**พระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา** เป็นพระราชพิธีที่จัดขึ้นเป็นประจำทุกปีตลอดรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ตามหมายกำหนดการจากสำนักพระราชวัง

วันที่ 2 ธันวาคม
----------------

ไฟล์:071202 king's speech March.jpgพิธีถวายสัตย์ปฏิญาณตนและสวนสนามของทหารรักษาพระองค์ ณ ลานพระราชวังดุสิต ในวันที่ 2 ธันวาคม 2550
พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เสด็จพระราชดำเนิน ไปในพิธีถวายสัตย์ปฏิญาณตนและสวนสนามของทหารรักษาพระองค์ ณ พระลานพระบรมรูปทรงม้า พระราชวังดุสิต หรืออาจมีการเปลี่ยนแปลง เช่น ปี พ.ศ. 2552 แต่ได้มีการเปลี่ยนสถานที่จากลานพระราชวังดุสิตเป็นท้องสนามหลวงอันเป็นการลดพระราชภาระของพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตรแต่พิธีนั้นจัดยาวตั้งแต่เวลา13:00-18:00น.แล้วจะเสด็จพระราชดำเนินกลับในเวลา18:20น.

วันที่ 4 ธันวาคม
----------------

พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เสด็จพระราชดำเนินพร้อมด้วยพระบรมวงศานุวงศ์ทุกๆพระองค์ ในการที่ให้คณะบุคคลต่าง ๆ เข้าเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทถวายพระพรชัยมงคล ณ ศาลาดุสิดาลัย สวนจิตรลดา พระราชวังดุสิต

วันที่ 5 ธันวาคม
----------------

เวลาเช้า โดยพระองค์ทรงเครื่องบรมขัตติยราชภูษิตาภรณ์ พร้อมเครื่องแบบเต็มยศ ประทับพระราชบัลลังก์ บนพระที่นั่งพุดตานกาญจนสิงหาสน์ เหนือพระแท่นนพปฎลมหาเศวตฉัตร ซึ่งตั้งอยู่หน้าพระที่นั่งบุษบกมาลามหาจักรพรรดิพิมาน และอยู่เบื้องหลังพระวิสูตร (ม่าน) พระราชทานพระบรมราชวโรกาสให้ พระบรมวงศานุวงศ์ ข้าทูลละอองธุลีพระบาท (อยู่เบื้องหลังพระวิสูตร) และคณะบุคคลต่างๆ (อยู่เบื้องหน้าพระวิสูตร) เฝ้าทูลละอองธุลีพระบาท ถวายพระพรชัยมงคล 

เวลาบ่าย เสด็จพระราชดำเนินไปยังพระบรมมหาราชวัง เข้าสู่มุขหน้าพระอุโบสถ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม โดยมีบรรพชิตญวณและจีนถวายพระพรชัยมงคล แล้วจึงเสด็จเข้าสู่พระอุโบสถ ทรงจุดธูปเทียนบูชาพระพุทธมหามณีรัตรปฏิมากร พระสัมพุทธพรรณีและพระพุทธรูปฉลองพระองค์ ทรงจุดธูปเทียนบูชาเทพยดานพเคราะห์แล้วเสด็จสู่มุขหน้าพระอุโบสถ พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร พระราชทานสังคหวัตถุแก่ข้าทูลละอองธุลีพระบาทผู้สูงอายุ แล้วเสด็จพระราชดำเนิน จากพระอุโบสถไปประทับรถยนต์พระที่นั่งที่ประตูหลังวัดพระศรีรัตนศาสดาราม ไปเทียบหน้าพระทวารเทเวศรรักษาเสด็จเข้าสู่พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย ทรงประเคนสัญญาบัตร พัดยศ ไตร แก่พระสงฆ์ซึ่งเข้ารับพระราชทานสมณศักดิ์ใหม่พระสงฆ์ถวายอนุโมทนา สมเด็จพระราชาคณะถวายอดิเรก ถวายพระพรลา จากนั้นพระสงฆ์ 60 รูป เจริญพระพุทธมนต์การพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงจุดเทียนพระมหามงคลเทียนเท่าพระองค์ และธูปเทียนบูชาพระพุทธรูป เทวรูป พระเคราะห์ แล้วจึงทรงจุดธูปเทียนนมัสการ ทรงศีล จากนั้นพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร จึงเสด็จขึ้นพระที่นั่งไพศาลทักษิณ ทางพระทวารเทวราชมเหศวร์ ทรงจุดธูปเทียนบูชาพระสยามเทวาธิราช แล้วเสด็จออกพระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย พระสงฆ์เจริญพระพุทธมนต์พระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษาจบแล้ว สมเด็จพระราชาคณะถวายอดิเรกถวายพระพรลา แล้วจึงเสด็จพระราชดำเนิน กลับโดยประทับรถยนต์พระที่นั่งพระทวารเทเวศรรักษา

