สตรีสูงศักดิ์ของรัฐวุยก๊กในศตวรรษที่ 3
หน้านี้เป็นชื่อบุคคลจีน นามสกุลคือ *เซี่ยโหว (夏侯)*

**แฮฮัวเหลง** หรือ **แฮหัวเหลง** มีชื่อในภาษาจีนกลางว่า **เซี่ยโหว ลิ่ง-นฺหวี่** (จีน: 夏侯令女; พินอิน: *Xiàhóu Lìngnǚ*) เป็นสตรีสูงศักดิ์และสมาชิกของตระกูลแฮฮัวหรือแฮหัว (夏侯 *เซี่ยโหว*) ที่เป็นชนชั้นสูงในยุคสามก๊กของจีน แฮฮัวเหลงและตระกูลรับใช้ในรัฐวุยก๊กตลอดชีวิต แฮฮัวเหลงมีชื่อเสียงจากบทบาทในเหตุการณ์ก่อนอุบัติการณ์สุสานโกเบงเหลง โดยยังคงซื่อสัตย์ต่อวุยก๊กและคัดค้านความต้องการของตระกูลที่ต้องการให้นางแต่งงานใหม่และเข้าร่วมในการรัฐประหารของสุมาอี้ที่ล้มอำนาจโจซอง แฮฮัวเหลงเฉือนอวัยวะบนใบหน้าส่วนหนึ่งออกให้เสียโฉมทุกครั้งที่ถูกขอให้แต่งงานใหม่ การกระทำของแฮฮัวเหลงได้รับความชื่นชมจากสุมาอี้ผู้ซึ่งยอมให้แฮฮัวเหลงมีบทบาทในการสืบมรดกของเชื้อสายตระกูลโจต่อไป 

ข้อมูลที่โดดเด่นที่สุดของแฮฮัวเหลงมาจาก*เลี่ย-นฺหวี่จฺว้าน* (列女傳; "ชีวประวัติสตรีตัวอย่าง") ของหฺวางฝู่ มี่ (皇甫謐) ซึ่งน่าจะเป็นตำราสอนใจสตรีในลัทธิขงจื๊อ จากการกระทำอันกล้าหาญของแฮฮัวเหลงที่ยังคงซื่อสัตย์ต่อตระกูลโจแม้ตระกูลโจจะเสื่อมอำนาจลงก็ตาม เรื่องราวของแฮฮัวเหลงจึงเป็นอมตะในฐานการกระทำแห่งความซื่อสัตย์โดยสตรีที่น่าจดจำที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์

ลำดับพงศ์พันธุ์และการเข้าสู่ตระกูลโจ
------------------------------------

แฮฮัวเหลงเป็นบุตรสาวของเซี่ยโหว เหวินหนิง (夏侯文寧) ในบรรดาญาติของแฮฮัวเหลงมีขุนพลที่มีชื่อเสียงคือแฮหัวตุ้นและแฮหัวเอี๋ยนผู้รับใช้โจโฉผู้ก่อตั้งรัฐวุยก๊ก คนอื่น ๆ ที่อาจเป็นญาติของแฮฮัวเหลง ได้แก่ เซี่ยโหวชื่อ (夏侯氏) ผู้สมรสกับเตียวหุยจากรัฐจ๊กก๊ก, แฮหัวป๋า (夏侯霸 *เซี่ยโหว ป้า*) ขุนพลวุยก๊กผู้แปรพักตร์ไปเข้าด้วยรัฐจ๊กก๊กภายหลังจากการบุกขึ้นเหนือของเกียงอุยเริ่มต้นได้ไม่นาน, เซี่ยโหว ฮุย (夏侯徽) สมาชิกของตระกูลโจและภรรยาของสุมาสู (บุตรชายของสุมาอี้) การเสียชีวิตของเซี่ยโหว ฮุยก่อให้เกิดความตึงเครียดระหว่างตระกูลสุมาและตระกูลโจ บุตรสาวของเซี่ยโหวชื่อ (ภรรยาของเตียวหุยและหลานสาวของแฮหัวเอี๋ยน) 2 คนคือ จักรพรรดินีจิงไอ่ (เตียวซี) และจักรพรรดินีเตียวกลายเป็นจักรพรรดินีของรัฐจ๊กก๊ก ทำให้ตระกูลแฮหัว (แฮฮัว) ถูกแบ่งเป็น 2 ฝ่าย

แฮฮัวเหลงได้สมรสทางการเมืองกับโจวุนซก (曹文叔 *เฉา เหวินชู*) ลูกพี่ลูกน้องของโจซองผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ ทำให้แฮฮัวเหลงได้กลายเป็นชนชั้นสูง ในชีวิตสมรสของแฮฮัวเหลงไม่เคยมีบุตร

