**เรินดัง** (อินโดนีเซีย: *rendang*) เป็นอาหารที่ปรุงด้วยเนื้อที่มีรสเผ็ด จุดกำเนิดเป็นอาหารของชาวมีนังกาเบาในอินโดนีเซีย และเป็นที่นิยมไปทั่วประเทศ เป็นอาหารที่ชาวมีนังกาเบาใช้ในงานเฉลิมฉลองและต้อนรับแขกผู้มีเกียรติ นอกจากนั้น ยังเป็นที่นิยมในมาเลเซีย สิงคโปร์ บรูไน ภาคใต้ของไทย และภาคใต้ของฟิลิปปินส์ ลักษณะของอาหารคล้ายแกง แต่โดยวิธีการปรุงไม่จัดว่าเป็นแกง

ส่วนประกอบและลักษณะของอาหาร
---------------------------

เรินดังเป็นอาหารที่มีรสเผ็ดใช้เนื้อสัตว์ปรุงกับกะทิ และน้ำพริกที่ประกอบด้วยขิง ข่า ขมิ้น ตะไคร้ กระเทียม หัวหอม พริก และเครื่องเทศอื่น ๆ การปรุงเรินดังเป็นอาหารที่ต้องการเวลาและความอดทน เรินดังแบบปาดังใช้เวลาปรุงโดยทั่วไปประมาณ 4 ช.ม. เนื้อสัตว์ที่หั่นเป็นชิ้นจะค่อย ๆ ปรุงให้สุกในส่วนผสมของกะทิและเครื่องแกงอย่างช้า ๆ โดยใช้ความร้อนจนกว่าส่วนที่เป็นของเหลวจะระเหยไปหมด การทำให้ระเหยนี้จะทำโดยการต้มหรือผัดก็ได้

โดยปกติเรินดังจะรับประทานกับข้าวนึ่ง เกอตูปัตหรือเลอมัง (ข้าวเหนียวหลาม) และกินกับผักเช่น ใบมันสำปะหลังลวก จูบาดัก (แกงขนุนอ่อน) แกงกะหล่ำปลีและลาโดะฮ์ (ซัมบัลที่ทำจากพริกสีเขียวหรือแดง)

* กระบวนการแรกในการปรุงเรินดัง ยังมีกะทิเหลือมากกระบวนการแรกในการปรุงเรินดัง ยังมีกะทิเหลือมาก
* หลังจากกะทิระเหยไป จะเริ่มแตกมันและงวดลงหลังจากกะทิระเหยไป จะเริ่มแตกมันและงวดลง
* เรินดังเมื่อใกล้เสร็จ กะทิระเหยเกือบหมด เนื้อเป็นสีดำเรินดังเมื่อใกล้เสร็จ กะทิระเหยเกือบหมด เนื้อเป็นสีดำ
* เรินดังปรุงเสร็จแล้วเรินดังปรุงเสร็จแล้ว
* นาซีรามัซ เรินดังเสิร์ฟกับข้าวนึ่ง แกงกะหล่ำปลี ซัมบัลเขียวและน้ำแกงนาซีรามัซ เรินดังเสิร์ฟกับข้าวนึ่ง แกงกะหล่ำปลี ซัมบัลเขียวและน้ำแกง

ความสำคัญทางวัฒนธรรม
--------------------

เรินดังเป็นอาหารที่เสิร์ฟเป็นจานแรกให้ผู้มีเกียรติในงานฉลองของชาวมีนังกาเบา
ในวัฒนธรรมของชาวมีนังกาเบา เรินดังมีนับสำคัญของปรัชญามุซยาวาระฮ์ (musyawarah), โดยเครื่องปรุงสี่อย่างของเรินดังเป็นสัญลักษณ์ของสิ่งสำคัญในสังคมมีนังกาเบา 

