recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**ASELSA STOP** (Stabilize Top Sistemi), ASELSAN'ın Türk Deniz Kuvvetleri'nin ihtiyacı olan 25 mm top sistemi için yapılan çalışmalar sonucu ortaya çıkan toptur. STOP, stabilize silah sistemleri ailesinde, stabilize makinalı tüfek platformu (STAMP) sisteminin bir üst versiyonudur.

Aselsan STOP Özellikleri
------------------------

• Taret Ağırlığı : 1250 kg

(Silah ve 250 adet mühimmat dahil)

• Silah : 25mm KBA Automatic Cannon

• Atım Hızı : 600 atım/dakika

• Mühimmat Besleme : Çift Yönlü

• Mühimmat Kapasitesi: 2 x 125 adet

• Silah Yükseliş Ekseni Hareket Limitleri : -15° / +55°

• Silah Yan Ekseni Hareket Limitleri

: 160° (kayar bilezik yok)

: n x 360° (kayar bilezik var)

• Silah Açısal Dönüş Hızı (maks.): 60°/s

• EO Yükseliş Ekseni Hareket Limitleri: -30° / +80°

• EO Yan Ekseni Hareket Limitleri: 10° (silaha göre)

• EO Açısal Dönüş Hızı (maks.): 60°/s

• Güç Beslemesi: 28 VDC veya 220 VAC

Kaynakça
--------

1. ↑  "STOP 25 mm Uzaktan Komutalı Stabilize Top Sistemi". 18 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2023.
**Atalanta Operasyonu**, resmi adıyla **Avrupa Birliği Deniz Gücü** **(EU NAVFOR)** **Somali**, Afrika Boynuzu açıklarında Batı Hint Okyanusunda görev yapan bir deniz haydutluğuyla mücadele operasyonudur. Avrupa Birliği'nin gerçekleştirdiği ilk donanma operasyonudur. Önceden Londra'da olan kumanda merkezi Birleşik Krallık'ın Avrupa Birliği'nden ayrılması üzerine İspanya'ya taşınmıştır. Yeni kumanda merkezi Rota Harp Merkezi'nin (NAVSTA Rota) içinde İspanyol Operasyon Kumanda Merkezi'dir (ESOHQ).

Ayrıca bakınız
--------------

* Avrupa Birliği'nin askeri ve sivil misyonlarının listesi
* Deniz Güvenliği Devriye Alanı
* Birleşik Görev Gücü 151
* Okyanus Kalkanı Operasyonu
* Somali'de korsanlık

Kaynakça
--------

1. ↑  "Missions". EU Naval Force - Somalia. 27 Aralık 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi.
2. ↑  "EU piracy task force to leave UK post-Brexit". *BBC News* (İngilizce). 30 Temmuz 2018. 9 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ağustos 2021.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: no2011189777
* WorldCat (LCCN): no2011-189777

 |
**Lima Aafshid** Afganistan kökenli bir şairdir ve yazardır. 2021 yılında BBC tarafından her yıl tekrarlanan 100 Kadın listesinde ismi yer almıştır. Lima Aafshid Afganistan’ın başkentinde bulunan Kabil Üniversitesinden mezundur ve bu üniversiteye ait olan *"**Sher-e-daneshgah**"* adlı derneğin üyesidir.

Kariyeri
--------

Lima Aafshid Kabil Üniversitesi'nde gazetecilik okumuş ve mezuniyetinden sonra beş yıl serbest muhabir ve yorumcu olarak çalışmıştır.

2020'de Time dergisine verdiği röportajda, Taliban'ın baskısından kaçınmak için Afgan kadınların takma adla yayın yapma ihtiyacından ve bu çalışmayı uzaktan paylaşabilmek için yeni teknolojilerin sunduğu avantajlardan bahsetmiştir.

Lima Aafshid'in şiirleri ve makaleleri Afgan kültürünün ataerkil normlarına meydan okumaktadır.

Aynı zamanda bir Kabil şiir Derneği olan *Sher-e-*daneshgah'ın kurucu üyesidir. Grup, çoğunlukla 20'li yaşlarındaki orta sınıf öğrencilerden oluşmaktadır.

Başarılar ve Ödüller
--------------------

2021'de Lima Aafshid, BBC tarafından her yıl yayınlanan 100 kadın listesinde yer aldı.

Ayrıca Afganistan'daki Farsça edebiyatının en prestijli ödülü olan Katar Assi Ödülü'nü aldı.

Kaynakça
--------

1. ↑  "BBC 100 Women: quem está na lista de mulheres inspiradoras e influentes de 2021". *BBC News Brasil* (Portekizce). 24 Şubat 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Mart 2023.
2. 1 2  "Inside the Poetry Societies Helping Afghan Women Find Community". *Time* (İngilizce). 10 Temmuz 2020. 11 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Şubat 2022.
3. 1 2 3  "Board Members – AFWT" (İngilizce). 6 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Mart 2023.
4. ↑  "Inside the Poetry Societies Helping Afghan Women Find Community". *Time* (İngilizce). 10 Temmuz 2020. 11 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Mart 2023.
5. ↑  "BBC 100 Women 2021: Who is on the list this year?". *BBC News* (İngilizce). 7 Aralık 2021. 11 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Nisan 2023.

Ayrıca bakınız
--------------

* 100 Kadın (BBC)
* 100 Kadın (BBC)BBC 100 Kadın kategorisinde kadınlar
**Hint gergedanı** (*Rhinoceros unicornis*), Asya'da yaşayan en büyük gergedan türüdür.

Hint gergedanı, eskiden Himalaya Dağlarının çevresinde çok geniş bir alanda yaşardı. Şimdi ise sadece Nepal'deki Chitwan Milli Parkı ve Hindistan'daki Kaziranga Milli Parkı ve Manas Milli Parkında bulunmaktadır. Hint gergedanlarının çok belirgin bir zırhı vardır bu nedenle bazı yerlerde zırhlı gergedanı olarak anılır. Hint gergedanı Cava gergedanıyla birlikte tek boynuzlu gergedanlar grubuna girer. Cava gergedanına göre daha büyüktür.

Hint gergedanı 1,7 m boyundadır. Boynuzun uzunluğu ise 25 cm'dir. Hint gergedanının nesli, boynuzları için avlanmadan dolayı tehlikededir. Geleneksel Çin tıbbında gergedan boynuzu, iyileştirici özelliği olduğu düşünüldüğü için kullanılmaktadır. Ana maddesi keratin olan gergedan boynuzunun **önemli bir tıbbi etkisi bulunmamaktadır**.Ayrıca bu gergedan Afrika kıtasında yaşayan diğer gergedanlardan daha büyük bir türdür. Dünya genelinde Asyalı olarak bilinirler.[*kaynak belirtilmeli*]

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: sh92001361
* NLI: 987007551457405171

 |
Ultraviyole ışığının DNA üzerinde meydana getirdiği mutasyon
UV ile meydana gelen mutasyonları içeren hücreler, mavi spektrum içeren görünür ışığa maruz bırakıldıklarında, geriye dönüşüm yapıp düzelir. Bu olaya **fotoreaktivasyon** denir.

Ultraviyole ışığın en mutajenik olduğu dalga boyu 260 nm'dir. Hem DNA hem RNA bu dalga boyundaki UV ışığını emer. Fotoreaktivasyon olayında görünür ışık, UV radyasyonu ile oluşan DNA hasarını onaran işlemi uyarmaktadır. Bu durum bakteriler ve fajlarda gözlemlenmiştir. Bu onarım hücre içi bir enzim sistemiyle çalışır. Görünür ışık, fotoreaktivasyon enzimini uyarmaktadır. Enzimin reaktivasyon şekli, timin-timin dimerleri arasındaki bağları kırmaktır. Böylece UV radyasyonunun DNA üzerindeki etkisini ters çevirir.

