**พระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร** หรือชื่อที่นิยมเรียกติดปากของคนในพื้นที่ว่า **หลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนี**, **หลวงพ่อใหญ่ทรงกลดปาฏิหาริย์** เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัยขนาดใหญ่ ประดิษฐานอยู่ ณ พุทธมณฑลจังหวัดอุตรดิตถ์ วัดคุ้งตะเภา อ.เมือง จ.อุตรดิตถ์ เป็นพระพุทธรูปที่สูงที่สุดในอำเภอเมืองอุตรดิตถ์

พระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร สร้างด้วยคอนกรีตเสริมเหล็ก ปลายพระเกศบุด้วยแผ่นทองคำจังโก มีความสูงจากฐานองค์พระถึงยอดพระเกศ 19 เมตร เทียบเท่ากับตึก 8 ชั้น และมีความกว้างของหน้าตัก 10 เมตร ซึ่งการเดินวนรอบฐานองค์พระต้องใช้เวลากว่านาทีครึ่ง หลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนีฯ เป็นพระพุทธรูปที่สร้างบนถนนพุทธบูชา ในโครงการพุทธมณฑลของคณะสงฆ์จังหวัดอุตรดิตถ์ บนพื้นที่ธรณีสงฆ์กว่า 34 ไร่ ของสำนักปฏิบัติธรรมประจำจังหวัดอุตรดิตถ์ แห่งที่ 3 วัดคุ้งตะเภา ที่มีความยาวเป็นเส้นตรงตลอดถนนกว่าครึ่งกิโลเมตร ทำให้มองเห็นได้จากระยะไกล นับเป็นพระพุทธรูปองค์สำคัญของวัดคุ้งตะเภาและจังหวัดอุตรดิตถ์

ปัจจุบัน บริเวณโดยรอบองค์พระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร เป็นที่ตั้งของลานธรรมภาวนา ต้นพระศรีมหาโพธิ์ตรัสรู้พุทธคยา ต้นอานันทโพธิ์จากวัดพระเชตวันมหาวิหาร ต้นสาละจากประเทศอินเดีย ศูนย์การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง และอุทยานธรรมสังเวชนียสถานสี่ตำบล ของคณะสงฆ์จังหวัดอุตรดิตถ์

ประวัติ
-------

พระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร สร้างขึ้นโดยดำริของ พระสมุห์สมชาย จีรปุญฺโญ เจ้าอาวาส และพระมหาเทวประภาส วชิรญาณเมธี, ดร. รองเจ้าอาวาสวัดคุ้งตะเภา เพื่อสมโภชวาระครบ 250 ปี วัดคุ้งตะเภา ถวายเป็นพุทธบูชาแด่พระพุทธเจ้าและพระพุทธศาสนา โดยเริ่มดำเนินการระดมทุนจัดซื้อที่ดิน เพื่อก่อสร้างตั้งแต่ปี พ.ศ. 2559 แล้วเสร็จเมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม พ.ศ. 2563 จากการบริจาคของผู้มีจิตศรัทธา กว่า 10 ล้านบาท

