**มาร์กาเร็ต ทิวเดอร์** (Margaret Tudor; 28 พฤศจิกายน ค.ศ. 1489 - 18 ตุลาคม ค.ศ. 1541) หรือที่รู้จักกันในพระนามว่า **มาร์กาเร็ต สมเด็จพระราชินีแห่งชาวสกอต** (Margaret, Queen of Scots) เสด็จพระราชสมภพที่พระราชวังเวสต์มินสเตอร์ ทรงเป็นพระราชธิดาพระองค์โตที่ทรงพระชนม์ในพระเจ้าเฮนรีที่ 7 แห่งอังกฤษกับเอลิซาเบธแห่งยอร์ก และทรงเป็นพระเชษฐภคินีในพระเจ้าเฮนรีที่ 8 แห่งอังกฤษ ในปีค.ศ. 1503 เจ้าหญิงมาร์กาเร็ตทรงอภิเษกสมรสกับพระเจ้าเจมส์ที่ 4 พระมหากษัตริย์แห่งชาวสกอต พระเจ้าเจมส์ที่ 4 เสด็จสวรรคตในปีค.ศ. 1513 และพระราชโอรสได้ครองราชย์สืบต่อในฐานะ พระเจ้าเจมส์ที่ 5 พระนางมาร์กาเร็ตทรงอภิเษกสมรสครั้งที่ 2 กับอาร์ชิบาลด์ ดักลาส เอิร์ลที่ 6 แห่งแองกัส จากการอภิเษกสมรสทั้งครั้งที่หนึ่งและครั้งที่สองทำให้พระนางมาร์กาเร็ตทรงเป็นพระอัยยิกาในสมเด็จพระราชินีนาถแมรีที่ 1 แห่งชาวสกอตและลอร์ดดาร์นลีย์ พระสวามีองค์ที่สองของพระนางแมรี ตามลำดับ การอภิเษกสมรสของพระนางมาร์กาเร็ตกับพระเจ้าเจมส์ที่ 4 เป็นสิ่งที่บ่งบอกถึงการรวมราชบัลลังก์ ซึ่งพระราชปนัดดาคือ พระเจ้าเจมส์ที่ 6 แห่งสกอตแลนด์ ผู้ทรงเป็นพระราชโอรสในพระนางแมรีกับลอร์ดดาร์นลีย์ ได้ขึ้นครองราชย์เป็นพระมหากษัตริย์แห่งอังกฤษและไอร์แลนด์หลังจากการสวรรคตของสมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 1 แห่งอังกฤษ ในปีค.ศ. 1603

ดอกทิสเซิลและดอกกุหลาบ
----------------------

เจ้าหญิงมาร์กาเร็ตและเจ้าชายเฮนรี (พระเจ้าเฮนรีที่ 8 แห่งอังกฤษ) รายละเอียดจากภาพการเข้าเฝ้าพระโอรสธิดาในพระเจ้าเฮนรีที่ 7 ของอีราสมุสที่พระราชวังอีแทมใน ปีค.ศ. 1499 วาดโดยแฟรงก์ คาโดแกน คาวเปอร์ในราวปี ค.ศ. 1910
เจ้าหญิงมาร์กาเร็ตทรงร่วมพิธีรับเข้าเป็นคริสต์ศาสนิกชนที่โบสภ์เซนต์มาร์กาเร้ต เวสต์มินสเตอร์ เจ้าหญิงทรงได้รับการตั้งพระนามตามมาร์กาเรต โบฟอร์ต เคาน์เตสแห่งริชมอนด์และดาร์บี พระอัยยิกาฝ่ายพระราชบิดา

เหล่าบุตรสาวนั้นเป็นสินทรัพย์ทางการเมืองที่มีความสำคัญในโลกของวงการทูตและแต่งงานเพื่อเชื่อมสัมพันธไมตรี แม้กระทั่งก่อนวันครบรอบวันคล้ายวันพระราชสมภพ 6 ปีของเจ้าหญิง พระเจ้าเฮนรีที่ 7 ทรงดำริถึงการอภิเษกสมรสระหว่างเจ้าหญิงมาร์กาเร็ตกับพระเจ้าเจมส์ที่ 4 เพื่อเป็นหนทางไม่ให้พระมหากษัตริย์สกอตไปสนับสนุนเพอร์คิน วอร์เบ็ค ผู้อ้างสิทธิในราชบัลลังก์อังกฤษ นอกจากนี้ยังมีแนวโน้มว่าพระเจ้าเฮนรีที่ 7 ทรงเชื่อว่าการเป็นพันธมิตรในการอภิเษกสมรสดังกล่าวจะเป็นก้าวสำคัญที่นำไปสู่การรวมราชบัลลังก์อังกฤษและสกอตแลนด์เข้าด้วยกัน ซึ่งเป็นสิ่งที่พระราชโอรสของพระองค์ ซึ่งก้คือพระเจ้าเฮนรีที่ 8 ในอนาคตทรงพยายามมาตลอดรัชกาล

ในวันที่ 30 กันยายน ค.ศ. 1497 ราชทูตสเปนประจำราชสำนักพระเจ้าเจมส์ที่ 4 ซึ่งก็คือ เปดรู เดอ อายาลา ได้เป็นตัวแทนลงนามสนธิสัญญาสงบศึกระยะเวลายาวนานกับอังกฤษ และตอนนี้การอภิเษกสมรสจึงเป็นเรื่องที่มีความจำเป็นที่สุด พระเจ้าเจมส์ทรงมีพระชนมายุยี่สิบปลายๆและยังไม่ทรงอภิเษกสมรส โปลีดอร์ เวอร์จิล นักประวัติศาสตร์ชาวอิตาลี กล่าวว่าสมาชิกสภาอังกฤษบางคนปฏิเสธการอภิเษกสมรสครั้งนี้ และกล่าวว่าการทำเช่นนี้จะนำพาให้ราชวงศ์สทิวเวิร์ตเข้ามาสืบราชสันตติวงศ์ในราชบัลลังก์อังกฤษได้โดยตรง พระเจ้าเฮนรีผู้เจ้าเล่ห์และปราดเปรื่องทรงตอบว่า:

> "แล้วยังไงล่ะ อะไรซักอย่างมันควรจะเกิดขึ้น (และพระเจ้าจะทรงปัดเป่าลางนี้ออกไป) ข้ามองว่าราชอาณาจักรของเราจะไม่เสียหายอะไร เพราะอังกฤษจะไม่ถูกสกอตแลนด์ดูดกลืนไป แต่สกอตแลนด์จะถูกอังกฤษดูดกลืนมากกว่า โดยเป็นพวกหัวสูงกันทั้งเกาะ เนื่องจากที่นั่นมักจะมีความรุ่งโรจน์และเกียรติยศน้อยนิด ห่างไกลจากความยิ่งใหญ่ เฉกเช่นเดียวกับที่นอร์ม็องดีครั้งหนึ่งเคยตกอยู่ภายใต้การปกครองและอำนาจของบรรพบุรุษชาวอังกฤษของเรา"
> 
> 

ในวันที่ 24 เมษายน ค.ศ. 1502 สกอตแลนด์และอังกฤษได้ลงนามในสนธิสัญญาสันติภาพถาวร เป็นสนธิสัญญาสันติภาพฉบับแรกระหว่างสองราชอาณาจักรในรอบ 170 ปี สนธิสัญญาอภิเษกสมรสถูกรวมไว้ในวันเดียวกันด้วยและเป็นตัวรับประกันสันติภาพ

### การอภิเษกสมรสโดยฉันทะและการเดินทางของพระราชินีพระองค์ใหม่

พระนางมาร์กาเร็ตอภิเษกสมรสโดยฉันทะในวันที่ 25 มกราคม ค.ศ. 1503 ที่พระราชวังริชมอนด์ แพทริก เอิร์ลแห่งบอธเวลเป็นตัวแทนของกษัตริย์สกอตและสวมชุดผ้าทองในพิธีที่จัดขึ้นในห้องชุดของสมเด็จพระราชินี เขามาพร้อมกับอาร์กบิชอปแห่งกลาสโกว์และแอนดรู ฟอร์แมน พระอธิการแห่งมอเรย์ จอห์น ยัง หนึ่งในคณะซอเมอร์เซ็ตเฮรัลด์ได้รายงานว่าพิธีนี้เป็น "การต่อสู้ที่น่าจดจำ" รางวัลได้ถูกจัดมอบในเช้าวันถัดมาและงานประลองก็ยังถูกจัดต่อเนื่อง ตอนนี้เจ้าหญิงมาร์กาเร็ตทรงกลายเป็นสมเด็จพระราชินีแห่งชาวสกอต

