**ขบวนการสุดยอดสรรพสัตว์ ไลฟ์แมน** หรือในชื่อญี่ปุ่น **โจจูเซ็นไต ไลฟ์แมน** (ญี่ปุ่น: 超獣戦隊ライブマン; โรมาจิ: *Chōjū Sentai Raibuman*; อังกฤษ: Choujyu Sentai Liveman) เป็นละครโทคุซัทสึชุดซูเปอร์เซ็นไตซีรีส์ลำดับที่ 12 ออกอากาศทางโทรทัศน์ในประเทศญี่ปุ่นเมื่อวันที่ 26 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1988 ถึงวันที่ 17 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1989 มีจำนวนทั้งหมด 49 ตอน เป็นขบวนการเรื่องสุดท้ายของรัชศกโชวะ

ส่วนในประเทศไทย สถานีโทรทัศน์สีกองทัพบกช่อง 7 เป็นผู้ได้รับลิขสิทธิ์ในการออกอากาศในชื่อ *ขบวนการ ไลฟ์แมน* โดยเริ่มฉายครั้งแรกในเดือน สิงหาคม พ.ศ. 2534 โดยครั้งแรกนั้นออกอากาศทุกวันพุธในช่วงเวลา 16.00-16.30 น. แต่ว่าในเดือนกันยายนได้ย้ายเวลาเป็น 17.00 น. และย้ายออกอากาศอีกครั้งโดยออกอากาศทุกวันพฤหัสบดีและวันศุกร์เวลา 17.30 น. จนจบเรื่อง 

ลิขสิทธิ์ในการจัดจำหน่ายรูปแบบวิดีโอเป็นของ บริษัท วิดีโอสแควร์ จำกัด ในชื่อ *Liveman* หลายปีต่อมา ซีรีส์นี้ได้ถูกจัดจำหน่ายในรูปแบบวิดีโออีกครั้ง โดย บริษัท ไรท์พิคเจอร์ จำกัด ในชื่อ *ขบวนการ ไลฟ์แมน*

ประวัติ
-------

ขบวนการสุดยอดสรรพสัตว์ ไลฟ์แมน เป็นผลงานที่อยู่ในช่วงปีที่ฉลองครบรอบ 10 ปีของซูเปอร์เซ็นไตซีรีส์ ซึ่งในช่วงนั้นเป็นการนับจาก แบทเทิลฟีเวอร์ เจ

โดยรูปแบบของเรื่องได้ปรับเปลี่ยนรูปแบบโดยเปลี่ยนจากสมาชิกหลัก 5 คนเป็น 3 คนเหมือนกับ ขบวนการสุริยะ ซันวัลคัน และมีหุ่นยนต์ยักษ์ 2 ตัวประกอบร่างร่วมกัน

เนื้อเรื่อง
-----------

สถาบันวิจัยอคาเดเมียร์ที่อยู่บนเกาะอคาเดเมียร์ โดยการนำของศาสตราจารย์โฮชิ ได้รวบรวมผู้มีความสามารถ ในด้าน ต่างๆ เพื่อมา คัดเลือก ไปเป็นตัวแทนวิจัยที่สถานีวิจัยอวกาศสเปสอแคเดย์เมียร์ โดยผู้ที่เข้ามาคัดเลือกมี 3 คน คือ สึกิคาตะ เคนจิ, มาเซนดะ ริน และ โอมูระ โก 
มีความคิดที่จะใช้วิทยาศาสตร์ไปในทางชั่วร้าย ทั้งสามคนจึงหนีไปอยู่กับศาสตราจารย์บีอาสผู้ชั่วร้าย โดยขณะที่กำลังจะหนีขึ้นยานพอดี ยูสุเกะ โจ , เมงุมิ ทาคูจิ และมาริ กำลังทดลองชุดเสริมสภาพร่างกายแต่ยังไม่สมบูรณ์ได้พบเข้าและห้ามสึกิฮาตะแต่สึกิฮาตะกลับนำปืนเลเซอร์ยิงใส่พวกยูสุเกะ แต่ทาคูจิและมาริที่ใส่ชุดเสริมสภาพร่างกายนำตัวเองเข้ามากันไว้ทำให้เสียชีวิตและสึกิฮาตะกับอีก 2 คน ก็หนีขึ้นยานไปได้ การเสียเพื่อนไป 2 คนทำให้ ยูสุเกะ โจ และ เมงุมิ รวมถึง ศาสตราจารย์โฮชิ ที่อยู่ในเหตุการณ์ไม่คิดจะไปสเปสอคาเดเมียร์อีก แต่ทำการทดลองชุดและอาวุธต่างๆ เพราะคิดว่าอีกไม่นานพวกสึกิฮาตะจะต้องมาก่อความวุ่นวายแน่

