ทางรถไฟสายคุนหมิง-สิงคโปร์ เส้นสีแดงแสดงทางรถไฟสายอฺวี้ซี-บ่อหานซึ่งต่อไปถึงปักกิ่งเชื่อมกับทางรถไฟสายเวียงจันทน์–บ่อเต็น ที่ชายแดนบ่อหาน (ในมณฑลยูนนานของจีน) – บ่อเต็น (ลาว) 
**บ่อหาน** หรือ **หมัวฮาน** (จีน: 磨憨镇; พินอิน: *Móhān zhèn* *หมัวฮานเจิ้น*; ไทลื้อ: ᨷᩳ᩵ᩉᩣ᩠ᨶ; ลาว: ບໍ່ຫານ อ่านว่า *บ่อหาน*) เป็นเมืองชายแดนทางตอนใต้ของอำเภอเมืองล้า เขตปกครองตนเองสิบสองปันนา มณฑลยูนนาน ประเทศจีน ติดชายแดนลาว-จีน และอยู่ฝั่งตรงข้ามกับหมู่บ้านบ่อเต็น แขวงหลวงน้ำทา ประเทศลาว มีความสำคัญในการเป็นหนึ่งในเมืองหน้าด่านการคมนาคมทางบกของภูมิภาคจีนตะวันตกเฉียงใต้ของประเทศจีนสู่เอเชียอาคเนย์ภาคพื้นทวีป โดยเฉพาะประเทศกลุ่ม CMLV พื้นที่บางส่วนของเมืองบ่อหานเป็นส่วนหนึ่งของเขตความร่วมมือเศรษฐกิจข้ามพรมแดนบ่อหาน (ยูนนาน) – บ่อเต็น (ลาว) ซึ่งเป็นหนึ่งในเขตเศรษฐกิจพิเศษลาว-จีน ทั้ง 12 แห่ง ในอดีตพื้นที่ชายแดนจีน - ลาว ช่วงบ่อหาน - บ่อเต็น ยังเคยเป็นบ่อเกลือที่สำคัญในบริเวณสิบสองพันนา

ระยะทางจากเมืองเชียงรุ่ง (景洪市 Jinghong) ไปยังด่านบ่อหาน ประมาณ 181 กิโลเมตร  และอยู่ห่างจากนครหลวงเวียงจันทน์ประมาณ 390 กิโลเมตร

เขตการปกครอง
------------

เขตการปกครองของเมืองบ่อหาน ประกอบไปด้วย 

* บ้านส่างยอง (尚勇村)
* บ้านส่างกลาง (尚冈村)
* บ้านจอม (曼庄村)
* บ้านบ่อหลวง (磨龙村)
* บ้านลวงมอน (龙门村)
* เขตกสิกรรมเมืองล้า ซึ่งเป็นรัฐวิสาหกิจดำเนินการปลูกสวนยางพารา (国营勐腊农场一分场生活区 - State-owned Mengla Farm)

ความสำคัญทางเศรษฐกิจ
--------------------

### แหล่งเกลือใต้ดิน

ในอดีตพื้นที่ชายแดนลาว - จีน ช่วงเมืองบ่อหานและใกล้เคียง เป็นแหล่งเกลือใต้ดินขนาดใหญ่ ชาวบ้านแถบนี้มีอาชีพต้มเกลือสินเธาว์มาแต่โบราณ เนื่องจากมีชั้นหินเกลือใต้ดินที่หนาและมีความหนาแน่นของความเค็มสูง เอกสารราชวงศ์ถังระบุว่าพื้นที่แถบนี้เป็นแหล่งเกลือร้อยบ่อและ "บ่อหาน" (磨憨) หมายถึง "บ่อเกลือที่อุดมสมบูรณ์" แต่ลดความสำคัญลงในภายหลังเมื่อการพัฒนาสร้างเขตเศรษฐกิจข้ามพรมแดน จีน - ลาว 

