recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Нозия Кароматуллоҳ** (форсӣ: نازیه کرامت الله‎; 7 феврали 1988, Душанбе, ҶШС Тоҷикистон) — овозхони тоҷик. Ӯ аз овозхонони саршинос дар Тоҷикистон, Эрон, Афғонистон, Ҳиндустон ва Шри-Ланка мебошад. Бо забони ҳиндӣ мисли забони модарӣ сухан меронад.

Зиндагинома
-----------

Нозия Кароматулло 7 феврали соли 1988 дар Душанбе дар хонаводаи овозхони саршиноси тоҷик Кароматулло Қурбон ба дунё омадааст. Соли 2005 мактаби мусиқии ба номи Малика Собироваро хатм кардааст. Сипас дар шаҳри Деҳли ба курси академии дипломӣ оид ба вокал ва рақс дохил шуда, соли 2010 Консерваторияи Ҳиндустонро бо дипломи аъло хатм кардааст. Шӯҳрати Нозия аз солҳои 2010 дар байни мардуми суруддӯст баланд шудааст. Ҳунарнамоиҳои ӯ дар телевизиону радиоҳои ватанӣ бисёр намоён шуд ва мардум сурудҳои ин ҳунармандро бо ишқу муҳаббат гӯш мекунанд. Ҳоло Нозияи Кароматулло узви ансамбли эстрадии «Ориё»-и Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва бародараш Муҳаммадрафи Кароматулло роҳбари бадеии ҳамин ансамбл мебошанд.

Аз соли 2006 Нозияи Кароматулло бо муҳандиси садо Олим Ширинов ҳамкорӣ дорад ва тақрибан ҳамаи сурудҳояшро дар студияи «JC Records Studio» сабт мекунад.

Дастовардҳо
-----------

Соли 2007 дар озмуни рақси классикии «Kathak» дар Ҳиндустон ғолиб дониста шуд.

Ҷоизаҳо
-------

Дар соли 2022 бо медали «Хидмати шоиста» қадр шудааст.

Эзоҳ
----

1. ↑  Нозияи Кароматулло(рус.).  clips.tj. 7 феврали 2018 санҷида шуд.
2. ↑  Зодрӯзи ҳунёгари нотакрор(тоҷ.). *tajikistantimes.com* (29 ноябри 2018). 29 ноябри 2018 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 30 ноябри 2018.
3. ↑  «JC Records Studio» ISNI ID
4. ↑  Нозияи Кароматулло соҳиби духтарча шуд | Ҳабарҳои Тоҷикистон ASIA-Plus(тоҷ.). Проверено 7 феврали 2018.
5. ↑  Нозияи Кароматуллоҳ: Аз замин то осмонҳо шодам(тоҷ.). *Pressa.tj*. 26 августи 2022 санҷида шуд.

Пайвандҳо
---------

* A short Bibliography of Nozia
* List of some songs sung by Nozia
* Video by Noziyai Karamatullo dedicated to her father Karomatullo Qurbonov дар YouTube

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Дар шабакаҳои иҷтимоъӣ | 
* Фейсбук
* Инстаграм
* Telegram

 |
| Тасвир, видео ва садо | 
* YouTube

 |
**Абдуназар Абдураҳимович Каримов** (16.07.1965, деҳаи Навободи ноҳияи Фархор — 12.07.2006, ноҳияи Фархор) — сиёсатшинос, номзади илмҳои сиёсӣ (2001), дотсент (2002).

Зиндагинома
-----------

Соли 1990 факултети географияи Донишкадаи давлатии омӯзгории ш. Душанбе ба номи Т. Г. Шевченкоро хатм кардааст. Солҳои 1990—1994 муаллими мактаби таҳсилоти умумии № 25 ш. Душанбе, 1994—1997 аспиранти кафедраи сиёсатшиносӣ, 1997—2003 ассистент, муаллими калони кафедраи сиёсатшиносӣ, 2003—2005 муовини декани факултети таърих оид ба тарбия, 2005—2006 декани факултети таърихи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ буд. Муаллифи зиёда аз 30 мақолаҳои илмӣ ва илмию методӣ мебошад. Оид ба масъалаҳои ташаккулёбии сиёсати экологӣ кори илмӣ бурдааст.

Пайвандҳо
---------

* Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
**Этрап** ( туркм. *Etrap* Этрап, забони тоҷикӣ ноҳия ) — воҳиди марзию маъмурӣ дараҷаи дуюми тақсимоти маъмурию ҳудудии ҳозираи Туркманистон аст. Этрап ба як ноҳияи Ҷумҳурии Тоҷикистон монанд аст.

Тавсиф
------

Тақсимоти маъмурии Туркманистон аз этрапҳо иборат аст, ки ин ба ноҳияҳо тақсим шудани собиқ вилоятҳои ҶШС Туркманистон мувофиқ аст. Ҳамчунин, пойтахти Туркманистон - шаҳри Ишқобод низ ба чанд этрапи шаҳрӣ тақсим шудааст. Дар бораи ба этрапҳо тақсим шудани дигар шаҳрҳои кишвар маълумоти дақиқ нест.

Этрапҳо аз шаҳрхои тобеи махаллӣ, шаҳрахо ва генгешликҳо (аз чумла як ё якчанд деҳаҳо) иборатанд. Генгешликҳо ба Шуроҳои деҳоти давраи шуравӣ монанданд. Сарони этрапҳо "Ҳаким "ном доранд ва аз ҷониби президенти Туркманистон таъин карда мешаванд .

То соли 2008 мақомоти намояндагии этрапҳо "Халқ маслиҳатӣ "ба ном дошт, ки аъзои он аз ҷониби шаҳрвандони воҳидҳои маъмурию ҳудудии дахлдор ба мӯҳлати чор сол интихоб мешуданд.

То 1 феврали соли 2016 дар Туркманистон 50 этрап, дар шаҳрҳо 8 этрап ва 15 шаҳр бо ҳуқуқи этрап мавҷуд буданд  .

Нигаред низ
-----------

* Руйхати этрапҳои Туркманистон
* Тақсимоти маъмурию ҳудудии Туркманистон

Эзоҳ
----

1. ↑  Этрапские казыеты и казыеты городов с правами этрапа // Судебные системы Европы и Евразии / Под ред. Р. А. Курбанова, Р. А. Гурбанова. — Научно-энциклопедическое издание. — «Проспект», 2019. — Т. 3. Евразия. — С. 224. — 422 с. — ISBN 5392291821.

Адабиёт
-------

* Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 18 апрели соли 2009 «Дар бораи тартиби ҳалли масъалаҳои сохтори маъмурӣ-ҳудудии Туркманистон, номгузорӣ ва иваз кардани номи корхонаҳо, ташкилотҳо, муассисаҳо ва дигар объектҳои давлатӣ».
**Этрапи Махтумқулӣ** ( туркм. *Magtymguly etraby,* Этраби Магтимгулӣ ) — — этрап дар вилояти Балқони Туркманистон.

Моҳи январи соли 1926 хамчун **округи Кара-Калинскии** округи Полторатскии ҶШС Туркманистон ташкил ёфта, марказаш дар Қарақалъа буд.

Дар мохи августи соли 1926 Округи Полторатский барҳам дода шуда, округи Қара-Қалинск ногузорӣ шуд ва бевосита тобеи ҶШС Туркманистон гардид.

Моҳи ноябри соли 1939 вилояти Қара-Қалинск ба вилояти навташкили Ишқобод ҳамроҳ гардид.

Моҳи май соли 1959 вилояти Ишқобод бархам дода шуда, этрап бевосита тобеи ҶШС Туркманистон гардид.

Дар моҳи январи соли 1963 ноҳияи Қара-Қалинск барҳам дода шуд, аммо аллакай дар моҳи декабри соли 1965 барқарор карда шуд.

Моҳи декабри соли 1973 ин минтақа ба вилояти Красноводск дода шуд.

Мохи августи соли 1988 ноҳия барҳам дода шуд.

Дар солҳои 1990-ум ноҳияи Қара-Қалин барқарор карда шуд ва ба ҳайати Вилояти Балқон дохил шуд, аввал ба **этрапи Қарақалъа** ва соли 2005 ба **этрапи** **Махтумқулӣ** табдил ёфт.

Эзоҳ
----

1. ↑  Узбой. Балканский велаят, Берекетский этрап // Ключевые орнитологические территории Туркменистана / Министерство охраны природы Туркменистана; ред.: Э.А. Рустамова, Д.Р. Уэлш, М. Бромбахер.. — Ашхабад, 2009. — С. 99.