สองปีต่อมา พวกสึกิฮาตะก็กลับมาทำลายฐานอคาเดเมียร์และยานสเปสอคาเดเมียร์ ทำให้คนที่ไปกับยานจบชีวิตจนหมด แต่โชคดีที่ยูสุเกะ โจ เมงุมิไม่ได้ไปแต่การโจมตีครั้งนี้ทำให้ศาตราจารย์โฮชิต้องจบชีวิตไปเช่นกัน ส่วนสึกิฮาตะได้กลายเป็น ดร.เคมป์ ส่วนอีกสองคนกลายเป็นมาเซนด้าและดร.อ๊อฟเรอร์ แต่ยูสุเกะ โจ และเมงุมิ ก็ได้ทดลองชุดเสริมพลังสำเร็จกลายเป็นไลฟ์แมนต่อสู้กับกองทัพของศาสตราจารย์บีอาส

ตัวละคร
-------

### ขบวนการสุดยอดสรรพสัตว์ ไลฟ์แมน

██ **เรด ฟอลคอน** (レッドファルコン) / **อามามิยะ ยูสึเกะ** (天宮勇介)
นักเรียนของ เอิร์ธ อะคาเดมี่ เป็นนักเรียนที่เด่นด้านกิจกรรม มีความเป็นผู้นำสูง
ท่าไม้ตาย - **ฟอลคอน เบรก** , **ฟอลคอน สไตร์ค**
██ **เยลโล่ ไลอ้อน** (イエローライオン) / **โอฮาระ โจ** (大原丈)
นักเรียนของ เอิร์ธ อะคาเดมี่ มีความสามารถด้านการเล่นสเก็ตบอร์ด
ท่าไม้ตาย - **ไลอ้อน พั๊นซ์ ไฟเออร์** , **ไลอ้อน พั๊นซ์ แอ็กแท็ค**
██ **บลู ดอลฟิน** (ブルードルフィン) / **มิซาคิ เมกุมิ** (岬めぐみ)
นักเรียนของ เอิร์ธ อะคาเดมี่ เป็นนักเรียนดีเด่น
██ **แบล็ค ไบซัน** (ブラックバイソン) / **ยาโนะ เท็ตสึยะ** (矢野鉄也)
น้องชายของทาคุจิ เป็นคนที่2ของบ้านยาโนะ เข้าร่วมทีมไลฟ์แมน พร้อมกับจุนอิจิ มีความสามารถในด้านการชกมวยสากล
ท่าไม้ตาย - **ไบซัน แฟลช** , **ไบซัน สปาร์ค**
██ **กรีน ไซ** (グリーンサイ) / **ไอคาวะ จุนอิจิ** (相川純一)
น้องชายของ มาริ เข้าร่วมทีมพร้อมกับเท็ตสึยะ มีความสามารถในด้านการเล่นรักบี้
### ผู้เกี่ยวข้องกับไลฟ์แมน

**ดร. โฮชิ** (星博士)
นักวิทยาศาสตร์ แห่ง เอิร์ธ อะคาเดมี่ เป็นอาจารย์ของไลฟ์แมน อุปกรณ์ของไลฟ์แมนเกือบทุกชิ้นล้วนเกิดจากการประดิษฐ์ของดร.โฮชิ ทั้งสิ้น
ถึงแม้ดร.โฮชิ จะสามารถรอดจากการโจมตีของโวลท์ได้ (ในสภาพบาดเจ็บสาหัส) แต่กลับเสียชีวิต หลังจากที่ทำคลอดหญิงสาวที่รอดชีวิตจากการโจมตีของโวลท์ โดยสาเหตุการเสียชีวิต เนื่องจาก ทนพิษบาดแผลไม่ไหว (ปรากฏตัวในตอนที่ 1-2)
**โคลอน** (コロン)
หุ่นยนต์ระบบ A.I. เพศหญิง ที่ดร.โฮชิ ประดิษฐ์ขึ้น ทำหน้าที่ดูแลแกรนด์ ทอทัลและเป็นผู้ช่วยของไลฟ์แมน สามารถต่อสู้ได้อย่างคล่องแคล่วเหมือนมนุษย์ทั่วไป
ความสามารถพิเศษของโคลอน คือ การเต้นท่ามูนวอล์ก ของไมเคิล แจ็คสัน และการขี่มอเตอร์ไซต์วิบากเสมือนมืออาชีพ
**ยาโนะ ทาคุจิ** (矢野卓二)
เพื่อนร่วมชั้นของไลฟ์แมน มีน้องชาย 2 คน (ทัตสึยะและทาเคชิ) เสียชีวิตเนื่องจากถูกทสึคิงาตะ เคนจิ ยิงปืนจนเสียชีวิต (ปรากฏตัวในตอนที่ 1)
**ยาโนะ ทาเคชิ** (矢野武志)
น้องชายคนเล็กของตระกูลยาโนะ (ปรากฏตัวในตอนที่ 5)
**มุราโอะ โทชิโกะ** (尾村俊子)
**มิซากิ โยจิโร่** (岬与一郎)
**ไอคาวะ มาริ** (相川麻理)
เพื่อนร่วมชั้นของไลฟ์แมน มีน้องชาย 1 คน (จุนอิจิ) เสียชีวิตเนื่องจากถูกทสึคิงาตะ เคนจิ ยิงปืนจนเสียชีวิตเช่นกัน (ปรากฏตัวในตอนที่ 1)
**ศจ.โดโรธี** (ドロテ博士)
นักวิทยาศาสตร์หญิง หัวหน้ากลุ่มอะคาเดมี่ที่เท็ตสึยะกับจุนอิจิสนิท เป็นผู้พัฒนาไบซัน ไลเนอร์ และ ไซ ไฟเออร์ รวมไปถึงระบบA1ที่ใช้ในการขับเคลื่อนของไลฟ์ บ็อกเซอร์ ขึ้นมาแด่ไลฟ์แมน เดินทางมายังแกรนด์ ทอทัล เพื่อมอบระบบให้กับไลฟ์แมน (ปรากฏตัวตอนที่ 30)

