**พันคำ วิพาวัน** (ลาว: ພັນຄຳ ວິພາວັນ, เกิดวันที่ 14 เมษายน พ.ศ. 2494) อดีตนายกรัฐมนตรีลาวตั้งแต่ปี 2564 ถึง 2565จากการเลือกตั้งในกองประชุมครั้งปฐมฤกษ์สภาแห่งชาติลาวชุดที่ 9 ก่อนหน้านี้ดำรงตำแหน่งรองประธานประเทศลาวในปี พ.ศ. 2559 และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการและนายกสมาคมมิตรภาพลาว-เวียดนาม เกิดที่ แขวงหัวพัน

ประวัติ
-------

ดร.พันคำ วิพาวัน เกิดวันที่ 14 เมษายน พ.ศ. 2494 ณ บ้านกอง เมืองซำเหนือ แขวงหัวพัน ชนเผ่าไต เมื่อวันที่ 23 มีนาคม พ.ศ. 2511 ได้เข้าร่วมพรรคประชาชนปฏิวัติลาว และได้รับเลือกเป็นสมาชิกสมบูรณ์อย่างเป็นทางการของพรรคประชาชนปฏิวัติลาวเมื่อวันที่ 3 มิถุนายน พ.ศ. 2519สำเร็จการศึกษามัธยมศึกษาปีที่ 6 เริ่มเข้าเป็นรัฐกรของกระทรวงศึกษา กีฬาและธรรมการ และสำเร็จการศึกษาปริญญาเอกสาขาวิชาทฤษฎีมากซ์-เลนิน วิทยาศาสตร์ เขามีบทบาทอย่างมากในด้านการศึกษาโดยได้ดำรงตำแหน่งสำคัญในด้านการศึกษา จนได้รับเลือกตั้งเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการและกีฬา ในรัฐบาลชุดที่ 7 ภายใต้การนำของนายทองสิง ทำมะวง นายกรัฐมนตรี หลังรัฐบาลชุดที่ 7 หมดวาระลง เมื่อวันที่ 20 เมษายน พ.ศ. 2559 เขาได้รับเลือกเป็นรองประธานประเทศในสมัยกองประชุมสภาแห่งชาติชุดที่ 8 และเมื่อวันที่ 22 มีนาคม พ.ศ. 2564 เขาได้รับการพิจารณารับรองจากกองประชุมครั้งปฐมฤกษ์ของสภาแห่งชาติชุดที่ 9 ให้ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีคนที่ 18 ในรัฐบาลชุดที่ 9 ในโอกาสเข้ารับตำแหน่งนายกรัฐมนตรี ดร.พันคำ วิพาวัน ได้กล่าวปฏิญาณตนว่า 

> 
> ลาว: ຈະເຊີດຊູມານະຈິດປະຕິວັດບຸກໃຫ້ສູງກວ່າເວລາໃດຫມົດ ເພື່ອຮ່ວມກັບສະມາຊິກລັດຖະບານ ຊຸດທີ IX ປະຕິບັດຫນ້າທີ່ຂອງຕົນໃຫ້ດີ ເທົ່າທີ່ຈະດີໄດ້ ພາຍໃຕ້ລັດຖະທໍາມະນູນ ແລະກົດຫມາຍ ຂອງ ສປປ ລາວ ແລະພ້ອມທີ່ຈະອຸທິດ ທຸກເຫື່ອເເຮງ, ສະຕິປັນຍາ ເເລະຄວາມຮູ້ຄວາມສາມາດຂອງຕົນ ເຂົ້າໃນການປະຕິບັດຫນ້າທີ່ດ້ວຍຄວາມຮັບຜິດຊອບສູງ ເເລະຈະບໍລິສຸດໃຈ ເພື່ອຮ່ວມກັບຄະນະນໍາຂອງພັກ ແລະ ລັດ ທັງສູນກາງແລະທ້ອງຖິ່ນ ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດມະຕິກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຂອງພັກ ຄັ້ງທີ XI, ແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມເເຫ່ງຊາດ 5 ປີ ຄັ້ງທີ IX ເເລະບັນດາມະຕິຕົກລົງຂອງສະພາແຫ່ງຊາດ ຊຸດທີ IX ໃຫ້ປະສົບຜົນສໍາເລັດເປັນຢ່າງດີ.
> **แปล:** จะเชิดชู มานะ จิตปฏิวัติ รุกให้สูงกว่าเวลาใดทั้งหมด เพื่อร่วมกับสมาชิกรัฐบาลชุดที่ 9 ปฏิบัติหน้าที่ของตนให้ดี เท่าที่จะดีได้ ภายใต้รัฐธรรมนูญและกฎหมายของสปป.ลาว และพร้อมที่จะอุทิศ ทุกเหงื่อ แรง สติปัญญา และความรู้ความสามารถของตน เข้าในการปฏิบัติหน้าที่ด้วยความรับผิดชอบสูง และบริสุทธิ์ใจ เพื่อร่วมกับคณะนำของพรรคและรัฐ ทั้งศูนย์กลางและท้องถิ่น จัดตั้งปฏิบัติมติกองประชุมใหญ่ของพรรคครั้งที่ 11 แผนพัฒนาเศรษฐกิจ-สังคมแห่งชาติ 5 ปี ครั้งที่ 9 และบรรดามติตกลงของประชุมสภาแห่งชาติ ชุดที่ 9 ให้ประสบผลสำเร็จเป็นอย่างดี
> 