Сарчашмаҳо
----------

* Лоиҳаи таърихи ҷаҳон
**Кристофер Майкл Сандерс** (англ. Christopher Michael Sanders, тав. 12 марти соли 1962, Колорадо Спрингс, Колорадо, ИМА) — аниматори амрикоӣ, ки бо филмҳои тасвирии "Лило ва Стич" ва "How to Train Your Dragon" -ро машҳур шудааст. Инчунин ҳамчун ҳунарпешаи овоздиҳанда, филмноманавис, коргардон ва таҳиягар шинохта шудааст.

Зиндагинома
-----------

Крис Сандерс дар Колорадои ИМА таваллуд ва ба воя расидааст. Дар синни 10-солагӣ, пас аз тамошои филми кӯтоҳи "Ҷаҳони аҷиби Дисней"-и Уорд Кимбол ба аниматсия ошиқ шуд. Вай ба расмкашӣ сар кард, бибиаш дар бораи барномаи аниматсионии мактаб нақл кард, ки ба ӯ барои ба Донишкадаи санъати Калифорния дохил шудан кумак кардааст. Пас аз хатми коллеҷ соли 1984, ӯ ба Marvel Comics ба кор рафт. Дар кашидани персонажҳо барои намоиши кӯдакон кумак кард. Соли 1987 ба Дисней гузашт, дар шуъбаи рушди "визуалӣ" кор кард. Сандерс роҳи худро ба баландиҳои аниматсияи Дисней бо саҳмгузорӣ дар Beauty and the Beast (1991) ва The Lion King (1994) гузошт. Вай дар навиштани Мулан (1998) кумак кард, коре, ки ба ӯ имкон дод, ки барои лоиҳаи Лило ва Стич (2002) роҳбарӣ кунад ва нависад, ки ба ӯ эътимод ва шуҳрат овард. Барои ин карикатура Крис низ ба ҷоизаи Оскар пешбарӣ шудааст. Соли 2006, ӯро Ҷон Лассетер пас аз таъйин шудан ба вазифаи продюсер аз вазифаи роҳбари лоиҳаи "Саги амрикоӣ" хориҷ кард (ӯ бо Сандерс ихтилофи назар дошт). Дар натиҷа, қитъаи замин комилан дигар карда шуд ва Крис Уилямс директори нав таъйин шуд ва филм "Волт" ном гирифт. Моҳи марти соли 2007, Крис Сандерс ба DreamWorks Animation ҳамроҳ шуд. Моҳи сентябри соли 2008 маълум шуд, ки Крис Сандерс ва Дин Деблоис (ҳаммуаллиф ва ҳамкоргардони ӯ дар "Лило & Стич") коргардонҳои филми тасвирии "How to Train Your Dragon" таъйин карданд.

Ҳаёти шахсӣ
-----------

Сандерс бо Ҷессика Стил-Сандерс издивоҷ кардааст. Дар якҷоягӣ, онҳо як романи мусаввар бо номи "Rescue Sirens: The Search for the Atavist" навиштанд (2015). Сандерс инчунин вебокомиси машҳури Kiskaloo-ро мекашад.

Филмнома
--------

### Коргардон

* 2002 — «Лило ва Стич» / *Lilo & Stitch*
* 2003 — «Лило ва Стич 3» (видео) / *Lilo & Stitch's Island of Adventures*
* 2010 — *How to Train Your Dragon*
* 2013 — «Оилаи Крудс» / *The Croods*
* 2020 — *The Call of the Wild*

### Филмноманавис

* 1991 — *Beauty and the Beast*
* 1994 — *The Lion King*
* 1998 — *Mulan*
* 2002 — *Lilo & Stitch*
* 2010 — *How to Train Your Dragon*
* 2013 — *The Croods*
* 2020 — *The Croods: A New Age*

### Продюсер

* 2014 — *How to Train Your Dragon 2*

### Ҳунарпеша

Вай Стичро дар ҳама филмҳо ва намоишҳои телевизионие, ки ӯ зоҳир шудааст овоз додааст.

Эзоҳ
----

1. ↑  One on One Spotlight: Directors Chris Sanders and Dean DeBlois. *CTN animation eXpo*(пайванди дастнорас — *таърих*). 31 Декабри 2011 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 13 марти 2013.
2. ↑  Animation Writer-Directer Chris Sanders Co-Writes Mermaid Book 'Rescue Sirens', *Variety* (August 7, 2015).

Пайвандҳо
---------

**Lua error in Модул:External\_links at line 153: attempt to call field 'getWikidataRefHtml' (a nil value).**
**Владимир Владимирович Гарин** (25 январи соли 1987, Ленинград, ҶШФСР, ИҶШС — 24 июни 2003, ноҳияи Приозерск, Вилояти Ленинград, Русия) — ҳунарпешаи рус.

Зиндагинома
-----------

25 январи соли 1987 дар Ленинград таваллуд шудааст. Падару модараш каме пас аз таваллуди ӯ ҷудо шуданд. Володя ва хоҳари ӯ Наташа бо модарашон Татяна Виталевна Гарина, муаллими кафедраи фалсафаи таҳсил дар Донишгоҳи давлатии Ленинград ба номи Пушкин А.С. зиндагӣ мекарданд.

Дар мактаб ӯ аз ҳамсолонаш ақиб мемонд ва аксар вақт бемор буд.

Вай дар мактаби мусиқӣ, гурӯҳи карнай ва фортепиано таҳсил кардааст.

Фаъолият
--------

Вай аз синни ҳаштсолагӣ дар студияи бачагонаи Театри давлатии мусиқии бачагонаи Санкт-Петербург таҳти унвони "Зазеркалье" таҳсил кардааст, нақши Симро дар операи Бриттен «Ноев Ковчег», сароид, нақшҳои асосиро дар намоишномаҳои студиявӣ иҷро мекард (Мурғобии зишт дар истеҳсоли ҳамин ном аз рӯи афсонаи Андерсен, халабон дар Маленьком принце», падар дар операи И. Сеслюкевич «Подменыш», Мусо дар операи Изотовой «Исход»). Бо шарофати ин филм ба каталоги *Ленфилм* ворид шуд. Барои дубляжи силсилафилми аниматсионии *101 далматинец*, инчунин дубляжи филми «Хрусталёв, машину!» даъват карда шудааст. Вай яке аз нақшҳои асосиро дар филми "Бозгашт" бозидааст, ки соҳиби ҷоизаҳои зиёди синамоӣ шудааст.

Даргузашт
---------

Дар синни 17-солагӣ шаби 24 ба 25 июни соли 2003, 2 моҳ пеш аз нахустнамоиши ҷаҳонии филми "Бозгашт" вафот кард: ӯ дар кӯли Осиновск дар наздикии деҳаи Сосновои вилояти Ленинград ғарқ шуд. Дар қабристони Серафимовск дар Санкт-Петербург дафн шудааст.

Ҷоизаҳо
-------

* Ғолиб дар номзадии *Беҳтарин бозигар* (бо ҳамроҳии К. Лавроненко ва И. Добронравов) дар Ҷашнвораи байналмилалии Хихон (Испания) барои нақш дар филми *Бозгашт*.

Филмнома
--------

* 1998 — Улицы разбитых фонарей — қисм
* 2003 — Возвращение — *бародари бузургӣ Андрей*

### Овоздиҳӣ

* 1998 — Хрусталёв, машину!
* 1999 — 101 далматинец — *Роллии далматӣ*

Эзоҳ
----

1. ↑  Vozvrashchenie. *IMDb*. 25 марти 2018 санҷида шуд.

Пайвандҳо
---------

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Вебгоҳҳои мавзӯъӣ | 
* AllMovie
* AlloCiné
* Česko-Slovenská filmová databáze
* Danish Film Database
* Бонки Иттилоотии Интернетии Филмҳо
* Кинопоиск

 |
| 

| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ |
| --- |
| 
* BNE: XX1704663
* BNF: 146129823
* CONOR: 89572451
* GND: 1051750997
* ISNI: 0000 0001 1036 3858
* J9U: 987007337266105171
* LCCN: no2005028120
* NKC: xx0170213
* NLA: 42441665
* NTA: 270153500
* NUKAT: n2009042781
* SUDOC: 114352763
* VIAF: 5183014
* WorldCat VIAF: 5183014

 |

 |
**Олег Фезов** (тав. 23 майи 1963, Хоруғ, ВАКБ, ҶШС Тоҷикистон) — мусиқидон, овозхон ва оҳангсози тоҷик.

Зиндагинома
-----------

Олег Фезов 23 майи соли 1963 дар шаҳри Душанбе ба дунё омадааст. Аҷдоди Олег Фезов аз минтақаи Кӯҳистони Бадахшон буда, дар санъати мусиқии тоҷику афғон хидмат намудааст. Соли 1990 Омӯзишгоҳи бадеии шаҳри Душанберо бо ихтисоси рассоми ороишгар хатм кардааст.