อุบัติการณ์สุสานโกเบงเหลง
-------------------------

ข้อมูลเพิ่มเติม: อุบัติการณ์สุสานโกเบงเหลง
เมื่อไม่นานก่อนที่การก่อรัฐประหารโค่นล่มโจซองจะเริ่มต้น โจวุนซกสามีของแฮฮัวเหลงเสียชีวิต เวลานั้นเนื่องด้วยการต่อต้านสมาชิกของตระกูลโจขยายตัวมากขึ้นและความนิยมของตระกูลสุมาก็มากขึ้น เซี่ยโหว เหวินหนิงบิดาของแฮฮัวเหลงจึงเข้าร่วมกับฝ่ายที่ต่อต้านตระกูลโจ เซี่ยโหว เหวินหนิงตัดสินใจจะให้แฮฮัวเหลงแต่งงานใหม่เข้าตระกูลใหม่เพื่อตัดสัมพันธ์กับตระกูลโจ แต่แฮฮัวเหลงต้องการจะรักษาเกียรติของตนเองและคงความซื่อสัตย์ต่อตระกูลโจจึงยอมตัดผมและเฉือนหูของตนเองเพื่อแสดงการปฏิเสธต่อคำขอของบิดา

ในวันที่ 5 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 249 โจซองและน้องชาย 2 คนคือโจอี้ (曹羲 *เฉา ซี*) และโจหุ้น (曹訓 *เฉา ซฺวิ่น*) ออกจากนครหลวงลกเอี๋ยงตามเสด็จจักรพรรดิโจฮองไปสักการะบรรพชนที่สุสานโกเบงเหลง (高平陵 *เกาผิงหลง*) หลังจากนั้นจึงจะไปล่าสัตว์นอกนครลกเอี๋ยง สุมาอี้ขุนพลที่มีชื่อเสียงที่บิดาของแฮฮัวเหลงนับถือได้ฉวยโอกาสนี้เข้าก่อการรัฐประหารและเข้าบัญชาการกำลังทหารที่ประจำการในลกเอี๋ยง

เมื่อสุมาอี้ควบคุมนครหลวงลกเอี๋ยงและออกฎีกาแสดงรายการความผิดจำนวนมากที่โจซองเคยกระทำ โจซองยอมจำนนและยอมสละอำนาจหลังจากได้รับคำมั่นจากสุมาอี้ว่าตัวโจซองและครอบครัวจะได้รับการไว้ชีวิต ภายหลังสุมาเข้าเฝ้ากวยทายเฮาและบังคับให้พระองค์มีพระราชเสาวนีย์ให้จับกุมโจซองและเหล่าน้องชายในข้อหากบฏ ครั้นวันที่ 9 กุมภาพันธ์ โจซองและเหล่าน้องชายรวมถึงผู้สนับสนุนถูกตั้งข้อหากบฏและถูกประหารชีวิตพร้อมกับครอบครัว

หลังจากการเสียชีวิตของโจซอง แฮฮัวเหลงเฉือนจมูกของตนเองเพื่อตอบโต้คำขอของคนในครอบครัวที่ให้ตัดสัมพันธ์กับตระกูลโจที่สิ้นอำนาจ คนในครอบครัวต่างตกตะลึงกับการกระทำของแฮฮัวเหลงแล้วพูดว่า "ชีวิตของเราบนแผ่นดินนี้เปรียบเหมือนฝุ่นบางเบาบนใบหญ้าอ่อน เหตุใดเจ้าต้องทรมานตนเองขนาดนี้ นอกจากนี้ตระกูลของสามีเจ้าก็ถูกทำลายล้างจนสิ้นแล้ว จะยังรักษาพรหมจรรย์อยู่เพื่อประโยชน์อันใด"

แฮฮัวเหลงตอบกลับด้วยความดูถูกการกระทำอันขี้ขลาดของครอบครัวตนเองว่า:

> "ข้าได้ยินว่าบุคคลผู้ทรงคุณค่าย่อมไม่ละทิ้งหลักการของตนเพราะโชคชะตาที่เปลี่ยนแปลงไป และบุคคลผู้ชอบธรรมก็ไม่เปลี่ยนความคิดในแง่ของการรักษาหรือการทำลาย ขณะที่ตระกูลโจรุ่งเรือง ข้าก็รักษาพรหมจรรย์ของตนเองไว้ บัดนี้ตระกูลโจสูญสิ้นไปแล้ว ข้าจะกล้าละทิ้งได้อย่างไร แม้แต่สัตว์ยังไม่ทำเช่นนี้ แล้วข้าจะทำได้อย่างไร"
> 
> 