### บทบาททางด้านการเมือง

ดูเพิ่ม: การระบาดทั่วของโควิด-19 ในประเทศลาว
ดร.พันคำ วิพาวัน ในงานประชุมเศรษฐกิจเอเชีย
หลังจากที่เข้ารับตำแหน่ง ดร.พันคำ วิพาวันได้รับความเห็นชอบและร่วมกับคณะบริหารของประธานประเทศ ดร.ทองลุน สีสุลิด
ในการเข้าตำแหน่งรองนายกของสปป.ลาวนั้น ประเทศลาวได้เผชิญสถานการณ์การแพร่ระบาดของไวรัสโควิด-19 แม้ว่าทางรัฐบาลลาวจะรับมือกับปัญหาการแพร่ระบาดของโควิด-19 ได้ดีเป็นอันดับต้นๆของอาเซียน แต่ผลกระทบจากการแพร่ระบาดได้ส่งผลให้ประเทศได้เกิดปัญหาวิกฤตเศรษฐกิจ ด้านอัตราค่าเงินกีบเฟ้อสูง ทำให้ค่าครองชีพและค่าแรงต่ำ อีกทั้งยังประสบปัญหาขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง

30 ธันวาคม พ.ศ. 2565 ที่ประชุมสมาชิกสภาแห่งชาติ ชุดที่ 9 ดร. พันคำ วิพาวัน ได้ตัดสินใจลาออกจากตำแหน่งเพื่อเป็นการแสดงความรับผิดชอบต่อการแก้ไขปัญหาภาวะเศรษฐกิจของลาว โดยเขาได้ขึ้นกล่าวต่อกองประชุมสภาฯ ว่า ได้ขอลาออกจากตำแหน่งนายกฯ สืบเนื่องจากมีปัญหาสุขภาพ และขอส่งต่อภารกิจให้นายกฯคนใหม่ แก้ปัญหาเศรษฐกิจของชาติต่อไป 

โดยที่ประชุมสมาชิกสภาได้มีมติเห็นชอบอย่างด้วยเสียงส่วนใหญ่ ให้แต่งตั้งสอนไซ สีพันดอน รองนายกรัฐมนตรี ขึ้นดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีแทน

ประวัติการทำงานและการศึกษา
--------------------------

* ปี พ.ศ. 2518 - 2520 : เป็นพนักงานรัฐกรประจำกระทรวงศึกษาธิการ กีฬา และธรรมการ(ກະຊວງສຶກສາ ກີລາ ແລະທຳມະການ)
* ปี พ.ศ. 2520 - 2526 : เข้ารับการศึกษาที่มหาวิทยาลัยอดีตสหภาพโซเวียต
* ปี พ.ศ. 2526 - 2528 : เป็นผู้อำนวยการโรงเรียนบำรุงทฤษฎีการเมืองสังกัดกระทรวงศึกษาธิการ กีฬา และธรรมการ
* ปี พ.ศ. 2528 - 2531 : ศึกษาปริญญาเอกสาขาวิชาทฤษฎีมากซ์-เลนินที่สหภาพโซเวียต
* ปี พ.ศ. 2531 - 2539 : เป็นรองผู้อำนวยการโรงเรียนวิทยาลัยสร้างครูเวียงจันทน์
* ปี พ.ศ. 2544 - 2548 : เป็นรัฐมนตรีช่วยประจำสำนักนายกรัฐมนตรี
* ปี พ.ศ. 2548 - 2554 : เป็นเจ้าแขวงหัวพัน(ผู้ว่าราชการจังหวัด)
* ปี พ.ศ. 2554 - 2558 : เป็นรองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่ากระทรวงศึกษาธิการและกีฬา
* ปี พ.ศ. 2559 - 2564 : เป็นรองประธานประเทศแห่งสปป.ลาว(รองประธานาธิบดี)
* ปี พ.ศ. 2564 - 2565 : เป็นนายกรัฐมนตรีลาว

