ไดไดริ (แบบจำลอง) ของนครเฮอังเกียว
เกียวโต, 1891
นักท่องเที่ยวที่วัดคิโยมิซุ
**นครเกียวโต** (ญี่ปุ่น: 京都市; โรมาจิ: *Kyōto-shi* *ออกเสียง: เคียวโตะ*) เป็นเมืองหลวงของจังหวัดเกียวโต และเป็นอดีตเมืองหลวงของประเทศญี่ปุ่น ซึ่งจัดว่าเป็นศูนย์กลางของเกาะฮนชู นอกจากนี้ นครเกียวโตยังเป็นหนึ่งในสมาชิกของ กลุ่มเมืองใหญ่ "เคฮันชิง" และนครเกียวโต ยังจัดว่าเป็นเมืองที่มีประชากรมากเป็นอันดับ 11 ของโลก ในปี พ.ศ. 2555

ประวัติศาสตร์
-------------

### จุดเริ่มต้น

แม้วาจะมีหลักฐานทางโบราณคดีว่ามีการตั้งถิ่นฐานที่เกาะญี่ปุ่นประมาณ 10,000 ปีก่อนคริสตกาล แต่ก็แทบจะไม่พบหลักฐานกิจกรรมของมนุษย์ใด ๆ เลยในบริเวณนี้ จนกระทั่งถึงคริสต์ศตวรรษที่ 6 ที่มีการค้นพบหลักฐานของมนุษย์ที่ศาลเจ้าชิโมงาโมะ

### เฮอังเกียว

บทความหลัก: เฮอังเกียว
ศตวรรษที่ 8 นักบวชในพุทธศาสนามีอิทธิพลอย่างมากและได้เข้ามายุ่งเกี่ยวกับกิจการในราชสำนักของสมเด็จพระจักรพรรดิ ทำให้จักรพรรดิตัดสินพระทัยที่จะย้ายนครหลวงไปยังภูมิภาคที่ห่างไกลจากอิทธิพลของพุทธศาสนา จักรพรรดิคัมมุทรงเลือกชัยภูมิแห่งใหม่ที่หมู่บ้านอูดะ

นครหลวงแห่งใหม่นี้ได้รับนามว่า **เฮอังเกียว** (平安京, "นครหลวงแห่งสันติและสงบสุข") ซึ่งนครหลวงแห่งใหม่นี้ได้แนวคิดมาจากนครหลวงฉางอานแห่งราชวงศ์ถัง เพียงแต่ปรับขนาดให้เล็กลง และต่อมาใน ค.ศ. 794 ก็ได้กลายเป็นนครที่ตั้งของราชสำนัก ซึ่งถือเป็นจุดเริ่มต้นของยุคเฮอังในประวัติศาสตร์ญี่ปุ่น อย่างไรก็ตามแม้ว่าภายหลัง รัฐบาลทหารจะตั้งเมืองอื่น ๆ เป็นศูนย์กลางทางอำนาจการปกครองที่ไม่ใช่เกียวโต (รัฐบาลโชกุนมูโรมาจิ) เช่น คามากูระ (โดยรัฐบาลโชกุนคามากูระ) หรือ เอโดะ (โดยรัฐบาลโชกุนโทกูงาวะ) แต่โดยทางนิตินัยแล้ว นครหลวงของญี่ปุ่นยังคงเป็นเกียวโตอันเป็นนครที่พระจักรพรรดิประทับอยู่ จนถึง ค.ศ. 1869 (ยุคฟื้นฟูจักรวรรดิ) ที่ราชสำนักได้ย้ายไปยังกรุงโตเกียว

เกียวโตได้รับความเสียหายอย่างหนักจากสงครามโอนินในช่วง ค.ศ. 1467-1477 และไม่ได้รับการบูรณะจนล่วงเข้าสู่กลางทศวรรษที่ 16 โทโยโตมิ ฮิเดโยชิได้บูรณะเมืองขึ้นมาอีกครั้งโดยการสร้างถนนสายใหม่กลางกรุงเกียวโตจนมีถนนเชื่อมเมืองฝั่งเหนือกับฝั่งใต้เพิ่มขึ้นเป็นสองเท่า และมีผังเมืองแบบบล็อกสี่เหลี่ยมแทนที่ผังเมืองแบบโบราณ ฮิเดโยชิยังได้สร้างกำแพงดินขึ้นมาเรียกว่า โอโออิ (御土居) รอบเมือง ถนนเทรามาจิในกลางกรุงเกียวโตจึงเป็นศูนย์กลางของวัดพุทธเมื่อฮิเดโยชิเริ่มรวบรวมวัดให้เป็นปึกแผ่น ในสมัยเอโดะ เกียวโตก็เป็นหนึ่งในสามเมืองศูนย์กลางทางเศรษฐกิจของญี่ปุ่น เช่นเดียวกับนครเอโดะและนครโอซากะ