Дар солҳои Ҷанги шаҳрвандии Тоҷикистон Олег Фезов ба Маскав муҳоҷират кард. Баъдтар ӯ аз он ҷо ба Олмон рафта, он ҷо қарор гирифт. Олег Фезов пас аз 22 сол зиндагӣ дар Олмон ба Тоҷикиситон баргашт ва 24 декабри соли 2019 шиносномаи тоҷикиро ба даст овард.

Ҳамсараш Лола Туйғуншоева, офарандаи нақши Нисо дар филми «Субҳи нахустини ҷавонӣ» мебошад.

Фаъолияти ҳирфаӣ
----------------

Олег Фезов аз охири солҳои 1980 қадамҳои нахустини худро ба саҳна гузошта, дар баробари ин, касби бастакорӣ ва танзимкориро пеша намуда, баъдтар сурудхонӣ мепардозад.

Хусусияти мафтункунандаи Шарқ ва асари соддалавҳонаи санъат ҳамҷоя бо кордонии инструменталӣ, истифодабарии ҳам асбобҳои мусиқии ба ҳама маълум ва ҳам асбобҳои мусиқии халқӣ (соз, ӯд ва ғайра) ин албомҳои Олег Фезовро намунаи «мусиқии ҷаҳонӣ» мекунанд.

Албомҳо
-------

Соли 1993 дар Олмон албоми ӯ бо номи «Лалайки Помир» (Oleg Fesov, Lalaiki Pamir, Blue Flame Records) мебарояд. Сурудҳои беҳтарини ин албом ба бисёр маҷмӯаҳои шинохати мусиқиҳои этникӣ дохил шуданд: Voice of Europe (ҳамчун намояндаи мусиқии ИДМ), Crossing Cultures ва дигарон. Соли 1995 Лалайки Помир аз тарафи ширкати Miramar/BMG дар ИМА аз нав мебарояд.

Соли 1997 ширкати Manas Records (Русия) дар Олмон албоми дуюми Олег Фезовро бо номи «Лакатум» (Oleg Fesov, Lakatum. MR 7003) мебарорад. Инчунин, албоми якум, Лалайки Помир (MR 7002) низ такроран бароварда мешавад. Лакатум дар муддати кӯтоҳ ба даҳҳаи дуюми руйхати World Music (дар ҳолати майи соли 1997) медарояд, ки ин ҳодисаи фавқуллода дар таърихи сабти овозии Тоҷикистон мебошад.

Ҷоизаҳо
-------

Беҳтарин рассом-ороишгари матбуоти даврии бачагонаи Осиёи Миёна ва Қазоқистон (1990). Дорандаи ҷоизаи фестивали Байналхалқии «Садои Осиё» (1991).

Эзоҳ
----

1. 1 2  22 сол пас: Олег Фезов аз шаҳрвандии Олмон даст кашид ва шиносномаи тоҷикӣ гирифт(тоҷ.). *sputnik-tj.com*. 25 Декабри 2019 санҷида шуд.
2. ↑  Олег Фезов:"Мардуми тоҷик бояд суоли "Ту аз куҷоӣ"-ро фаромуш кунад"(тоҷ.). *Радиои Озодӣ*. 4 июли 2019 санҷида шуд.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Вебгоҳҳои мавзӯъӣ | 
* Discogs
* MusicBrainz

 |
| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ | 
* VIAF: 79816494
* WorldCat VIAF: 79816494

 |
**Гурдофарид** (форсӣ: گردآفريد‎) — паҳлавони зани эронӣ ва аргбади Дижи Сапед, духтари Гаждаҳам дар «Шоҳнома»-и Фирдавсӣ.

Мувофиқи ривояти «Шоҳнома», Гурдофарид духтари Гаждаҳам аст, ки нигаҳбони Дижи Сапед (қалъае дар марзи Эрон ва Турон) буд. Ҳангоми ба ин диж расидани лашкари Турон бо сарварии Суҳроб писари Гаждаҳам — Ҳаҷир ба ҷанги Суҳроб баромад, вале асир афтод. Гурдофарид ҷомаи разм пӯшида, аз паси Ҳаҷир ба ҷанги Суҳроб рафт, вале ба муқобилати Суҳроб тоб наоварда, майдонро тарк кард. Суҳроб ҳангоми таъқиби Гурдофарид фаҳмид, ки бо духтар сарикор дорад. Гурдофарид бо рӯю мӯи зебо ва забони хуш Суҳробро мафтун кард ва бо фиребу найранг аз асорати ӯ раҳо ёфт.

Гурдофарид мувофиқи тасвири Фирдавсӣ бо андешаву гуфтор ва кирдор таҷассуми шуҷоату далерӣ, ватандӯстӣ, матонату зебоӣ ва вафодорӣ мебошад. Гурдофариди Фирдавсӣ яке аз образҳои дӯстдоштаи мардуми Шарқу Ғарб гаштааст. Дар эҷодиёти аксари адибон, шоирони гузашта ва имрӯза сухан аз мардонагиву матонат чун образи Гурдофарид тазаккур ёфтааст. Дар байни образи занон, ки адибони олам офаридаанд, Гурдофариди Фирдавсӣ дар мавқеи аввал аст. Мунаққиди рус Н. Гурдофарид Чернишевский бо «Шоҳнома»-и Фирдавсӣ шинос шуда, ба образи Гурдофарид баҳои баланд додааст ва ӯро аз образҳои офаридаи Шекспир (Дездемона, Ҷулетта) баландтар мегузорад: «Гурдофарид андоми зебо ва қавӣ дошта ва агар ҷавшан пӯшад, аз байни ҳамаи лашкари Турон дар ҷанги тан ба тан бо ӯ фақат Суҳроб тоб оварда метавонад; ҳарчанд дасти ӯ аз дасти Ҳаҷир камқувваттар аст, дили ӯ мустаҳкамтар, нигоҳаш бебоктар, ҳаракатҳояш чобуктар, зарбаҳояш нишонрастаранд. Вай аз занҳо аввалин ҳимоятгари Эрон аст. Ҳатто дар осори Шекспир аз симои ӯ латифтар нест. Дездемона ва ҳатто Ҷулетта дар зебоию нафосат аз ӯ поёнтаранд». (Н. Гурдофарид Чернышевский. Повести в повести. Полн. собр. соч. Т. XII. М. 1979, саҳ. 132).

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Гурдофарид / М. Диловаров, Н. Саркоров // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Абӯлаббоси Сарахсӣ** (*ибни Марвони Сарахсӣ*; 820 — 899) — мусиқишиноси форс-тоҷик.

Зиндагинома
-----------

Асосҳои илмҳои замонаашро дар зодгоҳаш аз падараш омӯхт. Абулаббос аз овони ҷавонӣ ба омӯхтани илмҳои риёзӣ, шеър ва мусиқӣ машғул шуда, заминаҳои амалӣ ва назариявии мусиқиро аз донандагони мусиқӣ (Алии Бармакӣ, Муҳаммади Мадинӣ) таълим гирифт. ӯ ба марказҳои фарҳангии хилофат – Бағдод, Димишқ, Басра сафар намуда, муддате дар фарҳангистони ҳунари Бағдод аз асосҳои назариявии мусиқӣ дарс дод. Муаллифи «Китоб-ул-ағонӣ» Абулфараҷи Исфафаҳонӣ ва дигарон аз ӯ илми мусиқӣ омӯхтаанд. Абулаббос охири умр ба Бухоро омада, дар мадрасаҳо аз илмҳои дақиқ ва дуниявӣ дарс медод. ӯ оид ба мусиқӣ рисолаҳои «Китоб-ул-мадхал-ил-илм-ал-мусиқӣ», «Китоб-ут-тараннум», «Китоб-ул-мусиқӣ ва-ш-шеър» тасниф кардааст. Ба гуфтаи Ибни Абуусайба («Уйюн-ул-анбаъ») Абулаббос дар рушди мусиқии назариявии Мовароуннаҳр, Хуросон, эҷоди асарҳои Форобӣ, Ибни Сино, Ибни Зайла ва дигарон таъсири назаррас доштааст.

Адабиёт
-------

* Баркашлӣ М. Мусиқии Форобӣ. – Теҳрон, 1350;
* Раҷабзода А. Мусиқӣ дар тамаддуни Сомониён. – Душанбе, 2000.
* Раҷабов А. Суннат ва навоварӣ дар тамаддуни мксиқии замони Рӯдакӣ, Д. 2008;
* Донишномаи Шашмақом, Д. 2009.