สมเด็จพระราชินีพระองค์ใหม่ทรงมีตู้ฉลองพระองค์ขนาดใหญ่ และผ้าม่านคลุมเตียงสีแดงเข้มของพระนางได้จัดทำโดยไหมของอิตาเลียนซึ่งปักลายกุหลาบแดงแลงคาสเตอร์ เสื้อผ้าเหล่านี้ก็ได้ทำให้แก่พระสหายของพระนาง เลดีแคทเทอรีน กอร์ดอน ภรรยาม่ายของเพอร์คิน วอร์เบ็ค ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1503 พระเจ้มเจมส์ที่ 4 ทรงยืนยันสิทธิในการครอบครองที่ดินและพระตำหนักของพระนางที่รวมทั้งปราสาทเมิธเวน, ปราสาทสเตอร์ลิง, ปราสาทดัน, พระราชวังลินลิธโกว์และปราสาทเนวาร์กในป่าเอ็ททริก ที่มีรายได้เช่นเดียวกับระบบเอิร์ลและระบบลอร์ดเจ้าที่ดิน

ในช่วงหลัง ค.ศ. 1503 สมเด็จพระราชินีมาร์กาเร็ตได้เสด็จสกอตแลนด์ เส้นางเสด็จของพระนางเป็นการเดินทางไปสู่ภาคเหนือครั้งใหญ่ พระนางออกจากพระราชวังริชมอนด์ในวันที่ 27 มิถุนายน พร้อมกับพระเจ้าเฮนรีที่ 7 และเสด็จไปยังคอลลีเวสตันเป็นแห่งแรก ที่ยอร์กได้มีแผ่นป้ายเหล็กเป็นที่รำลึกถึงจุดที่สมเด็จพระราชินีแห่งสกอตทรงเข้ามาในประตูเมือง หลังจากข้ามพรมแดนที่เบริก-อะพอน-ทวีดในวันี่ 1 สิงหาคม ค.ศ. 1503 สมเด็จพระราชินีมาร์กาเร็ตทรงพบกับราชสำนักสกอตที่แลมเบอร์ตัน ที่พระราชวังเดลคีธ พระเจ้าเจมส์ทรงจุมพิตราตรีสวัสดิ์พระนาง พระองค์เสด็จมาปลอบพระทัยพระนางอีกครั้งในวันที่ 4 สิงหาคม หลังจากที่เกิดเหตุเพลิงไหม้คอกม้าซึ่งทำให้ม้าที่พระนางทรงโปรดตาย เกียร์ทรงม้าของพระนางถูกเผาและเครื่องทรงของม้าหรือผ้าถักทองกับเบาะกำมะหยี่เป็นค่าใช้จ่ายจำนวน 127 ปอนด์ ในวันที่ 7 สิงหาคม ค.ศ. 1503 พระนางมาร์กาเร็ตต้องเสด็จจากเดลคีธไปยังเอดินเบอระด้วยเกี้ยว

ที่ทุ่งหญ้าระยะหนึ่งไมล์จากเอดินบะระ มีพลับพลาที่ซึ่งเซอร์แพทริก ฮามิลตันและแพทริก ซินแคลร์แสดงละครและต่อสู้ด้วยบทบาทของอัศวินที่ปกป้องผู้หญิงของพวกเขา ในวันที่ 8 สิงหาคม ค.ศ. 1503 พระราชพิธีอภิเษกสมรสได้ถูกจัดขึ้นที่โบสถ์โฮลีรูด พิธีกรรมได้ดำเนินการโดยอาร์กบิชอปแห่งกลาสโกว์และอาร์กบิชอปแห่งยอร์ก สองวันต่อมาในวันนักบุญลอว์เรนซ์ สมเด็จพระราชินีมาร์กาเร็ตทรงเข้าร่วมพิธีที่มหาวิหารเซนต์ไจส์ ในหมู่โบสถ์เคิร์ก เป็นครั้งแรกที่เสด็จออกสาธารณะนับตั้งแต่ทรงเป็นสมเด็จพระราชินี รายละเอียดในเรื่องการเสกสมรสโดยฉันทะ การเดินทาง การมาถึงและการรับเสด็จในเอดินเบอระได้ถูกบันทึกโดยจอห์น ยังแห่งคณะซอเมอร์เซ็ตเฮรัลด์

### บทกวีและบทเพลงสำหรับพระนางมาร์กาเร็ต

พระเจ้าเจมส์ที่ 4 และสมเด็จพระราชินีมาร์กาเร็ต
การเสด็จมาถึงของสมเด็จพระราชินีได้มีการเฉลิมพระเกียรติโดยบทกวีของวิลเลียม ดันบาร์ ซึ่งรวมถึงบทกวี *The Thrissil and the Rois* (ดอกทิสเซิลและดอกกุหลาบ), *บทกวี Gladethe*, *บทกวี thoue Queyne of Scottis Regioun* และ *บทเพลง Now Fayre, Fayrest of Every Fayre* บทกวีอื่นๆอย่างเช่น *Blyth Aberdeane* ที่แต่งขึ้นเพื่อต้อนรับสมเด็จพระราชินีสู่เมืองแอเบอร์ดีน ดันบาร์อยู่ในลอนดอนในช่วงที่มีการเจรจาสนธิสัญญา บทกวี *Thrissil and the Rois* ของดันบาร์ เป็นเรื่องราวของนกป่าที่ขับกล่อมดอกกุหลาบที่ประสานกันระหว่างแลงคัสเตอร์และยอร์ก ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของราชวงศ์ของพระนางมาร์กาเร็ต บทกวีมีดังนี้

> The merle scho sang, 'Haill, Roiss of most delyt,  
>  Haill, of all flouris quene and soverane,’  
> The lark scho song, 'Haill, Rois, both reid and quhyt,  
> Most plesand flour, of michty cullouris twane;’  
> The nychtingaill song, 'Haill, naturis suffragene,  
> In bewty, nurtour and every nobilness,  
> In riche array, renown, and gentilness.'
> 
> 

'merle' = นกเดินดงสีดำ หรือ นกแบล็กเบิร์ด (Blackbird); 'scho' = หล่อน, เขา (ผู้หญิง); 'quhyt' = สีขาว; 'suffragane' = ตัวแทน

ใน*บทกวี Gladethe*, *บทกวี thoue Queyne* พระนางมาร์กาเร็ตทรงถูกเปรียบดั่งไข่มุกที่มีค่ายิ่งกว่าหินล้ำค่าใดๆ สวยสดใสยิ่งกว่าเบริล มีค่ายิ่งกว่าเพชร สวยยิ่งกว่าไพลิน น่ารักยิ่งกว่าสีเขียวมรกต และวิเศษยิ่งกว่าทับทิมที่โด่งดัง บทกวีมีดังนี้

> O precius Margreit, plesand, cleir and quhit,  
> Mor blith and bricht na is the beriale scheme,  
> Moir deir na is the diamaunt of delit,  
> Mor semly na is the sapheir one to seyne,  
> Mor gudely eik na is the emerant greyne,  
> Moir riche na is the ruby of renoune,  
> Fair gem of joy, Margreit, of the I meyne:  
> Gladethe, thoue queyne of Scottis regioun.
> 
> 

'Gladethe' = น่าปลาบปลื้ม! 'na' คือ จากนั้น; 'beriale' = เบริล; 'eik' = เช่นเดียวกับ; 'of the I meyne'= ฝ่าพระบาทที่ข้าหมายถึง: ข้าพูดถึงพระองค์

บทเพลง *Now Fayre* ได้รวมท่อนเพลงเกี่ยวกับดอกกุหลาบ คอรัสเริ่มต้นที่ 'ยินดีต้อนรับดอกกุหลาบทั้งสีแดงและสีขาว' บทเพลงเทิดพระเกียรติพระนางมาร์กาเร็ตเมื่อทรงพระเยาว์ (ขณะที่มีพระชนมายุ 13 พรรษา) และพระสิริโฉมของพระนาง บทเพลงมีดังนี้

