**รายาผิวขาว** (White Rajahs) เป็นราชวงศ์ที่ก่อตั้งและปกครองราชอาณาจักรซาราวักที่อยู่บนเกาะบอร์เนียวตั้งแต่ พ.ศ. 2384 – 2459 ผู้ปกครองคนแรกเป็นชาวอังกฤษชื่อเจมส์ บรูก ผู้รวบรวมดินแดนของซาราวักใน พ.ศ. 2384 และได้เป็นราชอาณาจักรอิสระต่างหากจากรัฐสุลต่านบรูไน ในฐานะรางวัลที่ช่วยปราบโจรสลัดและระงับความวุ่นวายต่าง ๆ รายาผิวขาวได้ปกครองต่อมาจนถึงรุ่นหลานของบรูก ก่อนจะถูกรวมเข้ากับอาณานิคมของอังกฤษในพ.ศ. 2489

ผู้ปกครอง
---------

ซาราวักเดิมเป็นส่วนหนึ่งของบรูไนจนถึง พ.ศ. 2384 เมื่อเจมส์ บรูกซึ่งต่อมาได้เป็นรายาผิวขาวคนแรกได้รับดินแดนทางตะวันตกเฉียงใต้ของบรูไน ได้แก่บริเวณโดยรอบเมืองซาราวัก (ปัจจุบันคือกูชิง) และบริเวณโดยรอบเหมืองเบา จากสุลต่านโอมาร์ อาลี ไซฟุดดินที่ 2 ราชอาณาจักรซาราวักได้ขยายดินแดนเพิ่มขึ้นระหว่างการปกครองของรายาสององค์แรก จนสามารถครอบครองดินแดนทางเหนือของเกาะบอร์เนียวได้เป็นส่วนใหญ่ และพื้นที่ที่ได้มานั้น มักผนวกมาจากดินแดนของบรูไน 

รายาผิวขาว ได้แก่:

| ชื่อ | ภาพ | เกิด | ตาย | แต่งงาน | ผู้สืบทอด | หมายเหตุ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **เจมส์ บรูก**(พ.ศ. 2384 - 2411) | HH James Brooke, Rajah of Sarawak | 29 เมษายน พ.ศ. 2346 ที่ อินเดีย | 11 มิถุนายน พ.ศ. 2411 ที่อังกฤษ | ไม่ได้แต่งงานแต่มีบุตรชายนอกสมรส | ได้รับดินแดนซาราวักจากสุลต่านแห่งบรูไน |  |
| **จอห์น บรูก**(พ.ศ. 2402 - 2406) |  | พ.ศ. 2366 ที่ อังกฤษ | 1 ธันวาคม พ.ศ. 2411 ที่ อังกฤษ | แอนน์ แกรนต์, มีบุตรคือ: เบซิล, จอห์น เอเวอลีน โฮปจูเลีย เวลสตีด, มีบุตรคือ: มาทิลส์ อักเนส | เจมส์ผู้เป็นลุงให้เขาเป็นผู้สืบทอดเมื่อประมาณ พ.ศ. 2391 และตั้งให้เขาเป็นรายามูดาเมื่อ พ.ศ. 2402 แต่ถูกตัดสิทธิ์ด้วยเหตุการณ์ที่เขาเรียกว่ากบฏ |  |
| **ชาลส์ บรูก**(พ.ศ. 2411 - 2460) | HH Charles Brooke, Rajah of Sarawak | 3 มิถุนายน พ.ศ. 2372 ที่ อังกฤษ | 17 พฤษภาคม พ.ศ. 2460 ที่ อังกฤษ | ดายังมัสติยะห์, มีบุตรชายนอกสมรส 1 คนมาร์กาเรต อลิซ ลิลี เดอ วินต์, มีบุตร 6 คน | เจมส์ที่เป็นลุงของเขามอบตำแหน่งให้เมื่อ พ.ศ. 2408 |  |
| **ไวเนอร์ บรูก**(พ.ศ. 2460 - 2489) | HH Charles Vyner Brooke, Rajah of Sarawak | 26 กันยายน พ.ศ. 2417 ที่ อังกฤษ | 9 พฤษภาคม พ.ศ. 2506 ที่ อังกฤษ | ซิลเวีย เบรต, มีลูกสาวสามคน | บุตรชายของคนก่อนหน้า สละตำแหน่ง |  |
| **เบอร์ทรัม วิลเลส เดย์เรล บรูก**(พ.ศ.2460 - 2489) | HH Bertram Brooke, Tuan Muda of Sarawak | 8 สิงหาคม พ.ศ. 2419 ที่ ซาราวัก | 15 กันยายน พ.ศ. 2508 ที่ อังกฤษ | กลาดีส์ พัลเมอร์, มีลูกสาวสามคน ลูกชายหนึ่งคน | น้องชายของคนก่อนหน้า |  |
| **อันโทนี บรูก**(พ.ศ.2489–2494) | HH Anthony Brooke, Rajah Muda of Sarawak | 10 ธันวาคม พ.ศ. 2455 ที่ อังกฤษ | 2 มีนาคม พ.ศ. 2554 ที่นิวซีแลนด์ | คัทลีน ฮัดเดน, มีลูกสาวสองคน ลูกชายหนึ่งคน | บุตรชายของคนก่อนหน้า |  |

