นักบินอวกาศชาวโซเวียต มนุษย์คนแรกที่ทำการเดินอวกาศ
ในชื่อซึ่งตั้งตามธรรมเนียมภาษากลุ่มสลาฟตะวันออกนี้ นามสกุลที่แปลงมาจากชื่อบิดาคือ  *อาร์ฮีโปวิช* ส่วนนามสกุลของตระกูลคือ  *เลโอนอฟ*

**อะเลคเซย์ อาร์ฮีโปวิช เลโอนอฟ** (รัสเซีย: Алексе́й Архи́пович Лео́нов, สัทอักษรสากล: [ɐlʲɪˈksʲej ɐˈrxʲipəvʲɪtɕ lʲɪˈonəf]) (30 พฤษภาคม ค.ศ. 1934 – 11 ตุลาคม ค.ศ. 2019) เป็นนักบินอวกาศ ทหารอากาศ นักเขียนและศิลปินชาวโซเวียต-รัสเซีย ในวันที่ 18 มีนาคม ค.ศ. 1965 เขาเป็นบุคคลแรกที่กระทำการเดินอวกาศ ด้วยออกจากแคปซูลในภารกิจวอสฮอด 2 เป็นเวลา 12 นาที 9 วินาที เขาได้รับคัดเลือกให้เป็นพลเมืองโซเวียตคนแรกในโครงการลงจอดมนุษย์บนดวงจันทร์ แต่ถึงกระนั้นโครงการได้ถูกยกเลิกไป 

ในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 1975 เลโอนอฟเป็นผู้บัญชาการยานอวกาศโซยุซในภารกิจอะพอลโล–โซยุซ ซึ่งเชื่อมต่อกับยานอวกาศอะพอลโลของสหรัฐในอวกาศเป็นเวลา 2 วัน

วัยเยาว์และการรับราชการทหาร
---------------------------

เลโอนอฟเกิดที่เมืองลีสต์เวียนคา ในดินแดนไซบีเรียตะวันตก สาธารณรัฐรัสเซีย ในวันที่ 30 พฤษภาคม ค.ศ. 1934  อะเลคเซย์เป็นบุตรระหว่างเยฟโดเคีย (สกุลเดิม: ซอตนิโควา) กับอาร์คฮิป เลโอนอฟ เขาเป็นบุตรคนที่แปดจากบุตรเก้าคนที่รอดชีวิต บิดาของเขาเป็นช่างไฟฟ้าและคนงานเหมือง

ใน ค.ศ. 1936 บิดาของเขาถูกจับกุมและประกาศว่าเป็น "ศัตรูแห่งประชาชน" เลโอนอฟเขียนในอัตชีวประวัติของเขาว่า: "เขาไม่ได้ถูกจับเพียงคนเดียว: ผู้อื่นอีกมากก็ถูกจับ มันเป็นส่วนหนึ่งของมโนธรรมที่ถูกสร้างขึ้นโดยผู้มีอำนาจเพื่อกำจัดใครก็ตามที่แสดงบุคลิกที่เป็นอิสระหรือแข็งแกร่งเกินไป เหตุการณ์นี้เกิดในช่วงของการกวาดล้างของสตาลิน หลายคนหายตัวไปในกูลักและไม่เคยกลับมาอีกเลย" ครอบครัวของเลโอนอฟย้ายไปอยู่ที่เมืองเคเมโรโว บิดาของเขากลับมาอยู่ที่เคเมโรโวหลังจากที่เขาถูกปล่อยตัว เขาได้รับการชดเชยจากการถูกกักขังโดยมิชอบ เลโอนอฟใช้งานศิลปะเป็นช่องทางในการหาเลี้ยงครอบครัวเพิ่มเติม เขาเริ่มอาชีพศิลปินโดยการวาดลายดอกไม้บนเตาอบ และในภายหลังเขาวาดทิวทัศน์ลงบนผ้าใบ