> Sweet lusty lusum lady clere,  
> Most myghty kyngis dochter dere,  
> Borne of a princess most serene,  
> Welcum of Scotlond to be quene!
> 
> 

'lusum'= งดงาม; 'clere'= สว่างไสว, สดใส;

### พระโอรสธิดาในพระเจ้าเจมส์และพระนางมาร์กาเร็ต

มีการรายงานว่าการอภิเษกสมรสระหว่างพระเจ้าเจมส์และพระนางมาร์กาเร็ตเป็นความเสน่หาซึ่งกันและกัน ทั้งสองพระองค์มีพระโอรสธิดารวม 6 พระองค์ แต่มีเพียงพระองค์เดียวเท่านั้นที่ทรงดำรงพระชนม์ชีพมาได้

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|   | **พระนาม** | **ประสูติ** | **สิ้นพระชนม์** | **คู่สมรส** **และพระโอรส-ธิดา** |
|  | เจมส์ ดยุกแห่งรอธซี | 21 กุมภาพันธ์ค.ศ. 1507 | 27 กุมภาพันธ์ค.ศ. 1508 | **สิ้นพระชนม์เมื่อทรงพระเยาว์** |
|
|  | เจ้าหญิง *ไม่ปรากฏพระนาม* | 15 กรกฎาคมค.ศ. 1508 | 15 กรกฎาคมค.ศ. 1508 | **สิ้นพระชนม์ในเวลาไม่นานหลังประสูติ** |
|
|  | อาเทอร์ สทิวเวิร์ต ดยุกแห่งรอธซี | 20 ตุลาคมค.ศ. 1509 | 14 กรกฎาคมค.ศ. 1510 | **สิ้นพระชนม์เมื่อทรงพระเยาว์** |
|
|  | พระเจ้าเจมส์ที่ 5 แห่งสกอตแลนด์ | 10 เมษายนค.ศ. 1512 | 14 ธันวาคมค.ศ. 1542 | อภิเษกสมรสครั้งที่ 1 วันที่ 1 มกราคม ค.ศ. 1537 กับ**เจ้าหญิงเมดเดลีนแห่งฝรั่งเศส**ไม่มีพระโอรสธิดาอภิเษกสมรสครั้งที่ 2 วันที่ 18 พฤษภาคม ค.ศ. 1538 กับ**แมรีแห่งแห่งกีส**มีพระโอรสธิดา 3 พระองค์ ได้แก่เจมส์ ดยุกแห่งโรเทอซีอาเทอร์ หรือ โรเบิร์ต สจวต ดยุกแห่งออลบานีสมเด็จพระราชินีนาถแมรีที่ 1 แห่งสกอตแลนด์ทรงมีพระโอรสธิดานอกสมรสอีกหลายพระองค์ |
|
|  | เจ้าหญิง *ไม่ปรากฏพระนาม* | พฤศจิกายนค.ศ. 1512 | พฤศจิกายนค.ศ. 1512 | **สิ้นพระชนม์ในเวลาไม่นานหลังประสูติ** |
|
|  | อเล็กซานเดอร์ สทิวเวิร์ต ดยุกแห่งรอสส์ | 30 เมษายนค.ศ. 1514 | 18 ธันวาคมค.ศ. 1515 | **สิ้นพระชนม์เมื่อทรงพระเยาว์** |
|

สมัยผู้สำเร็จราชการ
-------------------

พระนางมาร์กาเร็ตขณะทรงสวดมนต์ในฉลองพระองค์วันราชาภิเษก วาดขึ้นราวคริสต์ศตวรรษที่ 16 โดยเจอราร์ด โฮเรนโบท์
สนธิสัญญาปี ค.ศ. 1502 ก็ไม่ได้เกิดสันติภาพที่ถาวรดังที่ตั้งใจไว้ เกือบจะไม่เป็นผลในช่วงการสวรรคตของพระเจ้าเฮนรีที่ 7 ในปี ค.ศ. 1509 ผู้สืบราชบัลลังก์องค์ถัดมา กษัตริย์หนุ่ม พระเจ้าเฮนรีที่ 8 ทรงใช้เวลาน้อยนิดในการเจรจาทางการทูตตามแบบของพระราชบิดา ในไม่ช้าพระองค์ก็มุ่งหน้าทำสงครามกับฝรั่งเศส พันธมิตรเก่าแก่ของสกอตแลนด์ ในปี ค.ศ. 1513 พระเจ้าเจมส์ที่ 4 ทรงยกทัพบุกอังกฤษเพื่อแสดงเกียรติตามพันธสัญญาพันธมิตรเก่าแก่ ซึ่งทำให้ต้องประสบกับหายนะและพระองค์ได้เสด็จสวรรคตในยุทธการที่ฟลอดเดน พระนางมาร์กาเร็ตทรงคัดค้านสงคราม แต่ก็ทรงดำรงเป็นผู้สำเร็จราชการแผ่นดินในพระเจ้าเจมส์ที่ 5 พระมหากษัตริย์ที่ยังทรงพระเยาว์ และพระนางก็ทรงตกพุ่มหม้าย

รัฐสภาสกอตแลนด์ได้มีการประชุมที่สเตอร์ลิงไม่นานนักหลังจากเหตุการณ์ที่ฟลอดเดน และรับรองให้สมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ตดำรงเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ สถานะของสตรีที่ไม่ค่อยได้รับการยอมรับให้ดำรงตำแหน่งที่มีอำนาจสูงสุด และพระนางมาร์กาเร็ตเองทรงเป็นพระเชษฐภคินีในพระมหากษัตริย์ฝ่ายศัตรู สิ่งเหล่านี้ได้สร้างปัญหาแก่พระนาง หลังจากนั้นไม่นานฝ่ายที่ให้การสนับสนุนฝรั่งเศสได้รวมตัวขึ้นมาในหมู่ชนชั้นขุนนางและได้แนะนำให้พระนางควรถูกแทนที่ด้วยจอห์น สทิวเวิร์ต ดยุกแห่งออลบานี พระญาติฝ่ายชายที่ใกล้ชิดยุวกษัตริย์มากที่สุด และอยู่ในลำดับที่สามของการสืบราชสันตติวงศ์ ดยุกแห่งออลบานีเกิดและถูกเลี้ยงดูในฝรั่งเศสและถูกมองว่าเป็นตัวแทนของ "พันธมิตรเก่าแก่" ที่ยังดำรงอยู่ ในการเป็นขั้วตรงข้ามกับฝ่ายนิยมอังกฤษของสมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ต พระนางได้รับการบรรยายว่าทรงปฏิบัติหน้าที่อย่างสงบและทรงมีทักษะทางการเมืองบางประการ ในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 1514 พระนางทรงดำเนินการไกล่เกลี่ยความขัดแย้ง สกอตแลนด์และฝรั่งเศสได้ดำเนินการสงบศึกกับอังกฤษในที่สุดในเดือนเดียวกัน แต่ในการที่พระนางทรงพยายามหาพันธมิตรทางการเมืองในหมู่ขุนนางสกอตที่มักจะดื้อแพ่งซึ่งพระนางทรงดำเนินการอย่างคอขาดบาดตาย ทรงดำเนินการด้วยความเฉลียวฉลาดและสุขุมรอบคอบมากกว่าที่จะทรงตกไปในวังวนของอารมณ์และอำนาจ