Сарчашма
--------

```
Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] / сармуҳаррир  А. Қурбонов. — Д. : СИЭМТ, 2011—2020.
```
**Давлати Мод (715-550 п.м.)** Дар асрҳои XV-X то мелод дар шимолу ғарби Эрон қабилаҳои ориёӣ зиндагӣ мекарданд. Ба ақидаи аксари олимон онҳо ба ин ҷо аз Осиёи Миёна омада буданд. Мувофиқи ахбори Ҳеродот яке аз пешвоёни мадайҳо Дейок (шакли эрониаш Даҳюк) қабилаҳои пароканда ва бо ҳам мухолифро муттаҳид карда, давлати Модро (Мидия) ташкил мекунад. Пойтахти он ш. Ҳангматана (Ҳамадон, шакли юнониаш Экбатана) буд. Ин ҳодиса тақрибан дар соли 715 то мелод рух додааст.
Мод дар қатори Бобул ва Миср ба яке аз давлатҳои тавонои замони худ табдил меёбад. Ба ҳайати он тамоми Эрон, дар шарқ Порт, Гиркания, Арейя ва Дрангиана, дар ғарб Мана, Урарту (Арманистон), Каппадокия, шимоли Байнаннаҳрайн ва як қисми Шом (Сирия) дохил мешуданд.

Охирин шоҳи Мод Астиаг (с.585-550) буд. Аз гуфтаҳои Ҳеродот бармеояд, ки ӯ шахси золим буда, ҳатто ба наздиконаш рањм намекардааст. Дар байни ӯ ва вазираш Гарпаг, ки хеши наздики ӯ буд, ихтилоф ба амал меояд ва ӯ барои танбеҳ додани вазир писари ӯро ба ќатл мерасонад. Дарбориёни аз сиёсати Астиаг норозӣ буда, дар атрофи рақиби бонуфузи ӯ Гарпаг муттаҳид мешаванд ва барои аз тахт сарнагун кардани ӯ фурсат мепоянд. Аз ин шоҳи Форс Куруши Кабир истифода бурда соли 550 Модро ишғол менамояд ва ба мавҷудияти ин давлат хотима мебахшад.

Ташкил шудани давлати Мод дар таърихи халқҳои ориёӣ марҳилаи муҳим буд. Эрониҳо дар Шарқи Наздик ва Миёна ба қувваи пешбари сиёсӣ табдил ёфтанд. Бори нахуст эрониёни ғарбӣ (мадайҳо ва форсҳо ва ғайра) бо қисми калони эрониёни шарқӣ (портҳо, гиркониҳо, арейягиҳо ва ғайра) дар ҳайати як давлат муттаҳид шуда, барои инкишофи тамаддуни ягонаи умумиэронӣ ва ташкил шудани империяи пуриқтидори Ҳахоманишиён заминаи боэътимод муҳайё сохтанд.

Эзоҳ
----

1. ↑  Ҳотамов Н.Б. Довуди Д. Муллоҷонов С. Исоматов М. Таърихи халқи тоҷик (Китоби дарсӣ). – Душанбе,2011, – с. 30-32.

Эзоҳ
----

Нигаред
-------

* Ориёи
* Ориёно
**Ромҳурмуз** (порсӣ:  رامهرمز ) — шаҳре дар устони Хӯзистони Эрон аст. Шумори аҳолии ин шаҳр дар саршумории соли 1996, 37,221 тан будааст ва дар соли 2006, 37,981 тан баровард мешавад.

Таърихи
-------

Таърихи воқиъӣи ин шаҳр дар давраи сосонӣ оғоз мешавад, ҳарчанд гӯрҳои еломӣ нез дар ин шаҳр пайдо шудааст. гӯри подшоҳи сосонӣ ки ин шаҳрро сохт, Ҳормиди яком, багуфтаи мардумони ин шаҳр ва таърихнигон дар ин шаҳр воқиъ шодаст.

бо фатҳи ором ороми хузистон бадасти мусалмонон дар садаи ҳатуми милодӣ, ромҳурмуз табдл ба ҷойгоҳи музокирои сатрапи сосони ки Ҳормозан ном дошт ва раҳбари артиши мусалмоно шол.. Багуфтаи ҷаҳонгардони муслмон, дар даврони исомин шаҳр китобхонаи ҳамчун китобхонаи Басра доштаст. Ҳамчунин дар ин шаҳ абрешам толид шуда ва ба сарзаминҳои дур фирисодамешодаст Пеш аз оғози рукуд ин шаҳр аз равнақи васиъӣ бархордор будаст. 

Дар авохири давраи сафавӣ ва оғози давраи қоҷорӣ, садоқати ин шаҳр миёони хузистон ва остони Форс дастбадаст мешодаст. дар садаҳои 18 ва 19 мардумони лур ва араб шоро ба сокин шудан дар ин шаҳр шоданд.

Сарчашмаҳо
----------

* Шумори аҳолии шаҳрҳои Эрон

  



| Шаҳрҳои устони Хӯзистон |
| --- |
| Ободон | Андемишк | Аҳвоз | Бандари Хумайни |  Боғи Малик | Биҳбаҳон | Дизфӯл | Масҷиди Сулаймон | Моҳшаҳр | Ромҳурмуз | Шодагон | Шӯш | Шӯштар | Лолӣ | Хуррамшаҳр | Ҳиндеҷон | Эза |


1. ↑  Chase F. Robinson, "The Conquest of Khūzistān," BSOAS 67/1, 2004, pp. 14-39.
2. ↑  Wilhelm Barthold, An Historical Geography of Iran, Princeton, N.J, 1984.
3. ↑   اصطخری, ابواسحاق ابراهیم، به اهتمام ایرج افشار (1368). مسالک و ممالک. تهران: علمی و فرهنگی.
4. ↑
**Рэп** (англ. *rap, rapping*) — ба тарзи муқаррарӣ мавзун хондани суруд, одатан зери бит хонда мешавад. Иҷрокунандаи рэпро **рэпер** (на репер), ё бештар вақт истилоҳи умумии «эм-си»*, (аз ингл. M. C. «Master of Ceremonies», вале дигар навъ ҳам маънидод кардан имконпазир аст)* ном мебаранд.

Вожаи «рэп»
-----------

Вожаи «рэп» баромадаш аз забони англисӣ «*rap»* — кӯбидан, зарба (киноя ба ритмнокии рэп). «*To rap»* низ маънои «сухан», «гап»-ро дорад.

Таърих
------

Кул Герка называют предтечей хип-хопа
The Sugarhill Gang мы обязаны прижившимся словом «рэп»
*Рэп* дар шакли муосир дар солҳои 1970-ум дар байни афроамрикоиҳои ноҳияи Бронкс пайдо шуд.

Фактҳои ҷолиб
-------------

Задолго до появления современного рэпа, песня в аналогичном стиле появилась в репертуаре известного итальянского певца и актёра Адриано Челентано. Ещё в начале 1970-х годов Адриано придумал и создал музыкальный номер под названием *«Prisencolinensinainciusol»*, в котором он исполнял речитативом фразы, написанные на вымышленном языке, по звучанию напоминавший смесь английского с итальянским. И только через десять лет этот новый музыкальный стиль перекочевал в США. Сам Челентано на концерте в СССР 1987 года заявлял, что этим номером он хотел сказать о некоммуникабельности некоторых людей.

Эзоҳ
----

1. ↑  «Рэпер» на Грамота.
2. ↑  Оксфордский словарь Английского языка. 20 сентябри 2016 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 25 октябри 2004.
3. ↑  *Альдо Витали.* «А сейчас говорит Адриано». *Журнал «Sorrisi»* (11 ноября 2004 года). 27 май 2012 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 18 июни 2012.
4. ↑  *Саша Фрере-Джонс.* Stop Making Sense. *Newyorker.com* (29 апреля 2008 г.). 27 май 2012 санҷида шуд.
5. ↑  Фрагмент выступления в Москве
Ин вожа дигар маъноҳо низ дорад, Офтобпараст (мазмунҳо)-ро бубинед.
Бӯқаламун
**Офтобпараст** ё **Бӯқаламун** - хамелеон (лот. Chamaeleontidae), яке аз оилаҳои хазандаҳо, ки 4 ҷинс ва тақрибан 90 намудаш дар минтақаи субтропикӣ ва тропикии Африқо ва Осиё паҳн шудааст. Дарозиаш 4-60 см. Бадани Бӯқаламун панҷақ, сараш тоскулоҳшакл, гарданаш кӯтоҳ, думаш камоншакл, забонаш дароз (то 30 см). Ранги пӯсти Бӯқаламун бо таъсири омилҳои берунӣ (ҳарорат, рӯшноӣ, намӣ) ва дохилӣ (гуруснагӣ, ташнагӣ, тарс ва ангезиш) дигар мешавад. Одатан дар дарахт зиндагонӣ мекунад. Бӯқаламун ҷонварӣ камҳаракат аст. Ҳашароту мавҷудоти бемӯҳраро бо забонаш дошта мехӯрад. Аксари Бӯқаламунҳо тухм мегузоранд.


|  |  |
| --- | --- |
| Панда Ҷонваршиносӣ | *Ин мақолаи нопурра аз фанни ҷонваршиносӣ мебошад.Шумо метавонед бо пурра кардани ин ба Википедия кумак кунед.* |
**Озга Борак** (тур. Özge Borak, тав. 14 феврали соли 1982; Истанбул, Туркия) — ҳунарпешаи синамо ва телевизиони турк.

