**James Norman Mattis** (d. 8 Eylül 1950), 2017'den 2019'a kadar 26. Amerika Birleşik Devletleri savunma bakanı olarak görev yapan Amerikalı bir askeri gazidir. Deniz Piyadeleri'nde dört yıldızlı eski bir general olan Mattis, Basra Körfezi Savaşı, Afganistan Savaşı ve Irak Savaşı'nda kuvvetleri komuta etmiştir.

Mattis, Central Washington Üniversitesi'nden mezun olduktan sonra Deniz Yedek Subay Eğitim Kolordusu aracılığıyla Deniz Piyadeleri'nde görevlendirildi. Deniz piyadesi olarak kariyer yaptı, entelektüelliğiyle akranları arasında itibar kazandı ve sonunda general rütbesine yükseldi. 2007'den 2010'a kadar Birleşik Devletler Müşterek Kuvvetler Komutanlığı'nı komuta etti ve aynı zamanda NATO'nun Müttefik Dönüşüm Komutanı olarak görev yaptı. Amiral Bob Harward'ın komutan yardımcısı olarak görev yaptığı 2010-2013 yılları arasında Amerika Birleşik Devletleri Merkez Komutanlığı'nın komutanlığını yapmıştır. Ordudan emekli olduktan sonra, Theranos'un yönetim kurulu üyeliği de dahil olmak üzere birçok özel sektörde görev yaptı.

Mattis, başkan seçilen Donald Trump tarafından savunma bakanı olarak aday gösterildi ve 20 Ocak 2017'de Senato tarafından onaylandı. Savunma bakanı olarak Mattis, 2017 Kuzey Kore krizinin ardından ABD'nin uzun süredir müttefiki olan Güney Kore'yi savunma taahhüdünü teyit etti. Çin ve Rusya ile önerilen işbirliğine karşı çıkan Mattis, bu ülkelerin "Amerikan liderliğindeki dünya düzenine tehdit" olarak gördüklerini vurguladı. Mattis zaman zaman Trump yönetiminin İran nükleer anlaşmasından çekilme, Suriye ve Afganistan'dan birliklerin çekilmesi ve iklim değişikliğinin etkilerini izleme kabiliyetini engelleyen bütçe kesintileri gibi bazı politikalarına karşı olduğunu dile getirmiştir. *The Hill'e* göre Mattis'in Trump'ı Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad'a suikast girişiminden caydırdığı da bildirildi.

20 Aralık 2018'de, Trump'ı Suriye'deki tüm Amerikan birliklerini geri çekme kararını yeniden gözden geçirmeye ikna edemeyen Mattis, Şubat 2019'un sonundan itibaren geçerli olmak üzere istifa ettiğini açıkladı. Mattis'in istifasının medyada büyük yankı uyandırmasının ardından ardından Trump, Mattis'in ayrılış tarihini aniden 1 Ocak 2019'a çekerek Mattis'i fiilen kovduğunu belirtti.

İlk yılları ve eğitim hayatı
----------------------------

8 Eylül 1950 tarihinde Pullman, Washington'da doğdu. Lucille (Proulx) Mattis ve bir tüccar gemicisi olan John West Mattis'in (1915-1988) oğludur. Annesi ABD'ye ailesiyle beraber bebekken göç etti ve İkinci Dünya Savaşı sırasında Güney Afrika'daki Ordu istihbaratında çalıştı. Richland, Washington'da büyüdü. 1968 yılında Columbia Lisesi'nden mezun oldu. 1971 yılında Central Washington Üniversitesi'nden tarih lisans derecesi aldı. 1994 yılında Ulusal Savunma Üniversitesi'nde uluslararası güvenlik konusunda yüksek lisans eğitimi aldı.

Askeri kariyeri
---------------

Mattis, Şubat 2003'te Kalıcı Özgürlük Operasyonu sırasında Kuveyt'teki Komanda Kampı'nda denizcilere sesleniyor.
Mattis, 1969'da Deniz Piyadeleri Yedek Kuvvetlerine kaydoldu. 1 Ocak 1972'de Deniz Yedek Subay Eğitim Kolordusu'ndan asteğmen olarak görevlendirildi. Mattis, hizmet yıllarında üst rütbeler arasında bir "entelektüel" olarak görülüyordu. Emekli bir Birleşik Devletler Ordusu tümgenerali olan Robert H. Scales, onu "tanıdığım en kibar ve gösterişli adamlardan biri" olarak nitelendirdi. Teğmen olarak Mattis, 3. Deniz Tümeni'nde tüfek ve silah müfreze komutanı olarak atandı. Yüzbaşı olarak Deniz Harp Okulu'nun Hazırlık Okulu Tabur Subayı olarak görevlendirildi, 1. Deniz Alayı'nda tüfek ve silah bölüklerine komuta etti, ardından binbaşı olarak Portland, Oregon'daki Asker Alma İstasyonu'nda görev yaptı. Yarbay rütbesine terfi eden Mattis, Körfez Savaşı sırasında Task Force Ripper'ın saldırı taburlarından biri olan 1. Tabur, 7. Deniz Piyadesi'ni komuta etti. Mattis albay olarak 28 Haziran 1994'ten 14 Haziran 1996'ya kadar 7. Deniz Alayı'na komuta etti.

Mattis, ABD Deniz Piyadeleri Amfibi Harp Okulu, ABD Deniz Piyadeleri Komuta ve Kurmay Koleji ve Ulusal Harp Akademisi mezunudur. Askeri tarih ve dünya tarihi çalışmalarına olan ilgisi, bir zamanlar 7.000'den fazla cilt içeren kişisel kütüphanesi ve emrindeki Deniz Piyadeleri için zorunlu okuma listeleri yayınlama tutkusuyla tanınmaktadır. Deniz Piyadelerinin konuşlandırıldıkları bölgelerin kültürü ve tarihi hakkında iyi bilgi sahibi olmalarını istedi ve Irak'a giden Deniz Piyadelerini, "kültürel duyarlılık eğitiminden" geçirdi. *Los Angeles Times* tarafından 2004 yılında yayınlanan bir makaleye göre, kendisine "Kuduz Köpek" lakabını kazandıran, enerjisi ve coşkusunun yanı sıra erler için duyduğu endişeydi. Ancak 2016'da Başkan seçilen Trump, Mattis'e takma adının gerçekten "Deli Köpek" olup olmadığını sorduğunda Mattis, "Hayır efendim" yanıtını vererek gerçek takma adının "Kaos" olduğunu söyledi.

### Afganistan Savaşı

Müttefik Yüksek Dönüşüm Komutanı olan Mattis'in resmi portresi
Mattis, tuğgeneralliğe terfi ettikten sonra 1. Deniz Seferi Tugayı'na liderlik etti. Bir alay komutanı olarak, başlangıçta biraz şakacı olan "Albayın Başka Bir Olağanüstü Çözümü Var" ifadesinin kısaltması olan "KAOS" takma adını ve çağrı işaretini kazandı.