รัฐบาลโซเวียตสนับสนุนในพลเมืองย้ายถิ่นฐานไปยังดินแดนปรัสเซียที่ถูกยิดครองโดยสหภาพโซเวียต ด้วยเหตุนั้น ใน ค.ศ. 1948 ครอบครัวของเขาย้ายไปยังเมืองคาลีนินกราด เลโอนอฟสำเร็จการศึกษาจากโรงเรียนมัธยมศึกษาหมายเลข 21 ใน ค.ศ. 1953 เขาสมัครเข้าสู่สถาบันศิลปะในรีกา, สาธารณรัฐลัตเวีย แต่ตัดสินใจไม่เข้าเรียนเนื่องจากค่าเล่าเรียนสูง เลโอนอฟตัดสินใจเข้าร่วมโรงเรียนเตรียมการบินของยูเครนในเครเมนชุก เขาบินด้วยตนเองครั้งแรกในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1955 พร้อมกับไล่ตามความชอบในศิลปะโดยการศึกษานอกเวลาในริกา เลโอนอฟเริ่มหลักสูตรการบินขั้นสูงสองปีเพื่อจะเป็นนักบินขับไล่ที่โรงเรียนทหารอากาศขั้นสูงชูกูเอฟในสาธารณรัฐยูเครน

ในวันที่ 30 ตุลาคม ค.ศ. 1957 เลโอนอฟสำเร็จการศึกษา ได้รับปริญญาเกียรตินิยม และได้รับการแต่งตั้งเป็นร้อยโทในกรมทหารพลร่มที่ 113 ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของกองพลวิศวกรรมการบินที่ 10 กองทัพอากาศภาคที่ 69 ในเคียฟ ในวันที่ 13 ธันวาคม ค.ศ. 1959 เขาสมรสกับสเวตลานา ปาฟลอฟนา โดเซนโคหนึ่งวันก่อนที่เขาจะย้ายไปเยอรมันตะวันออกหลังจากเขาถูกแต่งตั้งให้ไปยังกรมลาดตระเวนที่ 294 กองทัพอากาศภาคที่ 16

โครงการอวกาศโซเวียต
-------------------

อะเลคเซย์ เลโอนอฟ (แถวหลัง ซ้ายสุด) กับเพื่อนนักบินอวกาศใน ค.ศ. 1965
เขาเป็นหนึ่งในนักบิน 20 คนของกองทัพอากาศโซเวียตซึ่งถูกคัดเลือกให้เป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มฝึกซ้อมนักบินอวกาศชุดแรกใน ค.ศ. 1960 เหมือนกับนักบินอวกาศส่วนใหญ่ เลโอนอฟเป็นสมาชิกพรรคคอมมิวนิสต์แห่งสหภาพโซเวียต การเดินอวกาศของเขาแรกเริ่มแล้วถูกวางแผนไว้สำหรับภารกิจวอสฮอด 1 แต่ได้มีการเปลี่ยนแผน เหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์นี้จึงเกิดขึ้นในภารกิจวอสฮอด 2แทน ในวันที่ 18 มีนาคม ค.ศ. 1965 เขาออกไปภายนอกยานอวกาศเป็นเวลา 12 นาที และ 9 วินาที โดยตัวเขาเชื่อมต่อกับยานอวกาศด้วยสายเชื่อมยาว 4.8-เมตร (16-ฟุต) ในช่วงปลายของการเดินอวกาศ ชุดอวกาศของเลโอนอฟได้บวมขึ้นจากสภาพสูญญากาศของอวกาศจนถึงระดับที่เขาไม่สามารถกลับเข้ายานอวกาศผ่านประตูกักอากาศได้ เขาเปิดวาล์วเพื่อลดแรงดันภายในชุดอวกาศและสามารถกลับเข้าไปในยานอวกาศได้อย่างยากลำบาก ขณะดำเนินภารกิจ เลโอนอฟได้ร่างภาพดวงอาทิตย์ขึ้นจากวงโคจร เป็นงานศิลปะชิ้นแรกที่ถูกสร้างขึ้นในอวกาศ เลโอนอฟใช้เวลาสิบแปดเดือนในการฝึกซ้อมสภาพไร้แรงโน้มถ่วงเป็นสำหรับภารกิจนี้

