Branch of the Afroasiatic languages

จดหมายของอมาร์นา เขียนด้วย ภาษาอัคคาเดีย
**กลุ่มภาษาเซมิติก** (อังกฤษ: Semitic languages) เป็นกลุ่มของภาษาที่มีผู้พูดมากกว่า 300 ล้านคนในปริเวณแอฟริกาเหนือ ตะวันออกกลางและจะงอยแอฟริกา เป็นสาขาย่อยในตระกูลภาษาแอโฟรเอชีแอติก และเป็นสาขาเดียวของตระกูลนี้ที่มีผู้พูดในทวีปเอเชีย กลุ่มภาษาเซมิติกที่มีผู้พูดมากที่สุดคือภาษาอาหรับ (ภาษาแม่ 325 ล้านคน) รองลงมาคือภาษาอัมฮารา (27 ล้านคน) ภาษาตึกรึญญา (6.9 ล้านคน) และภาษาฮีบรู (5 ล้านคน)

กลุ่มภาษาเซมิติกเป็นกลุ่มภาษาแรก ๆ ที่มีระบบการเขียน ภาษาอัคคาเดียเริ่มเขียนตั้งแต่ราว 2,000 ปีก่อนพุทธศักราช นอกจากนั้นยังมีอักษรโบราณที่ใช้เขียนกลุ่มภาษาเซมิติกมากมาย เช่น อักษรฟินิเชีย อักษรอาหรับ อักษรแอราเมอิก อักษรซีรีแอก อักษรอาระเบียใต้ และอักษรเอธิโอปิก มีภาษามอลตาเท่านั้นที่เป็นกลุ่มภาษานี้แต่เขียนด้วยอักษรโรมัน ชื่อของกลุ่มภาษานี้มาจาก เซม บุตรชายของโนอาห์ ในไบเบิล

ประวัติ
-------

### จุดกำเนิด

พระคัมภีร์ไบเบิลภาษาฮีบรู
กลุ่มภาษาเซมิติกเป็นสมาชิกของตระกูลภาษาแอโฟรเอชีแอติก โดยเป็นสาขาเดียวที่อยู่ในทวีปเอเชีย ส่วนสาขาอื่นอยู่ในทวีปแอฟริกา จากเหตุผลนี้จึงเชื่อว่าบรรพบุรุษของผู้พูดภาษาเซมิติกดั้งเดิมเป็นกลุ่มชนที่ออกจากแอฟริกามาสู่ตะวันออกกลาง อาจจะเป็นผู้มาจากทะเลทรายสะฮารา แต่ก็มีทฤษฎีว่าผู้พูดภาษาแอโฟรเอชีแอติกดั้งเดิมอยู่ในตะวันออกกลางและผู้พูดภาษาเซมิติกเป็นกลุ่มเดียวที่เหลืออยู่

ไบเบิลเขียนด้วยภาษากิเอซ (เอธิโอเปีย)
ผู้พูดภาษาเซมิติกดั้งเดิมคาดว่าเป็นผู้ที่มาถึงคาบสมุทรอาระเบียเมื่อราว 3,457 ปีก่อนพุทธศักราช จากนั้นภาษาลูกหลานในกลุ่มเซมิติกได้แพร่กระจายออกไป หลักฐานการเขียนเริ่มพบเมื่อราว 2,957 ปีก่อนพุทธศักราช เมื่อผู้พูดภาษาอัคคาเดียและภาษาอโมไรต์เข้าสู่เมโสโปเตเมียและอาจจะเคยอยู่ในสถานที่ เช่น เอบลาในซีเรีย

### 1,500 ปีก่อนพุทธศักราช

เมื่อราว 1,457 ปีก่อนพุทธศักราช กลุ่มภาษาเซมิติกตะวันออกเริ่มแพร่หลายในเมโสโปเตเมีย ในขณะที่กลุ่มภาษาเซมิติกตะวันตกใช้พูดตั้งแต่บริเวณจากซีเรียถึงเยเมน ภาษาอาระเบียใต้อาจจัดอยู่ในกลุ่มภาษาเซมิติกใต้แต่หลักฐานมีน้อย ภาษาอัคคาเดียกลายเป็นภาษาเขียนสำคัญในดินแดนพระจันทร์เสี้ยวอันอุดมสมบูรณ์โดยใช้อักษรรูปลิ่มที่พัฒนามาจากอักษรที่ใช้เขียนภาษาสุเมเรีย กลุ่มชนที่พูดภาษาเอ็บลาไอต์หายไป โดยมีกลุ่มชนที่พูดภาษาอโมไรต์ขึ้นมาแทน

หลักฐานในช่วงนี้มิไม่มากนัก ที่พอมีบ้างคือตัวอักษร อักษรคานาอันไนต์เป็นอักษรชนิดแรกของกลุ่มภาษาเซมิติกตะวันตกที่ใช้เมื่อราว 957 ปีก่อนพุทธศักราช และอักษรยูการิติกที่ใช้ในทางเหนือของซีเรียในอีก 200 ปีต่อมา ส่วนภาษาอัคคาเดียพัฒนาต่อมาเป็นสำเนียงบาบิโลเนียและอัสซีเรีย

