**พะสิม** หรือ **ปะเตน** (พม่า: ပုသိမ်, เอ็มแอลซีทีเอส: *pu. sim*, ออกเสียง: [pə.θèɪ̯ɰ̃]; มอญ: ဖာသဳ, ออกเสียง: [phasɛm] *พะแซม*) หรือชื่อเดิมในภาษาอังกฤษว่า **บัสเซน** (อังกฤษ: Bassein) เป็นเมืองท่าสำคัญและเป็นเมืองศูนย์กลางของภาคอิรวดี ห่างจากนครย่างกุ้งมาทางตะวันตกเฉียงใต้ 190 กิโลเมตร (120 ไมล์) ริมแม่น้ำพะสิมซึ่งเป็นแม่น้ำสาขาฝั่งตะวันตกของแม่น้ำอิรวดี เมืองนี้มีประชากร 237,089 คน (ค.ศ. 2017) ถึงแม้จะเคยเป็นส่วนหนึ่งของอาณาจักรมอญ แต่ปัจจุบันก็มีชาวมอญเหลืออยู่น้อยมาก กลุ่มชาติพันธุ์หลักในปัจจุบัน ได้แก่ ชาวพม่า ชาวพม่าเชื้อสายอินเดีย ชาวกะเหรี่ยง และชาวยะไข่

นิรุกติศาสตร์
-------------

ชื่อเมืองคาดว่าได้รับมาจากชื่อภาษามอญ ဖာသီ แต่ได้ถูกเปลี่ยนมาเป็น *บัสเซน* ในช่วงการปกครองของสหราชอาณาจักร

ประวัติ
-------

ภาพวาดแนวชายฝั่งเมืองพะสิมช่วงปลายคริสต์ทศวรรษ 1800
พะสิมเคยเป็นส่วนหนึ่งของอาณาจักรมอญ ต่อมาจักรวรรดิบริติชได้เข้าครอบครองและได้สร้างป้อมสนาม และก่อตั้งกองทหารรักษาการณ์ ในปี ค.ศ. 1826 ซึ่งเกิดขึ้นหลังสงครามอังกฤษ-พม่าครั้งที่หนึ่ง มีการบันทึกจำนวนประชากรในปี ค.ศ. 1983 อยู่ที่ 144,092 คน

ภูมิศาสตร์และเศรษฐกิจ
---------------------

พะสิมตั้งอยู่ทางฝั่งตะวันตกของดินดอนสามเหลี่ยมแม่น้ำอิรวดี ริมแม่น้ำพะสิมซึ่งเป็นลำน้ำสาขาของแม่น้ำอิรวดี และห่างจากย่างกุ้งไปทางทิศตะวันตก 118 ไมล์ (190 กิโลเมตร) เมืองพะสิมอยู่ไม่ไกลจากมหาสมุทรอินเดีย ดังนั้นจึงเป็นเมืองท่าที่สำคัญของประเทศ และยังเป็นปลายทางของรถไฟซึ่งเชื่อมต่อกับฮีนตาดะ และปะด้าน และย่างกุ้ง ในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1990 ได้มีการปรับปรุงถนนเชื่อมอิรวดี–โมนยวา

ชายฝั่งตามแนวอ่าวเบงกอลถูกล้อมรอบด้วยเทือกเขายะไข่ ในพื้นที่มีทะเลสาบอีนเย ยาว 1.5 ไมล์ (2.4 กิโลเมตร) กว้าง 1 ไมล์ (1.6 กิโลเมตร) ที่มีชื่อเสียงในด้านการประมง นอกจากนี้ยังมีแนวปะการังนอกชายฝั่ง บริเวณเกาะเพชร ซึ่งเป็นที่นิยมของนักอาบแดด และเป็นแหล่งพื้นที่เพาะพันธุ์เต่า

ร่มทำมือ
เมืองนี้เป็นแหล่งเพาะปลูกและส่งออกข้าวที่สำคัญ นอกจากนี้ยังมีโรงเลื่อยจำนวนมาก มีโรงงานทำร่มกันแดดด้วยมือ ซึ่งเป็นที่รู้จักแพร่หลายทั่วประเทศพม่า ร่มกันแดดนี้รู้จักกันในชื่อ "ร่มพะสิม" ผลิตภัณฑ์ที่สำคัญอื่น ๆ อาทิ เครื่องปั้นดินเผา ตะกร้า ถังน้ำ เครื่องจักสาน

นอกจากข้าว บริเวณโดยรอบของพะสิมยังเป็นแหล่งเพาะปลูก งา, ถั่วลิสง, ปอกระเจา, ข้าวโพด, ถั่ว, ยาสูบ, พริก