Зиндагинома
-----------

Вай дар оилаи рассом ва сарбалетмейстери Театри давлатии опера ва балети Истанбул таваллуд шудааст, ки ба муҳаббати ҳунарпешаи оянда таъсир кардааст.

Аз хурдӣ, духтар орзу дошт ҳунарпеша шавад ва роҳи худро дар солҳои мактабхонӣ оғоз намуда, дар синни 8-солагӣ дар театри шаҳрӣ таҳсил кардааст. Барои азхуд кардани санъати ҳунарӣ вақти зиёд сарф шуд, ки ин дар навбати худ ба духта дар чунин синни ҷавонӣ гирифтани ҳама гуна мукофотҳо кумак кард.

Озга Борак ба Консерваторияи давлатии Истанбул, ба шуъбаи театр ва балет дохил шудааст. Бародари Озга Салим Борак сарвари раққосони театри ИДОБ ва шавҳари ӯ (баъдтар собиқ) Булент Шакрак балетмейстер аст.

Фаъолият
--------

Аввалин баромади ӯ дар оинаҳои телевизион соли 2003 ба вуқӯъ пайваст, ки Озга бори аввал дар саҳнаи издиҳом дар филми «Кatilmir» ширкат варзид.

Озга Борак ҷоиза барои "Беҳтарин бозигари жанри мусиқӣ ё мазҳака" барои нақш дар филми "Eyyvah Eyvah 2" -и коргардон Ҳоқон Алгул ба даст овардааст. Вай дар ҳама 3 қисми филм ҳамчун Муҷгон иштирок кардааст.

Солҳои охир вай дар силсилафилмҳои "Номи худро пурсед", "Номи ман Фаридун" ва "Арӯси истанбулӣ" нақш офаридааст.

Соли 2021 вай дар силсилафилми "Menajerimi Ara" нақши Ҷейдаро бозид.

Ҳаёти шахсӣ
-----------

Аз соли 2006 то 2010 бо ҳунарпеша Булент Шакрак оиладор буд.

Моҳи апрели соли 2012, ӯ бо ҳаҷвнигор Ато Дамирер издивоҷ кард. Баъдтар ин ҷуфт моҳи ноябри соли 2014 ҷудо шуданд.

Филмнома
--------

| Сол | Номгӯй | Нақш |
| --- | --- | --- |
| 2021– | *Menajerimi Ara* | Ҷейда |
| 2019 | *Kuaförüm Sensin* | Худаш |
| 2017–2018 | *İstanbullu Gelin* | Бегум Бакир |
| 2016 | *Dedemin Fişi* | Нургул |
| 2015 | *Bana Adını Sor* |  |
| 2014 |  *Eyyvah Eyvah 3*  | Муҷгон |
| 2013–2015 |  *Güldür Güldür Show*  | Назокат |
| 2013 | *Bir Yastıkta* | Аҳсен |
| 2011 | *Eyyvah Eyvah 2* | Муҷгон |
| 2010 | *Eyyvah Eyvah* | Муҷгон |
| 2009 | *Roja Reş* | Розерин (Телефилм) |
| 2009–2011 | *Küçük Kadınlar* | Эйлул |
| 2007–2009 | *Eşref Saati* | Райҳон |
| 2005–2007 | *Ihlamurlar Altında* | Элиф |
| 2005 | *Ömer Seyfettin Hikâyeleri* |  |
| 2005 | *Fon Sadristsyn Karısı ve Oğlu* | Эрхон Турсун |
| 2003–2004 | *Sultan Makamı* | Айдин Булут |
| 2003 | *Kara Gün* | Ҷем Акёлдаш |

Нигаред низ
-----------

Феҳристи ҳунарпешазанҳои Туркия

Эзоҳ
----

1. ↑
2. ↑  Onlar erdi muradına.... 29 марти 2021 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 9 ноябри 2014.
3. ↑  Ata Demirer ile Özge Borak neden boşandı?.

Пайвандҳо
---------

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Дар шабакаҳои иҷтимоъӣ | 
* Инстаграм

 |
| Вебгоҳҳои мавзӯъӣ | 
* AlloCiné
* Česko-Slovenská filmová databáze
* Бонки Иттилоотии Интернетии Филмҳо
* Кинопоиск

 |
**Гӯкча Баҳодур** (тур. Gökçe Bahadır, тав. 9 ноябри 1981; Истанбул, Туркия) — ҳунарпешаи театр, синамо ва телевизиони турк.

Фаъолият
--------

Роҳи фаъолияти ҳунарпеша аз Академияи Истанбул оғоз ёфтааст. Ӯ факултаи "радио ва телевизион" -ро барои худ интихоб карда, дар курсҳои актёрӣ низ ҳузур доштааст. Ӯ дар радиои "Fenerbahe FM" ба кор даромадааст. Касби ровии телевизион барои ҳунарпешаи ҷавон фавран пас аз хатми он дар соли 2000 оғоз ёфт. Телевизион зуд ӯро пайхас намуда ба Гӯкча пешниҳод дар нақшҳои гуногун шурӯъ шуд.

Ва аллакай соли 2001 Гӯкча дар назди тамошобинони мазҳакаи "Ҳаёти ширин" ҳунарнамоӣ кард ва баъдтар дар силсилафилми "Хазон" нақши Лайло Текинро ба даст овард. Ҳунарпеша дар симои қаҳрамон чунин хусусият ба даст овард: осебпазир ва ҳассос, аз ин рӯ худи ӯ эътироф кард, ки нақшро аъло бозӣ кардааст.

Аммо ӯ тавонист дар ҳамон сол истеъдоди худро дар филми "Мардуми бобои ман" пурра боз кунад. Маҳз пас аз намоиш вай дили бисёр тамошобинони телевизионро ба даст овард.

Ҳаёти шахсӣ
-----------

Вай муддате бо Алӣ Сунал издивоҷ карда буд. Зану шавҳар рӯзи 23 феврали соли 2012 ҷудо шуданд.

Гӯкча рондани мошинро дӯст медорад. Ҳамин ки вай 18-сола шуд, фавран шаҳодатномаи ронандагӣ гирифт.

Филмнома
--------

|
|  |
| Филм |
| Сол | Номгӯй | Нақш | Шарҳ |
| 2009 | *Alvin ve Sincaplar 2* | Бриттанӣ |  |
| 2011 | *Dedemin İnsanları* | Нурдон |  |
| 2012 | *Çember* |  | Филми кӯтоҳ |
| 2015 | *Bana Masal Anlatma* | Наримон |  |
| 2016 | *Aşk Uykusu* | Ёнҷа |  |
| 2020 | *Kendi Yolumda* | Зайнаб |  |
| Силсилафилм |
| Сол | Номгӯй | Нақш | Шарҳ |
| 2001 | *Tatlı Hayat* | Фулден |  |
| 2002 | *Beşik Kertmesi* |  |  |
| 2003 | *Mühürlü Güller* | Окшан |  |
| 2003–2005 | *Hayat Bilgisi* | Торпу Йелиз |  |
| 2004 | *Yol Palas Cinayeti* |  | Филм |
| 2005 | *Yine de Aşığım* |  |  |
| 2006–2010 | *Хазон* | Лайло Текин |  |
| 2009 | *Hırçın Kız Kadife* | Кадифа | Филм |
| 2011 | *Sensiz Olmaz* | Бегум |  |
| 2012 | *5'er Beşer* | Азиза |  |
| 2012–2013 | *Kayıp Şehir* | Ойсел |  |
| 2013–2015 | *Aramızda Kalsın* | Ёдгор |  |
| 2015–2016 | *Hatırla Gönül* | Гунул Челик |  |
| 2017 | *Adı Efsane* | Муаллима Баҳор |  |
| 2017–2018 | *Ufak Tefek Cinayetler* | Оя Токсоз |  |
| 2020 | *Menajerimi Ara* | Худаш |  |
| Театр |
| Сол | Номгӯй | Нақш | Шарҳ |
| 2014–2015 | *Kuru Sıkı* |  |  |
| 2019 | *İzmir'in Kızları* |  |  |
| Тиҷорӣ |
| Сол | Номгӯй | Нақш | Шарҳ |
| 2010 | "Penti" | Гӯкча |  |
| 2010 | "Zeytin" |  |  |
| 2017 | "Gliss" | Худаш |  |
|

Дискография
-----------

Албумҳои студиёвӣ
* *Aykut Gürel Presents: Gökçe Bahadır* (2018)

Нигаред низ
-----------

Феҳристи ҳунарпешазанҳои Туркия

Эзоҳ
----

1. ↑  Ali Sunal'dan ayrılık açıklaması(тур.). *Haber7*. 24 Şubat 2012 санҷида шуд.

