**พระปุสสพุทธเจ้า** เป็นพระพุทธเจ้าพระองค์หนึ่งที่ตรัสรู้เมื่อ 92 กัปที่แล้ว และนับเป็นพระพุทธเจ้าพระองค์ที่ 18 ในพุทธวงศ์ของพระโคตมพุทธเจ้า เรื่องราวของพระองค์ปรากฏในคัมภีร์พุทธวงศ์และมธุรัตถวิลาสินี

พระประวัติ
----------

พระปุสสพุทธเจ้าประสูติที่กรุงกาสิกะเมื่อ 92 กัปที่แล้ว ขณะนั้นมนุษย์มีอายุขัย 9,000 ปี พระปุสสพุทธเจ้ามีพระวรกายสูง 58 ศอก เป็นพระราชโอรสในพระเจ้าชัยเสนกับพระนางสิริมา มีปราสาท 3 หลังชื่อครุฬปราสาท หังสปราสาท และสุวรรณดาราปราสาท เป็นที่ประทับ มีพระชายามีพระนามว่าพระนางกีสาโคตมี และพร้อมด้วยสนมกำนัลรวม 23,000 นาง มีพระโอรสพระองค์หนึ่งพระนามว่าเจ้าชายอนูปมะ

เมื่อพระชนมายุได้ 9,000 ปี ทรงทอดพระเนตรเห็นเทวทูต 4 จึงทรงช้างพระที่นั่งเสด็จออกผนวช โดยมีบริวาร 10 ล้านคน ออกบวชตามเสด็จด้วย บำเพ็ญเพียรอยู่ 9 เดือนจึงละจากหมู่บริวาร แล้วบำเพ็ญเพียรอยู่พระองค์เดียว 7 วัน จนถึงในวันเพ็ญเดือนหกทรงได้รับข้าวมธุปายาสที่นางสิริวัฑฒาถวาย แล้วประทับพักกลางวัน ณ สีสปาวัน ในเวลาเย็นทรงได้รับหญ้า 8 กำจากนายสิริวัฑฒะมาปูรองนั่งที่โคนต้นมะขามป้อมบำเพ็ญต่อจนตรัสรู้ในรุ่งเช้านั้น

เมื่อทรงออกประกาศพระศาสนา ได้ทรงตั้งพระสุรักขิตเถระและพระธรรมเสนเถระเป็นคู่อัครสาวก ตั้งพระจาลาเถรีและพระอุปจาลาเถรีเป็นคู่อัครสาวิกา ตั้งพระสภิยะเป็นพระอุปัฏฐาก ตั้งธนัญชัยอุบาสกและวิสาขอุบาสกเป็นคู่อัครอุปัฏฐาก ตั้งปทุมาอุบาสิกาและสิรินาคาอุบาสิกาเป็นคู่อัครอุปัฏฐายิกา

พระปุสสพุทธเจ้าดำรงพระชนม์อยู่เท่าอายุขัยของมนุษย์สมัยนั้นแล้วก็เสด็จดับขันธปรินิพพาน ณ เสนาราม กรุงกุสินารา

พระศาสนกิจ
----------

ในพุทธกาลของพระปุสสพุทธเจ้า มีธรรมาภิสมัยเกิดขึ้น 3 ครั้ง ครั้งแรกหลังจากตรัสรู้ได้ 7 วันได้ทรงแสดงธัมมจักกัปปวัตนสูตรที่อสอปตนมฤคทายวัน มีเทวดาและมนุษย์รวม 100,000 โกฏิได้บรรลุธรรม ครั้งที่สองเมื่อพระเจ้าสิริวัฒนะพร้อมด้วยข้าราชบริพาร 9 ล้านคนออกบวชเป็นดาบส ทรงแสดงธรรมโปรดคนเหล่านั้นจนมีเทวดาและมนุษย์ 9,000,000 ได้บรรลุธรรม และครั้งที่สามเมื่อทรงแสดงธรรมโปรดพระโอรสของพระองค์เองจนมีเทวดาและมนุษย์ 8,000,000 ได้บรรลุธรรม

การประชุมพระอรหันตสาวกมี 3 ครั้ง ครั้งแรกมีพระอรหันตสาวกมาประชุมกัน 6 ล้านรูปชาวเมืองกัณณกุชชนคร ซึ่งเป็นเดิมบริวารของเจ้าชายสุรักขิตะและธัมมเสนกุมาร บุตรของปุโรหิต ครั้งที่ 2 มีพระอรหันตสาวก 5 ล้านรูปมาประชุม ครั้งสุดท้ายมีพระอรหันตสาวก 4 ล้านรูปมาประชุมกัน

อ้างอิง
-------

เชิงอรรถ

1. 1 2 3 4  ปุสสพุทธวงศ์, พระไตรปิฎกเล่มที่ 33 สุตตันตปิฎกที่ 25 ขุททกนิกาย พุทธวงศ์
2. 1 2 3  พรรณนาวงศ์พระปุสสพุทธเจ้าที่ ๑๘, อรรถกถา ขุททกนิกาย พุทธวงศ์

บรรณานุกรม
* พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
* อรรถกถาภาษาไทย ฉบับสยามรัฐ

  



| ก่อนหน้า |  | พระปุสสพุทธเจ้า |  | ถัดไป |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **พระติสสพุทธเจ้า** |  | **พระพุทธเจ้าในอดีต** (เมื่อ 92 กัปที่แล้ว) |  | **พระวิปัสสีพุทธเจ้า** |

| * ด
* ค
* ก
พระพุทธเจ้า |
| --- |
| ประเภท | 
* อนุพุทธะ
* ปัจเจกพุทธะ
* สัมมาสัมพุทธะ

 | พระพุทธรูป |
| พระพุทธเจ้าในอดีต(ตามคัมภีร์พุทธวงศ์) | 
* พระตัณหังกรพุทธเจ้า
* พระเมธังกรพุทธเจ้า
* พระสรณังกรพุทธเจ้า
* พระทีปังกรพุทธเจ้า
* พระโกณฑัญญพุทธเจ้า
* พระมังคลพุทธเจ้า
* พระสุมนพุทธเจ้า
* พระเรวตพุทธเจ้า
* พระโสภิตพุทธเจ้า
* พระอโนมทัสสีพุทธเจ้า
* พระปทุมพุทธเจ้า
* พระนารทพุทธเจ้า
* พระปทุมุตรพุทธเจ้า
* พระสุเมธพุทธเจ้า
* พระสุชาตพุทธเจ้า
* พระปิยทัสสีพุทธเจ้า
* พระอัตถทัสสีพุทธเจ้า
* พระธัมมทัสสีพุทธเจ้า
* พระสิทธัตถพุทธเจ้า
* พระติสสพุทธเจ้า
* พระปุสสพุทธเจ้า
* พระวิปัสสีพุทธเจ้า
* พระสิขีพุทธเจ้า
* พระเวสสภูพุทธเจ้า
* พระกกุสันธพุทธเจ้า
* พระโกนาคมนพุทธเจ้า
* พระกัสสปพุทธเจ้า

 |
| พระพุทธเจ้าในปัจจุบัน | 
* พระโคตมพุทธเจ้า

 |
| พระพุทธเจ้าในอนาคต(ตามคัมภีร์อนาคตวงศ์) | 
* พระศรีอริยเมตไตรย
* พระรามสัมพุทธเจ้า
* พระธรรมราชาสัมพุทธเจ้า
* พระธรรมสามีสัมพุทธเจ้า
* พระนารทสัมพุทธเจ้า
* พระรังสีมุนีสัมพุทธเจ้า
* พระเทวเทพสัมพุทธเจ้า
* พระนรสีหสัมพุทธเจ้า
* พระติสสสัมพุทธเจ้า
* พระสุมังคลสัมพุทธเจ้า

 |
| พระธยานิพุทธะตามคติมหายาน | 
* พระไวโรจนพุทธะ
* พระอักโษภยพุทธะ
* พระอมิตาภพุทธะ
* พระรัตนสัมภวพุทธะ
* พระอโมฆสิทธิพุทธะ

 |
| พระพุทธเจ้าองค์อื่นๆตามคติมหายาน | 
* อาทิพุทธะ
* พระไภษัชยคุรุ
* พระสัทธรรมวิทยาตถาคต
* พระสหัสประภาราชาศานติสถิตยตตถาคต
* พระประภูตรัตนะ

 |