**ข้างหลังภาพ เดอะมิวสิคัล** (อังกฤษ: Behind the Painting The Musical) เป็นละครเวที จาก นวนิยายเรื่อง ข้างหลังภาพ บทประพันธ์ อมตะของ ศรีบูรพา ที่ถูกนำมาสร้างเป็นละครโทรทัศน์ และในรูปแบบภาพยนตร์มาแล้วถึงสองครั้ง และในครั้งนี้ถูกถ่ายทอดออกมา ในรูปแบบละครเพลง โดยค่าย เอ็กแซ็กท์ & ซีเนริโอ อำนวยการสร้างโดย ถกลเกียรติ วีรวรรณ เปิดการแสดง ณ เมืองไทยรัชดาลัย เธียเตอร์ ทั้งสิ้น 49 รอบการแสดง โดยเนื้อเรื่องเป็นเรื่องราวของความรักต่างวัย ต่างสถานะ นำแสดงโดย สุธาสินี พุทธินันทน์ และ สุกฤษฎิ์ วิเศษแก้ว

เนื้อเรื่องได้รับการดัดแปลงเป็นละครเวทีภาษาอังกฤษในชื่อว่า "Waterfall" โดยริชาร์ด มาลท์บี จูเนียร์  ดนตรีประกอบโดยเดวิด ไชร์ และสราวุธ เลิศปัญญานุช  แสดงที่เมืองแพซาดีนา รัฐแคลิฟอร์เนีย และ เมืองซีแอตเทิล รัฐวอชิงตัน ประเทศสหรัฐอเมริกา นำแสดงโดย เอมิลี่ แพ็ดเจ็ท และสุกฤษฎิ์ วิเศษแก้ว

เนื้อเรื่อง
-----------

หม่อมราชวงศ์กีรติดำรงความเป็นสาวอยู่จนเข้าขีดความสาวทึมทึก ก็ยังไม่พบรักหรือชายที่สมควรแก่ความรักของเธอมาสู่ขอในขณะที่อายุย่างเข้าปีที่ 35 จึงมีข้าราชการชั้นพระยาอายุ 50 ปี ซึ่งเป็นพ่อหม้ายมีลูกติด 2 คนมาสู่ขอ ด้วยความหมดหวังที่จะได้พบชายที่ดีกว่านั้น และนิสัยนักศิลปะของเธอทำให้มีความต้องการจะรู้จักความเป็นไปของโลกให้กว้างกว่าที่ได้พบเห็นอยู่ในวงแคบเป็นเวลาถึง 35 ปี หม่อมราชวงศ์กีรติจึงได้ยอมแต่งงานกับเจ้าคุณผู้นั้น และแล้วก็ได้พบเห็นโลกภายนอกบ้านของเธอสมความปรารถนา เจ้าคุณสามี ( พระยาอธิการบดี ) พาเธอไปเที่ยวญี่ปุ่น ณ ที่นั้นเอง หม่อมราชวงศ์กีรติก็ได้พบกับนพพร นิสิตหนุ่มอายุ 22 ปี แห่งมหาวิทยาลัยริคเคียว ซึ่งเป็นบุตรชายของเพื่อนสามี และซึ่งสามีของเธอขอร้องให้ช่วยจัดหาบ้านพักและนำเที่ยวด้วยเป็นครั้งแรก