Иқтибосҳо
---------

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Дар шабакаҳои иҷтимоъӣ | 
* Инстаграм

 |
| Вебгоҳҳои мавзӯъӣ | 
* AlloCiné
* Česko-Slovenská filmová databáze
* Бонки Иттилоотии Интернетии Филмҳо
* Кинопоиск
* MusicBrainz

 |
| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ | 
* ISNI: 0000 0004 5779 0314
* VIAF: 66144928658254440094
* WorldCat VIAF: 66144928658254440094

 |

Гӯкча Баҳодур(англ.) дар вебгоҳи Internet Movie Database
**Шамсуддин Муҳаммад ибни Аҳмад ал-Мақдисӣ** ё **Муқаддасӣ** (ар. شمس الدين المقدسي‎;
946/947, Байтулмуқаддас — баъди соли 1000) — ҷуғрофиёдон, тоҷир ва сайёҳӣ қарни даҳуми мелодӣ. Ӯ барои навиштани китобаш аз соҳили Ҳинд то Андалус дар Испониё мусофират кард ва бештар навиштаҳояш бар пояи мушоҳидоти худи ӯ аст. Вай амиқан дар ҳама фаъолитҳои иқтисодӣ, динӣ ва бозаргонии мардумони ҳар ноҳия таҳқиқ мекард ва дар ибтидои китоби худ низ тавзеҳ додааст, ки китобаш танҳо ба шарҳи кӯҳҳо ва биёбонҳову рӯдҳо ва дарёҳои мамолики исломӣ напардохтааст.

Зиндагинома
-----------

Муҳаммад ибни Аҳмад Шамсуддин ал-Мақдисӣ дар Байтулмуқаддас зода шуд. Ӯ пас аз поён мусофиратҳояш ва дар чиҳилсолагӣ китоби "Аҳсанултақосим фӣ маърифату-л-ақолим"-ро навишт, ки дар навъи худ комилтарин ва ҷомеътарин китоб мебошад. Мақдисӣ дар аввали китоби худ бо диди интиқоди аз илми ҷуғрофиё дар назди аъроб то рӯзгори худаш суҳбат кардааст ва аз сахтиҳое, ки дар роҳи навиштани ин китоб кашида, сухан гуфтааст. Мақдисӣ барои ҷамъоварии иттилоот дар ҳар ноҳияе ба матни ҷомеаи онҷо нуфуз мекард, ба ин тартиб, ки бо қозии он нишаст ва бархост мекарда ва дар ҳар шаҳре ба бозаргони мепрдохта ва бо анвоъи одамҳо дар онҷо муошират менамудааст. Дар маҷолиси достонсароёни минтақа ҳузур меёфт ва ҳатто ба истихдоми волиён ва маликон онҷо низ дармеомад. Ҳамчунин, фосилаи ҳар шаҳр бо шаҳри дигарро ба даст меовард ва дар қавму нажод ва забону мазҳаби мардум ҳар минтақа таҳқиқ менамуд. Вай дар ҳама фаъолитҳои иқтисодӣ, динӣ ва бозаргонии мардумони ҳар ноҳия таҳқиқ мекард ва дар ибтидои китоби худ низ тавзеҳ додааст, ки китобаш танҳо ба шарҳ кӯҳҳо ва биёбонҳо ва рӯдҳо ва дарёҳои мамолики исломӣ напардохтааст.

Эзоҳ
----

1. ↑  *موافقت نامه بین وزارت معارف دولت پادشاهی افغانستان و مؤسسه انتشارات فرانکلن /*. University of Arizona Libraries. 1964.

Адабиёт
-------

* Мукаддаси // Советская историческая энциклопедия : в 16 т. / под ред. Е. М. Жукова. — М. : Советская энциклопедия, 1966. — Т. 9 : Мальта — Нахимов. — 1000 стб.
* *Сериков И. И.* Приложение. Ал-Мукаддаси // Восточное историческое источниковедение и вспомогательные исторические дисциплины. — М.: Наука, 1994. — Вып. 2.
	+ «فرهنگ مکتشفین و جغرافی نویسان جهان». نیک بین، نصرالله. انتشارات نبوی، چاپ وزیری، ۱۳۷۵.
**Filmfare Awards** - ҷоизаи баланди солонаи синамои Ҳиндустон барои филмҳои ҳиндӣ. Filmfare аз ҷиҳати маъно ба Оскари Амрико монанд аст.

Таърих
------

Аввалин ҷоизаи Filmfare соли 1954 тақдим шуда аст. Номи аслии ҷоиза "Клэр" буд, ки бо номи рӯзноманигор ва мунаққиди The Times of India Клэр Мендон гузошта шудааст. Аз хонандагони маҷаллаи Filmfare хоҳиш карда шуд, ки барои актёрони дӯстдоштаи худ овоз диҳанд. Дар овоздихй зиёда аз 20 хазор нафар одамон аз тамоми Хиндустон иштирок карданд. Маросими супурдани мукофот 21 марти соли 1954 дар кинотеатри Бомбей барпо гардид. Ҷоизаҳо аз рӯи панҷ бахш: Беҳтарин филм, беҳтарин коргардон, беҳтарин бозигари мард, беҳтарин нақши зан, беҳтарин мусиқӣ баргузор шуданд. Мино Кумарӣ барои иҷрои худ дар "Байҷу Бавра" ҷоизаи беҳтарин актрисаро ба даст овард, дар ҳоле ки оҳангсоз Наушад низ барои "Байҷу Бавра" беҳтарин мусиқӣ шуд.

Ҷоизаи аслии барнрма муҷассамаест, ки дар он зане, ки ҳангоми рақс даст боло кардааст, "Бонуи сиёҳ" (ё "Бонуи сиёҳпӯш") ном дорад. Ин муҷассама дар ибтидо аз ҷониби Фансар таҳти роҳбарии директори артиши "The Times of India" Уолтер Лангҳамер тарҳрезӣ шудааст. Ҳайкал биринҷӣ буда, қадаш 46,5 см ва вазни он тақрибан панҷ килоро ташкил медиҳад. Дар таҷлили 25-умин солгарди таъсиси ҷоиза муҷассама бо нуқра ва ба ифтихори 50-солагии тиллоӣ сохта шудааст.

Мукофотҳо
---------

То соли 2014, ҷоиза дар 31 категория дода мешавад.

Нигаред низ
-----------

* Болливуд

Эзоҳ
----



|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Filmfare Awards дар Викианбор |
**Иштувегу**, **Остиёг**, **Астиаг** (асри VII то м. Ҳагматона[d] — асри VI то м. Parthia Satrapy[d]) — чаҳорумин ва охирин подшоҳи Мод (585—550 то м.), писари Ҳувахшатра ва падари Мондонои Модӣ.

Ҳукумат
-------

Дар ибтидои ҳукмронии Иштувегу давлати Мод орому осуда буд, вале тадриҷан бар асари он ки шоҳ ба шикор ва ишрат дилбастагии афзун дошта, бештари вақти худ ва дарбориёнашро сарфи хушгузарониҳо мекард, норозигии мардум ба вуҷуд омад. Ҳамчунин мухолифати ӯ бо ашрофи Мод низ тақвият гирифт. Аз нохушнудии мардуми Мод нисбат ба подшоҳашон Иштувегу истифода намуда, ҳокими Порс — Куруши Кабир — бобои модарии Иштувегу ба сарзамини Мод лашкар кашид. Муҳориба се сол тӯл кашид; дар ин байн Иштувегу чанд маротиба бар лашкари Куруш дастболо ҳам шуд, вале оқибат бар асари хиёнати лашкариёнаш сипоҳи Иштувегу шикаст хӯрд. Охирин муҳорибаи шадид байни порс ҳо ва модҳо дар даромадгоҳи давлати Мод — шаҳри Ҳагматона (Ҳамадони имрӯза) соли 550 то мелод рух дод, ки дар он сипоҳиёни Иштувегу ба ҳалокат расида, худи ӯ асир афтод. Давлати таназзулёфтаи Модҳо барҳам хӯрд ва сулолаи Ҳахоманишиён пойдор гардид. Дар бораи тақдири мин баъдаи Иштувегу маъхазҳои таърихӣ хилофи назар доранд; гурӯҳе бар онанд (Ҳеродот), ки Иштувегу дар зиндони порсҳо фавтида ва бархе (Ктесий) бар он ақидаанд, ки Иштувегуро Куруши Кабир ҳокими Порт ва иддае даъво доранд, ки ҳукмрони Гургон таъйин карда будааст.

