**จักรพรรดิจิ้นเสี้ยวอู่** (จีนตัวย่อ: 晋孝武帝; จีนตัวเต็ม: 晉孝武帝; พินอิน: ***Jìn Xiàowǔ Dì***; เวด-ไจลส์: ***Chin Hsiao-wu-ti***; อังกฤษ: Emperor Xiaowu of Jin; ค.ศ. 362–396) พระนามเดิม **ซือหม่า เย่า** (司馬曜) พระนามรอง **ฉางหมิง** (昌明) เป็นจักรพรรดิองค์ที่ 14 แห่งราชวงศ์จิ้นของจีน ในรัชกาลของพระองค์ ราชวงศ์จิ้นประสบปัญหาครั้งใหญ่จากการรุกรานของรัฐฉินเก่า แต่พระองค์ก็ยังคงเป็นจักรพรรดิจิ้นพระองค์สุดท้ายที่มีอำนาจของจักรพรรดิอย่างแท้จริง เพราะหลังจากนั้น ในรัชสมัยของพระราชโอรสทั้งสองพระองค์ อำนาจในราชสำนักจะถูกควบคุมโดย ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ และขุนศึกต่างๆ จักรพรรดิจิ้นเสี้ยวอู่สิ้นพระชนม์อย่างผิดปกติ บางตำราระบุว่าเขาถูกนางสนมจางปลงพระชนม์หลังจากที่นางถูกพระองค์ดูหมิ่น

พระราชประวัติ
-------------

จักรพรรดิจิ้นเสี้ยวอู่ ค.ศ. 362 ในรัชกาลที่ จักรพรรดิจิ้นเจี่ยนเหวิน พระราชบิดาเป็นอ๋องแห่งไคว่จี ส่วนสมุหนายกตกอยู่กับจักรพรรดิจิ้นอาย พระมารดาของพระองค์คือ หลี่ หลิงหรง เดิมทีนางเป็นคนรับใช้ที่ทำงานทอผ้า แต่จากคำพูดของผู้วิเศษที่ทำนายว่าลูกชายของนางจะได้เป็นรัชทายาท (ลูกชายของนางทุกคนเสียชีวิตก่อนเวลานั้น) จักรพรรดิเจี่ยนเหวินทรงรับนางเป็นพระสนม แล้วนางก็ให้กำเนิดซือหม่า เย่า เมื่อพระองค์ทรงพระราชสมภพ พระนางทรงตั้งพระนามว่า *เย่า* หลังจากนั้นพระนางก็ให้กำเนิดพระอนุชาอีก 1 พระองค์ คือ ซือหม่า เต้าจึ ด้วยที่พระองค์เป็นพระราชโอรสพระองค์โตของพระเจ้าเจี้ยนเหวิน พระองค์จึงได้รับการสถาปนาเป็นรัชทายาทในช่วงต้นรัชกาล และในปี ค.ศ. 365 เมื่อพระองค์มีพระชนมายุได้เพียง 3 พระชันษา จักรพรรดิจิ้นเฟ่ย ได้สถาปนาตำแหน่งอ๋องแห่งหลางหยาให้กับจักรพรรดิเจี่ยนเหวิน และมอบตำแหน่งอ๋องแห่งไคว่จีให้พระองค์ จักรพรรดิเจี่ยนเหวินทรงปฏิเสธ แต่จักรพรรดิเฟ่ยก็ไม่ยอมให้พวกเขารับตำแหน่งที่ยิ่งใหญ่กว่านี้