หม่อมราชวงศ์กีรติยังสาวและสวยสดชื่นอยู่ เช่นเดียวกับสุภาพสตรีสมัยใหม่ที่รู้จักบำรุงรักษาความงามแลวัยไว้ได้ ด้วยเหตุนี้ เธอจึงเป็นที่สะดุดตาสะดุดใจของนพพร เด็กหนุ่มผู้ห่างการสมาคมกับสุภาพสตรีไทยถึง 3 ปีเศษแล้วอย่างมากมาย และโดยที่ได้ติดต่อกันอยู่ตลอดเวลาที่หม่อมราชวงศ์กีรติกับสามีพักอยู่ที่ประเทศนั้นจึงทำให้นพพรกับหม่อมราชวงศ์กีรติคุ้นกันจนถึงขีดสนิทสนม ประกอบกับได้อยู่ด้วยกันท่ามกลางภูมิภาพอันสวยงามของประเทศญี่ปุ่น และความงามความเปล่งปลั่งของหม่อมราชวงศ์กีรติเป็นสื่อชักจูงใจด้วยในที่สุดนพพรเด็กหนุ่มผู้ไม่เดียงสาในเรื่องรัก ก็เกิดความรักในหม่อมราชวงศ์กีรติขึ้น

ความรักอันบริสุทธิ์และร้อนแรงของผู้ที่เพิ่งมีความรักเป็นครั้งแรกนี้ดูเหมือนจะทำให้หม่อมราชวงศ์กีรตินักศิลปะซึ่งไม่เคยได้พบความรักเลยรู้สึกลำบากใจ ที่จะข่มใจไว้อยู่มากเหมือนหัน แต่หม่อมราชวงศ์กีรติมีอายุมากแล้ว และทั้งได้รับการอบรมศึกษาในทางดีงามในชีวิตเบื้องต้นมาแล้ว ก็ข่มใจไว้อย่างดี จนนพพรไม่สามารถจะทราบได้ว่า หม่อมราชวงศ์กีรติรักตนหรือไม่ ครั้นแล้วทั้งสองก็จากกัน เมื่อกำหนดการเที่ยวญี่ปุ่นของพระยาอธิการบดียุติลง ความรักของนพพรคงรบเร้าจิตใจให้กระสับกระส่ายจนถึงขีดสุด เมื่อตอนที่จากกันไปใหม่ๆครั้นแล้วก็ค่อยๆอ่อนลงตามธรรมชาติของคนที่มีภาระที่จะต้องใส่ใจมากกว่าความรู้สึกนี้ จนในที่สุดเมื่อสองปีล่วงไปแล้ว นพพรก็รู้สึกในกีรติอย่างมิตรคนหนึ่งเท่านั้น

6 ปีล่วงไป นพพรสำเร็จการศึกษาและฝึกหัดงานที่ญี่ปุ่นพอสมควรแก่การแล้วก็กลับสยาม ในขณะนี้หม่อมราชวงศ์กีรติเป็นหม้ายแล้ว และบำเพ็ญชีวิตอยู่อย่างสงบเสงี่ยม
เขาทั้งสองคนได้พบกันอีกครั้งหนึ่ง แต่เป็นการพบที่นพพรรู้สึกเหมือนพบพี่สาวที่ดีคนหนึ่งเท่านั้น เวลา 6 ปีในญี่ปุ่นได้เปลี่ยนจิตใจของนพพรเด็กหนุ่มผู้อ่อนแก่ความรักให้เป็นชายหนุ่มญี่ปุ่นที่ไม่ใคร่จะคิดถึงใครจะคิดถึงอะไรนอกจากงานและการตั้งตัวเท่านั้น ครั้นแล้วนพพรก็แต่งงานกับคู่หมั้นที่บิดาหาไว้ไห้เมื่อครั้งยังศึกษาอยู่ในญี่ปุ่น เมื่อแต่งงานแล้วได้สองเดือน นพพรได้ทราบว่าหม่อมราชวงศ์กีรติได้เจ็บหนักด้วยโรควัณโรค และอยากพบเขา จนแพทย์และพยาบาลรู้สึกว่าควรจะมาตามเขาให้ไปพบ เพื่อให้คนไข้ได้สงบจิตใจในวาระสุดท้าย นพพรก็ไปเยี่ยมและหม่อมราชวงศ์กีรติก็ให้ภาพเขียนที่ระลึกถึงสถานที่ให้กำเนิดความรักแก่เขาทั้งสอง ซึ่งเป็นภาพวาดโดยฝีมือของเธอเอง พร้อมด้วยคำตัดพ้อบางประโยคเป็นที่สะกิดใจนพพรให้ระลึกถึงความหลังและหวนคิดเสียดายอาลัยคนรักคนแรกของตน ครั้นแล้วหม่อมราชวงศ์กีรติสตรีผู้อาภัพในเรื่องรักก็ถึงแก่กรรมใน 7 วันต่อมา และเรื่องก็จบลงเพียงเท่านี้

