**ปากพลี** เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดนครนายก

ที่ตั้งและอาณาเขต
-----------------

อำเภอปากพลีตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้

* **ทิศเหนือ** ติดต่อกับอำเภอเมืองนครนายก อำเภอปากช่อง (จังหวัดนครราชสีมา) และอำเภอประจันตคาม (จังหวัดปราจีนบุรี)
* **ทิศตะวันออก** ติดต่อกับอำเภอประจันตคามและอำเภอเมืองปราจีนบุรี (จังหวัดปราจีนบุรี)
* **ทิศใต้** ติดต่อกับอำเภอเมืองปราจีนบุรี อำเภอบ้านสร้าง (จังหวัดปราจีนบุรี) และอำเภอเมืองนครนายก
* **ทิศตะวันตก** ติดต่อกับอำเภอเมืองนครนายก

ประวัติ
-------

แต่เดิมอำเภอนี้ชื่อว่า **อำเภอบุ่งไร่** ตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2436 ต่อมาในปี พ.ศ. 2448 ได้เปลี่ยนชื่อมาเป็น **อำเภอหนองโพธิ์** โดยรวมบ้านหนองโพธิ์และบ้านหนองน้ำใหญ่มาตั้งเป็นชื่อสถานที่ราชการ แต่เอาเฉพาะคำว่า "หนองโพธิ์" และในปีเดียวกันได้ย้ายที่ว่าการอำเภอไปตั้งที่บ้านท่าแดง ตำบลปากพลี พร้อมทั้งเปลี่ยนชื่อใหม่เป็น **อำเภอเขาใหญ่** เพราะท้องที่ได้ครอบคลุมถึงเขาใหญ่ ต่อมาในปี พ.ศ. 2452 ได้เปลี่ยนชื่อมาเป็น **อำเภอปากพลี** ตามชื่อตำบลที่ตั้ง 

เหตุที่ชื่อ "ปากพลี" นั้น เดิมในสมัยโบราณประชาชนส่วนใหญ่สัญจรไปมาโดยทางเรือ เนื่องจากถนนหนทางยังไม่ได้รับความสะดวกเช่นสมัยนี้ และบริเวณปากคลองยางในฤดูน้ำหลากน้ำจะหมุนวน เรือที่ผ่านไปมามักจะร่มได้รับอันตราย บางคนอาจถึงแก่ชีวิต ดังนั้นประชาชนจึงร่วมใจกันสร้างศาลขึ้นเพื่อทำ "พลี" หรือ "พลีกรรม" เป็นการทำบุญเซ่นสรวงแก่เทวดาหรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่อยู่ปากคลอง จึงเรียกชื่อคลองบริเวณนั้นว่า "คลองปากพลี" และใช้เป็นชื่อเรียกหมู่บ้านและตำบลปากพลีตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา 

ในปี พ.ศ. 2457 ได้มีกฎหมายลักษณะปกครองท้องที่ คำว่า "อำเภอปากพลี" จึงตั้งเป็นชื่อทางราชการ เมื่อมีการปรับปรุงเขตตำบลใหม่ ได้มีการแยกเขตพื้นที่ตำบลปากพลีออกเป็น 2 ตำบล และตั้งตำบลใหม่เรียกว่าตำบลเกาะหวาย ที่ว่าการอำเภอจึงตั้งอยู่ในเขตตำบลเกาะหวาย

การแบ่งเขตการปกครอง
-------------------

### การปกครองส่วนภูมิภาค

อำเภอปากพลีแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 7 ตำบล 51 หมู่บ้าน

| ลำดับ | อักษรไทย | อักษรโรมัน | จำนวนหมู่บ้าน | จำนวนประชากร(ธันวาคม 2565) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. | เกาะหวาย | Ko Wai | 6 | 3,768 |
| 2. | ปากพลี | Pak Phli | 7 | 2,854 |
| 3. | เกาะโพธิ์ | Ko Pho | 8 | 3,483 |
| 4. | ท่าเรือ | Tha Ruea | 7 | 3,051 |
| 5. | โคกกรวด | Khok Kruat | 7 | 3,866 |
| 6. | หนองแสง | Nong Saeng | 9 | 3,246 |
| 7. | นาหินลาด | Na Hin Lat | 7 | 3,864 |

### การปกครองส่วนท้องถิ่น

ท้องที่อำเภอปากพลีประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 8 แห่ง ได้แก่

* **เทศบาลตำบลเกาะหวาย** ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลเกาะหวาย
* **องค์การบริหารส่วนตำบลเกาะหวาย** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเกาะหวาย (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลเกาะหวาย)
* **องค์การบริหารส่วนตำบลเกาะโพธิ์** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเกาะโพธิ์ทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลปากพลี** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลปากพลีทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลโคกกรวด** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโคกกรวดทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลท่าเรือ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าเรือทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองแสง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองแสงทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลนาหินลาด** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลนาหินลาดทั้งตำบล

