**งานฟุตบอลประเพณีจุฬาฯ-ธรรมศาสตร์** หรือ **งานฟุตบอลประเพณีธรรมศาสตร์-จุฬาฯ** เป็นการแข่งขันฟุตบอลประเพณีระหว่างจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยกับมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 2 มหาวิทยาลัยเก่าแก่ของประเทศไทย เริ่มจัดกิจกรรมครั้งแรกในวันที่ 4 ธันวาคม พ.ศ. 2477 แต่ละมหาวิทยาลัยจะสลับกันเป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขันทุกปี ชื่อของมหาวิทยาลัยที่เป็นเจ้าภาพจะได้รับเกียรติให้ขึ้นต้นชื่องานฟุตบอลประเพณีในปีนั้น สถานที่จัดการแข่งขันจะไม่สลับตามเจ้าภาพ แต่จะจัดงานที่สนามศุภชลาศัย กรีฑาสถานแห่งชาติ ถนนพระรามที่ 1 แขวงวังใหม่ เขตปทุมวัน กรุงเทพมหานคร เป็นประจำทุกปี กองเชียร์ของมหาวิทยาลัยเจ้าภาพจะใช้อัฒจันทร์ฝั่งทิศเหนือ อีกฝ่ายจะใช้อัฒจันทร์ฝั่งทิศใต้

กิจกรรมภายในงานอาจแบ่งเป็น 2 ส่วน คือ การแข่งขันฟุตบอล และกิจกรรมเชื่อมสัมพันธ์ระหว่างนิสิตจุฬาฯ กับนักศึกษามหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เช่น การเดินพาเหรด การเชียร์ การแปรอักษร ขบวนพาเหรดล้อการเมืองและกิจกรรมบำเพ็ญประโยชน์ ในทุกๆ ปี บรรยากาศภายในงานจะถ่ายทอดสดผ่านทางโทรทัศน์รวมการเฉพาะกิจแห่งประเทศไทย และสถานีวิทยุโทรทัศน์แห่งประเทศไทย ตามลำดับ ยกเว้น ครั้งที่ 70 (มีการถ่ายทอดสดผ่านทางช่องไบรต์ทีวีร่วมอยู่ด้วย) และ ครั้งที่ 72 และ 74 ที่ถ่ายทอดสดเฉพาะช่องไทยรัฐทีวีในระบบความคมชัดสูง รายได้หลังหักค่าใช้จ่ายจากการจัดงานทุกปีจะนำไปบริจาคเป็นสาธารณกุศล

ผลการแข่งขันถึงปัจจุบัน มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ชนะ 24 ครั้ง จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยชนะ 18 ครั้ง และเสมอกัน 32 ครั้ง

ประวัติ
-------

พิธีเปิดการแข่งขันครั้งที่ 66 อัฒจันทร์ฝั่งตรงข้ามในภาพเป็นของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
งานฟุตบอลประเพณีจุฬาฯ–ธรรมศาสตร์ ได้จัดขึ้นเป็นครั้งแรกในปี พ.ศ. 2477 โดยกลุ่มนักเรียนโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย เพื่อสร้างความสามัคคีนิสิตในหมู่นิสิตนักศึกษาทั้งสองมหาวิทยาลัย เนื่องจากมุมมองของนักเรียนในสมัยก่อนว่า ผู้เข้าศึกษาในจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยสำเร็จมัธยมศึกษา ส่วนผู้เข้าศึกษาในมหาวิทยาลัยวิชาธรรมศาสตร์และการเมือง (ชื่อในขณะนั้น) ไม่สำเร็จมัธยมศึกษา ทำให้มีการดูถูกกันหรือไม่สนิทสนมกันเหมือนเดิม จึงเป็นแรงบันดาลใจให้นิสิตนักศึกษาทั้งสองมหาวิทยาลัยจัดกิจกรรมสานความสามัคคีและสร้างความปรองดองระหว่างกัน โดยมีแบบอย่างจากการแข่งขันเรือประเพณีระหว่างมหาวิทยาลัยออกซฟอร์ดและ มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ในสหราชอาณาจักร และการแข่งขันเบสบอลประเพณีระหว่างมหาวิทยาลัยเคโอและมหาวิทยาลัยวาเซดะในประเทศญี่ปุ่น แต่กลุ่มผู้ริเริ่มถนัดและสนใจกีฬาฟุตบอลมาตั้งแต่เมื่ออยู่โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย จึงตกลงที่จะจัดการแข่งขันฟุตบอลขึ้น