* ดากียัง (เนื้อ) เป็นสัญลักษณ์ของนีนียัก มามัก (Niniak Mamak) คือผู้นำชุมชน
* การัมบียา (มะพร้าว) เป็นสัญลักษณ์ของจาดียัก ปันได (Cadiak Pandai) คือครู กวี นักเขียน
* ลาโดะฮ์ (พริก) เป็นสัญลักษณ์ของ อาลิม อูลามา คือครูผู้สอนศาสนา ความเผ็ดของพริกคือความเข้มงวดของกฎหมายอิสลาม
* เปอมากัก เครื่องเทศ หมายถึงผู้คนที่เหลือในสังคมมีนังกาเบา

ในกลุ่มชนชาวมีนังกาเบา เรินดังเป็นอาหารจานแรกที่เสิร์ฟในงานฉลองและให้แก่แขกผู้มีเกียรติที่ได้รับเชิญ เช่นในงานวันเกิด งานแต่งงานและงานสำคัญทางศาสนา ส่วนในกลุ่มชนชาวมลายู เช่นในรีเยา จัมบี เมดันบนเกาะสุมาตราหรือ เซอเริมบัน และโกตาบารูบนคาบสมุทรมลายู เรินดังเป็นอาหารพิเศษในเทศกาลสำคัญ เช่น งานแต่งงาน วันอีด

ประวัติศาสตร์
-------------

ภัตตาคารอาหารปาดังซึ่งทำให้เรินดังกลายเป็นที่นิยม
จุดกำเนิดของเรินดังมาจากชาวมีนังกาเบาในสุมาตรา โดยเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวันและงานฉลอง เรินดังได้แพร่หลายไปสู่วัฒนธรรมมลายูในบริเวณมันไดลิง รีเยา จัมบี และข้ามช่องแคบมะละกาไปยังมะละกาและเนอเกอรีเซิมบีลันซึ่งเป็นบริเวณบนคาบสมุทรที่มีชาวมีนังกาเบาข้ามไปตั้งรกราก ในปัจจุบันถือว่าเรินดัง เป็นอาหารพื้นเมืองทั้งของสุมาตราและคาบสมุทรมลายู การแพร่กระจายของเรินดังเป็นผลมาจากการเดินทางไปประกอบอาชีพของชาวมีนังกาเบาทั้งในมาเลเซียและอินโดนีเซีย มีการจัดตั้งภัตตาคารอาหารปาดังจนกลายเป็นที่รู้จักและเป็นที่นิยม ทั่วทั้งอินโดนีเซีย มาเลเซีย สิงคโปร์ รวมทั้งยุโรปและสหรัฐอเมริกา

ชนิด
----

นาซีรามัซปาดัง; เรินดังเสิร์ฟกับข้าวนึ่ง ใบมันสำปะหลัง ไข่ และน้ำแกง
เรินดังในเนเธอร์แลนด์ซึ่งจริง ๆ เป็นกาลีโยเพราะยังมีน้ำอยู่
ในการปรุงอาหารของชาวมีนังกาเบา มีอาหารหลายชนิดที่ใช้เนื้อสัตว์ปรุงกับกะทิและน้ำพริกและมีการแบ่งระดับตามปริมาณของเหลวที่เหลือในอาหารจากมากสุดไปจนถึงแห้งคือ กูไล – กาลีโย- เรินดัง ความต่างกันในด้านเครื่องปรุงมีเพียงกูไลนิยมใช้พริกแดงและขมิ้นมากกว่า ถ้าปรุงจนถึงแค่เนื้อสัตว์สุก กะทิเดือดแล้วยกลงจะเรียกกูไล ถ้าปรุงจนกะทิระเหยไปบางส่วนเนื้อสัตว์เริ่มเป็นสีน้ำตาลแล้วหยุด เรียกกาลีโย ถ้าปรุงจนกะทิระเหยไปหมด เนื้อสัตว์เปลี่ยนเป็นสีดำหรือเกือบดำเรียกเรินดัง ในปัจจุบันจะแบ่งเรินดังเป็นสองชนิด เรียกแบบแห้งและแบบน้ำ

