ตุน **เอ็นดน บินตี มะฮ์มุด อัมบัก** (มลายู: *Endon binti Mahmood Ambak*; 24 ธันวาคม ค.ศ. 1940 — 20 ตุลาคม ค.ศ. 2005) เป็นอดีตสุภาพสตรีหมายเลขหนึ่งของประเทศมาเลเซีย โดยเป็นภรรยาคนแรกของอับดุลละฮ์ อะฮ์มัด บาดาวี เธอเสียชีวิตเมื่อวันที่ 20 ตุลาคม ค.ศ. 2005 ด้วยโรคมะเร็งทรวงอก

ประวัติ
-------

**เอ็นดน มะฮ์มุด** เกิดเมื่อวันที่ 24 ธันวาคม ค.ศ. 1940 ที่เมืองกลัง รัฐเซอลาโงร์ โดยเป็นบุตรีของดาโต๊ะ มะฮ์มุด อัมบัก ชาวมลายู กับดาติน มาเรียม อับดุลละฮ์ ชาวญี่ปุ่น เธอมีพี่น้อง 10 คน โดยรวมไปถึงน้องสาวฝาแฝดชื่อ โนไรนี และมีน้องสาวคนอื่นเช่น นนนี, ระฮ์มะฮ์ และอาอีชะฮ์

บิดาของเธอทำงานในเหมืองแร่ และต่อมาได้ย้ายทำในรัฐเประเพื่อดูแลเหมือง 60 แห่งในเขตเมืองกัมปาร์ เอ็นดนจึงใช้ชีวิตในวัยเด็กของเธอในเมืองกัมปาร์ และได้รับการศึกษาครั้งแรกที่โรงเรียนอังกฤษ-จีน (Anglo-Chinese School) ซึ่งปัจจุบันคือโรงเรียนประถมนานาชาติเมโธดิสต์ (Methodist National Type Primary School) ต่อมาเธอได้ศึกษาต่อที่โรงเรียนมัธยมเซนต์แมรี (St Mary’s secondary school) ในกัวลาลัมเปอร์

เอ็นดนพบกับอับดุลละฮ์ เมื่อ ค.ศ. 1960 ในขณะที่เธอทำงานในสำนักงาน *Federal Establishment Office* ซึ่งปัจจุบันคือหน่วยบริการมหาชน (Public Service Department) และทั้งคู่ได้แต่งงานกันในปี ค.ศ. 1965 ซึ่งต่อมาเอ็นดนจึงลาออกจากงานใน ปี ค.ศ. 1976 

อับดุลละฮ์ และเอ็นดนมีบุตรธิดาด้วยกันสองคน โดยบุตรคนแรกเป็นชาย คือ ดาโต๊ะกามาลุดดิน อับดุลละฮ์ ปัจจุบันได้สมรสแล้วกับอัซรีน อับดุลละฮ์ ส่วนบุตรสาวชื่อ โนรี อับดุลละฮ์ ปัจจุบันได้สมรสแล้วกับไครี จามาลุดดิน โดยมีหลานให้แก่อับดุลละฮ์และเอ็นดนรวมกัน 4 คน

งานช่วยเหลือด้านสังคม
---------------------

เอ็นดนได้บันทึกงานช่วยเหลือของเธอเกี่ยวกับงานศิลปะบนเนื้อผ้าแบบดั้งเดิม อย่างผ้าบาติก (Batik) และซงเกต (Songket) เธอได้ปล่อยโฆษณาและการแสดง "Batik Extravaganza" ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2003 และการเคลื่อนไหวของผู้ผลิตบาติกในมาเลเซีย "Creation For The World" และเธอเป็นผู้อุปถัมภ์ภาพยนตร์อีกด้วย