UV radyasyonuna özgü olarak DNA'da, aynı sarmalda yan yana, ya da sarmallarda karşılıklı olarak kovalent bağlanmayla pirimidin dimerleri (en çok timin-timin, daha az oranda sitozin-sitozin ve sitozin-timin dimerleri) oluşur. Bakterilerde onarım sistemlerinden birini oluşturan fotoliaz enzimi (EC 4.1.99.3), DNA'daki bu dimerleri karanlıkta tanır ve onlara bağlanır, ancak ışıkta (300–500 nm) aktive olarak bu kovalent oluşumu koparır (fotoreaktivasyonel enzim onarımı). Hata olasılığı yoktur. Çünkü sadece pirimidin dimerlerini kırar. Evrimsel süreçte bu sistem korunarak gelmiştir. İnsan hücrelerinde dimer oluşumları bu sisteme benzer bir onarım ve kesip-çıkarma onarımı ile düzeltilebilmektedir. Onarım enzimlerinden bir ya da birkaçının eksikliği insanda (Xeroderma pigmentosum) hastalık nedenidir. Güneşin (UV) etkisiyle bu kişilerde deri kanseri oluşabilmektedir.

* DNA Fotoliaz enziminin iki kromoforu bulunur;
* FADH+H+ → Elektron verici
* Folik asit → Işığı absorbe ederek topladığı enerjiyi verici

Işık (300–500 nm) ve iki kromoforu sayesinde enzim aktive olur. İnsanda bu enzim bulunmamaktadır.

Replikasyon sırasında oluşan ve sıraya giren yanlış bazlar, hücredeki düzletme mekanizmaları tarafından tamir edilebilir. Diğer şekilde meydana gelen bozuklukların giderilmesi oluşan hasarın derecesine göre değişir. Zarar büyük ise, bozukluk düzeltilemez ve hücre ölebilir. Buna karşın küçük bozukluklar bazı özel mekanizmalarca hemen tamir edilir.

Ayrıca bakınız
--------------

* DNA tamiri
* DNA fotoliaz (EC 4.1.99.3)
**Firavun faresi** (*Herpestes ichneumon*), kuyruksürengiller (Herpestesidae) familyasından Afrika dışında yaşayan bir kuyruksüren türü.

Firavun faresi kuyruğu ile birlikte 1 metre boyundadır. Çok hareketlidir ve korkunç bir hasımdır. İnatçıdır ve avını asla elinden bırakmaz. Kobranın yaman ve çekindiği en bilinen düşmanı olan firavun faresi kobra ile karşılaşmaktan hiç korkmaz. Mücadeleden de genel olarak galip çıkar. Yılanın, saldırılarından hızla kaçıp ataklarını savuşturur ve sonunda yılanın üstüne atlayarak ensesinden yakalar.

Derisi de, kalın postu da, zehre dayanıklılığı da onu korur. Firavunlar döneminde Firavun faresi Mısırlılar için kutsaldı. Piramitlerde bu hayvanın bazı mumyalarına rastlanmaktadır. Firavun faresi timsah yumurtalarını yemeyi çok sevdiği için timsahların çoğalmasını ve Nil nehrini istila etmesini önlüyordu.

Orta Doğu, İber Yarımadası, Arap Yarımadası, Güney Asya, Sahra Çölü, Kongo ve Güney Afrika'nın doğusundaki dağlar dışında tüm Afrika'da yaşarlar. Orman, savana ve çalılıkların sudan uzak olmayan yerlerinde yaşarlar.

Firavun fareleri bazen tek, bazen 2 ila 7 hayvandan oluşan gruplar halinde gezerler. Sürü genelde 1 erkek, birçok dişi ve yavrudan oluşur. Erkekler genelde 1 yaşına ulaştıklarında sürüyü terk ederler.

Firavun fareleri küçük memeli, kuş, balık, yumurta, meyve, kertenkele, yılan, timsah yavrusu, kurbağa ve böceklerle beslenirler. Hatta firavun fareleri engerek ve kobra gibi zehirli yılanları avlamalarıyla ünlüdür. Dna yapıları nörotoksinlere dirençli olduğu için kral kobra gibi zehirli yılanların ısırıklarından etkilenmez, aksine kanlarındaki nörotoksinler sayesinde ısırdıkları canlıları etkisiz hale getirirler.

Firavun fareleri Dünya Doğa Koruma Birliği tarafından ekosisteme zarar veren hayvan türleri kategorisindedir.

Dış bağlantılar
---------------
Belçika ve Hollanda arasındaki alanın yakınında Eben-Emael Kalesi
Fort Eben-Emael'de şekillendirilmiş bir yükleme ile delindikten sonra bir kubbe.
Giriş alanı, Temmuz 2007
75mm turret, B.V
**Fort Eben-Emael** (Fransızca:*Fort d'Ében-Émael*) Liège ve Maastricht arasında, Belçika-Hollanda sınırında, Albert Kanalı yakınında bulunan aktif olmayan bir Belçika kalesidir. Belçika'yı, bölgedeki Hollanda topraklarının dar kuşağı boyunca yapılan bir Alman saldırısından korumak için tasarlandı. 1931–1935 yıllarında inşa edilmiş ve o zamanlar dünyanın en büyüğü olarak kabul edildi. Kale, 10 Mayıs 1940'ta II. Dünya Savaşı sırasında planör kaynaklı Alman birlikleri (85 adam) tarafından etkisiz hale getirildi. Belçika Ordusu'nun mülkü olan kale, korunmuş ve ziyaret edilebilmektedir.

Günümüz
-------

Fort Eben-Emael günümüzde halka açıktır. Halen askeri mülk olmasına rağmen, turlar ve etkinlikler sağlayan Association Fort Eben-Emael tarafından yönetilmektedir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "The Capture of Fort Eben - History Learning Site". 27 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Kasım 2018.
2. ↑  Dunstan, p. 60
3. ↑  "Home". *Fortissimus Eben-Emael*. ASBL Fort Eben-Emael. 10 Ağustos 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ekim 2010.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: n90711958
* NLI: 987007565263805171
* VIAF: 149056741
* WorldCat (LCCN): n90-711958

 |
**Nil leçvesi** (*Kobus megaceros*), boynuzlugiller (Bovidae) familyasından Afrika'da yaşayan antilop türü.

Morfoloji
---------

Boy uzunluğu 135–165 cm, omuz yüksekliği 80–105 cm, kuyruk uzunluğu 45–50 cm, ağırlığı 60–120 kg dır. Eşey dimorfizmi vardır. Her iki eşeyde de boğaz yelesi veya sakal bulunur. Dişileri boynuzsuz olup beyazımsı sarı lekelerle bezeli sarı-kahverengi kürklüdür. Erkekleri uzun maun ya da siyahımsı kahverengi tüylüdür.

Üreme
-----

Üreme olgunluğuna dişiler 1,5 , erkekler 2,5 yılda ulaşır. Gebelik süresi 7-8 ay olup tek yavru dünyaya getirirler. Yavrular 4 ay sonra sütten kesilir. Ömrü 10 yıldır. Tek erkek ten 50 kadar yavru ve dişiden oluşan sürüler hâlinde yaşarlar.

Beslenme
--------

Otlar ve su bitkileri ana besin kaynaklarıdır.

Düşmanları
----------

Yırtıcı memeliler, aslan, pars, Afrika yaban köpeği ve timsah ana düşmanlarıdır.

Yayılımı
--------

Güney Sudan'da endemiktir.

Kaynakça
--------

* Ungulates of the World: Kobus megaceros (Nile lechwe, Mrs. Gray's lechwe)9 Ocak 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
**Akgedik**, Muğla ilinin Yatağan ilçesine bağlı bir mahalledir.

2012 yılına kadar Yatağan ilçesine bağlı bir köyken, 2012 yılında Muğla'nın büyükşehir olmasıyla bu ilçeye bağlı bir mahalle statüsünü almıştır.

Tarihçe
-------

Mahallenin adı; mahallenin genelinde ve sınırındaki ormanlık alandaki kireç taşlarından gelmektedir. Yer yer büyük kütleler halinde olan kayaların işlemesi gayet kolaydır. Mahallenin camii ve eski okul binası bu kesme taşlardan yapılmıştır.

