recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Шаҳобуддин Аҳмад** ( бенг. শাহাবুদ্দিন আহমেদ, ген. 1 феврали 1930) — ходими сиёсй ва давлатии Банглодеш .

Зиндагинома
-----------

Дар ноҳияи Нетрокона (ҳоло Банглодеш) ба дунё омада  Донишгоҳи Даккаро бо дараҷаи бакалаврӣ дар риштаи иқтисод (1951) ва муносибатҳои байналмилалӣ хатм кардааст.  Дар соли 1990 дар вазифаи раиси Суди Олии Бангладеш кор мекард ва 6 декабри соли 1990 баъди истеъфои президент Ҳ.М. Эршод иҷрокунандаи вазифаи президенти кишвар шуд (рӯзе пеш муовини президент таъин шуд). Дар байни ҳизбҳои роҳбарикунандаи сиёсии Банглодеш аҳд карда шуд, ки то cap шудани интихоботи озоди президент Шаҳобиддин Аҳмад ба ҳукумати муваққатии Банглодеш сардорӣ мекунад. Ба ҳайси иҷрокунандаи вазифаи президент Шаҳобиддин Аҳмад дастур дод, ки раисиҷумҳури пешин Эршод боздошт шавад ва ӯ аз соли 1991 то соли 1996 дар зиндон буд.

Моҳи сентябри соли 1991 дар Банглодеш раъйпурсии конститутсиони баргузор шуд, ки дар натиҷаи он тасмим гирифта шуд, ки аз шакли президентӣ ба шакли парлумонии ҳукумат гузарад,  аз ин рӯ, президенти ояндаи кишвар Абдурраҳмон Бисвас аллакай буд. ки онро парлумони Банглодеш интихоб кардааст, Ш. Аҳмад истеъфо дод ва. дар бораи. Президент 10 октябри соли 1991 баргашта ба вазифаи Раиси Суди Олӣ, ки то ба истеъфо рафтанаш дар соли 1995 машғул буд.

23 июли соли 1996 Шаҳобуддин Аҳмад президенти Банглодеш интихоб шуд (9 октябр савганд ёд кард) ва то соли 2001 дар ин вазифа кор мекард. Баъди ба охир расидани мӯҳлати президентӣ ӯ аз иштирок дар ҳаёти сиёсӣ комилан даст кашид.

Эзоҳ
----

1. ↑  Former president Shahabuddin passes away
2. ↑  THE BANGABHABAN : The President House of Bangladesh(пайванди дастнорас — *таърих*). 27 июли 2012 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 27 сентябри 2014.
3. ↑  Nohlen, D, Grotz, F & Hartmann, C (2001) *Elections in Asia: A data handbook, Volume I*, p534 ISBN 019924958X

| ⚙️ Парчами Банглодеш Президентҳои Банглодеш |
| --- |
| Нишони Банглодеш | 
* Шайх Муҷибурраҳмон
* Саид Назрулислом (и. в.)
* Абусайид Чоудҳурӣ
* Муҳаммад Муҳаммадуллоҳ
* Шайх Муҷибурраҳмон
* Хундакар Муштак Аҳмад
* Абусодот Муҳаммад Сайим
* Зиё Раҳмон
* Абдуссаттор
* Аҳсануддин Чоудҳурӣ
* Ҳусейн Муҳаммад Иршод
* Шаҳобуддин Аҳмад (и. в.)
* Абдурраҳмон Бисвас
* Шаҳобуддин Аҳмад
* Бадруддоза Чоудҳурӣ
* Ҷамируддин Сиркар (и. в.)
* Яҷуддин Аҳмад
* Зиллур Раҳмон
* Муҳаммад Абдулҳамид

 | Парчами Банглодеш |


| ⚙️ Сарвазирони Банглодеш |
| --- |
| 
* Тоҷуддин Аҳмад
* Шайх Муҷибурраҳмон
* Мансур Алӣ
* Машиур Раҳмон
* Азиз Раҳмон
* Раҳмон Хон
* Мизонур Чоудхурӣ
* Моудуд Аҳмад
* Аҳмад Қозӣ
* Холида Зиё
* Ҳабиб Раҳмон (и.в.)
* Шайх Ҳасина
* Латиф Раҳмон (и.в.)
* Холида Зиё
* Яҷуддин Аҳмад (и.в.)
* Фазлул Ҳақ (и.в.)
* Фахруддин Аҳмад (и.в.)
* Шайх Ҳасина

 |  |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Дар феҳристҳои китобшинохтӣ | 
* GND: 119202344
* GTAA: 75879
* VIAF: 22946058
* WorldCat VIAF: 22946058

 |
Мунҳании имконоти тавлид
**Мунҳании имконоти тавлид** (англ. production possibilities curve), **ҳадди имконоти истеҳсолӣ**, **хатти каҷи имконоти тавлид** — хатти каҷест имкониятеро инъикос менамояд, ки бо зиёд шудани ҳаҷми истеҳсоли мол ё хидматрасонӣ, ҳаҷми истеҳсоли неъмати дигар коҳиш меёбад.

Мафҳум
------

Фарз мешавад, ки захираҳои истеҳсолӣ маҳдуданд ва агар ҳамаи онҳо ба истеҳсоли моли «У» равона карда шаванд, танҳо моли зиёди «У» ба даст оварда мешавад. Агар ҳамаи ин захираҳо ба истеҳсоли моли «Х» равона шаванд, он гоҳ истеҳсоли моли «Х» меафзояд. Тақсимоти захираҳо дар байни «Х» ва «У» метавонад ҳамон миқдор неъмат ба вуҷуд орад, ки ба нуқтаҳои А ва В мувофиқат намояд. Ба он аҳаммият додан лозим аст, ки нуқтаи D ва дигар нуқтаҳои «берун аз сарҳад» дастнорасанд. Нуқтаи С ва дигар нуқтаҳои «дохили ҳудуд» дастрас мебошанд, вале онҳо ба самаранок истифодабарии захира мувофиқат намекунанд, зеро захираи дар ихтиёр буда, мас. дар нуқтаи А имконияти истеҳсоли зиёди моли «Х» ва «У»-ро фароҳам меорад. Ҳамин тавр, мумкин аст, ки захираҳо пурра дар нуқтаи С истифода нашаванд (мас. мавҷудияти бекорӣ), ё ки манбаъҳо ғайрисамаранок истифода гарданд. Хатти каҷи дар расми 1 нишондодашуда, нисбати ибтидои координата фурӯхамида аст. Ин равона кардани захираҳоро аз истеҳсоли моли «Х» ба истеҳсоли моли «У» мефаҳмонад. Ҳангоми афзоиши истеҳсоли неъмати «У» боздеҳи камшавӣ айён мегардад. Аз дигар тараф, ҳангоми ивазкунии ҳамаи захираҳо барои истеҳсоли яке аз неъматҳо самараи миқёс ба назар мерасад. Аз ин рӯ, ягон сабаби хоссе вуҷуд надорад, ки самараи миқёс коҳишёбанда бошад, пас ҳудуди имконияти истеҳсолӣ метавонад хатти рост (боздеҳи доимӣ барои тавлиди «Х» ва «У») ё фурӯхамида ба дарун (самараи афзуншавандаи миқёс) шавад.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Словарь современной экономической теории Макмилана. М. 2003.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Графики имкониятҳои истеҳсолӣ / М. Юнусова // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Шаҳраки саноатии Маҳдашт** [1] Маркази истеҳсоли орд дар кишвар, наздиктарин шаҳраки саноатӣ ба бузургтарин ва ягона фурудгоҳи байналмилалии Паёми махсуси боркаши Паям ва дуввумин шаҳраки саноатӣ бо камтарин сохтмон ва наздикӣ ба вилояти Теҳрон ва ягона шаҳре, ки дар шафати се вилояти иқтисодӣ ва саноатии Теҳрон ҷойгир аст. Марказӣ, Қазвин [2] [3] Илова бар ин бартариҳои зикршуда, ин шаҳрак дар маркази сохтмони аҳолӣ дар ҷануби Караҷ ҷойгир аст, ки таъмини қувваи кории махсус ва умумӣ ва дастрасӣ ба вилоят ва дастгоҳҳои хидматрасониро омилҳои асосии рушд ва тавсеаи он мебошанд. [4]
Намуди шаҳраки саноатии илм ва технологияи Харазми

Дар соли 2010, Девони Карор дар бораи ташкили як семинари зич ва табдил додани ин минтақаҳои коргоҳ ба шаҳри саноатии Маҳдашт дар минтақаи Сардарободи Маҳдашт эълом кард. [5] Ба аъзои раёсат расонида шудааст. [7]
Намоиш аз даромадгоҳи шаҳраки саноатии илм ва технологияи Харазми

Бо ин мақсад, як созмони ғайриҳукуматӣ, ки дар он ҳамаи косибон ва соҳибони дар шаҳраки ғайриҳукуматии Маҳдашт буда, ки онҳо саҳмдор буданд, таъсис дода шуд, ҳамчун "Донишкадаи ғайриҳукуматии шаҳраки илмӣ ва технологии Харазми илмӣ-техникии Маҳдашт" ба қайд гирифта шуд ва фаъолияташ оғоз ёфт. [8] [9 ]

Саноат
------

Саноати орд, Мошинсозӣ, Қисмҳои худрав, Саноати металлургия, саноати хӯрокворӣ, селлюлоза, косметика, гурӯҳ Дар ин шаҳр ширкатҳои дистрибюторӣ ва хидматрасонӣ фаъолият мекунанд.