ใน ค.ศ. 1968 เลโอนอฟได้รับคัดเลือกให้เป็นผู้บัญชาการภารกิจโซยุซ 7K-L1 ในการบินรอบดวงจันทร์ ภารกิจนี้ถูกยกเลิกเพราะความล่าช้าในการทำการบินรอบดวงจันทร์ที่เชื่อถือได้ (ภารกิจซอนด์ 7และซอนด์ 8 เป็นเพียงสองภารกิจในโครงการบินรอบดวงจันทร์ที่ประสบความสำเร็จ) และภารกิจอะพอลโล 8ได้ประสบความสำเร็จในก้าวนั้นในการการแข่งขันอวกาศไปก่อนแล้ว เขายังได้รับคัดเลือกให้เป็นพลเมืองโซเวียตคนแรกที่จะลงจอดบนดวงจันทร์ บนยานอวกาศLOK/N1 แต่ภารกิจนี้ก็ถูกยกเลิกเช่นกัน (การออกแบบจำเป็นที่จะต้องมีการเดินอวกาศระหว่างยาน ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้เขาได้รับคัดเลือก) เลโอนอฟได้รับมอบหมายให้เป็นผู้บัญชาการของภารกิจโซยุซ 11ใน ค.ศ. 1971 ไปยังสถานีอวกาศซัลยุท 1 สถานีอวกาศแห่งแรก แต่ชุดลูกเรือของเขาถูกสลับกับชุดสำรองหลังจากหนึ่งในสมาชิกนักบินอวกาศ วาเลริ คูบาซอฟถูกสงสัยว่าจะติดเชื้อวัณโรค

เลโอนอฟได้รับแต่งตั้งให้บัญชาการภารกิจไปยังสถานีอวกาศซัลยุท 1 แต่แผนนี้ถูกยกเลิกหลังจากการเสียชีวิตขิงลูกเรือภารกิจโซยุซ 11 และสถานีอวกาศก็ไม่สามารถกู้คืนกลับมาได้ สถานีอวกาศทั้งสองที่ถูกปล่อยตามมานั้นถูกทำลายในการปล่อยหรือล้มเหลวไม่นานหลังจากนั้น การลูกเรือของเลโอนอฟพร้อมสำหรับภารกิจต่อไป แต่เมื่อสถานีอวกาศซัลยุท 4ถูกปล่อยสู่วงโคจรสำเร็จ เลโอนอฟก็ถูกย้ายไปยังโครงการที่มีความสำคัญมากกว่านั้นแล้ว

การเดินทางสู่อวกาศครั้งที่สองของเลโอนอฟ เขาไปในฐานะผู้บัญชาการยานอวกาศโซยุซ 19ซึ่งเป็นฝั่งของโซเวียตในโครงการทดสอบอะพอลโล–โซยุซในปี ค.ศ. 1975 ซึ่งเป็นภารกิจอวกาศร่วมระหว่างสหภาพโซเวียตและสหรัฐอเมริกาเป็นครั้งแรก
ระหว่างโครงการ เลโอนอฟได้เป็นเพื่อนกับผู้บังคับบัญชาฝั่งสหรัฐ โทมัส แพตเทน สแตฟฟอร์ด โดยเลโอนอฟได้เป็นบิดาทูนหัวของบุตรของสแตฟฟอร์ด สแตฟฟอร์ดได้กล่างบทสรรเสริญเป็นภาษารัสเซียในงานศพของเลโอนอฟในเดือนตุลาคม ค.ศ. 2019

ระหว่าง ค.ศ. 1976 ถึง ค.ศ. 1982 เลโอนอฟเป็นผู้บัญชาการของคณะนักบินอวกาศ ("หัวหน้านักบินอวกาศ") และเป็นรองผู้อำนวยการศูนย์ฝึกซ้อมนักบินอวกาศยูรี กาการิน ที่ซึ่งเขาดูแลการฝึกซ้อมของนักบินอวกาศ เขายังเป็นบรรณาธิการหนังสือพิมพ์นักบินอวกาศ*เนปจูน* เขาเกษียณอายุใน ค.ศ. 1992

* การเดินอวกาศครั้งแรก เดือนมีนาคม ค.ศ. 1965การเดินอวกาศครั้งแรก เดือนมีนาคม ค.ศ. 1965
* The five crew members of ASTP sitting around a miniature model of their spacecraftลูกเรือของโครงการทดสอบอะพอลโล–โซยุซใน ค.ศ. 1975
* การจับมือครั้งประวัติศาสตร์ระหว่างเลโอนอฟกับทอม สแตฟฟอร์ดการจับมือครั้งประวัติศาสตร์ระหว่างเลโอนอฟกับทอม สแตฟฟอร์ด
* เลโอนอฟ (ซ้าย) กับดีค สเลย์ตัน ในยานอวกาศโซยุซเลโอนอฟ (ซ้าย) กับดีค สเลย์ตัน ในยานอวกาศโซยุซ

