จักรพรรดินีพันปีหลวงแห่งวุยก๊ก (สิ้นพระชนม์ 264)

หน้านี้เป็นชื่อบุคคลจีน นามสกุลคือ *กัว (郭)*
**กวยทายเฮา** (จีน: 郭太后; พินอิน: *Guō Tàihòu* *กัวไท่โฮ่ว*; สิ้นพระชนม์ 8 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 264) หรือ **โกยฮุยหยิน** (จีน: 郭夫人; พินอิน: *Guō Fūrén* *กัวฟูเหริน*) หรือ **จักรพรรดินีกัว** (จีน: 郭皇后; พินอิน: *Guō Huánghòu* *กัวหฺวางโฮ่ว*) ไม่ทราบชื่อตัว รู้จักในอีกชื่อว่า **จักรพรรดินีหมิงยฺเหวียน** (明元皇后 *หมิงยฺเหวียนหฺวางโฮฺ่ว*) เป็นจักรพรรดินีของรัฐวุยก๊กในยุคสามก๊กของจีน อภิเษกสมรสกับโจยอย จักรพรรดิลำดับที่ 2 ของวุยก๊ก ถือเป็นภรรยาลำดับที่ 3 และจักรพรรดินีลำดับที่ 2 ของจักรพรรดิโจยอย ข้อมูลที่จำกัดเกี่ยวกับกวยทายเฮาแสดงให้เห็นว่ากวยทายเฮาเป็นสตรีที่เฉลียวฉลาดที่ต่อสู้อย่างหนักเพื่อไม่ให้วุยก๊กตกอยู่ในมือของตะกูลสุมา (สุมาอี้และบุตรชายคือสุมาสูและสุมาเจียว) ในรัชสมัยของโจฮองโอรสบุญธรรมของพระองค์ และรัชสมัยของโจมอที่เป็นพระญาติของโจฮอง แต่ไม่สามารถต้านทานได้

ภูมิหลังครอบครัวและสมรสกับโจยอย
-------------------------------

กวยทายเฮาหรือโกยฮุยหยินเป็นชาวเมืองเสเป๋ง (西平郡 *ซีผิงจฺวิ้น*; ปัจจุบันบริเวณนครซีหนิง มณฑลชิงไห่) ครอบครัวของโกยฮุยหยินเป็นตระกูลทรงอิทธิพลในพื้นที่ แต่ในรัชสมัยของโจผีผู้เป็นพระบิดาของโจยอย ในช่วงก่อนปี ค.ศ. 223 ตระกูลของโกยฮุยหยินมีส่วนเกี่ยวข้องกับกลุ่มกบฏ โกยฮุยหยินและคนอื่น ๆ ในครอบครัวจึงถูกคุมตัวไปโดยราชสำนักวุยก๊กในภายหลัง โกยฮุยหยินกลายเป็นสนมของโจยอยหลังโจยอยขึ้นครองราชย์ โจยอยโปรดปรานโกยฮุยหยินอย่างมาก

ในปี ค.ศ. 237 โกยฮุยหยินมีส่วนเกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ที่นำไปสู่การสิ้นพระชนม์ของมอซือ จักรพรรดินีพระองค์แรกในรัชสมัยของโจยอย (และถือเป็นภรรยาคนที่ 2 ของโจยอย) ครั้งหนึ่งเมื่อโจยอยเข้าร่วมงานเลี้ยงที่จัดโดยโกยฮุยหยิน โกยฮุยหยินทูลเสนอให้เชิญมอซือมาร่วมงานเลี้ยง แต่โจยอยปฏิเสธและมีรับสั่งห้ามไม่ให้แจ้งข่าวเรื่องงานเลี้ยงกับมอซือ แต่ข่าวรั่วไหลและมอซือก็ได้มาทูลโจยอยเกี่ยวกับงานเลี้ยง โจยอยทรงพระพิโรธจึงสั่งประหารชีวิตข้าราชบริพารของพระองค์ไปหลายคนซึ่งต้องสงสัยว่าเป็นผู้ปล่อยข่าวรั่วไหลรู้ไปถึงมอซือ และมีรับสั่งให้มอซือกระทำอัตวินิบัติกรรม

