*อุนดัง-อุนดังเมอลากา* ฉบับคัดลอก จัดแสดงที่พิพิธภัณฑ์หลวง กัวลาลัมดปอร์
**อุนดัง-อุนดังเมอลากา** (มลายู: *Undang-Undang Melaka, اوندڠ٢ ملاک*; แปลว่า กฎหมายมะละกา) มีอีกชื่อว่า *ฮูกุมกานุนเมอลากา* (*Hukum Kanun Melaka*) *อุนดัง-อุนดังดารัตเมอลากา* (*Undang-Undang Darat Melaka*) และ *รีซาละฮ์ฮูกุมกานุน* (*Risalah Hukum Kanun*) เป็นประมวลกฎหมายประจำรัฐสุลต่านมะละกา (ค.ศ. 1400–1511) ซึ่งมีบทบัญญัติสำคัญที่ยืนยันความสำคัญของกฎหมายจารีตประเพณีมลายู หรือ *อาดัต* ในขณะเดียวกันก็รองรับและหลอมรวมเข้ากับหลักการอิสลาม ประมวลกฎหมายนี้เชื่อว่าทำการประมวลขึ้นแต่เดิมในรัชสมัยมูฮัมมัด ชะฮ์ (ค.ศ. 1424–1444) ก่อนที่สุลต่านสมัยต่อมาจะขยายและปรับปรุงเนื้อหาอย่างต่อเนื่อง ระบบความยุติธรรมในมะละกาที่ระบุใน *อุนดัง-อุนดังเมอลากา* เป็นกฎหมายจำแนกฉบับแรกที่มีการรวบรวมในโลกมลายู โดยกลายเป็นทรัพยากรทางกฎหมายสำหรับรัฐสุลต่านที่สำคัญอื่น ๆ ในภูมิภาคนี้ เช่น ยะโฮร์, เปรัก, บรูไน, ปาตานี และอาเจะฮ์ และได้รับการยกย่องว่าเป็นข้อมูลสรุปทางกฎหมายมลายูที่สำคัญที่สุด

ประวัติ
-------

รายงานจาก *เซอจาระฮ์เมอลายู* มะละกามีระบบยุติธรรมรูปแบบแรกตั้งแต่ยุคแรก ๆ ผู้นำมะละกายุคแรกประกาศใช้ราชประเพณีและบังคับใช้ *อาดัต* และกฎทางศาสนาที่มีอยู่แล้ว เพื่อรักษาความสงบเรียบร้อยของสังคม กฎเกณฑ์ ข้อห้าม และจารีตประเพณีทั้งหมดที่ได้รับการประมวลเป็นกฎหมาย มีการรวบรวมผ่านประเพณีมุขปาฐะและการจดจำโดยรัฐมนตรีอาวุโสของสุลต่าน ในรัชสมัยมูฮัมมัด ชะฮ์ มีการออกกฎหมายและบันทึกพร้อมกับบทลงโทษสำหรับทุกความผิด กฎสำคัญข้อหนึ่งที่กล่าวไว้ใน *เซอจาระฮ์เมอลายู* คือ ห้ามสวมเสื้อผ้าสีเหลืองและสวมสร้อยข้อเท้าทองคำ บทสรุปทางกฎหมายของมูฮัมมัด ชะฮ์ได้รับการขัดเกลาเพิ่มเติมด้วยการรวมกฎหมายและข้อบังคับใหม่ภายใต้พระราชกระแสรับสั่งของมูซัฟฟาร์ ชะฮ์ (ค.ศ. 1445–1459) สุลต่านองค์ที่ห้า จากนั้นได้มีการขยายและปรับปรุงเรื่อยมาจนถึงรัชสมัยมะฮ์มุด ชะฮ์ (ค.ศ. 1488–1511) สุลต่านองค์สุดท้าย

เนื่องจากเป็นส่วนหนึ่งของมรดกที่สำคัญของมะละกา ซึ่งมีอิทธิพลอย่างมากตลอดการดำรงอยู่ต่อเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ภาคพื้นสมุทร ทำให้ประมวลกฎหมายมะละกาได้รับการคัดลอกและนำไปเผยแพร่ยังรัฐสุลต่านอื่น ๆ เช่น ยะโฮร์, เปรัก, อาเจะฮ์, บรูไน และปาตานี โดยมีการอ้างอิงในการพัฒนาหลักนิติศาสตร์ท้องถิ่น แก้ไขและเพิ่มเติมเนื้อหาในภายหลัง เพื่อให้เหมาะกับการใช้งานในรัฐสุลต่านโดยเฉพาะ สิ่งนี้มีส่วนทำให้เกิดการมีอยู่ของสำเนาเอกสารตัวเขียนแบบผสมที่หลากหลายทั้งในโครงสร้างและเนื้อหาที่แตกต่างกัน โดยสรุปแล้ว มีเอกสารตัวเขียน*อุนดัง-อุนดังเมอลากา*เท่าที่รู้จักยังหลงเหลืออยู่ 50 ฉบับ ซึ่งสามารถแบ่งประเภทได้เป็น; พื้นฐาน, อาเจะฮ์, ปาตานี, ยาว, อิสลามกับยะโฮร์ และชิ้นส่วนหรือฉบับสั้น

เนื้อหา
-------

จากข้อมูล *อุนดัง-อุนดังเมอลากา* ฉบับตีพิมพ์ เนื้อหาในประมวลกฎหมายประกอบด้วยหกส่วนที่เกี่ยวข้องกับกฎหมายการเดินเรือ การแต่งงาน และการค้า โดย 6 ส่วนนั้น แบ่งได้ดังนี้:

* *Intisari* (นามธรรม)
* *Undang-Undang Laut* (กฎหมายพาณิชยนาวี)
* *Hukum Perkahwinan Islam* (หลักนิติศาสตร์การสมรสอิสลาม)
* *Hukum Perdagangan dan Syahadat* (หลักนิติศาสตร์เศรษฐกิจอิสลาม)
* *Undang-Undang Negeri* (กฎหมายรัฐ)
* *Undang-Undang Johor* (กฎหมายยะโฮร์)

อ้างอิง
-------

1. ↑  Abd. Jalil Borham 2002, p. 84
2. ↑  Liaw 2007, p. 86
3. ↑  Fauzia 2013, p. 81
4. ↑  Ooi 2004, p. 1361
5. ↑  Abd. Jalil Borham 2002, p. 86
6. ↑  Liaw 2007, p. 86
7. ↑  Abd. Jalil Borham 2002, p. 86
8. ↑  Abd. Jalil Borham 2002, pp. 87–88
9. ↑  Abd. Jalil Borham 2002, p. 94
10. ↑  Liaw 2007, p. 86
11. ↑  Liaw 2007, p. 86

บรรณานุกรม
----------

* Abd. Jalil Borham (2002), *Pengantar Perundangan Islam (An Introduction to Islamic Legislature)*, Johor Bahru: Universiti Teknologi Malaysia press, ISBN 983-52-0276-1
* Fauzia, Amelia (2013), *Faith and the State: A History of Islamic Philanthropy in Indonesia*, BRILL, ISBN 978-9004233973
* Liaw, Yock Fang (2007), "Naskah Undang-Undang Melaka: Suatu Tinjauan (Manuscript of Undang-Undang Melaka: an overview)" (PDF), *Sari*, **25**: 85–94
* Ooi, Keat Gin (2004), *Southeast Asia: a historical encyclopedia, from Angkor Wat to East Timor*, ABC-CLIO, ISBN 1-57607-770-5