นักแสดง
-------

| นักแสดงหลัก |
| --- |
| นักแสดง | บทบาท |
| รัดเกล้า อามระดิษ | นวล |
| โกวิท วัฒนกุล | ท่านเจ้าคุณอธิการบดี |
| พีรชยา พิณเมืองงาม | ปรีดิ์ |
| เขมรัชต์ สุนทรนนท์ | พาที |
| เลอวิทย์ สังข์สิทธิ์ | เสรี |
| กฤษณะ ประจงการ | สมบูรณ์ |
| สุธาสินี พุทธินันทน์ | หม่อมราชวงศ์กีรติ |
| สุกฤษฎิ์ วิเศษแก้ว | นพพร |

### นักแสดงแทน

* รัดเกล้า อามระดิษ เป็น คุณหญิงกีรติ
* เลอวิทย์ สังข์สิทธิ์ เป็น นพพร
* เขมรัชต์ สุนทรนนท์ เป็น นพพร
* สุกานดา บุญธรรมมิก เป็น นวล
* ภคชนก์ โวอ่อนศรี เป็น สมบูรณ์ และ ท่านทูต
* เทพธนะ ปาลกะวงศ์ ณ อยุธยา เป็น เจ้าคุณอธิการ
* นรินทร์ ภูวนเจริญ เป็น พาที
* ปฐมกฤษณ์ สุดสระ เป็น เสรี
* กุศลิน โควหกุล เป็น ปรีดิ์
* สุปรียา พุทธน เป็น ปรีดิ์

งานสร้างละครเวที
----------------

### การตีความบทประพันธ์

ข้างหลังภาพ วรรณกรรมคลาสสิก ของ ศรีบูรพา ซึ่งในครั้งนี้ถูกนำกลับมาสร้างอีกครั้ง ในรูปแบบที่ฉีกไปจากเดิม นั่นคือการวางบทประพันธ์ลงในรูปแบบของละครเวที บทประพันธ์ข้างหลังภาพนั้นมีความหมายมากมายซ่อนอยู่ ซึ่งผู้สร้าง ถกลเกียรติ วีรวรรณ ได้กล่าวไว้ว่า

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| "| สิ่งสำคัญที่ทำให้นวนิยายเรื่องนี้มีความคลาสสิก เพราะผมเชื่อว่าคนอ่านแต่ละคนมีการตีความที่แตกต่างกันออกไป ร้อยคนอ่านก็ตีความร้อยอย่าง ผู้หญิงก็มองในมุมผู้หญิง ผู้ชายอ่านก็มองในมุมผู้ชาย แต่ละคนมีความหมายของคำว่า ข้างหลังภาพ ที่แตกต่างกัน | "|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| "| ถ้าอ่าน ข้างหลังภาพ คุณสามารถตีความได้มากมาย สำหรับผมได้เห็น ภายใน ตัวละครนั้นจริงๆ ว่ามันพรั่งพรูมากๆ แต่ด้วยภาพลักษณ์ในสังคมทำให้พวกเค้าไม่สามารถแสดงออกมา เพราะฉะนั้น ความเป็น มิวสิคัล จะเอื้อให้สามารถบอกเล่าอารมณ์ของตัวละครที่กดแน่นอยู่ข้างในผ่านบทเพลง ตรงนี้เป็นจุดเด่นของละครเวทีเรื่องนี้ เพราะจะเป็นข้างหลังภาพที่คุณรู้สึกได้ และความสง่างามของตัวละครยังคงมีอยู่ ซึ่งอาจจะเป็นข้างหลังภาพ ในแบบที่คุณไม่เคยเห็น แต่คุณอาจจะเคยแอบรู้สึกแต่ไม่กล้าเอ่ยออกมา | "|

