**FC Gelsenkirchen-Schalke 04**, daha çok bilinen adıyla **FC Schalke 04**, Kuzey Ren-Vestfalya eyaletinde Gelsenkirchen'e bağlı Schalke yönetim biriminde kurulu bir Alman futbol kulübüdür. Büyük başarıları 1930'larda ve 1940'ların başında yaşasa da Schalke Almanya'nın en popüler futbol takımlarından biridir. Kulüp, Mart 2014 itibarıyla 129.672 üyesiyle birçok spor kulübünden daha büyüktür ve Almanya'nın ikinci, Dünya'nın en büyük üçüncü spor kulübü durumundadır. 2020/21 sezonunu son sırada tamamlayarak Bundesliga'ya veda etmiştir. Ardından yeniden Bundesliga'ya yükselen Schalke 2022-2023 sezonunu ise 17.sırada tamamlayarak Bundesliga 2'ye düşmüştür. 2023-24 sezonunda Bundesliga 2'de mücadele edecektir.

Kulüp bünyesinde yer verilen diğer etkinlikler basketbol, hentbol, masa tenisi, kış sporları ve atletizmdir. Schalke 04 ilk Avrupa zaferini 1997 yılında Milano'da penaltı vuruşları sonucunda yendiği Internazionale karşısında UEFA Kupası'nı kazanarak elde etmiştir. Papa Jan Pol 1987 yılında Park stadyumundaki bir seremoni sırasında kulübün onursal üyesi olmuştur.
Schalke'nin Borussia Dortmund kulübü ile uzun yıllara dayalı bir rekabeti (Nehir derbisi) ve 1. FC Nürnberg ile bir dostluk ilişkisi vardır.

1904 yılında Almanya'nın işçi sınıfının, özellikle en büyük maden ocaklarının yoğun olduğu bölgede kurulduğu için madenciler lakabıyla anılmaktadır.

Kulübün şu anda kullandığı 61.482 kapasiteli stat 2001 yılında açılmıştır. Önceleri Gelsenkirchen Stadt ve Arena AufSchalke olarak anılan stadyum 2005 yılında Veltins firmasının sponsor olmasıyla Veltins-Arena adını almıştır.

Borussia Dortmund, Schalke'nin en büyük rakibidir. İki takımın da Westfalen Eyaletinde bulunması ve birbirine yakın olması sonucu aralarında oynadıkları maçlar derbi mücadelesi şeklinde geçer.

7 Almanya Şampiyonluğu olmasına rağmen en son şampiyonluğunu 1958 yılında alması şaşırtıcıdır. O sezondan bu yana şampiyonluğa 2001 ve 2007 yıllarında çok yaklaşmalarına rağmen takım rehavete girerek şampiyonluğu son haftalarda kaybetmiştir. Almanya içinde uzun süren sessizliğe rağmen 1997 yılında Internazionale'i penaltılarla geçerek UEFA Kupası'nı kazanmışlardır. UEFA Şampiyonlar Ligi'ndeki en büyük başarısını ise 2011 yılında yarı final oynayarak göstermiştir.

Gazprom Rus petrol firmasıyla 125 Milyon Euro'luk bir sponsorluk anlaşması yaparak kulüp finansal biçimden zenginleşmiştir. Ayrıca istenildiği zaman kullanılmak üzerine her yıl için 10 Milyon Euro anlaşılmıştır.

Pandemi dönemi futbolda en çok etkilediği takımlardan birisi Schalke 04'tür. Kulüp 2020'nin başından 2021 sezonunun sonuna kadar sadece 3 lig galibiyeti almıştır. 20 Nisan 2021'de Bundesliga'dan düşüşü kesinleşmiştir. Kulüp, 2021-22 sezonunda 2. Bundesliga'da mücadele edip tekrar Bundesliga'ya yükselmiştir.

Kulübün son zamanlarda bu kadar kötü gitmesine rağmen oldukça kulübüne oldukça sadık taraftarları vardır. Kulübün taraftar grubu Ultras Gelsenkirchen bir diğer ismiyle Nordkurve Gelsenkirchen'dir. Nordkurve Gelsenkirchen'i aynı zamanda çoğu Avrupalı futbolsever Avrupa'nın en güçlü ve agresif taraftar grubu olarak kabul eder.