Afganistan Savaşı'nın ilk planlaması sırasında Mattis, Kasım 2001'den itibaren ülkenin güneyindeki operasyonlarda Görev Gücü 58'i yönetti ve bir Deniz Görev Gücü'nü savaşta komuta eden ilk Deniz Piyadesi subayı oldu. Mattis'e göre Afganistan'a vardığında amacı "düşmanın güvenli bir sığınağı olduğunu hissetmemesini sağlamak, güney Afganistan'daki güvenlik hissini yok etmek, Kandehar'ı iletişim hatlarından izole etmek ve Kandahar'a karşı harekete geçmekti." Aralık 2001'de bir B-52 bombardıman uçağı tarafından gerçekleştirilen bir hava saldırısı, yanlışlıkla Uruzgan Eyaletinde ABD özel harekât birlikleri ve Afgan milisler tarafından tutulan bir mevziyi hedef aldı. Mattis, olayda çok sayıda asker yaralanmasına rağmen operasyonel güvenlik kaygılarını gerekçe göstererek yakındaki Camp Rhino'dan onları kurtarmak için helikopter göndermeyi defalarca reddetti. Bunun yerine Hava Kuvvetlerine ait bir helikopter Özbekistan'dan gelerek askerleri helikopterlerin hazır bulunduğu ancak uçuş yetkisinin olmadığı Deniz Piyadeleri üssüne götürdü. Yüzbaşı Jason Amerine, Mattis'in kurtarma operasyonu emri vermeyi reddetmesinin yol açtığı gecikmeden birkaç kişinin ölümünü sorumlu tuttu. Amerine, "Mattis'in komuta ettiği en yakın dost birlik dışında Afganistan'daki her unsur bize yardım etmeye çalıştı" diye yazsa da, "5. Özel Kuvvetler Grubu, resmi bir soruşturma başlatmamayı tercih ettiği için bunların hiçbiri doğru düzgün değerlendirilmedi" diye de yazdı. Bu olay, 2016 yılında savunma bakanlığına aday gösterildiğinde Mattis'e karşı kullanıldı.

Mattis, Aralık 2001'de Usame bin Ladin'in yerinin kendisine bildirildiğini ve onu öldürmek için hiçbir zaman uygulanmayan bir plan hazırladığını anlattı.

Afganistan'da tuğgeneral olarak görev yaparken Mattis adamlarına "gerçek liderlik" yapan bir subay olarak tanınıyordu. Genç bir deniz subayı olan Nathaniel Fick, Mattis'i bir savaş çukurunda bir çavuş ve onbaşıyla konuşurken gördüğünü söyledi: "Her gece özel bir odada sekiz saat uyusaydı, her sabah üniformalarını ütüleyen ve kumanyalarını ısıtan bir yardımcısı tarafından uyandırılsaydı kimse Mattis'i sorgulamazdı. Ama işte oradaydı, dondurucu bir gecenin ortasında, deniz piyadeleriyle birlikte cephedeydi."

### Irak Savaşı

Mattis'in 2003'teki Irak işgali arifesinde, 1'inci Deniz Tümeni üyelerine hitaben yazdığı mektup
Tümgeneral olarak Mattis, 2003 Irak işgali ve Irak Savaşı sırasında 1. Deniz Tümeni'ni komuta etti. Mattis, Nisan 2004'teki I. Felluce Muharebesi sırasında şehirdeki isyancı komuta kademesiyle müzakere ve Kasım ayındaki II. Felluce Muharebesi'nin planlanmasına katılım da dahil olmak üzere Felluce'deki muharebe operasyonlarında kilit roller oynadı.

#### Düğün bombalaması

Mayıs 2004'te Mattis, istihbarat bölümünün Suriye sınırı yakınlarında düşmana ait olduğundan şüphelenilen bir güvenli evin gece saat 3'te bombalanması emrini verdi, ancak daha sonra bunun bir düğün partisi olduğu ve 11'i kadın ve 14'ü çocuk olmak üzere 42 sivilin ölümüne yol açtığı bildirildi. Mattis, bombalama kararını vermesinin 30 saniye sürdüğünü söyledi. Düğünü mantıksız olarak niteleyen Mattis, "Kaç kişi en yakın medeniyetten 80 mil (130 km) uzakta bir düğün yapmak için çölün ortasına gider? Bunlar iki düzineden fazla askeri yaşta erkekti. Saf olmayalım." dedi. Bir düğünün gerçekleştiği askeri yetkililer tarafından tartışıldı, ancak *Associated Press* bir düğün partisini gösteren video görüntülerine ulaştı ve ertesi gün bir videoda kalıntılar arasında müzik aletleri ve parti dekorasyonu görüldü. Basın tarafından Arap televizyonunda bir çocuğun cesedinin bir mezara indirildiğine dair görüntüler sorulduğunda şu cevabı verdi: "Görüntüleri görmedim ama savaşlarda kötü şeyler olur. Adamlarımın davranışları için özür dilemek zorunda değilim."

#### Savunma Bakanlığı araştırması

ABD askerlerinin sadece %55'inin ve deniz piyadelerinin %40'ının sivillere kötü davranan bir meslektaşını ihbar edeceğini gösteren bir Savunma Bakanlığı anketinin ardından Mattis, Mayıs 2007'de deniz piyadelerine "sivillere karşı ne zaman öfke ya da tiksinti gösterseniz, bu El Kaide ve diğer isyancılar için bir zaferdir" dedi. Savaşta itidalli olmanın bir isyanı yenmenin anahtarı olduğuna inanan Mattis, "Iraklı bir sivile her el salladığınızda El Kaide mezarında ters dönüyor" diye ekledi.

#### Kültürel duyarlılık eğitimi

Tümeni yola çıkmaya hazırlanırken Mattis "kültürel duyarlılık eğitimi" için "Orta Doğu uzmanlarını" çağırdı. Savaş alanını sürekli gezerek "yüksek baskı anlarında sağduyulu" davranabilen denizcilerin hikâyelerini anlattı. Açık bir örnek olarak, denizcilerini birlikte çalıştıkları insanlara daha çok benzemek için bıyık bırakmaya teşvik etti.

#### Üst düzey liderlerin görevden alınması

Mattis ayrıca ABD ordusunun düşük performans gösteren ya da yetersiz subayları görevden alamadığı ya da almak istemediği durumlarda emrindeki üst düzey liderleri görevden alma konusundaki istekliliğiyle de dikkat çekiyordu. Tümenin Bağdat'a ilerleyişi sırasında Mattis, Alay Muharebe Timi-1'in komutanı Albay Joe D. Dowdy'yi görevden aldı. Bu modern orduda o kadar nadir görülen bir olaydı ki gazetelerin manşetlerine taşındı. Buna rağmen Mattis, subayların görevden alınması uygulamasının hala canlı olduğunu ya da en azından "Deniz Piyadelerinde bunu yapıyoruz" demek dışında konu hakkında kamuoyu önünde yorum yapmayı reddetti." Dowdy'nin subayları ve askerleriyle daha sonra yapılan röportajlar, "albayın kısmen eski bir savaş zamanı gerilimi tarafından mahkum edildiğini ortaya çıkardı: Mattis Bağdat'ı ele geçirme görevinin hızla yerine getirilmesinde ısrar ederken o adamlarını tercih ediyordu."

### Savaş Geliştirme Komutanlığı

Mattis, korgeneralliğe terfi ettikten sonra Deniz Piyadeleri Savaş Geliştirme Komutanlığının başına geçti. Şubat 2005'te San Diego'daki bir forumda yaptığı konuşmada, "Aslında onlarla savaşmak oldukça eğlenceli, biliyorsunuz. Çok eğlenceli. Bazı insanları vurmak eğlenceli. Ben de sizinle aynı fikirdeyim. Kavgayı severim. Afganistan'a gittiğinizde, peçe takmadıkları için kadınları beş yıl boyunca tokatlayan adamlar var. Böyle adamların zaten erkekliği kalmamıştır. Bu yüzden onları vurmak çok eğlenceli." dedi. Mattis'in sözleri tartışmalara yol açtı; Deniz Piyadeleri Komutanı General Michael Hagee, Mattis'in sözlerini daha dikkatli seçmesi gerektiğini, ancak disipline verilmeyeceğini öne süren bir bildiri yayınladı.