เวลาค่ำ พิธีถวายเครื่องราชสักการะและจุดเทียนถวายพระพรชัยมงคล และถวายราชสดุดีเฉลิมพระเกียรติ ของเหล่าข้าราชการ และพสกนิกรชาวไทย ซึ่งกำหนดจัดที่ มณฑลพิธี ท้องสนามหลวง และ ศาลากลางจังหวัดทุกจังหวัด

วันที่ 6 ธันวาคม
----------------

พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เสด็จพระราชดำเนิน ไปยังพระบรมมหาราชวัง ยังพระที่นั่งไพศาลทักษิณ ทรงจุดธูปเทียนบูชาพระสยามเทวาธิราชแล้วเสด็จออกพระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัยทางพระทวารเทวาราชมเหศวร์ ทรงประกอบพิถวายภัตตาหารแด่พระสงฆ์เสร็จแล้วสมเด็จพระราชาคณะถวายพระธรรมเทศนามงคลวิเศษกัณฑ์ 1 จบพิธีสงฆ์แล้วจึงเสด็จพระราชดำเนิน กลับโดยประทับรถยนต์พระที่นั่งที่พระทวารเทเวศรรักษา

วันที่ 7 ธันวาคม
----------------

สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินพร้อมด้วย สมเด็จพระเจ้าน้องนางเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ เสด็จพระราชดำเนินไปในงานสโมสรสันนิบาต
แต่เดิมจะเสด็จพระราชดำเนินออกท้องพระโรงกลาง พระที่นั่งจักรีมหาปราสาท ให้คณะทูตานุทูตต่างประเทศ และผู้แทนฝ่ายกงสุล เฝ้าทูลละอองพระบาท ถวายพระพรชัยมงคล มีพระราชดำรัสตอบ แล้วจึงเสด็จพระราชดำเนินขึ้น ก่อนจะเปลี่ยนแปลงเป็นวันที่ 8 ธันวาคม และสถานที่ศาลาดุสิดาลัย สวนจิตรลดา ตามหมายกำหนดการเป็นวันที่ 8 ธันวาคม ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2520 เป็นต้นมาจนถึงปัจจุบัน และครั้นถัดมาในวันที่ 7 ธันวาคม (บางปีเลื่อนไปเป็นวันที่ 9 ธันวาคม) ก็เสด็จพระราชดำเนินทรงเป็นองค์ประธาน ในรัฐพิธีสโมสรสันนิบาตเฉลิมพระเกียรติ ที่สนามหญ้าหน้าตึกไทยคู่ฟ้า ทำเนียบรัฐบาล   
 (เว้นในปี พ.ศ. 2551 จัดที่หอประชุมกองทัพเรือ)

วันที่ 8 ธันวาคม
----------------

เสด็จลง ณ ศาลาดุสิดาลัย สวนจิตรลดา พระราชทานพระบรมราชวโรกาสให้คณะทูตานุทูต ต่างประเทศและผู้แทนฝ่ายกงสุลเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาท ถวายพระพรชัยมงคลมีพระราชดำรัสตอบแล้วจึงเสด็จพระราชดำเนินขึ้น

