ในชื่อบุคคลญี่ปุ่นนี้นามสกุลคือ  *มัตสึโอะ*
อนุสาวรีย์ของบาโชในเมืองโองากิ จังหวัดกิฟุ
มัตสึโอะ บาโช

**มัตสึโอะ บาโช** (ญี่ปุ่น: 松尾芭蕉 *Matsuo Bashō*, ค.ศ. 1644 – 28 พฤศจิกายน ค.ศ. 1694) หรือ **บาโช** เป็นนามแฝงของ **มัตสึโอะ มูเนฟูซะ** (松尾宗房, Matsuo Munefusa) เป็นกวีชาวญี่ปุ่น ผู้ซึ่งได้รับสมญานามเป็นปรมาจารย์ทางด้านบทกวีไฮกุ ในงานกวีที่เขาได้แต่งขึ้นเขียนเพียงชื่อ 芭蕉 (はせを, *ฮาเซโอะ*) เขาเป็นหนึ่งในกวีที่อยู่ในช่วงยุคสมัยเอโดะ

บาโช เกิดในอิงะ ซึ่งปัจจุบันเป็นส่วนหนึ่งของจังหวัดมิเอะ ในตระกูลซามูไร ภายหลังจากการใช้ชีวิตหลายปีภายใต้วิถีชีวิตซามูไร เข้าได้ค้นพบว่าการเป็นนักประพันธ์นั้นเหมาะกับเขามากกว่า เขาจึงได้ละทิ้งวิถีชีวิตซามูไร บาโชได้เริ่มใช้ชีวิตแบบกวีเมื่อได้รับใช้เจ้านายในฐานะซามูไร ในตอนแรกเขาได้ตั้งชื่อตนเองว่า *โทเซ* (桃青, *Tosei*) ตามบทกวีโทเซ ซึ่งหมายถึงผลพีชเล็ก ๆ ด้วยบาโชมีความยกย่องนับถือในตัวกวีจีนชื่อหลี่ ไป๋ (李白, Lǐ Bái) ซึ่งหมายถึงลูกพลัมสีขาว

ในปี ค.ศ. 1666 เมื่อเจ้านายเก่าได้สิ้นชีวิตลง และมีเจ้านายใหม่ซึ่งเป็นพี่น้องของเจ้านายเดิมขึ้นมาปกครอง เขาได้เลือกกลับไปบ้าน แทนที่จะรับตำแหน่งต่อในฐานะซามูไร และย้ายไปเอโดะในปี ค.ศ. 1675 (ปัจจุบันคือโตเกียว) ต่อมาในปี ค.ศ. 1678 ที่เอโดะ เขาได้รับตำแหน่งให้เป็นปรมาจารย์ไฮกุ หรือ *โซโช* (宗匠, sōshō) และเริ่มชีวิตของกวีอาชีพ ในปี ค.ศ. 1680 ได้ย้ายไปยังฟูกูงาวะ (ส่วนหนึ่งของเอโดะ) และได้เริ่มปลูกต้นบาโช (芭蕉, Bashō, แปลว่า: ต้นกล้วย) ที่เขาชื่นชอบในบริเวณสวน ภายหลังจากเขาที่ได้ใช้ชื่อตัวเองว่าบาโช

ในช่วงชีวิต บาโชได้ออกเดินทางท่องเที่ยวไปหลายแห่ง สถานที่ที่มีชื่อเสียงในประวัติศาสตร์ของญี่ปุ่น และสถานที่ที่ปรากฏในงานประพันธ์ การท่องเที่ยวเหล่านี้มีส่วนสำคัญในงานเขียนของเขา สถานที่บางแห่งได้ส่งเสริมให้มีจินตนาการที่ยิ่งใหญ่ ในการเดินทางบะโชได้พบสานุศิษย์ และสอนพวกเขาด้วยเร็งงะ (連歌, renga)

บทประพันธ์ที่มีชื่อเสียงที่สุดของชาโชคือ *โอกุ โนะ โฮโซมิจิ* (奥おくの細道ほそみち, *Oku no Hosomichi*, แปลว่า: เส้นทางสายเล็ก ๆ ลึกเข้าไป) เขียนขึ้นภายหลังจากการเดินทางของบาโชและลูกศิษย์ ซึ่งเริ่มจากเอโดะในวันที่ 24 มีนาคม ค.ศ. 1689 และพวกเขาเดินทางไปโทโฮกุและโฮกูริกุ จากนั้นจึงกลับสู่เอโดะในปี ค.ศ. 1691 การเดินทางในหนังสือนี้จบลงที่โองากิและมิโนะ (ปัจจุบันคือจังหวัดกิฟุ) ด้วยบทหนึ่งในไฮกุที่เขาแสดงความหมายโดยนัยว่า จะเดินทางไปศาลเจ้าอิเซะต่อ ภายหลังจากการพักอยู่ที่โองากิ