Coğrafya
--------

Köy, Muğla-İzmir kara yolu içindedir. İl merkezi Muğla'ya 15 km. ilçe merkezi Yatağan'a 13 km. ve diğer önemli bir yerleşim olan Bayır beldesine 1 km. uzaklıktadır.

Köy yerleşim olarak bir tarafı çam ormanlarıyla çevrili olup diğer taraftan da Muğla merkezine bağlı Bayır beldesini karşısına almıştır. Bayır ile birleşmiş gibi görünse de ismini taşıyan Akgedik Çayı bu iki yerleşimi birbirinden ayırır. Bayır beldesi sayesinde her türlü ihtiyaçlarını karşılamaktadırlar.

Nüfus
-----

Akgedik mahallesinin nüfus değişimi aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Son 21 yılda mahalle nüfusu düzenli artmış, dış göç vermemiştir. 2014 yılında mahallenin nüfusu 1000'i aşmıştır.

| Yıllara göre mahalle nüfus verileri |
| --- |
| 2014 | 1.025 |
| 2011 | 991 |
| 2000 | 775 
  |
| 1990 | 542 |

Dış bağlantılar
---------------

* YerelNET21 Haziran 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

| * g
* t
* d
Yatağan'ın mahalleleri |
| --- |
| 
* Akgedik
* Akyol
* Alaşar
* Atatürk
* Bağyaka
* Bahçeyaka
* Bencik
* Bozarmut
* Bozüyük
* Cazkırlar
* Cumhuriyet
* Çakırlar
* Çamlıca
* Çukuröz
* Dere
* Deştin
* Doğanköy
* Elmacık
* Esenköy
* Eskihisar
* Gökgedik
* Gökpınar
* Hacıbayramlar
* Hacıveliler
* Hisarardı
* Kadıköy
* Kafacakaplancık
* Kapubağ
* Katrancı
* Kavakköy
* Kırık
* Konak
* Kozağaç
* Köklük
* Madenler
* Mesken
* Nebiköy
* Şahinler
* Şerefköy
* Taşkesik
* Turgut
* Turgutlar
* Yava
* Yayla
* Yenikarakuyu
* Yeniköy
* Yenimahalle
* Yeşilbağcılar
* Yeşilköy
* Yukarıyayla
* Zeytinköy

 |
Florian Znaniecki
**Florian** **Witold** **Znaniecki** (15 Ocak 1882 - 23 Mart 1958) Polonyalı filozof ve sosyolog. Polonya ve Amerikan sosyolojisinin tarihinde önemli bir figür olan Znaniecki, Polonya akademik sosyolojisinin kurucusudur. En bilinen eseri, William I. Thomas ile birlikte yazdığı, *Avrupa ve Amerika'daki Polonyalı Köylü* (*The Polish Peasant in Europe and America*) ile uluslararası üne kavuşmuştur. Bu kitap, modern ampirik sosyolojinin temeli olarak kabul edilmektedir.

Bu eser, kişisel belgelere dayanarak Amerika'ya yerleşmiş Polonyalı göçmenlerin yaşamına dair bir çalışmasıdır. Bu çalışma, Polonyalı göçmenlerin Amerikalılaşma sürecinden veya Amerika'ya gelen yeni göçmenlerin Amerikalı olma süreçlerinden bahsetmektedir.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BNE: XX1490002
* BNF: cb12037241w (data)
* CiNii: DA00648864
* GND: 118837702
* ISNI: 0000 0000 8366 4435
* LCCN: n79074320
* NDL: 00461893
* NKC: jn19990009447
* NLA: 35627757
* NLI: 987007271500605171
* NTA: 072641061
* SNAC: w62z1mj3
* SUDOC: 028561260
* Trove: 1020974
* VIAF: 27082540
* WorldCat: lccn-n79074320

 |
'***Eserspor Kulübü'*,** 1984 yılında Ankara’nın Keçiören ilçesinde kurulan Türk spor kulübüdür.

Tarihçe
-------

**Eserspor Kulübü**, Ankara’nın Keçiören ilçesine bağlı Esertepe mahallesini temsilen, tüzüğünde yer aldığı şekilde futbol, atletizm, güreş, voleybol, basketbol alanlarında faaliyet gösterecek bir kulüp olarak Esertepe’de kurulmuştur. 1984-1987 döneminde sadece futbol alanında faal olan kulüp 1986-1987 sezonunda Ankara 2.Amatör Ligi'ne yükselmeyi başarmış 2003 yılına kadar geçen süre içerisinde bu kümede olan mücadelesini sürdürmüştür. 2003-2007 yılları arasında badminton branşına ağırlık veren kulüp ilk olarak 2. Lig sonrasında ise 1. Lig’de mücadele ederek büyük başarılar elde etmiştir. 2007 yılından itibaren futbol alanında faaliyetlerine kaldığı yerden devam etmeye başlayan kulüp 2010 yılında Ankara 1.Amatör Ligi’ne yükselmiştir. 2014 yılında voleybol ve kriket branşlarının faal duruma geçmesiyle birlikte 2014-2015 sezonunda erkek voleyboltakımı olarakBölgesel Amatör Ligi’ni yenilgisiz bitirip 3. Lig’e yükselmiş, kriket branşında 2 takım ile İl Kriket Liginde müsabakalarına devam etmiştir. 2015-2016 sezonunda Türkiye Voleybol Federasyonu Erkekler 3. Lig 2. grubunu 3. sırada tamamlayan kulüp Türkiye Şampiyonalarında yarı finalleri yenilgisiz geçerek ilk 8’e kalmayı başarmış finallerde gösterdiği başarılı performans dolayısıyla en iyi 5. takım olmuştur. Kulüp 2016-2017 yılında Türkiye Voleybol Federasyonu'nun daveti ile eski adı 2. yeni adı ile 1. Lig'e çıkmıştır. 2016-2017 sezonunda erkekler voleybol 1. liginde mücadele etmektedir.

Lig Mücadeleleri
----------------

* **Futbol**

1. 1984-1987 Ankara 3.Amatör Ligi
2. 1987-2004 Ankara 2.Amatör Ligi
3. 2007-2010 Ankara 2.Amatör Ligi
4. 2010-2015 Ankara 1.Amatör Ligi
5. 2016-2017 Ankara 2.Amatör Ligi

* **Badminton**

1. 2003-2004 2. Lig
2. 2004-2005 1. Lig
3. 2005-2006 2. Lig

* **Kriket**

1. 2014-2015 İl Kriket
2. 2015-2016 İl Kriket

* **Voleybol**

1. 2014-2015 TVF Bölgesel Amatör Ligi
2. 2015-2016 TVF 3. Lig
3. 2016-2017 TVF 1. Lig

Dış bağlantılar
---------------

* Resmî site
* Eserspor Kulübü 15 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. TFF profili
* TVF sezon bilgileri
* AmatörFutbol profili 4 Haziran 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Kaynakça
--------

* 1. Eserspor Kulübü Resmi İnternet Sitesi Tarihçe
* 2. AASKF | Eserspor 3. Lig'de Haberi
* 3. TVF | 3. Lig Erkekler 2015-2016 Sezonu
* 4. TVF | 3. Lig Erkeler 2015-2016 Sezonu Yarı final Müsabakaları
* 5. TVF | 3. Lig Erkekler 2015-2016 Sezonu Finaller
* 6. TVF | 1. Lig Erkekler 2016-2017 Sezonu Fikstürü
Ebu Temmam'ın 1961 yılında Birleşik Arap Cumhuriyeti tarafından basılan bir pulun üzerinde yer alan portresi
**Ebû Temmâm** (Arapça: أبو تمام, ö. 846), Abbasi döneminde yaşamış meşhur Arap şairlerinden biridir.

