**รูปกุณฑ์** (เทวนาครี: रूपकुण्ड, Roopkund; Rūpakuṇḍa) หรือรู้จักในชื่อ **ทะเลสาบปริศนา** (อังกฤษ: Mystery Lake) หรือ **ทะเลสาบโครงกระดูก** (อังกฤษ: Skeletons Lake) เป็นทะเลสาบธารน้ำแข็งที่ตั้งอยู่บนความสูงจากระดับน้ำทะเลสูง ในรัฐอุตตราขัณฑ์ ประเทศอินเดีย ในบริเวณกลุ่มเขาตริศุลของเทือกเขาหิมาลัย พื้นที่บริเวณรอบ ๆ ทะเลสาบนั้นอยู่อาศัยไม่ได้ และที่ตั้งของทะเลสาบนั้นอยู่ที่ความสูง 16,470 ฟุต (5,020 เมตร) จากระดับน้ำทะเล ล้อมรอบด้วยเขาและธารน้ำแข็ง รูปกุณฑ์เป็นจุดหมายปลายทางที่นิยมในการปีนเขา ขนาดของทะเลสาบเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอด แต่โดยเฉลี่ยแล้วอยู่ที่เส้นผ่านศูนย์กลางราว 40 เมตร (1000 ถึง 1500 ตารางเมตร) และแข็งเป็นน้ำแข็งในฤดูหนาว

รูปกุณฑ์มีความลึกราว 3 เมตร และเป็นที่รู้จักจากการพบโครงกระดูกของมนุษย์หลายร้อยร่างบริเวณขอบทะเลสาบ และบางส่วนจมอยู่ใต้ทะเลสาบ ซึ่งสามารถมองเห็นหากหิมะละลาย งานวิจัยโดยทั่วไปเชื่อว่าเป็นโครงกระดูกของกลุ่มคนกึ่งในตำนานที่เสียชีวิตโดยฉับพลันจากพายุหิมะ/ลูกเห็บรุนแรงในศตวรรษที่เก้า โครงกระดูกเหล่านี้ทำให้ทะเลสาบได้ชื่อในระยะหลัง ๆ ว่า ทะเลสาบโครงกระดูก

โครงกระดูกมนุษย์
----------------

โครงกระดูกมนุษย์บางส่วนที่ไม่ได้จมใต้ทะเลสาบ
โครงกระดูกเหล่านี้ค้นพบในปี 1942 โดยเจ้าหน้าที่อุทยานแห่งชาตินันทาเทวี อย่างไรก็ตามปรากฏการรายงานการค้นพบโครงกระดูกมนุษย์ที่นี่ย้อนกลับไปถึงศตวรรษที่ 9 ในตอนแรกที่โครงกระดูกถูกค้นพบ เจ้าหน้าที่อาณานิคมอังกฤษเกรงกลัวว่านี่เป็นร่างของทหารญี่ปุ่นที่เข้ามารุกรานแต่ต่อมาก็พบว่ามีอายุเก่าแก่กว่านั้นมาก โครงกระดูกที่จมอยู่ใต้ทะเลสาบจะเห็นชัดมากเป็นเวลาหนึ่งเดือนที่ซึ่งหิมะละลาย นอกจากโครงกระดูกมนุษย์แล้วยังพบเครื่องมือไม้, หัวหอกทำจากโลหะ, รองเท้าแตะหนัง และแหวน ในปี 2003 ทีมงานของนิตยสาร *เนชันนอลจีโอกราฟิก* ได้กู้โครงกระดูกราว 30 ร่างขึ้นมา และพบว่าบางส่วนยังปรากฏเนื้อหนังของร่างติดอยู่กับกระดูก

### การชันสูตร

ตำนานท้องถิ่นเล่าว่า กษัตริย์แห่งกานาวจ์พระนาม ราชา ชัสธวัล (Raja Jasdhaval) และพระมเหสี ราณี พลัมปา (Rani Balampa) รวมถึงข้าราชบริพารและนางบำเรอได้เดินทางจาริกแสวงบุญไปยังเทวสถานของพระนางนันทาเทวี ก่อนจะเสียชีวิตหลังประสบกับพายุหิมะ/พายุลูกเห็บครั้งรุนแรงในบริเวณรูปกุณฑ์