อาวุธ อุปกรณ์ และ พาหนะของไลฟ์แมน
---------------------------------

**ทวิน เบรส**
อุปกรณ์แปลงร่างของไลฟ์แมน สวมที่ข้อมือทั้ง 2 ข้าง ด้วยการเอามือขวาทับมือซ้าย คล้ายรูปกากบาทพร้อมกับแปลงร่าง
รหัสแปลงร่าง - เรียกชื่อนักรบแต่ละคน (เช่น "เรด ฟอลคอน "เป็นต้น) ภายหลังได้เปลี่ยนเป็น "ไลฟ์แมน" เมื่อมีสมาชิกครบทั้ง 5 คน
**ไลฟ์บัสเตอร์**
ปืนพกของไลฟ์แมน สามารถปรับเปลี่ยนเป็นรูปแบบดาบ ได้
**ฟอลคอน ซอร์ด**
ดาบของเรด ฟอลคอน ใช้ในการต่อสู้ช่วงแรก
**ฟอลคอน เซเบอร์**
ดาบของเรด ฟอลคอน ในรูปแบบกระบี่ พัฒนามาจากฟอลคอน ซอร์ด
**ไลอ้อน พั๊นช์**
นวมรูปสิงโตของเยลโล่ ไลอ้อน ใช้ในการชกคู่ต่อสู้และการปล่อยแสงสีเหลือง ใช้ในการต่อสู้กับโวลท์ในช่วงแรกๆ
**ไลอ้อน บาซูก้า**
ปืนบาซูก้าของเยลโล่ ไลอ้อน ใช้ในการโจมตีศัตรูจำนวนมาก โดยพัฒนา*ไลอ้อน พั๊นซ์*ให้สามารถโจมตีศัตรูจำนวนมากโดยติดตั้งปืนบาซูก้าเข้าไปที่ใต้นวม , ไลอ้อน บาซูก้า ใช้ในการต่อสู้กับโวลท์ในช่วงครึ่งหลัง ตั้งแต่การเปลี่ยนชุดประจำตัวของไลฟ์แมน และแบล็คกับกรีนเข้าร่วมกลุ่ม
**ดอลฟิน แอร์โรว์**
ธนูของบลู ดอลฟิน โจมตีด้วยการยิงศรแสงสีฟ้าแบบเดี่ยว หรือ ยิงศรสีฟ้าแบบจำนวนมาก สามารถต่อสู้ร่วมกับโมโต ดอลฟิน ได้
**ไบซัน ร็อด**
กระบองของแบล็ค ไบซัน สามารถใช้เป็นดาบ หรือ โจมตีด้วยการยิงแสงสีม่วงออกไป
**ไซ คัตเตอร์**
บูมเมอร์แรงคู่ของกรีน ไซ ใช้ในการโจมตีจำนวนมาก เมื่อขว้างจะปรากฏแสงสีเขียวขึ้นมา
**ทริปเปิ้ล บาซูก้า**
บาซูก้าขนาดย่อมที่เกิดจากการรวมอาวุธของ ฟอลคอน ซอร์ด,ไลอ้อน บาซูก้า และ ดอลฟิน แอร์โรว์
**ไบโมชั่น บัสเตอร์**
บาซูก้าขนาดใหญ่ เกิดจากการเรียกของไลฟ์แมน ผ่านทางสัญญาณบนหมวก (ดวงตาของสัตว์บนหมวกแต่ละคน) เป็นอาวุธที่ใช้ในการเผด็จศึก
**โมโต ฟอลคอน**
มอเตอร์ไซต์ของเรด ฟอลคอน ที่ปากสามารถเปิดออกเป็นไฟส่องทางได้ในเวลากลางคืน
**โมโต ไลอ้อน**
มอเตอร์ไซต์ของเยลโล่ ไลอ้อน ที่ปากสามารถเปิดออกเป็นไฟส่องทางได้ในเวลากลางคืน
**โมโต กอลฟิน**
มอเตอร์ไซต์ของบลู ดอลฟิน ที่ปากสามารถเปิดออกเป็นไฟส่องทางได้ในเวลากลางคืน
**ไลฟ์ คูก้า**
รถกระบะที่เกิดจากการประดิษฐ์ของไลฟ์แมน (เรด,เยลโล่ และ บลู) และโคลอน ใช้ในการต่อสู้และไล่ล่าพวกโวลท์ ภายหลังได้เป็นพาหนะส่วนตัวของแบล็คและกรีน แทน