ในช่วงกบฏฮามางูริ ในปี ค.ศ. 1864 บ้านเรือน 28,000 หลังได้รับความเสียหาย และการย้ายเมืองหลวงของพระจักรพรรดิในปี ค.ศ. 1869 ทำให้เศรษฐกิจของเกียวโตอ่อนแอลง จากนั้นมีการตั้งเมืองใหม่ของเกียวโตในวันที่ 1 เมษายน ค.ศ. 1889 มีการขุดสร้างคลองทะเลสาบบิวะในปี ค.ศ. 1890 นำน้ำมาหล่อเลี้ยงเมืองจนกระทั่งพัฒนาไปเป็นเมืองที่เจริญก้าวหน้าจนมีประชากรเกินหนึ่งล้านคนในปี 1932

ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 สหรัฐอเมริกาเคยมีแผนจะทิ้งระเบิดปรมาณูที่เกียวโต ด้วยเหตุผลที่ว่าเป็นศูนย์กลางทางปัญญาของญี่ปุ่น และมีชาวเมืองที่ "ดูมีความสุขกับการสร้างอาวุธ" แต่ในท้ายที่สุด เฮนรี แอล. สติมสัน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการสงคราม ในยุคของประธานาธิบดีรูสเวลต์และประธานาธิบดีทรูแมนได้ถอดชื่อเกียวโตออกจากรายชื่อเมืองที่จะทิ้งระเบิดปรมาณูในช่วงปลายสงคราม และเปลี่ยนเป็นเมืองนางาซากิแทน นอกจากนี้ เมืองยังรอดพ้นจากการทิ้งระเบิดสงครามในสงครามอีกด้วย แม้จะมีการโจมตีทางอากาศอยู่บ้างประปราย

ผลจากการตัดสินใจครั้งนั้น ทำให้เกียวโตเป็นหนึ่งในไม่กี่เมืองในญี่ปุ่นที่ยังมีสิ่งก่อสร้างในยุคก่อนสงครามหลงเหลืออยู่มากมาย เช่น บ้านโบราณที่รู้จักกันในชื่อ *มาจิยะ* แต่อย่างไรก็ตาม การพัฒนาเมืองก็กำลังทำให้วัฒนธรรมดั้งเดิมของเกียวโตค่อย ๆ ถูกสถาปัตยกรรมใหม่ ๆ กลืนหายไป

เกียวโตมีสถานะเป็นนครโดยรัฐบัญญัติของญี่ปุ่นเมื่อวันที่ 1 กันยายน ค.ศ. 1956 และในปี 1997 เกียวโตก็เป็นสถานที่จัดการประชุมครั้งสำคัญว่าด้วยเรื่องการปลดปล่อยแก๊สเรือนกระจก จนมีข้อบังคับออกมาเป็นพิธีสารเกียวโต

ที่มาของชื่อ
------------

แต่เดิม เมืองนี้มีชื่อในภาษาญี่ปุ่นว่า **เคียว** (京) และ **มิยาโกะ** (都) หรือบางครั้งก็เรียกรวมว่า **เคียวโนะมิยาโกะ** (京の都)
ต่อมาในศตวรรษที่ 11 เปลี่ยนชื่อเป็น เกียวโต (มีความหมายว่า เมืองหลวง) ตามคำของภาษาจีนของเมืองหลวงที่อ่านว่า *จุงตู* (京都) แต่หลังจากที่เมืองเอโดะเปลี่ยนชื่อเป็นโตเกียว (มีความหมายว่า "เมืองหลวงตะวันออก") ในปี ค.ศ. 1868 เมืองเกียวโตก็เปลี่ยนชื่อเป็น **ไซเกียว** (西京 มีความหมายว่า "เมืองหลวงตะวันตก") เป็นเวลาสั้น ๆ ก่อนจะเปลี่ยนกลับมาเป็น **เกียวโต** ในเวลาต่อมา

ภูมิศาสตร์
----------

เกียวโต ตั้งอยู่กลางหุบเขาในลุ่มน้ำยามาชิโระ (หรือลุ่มน้ำเกียวโต) ทางฝั่งตะวันออกของที่ราบสูงทัมบะ ลุ่มน้ำยามาชิโระนี้ล้อมรอบด้วยภูเขาสามด้านคือ ฮิงาชิยามะ คิตายามะ และนิชิยามะ มีความสูงเหนือระดับน้ำทะเลเพียง 1,000 เมตร การที่มีภูมิประเทศอยู่ในแผ่นดินลักษณะนี้ทำให้เกียวโตมีฤดูร้อนที่อากาศร้อน และฤดูหนาวที่อากาศหนาว มีแม่น้ำสามสายไหลผ่านที่ราบลุ่มแห่งนี้คือ แม่น้ำอูจิ ทางทิศใต้ แม่น้ำคัตสึระ ทางทิศตะวันตก และแม่น้ำคาโมะ ทางทิศตะวันออก เมืองเคียวโตมีพื้นที่คิดเป็นร้อยละ 17.9 ของพื้นที่ทั้งจังหวัดเกียวโตด้วยอาณาเขต 827.9 ตารางกิโลเมตร

เกียวโตเป็นเมืองที่สร้างตามจากหลักฮวงจุ้ยของจีน โดยได้รับอิทธิพลจากเมืองฉางอาน เมืองหลวงของราชวงศ์ถังของจีนในสมัยนั้น โดยมีพระราชวังหันหน้าไปทางทิศใต้ มีอูเกียว (ฝั่งขวาของพระนคร) อยู่ทางตะวันตก และมีซาเกียว (ฝั่งซ้ายของพระนคร) อยู่ทางตะวันออก