หลังการสิ้นพระชนม์ของมอซือ โกยฮุยหยินก็ขึ้นเป็นจักรรดินี*โดยพฤตินัย* สมาชิกในครอบครัวของโกยฮุยหยินก็ได้รับตำแหน่งอันทรงเกียรติ (แม้ว่าจะมีอำนาจน้อย) อย่างไรก็ตามโกยฮุยหยินก็ไม่ได้รับการแต่งตั้งเป็นจักรพรรดินี จนกระทั่งโจยอยทรงพระประชวรในช่วงปีใหม่ของปี ค.ศ. 239 พระองค์สวรรคตในอีกหนึ่งเดือนต่อมา โกยฮุยหยิน (กวยทายเฮา) จึงขึ้นเป็นจักรพรรดินีพันปีหลวงหรือทายเฮา (太后 *ไท่โฮ่ว*) ของโจฮองที่เป็นพระโอรสบุญธรรมของพระองค์ แต่ไม่ได้เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

ในฐานะจักรพรรดินีพันปีหลวง
--------------------------

สุมาอี้และโจซองผู้เป็นพระญาติของโจยอยได้ขึ้นเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตามพระประสงค์ของโจยอย แต่ต่อมาไม่นานโจซองก็ขึ้นเป็นบุคคลสำคัญที่สุดของราชสำนัก แม้ว่าโจซองจะแสดงท่าทีเคารพสุมาอี้ แต่ก็ได้กีดกันสุมาอี้จากการบริหารราชการแผ่นดิน ไม่ปรากฏแน่ชัดว่ากวยทายเฮาทรงมีความคิดเห็นอย่างไรต่อเรื่องนี้ เนื่องจากบทบาททางการเมืองของกวยทายเฮาในช่วงที่โจซองเป็นผู้สำเร็จราชการนั้นมีน้อยมาก แม้ว่าโจซอง (รวมถึงตระกูลสุมาในภายหลัง) จะยื่นเสนอประเด็นต่าง ๆ ที่สำคัญกับพระองค์ แต่ก็ตัดสินใจในประเด็นเหล่านั้นด้วยตนเองโดยไม่มีพระวินิจฉัยที่แท้จริงจากพระองค์

โจซองมักถูกมองว่าเป็นผู้สำเร็จราชการที่ไร้ความสามารถ ซึ่งไว้วางใจคนสนิทหลายคนที่ขาดความสามารถพอ ๆ กัน ตัวอย่างเช่นในปี ค.ศ. 244 โจซองที่ขาดความสามารถทางการทหาร แต่ก็ทำตามคำแนะนำของหลีซินและเตงเหยียงให้เข้าโจมตีจ๊กก๊กที่เป็นรัฐอริของวุยก๊ก โดยไม่มีการวางแผนการขนส่งเสบียงอย่างรอบคอบ แม้ในท้ายที่สุดยุทธการไม่มีผลสรุป แต่โจซองก็จำต้องล่าถอยเพราะปศุสัตว์ตายจำนวนมาก และระหว่างการล่าถอยก็มีทหารหลายคนเสียชีวิตในยุทธการหรือสาเหตุอื่น ๆ โจซองยังสะสมทรัพย์สินจำนวนมากให้ตนและคนสนิท และใช้เวลาส่วนใหญ่ไปกับการท่องเที่ยว ห่างไกลจากราชการสำคัญของรัฐตั้งแต่ปี ค.ศ. 247

ในปี ค.ศ. 249 สุมาอี้พร้อมด้วยการสนับสนุนจากเหล่าขุนนางที่เบื่อหน่ายกับความไร้ความสามารถของโจซอง ได้ร่วมกันออกพระราชเสาวนีย์ในนามของกวยทายเฮา ก่อการรัฐประหารและปลดโจซองจากตำแหน่ง ภายหลังยังให้นำตัวโจซองและคนสนิทรวมถึงครอบครัวทั้งหมดไปประหารชีวิต สุมาอี้จึงกุมอำนาจในราชสำนักอย่างเบ็ดเสร็จ หลังสุมาอี้เสียชีวิตในปี ค.ศ. 251 สุมาสูบุตรชายสืบทอดอำนาจจากบิดาและรักษาอำนาจของตนในราชสำนักได้เท่ากับทีบิดาเคยทำได้ ในปี ค.ศ. 254 สุมาสูดำเนินการกวาดล้างกลุ่มขุนนางที่ต่อต้านตน สุมาสูสงสัยว่าขุนนางเหล่านี้ลอบสมคบคิดกับจักรพรรดิโจฮองและอาจจะกับกวยทายเฮาเพื่อจะพยายามโต้กลับตระกูลสุมา แต่ไม่มีหลักฐานยืนยันแน่ชัด ตั้งแต่นั้นมา ขุนนางคนใดก็ตามที่กล้าเข้าใกล้จักรพรรดิโจฮองและกวยทายเฮาจะตกเป็นเป้า

ในปี ค.ศ. 254 ขุนนางบางคนทูลแนะนำจักรพรรดิโจฮองให้ใช้โอกาสที่สุมาเจียวน้องชายของสุมาสูมาเข้าเฝ้าที่พระราชวัง จัดการสังหารสุมาเจียวและยึดกองกำลังของสุมาเจียวจากนั้นจึงเข้าโจมตีสุมาสู โจฮองตัดสินพระทัยลงมือกระทำตามคำทูลไม่ได้ แต่แล้วข่าวก็รั่วไหล สุมาอี้จึงปลดโจฮองจากการเป็นจักรพรรดิ ในช่วงเหตุการณ์นี้เองที่กวยทายเฮาแสดงพระปัญญาของพระองค์ในความพยายามครั้งสุดท้ายที่จะรักษาความเป็นไปได้ที่จะป้องกันตระกูลสุมาจากการเข้ายึดอำนาจในวุยก๊กอย่างเบ็ดเสร็จ เมื่อสุมาสูทูลกวยทายเฮาว่าตนตั้งใจจะตั้งโจกี๋ (曹據 *เฉา จฺวี้*) ผู้เป็นอ๋องแห่งแพเสีย (彭城王 เผิงเฉิงหวาง) และเป็นพระอนุชาของโจผีให้ขึ้นเป็นจักรพรรดิ กวนทายเฮาพยายามโน้มน้าวว่าทำเช่นนั้นไม่เหมาะสม เพราะโจกี๋เป็นพระปิตุลา (อา) ของโจยอยที่เป็นพระสวามีของพระองค์ หากสถาปนาโจกี๋จะทำให้โจยอยไม่มีทายาท สุมาอี้จำต้องเห็นด้วยกับกวยทายเฮา และทำตามที่กวยทายเฮาทรงเสนอคือสถาปนาโจมอ (เกากุ้ยเซียงกง) โอรสของเฉา หลิน (曹霖) พระอนุชาของโจยอย ให้ขึ้นเป็นจักรพรรดิแทน โจมอในเวลานั้นมีพระชนมายุเพียง 13 พรรษาแต่ก็มีชื่อเสียงในด้านสติปัญญา กวยทายเฮาอาจจะทรงเชื่อว่าโจมออาจจะมีโอกาสโต้กลับตระกูลสุมา เมื่อสุมาสูถามหาพระราชลัญจกรจากกวยทายเฮา กวยทายเฮาก็ปฏิเสธอย่างสุภาพโดยให้เหตุผลว่าพระองค์เคยพบกับโจมอมาก่อนและต้องการจะพระราชทานพระราชลัญจกรแก่โจมอด้วยพระองค์เอง