เอกสารเขียนด้วยภาษาซีรีแอก 
### 500 ปีก่อนพุทธศักราช

มีอักษรที่ใช้กันแพร่หลายมากขึ้น ทั้งอักษรคานาอันไนต์ อักษรแอราเมอิก อักษรอาระเบียใต้และอักษรกีเอซรุ่นแรก ๆ ระหว่างช่วงนี้ มีการใช้อักษรยูการิติกที่ใช้แทนเสียงพยัญชนะในกลุ่มภาษาเซมิติกตะวันตกเฉียงเหนือ ชาวฟินิเชียนำภาษาคานาอันไนต์ไปใช้ทั้งเขตอาณานิคมในแถบทะเลเมดิเตอร์เรเนียน ในขณะที่ภาษาฮีบรูกลายเป็นภาษาทางศาสนาของชาวยิว ในสมัยจักรวรรดิอัสซีเรีย ภาษาแอราเมอิกเป็นภาษากลางในตะวันออกกลางในขณะที่ภาษาอัคคาเดีย ภาษาฮีบรู และอื่น ๆ กลายเป็นภาษาตายหรือใช้เป็นภาษาเขียนเท่านั้น ในขณะเดียวกันอักษรกีเอซเริ่มใช้บันทึกกลุ่มภาษาเซมิติกในเอธิโอเปียในช่วงนี้

### พุทธศตวรรษที่ 6 เป็นต้นมา

คัมภีร์อัลกุรอ่านภาษาอาหรับอายุราวพุทธศตวรรษที่ 17
ภาษาซีรีแอกซึ่งเป็นลูกหลานของภาษาแอราเมอิกใช้ในลิแวนต์ตอนเหนือและเมโสโปเตเมีย กลายเป็นภาษาเขียนของชาวคริสต์ในพุทธศตวรรษที่ 8-10จนถึงยุคสมัยของศาสนาอิสลาม

ในยุคของศาสนาอิสลามราวพุทธศตวรรษที่ 12 ภาษาอาหรับเข้ามาเป็นภาษากลางแทนที่ภาษาแอราเมอิกและแพร่หลายไปถึงสเปนและเอเชียกลาง กลายเป็นภาษาเขียนที่สำคัญในสมัยกาหลิบ และกลายเป็นภาษาสำคัญในตะวันออกกลางและอียิปต์ เมื่ออาณาจักรนูเบียล่มสลาย ภาษาอาหรับได้แพร่หลายไปยังอียิปต์ภาคใต้จนถึงมอริตาเนีย

กลุ่มภาษาเซมิติกยังคงมีความหลากหลายในเอธิโอเปียและเอริเทรีย โดยได้รับอิทธิพลจากกลุ่มภาษาคูชิติกมาก ภาษาสำคัญในบริเวณนี้คือภาษาอัมฮาราและภาษาตึกรึญญา จากการแพร่ขยายของเอธิโอเปียในสมัยราชวงศ์โซโลโมนิก ภาษาอัมฮาราได้แพร่หลายไปทั่วเอธิโอเปียและเข้าไปแทนที่ภาษากีเอซที่ปัจจุบันยังเป็นภาษาทางศาสนาของชาวคริสต์ในบริเวณนี้

สถานะปัจจุบัน
-------------

ภาษาอาหรับมีผู้ใช้เป็นภาษาแม่เป็นส่วนใหญ่ตั้งแต่มอริตาเนียไปถึงโอมานและจากอิรักไปถึงซูดาน และยังใช้เป็นภาษาทางศาสนาของชาวมุสลิมที่ไม่ได้พูดภาษาอาหรับเป็นภาษาแม่ด้วย ภาษาอาหรับที่เป็นภาษาพูดมีหลากหลายสำเนียงแต่ที่เป็นภาษาเขียนมีแบบเดียว ภาษามอลตาซึ่งเป็นลูกหลานของภาษาอาหรับสำเนียงแอฟริกาเหนือเป็นภาษาเดียวที่เขียนด้วยอักษรโรมัน นอกจากภาษาอาหรับที่เป็นภาษาหลักในตะวันออกกลางแล้ว ยังพบกลุ่มภาษาเซมิติกอื่น ๆ อีก ภาษาฮีบรูเป็นภาษาที่ตายไปเป็นเวลานานและใช้เป็นภาษาทางศาสนาของชาวยิวเท่านั้น กลายมาเป็นภาษาพูดอีกครั้งในพุทธศตวรรษที่ 24 โดยขบวนการไซออนนิสต์เป็นผู้ฟื้นฟูภาษานี้ขึ้นมาใหม่และกลายเป็นภาษาหลักของประเทศอิสราเอล

กลุ่มชนชาติส่วนน้อยขนาดเล็กหลายกลุ่มเช่นชาวคริสต์อัสซีเรียยังคงใช้สำเนียงของภาษาแอราเมอิกโดยเฉพาะภาษาแอราเมอิกใหม่ที่มาจากภาษาซีรีแอก ในเขตภูเขาของอิรักภาคเหนือ ตุรกีตะวันออก และซีเรียตะวันออกเฉียงเหนือ ในขณะที่ภาษาซีรีแอกที่เป็นลูกหลานของภาษาแอราเมอิกโบราณใช้เป็นภาษาทางศาสนาของชาวคริสต์ในซีเรียและอิรัก

