วิกิซอร์ซ มีงานต้นฉบับเกี่ยวกับ:
**คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8244/2542 (คดีมรดกหม่อมหลวงสร้อยระย้า)** 

**หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล** (31 ธันวาคม พ.ศ. 2479 – 1 กันยายน พ.ศ. 2565) เป็นพระโอรสในพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเฉลิมพลทิฆัมพร ประสูติแต่สมเชื้อ มุกสิกบุตร​ และเป็นพระราชวงศ์ที่เสด็จแทนพระองค์ในพระราชพิธีสำคัญอยู่บ่อยครั้ง

พระประวัติ
----------

หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล เป็นพระโอรสในพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเฉลิมพลฑิฆัมพร ประสูติแต่สมเชื้อ มุกสิกบุตร (สกุลเดิม ชมเสวี) ธิดาของพระนิเวศน์วิสุทธิ์ (เอิบ ชมเสวี) มีพี่น้องต่างพระบิดา 2 คน และต่างมารดาอีก 6 องค์

หม่อมเจ้ามงคลเฉลิมเสกสมรสกับหม่อมบงกชปริยา ยุคล ณ อยุธยา (นามเดิม เบ็ตตี คอลค์สตีน) มีโอรส-ธิดาสามคน คือ

1. หม่อมราชวงศ์ศรีเฉลิม กาญจนภู ผู้ช่วยเลขาธิการ มูลนิธิชัยพัฒนา สมรสกับวรุณ กาญจนภู ผู้บริหารระดับสูง ธนาคารทหารไทย จำกัด (มหาชน) มีบุตรสองคน
2. หม่อมราชวงศ์อุรรัตนา ยุคล
3. พระราชวชิราภินันท์ (หม่อมราชวงศ์นันทวัฒน์ ชยวฑฺฒโน)

หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล ยังเป็นหนึ่งในพระอนุวงศ์ผู้ใหญ่ที่ ครั้นถึงเทศกาลสงกรานต์ พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ข้าราชสำนักผู้ใหญ่ เชิญเครื่องสรงน้ำสงกรานต์ไปพระราชทาน เป็นการแสดงพระราชกตัญญุตาธรรมตามโบราณราชประเพณีที่สืบทอดกันมาแต่โบราณ โดยทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ผู้แทนพระองค์เชิญเครื่องสรงน้ำสงกรานต์ไปพระราชทาน

การศึกษา
--------

* ระดับประถมศึกษาและมัธยมศึกษา, วชิราวุธวิทยาลัย

* บริหารธุรกิจมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนอร์ทอีสเทิร์น, สหรัฐ
* พาณิชยศาสตรบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

การทรงงาน
---------

ภายหลังทรงสำเร็จการศึกษา หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล ทรงปฏิบัติงานที่ ธนาคารกรุงเทพ ในตำแหน่งต่าง ๆ ดังนี้

* 2547 - 2565: กรรมการตรวจสอบ บริษัท ธนาคารกรุงเทพ จำกัด (มหาชน)
* เมษายน 2546 - 2565: กรรมการอิสระ บริษัท ธนาคารกรุงเทพ จำกัด (มหาชน)
* 2543 - 2546: ที่ปรึกษาประจำฝ่ายการประชาสัมพันธ์ บริษัท ธนาคารกรุงเทพ จำกัด (มหาชน)
* 2509 - 2542: ผู้บริหาร บริษัท ธนาคารกรุงเทพ จำกัด (มหาชน)

กรณียกิจ
--------

หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล ทรงร่วมงานพระราชพิธีและเคยเสด็จแทนพระองค์หลายครั้ง เช่น พระราชพิธีสังเวยพระป้าย ในเทศกาลตรุษจีน พระราชพิธีวิสาขบูชา เป็นต้น