หุ่นยนต์ของไลฟ์แมน
------------------

**ไลฟ์ โรโบ**
เกิดจากการรวมร่างของ เจ็ท ฟอลคอน ,แลนด์ ไลอ้อน และ อควา ดอลฟิน โดย เจ็ท ฟลอคอน ทำหน้าที่เป็นส่วนหัว ลำตัวช่วงล่างถึงต้นขา และปีกหลัง ,แลนด์ ไลอ้อน ทำหน้าที่เป็นลำตัวช่วงบน แขนทั้ง 2 ข้าง และ อควา ดอลฟิน ทำหน้าที่เป็นส่วนขาทั้ง 2 ข้าง
รหัสรวมร่าง - **รวมร่าง! Live dimesion**
ข้อมูลจำเพาะ - สูง **51** เมตร , หนัก **497** ตัน , พลัง **1,900** แรงม้า
อาวุธ - **ดาบสัตวเดช** (โชจูเคน ;超獣剣) , **ไลฟ์ ชิลด์** , **ดับเบิ้ล แคนนอน**
ท่าไม้ตาย - **ซูเปอร์ ไลฟ์ แครช** ,**สตรองค์ แครช ดาวน์** , **ไลฟ์ โรโบ บีม** (เป็นการปล่อยลำแสงสายฟ้าจากหน้าอกของหุ่น มีพลังในการโจมตีระดับกลาง) ,**ไลฟ์ โรโบ พั๊นซ์**
**ไลฟ์ บ็อกเซอร์**
เกิดจากการรวมร่างของ ไบซัน ไลเนอร์ และ ไซ ไฟเออร์ โดย ไบซัน ไลเนอร์ เป็นส่วนหัว ลำตัวช่วงบน แขน และเท้าซ้าย ส่วน ไซ ไฟเออร์ ทำหน้าที่เป็น ขาทั้ง 2 ข้าง และเท้าขวา
รหัสรวมร่าง - **รวมร่าง! Boxer dimesion**
ข้อมูลจำเพาะ - สูง **46.7** เมตร , หนัก **465** ตัน , พลัง **1,300** แรงม้า
ท่าไม้ตาย - **มิราเคิล บิ๊ก โบล์ว** , **พิสตัน พั๊นช์**
**ซูเปอร์ ไลฟ์ โรโบ**
เกิดจากการรวมร่างของ ไลฟ์ โรโบ และ ไลฟ์ บ็อกเซอร์ โดย ไบซัน ไลเนอร์ เป็น เกราะขาทั้ง2ข้าง เกราะหัว,เกราะลำตัวช่วงล่าง (กระโปรง) และหัวไหล่ซ้าย ส่วน ไซ ไฟเออร์ เป็น เกราะแขนทั้ง 2 ข้างและไหล่ขวา
ซูเปอร์ ไลฟ์ โรโบ เป็นหุ่นยนต์รวมร่างที่ทาคุจิ กับ มาริ ได้คิดค้นระบบรวมร่างขึ้นมาอย่างลับๆโดยข้อมูลและระบบการรวมร่างได้ถูกเก็บไว้2ที่ โดยแผนผังการรวมร่างของหุ่น ถูกเก็บไว้ในซูเปอร์คอมพิวเตอร์ บนเกาะอะคาเดมี่ และระบบA1 ซึ่งเป็นระบบที่เพิ่มพลังให้กับไลฟ์ บ็อกเซอร์และใช้ในการรวมร่างกับไลฟ์ โรโบ ถูกเก็บไว้กับศจ.โดโรธี
รหัสรวมร่าง - **รวมร่าง! Super live dimesion**
ข้อมูลจำเพาะ - สูง **60** เมตร ,หนัก **953** ตัน , พลัง **5,200** แรงม้า
ท่าไม้ตาย - **ซูเปอร์ บิ๊ก บลัสต์** (เป็นการปล่อยลำแสงลูกไฟจากหน้าอกหุ่น โดยทำการรวบรวมพลังงานจากหัวไหล่ทั้ง 2 ข้างและพลังงานจากส่วนหัว เป็นท่าไม้ตายที่พัฒนามาจากท่า ไลฟ์ โรโบ บีม ทำให้มีพลังในการทำลายเพิ่มขึ้นมากกว่าเดิม) , **สปาร์ค แอ็กแท็ค**
### ไลฟ์แมชชีน

