**เลดีอลิซ คริสตาเบล มอนทากิว-ดักลาส-สก็อต** (อังกฤษ: Lady Alice Christabel Montagu-Douglas-Scott) หรือ **เจ้าหญิงอลิซ ดัชเชสแห่งกลอสเตอร์** (Princess Alice, Duchess of Gloucester 25 ธันวาคม ค.ศ. 1901 - 29 ตุลาคม ค.ศ. 2004) เป็นพระชายาในเจ้าฟ้าชายเฮนรี ดยุกแห่งกลอสเตอร์ พระราชโอรสพระองค์ที่สามของสมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 5 และ สมเด็จพระราชินีแมรี จึงทำให้เป็นพระกนิษฐาภาดาในสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 8 และ สมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 6 และเป็นพระชนนีในดยุกแห่งกลอสเตอร์คนปัจจุบัน นอกจากนั้นก็ยังเป็นพระปิตุจฉาในสมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 โดยผ่านทางการอภิเษกกับพระปิตุลาของพระองค์ด้วย

ชีวิตในวัยเยาว์
---------------

เลดี้อลิซเกิดเมื่อวันที่ 25 ธันวาคม ค.ศ. 1901 ณ ตำหนักมอนทากิว กรุงลอนดอน เป็นธิดาคนที่ 3 ของจอห์น มอนทากิว ดักลาส-สก็อต ดยุกแห่งบักเคลิชและควีนส์เบอร์รี กับ เลดี้ มาร์กาเร็ต บริดจ์แมน จึงทำให้มีเชื้อสายผ่านทางผู้ชาย (แม้ว่าจะนอกกฎหมาย) โดยไม่ขาดสายของสมเด็จพระเจ้าชาร์ลส์ที่ 2 เลดีอลิซใช้เวลาในวัยเด็กอยู่ที่บ้านพักต่างๆ ในชนบท อาทิ ตำหนักโบตันในมณฑลนอร์แธมป์ตันไชร์ ปราสาทดรัมลานริกในมณฑลดัมไฟรส์และกัลโลเวย์ และโบฮิลล์ในมณฑลสกอตติชบอร์ดเดอร์ ได้เข้าเรียนในโรงเรียนเซ็นต์เจมส์ เมืองเวสต์มาลเวิร์น มณฑลวอร์สเตอร์ไชร์ และต่อมาก็ได้ไปประเทศฝรั่งเศสและประเทศเคนยา

อภิเษกสมรส
----------

ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1935 เลดี้อลิซได้หมั้นหมายกับเจ้าชายเฮนรี ดยุกแห่งกลอสเตอร์ พระราชโอรสพระองค์ที่สามในสมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 5 และได้อภิเษกสมรสด้วยพิธีหลวงส่วนตัวในห้องสวดมนต์ของพระราชวังบัคกิงแฮม ในวันที่ 6 พฤศจิกายน ในตอนแรกทั้งดยุกและดัชเชสแห่งกลอสเตอร์ได้อาศัยอยู่ในเมืองอัลเดอร์ช็อต ซึ่งเป็นที่ที่ดยุกได้เข้ามาฝึกเป็นทหารอยู่ ต่อมาดยุกแห่งกลอสเตอร์ก็ได้ทรงลาออกจากกองทัพเพื่อมาปฏิบัติพระกรณียกิจมากขึ้นในคราวการสละราชสมบัติของสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 8 ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 1936

ทั้งสองพระองค์ได้รับพระราชทานตำหนักยอร์ค ซึ่งเป็นพระราชสมบัติในพระประมุขของอังกฤษ โดยเป็นส่วนหนึ่งในพระราชวังเซนต์เจมส์ กรุงลอนดอน และก็ยังได้ซื้อคฤหาสน์บาร์นเวลล์ในมณฑลนอร์แธมป์ตันไชร์ในปี ค.ศ. 1938 ไว้อีกด้วย