ผู้ริเริ่มฝ่ายจุฬาฯ ประกอบด้วย ประถม ชาญสันต์ เป็นหัวหน้านิสิตคณะอักษรศาสตร์ในขณะนั้น กับทั้งประสงค์ ชัยพรรค และประยุทธ์ สวัสดิ์สิงห์ เวลานั้น หม่อมราชวงศ์สุมนชาติ สวัสดิวัฒน์ นายกสโมสรนิสิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ทำเรื่องเสนอผ่านกองกิจการนิสิตซึ่งมีหม่อมราชวงศ์สลับ ลดาวัลย์ เป็นผู้รับผิดชอบ เพื่อขออนุมัติจัดงานจากอธิการบดี ส่วนผู้ริเริ่มฝ่ายธรรมศาสตร์ คือ ต่อศักดิ์ ยมนาค และบุศย์ สิมะเสถียร ได้ทำเรื่องเสนอเดือน บุนนาค เลขาธิการมหาวิทยาลัยวิชาธรรมศาสตร์และการเมือง เพื่อขออนุมัติจากผู้ประศาสน์การ เมื่อได้รับฉันทานุมัติจากมหาวิทยาลัยทั้งสองแล้ว งานก็ได้เริ่มขึ้นโดยมีธรรมศาสตร์เป็นเจ้าภาพ จัดที่ท้องสนามหลวงเมื่อวันที่ 4 ธันวาคม พ.ศ. 2477 และมีการเก็บค่าผ่านประตูคนละ 1 บาท รายได้ทั้งหมดมอบให้แก่สมาคมปราบวัณโรคซึ่งเป็นโรคที่ร้ายแรงที่สุดในขณะนั้น

ปีต่อมา ย้ายสถานที่จัดการแข่งขันมายังสนามฟุตบอลโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย จนปี พ.ศ. 2492 ย้ายมาที่สนามศุภชลาศัยถึงปัจจุบัน รายได้ที่เหลือจากการหักค่าใช้จ่ายแล้วมอบให้แก่หน่วยงานการกุศลทุกครั้ง จนปี พ.ศ. 2521 จึงเริ่มนำรายได้ถวายพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร โดยเสด็จพระราชกุศลตามพระราชอัธยาศัย

การพระราชทานถ้วยรางวัลมีขึ้นครั้งแรกในปี พ.ศ. 2492 เมื่อสมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินี เสด็จมาเป็นองค์ประธาน จนปี พ.ศ. 2495 พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เสด็จพระราชดำเนินมาเป็นองค์ประธานและพระราชทานถ้วยรางวัลด้วยพระองค์เอง แต่ปัจจุบัน โปรดให้ผู้แทนพระองค์มาแทน

อัฒจันทร์ฝั่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์แปรอักษร
เหตุการณ์ที่ทำให้ต้องยกเลิกการจัดงานฟุตบอลประเพณีมีหลายครั้ง เช่น พ.ศ. 2485 เกิดอุทกภัยครั้งใหญ่ทั่วกรุงเทพมหานคร, พ.ศ. 2487–2491 เกิดสงครามมหาเอเชียบูรพา, พ.ศ. 2494 เกิดกบฏแมนฮัตตัน, พ.ศ. 2516 – 2518 องค์การนักศึกษามหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์เห็นว่าการจัดงานฟุตบอลประเพณีใช้งบประมาณมาก เป็นกิจกรรมที่ฟุ่มเฟือย, พ.ศ. 2557 เกิดวิกฤตการณ์ทางการเมือง, พ.ศ. 2560 ยกเลิกกิจกรรมเพื่อเป็นการแสดงความอาลัยในช่วงพระราชพิธีพระบรมศพ พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร, ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2564 – 2566 ยกเลิกกิจกรรมเพื่อป้องกันการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 และยกเลิกต่อเนื่องมาถึง พ.ศ. 2567 เนื่องจากปรับรูปแบบการแข่งขันเป็นฟุตบอลสานสัมพันธ์จุฬาฯ–ธรรมศาสตร์แทน

เอกลักษณ์เด่น
-------------

### ขบวนพาเหรด

ตามธรรมเนียมก่อนเข้าสู่การแข่งขัน จะมีการเดินพาเหรด**ขบวนล้อการเมือง** โดยกลุ่มอิสระล้อการเมือง ม.ธรรมศาสตร์ เป็นส่วนหนึ่งในงานฟุตบอลประเพณีธรรมศาสตร์-จุฬาฯ เป็นสิ่งแสดงความคิดความอ่านทางการเมืองของนักศึกษาที่จะต้องโตขึ้นไปอยู่ในสังคมที่ถูกขับเคลื่อนโดยแรงขับทางการเมือง ไม่ว่าจะด้านเศรษฐกิจ สังคมวัฒนธรรม ดังนั้น การทำล้อการเมืองแสดงผ่านหุ่น ผ่านข้อความในป้ายผ้า เป็นบทกลอน จะสะท้อนความคิดเห็นของนักศึกษาหลากหลายคณะในมหาวิทยาลัยจากการเรียนในวิชาต่างๆ ออกมาเป็นตัวหุ่น เป็นป้ายผ้า ซึ่งล้อการเมืองมีมาทุกสมัย ไม่ว่าจะเป็นในยุครัฐบาลที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง หรือรัฐบาลสมัยประชาธิปไตยครึ่งใบ หรือรัฐบาลที่มาจากเสียงข้างมากกว่าหลายล้านเสียงก็ตาม ตรงนี้ล้อการเมืองก็ยังอยู่มาเรื่อยๆ ซึ่งเป็นบรรทัดฐานของการล้อที่ไม่ว่าการเมืองจะเป็นอย่างไร ล้อการเมืองจะไม่ขาดช่วงไปจากสังคมไทย