ในการพยายามหาพันธมิตรของพระนางมาร์กาเร็ต พระองค์ทรงหันไปหาผู้ทรงอิทธิพลอย่างตระกูลดักลาส พระองค์ทรงมีจิตเสน่หากับอาร์ชิบาลด์ ดักลาส เอิร์ลที่ 6 แห่งแองกัสเป็นบุคคลที่แม้กระทั่งลุงของเขา กาวิน ดักลาส ผู้เป็นบาทหลวงและนักกวี ได้เรียกหลานคนนี้ว่า "คนหนุ่มผู้โง่เขลา" พระนางมาร์กาเร็ตและดักลาสได้เสกสมรสกันอย่างลับๆที่โบสถ์สังฆมณฑลคินนวล ใกล้เมืองเพิร์ท ในวันที่ 8 สิงหาคม ค.ศ. 1514 ไม่เพียงเท่านี้ การแตกแยกของแต่ละตระกูลได้เกิดขึ้น แต่ในที่สุดพลังของฝ่ายสนับสนุนฝรั่งเศสได้กล้าแข็งขึ้นในสภา นำโดยเจมส์ บีตัน อาร์กบิชอปแห่งกลาสโกว์ ตามข้อกำหนดในพระราชพินัยกรรมของพระมหากษัตริย์พระองค์ก่อนกำหนดว่า พระนางจะต้องสละตำแหน่งของพระนาง เดือนก่อนหน้านั้นพระนางทรงถูกบีบบังคับให้แต่งตั้งดยุกแห่งออลบานีให้เข้ามาแทน ในเดือนกันยายน สภาองคมนตรีแห่งสกอตแลนด์ได้ลงมติว่า พระนางจะต้องถูกถอนสิทธิในการอภิบาลพระโอรส ดังนั้นพระนางและพันธมิตรของพระนางจึงทำการต่อต้านคำสั่งดังกล่าวโดยนำพาพระโอรสไปยังปราสาทสเตอร์ลิง

พระสาทิสลักษณ์พระนางมาร์กาเร็ต คาดว่าร่างในช่วงที่ทรงดำรงพระชนม์ชีพ
ดยุกแห่งออลบานีมาถึงสกอตแลนด์ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1515 และได้รับการแต่งตั้งเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์อย่างเป็นทางการในเดือนกรกฎาคม งานแรกของเขาคือการได้รับเป็นผู้ปกครองของพระเจ้าเจมส์และเจ้าชายอเล็กซานเดอร์ ซึ่งเป็นอำนาจหน้าที่ของผู้สำเร็จราชการที่มีความสำคัญอย่างยิ่งในทางการเมือง หลังจากที่สมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ตทรงต่อต้าน ในที่สุดก็ทรงยอมจำนนที่สเตอร์ลิงในเดือนสิงหาคม พระโอรสได้อยู่ในการควบคุมของพระปิตุลา และพระนางมาร์กาเร็ตซึ่งขณะนี้คาดว่าทรงพระครรภ์บุตรของเอิร์ลแห่งแองกัส ได้ถอนพระองค์จากการเมืองไปยังเอดินบะระ ในบางครั้งพระอนุชาของพระนางได้เร่งเร้าให้พระนางเสด็จหนีมาอังกฤษพร้อมพระโอรสด้วย แต่พระนางก็ปฏิเสธอย่างแข็งขัน ทรงเกรงว่าถ้าดำเนินการดังกล่าวอาจจะทำให้พระเจ้าเจมส์ต้องสูญเสียบัลลังก์

เนื่องจากไม่มีผลประโยชน์ใดๆ พระนางจึงได้รับอนุญาตให้เสด็จไปยังลินลิธโกว์ดังนั้นพระนางจึงเสด็จหนีข้ามชายแดน พระนางทรงได้รับการต้อนรับจากลอร์ดดาเคร เทศาภิบาลผู้ดูแลหัวเมืองชายแดนในพระเจ้าเฮนรีที่ 8 และทรงได้รับเชิญไปยังปราสาทฮาร์บอทเทิลในนอร์ธัมเบอร์แลนด์ ที่นี่ในต้นเดือนตุลาคม พระนางทรงมีพระประสูติกาลเลดีมาร์กาเร็ต ดักลาส ซึ่งในอนาคตคือ เคานท์เตสแห่งเลนน็อกซ์และเป็นมารดาในลอร์ดดาร์ลีย์ ซึ่งเป็นพระญาติและเป็นพระสวามีในสมเด็จพระราชินีนาถแมรีที่ 1 แห่งสกอตแลนด์ ขณะที่ทรงอยู่ที่ภาคเหนือของอังกฤษ พระนางมาร์กาเร็ตทรงได้รับทราบเรื่องการสิ้นพระชนม์ของเจ้าชายอเล็กซานเดอร์ พระโอรส ลอร์ดดาเครได้พูดไปนัยๆว่าดยุกแห่งออลบานี ได้เป็นเหมือนพระเจ้าริชาร์ดที่ 3 แห่งอังกฤษ ซึ่งเขาต้องรับผิดชอบ แม้ว่าพระนางมาร์กาเร็ตยังทรงอยู่ในสภาวะเปราะบาง แต่พระนางทรงปฏิเสธความคิดนี้ ทรงกล่าวว่าถ้าหากดยุกแห่งออลบานีต้องการที่จะยึดราชบัลลังก์จริงๆ การทำให้พระเจ้าเจมส์สวรรคตดูจะเป็นทางเลือกที่เหมาะสมกว่าสำหรับเขา ช่วงนี้เป็นช่วงเวลาที่พระนางทรงเริ่มประเมินตัวเอิร์ลแห่งแองกัส ผู้ซึ่งนึกถึงสวัสดิภาพของตัวเอง โดยการกลับไปยังสกอตแลนด์และสงบศึกกับผู้สำเร็จราชการ "ที่ซึ่งทำให้พระนางมาร์กาเร็ตคิดถึงมาก" เมื่อพระเจ้าเฮนรีทรงรู้ว่าแองกัสไม่ได้พาพระเชษฐภคินีมาที่ลอนดอน พระองค์ก็สบถว่า "เสร็จเจ้าคนสกอต" อย่างไรก็ตาม อำนาจ อิทธิพลและความมั่งคั่งทั้งหมดของแองกัสนั้นอยู่ในสกอตแลนด์ การละทิ้งประเทศไปนั้นหมายถึงความผิดฐานกบฏ ในกรณีนี้เขาคงจะเห็นตัวอย่างจากญาติของเขาในสมัยก่อนคือ เจมส์ ดักลาส เอิร์ดที่ 9 แห่งดักลาส ซึ่งหนีไปยังอังกฤษเมื่อศตวรรษก่อน ซึ่งต้องใช้ชีวิตอย่างทหารรับจ้างซึ่งไร้ที่ดินทำกิน

การเสกสมรสและการเมือง
---------------------

ภาพพิมพ์จากพงศาวลีของพระเจ้าเจมส์ที่ 1 แห่งอังกฤษ: สมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ต (ซ้าย) และอาร์ชิบาลด์ ดักลาส เอิร์ลที่ 6 แห่งแองกัส (ขวา)
สมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ตทรงได้รับการต้อนรับอย่างดีจากพระเจ้าเฮนรีและเพื่อยืนยันสถานะของพระนาง พระนางทรงได้รับการพำนักที่เกรตสกอตแลนด์ยาร์ด ซึ่งเป็นตำหนักโบราณของพระมหากษัตริย์สกอตในลอนดอน ในปีค.ศ. 1517 หลังจากทรงพำนักที่อังกฤษเป็นเวลาหนึ่งปี พระนางได้เสด็จกลับทางเหนือหลังจากมีสนธิสัญญาประนีประนอมที่ลงนามโดยดยุกแห่งออลบานี พระเจ้าเฮนรี และพระคาร์ดินัลด์โวลซีย์ ดยุกแห่งออลบานีไม่อยู่ที่สกอตแลนด์ชั่วคราว เขาได้เดินทางไปฝรั่งเศส ที่ซึ่งเขาได้ไปต่อสัญญาพันธมิตรเก่าแก่อีกครั้งและจัดการอภิเษกสมรสในอนาคตสำหรับพระเจ้าเจมส์ที่ 5 แห่งสกอตแลนด์ แต่สมเด็จพระพันปีหลวงทรงได้รับการต้อนรับที่ชายแดนโดยซิเออร์ เดอ ลา บาสตี ผู้แทนของเขา ตลอดจนพระสวามีของพระนาง สนธิสัญญาสันติภาพอาจจะแตกหักลงแต่ก็เป็นเรื่องที่แน่ชัดแล้วว่า พระนางมาร์กาเร็ตไม่ทรงเชื่อพระทัยและการเข้าถึงพระโอรสก็ยังถูกจำกัดอย่างเคร่งครัด