### ทีมงาน

* ประพันธ์ดนตรี โดย สราวุธ เลิศปัญญานุช
* ประพันธ์คำร้อง โดย วิเชียร ตันติพิมลพันธ์
* บทละคร โดย ศุภกร เหรียญสุวรรณ , พิมพ์มาดา พัฒนอลงกรณ์ , พรินทรา ชูโต
* กำกับดนตรี โดย สราวุธ เลิศปัญญานุช
* กำกับลีลา โดย สุธีศักดิ์ ภักดีเทวา
* กำกับศิลป์ โดย ศศวัต บุษยพันธ์
* ออกแบบเครื่องแต่งกาย โดย ศักดิ์สิทธิ์ พิศาลสุพงศ์, พิสิฐ จงนรังสิน, อุดมเวทย์ คงภักดี, บันฑิต จันทะวัน
* กำกับแสง โดย ปรากรม์ กาญจนศรีสุขกุล
* ดูแลการร้อง สุกานดา บุญยธรรมิก, ธานี พูลสุวรรณ
* กำกับเสียง โดย ประพล สุขสันต์สมภพ
* ดำเนินการผลิต อัจฉรา ชูสกุล
* ควบคุมการผลิต สุธาสินี บุศราพันธ์, ฤดีภัญ แสงชูโต
* อำนวยการสร้างและกำกับการแสดง โดย ถกลเกียรติ วีรวรรณ

### แง่มุมสะท้อนสังคม

ปัจจุบัน สังคมเป็นตัวกำหนดให้ทุกคนต้องมีภาพออกมาภาพหนึ่งเสมอ แล้วผู้คนก็พร้อมที่จะตัดสินและยึดติดกับภาพนั้นๆอย่างง่ายๆ โดยบางครั้งก็ไม่ได้รู้ว่าข้างหลังของภาพนั้นมีที่มาที่ไปอย่างไร
เหมือนภาพวาดที่คุณหญิงกีรติ มอบให้ นพพร ก่อนสิ้นใจ ที่ปรีดิ์คู่หมั้นของ นพพร มองปราดเดียวก็รู้ว่าภาพนั้นไม่สวย แต่นพพรกลับมองว่าสวย เพราะภาพนั้นเป็นภาพวาดน้ำตกมิตาเกะในญี่ปุ่นที่เขาเกิดความรักต่อคุณหญิงกีรติที่นั่น ดังนั้น เมื่อใดก็ตามที่เราได้รู้เบื้องลึกเบื้องหลังของภาพนั้น อาจจะให้ความรู้สึกที่แตกต่างกันจากการมองเพียงข้างหน้าภาพเพียงอย่างเดียว ตัวละครของปรีดิ์จึงเปรียบเสมือนคนโดยส่วนใหญ่ในปัจจุบันที่มักจะมองเพียงหน้าภาพและตัดสินว่าคนอื่นๆเป็นอย่างไร

#### ความหมายแฝงของข้างหลังภาพ

การเมืองเป็นประเด็นทางสังคม ที่ ผู้เขียน ศรีบูรพา ได้แทรกเข้าไป เพื่อให้ผู้อ่านได้มองเห็นบรรยากาศของสังคมในช่วงรอยต่อผ่านการต่อสู้ และสำหรับในรูปแบบของละครเวที ก็ยังได้มีการสอดแทรกประเด็นทางการเมืองลงไปเล็กน้อยด้วย