ในขณะที่**ขบวนสะท้อนสังคม** ของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย รับผิดชอบโดยกลุ่มสะท้อนสังคม เป็นการนำปัญหาของสังคมที่เกิดในรอบปี โดยการนำเสนอผ่านงานศิลปะ อาทิตัวหุ่น และป้ายผ้า ซึ่งการสะท้อนสังคมเป็นหนึ่งในกระบอกเสียงที่สามารถทำได้ในฐานะนิสิต โดยเป็นการแสดงความคิดเห็นที่ไม่มีถูกผิด เพียงแค่ต้องอยู่ในกรอบเท่านั้น

ทั้งขบวนล้อการเมือง และขบวนสะท้อนสังคม มีจุดประสงค์เพื่อเป็นเสมือนกระจกที่สะท้อนถึงปัญหาที่เกิดขึ้นภายในสังคม โดยนำเสนอภายใต้ขอบเขต ซึ่งจะไม่โจมตีไปที่ใครคนใดคนหนึ่ง เพื่อให้นิสิต-นักศึกษา ตลอดจนประชาชนทั่วไป ได้ตระหนักและตื่นตัวต่อปัญหา/สถานการณ์ที่เกิดขึ้น และร่วมกันหาทางแก้ไขเพื่อให้สังคมมีความเป็นอยู่ที่ดียิ่งขึ้น

### จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ขบวนอัญเชิญพระเกี้ยว
#### การอัญเชิญพระเกี้ยว

การอัญเชิญพระเกี้ยวปรากฏหลักฐานครั้งแรกในหนังสือพิมพ์สยามนิกร (พิเศษ) ฉบับวันจันทร์ที่ 28 ธันวาคม พ.ศ. 2507 โดยมีนิสิตหญิง 1 คน เป็นผู้อัญเชิญ โดยการอัญเชิญพระเกี้ยวเข้ามาสู่สนามการแข่งขันเพื่อเป็นขวัญกำลังใจแก่นักกีฬาและกองเชียร์ โดยจะคัดเลือกผู้ที่มีคุณสมบัติเหมาะสมเป็นนิสิตชาย 1 คน และ นิสิตหญิง 1 คน เพื่อเป็นตัวแทนบรรดานิสิตอัญเชิญพระเกี้ยวเข้าสู่สนามแข่งขัน ถึงแม้ว่านิสิตทุกคนต่างมีฐานะเป็นผู้อัญเชิญพระเกี้ยว แต่เนื่องจากในทางปฏิบัตินั้นไม่สามารถให้ทุกคนเป็นผู้อัญเชิญพระเกี้ยวได้ จึงต้องคัดเลือกผู้ที่มีคุณสมบัติเหมาะสมเป็นตัวแทนนิสิตเพื่อทำหน้าที่นี้

อย่างไรก็ดี เมื่อวันที่ 24 ตุลาคม พ.ศ. 2564 องค์การบริหารสโมสรนิสิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย (อบจ.) มีมติในการประชุมสามัญ 29:0 เสียง เห็นควรให้มีการยกเลิกกิจกรรมการคัดเลือกผู้อัญเชิญพระเกี้ยวในงานฟุตบอลประเพณีฯ เนื่องจากเห็นว่าเป็นธรรมเนียมที่สะท้อนถึงความไม่เท่าเทียม และพบว่ามีการบังคับนิสิตให้มาแบกเสลี่ยงโดยอ้างว่าจะมีผลต่อคะแนนการคัดเลือกผู้มีสิทธิ์ใช้หอพัก

#### ประธานเชียร์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ผู้นำเชียร์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยหรือฝั่งจุฬาจะเรียกว่า "ประธานเชียร์" นอกจากจะทำหน้าที่นำเชียร์ ควบคุมจังหวะการร้องเพลงเชียร์ของสแตนด์แล้ว ยังทำหน้าที่เป็นตัวแทนของนิสิตจุฬา ในการประชาสัมพันธ์งานฟุตบอลประเพณีฯ และบำเพ็ญประโยชน์แก่สาธารณะอีกด้วย ในระยะแรกนั้นผู้นำเชียร์หรือประธานเชียร์จะเป็นผู้ให้จังหวะปรบมือแก่กองเชียร์ ต่อมามีการเปลี่ยนแปลงท่าทางของผู้นำเชียร์ขึ้นใหม่ โดยเน้นหลักการสำคัญของผู้นำเชียร์แห่งจุฬาฯ นั้น มี 5 ประการ ได้แก่ การให้จังหวะ การควบคุมกองเชียร์ ความสวยงาม ความพร้อมเพรียง และรูปแบบในการนำเสนอ มีการแต่งตัวให้สวยงาม สร้างสีสันให้กับสแตนด์เชียร์ การสรรหาผู้นำเชียร์ฯ จากการเปิดรับสมัครคัดเลือกอย่างเป็นทางการจากนิสิตทั่วไป ไม่จำกัดคณะและชั้นปี ในแต่ละปีนั้นมีจำนวนผู้ผ่านการคัดเลือกแตกต่างกันออกไปตามความเหมาะสมของผู้สมัครในปีนั้น ๆ โดยทั่วไปแล้วมักมีจำนวนเฉลี่ยรุ่นละ 11-13 คน

#### จุฬาฯ คทากร

จุฬาฯคทากรมีหน้าที่หลักคือ การเดินนำขบวนพาเหรดของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย นอกจากนั้นยังมีหน้าที่แสดงควงคทาประกอบเพลงประจำมหาวิทยาลัยอีกด้วย

### มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

#### ทูตกิจกรรมบำเพ็ญประโยชน์

อัฒจันทร์ฝั่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ขณะกำลังแปรอักษรว่า "รัก CU นะ"
ในอดีตผู้ที่ทำหน้าที่เป็นผู้นำในขบวนอัญเชิญธรรมจักร ถ้วยพระราชทาน ป้ายนามมหาวิทยาลัยวิชาธรรมศาสตร์และการเมือง และดรัมเมเยอร์ ได้มาจากการคัดเลือกเช่นเดียวกับการอัญเชิญพระเกี้ยวของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จนกระทั่งหลังเหตุการณ์ 14 ตุลาในปี พ.ศ. 2516 ประเพณีการคัดเลือกก็ได้งดไป เนื่องจากถูกมองว่าเป็นความฟุ่มเฟือยและเกิดเป็นที่มาของคำขวัญว่า "ธรรมจักรเป็นของชาวธรรมศาสตร์ทุกคน ทุกคนจึงมีสิทธิในการอัญเชิญได้" จึงคงไว้เพียงขบวนอัญเชิญธรรมจักรและรับสมัครทุกคนที่สนใจร่วมแบกเสลี่ยงอัญเชิญโดยไม่มีผู้แทน จนกระทั่งปี พ.ศ. 2544 สมาคมธรรมศาสตร์ในพระบรมราชูปถัมภ์ ได้ฟื้นฟูผู้นำในขบวนอัญเชิญธรรมจักรและดรัมเมเยอร์และทำหน้าที่ในการบำเพ็ญประโยชน์ ตลอดจนการรณรงค์และส่งเสริมให้นักศึกษาร่วมทำกิจกรรมเพื่อสังคมกันมากขึ้นกลับมา ในชื่อว่า "ทูตกิจกรรมบำเพ็ญประโยชน์แห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์" โดยเริ่มตั้งแต่ 2545 เป็นต้นมา หน้าที่ของทูตกิจกรรมบำเพ็ญประโยชน์คือเป็นตัวแทนนักศึกษาในการนำขบวนพาเหรดทั้งหมดของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์เข้าสู่สนาม โดยเป็นผู้อัญเชิญป้ายนามมหาวิทยาลัย ถ้วยพระราชทาน อัญเชิญพานพุ่มนำขบวนอัญเชิญธรรมจักรและดรัมเมเยอร์ รวมถึงการบำเพ็ญประโยชน์ทั้งภายในและภายนอกมหาวิทยาลัย การคัดเลือกทูตกิจกรรมบำเพ็ญประโยชน์แห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์จะพิจารณาถึงทั้งลักษณะ บุคลิก ความรู้ความสามารถ ทั้งในด้านการเรียน และในความรู้เกี่ยวกับมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ การมีจิตอาสา มีคุณธรรมและพร้อมที่จะช่วยเหลือแก่สังคม

#### แม่ทัพเชียร์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

ผู้นำเชียร์แห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์หรือฝั่งธรรมศาสตร์จะเรียกว่า "แม่ทัพเชียร์" เป็นตัวแทนนักศึกษาของมหาวิทยาลัยสำหรับทำหน้านำกองเชียร์ร้องเพลงส่งเสียงเชียร์ ประกอบรหัส สัญญาณ การเคลื่อนไหวร่างกาย หรืออุปกรณ์ เพื่อความพร้อมเพรียง ความสวยงาม และความสนุกสนานของการเชียร์และแปรอักษร โดยทางมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์มีแนวคิดและต้นแบบแรงบันดาลใจจาก ผู้ควบคุมวงดนตรีหรือวาทยากร ที่ทำหน้าที่นำการเล่นดนตรีวงใหญ่หรือการร้องประสานเสียง ผู้นำเชียร์นั้นนอกจากจะมีท่วงท่าสง่างาม ยังมีรหัสสัญญาณมือที่สื่อความหมายสามารถประยุกต์ใช้กับการร้องเพลงเป็นหมู่คณะของกองเชียร์

#### เพลงประจำการแข่งขัน

* เพลงพระราชนิพนธ์ของทั้งสองมหาวิทยาลัย
	+ เพลงของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ คือ เพลงพระราชนิพนธ์ยูงทอง
	+ เพลงของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย คือ เพลงพระราชนิพนธ์มหาจุฬาลงกรณ์
* เพลงจามจุรีประดับโดมในดวงใจ เป็นการนำเพลงของทั้งสองมหาวิทยาลัยมาร่วมกันคือเพลงจามจุรีประดับใจ และเพลงโดมในดวงใจ
* เพลงชั่วดินฟ้า เป็นเพลงของจุฬา และธรรมศาสตร์บอกถึงความรักความสามัคคีของทั้งสองสถาบันนี้
* เพลงธรรมศาสตร์-จุฬา สามัคคี แต่งโดยจิตร ภูมิศักดิ์
* เพลงธรรมศาสตร์-จุฬา ภาราดรณ์ ไม่ปรากฏผู้แต่ง

ผลการแข่งขัน
------------

ผลการแข่งขันจนนับจากปี พ.ศ. 2477 ถึงปัจจุบัน มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ชนะ 24 ครั้ง จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ชนะ 18 ครั้ง และเสมอกัน 32 ครั้ง ดังนี้