Эзоҳ
----

1. ↑  Астиаг // Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Библейская
* Большая датская
* Большая каталанская
* Большая норвежская
* Большая российская (старая версия)
* Брокгауза и Ефрона
* Иронико
* Малый Брокгауза и Ефрона
* Реальный словарь классических древностей
* Хорватская
* Britannica (11-th)
* Britannica (онлайн)
* Infernal (6e éd.)
* Pauly-Wissowa

 |
| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ | 
* GND: 1224190149
* VIAF: 1293160978144917940009
* WorldCat VIAF: 1293160978144917940009

 |
**Умари Шерхон** — рӯзноманигор, нависанда, узви Иттифоқи журналистони Тоҷикистон (1992), узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон(2002), узви Ассотсиатсияи публитсистони Тоҷикистон (2007)

Зиндагинома
-----------

**Умари Шерхон** 5 июни соли 1957 дар деҳаи Кавраки ноҳияи Данғара ба ҷаҳон омадааст. Баъди итмоми мактаб-интернати №1 (1973) ва мактаби миёнаи №4 ба номи Абдураҳмони Ҷомӣ (1975) бахши журналистикаи факултаи филологияи тоҷики Донишоҳи давлатии Тоҷикистонро (1986) хатм кардааст. Аввалан, ёздаҳ сол дар Иттиҳодияи истеҳсолии матоъҳои пахтагини Душанбе (1979-1989), сипас дар Кумитаи назорати халқии Тоҷикистон (1989-1991), ҳафтавори «Наврӯзи Ватан», (1991-1992) ва рӯзномаи «Нидои ранҷбар» (1992-1995) фаъолият бурдааст. Солҳои 1995-1997 корманди масъули котиботи Сардори давлат, аз моҳи майи соли 1997 муовини директори Маҷмааи табъу нашри «Шарқи Озод»-и Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аст.
Адиби публитсист аст. Нигоштаҳояш аз ибтидои солҳои 70-уми асри гузашта дар расо-
наҳои даврӣ ба табъ мерасанд. Раиси комиссияи Ҷоизаи Иттифоқи журналистони Тоҷикистон ба номи Абулқосим Лоҳутӣ (2006-2011, аз соли 2012 раиси Ассотсиатсияи публитсистони Тоҷикистон (2012), Раиси озмуни «Роҳи бехатар» (2011), узви ҳакамоти озмуни ноширони ватанӣ дар Намоишгоҳи 2-вуми байналмилалии китоби Душанбе (майи 2012) будааст.Узви Иттифоқи журналистони Тоҷикистон (1992), Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (2002) ва Ассотсиатсияи публитсистони Тоҷикистон (2007) мебошад.

Эҷодиёт
-------

Офаридаҳояш дар авроқи кутуби «Кохи ҳунар» (1997), «Гурд» (1998), «Омад» (1999), ««Таҳамтан» (ҳамроҳи Ҷ.Аҷиб, 2001), «Асил» (2002), «Данғара» (2002, 2005), «Давлатманд» (2005), «Тораҳои хаёл» (2007), «Валӣ» (2007), «Сипос» (2010), «Мурод» (2012), «Ваҳдатовар» (ҳамроҳи Н. Абдулваҳҳоб, 2014) чоп шудаанд.

Ҷоизаҳо
-------

* Ордени «Дӯстӣ» (2000);
* Нишони фахрии «Аълочии матбуоти Тоҷикистон» (2002);
* Нишони фахрии «Аълочии фарҳанги Тоҷикистон» (2007);
* Ҷоизаи Ассотсиатсияи публитсистони Тоҷикистон (2008)
* Ифтихорномаи Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2011),
* Медали «100-солагии матбуоти Тоҷикистон» (2012);
* Медали «75-солагии Бозрасии давлатии автомобилии Тоҷикистон» (2013).
* Баранда ва ғолиби озмуни «65-солагии Ғалаба дар Ҷанги Бузурги Ватанӣ» (2010

Сарчашма
--------

1. ↑  Адибони Тоҷикистон (маълумотномаи мухтасари шарҳиҳолӣ)./Таҳия ва танзими Асрори Сомонӣ ва Маҷид Салим. – Душанбе, «Адиб», 2014, – с.298 - 299 ISBN 978-99947-2-379-9
Арақ
**Арақ** — моеъи берангест, ки ғадуди арақи баъзе ширмакҳо ва одам ихроҷ мекунад.

Ғадудҳои арақ дар рӯй, кафи дасту по ва зери бағал ҷой гирифтаанд. арақи одам аз 98 — 99 % об, тақр. 0,1 % карбамид, кислотаи пешоб, креатинин, серин, чарб, кислотаҳои чарб, холестерин, намакҳои металлҳои ишқорӣ — хлоридҳо (аз ҳама зиёд NaCl — қариб 0,3 %), фосфатҳо, сулфатҳо ва оксикислотаҳои ароматӣ иборат аст. Ба ихроҷи арақ ҳамеша тарашшуҳоти ғадуди равған низ ҳамроҳ мешавад. Таркиби арақ аз вазъи организм, суръати ихроҷ ва миқдори моддаҳои гуногун дар хун вобастагӣ дорад. Реаксияи муҳити арақ турш (pH 3,8 — 6,2) ё ишқорӣ (ҳангоми таҷзияи карбамид ва ҷудо шудани аммиак) мебошад. Организми одам дар як шаборӯз аз 0,5 то 10 л, гоҳо бештар аз он (дар вақти кори бошиддати мушакҳо, баланд будани ҳарор. муҳити беруна, вобаста ба миқдори оби нӯшида) арақ ҷудо мекунад. Ҳангоми ноҷӯриҳои организм дар таркиби арақ глюкоза (диабети қанд), пигментҳои талха, систин (систинурия), баъзан эритроситҳо ба мушоҳида мерасанд. арақ метавонад бӯйи нохуш дошта бошад (мас. арақи пой), ки сабаби он мавҷудияти кислотаҳои зудбухори равған аст. Кислотаҳои мазкур дар натиҷаи таҷзияи бактериявии арақ ҳосил мешаванд. Ҳангоми фаъолияти сахти мушакҳо, хусусан мусобиқаҳои варзишӣ, дар таркиби арақ миқдори кислотаи шир (то 500 мг%) ва моддаҳои нитрогендор (дар як шаборӯз то 1 г нитроген) меафзояд.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Арақ // А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Вебгоҳҳои мавзӯъӣ | 
* FMA

 |
| Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Большая датская
* Большая российская (старая версия)
* Большая российская (научно-образовательный портал)
* Малый Брокгауза и Ефрона
* Britannica (онлайн)
* Гранат

 |
| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ | 
* BNF: 12303535q
* J9U: 987007538620605171
* LCCN: sh85100174
* NDL: 00560379

 |
**Мақомдон** 1. Навозанда, сароянда, оҳангсоз-таронасаро, ки мақомҳоро хуб донад, анъанаҳои иҷроӣ, сабк, равияҳои гуногуни эҷодии мактаб, ҳавзаҳои иҷроиро эҳсос менамояд ва иҷро мекунад.

2. Шахси огоҳ, таҳқиқгар, донандаи назария ва амалияи мақомҳо ва дар ин замина таълифоти таҳлилӣ нигоштааст:

Чӣ раҳ мезанад ин мутриби мақомшинос,
Ки дар миёни ғазал, қавли ошно овард.
(Ҳофиз)

Адабиёт
-------

* Фарҳанги Ананд Роҷ. – Лакҳнав, 1894;
* Баҳори Аҷам. – Деҳлӣ, 1294;
* Фарҳанги форсӣ. – Теҳрон, 1961;
* Фарҳанги Амид. – Теҳрон, 1966;
* Фарҳанги Рашидӣ. – Теҳрон, 1958;
* Номномаи мусиқии Эронзамин. – Теҳрон, 1376;
* Фарҳанги Деҳхудо. – Теҳрон, 1377.

Нигаред низ
-----------

* Шашмақом
* Мақомнавоз

Эзоҳ
----

1. ↑  Донишномаи Шашмақом./Зери таҳрири Олимов К. Абдувалиев А. Азизӣ Ф. Раҷабов А. Ҳакимов Н. – Душанбе, 2009. - с. 135 ISBN 978-99947-49-13-3
**Саттор Дилдорович Қувватов** (тав. 1.06.1968, д. Чихох, н. Ванҷ) — омӯзгор, сурдопедагог, равоншинос.