### ABD Müşterek Kuvvetler Komutanlığı

Başkan Yardımcısı Joe Biden, Savunma Bakanı Robert Gates, Amiral Mike Mullen ve General Mattis Bağdat, Irak'ta, Eylül 2010
Pentagon, 31 Mayıs 2006'da, Pendleton'da bulunan Deniz Piyadeleri Ana Kampı'nın I. Deniz Seferi Kuvvetleri'nin komutasını almak üzere Mattis'in seçildiğini duyurdu. 11 Eylül 2007'de Savunma Bakanı Robert Gates, Başkan George W. Bush'un Mattis'i, Norfolk, Virginia'daki ABD Müşterek Kuvvetler Komutanlığı'na (USJFCOM) komuta etmek üzere general rütbesine aday gösterdiğini açıkladı. NATO, Mattis'i Müttefik Dönüşüm Yüksek Komutanı (SACT) olarak atamayı kabul etti. 28 Eylül 2007'de Amerika Birleşik Devletleri Senatosu, Mattis'in adaylığını onayladı ve Mattis, 5 Kasım 2007'de I. Deniz Seferi Kuvvetleri komutasını Korgeneral Samuel Helland'a bıraktı.

Mattis dört yıldızlı generalliğe terfi etti ve 9 Kasım 2007'de USJFCOM/SACT'ın kontrolünü ele aldı. 9 Eylül 2009'da Fransız Hava Kuvvetleri Generali Stéphane Abrial, SACT görevini üstlendi. Mattis Kasım 2007'den Eylül 2010'a kadar JFCOM komutanı olarak kaldı.

### ABD Merkez Komutanlığı

General Lloyd Austin ve Komutan Çavuş. Maj. Joseph R. Allen, Aralık 2011'deki görev sonu töreni için Bağdat'a gelen Mattis'i selamlıyor.
2010 yılının başlarında Mattis'in, James T. Conway'in yerine ABD Deniz Piyadeleri Komutanı olarak düşünülen generaller listesinde olduğu bildirildi. Temmuz ayında Savunma Bakanı Robert Gates tarafından David Petraeus'un yerine Amerika Birleşik Devletleri Merkez Komutanlığı (CENTCOM) komutanlığına aday gösterilmesi için önerildi ve 21 Temmuz'da Başkan Obama tarafından resmen aday gösterildi.

Mattis, 11 Ağustos'ta MacDill Hava Kuvvetleri Üssü'nde düzenlenen bir törenle komutayı devraldı. Merkez Komutanlığı'nın başı olarak Mattis, Irak ve Afganistan'daki savaşları denetledi ve Suriye, İran ve Yemen'i de kapsayan bir bölgeden sorumluydu. Daha fazla gizli operasyon ve İran'ın Suriye ve Yemen'e silah sevkiyatının engellenmesi de dahil olmak üzere İran'a daha agresif bir yanıt verilmesi için Obama yönetimine lobi yaptı. Mattis, Basra Körfezi üzerinde uluslararası hava sahasında uçan bir insansız hava aracına saldıran herhangi bir İran uçağını düşürmek için izin istedi, ancak Obama yönetimi bu talebi reddetti. Leon Panetta'ya göre, Obama yönetimi Mattis'e çok fazla güvenmiyordu çünkü İran'la askeri bir çatışmaya fazla istekli olduğu düşünülüyordu.

Mattis, Mart 2013'te emekli oldu ve Savunma Bakanlığı onun yerine General Lloyd Austin'i aday gösterdi.

Sivil kariyeri
--------------

Ordudan emekli olduktan sonra Mattis, FWA Danışmanları için çalıştı ve General Dynamics Yönetim Kurulu üyesi olarak görev yaptı. 2013 ile 2017 yılları arasında General Dynamics yönetim kurulundayken Mattis, şirket hisseleri de dahil olmak üzere 900.000 dolardan fazla tazminat kazandı. Ağustos 2013'te Hoover Enstitüsü'nde Annenberg Seçkin Ziyaretçi Üyesi olarak atandı ve 2016'da Davies Ailesi Seçkin Ziyaretçi Üyesi seçildi.

Aralık 2015'te Mattis, Amerikan hizmet personelinin ve yardım etmeye çalıştıkları yerel halkın güvenliğini ve başarısını desteklemek için yardım sağlayan, kâr amacı gütmeyen bir kuruluş olan Spirit of America'nın danışma kuruluna katıldı.

Ağustos 2016'da yayınlanan *Warriors & Citizens: American Views of Our Army* kitabının ortak editörüdür.

Mattis, 2013'ten Ocak 2017'ye kadar, çok az miktarda kan kullanarak devrim niteliğinde kan testleri geliştirdiğini iddia eden ve daha sonra ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu tarafından hileli bir iddia olduğu belirlenen bir sağlık teknolojisi şirketi olan Theranos'un yönetim kurulu üyesiydi. Daha önce, 2012 yılının ortalarında, Theranos'un ordu için kan testi teknolojisini değerlendiren bir Savunma Bakanlığı yetkilisi, şirketin FDA izni olmadan testlerini dağıtma niyeti hakkında Gıda ve İlaç İdaresi ile resmi bir soruşturma başlattı. Ağustos 2012'de Theranos CEO'su Elizabeth Holmes, Theranos'un teknolojisini savaş alanlarında test etmekle ilgilendiğini ifade eden Mattis'ten yardım istedi. Birkaç saat içinde Mattis, Holmes ile yaptığı e-posta alışverişini askeri yetkililere ileterek "bu yeni engeli nasıl aşarız" diye sordu. Temmuz 2013'te Savunma Bakanlığı Mattis'e Theranos'u kan testi cihazı ve bunun Donanma ya da Savunma Bakanlıkları tarafından satın alınma olasılığı konusunda temsil etmemesi koşuluyla Theranos'un yönetim kuruluna katılma izni verdi.

2019 yılında Mattis'in *Çağrı İşareti Kaosu: Liderlik Etmeyi Öğrenmek* adlı kitabı yayımlandı. Kitap bir otobiyografi olmasının yanı sıra enternasyonalist bir dış politika lehine bir argümandır. 7 Ağustos 2019'da Mattis, General Dynamics yönetim kuruluna yeniden seçildi.

Savunma Bakanı (2017-2019)
--------------------------

### Aday gösterilmesi ve onaylanması

Mattis, Başkan Trump ve Başkan Yardımcısı Pence ile birlikte
Başkan seçilen Donald Trump, 20 Kasım 2016'da Mattis ile New Jersey'de bir saatten biraz fazla bir süre görüştü. Daha sonra Twitter'da Mattis hakkında şunları yazdı: "Savunma Bakanı olarak düşünülen General James 'Kuduz Köpek' Mattis dün çok etkileyiciydi. Gerçek bir Generalin Generali!" 1 Aralık 2016'da Trump, Cincinnati'deki bir mitingde Mattis'i savunma bakanlığına aday göstereceğini açıkladı.

1947 tarihli Ulusal Güvenlik Yasası'na göre emekli askeri personelin savunma bakanlığı görevini üstlenebilmesi için yedi yıllık bir bekleme süresi gerektirmektedir; Mattis'in adaylığı 1950'den bu yana (o dönemde George Marshall için) ilk kez yasadan feragat edilmesi gerektiği anlamına geliyordu. Mattis için feragat; Senato'da 81-17 ve Temsilciler Meclisi'nde 268-151 oyla kabul edildi. Mattis daha sonra 20 Ocak 2017'de Birleşik Devletler Senatosunda 98-1 oyla savunma bakanı olarak onaylandı. Senatör Kirsten Gillibrand "hayır" oyu veren kişiydi ve feragata prensip olarak karşı olduğunu belirtti.