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| จุฬาฯ ชนะ | ธรรมศาสตร์ชนะ | เสมอ |
|

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ครั้งที่ | วันที่ | ฝ่ายที่ชนะ | จำนวนประตู |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | 4 ธันวาคม พ.ศ. 2477 | เสมอ | 1–1 |
| 2 | พ.ศ. 2478 | เสมอ | 3–3 |
| 3 | พ.ศ. 2479 | ธรรมศาสตร์ | 4–1 |
| 4 | พ.ศ. 2480 | ธรรมศาสตร์ | 2–1 |
| 5 | พ.ศ. 2481 | ธรรมศาสตร์ | 2–1 |
| 6 | พ.ศ. 2482 | เสมอ | 0–0 |
| 7 | พ.ศ. 2483 | เสมอ | 2–2 |
| 8 | พ.ศ. 2484 | จุฬาฯ | 2–0 |
| 9 | พ.ศ. 2486 | จุฬาฯ | 3–1 |
| 10 | 30 ธันวาคม พ.ศ. 2492 | ธรรมศาสตร์ | 3–2 |
| 11 | 30 ธันวาคม พ.ศ. 2493 | จุฬาฯ | 5–3 |
| 12 | 27 ธันวาคม พ.ศ. 2495 | เสมอ | 0–0 |
| 13 | 19 ธันวาคม พ.ศ. 2496 | ธรรมศาสตร์ | 3–1 |
| 14 | 25 ธันวาคม พ.ศ. 2497 | จุฬาฯ | 1–0 |
| 15 | 24 ธันวาคม พ.ศ. 2498 | เสมอ | 2–2 |
| 16 | 25 ธันวาคม พ.ศ. 2499 | เสมอ | 0–0 |
| 17 | 21 ธันวาคม พ.ศ. 2500 | ธรรมศาสตร์ | 3–1 |
| 18 | 20 ธันวาคม พ.ศ. 2501 | จุฬาฯ | 3–2 |
| 19 | 26 ธันวาคม พ.ศ. 2502 | ธรรมศาสตร์ | 2–1 |
| 20 | 27 ธันวาคม พ.ศ. 2503 | เสมอ | 1–1 |
| 21 | 23 ธันวาคม พ.ศ. 2504 | เสมอ | 1–1 |
| 22 | 22 ธันวาคม พ.ศ. 2505 | เสมอ | 0–0 |
| 23 | 8 มกราคม พ.ศ. 2506 | ธรรมศาสตร์ | 3–1 |
| 24 | 26 ธันวาคม พ.ศ. 2507 | ธรรมศาสตร์ | 3–0 |
| 25 | 25 ธันวาคม พ.ศ. 2508 | ธรรมศาสตร์ | 2–1 |
| 26 | 24 ธันวาคม พ.ศ. 2509 | ธรรมศาสตร์ | 2–0 |
| 27 | 30 ธันวาคม พ.ศ. 2510 | เสมอ | 1–1 |
| 28 | 21 ธันวาคม พ.ศ. 2511 | จุฬาฯ | 2–0 |
| 29 | 27 ธันวาคม พ.ศ. 2512 | ธรรมศาสตร์ | 1–0 |
| 30 | 30 มกราคม พ.ศ. 2514 | เสมอ | 0–0 |
| 31 | 29 มกราคม พ.ศ. 2515 | ธรรมศาสตร์ | 4–0 |
| 32 | 23 ธันวาคม พ.ศ. 2515 | ธรรมศาสตร์ | 2–1 |
| 33 | 31 มกราคม พ.ศ. 2519 | ธรรมศาสตร์ | 2–0 |
| 34 | 21 มกราคม พ.ศ. 2521 | ธรรมศาสตร์ | 1–0 |
| 35 | 20 ธันวาคม พ.ศ. 2522 | จุฬาฯ | 2–0 |
| 36 | 20 มกราคม พ.ศ. 2523 | เสมอ | 0–0 |
| 37 | 31 มกราคม พ.ศ. 2524 | เสมอ | 1–1 |
|

