**DD51**เป็นรถจักรดีเซลไฮดรอลิคที่ประจำการอยู่ในประเทศญี่ปุ่นและประเทศไทย

ภาพรวม
------

ในการที่ลดการใช้รถจักรไอน้ำจากเส้นทางรถไฟหลัก การรถไฟญี่ปุ่นจึงได้มีการผลิตรถจักรDD51เป็นจำนวน649คันระหว่างปีพ.ศ. 2505ถึงปีพ.ศ. 2521
หลังจากที่รถจักรได้เริ่มเข้าประจำการ ทางการรถไฟก็ได้ทดลองพัฒนารถจักรสำหรับใช้ในเส้นทางหลัก และเส้นทางย่อยเช่น DD54 หรือDE50 แต่ก็ไม่ได้ผลิตในจำนวนมากเนื่องจากการที่ต้องที่จะทำให้รถจักรมีรูปแบบเป็นมาตราฐาน DD51นั้นถูกใช้ทั่วประเทศยกเว้นเกาะชิโกคุ ณ จุดที่ประจำการมากที่สุด แต่ต่อมาได้มีการติดตั้งระบบไฟฟ้าแพร่หลายทั่วญี่ปุ่น และการประจำการรถไฟEMU ทำให้บทบาทรถจักรลดลง ในปีพ.ศ. 2530การรถไฟญี่ปุ่นยุบแล้วเปลี่ยนเป็นบริษัทเจอาร์ DD51ประมาณ3ใน5ก็ถูกปลดประจำการแล้ว หลังจากนั้นจำนวนขบวนรถไฟที่ใช้รถจักรลากก็ยิ่งลดลงอย่างมาก และกับการที่มีการผลิตรถจักรที่ใหม่มากขึ้นเช่นDF200 ทำให้รถจักรDD51ถูกปลดประจำการไปเป็นจำนวนมาก แต่ว่าในทางตอนใต้ของเกาะฮอนชูขาดแคลนรถจักร JRFจึงได้ยืดเวลาการปลดประจำการของรถจักรDD51ที่ยังประจำการอยู่ในปัจจุบัน

DD51ฮอกไกโดที่จอดทิ้งไว้ในย่านมูโรรัง
### การยุบJNR

หลังจากการยุบการรถไฟญี่ปุ่น DD51ที่ยังประจำการอยู่ในตอนนั้นได้แบ่งรถจักรตามบริษัทเจอาร์ตามนี้

1. JR Hokkaido จำนวน 25คัน
2. JR East จำนวน 29คัน
3. JR Central จำนวน 4คัน
4. JR West จำนวน 63คัน
5. JR Kyushu จำนวน 1คัน
6. JR Freight จำนวน137คัน

ความแตกต่างระหว่างรุ่น
----------------------

รถจักรDD51มีรุ่นย่อยได้แก่รุ่น0,500,800และ1000
รุ่น500,800และ1000มีสายจัมเปอร์รุ่นKE70ติดตั้งไว้หน้ารถ
รถจักรหมายเลข501ถึง799และ1001ถึง1186สามารถทำขบวนพหุได้
รถจักรหมายเลข800ถึง899กับ1801ถึง1805ไม่มีเครื่องผลิตไอน้ำสำหรับความอุ่นในตัวรถ
รุ่น0ถูกปลดระวางหมดก่อนการรถไฟญี่ปุ่นจะถูกยุบ

* รถจักรDD51หมายเลข1รถจักรDD51หมายเลข1
* DD51รุ่น500หมายเลข759DD51รุ่น500หมายเลข759
* DD51รุ่น500สียูโรไลเนอร์DD51รุ่น500สียูโรไลเนอร์
* DD51รุ่น800หมายเลข842ทำขบวนพระที่นั่งDD51รุ่น800หมายเลข842ทำขบวนพระที่นั่ง
* DD51 889สีJRFDD51 889สีJRF
* DD51-1000หมายเลข1146สีJRFDD51-1000หมายเลข1146สีJRF
* DD51 1187ทำขบวนอิซูโมะDD51 1187ทำขบวนอิซูโมะ
* DD51 1166สีJRFใหม่DD51 1166สีJRFใหม่
* DD51 1137ทำขบวนฮกกุโตเซะDD51 1137ทำขบวนฮกกุโตเซะ
* DD51 1068ทำขบวนยูเมะคูกังDD51 1068ทำขบวนยูเมะคูกัง