### Görev süresi

Mattis, Finlandiya Devlet Başkanı Sauli Niinistö ile Kasım 2017'de Helsinki, Finlandiya'da
Mattis ve Türkiye Savunma Bakanı Nurettin Canikli, Brüksel'deki NATO karargahında, Şubat 2018
Mattis, Ocak 2018'de Endonezya'nın Cakarta kentine yaptığı ziyaret sırasında Endonezya Devlet Başkanı Joko Widodo ile birlikte.
Ocak 2017'de Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile yaptığı telefon görüşmesinde Mattis, "ABD-Suudi Arabistan stratejik ilişkisinin önemini bir kez daha teyit etti."

İlk resmi yurtdışı gezisine 2 Şubat 2017'de ABD'nin uzun süredir müttefiki olan Güney Kore ile iki günlük bir ziyaretle başlayan Mattis, Kuzey Kore'yi "ABD'ye veya müttefiklerimize yönelik herhangi bir saldırının yenilgiye uğratılacağı" ve herhangi bir nükleer silah kullanımına ABD'nin "etkili ve ezici" bir karşılık vereceği konusunda uyardı. 31 Mart 2017'de Londra'da İngiltere Savunma Bakanı Michael Fallon ile birlikte düzenlediği basın toplantısında Mattis, Kuzey Kore'nin "çok pervasızca" davrandığını ve durdurulması gerektiğini söyledi. 26 Mayıs'ta Pentagon'da düzenlenen basın toplantısında Mattis, ABD'nin Kuzey Kore ile "askeri bir çözümden" kaçınmak için BM, Çin, Japonya ve Güney Kore ile birlikte çalıştığını bildirdi. 3 Haziran'da Singapur'daki uluslararası güvenlik konferansında yaptığı konuşmada Mattis, ABD'nin Kuzey Kore'yi "açık ve mevcut tehlike" olarak gördüğünü söyledi. Mattis, 12 Haziran'da Temsilciler Meclisi Silahlı Hizmetler Komitesi'ne yaptığı yazılı açıklamada, Kuzey Kore'nin "barış ve güvenliğe yönelik en acil ve tehlikeli tehdit" olduğunu söyledi. 15 Haziran'da Mattis, ABD'nin Kuzey Kore'ye karşı savaşı kazanacağını ancak bunun "büyük bir bedel karşılığında" olacağını söyledi.

Mattis ve Avustralya Savunma Bakanı Marise Payne, Haziran 2017'de Avustralya'nın Sidney kentindeki Victoria Kışlasını ziyaret ediyor.
22 Mart 2017 tarihinde ABD Senatosunda kendisine yöneltilen bir soru üzerine Mattis, Musul Savaşı sona erdikten sonra ABD askerlerinin Irak'ta kalmasını desteklediğini teyit etti. Mattis, ABD öncülüğündeki koalisyonun Musul'daki hava saldırılarında sivillerin öldürülmesinin ardından, Trump yönetiminin Irak'taki ABD ordusunun angajman kurallarını gevşettiğini öne süren eleştirmenlere yanıt verdi ve "masum insanların can kaybını veya yaralanmasını azaltmak için her zaman insani olarak mümkün olan her şeyi yapma yolundan gidiyoruz." dedi. *Airwars*'a göre, ABD öncülüğündeki koalisyon 2017 yılında Irak ve Suriye'de 6.000 kadar sivili öldürdü.

Mattis, 5 Nisan 2017'de Han Şeyhun'un kimyasal saldırısını "iğrenç bir eylem" olarak nitelendirdi ve buna göre muamele edileceğini söyledi. 10 Nisan'da Mattis, Suriye hükûmetini bir daha kimyasal silah kullanmaması konusunda uyardı. Ertesi gün Mattis, savunma bakanı olduktan sonra Pentagon'da ilk basın toplantısını düzenledi ve IŞİD'in yenilgisinin "önceliğimiz" olmaya devam ettiğini ve Suriye hükûmetinin daha fazla kimyasal silah kullanması halinde "çok ama çok ağır bir bedel" ödeyeceğini söyledi. 21 Nisan'da Mattis, Suriye'nin hala kimyasal silahlara sahip olduğunu ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarını ihlal ettiğini söyledi. Araştırmacı gazeteci Bob Woodward'a göre Trump, Mattis'e Esad'a suikast düzenlemesini emretti ancak Mattis bunu reddetti. 8 Mayıs'ta Mattis, gazetecilere önerilen Suriye güvenli bölgelerinin ayrıntılarının "şu anda işlenmekte olduğunu" ve ABD'nin bu bölgelerin yapılandırılmasıyla ilgilendiğini söyledi.

Mattis, Yemen'deki Şii isyancılara karşı Suudi Arabistan öncülüğünde yürütülen askeri harekata desteğini dile getirdi. Trump'tan Suudi Arabistan'a yönelik ABD askeri desteği üzerindeki kısıtlamaları kaldırmasını istedi.

Nangarhar hava saldırısından bir hafta sonra, 20 Nisan 2017'de Mattis, gazetecilere ABD'nin Afganistan'da "öldürülen insan sayısı bakımından" bir hasar değerlendirmesi yapmayacağını söyledi. Mattis günler sonra Afganistan'a gitti ve hükûmet yetkilileriyle bir araya geldi ve gezinin amacının ülkedeki ABD stratejisine ilişkin tavsiyelerini belirtmesine olanak sağlamak olduğunu açıkladı. 13 Haziran'da Mattis, ABD Senatosu Silahlı Hizmetler Komitesi'nde yaptığı konuşmada ABD güçlerinin Afganistan'da "kazanmadığını" ve yönetimin "Temmuz ortasına kadar" yeni bir strateji geliştireceğini söyledi. 29 Haziran'da Mattis, Obama yönetiminin "askerlerimizi çok hızlı bir şekilde çekmiş olabileceğini" ve Washington'a döndüğünde Trump'a yeni bir Afganistan stratejisi sunmayı planladığını söyledi.

ABD, Mayıs 2017'den bu yana IŞİD'e karşı savaşta Suriyeli Kürt savaşçıları açıkça silahlandırmaktadır. ABD destekli Suriyeli Kürtlerini Afrin bölgesinden çıkarmak amacıyla Türkiye'nin Zeytin Dalı Harekâtı'nı başlatmasının ardından Mattis, Ocak 2018'de şunları söyledi: "Türkiye bir NATO müttefikidir. Sınırları içinde aktif bir isyanın olduğu tek NATO ülkesidir. Ve Türkiye'nin meşru güvenlik kaygıları var." Türkiye Başbakan Yardımcısı Bekir Bozdağ, ABD'yi Kürt YPG savaşçılarına verdiği desteği durdurmaya çağırarak şunları söyledi: "Terör örgütüne destek verenler bu savaşta hedef haline gelecektir."

Mattis, 13 Nisan 2018 tarihinde Pentagon'da düzenlediği basın toplantısında gazetecilere, Esad rejiminin kimyasal silah tesislerine yönelik olarak 2018 yılında Suriye'ye karşı gerçekleştirilen füze saldırıları hakkında bilgi verirken şunları söyledi: "Bu gece Fransa, Birleşik Krallık ve ABD, Suriye'nin kimyasal silah altyapısını vurmak üzere kararlı bir şekilde harekete geçti. Belli ki Esad rejimi geçen yıl mesajı almamış. Bu kez müttefiklerimiz ve biz daha sert vurduk. Birlikte Esad'a ve onun katil teğmenlerine, sorumlu tutulacakları başka bir kimyasal silah saldırısı gerçekleştirmemeleri yönünde net bir mesaj gönderdik."