Hayatı
------

Ebû Temmâm, çağdaşı Buhturi gibi Tay' kabilesine mensuptur. Arap edebiyatında, bu iki şair sık sık birbirleriyle mukayese edilmiştir. Öyle ki Ebû’l-Kâsım el-Âmidî, iki şairi mukayese ettiği *el-Muvâzene beyne Şi‘ri Ebî Temmâm ve’l-Buhturî* isminde bir eser kaleme almıştır. Yazar söz konusu eserinde iki şairin şiirlerini estetik kaideler çerçevesinde değerlendirmiş ve söz konusu şiirleri intihal miktarı yahut mana-lafız harmonisi gibi muhtelif kriterler çerçevesinde kıyaslamıştır. Genellikle Ebû Temmâm yapmacık (*masnû'*) şiir üslubunun temsilcisi kabul edilmektedir. Buna mukabil, öğrencisi el-Buhturî genellikle doğal (*matbû'*) şiir türünün temsilcisi olarak değerlendirilmektedir.

Konuyla ilgili yayınlar
-----------------------

Esat Ayyıldız, "el-Buhturî’nin Methiyeleri" 7 Ocak 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi* 18 (Aralık 2021), 136-153.  4 Temmuz 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Kaynaklar
---------

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* BIBSYS: 90537270
* BNE: XX1158599
* BNF: cb119697873 (data)
* CiNii: DA06134848
* GND: 118859331
* ISNI: 0000 0001 1473 6762
* LCCN: n83055952
* NLI: 987007274688005171
* NTA: 073509590
* SELIBR: 31505
* SUDOC: 060562870
* TDVİA: ebu-temmam
* VIAF: 62346122
* WorldCat: lccn-n83055952

 |



1. 1 2 3  Esat Ayyıldız, "el-Buhturî’nin Methiyeleri" 7 Ocak 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. *Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi* 18 (Aralık 2021), s.137.  4 Temmuz 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
*Between Showers*
***Between Showers***, yönetmenliğini Henry Lehrman'ın yaptığı, başrolde ise Charles Chaplin' in yer aldığı 1914 ABD yapımı kısa ve sessiz bir komedi filmidir. Chaplin' in Mack Sennett'in sahibi olduğu Keystone Studios ile çalışırken çektiği beşinci filmdir.

Konu
----

Charlie ve Ford, genç bir kadına su birikintisinden karşıya geçebilmesi için yardım etmeye çalışan iki genç adamı canlandırmaktadır. Ford bir polis memurundan çaldığı şemsiye ile yürüdüğü esnada su birikintisinden dolayı yolun karşısına geçemeyen bir genç bir kadınla karşılaşır. Ona yardım edeceğini söyleyip burada beklemesini ister ve şemsiyesini kadına verir. Ford bir kütük aramaya çalıştığı sırada bu sefer Charlie aynı kadın ile karşılaşır. O da yardım edebileceğini söyleyip kendisini burada beklemesini ister. İki adam bir kütük arayışındayken genç bir polis memuru kadını kucaklayarak yolun karşısına geçirir. Ford geri döndüğünde, yardım edemediği ve genç kadının onu reddettiği için şemsiyesini geri ister. Kadının şemsiyeyi vermemesi üzerine kadın, Charlie, Ford ve en sonunda şemsiyenin asıl sahibinin de oluğu büyük bir kavga başlar.

Oyuncular
---------

| Aktör / Aktris | Karakter |
| --- | --- |
| Charles Chaplin | Serseri (Şarlo / Tramp) |
| Chester Conklin | Polis |
| Ford Sterling | Charlie' nin rakibi |
| Emma Bell Clifton | Genç Kadın |
| Sadie Lampe | Polisin kadın arkadaşı |

Ayrıca bakınız
--------------

* Slapstick

Dış bağlantılar
---------------

* IMDb'de *Between Showers*
* IMDb'de Charles Chaplin
**Lenur İslamov** (Kırım Tatarcası: Lenur Edem oğlu İslamov, Rusça: Ленур Едемович Ислямов; d. 1 Ocak 1966, Bekabad, Özbekistan), Kırım Tatarı iş insanı.

Hayatı
------

Kırım Tatarı doktor bir ailenin oğlu olarak sürgünde doğdu. Diş hekimliği eğitimi aldı fakat mesleğini yapmadı. Otomotiv, medya ve bankacılık gibi alanlarda ticari başarılar kazandı. Uzun yıllar Moskova'nın önde gelen iş adamları arasında yer aldı. Kırım, 2014 yılında Rusya Federasyonu tarafından işgal edilmeden çok önce tüm ailesi ile Kırım'a yerleşmiş ve Kırım'da Simcity, ATR Medya Holding gibi birçok ciddi yatırım ve faaliyetler de bulunarak ana vatanını kalkındırmak istemiştir. İşgal başlarında 1 ay Başbakan Yardımcılığı görevinde bulundu fakat işgalci Rus hükûmetine boyun eğmediği için görevinden alındı ve yerine Rus yanlısı Ruslan Balbek atandı. Ardından, İslamov'un Kırım ve Rusya Federasyonu içerisin de yer alan tüm yatırım ve mal varlıklarına Rusya Federasyonu tarafından el konuldu. Kırım'da ailesinin yaşadığı ev birçok kez Ruslar tarafından resmi evrak göstermeksizin arandı. Kırım Tatarlarının ilk televizyon kanalı ve Lenur İslamov'un sahibi olduğu ATR, Rus İstihbarat Servisi FSB tarafından basılıp bünyesindeki her şeye el konuldu. Ardından Lenur İslamov'un kendisi, kanal ve çalışanları ile birlikte Kiev'e taşınarak buradan faaliyet göstermeye başladı. Ukrayna ana karası ile Kırım yarımadasını birbirine bağlayan sınır bölge de blokad organize ederek Kırım'a yasa dışı ticari faaliyetlere engel oldu, bu nedenle birçok düşman kazandı. Gerek Kırım yarımadasına kaçakçılık yapanlar gerek ise Rusya hükûmeti tarafından ciddi düşmanlar edinerek birçok kez iftira, tehdit, karalama çabaları ve hatta suikast girişimine maruz kaldı. Rusya Federasyonu'nun sözde terörist olarak ilan ettiği liste de adı diğer Mustafa Cemilev ve Refat Çubarov gibi Kırım Tatar liderleri ile üst sıralarda yer almaktadır. Blokad ile aynı zamanda kurduğu ve adına Kırım Tatarlarının ilk müftüsü ve efsanevi lideri olan Numan Çelebicihan'ın adına *Numan Çelebicihan Kırım Tatar Taburu* halan faaliyet de olup Lenur İslamov tarafından komuta edilmektedir. Lenur İslamov, Kırım Tatarları tarafından benimsenmiştir. Aynı zaman da kendisi halen Dünya Kırım Tatar Kongresi'nin başkan yardımcılığı görevini yürütmektedir. Evli ve 2 çocuk babası olan İslamov, 5 dil bilmektedir.
*Aythya marila*
**Karabaş patka** (*Aythya marila*), Anatidae familyasından küçük bir dalıcı ördek türü.

Özellikleri
-----------

Uzunluğu 42–51 cm.’dir. Erkek ve dişinin görünümü birbirinden farklıdır. Bu ördek türü, tepeli patka ile karıştırabilinir.

Erkek karabaş patka koyu yeşilimsi, yuvarlak bir başa sahiptir. Erkeğin göğsü, kuyruk alt ve üst tüyleri ile kanat üst-örtü tüyleri siyah renktedir. Vücut yan tüyleri beyaz ve gaga mavimsidir. Sırtı, tepeli patkadan farklı olarak gridir (tepeli patkada siyahtır). Üst kanat uçma tüyleri ile kanat altı beyazdır.

Dişi, tepeli patkaya benzemesine rağmen, ondan gaga dibindeki beyazlık ve karın yanlarının daha açık olması ve tepesinin olmaması ile ayırt edilebilinir. Üst kanat uçma tüyleri, kanataltı ile karın beyazdır. Dişi ve erkeğin gözü sarı ve gagaları mavimsidir.

Üreme ve beslenme
-----------------

Tek eşlidir. Yuvalarını yerde veya yüzer sazların üzerinde yaparlar. Yuvayı, bitkiler ve tüylerle döşemekte olup bu yuvaya yaklaşık 8-11 yumurta bırakırlar. Kuluçka süresi 26-28 gündür. Yavruların uçma süresi 40-45 gündür. Besinlerini, başlıca bitkiler ve omurgasız hayvanlar oluşturmaktadır.