ในเยเมนและโอมานซึ่งอยู่ทางใต้ของคาบสมุทรอาระเบียยังมีชนเผ่าพูดภาษาอาระเบียใต้สมัยใหม่เช่นภาษามาห์รีและภาษาโซโกตรีซึ่งแตกต่างจากภาษาอาหรับที่ใช้พูดในบริเวณนั้นอย่างชัดเจน และอาจจะมาจากภาษาที่เขียนในจารึกอักษรอาระเบียใต้หรือลูกหลานของภาษาเหล่านั้น

ในเอธิโอเปียและเอริเทรีย มีผู้พูดกลุ่มภาษาเซมิติกจำนวนหนึ่งคือภาษาอัมฮาราและภาษาตึกรึญญาในเอธิโอเปีย และภาษาติเกรและภาษาตึกรึญญาในเอริเทรีย ทั้งภาษาอัมฮาราและภาษาตึกรึญญาเป็นภาษาราชการของเอธิโอเปียและเอริเทรีย ในขณะที่ภาษาติเกรมีผู้พูดในเอริเทรียเหนือและดินแดนต่ำตอนกลางรวมถึงภาคตะวันออกของซูดาน มีผู้พูดมากกว่า 1 ล้านคน มีผู้พูดภาษากูเรกในเขตภูเขาทางภาคใต้ตอนกลางของเอธิโอเปีย ภาษากีเอซยังคงเป็นภาษาทางศาสนาของชาวคริสต์ในเอธิโอเปียและเอริเทรีย

ไวยากรณ์
--------

กลุ่มภาษาเซมิติกมีไวยากรณ์ร่วมกันหลายอย่าง แม้จะมีส่วนที่ผันแปรกันไปบ้าง แม้ในภาษาเดียวกันเอง เช่น ภาษาอาหรับในสมัยพุทธศตวรรษที่ 11 กับภาษาอาหรับในปัจจุบัน

### การเรียงคำ

การเรียงลำดับคำในภาษาเซมิติกดั้งเดิมเป็นกริยา-ประธาน-กรรม สิ่งของ-เจ้าของ และนาม-คุณศัพท์ ในภาษาอาหรับคลาสสิกและสมัยใหม่จะใช้การเรียงตำแบบนี้มาก นอกจากนั้นยังพบการเรียงประโยคแบบประธาน-กริยา-กรรม ดังที่พบในภาษาฮีบรูและภาษามอลตา กลุ่มภาษาเซมิติกในเอธิโอเปียสมัยใหม่เรียงประโยคแบบ ประธาน-กรรม-กริยา เจ้าของ-สิ่งของ และคุณศัพท์-นาม ซึ่งอาจจะมาจากอิทธิพลของกลุ่มภาษาคูชิติก กลุ่มภาษาเซมิติกที่เก่าที่สุด เช่น ภาษากีเอซ เป็นแบบกริยา-ประธาน-กรรม สิ่งของ-เจ้าของ และนาม-คุณศัพท์

### การกของนามและคุณศัพท์

ระบบการกสามแบบของภาษาเซมิติกดั้งเดิม (ประธาน กรรมตรงและเจ้าของ) โดยใช้การลงท้ายการกที่ต่างไป ยังคงมีอยู่ในภาษาอาหรับในอัลกุรอ่าน ภาษาอัคคาเดีย และภาษายูการิติก ลักษระนี้หายไปในภาษาเซมิติกสมัยใหม่ ภาษาอาหรับมาตรฐานสมัยใหม่คงมีการลงท้ายการกเฉพาะในการเขียนและการออกอากาศ การลงท้ายการกด้วย -n ยังคงไว้ในภาษาเซมิติกในเอธิโอเปีย นามและคุณศัพท์ในกลุ่มภาษาเซมิติกมีการกำหนดเป็นสถานะ สถานะชี้เฉพาะกำหนดโดย nunation

### จำนวนของนามและคุณศัพท์

กลุ่มภาษาเซมิติกส่วนใหญ่มี 3 จำนวนคือเอกพจน์ ทวิพจน์ และพหูพจน์ ทวิพจน์ยังใช้อยู่ในภาษาอาหรับบางสำเนียงเช่นชื่อประเทศบาห์เรน (bahr "ทะเล" + -ayn "สอง") และในภาษาฮีบรู เช่น šana หมายถึง 1 ปี šnatayim หมายถึง 2 ปี และ šanim หมายถึงหลายปี และในภาษามอลตา sena หมายถึง 1 ปี sentejn หมายถึง 2 ปี และ snin หมายถึงหลายปี การทำให้เป็นพหูพจน์โดยการแทรกเสียงสระลงไป เช่น sadd เขื่อน 1 แห่ง sudūd เขื่อนหลายแห่ง พบในภาษาอาหรับและภาษาเอธิโอเปีย รวมทั้งภาษามอลตา จึงน่าจะเป็นส่วนหนึ่งของภาษาเซมิติกดั้งเดิม