Kasım 2018'de CIA, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman'ın *Washington Post* köşe yazarı Cemal Kaşıkçı'nın öldürülmesi emrini verdiğini "yüksek güvenle" değerlendirdi. Suudi Arabistan'a karşı harekete geçilmesini isteyen milletvekillerinin artan baskısı altında Mattis ve Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, Senato'ya verdikleri nadir bir kapalı brifingde CIA'in vardığı sonuca itiraz ettiler ve Veliaht Prens'i Kaşıkçı'nın öldürülmesiyle ilişkilendiren doğrudan bir kanıt olmadığını açıkladılar.

Haziran 2019'da Brookings Enstitüsü'nde konuşan Korgeneral Charles Hooper'a göre Mattis denizaşırı seyahat ettiği her yere Savunma Güvenlik İşbirliği Ajansı direktörünü (yabancı hükûmetlere silah satışından sorumlu yetkili) de götürüyordu.

### Trump ile çatışması ve istifası

Mattis'in istifa mektubu
Mattis, Eylül 2018'de emekli olan General Joseph Dunford'un yerine Genelkurmay Başkanı olması için Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral David L. Goldfein'i önerdi. Trump bunun yerine, Mattis'in Avrupa Yüksek Müttefik Komutanı pozisyonu için önerdiği Orgeneral Mark Milley'i seçti.

19 Aralık 2018'de Trump, ulusal güvenlik danışmanlarının itirazları üzerine ABD'nin Suriye'den derhal çekildiğini duyurdu. Mattis kısa süre önce IŞİD'in yenilgiye uğratılmasından sonra yeniden toparlanmamasını sağlamak için ABD'nin Suriye'de kalacağını söylemişti. Ertesi gün Trump'ı yeniden düşünmeye ikna edemeyince istifasını sundu. İstifa mektubu, Trump'ın dünya görüşünü eleştiren bir dil içeriyordu; Trump'ın sıklıkla alay ettiği NATO'yu ve Trump'ın terk etmeye karar verdiği 79 ülkeden oluşan IŞİD karşıtı koalisyonu övüyordu. Mattis ayrıca "müttefiklere saygılı davranmanın, hem kötü niyetli aktörlere hem de stratejik rakiplere karşı açık görüşlü olmanın" ve Çin ve Rusya gibi otoriter devletlere karşı "kararlı ve net" kalmanın gerekliliğini de vurguladı. Trump'ın "bu ve diğer konularda görüşleri onunkiyle daha uyumlu olan bir Savunma Bakanına sahip olma hakkına" sahip olduğunu yazdı. İstifası tarihi müttefikleri arasında endişeye yol açtı. Mattis 2018'deki istifa mektubunda hem Rusya hem de Çin'i ABD çıkarlarına rakip "otoriter modeller" olarak nitelendirdi. Mattis'in mektubunda istifasının 28 Şubat 2019'dan itibaren geçerli olacağı belirtiliyordu. Üç gün sonra Trump, Mattis'in mektubunda Trump'ın dünya görüşüne yönelik üstü kapalı eleştirilere sinirlenerek Mattis'in görevden ayrılış tarihini 1 Ocak'a çekti. 2 Ocak 2019'da Trump, Mattis'in savunma bakanı olarak performansını eleştirdi ve "aslında onu kovduğunu" söyledi.

Mattis görevinden ayrıldığında Trump'ın özel kalem müdürü olan John F. Kelly, Trump'ın Mattis'i kovduğu ya da istifasını istediği iddialarını yalanladı. Trump'ın kafasının karışmış ya da yanılıyor olması gerektiğini ve "Jim Mattis'in onurlu bir adam olduğunu" söyledi." Mattis, Hoover Enstitüsü'ndeki Davies Ailesi Seçkin Üyesi görevine geri döndü.

Kişisel hayatı
--------------

Tüm profesyonel kariyeri boyunca bekâr olan Mattis, Haziran 2022'de fizikçi ve iş yöneticisi Christina Lomasney ile evlendi. Çocuğu yoktur. Daha önce bir kadına evlenme teklif etti, ancak meslektaşları onun için Deniz Piyadelerini bırakmasını söyledikten sonra düğün gerçekleşmeden üç gün önce iptal etti. Bekârlığı ve kendini ömür boyu savaş çalışmalarına adamış olması nedeniyle kendisine "Savaşçı Keşiş" lakabı takıldı. Hevesli bir okuyucudur ve özel kütüphanesinde 7.000 kitap bulunmaktadır. Marcus Aurelius'un Kendime Düşünceler kitabını her Amerikalının okuması gereken tek kitap olarak tavsiye etmiştir.

Mattis, 13 Temmuz 2021'de Amerikan Devriminin Evlatları'na kabul edildi.