Зиндагинома
-----------

Саттор Қувватов баъд аз хатми мактаб то соли 2009 ба ҳайси омӯзгор дар муассисаҳои маорифи ноҳиям Ванҷ кор кардааст. Ӯ солҳои 2003-2008 донишҷӯи факултети педагогикаи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ. Соли 2009 баъд аз кушода шудани ихтисоси сурдопедагоика дар назди факултети педагогикаи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ ӯ ба ҳайси омӯзгори фанни сурдопедагогика ва алифбои дактилӣ ба кафедраи тарбияи томактабӣ даъват мешавад. Соли 2017 иҷрокунандаи вазифаи мудири кафедраи назария ва методикаи таълими томактабии факултети психология, таҳсилоти томактабӣ ва аз 2017 инҷониб муаллими калони кафедраи педагогикаи махсус ва таҳсилоти фарогири факултети психология ва таҳсилоти фарогир.

Саттор Қувватов узви гурӯҳи кории Созмони байналмилалии ношунавоён оиди таҳияи имову ишораҳои миллӣ, аъзои гурӯҳи кории таҳсилоти инклюзивии кӯдакони имконияташон маҳдуд дар Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад. Баҳри ҳадафҳои муайян солҳои 2009-2012 дар курси тарҷумони имову ишора дар ш. Москва таҳсил намуда, баъдан такмили ихтисосро дар Донишгҳои дефекталогия ва маркази имову ишора ва таълими кӯдакони ношунаво дар ш. Москва гузаштааст. Иштирокчии чандин мизи муддавар ва семинар- машваратҳо, аз Қабили семинари омӯзиши оид ба ишораҳои миллӣ ш. Москва (2013), мизи мудаввар дар мавзуи таълими кӯдакони ношунаво дар мактабҳои ҳамагонии ш. Кобул (соли 2013), семинари омӯзиши оид ба таълими фарогири давлати Литва (соли 2011), мизи мудаввар дар мавзуи имову ишора дар таълими кӯдакони ношунавоёни ш. Москва (2010), Конфронси байналмилалӣ дар мавзуи хуқуқҳои забоншиносии ношунавоён ш. Москва (2007), мизи мудаввар дар мавзуи "Бартараф кардани монеаҳои забоншиносӣ дар таълими кӯдакони ношунаво (2014) мебошад.

Фаъолияти илмӣ
--------------

Нақши забони ишораро дар таълим, тарбия ва инкишофи кӯдакони ношунаво ва дигар масъалаҳои педагогикаи махсус аз тарафи ӯ таҳҚиҚ шуда истодаанд. Муаллифи 5 китоби дарси барои кӯдакони ношунаво, 5 китоби дарсӣ барои мактабҳои олӣ, зиёда 30 мақолаи илмӣ мебошад. Хизматҳояш бо ифтихорномаҳо ва нишони сарисинагии «Аълочии маорифи Тоҷикистон» (2005) қадр карда шудааст.

Осор
----

Луғати ишоравии забони тоҷикӣ. Д. 2008; Алифбо барои синфи тайёрӣ. Д. 2010; Талаффуз барои синфи 1-2. Д. 2010; Инкишофи нутқ барои синфи 2. Д. 2011; Хониш барои синфи 3. Д. 2013; Олегофренопедагогика барои мактабҳои олӣ. Д. 2013; Имову ишора. Д. 2015; Олегофренопедагогикаи умумӣ ва томактабӣ. Д. 2017; Асосҳои дефектология. Д. 2017; Роҳҳои такмили корҳои ислоҳнамоӣ бо кӯдакони ноқисии нутқ дошта дар раванди таълим. Д. 2016; Нақши забони имову ишора дар таълиму тарбия ва инкишофи кӯдакони ношунаво. Д. 2017; Эҳсоси дарди лолои ҳар кас наметавонад. Д. 2018; Таърихи ба таълиму тарбия фаро гирифтани кӯдакони ношунаво. Д. 2019; Ношунавоён ва роҳҳои таълимоти онҳо. Д. 2019; Мазмун ва мавқеи забон дар таълими мактаббачагони ношунаво. Д. 2021

Пайвандҳо
---------

Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ

Эзоҳ
----
**Абдуллоҳ Муҳсин Аква** ( ар. عبد الله محسن الأكوع‎; таваллуд 18 апрели 1961)  — сиёсатмадори яманӣ аст, ки аз 24 сентябри 2014  то 9 ноябри соли 2014 иҷрокунандаи вазифаи сарвазири Яман буд

Зиндагинома
-----------

Соли 1961 дар Санъо ба дунё омада, мактаби миёнаро хатм кард ва баъдтар дар соли 1978 барои гирифтани дараҷаи бакалавр дар соҳаи илмҳои компютерӣ дар Фаронса таҳсил кард. Дар соли 1994, ӯ яке аз муассисони Ҳизби сиёсии Ислоҳ аст ва ҳамон сол дар Вазорати барқ ва об кор кардааст. Аз соли 2001 то 2010 муовини раиси Кумитаи олии интихобот ва раъйпурсӣ буд.  

Оиладор ва соҳиби 3 духтар аст.

Эзоҳ
----

1. ↑  السيرة الذاتية لنائب رئيس الوزراء وزير الكهرباء المهندس / عبدالله محسن الأكوع (Arabic) (11 June 2014).
2. ↑  الأكوع خلفا لبا سندوة في رئاسة مجلس الوزراء لهذا اليوم. *شبوة برس*. 4 Декабри 2017 санҷида шуд.
3. ↑  Yemen Acting Prime Minister Mohsen Al-Akwa Signs the 1991 Energy Charter. 4 Декабри 2017 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 26 августи 2016.
4. ↑  عبدالله محسن عبدالله محسن الأكوع. (Arabic). 13 августи 2022 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 12 августи 2016.
5. ↑  نبذة عن وزير الكهرباء اليمني "الاكوع" (Arabic) (12 June 2014). 13 августи 2022 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 30 марти 2022.
**Георгий Заурович Гахария** (гурҷӣ: გიორგი ზაურის ძე გახარია; тав. 19 март 1975 (1975-03-19) , Тбилиси, РСС Гурҷистон, Иттиҳоди Шӯравӣ) — арбоби давлатӣ ва сиёсии гурҷистонӣ. Дар гузашта —Сарвазири Гурҷистон аз 9 сентябри соли 2019 то 18 феврали соли 2021 , вазири корҳои дохилӣ ва муовини сарвазири Гурҷистон (2017-2019), вазири иқтисод ва рушди устувори Гурҷистон (2016-2017).

Тарҷумаи ҳол
------------

### Таълим

Георгий Гахария факултаи таърихи Донишгоҳи давлатии Тбилисиро хатм кардааст. Солҳои 1994—2000 дар Донишгоҳи давлатии Маскав ба номи Ломоносов (факултаи сиёсатшиносӣ, магистри илмҳои сиёсӣ) таҳсил кардааст. Дар солҳои 2002—2004, ӯ дар Мактаби олии тоҷирии Донишгоҳи давлатии Маскав ба номи Ломоносов таҳсил кардааст.

### Кор дар ҳукумати Гурҷистон

 Георгий Гахария ва Илҳом Алиев
Пас аз кор дар тиҷорати хусусӣ (SFK Group — директори генералӣ; Lufthansa Service Holding AG — директори рушди тиҷорат дар Аврупои Шарқӣ, ИДМ ва Русия), моҳи марти соли 2013 Омбудсмени тиҷоратии Гурҷистон таъин шуд. Аз моҳи декабри соли 2014, ӯ вазифаи котиби Шӯрои иқтисодии ҳукумати Гурҷистонро муттаҳид кард. Георгий Квирикашвили, вақте, моҳи ноябри соли 2016 сарвазир шуд, Георгий Гахарияро вориси худ ба ҳайси вазири иқтисод таъин кард. 13 ноябри 2017 Гахария вазири корҳои дохилии Гурҷистон таъин шуд. Вай вазифаи муовини сарвазири Гурҷистонро ишғол кард.

3 сентябри соли 2019, пас аз истеъфои Мамука Бахтадзе, вай ҳамчун номзад ба вазифаи сарвазири Гурҷистон пешбарӣ карда шуд . Рӯзи душанбеи 9 сентябр ӯ ба ҳайси сарвари ҳукумат ба кор шурӯъ кард .

Эзоҳ
----

1. 1 2  Президент Грузии подписала указ о назначении Гахарии премьером — Новости — Мир — Коммерсантъ
2. ↑  Георгий Гахария ушел в отставку
3. ↑  Кандидатом на пост премьера Грузии стал глава МВД Гахария — Новости — Мир — Коммерсантъ

Пайвандҳо
---------

* Вазорати корҳои дохилии Гурҷистон Бойгонӣ шудааст 1 апрели 2022  сол.(Georgian) )
* Георгий Гахария Бойгонӣ шудааст 20 сентябри 2020  сол. - Сомонаи парлумони Гурҷистон