ไลฟ์ แมชชีน คือ สิ่งประดิษฐ์ที่ ดร.โฮชิ ได้สร้างขึ้นมา (ก่อนที่ตนเองจะเสียชีวิต) เพื่อรับมือกับการโจมตีของโวลท์
เพื่อป้องกันไม่ให้โวลท์ นำไปใช้ในทางที่ไม่ถูกต้อง ดร.โอชิ จึงทำการเก็บข้อมูลของไลฟ์ แมชชีน ลงใน มินิซีดี และฝากให้ โคลอน เพื่อนำไปให้ไลฟ์แมน ใช้งาน โดยโคลอน เก็บมินิซีดีไว้ที่อกซ้าย
**เจ็ท ฟอลคอน**
ยานโจมตีทางอากาศรูปแบบนกเหยี่ยวของเรด ฟอลคอน ใช้ในการก่อกวนพวกโวลท์ มีอาวุธเป็นกงเล็บ (ปรากฏตัวตั้งแต่ตอนที่ 2)
อาวุธ - *ฟอลคอน บีม* , *ฟอลคอน ครอว์*
**แลนด์ ไลอ้อน**
ยานโจมตีทางพื้นดินรูปแบบสิงโตของเยลโล่ ไลอ้อน ใช้ในการโจมตีพวกโวลท์ เน้นการโจมตีด้วยการกัด และปืน2กระบอกจากส่วนบนของแลนด์ ไลอ้อน (ปรากฏตัวตั้งแต่ตอนที่ 1)
อาวุธ - *ไลอ้อน แคนนอน*
**อควา ดอลฟิน**
ยานโจมตีทางน้ำรูปแบบปลาโลมาของบลู ดอลฟิน ใช้ในการโจมตีทางน้ำและพื้นดิน นอกจากนี้ยังใช้เป็นเรือดำน้ำในการสืบค้น สามารถบรรทุกคนได้สูงสุดถึง 4 คน (ปรากฏตัวตั้งแต่ตอนที่ 2)
อาวุธ - *ดอลฟิน มิซไซล์* (มิซไซล์ที่ส่วนหลังคาของยาน มีทั้งหมดข้างละ2ลูก โจมตีได้ครั้งละ 4 ลูก)
**ไบซัน ไลเนอร์**
ยานโจมตีทางพื้นดินรูปแบบกระทิง ผสมรถบรรทุก ของแบล็ค ไบซัน โจมตีด้วยลำแสงจากด้านหน้าของไบซัน ไลเนอร์ สามารถบรรทุกคนได้สูงสุดถึง 3 คน (แบล็ค ไบซัน ,เรด ฟอลคอน และ เยลโล่ ไลอ้อน)
อาวุธ - *ไบซัน บีม*
**ไซ ไฟเออร์**
ยานโจมตีทางพื้นดินรูปแบบแรด ผสมรถดับเพลิง ของกรีน ไซ โจมตีด้วยจรวดมิซไซล์จากด้านหน้าส่วนของบันไดกระเช้าของไซ ไฟเออร์ สามารถบรรทุกคนได้สูงสุดถึง 2 คน (กรีน ไซ และ บลู ดอลฟิน)
อาวุธ - *ไฟเออร์ มิซไซล์* (มิซไซล์ที่ด้านหน้าบันไดกระเช้า ทั้งหมดข้างละ1ลูก โจมตีได้ครั้งละ 2 ลูก)
**แมชชีน บัฟฟาโล**
ยานแม่ของไลฟ์แมน ทำหน้าที่ส่งไลฟ์แมชชีน ทั้ง 5 ออกไปต่อสู้
### ฐานทัพของไลฟ์แมน

**แกรนด์ ทอทัล**
ฐานทัพของไลฟ์แมนมีรูปร่างคล้ายเต่า ซึ่งถูกสร้างโดย ดร.โฮชิ โดยปกติจะซ่อนตัวในทะเล เมื่อโวลท์ทำการโจมตี แกรนด์ ทอทัลจะโผล่ขึ้นเหนือน้ำ เพื่อส่งยานแมชชีน บัฟฟาโล และไลฟ์แมชชีน ออกไปต่อสู้ทันที