Kaynakça
--------

1. ↑  Kovach, Gretel C. (19 Ocak 2013). "Just don't call him Mad Dog". *San Diego Union Tribune*. 23 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2016.
2. ↑  Boot, Max (Mart 2006). "The Corps should look to its small-wars past". *Armed Forces Journal*. 29 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Temmuz 2014.
3. ↑  Yglesias, Matthew (16 Mart 2018). "James Mattis is linked to a massive corporate fraud and nobody wants to talk about it". *Vox*. 16 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Aralık 2018.
4. 1 2  "James Mattis, in South Korea, Tries to Reassure an Ally". *The New York Times*. 2 Şubat 2017. 8 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.
5. 1 2  "US warns North Korea against nuclear attack". *Al Jazeera*. 3 Şubat 2017. 4 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.
6. ↑  Lolita Baldor (16 Şubat 2017). "Mattis: US not ready to collaborate militarily with Russia". ABC News. Associated Press. 16 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Şubat 2017.
7. ↑  Jackson, David (21 Aralık 2018). "Donald Trump disputes departing Defense Secretary Jim Mattis over Russia, China". *USA Today*. 24 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Aralık 2018.
8. ↑  Jamie McIntyre (22 Nisan 2016). "Mattis: Iran is the biggest threat to Mideast peace". *Washington Examiner*. 12 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Aralık 2016.
9. ↑  Ewing, Philip (20 Aralık 2018). "Defense Secretary Mattis Resigns Amid Syria And Afghanistan Tension". *NPR.org* (İngilizce). 20 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ekim 2019.
10. ↑  "Secretary of Defense James Mattis: The Lone Climate Change Soldier in this Administration's Cabinet". Union of Concerned Scientists. 2017. 17 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.
11. ↑  "Climate change, extreme weather already threaten 50% of U.S. military sites". *USA Today*. 31 Ocak 2018. 11 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Eylül 2023.
12. ↑  Swanson, Ian (15 Eylül 2020). "Trump says he wanted to take out Syria's Assad but Mattis opposed it". *TheHill* (İngilizce). 16 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Eylül 2020.
13. ↑  Maggie Haberman (2 Ocak 2019). "Trump Says Mattis Resignation Was 'Essentially' a Firing, Escalating His New Front Against Military Critics". *The New York Times* (İngilizce). ISSN 0362-4331. 2 Ocak 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ekim 2019.
14. ↑  "Nominations before the Senate Armed Services Committee, Second Session, 111th Congress" (PDF). U.S. Government Printing Office. 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 3 Haziran 2015.
15. ↑  "Rose Marie Proulx Ames Obituary". The Washington Post. 20 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Kasım 2016.
16. ↑  "10 Things You Didn't Know About James Mattis". 18 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ocak 2017.
17. ↑  "Jim Mattis Fast Facts". CNN Library. 2 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2017.
18. ↑  "Reflections with General James Mattis – Conversations with History". University Of California Television. 25 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Aralık 2016.
19. ↑  Kraemer, Kristin M. (22 Kasım 2016). "Gen. Mattis, Trump's possible defense chief, fulfills Benton County jury duty". *Tri-City Herald*. 4 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Şubat 2017.
20. ↑  Ray, Michael (2 Aralık 2016). "James Mattis". *Britannica*. 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Şubat 2017.
21. ↑  Baldor, Lolita C. (2 Aralık 2016). "Trump to nominate retired Gen. James Mattis to lead Pentagon". *Washington Post*. 3 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Aralık 2016.
22. ↑  "Official website". *United States Joint Forces Command*. 7 Ağustos 2003 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Şubat 2017.
23. ↑  "James N. Mattis - Donald Trump Administration". *Office of the Secretary of Defense - Historical Office*. 12 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Şubat 2017.
24. ↑  Mattis, James (25 Eylül 2013). *General James Mattis, "In the Midst of the Storm: A US Commander's View of the Changing Middle East"*. Dartmouth College. Etkinlik zamanı: 80:10. 6 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2015.
25. 1 2  Reynolds, Nicholas E. (2005). *Basrah, Baghdad and Beyond*. US Naval Institute Press. ss. 4-5. ISBN 978-1-59114-717-6. Erişim tarihi: 20 Şubat 2013.
26. ↑  Thomas E. Ricks (1 Ağustos 2006). "Fiasco". *Armed Forces Journal*. 25 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015.
27. ↑  PROSER, JIM (15 Ağustos 2017). "James Mattis: No Better Friend, No Worse Enemy". *Nationalreview*. 1 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2019.
28. 1 2  "Gen James N. Mattis". Military Hall of Honor. 5 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Mayıs 2017.
29. ↑  Lowry, Richard (9 Aralık 2016). "Op-ed: General James N. Mattis – A Marine for the History Books". *American Military News*. 12 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Mart 2017.
30. ↑  "1ST MARINE DIVISION AND ITS REGIMENTS" (PDF). *www.usmcu.edu*. 3 Haziran 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2020.
31. 1 2  Ricks, Thomas E. (2006). *Fiasco: The American Military Adventure in Iraq*. New York: Penguin Press. s. 313.
32. 1 2 3  John Dickerson (22 Nisan 2010). "A Marine General at War". *Slate*. 11 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.
33. ↑  "LtGen James Mattis' Reading List". Small Wars Journal. 5 Haziran 2007. 13 Kasım 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi.
34. ↑  Ricks. *Fiasco: The American Military Adventure in Iraq*. s. 317.
35. ↑  "Woodward, Bob.
36. ↑  Mark Walker (2 Haziran 2006). "Mattis to assume command of I MEF". *San Diego Union-Tribune*. 24 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Mayıs 2017.
37. ↑  McKenzie Wolf (21 Eylül 2017). "The origin of Mattis' call sign, 'Chaos'". *Marine Corps Times*. 5 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2017.
38. ↑  Gal Perl Finkel (12 Aralık 2016). "General Mattis: A warrior diplomat". *The Jerusalem Post*. 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi.
39. ↑  Barzilai, Yaniv (31 Ocak 2014). *102 Days of War: How Osama bin Laden, al Qaeda & the Taliban Survived 2001*. Potomac Books, Inc. ss. 45ff. ISBN 978-1-61234-534-5.
40. ↑  Tritten, Travis J. (2 Aralık 2016). "Retired Green Beret says Mattis left 'my men to die' in Afghanistan". *Stars and Stripes*. 25 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2018.
41. ↑  Vladimirov, Nikita (2 Aralık 2016). "Former Special Forces officer: Mattis 'betrayed his duty to us'". *The Hill*. 4 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2018.
42. ↑  Meek, James Gordon; Ferran, Lee (6 Aralık 2016). "Men Left 'to Die': Gen. James Mattis' Controversial Wartime Decision". ABC News. 7 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2018.
43. ↑  "Interview with Jim Mattis". *Interviews with Max Raskin* (İngilizce). 25 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ocak 2022.
44. ↑  Ricks, Thomas E. (22 Kasım 2016). "A SecDef nominee at war?: What I wrote about General Mattis in 'The Generals'". *Foreign Policy* (İngilizce). 23 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Eylül 2023.
45. 1 2  Ricks, Thomas E. (2012). *The Generals: American Military Command from World War II to Today*. New York: Penguin Press. s. 405. ISBN 978-1-59420-404-3.
46. ↑  Paul Szoldra (1 Aralık 2006). "19 unforgettable quotes from legendary Marine Gen. James 'Mad Dog' Mattis". *Business Insider*. 16 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Mayıs 2017.
47. ↑  West, Bing (2008). *The Strongest Tribe: War, Politics, and the Endgame in Iraq*. New York, NY: Random House. s. 245. ISBN 978-1-4000-6701-5.
48. ↑  "Iraq Wedding-Party Video Backs Survivors' Claims". *Fox News*. 24 Mayıs 2004. 4 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2017.
49. ↑  "US soldiers started to shoot us, one by one". *The Guardian*. 20 Mayıs 2004. 1 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
50. ↑  Tony Perry (17 Mayıs 2007). "General Urges Marines To Add A Friendly Wave To Their Arsenal". *Los Angeles Times*. 15 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015.
51. ↑  Cooper, Christopher (5 Nisan 2004). "How a Marine Lost His Command In Race to Baghdad". *The Wall Street Journal*. 31 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2015.
52. ↑  "General: It's 'fun to shoot some people'". *CNN*. 5 Şubat 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Haziran 2021.
53. ↑  Guardiano, John R. (11 Şubat 2005). "Breaking the Warrior Code". *The American Spectator*. 30 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2017.
54. ↑  Christian Lowe (12 Haziran 2006). "Popular commander to lead I MEF". *Marine Corps Times*. s. 24.
55. ↑  "French general assumes command of Allied Command Transformation". *Allied Command Transformation Public Affairs Office*. USS *George Washington* (CVN-73): NATO. 18 Eylül 2009. 6 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Eylül 2009.
56. ↑  Anne Gearan (22 Haziran 2010). "Gates announces nomination of Amos for CMC". *Marine Corps Times*. Associated Press. 22 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Temmuz 2010.
57. ↑  Gina Cavallaro (8 Temmuz 2010). "Pentagon picks Mattis to take over CENTCOM". *Marine Corps Times*. 12 Temmuz 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Temmuz 2010.
58. ↑  "Obama backs Mattis nomination for CENTCOM". *Marine Corps Times*. 22 Temmuz 2010. 17 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Temmuz 2010.
59. ↑  "Mattis takes over Central Command, vows to work with Mideast allies in Afghanistan, Iraq". Fox News. Associated Press. 11 Ağustos 2010. 24 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015.
60. ↑  Robbyn Mitchell (12 Ağustos 2010). "Mattis takes over as CentCom chief". *St. Petersburg Times*. s. 1. 12 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2010.
61. ↑  "Mattis assumes command of CENTCOM". US Central Command. 11 Ağustos 2010. 16 Ağustos 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2010.
62. ↑  "Mattis interview: Syria would fall without Iran's help". *USA Today*. 12 Nisan 2013. 11 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Eylül 2017.
63. ↑  Missy Jaffe, Greg Missy Ryan (28 Mart 2015). "Why the chaos in Yemen could force Obama to take a harder line with Iran". *The Washington Post*. 30 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2018.
64. ↑  Bergen, Peter (17 Mayıs 2022). *The Cost of Chaos: The Trump Administration and the World* (İngilizce). Penguin. ss. 51-52. ISBN 978-0-593-65289-3.
65. ↑  Panetta, Leon (2014). *Worthy Fights: A Memoir of Leadership in War and Peace*. Kindle. Penguin Group. ss. Kindle Locations 6368-6370.
66. ↑  "About General James Mattis". FWA Consultants. 1 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015.
67. ↑  Asher-Schapiro, Avi (2 Aralık 2016). "Donald Trump Pentagon Pick Mattis Made Nearly $1,000,000 On Board Of Defense Contractor". *International Business Times*. 3 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Aralık 2019.
68. ↑  "General James Mattis, Annenberg Distinguished Visiting Fellow". Hoover Institute. 28 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015.
69. ↑  "General James Mattis". Hoover Institution. 28 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Kasım 2016.
70. ↑  Mattis, James (9 Aralık 2015). "Why I'm Joining Spirit of America". Spirit of America. 29 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Kasım 2016.
71. ↑  Schake, Kori (Ağustos 2016). *Warriors and Citizens: American Views of Our Military*. Stanford, Kaliforniya: Hoover Institution. ISBN 978-0-8179-1934-4. Erişim tarihi: 28 Kasım 2016.
72. ↑  "SEC.gov | Theranos, CEO Holmes, and Former President Balwani Charged With Massive Fraud". *www.sec.gov*. 14 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ağustos 2020.