สถานที่ท่องเที่ยว
-----------------

* **น้ำตกวังม่วง**

ตั้งอยู่ที่ตำบลนาหินลาด มีทางแยกซ้ายมือจากถนนสุวรรณศร (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 33) ที่อำเภอปากพลี ไปยังน้ำตกวังม่วง ระยะทาง 16 กิโลเมตร เป็นน้ำตกที่ไหลผ่านแนวหินเป็นระยะ ๆ แล้วไหลลงมายังอ่างรับน้ำสุดท้าย มีความสวยงามของธรรมชาติ

* **ธุดงคสถานถาวรนิมิติ**

ตั้งอยู่ที่บ้านบุ่งเข้ ตำบลหนองแสง จากตัวเมืองแยกซ้ายมือจากถนนสุวรรณศรไปตามทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3239 (ต่อเขตเทศบาลเมืองนครนายกควบคุม-ท่าด่าน) ระยะทางประมาณ 8 กิโลเมตร มีทางแยกขวามือเข้าไปอีกประมาณ 6 กิโลเมตร บริเวณธุดงสถานถาวรนิมิตมีเนื้อที่ประมาณ 500 ไร่ อยู่ติดกับเทือกเขาใหญ่ที่รายล้อมด้วยภูเขาขนาดเล็กและปานกลาง บริเวณมีไม้ยืนต้นร่มรื่นและเงียบสงบ มีกุฏิปฏิบัติธรรมนับร้อยหลัง ธุดงคสถานถาวรนิมิตนี้อยู่ในความอุปถัมภ์ของมูลนิธิภาวรจิตตถาวรโรวงศ์มาลัย

* **น้ำตกเหวนรก**

ตั้งอยู่ในเขตอุทยานแห่งชาติเขาใหญ่

* **อ่างเก็บน้ำวังบอน**

ตั้งอยู่ในเขตตำบลนาหินลาด เป็นโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ เป็นอ่างเก็บน้ำที่น่าสนใจ เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ ใช้เส้นทางไปอุทยานแห่งชาติเขาใหญ่ ทางเข้าอ่างเก็บน้ำฯ จะอยู่ก่อนถึงด่านเก็บค่าผ่านอุทยานฯ อยู่ทางด้านซ้ายมือ (ทางเข้าวัดธรรมขันธ์)ประมาณ 3 กม. 
ภายในอ่างเก็บน้ำฯ บรรยากาศร่มรื่น กิจกรรมโรยตัวจากหน้าผา ผ่านน้ำตก ลงสู่อ่างเก็บน้ำ ผ่านเรือคยัคภายในอ่างเก็บน้ำ ช่วงหน้าฝน จะสังเกตเห็นน้ำตกที่ตกลงสู่อ่างเก็บน้ำได้อย่างชัดเจน สามารถไปเล่นยังน้ำตก ทั้งสองที่ได้

อ้างอิง
-------

1. ↑  "ระบบสารสนเทศเพื่อการบริหาร". *stat.bora.dopa.go.th*.

* ประวัติอำเภอปากพลี จังหวัดนครนายก เก็บถาวร 2007-03-13 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* สถานที่ท่องเที่ยว อำเภอปากพลี เก็บถาวร 2007-10-29 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน


| * ด
* ค
* ก
จังหวัดนครนายก |
| --- |
| อำเภอ | 
* เมืองนครนายก
* บ้านนา
* ปากพลี
* องครักษ์

 | ตราสัญลักษณ์จังหวัดนครนายก |
| ประวัติศาสตร์ | 
* เมืองโบราณดงละคร
* รายชื่อโบราณสถาน

 |
| ภูมิศาสตร์ | 
* อุทยานแห่งชาติเขาใหญ่
* แม่น้ำนครนายก
* เขื่อนขุนด่านปราการชล
* คลองรังสิต

 |
| เศรษฐกิจ | 

|  |  |
| --- | --- |
| คมนาคม | 
* ทางหลวงแผ่นดิน
	+ 33 (สุพรรณบุรี–อรัญประเทศ)
	+ 305 (รังสิต–นครนายก)
* ทางราง
	+ สายตะวันออก
	+ สายชุมทางคลองสิบเก้า–ชุมทางแก่งคอย (เฉพาะสินค้า)

 |

 |
| สังคม | 

|  |  |
| --- | --- |
| การศึกษา | 
* รายชื่อโรงเรียน
* มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ องครักษ์
* สถาบันเทคโนโลยีนิวเคลียร์แห่งชาติ
* สถาบันด้านการทหาร
	+ โรงเรียนเตรียมทหาร
	+ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า

 |
| สาธารณสุข | 
* ศูนย์การแพทย์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

 |
| วัฒนธรรม | 
* รายชื่อวัด

 |
| กีฬา | 
* สโมสรฟุตบอล
	+ นครนายก
	+ ทหารบก

 |
| การเมือง | 
* สมาชิกวุฒิสภา
* สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร

 |

 |
| หมวดหมู่ หมวดหมู่ |