การเปลี่ยนแปลงสถานภาพ
---------------------

ในวันที่ 10 มิถุนายน ค.ศ. 1974 เจ้าชายเฮนรีได้สิ้นพระชนม์ลงและตำแหน่งดยุกแห่งกลอสเตอร์ได้ตกทอดต่อไปยังเจ้าชายริชาร์ด พระโอรสองค์ที่สอง (เจ้าชายวิลเลียม พระราชโอรสพระองค์โตและทายาทสืบตำแหน่งดยุกได้สิ้นพระชนม์จากอุบัติเหตุเครื่องบินตกในปี ค.ศ. 1972) พระชายาหม้ายของดยุกได้ขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตกับสมเด็จพระบรมราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 ให้ทรงดำรงพระยศเป็น**เจ้าหญิงอลิซ ดัชเชสแห่งกลอสเตอร์** (HRH Princess Alice, Duchess of Gloucester) แทน **เจ้าหญิงดัชเชสหม้ายแห่งกลอสเตอร์** (HRH The Dowager Duchess of Gloucester) สมเด็จพระราชินีทรงอนุญาตให้พระปิตุจฉาใช้พระอิสริยยศนี้เพื่อเป็นการเลี่ยงความสับสนในตำแหน่งกับดัชเชสแห่งกลอสเตอร์คนปัจจุบัน ซึ่งเป็นพระชายาในพระโอรส (เดิมคือ บริจิตต์ เอวา ฟาน เดอร์ส) 

เจ้าหญิงอลิซไม่ทรงประสงค์เป็นดัชเชสพระชายาหม้ายและได้ดำรงพระยศตามแบบอย่างเจ้าหญิงมารีนา ดัชเชสแห่งเคนต์ พระกนิษฐภาดาเมื่อคราวการอภิเษกสมรสของพระโอรสองค์โตเมื่อเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1961 แต่อย่างไรก็ดี เจ้าหญิงมารีนาเป็นเจ้าหญิงตั้งแต่แรกประสูติ ดัชเชสหม้ายแห่งกลอสเตอร์ตามสิทธิโดยชอบจึงได้รับพระบรมราชานุญาตให้เรียกว่าเจ้าหญิงอลิซตามอัธยาศัยจากสมเด็จพระราชินีนาถ แม้ว่าจะไม่ได้รับการแต่งตั้งเป็นเจ้าหญิงแบบเฉพาะเจาะจงตามพระราชโองการเป็นลายลักษณ์อักษร แต่ก็ทรงได้รับการขนานพระนามพระองค์เองให้เป็นเจ้าหญิงอังกฤษ ถึงแม้จะไม่ได้ประสูติเป็นเจ้าหญิงก็ตาม

ปลายพระชนม์ชีพ
--------------

ในปี ค.ศ. 1975 เจ้าหญิงอลิซทรงเป็นสตรีพระองค์แรกที่ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์แห่งบาธชั้นที่ 1 และต่อมาในปี ค.ศ. 1981 ทรงได้พิมพ์บันทึกความทรงจำของพระองค์ออกมาในชื่อ "The Memoirs of Princess Alice, Duchess of Gloucester" (บันทึกความทรงจำของเจ้าหญิงอลิซ ดัชเชสแห่งกลอสเตอร์) และในปี ค.ศ. 1991 พระองค์ได้ทรงพิมพ์ฉบับแก้ไขใหม่ในชื่อ "Memories of Ninety Years" (บันทึกความทรงจำในเวลาเก้าสิบปี)

ในปี ค.ศ. 1994 หลังจากสมาชิกครอบครัวกลอสเตอร์ได้ขายคฤหาสน์บาร์นเวลล์ ซึ่งเป็นผลมาจากปัญหาทางด้านการเงิน เจ้าหญิงอลิซจึงได้ทรงย้ายจากคฤหาสน์บาร์นเวลล์ไปประทับยังพระราชวังเคนซิงตัน ซึ่งเป็นที่ประทับของดยุกและดัชเชสแห่งกลอสเตอร์คนปัจจุบัน

ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2001 พระราชวงศ์อังกฤษได้จัดพิธีเฉลิมฉลองวันประสูติครบรอบ 100 พรรษาให้แก่เจ้าหญิงอลิซ ซึ่งเป็นการจัดครั้งที่สองที่เกิดขึ้นในปีนั้น (โดยครั้งแรกเป็นของสมเด็จพระราชินีเอลิซาเบธ พระบรมราชชนนี) และในพิธีนี้เป็นการปรากฏพระองค์ต่อหน้าสาธารณชนครั้งสุดท้ายของเจ้าหญิงอลิซ (และของเจ้าฟ้าหญิงมาร์กาเร็ต พระขนิษฐาในสมเด็จพระราชินีนาถ) และต่อมาในวันที่ 24 กรกฎาคม ค.ศ. 2003 เจ้าหญิงทรงเป็นสมาชิกของราชวงศ์อังกฤษที่มีพระชนม์ชีพยาวนานที่สุดที่ยังไม่ใครเกินหน้าได้ต่อจากสมเด็จพระบรมราชินีเอลิซาเบธ พระบรมราชชนนี

เจ้าหญิงอลิซสิ้นพระชนม์ลงด้วยพระอาการสงบเมื่อวันที่ 29 ตุลาคม ค.ศ. 2004 ณ พระราชวังเคนซิงตัน ขณะมีพระชันษา 102 ปี งานพิธีศพจัดขึ้นในวันที่ 5 พฤศจิกายน ค.ศ. 2004 ณ โบสถ์เซนต์จอร์จ ปราสาทวินด์เซอร์ พระศพได้ฝังลงเคียงข้างเจ้าชายเฮนรี พระสวามีและเจ้าชายวิลเลี่ยม พระโอรสองค์โตในสุสานฝังศพหลวงที่ฟร็อกมอร์ สมเด็จพระราชินีนาถและเหล่าสมาชิกพระราชวงศ์ได้เสด็จพระราชดำเนินมาร่วมงานพระศพด้วย

พระอิสริยยศ และ เครื่องราชอิสริยาภรณ์
-------------------------------------

### พระอิสริยยศ

* 25 ธันวาคม ค.ศ. 1901 – 6 พฤศจิกายน ค.ศ. 1935: เลดี อลิซ มอนทากิว ดักลาส สก็อตต์ (Lady Alice Montagu Douglas Scott)
* 6 พฤศจิกายน ค.ศ. 1935 – 10 มิถุนายน ค.ศ. 1974: สมเด็จเจ้าฟ้าหญิงดัชเชสแห่งกลอสเตอร์ (Her Royal Highness The Duchess of Gloucester)
* 10 มิถุนายน ค.ศ. 1974 – 29 ตุลาคม ค.ศ. 2004: สมเด็จเจ้าฟ้าหญิงอลิซ ดัชเชสแห่งกลอสเตอร์ (Her Royal Highness Princess Alice, Duchess of Gloucester)

### เครื่องราชอิสริยาภรณ์

* เครื่องราชอิสริยาภรณ์แห่งบาธ ชั้นที่ 1 (Dame Grand Cross of the Order of the Bath)
* เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงกุฎแห่งอินเดีย ชั้นที่ 1 (Companion of the Order of the Crown of India)
* เครื่องราชอิสริยาภรณ์ราชวิกตอเรีย ชั้นที่ 1 (Dame Grand Cross of the Royal Victorian Order)
* เครื่องราชอิสริยาภรณ์แห่งจักรวรรดิอังกฤษ ชั้นที่ 1 (Dame Grand Cross of the Order of the British Empire)
* เครื่องราชอิสริยาภรณ์นักบุญจอห์นแห่งเยรูซาเล็ม ชั้นที่ 1 (Dame Grand Cross the Order of St. John of Jerusalem)

พระโอรส
-------

* **เจ้าชายวิลเลียมแห่งกลอสเตอร์** (วิลเลียม เฮนรี แอนดรูว์ เฟรเดอริก; 18 ธันวาคม ค.ศ. 1941 - 28 สิงหาคม ค.ศ. 1972) ทรงสิ้นพระชนม์ด้วยอุบัติเหตุทางเครื่องบินใกล้กับเมืองวอลเฟอร์แฮมป์ตัน
* **เจ้าชายริชาร์ด ดยุกแห่งกลอสเตอร์** (ริชาร์ด อเล็กซานเดอร์ วอลเตอร์ จอร์จ; *ประสูติ* 26 สิงหาคม ค.ศ. 1944)
	+ ทรงสืบทอดตำแหน่ง **ดยุกแห่งกลอสเตอร์** เอิร์ลแห่งอัลส์เตอร์ บารอนคัลโลเด็น เมื่อวันที่ 10 มิถุนายน ค.ศ. 1974 หลังการสิ้นพระชนม์ของพระชนก
	+ ทรงอภิเษกในวันที่ 8 กรกฎาคม ค.ศ. 1972 ณ เมืองปีเตอร์โบโร มณฑลนอร์แธมป์ตันไชร์ กับ บริจิตต์ เอวา ฟาน เดอร์ส (*เกิด* 20 มิถุนายน ค.ศ. 1946) มีพระโอรสและธิดา 3 พระองค์