Dağılımları
-----------

Kış konuğudur. Türkiye'de Karadeniz ve Marmara Denizi’nin kıyılarında görülmektedir. Kuzey Amerika, Avrupa ve Asya’da gözlenmekte ve üremektedir.

Dış bağlantılar
---------------
**Efşan Kadimbeyova** (d. 1915; Erivan, Rus İmparatorluğu - ö. 1980; Bakü, Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti) — Azerbaycanlı eğitimçi, Azerbaycan Diller Üniversitesinin rektorü ve Azerbaycan SSC Yüksek Sovyeti başkanının yardımcısı ve üyesi.

Hayatı
------

1915 yılında Erivan Guberniyasının Erivan şehrinde dünyaya gelmiştir. Babası Alekber Bey Kadimbeyov ünlü AZerbaycanlı ressamlardan olan Mirza Kadim İrevaninin soyundan gelmekteydi ve Kadimbeyovlar ailesinin üyesiydi.

### Eğitimi

Efşan Kadimbeyova 1929 yılında Erivan Pedagoji Kolejini bitirmiş ve 1931-1935 yıllarında Azerbaycan Pedagoji Enistitüsünde eğitim almıştır. Buradakı eğitimini tamamladıktan sonra. Moskova Pedagoji Enistitüsünde yüksek eğitim almış ve sonrasında Baküye dönmüştür.

İş hayatı
---------

1942 yılından Azerbaycan Gencler İttifakının üçüncü katibi olarak çalışmaya başlamış ve dört yıl bu görevini devam etdirmiştir.

Bundan sonra Neriman Nerimanov adına Azerbaycan Tıp Üniversitesi Parti Komitesinin katibi, Azerbaycan Komünist Partisinin Merkez Komitesinde bölüm başkanının yardımcısı kimi görevlerde bulunduktan sonra 1949-1956 yıllarında Azerbaycan Diller Üniversitesinin rektorü olarak çalışmıştır. Buradakı görevinden ayrıldıktan sonra Azerbaycan SSC Yüksek Sovyetinin başkanının esas yardımcısı kimi çalışmaya başlamıştır. Bundan başka o, birçok kez Yüksek Sovyete millet vekili olarak seçilmiştir.

1965 yılında "1920-1941 yıllarında Azerbaycanda anaokulunun gelişimi" konulu doktora tezini savunmuştur. 1968 yılından itibaren 1978 yılına kadar Azerbaycan Pedagoji Enistitüsü bölüm başkanı olarak görev yapmıştır.

1980 yılında Bakü şehrinde vefat etmiştir.

Kaynakça
--------

1. ↑  Sevinc Qarayeva (2011). ""Məktəbəqədər və ibtidai təhsil" jurnalının 40 yaşı qeyd olunub". 525.az. 22 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Nisan 2023.
2. 1 2 3 4 5  "Əfşan Qədimbəyova". iravan.preslib.az. 2012. 12 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Nisan 2023.
3. 1 2 3 4  Əhmədov 2014, s. 373.
4. ↑  Fərrux Rüstəmov (2010). "ADPU-nun pedaqoji fakültəsinin yarıməsrlik salnaməsindən". www.muallim.edu.az. 5 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Nisan 2023.

Kaynak
------

* H. Əhmədov (2014). *Azərbaycan məktəb və pedaqoji fikir tarixi*. Baku: Elm və təhsil.
**Hasan Ali Han Kaçar** (Azerbaycanca: *Həsənəli xan Ziyadlı-Qacar*) — 1755-1759 yıllarında İrevan Hanlığı'nın hükümdarı.

Hayatı
------

Hasan Ali Han İrevan şehrinde Halil Han Özbey'in ailesinde dünyaya gelmiştir. Ailesi Kaçarların Kovanlı ve ya Ziyadlı oymağına mensup olmuştur. O, yönetime Halil Han'ın halk isyanı neticesinde 1755 yılında devrilmesinden sonra gelmiştir. Ona bunun için zamanında Nadir Şah Avşar'ın yakın adamlarından olmuş Azad Han Afgan yardım etmişti. Kaynakların bildirdiğine göre, 1755 yılında İrevan beyleri Halil Hanın Kerim Han Zend tarafından desteklenmediyini anlayıb, onu tahtdan indirerek Hasan Ali'ni han yapmışdırlar. İvan Şopen'in bildirdiğine göre, Hasan Ali Han Kaçar'ın yönetiminden sonra İrevan'da hanlık ve ya hakimlik babadan oğula geçmeye başlamıştır.

Onun yönetimi döneminde Kartli-Kaheti Krallığı İrevan Hanlığı üzerine yaptığı yağma seferlerini daha da sıklaştırmaya başlamışdı. Bu yıkıcı seferlerin sonuçu olarak İrevan Hanlığı 1759 yılından itibaren gürcülere haraç ödemeyi kabul etti. Bu haraç gürcü hükümdarı II. Erekle'nin hazinesine gitmekteydi. Hasan Ali Han şehrin savunmasını iyileştirmek için Makulu Ahmed Han Bayatı kendi yanına davet etmiş ve o, Hoy hanı Şahbaz Han'ın riçası üzerine İrevenlılara yardım etmeye hazır olduğunu bildirmiştir.

Hasan Ali 1759 yılında hastalık yüzünden İrevan'da vefat etmiştir. Onun yerine yönetime kardeşi Hüseyn Ali Han Kaçar geçmiştir.

### Kilse ile ilişkileri

Hasan Ali Han Eçmiyazin Katalikosluğu'ndan vergi almaya başlamıştı. Bundan önce, Azad Han'a ve Halil Han'a tabi olan kilsenin başı Aleksandr kilsenin vergi muafiyyeti altına alınması ricasında bulundu. Hasan Ali Han onun ricasını kabul etmiş ve kilse üzerine koyulmuş vergileri kaldırmıştır. Hanın böyle davranmasının nedeninin Ermenileri Gürcülerle yaklaşmaya itmekten çekinmesiydi. Han vergi vermeye mecbur bırakılmış Ermeni rühban sınfının kendileri gibi Hiristiyan olan Gürcülerle yaklaşmasından çekiniyordu.

### Ailesi

Hasan Ali Hanın Muhammed Han ve Muhammed Ali Han adlı iki oğlu olmuştur.

Kaynakça
--------

1. ↑  Əliyev və Həsənov 1997, s. 58.
2. 1 2 3  Qarayev 2010, s. 39-40.
3. 1 2 3 4  Çingizoğlu 2008.
4. 1 2  Chopin 1852, s. 161.
5. ↑  Markov 1966, s. 129.
6. ↑  Qarayev 2016, s. 60.

Kaynak
------

* Elçin Qarayev (2016). *Azərbaycan İrəvan bölgəsinin tarixindən (XVII yüzilliyin sonu–XIX yüzilliyin ortalarında)*. Bakü: Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasi. A. A. Bakixanov adina tarix institutu.
* O. P. Markov (1966). *Россия, Закавказье и международные отношения в XVIII веке*. Moskova: Наука.
* Ivan Chopin (1852). *Исторический памятник состояния армянской области в эпоху ее присоединения к Российской империи*. St. Petersburg.
* F. Əliyev, U. Həsənov (1997). *İrəvan xanlığı*. Bakü.
* Ənvər Çingizoğlu (2008). *Qacarlar və Qacar kəndi*. Bakü: Şuşa.
**Hüseyn Hasanov** (Azerbaycanca: *Hüseyn Heydər oğlu Həsənov*; d. 19 Ekim 1932, Erivan - 18 Temmuz 1995, Bakü, Azerbaycan) — Sovyet Azerbaycanı nörofizyoloji uzmanı, biyoloji bilimler doktoru (1967), profesör (1970), Azerbaycan Millî İlimler Akademisi'nin tam üyesi (1976) ve Azerbaycan SSC Devlet Ödülü sahibi (1974).