แม้ว่าพระนางมาร์กาเร็ตและแองกัสจะทรงคืนดีกันชั่วคราว ไม่นานนักความสัมพันธ์ของทั้งคู่ได้เลวร้ายลง พระนางทรงรู้ว่าขณะที่พระนางทรงประทับอยู่ที่อังกฤษ พระสวามีของพระนางได้ใช้ชีวิตอยู่กับเลดีเจน สทิวเวิร์ต อดีตคนรักของเขา ที่เลวร้ายกว่านั้นคือเขาอยู่ได้ด้วยพระราชทรัพย์ของพระชายา ในเดือนตุลาคม ค.ศ. 1518 พระนางทรงเขียนจดหมายถึงพระอนุชา กล่าวเป็นนัยถึงการหย่าร้างว่า

*"พี่ไม่สบายใจมากในปัญหากับลอร์ดแองกัส นับตั้งแต่ที่พี่กลับมาสกอตแลนด์ครั้งล่าสุดและทุกๆวัน ปัญหาก็มากขึ้น มากขึ้น เราไม่ได้อยู่ด้วยกันมาครึ่งปีแล้ว... พี่ยังคิดว่า พี่ยังคงต้องอยู่กับเขาภายใต้กฏของพระเจ้าและด้วยเกียรติของตัวพี่เอง แม้ว่าพี่คิดว่า เขายังรักพี่จริงหรือ เหมือนที่เขาพยายามแสดงต่อพี่ทุกวัน"*

นี่เป็นปัญหาที่ยุ่งยากสำหรับพระเจ้าเฮนรี ซึ่งทรงมีแนวคิดอนุรักษนิยมและยึดมั่นในจารีตดั้งเดิม พระองค์ไม่เห็นด้วยที่จะให้มีการหย่าโดยทรงยึดตามหลักการ ซึ่งถือเป็นเรื่องน่าขบขันอย่างมาก เมื่อพิจารณาถึงชีวิตสมรสของพระองค์ในภายหลัง ในเรื่องความสำคัญ แองกัสถือเป็นพันธมิตรที่มีประโยชน์และมีประสิทธิภาพในการโต้กลับออลบบานีและฝ่ายที่นิยมฝรั่งเศส พระนางมาร์กาเร็ตทรงพิโรธในทัศนคติของพระสวามี พระนางจึงทรงเข้าไปใกล้ชิดกับฝ่ายออลบานีและเข้าร่วมกับคนอื่นๆในการเรียกร้องให้ออลบานีกลับมาจากฝรั่งเศส ซึ่งดูเหมือนว่าออลบานีได้รีบร้อนที่จะกลับไปราชอาณาจักรทางเหนือที่ดื้อรั้นซึ่งพวกเขาพยายามเสนอให้พระนางมาร์กาเร็ตทรงดำรงเป็นผู้สำเร็จราชการด้วยพระองค์เอง ข้อพิพาทระหว่างพระสวามีและพระมเหสีนี้พร้อมที่จะก่อให้เกิดการครอบงำการเมืองของสกอตแลนด์ไปอีกสามปีข้างหน้า ความซับซ้อนมากขึ้นจากความบาดหมางที่รุนแรงระหว่างแองกัสและเจมส์ แฮมิลตัน เอิร์ลที่ 1 แห่งอาร์รัน ด้วยความสับสนนี้ทำให้พระนางมาร์กาเร็ตต้องทรงเลือกเข้าข้างฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง

ในที่สุดออลบานีก็กลับมาถึงสกอตแลนด์ในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 1521 และได้รับการต้อนรับอย่างอบอุ่นจากสมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ต และมีเสียงเล่าลือว่าความสัมพันธ์ที่เกิดขึ้นนี้เป็นมากกว่าเรื่องการเมือง แองกัสต้องลี้ภัยในขณะที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ร่วมกับสมเด็จพระพันปีหลวงอย่างเต็มที่ ได้รื้อฟื้นกฏระเบียบขึ้นมาในประเทศที่แตกแยกในช่วงสามปีแห่งความวุ่นวายและความขัดแย้ง ดยุกแห่งออลบานีเป็นประโยชน์สำหรับพระนางมาร์กาเร็ต เนื่องจากเขามีอิทธิพลในกรุงโรม ซึ่งจะช่วยให้พระนางสามารถหย่าร้างได้ แองกัสและพันธมิตรของเขาได้แพร่ข่าวลือว่าทั้งสองเป็นคู่รักกันซึ่งได้ผลมากแม้กระทั่งคนที่มีความคิดโลเลอย่างลอร์ดดาเครได้เขียนจดหมายถึงโวลซีย์ โดยคาดการณ์ว่าพระเจ้าเจมส์อาจจะถูกปลงพระชนม์และออลบานีจะขึ้นเป็นกษัตริย์และเสกสมรสกับพระนางมาร์กาเร็ต แต่ความสัมพันธ์ของทั้งสองไม่เคยเป็นไปมากกว่าการคำนึงถึงผลประโยชน์ของตน ซึ่งเหตุการณ์ต่อมาก็ได้พิสูจน์ให้เห็น

รัฐประหารโดยสมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ต
----------------------------------------

ภาพ พระนางมาร์กาเร็ตทรงปฏิเสธที่จะมอบสิทธิในการดูแลพระโอรสของพระนางแก่จอห์น สทิวเวิร์ต ดยุกแห่งออลบานี วาดโดยจอห์น ฟีด ในปี ค.ศ. 1859
โดยในสาระสำคัญแล้ว สมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ตยังคงเป็นสตรีชาวอังกฤษทั้งในมุมมองและทัศนคติ และในความเป็นจริงพระนางทรงต้องการสร้างความเข้าใจอันดีระหว่างมาตุภูมิของพระนางกับแผ่นดินที่พระนางพำนัก มีความจำเป็นที่ทรงต้องเป็นพันธมิตรกับออลบานีและฝ่ายฝรั่งเศส ซึ่งความสัมพันธ์ได้ถูกทำลายหลังจากสงครามชายแดนกับอังกฤษในช่วงต้นทศวรรษที่ 1520 แต่ในไม่ช้าออลบานีก็แสดงตัวออกมาเป็นผู้นำมากกว่าพระประสงค์ของพระนางมาร์กาเร็ตที่ทรงต้องการสร้างฝักฝ่ายของพระนางขึ้นมาด้วยตัวพระนางเอง ที่สุดแล้วในปี ค.ศ. 1524 ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ได้ถูกปลดออกจากอำนาจจากการรัฐประหารที่เรียบง่าย โดยออลบานีต้องเดินทางไปฝรั่งเศสอีกครั้ง (ที่ซึ่งเขาถึงแก่กรรมในปี ค.ศ. 1536) พระนางมาร์กาเร็ตทรงได้รับความช่วยเหลือจากเอิร์ลแห่งอาร์รันและตระกูลแฮมิลตันในการนำพระเจ้าเจมส์ ซึ่งในขณะนี้มีพระชนมายุ 12 พรรษา จากสเตอร์ลิงมาสู่เอดินบะระ นับเป็นการเคลื่อนไหวที่กล้าหาญและโด่งดัง ในเดือนสิงหาคม รัฐสภาได้ประกาศให้การสำเร็จราชการแทนพระองค์สิ้นสุดลง และพระเจ้าเจมส์ทรงมีพระราชอำนาจในฐานะพระมหากษัตริย์อย่างสมบูรณ์ แต่ในทางปฏิบัติพระเจ้าเจมส์ก็ยังทรงถูกควบคุมโดยบุคคลอื่นๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งพระราชมารดา เมื่อ บีตัน อาร์กบิชอปแห่งกลาสโกว์ได้ออกมาต่อต้านการเตรียมการเช่นนี้ พระนางมาร์กาเร็ตจจึงทรงมีพระราชเสาวนีย์ให้จับกุมเขาและนำเขาไปที่คุมขัง ในเดือนพฤศจิกายน รัฐสภาได้รับรองพระนางมาร์กาเร็ตอย่างเป็นทางการในฐานะประธานคณะที่ปรึกษาในพระมหากษัตริย์

