ABD, Utah'ta bir patikada cross-country dağ bisikletçisi.
**Cross-country** (**XC**) **bisiklet**, dağ bisikletçiliğinin bir disiplinidir. Cross-country bisiklet 1996'da Olimpiyat sporu oldu ve dağ bisikleti'nin Olimpiyatlar'da yer alan tek formudur.

Arazi
-----

Cross-country bisiklet, gerçekleştirildiği araziye göre tanımlanır. XC parkurları ve patikaları, zorlu orman yolları ve tek yol (genişliğe bağlı olarak çift yol olarak da adlandırılır), düz yangın yolları ve hatta diğer yolları birbirine bağlayan asfalt yolların bir karışımından oluşur. Yakın zamana kadar, bu dağ bisikleti disiplininin teknik beceriden çok fiziksel beceriye dayanması nedeniyle, kros parkurları "kolay" veya "orta düzey" olarak kabul ediliyordu.

Bisikletler ve ekipman
----------------------

 Güney Afrika Burry Stander, bir çift süspansiyonlu Specialized ile kazanıyor.
7 ve 16 kilogram (15 ve 35 lb) arasındaki ağırlıklarıyla, en hafif dağ bisikletlerinden bazılarıdır. Genellikle önde süspansiyon çatalları bulunur ve bazen arkada süspansiyon bulunur. Hem ön hem de arkada, çoğu XC bisikletinin yaklaşık 100 milimetre (10,0 cm; 3,9 in) süspansiyonu olmasına rağmen, bazı sürücüler bisiklet kadro gücü ve teknolojinin gelişimine dayalı olarak 125 ila 150 milimetre (12,5 ila 15,0 cm; 4,9 ila 5,9 in) süspansiyon tercih ederler. Kadro geometrisi genellikle sürücüyü bir yol bisikletine göre biraz daha dik, ancak tepe inişi (downhill) bisikletinden çok daha az bir konuma yerleştirir.

Bisiklet kaskları genellikle cross-country sürüşü için kullanılır. Bununla birlikte, XC sürücüleri nadiren tam yüz kask takarlar ve tepe inişi bisikletçileri tarafından kullanılan tam vücut "zırhını" giymezler. Cross-country bisikletçileri, yol bisikletçilerine göre yaralanmalara daha yatkındır; ancak, XC sürücülerinin maruz kaldığı yaralanmalar genellikle ağır değildir.

Yarış
-----

Bir cross-country dağ bisikleti yarışı.
Cross-country yarışları, teknik becerinin üzerinde dayanıklılığı vurgular ve yarışların uzunluğu 30 dakika ile 24 saat arasında değişir. Daha yakın zamanlarda Marathon Cross Country veya "Marathon Distance" adında yeni bir kategori ortaya çıktı. Genellikle, maraton mesafe bisiklet yarışları 50 milin üzerindedir. 50 milin altındaki her şeye hala cross-country adı verilir. Ek olarak, birçok dağ bisikleti yarışı birkaç gün sürecek şekilde etaplara ayrılır. Yarışlar, noktadan noktaya veya tur temelli olabilir. Kısa parkurlu cross-country seyirci dostu olması için çok kısa turlardan oluşur.

Zamana karşı formatında gerçekleştirilen tepe inişi (downhill) yarışların aksine, cross-country yarışlar geleneksel olarak, bisikletçilerin yaşa ve/veya yeteneğe göre bölünmüş birkaç büyük grupta serbest bırakıldığı toplu bir başlangıç veya aralık başlangıcına sahiptir. Başlangıcı aşamalı hale getirmek istemeyen çok geniş alanlara sahip yarışlar, bazen yarışçıların bisikletlerine koşarak başladıkları bir Le Mans başlangıcı kullanır.

 2009 UCI Dünya Şampiyonası'nda 23 yaş altı erkek kros yarışı için başlangıç çizgisi.
Küresel olarak, XC yarışları Union Cycliste Internationale tarafından yönetilmektedir. Amerika Birleşik Devletleri'nde, USA Cycling'in bir bölümü USACMTB'nin yetkisi altındadır. Birleşik Krallık'ta, British Cycling yönetim organıdır.