### มาลาและกาล

ระบบมาลาของกลุ่มภาษาเซมิติกตะวันตกและตะวันออกต่างกันชัดเจน ภาษาอัคคาเดียรักษาลักษณะซึ่งพบโดยทั่วไปในกลุ่มภาษาแอโฟรเอชีแอติก ภาษาเซมิติกตะวันตกดั้งเดิมมี 2 มาลา คือสมบูรณ์สำหรับการกระทำที่สมบูรณ์และไม่สมบูรณ์ใช้กับการกระทำที่เกิดไม่สมบูรณ์ ในกรณีพิเศษของภาษาแอราเมอิกใหม่มีการรวมคำกริยาซึ่งได้รับอิทธิพลจากกลุ่มภาษาอิหร่าน

### รากศัพท์พยัญชนะสามตัว

กลุ่มภาษาเซมิติกทั้งหมดมีลักษณะพิเศษของรากศัพท์ที่ประกอบด้วยพยัญชนะสามตัว (มีที่มีพยัญชนะ 2 หรือ 4 ตัวด้วย) สำหรับนาม คุณศัพท์ และกริยาซึ่งสร้างศัพท์ได้หลายทาง เช่น โดยแทรกเสียงสระ ซ้ำพยัญชนะ เติมอุปสรรค ปัจจัย หรืออาคม

ตัวอย่างเช่น รากศัพท์ k-t-b, (หมายถึงการเขียน) ในภาษาอาหรับ:

***k**a**t**a**b**a* كتب "he wrote" (masculine)
***k**a**t**a**b**at* كتبت "she wrote" (feminine)
***k**u**t**i**b**a* كتب "it was written" (masculine)
***k**u**t**i**b**at* كتبت "it was written" (feminine)
***k**i**t**ā**b**-*  كتاب "book" (the hyphen shows end of stem before various case endings)
***k**u**t**u**b**-*  كتب "books" (plural)
***k**u**t**ayyi**b**-*  كتيب "booklet" (diminutive)
***k**i**t**ā**b**at-*  كتابة "writing"
***k**ā**t**i**b**-*  كاتب "writer" (masculine)
***k**ā**t**i**b**ah-*  كاتبة "writer" (feminine)
***k**ā**t**i**b**ūn(a)*  كاتبون "writers" (masculine)
***k**ā**t**i**b**āt-*  كاتبات "writers" (feminine)
***k**u**tt**ā**b**-*  كتاب "writers" (broken plural)
***k**a**t**a**b**at-*  كتبة "writers" (broken plural)
*ma**kt**a**b**-*  مكتب "desk" or "office"
*ma**kt**a**b**at-*  مكتبة "library" or "bookshop"
*ma**kt**ū**b**-*  مكتوب "written" (participle) or "postal letter" (noun)
และรากศัพท์เดียวกันในภาษาฮีบรู (k-t-ḇ):

***k**a**t**a**ḇ**ti* כתבתי "I wrote"
***k**a**t**a**ḇ**ta* כתבת "you (*m*) wrote"
***k**a**t**a**ḇ*** כתב "he wrote" or "reporter" (*m*)
***k**a**tt**e**ḇ**et* כתבת "reporter" (*f*)
***k**a**tt**a**ḇ**a* כתבה "article" (plural *katavot* כתבות)
*mi**ḵt**a**ḇ*** מכתב "postal letter" (plural *mi**ḵt**a**ḇ**im* מכתבים)
*mi**ḵt**a**ḇ**a* מכתבה "writing desk" (plural *mi**ḵt**a**ḇ**ot* מכתבות)
***kt**o**ḇ**et* כתובת "address" (plural ***kt**o**ḇ**ot* כתובות)
***kt**a**ḇ*** כתב "handwriting"
***k**a**t**u**ḇ*** כתוב "written" (*f* ***kt**u**ḇ**a* כתובה)
*hi**ḵt**i**ḇ*** הכתיב "he dictated" (*f* *hiḵ**ti**ḇa* הכתיבה)
*hit**k**a**tt**e**ḇ*** התכתב "he corresponded (*f* *hitkat**ḇa*** התכתבה)
*ni**ḵt**a**ḇ*** נכתב "it was written" (*m*)
*ni**ḵt**e**ḇ**a* נכתבה "it was written" (*f*)
***kt**i**ḇ*** כתיב "spelling" (*m*)
*ta**ḵt**i**ḇ*** תכתיב "prescript" (*m*)
*me**ḵ**u**tt**a**ḇ*** מכותב "a person on one's mailing list" (*me**ḵ**u**tt**e**ḇ**et* מכותבת *f*)
***kt**u**bb**a* כתובה "ketubah (a Jewish marriage contract)" (*f*) (note: b here, not ḇ)
ในภาษามอลตา ซึ่งรากศัพท์พยัญชนะจะเรียกว่า *mamma*:

