**โคห์อินัวร์** (อังกฤษ: Koh-i-Noor, เปอร์เซีย: کوہ نور อ่านออกเสียง: *koh iː nuːɾ|pron*, "ภูเขาแห่งแสง"; บางครั้งสะกดเป็น *Kuh-e Nur* หรือ *Koh-i-Nur*) คือเพชรที่มีขนาด 105.6 กะรัต มีน้ำหนัก 21.6 กรัม ในสภาพที่เจียระไนครั้งล่าสุด (ก่อนหน้านี้มีขนาด 186.6 กะรัต หนัก 37.21 กรัม) และยังเคยเป็นเพชรที่มีขนาดใหญ่ที่สุดของโลก ตามหลักฐานนั้นค้นพบในรัฐอานธรประเทศ ประเทศอินเดีย พร้อมกันกับเพชรคู่แฝดที่มีชื่อว่า **ดารยา-เย-นัวร์** (แปลว่า​ "ทะเลแห่งแสง") โคห์อินัวร์นั้นมีประวัติอันยาวนาน โดยตกเป็นเพชรของหลายราชวงศ์ในอดีต รวมถึง ราชปุตแห่งอินเดีย, ราชวงศ์โมกุล, ราชวงศ์อัฟชาริด, ราชวงศ์ดูร์รานี, ราชวงศ์ซิกข์ และล่าสุดนั้นตกเป็นของจักรวรรดิอังกฤษ

โคห์อินัวร์ได้ถูกริบจากผู้ครอบครองคือ ดูลิป สิงห์ ในปีค.ศ. 1850 โดยบริษัทอินเดียตะวันออก และต่อมาได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของเครื่องราชกกุธภัณฑ์แห่งสหราชอาณาจักรเมื่อสมเด็จพระราชินีนาถวิกตอเรียได้สถาปนาพระองค์ขึ้นเป็นสมเด็จพระจักรพรรดินีแห่งอินเดียในปีค.ศ. 1877 โคห์อินัวร์เคยถูกเรียกว่า "ศิยมันทกามณี" และต่อมา "มณยัก" หรือ "ราชาแห่งอัญมณี" ก่อนจะถูกเรียกเป็น "โคห์อินัวร์" ในคริสต์ศตวรรษที่ 18 โดยชาห์นาเดอร์ ภายหลังจากการยึดครองอินเดียของพระองค์ ในปัจจุบันโคห์อินัวร์ถูกเก็บรักษาและจัดแสดงที่หอคอยแห่งลอนดอน

เครื่องราชกกุธภัณฑ์
-------------------

บทความหลัก: เครื่องราชกกุธภัณฑ์แห่งสหราชอาณาจักร
สมเด็จพระราชินีอเล็กซานดรา ทรงเครื่องประดับที่มีโคห์อินัวร์อยู่บนมงกุฏ
แบบจำลองหลังเจียระไนครั้งใหม่ของโคห์อินัวร์
ในปีค.ศ. 1852 ณ กรุงอัมสเตอร์ดัม ภายใต้การกำกับของเจ้าชายอัลเบิร์ต และผู้เชี่ยวชาญทางอัญมณี เจมส์ เทนแนนท์ ได้ทำการเจียระไนโคห์อินูร์จากขนาดดั้งเดิมที่ 186 1/6 กะรัต (หนัก 37.21 กรัม) ให้เหลือเพียงขนาดปัจจุบันที่ 105.602 กะรัต (21.61 กรัม) เพื่อเพิ่มการสะท้อนแสง ซึ่งพระองค์ได้ทรงตัดสินพระทัยอย่างกล้ำกลืนภายหลังจากทรงหารือกับผู้เชี่ยวชาญแล้ว ด้วยมูลค่าการเจียระไนประมาณ 8,000 ปอนด์ ซึ่งได้ลดขนาดของเพชรนี้ลงถึง 42 เปอร์เซนต์ แต่ถึงกระนั้นทรงไม่พอพระทัยผลงานที่ได้ จากนั้นได้นำโคห์อินัวร์ไปประดับบนมงกุฎที่สมเด็จพระราชินีนาถวิกตอเรียมักทรงอยู่บ่อยๆ ซึ่งขณะนั้นได้เก็บรักษาไว้ที่พระราชวังวินด์เซอร์ ซึ่งปกติแล้วเครื่องราชกกุธภัณฑ์จะต้องเก็บรักษาที่หอคอยแห่งลอนดอนเท่านั้น

ภายหลังจากที่ทรงเสด็จสวรรคตแล้ว ในรัชกาลถัดมา สมเด็จพระราชินีอเล็กซานดราทรงให้ย้ายโคห์อินูร์มาประดับบนมงกุฏองค์ใหม่ของพระองค์ในพระราชพิธีบรมราชาภิเษกของสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 7 พระสวามี ซึ่งในขณะนั้นสมเด็จพระราชินีอเล็กซานดราทรงเป็นพระราชินี (ฐานะพระอัครมเหสี) พระองค์แรกที่ทรงมงกุฏประดับเพชร ซึ่งได้เป็นธรรมเนียมปฏิบัติต่อมาในรัชกาลของสมเด็จพระราชินีแมรี และต่อมาสมเด็จพระราชินีเอลิซาเบธ พระราชชนนี

