**ฟรีดริช วิลเฮ็ล์ม ไฮน์ริช อเล็คซันเดอร์ ฟ็อน ฮุมบ็อลท์** (เยอรมัน: *Friedrich Wilhelm Heinrich Alexander von Humboldt*) เป็นชาวปรัสเซียเชื้อชาติเยอรมันผู้เป็นทั้งนักภูมิศาสตร์, นักธรรมชาติวิทยา, นักสำรวจ และผู้เสนอปรัชญาในยุคโรแมนติกที่ทรงอิทธิพล เขาเป็นบุคคลสำคัญผู้วางรากฐานวิชาชีวภูมิศาสตร์ และยังผลักดันการวัดทางกายภาพภูมิประเทศอย่างเป็นระบบในระยะยาวซึ่งเป็นกลายรากฐานของการเฝ้าสังเกตสภาพอากาศและสนามแม่เหล็กภูมิศาสตร์สมัยใหม่

ระหว่าง ค.ศ. 1799–1804 เขาเดินทางไปทั่วทั้งภูมิภาคลาตินอเมริกาเพื่อทำการสำรวจและจัดทำงานบรรยายภูมิภาคนี้อย่างละเอียดด้วยวิธีการและมุมมองสมัยใหม่ งานบรรยายของเขาตลอดช่วงการเดินทางนี้ได้ถูกเผยแพร่ต่อสาธารณะและได้รับการตีพิมพ์หลายครั้งตลอด 21 ปี ฮุมบ็อลท์ถือเป็นหนึ่งในกลุ่มคนแรก ๆ ที่เสนอทฤษฎีว่าผืนแผ่นดินรอบ ๆ มหาสมุทรแอตแลนติกเคยเชื่อมต่อกันในยุคดึกดำบรรพ์ เขายังเป็นบุคคลแรกที่อธิบายปรากฏการณ์และสาเหตุของสภาพอากาศที่จะเปลี่ยนแปลงจากน้ำมือมนุษย์ โดยจัดทำข้ออธิบายไว้สองครั้งใน ค.ศ. 1800 และ ค.ศ. 1831 โดยอาศัยข้อมูลที่เขารวบรวมไว้จากการเฝ้าสังเกตตลอดการเดินทาง

อเล็คซันเดอร์ ฟ็อน ฮุมบ็อลท์ เกิดในกรุงเบอร์ลิน ราชอาณาจักรปรัสเซีย ในครอบครัวคริสต์นิกายลูเทอแรน เขาเป็นบุตรของอเล็คซันเดอร์ เกออร์ค ฟ็อน ฮุมบ็อลท์ (Alexander Georg) ตระกูลฮุมบ็อลท์ถือเป็นตระกูลชั้นนำของพอเมอเรเนียที่มีความใกล้ชิดกับดยุกแห่งเบราน์ชไวค์ บิดาของเขาร่ำรวยอย่างมากจากการที่ได้รับสัญญาสัมปทานการออกสลากกินแบ่งของรัฐและสัญญาอนุญาตให้จำหน่ายยาสูบ บิดาของเขาสมรสสองครั้ง ครั้งแรกกับลูกสาวของนายพลชาวปรัสเซีย และครั้งที่สองใน ค.ศ. 1766 กับมารี-เอลีซาแบ็ต กอลง (Marie-Elisabeth Colomb) ภริยาหม้ายของบารอนฮ็อลเวอเดอ (Hollwede) ซึ่งเธอมีบุตรชายที่เกิดกับบารอนโฮลล์เวเดอติดมาด้วย 

การถึงแก่กรรมของบิดาใน ค.ศ. 1779 ได้ทิ้งสองพี่น้องฮุมบ็อลท์ให้อยู่ในความดูแลของมารดา กอลงเป็นสตรีที่ได้รับการอบรมมาดีและมีความเฉลียวฉลาด เธอตั้งความหวังในอนาคตของเด็กทั้งสองไว้สูงมาก เธอได้จ้างครูสอนพิเศษระดับนักคิดในยุคเรืองปัญญาอย่างนายแพทย์มาร์คุส แฮทซ์ (Marcus Herz) และนักพฤกษศาสตร์คาร์ล ลูทวิช วิลเดอโน (Karl Ludwig Willdenow) มาเป็นครูของสองพี่น้อง เธออยากจะให้ลูกทั้งสองโตขึ้นเพื่อรับราชการในปรัสเซีย

อ้างอิง
-------

1. ↑  Helmut Thielicke, *Modern Faith and Thought*, William B. Eerdmans Publishing, 1990, p. 174.
2. ↑  Malcolm Nicolson, "Alexander von Humboldt and the Geography of Vegetation," in: A. Cunningham and N. Jardine (eds.), *Romanticism and the Sciences*, Cambridge University Press, 1990, pp. 169–188; Michael Dettelbach, "Romanticism and Resistance: Humboldt and "German" Natural Philosophy in Natural Philosophy in Napoleonic France," in: Robert M. Brain, Robert S. Cohen, Ole Knudsen (eds.), *Hans Christian Ørsted and the Romantic Legacy in Science: Ideas, Disciplines, Practices*, Springer, 2007; Maurizio Esposito, *Romantic Biology, 1890–1945*, Routledge, 2015, p. 31.
3. ↑  Love, J.J. (2008). "Magnetic monitoring of Earth and space" (PDF). *Physics Today*. February: 31–37. doi:10.1063/1.2883907. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 2019-07-28. สืบค้นเมื่อ 29 June 2015.
4. ↑  Thomson, A. (2009), "Von Humboldt and the establishment of geomagnetic observatories", *IAEA-INIS*
5. ↑  Paul,, Hawken,. *Drawdown : the most comprehensive plan ever proposed to reverse global warming*. p. 24. ISBN 9781524704650. OCLC 973159818.`{{cite book}}`: CS1 maint: extra punctuation (ลิงก์)
6. ↑  De Terra 1955, p. 5. sfn error: no target: CITEREFDe\_Terra1955 (help)
7. ↑  Nicolson 1995, p. xvi. sfn error: no target: CITEREFNicolson1995 (help)
8. ↑  Wulf 2015, pp. 13, 17. sfn error: no target: CITEREFWulf2015 (help)