บทความนี้อ้างอิงคริสต์ศักราช/คริสต์ทศวรรษ/คริสต์ศตวรรษ ซึ่งเป็นสาระสำคัญของเนื้อหา

**เจแปนแอร์ไลน์ เที่ยวบินที่ 123** เป็นเที่ยวบินภายในประเทศของสายการบินเจแปนแอร์ไลน์ ใช้เครื่องบินรุ่นโบอิง 747-146SR ทะเบียนอากาศยาน JA8119 เส้นทางจากท่าอากาศยานนานาชาติโตเกียวสู่ท่าอากาศยานนานาชาติโอซากะ (อิตามิ)

ภายหลังขึ้นบินได้เพียง 12 นาที จึงเกิดการระเบิดขึ้นบริเวณท้ายเครื่องทำให้แพนหางดิ่งฉีกขาดเสียการควบคุมเครื่อง อีก 32 นาทีต่อมา จึงประสบอุบัติเหตุตกบริเวณหุบเขาอตสึตากะ ใกล้กับภูเขาทากามางาฮาระ ในจังหวัดกุมมะ เมื่อวันที่ 12 สิงหาคม ค.ศ. 1985 มีผู้โดยสารเสียชีวิต 505 คน ลูกเรือ 15 คน รวมผู้เสียชีวิตทั้งสิ้น 520 คน และมีผู้รอดชีวิต 4 คน ซึ่งหนึ่งในผู้เสียชีวิตในครั้งนี้คือ คีว ซากาโมโตะ นักร้องชื่อดังเจ้าของเพลงสุกี้ยากี้ 

นับเป็นเหตุการณ์อุบัติเหตุทางการบินที่มีจำนวนผู้เสียชีวิตในอากาศยานลำเดียวที่มากที่สุดในโลก และเป็นอุบัติเหตุทางการบินที่มีผู้เสียชีวิตเป็นอันดับที่ 2 ของโลก รองจากภัยพิบัติท่าอากาศยานเตเนริเฟ

คนญี่ปุ่นเรียกเหตุการณ์นี้ว่าเป็นเหตุการณ์ที่คนญี่ปุ่นทำร้ายคนญี่ปุ่นจนถึงแก่ชีวิตมากที่สุดรองจากเหตุการณ์สงครามโลกครั้งที่ 2

อากาศยาน
--------

อากาศยานที่เกิดเหตุรุ่นโบอิง 747-100SR ทะเบียนหมายเลข JA8119 ขึ้นบินครั้งแรกเมื่อวันที่ 28 มกราคม ค.ศ. 1974 ก่อนที่จะเกิดอุบัติเหตุมีชั่วโมงการบินที่ 25,030 ชั่วโมง และ 18,835 รอบบิน (รอบการขึ้นบินและลงจอด)

รายละเอียดเหตุการณ์
-------------------

เส้นทางการบินของ JAL123
เที่ยวบินที่ 123 ออกเดินทางจากท่าอากาศยานนานาชาติโตเกียว (ฮาเนดะ) ที่รันเวย์ 16L เวลา 18.12 น. เพื่อเดินทางสู่ท่าอากาศยานนานาชาติโอซากะ (อิตามิ) หลังจากทะยานขึ้นฟ้าไปได้ 12 นาที ที่ความสูง 7,200 ฟิต บริเวณเหนืออ่าวซางามิ ได้เกิดเหตุระเบิดขึ้นบริเวณบริเวณด้านท้ายลำตัวเครื่อง ทำให้ระบบไฮดรอลิกในการควบคุมเครื่องมีปัญหา การระเบิดที่บริเวณดังกล่าวคือบริเวณแผงกั้นปรับความดันอากาศท้าย (Rear Pressure Bulkhead) ฉีกขาด ทำให้เครื่องสูญเสียความดันอย่างรุนแรง นอกจากนี้จากแรงระเบิดทำให้แพนหางดิ่งฉีกขาดหลุดลอยไปทำให้ไม่สามารถควบคุมเครื่องเลี้ยวซ้ายขวาได้ ซึ่งมีผู้สามารถบันทึกภาพแพนหางเครื่องที่ฉีกขาดไว้ได้จากพื้นดิน

กัปตันจึงตัดสินใจบังคับเครื่องกลับสู่ชายฝั่ง และพยายามวิทยุขอความช่วยเหลือไปที่หอบังคับการบินโตเกียวเพื่อขออนุญาตนำเครื่องกลับไปร่อนลงฉุกเฉินที่โตเกียว และขอความช่วยเหลือไปที่ฐานทัพอากาศอเมริกาที่โยโกตะซึ่งอยู่ใกล้เส้นทางการบินมากที่สุด