อ้างอิง
-------

1. ↑  "ກອງປະຊຸມຄັ້ງປະຖົມມະລືກຂອງສະພາແຫ່ງຊາດ ຊຸດທີ່IX ເລືອກຕັ້ງ ທ່ານ ພັນຄຳ ວິພາວັນ ເປັນນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຄົນໃໝ່". ສະພາແຫ່ງຊາດ ແຫ່ງສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ. สืบค้นเมื่อ March 24, 2021.
2. ↑  "Members of the Lao Government". Lao News Agency. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2011-06-03. สืบค้นเมื่อ September 4, 2010.
3. ↑  "Vietnam Embassy". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2016-03-03. สืบค้นเมื่อ 2016-05-06.
4. ↑  "ປະຫວັດທ່ານພັນຄຳ ວິພາວັນ". Laos CRI Online. สืบค้นเมื่อ March 25, 2021.
5. ↑  "ກອງປະຊຸມຄັ້ງປະຖົມມະລືກຂອງສະພາແຫ່ງຊາດ ຊຸດທີ່IX ເລືອກຕັ້ງ ທ່ານ ພັນຄຳ ວິພາວັນ ເປັນນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຄົນໃໝ່". ສະພາແຫ່ງຊາດ ແຫ່ງສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ. สืบค้นเมื่อ March 24, 2021.
6. ↑  "ທ່ານ ພັນຄຳ ວິພາວັນ ໄດ້ຮັບເລືອກເປັນນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ແຫ່ງ ສປປ ລາວ". Allinlaos. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2021-09-09. สืบค้นเมื่อ March 25, 2021.

| ก่อนหน้า |  | พันคำ วิพาวัน |  | ถัดไป |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **ทองลุน สีสุลิด** |  |  **นายกรัฐมนตรีลาว** (22 มีนาคม พ.ศ. 2564 - 30 ธันวาคม พ.ศ. 2565) |  | **สอนไซ สีพันดอน** |
| **บุนยัง วอละจิด** |  |  **รองประธานประเทศลาว** (20 เมษายน พ.ศ. 2559 – 22 มีนาคม พ.ศ. 2564) |  | **ปานี ยาท่อตู้บุนทอง จิดมะนี** |

| * ด
* ค
* ก
รองประธานประเทศลาว |
| --- |
| 
* สีสะหวาด แก้วบุนพัน
* อุดม ขัดติยะ
* จูมมะลี ไซยะสอน
* บุนยัง วอละจิด
* พันคำ วิพาวัน
* ปานี ยาท่อตู้
* บุนทอง จิดมะนี

 | Laos |

| * ด
* ค
* ก
นายกรัฐมนตรีลาว |
| --- |
| ราชอาณาจักรหลวงพระบาง | เจ้าเพชรราช รัตนวงศา | ธงชาติลาว (ก่อน พ.ศ. 2518)ธงชาติลาว |
| ราชอาณาจักรลาว | พระยาคำม้าว วิไล • เจ้าจินดาวงศ์ • เจ้าสุวรรณราช • เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์ • ผุย ชนะนิกร • เจ้าฟ้าสว่างวัฒนา • เจ้าสุวรรณภูมา • กระต่าย โดนสโสฤทธิ์ • เจ้าสุวรรณภูมา • ผุย ชนะนิกร • สุนทอน ปะถำมะวง • กุ อภัย • เจ้าสมสนิท วงกตรัตนะ • เจ้าสุวรรณภูมา • เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์ • เจ้าสุวรรณภูมา |
| สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว | ไกสอน พมวิหาน • คำไต สีพันดอน • สีสะหวาด แก้วบุนพัน • บุนยัง วอละจิด • บัวสอน บุบผาวัน • ทองสิง ทำมะวง • ทองลุน สีสุลิด • พันคำ วิพาวัน • สอนไซ สีพันดอน |