การเป็นพันธมิตรของพระนางมาร์กาเร็ตกับอาร์รันได้สร้างความแตกแยกในหมู่ขุนนางตระกูลอื่นๆอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ สถานการณ์ของพระนางเองก็ไม่ได้ผ่อนคลายความตึงเครียดลงเมื่อพระอนุชาของพระนางทรงอนุญาตให้แองกัสกลับมาสกอตแลนด์ ปัจจัยต่างๆเหล่านี้บ้างอยู่เหนือการควบคุมของพระนาง ซึ่งสร้างความเสียหายอย่างมาก พระนางทรงมีความรักครั้งใหม่ ซึ่งก็คือเฮนรี สทิวเวิร์ต น้องชายของลอร์ดเอวอนเดล สทิวเวิร์ตนได้รับการแต่งตั้งเป็นเจ้าพนักงานอาวุโส ซึ่งสร้างความขุ่นเคืองแก่เอิร์ลแห่งเล็นน็อกซ์ และคนอื่นๆ ซึ่งพยายามเข้ามาเป็นพันธมิตรกับพระสวามีที่แยกห่างกันของพระนาง ในเดือนพฤศจิกายนปีเดียวกัน เมื่อรัฐสภายอมรับในตำแหน่งทางการเมืองของพระนางมาร์กาเร็ต สงครามระหว่างพระนางมาร์กาเร็ตและแองกัสก็กลายเป็นเรื่องขบขันที่เกี่ยวกับการฆาตกรรม เมื่อเขาเดินทางมาถึงเอดินเบอระพร้อมทหารจำนวนมาก โดยเขาพยายามอ้างสิทธิในการเข้าไปในรัฐสภา พระนางทรงสั่งให้ปืนใหญ่ยิงใส่เขาจากทั้งปราสาทเอดินบะระและพระราชวังฮอลีรูด เมื่อทูตอังกฤษสองคนคือ โทมัส แม็กนัสและโรเจอร์ แร็ดคลิฟฟ์ ได้ปรากฏตัวที่ราชสำนัก และได้ค้านว่า พระนางไม่ควรโจมตีพระสวามีที่ชอบด้วยกฎหมาย พระนางทรงตอบพวกเขาด้วยความพิโรธว่า "กลับบ้านไปซะแล้วไม่ต้องเขามายุ่งในเรื่องของคนสกอต" แองกัสถอนทัพออกไปในเวลานั้น แต่ภายใต้แรงกดดันจากหลายๆปัจจัย ในที่สุดสมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ตก็ทรงต้องรับเขาเข้ามาในฐานะสมาชิกสภาผู้สำเร็จราชการในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 1525 ซึ่งเป็นอำนาจที่เขาต้องการ ในการดูแลพระเจ้าเจมส์นั้น เขาปฏิเสธที่จะยอมอ่อนข้อ โดยเขาใช้อำนาจอย่างเต็มที่ในนามพระองค์ตลอดระยะเวลาสามปี ประสบการณ์ของพระเจ้าเจมส์ในช่วงนี้ได้ทิ้งให้พระองค์มีความเกลียดชังอย่างตลอดกาลของทั้งตระกูลดักลาสและฝ่ายอังกฤษ

ทรงหย่าและเสกสมรส
-----------------

พระนางมาร์กาเร็ตในช่วงปีค.ศ. 1520 - 1538 วาดโดยดานีล มิจเทนส์
พระนางมาร์กาเร็ตทรงพยายามต่อต้านแต่ทรงถูกบังคับให้ยอมรับในสภาพความเป็นจริงทางการเมืองใหม่นี้ นอกจากนั้นในช่วงนี้ความปรารถนาของพระนางในการหย่าร้างได้เข้ามาครอบงำเหนือเรื่องอื่นๆ พระนางทรงพยายามที่จะใช้ข้อโต้แย้งรวมทั้งตำนานที่ถูกเชื่อกันอย่างกว้างขวางว่าพระเจ้าเจมส์ที่ 4 ไม่ได้สวรรคตที่ฟลอดเดน แม้จะมีการรัฐประหารในปี ค.ศ. 1524 พระนางก็ยังทรงร่วมมือกับออลบานีอยู่เสมอ ซึ่งเขาพยายามทำตามพระราชประสงค์ของพระนางในปฏิบัติการที่โรม ในเดือนมีนาคม ค.ศ. 1527 สมเด็จพระสันตะปาปาเคลเมนต์ที่ 7 ทรงตอบรับคำขอของพระนาง เนื่องจากสถานการณ์ทางการเมืองของยุโรปในขณะนั้นไม่มีความมั่นคงจนกระทั่งเดือนธันวาคม ซึ่งเป็นความโชคดีของพระนาง พระนางเสกสมรสกับเฮนรี สทิวเวิร์ต ในวันที่ 3 มีนาคม ค.ศ. 1528 โดยไม่ทรงสนพระทัยคำเตือนที่เคร่งศาสนาของพระอนุชา ที่ทรงมองว่า การสมรสคือ 'พระลิขิตของพระเจ้า' และพระองค์ทรงต่อต้าน 'คำตัดสินที่น่าละอายซึ่งส่งมาจากโรม' ในอีกไม่กี่ปีต่อมา พระเจ้าเฮนรีทรงแตกหักกับโรมอย่างเห็นได้ชัดเนื่องจากพระองค์ไม่ได้รับ 'คำตัดสินที่น่าละอาย' ในแบบเดียวกับพระเชษฐภคินี (ทรงต้องการหย่า)

ในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1528 ในที่สุดพระเจ้าเจมส์ที่ 5 ทรงปลดแอกพระองค์เองจากการปกครองของแองกัส ผู้ซึ่งต้องลี้ภัยอีกครั้ง และพระองค์ทรงเริ่มใช้พระราชอำนาจด้วยพระองค์เอง พระนางมาร์กาเร็ตทรงได้ประโยชน์ในช่วงต้นของการรัฐประหารนี้ พระนางและพระสวามีได้เป็นที่ปรึกษาในองค์พระมหากษัตริย์ พระเจ้าเจมส์ทรงแต่งตั้งสทิวเวิร์ตให้เป็นลอร์ดเม็ทเวน "สำหรับความรักที่เขาได้มอบให้พระมารดาที่รักยิ่งของพระองค์" มีการเล่าลือซึ่งไม่มีมูลว่า สมเด็จพระพันปีหลวงมีพระราชประสงค์ให้พระราชโอรสอภิเษกสมรสกับ เจ้าหญิงแมรีแห่งอังกฤษ พระราชนัดดาของพระนาง แต่พระนางก็ทรงเป็นเครื่องมือที่นำไปสู่ข้อตกลงสันติภาพอังกฤษ-สกอตแลนด์ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1534

จุดมุ่งหมายในพระชนม์ชีพทางการเมืองของพระนางมาร์กาเร็ต นอกเหนือจากความมั่นพระทัยว่าพระนางทรงสามารถอยู่รอดได้ ก็คือการนำมาซึ่งความเข้าใจอันดีระหว่างอังกฤษและสกอตแลนด์ ซึ่งเป็นสิ่งที่พระนางทรงผ่านมาได้อย่างยากลำบาก พระเจ้าเจมส์ไม่ทรงวางพระทัยในพระเจ้าเฮนรี พระมาตุลา เนื่องจากพระองค์ยังทรงสนับสนุนแองกัส ผู้ซึ่งพระเจ้าเจมส์ทรงเกลียดชังอย่างต่อเนื่อง แม้จะเป็นเช่นนั้น แต่ในช่วงต้นปี ค.ศ. 1536 พระมารดาของพระองค์ได้โน้มน้าวให้พระองค์พบกับพระอนุชาของพระนาง นับเป็นช่วงเวลาที่พระนางประสบความสำเร็จและทรงเขียนถึงพระเจ้าเฮนรีและโทมัส ครอมเวล ซึ่งเป็นประธานคณะที่ปรึกษาอังกฤษในขณะนั้น โดยทรงบอกว่ามันเป็น "คำแนะนำของเราและไม่มีบุคคลอื่นใดอีก" พระนางทรงมองหาโอกาสวาระที่ยิ่งใหญ่ดังเช่น การพบปะที่ทุ่งภูษาทองและทรงใช้พระราชทรัพย์จำนวนมากในการจัดเตรียม แต่ในท้ายที่สุดก็ไม่เกิดสิ่งใดขึ้นเนื่องจากมีเสียงคัดค้านจำนวนมากและข้อค้านที่ว่าพระเจ้าเจมส์ไม่ควรถูกควบคุมโดยพระมารดาหรือคนอื่นใด ในการพูดคุยส่วนพระองค์กับวิลเลียม ฮอเวิร์ด ทูตอังกฤษ ได้ระบุว่า พระนางทรงผิดหวังอย่างเห็นได้ชัด ทรงสารภาพว่า "ข้าเบื่อและเหนื่อยกับสกอตแลนด์จริงๆ" ความเบื่อหน่ายของพระนางได้นำไปสู่การทรยศพระเจ้าเฮนรีอย่างลับๆ

