**วาฬสีน้ำเงิน** (อังกฤษ: Blue whale; ชื่อวิทยาศาสตร์: *Balaenoptera musculus*) เป็นวาฬบาลีน (Balaenopteridae) และถือเป็นสัตว์ที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลก วาฬสีน้ำเงินขนาดโดยทั่วไปจะยาวประมาณ 30-34 เมตร แต่ถ้าขนาดเล็กจะมีความยาวน้อยกว่า 30 เมตร (วาฬสีน้ำเงินแคระ หรือ *B. m. brevicauda*) แต่ที่ใหญ่ที่สุดเท่าที่เคยค้นพบมีความยาว 60 เมตร ซึ่งเทียบได้กับความยาวของช้างในปัจจุบันจำนวนแปดเชือกมาต่อกันเรียงแถว(ช้างบางสายพันธุ์ในปัจจุบันสามารถยาวได้ถึง 7.4 เมตรหรือ 7.5 เมตร) น้ำหนักเมื่อโตเต็มที่ ประมาณ 100–200 ตัน เฉพาะลิ้นก็มีน้ำหนักเกือบเท่าช้างหนึ่งตัว หัวใจมีขนาดเท่ารถยนต์คันหนึ่ง และเส้นเลือดบางเส้นกว้างขนาดที่มนุษย์พอจะลงไปว่ายน้ำได้ และครีบหางก็มีขนาดกว้างกว่าปีกของเครื่องบินโดยสารขนาดเล็ก จัดเป็นสัตว์ที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลกเท่าที่เคยมีมา มีขนาดใหญ่กว่าไดโนเสาร์ชนิดที่ใหญ่ที่สุดในโลก

อาศัยอยู่ในมหาสมุทรแปซิฟิกตอนใต้, แอตแลนติกและมหาสมุทรอินเดีย รวมถึงในมหาสมุทรแอนตาร์กติกด้วย และแม้จะมีขนาดร่างกายใหญ่โต แต่วาฬสีน้ำเงินก็มีรูปร่างเพรียวยาวเหมาะแก่การว่ายน้ำ จึงสามารถว่ายน้ำได้เร็วถึง 20 นอตต่อชั่วโมง

ลูกวาฬจะกินเฉพาะนมแม่ที่มีไขมันสูงถึงร้อยละ 40 มีน้ำหนักตัวเพิ่มขึ้นชั่วโมงละ 4 กิโลกรัม 

กินเคยและแพลงก์ตอนเป็นอาหาร แต่ก็อาจจะกินสัตว์น้ำขนาดเล็กเช่น ปลาขนาดเล็กเข้าไปด้วย สามารถดำน้ำลงไปหาอาหารได้ลึกถึง 150 เมตร และปกติจะดำน้ำนาน 30 กว่านาที แต่มีบันทึกสูงสุดว่าดำได้นานถึง 50 นาที และพ่นน้ำได้สูงถึง 10 เมตร ทั้งนี้ วาฬสีน้ำเงินที่โตเต็มวัยเคยกินวันหนึ่งได้มากถึง 4 ตัน

วาฬสีน้ำเงินถูกล่าอย่างหนักเพื่อต้องการไขมันและน้ำมัน โดยเฉพาะในช่วง 70 ปีแรกของศตวรรษที่ 20 คาดว่ามีวาฬสีน้ำเงินราวเกิน 500,000 ตัวถูกฆ่าตาย ประชากรวาฬรอบเกาะเซาท์จอร์เจียในมหาสมุทรแอตแลนติกตอนใต้ถูกฆ่าแบบล้างบาง รวมทั้งพวกที่เคยหากินอยู่นอกชายฝั่งญี่ปุ่นด้วย ประชากรวาฬสีน้ำเงินบางกลุ่มลดจำนวนลงถึงร้อยละ 98 จนเข้าสู่สภาพของการเป็นสิ่งมีชีวิตใกล้สูญพันธุ์ กระทั่งถึงช่วงกลางทศวรรษ 1950 จึงได้มีการอนุรักษ์ขึ้นมาอย่างจริงจัง 