ในปี ค.ศ. 255 บู๊ขิวเขียมและบุนขิมประกาศอ้างว่าพวกตนได้รับพระราชเสาวนีย์ลับจากกวยทายเฮา และพยายามก่อกบฏโดยเริ่มที่ฉิวฉุน (壽春 *โช่วชุน*; ปัจจุบันคืออำเภอโช่ว มณฑลอานฮุย) หวังจะโค่นล่มสุมาสูแต่ไม่สำเร็จ อย่างไรก็ตาม ไม่มีหลักฐานแน่ชัดว่ากวยทายเฮามีการติดต่อกับบู๊ขิวเขียมและบุนขิมจริง ๆ 

หลังจากโจมอขึ้นเป็นจักรพรรดิ พระองค์ค่อย ๆ สร้างกลุ่มอำนาจของพระองค์เองจากขุนนางจำนวนหนึ่งซึ่งก็ไม่ได้สงสัยในการสนับสนุนตระกูลสุมาแต่เห็นว่าอาจมีบางสิ่งที่ได้รับจากการภักดีต่อจักรพรรดิ ขุนนางเหล่านี้เช่น สุมาปองผู้เป็นลูกพี่ลูกน้องของสุมาสู, อองซิม (王沈 *หวาง เฉิ่น*), โปยสิว และจงโฮย โจมอหวังว่าพระองค์จะสามารถลดความแคลงใจของขุนนางเหล่านี้ต่อพระองค์และขณะเดียวก็ค่อย ๆ ชนะใจพวกเขาได้ ในปี ค.ศ. 255 โจมอพยายามชิงอำนาจกลับคืนมาแต่ไม่สำเร็จ เมื่อสุมาสูเสียชีวิตขณะอยู่ที่ฮูโต๋ สุมาเจียวในเวลานั้นก็อยู่ที่ฮูโต๋เช่นกัน โจมอจึงออกพระราชโองการว่าสุมาสูเพิ่งปราบกบฏบู๊ขิวเขียมและบุนขิมได้ และชายแดนดานตะวันออกเฉียงใต้ยังไม่สงบราบคาบ จึงมีรับสั่งให้สุมาเจียวยังคงอยู่ที่ฮูโต๋และให้เปาต้าน (傅嘏 ฟู่ กู่) กลับมายังนครหลวงลกเอี๋ยงพร้อมกับทัพหลัก แต่สุมาเจียวทำตามคำแนะนำของเปาต้านและจงโฮย กลับมายังลกเอี๋ยงทั้งที่เป็นการขัดกับพระราชโองการ และสามารถรักษาอำนาจในราชสำนักไว้ได้ ตั้งแต่นั้นมาสุมาเจียวก็ไม่ปล่อยให้โจมอและกวยทายเฮานอกอยู่การควบคุม เมื่อจูกัดเอี๋ยนก่อกบฏในปี ค.ศ. 257 เพราะเชื่อว่าสุมาเจียวจะชิงบัลลังก์ในอีกไม่นาน สุมาเจียวก็บังคับให้โจมอและกวยทายเฮาติดตามตนในการทัพปราบจูกัดเอี๋ยนด้วย 

