**Dimitri İliç Ulyanov**  (16 Ağustos 1874 Simbirsk / Rus Çarlığı - 16 Temmuz 1943 Leninski, Gorki / Sovyetler Birliği) - Rus devrimci, parti önderi ve doktor. Kırım Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin ilk başkanı. Rus sosyalist devrimci ve Sovyetler Birliği’nin kurucusu Vladimir İliç Lenin’in erkek kardeşi.

Biyografi
---------

Eğitim müfettişi İlya Ulyanov ile eğitimci Maria Ulyanova’nın 7. çocuğu olarak Simbirsk’te doğdu. 1893 yılında liseden mezun olduktan sonra Moskova Üniversitesi Tıp Fakültesi’ne girdi. Öğrencilik döneminde Moskova’da yasadışı "İşçi Birliği" adlı Marksist örgüte katıldı. Kasım 1897’de bu örgütün bir toplantısında tutuklandı ve üniversiteden atıldı. Bir yıl hapis yattıktan sonra Tula’ya sürgüne gönderildi. Ancak sürgünü kısa sürdü ve polis gözetiminde Podolsk bölgesine taşındı. Bundan sonra 1917 yılına kadar birkaç kez daha tutuklandı.

1900 yılında "İskra" gazetesinde çalışmaya başladı. 1901 yılında Tartu Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun oldu.
1903-1914 yılları arasında hem doktorluk yaptı, hem de devrimci faaliyetlerde bulundu. 1903 yılında, Tula’da Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi’nin II. Kongresi’ne ve Parti Merkez Komitesi’nin Kiev toplantısına katıldı. Ancak bu faaliyetleri sırasında defalarca kez tutuklanıp serbest bırakıldı.

1905 Devrimi’nden 1907 yılına kadar geçen süreçte Kırım, Moskova ve Simbirsk gibi farklı şehirlerde doktorluk yaptı. Ama RSDİP Merkez Komitesi üyesi olarak devrimci faaliyetlerine de devam etti.

I. Dünya Savaşı'nda seferberlik ilan edilince kendi iradesiyle orduya katıldı. Romanya Cephesi’nde Sivastopol ve Odessa’da Askeri Tıbbi İdaresi’nde doktor olarak görev yaptı.

Devrim Yılları
--------------

Rusya'nın savaştaki yenilgisi ve askerler arasında barış taleplerinin artmasıyla devrimci mücadeleye daha çok destek verdi. 1917 Ekim Devrimi sırasında Kırım’da Sovyet iktidarı için mücadeleye katıldı. Ocak 1918’de Sovyet taraftarı olarak Bahçesaray ve Simferopol’da savaştı. RSDİP Kırım bölge komitesi üyesi ve Devrimci Komite başkan yardımcısı olan Dimitri Ulyanov bu dönemde Alman Kayser birliklerinin Kırım’ı işgaline karşı direniş gösterdi.

Nisan 1919'da, Simferopol şehir parti komitesine seçildi. Kırım bölgesi Sağlık Halk Komiseri olarak atandı. 5 Mayıs 1919’da ise Kırım Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti Halk Komiserleri Konseyi Başkanı seçilerek Sovyet hükümetinin bölgedeki en üst temsilcisi oldu. 1921 yılına kadar, Rusya Komünist Partisi (Bolşevik) Kırım Bölge Komitesi ve Devrimci Komitesi üyesi olarak bu görevi sürdürdü.

1921 yılında Moskova’ya giderek Doğu Emekçileri Komünist Üniversitesi'nde çalışmaya başladı. Kremlin Tıbbi İdaresi, Moskova Lenin Müzesi, Doğu Emekçileri Komünist Üniversitesi ve çeşitli kliniklerde bilimsel çalışmalar yaptı. 1941 ve 1942 yıllarında Lenin’in hayatta kalmış tek kardeşi olarak Ulyanovsk’ta doğduğu evde yaşadı. Ancak bu dönemde SBKP XVI. ve XVII. Kongrelerine delege olarak katılarak siyasette etkin görev aldı.

Dimitri Ulyanov'un Victor adında bir oğlu ve Olga adında bir kızı oldu. Kızı Olga Ulyanova Moskova Devlet Üniversitesi'nde profesör olarak çalıştı ve "Lenin'in vatanı" adlı bir eser yazdı. Sovyetler Birliği'nin kurucusu Vladimir Lenin’in Rusya Komünist Partisi (Bolşevik) üyelik kartı Olga Ulyanova'da bulunmaktaydı.

Dimitri Ulyanov 16 Temmuz 1943’te Gorki şehrinde öldü ve naaşı Moskova’da ünlü Novodeviçi Mezarlığı’na defnedildi.

Kaynakça
--------

1. ↑   5 Mayıs 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Всероссийское генеалогическое древо

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* CiNii: DA11627527
* GND: 1051711657
* ISNI: 0000 0003 9178 7824
* LCCN: n85800654
* NKC: js2011636698
* NLI: 987007446645105171
* NTA: 071349871
* VIAF: 285687298
* WorldCat: viaf-285687298

 |