ในการสร้างทางรถไฟสายอฺวี้ซี-บ่อหาน ต่อกับ ทางรถไฟสายเวียงจันทน์–บ่อเต็น ในระหว่างการก่อสร้างโดยการเจาะภูเขาเพื่อทำเป็นอุโมงค์รถไฟเชื่อม 2 ประเทศ ในโครงการเส้นทางรถไฟลาว-จีน งานก่อสร้างต้องสะดุดเป็นระยะ เมื่อบริษัทผู้รับเหมาเจาะเข้าไปเจอกับชั้นเกลือใต้ดิน ซึ่งการเจาะผ่านมีผลกระทบสู่ชุมชนโดยเฉพาะทางฝั่งบ่อเต็นของลาว น้ำเกลือจากอุโมงค์รถไฟไหลลงไปปนเปื้อนในแหล่งน้ำที่ใช้เป็นน้ำดิบสำหรับทำประปา

ความร่วมมือทางเศรษฐกิจข้ามพรมแดน จีน - ลาว
------------------------------------------

สภาแห่งรัฐได้อนุมัติเขตนำร่องการพัฒนาของ *บ่อหาน* เมื่อวันที่ 16 กรกฎาคม ค.ศ. 2015 นอกจากนี้จีนและลาวได้ลงนามในแผนโดยรวมทั่วไปสำหรับการก่อสร้างเขตเศรษฐกิจพิเศษร่วมข้ามพรมแดนจีน - ลาว (บ่อหาน - บ่อเต็น) เมื่อวันที่ 31 สิงหาคม ปีเดียวกัน มีพื้นที่ประมาณ 24 ตร.กม. (ประมาณ 15,000 ไร่) โดยลงทุนพัฒนาระบบสาธารณูปโภค ขยายระบบคมนาคมทางถนน และทางราง รวมทั้งศูนย์จัดเก็บและกระจายสินค้า

ปัจจุบันบ่อหานกลายเป็นหน้าด่านสำคัญของการพัฒนาความร่วมมือทางเศรษฐกิจซึ่งรวมอยู่ในความริเริ่มหนึ่งแถบหนึ่งเส้นทาง (Belt and Road Initiative) ในส่วนของระเบียงเศรษฐกิจจีน - อินโดจีน และอนุภูมิภาคลุ่มแม่น้ำโขง

การคมนาคม
---------

### ทางบก

บ่อหาน อยู่ทางใต้สุด (กม. ที่ 2,827) ของ ทางหลวงจีนหมายเลข 213 (China National Highway 213)  และเป็นจุดสถานีปลายทางทางใต้อยู่ที่ชายแดน จีน - ลาว ของทางด่วนจีนหมายเลข 8511 (ทางด่วนคุนหมิง - บ่อหาน) เมืองชายแดนแห่งนี้มีความสำคัญทางการขนส่งนอกจากเส้นทางทางรถยนต์ผ่านด่านบ่อหานแล้ว ยังเป็นจุดสำคัญของการขนส่งทางรถไฟโดยเป็นจุดเชื่อมบรรจบของเส้นทางรถไฟ 2 สายคือ ทางรถไฟสายอฺวี้ซี-บ่อหาน ทางฝั่งประเทศจีน และ ทางรถไฟสายเวียงจันทน์–บ่อเต็น ทางฝั่งประเทศลาว ซึ่งเป็นเส้นทางที่เป็นส่วนหนึ่งของทางรถไฟสายคุนหมิง-สิงคโปร์ คาดว่าโครงการเส้นทางรถไฟอฺวี้ซี-บ่อหาน และเวียงจันทน์–บ่อเต็น จะเปิดให้ใช้ได้ภายในสิ้นปีพ.ศ. 2564

