**นกอีแพรดท้องเหลือง** เป็นนกกินแมลงขนาดเล็กท้องสีเหลืองสดใส หางพัดคล้ายนกอีแพรด ทำให้มันเคยได้รับการระบุชนิดในสกุลนกอีแพรด ปัจจุบันตั้งแต่ปี 2552 นกอีแพรดท้องเหลืองนี้กลับไปอยู่ในสกุล *Chelidorhynx* ซึ่งมีชนิดเดียวในสกุล และอยู่ในวงศ์นกจับแมลง (Stenostiridae) ในชื่อวิทยาศาสตร์ ***Chelidorhynx hypoxanthus*** และชื่อภาษาอังกฤษ fairy-flycatcher, yellow-bellied fantail หรือ yellow-bellied fairy-fantail

พบมากในป่าดิบชื้นบริเวณตีนเขาและกึ่งภูเขาเช่น ช่วงป่าที่มีไม้ใบกว้าง ในอนุทวีปอินเดีย แถบเทือกเขาหิมาลัย และบางส่วนของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ได้แก่ไทย ลาว เวียดนาม และพม่า รวมทั้งอาจพบได้ในประเทศจีน

อนุกรมวิธาน
-----------

นกอีแพรดท้องเหลืองเคยถูกจัดชนิดไว้ในสกุลนกอีแพรด (*Rhipidura*) วงศ์นกอีแพรด (Rhipiduridae) แต่การวิเคราะห์ดีเอ็นเอแสดงให้เห็นว่ามันเป็นญาติสนิทของนกจับแมลง ดังนั้นจึงย้ายไปอยู่ในในสกุล *Chelidorhynx* ซึ่งเป็นสกุลที่มีชนิดเดียว ในวงศ์ Stenostiridae

ลักษณะทางกายวิภาค
-----------------

นกอีแพรดท้องเหลืองเป็นนกกินแมลงขนาดเล็กมาก มีความยาวลำตัวประมาณ 8 เซนติเมตร คล้ายนกจับแมลงที่มีหางยาว เมื่อกางหางออกเป็นรูปพัดคล้ายนกอีแพรดเป็นอย่างมากแต่นกอีแพรดท้องเหลืองมีขนาดเล็กกว่ามาก

นกชนิดนี้มีภาวะทวิสัณฐานทางเพศที่ต่างกันเล็กน้อย นกตัวผู้มีหัวและลำตัวด้านบนสีเขียวคล้ำหรือเขียวมะกอกเข้ม หน้าผากและคิ้วกว้างสีเหลืองสด แถบตาดำ ลำตัวด้านล่างเหลือง หางเรียวยาวสีเทาแกมเขียวคล้ำ ปลายหางแต้มขาว นกตัวเมีย มีแถบตาเขียวคล้ำเหมือนสีหัว

พฤติกรรม
--------

นกซึ่งค่อนข้างเปรียว ไม่ค่อยเกาะนิ่ง ชอบบินจับแมลงที่กำลังบินอยู่กินเป็นอาหาร มักพบรวมฝูงอยู่กับนกชนิดอื่นเช่น นกกระจิบ นกกระติ๊ด นกเดินดง

มักร้องเสียงสูง "ติ๊ด ๆ" ซ้ำ ๆ เป็นเวลานาน

ถิ่นที่อยู่และการกระจายพันธุ์
-----------------------------

Yellow-bellied fantail at Zuluk, Sikkim
พบมากในป่าดิบชื้นบริเวณตีนเขาและกึ่งภูเขา ระดับความสูง 1,500 – 2,565 เมตร ในอนุทวีปอินเดียในแถบเทือกเขาหิมาลัย เช่น เนปาล ปากีสถาน อินเดียตอนบน ภูฏาน บังกลาเทศ และบางส่วนของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ได้แก่ ภาคเหนือและภาคตะวันตกตอนเหนือของไทย ลาวตอนเหนือ เวียดนามตอนเหนือ และพม่า รวมทั้งอาจพบได้ในมณฑลยูนนานของจีน

.ในประเทศไทยเป็นนกประจำถิ่น มีรายงานการพบที่อุทยานแห่งชาติดอยภูคา จังหวัดน่าน อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ จังหวัดเชียงใหม่ และอุทยานแห่งชาติแม่วงก์ จังหวัดกำแพงเพชร

นิเวศวิทยาและการอนุรักษ์
------------------------

นกอีแพรดท้องเหลืองมีช่วงกระจายพันธุ์ แนวโน้มของประชากรดูเหมือนจะคงที่แม้ว่าขนาดประชากรยังไม่ได้รับการนับอย่างชัดเจน องค์การระหว่างประเทศเพื่อการอนุรักษ์ธรรมชาติ (IUCN) ระบุให้มีสถานะเป็นสิ่งมีชีวิตที่มีความเสี่ยงต่ำต่อการสูญพันธุ์ (LC)

### ในประเทศไทย

นกอีแพรดท้องเหลืองจัดเป็นสัตว์ป่าคุ้มครองของประเทศไทย ตั้งแต่พ.ศ. 2546 ในประเภทสัตวป่าจําพวกนกลำดับที่ 842

อ้างอิง
-------

1. ↑  BirdLife International (2016). "*Chelidorhynx hypoxanthus*". *The IUCN Red List of Threatened Species*. IUCN. **2016**: e.T22706775A94089360. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T22706775A94089360.en. สืบค้นเมื่อ 15 January 2018.
2. 1 2 3  IUCN (2016-10-01). "Chelidorhynx hypoxanthus: BirdLife International: The IUCN Red List of Threatened Species 2016: e.T22706775A94089360" (ภาษาอังกฤษ). doi:10.2305/iucn.uk.2016-3.rlts.t22706775a94089360.en. `{{cite journal}}`: Cite journal ต้องการ `|journal=` (help)
3. 1 2  "นกอีแพรดท้องเหลือง (Chelidorhynx hypoxanthus) :: xeno-canto". *xeno-canto.org*.
4. 1 2 3  Parks, Creative Commons Attribution-ShareAlike 4 0 International Thai National. "Chelidorhynx hypoxanthus, Yellow-bellied fairy-fantail". *Thai National Parks* (ภาษาอังกฤษ).
5. 1 2 3 4  "นกอีแพรดท้องเหลือง Yellow-bellied Fairy-fantail ( Chelidorhynx hypoxanthus (Blyth, 1843) )". *www.lowernorthernbird.com*.
6. 1 2 3  "นกอีแพรดท้องเหลือง - eBird". *ebird.org*.
7. 1 2 3  "นกอีแพรด (Fantail Flycatchers)". *ไทยเกษตรศาสตร์*.`{{cite web}}`: CS1 maint: url-status (ลิงก์)
8. ↑  "Chelidorhynx hypoxanthus (Yellow-bellied Fantail) - Avibase". *avibase.bsc-eoc.org*.
9. ↑  นกอีแพรดท้องเหลือง Yellow-bellied Fantail ภาพถ่ายนกทุกชนิดที่พบในประเทศไทย. สืบค้นเมื่อ 10 สิงหาคม 2565.
10. ↑  กฎกระทรวง พ.ศ. 2546.[*ลิงก์เสีย*]ราชกิจจานุเบกษา ฉบับกฤษฎีกา เล่ม 120 ตอนที่ 74ก วันที่ 1 สิงหาคม 2546.
11. ↑  "สัตว์ป่าคุ้มครอง - โลกสีเขียว". *www.verdantplanet.org*.