Захираҳои
---------
**Шаҳоб Баҳромов** (*Баҳромов Шаҳоб Ваҳҳобович*; зод. 1 июн 1978, Душанбе) — варзишгар (таэквон-до), дорандаи камарбанди сиёҳ, Устоди шоистаи варзиши Ҷумҳурии Тоҷикистон (1997).

Хатмкардаи Донишкадаи тарбияи ҷисмонии Тоҷикистон (1999), Дорандаи медали биринҷии чемпионати ҷаҳон байни наврасон (Полша, 1996), ғолиби Ҷоми Аврупо (Санкт-Петербург, 1996), ду карат чемпиони ҷаҳон (Санкт-Петербург, 1997; Итолиё, 2001), чемпиони мутлақи Ҷоми Аврупо (Санкт-Петербург, 2000), дорандаи ду медали тилои Ҷоми Аврупо (2001), чемпиони Аврупо (Шотландия, 2000), чемпиони Осиё (Улан-батор, 2002).

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Баҳромов Шаҳоб Ваҳҳобович // Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**«Шаҳоб-3»** (форсӣ: شهاب-۳‎ аслан *Meteor-3*) — як мушаки миёнапарвози эронӣ аст. Вазорати дифои ИМА, ки аз китайской баллистической ракеты «Dongfeng-21 таҳия шудааст , онро як таҳияи мушаки баллистикии Nodong Кореяи Шимолӣ  медонад.

Хусусиятҳои тактикӣ ва техникӣ
------------------------------

Пас аз ҷорӣ шудани таҳримҳо алайҳи Эрон, аз соли 1988 ин кишвар мустақилона ба тавлиди силоҳ, аз ҷумла мушакҳои замин ба замин шурӯъ кард.

23 июли соли 1998 Эрон барои нахустин бор мушаки Шаҳоб-3-ро озмоиш кард, парвоз 100 сония давом кард.

15 июли соли 2000 - нахустин партоби бомуваффақияти мушак дар масофаи 850 километр сурат гирифт, ки баъд аз он ҳукумати Эрон аз соли 2001 истеҳсоли силсилавии ин IRBM-ро эълон кард.
22 сентябри соли 2003 дар парад мушакҳои SPU намоиш дода шуданд.
11 августи соли 2004 дар бораи бомуваффакият кор карда баромадани кулоҳаки нави ҷангӣ ба ҷои конусӣ хабар дода шуд, ки ин имкон дод, ки суръати зарбаи ҷангӣ дар ҳадаф афзоиш ёбад. Ин мушак кулоҳаки ҷангии якмарҳила буда, тақрибан 3 метр дарозӣ дорад.
31 майи соли 2005 вазири дифои Эрон Алӣ Шамхонӣ дар бораи озмоиши муваффақи версияи сахти сӯзишвории Шаҳоб-3 хабар дод.
Соли 2006 дар машқҳо як мушак бо кулоҳаки кластерӣ ҷалб шуда буд.
10 июли соли 2008 расонаҳои Эрон дар бораи озмоиши версияи нави IRBM бо кулоҳакҳои ҷангии вазнаш 1 тонна ва масофаи 2000 километр хабар доданд.

Ҳамчунин нигаред
----------------

* Саҷил
* Сафир-2
* Нодон

Эзоҳ
----

1. ↑  *U.S. Department of Defense.* Proliferation: Threat and Response. — DIANE Publishing, 2001. — 38 p. — ISBN 1-4289-8085-7.

Пайвандҳо
---------

*
«Ҷеғ», наққошии рассоми нурвежӣ Эдворд Мунк (1893)
**Ҳаяҷоннамоӣ** (форсӣ: هیجان‌نمایی‎), **экспрессиони́зм** (аз лот. expressio, «ифода») — номи як мактаби ҳунарӣ дар Аврупо, ки тақрибан солҳои 1905—1920 рушд ёфтааст.

Он олами маънавии инсонро ягона ҳақиқати воқеъӣ ва зоҳир шудани онро мақсади асосии ҳунар медонад. Моҳиятан эътирози фардиро ба муқобили нуқсонҳои капитализм ифода векунад. Истилоҳи ҳаяҷоннамоиро бори аввал X. Валиден истифода бурдааст. Дар ҳунарҳои таҷассумии пайравонаш П. Гоген, В. Ван Гог, Э. Мунк, Ц. Энсор, Ф. Ходлер ва диг. мебошанд. Принсипҳои ҳаяҷоннамоӣ махсусан, дар эҷодиёти рассомон (Э. Л. Кирхнер, М. Пехштейн, Э. Хоккель, К. Шмидт-Ротлуф), ки ифодаи субъекгавии воқеият ва дарки озодонаи оламро тарғиб мекарданд, ташаккул ёфт. Тарафдорони ҳаяҷоннамоӣ дар асарҳояшон ба афкор ва эҳсосоти фардӣ аҳамият дода, воқеиятро яктарафа ва нодуруст инъикос менамуданд ва бо таъсири фалсафаи индивидуализм ва субъективизм ба равияи абстракт (ниг. Абстракционизм) майл мекарданд. Дар солҳои баъди Ҷанги ҷаҳонии дувум ҳамчун ҷараёни формалист, ки моҳияти иҷтимоии ҳунарро рад мекунад, дар ҶДО, Фаронса (бо номи неоэкспрессионизм), ИМА (бо номи ҳаяҷоннамоии интизоъӣ) паҳн шуд. Дар адабиёти бадеӣ ба пайдоиши ҳаяҷоннамоӣ нависандагон Г. Кайзер, В. Газенклевер дар Олмон, Ф. Верфель дар Австрия мусоидат намуданд. Ҳаяҷоннамоӣ дар ҳунари мусиқӣ, театр, синамо ва меъморӣ низ эҳсосот ва ақидаҳои субъективии ҳунармандро ифода намуда, аз моҳияти иҷтимоии ҳунар сарфи назар мекунад. Ҳоло ҳаяҷоннамоӣ бо таъсири реализм ва дигар равияҳои пешқадам мавқеи худро гум карда истодааст.

Эзоҳ
----

1. ↑  *Эраҷ Меликиён.* Ҳунари тасвирии тоҷик: Аз реализми сосиалистӣ то вокеънигории миллӣ. *Равшанфикр*.  Санъатшиносӣ, № 1, 2020 (6 феврали 2020).
2. ↑  *Вожаҳои мусавваби Фарҳангистони забону адаби форсӣ.* Ҳаяҷоннамоӣ чист? Маънии ҳаяҷоннамоӣ(тоҷ.). *vazhaju.tj*.  Вожаҷӯ. 18 май 2021 санҷида шуд.

Адабиёт
-------

* Экспрессионизм // Ховалинг — Ҷӯяк. — Д. : СИЭСТ, 1988. — (Энциклопедияи Советии Тоҷик : [дар 8 ҷ.] /  сармуҳаррир М. Д. Диноршоев ; 1978—1988, ҷ. 8).
**Ҳаёт Одиназода** (*Одинаев Ҳаёт Абдулҳақович*; тав. 20 майи 1966, ноҳияи Муъминобод, вилояти Кӯлоб, ҶШС Тоҷикистон) — иқтисоддон, доктори илмҳои иқтисод (2005), профессор (2007), Аълочии маорифи Тоҷикистон (1998).

Зиндагинома
-----------

Ҳаёт Одиназода 20 августи соли 1966 дар деҳаи Толеъи нави ноҳияи Муъминободи вилояти Хатлон дар оилаи омӯзгор ба дунё омадааст. Соли 1983 мактаби миёнаро хатм намуда, ба факултети банақшагирӣ-иқтисодии Университети давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленин дохил шуда, соли 1990 онро хатм намуд. Дар ҷараёни таҳсил тӯли солҳои 1984—1986 дар сафи Қувваҳои Мусаллаҳи Иттиҳоди Шӯравӣ хидмати ҳарбиро ба ҷой овардааст.

Соли 1993 ба аспирантураи факултети иқтисодии Донишгоҳи давлатии Москва ба номи М. В. Ломоносов дохил шуда соли 1995 рисолаи номзадӣ ҳимоя менамояд. Солҳои 2001—2004 дар докторантураи Донишгоҳи давлатии Москва ба номи М.В.Ломоносов таҳсил намуда, моҳи майи соли 2005 рисолаи докторӣ ҳимоя кардааст.