ซากของมนุษย์ที่พบมีจำนวนราว 300 ร่าง กรมสำรวจโบราณคดีอินเดียได้ทำการศึกษาโครงกระดูกเหล่านี้ในทศวรรษ 1950s และได้นำบางส่วนจัดแสดงที่พิพิธภัณฑ์กรมสำรวจมานุษยวิทยาอินเดีย (Anthropological Survey of India Museum) ในเดหราดุน จากการศึกษาโครงกระดูก เผยให้เห็นว่ามีบาดแผลที่ศีรษะ ข้อมูลจากบางแหล่งเชื่อว่าร่างเหล่านี้ เสียชีวิตจากวัตถุทรงกลมที่ตกลงมาจากด้านบน งานวิจัยจำนวนมากได้ข้อสรุปว่าร่างเหล่านี้เสียชีวิตโดยฉับพลันในพายุหิมะ ซึ่งตรงกับที่เล่าขานในตำนานท้องถิ่น การตรวจวัดอายุคาร์บอนของโครงกระดูกโดยหน่วยเรดิโอคาร์บอนแอคซีรีเลเทอร์ (Radiocarbon Accelerator Unit) ของมหาวิทยาลัยออกซ์เฟิด คาดการณ์เวลาเสียชีวิตของร่างที่ราวปี 850 โดยอาจคลาดเคลื่อน ±30 ปี[] ข้อมูลล่าสุดจากการตรวจวัดอายุคาร์บอนและการวิเคราะห์จีโนมพบว่าร่างต่าง ๆ นั้นมาจากยุคเวลาที่แตกต่างกัน และมาจากกลุ่มคนที่แตกต่างกัน กลุ่มของร่างที่มีเชื้อสายเอเชียใต้มีอายุราวปี 800 ในขณะที่ร่างอื่น ๆ ที่มีเชื้อสายเมดิเตอร์เรเนียนหรือเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มีอายุราวปี 1800

### ความกังวลและการอนุรักษ์

จำนวนของโครงกระดูกในรูปกุณฑ์ได้ลดจำนวนลงเรื่อย ๆ จึงมีความกังวลเกิดขึ้นว่าถ้าหากไม่มีการอนุรักษ์อย่างเป็นรูปธรรม อาจทำให้โครงกระดูกเหล่านี้ค่อน ๆ สาบสูญไปหมดในอนาคต มีรายงานนักท่องเที่ยวขนโครงกระดูกกลับไปจำนวนมาก และรัฐบาลอำเภอก็เคยแสดงความเป็นห่วงต่อกรณีนี้ รัฐบาลอำเภอจาโมลีมีความเห็นให้คุ้มครองพื้นที่เพื่อป้องกันการลักลอบขนโครงกระดูกออกจำนวนมาก ในขณะที่หน่วยงานรัฐมีความพยายามในการพัฒนารูปกุณฑ์เป็นสถานที่ท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์

ในวัฒนธรรมสมัยนิยม
------------------

โครงกระดูกมนุษย์ที่รูปกุณฑ์ปรากฏในสารคดีของ *เนชั่นนอลจีโอกราฟิก* ในชื่อ "Riddles of the Dead: Skeleton Lake" (แปล: ปริศนาของความตาย: ทะเลสาบโครงกระดูก)