Hayatı
------

Hüseyn Hasanov 19 Ekim 1932 yılında İrevan şehrinde dünyaya gelmiştir. 1949 yılında Bakü Devlet Üniversitesi'ne kabul olmuş ve 1954 yılında bitirmiştir. 1957 yılından Azerbaycan Millî İlimler Akademisi'nin Fizyoloji Enstitüsü'nde çalışmaya başlamış ve 1969 yılında buranın direktörü olmuştur. 1976 yılından başlayarak ise bu enstitünün "Beyin ve Davranış" bölümüne başkanlık yapmıştır. 1958 yılında ilk, 1967 yılında ikinci doktora tezini savunmuştur. 1972 yılında o, Azerbaycan Millî İlimler Akademisi üyeliğine aday, 1976 yılındaysa tam aday olmuştur. Hasanov, hayatı boyunca 300'den fazla bilimsel makale, 5 kitap ve 1 ders kitapı yazmıştır. Onun danışmanlığı altında 49 doktora öğrencisi tez çalışması yapmıştır.

Hasanovun ana bilimsel çalışmaları MSS'nin otonomik işlevlerinin düzenleme mekanizmalarının ve bu düzenleyici süreçlerin homeostazın sağlanmasındaki rolünün araştırılmasına ayrılmıştır. Ayrıca selenyumun biyolojik süreçlerdeki rolünü de incelemiştir.

O, 18 Temmuz 1995 yılında Baküde vefat etmiş, doğduğu şehir olan İrevandan Azerbaycanlılar kovulduğu için Bakü'de II. Fahri Hiyabanı Mezarlığı'nda defnedilmiştir.

Ödülleri
--------

Liste:

* Onur Rozeti Nişanı
* Azerbaycan'ın Onursal Bilim Adamı
* Bilim ve teknoloji dalında Azerbaycan SSC Devlet ödülü

Üyesi olduğu dernekler
----------------------

Liste:

* Azerbaycan Fizyologlar Derneği Başkanı
* Sovyetler Birliği Fizyologlar Derneği Başkanlığı Üyesi
* UNESCO'da Uluslararası Beyin Çalışmaları Örgütü Üyesi (1978-95)

Kaynakça
--------

1. ↑  Hüseynov 2002, ss. 173-174.
2. ↑  Əsədov 1995, ss. 128.
3. ↑  Hüseynov 2002, ss. 172-174.
4. ↑  Биологи. Биографический справочник.— Киев.: Наукова думка, 1984.
5. ↑  ""Akademik Hüseyn Həsənov" kitabının təqdimatı olub". astarainfo.az. 2017. 16 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Haziran 2023.
6. ↑  Hüseynov 2002, ss. 174.
7. ↑  "Akademik Hüseyn Həsənov ölkəmizdə fiziologiya elminin inkişafına mühüm töhfələr verib". azertag.az. 2017. 16 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Haziran 2023.

Kaynak
------

* S. Əsədov (1995). *Ermənistan Azərbaycanlılarının tarixi coğrafiyası*. Bakü: Gənclik.
* Ə. Hüseynov (2002). *Hüseyn Heydər oğlu Həsənov // Məşhur biologiya alimləri*. Bakü: Maarif.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* NKC: xx0189660
* VIAF: 311483090

 |
İspanya'da bir tarlanın üzerinde dolaşan toylar
*Otis tarda*
**Toy** (*Otis tarda*), toygiller (Otididae) familyasından çok ürkek bir kuş türü. Türkiye'nin en büyük kuş türü olan toy, aynı zamanda dünyada en büyük uçabilen kuşlardan biridir.

Dış özellikleri
---------------

Erkek toyların kanat açıklığı 260 cm uzunluğa, ağırlıkları ise 18 kg'a ulaşabilir. Dişi toylar bu ölçülerin ancak yarısına varırlar ve en fazla 8 kg ağırlığına ulaşırlar.

Toylar kahverengi lekeli, iri bacaklı büyük kuşlardır. Yetişkin erkeklerin tüylerden oluşan bir sakalları vardır.

Dağılımları
-----------

Toylar Moğolistan'dan İspanya'ya kadar varan geniş bir coğrafyada yaygın olsalar da, yaşadıkları küçük bölgeler birbirinden kopuk şekildedir. Çoğu ülkelerde soyları çoktan tükenmiştir ve günümüzde bulundukları ülkelerde soyu tükenme tehlikesi ile karşı karşıyadır.

**Günümüzde toy populasyonları şu ülkelerde bulunmaktadır**:

Batı alt türü: *Otis tarda tarda*

| **Ülkeler** | **Tahmin edilen sayıları** |
| --- | --- |
| İspanya | 5.000 |
| Rusya | 3.000 |
| Türkiye | 2.000 |
| Macaristan | 1.200 |
| Ukrayna | 550 |
| Avusturya | 100 |
| Almanya | 90 |
| Fas | 50 |

Doğuda rastlanan alt türü *Otis tarda dybowskii*

| **Ülkeler** | **Tahmin edilen sayıları** |
| --- | --- |
| Türkiye'nin doğusunda ufak bir alan | 100-500 |
| Güney Rusya | 100-200 |

Tercih ettiği alanlar
---------------------

Toylar yem aramak için özellikle tarlaları ve kırları tercih ederler.

Beslenme
--------

Olgun kuşlar tohum, çekirdek, meyve, ot, böcek ve küçük memeliler ile beslenirler. Yavru toylar böcek ile beslenir.

Tükenme tehlikesi
-----------------

İriliğinden dolayı gözde ve kolay av olduğu için kaçak avcılık ve habitat kaybı türün yok olma sürecini hızlandıran en önemli etkendir.

Dış bağlantılar
---------------

* Förderverein Großtrappenschutz e.V. 3 Şubat 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* 15 Temmuz 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* 
* 
*
**Abdülhamid Zöhravî Efendi** ya da **Abdülhamîd ez-Zehrâvî**, (Arapça: عبد الحميد الزهراوي) (1855-1916), Son Osmanlı döneminde Suriyeli gazeteci ve siyaset adamı.

Humus Rüşdiyesi’nden mezun olmuştur. 1898'de İstanbul'a gelmiştir. *Malumat* gazetesinin idare ve yazı işlerinde çalıştı. Bu gazetede yayımladığı yazılar Şam’a sürülmesine sebep olmuştur. Şam’dan, Mısır’da yayımlanmakta olan *el-Muḳaṭṭam* gazetesine yazılar göndermiştir. Gazetenin Osmanlı yönetimine karşı İngilizler’i tuttuğu bilindiği için, Şam Valisi Nâzım Paşa Zehrâvî’yi tutuklatıp İstanbul’a göndermiştir. Ancak, Arap âlemi ile ilgili konularda II. Abdülhamid’in müsteşarlığını yapan Ebü'l-Hüda es-Sayyadî’nin aracılığı ile Humus’a geri gönderilmiştir. *el-Münîr* adlı bir gazete çıkarmıştır. Humus’ta gizlice basılıp Suriye’de dağıtılan bu gazetedeki yazılarında, II. Abdülhamid’e karşı, Osmanlı Devleti’nin yönetiminde reformlar yapacağı ümidiyle İttihat ve Terakki Cemiyeti’ni tutmuştur. 1903’te Mısır'a gitmiş ve orada yayımlanan el-Müʾeyyed ve el-Cerîde gazetelerine yazılar yazmıştır. II. Meşrutiyet’in ilânından sonra 1908 seçimlerinde Meclis-i Mebûsan Hama mebusu seçilmiştir. Meclis-i Mebûsan’da kısa zamanda, Arap vilayetlerini temsil eden mebuslar topluluğunun önderi durumuna gelmiştir.