Корнома
-------

Баъди хатми донишгоҳ бо қарори Шӯрои олимони факултет ба ҳайси ассистенти кафедраи иқтисод ва идораи комплекси агросаноатӣ ба кор қабул мешавад.

Тӯли солҳои 1995—2001 дар вазифаҳои ҷонишини декани факултети иқтисод ва идораи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон кор кардааст.

Аз соли 2005 то 2008 дар факултети иқтисод ва идораи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон) ба ҳайси декан фаъолият намудааст, дар вазифаҳои ассистент (1990—1998), дотсент (1998—2007) ва профессори кафедраи иқтисод ва идораи КАС-и ДМТ (2007 то ҳозир), ҷонишини декан оид ба корҳои илмӣ, тарбиявӣ ва таълимии факултет (1995—2001), сардори раёсати таълими ДМТ (2008—2011), вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2011—2012), ректори Донишгоҳи миллии Тоҷикистон (2012) фаъолият намудааст.

Фаъолияти илмӣ
--------------

Уви Ассотсиатсияи иқтисодчиёни ҷавони Ҷумҳурии Тоҷикистон, мудири озмоишгоҳи илмӣ-татқиқотии «Рушди босубот», раиси Шӯрои диссертатсионии дифоъи рисолаҳои номзадӣ ва докторӣ мебошад.

Муаллифи бештар аз 80 асари илмӣ.

Вакилӣ
------

Ҳаёт Одиназода соли 2015 аз Ҳавзаи интихоботии Мирсайид Алии Ҳамадонӣ № 35 вилояти Хатлон — вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати V шудааст. Ҳамчунин 1 марти соли 2020 вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон интихоб шудааст.

Сарчашма
--------

1. ↑  Энсиклопедияи олимони Донишгоҳи давлатии миллии Тоҷикистон. — Душанбе, 2008. — С. 229—230.
2. ↑  КМИР рӯйхати вакилони тозаинтихоби Маҷлиси намояндагонро чоп кард. 9 марти 2015 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 4 июли 2015.
3. ↑  Одиназода Ҳаёт Абдулҳақ(тоҷ.). *www.parlament.tj*. 20 марти 2020 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 20 марти 2020.

Пайвандҳо
---------

* факултаи иқтисод ва идораи ДМТ(пайванди дастнорас)
* КОМИССИЯИ МАРКАЗИИ ИНТИХОБОТ ВА РАЪЙПУРСИИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН Бойгонӣ шудааст 6 апрели 2015  сол.
**Гулбоғи ба номи А. Мироненко** — дар ноҳияи Абуалии Синои шаҳри Душанбе, соҳили рости дарёи Варзоб (Душанбе) воқеъ аст.

Тавсиф
------

Гулбоғи ба номи А. Мироненко - дар ноҳияи А. Синои шаҳри Душанбе, дар гузаргохи кўчаи Маяковский ва хиёбони Абуалии Сино воқеъ аст. Дарозии гулбоғ – 400 м. ва бараш -150 м ташкил медиҳад.

Таърих
------

Бунёди гулбоғ ба иштирокчии ҷанги Афғонистон, ки барои қаҳрамониаш соҳиби унвони Қаҳрамони Иттиҳоди Шуравӣ шудааст, вобаста аст. Дар гулгашти марказӣ дар болои плитаи росткунҷа нимпайкараи аскар А. Мироненко бо саркулоҳи ҳарбӣ гузошта шудааст.
Дар поёни он, дар сангпораҳои алоҳида номҳои аскарони тоҷикистонии дар ҷанг фавтида навишта шудаанд. Гулбоғ дорои гулгашт дарахту гулбута ва курсиву фаввора мебошад. Гулбоғ ҷойи фароғат ва истироҳати сокинони Душанбе шудааст

Манобеъ
-------

*Мамаджанова С. Мукимов Р.* Архитектура и градостроительство Душанбе (история, теория и практика). — Д. 2008. — С. 285. (рус.)

| ⚙️  Боғҳои Душанбе |
| --- |
| Боғҳои фароғатӣ | Боғи кӯдакон • Боғи Парчами Миллӣ • Боғи Пойтахт • Боғи Айнӣ • Боғи Шоҳмансур |  |
| Боғҳои табиӣ ва истироҳатӣ | Боғи Ғалаба • Боғи ботаникӣ • Боғи Рӯдакӣ |
| Гулбоғҳо ва гулгаштҳо | Гулбоғи В. Куйбышев • Гулбоғи «Бӯстон» • Гулбоғи А. Мироненко  • Гулгашти Раҷабовҳо |
| дигарҳо | Боғи «Делфин» • Боғи ҳайвонот • Боғи Лучоб |
**Гулзор**, **гулистон**, **гулшан**, **гулбоғ** — ҷойи рӯидан ва парвариш ёфтани гулҳо.

Гулзорро аз бутта ва дарахтони реза низ бунёд мекунанд. Гулзор барои ороиши кӯчаву хиёбонҳо, биноҳои истеҳсолию истиқоматӣ, боғу чорбоғ ва истироҳатгоҳҳо муҳим аст. Дар гулзор ва гулгаштҳо, маъмулан, гулҳои зебои гуногун шинонда парвариш мекунанд. Гулҳоро тавре интихоб кардан лозим аст, ки зебо бошанд ва бо таровату накҳати худ ба ҳусни маҳал ҳусни нав зам кунанд. Бисёр вақтҳо дар атрофи гулзор сабзамайдон низ бунёд мешавад. Алафи сабзамайдонро дар мавридҳои зарурат бо мошини махсус паст дарав мекунанд. Дар гулзор рустаниҳои давраи гулшукуфташон гуногун ҷой дода мешаванд, зеро баъди аз гул фуромадани як рустанӣ гули рустании дигар мешукуфад ва ба ҳамин минвол гулбоғ муддатҳо зебову ботароват боқӣ мемонад. Дар бунёди гулзор аз нақшҳои ҳандасӣ низ истифода мекунанд, яъне, он дар шакли доира, секунҷа, мураббаъ, дарозрӯя сохта мешавад. Бисёр вақтҳо гулзорро бо харсанг ё ҳайкалчаҳо оро медиҳанд, ба роҳрави атрофи он рег пошида хараку нишастгоҳҳо месозанд. Баъзе гулзорҳо фаввора ва ҳавз низ доранд. Дар ҳавзҳо гулҳои обӣ ҷой дода мешаванд. Дар шаҳру навоҳии Тоҷикистон гулзорро, асосан, аз навъҳои гуногуни садбарг, ёсуман, гули ёқут, гули қашқарӣ, гули одамрӯ, лола, бобуна, мехчагул, гули беор, гули кавкаб, гули марворид ва ғайра бунёд мекунанд.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Гулзор // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.

* 1500 самых удивительных цветов. М. 2008.
**Гулбурӣ** — дар тиб, моякӯбӣ кардани кӯдакон зидди бемории гулгуна (сурхакон).

Бо ин мақсад аз штамми зиндаи беқувваткардаи вируси гулгуна — Вистар RA 27/3 истифода мебаранд. Он моддаи хушки зарди сафедтоб буда, дар ҳуҷайраҳои диплоидии одам кишт карда мешавад. Гулбурӣ дар ду давра (дар 12-моҳагӣ ва 6-солагӣ) сурат мегирад. Ҳамчунин духтарони 13-солае, ки гул набаровардаанд ва занҳои синни балоғат, ки қаблан моякӯбӣ нашудаанд, як бор гул бурида мешаванд. Мояи гулбуриро дар маҳлули махсус (об барои тазриқ) ҳал намуда, бо сӯзандору ба зери пӯсти бозу мегузаронанд. Ҷои гузарондаи воя сурх шуда, варам ва дард мекунад. Ба занҳои ҳомила, беморони саратон ва дар мавриди баланд будани ҳарорати бадан (зиёда аз 40°С) гулбурӣ мамнуъ аст.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Гулбурӣ // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.

* Брагинская В. А. Соколова А. Ф. Активная иммунизация и профилактика поствакциональных осложнений у детей. М. 1990;
* Медуницын Н. В. Вакционология. М. 1999;
* Таточенко В. К. Озерецкий Н. А. Иммуннопрофилактика. М. 2000;
«**Гулдаста**» (форсӣ: گلدسته‎) — тазкираи адиби форсизабони Ҳиндустон Абдулваҳҳоби Оламгирӣ, ки соли 1742 таълиф шудааст.