### พระเมตตาธิคุณของสมเด็จพระสังฆราช

พิธีอัญเชิญพระบรมสารีริกธาตุของสมเด็จพระสังฆราชเจ้าฯ ประดิษฐานในองค์หลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนี ในปี พ.ศ. 2563
พระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร มีความเกี่ยวเนื่องและได้รับพระเมตตาคุณจากสมเด็จพระสังฆราช ถึง 2 พระองค์ คือ ในปี พ.ศ. 2555 สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายกพระองค์ที่ 19 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ ได้มีพระเมตตาธิคุณประทานแบ่งพระบรมสารีริกธาตุที่รักษาสืบมาตั้งแต่ครั้งพระพุทธศาสนามาตั้งมั่นในสยามประเทศ และเป็นพระบรมธาตุส่วนเดียวกับที่ได้ทรงเคยแบ่งอัญเชิญไปประดิษฐานยังพระมหาธาตุนภเมทนีดลและพระมหาธาตุนภพลภูมิสิริ บนยอดดอยอินทนนท์ ให้แก่วัดคุ้งตะเภา เพื่อเป็นส่วนหนึ่งในการบรรจุสร้างพระพุทธรูปใหญ่ของวัดคุ้งตะเภา จากนั้นเมื่อวันที่ 14 มีนาคม พ.ศ. 2563 สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก (อัมพร อัมพโร) วัดราชบพิธสถิตมหาสีมาราม สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายกพระองค์ที่ 20 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ ได้ทรงมีพระเมตตาธิคุณโปรดประทานนามพระพุทธรูปใหญ่หน้าตักสิบเมตร ที่จัดสร้างขึ้นในวาระ 250 ปี วัดคุ้งตะเภา อีกด้วย ซึ่งคณะสงฆ์และคณะศรัทธาชาวจังหวัดอุตรดิตถ์ ได้สำนึกในพระเมตตาธิคุณยิ่ง จึงได้พร้อมใจกันถวายสร้อยพระนามพระมหาปฏิมาเพื่อเป็นการเฉลิมพระเกียรติแด่องค์สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณสังวร และสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก ว่า "พระสัมพุทธมุนี ศรีสุโขทัยไตรรัตนสวางคบุรีบพิธ สิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร" แปลว่า "พระพุทธเจ้าผู้ทรงเป็นพระมุนี ผู้ทรงให้สิริมงคลและความสุขเกิดขึ้นแก่สรรพสัตว์ สถาปนาโดยพุทธศาสนิกชนชาวสวางคบุรีผู้ประกอบด้วยองค์คุณคือความเลื่อมใสในพระรัตนตรัย เพื่อประดิษฐานไว้ให้เป็นพระมหาปฏิมา อันนำมาซึ่งสิริมงคลแก่จังหวัดอุตรดิตถ์"

### พระประธานพุทธมณฑลจังหวัดอุตรดิตถ์

องค์หลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนี ในปี พ.ศ. 2563
การสร้างพระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร เป็นส่วนหนึ่งของการถวายให้เป็นโครงการพุทธมณฑลของคณะสงฆ์จังหวัดอุตรดิตถ์ ซึ่งพระปัญญากรโมลี, ดร. เจ้าคณะจังหวัดอุตรดิตถ์ ได้นำคณะศรัทธาพุทธศาสนิกชนชาวจังหวัดอุตรดิตถ์ ถวายพระพุทธรูปทองคำบรรจุบนยอดพระเกศขององค์หลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากรอีกด้วย ทั้งนี้จากการสำรวจบัญชีของคณะสักขีพยานบรรจุพระบรมธาตุและมงคลวัตถุพบว่า มีผู้ศรัทธาถวายทองคำ อัญมณี สินแร่มีค่า และวัตถุมงคลมากมายหลายพันรายการจากคณะศรัทธาพ่อค้าประชาชนและพุทธศาสนิกชนจากทั่วประเทศ เพื่อบรรจุในองค์หลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนี คิดเป็นมูลค่านับกว่า 9 ล้านบาท

นอกจากนี้ ในองค์พระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร ยังได้ประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุที่ได้รับมอบประทานมาจากสมเด็จพระสังฆราชเจ้า และสมเด็จพระสังฆนายก จากทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศ เช่น พระบรมสารีริกธาตุส่วนวิปปกิณณธาตุจากสมเด็จพระสังฆนายกแห่งประเทศพม่า พระบรมสารีริกธาตุจากผู้สืบสายราชตระกูลสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ถวายพระบรมธาตุ โดยเจ้าคณะจังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นผู้แบ่งบรรจุในผอบพระกรัณฑ์ และพระบรมสารีริกธาตุจากประเทศสาธารณรัฐอินเดีย

### ความศรัทธาเลื่อมใสของชาวพุทธต่อหลวงพ่อใหญ่ฯ

พระอาทิตย์ทรงกลดในพิธีเทปูนบรรจุพระพุทธรูปทองคำ
พระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร เป็นที่รู้จักในอีกชื่อหนึ่งของคนในพื้นที่ว่า หลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนี "หลวงพ่อใหญ่ทรงกลด" หรือ "หลวงพ่อทรงกลดปาฏิหาริย์" เนื่องจากในวันเวลาทำพิธีบรรจุพระบรมสารีริกธาตุ และในวันเวลาทำพิธีเทปูนสถาปนาองค์พระในส่วนพระเกศเปลวเพลิงด้านบนสุด ซึ่งเป็นวันประดิษฐานพระพุทธรูปทองคำของคณะศรัทธาพุทธศาสนิกชนชาวจังหวัดอุตรดิตถ์ ที่ใช้เวลาประกอบพิธียาวนานกว่า 6 ชั่วโมงนั้น ได้เกิดปรากฏการณ์พระอาทิตย์ทรงกลดขนาดใหญ่ตลอดเวลาประกอบพิธีทุกครั้ง และปรากฏเช่นเดียวกันเป็นเวลาถึง 2 วัน ที่ประกอบพิธี ซึ่งปรากฏการณ์พระอาทิตย์ทรงกลดขนาดใหญ่ในวันดังกล่าว พบเห็นได้ในหลายอำเภอของจังหวัดอุตรดิตถ์