การทวงสิทธิ์ในโคห์อินัวร์
-------------------------

อินเดียได้มีการทวงสิทธิ์ในโคห์อินัวร์ เนื่องจากถือว่าถูกริบไปอย่างผิดกฎหมาย และควรที่จะถูกส่งมอบคืนให้แก่อินเดีย เมื่อสมเด็จพระราชินีเอลิซาเบ็ธที่ 2 ได้เสด็จพระราชดำเนินเยือนอินเดียอย่างเป็นทางการในรัฐพิธีเฉลิมฉลองอิสรภาพครบ 50 ปีของอินเดียในปีค.ศ. 1997 ชาวอินเดียในประเทศอินเดีย และในสหราชอาณาจักรได้เรียกร้องให้มีการส่งคืนโคห์อินัวร์ให้กับอินเดีย ซึ่งต่อมาในปีค.ศ. 2013 ในขณะที่นายกรัฐมนตรีอังกฤษเยือนประเทศอินเดียนั้น ได้กล่าวว่า โคห์อินัวร์จะไม่ถูกมอบคืน และไม่มีเหตุผลใดที่จะต้องส่งคืนให้กับอินเดีย

ดูเพิ่ม
-------

* เครื่องราชกกุธภัณฑ์แห่งสหราชอาณาจักร

อ้างอิง
-------

1. ↑  Iradj Amini, บ.ก. (July 20, 2002). "KOH-I-NOOR". United States: Encyclopædia Iranica - Online Version. สืบค้นเมื่อ 2012-08-22.
2. ↑  Dunton, Larkin (1896). *The World and Its People*. Silver, Burdett. p. 144.
3. ↑  Dunton, Larkin (1896). *The World and Its People*. Silver, Burdett. p. 27.
4. ↑  "Indian MPs demand Kohinoor's return". BBC News. 2000-04-26. สืบค้นเมื่อ 2009-08-10.
5. ↑  "สำเนาที่เก็บถาวร". เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2013-04-12. สืบค้นเมื่อ 2013-04-12.

  


| * ด
* ค
* ก
เครื่องราชกกุธภัณฑ์สหราชอาณาจักร |
| --- |
| มงกุฎ: | 

|  |  |
| --- | --- |
| มงกุฎองค์สำคัญ | 
* มงกุฎเซนต์เอ็ดเวิร์ด
* มงกุฎอิมพีเรียลสเตต

 |
| มงกุฎพระราชินี | 
* มงกุฎพระราชินีเอลิซาเบธ
* มงกุฎพระราชินีแมรี
* มงกุฎพระราชินีแมรีแห่งโมดีนา
* มงกุฎพระราชินีอเล็กซานดรา
* มงกุฎพระราชินีอเดลเลด

 |
| จุลมงกุฎ | 
* จุลมงกุฎเจ้าชายจอร์จแห่งเวลส์
* จุลมงกุฎเจ้าชายเฟรดเดอริคแห่งเวลส์
* จุลมงกุฎเจ้าชายชาร์ลส์แห่งเวลส์

 |
| มงกุฎองค์อื่น ๆ | 
* มงกุฎแห่งอินเดีย
* มงกุฎเพชรพระราชินีนาถวิคตอเรีย
* มงกุฎพระเจ้าจอร์จที่ 4
* มงกุฎแห่งสกอตแลนด์
* มงกุฎพระเจ้าจอร์จที่ 1
* มงกุฎราชาภิเษกพระเจ้าจอร์จที่ 4
* มงกุฎทิวดอร์

 |

 |  |
| คทา: | 
* คทากางเขน
* คทานกพิราบ
* คทาแห่งสกอตแลนด์

 |
| ดาบ: | 
* ดาบแห่งการประทาน
* ดาบแห่งความกรุณา
* ดาบแห่งสกอตแลนด์

 |
| อัญมณี: | 
* เพชรคัลลินัน
* เพชรโคอินัวร์
* ทับทิมเจ้าชายดำ
* แซฟไฟร์เซนต์เอ็ดเวิร์ด
* แซฟไฟร์สจวต

 |
| กกุธภัณฑ์แบ่งตามรัฐ: | 
* เครื่องราชกกุธภัณฑ์อังกฤษ
* เครื่องราชกกุธภัณฑ์ไอร์แลนด์
* เครื่องราชกกุธภัณฑ์สกอตแลนด์
* เครื่องราชกกุธภัณฑ์เวลส์
* เครื่องราชกกุธภัณฑ์สหราชอาณาจักร

 |
| อื่น ๆ: | 
* เครื่องราชอิสริยาภรณ์เซนต์แพทริก
* ลูกโลกประดับกางเขน
* หินแห่งสโคน

 |
| ดูเพิ่ม | 
* เครื่องเพชรในพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2

 |