Tartışmalar
-----------

Schalke 04, yedi şampiyonluğunun altısını Hitler iktidarda iken almıştır (1933-1942) bu da bazı tartışmalara yol açmıştır. Mart 2015'te The Times dergisinde yayınlanan en kötü 50 taraftar makalesinden Hitler'in Schalke taraftarı olduğunu ve Hitler'in desteği sayesinde üst üste şampiyonluk yaşadığını yazdı. Türkiye'de bazı köşe yazarları ve tarihçiler de benzer iddiaları dile getirmektedir. Tarihçi Yazar Ahmet Özgür Türen'e göre Hitler Schalke'yi destekliyor ve yöneticisi Yahudi diye Bayern Münih'e karşı çıkıyordu. Ayrıca yazar Borussia Dortmund'un lideri Nazizme destek vermediği için hapse atıldığını belirtiyor. Bu iddialar kısmen doğru. 1933'te Bayern Münih başkanı Kurt Landauer gençlik bölümü müdürü Otto Beer ve teknik direktör Richard Dombi Yahudi geçmişi nedeniyle kulüpten ayrılmak zorunda kaldı ve sonuç olarak kulüp çok sayıda üyesini kaybetti. Naziler Bayern Münih'e karşı Schalke'yi değil bir başka Bavyera ekibi olan 1860 Münih'i desteklemiştir. Sadece Bayern Münih değil o dönem 3 kulüp daha Yahudi yönetici ve çalışanları yüzünden Judenklub (Yahudi kulübü) olarak damgalanmıştır. Bunlar: FK Austria Wien, Eintracht Frankfurt ve FSV Frankfurt'tur. Bu kulüplere baskı yapılmasına rağmen Hitler'in Schalke'yi tuttuğuna ve desteklediğine dair somut bir kanıt bulunmamaktadır. Zira Hitler Schalke'nin hiçbir maçını izlememiştir. Kulüp de Hitler'in kendilerini desteklediği iddialarını reddetmektedir.

Şampiyonluklar
--------------

* Bundesliga (7):

1933-1934, 1934-1935, 1936-1937, 1938-1939, 1939-1940, 1941-1942, 1957-1958
* DFB-Pokal (5):

1937, 1972, 2001, 2002, 2011
* DFL-Supercup (1):

2011
* UEFA Kupası (1):

1997
* UEFA Intertoto Kupası (2):

2003, 2004
* 2.Bundesliga (1):

2022

Oyuncular
---------

### Güncel kadro

*Son güncelleme: Ocak 2024*

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| № |  | Mevki | Futbolcu |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | Almanya | KL | Ralf Fährmann |
| 2 | Hollanda | DF | Thomas Ouwejan |
| 3 | Avusturya | DF | Leo Greiml |
| 5 | İngiltere | DF | Derry Murkin |
| 6 | Almanya | OS | Ron Schallenberg |
| 7 | Almanya | OS | Paul Seguin |
| 8 | Almanya | OS | Danny Latza |
| 9 | Almanya | FV | Simon Terodde |
| 10 | Almanya | OS | Lino Tempelmann |
| 11 | Fransa | FV | Bryan Lasme |
| 14 | Japonya | FV | Sōichirō Kōzuki |
| 17 | Almanya | FV | Yusuf Kabadayı *(Bayern Münih takımından kiralık)* |
| 18 | Kosova | OS | Blendi Idrizi |
| 19 | Türkiye | FV | Kenan Karaman |

 |  | 

| № |  | Mevki | Futbolcu |
| --- | --- | --- | --- |
| 22 | Mali | DF | Ibrahima Cissé |
| 24 | Almanya | OS | Dominick Drexler |
| 25 | Almanya | DF | Timo Baumgartl |
| 26 | Çekya | DF | Tomáš Kalas |
| 27 | İsviçre | DF | Cédric Brunner |
| 28 | Almanya | KL | Justin Heekeren |
| 29 | Almanya | OS | Tobias Mohr |
| 32 | Almanya | KL | Marius Müller |
| 34 | Avusturya | KL | Michael Langer |
| 35 | Polonya | DF | Marcin Kamiński |
| 40 | Almanya | FV | Sebastian Polter |
| 41 | Almanya | DF | Henning Matriciani |
| 42 | Almanya | FV | Keke Topp |
| 43 | Almanya | OS | Assan Ouédraogo |

 |

Kaynakça
--------

1. ↑  "Ahmet Özgür Türen Hitlerin Takımı Schalke". 23 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "Eintrach Frankurt". 21 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***FC Schalke 04*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* Schalke 04 resmi sitesi30 Mayıs 2005 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Stadyum resmi sitesi 30 Mart 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