 | 

| ครั้งที่ | วันที่ | ฝ่ายที่ชนะ | จำนวนประตู |
| --- | --- | --- | --- |
| 38 | 27 มกราคม พ.ศ. 2525 | เสมอ | 2–2 |
| 39 | 29 มกราคม พ.ศ. 2526 | เสมอ | 1–1 |
| 40 | 21 มกราคม พ.ศ. 2527 | ธรรมศาสตร์ | 1–0 |
| 41 | 27 มกราคม พ.ศ. 2528 | เสมอ | 1–1 |
| 42 | 26 มกราคม พ.ศ. 2529 | เสมอ | 1–1 |
| 43 | 25 มกราคม พ.ศ. 2530 | ธรรมศาสตร์ | 1–0 |
| 44 | 30 มกราคม พ.ศ. 2531 | จุฬาฯ | 2–1 |
| 45 | 21 มกราคม พ.ศ. 2532 | จุฬาฯ | 2–0 |
| 46 | 20 มกราคม พ.ศ. 2533 | 1-1 |
| 47 | 19 มกราคม พ.ศ. 2534 | เสมอ | 0–0 |
| 48 | 18 มกราคม พ.ศ. 2535 | เสมอ | 1–1 |
| 49 | 23 มกราคม พ.ศ. 2536 | ธรรมศาสตร์ | 2–1 |
| 50 | 22 มกราคม พ.ศ. 2537 | เสมอ | 2–2 |
| 51 | 21 มกราคม พ.ศ. 2538 | จุฬาฯ | 2–1 |
| 52 | 20 มกราคม พ.ศ. 2539 | ธรรมศาสตร์ | 1–0 |
| 53 | 18 มกราคม พ.ศ. 2540 | เสมอ | 1–1 |
| 54 | 7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2541 | เสมอ | 0–0 |
| 55 | 23 มกราคม พ.ศ. 2542 | จุฬาฯ | 2–1 |
| 56 | 15 มกราคม พ.ศ. 2543 | เสมอ | 0–0 |
| 57 | 20 มกราคม พ.ศ. 2544 | จุฬาฯ | 2–0 |
| 58 | 19 มกราคม พ.ศ. 2545 | เสมอ | 2–2 |
| 59 | 25 มกราคม พ.ศ. 2546 | เสมอ | 0–0 |
| 60 | 24 มกราคม พ.ศ. 2547 | เสมอ | 0–0 |
| 61 | 22 มกราคม พ.ศ. 2548 | ธรรมศาสตร์ | 1–0 |
| 62 | 21 มกราคม พ.ศ. 2549 | จุฬาฯ | 2–0 |
| 63 | 20 มกราคม พ.ศ. 2550 | เสมอ | 1–1 |
| 64 | 17 พฤษภาคม พ.ศ. 2551 | เสมอ | 0–0 |
| 65 | 31 มกราคม พ.ศ. 2552 | ธรรมศาสตร์ | 2–0 |
| 66 | 16 มกราคม พ.ศ. 2553 | เสมอ | 0–0 |
| 67 | 5 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2554 | จุฬาฯ | 3–1 |
| 68 | 25 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2555 | จุฬาฯ | 1–0 |
| 69 | 2 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2556 | จุฬาฯ | 1–0 |
| 70 | 7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2558 | ธรรมศาสตร์ | 2–0 |
| 71 | 13 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2559 | ธรรมศาสตร์ | 5–1 |
| 72 | 3 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2561 | เสมอ | 1–1 |
| 73 | 9 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2562 | จุฬาฯ | 2–1 |
| 74 | 8 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2563 | จุฬาฯ | 2–1 |
| 75 |  |  |  |
|

 |

เชิงอรรถ
--------

1. ↑  ชื่อมหาวิทยาลัยใดนำหน้าเป็นเจ้าภาพ

อ้างอิง
-------

1. 1 2  สมาคมนิสิตเก่าจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์. "งานฟุตบอลประเพณีจุฬาฯ-ธรรมศาสตร์: สมาคมนิสิตเก่าจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์ ." *เว็บไซต์ สมาคมนิสิตเก่าจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์.*  (2559 ธันวาคม 7 ที่เข้าถึง).
2. ↑  สวัสดิ์ จงกล. "แรกมีในเมืองไทยเกี่ยวกับฟุตบอลประเพณีจุฬาฯ ธรรมศาสตร์: หอประวัติจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย." *เว็บไซต์ หอประวัติจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.* 18 มีนาคม 2553.  (8 ธันวาคม 2559 ที่เข้าถึง).
3. ↑  www.thairath.co.th. (2018). จุฬาฯ-มธ. พร้อมลุยบอลประเพณี ไทยรัฐทีวี ถ่ายสด 3 ก.พ.. [online] Available at:  [Accessed 2 Feb. 2018].
4. ↑  พาเหรดล้อการเมือง 'สะท้อนสังคม หรือ ท้าทายอำนาจ' ?. 5 กุมภาพันธ์ 2016.
5. ↑  พร้อมมากบอลประเพณี! จุฬาฯ เต้นโชว์ ชูคอนเซ็ปต์ตื่นเต้นได้เลือกตั้ง – มธ. งัดเซอร์ไพรส์กลางสนาม. 7 กุมภาพันธ์ 2562.
6. ↑  หอประวัติจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. "การอัญเชิญพระเกี้ยวในงานฟุตบอลประเพณี: หอประวัติจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย." *เว็บไซต์ หอประวัติจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.* 7 พฤศจิกายน 2552.  (8 ธันวาคม 2559 ที่เข้าถึง).
7. ↑  การอัญเชิญพระเกี้ยวในงานฟุตบอลประเพณี จาก หอประวัติ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
8. ↑  "ยกเลิกพิธีแบกเสลี่ยง "อัญเชิญพระเกี้ยว" งานบอลจุฬา-ธรรมศาสตร์". *คมชัดลึกออนไลน์*. 2021-10-23.
9. ↑  ชมพู-เหลืองแสด, ฟุตบอลประเพณีธรรมศาสตร์-จุฬาฯ ศึกแห่งตำนาน ศักดิ์ศรี และมิตรภาพ, สยามกีฬา, ปีที่ 28, ฉบับที่ 10184, 20 มกราคม 2556, หน้า 19