คำกล่าวสักการบูชาหลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนี
------------------------------------------

### คาถาบูชาหลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนี

นะโม ตัสสะ ภะคะวะโต อะระหะโต สัมมาสัมพุทธัสสะ
นะโม ตัสสะ ภะคะวะโต อะระหะโต สัมมาสัมพุทธัสสะ
นะโม ตัสสะ ภะคะวะโต อะระหะโต สัมมาสัมพุทธัสสะ
**"อิมินา สักกาเรนะ พระสัมพุทธะมุนีมหาปฏิมา**
**มหาเมตตานุภาโว**
**มหามังคละสัมพุทธา สัพพัตถะ สุขะ สัมพุทธา คุณันตานานัปปะโก**
**สัพพะทุกขัง สัพพะภะยัง สัพพะโรคัง วินาสสันติ"**
**สัพพะลาภัง สัพพะสุขัง ภะวันตุ เมฯ"**

### คำแปลคาถาบูชาหลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนี

"ข้าพเจ้า ขอบูชาองค์หลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนี
ขอผลบุญญาบารมี แห่งองค์หลวงพ่อใหญ่
ให้ทุกข์โศกโรคภัยทั้งปวงของข้าพเจ้าจงบำราศไป
ขอความร่มเย็นเป็นสุข จงมีแด่ข้าพเจ้าด้วยเทอญ"

* แสงไฟสาดส่ององค์หลวงพ่อใหญ่ฯ ยามค่ำคืนแสงไฟสาดส่ององค์หลวงพ่อใหญ่ฯ ยามค่ำคืน
* องค์หลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนีองค์หลวงพ่อใหญ่พระสัมพุทธมุนี
* องค์หลวงพ่อใหญ่ฯ และพระอสีติพุทธรูป 80 องค์องค์หลวงพ่อใหญ่ฯ และพระอสีติพุทธรูป 80 องค์

ดูเพิ่ม
-------

* **พระพุทธสุโขสัมฤทธิ์อุตรดิตถ์มุนี** พระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์สำคัญ 1 ใน 2 องค์ของวัดคุ้งตะเภา
* **วัดคุ้งตะเภา** จังหวัดอุตรดิตถ์ สถานที่ประดิษฐานในปัจจุบัน

อ้างอิง
-------

1. 1 2 3 4  หนังสือสำนักงานเลขานุการสมเด็จพระสังฆราช วัดราชบพิธสถิตมหาสีมาราม ที่ สสร.๑๓๓/๒๕๖๓ ลงวันที่ ๑๕ มีนาคม ๒๕๖๓ **เรื่อง โปรดประทานนามพระพุทธรูป**
2. 1 2  สำนักงานเลขานุการสมเด็จพระสังฆราช. (๒๕๖๓). **ประทานบัตรพระนามพระพุทธรูปพระสุมพุทธมุนีศรีสุโขทัย**. ลงวันที่ ๑๔ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๖๓
3. 1 2 3 4  ไทยรัฐออนไลน์. (2563). **ฮือฮา! พระอาทิตย์ทรงกรดในพิธีหล่อหลวงพ่อองค์ใหญ่**. [ออน-ไลน์]. แหล่งที่มา :
4. ↑  วัดคุ้งตะเภา. (2555). **พระบรมสารีริกธาตุหลวงส่วนพระองค์ รับประทานจากสมเด็จพระสังฆราช**. [ออน-ไลน์]. เข้าถึงแหล่งข้อมูลได้จาก :
5. ↑  หนังสือสำนักเลขานุการสมเด็จพระสังฆราช ที่ พ ๐๔๓๖/๒๕๕๕ ลงวันที่ ๑๖ พฤษภาคม ๒๕๕๕ **เรื่อง ประทานพระบรมสารีริกธาตุ**
6. ↑  วัดคุ้งตะเภา. (2555). **พระบรมสารีริกธาตุหลวงส่วนพระองค์ รับประทานจากสมเด็จพระสังฆราช**. [ออน-ไลน์]. เข้าถึงแหล่งข้อมูลได้จาก :
7. ↑  สำนักงานเลขานุการเจ้าคณะภาค ๑๑. (๒๕๕๕). **หนังสือกำกับพระบรมสารีริกธาตุ จากพระธรรมธีรราชมหามุนี เจ้าอาวาสวัดระฆังโฆสิตารามวรมหาวิหาร**. ลงวันที่ ๑๘ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๕๕
8. ↑  วัดคุ้งตะเภา. (2555). **พระบรมสารีริกธาตุจากประเทศสาธารณรัฐอินเดีย**. [ออน-ไลน์]. เข้าถึงแหล่งข้อมูลได้จาก :  เก็บถาวร 2020-11-03 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
9. ↑  ไทยรัฐออนไลน์. (2563). **ฮือฮา! พระอาทิตย์ทรงกรดในพิธีหล่อหลวงพ่อองค์ใหญ่**. [ออน-ไลน์]. แหล่งที่มา :