ภาพวาดเครื่องบิน JL123 ก่อนที่จะสูญเสียแพนหางดิ่ง
เนื่องจากต้องรีบนำเครื่องกลับไปที่โตเกียวให้ได้อย่างเร็วที่สุด กัปตันพยายามตีวงเลี้ยวกับไปที่โตเกียวหลายครั้ง แต่ก็เป็นไปด้วยความยากลำบาก จนในที่สุดเครื่องก็เสียการทรงตัว เพดานการบินลดลง กัปตันพยายามเชิดหัวขึ้นและกางแฟลปแต่ไม่เป็นผล จนกระทั่งเครื่องบินกระแทกกับภูเขาบริเวณหุบเขาอตสึตากะ 

รวมระยะเวลานับตั้งแต่การระเบิดจนเครื่องตกทั้งสิ้น 32 นาที ผู้โดยสารบนเครื่องต่างมีเวลาในการบันทึกข้อความสั่งเสียถึงครอบครัว ซึ่งหน่วยกู้ภัยมาพบเห็นภายหลัง ปัจจุบันเก็บรักษาไว้ที่พิพิธภัณฑ์ภายในศูนย์ยกระดับความปลอดภัยของสายการบินเจแปนแอร์ไลน์ ท่าอากาศยานโตเกียว (ฮาเนดะ)

เหตุการณ์ภายหลังเครื่องบินตกถูกวิพากวิจารณ์อย่างมากเนื่องจากทางการประเทศญี่ปุ่นปฏิเสธความช่วยเหลือจากประเทศสหรัฐซึ่งมีฐานทัพอากาศในบริเวณนั้นได้ติดต่อเข้ามาว่าต้องการความช่วยเหลือหรือไม่ การตัดสินใจนั้นทำให้มีคนตายเพิ่มขึ้น ซึ่งเป็นความหยิ่งยโสที่ไม่จำเป็น

สาเหตุ
------

 ภาพการซ่อมแซมที่ถูกวิธีและผิดวิธี
จากรายงานของคณะกรรมการสอบสวนอุบัติเหตุทางอากาศของญี่ปุ่น ได้สรุปสาเหตุไว้ดังนี้

1. อากาศยานลำดังกล่าวเคยประสบอุบัติเหตุขณะร่อนลงจอดที่ท่าอากาศยานนานาชาติโอซากะ เมื่อวันที่ 2 มิถุนายน ค.ศ. 1978 บริเวณท้ายลำกระแทกกับพื้นรันเวย์ทำให้บริเวณแผงกั้นปรับความดันอากาศท้ายเครื่องได้รับความเสียหาย
2. การซ่อมแซมบริเวณแผงกั้นปรับความดันอากาศท้ายเครื่อง ไม่เป็นไปตามขั้นตอนและมาตรฐานของผู้ผลิต
3. เมื่อแผงกั้นปรับความดันอากาศระเบิดออก ทำให้ระบบไฮดรอลิกควบคุมเครื่องทั้งสี่ระบบไม่สามารถทำงาน อีกทั้งแรงระเบิดทำให้แพนหางดิ่งท้ายเครื่องฉีกขาด ทำให้ไม่สามารถบังคับเครื่องได้

ผลของอุบัติเหตุ
---------------

ภายหลังอุบัติเหตุภาพลักษณ์ของสายการบินเจแปนแอร์ไลน์ตกต่ำลงอย่างมาก ประชาชนเริ่มขาดความเชื่อมั่นในเรื่องความปลอดภัย จำนวนผู้โดยสารในเส้นทางภายในประเทศลดลงถึงหนึ่งในสาม หนึ่งเดือนต่อมาการเดินทางทางอากาศภายในประเทศลดลงถึง 25% ผู้โดยสารต่างย้ายไปใช้บริการของสายการบินออลนิปปอนแอร์เวย์ซึ่งเชื่อว่ามีความปลอดภัยมากกว่า

สายการบินต้องชำระค่าเสียหายแก่ครอบครัวผู้เสียชีวิตถึง 780 ล้านเยน ประธานสายการบินยาซูโมโตะ ทากางิประกาศลาออกเพื่อแสดงความรับผิดชอบ อีกทั้งผู้จัดการฝ่ายซ่อมบำรุงได้กระทำการอัตวินิบาตกรรมเพื่อชดใช้ความผิดเช่นเดียวกัน