73. ↑  Carreyrou, John (21 Mayıs 2018). *Bad Blood: Secrets and Lies in a Silicon Valley Startup*. Knopf Doubleday Publishing Group. ISBN 978-1-5247-3166-3.
74. ↑  Matt Levine (14 Mart 2018). "The Blood Unicorn Theranos Was Just a Fairy Tale". *Bloomberg View*. 14 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mart 2018.
75. ↑  Christopher Weaver (5 Ocak 2017). "Trump Defense Nominee James Mattis Resigns From Theranos Board". *The Wall Street Journal*. 27 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2017.
76. ↑  "A singular board at Theranos". *Fortune*. 12 Haziran 2014. 16 Haziran 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2015.
77. ↑  Carolyn Y. Johnson (2 Aralık 2015). "E-mails reveal concerns about Theranos's FDA compliance date back years". *The Washington Post*. 29 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Aralık 2015.
78. ↑  Risa Brooks (30 Ağustos 2019). "Jim Mattis Tells His Life Story". *The New York Times*. 10 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
79. ↑  "General Dynamics Elects Jim Mattis to Board of Directors". *www.gd.com* (İngilizce). 16 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Aralık 2019.
80. ↑  Phil Mattingly (20 Kasım 2016). "Trump: 'Mad Dog' Mattis is a 'very impressive' candidate for defense secretary". CNN. 16 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
81. ↑  @realDonaldTrump. "General James "Mad Dog" Mattis, who is being considered for Secretary of Defense, was very impressive yesterday. A true General's General!" (Tweet) – Twitter vasıtasıyla. ; Eksik ya da boş `|numara=` (yardım) Eksik ya da boş `|tarih=` (yardım)
82. ↑  Dan Lamothe (1 Aralık 2016). "Trump has chosen retired Marine Gen. James Mattis for secretary of defense". *The Washington Post*. 1 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Aralık 2016.
83. ↑  Dan Lamothe (1 Aralık 2016). "Trump has chosen retired Marine Gen. James Mattis for secretary of defense". *The Washington Post*. 1 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Aralık 2016.
84. ↑  Dan Lamothe (1 Aralık 2016). "How Trump picking Mattis as Pentagon chief breaks with 65 years of U.S. history". *The Washington Post*. 10 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Kasım 2021.
85. ↑  "Senate confirms retired Gen. James Mattis as defense secretary, breaking with decades of precedent". *The Washington Post*. 20 Ocak 2017. 30 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
86. ↑  Peterson, Kristina; Hughes, Siobhan (20 Ocak 2017). "Senate Confirms James Mattis as Defense Secretary". *The Wall Street Journal*. 2 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2017.
87. ↑  Schor, Elana (20 Ocak 2017). "Gillibrand says she won't vote for Mattis waiver". *Politico*. 4 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2017. While I deeply respect General Mattis's service, I will oppose a waiver. Civilian control of our military is a fundamental principle of American democracy, and I will not vote for an exception to this rule.
88. ↑  "Readout of Secretary Mattis' Call with Kingdom of Saudi Arabia's Deputy Crown Prince and Minister of Defense Mohammed bin Salman". US Department of Defense. 31 Ocak 2017. 1 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.
89. ↑  Alexander Smith, Gabe Joselow (31 Mart 2017). "Defense Sec. James Mattis: North Korea 'Has Got to Be Stopped'". NBC News. 14 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Aralık 2018.
90. ↑  "James Mattis says a military solution in North Korea will 'be tragic on an unbelievable scale'". *Business Insider*. 26 Mayıs 2017. 19 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
91. ↑  Phil Stewart, David Brunnstrom (3 Haziran 2017). "Defense Secretary Mattis turns up heat on North Korea and China". CBS News. Reuters. 13 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
92. ↑  Ali Idrees, Mike Stone (13 Haziran 2017). "North Korea 'most urgent' threat to security: Mattis". *Reuters*. 26 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
93. ↑  Alex Lockie (16 Haziran 2017). "Defense Secretary Mattis explains what war with North Korea would look like". *Business Insider*. 2 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
94. ↑  Leo Shane III (22 Mart 2017). "Mattis: Expect U.S. troops in Iraq even after ISIS falls". *Military Times*. 3 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
95. ↑  Micah Zenko (11 Nisan 2017). "Civilian casualties are up and Congress is AWOL". *Foreign Policy*. 31 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Aralık 2018.
96. ↑  Missy Ryan (18 Ocak 2018). "Civilian deaths tripled in U.S.-led campaign against ISIS in 2017, watchdog alleges". *The Washington Post*. 30 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
97. ↑  Carlos Muñoz (5 Nisan 2017). "Defense Secretary Mattis condemns 'heinous' chemical attack in Syria, DoD mulls response". *Washington Times*. 26 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
98. ↑  "Statement by Secretary of Defense James Mattis on the U.S. Military Response to the Syrian Government's Use of Chemical Weapons" (Basın açıklaması). United States Department of Defense. 10 Nisan 2017. 20 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
99. ↑  Jacqueline Klimas (11 Nisan 2017). "Mattis: U.S. Syria policy is still to defeat ISIS". *Politico*. 12 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
100. ↑  Robert Burns (21 Nisan 2017). "US Defense Sec'y Mattis: Syria still has chemical weapons". ABC News. 21 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.
101. ↑  "Trump wanted Syria's Assad assassinated, Bob Woodward claims in extraordinary new book". *Independent*. 9 Nisan 2018. 8 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi.
102. ↑  Ellen Mitchell (8 Mayıs 2017). "Mattis: Questions unanswered on Syria cease-fire plan". *The Hill*. 7 Eylül 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
103. ↑  "Pentagon Weighs More Support for Saudi-led War in Yemen". *Foreign Policy*. 26 Mart 2017. 25 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
104. ↑  Karen DeYoung, Missy Ryan (26 Mart 2017). "Trump administration weighs deeper involvement in Yemen war". *The Washington Post*. 1 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
105. ↑  Jacqueline Klimas (20 Nisan 2017). "Mattis: U.S. won't dig into 'mother of all bombs' damage in Afghanistan". *Politico*. 7 Eylül 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
106. ↑  Susannah Cullinane, Ryan Browne (27 Mart 2017). "US Defense Secretary Mattis visits Afghanistan". CNN. 17 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
107. ↑  Connor O'Brien (13 Haziran 2017). "Mattis: 'We are not winning in Afghanistan'". *Politico*. 7 Eylül 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
108. ↑  "Mattis says US 'may have pulled our troops out too rapidly' in Afghanistan". Fox News. 29 Haziran 2017. 1 Temmuz 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
109. ↑  Zachary Fryer-Biggs (22 Ocak 2018). "Turkish Forces Bomb Key U.S. Ally In Fight Against ISIS In Syria". *Newsweek*. 15 Şubat 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
110. ↑  "Turkey has legitimate security concerns: Mattis". *Hürriyet Daily News*. Andalou Agency. 22 Ocak 2018. 15 Şubat 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
111. ↑  "Turkey to US: Stop YPG support or face 'confrontation'". Al Jazeera. 25 Ocak 2018. 13 Şubat 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
112. ↑  "Briefing by Secretary Mattis on U.S. Strikes in Syria". *www.defense.gov*. 13 Nisan 2018. 10 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2020.
113. ↑  Hirsh, Michael; Gramer, Robbie (4 Aralık 2018). "White House Digs Itself in Deeper on Khashoggi". *Foreign Policy*. 5 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
114. ↑  "Trump administration defends close Saudi ties as Senate moves to end US support for Yemen war". CNBC. 28 Kasım 2018. 29 Kasım 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
115. ↑  "How Security Cooperation Advanced US Interests". *Brookings Institution*. 4 Haziran 2019. 12 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2021.
116. ↑  Michael Hirsh (20 Aralık 2018). "Mattis Quits Over Differences With Trump". *Foreign Policy*. 23 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Kasım 2021.
117. ↑  Dan Lamothe (5 Ağustos 2020). "Gen. David Goldfein, bypassed to be Trump's top military adviser, retires". *The Washington Post*. 11 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ağustos 2020.
118. ↑  Ewing, Philip (20 Aralık 2018). "Defense Secretary Mattis To Retire In February, Trump Says, Amid Syria Tension". *NPR*. 20 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2018.
119. ↑  Wamsley, Laurel (19 Aralık 2018). "White House Orders Pentagon To Pull U.S. Troops From Syria". *NPR*. 19 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2018. The troop withdrawal is a reversal of policy discussed as recently as this month by Mattis, who said that after the defeat of ISIS, U.S. forces would remain in Syria to prevent a resurgence of the terrorist group and to counteract Iran.
120. ↑  Cooper, Helene (20 Aralık 2018). "Jim Mattis Resigns, Rebuking Trump's Worldview". *The New York Times*. 21 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2018.
121. ↑  Cooper, Helene (8 Aralık 2018). "Jim Mattis, Defense Secretary, Resigns in Rebuke of Trump's Worldview". *The New York Times*. 21 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2018.
122. ↑  Jaffe, Greg; Demirjian, Karoun (20 Aralık 2018). "'A sad day for America': Washington fears a Trump unchecked by Mattis". 21 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi – www.washingtonpost.com vasıtasıyla.
123. ↑  Sevastopulo, Demetri (21 Aralık 2018). "Mattis Resignation Spreads Alarm in Washington and Abroad". *Financial Times*. 23 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Aralık 2018.
124. ↑  "James Mattis' resignation letter in full". *BBC News*. 21 Aralık 2018. 7 Eylül 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
125. ↑  Helene Cooper (20 Aralık 2018). "Jim Mattis, Marine General Turned Defense Secretary, Will Leave Pentagon in February". *The New York Times*. 21 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2018.
126. ↑  Maggie Haberman (2 Ocak 2019). "Trump Says Mattis Resignation Was 'Essentially' a Firing, Escalating His New Front Against Military Critics". *New York Times*. 2 Ocak 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2019.
127. ↑  Dareh Gregorian, Kasie Julie, Hunt Tsirkin (5 Haziran 2020). "'Stunning,' 'powerful,' 'overdue': Romney, Murkowski praise Mattis' stinging Trump rebuke". *CBSNEWS*. 5 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Haziran 2020.
128. ↑  See "Former Secretary Of Defense, General Jim Mattis, US Marine Corps (Ret.
129. ↑  Christina Lomasney 28 Haziran 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. biography, Pacific Northwest National Laboratory, accessed 2022-07-01
130. ↑  Schlosser, Kurt (28 Haziran 2022). "Tech vet and physicist Christina Lomasney marries James Mattis, retired general and ex-defense chief". *GeekWire* (İngilizce). 28 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Temmuz 2022.
131. ↑  "James Mattis, a Warrior in Washington". *The New Yorker*. 29 Mayıs 2017. 22 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Mayıs 2017.
132. ↑  Schogol, Jeff (28 Haziran 2022). "James Mattis just got married in the most Marine way possible". *Task & Purpose* (İngilizce). 28 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Haziran 2022.
133. ↑  North, Oliver (9 Temmuz 2010). "Gen. Mattis: The Warrior Monk". *Fox News Insider*. 18 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015.
134. ↑  Bob Woodward, *Fear: Trump in the White House*, Simon and Schuster, 2019, p. 50
135. ↑  Szoldra, Paul (26 Eylül 2018). "Mattis says every American should read this one book". *Business Insider*. 16 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Mart 2020.