ดูเพิ่ม
-------

* รักบี้ประเพณีจุฬาฯ-ธรรมศาสตร์
* จตุรมิตรสามัคคี การแข่งขันฟุตบอลประเพณีระดับมัธยมศึกษาระหว่างโรงเรียนชายล้วนเก่าแก่ 4 สถาบันของประเทศไทย
* กีฬา 5 พระเกี้ยว การแข่งขันฟุตบอลของโรงเรียนที่ใช้สัญลักษณ์พระเกี้ยว
* เชียร์ลีดเดอร์แห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
* ฟุตบอลประเพณีสิงห์แดง-สิงห์ดำ

| * ด
* ค
* ก
ฟุตบอลดาร์บีของไทย |
| --- |
| สโมสร | 
* บุรีรัมย์–เมืองทอง
* ชลบุรีดาร์บี
* เมืองทอง–การท่าเรือ
* ไทยแลนด์คลาสสิก
* ปทุมธานีดาร์บี
* สงครามสีน้ำเงิน
* ขอนแก่นดาร์บี
* สี่แควดาร์บี

 |
| สถาบันการศึกษา | 
* จุฬาฯ–ธรรมศาสตร์
* ราชภัฏฯ–ราชมงคลอีสาน
* สวนกุหลาบ-เทพศิรินทร์
* กรุงเทพคริสเตียนวิทยาลัย-อัสสัมชัญ

 |
| ทีมชาติ | 
* ไทย–พม่า
* ไทย–เวียดนาม
* ไทย–อินโดนีเซีย
* ไทย–มาเลเซีย
* ไทย–สิงคโปร์

 |

| * ด
* ค
* ก
จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย |
| --- |
| สัญลักษณ์ | 
* พระเกี้ยว
* เพลงพระราชนิพนธ์มหาจุฬาลงกรณ์
* ครุยและเข็มวิทยฐานะ
* พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
* พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว

 |  |
| คณะ | 
* ครุศาสตร์
* จิตวิทยา
* ทันตแพทยศาสตร์
* นิติศาสตร์
* นิเทศศาสตร์
* พยาบาลศาสตร์
* พาณิชยศาสตร์และการบัญชี
* แพทยศาสตร์
* เภสัชศาสตร์
* รัฐศาสตร์
* วิทยาศาสตร์
* วิทยาศาสตร์การกีฬา
* วิศวกรรมศาสตร์
* ศิลปกรรมศาสตร์
* เศรษฐศาสตร์
* สถาปัตยกรรมศาสตร์
* สหเวชศาสตร์
* สัตวแพทยศาสตร์
* อักษรศาสตร์

 |
| สำนักวิชา | 
* สำนักวิชาทรัพยากรการเกษตร

 |
| วิทยาลัย | 
* บัณฑิตวิทยาลัย
* วิทยาลัยประชากรศาสตร์
* วิทยาลัยปิโตรเลียมและปิโตรเคมี
* วิทยาลัยวิทยาศาสตร์สาธารณสุข
* สถาบันบัณฑิตบริหารธุรกิจศศินทร์
* สถาบันภาษา

 |
| สถาบันวิจัย | 
* สถาบันวิจัยทรัพยากรทางน้ำ
* สถาบันวิจัยพลังงาน
* สถาบันวิจัยโลหะและวัสดุ
* สถาบันวิจัยสังคม
* สถาบันวิจัยสภาวะแวดล้อม
* สถาบันขนส่ง
* สถาบันเทคโนโลยีชีวภาพและวิศวกรรมพันธุศาสตร์
* สถาบันไทยศึกษา
* สถาบันเอเชียศึกษา

 |
| สถาบันสมทบ | 
* วิทยาลัยพยาบาลตำรวจ

 |
| พิพิธภัณฑ์ | 
* พิพิธภัณฑ์มหาวิทยาลัย
* พิพิธภัณฑ์ร่างกายมนุษย์
* พิพิธภัณฑสถานกุมารศัลยศาสตร์
* พิพิธภัณฑ์สมุนไพร
* พิพิธภัณฑสถานธรณีวิทยา
* พิพิธภัณฑสถานธรรมชาติวิทยา
* พิพิธภัณฑสถานปรสิตวิทยาในสัตว์
* พิพิธภัณฑสถานวาจวิทยาวัฑฒน์
* พิพิธภัณฑ์พืช ศาสตราจารย์กสิน สุวะตะพันธุ์
* พิพิธภัณฑสถานออร์โธปิดิกส์
* พิพิธภัณฑ์หอยทากของไทย
* พิพิธภัณฑ์ชลทัศนสถาน
* พิพิธภัณฑ์เทคโนโลยีทางภาพ
* พิพิธภัณฑ์อัญมณีและเครื่องประดับไทย
* พิพิธภัณฑ์พระจุฑาธุชราชฐาน
* พิพิธภัณฑ์พระตำหนักดาราภิรมย์

 |
| สถานที่ | 
* สนามกีฬา
* โรงเรียนสาธิตจุฬาฯ
* โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา
* จามจุรีสแควร์
* สามย่านมิตรทาวน์
* เรือนภะรตราชา
* หอประชุมจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
* โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์
* พระบรมราชานุสาวรีย์สมเด็จพระปิยมหาราชและสมเด็จพระมหาธีรราชเจ้า
* ศาลาพระเกี้ยว
* เรือนไทย
* อุทยาน 100 ปี
* สยามสแควร์
* สยามสแควร์วัน
* เอ็มบีเคเซ็นเตอร์

