คลองบางไส้ไก่ช่วงตัดกับถนนกรุงธนบุรี
**คลองบางไส้ไก่** เป็นคลองในท้องที่เขตธนบุรีและเขตคลองสาน กรุงเทพมหานคร มีความยาว 3.212 กิโลเมตร เริ่มตั้งแต่ริมแม่น้ำเจ้าพระยาด้านถนนเจริญนคร เขตคลองสาน ไปเชื่อมคลองบางกอกใหญ่ และมีจุดเชื่อมกับคลองสมเด็จเจ้าพระยาที่เขตธนบุรี ไปออกแม่น้ำเจ้าพระยาอีกทางหนึ่งที่เขตคลองสาน ถือเป็นคลองหลักสำคัญที่ช่วยในการระบายน้ำในย่านฝั่งธนบุรี แถบวงเวียนใหญ่

ประวัติ
-------

สมัยก่อนคลองนี้เคยมีชื่อเรียกกันว่า *คลองบางสักกาย* โดยตั้งชื่อคลองตามถิ่นฐานของชาวมอญในบริเวณปากคลองฝั่งคลองบางกอกใหญ่ ซึ่งชาวมอญกลุ่มนี้มีชื่อกลุ่มว่า *มอญสักกาย* ต่อมาชื่อคลองมีการเรียกเพี้ยนตามยุคสมัย โดยเพี้ยนมาเป็น บางสาวกลาย, บางสาวไก่, บางสายไก่ และบางไส้ไก่ตามลำดับ ส่งผลให้ชาวมอญที่ตั้งถิ่นฐานบริเวณปากคลองในปัจจุบันเปลี่ยนชื่อชุมชนเป็น "มอญบางไส้ไก่" คลองสายนี้คาดกันว่าน่าจะเป็นคลองที่ถูกขุดขึ้นมา แต่ไม่ปรากฏหลักฐานแน่ชัดว่าขุดในสมัยใด คาดว่าน่าจะขุดในสมัยกรุงธนบุรีเป็นราชธานี บางข้อมูลบอกว่าเป็นคลองที่ขุดในสมัยต้นกรุงรัตนโกสินทร์ อีกแหล่งข้อมูลก็ว่าขุดในสมัยรัชกาลที่ 5 สันนิษฐานว่าสมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาประยูรวงศ์ (ดิศ บุนนาค) หรือสมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) เป็นผู้ดำเนินการขุดคลอง

คลองบางไส้ไก่ได้รับการประกาศให้เป็นคลองสายสำคัญซึ่งควรอนุรักษ์ไว้ตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 13 มิถุนายน พ.ศ. 2510

ในอดีตเคยมีปลาอาศัยอยู่ในคลองเป็นจำนวนมาก รวมทั้งยังเคยใช้เป็นเส้นทางสำหรับสัญจรทางน้ำ และพื้นที่ริมคลองส่วนใหญ่ในอดีตเป็นสวนผลไม้ของชาวบ้าน แต่ในช่วงหลังจากปี พ.ศ. 2530 ความเจริญของกรุงเทพมหานครในพื้นที่ฝั่งธนบุรีได้พัฒนาขึ้นมากและมีการเพิ่มขึ้นของประชากรอย่างรวดเร็ว พื้นที่ริมคลองได้เปลี่ยนจากสวนผลไม้กลายเป็นอาคารบ้านเรือน และมีการก่อสร้างสิ่งปลูกสร้างรุกล้ำแนวคลอง ส่งผลให้คลองบางไส้ไก่ในปัจจุบันแคบลงอย่างที่เห็น ปัจจุบันคลองบางไส้ไก่มีความกว้างประมาณ 4–8 เมตร และสภาพน้ำในคลองเน่าเสียหลายจุด โดยเฉพาะบริเวณประตูระบายน้ำฝั่งคลองบางกอกใหญ่ ซึ่งเป็นจุดบรรจบกับคลองสมเด็จเจ้าพระยา บริเวณใกล้กับมหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา จะมีสภาพน้ำในคลองที่เน่าเสียอย่างเห็นได้ชัด

การใช้พื้นที่ริมคลอง
--------------------

มีวัดสำคัญริมคลองได้แก่ วัดบางไส้ไก่ วัดหิรัญรูจีวรวิหาร วัดใหญ่ศรีสุพรรณ และวัดสุทธาราม ที่ริมคลองบางไส้ไก่ มีศาลเจ้าเก่าแก่คือ *ศาลเจ้าแม่ทับทิม* อยู่ตรงมุมบ้านหลวงอนุสิฐภูมิเทศ (เนียม เทวคุปต์) เดิมน่าจะเป็นศาลพระภูมิ แต่ต่อมากลายเป็นศาลเจ้าแม่ทับทิม

สันนิษฐานว่าในอดีตคนอาศัยอยู่แถบบางไส้ไก่กันมาก ต่อมาค่อย ๆ ขยายไปด้านทิศตะวันออกเช่นย่านสำเหร่ ยังมีชาวลาวที่อพยพมาจากเวียงจันทน์ตั้งแต่สมัยปลายกรุงธนบุรีถึงต้นรัตนโกสินทร์ เช่น *หมู่บ้านลาว* หรือ *ชุมชนบางไส้ไก่* อยู่ด้านหลังมหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา เขตธนบุรี