ในการบำเพ็ญพระราชกุศลพิธีกงเต็ก ถวายพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2560 หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล ได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ให้ทำหน้าที่อัญเชิญเครื่องทองน้อย ในพิธีข้ามสะพานโอฆสงสาร โดยพระสงฆ์จีนสวดพระพุทธมนต์ นำเสด็จดวงพระวิญญาณลงจากพระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท พร้อมเชิญเครื่องทองน้อย และธงพุ่มดวงพระวิญญาณลงมาประดิษฐาน ณ มณฑลพิธี พระสงฆ์จีนสวดพระพุทธมนต์ นำดวงพระวิญญาณ พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จพระราชดำเนินข้ามสะพานโอฆสงสาร 3 รอบ โดยพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จพระราชดำเนินตามเครื่องทองน้อยที่อัญเชิญโดยหม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล และธงพุ่มดวงพระวิญญาณ อัญเชิญโดยหม่อมเจ้าเฉลิมศึก ยุคล พร้อมกันนั้นได้ทรงโปรยเหรียญลงในขันสาครที่หัวสะพานและท้ายสะพาน เมื่อครบ 3 รอบ พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงจุดธูปเทียนเครื่องทองน้อยเพื่อบูชาเทพรักษาสะพานที่ท้ายสะพาน ทรงรับกระดาษเงิน กระดาษทอง แล้วพระราชทานแก่เจ้าพนักงานนำไปเผา พระสงฆ์จีนสวดพระพุทธมนต์นำดวงพระวิญญาณ เสด็จพระราชดำเนินข้ามสะพานโอฆสงสาร เที่ยวกลับ 3 รอบจนครบ จึงเชิญดวงพระวิญญาณเสด็จขึ้นพระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท

ในพระราชพิธีบรมราชาภิเษก พุทธศักราช 2562 หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล เป็นหนึ่งในผู้ทูลเกล้าฯ ถวายน้ำอภิเษกแด่พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ระหว่างประทับเหนือพระที่นั่งอัฐทิศอุทุมพรราชอาสน์ โดยหม่อมเจ้ามงคลเฉลิมทรงเป็นผู้แทนประจำทิศอาคเนย์

ในวันที่ 5 พฤษภาคม พ.ศ. 2563 เวลา 16.59 น. พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล เสด็จแทนพระองค์ ไปยังศาลาสหทัยสมาคม พระบรมมหาราชวัง ในการทรงพระสุหร่าย ทรงเจิมเทียนรุ่ง เทียนเดิน และธูปที่ทรงพระราชอุทิศพระราชทาน ไปจุดบูชาพระรัตนตรัย ตามพระอารามหลวงต่าง ๆ เนื่องในวันวิสาขบูชา จำนวน 6 วัด และเนื่องในวันอัฏฐมีบูชา อีก 7 วัด และในวันที่ 14 พฤษภาคม พ.ศ. 2563 เวลา 16.51 น. ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เสด็จแทนพระองค์ ไปทรงจุดเทียนรุ่งที่ทรงพระราชอุทิศบูชาพระรัตนตรัยตามพระอารามหลวงต่าง ๆ เนื่องในวันอัฏฐมีบูชา ณ พระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม

หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล ยังได้ถวายงานสมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี ในการเสด็จไปทรงประกอบพระกรณียกิจแทนพระองค์อยู่บ่อยครั้ง

นอกจากนี้ หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล ยังโปรดสนทนาธรรมกับพระเถระชั้นผู้ใหญ่อยู่เสมอ หม่อมเจ้ามงคลเฉลิมทรงแขวนพระเครื่องติดตัวประจำหลายองค์ ส่วนใหญ่เป็นพระกริ่ง โดยได้รับประทานจากสมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณสังวร

หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล เคยประทานสัมภาษณ์ว่า *"ชีวิตตั้งแต่เกิดมา มีเหตุการณ์เฉียดตายมาตลอด ขนาดรถพลิกคว่ำหลายตลบยังไม่เป็นอะไรเลย ยิ่งสมัยเด็ก ๆ เป็นช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 อยู่ที่วังลดาวัลย์ ซึ่งเป็นบ้านเก่าของปู่ (สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ายุคลทิฆัมพร กรมหลวงลพบุรีราเมศวร์) มีลูกระเบิดเพลิงลงหน้าบ้านหลังบ้านก็ไม่ระเบิด"*

ในการพระศพสมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณสังวร พ.ศ. 2556 หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล ได้รับการแต่งตั้งเป็นคณะกรรมการอำนวยการจัดงานพระศพในตำแหน่งคณะที่ปรึกษาฝ่ายฆราวาส

หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก มหาวชิรมงกุฎ และตติยจุลจอมเกล้า ฝ่ายหน้า สืบตระกูลพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเฉลิมพลฑิฆัมพร

สิ้นชีพิตักษัย
--------------

หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล สิ้นชีพิตักษัยด้วยพระอาการหทัยเต้นผิดจังหวะรุนแรง ณ โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ เมื่อวันที่ 1 กันยายน พ.ศ. 2565 เวลา 15.17 น. สิริชันษา 85 ปี ในการนี้พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี เสด็จพระราชดำเนินไปในการพระราชทานน้ำหลวงสรงศพ ณ ศาลา 100 ปี วัดเบญจมบพิตรดุสิตวนารามราชวรวิหาร เมื่อวันที่ 3 กันยายน พ.ศ. 2565

ในการนี้ พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ เลื่อนชั้นเกียรติยศประกอบศพ จากโกศราชวงศ์เป็นโกศมณฑป ฉัตรเครื่องสูงทองแผ่ลวดตั้งประดับ แตรงอน แตรฝรั่ง ปี่ กลองชนะ ประโคมเวลาพระราชทานน้ำหลวงสรงศพ และทรงรับศพอยู่ในพระบรมราชานุเคราะห์โดยตลอด มีพระพิธีธรรมสวดพระอภิธรรมเวลากลางคืน กำหนด 7 คืน

พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี เสด็จพระราชดำเนินพร้อมด้วยสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี และ ท่านผู้หญิงพลอยไพลิน เจนเซน ไปในการพระราชทานเพลิงศพ ณ เมรุหลวงหน้าพลับพลาอิศริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาส เมื่อวันที่ 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2566

เครื่องราชอิสริยาภรณ์
---------------------

* พ.ศ. 2555 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นสูงสุด มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก (ม.ป.ช.)
* พ.ศ. 2551 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นสูงสุด มหาวชิรมงกุฎ (ม.ว.ม.)
* พ.ศ. 2562 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ชั้นที่ 2 ทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ (ท.จ.ว.) (ฝ่ายหน้า)
* พ.ศ. 2562 –  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 10 ชั้นที่ ๓ (ว.ป.ร.๓)
* พ.ศ. 2493 –  เหรียญบรมราชาภิเษก รัชกาลที่ 9 (ร.ร.ศ.9)

พงศาวลี
-------

| พงศาวลีของหม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล |
| --- |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 16. (=20.) พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 8. พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 17. (=21.) สมเด็จพระเทพศิรินทราบรมราชินี |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 4. สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ายุคลทิฆัมพร กรมหลวงลพบุรีราเมศวร์ |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 18. พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นภูมินทรภักดี |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 9. พระวิมาดาเธอ พระองค์เจ้าสายสวลีภิรมย์ กรมพระสุทธาสินีนาฏ ปิยมหาราชปดิวรัดา |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 19. เจ้าจอมมารดาจีน |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 2. พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเฉลิมพลฑิฆัมพร |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 20. (=16.) พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 10. สมเด็จพระราชปิตุลา บรมพงศาภิมุข เจ้าฟ้าภาณุรังษีสว่างวงศ์ กรมพระยาภาณุพันธุวงศ์วรเดช |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 21. (=17.) สมเด็จพระเทพศิรินทราบรมราชินี |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 5. พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเฉลิมเขตรมงคล |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 22. (=28.) เจ้าพระยาสุรวงษ์ไวยวัฒน์ (วร บุนนาค) |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 11. หม่อมแม้น ภาณุพันธุ์ ณ อยุธยา |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 23. อิ่ม สุรวงศ์ไวยวัฒน์ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 1. **หม่อมเจ้ามงคลเฉลิม ยุคล** |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|   | 6. พระนิเวศน์วิสุทธิ์ (เอิบ ชมเสวี) |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|   | 3. สมเชื้อ มุกสิกบุตร |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 28. (=22.) เจ้าพระยาสุรวงษ์ไวยวัฒน์ (วร บุนนาค) |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 14. เจ้าพระยาสุรวงษ์วัฒนศักดิ์ (โต บุนนาค) |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 29. อ่วม สุรวงศ์ไวยวัฒน์ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 7. เลื่อมสุรวงศ์ บุนนาค |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 30. พระสุพรรณสมบัติ (ถมยา โอสถานนท์) |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 15. ทับทิม โอสถานนท์ |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|