รายาผิวขาวทุกพระองค์ได้รับการศึกษาแบบอังกฤษ และศพถูกฝังที่นี่นั่นที่โบสถ์ชีพสเตอร์ รายาผิวขาวมีนโยบายการปกครองที่ปกป้องชาวพื้นเมืองจากการปกครองแบบรวมศูนย์และการพัฒนาในระดับที่พบในจักรวรรดิอังกฤษอื่นๆ อำนาจสมบูรณ์ของรายาสิ้นสุดลงเมื่อ พ.ศ. 2484 เนื่องจากการรุกรานของญี่ปุ่น

ตำแหน่ง
-------

ตำแหน่งของทายาทผู้มีสิทธิโดยตรง (เทียบสยามมกุฎราชกุมารของไทย) เรียกว่า "รายามุดา" ส่วนภรรยาของรายามูดาเรียกว่า "รานีมุดา"

รัฐบาล
------

เมื่อเจมส์ บรูกมาถึงซาราวักครั้งแรก ดินแดนนี้เป็นรัฐบรรณาการของบรูไนและรูปแบบการปกครองเป็นไปตามแบบของบรูไน เจมส์ได้เปลี่ยนรูปแบบการปกครองใหม่ จัดการบริการแบบยุโรป จัดชาวยุโรปมาเป็นข้าราชการ รายาเจมส์ใช้เครื่องแต่งกายและสัญลักษณ์ตามแบบราชวงศ์มลายู และรวมเข้ากับการปกครองแบบเบ็ดเสร็จของเขาเอง รายามีอำนาจในการออกกฎหมายและตัดสินคดีในศาล 

รายายังได้ป้องกันชาวพื้นเมืองจากการสำรวจและการลงทุนของชาติตะวันตก และจัดตั้งบริษัทบอร์เนียวเพื่อจัดการเรื่องเศรษฐกิจ ศูนย์กลางเศรษฐกิจซาราวักคือทอง โดยใช้กรรมกรจากจีน หลังการลุกฮือของชาวจีนใน พ.ศ. 2400 การบริหารเหมืองแร่ถูกโอนมาเป็นของบรษัทบอร์เนียว ชาวจีนกลุ่มสุดท้ายถูกขับออกไปใน พ.ศ. 2427 บริษัทบอร์เนียวยังให้ความคุ้มครองทางทหารแก่รายาผิวขาวในเหตุการณ์เช่นการลุกฮือของชาวจีน ในสมัยรายาชาร์ล ได้จัดตั้งหน่วยการทหาร เพื่อทำหน้าที่รักษาความสงบและเป็นการ์ดส่วนตัวของรายา

การถ่ายโอนไปสู่การปกครองของอังกฤษ
---------------------------------

หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ไวเนอร์ บรูก ได้โอนซาราวักให้สำนักงานอาณานิคมแลกกับเงินบำนาญสำหรับเขาและลูกสาวสามคน หลานของเขาคืออันโทนี บรูก และชนพื้นเมืองในสภาเนกรีต่างไม่เห็นด้วยในตอนแรกที่จะยกซาราวักให้อังกฤษ อันโทนี บรูกถูกกล่าวหาว่ามีส่วนเกี่ยวข้องกับการที่ดันแคน สจวต ผู้ปกครองซาราวักชาวอังกฤษคนที่สองถูกลอบสังหารโดยกลุ่มที่ต้องการไปรวมกับอินโดนีเซีย เอกสารที่พบใหม่ระบุว่ารัฐบาลอังกฤษรู้ว่าอันโทนี บรูกไม่มีส่วนเกี่ยวข้อง แต่เลือกที่จะทำเฉย หลังจากนั้นไม่มีความเคลื่อนไหวที่จะฟื้นฟูราชวงศ์ในซาราวักอีก

| * ด
* ค
* ก
บรูไน บทความเกี่ยวกับประเทศบรูไน |
| --- |
| ประวัติศาสตร์ | 
* จักรวรรดิบรูไน
* สงครามกลางเมืองบรูไน
* สงครามกัสตีล
* รายาผิวขาว
* การทัพบอร์เนียว
* การปฏิวัติบรูไน

 |  |
| ภูมิศาสตร์ | 

|  |
| --- |
| 
* เกาะบอร์เนียว
* แม่น้ำ

 |

 |
| การเมือง | 

|  |
| --- |
| 
* เมอลายูอิซลัมเบอราจา
* สุลต่าน
* คณะรัฐมนตรี
* รัฐสภา
* การเลือกตั้ง
* พรรคการเมือง
* การทหาร
* สิทธิมนุษยชน
* ความสัมพันธ์กับต่างประเทศ
* การบังคับใช้กฏหมาย

 |

 |
| เศรษฐกิจ | 

|  |
| --- |
| 
* เงิน
* ท่องเที่ยว
* บริษัท
* การสื่อสาร
* การขนส่ง
* สนามบิน

 |

 |
| สังคม | 

|  |
| --- |
| 
* ภาษามลายู
* ภาษามลายูบรูไน
* ภาษาอื่น ๆ
* ชาวบรูไน
* การศึกษา
* สื่อ
* ศาสนา

 |
| วัฒนธรรม | 
* วัฒนธรรม
* ดนตรี
* อาหาร
* กีฬา
* สัญลักษณ์
	+ ธง
	+ ตราแผ่นดิน
	+ เพลงชาติ

 |

 |
| 
* หมวดหมู่ หมวดหมู่

 |