### ภูมิอากาศ

พะสิมมีภูมิอากาศแบบมรสุมเขตร้อน (Am) อ้างอิงจากระบบการแบ่งเขตภูมิอากาศแบบเคิพเพิน มีฝนตกมากในช่วงเดือนมิถุนายน ถึงสิงหาคม ส่วนฤดูแล้งเริ่มตั้งแต่เดือนธันวาคมถึงเมษายน ซึ่งอากาศจะเย็นกว่าปกติ

| ข้อมูลภูมิอากาศของพะสิม (ค.ศ. 1991–2020) |
| --- |
| เดือน | ม.ค. | ก.พ. | มี.ค. | เม.ย. | พ.ค. | มิ.ย. | ก.ค. | ส.ค. | ก.ย. | ต.ค. | พ.ย. | ธ.ค. | ทั้งปี |
| อุณหภูมิสูงสุดเฉลี่ย °C (°F) | 32.1(89.8) | 34.1(93.4) | 35.9(96.6) | 36.9(98.4) | 34.5(94.1) | 31.1(88) | 30.4(86.7) | 30.0(86) | 31.1(88) | 32.5(90.5) | 33.0(91.4) | 31.9(89.4) | 32.8(91) |
| อุณหภูมิเฉลี่ยแต่ละวัน °C (°F) | 24.9(76.8) | 26.6(79.9) | 28.8(83.8) | 30.6(87.1) | 29.8(85.6) | 27.7(81.9) | 27.1(80.8) | 26.8(80.2) | 27.3(81.1) | 28.1(82.6) | 27.4(81.3) | 25.4(77.7) | 27.5(81.5) |
| อุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ย °C (°F) | 17.6(63.7) | 19.1(66.4) | 21.8(71.2) | 24.3(75.7) | 25.1(77.2) | 24.2(75.6) | 23.8(74.8) | 23.6(74.5) | 23.5(74.3) | 23.6(74.5) | 21.9(71.4) | 19.0(66.2) | 22.3(72.1) |
| หยาดน้ำฟ้า มม (นิ้ว) | 3.8(0.15) | 7.5(0.295) | 10.2(0.402) | 30.4(1.197) | 276.0(10.866) | 604.5(23.799) | 682.7(26.878) | 681.3(26.823) | 416.7(16.406) | 204.2(8.039) | 65.9(2.594) | 3.5(0.138) | 2,986.9(117.594) |
| วันที่มีหยาดน้ำฟ้าโดยเฉลี่ย (≥ 1.0 mm) | 0.3 | 0.2 | 0.7 | 1.7 | 12.6 | 24.8 | 26.2 | 25.9 | 22.0 | 14.2 | 4.0 | 0.3 | 132.8 |
| *แหล่งที่มา: World Meteorological Organization* |

สถานที่สำคัญ
------------

พะสิมมีวัดพุทธที่สำคัญหลายแห่ง เช่น เจดีย์ชเวมุทอ

การศึกษา
--------

ประกอบไปด้วยโรงเรียนการศึกษาพะสิมและมหาวิทยาลัยพะสิม นอกจากนี้ยังมีโรงพยาบาลใหญ่ และยังมีมหาวิทยาลัยเทคนิคจีทีซี มหาวิทยาลัยคอมพิวเตอร์ไอที

ดูเพิ่ม
-------

* ท่าอากาศยานพะสิม

อ้างอิง
-------

1. ↑  "Myanmar Area Codes". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2009-12-01. สืบค้นเมื่อ 2009-04-10.
2. 1 2  "ประกาศสำนักงานราชบัณฑิตยสภา เรื่อง กำหนดชื่อประเทศ ดินแดน เขตการปกครอง และเมืองหลวง" (PDF). *ราชกิจจานุเบกษา*. **139** (พิเศษ 205 ง). 1 กันยายน 2565.
3. 1 2 3 4  "Pathein". Encyclopædia Britannica. สืบค้นเมื่อ August 21, 2009.
4. ↑  Dictionary of Modern Spoken Mon *by H.L. Shorto (1962, Oxford University Press)*
5. 1 2  "Pathein (Bassein)". Journeysmyanmar.com. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2016-11-03. สืบค้นเมื่อ August 21, 2009.
6. ↑  "World Meteorological Organization Climate Normals for 1991–2020". World Meteorological Organization. สืบค้นเมื่อ 16 October 2023.

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------


วิกิท่องเที่ยว มีคำแนะนำการท่องเที่ยวสำหรับ ***Pathein***

วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อที่เกี่ยวข้องกับ **พะสิม**

วิกิซอร์ซ มีบทความจากสารานุกรมบริตานิกา ฉบับ ค.ศ. 1911 เกี่ยวกับ ***บะสิม***