 |

อ้างอิง
-------

1. ↑  "บุตรเจ้าพระยาสุรวงศ์ไวยวัฒน์ (วร บุนนาค) กับท่านผู้หญิงอ่วม" (PDF). คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 2016-03-04. สืบค้นเมื่อ 2014-08-11.
2. ↑  กิติวัฒนา (ไชยันต์) ปกมนตรี, หม่อมราชวงศ์. *สายพระโลหิตในพระพุทธเจ้าหลวง*. กรุงเทพฯ : ดีเอ็มดี, พ.ศ. 2551. 290 หน้า. ISBN 978-974-312-022-0
3. ↑  ในหลวง ทรงน้อมพระวรกายพระราชปฏิสันถารกับ ม.จ.ปุสาณ สวัสดิวัตน์ พระอนุวงศ์ผู้ใหญ่
4. ↑  "สำเนาที่เก็บถาวร". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2020-06-20. สืบค้นเมื่อ 2020-08-16.
5. ↑  "ธนาคารกรุงเทพ". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2020-06-20. สืบค้นเมื่อ 2020-08-16.
6. ↑  "ในหลวง" โปรดเกล้าฯ ให้ผู้แทนพระองค์ปฏิบัติพระราชกรณียกิจสังเวยพระป้าย ณ พระราชวังบางปะอิน
7. ↑  ข่าวในพระราชสำนักราชกิจจานุเบกษา เล่ม 133 ตอนที่ 16ข วันที่ 15 มิถุนายน 2559
8. ↑  ข่าวในพระราชสำนัก (๑ มกราคม - ๓๑ ธันวาคม พุทธศักราช ๒๕๖๐)
9. ↑  ข่าวในพระราชสำนัก (๑ มกราคม - ๓๑ กรกฎาคม ๒๕๖๑)
10. ↑  โปรดเกล้าฯให้'ม.จ.มงคลเฉลิม ยุคล'เสด็จแทนพระองค์ ทรงบำเพ็ญพระราชกุศลวิสาขบูชา
11. ↑  ในหลวง โปรดเกล้าฯ มจ.มงคลเฉลิม เสด็จแทนพระองค์ พระราชพิธีวิสาขบูชา
12. ↑  หมายกำหนดการ ที่ ๑๐/๒๕๖๒ หมายกำหนดการพระราชพิธีบรมราชาภิเษก พุทธศักราช ๒๕๖๒ เก็บถาวร 2019-05-04 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน เว็บไซต์ราชกิจจานุเบกษา
13. ↑  "สำเนาที่เก็บถาวร". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2020-07-03. สืบค้นเมื่อ 2020-07-03.
14. ↑
15. ↑  โปรดเกล้าฯให้'ม.จ.มงคลเฉลิม ยุคล'เสด็จแทนพระองค์ ทรงบำเพ็ญพระราชกุศลวิสาขบูชา
16. ↑  สุทธิคุณ  กองทอง ความสุขในร่มกาสาวพัสตร์ ของ...พระมหา ม.ร.ว.นันทวัฒน์ ชยวฑฺฒโน
17. ↑  คำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรีที่ 299/2556 เรื่อง แต่งตั้งคณะกรรมการอำนวยการจัดงานพระศพสมเด็จพระญาณ สังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก
18. ↑  ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ เล่ม 129, ตอนที่ 18 ข 24 พฤษภาคม พ.ศ. 2555, หน้า 2
19. ↑  ราชกิจจานุเบกษา,ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือกและเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย, เล่ม 125, ตอนที่ 16 ข 14 ธันวาคม พ.ศ. 2551, หน้า 1
20. ↑  ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศ เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ฝ่ายหน้า กับเหรียญรัตนาภรณ์ และพระราชทานยศทหารชั้นนายพลเป็นกรณีพิเศษ, เล่ม 136, ตอนที่ 16 ข, 7 พฤษภาคม พ.ศ. 2562, หน้า 2
21. ↑  ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศ เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ฝ่ายหน้า กับเหรียญรัตนาภรณ์ และพระราชทานยศทหารชั้นนายพลเป็นกรณีพิเศษ, เล่ม 136, ตอนที่ 16 ข, 7 พฤษภาคม พ.ศ. 2562, หน้า 2