Ин асар мунтахабе аз «Каъбаи ирфон» — тахлиси «Арафоту-л-ошиқин ва арасоту-л-орифин»-и Тақиуддини Авҳадӣ мебошад. Дар «Г.» тарҷумаи ҳоли шоирон (мухтасаран) ва намунаҳо аз эҷодиёташон омада, номи шоирон ба тартиби алифбои арабиасоси форсии тоҷикӣ оварда шудааст. Муаллиф дар хотимаи асар мухтасаран шарҳи ҳоли Умари Хайём, инчунин намунаҳои рубоёташ ва якчанд пораи шеърро дар навъҳои гуногун ва мазмунҳои мухталиф (бе зикри номи муаллифон) овардааст.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Гулдаста // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.

* نقوی سید علیرضا. تذکره نویسی فارسی در هندو پاکستان. تهران، 1343. ش.؛
* دانشنامهۀ ادب فارسی. ادب فارسی در شبه قاره (هند، پاکستان، بنگلادش).جلد چهارم، بخش سوم. تهران، 1380. ش.ر
**Огоҳии маъмурӣ** - яке аз чораҳои маҷбуркунии давлатӣ буда, нисбат ба ҳуқуқвайронкунандагони маъмурӣ, ки ҷавобгарии онҳо дар Кодекси амалкунандаи Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба ҳуқуқвайронкунии маъмурӣ муқаррар карда шудааст, андешида мешавад. Огоҳии маъмурӣ одатан ба шахсоне татбиқ карда мешавад, ки онҳо ҳуқуқвайронкунии андак ва ё якумбора содир кардаанд, ба тариқи хаттӣ бо қарори мақоми ваколатдоре, ки ин гуна парвандаҳои ҳуқуқвайронкунии маъмуриро мебинад, муқаррар карда мешавад. Ба тариқи даҳонӣ огоҳии маъмурӣ ҷазо ҳисоб намешавад. Дар нақлиёт ба тариқи сӯрох намудани талони ба шаҳодатномаи ронандагӣ якҷоябуда татбиқ карда мешавад.

Эзоҳ
----

1. ↑  Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ / Зери таҳрири Маҳмудов М.А. - Душанбе: ЭР-граф, 2009. - с. 360
Тасвире аз як бабри бенгалӣ дар табиат
**Ҳаёти вуҳуш** (аз англ. Wildlife) ба куллияи ҷондорои аз қабили бустондорон, паррандагон, хуррандагон ва дузистони атлоқе мешавад, ки ба сурати ваҳши ва табии бидуни дахолат ё кумаки инсон ба рӯи коре замини зиндагӣ карда ва об ва ғизои худро худ таъмин мекунад ва худшикор карда ва ё шикор мешавад. Ҳаёти вуҳуш аз пистондорон, паррандагон, хазандагон, дузистон ташкил шудааст.

Адабиёт
-------

* Аз Википедиаи Форсӣ


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Ин мақолаи нопурра аз фанни ҷонваршиносӣ мебошад.Шумо метавонед бо пурра кардани ин ба Википедия кумак кунед.* |
Ин вожа дигар маъноҳо низ дорад, Гулзор (мазмунҳо)-ро бубинед.
**Гулзор** (форсӣ: گلزار‎) — оҳанг, таронаи бостонӣ дар осори мусиқии тоҷикон (эрониён), суруди мавсимию маросимии мансуб ба лаҳнҳои сегона ва шохаи дуввуми достони ҳафтгонаи «Хусравонӣ»-и Борбади Марвазӣ.

Борбад ин асарро барои маҳбубаи Хусрави Парвиз — Ширин тасниф намудааст. Гулзор дар осори адабию мусиқӣ ба таври фаровон тавсиф шудааст («Шоҳнома»-и Фирдавсӣ, достонҳои Низомии Ганҷавӣ, қасидаҳои Фаррухӣ, Унсурӣ, Манучеҳрӣ ва дигарон). Мусиқидонон Муҳаммади Нишопурӣ («Рисола дар мусиқӣ»), Мирсайидалии Ҷурҷонӣ (Мақолиду-л-улум), Абдулқодири Гӯянда («Ҷомеъу-л-алҳон») ва дигарон Гулзорро ба унвони шуъба дар мақоми «Ушшоқ» («Дувоздаҳмақом») ном бурдаанд; 

Гулзор гӯшаи мусиқӣ дар таркиби дастгоҳ (мақом)-и «Шӯр» (ҳафтдастгоҳи эронӣ), ки он аз ду қисм — «Гулрез» ва «Муқаддимаи Гулрез» иборат буда, пас аз гӯшаҳои «Зеркаши Салмак» ва «Муқаддимаи Гулрез» омада, пас аз шуъбаи «Муҳаммад Содиқхонӣ» қисми асосии Гулзор меояд.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Гулзор / А. Раҷабов // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.

* Энциклопедияи адабиёт ва санъати тоҷик. Ҷ. 1. Д. 1988;
* Раҷабов А. Эҷод ва иҷрои мусиқӣ дар садаҳои IV—VIII. Д. 2011;
* محمد علی ششتری شعروموسیقی و سازو آواز در ادبیات فارس. تهران، 1346 ه. ش؛
* نصرت الله حدادی. فرهنگنامۀ موسیقی ایران. تهران، 1376 ه. ش.ر
«**Гулгумбад**» (форсӣ: گل‌گنبد‎) — оромгоҳи Муҳаммад Одилшоҳ воқеъ дар Биҷопури иёлати Майсури Ҳиндустон, ки соли 1656 сохта шудааст.

«Гулгумбад» мувофиқи тарҳ мебоист ба гунаи диж — бо дарвоза, нигорхонаи мусиқӣ, масҷид ва тафреҳгоҳ бино меёфт, аммо номукаммал монд, танҳо дарвозаи он бо оромгоҳ эъмор шуд. Ин мақбараи азим, ки роҳравҳои боз ва дар гӯшаҳояш бурҷчаҳои ҳафттабақаи содакорӣ бо гунбадҳои мудаввар дорад, аслан ба диж монанд нест. Бинои оромгоҳ тақр. мураббаъшакл аст. Деворҳои он тоқҳои бузурги равоқии бедарутиреза доранд. Паҳнои оромгоҳ баробар ба вусъати баландии он (бе милҳои минораҳо) аст. Сатҳи дохилии оромгоҳ бузургтар аз Пантиони маъруф дар Рум мебошад. Гумбади бузурги марказии он, ки то ҳадде нимкурашакл аст (қутри берунаш тақр. 44 м) ва якчанд ҳазор тонна вазн дорад, дар ибтидо бо миси тилоандуд пӯшида шуда буд. Баландии гумбаз бо милҳо 66 м таҳкурсии ин иншоотро шаддаи гулбаргҳои латифи нилуфарӣ басо зинат бахшидааст. Симои меъмории мақбараро на танҳо бурҷҳои зебои гӯшаҳои он, балки роҳрави бози бино, ки аз болои нижвон мегузарад ва ду манораи хурду зебои панҷараи ду тарафи мақбара ҷаззобтар кардааст. Пӯшиши мураббаи мақбара ба сабки византиявӣ аст. Гунбади «Гулгумбад» яке аз бузургтарин гунбадҳои ҷаҳон ба шумор меравад ва шояд бузургтарин кори меъмории даврони Одилшоҳиён бошад. Онро меъморони эронӣ сохтаанд. «Гулгумбад» охирин намунаи осори меъмории динии ҳиндуёну мусулмонон дар ҳудуди Дакан маҳсуб мешавад.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Гулгунбаз // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.

* ݒرویز امین. بسجاݒور مرکز دایرة المعارف اسلامی. تهران٬ 1389ه ش؛
* سناعباسی. نقش ایرانیان در ترویج فرهنگ اسلامی. تهران٬ ١٣٨٩ ه. ش.ر

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Britannica (онлайн)

 |
**Бумаҳан** (форсӣ: بومهن‎) инчунин ба забони румӣ чун **Būmahen,** ва **Būmehen;** низ **Bumahind** ва **Būm Hend** маълуманд) — шаҳр дар шаҳристони Пардиси устони Теҳрони Эрон. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолӣ 43,004 буда, дар 11,667 оила буд.

Ваҷҳи тасмия
------------

Вожаи «бумаҳан» ба маънои зилзила аст. Шпигел дар китоби «Ъасри ориёӣ», саҳифаи 688, калимаро мураккаб аз «бум» (замин) + «масна» (ҳаракат, яъне *ҳаракати замин* донистааст.

