**มารียา แฟดอซียิวนา เวียตรอวา** (ยูเครน: Марія Федосіївна Вєтрова; 3 มกราคม 1870 – 24 กุมภาพันธ์ 1897) เป็นครูและนักปฏิวัติชาวยูเครน หลังทำงานเป็นครูในหลายภาคของประเทศยูเครนและเข้าร่วมคณะละครเป็นเวลาสั้น ๆ เธอได้เข้าร่วมกลุ่มนักสังคมนิยมในอาซอว และเป็นผู้ยึดถือในงานเขียนของเลโอ ทอลสตอย เธอศึกษาต่อในเซนต์ปีเตอส์เบิร์ก แต่ถูกเรียกร้องให้มาเป็นนักปฏิวัติหลังได้พบกับทอลสตอย เธอถูกจับกุมจากกิจกรรมการตีพิมพ์เนื้อหาต่อต้านซาร์ และเสียชีวิตจากการจุดไฟเผาตนเองในป้อมปราการปีเตอร์และปอล หารเสียชีวิตของเธอกลายมาเป็นคำเรียกในการเดินขบวนของขบวนการนักศึกษาเพื่อล้มล้างซาร์ที่ได้รับความนิยมสูงยิ่งขึ้น

ชีวประวัติ
----------

มารียา เฟตอชีวนา เวียตรอวา เกิดเมื่อวันที่ 3 มกราคม 1870 ในซอลอนีวกา [uk] แคว้นแชร์นีฮีว จักรวรรดิรัสเซีย (ปัจจุบันอยู่ในแคว้นแชร์นีฮีว ประเทศยูเครน) เธอเป็นลูกนอกสมรสของสตรีชาวคอสซัก ออเลกซันดรา เวียตรอวา (Oleksandra Vetrova) กับโนตารีท้องถิ่น เธอจึงถูกเลี้ยงมาเป็นเด็กกำพร้าโดยสตรีไพร่คนหนึ่งซึ่งเธอเรีดยว่าเป็น "ยาย" ในปี 1888 เธอจบการศึกษาจากวิทยาลัยครู และประจำการอยู่ที่โรงเรียนในย่านชนบทของ ลีวเบค

เงินเดือนครูของเธอน้อยมากและไม่พอต่อการดำรงชีพ รวมถึงชีวิตในชนบทของเธอนั้นโดดเดี่ยวอย่างมากในหมู่บ้านเล็ก ๆ นี้ ในเดือนเมษายน 1889 เธอเข้าร่วมคณะละครเวที (acting troupe) ของมือกอลา ซาดอวสกืย์ [uk] ซึ่งเดินทางไปทั่วประเทศยูเครย แสดงในโรงละครเล็ก ๆ โดยใช้เครื่องแต่งชายและของประกอบฉากอย่างง่าย เมื่อถึงคราที่เธอต้องแสดงเป็นครั้งแรก เธอตื่นเวทีมากจนตัดสินใจหนีออกจากคณะละคร

การเป็นนักปฏิวัติ
-----------------

ต่อมาเธอจึงเดินทางไปยังอาซอวเพื่อกลับไปประกอบอาชีพครู ที่นี่เธอได้เข้าร่วมกับกลุ่มนักสังคมนิยม และสนิทสนมกันก้บ อันตีป กือลากอว [ru] นารอดนิกจากตากันรอก เธอได้รับแรงบันดาลใจเป็นพิเศษจากบทความของเลโอ ทอลสตอยเรื่อง "ความสุขคืออะไร?" และเมื่อช่วงปีผ่านไป เธอยิ่งศึกษาเข้าถึงแนวคิดสังคมนิยมอย่างเข้มข้นมากขึ้น ในปี 1894 เธอออกเดินทางจากอาซอวเพื่อไปศึกษาที่สถาบันเบสตูเจฟในมหาวิทยาลัยหลวงเซนต์ปีเตอส์เบิร์ก แต่เธอกลับพบว่าอาจารย์และคาบสอนบรรยายต่าง ๆ ที่นั่นกลับไม่น่าสนใจและดูเบาปัญญา ในปีต่อมาเธอพบกับทอลสตอย ซึ่งให้แรงบันดาลใจเธอเป็นนักปฏิวัติ จากนั้นเธอจึงเริ่มไปสอนวิชาภาษารัสเซีย และ ชีวคณิต ประจำโรงเรียนภาควันอาทิตย์สำหรับแรงงานที่โรงงานรัฐออบูฮอว

เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน 1897 ทางการของซาร์ทำการจับกุมหมู่ผู้ที่เชื่อว่ามีส่วนร่วมในการตีพิมพ์นารอดนิกในเซนต์ปีเตอส์เบิร์ก เวียตรอวารู้จักคนจำนวนหนึ่งที่ถูกจับกุมในครั้งนี้ เมื่อวันที่ 2 มกราคม 1897 [ตามปฎิทินเก่า: 22 ธันวาคม 1896] เธอเองก็ถูกจับกุมฐานมีโฆษณาชวนเชื่อต่อต้านรัฐบาลในครอบครอง และต้องสงสัยมรส่วนร่วมในแผนการตีพิมพ์เพื่อปฏิวัติ เธอถูกจับกุมที่ป้อมปราการปีเตอร์และปอล ที่ซึทงเธอจบชีวิตตัวเองด้วยการจุดไฟเผาตัวเองในวันที่ 20 กุมภาพันธ์ [ตามปฎิทินเก่า: 8 กุมภาพันธ์] 1897 เธอเสียชีวิตจากบาดแผลไฟไหม้ในวันที่ 24 กุมภาพันธ์ [ตามปฎิทินเก่า: 12 กุมภาพันธ์] 1897

อ้างอิง
-------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8  Shulyatikov 2010.
2. 1 2 3 4 5 6  
Shulyatikov 2010; Usenko 2003.
3. ↑  Usenko 2003.

### บรรณานุกรม

* Evans Clements, Barbara (1997). *Bolshevik Women*. University of Cambridge. p. 25. ISBN 0521599202.
* Shulyatikov, Vladimir (16 March 2010). "Мария Ветрова в памяти поколений" [Mariia Vetrova in the memory of generations]. *Gorodnya* (ภาษารัสเซีย). คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 8 January 2021. สืบค้นเมื่อ 10 January 2024.
* Usenko, Pavlo Heorhiyovych (2003). "ВІТРОВА Марія Федосіївна" [VITROVA Mariia Fedosiivna]. ใน Smoliy, V. A. (บ.ก.). *Encyclopedia of History of Ukraine* (ภาษายูเครน). Vol. 1. Kyiv: Institute of History of Ukraine. สืบค้นเมื่อ 10 January 2024.

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------

* Homo [ Вороний М.] Маруся Вітрова. "Житє і слово", 1897, кн. 2
* В. Бахирев (псевд. В. Махновца). Как держать себя на допросах. — август 1900.
* Могилянский М. В девяностые годы // Былое. — 1924. — No. 24.
* Памяти Марьи Федосьевны Ветровой. Б/м, 1898; Ростов Н. Самоубийство М.Ф.Ветровой и студенческие беспорядки 1897 г. "Каторга и ссылка", 1926, No. 2
* Самоубийство М. Ф. Ветровой и студенческие беспорядки // Каторга и ссылка. — 1926. — No. 2.
* Куделли П. Ф. Народовольцы на перепутье. — Л. 1926.
* Ростов Н. Драма в Бастионе. — М.: Библиотека «Огонёк» No. 27 (752), сентябрь 1933.
* Чала Л. Не даремно! "Вітчизна", 1964, No. 8.
* Ветрова Мария Федосеевна // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969–1978.
* Брайнин И. Б. Шапошников В. Г. Ветровские демонстрации // Вопросы истории. — 1983. — No. 2. — С. 178–181.