**จ๋าก๋าหลาหว่อง** ( ***Chả cá Lã Vọng*** ในภาษาเวียดนาม) เป็นอาหารเวียดนามซึ่งทำมาจากปลาย่าง แบบเวียดนาม มีพื้นเพมาจาก ฮานอย  จัดเป็นอาหารดั้งเดิมของฮานอย และอยู่ในกลุ่มอาหารภาคเหนือของเวียดนาม โดยเนื้อปลาหลักที่ใช้ คือปลาดุกโดยเนื้อปลาดุกถูกหั่นเป็นชิ้น ๆ และหมักในซอส ขมิ้น ซึ่งมักจะใส่ กะปิ หรือ น้ำปลา ขิง และ พริก บางครั้งใช้ หญ้าฝรั่น แทนขมิ้น จากนั้นนำไป ย่าง บน เตาถ่าน เสิร์ฟในกระทะร้อนเคลือบด้วยซอสหมักและสมุนไพร โดยเฉพาะ ผักชีฝรั่ง อาจมีสมุนไพรอื่นๆ เช่น ต้นหอม หรือ โหระพา รวมอยู่ด้วย รับประทานกับ เส้นหมี่ และบุ๋น ( *bún* ในภาษาเวียดนาม)  และ ถั่วลิสง    **จ๋าก๋าหลาหว่อง** ถือเป็น อาหารอันโอชะ ในเวียดนาม เนื่องจากแทบจะมีให้บริการเฉพาะในร้านอาหารเท่านั้น และไม่พบใน อาหารริมทาง

ส่วนผสม
-------

เส้นหมี่ 6 ออนซ์

### การหมักหมัก

น้ำมัน 3 ช้อนโต๊ะ
หอมแดงสับละเอียด 2 ช้อนโต๊ะ
กระเทียมสับละเอียด 1 ช้อนโต๊ะ
ข่าสด 1 ช้อนโต๊ะ (สด 1 นิ้ว = ข่าสด 1 ช้อนโต๊ะ = ข่าป่น 1 ช้อนโต๊ะ) \*ห้ามใช้ขิงแทนข่า
ขมิ้นสด 1 ช้อนโต๊ะ (สด 1 นิ้ว = 1 ช้อนชา = 1 ช้อนชา)
น้ำปลา 2 ช้อนชา
น้ำตาล 1 ช้อนชา
เกลือ 1 ช้อนชา
กะปิ 1 ช้อนชา (ไม่ใส่ก็ได้)

### ปลา

ปลา ขนาดกลางสีขาวนวล เนื้อแน่น (สามารถใช้ ปลากะพง ปลาเก๋า ปลานิล หรือปลาดุก) หั่นเป็นชิ้น 1 1/2" 

### น้ำจิ้ม

น้ำ 5 ช้อนโต๊ะ
น้ำมะนาวคั้นสด 4 ช้อนโต๊ะ
น้ำตาล 3 ช้อนโต๊ะ
น้ำปลา2ช้อนโต๊ะ
กระเทียมสับ 2 ช้อนชา
พริก 1 ช้อนชาสับ

### ส่วนผสมสำหรับทำอาหาร

น้ำมันปรุงอาหาร 4 ช้อนโต๊ะ
แป้งข้าวจ้าวหรือแป้งเอพี
เกลือและพริกไทย
ต้นหอม 14-16 ต้น หั่นเป็นชิ้นขนาด 1-2 นิ้ว
ผักชีฝรั่ง 2 ถ้วยสับหยาบ (เอาลำต้นหนาออก)
ใบโหระพา 1/4 ถ้วยตวง (ทั้งใบ) ไม่มีก้าน
ใบสะระแหน่ 1/4 ถ้วย (ทั้งใบ) ไม่มีก้าน
ใบโหระพา 1/4 ถ้วย (ทั้งต้น) ไม่มีก้าน
ถั่วลิสงคั่ว 1/4 ถ้วยตวง ลอกผิวออก ไม่ใส่เกลือ

### ขั้นตอนการทำ

- หมัก: ใส่ส่วนผสมสำหรับหมักลงในชามหรือถุง ตรวจสอบให้แน่ใจว่าส่วนผสมเข้ากันดี ใส่ปลา (ชิ้นขนาด 1 ½ นิ้ว) ปิดฝาหรือปิดถุงแล้วนำเข้าตู้เย็น 30 นาที – 45 นาที (ไม่มาก ไม่น้อย)
- น้ำจิ้ม: ผสมส่วนผสมน้ำจิ้มตามที่กล่าวข้างต้นจนน้ำตาลละลาย พักไว้
- ต้มเส้นหมี่ สะเด็ดน้ำแล้วล้างออกด้วยน้ำเย็น พักไว้
- นำปลาออกจากน้ำดอง วางชิ้นปลาไว้บนกระดาษเช็ดมือ ซับให้แห้ง
- ตั้งกะทะใส่น้ำมันปรุงอาหาร 3T แล้วตั้งไฟด้วยความร้อนสูงปานกลาง
- รีบใส่เกลือ พริกไทย จากนั้นจุ่มแป้งลงในแป้ง เขย่าแป้งที่หลุดร่อนออก ค่อยๆ ใส่ปลาลงในกระทะด้วยที่คีบ น้ำมันควรร้อนฉ่า ไม่ใช่แตก หากเสียงแตก ให้หรี่เสียงลงเล็กน้อย ปรุงอาหารจนเป็นสีน้ำตาลทองและสุกทั่ว (ประมาณ 2-3 นาทีต่อด้าน หรือรวม 4 -5 นาที) ใส่ต้นหอมและผักชีลาวลงไปต้มประมาณ 30 วินาที นำออกจากเตา จากนั้นเสิร์ฟ

ประวัติ
-------

ในช่วงศตวรรษที่ 19 เป็นที่รู้กันว่าครอบครัวดว่าน ( เวียดนาม: Đoàn ) เตรียมปลาย่างให้กับเพื่อนบ้าน หลังจากนั้นอาหารจานดังกล่าวก็ได้รับความนิยมอย่างมากจนผู้คนชุมชน จนกระทั้งชาวบ้านได้ช่วยช่วยครอบครัวเปิดร้านอาหารชื่อ Chả cá Lã Vọng ในปี พ.ศ. 2414 (1871) คำว่า "Chả cá" แปลว่า "ไส้กรอกปลา" ในภาษาเวียดนาม ในขณะเดียวกัน "Lã Vọng" ได้รับแรงบันดาลใจจากรูปปั้นท้องถิ่นของ เจียง จื่อหยา (ตามสำเนียงจีนกลาง) (จีน: 姜子牙; พินอิน: Jiāng Zǐyá) หรือเป็นที่รู้จักในชื่อ **เจียงไท่กง** (จีน: 姜太公; พินอิน: *Jiāng Tàigōng*) ชาวเวียดนามรู้จักกันในชื่อ Lu Wang (อ่านว่า Lã Vọng ในภาษาเวียดนาม) ชาวประมงที่ผันตัวมาเป็นนักการเมือง และกลายเป็นปฐมกษัตริย์ผู้สถาปณาราชวงศ์โจว ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของศักยภาพของผู้มีความอดทนและมีความสามารถ

ร้านอาหารตั้งอยู่บ้านเลขที่ 17 ถนนจ๋าก๋า ( เวียดนาม: Chả Cá ) เดิมชื่อถนนห่างเซิน ( เวียดนาม: Hàng Sơn ) อยู่ระหว่างถนนห่างหมา ( เวียดนาม: Hàng Mã ) และถนนหลานอง ( เวียดนาม: Lãn Ông )  ในย่านเมืองเก่าฮานอย นี่เป็นถนนสายเดียวกับที่ครอบครัวดว่าน ( เวียดนาม: Đoàn ) เคยอาศัยอยู่ก่อนที่จะเปิดร้านอาหาร บริหารงานโดย ดว่าน ซเวิน ฟุก ( เวียดนาม: Đoàn Xuân Phúc ) และ บี่ ถิ เวิน ( เวียดนาม: Bì Thị Vân ) ภรรยาของเขา ในยุคแรก ๆ ร้านอาหารเป็นสถานที่นัดพบและที่หลบภัยของกลุ่ม กบฏต่อต้านอาณานิคม  อย่างไรก็ตาม ภายหลังร้านอาหารแห่งนี้ได้รับความนิยมในหมู่ขุนนางและ กองทหารอาณานิคม ของ อินโดจีนฝรั่งเศส  ร้านอาหารเลียนแบบที่เปิดบนถนนโดยใช้ชื่อคล้ายกัน เช่น Chả Cá Lã Sọng ร้านอาหารอื่น ๆ ใช้ชื่อเดียวกัน  ด้วยเหตุนี้ถนนห่างเซิน ( เวียดนาม: Hàng Sơn ) จึงเปลี่ยนชื่ออย่างเป็นทางการว่า ถนนจ๋าก๋า ( เวียดนาม: Chả Cá ) 