ในปี ค.ศ. 260 โจมอที่ไม่สามารถก้าวหน้าได้มากจากความพยายามในการลดอำนาจของสุมาเจียว จึงพยายามเริ่มก่อการรัฐประหารด้วยด้วยพระองค์เองโดยใช้ทหารราชองครักษ์ที่ภักดีต่อพระองค์ หลังโจมอประสบความสำเร็จในช่วงต้นที่ใกล้พระราชวัง แต่ในที่สุดพระองค์ก็ถูกปลงพระชนม์ระหว่างการรบ กวยทายเฮาถูกบังคับให้ต้องออกพระราชเสาวนีย์ปลดโจมอจากตำแหน่ง จากนั้นสุมาเจียวก็เพิกเฉยต่อพระประสงค์ของกวยทายเฮาในการกำหนดตัวผู้สืบราชบัลลังก์ถัดจากโจมอ แล้วตั้งโจฮวนผู้เป็นฉางเต้าเซียงกง (常道鄉公) พระนัดดาของโจโฉให้ขึ้นเป็นจักรพรรดิ แม้ว่ายังมีพระอนุชาของโจยอยที่มีทายาท กวยทายเฮาสิ้นพระชนม์ในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 264 โดยไม่สามารถส่งผลกระทบใด ๆ ต่ออำนาจของตระกูลสุมาได้ และในที่สุดสุมาเอี๋ยนบุตรชายของสุมาเจียวก็ชิงบัลลังก์ได้เมื่อต้นปี ค.ศ. 266 และก่อตั้งราชวงศ์จิ้น พระศพของกวยทายเฮาได้รับการฝังในวันที่ 13 เมษายน ค.ศ. 264

ดูเพิ่ม
-------

* พงศาวลีวุยก๊ก
* รายชื่อบุคคลในยุคสามก๊ก

หมายเหตุ
--------

1. 1 2  พระราชประวัติโจฮวนใน*จดหมายเหตุสามก๊ก*บันทึกว่าว่ากวยทายเฮาสิ้นพระชนม์ในวัน*อี๋เหม่า* เดือน 12 ของศักราชจิ่งยฺเหวียนปีที่ 4 ในรัชสมัยของโจฮวน เทียบได้กับวันที่ 8 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 264 ในปฏิทินกริโกเรียน)
2. ↑  ชื่อที่ปรากฏใน*สามก๊ก ฉบับเจ้าพระยาพระคลัง (หน)* ตอนที่ 79, 81 และ 82 ขณะมีฐานะเป็นจักรพรรดินีพันปีหลวงในรัชสมัยของโจฮองและโจมอ
3. ↑  ชื่อที่ปรากฏใน*สามก๊ก ฉบับเจ้าพระยาพระคลัง (หน)* ตอนที่ 79 ขณะมีฐานะเป็นสนมของโจยอย
4. ↑  ในพระประวัติของกวยทายเฮาใน*จดหมายเหตุสามก๊ก*ระบุว่ากวยทายเฮาถูกคุมตัวโดยราชสำนักวุยก๊กหลังการกบฏในช่วงกลางของศักราช*อ้วยโช่* (ค.ศ. 220-226) ในรัชสมัยของโจผี
5. ↑  ในบางแหล่งข้อมูล โจซองที่ต้องการรักษาอำนาจของตน จึงทำตามคำแนะนำของหลีซิน เตงเหยียง และเตงปิด (丁谧 *ติง มี่*) ที่ให้ย้ายที่ประทับของกวยทายเฮาไปยังวังหย่งหนิงให้แยกห่างจากจักรพรรดิโจฮอง ทำให้กวยทายเฮาถูกกักบริเวณ กวยทายเฮาและจักรพรรดิโจฮองผู้เยาว์ต่างทรงพระกรรเสงเมื่อต้องอยู่แยกกัน แต่นักวิชาการอย่างหู ซานสิ่งและหวาง เม่าหงสงสัยว่าเหตุการณ์ดังกล่าวไม่น่าเคยเกิดขึ้นเพราะกวยทายเฮาก็ประทับอยู่ที่วังหย่งหนิงตั้งแต่โจฮองขึ้นครองราชย์แล้ว เรื่องราวนี้อาจเพิ่มเติมเข้าไปโดยขุนนางราชวงศ์จิ้นเพื่อให้ร้ายโจซอง

