หลังจากศาสนาของพระโกณฑัญญะพุทธเจ้าอันตรธานไป เป็นช่วงเวลาที่ไม่มีพระพุทธเจ้ามาอุบัติถึงอสงไขยหนึ่ง เรียกว่า ภาละอสงไขย ล่วงมาถึงสารมัณฑกัปหนึ่ง จึงมีพระพุทธเจ้ามาอุบัติขึ้น 4 พระองค์ พระพุทธเจ้าองค์แรกในสารมัณฑกัปนี้ทรงพระนามว่า พระมังคละพุทธเจ้า

พระประวัติ
----------

พระมังคละพุทธเจ้า ประสูติเป็นมังคละราชกุมาร ในวงศ์กษัตริย์แห่งอุตตระนคร พระราชบิดาทรงพระนามว่าพระเจ้าอุตตระ และพระราชมารดาทรงพระนามว่าพระนางอุตตรา มังคละราชกุมารทรงเกษมสำราญอยู่ 9,000 ปี ในปราสาท 3 หลัง ชื่อ ยสวา รุจิมา และสิริมา มีพระมเหสีพระนามว่า พระนางยสวดี และทรงมีสนมนารีแวดล้อมอีก 30,000 นาง วันหนึ่ง พระมังคละทอดพระเนตรเห็นเทวทูตทั้งสี่ คือ คนแก่ คนเจ็บ คนตาย และนักบวช พระองค์จึงมีพระทัยน้อมไปทางบรรพชา เมื่อพระนางยสวดีเทวีประสูติพระโอรส พระนามว่า สีลวากุมาร จึงได้เสด็จออกบรรพชาด้วยม้าปัณฑระ มีผู้ออกบรรพชาตามจำนวน 3 โกฏิ

  

มังคละราชกุมารทรงบำเพ็ญความเพียรอยู่ ณ บ้านอุตตรคาม เป็นเวลา 8 เดือน จนถึงวันเพ็ญเดือนวิสาขะ ทรงรับข้าวมธุปายาสจากนางอุตตรา ธิดาของอุตตรเศรษฐี และรับหญ้า 8 กำจากอุตตระอาชีวก ปูลาดใต้ต้นนาคะ (ต้นกากะทิง) เป็นโพธิบัลลังก์ ทรงเอาชนะเหล่ามารด้วยพระบารมี และได้ตรัสรู้เป็นพระวิริยาธิกะพุทธเจ้าในคืนนั้น พระมังคละพุทธเจ้าทรงแสดงปฐมเทศนา แก่พระภิกษุผู้บรรพชาตามจำนวน 3 โกฏิ ที่ชัฏสิริวัน สิริวัฒนนคร ทำให้พระภิกษุ 3 โกฏินั้นสำเร็จเป็นพระอริยบุคล

  

ธรรมาภิสมัยในพุทธกาลของพระมังคละพุทธเจ้าบังเกิดขึ้น 3 วาระ คือ

**วาระที่ 1** แสดงปฐมเทศนา ธรรมาภิสมัยบังเกิดแก่มนุษย์และเทวดา 100,000 โกฏิ

**วาระที่ 2** แสดงธรรมบนดาวดึงส์เทวโลกโปรดพุทธมารดา ธรรมาภิสมัยบังเกิดแก่เทวดา 100,000 โกฏิ

**วาระที่ 3** แสดงธรรมแก่พระเจ้าสุนันทะ ธรรมาภิสมัยบังเกิดแก่มนุษย์และเทวดา 90 โกฏิ

  

พระมังคละพุทธเจ้า ทรงประชุมสาวกสันนิบาต 3 ครั้ง

**ครั้งที่ 1** ทรงแสดงปาฏิโมกข์แก่พระสงฆ์สาวก 100,000 โกฏิ มีคู่อัครสาวกเป็นประธาน

**ครั้งที่ 2** ทรงแสดงปาฏิโมกข์แก่พระสงฆ์สาวก 100,000 โกฏิ ณ อุตตราราม

**ครั้งที่ 3** ทรงแสดงปาฏิโมกข์แก่พระสงฆ์สาวก 90 โกฏิ มีพระเจ้าสุนันทะซึ่งออกบวชเป็นประธาน

  

พระมังคละพุทธเจ้ามีพระสาวกองค์สำคัญ คือ

 **พระอัครสาวก** คือ พระสุเทวะเถระ และพระธรรมเสนะเถระ

**พระอัครสาวิกา** คือ พระสีวลาเถรี และพระอโสกาเถรี

**พระอุปัฏฐาก** คือ พระปาลิตะ

  

พระมังคละพุทธเจ้ามีพระวรกายสูง 88 ศอก มีพระรัศมีแผ่ทั่วหมื่นโลกธาตุ พระรัศมีนี้รุ่งเรืองกว่าพระพุทธเจ้าองค์ใดๆ เมื่อพระชนมายุได้ 90,000 ปี จึงปรินิพพานที่พระวิหารอุตตราราม พระศาสนาของพระองค์ดำรงอยู่นาน 90,000 ปีจึงอันตรธานไป