*jiena **kt**i**bt*** "I wrote"
*inti **kt**i**bt*** "you wrote" (*m* or *f*)
*huwa **k**i**t**e**b*** "he wrote"
*hija **k**i**tb**et* "she wrote"
*aħna **kt**i**b**na* "we wrote"
*intkom **kt**i**b**tu* "you (*pl*) wrote"
*huma **k**i**tb**u* "they wrote"
*huwa mi**kt**u**b*** "it is written"
***k**i**t**tie**b*** "writer"
***k**i**t**tie**b**a* "writers"
***k**i**tb**a* "writing"
***kt**i**b*** "writing"
***kt**ie**b*** "book"
***k**o**tb**a* "books"
***kt**ejje**b*** "booklet"
ในภาษาตึกรึญญาและภาษาอัมฮารา รากศัพท์นี้ปรากฏเฉพาะคำนาม kitab หมายถึง amulet และกริยา to vaccinate ภาษาที่เป็นลูกหลานในเอธิโอเปียมีรากศัพท์ที่ต่างไปสำหรับการเขียน คำกริยาในภาษาในตระกูลแอฟโฟรเอเชียติกอื่น ๆ ที่ไม่ใช่กลุ่มภาษาเซมิติกมีลักษณะเดียวกันนี้ แต่มักเป็นพยัญชนะ 2 ตัวมากกว่า

คำศัพท์ทั่วไป
-------------

เพราะกลุ่มภาษาเซมิติกมีจุดกำเนิดร่วมกัน จึงมักมีศัพท์และรากศัพท์ที่ใช้ร่วมกัน เช่น

| English | Proto-Semitic | ภาษาอัคคาเดีย | ภาษาอาหรับ | ภาษาแอราเมอิก | ภาษาฮีบรู | ภาษากีเอซ | ภาษาเมห์รี |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| พ่อ | \*ʼab- | *ab-* | ʼab- | ʼab-ā | ʼāḇ | ʼab | ḥa-yb |
| หัวใจ | \*lib(a)b- | libb- | lubb- | lebb-ā | lēḇ(āḇ) | libb | ḥa-wbēb |
| บ้าน | bayt- | bītu, bētu | bayt- | beyt-ā | báyiṯ, bêṯ | bet | beyt, bêt |
| peace | \*šalām- | šalām- | salām- | shlām-ā | šālôm | salām | səlōm |
| tongue | \*lišān-/\*lašān- | lišān- | lisān- | leššān-ā | lāšôn | lissān | əwšēn |
| น้ำ | \*may-/\*māy- | mû (root \*mā-/\*māy-) | māʼ-/māy | mayy-ā | máyim | māy | ḥə-mō |

บางครั้ง รากศัพท์มีความหมายต่างไปในภาษาหนึ่งเมื่อเทียบกับกลุ่มภาษาเซมิติกอื่น ๆ ตัวอย่างเช่นรากศัพท์ b-y-ḍ ในภาษาอาหรับหมายถึงขาวและไข่ ในภาษามอลตา bajda หมายถึงขาวและไข่เช่นเดียวกัน แต่ในภาษาฮีบรูหมายถึงขาวเท่านั้น รากศัพท์ l-b-n ในภาษาอาหรับหมายถึงนม แต่ภาษาฮีบรูหมายถึงสีขาว รากศัพท์ l-ḥ-m ภาษาอาหรับหมายถึงเนื้อ แต่หมายถึงขนมปังในภาษาฮีบรู และวัวในกลุ่มภาษาเซมิติกในเอธิโอเปีย ความหมายดั้งเดิมของรากศัพท์นี้อาจหมายถึงอาหาร คำว่า medina (ราก: m-d-n) ภาษาอาหรับหมายถึงเมือง แต่ในภาษาฮีบรูสมัยใหม่หมายถึงรัฐ ในบางครั้งไม่พบความสัมพันธ์ระหว่างรากศัพท์ เช่น คำว่า ความรู้ ในภาษาฮีบรูใช้รากศัพท์ y-d-ʿ แต่ในภาษาอาหรับใช้ ʿ-r-f และ ʿ-l-m กลุ่มภาษาเซมิติกในเอธิโอเปีย ใช้ ʿ-w-q และ f-l-ṭ

การจัดจำแนก
-----------

การจัดจำแนกต่อไปนี้เป็นไปตามวิธีของ Robert Hetzron เมื่อ พ.ศ. 2519 และมีการปรับปรุงโดย John Huehnergard และ Rodgers ซึ่งได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวางที่สุดในขณะนี้ อย่างไรก็ตาม ยังมีข้อโต้แย้งเกี่ยวกับการจัดจำแนกอยู่ เช่น อาจจัดภาษาอาหรับอยู่ในกลุ่มเซมิติกใต้ บางส่วนแยกกลุ่มภาษาอาระเบียใต้ออกเป็นสาขาที่สามร่วมกับกลุ่มภาษาเซมิติกตะวันออกและตะวันตก มากกว่าจะตั้งเป็นกลุ่มภาษาเซมิติกใต้ นอกจากนั้นยังไม่มีเส้นแบ่งที่แน่นอนระหว่างภาษาเอกเทศกับสำเนียง ดังที่พบในภาษาอาหรับ ภาษาแอราเมอิกและภาษากูเรก

การจัดกลุ่มภายในกลุ่มภาษาเซมิติกก่อน พ.ศ. 2513 จัดให้ภาษาอาหรับอยู่ในกลุ่มภาษาเซมิติกใต้ และยังไม่มีการค้นพบภาษาเอ็บลาไอต์ในช่วงนั้น