ความเบื่อหน่ายสกอตแลนด์ที่ทรงได้รับ และตอนนี้พระนางทรงต้องเหน็ดเหนื่อยกับลอร์ดเม็ทเวนมากขึ้น ซึ่งพิสูจน์ได้ว่าเขานั้นเลวร้ายยิ่งกว่าแองกัสซึ่งเขาปรารถนาในหญิงอื่นและพระราชทรัพย์ของพระนางด้วย นอกจากนี้พระธิดาเพียงองค์เดียว (น่าจะมีนามว่า โดโรเธีย สทิวเวิร์ต) ก็เสียชีวิตตั้งแต่ยังเยาว์ พระนางทรงพยายามดำเนินการหย่าร้างตามกฎหมายอีกครั้งแต่พระเจ้าเจมส์ไม่ทรงเห็นด้วย ซึ่งพระนางทรงเชื่อว่าพระสวามีของพระนางได้ติดสินบนไว้ พระชนม์ชีพของพระนางมาร์กาเร็ตมักจะไม่มีความสุขและเป็นเรื่องโศกนาฏกรรมที่ตามติดมาด้วยอุบายและเรื่องชวนหัว ในจุดนี้พระนางทรงพยายามหลบหนีไปยังชายแดน แต่ก็ทรงถูกจับกุมและนำพระองค์กลับมาเอดินบะระ และพระนางทรงเขียนจดหมายถึงพระเจ้าเฮนรีอีกครั้ง ทรงอธิบายถึงความทุกข์ยากของพระนางและทรงวิงวอนขอทรัพย์และความคุ้มครอง พระนางทรงปรารถนาที่จะมีพระชนม์ชีพอย่างสุขสบาย แทนที่จะถูกบังคับ "ให้ปฏิบัติตามพระโอรสเหมือนกับสุภาพสตรีที่ทุกข์ยาก"

ในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1538 สมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ตทรงต้อนรับมารีแห่งกีซ พระมเหสีจากฝรั่งเศสพระองค์ใหม่ของพระเจ้าเจมส์ สตรีทั้งสองพระองค์นี้ซึ่งเป็นบุคคลที่น่าเกรงขามที่สุดในประวัติศาสตร์สกอตแลนด์ ได้สร้างความเข้าใจอันดี สมเด็จพระราชินีแมรีทรงพยายามทำให้มั่นพระทัยว่าพระสัสสุ ซึ่งในตอนนี้ทรงประนีประนอมกับลอร์ดเม็ทเวนแล้ว จะทรงปรากฏพระองค์ในราชสำนักบ่อยขึ้น และได้มีรายงานถึงพระเจ้าเฮนรีว่า "พระราชินีสาวทรงเป็นโรมันคาทอลิกทั้งกายและใจและพระราชินีชราก็ไม่ทรงน้อยไปกว่ากัน"

สวรรคต
------

ปราสาทเม็ทเวน
สมเด็จพระพันปีหลวงมาร์กาเร็ตเสด็จสวรรคตที่ปราสาทเม็ทเวน ในเพิร์ทเชอร์ วันที่ 18 ตุลาคม ค.ศ. 1541 เฮนรี เรย์ ตำแหน่งBerwick Pursuivant ได้รายงานว่า พระนางประชวรพระโรคอัมพาตในวันศุกร์และสวรรคตในวันอังคารถัดมา เนื่องจากพระนางทรงเชื่อว่าพระนางจะทรงหายจากพระอาการประชวร พระนางจึงไม่ทรงทำพระราชพินัยกรรม พระนางทรงส่งพระราชหัตถเลขาถึงพระเจ้าเจมส์ ซึ่งประทับอยู่ที่พระราชวังฟอล์กแลนด์ แต่พระองค์ก็เสด็จมาไม่ทันเวลา ขณะใกล้สวรรคตพระนางมีพระราชประสงค์ให้บาทหลวงที่เข้ามาประกอบพิธีแสวงหาวิธีที่ทำให้พระมหากษัตริย์และเอิร์ลแห่งแองกัสปรองดองกันได้ พระนางทรงหวังว่าพระมหากษัตริย์จะทรงพระราชทานพระราชทรัพย์ของพระนางให้กับเลดีมาร์กาเร็ต ดักลาส พระธิดาของพระนาง พระเจ้าเจมส์เสด็จมาถึงหลังจากที่พระนางสวรรคตแล้ว และพระองค์ทรงมีพระบัญชาให้โอลิเวอร์ ซินแคลร์และจอห์น เทนเนนท์ จัดเก็บทรัพย์สินของพระนาง พระบรมศพของพระนางถูกฝังที่โบสถ์เซนต์จอห์นคณะคาร์ทูเซียนในเพิร์ท (โบสถ์ถูกทำลายในระหว่างการปฏิรูปศาสนาสกอตแลนด์ ค.ศ. 1559)

ต่อมาราชวงศ์ทิวเดอร์สิ้นสุดลงโดยสมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 1 แห่งอังกฤษ ไม่ทรงมีรัชทายาท และสายสืบราชสันตติวงศ์อังกฤษได้ถูกผ่านมายังสายสันตติวงศ์ของพระนางมาร์กาเร็ต พระปนัดดาของพระนางคือ พระเจ้าเจมส์ที่ 6 แห่งสกอตแลนด์ได้กลายเป็น พระเจ้าเจมส์ที่ 1 แห่งอังกฤษ ดังนั้นถือเป็นการรวมราชบัลลังก์ของทั้งสองราชอาณาจักรและเป็นชัยชนะของพระนางมาร์กาเร็ตหลังจากที่สิ้นพระชนม์ไปแล้ว

ตราอาร์มประจำพระองค์
--------------------

* ตราอาร์มประจำพระองค์ในฐานะสมเด็จพระราชินีแห่งชาวสก็อตตราอาร์มประจำพระองค์ในฐานะสมเด็จพระราชินีแห่งชาวสก็อต

พระราชตระกูล
------------

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 16. แมร์ดัด อัป ทิวดูร์ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 8. โอเวน ทิวเดอร์ |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 17. มาร์กาเร็ต เฟิร์ช ดาฟิดด์ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 4. เอ็ดมันด์ ทิวเดอร์ เอิร์ลที่ 1 แห่งริชมอนด์ |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 18. พระเจ้าชาร์ลที่ 6 แห่งฝรั่งเศส |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 9. เจ้าหญิงแคเธอรีนแห่งวาลัว |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 19. อิสซาเบลลาแห่งบาวาเรีย |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 2. พระเจ้าเฮนรีที่ 7 แห่งอังกฤษ |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 20. จอห์น โบฟอร์ต เอิร์ลที่ 1 แห่งซอเมอร์เซ็ต |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 10. จอห์น โบฟอร์ต ดยุกที่ 1 แห่งซอเมอร์เซ็ต |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 21. มาร์กาเร็ต ฮอลแลนด์ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 5. เลดีมาร์กาเรต โบฟอร์ต |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 22. จอห์น โบชอมป์แห่งเบล็ทโซ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 11. มาร์กาเร็ต โบชอมป์แห่งเบล็ทโซ |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 23. อีดิธ สเตาตัน |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 1. มาร์กาเร็ต ทิวเดอร์ |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 24. ริชาร์ดแห่งโคนิสเบิร์ก เอิร์ลแห่งเคมบริดจ์ที่ 3 |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 12. ริชาร์ด แพลนแทเจอนิต ดยุกที่ 3 แห่งยอร์ก |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 25. แอนน์ เดอ มอร์ติเมอร์ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 6. พระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 4 แห่งอังกฤษ |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 26. ราล์ฟ เนวิลล์ เอิร์ลที่ 1 แห่งเวสต์มอร์แลนด์ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 13. เซซิลี เนวิลล์ ดัชเชสแห่งยอร์ก |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 27. โจน โบฟอร์ต เคานท์เตสแห่งเวสต์มอร์แลนด์ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 3. เจ้าหญิงเอลิซาเบธแห่งยอร์ก |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 28. เซอร์ ริชาร์ด วีเดอวิลล์ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 14. ริชาร์ด วูดวิลล์ เอิร์ลริเวิร์สที่ 1 |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 29. เอลิซาเบธ โบดุลเกท |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 7. เอลิซาเบธ วูดวิลล์ |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 30. ปีเตอร์ที่ 1 แห่งลักเซมเบิร์ก |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 15. ฌาคแก็ตตาแห่งลักเซมเบิร์ก |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 31. มาร์กาเร็ตแห่งบูซ์ |
|   |
|   |   |   |   |   |
|