ทุกวันนี้ พื้นที่ธุรกิจส่วนใหญ่ของเกียวโตตั้งอยู่ทางตอนใต้ของพระราชวังเก่า แต่ได้รับความนิยมน้อยกว่าฝั่งเหนือของเมือง ทำให้ยังคงความชะอุ่มของสีเขียวจากธรรมชาติอยู่ สิ่งก่อสร้างที่อยู่รอบ ๆ พระราชวังไม่ได้ตั้งตามหลักฮวงจุ้ยแบบโบราณแล้ว แต่ตัวถนนของเกียวโตยังคงความเป็นเอกลักษณ์นี้ไว้อยู่

ภูมิอากาศ
---------

นครเกียวโตมีสภาพอากาศแบบค่อนข้างร้อนอบอ้าว ในช่วงฤดูร้อนจะร้อนและชื้นและในฤดูหนาวมีอากาศค่อนข้างหนาวเย็นประกอบกับมีหิมะเป็นครั้งคราว ฤดูฝนของเกียวโตเริ่มตั้งแต่กลางเดือนมิถุนายนจนถึงสิ้นเดือนกรกฎาคม


| ข้อมูลภูมิอากาศของเกียวโต |
| --- |
| เดือน | ม.ค. | ก.พ. | มี.ค. | เม.ย. | พ.ค. | มิ.ย. | ก.ค. | ส.ค. | ก.ย. | ต.ค. | พ.ย. | ธ.ค. | ทั้งปี |
| อุณหภูมิสูงสุดที่เคยบันทึก °C (°F) | 19.9(67.8) | 22.9(73.2) | 25.7(78.3) | 30.7(87.3) | 33.8(92.8) | 36.8(98.2) | 38.2(100.8) | 39.8(103.6) | 38.1(100.6) | 32.2(90) | 26.9(80.4) | 22.8(73) | 39.8(103.6) |
| อุณหภูมิสูงสุดเฉลี่ย °C (°F) | 8.9(48) | 9.7(49.5) | 13.4(56.1) | 19.9(67.8) | 24.6(76.3) | 27.8(82) | 31.5(88.7) | 33.3(91.9) | 28.8(83.8) | 22.9(73.2) | 17.0(62.6) | 11.6(52.9) | 20.8(69.4) |
| อุณหภูมิเฉลี่ยแต่ละวัน °C (°F) | 4.6(40.3) | 5.1(41.2) | 8.4(47.1) | 14.2(57.6) | 19.0(66.2) | 23.0(73.4) | 26.8(80.2) | 28.2(82.8) | 24.1(75.4) | 17.8(64) | 12.1(53.8) | 7.0(44.6) | 15.9(60.6) |
| อุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ย °C (°F) | 1.2(34.2) | 1.4(34.5) | 4.0(39.2) | 9.0(48.2) | 14.0(57.2) | 18.8(65.8) | 23.2(73.8) | 24.3(75.7) | 20.3(68.5) | 13.6(56.5) | 7.8(46) | 3.2(37.8) | 11.7(53.1) |
| อุณหภูมิต่ำสุดที่เคยบันทึก °C (°F) | −11.9(10.6) | −11.6(11.1) | −8.2(17.2) | −4.4(24.1) | −0.3(31.5) | 4.9(40.8) | 10.6(51.1) | 12.8(55) | 7.1(44.8) | 0.2(32.4) | −4.4(24.1) | −9.4(15.1) | −11.9(10.6) |
| หยาดน้ำฟ้า มม (นิ้ว) | 50.3(1.98) | 68.3(2.689) | 113.3(4.461) | 115.7(4.555) | 160.8(6.331) | 214.0(8.425) | 220.4(8.677) | 132.1(5.201) | 176.2(6.937) | 120.9(4.76) | 71.3(2.807) | 48.0(1.89) | 1,491.3(58.713) |
| ปริมาณหิมะ ซม (นิ้ว) | 5(2) | 8(3.1) | 2(0.8) | 0(0) | 0(0) | 0(0) | 0(0) | 0(0) | 0(0) | 0(0) | 0(0) | 3(1.2) | 18(7.1) |
| ความชื้นร้อยละ | 66 | 66 | 62 | 59 | 62 | 67 | 70 | 66 | 68 | 68 | 68 | 68 | 65.8 |
| วันที่มีหยาดน้ำฟ้าโดยเฉลี่ย (≥ 0.5 mm) | 7.8 | 9.2 | 11.9 | 10.6 | 11.4 | 12.9 | 12.9 | 8.7 | 11.0 | 8.8 | 7.6 | 8.1 | 120.9 |
| วันที่มีหิมะตกโดยเฉลี่ย | 3.1 | 3.9 | 1.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 1.2 | 9.2 |
| จำนวนชั่วโมงที่มีแดด | 123.2 | 117.4 | 146.8 | 175.4 | 180.9 | 138.3 | 142.3 | 182.7 | 136.8 | 157.4 | 138.1 | 135.8 | 1,775.1 |
| *แหล่งที่มา 1: 平年値（年・月ごとの値）* |
| *แหล่งที่มา 2: (รายงานสภาพอากาศ) 観測史上1～10位の値（年間を通じての値）* |