บทเพลง
------

องก์ 1
* ภาพแห่งชีวิต - บ้านนพพร พ.ศ. 2483 - นพพร
* ความลับ - บ้านคุณหญิงกีรติ พ.ศ. 2476 - กีรติ
* นะท์ซึ - กรุงโตเกียว - หมู่มวล, พาที, เสรี, สมบูรณ์, นพพร
* ชุดน้ำเงินลายจุด - สถานีรถไฟ - นพพร, กีรติ
* เธอสวย - ทำเนียบสยามในโตเกียว - นักร้อง, นพพร, พาที, เสรี, สมบูรณ์
* คำชมของเธอ - ทำเนียบสยามในโตเกียว - กีรติ, นพพร
* ความสุขที่แท้จริง - หน้าบ้านและภายในบ้านพักเจ้าคุณและคุณหญิง - นวล, กีรติ
* ท่องแดนตะวัน - บนรถไฟ, โตเกียว, และเมืองรอบๆ โตเกียว - หมู่มวล, นพพร, กีรติ
* รักแท้มีอยู่จริง - บึงน้ำในสวนสาธารณะ - เด็กญี่ปุ่น, นพพร, กีรติ
* คำถาม - บึงน้ำในสวนสาธารณะ - นพพร, กีรติ
* ความสุขที่แท้จริง (Reprise) - หน้าบ้านพักเจ้าคุณและคุณหญิง - นวล, นพพร
* พูดชัดๆ - ถนนในโตเกียว - สมบูรณ์, เสรี, พาที, นพพร
* จดหมาย - บ้านปรีดิ์ในบางกอก - ปรีดิ์
* รุ่มร้อน - ภายในและภายนอกห้องบอลรูมโรงแรมในโตเกียว - นพพร, กีรติ
* ภาพแห่งความหลัง - ภายในและภายนอกห้องบอลรูมโรงแรมในโตเกียว - นพพร
* ความลับ - มิตาเกะ - กีรติ
* หากฉันมีความรัก - มิตาเกะ - นพพร, กีรติ
* ฉันแทบใจจะขาด - ท่าเรือโกเบ - หมู่มวล, นพพร, กีรติ

องก์ 2
* ฝันร้าย - ญี่ปุ่น - บรรเลง
* คำว่ารัก - ญี่ปุ่นและสยาม พ.ศ. 2476-2482 - นพพร, กีรติ
* ไม่มีเคยมีคำว่าสาย - บ้านเจ้าคุณ - เจ้าคุณ
* ระบายความฝัน - บ้านเจ้าคุณ - กีรติ
* เริ่มชีวิตใหม่ - ท่าเรือ - หมู่มวล
* เคยรัก - บ้านคุณหญิงกีรติ - นพพร
* อยากพูดให้เธอรู้ - บ้านคุณหญิงกีรติ - กีรติ, นพพร, ปรีดิ์, หมู่มวล
* สร้างภาพเราให้ดูดี - ร้านอาหาร - พาที, เสรี, สมบูรณ์, หมู่มวล
* ภาพวันนั้น - บ้านนพพร พ.ศ. 2483 - นพพร, นวล
* สายเสียแล้ว - บ้านคุณหญิงกีรติ - กีรติ, นพพร
* ภาพแห่งชีวิต (Reprise) - บ้านนพพร - นพพร

ข้อมูลการจัดแสดง
----------------

### รอบพิเศษ

* รอบปฐมทัศน์ วันที่ 18 สิงหาคม 2551 เวลา 19.00 น.
* รอบสื่อมวลชน วันที่ 19 สิงหาคม 2551 เวลา 19.00 น.
* รอบกาล่าไนท์ วันที่ 21 สิงหาคม 2551 เวลา 19.00 น.
* รอบกาล่าไนท์ โดยแคมเปญ "แบรนด์...รังนกแท้" วันที่ 22 สิงหาคม 2551 เวลา 19.00 น.