ร้านอาหารจ๋าก๋าหลาหว่อง ( เวียดนาม: Chả cá Lã Vọng ) ดั้งเดิมยังคงเปิดอยู่ในฮานอย โดยให้บริการเฉพาะอาหารจานเด่น และแขกจะรับประทานอาหารจากเตาถ่านที่โต๊ะส่วนกลาง  ร้านอาหารแห่งนี้ถูกระบุเป็นจุดหมายปลายทางในหนังสือ *1,000 แห่งที่ต้องแวะก่อนตาย*

การตีความร่วมสมัย
-----------------

จานนี้สร้างความประทับใจอย่างมากให้กับ นักวิจารณ์อาหาร และบล็อกเกอร์ ตามที่อธิบายโดย Florence Fabricant "ส่วนผสมของส่วนผสม - ขมิ้น ผักชีลาว กะปิ และน้ำปลา - มอบกลิ่นมัสกิสที่น่าสนใจ เสริมด้วยพริก บะหมี่เส้นไหม และสมุนไพรสดชนิดหนา เพื่อปรุงรสชิ้นปลาชื้นๆ ความทรงจำของฉันยังคงสดใสหลังจากผ่านไป 10 ปี" 

พ่อครัวบางคนได้พัฒนาการตีความอาหารจานของตนเองโดยเฉพาะอย่างยิ่งในสถานที่ที่อาจมี ปลาดุก น้อยกว่า ใน สหรัฐอเมริกา ร้านอาหารบางแห่งเสิร์ฟอาหารจานนี้ด้วยปลาหลากหลายประเภทและสไตล์การทำอาหาร ได้แก่ สะเต๊ะ ปลาดุกย่าง บา ซา ย่าง ปลานิล ย่าง ปลาลิ้นหมา ย่าง ทั้งตัว และสลัดปลา ฮาลิบัต

อ้างอิง
-------

1. 1 2 3 4  Justin Solomon; Kate Springer. "Cha Ca: An entire Hanoi street dedicated to one special dish". *CNN* (ภาษาอังกฤษ). สืบค้นเมื่อ 2020-04-23.
2. 1 2  "The kings of chả cá". *Thanh Nien Daily*. 2011-06-03. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2020-08-15. สืบค้นเมื่อ 2020-04-24.
3. 1 2 3 4  Fabricant, Florence (2012-05-29). "A Dish Inspired by a Dive in Hanoi". *The New York Times* (ภาษาอังกฤษแบบอเมริกัน). ISSN 0362-4331. สืบค้นเมื่อ 2020-04-23.
4. ↑  Baraghani, Andy. "Turmeric Fish with Rice Noodles and Herbs Recipe". *Bon Appetit* (ภาษาอังกฤษ). สืบค้นเมื่อ 2020-04-24.
5. ↑  "The Dish Worth Traveling to Vietnam For (and It Isn't Pho)". *AFAR Media* (ภาษาอังกฤษ). สืบค้นเมื่อ 2020-04-24.
6. 1 2  VnExpress. "Become a gourmet before you leave Hanoi, CNN exhorts - VnExpress International". *VnExpress International – Latest news, business, travel and analysis from Vietnam* (ภาษาอังกฤษ). สืบค้นเมื่อ 2020-04-24.
7. ↑  "This tasty Vietnamese fish dish has the best name ever: Cha Ca La Vong". *The Seattle Times* (ภาษาอังกฤษแบบอเมริกัน). 2015-05-15. สืบค้นเมื่อ 2020-04-24.