เขตการปกครอง
------------

เขตของนครเกียวโต
นครเกียวโตแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 11 เขต ได้แก่

* เขตคามิเงียว (ญี่ปุ่น: 上京区; โรมาจิ: *Kamigyō-ku*)
* เขตคิตะ (ญี่ปุ่น: 北区; โรมาจิ: *Kita-ku*)
* เขตชิโมะเงียว (ญี่ปุ่น: 下京区; โรมาจิ: *Shimogyō-ku*)
* เขตซาเกียว (ญี่ปุ่น: 左京区; โรมาจิ: *Sakyō-ku*)
* เขตนากะเงียว (ญี่ปุ่น: 中京区; โรมาจิ: *Nakagyō-ku*) - ศูนย์กลางการบริหาร
* เขตนิชิเกียว (ญี่ปุ่น: 西京区; โรมาจิ: *Nishikyō-ku*)
* เขตฟูชิมิ (ญี่ปุ่น: 伏見区; โรมาจิ: *Fushimi-ku*)
* เขตมินามิ (ญี่ปุ่น: 南区; โรมาจิ: *Minami-ku*)
* เขตยามาชินะ (ญี่ปุ่น: 山科区; โรมาจิ: *Yamashina-ku*)
* เขตอูเกียว (ญี่ปุ่น: 右京区; โรมาจิ: *Ukyō-ku*)
* เขตฮิงาชิยามะ (ญี่ปุ่น: 東山区; โรมาจิ: *Higashiyama-ku*)

ทั้งหมดรวมกันเป็นนครเกียวโต ที่มีนายกเทศมนตรีและสภาเทศบาลนครอันมาจากการเลือกตั้งเป็นผู้บริหาร

ประชากร
-------

เกียวโตเคยเป็นเมืองที่มีประชากรมากที่สุดในญี่ปุ่น ก่อนจะถูกโอซากะและเอโดะ (โตเกียว) แซงไปในช่วงท้ายศตวรรษที่ 16 ช่วงก่อนสงครามโลกครั้งที่ 2 เกียวโตทำการค้ากับโคเบะและนาโงยะในปริมาณมาก ช่วงหลังสงคราม ในปี 1947 เกียวโตมีประชากรเป็นอันดับสามของญี่ปุ่นอีกครั้ง และประชากรค่อย ๆ ลดลงไปเรื่อย ๆ จนมาอยู่อันดับ 5 ของญี่ปุ่นในปี 1960 และหล่นมาอยู่อันดับ 7 ในปี 1990 จนกระทั่งปี 2012 ก็มีประชากรมากสุดเป็นอันดับ 8 ของญี่ปุ่น

วัฒนธรรม
--------

พระนั่งสมาธิข้างแม่น้ำคัตสึระในอาราชิยามะ
การแต่งกายของไมโกะ (เด็กรับใช้ของเกอิชา)
แม้เกียวโตจะถูกรบกวนด้วยสงคราม ไฟไหม้ และแผ่นดินไหวบ่อยครั้งในช่วงที่เป็นเมืองหลวงตลอด 11 ศตวรรษที่ผ่านมา แต่เกียวโตก็รอดพ้นจากการโจมตีในสงครามโลกครั้งที่ 2 ทั้งยังถูกถอดออกจากรายชื่อเมืองที่จะถูกทิ้งระเบิดปรมาณูจากกองทัพสหรัฐอเมริกาในช่วงปลายสงคราม และเปลี่ยนไปเป็นเมืองนางาซากิแทน ด้วยเหตุผลที่ว่า เฮนรี แอล. สติมสัน รัฐมนตรีสงครามของสหรัฐต้องการจะรักษาวัฒนธรรมนี้ไว้ และได้รู้จักเมืองเกียวโตนี้จากการไปเยือนเพื่อกระชับความสัมพันธ์ทางการทูตและจากการไปฮันนีมูน

เกียวโตมีสถานที่สำคัญทางศาสนากว่า 2,000 แห่ง เป็นวัดทางศาสนาพุทธ 1,600 แห่ง และทางลัทธิชินโต 400 แห่ง มีพระราชวัง สวน และสิ่งก่อสร้างที่ยังคงความดั้งเดิมไว้มาก มีวัดที่มีชื่อเสียงหลายแห่ง อาทิ วัดคิโยมิซุที่สร้างโดยใช้เสาหลักปักตามเนินของภูเขา วัดคิงกากุ (วัดศาลาทอง), วัดกิงกากุ (วัดศาลาเงิน) และ วัดเรียวอังที่มีสวนหินที่โด่งดัง ศาลเจ้าเฮอังเป็นศาลเจ้าที่มีชื่อเสียงในลัทธิชินโต สร้างขึ้นในปี 1895 เพื่อเฉลิมพระเกียรติองค์จักรพรรดิและให้ระลึกถึงราชวงศ์แรกและราชวงศ์สุดท้ายที่ประทับอยู่ที่เกียวโต

ราชวงศ์ของญี่ปุ่นมีความเกี่ยวข้องกับพื้นที่สามแห่งของเกียวโต ได้แก่ เขตเกียวเอ็งของเกียวโต อันเป็นที่ตั้งของพระราชวังเกียวโต และพระราชวังเซ็นโตะ ที่ประทับของสมเด็จพระจักรพรรดิของญี่ปุ่นหลายร้อยปี เขตพระราชวังหลวงคัตสึระ อันเป็นสมบัติทางสถาปัตยกรรมที่สำคัญของชาติ และเขตพระราชวังชูงากุ อันเป็นสวนที่สวยที่สุดแหงหนึ่งของญี่ปุ่น