ความเกี่ยวข้องกับพระพุทธโคดม
----------------------------

ในสมัยของพระมังคละพุทธเจ้า พระโพธิสัตว์ได้เสวยพระชาติเป็น **สุรุจิพราหมณ์** มีจิตเลื่อมใสในพระรัตนตรัย จึงเดินทางไปยังสำนักของพระพุทธเจ้า และขออาราธนาให้พระพุทธองค์พร้อมทั้งเหล่าพระภิกษุสงฆ์ทั้งหลาย ไปรับภัตตาหารบิณฑบาตที่บ้านของตนเอง ซึ่งพระพุทธองค์ทรงรับอาราธนา แต่เมื่อกลับไปบ้านก็พบว่าบ้านตนช่างคับแคบนัก พระอินทร์จึงแปลงกายเป็นช่างก่อสร้าง พระบรมโพธิสัตว์บอกว่าอาจสร้างไม่เสร็จภายในหนึ่งวัน พระอินทร์แปลงย้อนถามว่าถ้าตนทำได้เสร็จก่อนกำหนดท่านจะให้ค่าจ้างไหม พระโพธิสัตว์ตอบว่า อะไรก็ได้ แม้ชีวิตก็จะให้ แล้วพระโพธิสัตว์ก็เข้าไปในบ้าน พระอินทร์ก็เนรมิตศาลาใหญ่พร้อมอาสนะเสร็จ ก็เรียกพราหมณ์ให้ออกมาดู พระโพธิสัตว์เห็นเข้าก็ดีใจอย่างยิ่งแล้วเข้าไปในบ้านเพื่อเอาค่าจ้างมาให้ แต่พอออกมาช่างก่อสร้างก็หายไป

  

วันต่อมาพระพุทธเจ้าพร้อมด้วยเหล่าพระภิกษุสงฆ์ก็เดินทางมารับบิณฑบาต พระโพธิสัตว์อาราธนาให้อยู่จนครบ 7 วันพระพุทธองค์ก็ทรงรับอาราธนา เมื่อครบ 7 วันพระพุทธองค์ทรงประทานภัตตานุโมทนากถาแล้วทรงทราบด้วยพระญาณว่าพราหมณ์นี้มีบุญมาก และหวังพระสัพพัญญุตญาณจึงตรัสว่า

  

**"ท่านสุรุจิพราหมณ์ท่านนี้ กาลล่วงไปในอนาคตกำหนดได้ 2 อสงไขยเศษอีกแสนกัป จะได้ตรัสรู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงนามว่าพระศรีศากยมุนีโคดม ในภัทรกัปนั้น"**

สุรุจิโพธิสัตว์มีความปีติยินดีมาก หลังจากนั้นไม่นานพระโพธิสัตว์มีความเบื่อหน่ายในโลก จึงออกบวชในพระพุทธศาสนา ศึกษาพระไตรปิฏก และเจริญพระกรรมฐาน จนสำเร็จอภิญญา หลังสิ้นอายุขัย ไปเกิดเป็นพระพรหมอยู่บนพรหมโลก

ดูเพิ่ม
-------

* พระพุทธเจ้า
* พระพุทธเจ้าในอดีต


| ก่อนหน้า |  | พระมังคลพุทธเจ้า |  | ถัดไป |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **พระโกณฑัญญพุทธเจ้า**100,000 ปี |  | **พระพุทธเจ้าในอดีต องค์ที่ ๔** (90,000 ปี) |  | **พระสุมนพุทธเจ้า**(90,000 ปี) |

| * ด
* ค
* ก
พระพุทธเจ้า |
| --- |
| ประเภท | 
* อนุพุทธะ
* ปัจเจกพุทธะ
* สัมมาสัมพุทธะ

 | พระพุทธรูป |
| พระพุทธเจ้าในอดีต(ตามคัมภีร์พุทธวงศ์) | 
* พระตัณหังกรพุทธเจ้า
* พระเมธังกรพุทธเจ้า
* พระสรณังกรพุทธเจ้า
* พระทีปังกรพุทธเจ้า
* พระโกณฑัญญพุทธเจ้า
* พระมังคลพุทธเจ้า
* พระสุมนพุทธเจ้า
* พระเรวตพุทธเจ้า
* พระโสภิตพุทธเจ้า
* พระอโนมทัสสีพุทธเจ้า
* พระปทุมพุทธเจ้า
* พระนารทพุทธเจ้า
* พระปทุมุตรพุทธเจ้า
* พระสุเมธพุทธเจ้า
* พระสุชาตพุทธเจ้า
* พระปิยทัสสีพุทธเจ้า
* พระอัตถทัสสีพุทธเจ้า
* พระธัมมทัสสีพุทธเจ้า
* พระสิทธัตถพุทธเจ้า
* พระติสสพุทธเจ้า
* พระปุสสพุทธเจ้า
* พระวิปัสสีพุทธเจ้า
* พระสิขีพุทธเจ้า
* พระเวสสภูพุทธเจ้า
* พระกกุสันธพุทธเจ้า
* พระโกนาคมนพุทธเจ้า
* พระกัสสปพุทธเจ้า

 |
| พระพุทธเจ้าในปัจจุบัน | 
* พระโคตมพุทธเจ้า

 |
| พระพุทธเจ้าในอนาคต(ตามคัมภีร์อนาคตวงศ์) | 
* พระศรีอริยเมตไตรย
* พระรามสัมพุทธเจ้า
* พระธรรมราชาสัมพุทธเจ้า
* พระธรรมสามีสัมพุทธเจ้า
* พระนารทสัมพุทธเจ้า
* พระรังสีมุนีสัมพุทธเจ้า
* พระเทวเทพสัมพุทธเจ้า
* พระนรสีหสัมพุทธเจ้า
* พระติสสสัมพุทธเจ้า
* พระสุมังคลสัมพุทธเจ้า

 |
| พระธยานิพุทธะตามคติมหายาน | 
* พระไวโรจนพุทธะ
* พระอักโษภยพุทธะ
* พระอมิตาภพุทธะ
* พระรัตนสัมภวพุทธะ
* พระอโมฆสิทธิพุทธะ

 |
| พระพุทธเจ้าองค์อื่นๆตามคติมหายาน | 
* อาทิพุทธะ
* พระไภษัชยคุรุ
* พระสัทธรรมวิทยาตถาคต
* พระสหัสประภาราชาศานติสถิตยตตถาคต
* พระประภูตรัตนะ

 |