelerin Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu, Tıbbi Laboratuvar Teknikleri bölümünde verilir. Eğitim süresi 2 yıldır. Bu süreçte ağırlıklı olarak görülecek olan bölüm dersleri biyokimya, mikrobiyoloji, histoloji, hematoloji, tıbbi biyoloji ve genetik, klinik immün hematoloji, parazitoloji, histopatoloji, nükleer tıp, immünoloji laboratuvarı, klinik laboratuvar uygulamaları, ilk yardım, halk sağlığı, meslek etiği, meslek esasları, anatomi ve fizyolojidir. Mezun olunduktan sonra kullanılacak olan unvan, Tıbbi Laboratuvar Teknikeri'dir.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4166330-5
* LCCN: sh85073754
* NKC: ph137873
* NLI: 987007550592405171

 |
**Benjamin Franklin Etkisi,** iyilik yaptığımız kişilere daha çok bağlandığımızı iddia eden fenomen.

Keşfeden ilk kişi Amerika Birleşik Devletleri'nin kurucularından Benjamin Franklin, bunu şöyle tanımlamıştır: *"Size iyilik yapmış biri, sizin ona yapma zorunluluğunuzu yerine getirmenize kıyasla, yeniden yapmaya çok daha hazır olacaktır."*

Sinirbilim ve psikolojide bilişsel uyumsuzluk adı verilen bu fenomene göre, insanlar arasındaki gerilimi çözmek için yaklaşım, davranış ve düşünceler değiştirilebiliyor. Bu durum, bonoboların anlaşmazlık yaşadıkları bireylerle seks yaparak aralarındaki sorunları çözmesi ve gerilimi dindirmesi gibi, uyumsuzluk ve anlaşmazlıkların çözülmesini sağlıyor.

İnsanlar arasının bozuk olduğu insanlara hediyeler alarak veya onlara iyilikler yaparak, aslında onların mutlu olmasını sağlamaktan veya iyiliğin karşılığını ummaktan daha çok, kendilerini o kişileri daha fazla sevmeye alıştırmakta ve sorunları çözmektedir.

Fenomenin tarihsel kökeni
-------------------------

Franklin, otobiyografisindeki bir örnekte, bir hasmının kütüphanesinde bulunan kitabı mektup yazarak, birkaç günlüğüne ödünç ister. İade ederken kendisine yapılan iyilikten ötürü duyduğu minneti dile getiren bir mektubu da iliştirir. Franklin, yöntemin rakiplerinin sempatisini kazanmaya çok katkısı olduğunu ve eskiye nazaran daha samimi davrandıklarını iddia etmiştir.

Kaynakça
--------

1. 1 2  "Arşivlenmiş kopya". 22 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Kasım 2020.
2. ↑  "Arşivlenmiş kopya". 28 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Kasım 2020.
**Bernoulli deneyi**, olasılık teorisi ve istatistik alanında önemli bir konsepttir. Bu deney, iki sonuçlu bir olayın tekrarlanan denemelerini ifade eder. Her denemede iki sonuçtan sadece biri gerçekleşir ve sonuçlar birbirinden bağımsızdır.

Tarihçe
-------

Bernoulli deneyi, İsviçreli matematikçi ve fizikçi olan **Jacob Bernoulli** tarafından 18. yüzyılda ortaya atılmıştır. Bernoulli, bu deneyi sırasıyla başarı ve başarısızlık olarak adlandırdığı iki sonuçlu olayların tekrarlanması olarak tanımlamıştır. Bernoulli ailesi, olasılık teorisi ve istatistik alanında önemli çalışmalara imza atmıştır ve bu deney onların temel katkılarından biridir.

Tanım
-----

**Bernoulli deneyi, aşağıdaki özellikleri taşır:**

1. Her denemede sadece iki sonuç vardır: başarı ve başarısızlık.
2. Her deneme birbirinden bağımsızdır, yani bir denemenin sonucu diğer denemeleri etkilemez.
3. Başarı ve başarısızlık olasılıkları sabittir. Başarı olasılığı **p**, başarısızlık olasılığı ise **1-p**'dir

Olasılık Dağılımı
-----------------

Bernoulli deneyi için olasılık dağılımı Bernoulli dağılımı olarak adlandırılır. Bu dağılım, başarı ve başarısızlık olasılıklarını kullanarak denemenin sonucunun olasılığını hesaplamamıza olanak tanır. Bernoulli dağılımı aşağıdaki formülle ifade edilir:

**P(X=k) = p^k \* (1-p)^(1-k)**

Burada X, denemenin sonucunu temsil eden rastgele değişken, k ise başarının gerçekleşme durumunu ifade eder.

Uygulamalar
-----------

Bernoulli deneyi, istatistik ve olasılık teorisinin birçok alanında kullanılır. Bazı uygulama alanları şunlardır:

* Reklam kampanyalarının etkililiğinin değerlendirilmesi.
* İlaç testlerindeki başarı oranlarının analizi.
* Finansal piyasalarda yatırım kararlarının değerlendirilmesi.
* Kalite kontrol süreçlerinin analizi.

Bu uygulama alanları, Bernoulli deneyinin temel prensiplerini kullanarak sonuçları analiz etmeyi ve kararlar vermeyi mümkün kılar.