บริเวณอื่น ๆ ของเกียวโต ก็มีความสำคัญทางวัฒนธรรมเช่นกัน เช่น อาราชิยามะ ย่านกิอง ย่านเกอิชา พนโตโจ ตลอดจนถนนสายนักปราชญ์ และคลองอีกหลาย ๆ แห่ง

อนุสรณ์สถานทางประวัติศาสตร์เกียวโตโบราณ ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลกจากองค์การยูเนสโก เมื่อปี ค.ศ. 1994 ซึ่งประกอบไปด้วยสถานที่สำคัญทางวัฒนธรรมหลายแห่ง ไม่ว่าจะเป็น ศาลเจ้าคาโมะ, วัดเคียวโอโกโกกุ (วัดโท), วัดคิโยมิซุ, วัดโดโงะ, วัดนินนะ, วัดไซโฮ, วัดเท็นรีว, วัดโรกูอง (วัดคิงกากุ), วัดจิโช (วัดกิงกากุ), วัดเรียวอัง, วัดฮงงัน, วัดโคซัง และปราสาทนิโจ ที่สร้างโดย โชกุนโทกูงาวะ อิเอยาซุ และมีอีกหลายแห่งที่อยู่นอกเมืองที่อยู่ในรายชื่อมรดกโลกด้วย

เกียวโตเป็นเมืองที่มีอาหารญี่ปุ่นรสชาติโอชะอยู่มากมาย การที่เกียวโตเป็นเมืองที่ห่างไกลจากทะเลและมีวัดพุทธอยู่มากมายทำให้มีนำผักมาเป็นส่วนหนึ่งของอาหาร จนผักของเกียวโตมีชื่อเสียงขึ้นมา ที่เรียกว่า เคียวยาไซ (京野菜)

เกียวโตยังมีสำเนียงภาษาพูดที่เป็นเอกลักษณ์ที่เรียกว่า เคียวโกโตบะ หรือ เกียวโตเบ็ง อันเป็นหนึ่งในรูปแบบของสำเนียงคันไซ เมื่อครั้งที่เกียวโตเป็นเมืองหลวงของญี่ปุ่นนั้น สำเนียงเกียวโตถือเป็นภาษาราชการของญี่ปุ่นและมีอิทธิพลต่อการพัฒนาเป็นสำเนียงโตเกียว อันเป็นภาษามาตรฐานสมัยใหม่ของญี่ปุ่น ส่วนที่โดดเด่นของสำเนียงเกียวโตคือ การที่คำกริยาจะลงท้ายด้วย *-ฮารุ* เป็นต้น

เศรษฐกิจ
--------

เศรษฐกิจที่สำคัญในเกียวโตนั้นมาจากอุตสาหกรรมด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและอิเล็กทรอนิกส์ นครเกียวโตนั้นยังเป็นที่ตั้งของสำนักงานใหญ่บริษัทชั้นนำมากมาย อาทิ นินเทนโด, ออมรอน เป็นต้น แต่ทั้งนี้ การท่องเที่ยวยังเป็นรากฐานทางเศรษฐกิจที่สำคัญของเกียวโต จากการที่เป็นเมืองมรดกโลกทางวัฒนธรรมนั้น ทำให้ในแต่ละวัน มีนักเรียน-นักศึกษาจากทั่วประเทศรวมถึงนักท่องเที่ยวจำนวนมากมาทัศนศึกษาและท่องเที่ยวในเกียวโต และจากการสำรวจและจัดอันดับระดับภูมิภาคในปี 2007 นครเกียวโตได้รับการจัดให้อยู่ในอันดับที่สองในเมืองที่น่าสนใจที่สุดของญี่ปุ่น รองจากนครซัปโปโระ

นอกจากนี้ งานฝีมือแบบดั้งเดิมของญี่ปุ่นยังเป็นอุตสาหกรรมที่สำคัญของเกียวโต ซึ่งส่วนใหญ่จะดำเนินการโดยช่างฝีมือในโรงงานขนาดเล็ก กิโมโนของเกียวโตนั้นยังมีชื่อเสียงอย่างมาก จากการที่เกียวโตเป็นเมืองที่ยังคงเป็นศูนย์กลางของการผลิตกิโมโนชั้นนำ อย่างไรก็ตามธุรกิจชนิดนี้ก็ได้รับความนิยมน้อยลงในปัจจุบัน จากการขาดแคลนทรัพยากรบุคคลด้านช่างฝีมือที่มีคุณภาพ