| Askerî görevi |
| --- |
| Önce gelenLance L. Smith | **Müttefik Dönüşüm Komutanı**2007–2009 | Sonra gelenStéphane Abrial |
| **Amerika Birleşik Devletleri Müşterek Kuvvetler Komutanı**2007–2010 | Sonra gelenKeith HuberGeçici |
| Önce gelenJohn R. AllenGeçici | **Amerika Birleşik Devletleri Merkez Komutanı**2010–2013 | Sonra gelenLloyd Austin |
| Siyasi görevi |
| Önce gelenAshton Carter | **Amerika Birleşik Devletleri Savunma Bakanı**2017–2019 | Sonra gelenPatrick M. ShanahanGeçici |

| * g
* t
* d
Amerika Birleşik Devletleri savunma bakanları |
| --- |
| Amerika Birleşik Devletleri | 
* James Forrestal
* Louis A. Johnson
* George Marshall
* Robert A. Lovett
* Charles Erwin Wilson
* Neil H. McElroy
* Thomas S. Gates, Jr.
* Robert McNamara
* Clark Clifford
* Melvin R. Laird
* Elliot Richardson
* James R. Schlesinger
* Donald Rumsfeld
* Harold Brown
* Caspar Weinberger
* Frank Carlucci
* Dick Cheney
* Les Aspin
* William Perry
* William Cohen
* Donald Rumsfeld
* Robert Gates
* Leon Panetta
* Chuck Hagel
* Ashton Carter
* James Mattis
* Mark Esper
* Lloyd Austin

 |  |

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 1602157055270
* BNF: cb17948583b (data)
* CiNii: DA19373171
* GND: 1051089220
* ISNI: 0000 0001 2082 0784
* LCCN: no2011091753
* NLI: 987007356674505171
* NTA: 423652370
* SUDOC: 236630377
* VIAF: 171892898
* WorldCat: lccn-no2011091753

 |