  


| * ด
* ค
* ก
เจ้าหญิงแห่งสหราชอาณาจักรจากการเสกสมรส |
| --- |
| รุ่นที่ 1 | 
* เจ้าหญิงคาโรลีเนอแห่งบรันเดินบวร์ค-อันส์บัค

 |
| รุ่นที่ 2 | 
* เจ้าหญิงเอากุสทาแห่งซัคเซิน-โกทา-อัลเทินบวร์ค

 |
| รุ่นที่ 3 | 
* มาเรีย วัลเดอเกรฟ
* แอนน์ ฮอร์ตัน

 |
| รุ่นที่ 4 | 
* ดัชเชสคาโรลีเนอแห่งเบราน์ชไวค์
* เจ้าหญิงฟรีเดรีเกอ ชาร์ลอตเตอแห่งปรัสเซีย
* เจ้าหญิงอาเดิลไฮด์แห่งซัคเซิน-ไมนิงเงิน
* เจ้าหญิงวิกตอเรียแห่งซัคเซิน-โคบวร์ค-ซาลเฟลด์
* ดัชเชสฟรีเดรีเกอแห่งเมคเลินบวร์ค-ชเตรลิทซ์
* เจ้าหญิงเอากุสตาแห่งเฮ็สเซิน-คัสเซิล
* เจ้าหญิงแมรี\*

 |
| รุ่นที่ 5 | 
* เจ้าหญิงมารีแห่งซัคเซิน-อัลเทนบูร์ก

 |
| รุ่นที่ 6 | 
* เจ้าหญิงอะเล็กซันดราแห่งเดนมาร์ก
* แกรนด์ดัชเชสมาเรีย อเล็กซานดรอฟนาแห่งรัสเซีย
* เจ้าหญิงหลุยส์ มาร์กาเรตแห่งปรัสเซีย
* เจ้าหญิงเฮเลนแห่งวัลเด็คและเพือร์ม็อนท์
* เจ้าหญิงธือราแห่งเดนมาร์ก

 |
| รุ่นที่ 7 | 
* เจ้าหญิงมาเรียแห่งเท็ค
* เจ้าหญิงอเล็กซานดรา ดัชเชสที่ 2 แห่งไฟฟ์\*
* เจ้าหญิงวิคโทรีอา อาเดิลไฮท์แห่งชเลสวิช-ฮ็อลชไตน์
* เจ้าหญิงวิคโทรีอา ลูอีเซอ แห่งปรัสเซีย

 |
| รุ่นที่ 8 | 
* เลดีเอลิซาเบธ โบวส์-ลีออน
* เลดีอลิซ มอนเตกู ดักลัส สกอตต์
* เจ้าหญิงมารีนาแห่งกรีซและเดนมาร์ก

 |
| รุ่นที่ 9 | 
* บีร์กิตเทอ ฟัน เดิร์ส
* แคทริน เวิร์สลีย์
* บารอเนสมารี คริสติน ฟอน ไรบ์นิตซ์

 |
| รุ่นที่ 10 | 
* เลดีไดอานา สเปนเซอร์
* คามิลลา พาร์กเกอร์ โบวส์
* ซาราห์ เฟอร์กูสัน
* โซฟี ไรส์-โจนส์

 |
| รุ่นที่ 11 | 
* แคเธอริน มิดเดิลตัน
* เมแกน มาร์เกิล

 |
| *\* เป็นเจ้าหญิงแห่งสหราชอาณาจักรตั้งแต่แรกประสูติ* |