จักรวรรดิ์สมองกลโวลท์
---------------------

**จักรวรรดิ์สมองกลโวลท์** (武装頭脳軍ボルト) เป็นกลุ่มจักรรวรรดิ์อัจฉริยะที่ใช้ในทางที่ผิดโดยการเอาความรู้และวิทยาศาสตร์มาไว้อยู่เบื้องหน้าหากผู้ใดมีคะแนนของโวลท์ครบ 1000 คะแนนทำให้สมองของคนๆนั้นเป็นส่วนหนึ่งในการครองโลก
**มหาศาสตราจารย์ บีอาส** (大教授ビアス) / **จักรพรรดิน้อย บีอาส** (少年王ビアス)
ผู้นำของโวลท์ เป็นนักวิทยาศาสตร์อัจฉริยะแต่กลับใช้ในทางที่ผิดโดยเชื่อว่ามนุษย์เป็นสิ่งชั้นต่ำ
**ดร.เคมป์** (ドクター・ケンプ) / **ทสึคิงาตะ เคนจิ** (月形 剣史) / **เคียวจูชิโน** (恐獣ヅノー)
นักเรียนของเอิร์ธ อะคาเดมี่ ในอดีตเป็นเพื่อนของยูสึเกะ เป็นคนที่ฆ่าทาคุจิและมาริ โดยเข้าร่วมกับโวลท์และได้ดัดแปลงร่างกายเป็นอสูรผู้สวยงาม
**บิจู เคมป์** (美獣ケンプ)
**เคียวจู เคมป์** (恐獣ケンプ)
**ดร.มาเซนดะ** (ドクター・マゼンダ) / **เซนดะ รุอิ** (仙田 ルイ)
นักเรียนของเอิร์ธ อะคาเดมี่ ในอดีตเป็นคู่ปรับของเมกุมิและเป็นคนที่ยูสึเกะแอบชอบแต่ไม่สนใจเนื่องจากไม่ชอบพวกนักเรียนที่ได้คะแนนน้อยโดยเข้าร่วมกับโวลท์และได้ดัดแปลงร่างกายเป็นไซบอร์ก
รุอิเสียชีวิตด้วยการฆ่าตัวตายเนื่องจากรุอิไรับคะแนน 1000 คะแนนจากโวลท์ทำให้ต้องกลายเป็นโรโบมาเซนดะทำให้ไม่มีสมองของรุอิ
**แมชชีน มาเซนดะ** (マシン・マゼンダ)
**โรโบมาเซนดะ** (ロボマゼンダ)
**โอมูระ โก** (尾村 豪) / **ดร.ออฟบลาร์** (ドクター・オブラー)
นักเรียนของเอิร์ธ อะคาเดมี่ ในอดีตเป็นเพื่อนของโจได้เข้าร่วมเป็นพวกโวลท์แต่ว่ากลับไม่ผ่านการเป็นสมาชิกของโวลท์โกจึงขอร้องให้เคนจิและรูอิเข้าร่วมโวลท์เนื่องจากในวัยเด็กนั้นโกถูกกดดันจากแม่ของตนเนื่องจากการเรียนหนังสือให้เก่งขึ้นทำให้โกไม่มีเวลาเล่นกับเพื่อนเหมือนกับเด็กโดยร่างของโกนั้นได้ดัดแปลงเป็นสัตว์ปีศาจภายหลังได้กลับเป็นร่างเดิมเนื่องจากถูกลงโทษที่ทำงานไม่สำเร็จและได้สำนึกคืนมาแต่ต้องสูญเสียความทรงจำไปในที่สุด
**จูจิน ออฟบลาร์** (獣人オブラー)
**บูซุจิมะ อาราชิ** (毒島 嵐) / **ดร.อาซูร่า** (ドクター・アシュラ)
สมาชิกใหม่ของโวลท์แต่เดิมเป็นเพียงแค่นักเลงอันตพาลในเมืองและมีพละกำลังสู้กับซึโนจูได้ในระดับหนึ่งเกลียดชังคนที่ฉลาดกว่าตนและเกลียดการเรียนในด้านเลขคณิต แต่ก็ถูกจับตัวเข้าองกรโดยการพัฒนาสมองด้านความอัจฉริยะและดัดแปลงร่างกายบางส่วน
**ชูร่าทรี** (シュラー三人衆)
**การ์ดนอยค์ กัซ** (ガードノイド・ガッシュ)
หุ่นยนต์รับใช้ผู้ซื่อสัตย์ของดร.บีอาส เป็นหุ่นยนต์ที่คอยทำหน้าที่ดูแลกิจการภายในฐานบัญชาการ และสร้างซึโนจู รวมไปถึงการขยายร่างให้กับเหล่าซึโนจูในแต่ละตอน แต่สุดท้าย ก็ตายพร้อมๆกับดร.บีอาส โดยเขาเป็นคนปลอบขวัญดร.บีอาสก่อนสิ้นใจ และฉายภาพความทรงจำเพื่อย้ำเตือนถึงสิ่งที่สวยงามบนโลกให้ผู้คนได้ระลึกถึงวันที่พวกตนจะเข้ามาทำลาย เนื้อแท้เขาไม่ใช่หุ่นยนต์ที่ชั่วร้าย แค่อยู่ผิดฝ่ายเท่านั้นเอง
**มนุษย์ดาวกิลด์ กิลโดส** (ギルド星人ギルドス)
**มนุษย์ดาวบุจจิ บุตจี้** (チブチ星人ブッチー)