เชิงอรรถ
--------

1. ↑  บุตรอีกสามคนเสียชีวิตขณะยังเป็นทารก

อ้างอิง
-------

1. ↑  "Soyuz Crew Eager for Another Flight". *The New York Times*. UPI. 23 July 1975. p. 55.
2. ↑  Burgess & Hall 2009, p. 383. sfn error: no target: CITEREFBurgessHall2009 (help)
3. ↑  Burgess & Hall 2009, p. 54. sfn error: no target: CITEREFBurgessHall2009 (help)
4. 1 2 3 4  Burgess & Hall 2009, p. 55. sfn error: no target: CITEREFBurgessHall2009 (help)
5. ↑  French & Burgess 2007, p. 353. sfn error: no target: CITEREFFrenchBurgess2007 (help)
6. ↑  Scott & Leonov 2004, p. 8. sfn error: no target: CITEREFScottLeonov2004 (help)
7. 1 2 3 4 5  Burgess & Hall 2009, p. 56. sfn error: no target: CITEREFBurgessHall2009 (help)
8. ↑  "Алексей Архипович Леонов" [Alexei Arkhipovich Leonov]. *Космическая энциклопедия ASTROnote [Space Encyclopedia ASTROnote]*. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 11 October 2019. สืบค้นเมื่อ 11 October 2019.
9. 1 2 3 4  "Alexei Leonov: First person to walk in space dies aged 85". *BBC News*. 11 October 2019. สืบค้นเมื่อ 11 October 2019.
10. 1 2 3  Hall & Shayler 2003, pp. 332–333. sfn error: no target: CITEREFHallShayler2003 (help)
11. ↑  McKinnon, Mika (18 March 2015). "50 Years Ago, The First Spacewalk Nearly Ended in Tragedy". *Gizmodo*. สืบค้นเมื่อ 28 January 2018.
12. ↑  "First picture drawn in space to appear in cosmonauts show in London". *the Guardian* (ภาษาอังกฤษ). 2015-08-31. สืบค้นเมื่อ 2021-11-20.
13. ↑  "Cosmonaut Leonov recalls life-threatening challenges during historical space walk". UNIS Vienna. 2015. สืบค้นเมื่อ 12 October 2019.
14. ↑  Evans, Ben (20 February 2014). "Valeri Kubasov, Veteran ASTP Cosmonaut, Dies Aged 79". *America Space*. สืบค้นเมื่อ 11 October 2019.
15. ↑  Hall & Shayler 2003, p. 173. sfn error: no target: CITEREFHallShayler2003 (help)
16. 1 2  Hall & Shayler 2003, p. 210. sfn error: no target: CITEREFHallShayler2003 (help)
17. ↑  Harland & Catchpole 2002, p. 77. sfn error: no target: CITEREFHarlandCatchpole2002 (help)
18. ↑  Dicati 2017, p. 61. sfn error: no target: CITEREFDicati2017 (help)
19. ↑  Kellie Morgan (15 July 2015). "How historic handshake in space brought superpowers closer". CNN. สืบค้นเมื่อ 13 June 2018.
20. ↑  "Apollo–Soyuz: A cold war handshake in space, 40 years on". New Scientist. 17 July 2015. สืบค้นเมื่อ 13 June 2018.
21. ↑  "Russia bids farewell to first man who walked in space". MSN. 15 October 2019.
22. ↑  Reuters Staff (2019-10-15). "Russia buries cosmonaut Alexei Leonov, first human to walk in space". *Reuters* (ภาษาอังกฤษ). สืบค้นเมื่อ 2021-02-17.

แหล่งข้อมูลอื่น
---------------

* A video of his spacewalk เก็บถาวร 2016-03-03 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* The Voskhod 2 mission revisited
* Science fiction art by Leonov and Sokolov. Extensive gallery, with annotation. (รัสเซีย)
* "I could see Armstrong bouncing on the moon" – Alexey Leonov
* The official website of the city administration Baikonur - Honorary citizens of Baikonur
* Alexeï Léonov, the Spacewalker, Vladimir Kozlov's film, France-Russia, 2011