***Ve Ayna Kırıldı***, 1980 İngiltere yapımı dedektif filmidir. Özgün adı ***The Mirror Crack'd*** dir. Filmin adı, İngiliz şair Lord Alfred Tennyson'un *The Lady of Shalott* adlı şiirinin bir mısrasından alınmıştır. Filmin kahramanı Miss Marple, filmde bu şiirden sık sık alıntılar yapar.

Ünlü İngiliz cinayet romanları yazarı Agatha Christie'nin 1962 yılında yazmış olduğu The Mirror Crack'd from Side to Side (1963'te The 
Mirror Crack'd kısa adıyla da yayımlandı) adlı dedektif romanından senaryosunu Jonathan Hales ve Barry Sandler 'ın birlikte uyarlayıp yazdıkları filmi, James Bond filmlerinin ünlü yönetmeni İngiliz Guy Hamilton yönetmiştir. Agatha Christie'nin ünlü dedektifi Miss Marple'ı Angela Lansbury'nin canlandırdığı filmde, aralarında Elizabeth Taylor, Kim Novak, Rock Hudson, Edward Fox, Geraldine Chaplin ve Tony Curtis gibi ünlülerin de bulunduğu çok geniş bir oyuncu kadrosu rol almıştı. Filmde Pierce Brosnan'ın da çok küçük bir rolü var. O tarihte sadece birkaç TV dizisinde küçük rollere çıkmış ve henüz ünlenmemiş olan Brosnan'ın adı jenerikte geçmez.

Bu film aynı zamanda Angela Lansbury'nin Miss Marple rolünü ilk kez üstlendiği filmdir. Agatha Christie'nin bu kadın dedektifini sinemada daha önce Margaret Rutherford canlandırıyordu. Aslında Agatha Christie 1962'de yazdığı romanını Margaret Rutherford'a ithaf etmişti, belki de aktris 1972 yılında ölmeseydi bu rolü o oynayabilirdi.

Agatha Christie'nin romanı Türkiye'de önce Altın Kitaplar tarafından 1964 yılında Kırık Ayna adıyla, sonra da 1986 yılında yine aynı yayınevi tarafından bu kez Ve Ayna Kırıldı adıyla yayımlanmıştır.

Filmde olaylar 1953 yılında İngiltere'de küçük bir kasabada kurulmuş olan bir film setinde geçer. Kasabanın düzenleme komitesinin sekreterinin zehirli bir içki kokteylini içerek ölmesi üzerine devreye amatör dedektif Miss Marple (Angela Lansbury) ve yeğeni Müfettiş Craddock (Edward Fox) girerler ve bilmeceyi çözmek için derhal kolları sıvarlar. Film içindeki filmde ne kadar oyuncu varsa hepsi şüpheliler arasındadır.

Konusu
------

Filmin konusu, 1953 yılında İngiltere'nin küçük bir kasabasında geçer. Filmin kahramanı amatör dedektif Miss Marple (Angela Lansbury)'ın da içinde yaşadığı bu şirin yeşil kasabaya İngiltere tarihi ile ilgili bir sinema filmi yapmak üzereHollywood'dan film ekibi gelmiş ve çalışmalara başlamak üzeredir. Halk, küçük kasabalarında dünyaca ünlü Amerikalı oyuncuları misafir etmenin heyecanı içinde bir panayır düzenlemişlerdir. Film ekibi ise kendilerine tahsis edilen yöredeki bir şatoya yerleşirler.

Filmin yönetmeni Jason Rudd (Rock Hudson)'dır. Başrolde ise Jason'un karısı, aynı zamanda da büyük bir star olan ancak sağlık sorunları yüzünden uzun bir süre sinemaya ara vermiş olan Marina Rudd (Elizabeth Taylor) oynayacaktır. Filmin yapımcısı Martin N. Fenn (Tony Curtis) ise yönetmene danışmadan başka bir ünlü oyuncuyu Lola Brewster'ı (Kim Novak) sete çağırmıştır. Lola da Martin'in karısıdır. Ancak Lola ve Marina arasında yıllar öncesine dayanan bir husumet 
vardır ve bu sürtüşme birbirlerini görür görmez burada da alevlenir. Birbirlerinden nefret eden iki oyuncu her fırsatta kedi köpek gibi dalaşmayı ihmal etmezler.

Kasabanın ileri gelenleri tarafından film ekibi onuruna şatoda verilen kokteyl sırasında Marina Rudd'la gevezelik eden Heather Badcock (Maureen Bennett) adındaki bir kadın hayranı, elindeki kokteyli içtikten hemen sonra ölür. Kokteyl aslında Marina için hazırlanmıştır, ama her nasılsa onun eline geçmiştir. Herkes katilin asıl hedefinin o olduğunu tahmin eder. Olaya Scotland Yard'dan gelen bir polis dedektifi Delbert Craddock (Edward Fox) el koyar. Craddock aynı zamanda Miss Marple'ın yeğenidir, zaten olayı çözmesinde ona halası yardım edecektir.