เมื่อสุมาอี้ได้ยินเรื่องการกระทำอันกล้าหาญของแฮฮัวเหลงก็ชื่นชมความซื่อสัตย์ของแฮฮัวเหลง และอนุญาตให้แฮฮัวเหลงรับบุตรบุญธรรมที่เป็นญาติของโจซองเพื่อให้สืบเชื้อสายของตระกูลโจต่อไป 

การก่อรัฐประหารของสุมาอี้เพิ่มอิทธิพลให้กับตระกูลสุมาและปูทางให้ราชวงศ์จิ้นของตระกูลสุมามาแทนที่การปกครองของวุยก๊กในที่สุดในปี ค.ศ. 266 แฮฮัวเหลงยังคงอยู่ในอาณาเขตของตระกูลสุมาและเลี้ยงบุตรบุญธรรมคนหนึ่งที่มีความเกี่ยวข้องทางเชื้อสายโดยตรงกับโจโฉ ด้วยบุตรบุญธรรมคนนี้แฮฮัวเหลงจึงได้สืบมรดกของเชื้อสายตระกูลโจต่อไป

ดูเพิ่ม
-------

* ผาง เอ๋อ (龐娥) หรือเจ้า เอ๋อ (趙娥) อีกหนึ่งสตรีในยุคสามก๊ก ที่มีเรื่องราวปรากฏใน*เลี่ย-นฺหวี่จฺว้าน* ของหฺวางฝู่ มี่

หมายเหตุ
--------

1. ↑  ชื่อ "แฮฮัวเหลง" ปรากฏใน*สามก๊ก ฉบับเจ้าพระยาพระคลัง (หน)* ตอนที่ 79 ในความว่า "มีนางคนหนึ่งเปนบุตร**แฮฮัวเหลง** เปนเมียโจวุนซกน้องโจซอง" ความว่า "บุตรแฮฮัวเหลง" นั้นแปลจากภาษาจีนว่า "เซี่ยโหวลิ่ง-นฺหวี่" (夏侯令女) ซึ่งอาจแปลได้ว่า "บุตรสาวของเซี่ยโหว ลิ่ง (แฮฮัวเหลง)" เพราะคำว่า "นฺหวี่" (女) สามารถแปลว่า "บุตรสาว" ได้ แต่แท้จริงแล้ว "เซี่ยโหว ลิ่ง-นฺหวี่" เป็นชื่อจริงทั้งหมด คือมีชื่อตัวว่า "ลิ่ง-นฺหวี่" และคำว่า "นฺหวี่" ในที่นี้เป็นส่วนหนึ่งของชื่อตัว
2. ↑  วัน*เจี๋ยอู่* (甲午) ของเดือน 1 ในศักราชเจียผิงปีที่ 1 ตามพระราชประวัติโจฮองใน*จดหมายเหตุสามก๊ก* เล่มที่ 4

อ้างอิง
-------

1. ↑  "สามก๊ก ตอนที่ ๗๙". *วัชรญาณ*. สืบค้นเมื่อ March 15, 2024.
2. ↑  *The Confucian Four Books for Women: A New Translation of the Nü Sishu and the Commentary of Wang Xiang* (ภาษาอังกฤษ). Oxford University Press. 2018-04-02. ISBN 978-0-19-046091-4.
3. ↑  鞠锋 (2017-03-01). *三国人物家庭教育启示录* (ภาษาจีน). Beijing Book Co. Inc. ISBN 978-7-5171-2175-6.
4. ↑  柏楊 (1998). *柏楊曰：讀通鑑，論歷史(３)* (ภาษาจีนกลางสำเนียงไต้หวัน). 遠流出版. ISBN 978-957-32-3542-2.
5. ↑  (嘉平元年春正月甲午，車駕謁高平陵。) *จดหมายเหตุสามก๊ก* เล่มที่ 4.
6. ↑  司馬光 (1983). *資治通鑑* (ภาษาจีน). 遠流出版公司.

บรรณานุกรม
----------

* Lee, Lily Xiao Hong & Stefanowska, A.D. (2007). *Biographical Dictionary of Chinese women: Antiquity through Sui, 1600 B.C.E-618 C.E*. M.E. Sharpe, Inc.

| * ด
* ค
* ก
บุคคลสำคัญในวุยก๊ก |
| --- |
| จักรพรรดิ | 
* โจผี
* โจยอย
* โจฮอง
* โจมอ
* โจฮวน

 |
| จักรพรรดินี | 
* เปียนซี
* เอียนซี
* กุยฮุย
* มอซือ
* กวยทายเฮา
* จักรพรรดินีเจิน
* เตียวฮองเฮา
* จักรพรรดินีหวาง
* จักรพรรดินีเปี้ยน (มเหสีของโจมอ)
* จักรพรรดินีเปี้ยน (มเหสีของโจฮวน)