การต่อสู้กับโรคร้าย
-------------------

เอ็นดนได้ตรวจพบมะเร็งทรวงอกในปี ค.ศ. 2003 ขณะที่น้องสาวฝาแฝดโนไรนีที่เป็นมาก่อนได้เสียชีวิตลงก่อนในเดือนมกราคม ค.ศ. 2003
ต่อมาเอ็นดนได้ไปรักษาตัวที่ศูนย์การแพทย์เซนต์จอห์น (St. John’s Medical Centre) ที่เมืองลอสแอนเจลิส รัฐแคลิฟอร์เนีย สหรัฐอเมริกา ก่อนที่จะกลับมายังประเทศมาเลเซีย โดยพำนักอยู่ในบ้านซรีเปอร์ดานา (Sri Perdana) ก่อนจะเข้ารักษาตัวในโรงพยาบาลปูตราจายาอีก 2 สัปดาห์

ในเวลา 07.55 นาฬิกา ของวันที่ 20 ตุลาคม ค.ศ. 2005 เธอได้เสียชีวิตลงหลังจากต่อสู้กับโรคร้ายนี้มายาวนาน โดยศพพักอยู่ที่บ้านพักของนายกรัฐมนตรี และมัสยิดปูตราจายา และฝังที่กุโบร์ในตามันสลาตัน 20 ปูตราจายา

รางวัล
------

* มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมาเลเซีย (Universiti Teknologi Malaysia) ได้มอบปริญญากิตติมาศักดิ์สาขามานุษยศาสตร์ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2004
* ได้รับรางวัลฟาติมะฮ์ ตุน (Fatimah Tun) โดยองค์กรสภาสตรีแห่งชาติ (National Council of Women's Organisation) เมื่อวันที่ 24 สิงหาคม ค.ศ. 2004 สำหรับงานบริการชุมชน
* ชื่อของเอ็นดนได้ถูกพิมพ์หลังบัตรมรณะกรรมซึ่งได้รับจากคำสั่งมงกุฏมาเลเซียหรือ*เซอรีเซอเตียมะฮ์โกตามาเลเซีย* [Seri Setia Mahkota Malaysia (SSM)] มีคำว่า "ตุน" (Tun) นำหน้าโดยยังดีเปอร์ตวนอากงสมเด็จพระราชาธิบดีสุลต่าน มีซัน ไซนัล อาบีดิน

อ้างอิง
-------

1. ↑  "Nation mourns death of PM's wife". Malaysiakini. 20 October 2005. สืบค้นเมื่อ 31 October 2010.

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------


คอมมอนส์ มีภาพและสื่อเกี่ยวกับ:  
**เอ็นดน มะฮ์มุด**

* "Wonder years in Kampar". *The Star (Malaysia)*. 21 ตุลาคม 2005. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 20 January 2010.
* "Strength behind her gentleness". *The Star (Malaysia)*. 21 ตุลาคม 2005. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 13 May 2011.
* "Obituary: Endon Mahmood, wife of Malay leader". *New York Times*. 20 October 2005.
* 1,849 conferred royal awards on King's birthday The Star (Malaysia), 6 June 2009

| * ด
* ค
* ก
ภริยานายกรัฐมนตรีมาเลเซีย |
| --- |
| ชารีฟะฮ์ รดเซียะฮ์ บารักบะฮ์ **·** ราฮะฮ์ โนอะฮ์ **·** ซูไฮลา โนอะฮ์ **·** ซีตีฮัซมะฮ์ โมฮามัด อาลี **·** เอ็นดน มะฮ์มุด อัมบัก **·** จีน อับดุลละฮ์ **·** รซมะฮ์ มันโซร์ **·** นูร์ไอนี อับดุล ระฮ์มัน **·** มูไฮนี ไซนัล อาบีดิน **·** วันอาซีซะฮ์ วันอิซมาอิล | Flag of Malaysia |

| การควบคุมรายการหลักฐาน แก้ไขสิ่งนี้ที่วิกิสนเทศ |
| --- |
| ทั่วไป | 
* ISNI
	+ 1
* VIAF
	+ 1
* เวิลด์แคต

 |
| หอสมุดแห่งชาติ | 
* นอร์เวย์
* เยอรมนี
* สหรัฐ
* เนเธอร์แลนด์

 |
| อื่น ๆ | 
* Faceted Application of Subject Terminology
* SUDOC (France)
	+ 1

 |