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------


วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อที่เกี่ยวข้องกับ **พระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร**

* แผนที่และภาพถ่ายทางอากาศของ พระสัมพุทธมุนีสิริอุตรดิตถ์มหาปฏิมากร
	+ ภาพถ่ายดาวเทียมจากวิกิแมเปีย หรือกูเกิลแมปส์
	+ แผนที่จากลองดูแมป หรือเฮียวีโก
	+ ภาพถ่ายทางอากาศจากเทอร์ราเซิร์ฟเวอร์

พิกัดภูมิศาสตร์: 17°39′25″N 100°08′14″E﻿ / ﻿17.656827367376618°N 100.1372050107989°E﻿ / 17.656827367376618; 100.1372050107989

| * ด
* ค
* ก
หน่วยการปกครองและสถานที่สำคัญในตำบลคุ้งตะเภา |
| --- |
| หมู่บ้าน | 
* หมู่บ้านป่ากล้วย (หมู่ 1-2)
* หมู่บ้านป่าขนุน(หมู่ 3)
* หมู่บ้านคุ้งตะเภา (หมู่ 4)
* หมู่บ้านหัวหาด (หมู่ 5)
* หมู่บ้านหาดเสือเต้น (หมู่ 6,8)
* หมู่บ้านบ่อพระ (หมู่ 7)

 |  |
| ศาสนสถาน | 
* วัดคุ้งตะเภา
* วัดใหม่เจริญธรรม
* วัดป่ากล้วย
* วัดป่าสักเรไร
* วัดหาดเสือเต้น
* วัดหนองปล้อง
* วัดบ่อพระ

 |
| สถานศึกษา | 
* โรงเรียนบ้านคุ้งตะเภา
* โรงเรียนบ้านหัวหาด
* โรงเรียนบ้านบ่อพระ
* โรงเรียนป่าขนุนเจริญวิทยา (ประถมและมัธยมต้น)
* โรงเรียนบ้านหาดเสือเต้น (ประถมและมัธยมต้น)
* สำนักศาสนศึกษาวัดคุ้งตะเภา (สำนักเรียนของคณะสงฆ์)

 |
| การท่องเที่ยว | 
* อนุสาวรีย์คู่บารมีกู้แผ่นดิน (หมู่บ้านคุ้งตะเภา)
* สวนสาธารณะหาดริมน้ำน่านหมู่บ้านคุ้งตะเภา (หมู่บ้านคุ้งตะเภา)
* พิพิธภัณฑ์พื้นบ้านวัดคุ้งตะเภา (วัดคุ้งตะเภา)
* หลวงพ่อสุวรรณเภตรา (วัดคุ้งตะเภา)
* หลวงพ่อสุโขสัมฤทธิ์ (วัดคุ้งตะเภา)
* สวนพฤกษศาสตร์สมุนไพรวัดคุ้งตะเภา (วัดคุ้งตะเภา)
* ต้นบุนนาควัดคุ้งตะเภา (วัดคุ้งตะเภา)
* บึงทุ่งกะโล่ (เขตหมู่บ้านคุ้งตะเภา)

 |