อ้างอิง
-------

1. ↑  ("ฝ่ายสุมาอี้พาขุนนางเก่าทั้งปวงเข้าไปเฝ้านาง**กวยทายเฮา**มารดาพระเจ้าโจฮองจึงทูลว่า บัดนี้โจซองไม่คิดถึงคำพระเจ้าโจยอยซึ่งฝากฝังพระเจ้าโจฮองไว้เลย จะทำการสิ่งใดก็ทำตามอำเภอใจ ความผิดชอบประการใดก็ไม่ทูล ที่โจซองทำการทั้งนี้เห็นคิดขบถต่อแผ่นดิน โทษอันนี้ใหญ่นักจะนิ่งเสียนั้นไม่ควร นาง**กวยทายเฮา**ได้ยินดังนั้นก็ตกใจจึงว่า บัดนี้พระองค์เสด็จไปประพาสป่า เราจะรู้แห่งคิดประการใด สุมาอี้จึงทูลว่า ข้าพเจ้าจะขอทำเรื่องราวถวายพระเจ้าโจฮองว่า ให้กำจัดบันดาคนซึ่งเปนพรรคพวกศัตรูนั้นเสีย การครั้งนี้พระองค์อย่าทรงพระวิตกเลย เปนธุระข้าพเจ้า") "สามก๊ก ตอนที่ ๗๙". *วัชรญาณ*. สืบค้นเมื่อ July 14, 2023.
2. ↑  ("สุมาสูจึงพาขุนนางทั้งปวงเข้าไปเฝ้านาง**กวยทายเฮา** ทูลเล่าเนื้อความทั้งปวงให้ฟังแต่ต้นจนปลาย นาง**กวยทายเฮา**จึงถามว่า ท่านจะยกท่านผู้ใดขึ้นเปนเจ้า สุมาสูจึงทูลว่า ข้าพเจ้าพิเคราะห์เห็นโจกี๋เปนเชื้อพระวงศ เปนเจ้าเมืองแพเสีย คนนี้มีสติปัญญาเฉลียวฉลาดหลักแหลมนัก เห็นควรจะเปนเจ้ารักษาแผ่นดินได้") "สามก๊ก ตอนที่ ๘๑". *วัชรญาณ*. สืบค้นเมื่อ July 14, 2023.
3. ↑  ("ขณะเมื่อสุมาเจียวกับจูกัดเอี๋ยนรบติดพันกันอยู่นั้น ทหารสอดแนมรู้จึงเอาเนื้อความเข้าไปแจ้งแก่เกียงอุยว่า บัดนี้จูกัดเอี๋ยนยกกองทัพไปรบสุมาเจียว ซุนหลิมยกกองทัพหนุนไปเปนอันมาก เห็นสุมาเจียวบอบชํ้านักอยู่แล้ว จนนาง**กวยทายเฮา**กับพระเจ้าโจมอก็ยกทหารออกมาช่วยรบ") "สามก๊ก ตอนที่ ๘๒". *วัชรญาณ*. สืบค้นเมื่อ July 14, 2023.
4. ↑  (景元四年十二月)乙卯...皇太后崩。) *จดหมายเหตุสามก๊ก* เล่มที่ 04
5. ↑  ("บัดนี้พระเจ้าโจยอยมีพระสนมคนหนึ่ง ชื่อนาง**โกยฮุยหยิน** พระเจ้าโจยอยรักยิ่งกว่านางมอซือ ด้วยการใช้สอยมีอัชฌาสัย ขณะนั้นพระเจ้าโจยอยอยู่กับนางโกยฮุยหยิน มิได้ออกว่าราชการประมาณเดือนเศษ") "สามก๊ก ตอนที่ ๗๙". *วัชรญาณ*. สืบค้นเมื่อ July 14, 2023.
6. ↑  (黄初中，本郡反叛，遂没入宫) *จดหมายเหตุสามก๊ก* เล่มที่ 5
7. ↑  (明帝即位，甚见爱幸，拜为夫人。) *จดหมายเหตุสามก๊ก* เล่มที่ 5
8. ↑  ([咸熈元年二月]庚申，葬明元郭后。) *จดหมายเหตุสามก๊ก* เล่มที่ 4.

