**หน้าลายพรม** (อังกฤษ: Carpet page) เป็นลักษณะอย่างหนึ่งของหนังสือวิจิตรของศิลปะเกาะ ซึ่งเป็นหน้าหนังสือที่ส่วนใหญ่จะเป็นลวดลายตกแต่งที่เป็นลายเรขาคณิต ที่อาจจะรวมทั้งรูปสัตว์ที่วาดซ้ำกันเป็นลาย งานลักษณะนี้มักจะใช้เป็นหน้าเริ่มต้นของพระวรสารแต่ละตอนของพระวรสารสี่ฉบับ คำว่า "หน้าลายพรม" หมายถึงหน้าหนังสือวิจิตรของศาสนายูดาย, ศาสนาคริสต์ และ ศาสนาอิสลามที่ไม่ข้อคความ และจะมีก็แต่ลวดลายตกแต่งเท่านั้น หน้าลายพรมแตกต่างจากหน้าที่อุทิศให้กับหน้าที่มีอักษรตัวต้นประดิษฐ์ แม้ว่าการตกแต่งโดยทั่วไปแล้วจะคล้ายคลึงกันก็ตาม

หน้าลายพรมเป็นหน้าที่มีวัตถุประสงค์เพียงเพื่อการตกแต่งด้วยสีสันอันสดใส, เส้นที่มีพลัง และลายสอดประสานอันซับซ้อน ลักษณะของการตกแต่งมักจะมีความสมมาตร หรือเกือบจะมีความสมมาตร ทั้งตามแนวนอนและตามแนวตั้ง นักประวัติศาสตร์ศิลป์บางท่านสันนิษฐานว่าเป็นงานศิลปะที่มีต้นรากมาจากการตกแต่งหน้าหนังสือของชาวค็อพท์ และที่แน่ที่สุดคือเป็นงานที่ยืมมาจากงานโลหะร่วมสมัย และพรมโอเรียนทัลหรือผ้าแบบอื่นๆ เองก็อาจจะมีอิทธิพลต่อหน้าลายพรมดังกล่าวด้วย ตราและหนังสือพระวรสารสโตนีเฮิร์สท์ก็เป็นสัญลักษณ์ของการเขียนหน้าลายพรมอย่างง่ายๆ และงานหน้าปกโลหะอีกสองสามชิ้นที่ยังคงหลงเหลืออยู่จากสมัยเดียวกันเช่น "*พระวรสารลินเดา*" ก็เป็นงานที่มีลักษณะใกล้เคียงกัน ที่มาอีกแห่งหนึ่งคือลวดลายของพื้นโมเสกของโรมันที่พบในบริเตนในสมัยหลังโรมัน "*พระวรสารไคเรนซิส*" ภาษาฮิบรูจากคริสต์ศตวรรษที่ 9 ก็มีหน้าหนังสือที่คล้ายกันกับหน้าลายพรม

งานชิ้นแรกที่สุดที่มีหน้าลายพรมมาจากต้นคริสต์ศตวรรษที่ 7 "*หนังสือบอบบิโอ โอโรซิอัส*" และมีลักษณะที่ใกล้เคียงกับการตกแต่งของปลายยุคโบราณมากกว่า งานหน้าลายพรมที่สำคัญๆก็ได้แก่ "*พระวรสารเคลล์ส*", "*พระวรสารลินดิสฟาร์น*", "*พระวรสารเดอร์โรว์*" และหนังสือวิจิตรฉบับอื่นๆ

ระเบียงภาพ
----------

* "หนังสือบอบบิโอ โอโรซิอัส""*หนังสือบอบบิโอ โอโรซิอัส*"
* "พระวรสารเดอร์โรว์""*พระวรสารเดอร์โรว์*"
* "พระวรสารเคลล์ส""*พระวรสารเคลล์ส*"
* พระวรสารเลนินกราดพระวรสารเลนินกราด
* หน้าลายพรมแบบอาหรับหน้าลายพรมแบบอาหรับ
* หน้าลายพรมแบบอาหรับหน้าลายพรมแบบอาหรับ
* หน้าลายพรมแบบอาหรับหน้าลายพรมแบบอาหรับ

อ้างอิง
-------

1. ↑  The University of North Carolina at Chapel Hill, Elizabeth Howie: DUBLIN, TRINITY COLLEGE MS A.4.5 (57) — GOSPEL BOOK (BOOK OF DURROW) เก็บถาวร 2005-04-12 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
2. ↑  British Library, *Mamluk Qur'an*
3. ↑  "West Semitic Research Project, *The Leningrad Codex Carpet Page*". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2010-11-26. สืบค้นเมื่อ 2010-05-28.
4. ↑  Calkins, 36-37
5. ↑  Calkins, 53
6. ↑  Calkins, 53
7. ↑  Calkins, 57-60
8. ↑  Calkins, 53
9. ↑  Calkins, 36-37, 46-62

* Calkins, Robert G. *Illuminated Books of the Middle Ages*. Ithaca, New York: Cornell University Press, 1983.
* Nordenfalk, Carl. Celtic and Anglo-Saxon Painting: Book Illumination in the British Isles. 600-800. New York: George Braziller Publishing. 1977.
* Pacht, Otto. Book Illumination in the Middle Ages. England: Harvey Miller Publishers. 1984.

ดูเพิ่ม
-------

* หนังสือวิจิตร

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------

 วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ หน้าลายพรม

* Alexander, J.J.G. A Survey of Manuscripts Illuminated in the British Isles: Volume One: Insular Manuscripts from the 6th to the 9th Century. London England: Harvey Miller. 1978.
* Brown, Michelle P. Understanding Illuminated Manuscripts: A Guide to Technical Terms. Malibu, California: The J. Paul Getty Museum. 1994.
* Laing, Lloyd and Jennifer. Art of the Celts: From 700 BC to the Celtic Revival. Singapore: Thames and Hudson. 1992.
* Megaw, Ruth and Vincent. Celtic Art: From its Beginnings to the Book of Kells. New York: Thames and Hudson. 2001.