นอกจากนี้แล้ว วาฬสีน้ำเงินยังเป็นสัตว์ที่ส่งเสียงร้องได้กว้างไกลที่สุดในโลกอีกด้วย โดยสามารถส่งได้ได้ดังถึง 1,500 กิโลเมตร ในลักษณะของคลื่นเสียงที่มีความหลากหลาย ซึ่งเชื่อกันว่าไม่ได้เป็นไปในการสื่อสารเพียงอย่างเดียว หากแต่ยังใช้การนำทางอีกด้วย

ปัจจุบัน มีปริมาณวาฬสีน้ำเงินในซีกโลกใต้อยู่ประมาณหนึ่งพันกว่าตัว (น้อยมาก) อีกทั้งมีหลักฐานว่ามีจำนวนเพิ่มขึ้นร้อยละ 2 เปอร์เซนต่อปี แต่ยังไม่มีการประมาณจำนวนวาฬชนิดนี้ที่ดีพอในบริเวณอื่นของโลก

อ้างอิง
-------

* J. Calambokidis and G. Steiger (1998). *Blue Whales*. Voyageur Press. ISBN 0-89658-338-4.
* "Blue Whale". *American Cetacean Society*. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2007-07-11. สืบค้นเมื่อ 2005-01-07.
* "Blue whale, *Balaenoptera musculus*". *MarineBio.org*. สืบค้นเมื่อ 2006-04-21.
* NOAA Fisheries, Office of Protected Resources Blue whale biology & status

1. ↑  "Fossilworks Dataway". *Fossilworks Gateway to Paleontology*. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2018-04-21. สืบค้นเมื่อ 2018-04-20.
2. ↑  Deméré, Thomas A.; Berta, Annalisa; McGowen, Michael R. (June 2005). "The Taxonomic and Evolutionary History of Fossil and Modern Balaenopteroid Mysticetes" (PDF). *Journal of Mammalian Evolution*. **12** (1/2): 99–143. doi:10.1007/s10914-005-6944-3.
3. ↑  ["จาก [[IUCN]] (อังกฤษ)". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2012-05-04. สืบค้นเมื่อ 2012-02-02. จาก IUCN (อังกฤษ)]
4. ↑  "Appendices | CITES". *cites.org*. สืบค้นเมื่อ 2022-01-14.
5. ↑  "*Balaenoptera musculus*". ระบบข้อมูลการจำแนกพันธุ์แบบบูรณาการ.
6. 1 2  "อัศจรรย์โลกใต้น้ำ ตอนที่ 1". ช่อง 7. 3 January 2015. สืบค้นเมื่อ 3 January 2015.[*ลิงก์เสีย*]
7. ↑  วาฬสีน้ำเงิน
8. ↑  ""วาฬสีน้ำเงิน" เจ้าสมุทรที่ใกล้สูญพันธุ์". *ผู้จัดการออนไลน์*.[*ลิงก์เสีย*]

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------


คอมมอนส์ มีภาพและสื่อเกี่ยวกับ:  
***Balaenoptera musculus***

* Photographs and movies from ARKive เก็บถาวร 2006-02-17 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* Photographs from the เก็บถาวร 2008-10-16 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน New Bedford Whaling Museum \*of "Kobo", a blue whale skeleton เก็บถาวร 2008-10-16 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน เก็บถาวร 2008-10-16 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* Blue whale vocalizations - Cornell Lab of Ornithology—Bioacoustics Research Program
* Blue whale movies, text in French
* World Wide Fund for Nature (WWF) - species profile for the blue whale
* BBC News - Great whales
* Blue Whale video clips and news from the BBC - BBC Wildlife Finder
* *Balaenoptera Musculus* เก็บถาวร 2010-09-14 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน