**Francis Cecil Sumner** (7 Aralık 1895 - 12 Ocak 1954), ABDli eğitim reformu lideri.

"Siyah Psikolojisinin Babası" olarak anılır. Psikolojide doktora alan ilk Afrikalı Amerikalı olduğu kabul edilir.

Yaşamı
------

Arkansas’ta 7 Aralık 1895 tarihinde doğdu. 1900'lü yıllarda beyaz Amerikalılar ile Afrikalı Amerikalılar farklı okullara gönderildiğinden ve Afrikalı Amerikalıların gittiği okullarda verilen eğitimin niteliği düşük olduğundan, Sumner’in anne babası ona iyi bir eğitim sağlamak için özel bir gayret sarf etti. İlköğretimden sonra babası tarafından evde eğitildi.

1911 yılında, 15 yaşındayken özel bir sınavdan geçirilerek, lise diploması olmadığı halde Lincoln Koleji’ne (şimdiki Lincoln Üniversitesi) kabul edildi. Bu okulda felsefe alanında lisans eğitimi aldı. İngilizce, modern diller ve Yunanca dersleri aldı. 1915’te üstün başarıyla mezun oldu. 1916’da Clark Üniversitesi’ne ikinci bir lisans derecesi almak üzere gitti. İngilizce bölümünde lisans eğitimi aldı. Bu üniversitede rektör olan psikolog ve eğitimci G. Stanley Hall’dan ve dekanlık görevini yürüten psikolog James P. Porter’dan çok destek gördü. Hall ile usta-çırak ilişkisi içinde çalıştı. 1916’da İngilizce bölümünden mezun oldu. Lincoln Üniversitesi’ne geri dönüp psikoloji ve Almanca çalıştı. Akademik eğitimini psikoloji alanında ilerletme kararını verdi. Başvurduğu birkaç üniversiteden Freddedilince, kadınları ve azınlık üyelerini okula kabul etmekle ve bu konuda yapılan türlü itirazlara göğüs germekle ünlü olan Clark Üniversitesi rektörü Hall’dan destek istedi. Ondan aldığı destek ve yüreklendirme ile Clark Üniversitesi’nde "ırk psikolojisi" çalışmak üzere burs aldı. Adalet sistemindeki ırk temelli ayrımcılığı anlamaya ve ortadan kaldırmaya yönelik, tüm hayatı boyunca sürecek olan çalışmaları böylece başladı.

1917’de Clark Üniversitesi’nde psikoloji doktorası yapmaya hak kazandığı halde I. Dünya Savaşı’na katılmak üzere askere yazıldığı için eğitimi bir sene sonraya ertelendi. Asker olarak Almanya’ya gönderildi. Freud ve Adler’in Psikoanalizi başlıklı doktora tezi 14 Haziran 1920’de kabul oldu ve böylelikle psikolojide doktora unvanı alan ilk Afrikalı Amerikalı oldu. Çeşitli üniversitelerde akademisyen olarak çalıştı. Afrikalı Amerikalı akademisyenlere yönelik ayrımcılıktan ötürü çoğu zaman çalışmaları için ihtiyaç duyduğu araştırma fonunu elde edemedi. Kariyeri boyunca 45 makale yayınladı. ABD’deki eğitim kurumlarında Afrikalı Amerikalılar’a yönelik olumsuz tutum ve davranışları eleştiren makaleler yazdı. Zeka testlerinin ırkı biçimde kullanılmasını eleştirdi, psikolojik becerilerin sadece biyolojiyle, genetikle veya evrimle açıklandığı indirgemeci yaklaşımların karşısında durdu. Howard Üniversitesi’nde psikoloji bölümünün kurucusu ve 1928’den 1954’e kadar bölüm başkanı oldu. Kurucusu olduğu bölüm, Amerikan Psikologlar Derneği'nin ilk Afrikalı Amerikalı başkanı olan Kenneth B. Clark’ı ve diğer pek çok değerli Afrikalı-Amerikalı psikoloğu yetiştirdi, bu nedenle "Siyah Harvard" olarak anıldı.

60 yaşındayken bir kalp krizi geçirerek öldü.

Kaynakça
--------

1. 1 2  Sawyer, Thomas F. "Francis Cecil Sumner: His Views and Influence on African American Higher Education" (PDF). History of Psychology, Cilt 3, No 2, 2000. 12 Haziran 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2020.
2. ↑  "AAREG: Inspiring the Young Minds of Future". African American Registry. 12 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2020.
3. ↑  O'Doherty, Kieran C.; Hodgetts, Darrin. *The SAGE Handbook of Applied Social Psychology*. Sage. ISBN 9781473969261.
4. ↑  "Featured Psychologists Francis Sumner, PhD". *American Psychological Association*. 5 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2020.
5. ↑  King, D. Brett; William Douglas, Woody; Viney, Wayne (2013). *History of Psychology: Ideas and Context*. Routledge. ISBN 0205963048.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: no2013061011
* VIAF: 303622098
* WorldCat: lccn-no2013061011

 |