**จาตุรันต์ ศิริพงษ์** (19 ตุลาคม พ.ศ. 2494 – 9 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2542) เป็นชาวไทยที่ถูกรัฐแคลิฟอร์เนียลงโทษประหารชีวิต เมื่อเดือนธันวาคม พ.ศ. 2524 ในคดีฆาตกรรมสองศพ ระหว่างการโจรกรรมในเมืองการ์เดนโกรฟ รัฐแคลิฟอร์เนีย จาตุรันต์ยืนยันว่าเขาเกี่ยวข้องกับการโจรกรรม แต่ไม่ใช่ผู้ลงมือฆ่า ในที่สุด เขาถูกตัดสินว่ามีความผิดและถูกตัดสินประหารชีวิตในปี พ.ศ. 2526 และต่อมาถูกประหารชีวิตในปี พ.ศ. 2542 ที่ เรือนจำซานเควนติน ด้วยการฉีดยาพิษ นับเป็นอาชญากรชาวไทยคนแรกที่ถูกประหารชีวิตในสหรัฐอเมริกา

ชีวิตในวัยเด็ก
--------------

จาตุรันต์เกิดเมื่อวันที่ 19 ตุลาคม พ.ศ. 2494 ที่ประเทศไทย ในครอบครัวที่ยากจน โดยอาศัยอยู่ในซ่องหลังจากที่พ่อแม่หย่าร้างกัน เขาเติบโตโดยถูกทารุณกรรมทางร่างกายและเติบโตสภาพแวดล้อมที่เต็มไปด้วยหนู รวมถึงไม่มีไฟฟ้าหรือน้ำประปาให้ใช้ เมื่ออายุได้ 20 ปี เขาถูกยิงที่ศีรษะขณะปล้นห้างสรรพสินค้าแห่งหนึ่งในประเทศไทย เขาถูกตัดสินว่ามีความผิดฐานมีส่วนร่วมในการโจรกรรมและถูกคุมขังในเรือนจำในประเทศไทย หลังจากที่เขาถูกปล่อยตัวจากเรือนจำเนื่องจากมีความประพฤติดี เขาอุปสมบทในพระพุทธศาสนา ต่อมาเขาได้งานเป็นพ่อครัวบนเรือบรรทุกสินค้า หลังจากนั้นเขาได้ช่วยเหลือหน่วยงานด้านยาเสพติดของสหรัฐในปฏิบัติการล่อซื้อ ทำให้ได้รับเงินสำหรับใช้ตั้งตัวในสหรัฐ

คดีฆาตกรรม
----------

เมื่อวันที่ 15 ธันวาคม พ.ศ. 2524 พบศพของ แพทโคเวน วัฒนาพร ผู้จัดการร้าน อายุ 36 ปี และ ควอช เหงียน พนักงานร้าน อายุ 52 ปี ในห้องเก็บของของร้านค้าปลีกในเมืองการ์เดนโกรฟ รัฐแคลิฟอร์เนีย โดยสภาพศพของผู้จัดการร้านถูกรัดคอจนเสียชีวิต ขณะที่พนักงานร้านถูกแทงหลายครั้งที่ศีรษะและคอ

การจับกุม และการพิจารณาคดี
--------------------------

รูปถ่ายหน้าตรงของจาตุรันต์ในปี พ.ศ. 2526 ของเรือนจำซานเควติน
สองวันต่อมา วันที่ 17 ธันวาคม จาตุรันต์พยายามซื้อสินค้าโดยใช้บัตรเครดิตของผู้จัดการร้านที่เสียชีวิต ตำรวจจึงจับกุมตัวเขาและนำตัวเขาไปสอบปากคำ นอกจากนี้คราบเลือดที่พบในที่เกิดเหตุก็ตรงกับกรุ๊ปเลือดของจาตุรันต์ และเขามีบาดแผลที่นิ้วหลายจุด ต่อมาพบว่า ในบางครั้งเขาก็ทำงานที่ร้านค้าเดียวกันนั้น การค้นหาที่รถ และบ้านของเขาเผยให้เห็นว่าเขาเป็นเจ้าของมีดที่คล้ายกับอาวุธที่ใช้ฆ่าพนักงานร้าน นอกจากนี้ยังมีการค้นพบเครื่องประดับของผู้จัดการร้านที่เสียชีวิตหลายชิ้น รวมถึงพบหยดเลือดแห้งเปื้อนอยู่ในรถของเขา