> Яке бумаҳан хезад аз ногаҳон,  
> 
> Бару бумшон пок гардад ниҳон. 
> 
> 
> Фирдавсӣ
> 
> 

> Баромад яке бумаҳан нимшаб,  
> 
> Ту гуфтӣ заминро гирифтаст таб. 
> 
> 
> Асадӣ
> 
>

Эзоҳ
----



| ⚙️ Бумаҳан |
| --- |
| Парчами Эрон | 
* Теҳрон
* Андеша
* Боғистон
* Бумаҳен
* Варомин
* Гулистон
* Дамованд
* Исломшаҳр
* Килон
* Қарчак
* Қудс
* Малорд
* Насимшаҳр
* Пардис
* Покдашт
* Рай
* Солеҳия
* Чаҳордонгаҳ
* Шаҳриёр
* Фирӯзкӯҳ

 |
**Муфаззали Аҷамрод** - тарҷумон, олим, шоир узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (2014)

Зиндагинома
-----------

**Муфаззали Аҷамрод** 10 майи соли 1953 дар деҳаи Нигноти ноҳияи Панҷакент таваллуд ёфтааст. Баъди мактаби миёнаи деҳа шуъбаи арабии факултаи забонҳои Шарқи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В.И.Ленинро соли 1975 ба фарҷом расондааст. Солҳои 1975-1978 ходими адабӣ ва мухбири махсуси рӯзномаи «Маориф ва маданият» («Омӯзгор»-и ҳозира) буда, зимнан курси махсуси тарҷумонии Донишкадаи ҳарбии забонҳои хориҷии Маскавро хатм кардааст. Солҳои 1978-1982 тарҷумони Иттиҳодияи умумииттифоқии «Технопромэкспорт» дар Ҷумҳурии Ироқ, 1982-1986 омӯзгори забони арабии Донишкадаи давлатии санъати ба номи Мирзо Турсунзода, аз ноябри соли 1986 аспиранти Пажӯҳишгоҳи шарқшиносии АИ Тоҷикистон, солҳои 1988-1991 сартарҷумони намояндагии тиҷоратии Иттиҳоди Шӯравӣ дар Ҷумҳурии Халқӣ-Демократии Яман, солҳои 1991-1996 устоди забон ва адабиёти тоҷики Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М.Осимӣ будааст. Солҳои 1996-2005 вазифаҳои сардори [[Идораи равобити иқтисоди хориҷии Палатаи савдо ва саноати Ҷумҳурии Тоҷикистон, солҳои (1999-2000) сармуҳаррири маҷаллаи «Амал» (ба забони русӣ), директори Намоишгоҳи миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Намоишгоҳи умумиҷаҳонии «ЭКСПО-2000» дар Ҷумҳурии Федералии Олмон, сардори гурӯҳи кории байнипалатавии ИДМ оид ба намоишгоҳҳо ва ярмаркаҳо, ҳамраиси Шӯрои кори Тоҷикистону Эрон оид ба рушди ҳамкориҳо дар соҳаи соҳибкорӣ ва тиҷоратро бар уҳда доштааст. Солҳои 2005-2008 сармутахассиси Маркази идораи лоиҳаҳои бахши электроэнеркетикаи назди Ҳукумати ҷумҳурӣ будааст. Аз соли 2009 сармутахассиси Пажӯҳишгоҳи лоиҳакашии «Нурофар» мебошад.

Эҷодиёт
-------

Муаллифи чандин очерку мақолаи илмию оммавӣ, маҷмӯаҳои ашъор «Мусаллои Хуршед» (2008), «Ҷилваи роз» (2010) ва «Меҳроби таманно» (2012)-ст.

Мукофот
-------

Бо Ифтихорномаҳои Сафорати Иттиҳоди Шӯравӣ дар Ҷумҳурии Ироқ, Кумитаи Марказии ВЛКСМ, Штаби генералии Вазорати мудофиаи Ҷумҳурии Халқӣ-Демократии Яман, сипосномаҳои соҳавӣ мукофотонида шудааст.

Сарчашма
--------

1. ↑  Адибони Тоҷикистон (маълумотномаи мухтасари шарҳиҳолӣ)./Таҳия ва танзими Асрори Сомонӣ ва Маҷид Салим. – Душанбе, «Адиб», 2014, – с. 51 ISBN 978-99947-2-379-9

ɣ
**Нусратулло Султонович Юсуфбеков** - (Тав. 29 декабри соли 1954 шаҳри Панҷакент ) - табиб (ҷарроҳи асаб).

Зиндагинома
-----------

Нусратулло Султонович Юсуфбеков 29 декабри соли 1954 дар Панҷакент ба дунё омадааст. Соли 1977 факултаи муолиҷавии Донишкадаи тиббии ба номи ибни Синои шаҳри Душанберо бо ихтисоси духтури муолиҷ хатм намуд. Муддати ду соли дигар таҳсилро идома дод ва дар бахши ҷарроҳии умумӣ интернатураро хатм кард.
Аз соли 1978 то 1981 духтури ҷарроҳ. Сипас, аз соли 1981 муддати 8 сол ҷонишини сардухтур ва аз соли 1988 то соли 2004 сардухтури Беморхонаи марказии ҷумҳуриявӣ буд. Аз соли 2004 шуъбаи ҷарроҳии асабро дар ин бемористон сарварӣ мекунад.

Фаъолияти меҳнатӣ
-----------------

Дар тӯли фаъолияти корӣ борҳо кӯшидааст малака ва дониши тиббии худро бо таҳсил дар курсҳои махсуси омӯзишӣ дар шаҳрҳои Душанбе, Маскав, Алмаато, Новосибирск, Самарқанд, Институти ҷарроҳии асаби ба номи Н.Н.Бурденко такмил диҳад. 
Соли 1987 дар Конфронси умумииттифоқии ҷарроҳони асаб оид ба масъалаҳои ҷароҳати косахона ва мағзи сар иштирок намуд ва ин як нишасте буд, ки баҳсҳои гуногуни муолиҷаи ҷароҳатҳои асабиро ҷамъбаст мекард ва равишҳои навтарини табобати онҳоро муайян менамуд. Нусратулло Юсуфбеков, ҳамчунин, дар чандин хонишҳои поленовии Русия ширкат кардааст. Аз ҷумла, дар хонишҳои соли 2005, ки ба ифтихори 80-умин солгарди таваллуди пофессор Поленов баргузор шуда буд, иштирок дошт.
Ду сол баъд шоҳиди баргузории хонишҳои дигари полиновӣ шуд, ки ба муносибати 150–солагии асабшиноси машҳури рус Владимир Бехтерев доир гардида буд. Худи ҳамон сол дар Конфронси умумирусиягии ҷарроҳии асаби атфол иштирок кард.
Соли 2008 муддати се моҳ таҷрибаомӯзи Институти илмӣ-таҳқиқотии ҷарроҳии асаби Русия буд. Ҳамон сол, инчунин, дар Симпозиуми ҷарроҳии асаби Русия ва Ҷопон иштирок кард.
Соли 2009 аз ҷумлаи ширкаткунандагони дувумин Форуми байналмилалии ҷарроҳии асаб дар шаҳри Маскав буд.

Нусратулло Юсуфбеков имрӯз дар кишвар аз ҷумлаи варзидатарин табибони соҳа шинохта мешавад. Забонҳои тоҷикӣ, русӣ, инглисӣ, узбакӣ медонад. Гулпарварӣ, варзиш, мутолиаи китобҳои илмӣ ва бадеӣ аз дӯстдоштатарин шуғли ӯст..

Эзоҳ
----

1. ↑   Бойгонӣ шудааст 16 январи 2013  сол. НУСРАТУЛЛО ЮСУФБЕКОВ
**Муродқул Истамқулов** (27.02.1947, м. Сулфакабудаки н. Самарқанд), пизишки амрози дохилӣ (терапевт). Номзади илмҳои тиб (1987).

Зиндагинома
-----------

Муродқул Истамқулов Техн. тиббии Самарқанд (1966), фак. табобатии Ин.-ути тиббии шаҳри Самарқанд ба номи И. П. Павловро хатм кардааст (1973). Омӯзгори Техн. тиббии шаҳри Самарқанд (1973-74), пизишки табобатгоҳи назди Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ [1974-1975), пизишк. муд. шуъбаи гематологияи беморхонаи клиникии ҷум.-вии №3 Қарияи Боло (1975-1979), пизишки терапевти шуъбаи наркологии беморхонаи ҷум.-вии №1 (1979-1982), корм. каф. психиатрия (таҳти роҳбарии профессор М. Ғуломов, 1982-1984). Унвонҷӯи Ин.-ути гастроэнтрологияи АУ ҶТ (таҳти роҳбарии профессор Ҳамид Мансуров, 1984-1985). С. 1985 ба шаҳри Самарқанд бозгаштааст. Ассис. каф. 2-юми амрози дохилии Ин.-ути тиббии шаҳри Самарқанд (1985-1992). Аз соли 1992 – сарвари (табиби) клиникаи хусусии «Луқмони Ҳаким»-и шаҳри Самарқанд.