ชุมชนริมคลองบางไส้ไก่เป็นอาคารบ้านเรือนที่เช่าจากตระกูลบุนนาค

อ้างอิง
-------

1. ↑  "กทม. - พัฒนาคลองบางไส้ไก่". ข่าวสด.
2. ↑  วราห์ โรจนวิภาต. "วัยเก๋าเล่าเรื่อง@ฝั่งธนฯ" (PDF). p. 149.
3. ↑  ศิลปากร, กรม. กองจดหมายเหตุแห่งชาติ. *จดหมายเหตุการณ์อนุรักษ์กรุงรัตนโกสินทร์*. กรุงเทพฯ ห้างหุ่นส่วนสามัญนิติบุคคล สหประชาพาณิชย์, 2525.
4. ↑  กรรณิการ์ สุธีรัตนาภิรมย์. "กรุงธนบุรีในสมัยอยุธยาถึงต้นรัตนโกสินทร์" (PDF). มหาวิทยาลัยศิลปากร.
5. ↑  อภิญญา นนท์นาท. "สรุปสังสนทนา ครั้งที่ ๒ "บางหลวง บางเรา"". มูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธุ์. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2022-07-08. สืบค้นเมื่อ 2022-07-08.
6. ↑  "รอยลาวศรีภูมิถึงลาวบางไส้ไก่". เมืองโบราณ. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2021-03-05. สืบค้นเมื่อ 2022-07-03.
7. ↑  ""หมู่บ้านลาว" ชีวิตใหม่ใต้ร่มพระบารมี 238 ปี กรุงรัตนโกสินทร์". ไทยโพสต์.
8. ↑  ฐิติวัฒน์ นงนุช. "แนวทางการพัฒนาชุมชนแขวงวัดกัลยาณ์ เขตธนบุรี กรุงเทพมหานคร" (PDF). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. บัณฑิตวิทยาลัย. p. 38.

| * ด
* ค
* ก
เขตธนบุรี |
| --- |
| แขวง | 
* ดาวคะนอง
* ตลาดพลู
* บางยี่เรือ
* บุคคโล
* วัดกัลยาณ์
* หิรัญรูจี
* สำเหร่

 | ที่ตั้งของเขตธนบุรีในกรุงเทพมหานคร |
| ประวัติศาสตร์ | 
* อาณาจักรธนบุรี
	+ สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี
* อำเภอราชคฤห์ กรมนครบาล
* อำเภอบางยี่เรือ จังหวัดธนบุรี
* อำเภอธนบุรี นครหลวงกรุงเทพธนบุรี
* เขตธนบุรี กรุงเทพมหานคร

 |
| ภูมิศาสตร์ | 
* แม่น้ำเจ้าพระยา
* คลอง
	+ บางกอกใหญ่
	+ บางน้ำชน
	+ บางสะแก
	+ บางไส้ไก่
	+ บางหลวงน้อย
	+ สำเหร่

 |
| เศรษฐกิจ | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| คมนาคม | 

|  |  |
| --- | --- |
| ถนน | 
* ถนน
	+ อิสรภาพ
	+ สมเด็จพระเจ้าตากสิน
	+ อรุณอมรินทร์
	+ มไหสวรรย์
	+ รัชดาภิเษก
	+ เจริญนคร
	+ ประชาธิปก
	+ วุฒากาศ
	+ เทอดไท
	+ กรุงธนบุรี
	+ ราชพฤกษ์
* สะพานข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา
	+ พระพุทธยอดฟ้า
	+ พระราม 3
	+ กรุงเทพ
* รถโดยสารด่วนพิเศษ สายช่องนนทรี-ราชพฤกษ์
* รายชื่อทางแยก
	+ วงเวียนใหญ่

 |
| ราง | 
* สายวงเวียนใหญ่–มหาชัย
	+ วงเวียนใหญ่
	+ ตลาดพลู
* สายสีลม
	+ ตลาดพลู
	+ โพธิ์นิมิตร
* *สายฉลองรัชธรรม*
* *สายสีแดงเข้ม*

 |
| น้ำ | 
* เรือโดยสารคลองบางกอกใหญ่

 |

 |
| ธุรกิจ | 
* เดอะมอลล์ ท่าพระ
* ตลาดพลู
* บิ๊กซี ซูเปอร์เซ็นเตอร์ ดาวคะนอง, อิสรภาพ

 |

 |
| สังคม | 

|  |  |
| --- | --- |
| การศึกษา | 
* มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี
* มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา
	+ โรงเรียนสาธิตประถม
	+ โรงเรียนสาธิตมัธยม
* วิทยาลัยพยาบาลกองทัพเรือ
* โรงเรียนกุลมาฒน์ธนบุรี
* โรงเรียนธนบุรีวรเทพีพลารักษ์
* โรงเรียนวัดอินทาราม
* โรงเรียนศึกษานารี
* *รายชื่อสถานศึกษา*

 |
| สาธารณสุข | 
* โรงพยาบาลสมเด็จพระปิ่นเกล้า

 |
| วัฒนธรรม | 

|  |
| --- |
| 
* ชุมชน
	+ กุฎีจีน
	+ บ้านลาว
	+ ตากสินสัมพันธ์
* คริสตจักรที่ 1 สำเหร่
* วัดซางตาครู้ส
* มัสยิดต้นสน

 |
| วัดพุทธ | 
* กัลยาณมิตร
* จันทาราม (กลางตลาดพลู/บางยี่เรือกลาง)
* บุปผาราม
* ประยุรวงศา
* อินทาราม (บางยี่เรือใน)
* *รายชื่อวัด*

 |

 |

 |
| หมวดหมู่ หมวดหมู่ |