ศูนย์ที่ประจำ
-------------

### ศูนย์ฮาโกะดาเตะ

เป็นศูนย์ที่รถจักรDD51ของJRฮอกไกโดทุกคันประจำอยู่ซึ่งเป็นศูนย์ที่ใช้ลากขบวนฮกกุโตเซย์,ขบวนคาสิโอเปีย,ขบวนทไวไลท์ เอ็กเพรซและขบวนฮามานาซุ โดยป้ายศูนย์ที่ติดข้างรถคือ函ซึ่งย่อมาจากคำว่าฮาโกะดาเตะ และ重ซึ่งแปลว่าหนัก เนื่องจากสมัยJNRนอกจากศูนย์ฮาโกะดาเตะ มีศูนย์คูชิโระและศูนย์อาซาฮิกาว่าด้วยซึ่งรถที่ประจำการนั้นเป็นรุ่นที่น้ำหนักน้อยกว่าจึงมีอีกตัวอักษรคือ半 ซึ่งแปลว่าครึ่ง ในปัจจุบันไม่มีDD51วิ่งในฮอกไกโดแล้ว

### ศูนย์ทากาซากิ

เป็นศูนย์สุดท้ายของJRตะวันออกที่มีรถจักรDD51ซึ่งไม่ได้วิ่งตามตารางเหลือเพียงหมายเลข842และ895 ใช้ตัวย่อว่า高

### ศูนย์ไอจิ

เป็นศูนย์สุดท้ายที่มีDD51ประจำการอยู่ของJRเฟรท ซึ่งปัจจุบันรถจักรที่ศูนย์นี้ยังวิ่งตามารางอยู่ ใช้ตัวย่อว่า愛

### ศูนย์อะโบชิแขวงโยโดกาวะ

เป็นศูนย์ของJRตะวันออกที่มีรถจักรDD51ซึ่งไม่ได้วิ่งตามตารางมีรถจักรที่ประจำการอยู่หมายเลข1109,1183,1191,1192และ1193ใช้ตัวย่อว่า宮

รถสำหรับภูมิภาคที่หนาว
----------------------

### แบบA

สำหรับภูมิภาคที่หนาวมากเช่นเกาะฮอกไกโด จะมีการติดตั้งเบรกที่ทนทานต่อความหนาว,หน้าต่างที่ปัดหิมะและตะแกรงกั้นหิมะ

หน้าต่างที่ปัดหิมะ
### แบบB

สำหรับภูมิภาคที่หนาวติดตั้งตามแบบAแต่ไม่ใช้เบรกที่ทนทานต่อความหนาว พบได้ในเขตชูโกคุและสานิน

ปัจจุบัน
--------

### ญี่ปุ่น

JRเฟรทเป็นบริษัทเดียวที่ยังคงวิ่งประจำตามตารางคือDD51ศูนย์ไอจิ ส่วนของJRตะวันออกและJRตะวันตก มีไว้ทำขบวนจัดเฉพาะซึ่งไม่วิ่งตามกำหนดการ

### ไทย

ภายหลังจากการยกเลิกขบวนฮามานาซุและขบวนคาสิโอเปีย ทางJR ฮอกไกโดได้ปลดประจำการDD51ทั้งหมดโดยบริษัทAS Associated Engineeringจำกัดได้นำDD51สองหัวหมายเลขDD51 1137และ1142อดีตประจำการศูนย์ฮาโกดาเตะที่จอดทิ้งไว้ที่ย่านมูโรรังมาregaugeและมาช่วยโครงการก่อสร้างรถไฟทางคู่สายใต้

DD51 1137และ1142 ที่สถานีชุมทางหนองปลาดุก
### ดูเพิ่ม

บลูเทรน

อ้างอิง
-------

1. ↑  Miyahara, Masakazu, ed. (December 2016). 国鉄最終章LAST　(鉄道ジャーナル2017年2月号別冊) [JNR – The Final Chapter (Railway Journal February 2017 Extra issue)] (in Japanese). Japan: Railway Journal. p. 34–35.
2. ↑  『JRตารางเดินรถสินค้า(ภาษาญี่ปุ่น)ปี2019 機関車配置表（2019年3月16日現在） - 鉄道貨物協会.