บาโชเสียชีวิตเพราะโรคภัยไข้เจ็บในช่วงต้นฤดูใบไม้ผลิในปี ค.ศ. 1694 ที่โอซากะ ภายในบ้านของลูกศิษย์ที่เขาร่วมเดินทางไปด้วย ก่อนสิ้นใจ บาโชได้เขียนไฮกุสุดท้าย 

*ในการเดินทางฉันล้มป่วย*
*ความฝันวิ่งอยู่รอบกาย*
*ในทุ่งที่ปกคลุมด้วยหญ้าแห้ง*
*旅に病んで夢は枯野をかけ廻る*
*Tabini yande*
*Yume ha kareno wo*
*Kake meguru*

บทกวีที่มีชื่อเสียงของบะโช
--------------------------

"สระเก่าเอ๋ย"

*สระเก่าเอ๋ย*
*กบกระโดดลงไป*
*เสียงของน้ำ*
*古池や蛙飛びこむ水の音*
*Furuike ya*
*Kawazu tobikomu*
*Mizu no oto*

เกร็ด
-----

เกี่ยวกับ **บาโช** (Bashō, 芭蕉) หรือ ต้นกล้วย

เนื่องจากสภาพอากาศนั้นหนาวเย็นเกินกว่าที่กล้วยจะมีผลได้ ว่ากันว่า เขาตั้งใจว่าจะสื่อความหมายของบทกวีที่มิอาจมีผล หรือไร้ผล และเนื่องจากบาโชได้ศึกษาเซน เช่นนี้ เป็นไปตามแนวคิดของเซน

บทความและลิงก์ที่เกี่ยวข้อง
---------------------------


คอมมอนส์ มีภาพและสื่อเกี่ยวกับ:  
**มัตสึโอะ บาโช**

* flagสถานีย่อยประเทศญี่ปุ่น
* สถานีย่อยโลกวรรณศิลป์

* ไฮกุ
* มัตสึโอะ บาโช
* เร็งงะ
* มัตสึโอะ บาโช
* มัตสึโอะ บาโช  เก็บถาวร 2005-03-20 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* ไฮกุ
* *เส้นทางสายเล็ก ๆ ไปสู่ทางเหนือ* *Oku no Hosomichi* เก็บถาวร 2005-04-03 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน ในภาษาญี่ปุ่นและอังกฤษ
* **Bosque de Bambú, camino del haiku - Bashô - Oku no Hosomichi** *Japones - Español*

| การควบคุมรายการหลักฐาน แก้ไขสิ่งนี้ที่วิกิสนเทศ |
| --- |
| ทั่วไป | 
* ISNI
	+ 1
* VIAF
	+ 1
* เวิลด์แคต

 |
| หอสมุดแห่งชาติ | 
* นอร์เวย์
* ชิลี
* สเปน
* ฝรั่งเศส (ข้อมูล)
* กาตาลุญญา
* เยอรมนี
* อิตาลี
* อิสราเอล
* สหรัฐ
* ลัตเวีย
* ไต้หวัน
* ญี่ปุ่น
* เช็กเกีย
* ออสเตรเลีย
* กรีซ
* เกาหลี
* โครเอเชีย
* เนเธอร์แลนด์
* โปแลนด์
* สวีเดน

 |
| พจนานุกรมชีวประวัติ | 
* เยอรมนี

 |
| ฐานข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ | 
* CiNii (Japan)

 |
| อื่น ๆ | 
* Faceted Application of Subject Terminology
* มิวสิกเบรนซ์ ศิลปิน
* RISM (France)
	+ 1
* RERO (Switzerland)
	+ 1
* Social Networks and Archival Context
* SUDOC (France)
	+ 1
* Trove (Australia)
	+ 1

 |

อ้างอิง
-------

1. ↑  佐藤編(2011)、p.248-249、松尾芭蕉関係年表
2. ↑  阿部(1986)、p.235-241 略年譜、p.1-34 誕生と身辺・郷党の秀才
3. ↑  高橋(1993)、p.303 略年譜、p.4-9 松尾忠右衛門宗房の寛文時代