Эзоҳ
----

1. ↑  Аз асл ба насл. — Душанбе, 2019. — 215 с. (тоҷ.). ISBN 978-99947-958-2-6
**Акустикаи мусиқӣ** — илмест, ки қонуниятҳои физикавӣ (паҳншавӣ, инъикос, ларзиш, андозаи мавҷ) ва дигар хусусиятҳои табиии садоҳои мусиқиро мавриди тадқиқ қарор дода, робитаю ҳамоҳангии онҳоро дар ҳолати навохтану иҷрои мусиқӣ меомӯзад. Акустикаи мусиқӣ инчунин баландии овоз, муқовимати садои мусиқӣ, консонанс ва диссонанс, сохт ва таркиби овозии мусиқиро зимни қонуниятҳои хоси физикӣ ва псиҳофизиологӣ тадқиқ мекунад. Акустикаи мусиқӣ бо акустикаи меъморӣ, псиҳофизиологияи дарккунии мусиқӣ, физиологияи сомеа ва хусусиятҳои овоз иртиботи наздик дорад. Акустикаи мусиқӣ барои тафсири як қатор зуҳуроти хоси мусиқӣ мисли гармония, созҳои мусиқӣ, инструментовка ва ғайра кумак мерасонад.

Таърих
------

Акустикаи мусиқӣ ҳамчун қисмати назарияи мусиқӣ дар таълимоти файласуфҳо ва мусиқишиносони қадим ба вуҷуд омадааст. Қонунҳои паҳншавӣ ва инъикоси садо ҳанӯз аз замони Уқлидус (Евклид) маълуманд. Дар назарияи мусиқии асрҳои миёнаи халқҳои Шарқ акустикаи мусиқиро баъзан зимни истилоҳи бӯъд ва фосила ифода мекарданд. Марҳалаи муҳим дар инкишофи акустикаи мусиқӣ кашфиёти физик ва физиологи намоёни асри XIX немис Г. Гелмголс маҳсуб мешавад. ӯ соли 1863 назарияи резонансии сомеа (гӯш)-ро эҷод кард, ки минбаъд ин асоси акустикаи мусиқӣ гардид. Омӯзиши масъалаи садоафканӣ ва садоқабулкунӣ боиси аз ҷиҳати баландию пастӣ мураттаб сохтани низоми садои мусиқӣ гардид, ки он бо диапазон ифода мегардад. Имконияти сабти садо, ки дар асри XX ба миён омад, боиси инкишофи акустикаи мусиқӣ гардид. Инчунин асбобҳои мусиқии электронӣ, ки баробари садоафканӣ ба акустикаи бино ва таҷҳизоту техникаи паҳншавии садо алоқаманд аст, ба инкишофи рӯзафзуни акустикаи мусиқӣ мусоидат кард.

Ҳамчунин нигаред
----------------

* Мусиқӣ

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — 608 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Синҷ** — чӯббасти иморат ё деворест, ки рӯи пойдевор сохта шуда, байни сутунҳояшро бо хишт, лой ва дигар масолеҳи сохтмон пур мекунанд.

Синҷ маъмулан барои мустаҳкамии девор, ба заминларза тобовар шудани он, инчунин ороиши тарҳи берунию дохилии иморат хидмат мекунад. Дар меъмории Осиёи Миёна иморати синҷӣ хеле маъмул буда, хелҳои гуногуни синҷбандӣ аз қабили тагсинҷу болосинҷ дар деворҳои чор тарафи иморат сохта мешавад, ки онҳоро бо сутунҳо ва ҳоваи мустаҳкам карда, байни сутунҳоро девор мекунанд. Иморатҳо боз яккасинҷ (яксинҷа) ва дусинҷа (синҷи дуюм барои тоқча, таҳмон ва ғайра) мешаванд. Дар осори меъмории гузашта иморатҳои қӯшсинҷ низ маъмул буд, ки тагсинҷи иборат аз 3 то 6 қабат гузошта шуда, қабати болоии онро тавассути сутунҳо ба болосинҷ мепайвастанд. Иморати қӯшсинҷ ба заминларза тобовар буда, ҳавои хонаро муътадил нигоҳ медорад. Ҳоло ҳам мардум ҳангоми сохтани хонаҳои иқоматӣ аз усулҳои синҷбандӣ истифода мебаранд.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Синҷ // Сақофӣ — Ховалинг. — Д. : СИЭСТ, 1987. — (Энциклопедияи Советии Тоҷик : [дар 8 ҷ.] /  сармуҳаррир М. Д. Диноршоев ; 1978—1988, ҷ. 7).
**Сипорат Абдулло́ева** (1932, Панҷакент — 28 январи 2007, ҳамон ҷо) — тамокукор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ (1981).

Зиндагинома
-----------

Колхозчии хоҷагии ба номи К. Маркси ноҳияи Панҷакент (1948 — 63), коргари Иттиҳодияи истеҳсолии корхонаи коркарди тамокуи шаҳри Панҷакент (1963 — 89). Аз соли 1990 нафақагир буд. Дар тамокукорӣ ба муваффақиятҳо ноил шудааст. Бо орденҳои Ленин, «Нишони фахрӣ», медалҳо ва Грамотаҳои Фахрии Президиуми Совети Олии ҶШС Тоҷикистон сарфароз гардидааст.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Абдуллоева Сипорат // А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
|  |
| --- |
| Унсури холии Викидода |

**«Ал-ашбоҳ ва-н-назоир»** (ар. الاشباه والنظایر‎) — асари фақеҳи ҳанафӣ Зайнуддин ибни Иброҳим, маъруф ба ибни Нуҷайми Мисрӣ (вафот 1562-63) дар фиқҳи ҳанафӣ. Ба забони арабӣ таълиф шудааст.

Сохт
----

«Ал-ашбоҳ ва-н-нозир» аз рӯйи сохт ва табақабандии матолиб дар фиқҳи ҳанафӣ бесобиқа буда, дар он аввалин бор қоидаҳои фиқҳӣ ба шакли ҷомеъ фароҳам оварда шудааст. Он аз муқаддима ва ҳафт фан (боб) иборат аст: Фанни аввал дар баёни маърифати қоидаҳо, ки ба ҳақиқат онҳо усули фиқҳ мебошанд; фанни дувум дар баёни зобитаҳое, ки он барои мударрис, муфтӣ ва қозӣ аз ҳама бештар суд дорад; фанни севвум дар баёни ҷамъ ва фарқ (ин фан нотамом монда, онро баъдан бародари муаллиф Умар ибни Иброҳим (вафот 1005) такмил додааст; фанни чаҳорум дар баёни луғазҳои фиқҳӣ; фанни панҷум дар баёни ҳилаҳои шаръӣ; фанни шашум дар баёни ашбоҳ ва назоир (чизҳои мушобеҳ ва назири якдигар); фанни ҳафтум дар баёни он чи дар бораи Имоми Аъзам, ҳар ду ёронаш ва машоих ҳикоят кардаанд. Таълифи китоб 3 марти 1562 анҷом ёфтааст. Қисми аз ҳа­ма муҳимми «Ал-ашбоҳ ва-н-нозир» ҳамон фаннест, ки ба зикри қоидаҳои фиқҳӣ бахшида шудааст. «Ал-ашбоҳ ва-н-нозир» бори аввал дар Калкутта (1825) ва минбаъд дар Қоҳираву Бейрут борҳо ба табъ расидааст.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* حاجی خلیفة. کشف الظنون عن اسامی الکتب و الفنون. ج.۱، بیروت، ۲۰۰۷.
* الشیخ زین العابدین بن ابراهیم بن نجیم. الاشباه و النظائر علی مذهب ابی هنیفه النعمان. تحقیق عبدالکریم الفضیلی. صیدا- بیروت ۲۰۰۳

Сарчашма
--------

* А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — 608 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Майдони Абӯалӣ ибни Сино** — майдон дар Душанбе, дар буриши кӯчаҳои И. Сомонӣ ва хиёбони Абуалӣ ибни Сино, рӯ ба рӯи Беморхонаи ҷумҳуриявӣ.

Муҷассамаи Сино
---------------

Ҳокимияти асосии майдон ин муҷассамаи Абуалӣ ибни Сино мебошад, ки барои таҷлили 1000-солагии энсиклопедисти бузург ва табиби Шарқ гузошта шудааст (муаллифони маҷмааи ёдгорӣ ҳайкалтарош Г. Элдаров, меъморон А. Аҳаронов мебошанд ва Р. Каримов). Муҷассама соли 1980 дар қисми ғарбии шаҳри Душанбе дар чорроҳаи хиёбонҳои Исмоили Сомонӣ ва Правда кушода шуда буд.

Дар тамоми композитсияи ягонаи меъморӣ ва ҳайкалтарошии майдон як ҳайкали баланди биринҷии олим Абуалӣ ибни Сино (баландии тақрибан 6 м) фарқ мекунад, ки дар позаи мулоҳиза тасвир шудааст. Тасвири Сино дар даст китобе дорад, ки рамзи ақли хирадманд ва талоши пайваста ба дониш аст.