| * g
* t
* d
2. Bundesliga |
| --- |
| 2023-24 takımları | 
* Eintracht Braunschweig
* Fortuna Düsseldorf
* Elversberg
* Greuther Fürth
* Hamburger
* Hannover 96
* Hertha BSC
* Kaiserslautern
* Karlsruher
* Holstein Kiel
* Magdeburg
* Nürnberg
* SC Paderborn
* Osnabrück
* Hansa Rostock
* Schalke 04
* St. Pauli
* Wehen Wiesbaden

 |
| Sezonlar | 
* 1974-75
* 1975-76
* 1976-77
* 1977-78
* 1978-79
* 1979-80
* 1980-81
* 1981-82
* 1982-83
* 1983-84
* 1984-85
* 1985-86
* 1986-87
* 1987-88
* 1988-89
* 1989-90
* 1990-91
* 1991-92
* 1992-93
* 1993-94
* 1994-95
* 1995-96
* 1996-97
* 1997-98
* 1998-99
* 1999-00
* 2000-01
* 2001-02
* 2002-03
* 2003-04
* 2004-05
* 2005-06
* 2006-07
* 2007-08
* 2008-09
* 2009-10
* 2010-11
* 2011-12
* 2012-13
* 2013-14
* 2014-15
* 2015-16
* 2016-17
* 2017-18
* 2018-19
* 2019-20
* 2020-21
* 2021-22
* 2022-23
* *2023-24*

 |
| Diğer | Gol kralları |

| * g
* t
* d
UEFA Avrupa Ligi şampiyonları |
| --- |
| 

|  |
| --- |
| **UEFA Kupası (1971–2009)** |
| 1970'ler | 
* **1971-72:** İngiltere Tottenham Hotspur
* **1972-73:** İngiltere Liverpool
* **1973-74:** Hollanda Feyenoord
* **1974-75:** Almanya Borussia Mönchengladbach
* **1975-76:** İngiltere Liverpool
* **1976-77:** İtalya Juventus
* **1977-78:** Hollanda PSV
* **1978-79:** Almanya Borussia Mönchengladbach
* **1979-80:** Almanya Eintracht Frankfurt

 |
| 1980'ler | 
* **1980-81:** İngiltere Ipswich Town
* **1981-82:** İsveç Göteborg
* **1982-83:** Belçika Anderlecht
* **1983-84:** İngiltere Tottenham Hotspur
* **1984-85:** İspanya Real Madrid
* **1985-86:** İspanya Real Madrid
* **1986-87:** İsveç Göteborg
* **1987-88:** Almanya Bayer Leverkusen
* **1988-89:** İtalya Napoli
* **1989-90:** İtalya Juventus

 |
| 1990'lar | 
* **1990-91:** İtalya Internazionale
* **1991-92:** Hollanda Ajax
* **1992-93:** İtalya Juventus
* **1993-94:** İtalya Internazionale
* **1994-95:** İtalya Parma
* **1995-96:** Almanya Bayern München
* **1996-97:** Almanya Schalke 04
* **1997-98:** İtalya Internazionale
* **1998-99:** İtalya Parma
* **1999-2000:** Türkiye Galatasaray

 |
| 2000'ler | 
* **2000-01:** İngiltere Liverpool
* **2001-02:** Hollanda Feyenoord
* **2002-03:** Portekiz Porto
* **2003-04:** İspanya Valencia
* **2004-05:** Rusya CSKA Moskova
* **2005-06:** İspanya Sevilla
* **2006-07:** İspanya Sevilla
* **2007-08:** Rusya Zenit
* **2008-09:** Ukrayna Şahtar

 |

 |
| 

|  |
| --- |
| **UEFA Avrupa Ligi (2009–günümüz)** |
| 2000'ler | 
* **2009-10:** İspanya Atlético Madrid

 |
| 2010'lar | 
* **2010-11:** Portekiz Porto
* **2011-12:** İspanya Atlético Madrid
* **2012-13:** İngiltere Chelsea
* **2013-14:** İspanya Sevilla
* **2014-15:** İspanya Sevilla
* **2015-16:** İspanya Sevilla
* **2016-17:** İngiltere Manchester United
* **2017-18:** İspanya Atlético Madrid
* **2018-19:** İngiltere Chelsea
* **2019-20:** İspanya Sevilla

 |
| 2020'ler | 
* **2020-21:** İspanya Villarreal
* **2021-22:** Almanya Eintracht Frankfurt
* **2022-23:** İspanya Sevilla

 |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 2037491-4
* LCCN: n2001092105
* SUDOC: 11246582X
* VIAF: 138565163
* WorldCat: lccn-n2001092105

 |