อ้างอิง
-------

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------

* Official Choujyu Sentai Liveman website เก็บถาวร 2012-06-16 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน (ในภาษาญี่ปุ่น)

| * ด
* ค
* ก
ซูเปอร์เซ็นไตซีรีส์ |
| --- |
| 

| ทีวีซีรีส์ |
| --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| ลำดับที่ 1 - 2 | 
* โกเรนเจอร์
* แจ็คเกอร์

 |
| ลำดับที่ 3 - 15 | 
* แบทเทิลฟีเวอร์
* เด็นจิแมน
* ซันวัลคัน
* โกกุลไฟว์
* ไดน่าแมน
* ไบโอแมน
* เชนจ์แมน
* แฟลชแมน
* มาสค์แมน
* ไลฟ์แมน
* เทอร์โบเรนเจอร์
* ไฟว์แมน
* เจ็ทแมน

 |
| ลำดับที่ 16 - 25 | 
* จูเรนเจอร์
* ไดเรนเจอร์
* คาคุเรนเจอร์
* โอเรนเจอร์
* คาร์เรนเจอร์
* เมกะเรนเจอร์
* กิงกะแมน
* โกโกไฟว์
* ไทม์เรนเจอร์
* กาโอเรนเจอร์

 |
| ลำดับที่ 26 - 35 | 
* เฮอร์ริเคนเจอร์
* อาบะเรนเจอร์
* เดกะเรนเจอร์
	+ ตัวละคร
* มาจิเรนเจอร์
	+ ตัวละคร
	+ พลังเวทมนตร์
* โบเคนเจอร์
	+ ตัวละคร
* เกคิเรนเจอร์
	+ ตัวละคร
* โกออนเจอร์
	+ ตัวละคร
* ชินเคนเจอร์
	+ ตัวละคร
* โกเซย์เจอร์
	+ การ์ด
* โกไคเจอร์

 |
| ลำดับที่ 36 - 45 | 
* โกบัสเตอร์ส
* เคียวริวเจอร์
	+ ไดโนฟอร์ซ เบรฟ
* ทคคิวเจอร์
* นินนินเจอร์
* จูโอเจอร์
* คิวเรนเจอร์
* ลูแปงเรนเจอร์ VS แพทเรนเจอร์
* ริวโซลเจอร์
* คิราเมเจอร์
* เซ็นไคเจอร์

 |
| ลำดับที่ 46 - | 
* ดงบราเธอร์ส
* คิงโอเจอร์
* บูนบูมเจอร์

 |
| ผลงานนอกและตอนพิเศษ | 
* อากิบะเรนเจอร์
* สุดยอดขบวนการเซ็นไต

 |

 |

 |
| 

| ภาพยนตร์ |
| --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| ภาพยนตร์ช่วงฤดูร้อน | 
* กาโอเรนเจอร์
* เฮอร์ริเคนเจอร์
* อาบะเรนเจอร์
* เดกะเรนเจอร์
* มาจิเรนเจอร์
* โบเคนเจอร์
* เกคิเรนเจอร์
* โกออนเจอร์
* ชินเคนเจอร์
* โกเซย์เจอร์
* โกไคเจอร์
* โกบัสเตอร์ส
* เคียวริวเจอร์
* ทคคิวเจอร์
* นินนินเจอร์
* จูโอเจอร์
* คิวเรนเจอร์
* ลูแปงเรนเจอร์ VS แพทเรนเจอร์
* ริวโซลเจอร์
* ดงบราเธอร์ส
* คิงโอเจอร์

 |
| ภาพยนตร์เทศกาลซูเปอร์เซ็นไต | 
* โกออนเจอร์ VS เกคิเรนเจอร์
* ชินเคนเจอร์ VS โกออนเจอร์ ฉบับจอเงิน BANG!!
* โกเซย์เจอร์ VS ชินเคนเจอร์
* โกไคเจอร์ VS เกียบัน
* โกบัสเตอร์ส VS โกไคเจอร์
* เคียวริวเจอร์ VS โกบัสเตอร์ส
* ทคคิวเจอร์ VS เคียวริวเจอร์
* นินนินเจอร์ VS ทคคิวเจอร์
* จูโอเจอร์ VS นินนินเจอร์

 |
| ซูเปอร์เซ็นไต MOVIE ปาร์ตี้ | 
* ริวโซลเจอร์ VS ลูแปงเรนเจอร์ VS แพทเรนเจอร์
* คิราเมเจอร์