Смно бо корҳои зиёде машҳур аст — вай дар 29 соҳаи илм (тиб, кимиё, астрономия, механика, фалсафа, танқид, психология, адабиёт, мусиқӣ) зиёда аз 450 мавод навиштааст, ки аз онҳо то 274 ҳуҷҷат расидааст. Дар пояи муҷассама панҷ китоби кушод аз гранит кандакорӣ шудаанд, ки натиҷаи тадқиқоти чандинсола ва корҳои эҷодӣ дар соҳаи тиб, шеър, математика, мусиқӣ ва фалсафаро ифода мекунанд. Барои баланд бардоштани тантанаи комплекс, ба ансамбл якчанд ҳавзҳо бо оби ҷӯшон дохил мешаванд. Ду ҳавз, ки шакли то ҳадде ғайриоддӣ доранд, дар платформаи боло дар паси расми Авиценна ҷойгир шудаанд. Пойафзолҳои мармарии баландошёна ҳавзҳоро аз се тараф чаҳорчӯба карда, барои саҳни болоӣ замимаи иловагӣ таъмин мекунанд. Сабзаҳои зич дар атрофи ансамбл аз шимол заминаи аҷиби ранги ҳайкали Абуалӣ ибни Сино гардидаанд.

Манбаъ
------

Салия Мамадҷонова, Рустам Мукимов. Меъморӣ ва шаҳрсозии шаҳри Душанбе (таърих, назария ва амалия). - Душанбе, 2008, с. 173-174.

Пайвандҳо
---------

* http://wikimapia.org/#lang=en&lat=44.574506&lon=34.344919&z=19&m=b&show=/19533337/ru/Monument-Ibn-Sine-(Avicenne)
Ин вожа дигар маъноҳо низ дорад, Баёния (мазмунҳо)-ро бубинед.
**Баёния** (форсӣ: بیانیه‎), **баннония** — яке аз фирқаҳои ғулоти шиа, ки муассисаш Баён ибни Самъони Тамимӣ (вафот 727) мебошад.

Ӯ дар ибтидо пайраву ҷонишини Абуҳошим Абдуллоҳ ибни Муҳаммад ибни Ҳанафия буд, вале баъдтар раъйашро тағйир дода, тарафдори пайравони Алӣ шуд. Баён ибни Самъон барои асоснок намудани таълимоташ ва инкишофи он кӯшиши бисёре ба харҷ дод ва тарафдорон пайдо кард. Волии Ироқ Холид ибни Абдуллоҳи Қасрӣ, Баён ва як гурӯҳ пайравони ӯро дастгир намуда, дар масҷиди Куфа ба муҳокима кашид ва онҳоро ба куфр айбдор карда, сӯзонд. Мувофиқи таълимоти пайравони баёния имомат аз Муҳаммад ибни Ҳанафия ба писараш Абуҳошим ва бо васияти Абуҳошим ба Баён ибни Самъон гузаштааст. Баён муътақид буд, ки ба Алӣ нури илоҳӣ русух карда ва ба ҷисмаш пайвастааст. Аз ин рӯ, ӯ на фақат аз асрори олам бохабар буд, балки маҳз ба туфайли ҳамин отифаи шарифи илоҳӣ дар колбадаш дар муҳориба бо кофирон нусрату зафар ёфтааст.

Баён иддао дошт, ки ҷузъи илоҳӣ дар шакли таносухи нафс дар ӯ мансух аст ва ӯ ҳуқуқи имом ва халифа шуданро дорад. Ҳатто таъкид мекард, ки номаш ҳам дар Қуръон дар ибораи «ҳаза баён линнос»… (Сураи Оли Имрон, ояти 138) омадааст. Ба фикри ӯ маҳз ба туфайли русухи нури илоҳӣ ба ҳазрати Одам малоика ба ӯ таъзим мекарданд. Баён Худоро шабеҳи инсон шумурда, ҳамаи узвҳои ӯро ба ҷуз ваҷҳ фонӣ меҳисобид. Пайравонаш минбаъд ӯро пайғамбар медонистанд ва гурӯҳи дигар ба ҳулули рӯҳи илоҳӣ дар ӯ бовар доштанд.

Дар «Ал-милал ва-н-ниҳал» Муҳаммади Шаҳристонӣ баёнияро фирқаи ғайриисломӣ пиндошта, дар он мавҷудияти тасаввуроти қадима ва унсурҳои динии тоисломӣ, махсусан монавияро зикр кардааст. Баёния ҳоло ҳамчун фирқаи мустақили динӣ фаъолият надорад, вале баъзе нуктаҳои таълимоташ (таносух, раҷъат) дар шиа (имомияи исноашария) ба назар мерасад.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Ҳазратӣ М. Саидиён И. Ислом. Равия, мазҳаб ва фирқаҳои он. Д. 1992;
* علی اسغر حلبی. تاریخ علوم کلام در ایران و جهان اسلام. تهران، ۱۳۷۶

Сарчашма
--------

* Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — 664 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**Баёнии Астарободӣ** (ар. بیانئ استرآبادی‎; соли таваллуд ва вафот номаълум) — шоири тоҷик (асри 16). Дар Астаробод касби камол намуд. Мувофиқи маълумоти «Туҳфаи Сомӣ» «ба раммолӣ иштиғол дошт ва дар шеър табъаш хуб воқеъ шуда». Намунаи ками ашъораш боқист. Ин байт аз ӯст:

> Рафт дар хиргаҳ маҳи ман, мурғи дил ҳайрон бимонд,  
> 
> Шамъ дар фонус шуд, парвона саргардон бимонд.
> 
>

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Каримов У. Литературно-исторические источники и основные тенденции таджикской литературы XVI века. Д. 2000.

Сарчашма
--------

* Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — 664 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**Башрӯё** ( форсӣ: بشرويه‎, ҳамчунин ба забони румӣ бо номи **Boshrūyeh** навишта шудааст) - шаҳр ва маркази Шаҳристони Башрӯё дар ғарби Устони Хуросони Ҷанубӣ воқеъ дар Эрон. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи он 13,778 нафар, дар 3,638 оила буд. 

Башрӯё дар байни шаҳрҳои Фирдавс ва Табас дар сарҳади Дашт-и Кавир ҷойгир аст. Дар наздикии ин шаҳр, деҳаҳои кӯҳнае мавҷуданд, ки номашон Арекс, Раккеҳ, Коронд, Нейгенан ва Ғаниобод мебошанд.

Сарчашмаҳо
----------

* Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон

| ⚙️ Башрӯё |
| --- |
| Парчами Эрон | 
* Асадия \* Башрӯё  \* Бирҷанд \* Қоин \* Ниҳбандон \* Сароён \* Сарбеша \* Табас \* Фирдавс \* Хусф \* Ҳоҷӣобод

 |
«Баён ут-танзил» بیان التنزیل ба забон форсӣ, яке аз осори муҳимми Азизиддин Насафӣ, дар ирфони амалӣ ва ирфони назарист.
Китоб шомили як муқаддима ва даҳ асл аст ва ҳар асл, худ, муштамил бар чандин фасл мебошад.

Муҳтавои китоб
--------------

Муқаддима: муаллиф, тасреҳ мекунад, ки чун дӯстон аз ман хостанд то китобе таълиф намоям, ки бузургтар аз китоби «Танзил» ва кӯчактар аз китоби «Кашф ул-ҳақоиқ» бошад, лизо хостаи онҳоро иҷобат намуда ва китоберо ба номи «Баён ут-танзил» дар даҳ асл ба риштаи таҳрир даровардам.

Вазъияти китоб
--------------

Китоб дар Эрон тавассути Сайид Алиасғар Мирбоқарифард тасҳеҳ ва таҳқиқ шудааст. Вай дар пешгуфтори хеш аз зиндагӣ ва шахсияти муаллиф ва ҷаҳонбиниву сабки китоб ва нусхаҳои он сухан гуфтааст ва дар поварақиҳо, мавориди ихтилофи нусахро баён намудааст(Насафӣ). 
Мақолае бо унвони «Насафӣ ва Баён ут-танзил», ки навиштаи Ҳермон Ландилт ва тарҷумаи Муҳаммадризо Ҷузӣ аст, дар оғози китоб дарҷ гардидааст. 
Феҳристи матолиб, дар оғози китоб ва «Феҳристи оёт ва аҳодис ва ақволи урафо ва иборатҳои арабӣ», «Феҳристи эъломи омм», «Феҳристи истилоҳот ва таъбирот», «Феҳристи луғот, таркибот ва кинояот» ва «Феҳристи манобеъ ва маохиз» дар поёни он зикр шудааст.

Сарчашма
--------

Нармафзори ирфон3, маркази таҳқиқоти компютерии улуми исломӣ.
**Баёноти дурӯғи барқасд** — огоҳона додани маълумоти бардурӯғ аз тарафи шахсоне, ки онҳоро идораҳои судию тафтишотӣ ба сифати шоҳид, ҷабрдида, таҳлилгар-коршинос, ё тарҷумон даъват мекунанд, инчунин тасдиқ намудани арқоми нодурусту сохта, инкор ва ё пинҳон кардани арқоми ҳақиқӣ.