มีรถประจำทางวิ่งระยะไกลภายในประเทศ จากคุนหมิง เชียงรุ่ง เมืองล้า และรถประจำทางวิ่งระยะไกลระหว่างประเทศ จากเวียงจันทน์ และหลวงพระบางของลาว

| เส้นทาง | สถานีเดินรถ | เวลาออกรถ |
| --- | --- | --- |
| คุนหมิง - บ่อหาน (668 กม.) | สถานีรถประจำทางระยะไกลคุนหมิงใต้ (昆明南部客运站) | 12:20, 20:00 |
| คุนหมิง - บ่อหาน (668 กม.) | สถานีรถไฟความเร็วสูงคุนหมิงใต้ (昆明高铁南客运中心) | 18:00, 20:30, 21:30, 22:00, 22:40 |
| เชียงรุ่ง - บ่อหาน (190 กม.) | สถานีรถประจำทางระยะไกลเชียงรุ่ง (景洪客运站) | 06:50, 10:40 |
| เมืองล้า - บ่อหาน (52 กม.) | สถานีรถประจำทางเมืองล้า (勐腊客运站) | ทุก 20-30 นาทีตั้งแต่ 07:00 - 19:00 (07:00, 07:30, 08:00, 08:30,09:20, 09:40, 10:00, 10:20, 10:40, 11:10, 11:30, 11:50, 12:20, 12:40, 13:00, 13:20, 13:50, 14:10, 14:30, 14:50, 15:10, 15:30, 16:00, 16:20, 16:50, 17:20, 17:50, 18:10, 18:30, 19:00) |

### ทางอากาศ

การคมนาคมทางอากาศ ท่าอากาศยานที่ใกล้บ่อหานที่สุด คือ ท่าอากาศยานกาดทรายสิบสองปันนา ซึ่งมีเส้นทางการบินโดยตรงสู่ คุนหมิง, ต้าหลี่, ลี่เจียง, เซี่ยงไฮ้, เซินเจิ้น และเทียนจิน ตลอดจนเที่ยวบินระหว่างประเทศไปยังกรุงเทพมหานคร และเชียงใหม่ของไทย นครเวียงจันทน์ และหลวงพระบางของลาว

สภาพภูมิอากาศ
-------------


| ข้อมูลภูมิอากาศของบ่อหาน (อ้างอิงจากเมืองล้า) (1971−2000) |
| --- |
| เดือน | ม.ค. | ก.พ. | มี.ค. | เม.ย. | พ.ค. | มิ.ย. | ก.ค. | ส.ค. | ก.ย. | ต.ค. | พ.ย. | ธ.ค. | ทั้งปี |
| อุณหภูมิสูงสุดที่เคยบันทึก °C (°F) | 30.0(86) | 33.8(92.8) | 35.6(96.1) | 37.5(99.5) | 38.4(101.1) | 36.7(98.1) | 34.5(94.1) | 34.3(93.7) | 33.7(92.7) | 33.2(91.8) | 31.9(89.4) | 30.0(86) | 38.4(101.1) |
| อุณหภูมิสูงสุดเฉลี่ย °C (°F) | 25.0(77) | 27.5(81.5) | 30.3(86.5) | 31.9(89.4) | 31.5(88.7) | 30.6(87.1) | 29.7(85.5) | 29.8(85.6) | 30.0(86) | 28.6(83.5) | 26.1(79) | 23.7(74.7) | 28.7(83.7) |
| อุณหภูมิเฉลี่ยแต่ละวัน °C (°F) | 18.3(64.9) | 19.6(67.3) | 22.1(71.8) | 24.8(76.6) | 26.1(79) | 26.4(79.5) | 25.9(78.6) | 25.9(78.6) | 25.5(77.9) | 23.8(74.8) | 20.9(69.6) | 17.9(64.2) | 23.1(73.6) |
| อุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ย °C (°F) | 11.6(52.9) | 11.8(53.2) | 14.0(57.2) | 17.7(63.9) | 20.7(69.3) | 22.3(72.1) | 22.2(72) | 22.0(71.6) | 21.1(70) | 19.1(66.4) | 15.7(60.3) | 12.2(54) | 17.5(63.6) |
| อุณหภูมิต่ำสุดที่เคยบันทึก °C (°F) | 0.5(32.9) | 5.9(42.6) | 6.1(43) | 11.2(52.2) | 15.7(60.3) | 18.4(65.1) | 18.2(64.8) | 18.8(65.8) | 15.3(59.5) | 9.4(48.9) | 6.1(43) | 1.1(34) | 0.5(32.9) |
| หยาดน้ำฟ้า มม (นิ้ว) | 17.8(0.701) | 21.4(0.843) | 40.5(1.594) | 98.5(3.878) | 169.9(6.689) | 211.6(8.331) | 317.2(12.488) | 307.1(12.091) | 165.4(6.512) | 91.8(3.614) | 52.8(2.079) | 26.7(1.051) | 1,520.7(59.87) |
| วันที่มีหยาดน้ำฟ้าโดยเฉลี่ย (≥ 0.1 mm) | 5.5 | 4.2 | 6.0 | 12.9 | 18.5 | 22.1 | 25.5 | 23.6 | 16.5 | 12.0 | 7.3 | 5.7 | 159.8 |
| *แหล่งที่มา: Weather China* |