กิจกรรมของประชาชนทั่วไป
-----------------------

บทความหลัก: วันพ่อแห่งชาติ
ทุกปีจะมีการประดับธงชาติและธงพระปรมาภิไธยย่อ ภปร. ในทุกหน่วยงาน ไม่ว่าจะเป็นสถานที่ราชการ โรงเรียน บริษัท และบ้านเรือน เพื่อถวายพระพรให้พระองค์มีพระชนมายุยิ่งยืนนาน และยังมีการทำความสะอาดแม่น้ำลำคลอง ถนน โรงพยาบาล และประดับรูปของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ไว้ที่หน้าบริษัทหรือหน่วยงานต่างๆ เพื่อถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ด้วย

กิจกรรมสำหรับลูกในวันพ่อแห่งชาติ คือ ประดับธงชาติตามอาคารบ้านเรือน จัดกิจกรรมบำเพ็ญประโยชน์ หรือบำเพ็ญกุศล ทำบุญใส่บาตร เพื่ออุทิศส่วนกุศล และระลึกถึงพระคุณของพ่อ

นอกจากนี้ยังมีการจัดกิจกรรมประกาศเกียรติคุณ พ่อตัวอย่าง หรือพ่อดีเด่น โดยกำหนดคุณสมบัติ คือ มีอายุ 40 ปีขึ้นไป ส่งเสริมการศึกษาของบุตร ธิดา นับถือศาสนาโดยเคร่งครัด งดเว้นอบายมุขทุกชนิด อุทิศตนเพื่อประโยชน์ต่อสาธารณชน

อ้างอิง
-------

1. ↑   ในหลวงประกาศเลื่อนสวนสนามปี 2553จากสำนักข่าวเจ้าพระยา
2. ↑  สำนักงานเสริมสร้างเอกลักษณ์ของชาติ, พระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา เก็บถาวร 2011-07-19 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
3. ↑  งานสโมสรสันนิบาต เก็บถาวร 2016-03-04 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน จากเว็บไซต์หนังสือพิมพ์ข่าวสด

ดูเพิ่ม
-------


วิกิซอร์ซ มีงานต้นฉบับเกี่ยวกับ:
**เมืองไทยในอดีต/ประเพณีทำบุญวันเกิด และพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา** 

* วันพ่อแห่งชาติ
* วันชาติ (ประเทศไทย)


| ก่อนหน้า |  | พระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษาในรัชกาลที่ 9 |  | ถัดไป |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **พระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษาในรัชกาลที่ 8(20 กันยายน พ.ศ. 2478 - 2488)** |  | **พระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษาในรัชกาลที่ 9** (5 ธันวาคม พ.ศ. 2494 - 2558) |  | **พระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษาในรัชกาลที่ 10 (28 กรกฎาคม พ.ศ. 2562 - ปัจจุบัน)** |

| * ด
* ค
* ก
พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร |
| --- |
| 
* 5 ธันวาคม พ.ศ. 2470 – สวรรคต 13 ตุลาคม พ.ศ. 2559 (88 ปี)

* บรมราชาภิเษก
* การสวรรคต
	+ ปฏิกิริยา
	+ พระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ

 |
| พระราชสันตติวงศ์ | 
* สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง (พระอัครมเหสี)
* สมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก (พระราชบิดา)
* สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี (พระราชมารดา)
* สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ (พระเชษภคินี)
* พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามาธิบดินทร (พระบรมเชษฐา)
* ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี (พระราชธิดา)
* พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว (พระราชโอรส)
* สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี (พระราชธิดา)
* สมเด็จพระเจ้าน้องนางเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี (พระราชธิดา)
* พระราชสันตติวงศ์

 | ตราพระปรมาภิไธยย่อ |
| พระอิสริยยศและพระเกียรติยศ | 
* พระมหากษัตริย์ไทย
* รายชื่อพระอิสริยยศและพระเกียรติยศ
* พระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา
* พิธีถวายเครื่องราชสักการะและจุดเทียนถวายพระพรชัยมงคล
* เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 9
* อุทยานเฉลิมพระเกียรติ
	+ พระบรมราชานุสาวรีย์

 |
| พระราชพิธีฉลองสิริราชสมบัติ | 

|  |  |
| --- | --- |
| พระราชพิธีรัชดาภิเษก พ.ศ. 2514 | 
* เหรียญที่ระลึก

 |
| พระราชพิธีรัชมังคลาภิเษก พ.ศ. 2531 | 
* เหรียญที่ระลึก

 |
| พระราชพิธีกาญจนาภิเษก พ.ศ. 2539 | 
* เหรียญที่ระลึก
* เรือพระที่นั่งนารายณ์ทรงสุบรรณ รัชกาลที่ 9