มหาวิทยาลัย
-----------

มหาวิทยาลัยเกียวโต
เกียวโตเป็นสถานที่ตั้งของสถาบันระดับอุดมศึกษา 37 แห่ง นับเป็นศูนย์กลางทางการศึกษาที่สำคัญแห่งหนึ่งของญี่ปุ่น โดยมีมหาวิทยาลัยเกียวโตเป็นหนึ่งในมหาวิทยาลัยชั้นนำของประเทศและของโลก และยังมีสถาบันเทคโนโลยีเกียวโตเป็นอีกหนึ่งมหาวิทยาลัยที่มีชื่อเสียงในญี่ปุ่น มีชื่อเสียงในสาขาสถาปัตยกรรมศาสตร์และการออกแบบ นอกจากนี้ มหาวิทยาลัยโดชิชะและมหาวิทยาลัยริตสึเมกังก็เป็นมหาวิทยาลัยเอกชนที่มีชื่อเสียงในแถบเคฮันชิงเช่นกัน

การคมนาคม
---------

ภายในสถานีเกียวโต
### การขนส่งทางราง

สถานีเกียวโต เป็นศูนย์กลางการคมนาคมของเมือง เป็นสถานีที่รวมเอาห้างสรรพสินค้า โรงแรม โรงภาพยนตร์ ห้างสรรพสินค้าอิเซะตัน และสำนักงานราชการหลาย ๆ แห่งเอาไว้ในตึกสูง 15 ชั้น มีรถไฟชิงกันเซ็งสายโทไกโดวิ่งผ่านและเชื่อมต่อกับรถไฟของบริษัทเจอาร์เวสต์

นอกจากนี้ ยังมีรถไฟเอกชนอย่าง รถไฟเคฮัง รถไฟฮันกีว รถไฟคินเต็ตสึ และสายอื่น ๆ ให้บริการรับส่งผู้โดยสารจากเกียวโตสู่พื้นที่อื่น ๆ ในแถบคันไซ โดยรถไฟเจอาร์เวสต์และรถไฟคินเตะสึจะเชื่อมต่อที่สถานีเกียวโต ขณะที่รถไฟฮันกีวจะเชื่อมต่อกับเกียวโตที่สถานีชิโจ คาวารามาจิ อันเป็นแหล่งซื้อขายสินค้าและย่านบันเทิงของเกียวโตมาตั้งแต่สมัยโบราณ

### รถไฟใต้ดิน

สำนักงานขนส่งนครเกียวโต เป็นผู้ให้บริการรถไฟใต้ดินนครเกียวโต ซึ่งมีอยู่สองสายหลักคือ

* สายคาราซูมะ: ทอดยาวตามแนวเหนือใต้
* สายโทไซ: ทอดยาวตามแนวตะวันออกและตะวันตก

### รถไฟความเร็วสูง

รถไฟชิงกันเซ็งสายโทไกโดเชื่อมต่อเมืองเกียวโตกับนาโงยะ โยโกฮามะ และโตเกียวในทิศตะวันออก ตลอดจนโอซากะ โคเบะ โอกายามะ ฮิโรชิมะ คิตากีวชู และฟูกูโอกะทางทิศตะวันตก

### ท่าอากาศยาน

ท่าอากาศยานที่ใกล้กับเกียวโตที่สุดคือ ท่าอากาศยานนานาชาติคันไซ และ ท่าอากาศยานนานาชาติโอซากะ ในจังหวัดโอซากะ โดยมีรถไฟเชื่อมต่อกับท่าอากาศยานทั้งสอง ใช้เวลาจากสถานีเกียวโตถึงท่าอากาศยานนานาชาติคันไซ 73 นาที

### รถประจำทาง

โครงข่ายรถประจำทางมหานครของเกียวโตและโครงข่ายเอกชนเป็นเครือข่ายที่ให้บริการค่อนข้างครอบคลุมตัวเมือง และเป็นที่นิยมของนักท่องเที่ยวด้วยเช่นกัน ทั้งรถโดยสารทั่วไปและรถโดยสารสำหรับนักท่องเที่ยว มีการประกาศเป็นภาษาอังกฤษและแสดงข้อความถึงจุดจอดเป็นอักษรละตินอีกด้วย

รถประจำทางในเมืองส่วนใหญ่จะมีราคาเดียว และยังมีบัตรโดยสารแบบวันเดียวและแบบขึ้นได้ไม่จำกัดรอบจำหน่ายเพื่อเป็นทางเลือกสำหรับนักท่องเที่ยวที่ต้องการจะเยี่ยมชมสถานที่หลาย ๆ แห่งในเกียวโตภายในเวลาอันสั้น

### จักรยาน

การปั่นจักรยานก็เป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่น่าสนใจสำหรับเมืองเกียวโต เพราะสภาพภูมิประเภทศและขนาดของเมืองนับว่าเหมาะเป็นอย่างยิ่งกับการเที่ยวโดยจักรยาน นอกจากนี้ อัตราการขโมยจักรยานยังมีอัตราที่ต่ำ แต่การหาพื้นที่จอดจักรยานนับว่าเป็นเรื่องที่ยากพอสมควร

### การคมนาคมทางน้ำ

เกียวโตมีแม่น้ำและคลองหลายสายไหลผ่าน ทั้งแม่น้ำเซตะและอูจิ (แม่น้ำโยโดะ) แม่น้ำคาโมะ และแม่น้ำคัตสึระ นอกจากนี้ คลองทะเลสาบบิวะก็เป็นโครงสร้างพื้นฐานที่สำคัญเช่นกัน