ในปี ค.ศ. 371 จักรวรรดิจิ้นแพ้สงครามคร้งใหญ่ให้กับ มู่หรง ฉุย แม่ทัพแห่งรัฐหยานเดิม ในปี ค.ศ. 369 สมุหนายก หฺวน เหวิน กล่าวหาว่าจักรพรรดิเฟ่ยหย่อนสมรรถภาพทางเพศ และไม่น่าเป็นพระบิดาที่แท้จริงของพระราชโอรสของพระองค์เอง จากนั้นเขาก็ปลดจักรพรรดิจิ้นเฟ่ยลงและสถาปนาซือหม่า ยวี่เป็นจักรพรรดิองค์ใหม่ (ในฐานะจักรพรรดิจิ้นเจี้ยนเหวิน) แม้ว่าอำนาจที่แท้จริงจะอยู่ในมือของหฺวัน เหวินก็ตาม ในปี ค.ศ. 372 จักรพรรดิเจี้ยนเหวินทรงพระประชวรและทรงสถาปนาซือหม่าเย่าเป็นรัชทายาท  แต่ด้วยความประสงค์ของพระองค์ พระองค์พร้อมเสนอบัลลังก์ให้กับหฺวัน เหวิน ถ้าเขาต้องการ แต่ขุนนางหวัง ถ่านจึ (王坦之) คัดค้านจักรพรรดิเจี่ยนเหวิน โดยให้ความเห็นว่า หฺวันเหวินเป็นได้แค่ตำแหน่งรัฐบุรุษเท่านั้น เทียบเท่าจูกัดเหลียง และหวัง เต่า อย่างไรก็ตาม เมื่อจักรพรรดิเจี่ยนเหวินสิ้นพระชนม์ ขุนนางส่วนมากยังหวาดกลัวหฺวันเหวินและไม่เต็มใจที่จะยอมรับรัชทายาทซือหม่าเย่าเป็นจักรพรรดิองค์ใหม่ในทันที ในที่สุดจากการชักจูงของหวังเปียวจือ (จีน: 王彪之) รัชทายาทซือหม่าเย่าก็ได้ขึ้นครองบัลลังก์ในฐานะจักรพรรดิเสี้ยวอู่เป็นผลสำเร็จ

อ้างอิง
-------

1. ↑  Fang (648). harv error: no target: CITEREFFang648 (help)

| * ด
* ค
* ก
รายพระนามจักรพรรดิราชวงศ์จิ้น |
| --- |
| ราชวงศ์จิ้นตะวันตก | 
หวู่ตี้ (ซือหม่า เอี๋ยน/สุมาเอี๋ยน) **·** 
ฮุ่ยตี้ (ซือหม่า จง) **·** 
ซือหม่า หลุน **·** 
หฺวายตี้ (ซือหม่า ชื่อ) **·** 
หมิ่นตี้ (ซือหม่า เย่)

 |
| ราชวงศ์จิ้นตะวันออก | 

หยวนตี้ (ซือหม่า รุ่ย) **·** 
หมิงตี้ (ซือหม่า เซ่า) **·** 
เฉิงตี้ (ซือหม่า เอี่ยน) **·** 
คังตี้ (ซือหม่า เยว่) **·** 
มู่ตี้ (ซือหม่า ตัน) **·** 
อายตี้ (ซือหม่า พี) **·** 
เฟ่ยตี้ (ซือหม่า อี้/สุมาอี้) **·** 
เจี่ยนเหวิน (ซือหม่า ยฺวี่) **·** 
เสี้ยวอู่ (ซือหม่า เย่า) **·** 
อานตี้ (ซือหม่า เต๋อจง) **·** 
กงตี้ (ซือหม่า เต๋อเหวิน)

 |
| เซี่ย → ชาง → โจว → ฉิน → ฮั่น → สามก๊ก → จิ้น / สิบหกรัฐ → เหนือ / ใต้ → สุย → ถัง → สิบรัฐ → เหลียว / ซ่ง / เซี่ยตะวันตก / จิน → หยวน → หมิง → ชิง → สาธารณรัฐจีน / สาธารณรัฐประชาชนจีน |


| ก่อนหน้า |  | จักรพรรดิจิ้นเสี้ยวอู่ |  | ถัดไป |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **จักรพรรดิจิ้นเจี่ยนเหวิน** |  | **พระมหากษัตริย์จีน** (ค.ศ. 362–396) |  | **จักรพรรดิจิ้นอาน** |