Баёноти нодурусте, ки дар натиҷаи саҳву иштибоҳ дода мешавад, баёноти дурӯғи барқасд ҳисоб намешавад ва боиси ҷавобгарии ҷиноятӣ намегардад. Баёноти дурӯғи барқасд ба муқаррар кардани ҳақиқат аз тарафи идораҳои тафтишотӣ, прокуратура ва суд монеъ шуда, ба кори мӯътадили онҳо, ба ҳуқуқ ва манфиатҳои қонунии шаҳрвандон зарар мерасонад, аз ин рӯ он яке аз шаклҳои ҷиноят ба муқобили адолати судӣ аст. Барои баёноти дурӯғи барқасд бо ҳолатҳои вазнинкунандаи гуноҳ (айбдоркунӣ ба ҷинояти давлатии махсусан хавфнок ё диг. ҷинояти вазнин, далелҳои сохтаи айбдоркунанда, бо мақсади ғаразнок дода шудани баёноти дурӯғи барқасд) гунаҳкор аз 2 то 7 сол ҷазо мегирад.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — 664 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**Байтулмуқаддас** (ар. بیت المقدّس‎) — шаҳри бостонӣ дар сарзамини Фаластин, яке аз марказҳои муҳимми динҳои илоҳӣ.

Дар матнҳои динӣ
----------------

Дар матнҳои динӣ зиёда аз 20 номи он ба назар мерасад. Дар Қуръон бо номҳои «Арзу-л-муборака», «Ас-соҳира» ва ғ. дар Таврот бо номҳои Уршалим (Иерусалим) ва ғ. чандин бор батакрор омадааст. Маълумоти нахустин роҷеъ ба Байтулмуқаддас ба ҳазораи дувуми то м. мансуб аст. Баъдан зери тасарруфи шоҳони яҳудӣ, таҳти ҳимояти салтанати Искандари Мақдунӣ, тасарруфи давлати Салҷуқиён, Руми Бостон, Рум ва хилофати усмонӣ қарор дошт. Байтулмуқаддас ҳамон шаҳрест, ки Иброҳими Халилуллоҳ (с) фарзанди худро ба он ҷо ба қурбонӣ оварда буд. Байтулмуқаддасро маҳалли нузули ваҳй ба Яъқуби набӣ медонанд. Ба юнонӣ онро HierosoiIyma меномиданд. Ин шаҳр барои мазҳабҳои мухталиф, хусусан, яҳудиён, масеҳиён ва мусулмонон, макони муқаддас маҳсуб мешавад. Сокинони қадимии Байтулмуқаддас арабҳо аз тоифаи Ябӯсиёни Канъонӣ буданд. Баъдан онҳо бо диг. халқу миллатҳо омезиш ёфтанд. Соли 1917 Байтулмуқаддасро англисҳо ишғол карданд. Баъди ҷанги арабу исроилиҳо (1948–49) ба ду қисмат ҷудо шуда, қисмати шарқиаш ба Урдун ва қисмати ғарбиаш ба Исроил ҳамроҳ гардид. Аз соли 1975 бузургтарин шаҳри Исроил ба шумор меравад. Дар 500-метрии Байтулмуқаддас Масҷиди Ақсо қарор дорад, ки сохтмони онро халифа Абдулмалик шурӯъ карда, писараш Валид ба анҷом расондааст.

Ҳамчунин нигаред
----------------

* Уршалим

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* معین احمد، بیت المقدّس، بیروت، ۱۹۷۰؛
* دائرة المعارف بزرگ اسلامی، ج.۱۳، تهران،۱۳۸۳

Сарчашма
--------

* Байтулмуқаддас // Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**Бакинский рабочий** (Коргари Боку) — рӯзномаи иҷтимоӣ-сиёсӣ ба забони русӣ, ки дар Озарбойҷон чоп мешавад. Рӯзнома воқеаҳои ҷамъиятию сиёсиро, ки дар Озарбойҷон ва берун аз он ба амал меоянд, инъикос менамояд.

Таърих
------

Шумораи якуми рӯзнома ҳамчун органи чопии ташкилоти Бокуи РСДРП дар моҳи апрели соли 1906 (мувофиқи маъхазҳои дигар дар моҳи май) ғайриқонунӣ аз чоп баромад. И.В.Сталин дар таъсиси рӯзнома иштирок кардааст. Дар моҳи сентябри соли 1908 он ба таври қонунӣ нашр шуд, аммо аллакай дар моҳи октябр аз ҷониби полис барои "самти зараровар" баста шуд. 22 апрели соли 1917 нашри рӯзнома аз нав cap шуд ва то 10 августи соли 1918 давом кард. Рӯзнома аз 25 июли соли 1920 бори аввал бо номи «Азербайджанская беднота» (Камбағалии Озарбойҷон) ва аз 7 ноябри ҳамон сол боз бо номи «Бакинский рабочий» ба нашр даромад. Органи КМ ҲКО. Бисёр шеърҳои Сергей Есенин бори аввал дар рӯзнома чоп шуда буданд.

Дар соли 1969 тираж 130 ҳазор нусха , соли 2009 — 3 ҳазор нусха буд.

Ҷоизаҳо
-------

* Ордени Байрақи Сурхи Меҳнат (1946).
* Сипосномаи Президенти Федератсияи Россия (21 июни 1999) — *барои фаъолияти чандинсолаи фаъол ва саҳми бузург дар рушди матбуоти Русия дар хориҷа*.

Муҳаррирон
----------

* 1922—1925 — Чагин, Пётр Иванович
* 1931—1933 — Морозов, Иван Титович (1889-1957)
* Дар солҳои 40-ум (охири ҷанг — 1947) — Генрих Писман
* Аз солҳои 50-ум то соли 1970 — Окулов Михаил Александрович
* 2001—2011 — Оғобек Аскаров
* 2011 — 2021 — Раҳмон Ҳоҷиев
* 2021— ҳоло — Илгар Ҳусейнов

Эзоҳ
----

1. ↑  Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред.  А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.
2. ↑  СМИ стран СНГ и Балтии: Азербайджан.  РИА Новости (20 ноябри 2009). 13 августи 2010 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 25 апрели 2012.
3. ↑  Распоряжение Президента Российской Федерации от 21 июня 1999 года № 200-рп «О поощрении благодарностью Президента Российской Федерации»
**Байтушшубоб** (курдӣ: Elkî‎) — шаҳр ва минтақаи сукунатӣ дар ноҳияи Байтушшубоб дар вилояти Ширнақ дар Туркия аст. Дар соли 2021 ин шаҳр 5340 нафар аҳолӣ дошт Дар он курдҳои қабилаҳои Эртошӣ, Геравӣ, Жиркӣ, Мамхуран ва Пинянишӣ зиндагӣ мекунанд.

Раиси шаҳр Ҳабип Ашан аз Ҳизби Адолат ва Тараққиёт (AKP) ва ҳокими ноҳия (Кайимакам) мебошад, Ҳасан Мешел аз моҳи сентябри соли 2020 пас аз таъин шуданаш аз ҷониби Раҷаб Тайиб Эрдуғон кор мекунад.

Решашиносӣ
----------

Байтушшубоб номи таркибии арабӣ аст, ки аз ду калима «байт» (ар. بيت‎) ва «шубоб» (الشباب‎) гирифта шуда ва ба маънои «хонаи ҷавонон» аст.

Маҳаллаҳо
---------

Байтушшубоб ба маҳаллаҳои Алӣ Човуш, Элки, Каршияка ва Пинарбаша тақсим шудааст.

Нигаред низ
-----------

* Шӯриши Байтушшубоб

Эзоҳ
----

1. ↑  Baz, Ibrahim (2016). *Şırnak aşiretleri ve kültürü* (in туркӣ). p. 30. ISBN 9786058849631.
2. 1 2  Türkiye Mülki İdare Bölümleri Envanteri(тур.). *T.C. İçişleri Bakanlığı*. 19 Декабри 2022 санҷида шуд.
3. ↑  31 ARALIK 2021 TARİHLİ ADRESE DAYALI NÜFUS KAYIT SİSTEMİ (ADNKS) SONUÇLARI(тур.) (XLS). *TÜİK*. 16 Декабри 2022 санҷида шуд.
4. ↑  Peter Alfred, Andrews; Benninghaus, Rüdiger, eds. (1989). *Ethnic Groups in the Republic of Turkey*. p. 215.
5. ↑  Kaymakam. *www.beytussebap.gov.tr*. 24 январи 2021 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 10 августи 2020.
6. ↑  Beytüşşebap. *sirnak.ktb.gov.tr*. 12 июли 2023 санҷида шуд.