อ้างอิง
-------

1. 1 2 3 4  Alam, Aniket (29 June 2004). "Fathoming the ancient remains of Roopkund". *The Hindu*. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2004-11-07. สืบค้นเมื่อ 29 May 2013.
2. ↑  Kohli, M.S. (2000). *The Himalayas : playground of the gods : trekking, climbing, adventure*. New Delhi: Indus Publishing Co. p. 79. ISBN 9788173871078.
3. ↑
4. ↑  Andrews, Robin George (20 August 2019). "The Mystery of the Himalayas' Skeleton Lake Just Got Weirder: Every summer, hundreds of ancient bones emerge from the ice. A new genetic study helps explain how they got there". *The New York Times*. สืบค้นเมื่อ 14 October 2019.
5. ↑  Sati, Vishwambhar Prasad; Kumar, Kamlesh (2004). *Uttaranchal : dilemma of plenties and scarcities* (1st ed.). New Delhi: Mittal Publ. p. 82. ISBN 9788170998983.
6. 1 2 3  "Skeleton Lake of Roopkund, India". *Atlas Obscura*. สืบค้นเมื่อ 25 October 2016.
7. ↑  "Roopkund lake's skeleton mystery solved! Scientists reveal bones belong to 9th century people who died during heavy hail storm". *India Today*. 31 May 2013. สืบค้นเมื่อ 12 June 2013.
8. ↑  Hari Menon (8 November 2004). "Bones Of A Riddle". สืบค้นเมื่อ 31 May 2013.
9. 1 2  "Roopkund's human skeletons go missing". *Deccan Herald*. 24 September 2007. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 28 January 2015. สืบค้นเมื่อ 31 May 2013.
10. ↑  Vicki, Pomeroy (2007). *Deep in the Indian Himalaya*. Garhwal Publishing. p. 63. ISBN 9780615156972.
11. 1 2  Kazmi, SMA (12 November 2007). "Tourists to Roopkund trek back with human skeletons". *The Indian Express*.
12. ↑  Pant, Alka Barthwal (2018). "Roopkund Mystery "Pathology Reveals Head Injury behind the Casualties" (PDF). *Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology*. **6** (2018): 1084‐1096. สืบค้นเมื่อ 2020-07-27.
13. 1 2  Orr, David (2004-11-07). "Giant hail killed more than 200 in Himalayas". *The Telegraph*. สืบค้นเมื่อ 2020-07-27.
14. ↑  "8th International Symposium on Biomolecular Archaeology" (PDF). *isba8.de*. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 2018-09-19.
15. 1 2  Rai, Niraj; Reich, David; Thangaraj, Kumarasamy; Kennett, Douglas J.; Boivin, Nicole; Roberts, Patrick; Diyundi, Subhash Chandra; Kumar, Sachin; Bartwal, Maanwendra Singh (20 August 2019). "Ancient DNA from the skeletons of Roopkund Lake reveals Mediterranean migrants in India". *Nature Communications* (ภาษาอังกฤษ). **10** (1): 3670. Bibcode:2019NatCo..10.3670H. doi:10.1038/s41467-019-11357-9. ISSN 2041-1723. PMC 6702210. PMID 31431628.
16. ↑  "Skeletons:AWOL". *Satesman 16.7.2005*. uttarakhand.org (Govt. website). สืบค้นเมื่อ 30 May 2013.
17. ↑  Kazmi, SMA (5 February 2009). "Roopkund's skeletal tales". *The Tribune*. สืบค้นเมื่อ 30 May 2013.
18. ↑  "Skeleton Lake". Miditech.tv. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 6 February 2012. สืบค้นเมื่อ 2 June 2012.
19. ↑  Riddles of the Dead Episode Guide, National Geographic Channel

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------


คอมมอนส์ มีภาพและสื่อเกี่ยวกับ:  
**รูปกุณฑ์**

* คู่มือการท่องเที่ยว Uttarakhand จากวิกิท่องเที่ยว (ในภาษาอังกฤษ)
* Roopkund Trek, District Administration-Almora
* Roopkund Lake[*ลิงก์เสีย*]. Garhwali Traveller
* Dunning, Brian (August 14, 2012). "Skeptoid #323: 8 Spooky Places, and Why They're Like That". *Skeptoid*. 4. The Skelton Lake of Roopkund
* Aitken, Bill. *The Nanda Devi Affair*, Penguin Books India, 1994. ISBN 0140240454.

| การควบคุมรายการหลักฐาน แก้ไขสิ่งนี้ที่วิกิสนเทศ |
| --- |
| ทั่วไป | 
* VIAF
	+ 1
* เวิลด์แคต (ผ่าน VIAF)

 |
| หอสมุดแห่งชาติ | 
* อิสราเอล
* สหรัฐ

 |
| อื่น ๆ | 
* Faceted Application of Subject Terminology

 |