 |
| องค์ชายและราชนิกูลชาย | 
* โจเจียง
* โจสิด
* โจฮู
* เฉา ก้ง
* เฉา ก้าน
* เฉา กุ่น
* เฉา จฺวิ้น
* เฉา จฺวี้
* เฉา เจี้ยน
* เฉา เปียว
* เฉา เม่า (อ๋องแห่งเล่อหลิง)
* เฉา ยง
* เฉา สฺวิน
* เฉา เสีย
* เฉา เหยี่ยน
* เฉา หรุย
* เฉา หลิน (อ๋องแห่งตองไฮ)
* เฉา หลิน (อ๋องแห่งไพก๊ก)
* เฉา หลี่
* เฉา ฮุย

 |
| เจ้าหญิงและราชนิกูลหญิง | 
* โจเฮา
* เฉา เซี่ยน
* เฉา หฺวา
* หลิว ม่าน
* เจ้าหญิงตงเซียง
* เจ้าหญิงอานหยาง

 |
| ผู้สำเร็จราชการแผ่นดิน | 
* โจซอง
* สุมาอี้
* สุมาสู
* สุมาเจียว
* สุมาเอี๋ยน

 |
| ขุนนางฝ่ายพลเรือน | 
* กงซุน หฺว่าง
* กว่าน หนิง
* กาเซี่ยง
* กาอุ้น
* โกหยิว
* จงฮิว
* จูจ้าน
* เจียวเจ้
* โจง่าน
* โจจุ้น
* โจอี้
* ชาง ฉือ
* ซุนจู
* ตังเจี๋ยว
* ตังสิม
* ตันกุ๋น
* เตงปิด
* เตงเหยียง
* เตียวต๋อง
* เตียวบ้อ
* ปิดห้วน
* เป้า ซฺวิน
* ลิเตียน
* เล่าเซียว
* เล่าหัว
* เลียงกี๋
* หลีซิน
* หันค่าย
* หุยสิว
* อองก๋วน
* อองลอง
* อุยก๋วน
* เอียวจ๋ง
* ฮวนกาย
* ฮวนห้อม
* ฮัวหิม
* ฮูสวน
* แฮหัวหุย
* แฮหัวฮุย
* แฮหัวโฮ
* แฮเฮาเหียน
* โฮอั๋น

 |
| ขุนนางฝ่ายทหาร | 
* กองซุนเอี๋ยน
* กากุ๋ย
* กุยห้วย
* กุอั๋น
* คันห่อง
* เคาทู
* เค้าอิ๋น
* งักจิ้น
* งักหลิม
* งุยเป๋ง
* จงป้า
* จงโฮย
* จีนล่ง
* จูกัดสู
* จูกัดเอี๋ยน
* จูเหลง
* โจจิ๋น
* โจเจียง
* โจหยิน
* โจหอง
* โจหุ้น
* โจฮิว
* ซินต๋ำ
* ซินเป
* ซินหงี
* ซิหลง
* ซุนเล้
* ต้านท่าย
* เตงงาย
* เตาอี้
* เตียวคับ
* เตียวเลี้ยว
* เตียวอี้
* เตียวฮอ
* ไต้เหลง
* บังเต๊ก
* เบ้งตัด
* บุนขิม
* บุนเพ่ง
* บุนเอ๋ง
* บู๊ขิวเขียม
* ปีเอียว
* ลิหิม
* สุมาปอง
* สุมาเล่าจี๋
* หมันทอง
* อองสง
* อิกิ๋ม
* อินเล้
* อุยก๋วน
* เอียวเก๋า
* เอียวฉิว
* เฮ็กเจียว
* แฮหัวซง
* แฮหัวตุ้น
* แฮหัวป๋า
* แฮหัวหลิม
* โฮจุ้น

 |
| สตรีที่มีชื่อเสียงคนอื่น ๆ | 
* กัว หฺวาย
* จาง ชางผู
* จาง ชุนหฺวา
* เจ้าหญิงฉางชาน
* ชุยชื่อ
* ซัวเอี๋ยม
* ซินเหียนเอ๋ง
* เซี่ยโหว ฮุย
* ผาง เอ๋อ
* เว่ย์ ฮฺวาฉุน
* สฺวิน ฉ่าย
* สฺวี อี้
* หวาง ยฺเหวียนจี
* หยาง เยี่ยน
* หวาง อี้
* หยาง ฮุย-ยฺหวี
* แฮฮัวเหลง

 |
| บุคคลที่มีชื่อเสียงคนอื่น ๆ | 
* กวนลอ
* กองซุนสิว
* แก่หวน
* ปีเอี๋ยน
* ปู้ตู้เกิน
* ม้ากิ้น
* ลิวฮู
* ลุนติด
* ห่อปี
* อองเกี๋ยน
* เอียวจอ
* โอยเอี๋ยน

 |