การท่องเที่ยว
-------------

### มรดกโลกโดยยูเนสโก

บทความหลัก: อนุสรณ์สถานทางประวัติศาสตร์เกียวโตโบราณ
"สมบัติของชาติ" ราว 20% และ "สมบัติสำคัญทางวัฒนธรรม" ราว 14% ของญี่ปุ่นนั้นอยู่ในเกียวโต ในปี ค.ศ. 1994 องค์การการศึกษา วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (ยูเนสโก) ได้ให้การรับรองกลุ่มมรดกโลกในนครเกียวโต ในนามของ **อนุสรณ์สถานทางประวัติศาสตร์เกียวโตโบราณ (เมืองเกียวโต อูจิ และอตสึ)** ซึ่งในเกียวโตมีทั้งหมด 17 สถานที่ด้วยกัน คือ

* ศาลเจ้าคามิงาโมะ(ญี่ปุ่น: 上賀茂神社)ศาลเจ้าคามิงาโมะ  
(ญี่ปุ่น: 上賀茂神社)
* ศาลเจ้าชิโมงาโมะ(ญี่ปุ่น: 下鴨神社)ศาลเจ้าชิโมงาโมะ  
(ญี่ปุ่น: 下鴨神社)
* ศาลเจ้าอูจิงามิ(ญี่ปุ่น: 宇治上神社)ศาลเจ้าอูจิงามิ  
(ญี่ปุ่น: 宇治上神社)
* วัดโท (ญี่ปุ่น: 東寺)วัดโท (ญี่ปุ่น: 東寺)
* วัดคิโยมิซุ (ญี่ปุ่น: 清水寺)วัดคิโยมิซุ (ญี่ปุ่น: 清水寺)
* วัดเอ็นเรียกุ (ญี่ปุ่น: 延暦寺)วัดเอ็นเรียกุ (ญี่ปุ่น: 延暦寺)
* วัดไซโฮ (ญี่ปุ่น: 西芳寺)วัดไซโฮ (ญี่ปุ่น: 西芳寺)
* วัดเท็นรีว (ญี่ปุ่น: 天龍寺)วัดเท็นรีว (ญี่ปุ่น: 天龍寺)
* วัดคิงกากุ (ญี่ปุ่น: 金閣寺)วัดคิงกากุ (ญี่ปุ่น: 金閣寺)
* วัดเบียวโด (ญี่ปุ่น: 平等院)วัดเบียวโด (ญี่ปุ่น: 平等院)
* วัดเรียวอัง (ญี่ปุ่น: 龍安寺)วัดเรียวอัง (ญี่ปุ่น: 龍安寺)
* วัดนิชิฮงงัง(ญี่ปุ่น: 西本願寺)วัดนิชิฮงงัง  
(ญี่ปุ่น: 西本願寺)
* ปราสาทนิโจ (ญี่ปุ่น: 二条城)ปราสาทนิโจ (ญี่ปุ่น: 二条城)
* วัดไดโงะ (ญี่ปุ่น: 醍醐寺)วัดไดโงะ (ญี่ปุ่น: 醍醐寺)
* วัดกิงกากุ　(ญี่ปุ่น: 銀閣寺)วัดกิงกากุ　(ญี่ปุ่น: 銀閣寺)
* วิดนินนะ (ญี่ปุ่น: 仁和寺)วิดนินนะ (ญี่ปุ่น: 仁和寺)
* วัดโคซัง (ญี่ปุ่น: 高山寺)วัดโคซัง (ญี่ปุ่น: 高山寺)

อ้างอิง
-------

1. ↑  Ebrey, Walthall & Palais 2006, p. 103 harvnb error: no target: CITEREFEbreyWalthallPalais2006 (help).
2. ↑  City of Kyoto (2003). "情報統計担当（京都市の統計情報）／よくある質問／人口・世帯". สืบค้นเมื่อ July 5, 2010.
3. ↑  Lowe, John. (2000). *Old Kyoto: A short Social History,* p. x.
4. ↑  "The Manhattan Project, Department of Energy at mbe.doe.gov". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2006-09-28. สืบค้นเมื่อ 2013-09-25.
5. ↑  HyperHistory.net Dec. 22, 2009. Retrieved August 7, 2010
6. ↑  "Sapporo picked as "most attractive town" for 2nd consecutive year — J-Cast". En.j-cast.com. 2007-07-23. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2009-09-10. สืบค้นเมื่อ 2010-03-07.

ข้อมูลเพิ่มเติม
---------------


วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อที่เกี่ยวข้องกับ **เกียวโต**

* Kyoto Travel Guide — City of Kyoto and Kyoto Tourism Council
* Kyoto City Local Government (อังกฤษ)
* Kyoto's temples & shrines เก็บถาวร 2011-09-13 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน— Information on 26 temples and shrines.
* Photos of Kyoto, mostly temples and shrines.