วัฒนธรรม
--------

บ่อหาน เป็นพื้นที่ที่มีกลุ่มชาติพันธุ์หลากหลายอาศัยอยู่รวมกันทั้งชาวไทลื้อ, ม้ง - เมี่ยน (เย้า),ฮานิ วัฒนธรรมและเทศกาลที่แตกต่างจากกลุ่มชาติพันธุ์เหล่านี้ได้แก่ 

* เทศกาลสงกรานต์ ในสิบสองปันนาเทศกาลสงกรานต์เป็นเทศกาลที่สำคัญของชุมชนชาติพันธุ์ไทลื้อ เป็นพิธีกรรมของชาวไทในการให้พรแก่ผู้อื่น ในโอกาสการฉลองขึ้นปีใหม่ ในเดือนเมษายน
* เทศกาล*กาตังปา* (嘎汤帕节) จัดขึ้นในช่วงวันที่ 1 มกราคมถึงวันที่ 4 มกราคมตามจันทรคติ เป็นเทศกาลของชาวฮานิที่ใช้ในโอกาสฉลองเช่น การเฉลิมฉลองปีใหม่ การแต่งงานและวันเกิด และระลึกถึงญญาณของผู้เสียชีวิต โดยการทำแซมปา

ความหลากหลายทางชีวภาพ
---------------------

บริเวณโดยรอบมีพันธุ์พืช 3890 ชนิดและพันธุ์สัตว์ 756 ชนิด

อ้างอิง
-------

1. ↑
2. ↑
3. ↑  https://thaibizchina.com/เขตความร่วมมือเศรษฐกิจ/
4. ↑
5. ↑
6. ↑
7. ↑
8. ↑
9. ↑  澎湃新闻 边疆故事︱一位老人的跨国"迁徙史" สืบค้นเมื่อ 6 มกราคม 2564.
10. ↑  掌中寮 盐市、堵场、楼市…磨丁300年命运沉浮 เก็บถาวร 2021-01-11 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน 看点快报， 15-11-2019. สืบค้นเมื่อ 6 มกราคม 2564.
11. ↑  China Daily. Cross-border rail tunnel links China with Laos. 15 กันยายน 2563. สืบค้นเมื่อ 6 มกราคม 2564.
12. ↑  XinhuaNet. China-Laos railway tunnel's border drilling finished เก็บถาวร 2021-01-09 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน 20 พฤษภาคม 2563. สืบค้นเมื่อ 6 มกราคม 2564.
13. ↑  掌中寮 盐市、堵场、楼市…磨丁300年命运沉浮 เก็บถาวร 2021-01-11 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน 看点快报， 15-11-2019. สืบค้นเมื่อ 6 มกราคม 2564.
14. ↑
15. ↑
16. ↑
17. ↑
18. ↑
19. ↑
20. ↑   = !4m13!4m12!1m5!1m1!1s0x36d07d4b05416d89:0x7a8352c9daa7d648!2m2!1d102.824955!2d24.918066!1m5!1m1!1s0x312b97e899122dd3:0x663db1cd0fbccf45!2m2!1d101.718696!2d21.235818
21. ↑