### กลุ่มภาษาเซมิติกตะวันออก

* ภาษาอัคคาเดีย เป็นภาษาตาย
* ภาษาเอ็บลาไอต์ เป็นภาษาตาย

### กลุ่มภาษาเซมิติกตะวันตก

* กลุ่มภาษาเซมิติกกลาง
* กลุ่มภาษาเซมิติกตะวันตกเฉียงเหนือ
	+ ภาษาอโมไรต์ -ตายแล้ว
	+ ภาษายูการิติก - ตายแล้ว
	+ ภาษาคานาอันไนต์ - ตายแล้ว
		- ภาษาอัมโมไนต์ - ตายแล้ว
		- ภาษามัวไบต์ - ตายแล้ว
		- ภาษาอีโดไมต์ - ตายแล้ว
		- ภาษาฮีบรู
			* ภาษาฮีบรูไบเบิล ใช้โดยนักวิชาการเพื่อเรียกภาษาฮีบรูที่ใช้ในคัมภีร์โตราห์ ปัจจุบันเหลือรอดในรูปภาษาฮีบรูสมัยใหม่
			* ภาษาฮีบรูมิซนะห์ ใช้ในการอ่านคัมภีร์ทัลมุดและงานเขียนแรบไบอื่น ๆ อาจเป็นภาษาพูดในยุคกลาง
			* ภาษาฮีบรูยุคกลาง พัฒนามาเป็นภาษาฮีบรูสมัยใหม่
			* ภาษามิซราฮี ใช้พูดในอิสราเอล เยเมน อิรัก เปอร์โตริโกและนิวยอร์ก
			* ภาษาฮีบรูเตยมานี ใช้พูดในหมู่ชาวยิวในเยเมน
			* ภาษาฮีบรูเซฟาร์ดี การออกเสียงภาษาฮีบรูสมัยใหม่ยึดตามสำเนียงนี้
			* ภาษาฮีบรูอาซเกนาซี ยังมีผู้พูดเหลืออยู่
			* ภาษาฮีบรูซามาริทัน ใช้พูดในโอลอน เทลอาวีฟ และนาบลัสในเขตปกครองตนเองของปาเลสไตน์
			* ภาษาฮีบรูสมัยใหม่หรือภาษาฮีบรูอิสราเอล
		- ภาษาฟินิเชีย - ตายแล้ว
			* ภาษาปูนิก - ตายแล้ว
	+ ภาษาแอราเมอิก
		- ภาษานาบาทาเอียน - ตายแล้ว
		- ภาษาแอราเมอิกตะวันตกยุคกลาง
			* ภาษาแอราเมอิกปาเลสไตน์ยุคกลางของชาวยิว - ตายแล้ว
			* ภาษาแอราเมอิกซามาริทัน- ยังมีผู้พูดเหลืออยู่
			* ภาษาแอราเมอิกปาเลสไตน์ของชาวคริสต์ - ตายแล้ว
			* ภาษาแอราเมอิกใหม่ตะวันตก - ยังมีผู้พูดเหลืออยู่
		- ภาษาแอราเมอิกตะวันออก- ตายแล้ว
			* ภาษาแอราเมอิกไบเบิล
			* ภาษาอราเมฮอิกาตรัน - ตายแล้ว
			* ภาษาซีรีแอก - ยังมีสำเนียงเหลืออยู่
			* ภาษาแอราเมอิกบาบิโลเนียยุคกลางของชาวยิว - ตายแล้ว
			* ภาษาแอราเมอิกใหม่คัลเดีย - ยังมีสำเนียงเหลืออยู่
			* ภาษาแอราเมอิกใหม่อัสซีเรีย - ยังมีผู้พูดเหลืออยู่
			* ภาษาเซนายา - ยังมีผู้พูดเหลืออยู่
			* ภาษากอย ซันจัต ซูรัต - ยังมีผู้พูดเหลืออยู่
			* ภาษาเฮอร์เตวิน - ยังมีผู้พูดเหลืออยู่
			* ภาษาตูโรโย - ยังมีผู้พูดเหลืออยู่
			* ภาษามลาโซ- ตายแล้ว
			* ภาษามันดาอิก - ยังมีผู้พูดเหลืออยู่
			* ภาษาแอราเมอิกของชาวยิว - ยังมีผู้พูดเหลืออยู่
	+ ภาษาอาหรับ
		- ภาษาอาหรับเหนือโบราณ - ตายแล้ว
		- ภาษาอาหรับมาตรฐาน
			* ภาษาฟุซฮา เป็นภาษาเขียน
				+ ภาษาอาหรับคลาสสิก เป็นภาษาที่ใช้ในคัมภีร์อัลกุรอ่านและวรรณคดีของศาสนาอิสลาม