* เรินดังแห้ง เป็นเรินดังที่แท้จริงของชาวมีนังกาเบา เก็บได้นานถึงสี่สัปดาห์โดยไม่ต้องแช่เย็น
* เรินดังน้ำหรือกาลีโย เป็นเรินดังที่ที่ปรุงด้วยเวลาสั้นกว่า กะทิยังไม่ระเหยไปหมด เก็บโดยไม่แช่เย็นได้ไม่ถึงสัปดาห์

เรินดังที่ปรุงโดยวัฒนธรรมอื่นที่ไม่ใช่ชาวมีนังกาเบา เช่น ในวัฒนธรรมมลายูมักเป็นกาลีโย เรินดังในมาเลเซียมีหลายแบบ เช่นแบบของกลันตันและเนอเกอรีเซิมบีลัน ซึ่งมีรสชาติต่างจากที่พบในอินโดนีเซีย มีเพียงเรินดังของรัฐเปรักที่เป็นเรินดังแห้ง นอกจากนั้น ชนกลุ่มน้อยอื่น ๆ ในอินโดนีเซียได้นำเรินดังไปปรุงเป็นอาหารของพวกเขาเอง ซึ่งมีความแตกต่างกันไปตัวอย่างเช่น เรินดังในชวา จะมีรสหวานกว่าและเผ็ดน้อยกว่า

ความหลากหลาย
------------

เรินดังตับวัว
เรินดังทำจากเนื้อวัวแต่ในบางโอกาสก็ปรุงจากตับวัว ไก่ ควาย เป็ด แกะ หรือผักเช่นขนุนอ่อนและมันสำปะหลัง การใช้เป็ดหรือไก่ใช่เวลาน้อยกว่าเนื้อวัวแต่ใช้มะขามมากกว่า เรินดังชนิดต่าง ๆ ได้แก่

* เรินดัง ดากิง เป็นชนิดที่พบได้ทั่วไป ทำจากเนื้อสัตว์ได้หลายชนิด เช่น เนื้อวัว เนื้อควาย แพะ แกะ
* เรินดัง อายัม ทำจากไก่
* เรินดัง อีตียัก หรือเรินดัง บเบก ทำจากเป็ด
* เรินดัง ฮาตี ทำจากตับ
* เรินดังตาลัว หรือ เรินดังเตอลูร์ ทำจากไข่
* เรินดัง ปารู ทำจากปอด

อ้างอิง
-------

1. ↑  Owen, Sri (1993). *The Rice Book*. Doubleday. ISBN 0-7112-2260-6. `{{cite book}}`: Cite ไม่รู้จักพารามิเตอร์ว่างเปล่า : `|coauthors=` (help)
2. ↑  Taylor, Jean Gelman (2003). *Indonesia: Peoples and Histories*. New Haven and London: Yale University Press. p. 46. ISBN 0-300-10518-5.
3. ↑  Lipoeto, Nur I (February 2001). "Contemporary Minangkabau food culture in West Sumatra, Indonesia". *Asia Pacific Journal of Clinical Nutrition*. Blackwell Synergy. **10** (1). doi:10.1046/j.1440-6047.2001.00201.x. PMID 11708602. `{{cite journal}}`: ไม่รู้จักพารามิเตอร์ `|coauthors=` ถูกละเว้น แนะนำ (`|author=`) (help)
4. ↑  Female Kompas.com: Rendang, Hidangan Terlezat di Dunia
5. ↑  "Gulai Cubadak | Green Jackfruit Gulai Recipe | Online Indonesian Food and Recipes at IndonesiaEats.com". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2022-01-29. สืบค้นเมื่อ 2012-09-09.
6. ↑  Kompasiana: Arti Masakan Rendang Minangkabau[*ลิงก์เสีย*]
7. ↑  Kompasiana: Dian Kelana: Gulai, Kalio, atau Rendang?[*ลิงก์เสีย*]
8. ↑  Owen, Sri (1999). *Indonesian Regional Food and Cookery*. Frances Lincoln Ltd. ISBN 0-7112-1273-2.