### บรรณานุกรม

* ตันซิ่ว (ศตวรรษที่ 3). *จดหมายเหตุสามก๊ก* (*ซันกั๋วจื้อ*).
* เผย์ ซงจือ (ศตวรรษที่ 5). *อรรถาธิบายจดหมายเหตุสามก๊ก* (*ซันกั๋วจื้อ จู้*).
* ซือหม่า กวาง (1084). *จือจื้อทงเจี้ยน*.


| ก่อนหน้า |  | กวยทายเฮา |  | ถัดไป |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **มอซือ** |  | **จักรพรรดินีแห่งวุยก๊ก** (ค.ศ. 238–239) |  | **จักรพรรดิเจิน** |

| * ด
* ค
* ก
จักรพรรดินีในยุคสามก๊ก |
| --- |
| ฮองเฮา (*หฺวางโฮ่ว*) |
| วุยก๊ก | 
* กุยฮุย
* มอซือ
* โกยฮุยหยิน (กวยทายเฮา)
* จักรพรรดินีเจิน
* เตียวฮองเฮา
* จักรพรรดินีหวาง
* จักรพรรดินีเปี้ยน (มเหสีของโจมอ)
* จักรพรรดินีเปี้ยน (มเหสีของโจฮวน)

 |
| จ๊กก๊ก | 
* งอซี
* เตียวซี (จักรพรรดินีจิ้งไอ)
* เตียวซี (จักรพรรดินีองค์ที่ 2)

 |
| ง่อก๊ก | 
* พัวฮูหยิน
* เฉฺวียน ฮุ่ยเจี่ย
* จักรพรรดินีจู
* เถิงฟานหลาน

 |
| ไทเฮา (*ไท่โฮ่ว*) |
| วุยก๊ก | 
* เปียนซี
* กุยฮุย
* กวยทายเฮา

 |
| จ๊กก๊ก | 
* งอซี

 |
| ง่อก๊ก | 
* จักรพรรดินีจู
* พระพันปีเหอ

 |
| ไท่หฺวางไท่โฮ่ว |
| วุยก๊ก | 
* เปียนซี

 |
| จักรพรรดินีที่ได้รับการสถาปนาย้อนหลัง |
| วุยก๊ก | 
* เอียนซี

 |
| จ๊กก๊ก | 
* กำฮูหยิน

 |
| ง่อก๊ก | 
* งอฮูหยิน
* ปู้ เลี่ยนชือ
* ฮองฮูหยิน
* จักรพรรดินีจิ้งไหฺว

 |

| * ด
* ค
* ก
บุคคลสำคัญในวุยก๊ก |
| --- |
| จักรพรรดิ | 
* โจผี
* โจยอย
* โจฮอง
* โจมอ
* โจฮวน

 |
| จักรพรรดินี | 
* เปียนซี
* เอียนซี
* กุยฮุย
* มอซือ
* กวยทายเฮา
* จักรพรรดินีเจิน
* เตียวฮองเฮา
* จักรพรรดินีหวาง
* จักรพรรดินีเปี้ยน (มเหสีของโจมอ)
* จักรพรรดินีเปี้ยน (มเหสีของโจฮวน)

 |
| องค์ชายและราชนิกูลชาย | 
* โจเจียง
* โจสิด
* โจฮู
* เฉา ก้ง
* เฉา ก้าน
* เฉา กุ่น
* เฉา จฺวิ้น
* เฉา จฺวี้
* เฉา เจี้ยน
* เฉา เปียว
* เฉา เม่า (อ๋องแห่งเล่อหลิง)
* เฉา ยง
* เฉา สฺวิน
* เฉา เสีย
* เฉา เหยี่ยน
* เฉา หรุย
* เฉา หลิน (อ๋องแห่งตองไฮ)
* เฉา หลิน (อ๋องแห่งไพก๊ก)
* เฉา หลี่
* เฉา ฮุย

 |
| เจ้าหญิงและราชนิกูลหญิง | 
* โจเฮา
* เฉา เซี่ยน
* เฉา หฺวา
* หลิว ม่าน
* เจ้าหญิงตงเซียง
* เจ้าหญิงอานหยาง