Zehrâvî ve arkadaşları daha çok adem-i merkeziyetçi muhalefet partilerine yakınlık göstermişlerdir. Bu yüzden Zehrâvî, 1911’de İttihat ve Terakki’ye karşı kurulan Hürriyet ve İtilaf Fırkası’nın kurucu üyeleri arasında yer almıştır. Partinin başkan vekilliğine getirilmiştir. Gazetesinde başta İttihatçılar ve Ziya Gökalp olmak üzere, Türkçüler aleyhine yazılar yazmıştır. Zehrâvî, 1913’te Paris’te toplanan Arap Kongresi’ne el-Lâ-merkeziyye’nin delegesi sıfatıyla katıldı ve kongreye başkanlık etti. 4 Ocak 1914 günü Meclis-i Âyan üyeliğine atanmıştır. I. Dünya Savaşı başlayınca İstanbul’dan Kahire’ye giderek el-Lâ-merkeziyye Cemiyeti içinde çalışmalarına devam ettiler. Cemiyet artık adem-i merkeziyet ile yetinmeyip bağımsızlık için faaliyetlerine açıkça devam etmiştir. Bu yüzden Suriye’de kurulan Âliye Dîvân-ı Harb-i Örfîsi yargılanmıştır. Abdülhamîd ez-Zehrâvî de bu mahkeme tarafından idama mahkûm edilmiştir. 6 Mayıs 1916'da Şam'da Şehitler Meydanı olarak bilinen Marjeh Meydanı'nda diğer Arap milliyetçileri ile beraber idam edilmiştir.

Kaynakça
--------

1. 1 2 3  Berekât eş-Şevâbike, Ahmed Fehd (1988). "ABDÜLHAMÎD ez-ZEHRÂVÎ". *TDV İslâm Ansiklopedisi*. **1**. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı. ss. 226-227. 3 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Eylül 2021.
2. ↑  Türkiye Büyük Millet Meclîsi Vakfı Yayınları No : 15 Türk Parlamento Tarihi Meşrutiyete Geçiş Süreci I. ve II. Meşrutiyet II. Cilt Ayan Ve Mebûsân Meclisleri Üyelerinin Özgeçmişleri Prof. Dr. İhsan Güneş Türk Parlamento Tarihi Araştırma Grubu sayfa 8

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* LCCN: nr95003815
* NLI: 987007303190405171
* NTA: 239280776
* TDVİA: abdulhamid-ez-zehravi
* VIAF: 305411080
* WorldCat: lccn-nr95003815

 |
**Dilber Ahundzade** (Azerbaycan dilinde: Dilbər Hacı qızı Axundzadə) Azerbaycanlı şair ve şair Mikail Müşfik'in eşi.

Hayatı
------

Diler Ahundzade ve eşi Mikail Müşfik, 1936
29 Mayıs 1914'te Gence'de doğdu. 5 yaşından itibaren amcası, ünlü bilim insanı İdris Ahunzade'nin himayesi altında Bakü'de yaşamaya başladı.

Eşi Mikail Müşfik, 1937'de milliyetçi görüşleri nedeniyle Stalin yönetimi tarafından ihanetle suçlanıp Sibirya'ya sürgüne gönderildi ve orada öldürüldü. Mikail Müşfik'in eşi olduğu için kendisi de hapse mahkum edildi fakat 1939'da geçirdiği bir hastalık nedeniyle serbest bırakıldı.

Hapisten çıktıktan sonra bir süre Gence'de öğretmenlik yaptı, sonrasında yeniden Bakü'ye döndü. Burada şairlikle meşgul oldu ve Mikail Müşfik üzerine bir kitap yazdı.

Şeker hastalığı ve kalp sorunları nedeniyle 1990'da Bakü'de hayatını kaybetti.

Kaynakça
--------

1. ↑  "tutukluluk kararı". 14 Nisan 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2021.
2. ↑  "kızı ile röportaj". 16 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2021.
**Muhammed Şemseddin Yeşil** (27 Mart 1904, İstanbul Vilayeti - 27 Mart 1968, İstanbul), Türk din alimi, yazar, mutasavvıf.

27 Mart 1904’de İstanbul'da doğmuştur. Baba tarafından akrabaları Bolu’nun Tekke köyündendir. Babası İstanbul, Samatya civarlarında Ağa Hamamı konumunda bulunan Hatuniye Camisi imamı Hüseyin Efendi’dir. Annesi de Bolu’nun Hacılar köyünden Hanife Hanım’dır. Şeceresi Abdülkadir Geylani'ye dayanmaktadır.
Gençliğini Samatya'da geçiren **Şemseddin Yeşil** 20 yaşındayken Hatuniye Camisi’ne imam olarak atandı. Buradaki imamlık vazifesinin birinci yılında İstiklâl Mahkemeleri’nce yargılandı. Müslüman Türk kadınının namusuyla alakalı bir vaazı sebebiyle hakkında açılan soruşturmada dönemin müftüsüyle anlaşamayıp imamlık görevinden ayrıldı. İki sene sonra bu görevler vakıflara devredilince Muhsine Hatun Camisi’nde vazife aldı. Samatya’daki Bayezid-i Cedid Camisi’nde 1936-1951 yılları arasında imamlığa devam etti. İmamlık vazifesinden gayrı 20 Şubat 1947 tarihinden itibaren de Mehmet Salih Yeşiloğlu ile birlikte Hakikat Yolu Mecmûası'nda yazılarını çıkarmaya başlamıştır. Ayrıca 1946’da MKP’den, 1950’de Demokrat Parti’den milletvekili adayı olarak gösterilmiş, ancak kazanamamıştır. Eser, yazı ve vaazlarında genellikle Kur’an'ın işari tefsiri, din ve toplum ilişkisi, günümüzde dinin rolü, tanınmış İslam alimleri, mutasavvıflar, Ehl-i beyt sevgisi gibi konulardan bahseden; dini konuları tasavvufi bakış açısıyla açıklayan **Şemseddin Yeşil** 8 Temmuz 1968’de öldü, kabri Zeytinburnu’nda Silivrikapı mezarlığındadır.

Eserleri
--------

1. *Füyuzat Kur'an-ı Mübin'in Mealen Tefsiri (7 cilt, 1980)*
2. *Bilinmeli – Kırk bir Hadis (1940)*
3. *Mesnevi’den Hikmetler (1962)*
4. *Gavs'ul Azam Abdulkadir Geylani (1968)*
5. *İnsanî Hakikatler – Bil Bul Ol (1962)*
6. *Şeyh-i Ekber İbn Arabi Hakikati Nasıl Anlatıyor – Fususu’l Hikem (1968)*

Kaynakça
--------

1. ↑  *Bir Cumhuriyet Dönemi Sufisi; Muhammed Şemseddin Yeşil'in Tasavvuf Anlayışı* (PDF).
2. ↑  "Milli Kalkınma Partisi". 18 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mart 2022.
3. ↑  *İslam Ansiklopedisi, Şemseddin Yeşil maddesi* (PDF).
4. ↑  "Şemseddin Yeşil, Biyografi". 9 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.

Dış bağlantılar
---------------

* Resmî site
**Acorn Archimedes**, Acorn Computers tarafından üretilen bir ev bilgisayarı serisidir. Haziran 1987 tarihinde piyasaya sürülmüş olup sistemler Acorn'un kendi ARM mimarisi işlemcilerine ve tescilli işletim sistemleri Arthur ve RISC OS'ye dayanmaktadır ve 1990'ların ortalarına kadar satıldı.

ARM'nin RISC tasarımı, 8 MHz'de çalışan 32-bit işlemcinin 4.5+ MIPS'ye ulaştığı belirtildi ve bu da Acorn'un önceki makineleri gibi 8-bit ev bilgisayarlarından önemli bir yükseltme sağladı. Testler sırasında dünyanın en hızlı mikrosu olduğu ve 18 MIPS'de çalıştığı iddiaları da yapıldı.

İlk modellerden ikisine BBC A305 ve A310 markası verildi ve BBC Enterprises, bilgisayarları "orijinal bilgisayar okuryazarlığı projesinin devam eden bir parçası" olarak gördü. Markalama düzenlemesinden duyulan memnuniyetsizlik, rakip Research Machines ve MS-DOS gibi "iş standardı" işletim sistemlerinin kullanılmasını savunan bir Microsoft temsilcisi olan Britanya Micro Federasyonu tarafından yönetilen bir endüstri grubu tarafından dile getirildi. BBC markasının "etik dışı" ve "zarar verici" olduğu iddialarına yanıt veren bir BBC Enterprises temsilcisi, BBC'nin devam eden bilgisayar okuryazarlığı girişimleriyle ilgili olarak "tamamen yeni bir şey getirmenin sorumsuz olacağını" iddia etti.