 |
| กิจกรรมสำคัญ | 
* งานจุฬาฯวิชาการ
* งานฟุตบอลประเพณีฯ
* งานรักบี้ประเพณีฯ

 |
| อื่น ๆ | 
* พื้นที่
* การจัดอันดับ
* วิทยุจุฬาฯ
* สภาคณาจารย์
* สโมสรจามจุรี ยูไนเต็ด
* บุคคลสำคัญ
* ศูนย์หนังสือจุฬาฯ
* ซียู-แบนด์
* สำนักงานจัดการทรัพย์สิน

 |
| 
* หมวดหมู่
* โครงการ
* สถานีย่อย

 |

| * ด
* ค
* ก
มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| --- |
| สัญลักษณ์ | 
* พระธรรมจักร
* เพลงพระราชนิพนธ์ยูงทอง
* ตึกโดม
* หางนกยูงฝรั่ง
* สีเหลือง-สีแดง

 |  |
| ศูนย์ | 
* ท่าพระจันทร์
* รังสิต
* ลำปาง
* พัทยา

 |
| คณะ | 
* ทันตแพทยศาสตร์
* นิติศาสตร์
* พยาบาลศาสตร์
* พาณิชยศาสตร์และการบัญชี
* แพทยศาสตร์
* เภสัชศาสตร์
* รัฐศาสตร์
* วารสารศาสตร์และสื่อสารมวลชน
* วิทยาการเรียนรู้และศึกษาศาสตร์
* วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
* วิศวกรรมศาสตร์
* ศิลปกรรมศาสตร์
* ศิลปศาสตร์
* เศรษฐศาสตร์
* สถาปัตยกรรมศาสตร์และการผังเมือง
* สหเวชศาสตร์
* สังคมวิทยาและมานุษยวิทยา
* สังคมสงเคราะห์ศาสตร์
* สาธารณสุขศาสตร์
* สถาบันเทคโนโลยีนานาชาติสิรินธร

 |
| วิทยาลัย | 
* นวัตกรรม
* นานาชาติปรีดี พนมยงค์
* พัฒนศาสตร์ ป๋วย อึ๊งภากรณ์
* แพทยศาสตร์นานาชาติจุฬาภรณ์
* โลกคดีศึกษา
* สหวิทยาการ

 |
| หน่วยงานวิจัย  และบริการวิชาการ | 
* สำนักหอสมุด
* สำนักทะเบียนและประมวลผล
* สำนักเสริมศึกษาและบริการสังคม
* สำนักทรัพย์สินทางปัญญาและบ่มเพาะวิสาหกิจ
* สถาบันภาษา
* สถาบันไทยคดีศึกษา
* สถาบันเอเชียตะวันออกศึกษา
* สถาบันประมวลข้อมูลฯ
* สถาบันทรัพยากรมนุษย์
* สถาบันพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม
* สถาบันวิจัยและให้คำปรึกษาฯ
* สำนักงานสัญญา ธรรมศักดิ์ฯ
* โครงการสตรีและเยาวชนศึกษา
* หอจดหมายเหตุ
* ศูนย์ออสเตรเลียศึกษา
* ศูนย์เอเปค
* ศูนย์อินเดียศึกษา
* ศูนย์ศึกษารัสเซียและเครือรัฐเอกราช
* ศูนย์สัตว์ทดลอง
* อุทยานการเรียนรู้ป๋วย 100 ปี

 |
| วันสำคัญ | 
* วันธรรมศาสตร์
* วันปรีดี พนมยงค์
* วันป๋วย อึ๊งภากรณ์
* วันสัญญา ธรรมศักดิ์
* วันกบฏสันติภาพ
* วันสันติภาพไทย
* วันมหาปิติ
* วันมหาวิปโยค

 |
| คณะบุคคล | 
* สภามหาวิทยาลัย
* สภาอาจารย์
* สภาข้าราชการ
* สมาคมธรรมศาสตร์ฯ
* สภานักศึกษา
* องค์การนักศึกษา
* กกต.มธ.

 |
| สวัสดิการและบริการ | 
* โรงพยาบาลธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ
* โรงเรียนสาธิตแห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
* สำนักพิมพ์ มธ.
* โรงพิมพ์ มธ.
* ศูนย์หนังสือ มธ.
* สำนักงานจัดการทรัพย์สิน
* สหกรณ์ออมทรัพย์
* ศูนย์บริการการกีฬา
* กลุ่มอาคารหอพักเอเชี่ยนเกมส์
* โรงเรียนอนุบาลแห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
* โรงเรียนประถมศึกษาธรรมศาสตร์
* โรงเรียนธรรมศาสตร์คลองหลวงวิทยาคม

 |
| อื่น ๆ | 
* จิตวิญญาณธรรมศาสตร์
* หางนกยูงฝรั่ง
* บุคคลสำคัญ
* สโมสรโดม เอฟซี
* สนามฟุตบอลธรรมศาสตร์ รังสิต
* งานฟุตบอลประเพณีจุฬาฯ–ธรรมศาสตร์
* งานรักบี้ฟุตบอลประเพณีจุฬาฯ–ธรรมศาสตร์

 |
| หมวดหมู่ • โครงการ • สถานีย่อย |