				+ ภาษาอาหรับยุคกลาง ใช้เรียกภาษาอาหรับยุคหลังคลาสสิกและก่อนภาษาอาหรับสมัยใหม่ ไม่ใช้เป็นภาษาพูด
				+ ภาษาอาหรับมาตรฐานสมัยใหม่ เป็นภาษาเขียนยุคใหม่ใช้ในสื่อที่เป็นทางการและการเขียนในโลกอาหรับ ต่างจากภาษาอาหรับคลาสสิกและภาษาอาหรับยุคกลางโดยได้รับอิทธิพลจากตะวันตกมากขึ้น
		- สำเนียงต่าง ๆ ของภาษาอาหรับที่ใช้เป็นภาษาพูด
			* สำเนียงของภาษาอาหรับตะวันออก
			* สำเนียงของภาษาอาหรับคาบสมุทร ได้แก่
				+ ภาษาอาหรับโดฟารี ใช้ในโอมาน เยเมน ภาษาอาหรับฮาดรามี ใช้ในเยเมน ภาษาอาหรับฮิญาซีใช้ในซาอุดีอาระเบีย ภาษาอาหรับนัจญ์ดี ใช้ในซาอุดีอาระเบีย ภาษาอาหรับโอมาน ภาษาอาหรับซานาอานี ใช้ในเยเมน ภาษาอาหรับตาอิซซี-อเดนน์ ใช้ในเยเมน ภาษาอาหรับของชาวยิวในเยเมน
				+ สำเนียงภาษาอาหรับเบดูอิน/เบดาวี ได้แก่ ภาษาอาหรับเบดาวีในอียิปต์ตะวันออก ภาษาอาหรับเบดาวีในคาบสมุทร ใช้พูดในคาบสมุทรอาหรับ
				+ สำเนียงในเอเชียกลาง ได้แก่ ภาษาอาหรับเอเชียกลาง ภาษาอาหรับคูเซสถาน ภาษาอาหรับซิรวาน (ตายแล้ว)
				+ ภาษาอาหรับอียิปต์ ใช้พูดในไคโรและที่ลุ่มปากแม่น้ำไนล์
					- ภาษาอาหรับไซดี ใช้พูดในอียิปต์ตอนบน
				+ สำเนียงอ่าว รวมทั้งที่ใช้พูดในอิหร่าน ภาษาอาหรับบาห์เรน ในบาห์เรน ภาษาอาหรับอ่าว ใช้พูดในประเทศริมอ่าวเปอร์เซีย ภาษาอาหรับซิฮีฮี ใช้พูดในสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์
				+ สำเนียงภาษาอาหรับในบริเวณลิแวนต์ ได้แก่
					- ภาษาอาหรับมาโรไนต์ ในไซปรัส
					- ภาษาที่ใช้พูดในบริเวณลิแวนต์เหนือ คือ เลบานอน ซีเรีย ได้แก่ ภาษาอาหรับเลบานอน
					- ภาษาที่ใช้พูดในบริเวณลิแวนต์ใต้ คือ จอร์แดน ปาเลสไตน์ เวสต์แบงก์ และอิสราเอล ได้แก่ ภาษาอาหรับปาเลสไตน์
				+ ภาษาอาหรับอิรัก ใช้พูดในอิรัก ได้แก่
					- ภาษาอาหรับอิรักของชาวยิว
				+ ภาษาอาหรับซูดาน
			* สำเนียงของภาษาอาหรับมักเรบ
				+ ภาษาอาหรับแอลจีเรีย
				+ ภาษาอาหรับสะฮารา
				+ ภาษาอาหรับชูวา ในชาด
				+ ภาษาอาหรับฮัสซานียะห์ ในมอริตาเนียและบริเวณทะเลทรายสะฮารา
				+ ภาษาอาหรับลิเบีย รวมทั้งภาษาอาหรับตริโปลีของชาวยิว สำเนียงในลิเบีย
				+ ภาษาอาหรับอันดาลูซี เป็นสำเนียงที่ใช้ในคาบสมุทรไอบีเรีย เป็นภาษาที่ตายแล้ว
				+ ภาษาอาหรับซิซิลี เป็นภาษาที่ตายแล้ว มีภาษามอลตาที่เป็นลูกหลานของภาษานี้แต่ถือเป็นภาษาเอกเทศ
				+ ภาษาอาหรับโมร็อกโก รวมภาษาอาหรับโมร็อกโกของชาวยิว
				+ ภาษาอาหรับตูนิเซีย รวมภาษาอาหรับตูนิเซียของชาวยิว

