**เกมโอเพนซอร์ส** (อังกฤษ: Open Source Game) คือซอฟต์แวร์เกมที่ถูกพัฒนาและแจกจ่าย ตามสัญญาอนุญาตแจกจายซอฟต์แวร์แบบโอเพนซอร์ส ได้แก่ GNU ,BSD หรือสัญญาอนุญาตแจกจ่ายและแกไขซอฟต์แวร์อื่นๆที่นับว่าเป็นโอเพนซอร์ส ตามที่ Open Source Initiative ได้ระบุไว้

ที่มา
-----

การที่มีการพัฒนาซอฟต์แวร์แบบโอเพนซอร์สเกิดขึ้น เช่นระบบ ลินุกซ์ ,โอเพนออฟฟิศดอตอ็อก เพื่อตอบสนองความต้องการของผู้ใช้งานโอเพนซอร์สที่ชื่นชอบในการเล่นเกม จึงได้มีการพัฒนาซอฟต์แวร์ เกมเอนจิน เพื่อพัฒนาเกมส์ในแบบโอเพนซอร์ส แล้วนำไปแจกจ่ายให้ผู้ที่สนใจ นำไปใช้ในการพัฒนาเกมส์ ส่วนหนึ่งถูกสร้างเป็นเกมเพื่อการค้า แต่อีกส่วนก็ถูกนำออกมาเป็นเกมเพื่อการแจกจ่ายให้เล่นได้ฟรี ทั้งยังสามารถแก้ไขซอร์สโค้ด เพื่อพัฒนาให้ดียิ่งขึ้นได้ ในลิขสิทธิ์โอเพนซอร์สบางประเภท ยังสามารถนำไปใช้ในทางพาณิชย์ได้อีกด้วย

ผู้เริ่มต้นการพัฒนาเกมส์โอเพนซอร์ส
----------------------------------

เดิมทีนั้น ซอฟต์แวร์พัฒนาเกมส์แบบโอเพนซอร์ส จะเป็นการสร้างในรูปแบบของ SDK หรือ Software Development Kit ซึ่งก็เป็นการเพิ่มคำสั่งหรือคลาสให้กับตัว Compiler ของภาษาคอมพิวเตอร์ทั่วๆไป ซึ่งผนวกการใช้ API ที่มีอยู่เช่น DirectX หรือ OpenGL แต่หลังจาก John D. Carmack เกมโปรแกรมเมอร์ผู้พัฒนาเกมสามมิติชื่อดังอย่างเกม Quake และ Doom ได้นำ Game Engine ที่เคยมีอยู่มาเผยแพร่เป็นโอเพนซอร์สภายใต้สัญญาอนุญาตแจกจ่ายแบบ GNU ซึ่งทำให้นักพัฒนาเกมส์ทั่วโลกที่เคยซื้อเกมเอนจินอย่าง Id Tech มาให้ในราคาหลายล้านก็ต้องตกใจกัน เพระราคาสูงแพงหายไปเหลือเพียงของฟรีเท่านั้น แต่ก็ทำให้เกมโอเพนซอร์สได้เพิ่มเทคนิคขึ้นมาอีกหลายอย่าง ทำให้เกิดการนำโอเพนซอร์สไปใช้ในอุตสาหกรรมเกมมากขึ้น

ซอฟต์แวร์พัฒนาเกมส์โอเพนซอร์ส
-----------------------------

ซอฟต์แวร์ในการใช้พัฒนาเกมส์โอเพนซอร์ส แบ่งออกเป็นสามกลุ่ม คือ

**เกมเอนจิน**

1. Quake Engine
2. Irrlicht Engine
3. OGRE Engine
4. Blender Game Engine
5. Delta 3D Engine
6. Ren'Py
7. Panda3D
8. Crystal Space 3D

**แอนิเมชัน**

1. Blender 3D
2. Wings 3D

**เสียง**

1. Audacity
2. LMMS

เกมโอเพนซอร์ส แบ่งตามรูปแบบการเล่น
----------------------------------

**เกมแอคชัน**

1. SuperTux เกมสามมิติคู่บารมีลินุกซ์ เพนกวินบนภูเขาน้ำแข็ง
2. X-Moto เกมขับมอเตอร์ไซค์วิบาก
3. XEvil คล้ายเกม Castle Mania (เกมแส้) ตะลุยไปในปราสาทผีสิง

**เกมยิงปืนใหญ่**

1. BZFlag เกมรถถังยิงต่อสู้กันแบบออนไลน์
2. Wormux คล้ายเกม Worm กองทัพหนอนทหาร

**เกมยิงแหลกในมุมมองบุคคลที่หนึ่ง**

1. Aleph One เกมแข่งกันยิงแบบมาราธอน
2. AssaultCube เกมยิงต่อสู้กับผู้ก่อการร้ายแบบ Multiplayer สร้างจาก Cube Engine
3. Cube เกมในรูปแบบ Quake เป็นทั้งเกมและซอฟต์แวร์พัฒนาเกมส์ในตัวเดียวกัน
4. FreeDoom เกม Doom ในแบบโอเพนซอร์ส
5. Nexuiz เกมยิงเอเลี่ยนแบบออนไลน์
6. OpenArena เกมยิงแบบโอเพนซอร์ส สร้างจาก id Tech 3.
7. Tremulous เกมยิงผสมวางแผน เหมือนเกม PVP
8. War§ow เกม FPS ที่การมองไวมากๆ อยู่ใน E-Sport
9. Urban Terror เกม FPS ที่ต้องมีฝีมือในการเล่นค่อนข้างมาก ซึ่งพัฒนาแยกจาก Quake

**เกมกระดาน**

1. GNU Chess เกมหมากรุก
2. GNU Go เกมหมากล้อม

**เกมผจญภัย**

1. Minetest เกม Voxel ที่ใช้แนวคิดจากเกมส์ Minecraft

นักพัฒนาเกมโอเพนซอร์สที่เป็นที่รู้จัก
-------------------------------------

1. John Carmack ผู้พัฒนา Quake
2. Wouter van Oortmerssen ผู้พัฒนา Cube

เกมโอเพนซอร์สในไทย
------------------

สำหรับประเทศไทยนั้น กลุ่มแฟนเกมและนักพัฒนาเกมโอเพนซอร์สไทยได้ร่วมกันจัดตั้งเว็บไซต์ไทยโอเพ่นเกมส์ โดยพีรพัทธ์ นันนารารัตน์ ซึ่งนำเสนอบทความด้านการพัฒนาเกมส์ Open Source เป็นภาษาไทย ทั้งยังมีการเปิดโอกาสให้นำเสนอผลงานของตนลงบนเว็บไซต์ได้ด้วย

อ้างอิง
-------

* เว็บไซต์ไทยโอเพนเกมส์ เก็บถาวร 2009-08-04 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน ลิงก์ตายแล้ว
* รายชื่อเกมโอเพนซอร์ส จาก Wikipedia EN
* ข้อมูลเอนจิน Id Tech 3 จาก Wikipedia EN