ดูเพิ่ม
-------

* แอร์ไชนา เที่ยวบินที่ 129

อ้างอิง
-------

1. ↑  "524 killed in worst single air disaster." *เดอะการ์เดียน*.
2. ↑
3. ↑  "ASN Aircraft accident Boeing 747SR-46 JA8119 Ueno เก็บถาวร 2011-09-06 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน." Aviation Safety Network. สืบค้นเมื่อ 15 มิถุนายน ค.ศ. 2009.
4. ↑  Magnuson, Ed. "Last Minutes of JAL 123." *นิตยสารไทม์*. 1 เก็บถาวร 2013-05-21 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. สืบค้นเมื่อ 25 ตุลาคม 2007.
5. ↑  Magnuson, Ed. "Last Minutes of JAL 123." *นิตยสารไทม์*. 2 เก็บถาวร 2013-05-21 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน.
6. ↑  "สำเนาที่เก็บถาวร". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2013-01-08. สืบค้นเมื่อ 2012-02-21.
7. ↑  Smolowe, Jill, Jerry Hanafin, and Steven Holmes. "Disasters, Never a Year So Bad." *TIME*. วันจันทร์ที่ 2 กันยายน, ค.ศ. 1985. 3 เก็บถาวร 2013-05-21 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. สืบค้นเมื่อ 15 มิถุนายน 2009.
8. ↑  "Fig\_5. The Aspect of Aft Bulkhead Repair"
9. ↑  Andrew Horvat, "United's Welcome in Japan Less Than Warm", *ลอสแอนเจลิสไทม์* 28 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1986
10. ↑  Macarthur Job, Air Disaster Volume 2, Aerospace Publications, 1996, ISBN 1-875671-19-6: หน้า.136-153

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------


วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อที่เกี่ยวข้องกับ **เจแปนแอร์ไลน์ เที่ยวบินที่ 123**

### รายงานการสืบสวนอุบัติเหตุ

* (อังกฤษ) รายงานอุบัติเหตุ - คณะกรรมการสืบสวนอุบัติเหตุทางอากาศ
* (ญี่ปุ่น) รายงานอุบัติเหตุ เก็บถาวร 2011-07-22 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน - คณะกรรมการสืบสวนอุบัติเหตุทางอากาศ

### เจแปนแอร์ไลน์

* เรียนรู้จากอดีต *เจแปนแอร์ไลน์*

### สื่ออื่นๆ

* รายละเอียดบันทึกในเหตุการณ์: การตกของ JL123
* ภาพเคลื่อนไหวจำลองของ JAL123 (ภาษาอังกฤษ)
* การตกของโบอิง 747 เจแปนแอร์ไลน์
* ภาพถ่ายของ JA8119
* JAL123 CVR (บันทึกการสนทนาในห้องนักบิน) บันทึก เก็บถาวร 2011-02-24 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* งานวิจัยเกี่ยวกับ JL123
* JAL123 CVR (บันทึกการสนทนาในห้องนักบิน) เสียงของช่วงเวลาสุดท้าย เก็บถาวร 2001-04-19 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* ชาร์ลี-วิคเตอร์-โรเมโอ (การจำลองเหตุการณ์)
* นาทีสุดท้ายของ JAL 123 เก็บถาวร 2013-05-21 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน (*นิตยสารไทม์*)
* ครบรอบ 20 ปีเหตุการณ์ JAL 123 (*BBC*)
* บันทึกของ JAL123 (ภาษาญี่ปุ่นและบรรยายสถานที่ภาษาอังกฤษ) เก็บถาวร 2007-03-06 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* เจแปนแอร์ไลน์ เที่ยวบินที่ 123 (12 สิงหาคม ค.ศ. 1985) - บันทึกการสนทนาในห้องนักบิน [บรรยายภาษาอังกฤษ] ที่ยูทูบ
* CVR (บันทึกการสนทนาในห้องนักบิน) เสียงของช่วงเวลาสุดท้าย ที่ยูทูบ
* Planesafe.org: JAL123
* Narratives on the World's Worst Plane Crash: Flight JL123 in Print and on Screen (*โดย ฮูด, ซี.พี. (2009), เอกสารในงานวิจัยสัมมนา, หมายเลขอ้างอิงที่ .7, Cardiff Crimes Narrative Network, มหาวิทยาลัยคาร์ดิฟฟ์ -*  เก็บถาวร 2012-02-22 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน)
* J.A.L.'S POST-CRASH TROUBLES
* JAL123 Tokyo control communications records บันทึก การสื่อสาร JAL123 โตเกียว ATC - Youtube