 |
| ผู้สำเร็จราชการแผ่นดิน | 
* โจซอง
* สุมาอี้
* สุมาสู
* สุมาเจียว
* สุมาเอี๋ยน

 |
| ขุนนางฝ่ายพลเรือน | 
* กงซุน หฺว่าง
* กว่าน หนิง
* กาเซี่ยง
* กาอุ้น
* โกหยิว
* จงฮิว
* จูจ้าน
* เจียวเจ้
* โจง่าน
* โจจุ้น
* โจอี้
* ชาง ฉือ
* ซุนจู
* ตังเจี๋ยว
* ตังสิม
* ตันกุ๋น
* เตงปิด
* เตงเหยียง
* เตียวต๋อง
* เตียวบ้อ
* ปิดห้วน
* เป้า ซฺวิน
* ลิเตียน
* เล่าเซียว
* เล่าหัว
* เลียงกี๋
* หลีซิน
* หันค่าย
* หุยสิว
* อองก๋วน
* อองลอง
* อุยก๋วน
* เอียวจ๋ง
* ฮวนกาย
* ฮวนห้อม
* ฮัวหิม
* ฮูสวน
* แฮหัวหุย
* แฮหัวฮุย
* แฮหัวโฮ
* แฮเฮาเหียน
* โฮอั๋น

 |
| ขุนนางฝ่ายทหาร | 
* กองซุนเอี๋ยน
* กากุ๋ย
* กุยห้วย
* กุอั๋น
* คันห่อง
* เคาทู
* เค้าอิ๋น
* งักจิ้น
* งักหลิม
* งุยเป๋ง
* จงป้า
* จงโฮย
* จีนล่ง
* จูกัดสู
* จูกัดเอี๋ยน
* จูเหลง
* โจจิ๋น
* โจเจียง
* โจหยิน
* โจหอง
* โจหุ้น
* โจฮิว
* ซินต๋ำ
* ซินเป
* ซินหงี
* ซิหลง
* ซุนเล้
* ต้านท่าย
* เตงงาย
* เตาอี้
* เตียวคับ
* เตียวเลี้ยว
* เตียวอี้
* เตียวฮอ
* ไต้เหลง
* บังเต๊ก
* เบ้งตัด
* บุนขิม
* บุนเพ่ง
* บุนเอ๋ง
* บู๊ขิวเขียม
* ปีเอียว
* ลิหิม
* สุมาปอง
* สุมาเล่าจี๋
* หมันทอง
* อองสง
* อิกิ๋ม
* อินเล้
* อุยก๋วน
* เอียวเก๋า
* เอียวฉิว
* เฮ็กเจียว
* แฮหัวซง
* แฮหัวตุ้น
* แฮหัวป๋า
* แฮหัวหลิม
* โฮจุ้น

 |
| สตรีที่มีชื่อเสียงคนอื่น ๆ | 
* กัว หฺวาย
* จาง ชางผู
* จาง ชุนหฺวา
* เจ้าหญิงฉางชาน
* ชุยชื่อ
* ซัวเอี๋ยม
* ซินเหียนเอ๋ง
* เซี่ยโหว ฮุย
* ผาง เอ๋อ
* เว่ย์ ฮฺวาฉุน
* สฺวิน ฉ่าย
* สฺวี อี้
* หวาง ยฺเหวียนจี
* หยาง เยี่ยน
* หวาง อี้
* หยาง ฮุย-ยฺหวี
* แฮฮัวเหลง

 |
| บุคคลที่มีชื่อเสียงคนอื่น ๆ | 
* กวนลอ
* กองซุนสิว
* แก่หวน
* โจวุนซก
* ปีเอี๋ยน
* ปู้ตู้เกิน
* ม้ากิ้น
* ลิวฮู
* ลุนติด
* ห่อปี
* อองเกี๋ยน
* เอียวจอ
* โอยเอี๋ยน

 |