**วัดนักบุญยอแซฟ อยุธยา** (อังกฤษ: Saint Joseph Catholic Church, Ayutthaya) เป็นโบสถ์คริสต์นิกายโรมันคาทอลิกแห่งแรกในประเทศไทย ตั้งอยู่ริมแม่น้ำเจ้าพระยา ตำบลสำเภาล่ม อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา สร้างมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา โดยอาคารหลังแรก ตามบันทึกของคณะบาทหลวงและพระคุณเจ้าฟร็องซัว ปาลูว์ บันทึกไว้ว่า ได้สร้างในปี พ.ศ. 2205 หลังจากท่านมาเมืองไทยได้สามปี และมีภาพประกอบแสดงไว้ด้วย โดยมีภาพประกอบแสดงไว้ในหนังสือของท่าน ที่เขียนในปี พ.ศ. 2210-2211 ก็ปรากฏรูปโบสถ์แล้ว 

ข้อมูลอีกแหล่งหนึ่ง ในพงศาวดาร ฉบับที่ 32 ที่จัดทำขึ้นภายหลังสมัยหมอบรัดเลย์ มีข้อมูลว่า สร้างขึ้นครั้งแรกหลังขอพระราชทานที่ดิน ซึ่งเป็นที่นาชั้นดี ริมคลองด้านท้ายเกาะ ในราวปี พ.ศ. 2209 ครั้งแรกทำเป็นเรือนไม้ขึ้นก่อนสองหลัง ก่ออิฐด้านล่าง ยกพื้นสูงเพราะน้ำท่วมเสมอ และอาคารหนึ่งมีสองชั้น หลังคากระเบื้อง อีกอาคารหลังคาดินเผา ที่เหตุใช้หลังคากระเบื้องเพื่อกันไฟ เพราะมีเอกสารการสอน และตำราต่างๆ อาคารทั้งสอง ทำหน้าที่โบสถ์ ในชั้นบน และมีการเรียนการสอน และเป็นที่อยู่อาศัยบาทหลวงส่วนหนึ่ง 

อย่างไรก็ตาม ในการบันทึกของบาทหลวงฟร็องซัว-ตีมอเลอง เดอ ชัวซี ที่เข้ามาพร้อมกับคณะทูต กล่าวชมโดยสรุปว่า วัดนี้มีนักเรียนจากนานาประเทศเข้าศึกษา การจัดการดีมาก นักเรียนชาวญวนและเขมรอ่านภาษาละตินได้ดี มีไทยและมอญด้วยเช่นกัน กิจการเจริญดี น่าจะได้ก่อสร้างแบบก่ออิฐถือปูนในอนาคต และในเวลานั้น บันทึกไว้ในวันอาทิตย์ที่ 21 เดือนตุลาคม พ.ศ. 2228 ก็ยังไม่ได้ก่อสร้างเป็นอิฐ

แต่ในข้อมูลแหล่งอื่นในประเทศไทยแสดงว่าก่อสร้างครั้งแรกหลังจากนั้นมาก เกือบ 20 ปี (โดยข้อมูลแสดงว่าเป็นอาคารไม้ สร้างเมื่อวันที่ 25 มีนาคม พ.ศ. 2228) และได้ปรับปรุง บูรณะเรื่อยมาจนกระทั่งเป็นหลังปัจจุบัน คือ หลังที่ 4 ในปี พ.ศ. 2426 โดยมีคุณพ่อแปร์โร อธิการโบสถ์ในขณะนั้น และโจอาคิม แกรซี สถาปนิกชาวอิตาลีร่วมกันออกแบบ ตัวโบสถ์เป็นสถาปัตยกรรมฟื้นฟูโรมาเนสก์ มีหอระฆัง 1 หอ ซึ่งคล้ายคลึงกับรูปแบบโบสถ์คาทอลิกไทยทั่ว ๆ ไป เช่น วัดซางตาครู้ส วัดคอนเซ็ปชัญ ฯลฯ