อ้างอิง
-------

1. ↑  Marshall, Rosalind K. (2003). *Scottish Queens, 1034-1714*. Tuckwell Press. p. 85.
2. 1 2  Ashley, Mike (1999). *The mammoth book of British kings and queens*. London: Robinson Publishers. p. 567. ISBN 1-84119-096-9.
3. ↑  Vergil, Polydore, *Historia Anglia*, Book 26 Chapter 41, (Latin), translation University of Birmingham Philogical Museum website
4. ↑  Leland, John, *De Rebus Britannicis Collectanea, ..*, ed. Hearne, Thomas, vol. 4, (1770), pp. 258-261.
5. ↑  Bain, Joseph, ed. *Calendar of Documents relating to Scotland*, 1357-1509, vol. 4, HM Register House, Edinburgh (1888), 419-425,
6. ↑  Bain, Joseph, ed. *Calendar of Documents*, vol. 4, (1888), pp. 342-345, nos. 1707-1718.
7. ↑  *Accounts of the Lord High Treasurer*, vol. 2 (1900), 214-215.
8. ↑  Buchanan, Patricia, *Margaret Tudor*, SAP (1985), pp. 30-32, following Leland, John, vol. 4, (1770)
9. ↑  Leland, John, *De Rebus Britannicis Collectanea, ..*, ed. Hearne, Thomas, vol. 4, (1770), pp. 258-300.
10. ↑  Bentley, Samuel, ed. 'The Privy Purse Expenses of Henry VII', *Excerpta Historica*, Bentley (1833); 3 payments to the Scottish rhymer; Dunbar wrote *London, of towns thou art A per se*
11. ↑  Tasioulas, J. A. ed. *The Makars*, Caongate (1999), 277, stanza 25.
12. ↑  Tasioulas, J. A. ed. *The Makars*, Caongate (1999), 280, stanza 5.
13. ↑  Tasioulas, J. A. ed. *The Makars*, Caongate (1999), 269, stanza 3.
14. ↑  Lundy, Darryl. "p. 10143 § 101421". The Peerage.[*แหล่งอ้างอิงไม่น่าเชื่อถือ*]
15. ↑  *State Papers Henry VIII*, vol. 5, part IV part 2 (1836) p. 48
16. ↑  "Biography of Lord Methven in Scottsboropower.com". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2012-03-15. สืบค้นเมื่อ 2015-03-17.
17. ↑  "Genealogy of the House of Tudor". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2009-10-01. สืบค้นเมื่อ 2015-03-17.
18. ↑  *State Papers Henry VIII*, vol. 5 part 2 cont. (1836), 193-4, Ray to Privy Council.

บรรณานุกรม
----------

* Bain, Joseph, ed. *Calendar of Documents relating to Scotland*, 1357-1509, vol. 4, HM Register House, Edinburgh (1888)
* Buchanan, Patricia H. (1985). *Margaret Tudor Queen of Scots*. Scottish Academic Press. ISBN 0-7073-0424-5.
* Chapman, Hester W. (1969). *The Thistle and the Rose: The Sisters of Henry VIII*. Coward, McCann & Geoghegan Inc. LCC 79-159754.
* Jansen, Sharon L. (2002). *The Monstrous Regiment of Women: Female Rulers in Early Modern Europe*.
* Leland, John, *De Rebus Britannicis Collectanea, ..*, ed. Hearne, Thomas, vol. 4, (1770), pp. 258-300
* Mackie, J. D. (1994). *The Earlier Tudors: 1485 - 1558*. ISBN 0-19-285292-2.
* Perry, Maria. *The Sisters of Henry VIII: The Tumultuous Lives of Margaret of Scotland and Mary of France*. ISBN 0-306-80989-3.
* Routh, C. R. (2001). *Who's Who in Tudor England*.
* Ashley, Mike (2002). *British Kings & Queens*. Carroll & Graf. pp. 280–286. ISBN 0-7867-1104-3.

อ่านต่อ
* Fradenburg, Louise O. 'Troubled Times: Margaret Tudor and the Historians,' in Mapstone & Wood, ed. *The Rose and the Thistle*, Tuckwell (1998), pp. 38–58
* Glenne, Michael, *King Harry's sister: Margaret Tudor, Queen of Scotland*, Long, (1952)
* Lenz, Harvey Nancy, *The Rose and the Thorn: The Lives of Mary and Margaret Tudor*, Macmillan, (1975)
* Perry, Maria, *Sisters to the King*, André Deutsch, (2007)
* Plowden, Alison, *Tudor Women*, Sutton (2002)

เว็บไซต์อ้างอิง
---------------


วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อที่เกี่ยวข้องกับ **มาร์กาเร็ต ทิวดอร์**

* A short profile of Margaret alongside other influential women of her time
* Margaret Tudor Gallery
* 

  



| ก่อนหน้า |  | มาร์กาเร็ต ทิวดอร์ |  | ถัดไป |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **ว่างลำดับก่อนหน้าเจ้าหญิงมาร์กาเร็ตแห่งเดนมาร์ก** |  |  **สมเด็จพระราชินีแห่งสกอตแลนด์(ราชวงศ์สทิวเวิร์ต)** (8 สิงหาคม ค.ศ. 1503 – 9 กันยายน ค.ศ. 1513) |  | **ว่างลำดับถัดไปเจ้าหญิงเมดเดลีนแห่งฝรั่งเศส** |



| * ด
* ค
* ก
คู่อภิเษกสมรสในพระมหากษัตริย์สกอตแลนด์ |
| --- |
| 
* Gruoch (c. 1040 – 1057)
* Ingibiorg Finnsdottir (1058–1069)
* Margaret of Wessex (1070–1093)
* Ethelreda of Northumbria (1093–1094)
* Sybilla of Normandy (1107–1122)
* Maud of Northumbria (1124–1130)
* Ermengarde de Beaumont (1186–1214)
* โจแอนแห่งอังกฤษ (1221–1238)
* Marie de Coucy (1239–1249)
* มาร์กาเร็ตแห่งอังกฤษ (1251–1275)
* อียอล็องด์แห่งเดรอ (1285–1286)
* Elizabeth de Burgh (1306–1327)
* Joan of the Tower (1329–1362)
* Margaret Drummond (1364–1369)
* Euphemia de Ross (1371–1386)
* Anabella Drummond (1390–1401)
* Joan Beaufort (1424–1437)
* Mary of Guelders  (1449–1460)
* Margaret of Denmark (1469–1486)
* มาร์กาเร็ต ทิวดอร์ (1503–1513)
* Madeleine of Valois (1537)
* มารีแห่งกีซ (1538–1542)
* พระเจ้าฟร็องซัวที่ 2 แห่งฝรั่งเศส (1558–1560)
* เฮนรี ดยุกแห่งออลบานี  (1565–1567)
* เจมส์ เอิร์ลแห่งโบธธ์เวลล์ (1567)
* แอนน์แห่งเดนมาร์ก (1589–1619)
* อ็องเรียต มารีแห่งฝรั่งเศส (1625–1649)
* กาตารีนาแห่งบรากังซา (1662–1685)
* แมรีแห่งโมดีนา (1685–1688)
* เจ้าชายจอร์จ ดยุกแห่งคัมบาลันด์ (1702–1707)

 |