จาตุรันต์ถูกตัดสินเมื่อวันที่ 22 เมษายน พ.ศ. 2526 ว่ามีความผิดฐานลักทรัพย์ ชิงทรัพย์ และฆาตกรรม คณะลูกขุนเทศมณฑลออเรนจ์ ลงความเห็นให้ตัดสินประหารชีวิต

จาตุรันต์ให้การยอมรับว่าเขามีส่วนร่วมในการปล้น แต่มักจะอ้างว่าการฆาตกรรมเกิดขึ้นโดยผู้สมรู้ร่วมคิดทว่าไม่ได้ซัดทอดไปยังบุคคลดังกล่าว ทนายฝ่ายจำเลยของเขากล่าวว่า ผู้สมรู้ร่วมคิดของเขาคือน้องสาววัย 17 ปีของแฟนสาว ซึ่งเป็นพยานคนสำคัญในการพิจารณาคดีของเขา แต่เธอได้กลับประเทศไทยไปแล้ว อย่างไรก็ตาม ในเดือนธันวาคม พ.ศ. 2538 ผู้พิพากษาของรัฐบาลกลางได้ทำการไต่สวนอยู่ 8 วัน และไม่พบหลักฐานที่สนับสนุนว่าจาตุรันต์มีผู้สมรู้ร่วมคิด

การประหารชีวิต
--------------

เดิมทีจาตุรันต์มีกำหนดประหารชีวิตในเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2541 แต่ผู้พิพากษาของรัฐบาลกลางสหรัฐ มีมติให้ระงับการประหารชีวิตไว้ ต่อมาในวันที่ 14 ธันวาคม พ.ศ. 2541 ผู้พิพากษาศาลสูงเทศมณฑลออเรนจ์ได้ลงนามในคำสั่งบังคับคดีสำหรับจาตุรันต์อีกครั้ง โดยกำหนดประหารชีวิตในวันที่ 9 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2542

ประชาชนหลายกลุ่มพยายามอุทธรณ์การประหารชีวิตของเขา ซึ่งรวมถึงสมเด็จพระสันตะปาปาจอห์น ปอลที่ 2 สามีซึ่งนับถือศาสนาพุทธของผู้จัดการร้านที่เสียชีวิต คณะลูกขุนสองคนในการพิจารณาคดีของเขา และอดีตผู้คุมเรือนจำซานเควนติน (แม้ว่าจะสนับสนุนให้คงมีการประการชีวิต แต่ได้พยายามไว้ชีวิตในกรณีของจาตุรันต์) รัฐบาลไทย ยังขอให้ไว้ชีวิตจาตุรันต์และให้เขากลับมารับโทษจำคุกตลอดชีวิตที่ประเทศไทย เกรย์ เดวิส ผู้ว่าการรัฐแคลิฟอร์เนียในขณะนั้น ปฏิเสธข้อเสนอและคำร้องขอที่เกี่ยวข้องกับจาตุรันต์ โดยกล่าวว่า "พฤติกรรมแบบอย่างที่ดี (ของจาตุรันต์) ไม่สามารถนำชีวิตของเหยื่อผู้เคราะห์ร้ายสองคนกลับคืนมาได้" แม้ว่าหลายภาคส่วนจะไม่เห็นด้วยกับการประหารชีวิต แต่ก็มีกลุ่มคนที่สนับสนุน รวมทั้งลูกชายของ ผู้จัดการร้านที่เสียชีวิตด้วย โดยเขากล่าวว่า "จาตุรันต์ควรชดใช้ในสิ่งที่เขาทำ"

เมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2542 จาตุรันต์ถูกประหารชีวิตในเรือนจำซานเควนตินด้วยการฉีดสารพิษ อาหารมื้อสุดท้ายของเขาประกอบด้วย ชาเย็น Lucky Arctic สองกระป๋อง และลูกพีชกระป๋อง Mission Pride สองถ้วย เขามิได้สั่งเสียอะไรในห้องประหารชีวิต และถูกประกาศว่าเสียชีวิตในเวลา 00.19 น. ในคืนที่เขาถูกประหารชีวิต พื้นที่รอบนอกเรือนจำซานเควนติน มีผู้ต่อต้านโทษประหารชีวิตปะทะกับผู้สนับสนุนโทษประหารชีวิตอย่างรุนแรง จนทำให้ตำรวจเทศมณฑลมารินต้องแยกทั้งสองกลุ่มออกจากกัน ระหว่างที่เขารอรับโทษประหารชีวิต จาตุรันต์ได้รับการกล่าวถึงว่าเป็นนักโทษต้นแบบ เขาเชื่อว่าเขาจะกลับชาติมาเกิดหลังจากการประหารชีวิต ทั้งนี้ เขาประสงค์ที่จะเผาและโปรยอัฐิของเขาลงในทะเล

อ้างอิง
-------

1. ↑  "Death Penalty Stats" (XLS). *Death Penalty Information Center*. สืบค้นเมื่อ December 19, 2021.
2. 1 2 3 4  "Executed Inmate Summary – Jaturun Siripongs". *California Department of Corrections and Rehabilitation*. สืบค้นเมื่อ December 19, 2021.
3. ↑  "People v. Siripongs (1988)". *Justia Law* (ภาษาอังกฤษ). สืบค้นเมื่อ 2022-03-07.
4. ↑  "Capital Punishment". *California Department of Corrections and Rehabilitation*. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ September 11, 2014. สืบค้นเมื่อ December 19, 2021.
5. ↑  Marosi, Richard; Hernandez, Greg (February 9, 1999). "Convicted Killer Siripongs Put to Death". *Los Angeles Times*. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2021-12-19. สืบค้นเมื่อ December 19, 2021.
6. 1 2  Hatfield, Larry D. (February 9, 1999). "Siripongs put to death". *San Francisco Chronicle*. สืบค้นเมื่อ December 19, 2021.
7. ↑  "National News Briefs; California Executes A Remorseful Killer". *The New York Times*. February 10, 1999. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2021-12-19. สืบค้นเมื่อ December 19, 2021.
8. ↑  Salladay, Robert (February 7, 1999). "Governor refuses mercy for killer". *San Francisco Examiner*. pp. 1, 14. สืบค้นเมื่อ December 21, 2021 – โดยทาง Newspapers.com.
9. ↑  "New execution order signed for killer who got reprieve". *The Sacramento Bee*. December 15, 1998. p. 2. สืบค้นเมื่อ December 21, 2021 – โดยทาง Newspapers.com.
10. ↑  "Governor Rejects Clemency For Murderer From Thailand". *Chicago Tribune*. February 7, 1999. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2021-12-19. สืบค้นเมื่อ December 19, 2021.
11. ↑  Gumbel, Andrew (February 8, 1999). "Buddhist monk to be executed in California". *The Independent*. สืบค้นเมื่อ December 19, 2021.
12. ↑  Hatfield, Larry D. (February 9, 1999). "Pope's plea can't halt San Quentin execution". *San Francisco Examiner*. pp. 1, 12. สืบค้นเมื่อ December 21, 2021 – โดยทาง Newspapers.com.
13. ↑  "California executes former monk for killing 2". *Deseret News*. February 9, 1999. สืบค้นเมื่อ December 19, 2021.
14. ↑  Dillow, Gordon (December 11, 2005). "The killers die too easy and too full in this state". *Orange County Register*. สืบค้นเมื่อ December 19, 2021.
15. ↑  Fimrite, Peter (February 9, 1999). "Double-Slayer Dies at San Quentin / Ex-Buddhist monk executed despite appeal by pope". *SFGATE* (ภาษาอังกฤษแบบอเมริกัน). สืบค้นเมื่อ January 5, 2022.
16. ↑  Dougan, Michael (February 9, 1999). "Eerie echoes rattle state death chamber". *San Francisco Examiner*. pp. 1, 12. สืบค้นเมื่อ December 21, 2021 – โดยทาง Newspapers.com.
17. ↑  Warren, Mackenzie (February 9, 1999). "Heckling, fistfights erupt at death penalty vigil". *San Francisco Examiner*. p. 12. สืบค้นเมื่อ December 21, 2021 – โดยทาง Newspapers.com.