Yarış disiplinleri
------------------

XCE (Cross-Country eliminatör), XCO (Cross-Country Olimpik) veya XCM (Cross-Country Maraton) gibi bazı XC yarış disiplinleri vardır.

### Cross-country eliminatör (XCE)

Bitiş çizgisini geçen son kişinin veya son iki kişinin yarış dışı olduğu bir yarış.

### Cross-country Olimpik (XCO)

Kısa parkur etrafında yarışılan turlu yarıştır. Olimpiyatlarda olan tek disiplindir ve yüksek dağ bisikleti becerileri gerektirmektedir.

### Cross-country Maraton (XCM)

Genellikle 65 ile 100 km arası bir rotadadır. Son yıllarda popülerlik kazandı çünkü XCM yarışmasına katılım yeni başlayanlar dahil herkese açıktır.

Tekerlek boyutu
---------------

 Avustralya'daki 2009 UCI Dünya Şampiyonasında kullanılan parkur
Diğer dağ bisikleti alanlarından daha fazla cross-country yarışlarında, optimum tekerlek boyutu konusunda bir tartışma vardır. Şu anki dağ bisikleti çağının başlangıcında yerleşmiş olan 26 inçlik tekerlek boyutu, 27,5 inç (650b) ve 29 inç jantlar artık çok daha popüler olduğundan, cross-country yarışlarının en üst seviyesinde neredeyse tamamen yok oldu. 650b tekerlekler, 584 mm çapında tekerleklerdir ve takılı bir lastikle yaklaşık 27.5 "dir.

650b bisiklet giderek daha yaygın hale gelirken, 29" bisiklet veya "29lar" 2000'lerin ortalarında ve sonunda hızla popülerlik kazandılar ve cross-country yarışlarında bir miktar başarı elde ettiler, ancak daha çok maraton cross-country'de. Popülerliklerinde kayda değer bir artış, bir Gary Fisher 29er ile yarışan ve kazanan Lance Armstrong ile geldi. Daha büyük tekerlek formatlarının avantajları, düşük hücum açısı nedeniyle daha az süspansiyon ihtiyacı ve ayrıca daha az momentum kaybıdır. Dezavantajları arasında ağırlık artışı, azalan hızlanma, daha yüksek yuvarlanma ataleti, 5'5" (165 cm) altındaki bisikletçiler için uyum sorunu ve daha yavaş kullanım, daha dik kafa borusu açıları ve daha yüksek çatal ofsetleri gibi geometri değişiklikleriyle daha yeni tasarımlarda işleme sorunları başarılı bir şekilde ele alınmaktadır. Diğer bir dezavantaj, diğer tüm değişkenlerin (jant teli numarası, jant tasarımı ve malzeme, vb.) Eşit olması, 26 "tekerleğin 29" olandan çok daha güçlü olmasıdır.

Ayrıca bakınız
--------------

* Dağ bisikleti yarışı
* NORBA
* Union Cycliste Internationale
* Cross-country eliminator

Kaynakça
--------

1. ↑  "Archived copy". 23 Şubat 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Şubat 2007.  Mountain Biking in the Olympics
2. ↑  "Bicycle helmet efficacy: a meta-analysis". *Accid Anal Prev*. **33** (3): 345-52. May 2001. doi:10.1016/S0001-4575(00)00048-8. PMID 11235796.
3. ↑  "Acute injuries from mountain biking". *West. J. Med*. **159** (2): 145-8. August 1993. PMC 1022220 $2. PMID 8212679.

Dış bağlantılar
---------------

 Wikimedia Commons'ta **Cross-country mountain biking** ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur

* Uluslararası Bisiklet Birliği (Union Cycliste Internationale) 18 Ağustos 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Uluslararası Dağ Bisikleti Derneği