### รอบเปิดขายบัตร

ข้างหลังภาพ เดอะมิวสิคัล จัดแสดงตั้งแต่ 21 สิงหาคม - 28 กันยายน 2551 และ 17 - 26 ตุลาคม พ.ศ 2551 ณ เมืองไทยรัชดาลัย เธียเตอร์ ศูนย์การค้าเอสพลานาด
โดยเปิดการแสดงทั้งหมดเป็นจำนวนทั้งสิ้น **49** รอบการแสดงด้วยกัน และมีการเปิดรอบการแสดงทั้งรอบที่มีซับไตเติ้ลภาษาอังกฤษ และภาษาญี่ปุ่น

ข้างหลังภาพ เดอะมิวสิคัล รอบที่ 1
เปิดการแสดงตั้งแต่ 21 สิงหาคม-14 กันยายน 2551 ณ เมืองไทยรัชดาลัยเธียเตอร์ ศูนย์การค้าดิเอสพลานาด รวมทั้งหมด 27 รอบการแสดง

เพิ่มข้างหลังภาพ เดอะมิวสิคัล รอบที่ 2
เปิดการแสดงตั้งแต่ 17 กันยายน-28 กันยายน 2551 ณ เมืองไทยรัชดาลัยเธียเตอร์ ศูนย์การค้าดิเอสพลานาด รวมทั้งหมด 14 รอบการแสดง

เพิ่มข้างหลังภาพ เดอะมิวสิคัล รอบที่ 3
เปิดการแสดงตั้งแต่ 17 ตุลาคม-26 ตุลาคม 2551 ณ เมืองไทยรัชดาลัยเธียเตอร์ ศูนย์การค้าดิเอสพลานาด รวมทั้งหมด 8 รอบการแสดง

#### รอบบรรยายภาษาอังกฤษ และญี่ปุ่น

* รอบวัน พุธ , ศุกร์ , อาทิตย์ รอบ 19.30 น. มีบรรยาย ภาษาอังกฤษ
* รอบวันพฤหัสบดี รอบ 14.00 น. มีบรรยายภาษาญี่ปุ่น

### ราคาบัตร

* บัตรราคา 500, 1000, 1500, 2000, 2500, 3000 บาท
* เฉพาะรอบวันพฤหัส 14.00 น. (บรรยายภาษาญี่ปุ่น) บัตรราคา 500 , 800 , 1300 , 1800 , 2300 , 2800 บาท

รางวัล
------

* รางวัลไนน์เอ็นเตอร์เทน อวอร์ดส์ ครั้งที่ 2
	+ เข้าชิง 1 ใน 5 **รางวัลทีมงานสร้างสรรค์แห่งปี** (ทีมสร้างสรรค์ละครเวทีข้างหลังภาพ)

อ้างอิง
-------

1. ↑  ข้างหลังภาพในแบบภาพยนตร์
2. ↑  "บอย" เปิดตัว "แพ็ท-บี้" ลง "ข้างหลังภาพ เดอะมิวสิคัล" [*ลิงก์เสีย*]
3. 1 2  ierra Boggess Will Star in Lab Presentations of New Richard Maltby, Jr.-David Shire Musical Behind the Painting
4. 1 2  Auditions for BEHIND THE PAINTING
5. 1 2 3  Rachadalai Magazine Issue 013 Aug-Sep 2008
6. ↑  "ข้างหลังภาพ รอบพรีวิว". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2022-10-06. สืบค้นเมื่อ 2009-12-10.
7. ↑  ข้างหลังภาพ รอบสื่อมวลชน[*ลิงก์เสีย*]
8. ↑  ข้างหลังภาพ รอบกาล่าไนท์[*ลิงก์เสีย*]
9. ↑  ข้างหลังภาพ รอบกาล่าไนท์
10. ↑  cover sory ข้างหลังภาพ[*ลิงก์เสีย*]
11. 1 2 3 4 5  รอบการแสดง TICKET INFORMATION
12. ↑  "รางวัล 9 Entertain Awards 2009". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2009-03-02. สืบค้นเมื่อ 2009-12-09.

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------

* รัชดาลัย เธียเตอร์
* บริษัท Scenario
* ข้อมูลการแสดงจากเว็บไซต์ไทยทิคเก็ตเมเจอร์