Craddock'un ilk şüphelisi, film ekibinin prodüksiyon asistanı ve yönetmenle de ilişkisi olan Ella Zielinsky (Geraldine Chaplin)'de şüpheli bir şekilde ölünce, Marina'nın ölümünden fayda sağlayacak biri daha ortadan kalkmış olur ve durum biraz daha karmaşıklaşır. Craddock halasından yardım ister ve Miss Marple cinayeti çözer. Başta şüphelenilen herkes (uşak dahil) masumdur. Asıl katil Marina Rudd'dır. Marina'nın kokteylde karşılaştığı geveze hayranı, 10 yıl önce onu sahnede öperek kızamıkçık enfeksiyonu bulaştırmıştır. O sırada güçlükle gebe kalmış olan Marina bunun sonucunda engelli bir çocuk doğurmuş, depresyon geçirerek mesleğini bırakmıştır. Kokteylde kendisine bilmeden bu zararı vermiş olan hayranını görünce de onu zehirleyerek intikam almaya karar vermiştir.

Hep birlikte odasına girdiklerinde Marina'nın ölmüş olduğunu görürler. Kocası Jason, Marina'nın acılarına son verebilmek için onu zehirlediğini itiraf eder. Oysa Marina da kocasının kendisine zehir verdiğini fark etmiş ve zehiri bile bile içmiştir, sonra da en güzel kıyafetlerini giyerek kanapeye uzanmış, bir bakıma 'Cleopatra' gibi ölmüştür. Miss Marple manzaraya bakarak şöyle der: "Hayatının oyununu oynamış".

Oyuncu kadrosu
--------------

Kim Novak, Rock Hudson, Elizabeth Taylor ve Tony Curtis "The Mirror Crack'd"in bir sahnesinde.

| Oyuncu | Rolü |
| --- | --- |
| Angela Lansbury | Miss Marple |
| Elizabeth Taylor | Marina Gregg (Rudd) |
| Tony Curtis | Martin N. Fenn |
| Edward Fox | Müfettiş Delbert Craddock |
| Rock Hudson | Jason Rudd |
| Kim Novak | Lola Brewster |
| Geraldine Chaplin | Ella Zielinsky |
| Wendy Morgan | Cherry |
| Margaret Courtenay | Mrs. Bantry |
| Charles Gray | Bates, Uşak |
| Maureen Bennett | Heather Babcock |
| Carolyn Pickles | Miss Giles |
| Eric Dodson | Binbaşı |
| Charles Lloyd Pack | Peder |
| Richard Pearson | Doktor Haydock |
| Thick Wilson | Belediye Başkanı |
| Pat Nye | Belediye Başkanının eşi |
| Peter Woodthorpe | Scout Master |
| Marella Oppenheim | Margot Bence |
| Pierce Brosnan | Aktor 'Jamie' |
| Anthony Steel | Sir Derek Ridgeley (Murder at Midnight) |
| Dinah Sheridan | Lady Amanda Ridgeley (Murder at Midnight) |
| Oriane Grieve | Kate Ridgely (Murder at Midnight) |
| Kenneth Fortescue | Charles Foxwell (Murder at Midnight) |
| Hildegarde Neil | Lady Foxcroft (Murder at Midnight) |
| Allan Cuthbertson | Peter Montrose (Murder at Midnight) |
| George Silver | Da Silva (Murder at Midnight) |
| John Bennett | Barnsby (Murder at Midnight) |
| Nigel Stock | Müfettiş Gates (Murder at Midnight) |

Yeniden çevrimi
---------------

* 1992 yılında filmin İngiliz televizyonu için aynı adla ("The Mirror Crack'd") bir yeniden çevrimi yapılmıştır. Miss Marple'ı Joan Hickson'ın canlandırdığı ve Norman Stone'un yönettiği bu filmde Barry Newman (Jason Rudd'ı oynuyordu) ve Claire Bloom (Marina Gregg rolündeydi) gibi oyuncular da yer almıştı. Filmin DVD'si de çıkmıştır.

Kaynakça
--------

1. ↑  "cinairoman.com/Agatha Christie/Ve Ayna Kırıldı". 26 Ekim 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Temmuz 2009.
2. ↑  "altinkitaplar.com.tr/agathachristie". Altın Kitaplar. 6 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Temmuz 2009.
3. ↑  "IMDb.com/The Mirror Crack'd (1992) (TV)" (İngilizce). IMDb. 11 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Temmuz 2009.

Dış bağlantılar
---------------

* IMDb'de *Ve Ayna Kırıldı*
* allmovie.com'da "The Mirror Crack'd"26 Haziran 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.