Sonuç
-----

Bernoulli deneyi, olasılık teorisi ve istatistik alanında önemli bir kavramdır. İki sonuçlu denemelerin bağımsız olarak tekrarlanması üzerine kurulu olan bu deney, birçok uygulama alanında kullanılır. Bernoulli deneyi ve Bernoulli dağılımı, olasılıkların hesaplanması ve sonuçların analiz edilmesi için temel bir araçtır.
Polonya'nın fethinden sonra 1939'da Üçüncü Reich (koyu gri); Sovyet "etki alanı" ndan Polonya'nın ilhak edilmiş topraklarına getirilen Alman sömürgecileri
***Heim ins Reich*** (Türkçe: "Reich'a dönüş"), 1938'de başlayan, II. Dünya Savaşı sırasında Adolf Hitler tarafından izlenen bir dış politikaydı. Hitler'in girişiminin amacı, Nazi Almanyasının dışında (örneğin Avusturya, Çekoslovakya ve Polonya'nın batı bölgelerinde) yaşayan tüm Volksdeutsche'yi (etnik Almanlar) ikna etmekti. Nazi-Sovyet paktına uygun olarak Polonya'nın fethini takiben, bu bölgeleri Büyük Almanya'ya "yuva" getirmek için çabalamalılar, ancak aynı zamanda Alman kontrolü altında olmayan topraklardan yeniden yerleştirilmelilerdi. Heim ins Reich manifestosu, Versay Antlaşmasında yeni yeniden doğmuş Polonya ulusuna bırakılan bölgeleri, çeşitli göç alanlarını ve 6 Ekim 1939'dan sonra Avrupa'nın güneydoğu ve kuzeydoğu bölgelerini ve ayrıca Sudetenland, Danzig (şimdi Gdansk) gibi önemli Alman nüfusunun yaşadığı diğer alanları hedef almıştır.

Politikanın uygulanması VOMI (Hauptamt Volksdeutsche Mittelstelle veya "Etnik Almanlar için Ana Sosyal Yardım Dairesi") tarafından yönetildi. NSDAP'nin bir devlet kurumu olarak, tüm Volksdeutsche sorunlarını ele aldı. 1941'de VOMI, SS'nin kontrolü altındaydı.

Kaynakça
--------

1. ↑  R. M. Douglas (2012). *Orderly and Humane: The Expulsion of the Germans after the Second World War*. Yale University Press. s. 21. ISBN 978-0300183764. In a keynote address to the Reichstag to mark the end of the 'Polish campaign', Hitler announced on October 6, 1939 ... the *Heim ins Reich* (Back to the Reich) program. The prospect horrified many ethnic Germans, much of whose enthusiasm for Nazism had been predicated on the expectation that the boundaries of the Reich would, as in the cases of Austria, the Sudetenland, and Danzig, extend to embrace them. The prospect of being uprooted from their homes to face an uncertain future not even in Germany proper, but in the considerably less salubrious environment of western Poland, was much less attractive. So far from rallying enthusiastically to the Führer's call, therefore, many *Volksdeutsche* greeted the declaration of the *Heim in Reich* initiative with a deep sense of betrayal.

Dış bağlantılar
---------------

* Wikimedia Commons'ta **Resettlement of Volksdeutsche** ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur
**Cluster 5**, SARS-CoV-2 virüsünün mutasyona uğramış bir varyantına verilen addır. Danimarka'nın kuzeyindeki Jutland'da keşfedildi ve vizon çiftliklerindeki vizonlardan insanlara yayıldığına inanılıyor.

4 Kasım 2020'de, bu mutasyonun olası yayılımlarını önlemek için Danimarka'daki vizon popülasyonunun itlaf edileceği ve mutasyonu önlemek için Kuzey Jutland'ın yedi belediyesinde karantina ve seyahat kısıtlamalarının getirileceği açıklandı.

Dünya Sağlık Örgütü, Cluster 5'in nötralize edici antikorlara karşı orta derecede azalmış bir duyarlılığa sahip olduğunu belirtmiştir. Danimarka Devlet Serum Enstitüsü, mutasyonun geliştirilmekte olan COVID-19 aşılarına yanıt verme olasılığının düşük olduğunu açıklamıştır.

Danimarka, dünyadaki en büyük vizon kürk üreticisidir. Yarasalar ve insanlarla birlikte vizonlar, koronavirüslerle enfekte olabilen birçok memeli türünden biridir. Virüsün vizonlardan insanlara bulaşması ilk olarak Hollanda'da genetik izleme yoluyla belgelendi, bu da hükûmetin 2024'te yürürlüğe girmesi planlanan vizon çiftçiliği yasağını 2020'nin sonunda devre girecek şekilde öne almasını sağladı. ABD Tarım Bakanlığı, COVID-19 hastalığına yakalanmış vizon vakalarının Ağustos 2020'de Utah'da belgelendiğini doğruladı. 9 Kasım 2020'den bu yana, vizonlarda görülen COVID-19 enfeksiyonları Danimarka, İsrail, İtalya, Hollanda, İspanya, İsveç ve Amerika Birleşik Devletleri'nde rapor edilmiştir.

Ayrıca bakınız
--------------

* Covid-19 salgını

Kaynakça
--------

1. 1 2  "De fleste restriktioner lempes i Nordjylland". *sum.dk* (Danca). 20 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021.
2. ↑  AFP. "6 countries find coronavirus at mink farms; fears mutation could hinder vaccine". *www.timesofisrael.com* (İngilizce). 8 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021.
3. ↑  "Subscribe to read | Financial Times". *www.ft.com*. 4 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021.
4. ↑  CahanAug. 18, Eli; 2020; Am, 10:55 (18 Ağustos 2020). "COVID-19 hits U.S. mink farms after ripping through Europe". *Science | AAAS* (İngilizce). 18 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021.