ในกรณีของภาษาอาหรับสำเนียงของชาวยิวที่มีคำยืมจากภาษาฮีบรูมาก จะจัดรวมไว้ในภาษาอาหรับคลาสสิกที่เขียนด้วยอักษรฮีบรู โดยใช้ศัพท์ว่าภาษาอาหรับของชาวยิว

### กลุ่มภาษาเซมิติกใต้

* กลุ่มภาษาเซมิติกใต้ตะวันตก
	+ กลุ่มภาษาอาระเบียใต้โบราณ เป็นภาษาที่ตายแล้วทั้งหมด เคยเชื่อว่าเป็นบรรพบุรุษของภาษาอาระเบียใต้สมัยใหม่และกลุ่มภาษาเซมิติกในเอธิโอเปียได้แก่ ภาษาซาบาเอียน ภาษาไมนวน ภาษากวาตาบาอิก ภาษาฮาดราเมาติก
	+ กลุ่มภาษาเอธิโอเปีย
		- กลุ่มภาษาเอธิโอเปียเหนือ ได้แก่
			* ภาษากีเอซ เป็นภาษาตาย ใช้เป็นภาษาทางศาสนาของศาสนาคริสต์นิกายออร์ธอดอกซ์เอธิโอเปียและนิกายออร์ธอดอกซ์เอริเทรีย
			* ภาษาทีกรินยา ภาษาประจำชาติของเอริเทรีย
			* ภาษาติเกร
			* ภาษาดะห์ลิก เพิ่งพบใหม่
		- กลุ่มภาษาเอธิโอเปียใต้
			* กลุ่มตัดผ่าน ได้แก่
				+ กลุ่มภาษาอัมฮารา-อาร์กอบบา ได้แก่ ภาษาอัมฮารา ภาษาประจำชาติของเอธิโอเปีย และภาษาอาร์กอบบา
				+ กลุ่มภาษาอาราริ-กูเรกตะวันออก ได้แก่ ภาษาอาราริ กลุ่มภาษากูเรกตะวันออก (ภาษาเซลติ ภาษาซาว ภาษาอุลบาเร ภาษาโวลาเน ภาษาอินเนกอร์)
				+ กลุ่มนอก
					- กลุ่มเหนือ ได้แก่ ภาษากาฟัต (ตายแล้ว) ภาษาโซดโด ภาษากอกกอต
					- กลุ่มของภาษาเมสเมส ภาษามูเฮอร์ กลุ่มภาษากูเรกตะวันตก (ภาษามัสกัน) กลุ่มภาษากูเรกตะวันตกตอนกลาง (ภาษาเอซา ภาษาซาฮา ภาษากูรา ภาษากูเมอร์) กลุ่มภาษากูเรกตะวันตกรอบนอก (ภาษาเวเยโต ภาษาเอนเนมอร์ ภาษาเอนเดเกน)
* กลุ่มภาษาเซมิติกใต้ตะวันออก ภาษาเหล่านี้ใช้พูดโดยชนกลุ่มน้อยในคาบสมุทรอาระเบียในเยเมนและโอมาน ได้แก่ ภาษาบาทารี ภาษาฮาร์ซูซี ภาษาออบยอต ภาษาจิบบาลี ภาษาเมห์รี ภาษาโซโกตรี

ภาษาเมห์รีมีบรรพบุรุษใกล้เคียงกับกลุ่มภาษาเซมิติกตะวันออก มากกว่ากลุ่มภาษาเซมิติกใต้ ทุกวันนี้ ภาษาเมห์รีถูกจัดให้อยู่ระหว่างกลุ่มภาษาเซมิติกใต้ตะวันออก หรือเป็นกลุ่มอิสระ

อ้างอิง
-------

1. ↑  The Origins of Afroasiatic – Ehret et al. 306 (5702): 1680c – Science
2. ↑  McCall, Daniel F. (1998). "The Afroasiatic Language Phylum: African in Origin, or Asian?". *Current Anthropology*. **39** (1): 139–44. doi:10.1086/204702.

* Patrick R. Bennett. *Comparative Semitic Linguistics: A Manual*. Eisenbrauns 1998. ISBN 1-57506-021-3.
* Gotthelf Bergsträsser, *Introduction to the Semitic Languages: Text Specimens and Grammatical Sketches*. Translated by Peter T. Daniels. Winona Lake, Ind. : Eisenbrauns 1995. ISBN 0-931464-10-2.
* Giovanni Garbini. *Le lingue semitiche: studi di storia linguistica*. Istituto Orientale: Napoli 1984.
* Giovanni Garbini & Olivier Durand. *Introduzione alle lingue semitiche*. Paideia: Brescia 1995.
* Robert Hetzron (ed.) *The Semitic Languages*. Routledge: London 1997. ISBN 0-415-05767-1. (For family tree, see p. 7).
* Edward Lipinski. *Semitic Languages: Outlines of a Comparative Grammar*. 2nd ed. Orientalia Lovanensia Analecta: Leuven 2001. ISBN 90-429-0815-7
* Sabatino Moscati. *An introduction to the comparative grammar of the Semitic languages: phonology and morphology*. Harrassowitz: Wiesbaden 1969.
* Edward Ullendorff, *The Semitic languages of Ethiopia: a comparative phonology*. London, Taylor's (Foreign) Press 1955.
* William Wright & William Robertson Smith. *Lectures on the comparative grammar of the Semitic languages*. Cambridge University Press 1890. [2002 edition: ISBN 1-931956-12-X]
* Arafa Hussein Mustafa. "*Analytical study of phrases and sentences in epic texts of Ugarit.*" (German title: Untersuchungen zu Satztypen in den epischen Texten von Ugarit). PhD-Thesis. Martin-Luther-University Halle-Wittenberg, Germany: 1974.

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------

* Chart of the Semitic Family Tree American Heritage Dictionary (4th ed.)
* Semitic genealogical tree (as well as the Afroasiatic one), presented by Alexander Militarev at his talk "Genealogical classification of Afro-Asiatic languages according to the latest data" (at the conference on the 70th anniversary of Vladislav Illich-Svitych, Moscow, 2004; short annotations of the talks given there(รัสเซีย))
* "Semitic" in SIL's Ethnologue
* Ancient snake spell in Egyptian pyramid may be oldest Semitic inscription