 |
| พระราชพิธีฉลองสิริราชสมบัติครบ 60 ปี | 
* พระราชพิธี
* พิธีบวงสรวงฯ และเสด็จออกมหาสมาคม
* พระราชอาคันตุกะ
* กิจกรรมเฉลิมพระเกียรติ
* นิทรรศการเฉลิมพระเกียรติ
* ของที่ระลึก
* ตราสัญลักษณ์
* เหรียญที่ระลึก

 |
| พระราชพิธีฉลองสิริราชสมบัติครบ 70 ปี | 
* เหรียญที่ระลึก

 |

 |
| พระราชกรณียกิจ | 
* พระราชกรณียกิจ
* โครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ
	+ ฝนหลวง
	+ ดอยคำ
* การเยือนต่างประเทศ

 |
| งานอดิเรก | 
* พระราชนิพนธ์
* เพลงพระราชนิพนธ์
* การเล่นกีฬา
* ส.ค.ส. พระราชทาน

 |
| สัตว์ทรงเลี้ยง | 

|  |  |
| --- | --- |
| ช้าง | 
* พระเศวตอดุลยเดชพาหน
* พระเศวตวรรัตนกรี
* พระเศวตสุรคชาธารฯ
* พระศรีเศวตศุภลักษณ์ฯ
* พระเศวตสุทธวิลาศฯ
* พระวิมลรัตนกิริณีฯ
* พระศรีนรารัฐราชกิริณีฯ
* พระเศวตภาสุรคเชนทร์ฯ
* พระเทพวัชรกิริณีฯ
* พระบรมนขทัศฯ

 |
| สุนัข | 
* คุณทองแดง
* คุณทองแท้
* คุณหลวงแจ่ม
* *ดูเพิ่ม*

 |
| แมว | 
* คุณติโต

 |

 |
| พระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ | 
* การเตรียมงาน
* ริ้วขบวนพระบรมราชอิสริยยศ

 |
| วันสำคัญที่เกี่ยวข้อง | 
* วันนวมินทรมหาราช (13 ตุลาคม)
* วันคล้ายวันพระบรมราชสมภพ/วันชาติไทย/วันพ่อแห่งชาติ (5 ธันวาคม)

 |

| * ด
* ค
* ก
พระราชพิธีสำคัญในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร |
| --- |
| ราชาภิเษกสมรส (พ.ศ. 2493) • บรมราชาภิเษก (พ.ศ. 2493) • ผนวช (พ.ศ. 2499) • เฉลิมพระชนมพรรษา 3 รอบ (พ.ศ. 2506) • รัชดาภิเษก (พ.ศ. 2514) • เฉลิมพระนามาภิไธย สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ (พ.ศ. 2515) • เฉลิมพระชนมพรรษา 4 รอบ (พ.ศ. 2518) • เฉลิมพระชนมพรรษาครบ 50 พรรษา (พ.ศ. 2520) • สมโภชกรุงรัตนโกสินทร์ 200 ปี (พ.ศ. 2525) • เฉลิมพระชนมพรรษา 5 รอบ (พ.ศ. 2530) • รัชมังคลาภิเษก (พ.ศ. 2531) • กาญจนาภิเษก (พ.ศ. 2539) • เฉลิมพระชนมพรรษา 6 รอบ (พ.ศ. 2542) • ฉลองสิริราชสมบัติครบ 60 ปี (พ.ศ. 2549) • เฉลิมพระชนมพรรษาครบ 80 พรรษา (พ.ศ. 2550) • เฉลิมพระชนมพรรษา 7 รอบ (พ.ศ. 2554) • งานพระบรมศพ (พ.ศ. 2559-2560)

---

เฉลิมพระชนมพรรษา (ทุกปี) • การเสด็จออกมหาสมาคม (ในโอกาสสำคัญ) • สมโภชเดือนและขึ้นพระอู่ (โอกาสพิเศษ) |  |

​