วัดนักบุญยอแซฟ ถือเป็นศูนย์กลางของคริสตชนชาวสยามในสมัยกรุงศรีอยุธยา มีประวัติมาตั้งแต่ในรัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช เมื่อปีแยร์ ล็องแบร์ เดอ ลา ม็อต กับฟร็องซัว ปาลูว์ ได้เข้ามาทูลขอสร้างโบสถ์คริสต์และโรงเรียน สมเด็จพระนารายณ์จึงทรงพระราชทานที่ดินแปลงหนึ่งให้ ซึ่งภายหลังเป็นที่รู้จักกันในสมัยนั้นว่า "ค่ายนักบุญยอแซฟ" จนถึงการเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่สอง โบสถ์ได้ถูกเผาทำลายและถูกปล้นสะดมทรัพย์สินไปหมด บาทหลวงฌ็อง-บาติสต์ ปาลกัว จึงได้กลับมาบูรณะโบสถ์อีกครั้ง ในปี พ.ศ. 2374 และโบสถ์หลังปัจจุบันคือในสมัยคุณพ่อแปร์โร ที่ได้ทำพิธีเสกในวันที่ 21 พฤศจิกายน พ.ศ. 2426 โบสถ์ได้ทำการบูรณะครั้งใหญ่ในปี พ.ศ. 2547 ปัจจุบันตัวโบสถ์หลังปัจจุบันนี้มีอายุแล้วกว่า 139 ปี 

วัดนักบุญยอแซฟ ได้รับรางวัลอนุรักษ์ศิลปสถาปัตยกรรมดีเด่น ในปี พ.ศ. 2548 จากสมาคมสถาปนิกสยามในพระบรมราชูปถัมภ์

อ้างอิง
-------

1. 1 2 3 4  เกี่ยวกับวัด, jsyutya.com .สืบค้นเมื่อ 23/07/2559
2. 1 2 3  แวดวงคาทอลิก : ฉลองวัดนักบุญยอแซฟ อยุธยา, อัครสังฆมณฑลกรุงเทพฯ .สืบค้นเมื่อ 23/07/2559
3. 1 2  สถาปัตยกรรมของวัด, jsyutya.com .สืบค้นเมื่อ 23/07/2559
4. ↑  *Relation abrégée des missions...*, by Mgr Pallu, published in 1668 in Paris
5. ↑  วัดนักบุญยอแซฟ อยุธยา เก็บถาวร 2017-08-25 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, ท่องเที่ยวสะดุดตา .สืบค้นเมื่อ 23/07/2559
6. ↑  วัดนักบุญยอแซฟ อยุธยา จ.พระนครศรีอยุธยา เก็บถาวร 2017-06-17 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, holidaythai.com .สืบค้นเมื่อ 23/07/2559

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------


คอมมอนส์ มีภาพและสื่อเกี่ยวกับ:  
**วัดนักบุญยอแซฟ อยุธยา**

* แผนที่และภาพถ่ายทางอากาศของ วัดนักบุญยอแซฟ อยุธยา
	+ ภาพถ่ายดาวเทียมจากวิกิแมเปีย หรือกูเกิลแมปส์
	+ แผนที่จากลองดูแมป หรือเฮียวีโก
	+ ภาพถ่ายทางอากาศจากเทอร์ราเซิร์ฟเวอร์

พิกัดภูมิศาสตร์: 14°20′24″N 100°33′00″E﻿ / ﻿14.340000°N 100.550000°E﻿ / 14.340000; 100.550000

| * ด
* ค
* ก
อุทยานประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา |
| --- |
| ในเกาะเมือง | วัดพระศรีสรรเพชญ์ • พระราชวังโบราณ อยุธยา (พระที่นั่งสรรเพชญมหาปราสาท) • วัดมหาธาตุ • วัดราชบูรณะ • วิหารพระมงคลบพิตร • วัดพระราม • พระราชวังจันทรเกษม • วัดสุวรรณดารารามราชวรวิหาร • วัดโลกยสุธาราม • วัดธรรมิกราช • วัดเสนาสนารามราชวรวิหาร • วัดสวนหลวงสบสวรรค์ • กำแพงและป้อมปราการกรุงเก่า | วัดพระศรีสรรเพชญ์ |
| นอกเกาะเมือง | วัดไชยวัฒนาราม • วัดพุทไธศวรรย์ • วัดหน้าพระเมรุ • วัดใหญ่ชัยมงคล • วัดกษัตราธิราชวรวิหาร  • วัดพนัญเชิงวรวิหาร • วัดกุฎีดาว • วัดดุสิดาราม • วัดภูเขาทอง • วัดพระยาแมน • หมู่บ้านโปรตุเกส • หมู่บ้านฮอลันดา • หมู่บ้านญี่ปุ่น • เพนียดคล้องช้าง • โบสถ์นักบุญยอแซฟ |
| ส่วนอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง | ปราสาทนครหลวง • พระราชวังบางปะอิน • พระนารายณ์ราชนิเวศน์ |