|  |
| --- |
| เรือหลวงพลายชุมพล |
| ประวัติเรือ | ราชนาวีไทย |
| ต่อที่: | อู่ต่อเรือบริษัทมิตซูบิชิ เมืองโกเบ ประเทศญี่ปุ่น |
| วางกระดูกงูเรือ: | 1 ตุลาคม พ.ศ. 2479 |
| ปล่อยเรือลงน้ำ: | 14 พฤษภาคม พ.ศ. 2480 |
| ขึ้นระวางประจำการ: | 19 กรกฎาคม พ.ศ. 2481 |
| ปลดประจำการ: | 30 พฤศจิกายน พ.ศ. 2494 |
| สถานภาพ: | ปลดประจำการ |
| ข้อมูลจำเพาะ |
| ชื่อเรือ: | • ไทย: ร.ล. พลายชุมพล• อังกฤษ: HTMS PHLAI-CHUMPHON |
| ตั้งชื่อตาม: | พลายชุมพล |
| หมายเลขประจำเรือ: | 4 |
| ผู้บังคับการเรือ: | เรือเอกสาคร จันทประสิทธิ์ ร.น. |
| ประเภท: | เรือดำน้ำ |
| ระวางขับน้ำ: | • บนผิวน้ำ 374.5 ตัน• ขณะดำ 430 ตัน |
| ความยาว: | 51.00 เมตร |
| ความกว้าง: | 4.10 เมตร |
| ความสูง: | 11.65 เมตร |
| กินน้ำลึก: | 3.60 เมตร |
| ระบบขับเคลื่อน: | • เครื่องยนต์ดีเซล จำนวน 2 เครื่อง เครื่องละ 8 สูบ กำลัง 1,100 แรงม้า• เครื่องไฟฟ้ากำลัง 540 แรงม้า (ใช้เดินใต้น้ำ) |
| ความเร็ว: | • ผิวน้ำ 15.7 นอต• ใต้น้ำ 8.1 นอต• มัธยัสต์ 10 นอต |
| รัศมีทำการ: | 4,770 ไมล์ทะเล (8,830 กิโลเมตร) |
| กำลังพลประจำการ: | • ทหารประจำเรือ 33 นาย เป็นนายทหาร 5 นาย พันจ่า จ่า 28 นาย |
| อาวุธ: | • ตอร์ปิโดขนาด 45 ซม. แบบ เอ.เค. เรียงทางตั้งที่หัวเรือ 4 ท่อ• ปินใหญ่ขนาด 8 ซม. 1 กระบอก• ปืนกลลูวิสต่อสู้อากาศยานขนาด 7.7 มม. 1 กระบอก |

**เรือหลวง*พลายชุมพล*** (HTMS *Phlai-chumphon*) เป็นเรือดำน้ำประจำกองทัพเรือไทย เป็นประเภทเรือดำน้ำรักษาฝั่ง ขนาดเล็ก (ระวางขับน้ำต่ำกว่า 500 ตัน) ประกอบขึ้นที่อู่ต่อเรือบริษัทมิตซูบิชิ เมืองโกเบ ประเทศญี่ปุ่น พร้อมกันจำนวน 4 ลำ พร้อมกับ เรือหลวงมัจฉาณุ เรือหลวงวิรุณ และเรือหลวงสินสมุทร โดยเรือหลวงพลายชุมพล ประกอบขึ้นพร้อมกับเรือหลวงสินสมุทร แต่มีรูปแบบแตกต่างกัน โดยเรือหลวงสินสมุทร เรือหลวงมัจฉาณุและเรือหลวงวิรุณ 3 ลำ มีลักษณะภายนอกเหมือนกันทุกประการ ต่างจากเรือหลวงพลายชุมพล

ชื่อเรือหลวงพลายชุมพล เป็นชื่อพระราชทาน มา ณ วันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2480 มาจากชื่อตัวละครในวรรณคดีไทยซึ่งมีอิทธิฤทธิ์ในการดำน้ำ คือ พลายชุมพล จากเรื่องขุนช้างขุนแผน

เรือหลวงสินสมุทรและเรือหลวงพลายชุมพล ประกอบแล้วเสร็จสมบูรณ์ บริษัทมิตซูบิชิได้ทำพิธีส่งมอบเป็นกรรมสิทธิของกองทัพเรือไทย และนำลูกเรือเข้าประจำเรือ เมื่อวันที่ 30 เมษายน พ.ศ. 2481

เรือดำน้ำของไทยทั้งสี่ลำ เดินทางออกจากเมืองโกเบ ประเทศญี่ปุ่น เมื่อวันที่ 5 มิถุนายน พ.ศ. 2481 ถึงกรุงเทพเมื่อวันที่ 29 มิถุนายน พ.ศ. 2481 เข้าประจำการเมื่อวันที่ 19 กรกฎาคม พ.ศ. 2481 ได้ออกปฏิบัติการในสงครามอินโดจีนกับฝรั่งเศส และสงครามโลกครั้งที่สอง

เรือหลวงมัจฉาณุปลดประจำการเมื่อวันที่ 30 พฤศจิกายน พ.ศ. 2494 พร้อมกันทั้ง 4 ลำ เนื่องจากขาดแคลนชิ้นส่วนอะไหล่ หลังจากญี่ปุ่นพ่ายแพ้สงครามโลก และไม่ได้รับอนุญาตให้ผลิตอาวุธยุทโธปกรณ์ และโรงงานแบตเตอรีของไทยที่ตั้งขึ้นก็ไม่สามารถผลิตแบตเตอรีสำหรับใช้ประจำเรือได้ ประกอบกับเหตุการณ์กบฏแมนฮัตตัน เมื่อวันที่ 29 มิถุนายน พ.ศ. 2494 ทำให้มีการเปลี่ยนแปลงอย่างขนานใหญ่ในกองทัพเรือ มีคำสั่งยุบหมวดเรือดำน้ำ โอนย้ายไปรวมกับหมวดเรือตรวจฝั่งที่ตั้งขึ้นใหม่

ภายหลังปลดประจำการ เรือทั้งสี่ลำได้ได้นำมาจอดเทียบกันที่ท่าเรือในแม่น้ำเจ้าพระยา ใกล้กับโรงพยาบาลศิริราช ต่อมาได้มีการขายเรือให้กับบริษัทปูนซีเมนต์ไทย คงเหลือแต่หอบังคับการ อาวุธปืน และกล้องส่อง ทางกองทัพเรือได้นำมาจัดสร้างสะพานเรือจำลอง จัดแสดงที่พิพิธภัณฑ์ทหารเรือ หน้าโรงเรียนนายเรือ จังหวัดสมุทรปราการ

อ้างอิง
-------

* ศิริพงษ์ บุญราศรี, เรือดำน้ำแห่งราชนาวีสยาม, โอเดียนสโตร์, 2547, ISBN 974-276-277-5
* สงวน อั้นคง, สิ่งแรกในเมืองไทย ชุด 2, แพร่พิทยา

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------

* เรือรบในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามาธิบดินทร

| * ด
* ค
* ก
เรือดำน้ำชั้นมัจฉาณุ |
| --- |
| 
* *มัจฉาณุ*
* *วิรุณ*
* *พลายชุมพล*
* *สินสมุทร*

 |