| * ด
* ค
* ก
 จังหวัดเกียวโต |
| --- |
| เกียวโต (เมืองหลวง) |
| นครโดยข้อบัญญัติ | 

|  |  |
| --- | --- |
| เกียวโต | 
* เขตคามิเงียว
* เขตคิตะ
* เขตชิโมเงียว
* เขตซาเกียว
* เขตนากาเงียว
* เขตนิชิเกียว
* เขตฟูชิมิ
* เขตมินามิ
* เขตยามาชินะ
* เขตอูเกียว
* เขตฮิงาชิยามะ

 |

 | เงาแผนที่ของจังหวัดเกียวโต |
| นคร | 
* คาเมโอกะ
* คิซูงาวะ
* เคียวตังโงะ
* เคียวตานาเบะ
* โจโย
* นันตัง
* นางาโอกะเกียว
* ฟูกูจิยามะ
* มิยาซุ
* มูโก
* ไมซูรุ
* ยาวาตะ
* อายาเบะ
* อูจิ

 |
| เมืองและหมู่บ้านแบ่งตามอำเภอ | 
* อำเภอคูเซะ
	+ คูมิยามะ
* อำเภอโซรากุ
	+ คาซางิ
	+ เซกะ
	+ วาซูกะ
	+ มินามิยามาชิโระ
* อำเภอฟูนาอิ
	+ เคียวตัมบะ
* อำเภอโยซะ
	+ โยซาโนะ
	+ อิเนะ
* อำเภอสึซูกิ
	+ อิเดะ
	+ อูจิตาวาระ
* อำเภอโอโตกูนิ
	+ โอยามาซากิ

 |

| * ด
* ค
* ก
นครสำคัญในประเทศญี่ปุ่น |
| --- |
| เขตพิเศษของโตเกียว | 
* คัตสึชิกะ
* คิตะ
* โคโต
* ชินจูกุ
* ชินางาวะ
* ชิบูยะ
* ชิโยดะ
* ชูโอ
* ซูงินามิ
* ซูมิดะ
* เซตางายะ
* โทชิมะ
* ไทโต
* นากาโนะ
* เนริมะ
* บุงเกียว
* มินาโตะ
* เมงูโระ
* อาดาจิ
* อารากาวะ
* อิตาบาชิ
* เอโดงาวะ
* โอตะ

 |
| นครใหญ่ที่ตั้งขึ้นโดยข้อบัญญัติรัฐบาล | 
* เกียวโต※
* คาวาซากิ
* คิตะกีวชู
* คูมาโมโตะ※
* โคเบะ※
* ชิซูโอกะ※
* ชิบะ※
* ซัปโปโระ※
* ซาไก
* ซางามิฮาระ
* เซ็นได※
* ไซตามะ※
* นาโงยะ※
* นีงาตะ※
* ฟูกูโอกะ※
* โยโกฮามะ※
* โอกายามะ※
* โอซากะ※
* ฮามามัตสึ
* ฮิโรชิมะ※

 |
| นครศูนย์กลาง | 
* กิฟุ※
* คาโงชิมะ※
* คาชิวะ
* คานาซาวะ※
* คาวางูจิ
* คาวาโงเอะ
* คูราชิกิ
* คูรูเมะ
* คูเระ
* โคจิ※
* โคชิงายะ
* โคฟุ※
* โคริยามะ
* ชิโมโนเซกิ
* ซาเซโบะ
* ซูอิตะ
* ทตโตริ※
* ทากัตสึกิ
* ทากาซากิ
* ทากามัตสึ※
* โทยามะ※
* โทโยตะ
* โทโยนากะ
* โทโยฮาชิ
* นางาซากิ※
* นางาโนะ※
* นาระ※
* นาฮะ※
* นิชิโนมิยะ
* เนยางาวะ
* ฟูกูชิมะ※
* ฟูกูยามะ
* ฟูกูอิ※
* ฟูนาบาชิ
* มัตสึโมโตะ
* มัตสึยามะ※
* มัตสึเอะ※
* มาเอบาชิ※
* มิโตะ※
* มิยาซากิ※
* โมริโอกะ※
* ยามางาตะ※
* ยาโอะ
* โยโกซูกะ
* วากายามะ※
* อากาชิ
* อากิตะ※
* อาซาฮิกาวะ
* อามางาซากิ
* อาโอโมริ※
* อิจิโนมิยะ
* อิวากิ
* อุตสึโนมิยะ※
* โอกาซากิ
* โอตสึ※
* โออิตะ※
* ฮาโกดาเตะ
* ฮาจิโนเฮะ
* ฮาจิโอจิ
* ฮิงาชิโอซากะ
* ฮิเมจิ
* ฮิรากาตะ

 |
| นครพิเศษ | 
* คาโกงาวะ
* คาซูกาเบะ
* คาซูงาอิ
* คิชิวาดะ☆
* คูมางายะ
* โจเอ็ตสึ
* ชิงาซากิ☆
* ซางะ※
* โซกะ
* ทาการาซูกะ
* โทโกโรซาวะ☆
* นางาโอกะ
* นูมาซุ
* ฟูจิ☆
* ยกกาอิจิ☆
* ยามาโตะ
* สึกูบะ☆
* อัตสึงิ
* อิเซซากิ
* อิบารากิ
* โอดาวาระ☆
* โอตะ
* ฮิรัตสึกะ

 |
| นครที่เป็นเมืองหลวงของจังหวัด | 
* โทกูชิมะ
* ยามางูจิ
* สึ

 |
| 
* ※ เป็นเมืองหลวงของจังหวัดด้วย
* † มีสิทธิ์ยกฐานะเป็นนครศูนย์กลางแต่ยังไม่ได้เสนอชื่อ
* ☆ กำลังพิจารณายกฐานะเป็นนครศูนย์กลาง

 |