Acorn Archimedes adı, Acorn'un aynı mimariye dayanan çağdaş tasarımlarından herhangi birini tanımlamak için yaygın olarak kullanılır. Bu mimari genel olarak ARM işlemciye ve MEMC (MEMory Controller), VIDC (VIDeo ve ses Controller) ve IOC'den (Giriş Çıkış Denetleyicisi) oluşan birinci nesil yonga setini içerdiği şeklinde karakterize edilebilmektedir.

Kaynakça
--------

1. ↑  "RISC revealed". *Acorn User*. Ağustos 1987. s. 11. Erişim tarihi: 12 Ekim 2022.
2. ↑  "RISC OS Performance Page". Centre for Computing History. 31 Ekim 2008. 21 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2022.
3. ↑  Hammond, Ray (18 Haziran 1987). "'Fastest' micro in the world". *New Scientist*. s. 41.
4. ↑  "Archimedes for under £1000". *Acorn User*. Ağustos 1987. s. 15. Erişim tarihi: 12 Ekim 2022.
5. ↑  "Row blazes over Arc name". *Acorn User*. Eylül 1987. s. 7. Erişim tarihi: 12 Ekim 2022.
6. ↑  Wilson, Roger (2 Kasım 1988). "Some facts about the Acorn RISC Machine". Haber grubu: comp.arch. Erişim tarihi: 12 Ekim 2022.

Dış bağlantılar
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons'ta ***Acorn Archimedes*** ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |

* The Ultimate Acorn Archimedes talk by Matt Evans 12 Ekim 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Acorn systems page at Old-Computers.com
* Acorn Archimedes 14 Aralık 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. at Flatbatteries
* Chris's Acorns: Archimedes 22 Şubat 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

|  |  |
| --- | --- |
| Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin | 
* GND: 4232475-0

 |
**Hızır Aslıyüksek** (d. 1973, Ardeşen, Rize), Türk doktor ve Adli Tıp Kurumu başkanı.

Hayatı
------

Aslıyüksek sırasıyla Ardeşen'deki Bayırcık İlkokulu, Ardeşen Merkez İlköğretim Okulu, Ardeşen İmam Hatip Lisesi ve Ardeşen Lisesi'nde öğrenim gördü. 1991-97 yılları arasında İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi'nde okudu. Pratisyen hekim olarak sırasıyla Şişli Belediyesi ve Bayrampaşa Belediyesi Sağlık İşleri Müdürlüğü'nde görev yaptı. Eş zamanlı olarak yüksek lisansını Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü'nün Sağlık Kurumları Yöneticiliği Bölümünde yaptı. Adli Tıp Uzmanı unvanını 2003 tarihli "Adli Tıp Kurumu İşleyişinin Analizi" adlı teziyle aldı.

Aslıyüksek, 2003-2004 yılları arasında Birinci ve İkinci İhtisas Kurulu'nda Uzman olarak çalıştı ve 2004'te Malatya Grup Başkanlığı'nda Adli Tıp Uzmanı olarak görev yaptı. Askerliğini 2004-05 yılları arasında Gülhane Askeri Tıp Akademisi Adli Tıp Bölümü'nde yaptı. Sonraki iki yıl Eyüp, Fatih, İstanbul, ve Gaziosmanpaşa Adli Tıp Şube Başkanlıklarında çalıştı ve 2006-2007 yıllarında Üçüncü İhtisas Kurulu'nda çalıştı. 2007'den 2011'e kadar İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesi'nde Başhekim Yardımcısı olarak çalıştı. 2009-2018 yılları arasında İstanbul Üniversitesi, İstanbul Teknik Üniversitesi ve Yıldız Teknik Üniversitesi'nde Sağlık İşlerinden sorumlu rektör danışmanlığı yaptı. 2010'da Yardımcı Doçent Doktor olarak İstanbul Üniversitesi Adli Tıp Enstitüsü'ne, 2018'de İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Adli Tıp ve Adli Bilimler Enstitüsü'ne öğretim üyesi olarak atandı. Ayrıca İstanbul Medeniyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tıp Hukuku Bölümü ve İstanbul Medipol Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde Adli Tıp, Adli Tıp ve Hekim Hatalarına Yaklaşım, Tıbbi Bilirkişilik Uygulamaları ve Adli Bilimlerde Delil ve Bilirkişilik derslerini verdi. Adli Tıp Kurumu'nda birçok adli tıp uzmanlık tezini yönetti. 11 Haziran 2011'de Adli Tıp Kurumu Başkan Yardımcısı olarak atandı. 2020'de MEF Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İnsan Hakları Hukuku Tezsiz Yüksek Lisans programı ve Anadolu Üniversitesi Adalet ön lisans programından mezun oldu. 29 Ocak 2022 tarihinde Adli Tıp Kurumu Başkanı olarak atandı.

Aslıyüksek, Adli Tıp Derneği, İstanbul Tabip Odası, Hekim Hakları Derneği, Üniversite Öğretim Üyeleri Derneği, Türk Kızılayı İstanbul Şubesi, Yıldız Teknik Üniversitesi Vakfı, İstanbul Üniversitesi Mezunlar Derneği, Ardeşen Eğitim ve Kültür Vakfı, Ardeşen Kültür ve Yardımlaşma Derneği, Rize Dernekler ve Vakıflar Birliği Vakfı ve Rize Kültür ve Sosyal Yardımlaşma Vakfı gibi birçok kurum ve dernekte üyelik ve yönetim görevlerinde bulundu.

Kaynakça
--------

1. ↑  "Bilal Erdoğan'ın arkadaşı Hızır Aslıyüksek, Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'na atandı". cumhuriyet.com.tr. 30 Ocak 2022. 30 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2023.
2. ↑  "Adli Tıp Kurumu Başkanlığına Hızır Aslıyüksek atandı". gazeteduvar.com.tr. 29 Ocak 2022. 29 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2023.
**Büyük Hırvatistan** (Hırvatça: *Velika Hrvatska*) Hırvat milliyetçiliği içindeki belirli akımlara uygulanan bir terimdir. Hırvatistan dışında yaşayan Hırvatların etnik kökenini vurgulayarak Hırvat halkının bölgesel kapsamına atıfta bulunur. Bununla birlikte, siyasi anlamda bu terim, Hırvat halkının toprak kapsamı ile Hırvat devletinin toprak kapsamı arasındaki eşdeğerliğe olan irredantist bir inanca atıfta bulunur.

Büyük Hırvatistan Toprakları
----------------------------

Yaygın olarak kapsanan bölgeler şunlardır:

* Hırvatistan
* Bosna ve Hersek
* Baçka bölgesi (Sırbistan)
* Sirem bölgesi (Hırvatistan ve Sırbistan)
* Kotor Körfezi (Karadağ)
* Sandžak (Sancak) bölgesi

Cvetković–Maček Anlaşması
-------------------------

Hırvatistan Banovina Haritası
1930'larda Hırvatlar ve Sırplar arasında artan etnik gerilimlerin ortasında, Yugoslavya'da Hırvatistan'ın Banovina adlı özerk bir devleti, 1939 tarihli Cvetković-Maček Anlaşması aracılığıyla Yugoslav parlamentosunda barışçıl bir şekilde müzakere edildi. Hırvatistan tek bir bölgesel birimde birleştirildi ve bugünkü Voyvodina'nın bazı bölgelerinin toprakları ile Posavina ve o sırada Hırvat çoğunluğuna sahip olan günümüz Bosna-Hersek'in güney bölgelerine verildi

Kaynakça
--------

1. ↑  Čanak, Nenad (1993). *Ratovi tek dolaze. Nezavisno društvo novinara Vojvodine* (Hırvatça). s. 12.
2. ↑  Kolstø, Pål (2016). *Strategies of Symbolic Nation-building in South Eastern Europe*.