 |
| ซูเปอร์เซ็นไต MOVIE เรนเจอร์ 2021 | 
* คิราเมเจอร์
* ริวโซลเจอร์
* เซ็นไคเจอร์

 |
| ภาพยนตร์ครอสโอเวอร์ | 
* แจ็คเกอร์ VS โกเรนเจอร์
* ซูเปอร์เซ็นไตเวิลด์
* 199 ฮีโร่ สุดยอดสงครามประจัญบาน

|  |  |
| --- | --- |
| ซูเปอร์ฮีโร่ไทเซ็น | 
* มหาศึกรวมพลังฮีโร่
* มหาศึกรวมพลังฮีโร่ Z
* อภิมหาศึกมาสค์ไรเดอร์
* มหาศึกฮีโร่ประจัญบาน
* อภิมหาศึกรวมพลซูเปอร์ฮีโร่!

 |
| ภาพยนตร์ครอสโอเวอร์อื่นๆ | 
* ซูเปอร์ฮีโร่เซ็นคิ

 |

 |

 |

 |
| 

| ออริจินัลวิดีโอ และ ซีรีส์เว็บ |
| --- |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| V ซินีม่า | 

|  |  |
| --- | --- |
| VS ซีรีส์ | 
* โอเรนเจอร์ โอเร VS คาคุเรนเจอร์
* คาร์เรนเจอร์ VS โอเรนเจอร์
* เมกะเรนเจอร์ VS คาร์เรนเจอร์
* กิงกะแมน VS เมกะเรนเจอร์
* โกโกไฟว์
* โกโกไฟว์ VS กิงกะแมน
* ไทม์เรนเจอร์ VS โกโกไฟว์
* กาโอเรนเจอร์ VS ซูเปอร์เซ็นไต
* เฮอร์ริเคนเจอร์ VS กาโอเรนเจอร์
* อาบะเรนเจอร์ VS เฮอร์ริเคนเจอร์
* เดกะเรนเจอร์ VS อาบะเรนเจอร์
* มาจิเรนเจอร์ VS เดกะเรนเจอร์
* โบเคนเจอร์ VS ซูเปอร์เซ็นไต
* เกคิเรนเจอร์ VS โบเคนเจอร์

 |
| ภาคกลับมาแล้ว | 
* ชินเคนเจอร์
* โกเซย์เจอร์
* โกบัสเตอร์ส
* เคียวริวเจอร์
* ทคคิวเจอร์
* นินนินเจอร์
* จูโอเจอร์

 |
| 10 YEARS AFTER | 
* เฮอริเคนเจอร์
* เดกะเรนเจอร์
* โกออนเจอร์

 |
| V ซิเน็กซ์ | 
* สเปซ สคว็อด
* ลูแปงเรนเจอร์ VS แพทเรนเจอร์ VS คิวเรนเจอร์
* คิราเมเจอร์ VS ริวโซลเจอร์
* เท็น โกไคเจอร์
* เซ็นไคเจอร์ VS คิราเมเจอร์ VS เซ็มไปเจอร์
* ดงบราเธอร์ส VS เซ็นไคเจอร์

 |
| สปินออฟ | 
* คิวเรนเจอร์ Episode of สติงเกอร์

 |

 |
| ซีรีส์เว็บ | 
* ริวโซลเจอร์ (The Master’s Soul)
* คิราเมเจอร์ (โยดอนน่า / โยดอนน่า 2 / โยดอนน่า 3)
* เซ็นไคเจอร์ (เซ็นไคเรด เปิดตัวอย่างยิ่งใหญ่! / ทูไคเซอร์ x โกไคเจอร์)
* ดงบราเธอร์ส (เฮอร์ริเคนเจอร์ with ดงบราเธอร์ส / อาบะเรนเจอร์ with ดงบราเธอร์ส / ดงบราเธอร์ส VS ดงบุรีส์)
* คิงโอเจอร์ (ความลับของราชาราเครส)

 |

 |

 |
| 

| ในสื่อรูปแบบอื่น |
| --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| เทรดดิ้งการ์ดเกม | 
* เรนเจอร์สไตรค์
* ไดซ์โอ (DX, EX)

 |
| วิดีโอเกม | 
* เรนเจอร์ครอส

 |

 |

 |
| 

| อื่นๆ |
| --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| ผลงานที่เกี่ยวข้อง | 
* ซูเปอร์ฮีโร่ ไทม์
* เมทัลฮีโร่ซีรีส์
* มาสค์ไรเดอร์ซีรีส์
* พาวเวอร์เรนเจอร์

 |
| รายการโทรทัศน์ | 
* ซูเปอร์เซ็นไต VS ซีรีส์เธียร์เตอร์
* เดอะ ไฮสคูลฮีโร่ส์

 |

 |

 |