**Троллейбуси Душанбе** — системаи троллейбус дар пойтахти Тоҷикистон, дар шаҳри Душанбе мебошад. Система аз ҷониби корхонаи воҳиди мусофиркашонии Душанбенақлиётхадамотрасон хидмат мерасонад. Роҳкиро дар троллейбусҳои шаҳри Душанбе тариқи нақд 2,5 сомонӣ ва тариқи ғайринақдӣ, бо корти нақлиёти 1,8 сомонӣ муқаррар шудааст.

Таърих
------

Рушди нақлиёти электрикӣ дар Душанбе дар миёнаи солҳои 1950 оғоз ёфт, вақте ки тибқи қарори № 106 кумитаи иҷроияи шаҳри Сталинобод аз 6 апрели соли 1955 дар ин шаҳр назорати троллейбус ташкил карда шуд. Ва аллакай 1 майи соли 1955 аввалин троллейбусҳо бо кӯчаи асосии шаҳр баромаданд.

Хатти № 2 соли 1957 ва №3 соли 1958 кушода шуд. Бо мавриди истифода қарор гирифтани парки 2-юми троллейбус дар соли 1967, дарозии шабакаи тамос то 49 км афзоиш ёфт, шумораи хатсайрҳо ба 9 ва шумораи мошинҳо дар хатсайрҳо зиёд шуд, то 65 адад ва шумораи коргарон ба 700 нафар расид.

Бо пошхӯрии ИҶШС ва қатъ шудани интиқоли маҳсулоти нафт, ки солҳои 1990-ум ба таври даврӣ сурат мегирифтанд , нақлиёти шаҳрӣ дар Душанбе ба мушкилоти ҷиддӣ дучор мешуд. Ҳамин тариқ, анбори автобус тамоман вуҷуд надошт ва аз ин рӯ, пеш аз пайдо шудани таксиҳои доимӣ дар кӯчаҳои Душанбе, бори асосии интиқоли мусофирон ба троллейбус рост меомад. Дар давраи нарасидани захираи ҳаракат, ҳама воситаҳои мавҷудаи электрикӣ, аз ҷумла троллейбусҳои КТГ-1, ки аз ҷониби Заводи барқии Киев истеҳсол шудаанд, ҷалб карда шуда буданд.

Шумораи троллейбусҳо дар охири солҳои 1980 — ум ба 250 адад модели ЗИУ-682 расид ва аллакай дар охири солҳои 90 — ум - 45-50 автомобил буд ва шабакаи масир низ коҳиш ёфт.

Дар тӯли солҳои истиқлол Тоҷикистон 27 адад троллейбусҳо гирифт, ки муҳлати муқаррарии амортизатсияи 10 троллейбус вуҷуд дошт. Кӯшишҳои нигоҳ доштани мавҷи мавҷуда дар миёнаи солҳои 90-ум маҷбур шуданд, ки як қатор троллейбусҳо барои таъмир ба Қазоқистон ба заводи таъмири трамвай ва троллейбус Алма-Ато фиристанд, аммо аз сабаби норасоии маблағ онҳо таъмир карда нашуданд ва барои бозгардондани мошинҳо пул надоштанд.

Троллейбуси тамғаи *Trolza ZiU-682-016* дар хатсайри № 4 *Фурӯдгоҳ - маркази техникӣ*
9 сентябри соли 2004, шаҳрдори Душанбе Маҳмадсаид Убайдуллоев ва директори генералии ҶСК «Тролза-Маркет» -и Русия Павел Берлин шартнома оид ба харидории 100 автобуси нав барои эҳтиёҷоти нақлиёти шаҳри Душанбе имзо карданд. Аввалин таҳвили троллейбусҳои нав дар тобистон ва тирамоҳи соли 2005 оғоз ёфта, охирин садумин мошин моҳи апрели соли 2006 расидааст. Бо ба кор даровардани мошинҳои нав, кӯҳнаҳои онҳо аз ҳисоб бароварда шуданд.

Соли 2015 дар Душанбе троллейбусҳои навъи ватанӣ, ки дар Корхонаи воҳиди давлатии "Маҷмӯи нақлиёти энергетикӣ ва велосипед" ҷамъоварӣ шуданд, ба истифода дода шуданд.

Дар соли 2016, дар шаҳри Душанбе беш аз 11 миллион нафар бо троллейбусҳо интиқол дода шуданд, ки 10%  -и ҳаҷми умумии мусофирбари шаҳрро ташкил медиҳад.

То моҳи январи соли 2017 паркҳои троллейбусҳои шаҳр 166 адад троллейбус доранд, ки 70 адад онҳо ҳамарӯза ба хатти ҳаракат мераванд. Барои маъюбон воҳидҳои нақлиётӣ мутобиқ ба 45-тоянд, ки 28% аз шумораи умумии троллейбусҳо мебошанд.

2 октябри соли 2019 маълум шуд, ки Бонки Аврупоии Таҷдид Ва Рушд барои рушди шабакаи троллейбус дар Душанбе 8 миллион доллар ҷудо мекунад .

Роҳҳо
-----

Тағйир дар хатсайрҳои нақлиёти шаҳри Душанбе аз рӯи солҳо| № | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1990 | Хатсайри соли 2003 | Хатсайри соли 2005 | Хатсайри соли 2019 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Истгоҳи Роҳи оҳан - Боғи Айнӣ | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 |
| 2 | Фурудгоҳ - Ҳисор | Хатсайри солм 1987 | Тоҷикистон (ЦУМ) - Ҳисор ж/м (аз фурудгоҳ то ба ЦУМ кутоҳ шуд) | Хатсайри соли 2003 | Баста шуд |
| 3 | Фурудгоҳ - Политехникум | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Баста шуд |
| 4 | Фурудгоҳ - маҳ. Гулбутта | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 |
| 5 | Истгоҳи Роҳи оҳан - маҳ. Гипрозем | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 |
| 6 | Боғи Ғалаба - Гиссарский ж/м | Хатсайри соли 1987 | Баста шуд | Хатсайри соли 1987 | Баста шуд |
| 7 | Маҳ. Гипрозем - Бозори Роҳи оҳан | Хатсайри соли 1987 | Баста шуд | Хатсайри соли 1987 | Баста шуд |
| 8 | Истгоҳи Роҳи оҳан - маҳ. Калинин (112-у мкр) | Хатсайри соли 1987 | Баста шуд | Хатсайри соли 1987 | Баста шуд |
| 9 | маҳ. Обшорон - Фабрикаи Ширин | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Баста шуд |
| 10 | маҳ. Обшорон - маҳ. Қазоқон (82-ум мкр) | Хатсайри соли 1987 | маҳ. Обшорон - меҳм. Душанбе (аз маҳ. Қазоқон то кинотеатри Ватан кутоҳ шуд) | Хатсайри соли 2003 | маҳ. Обшорон - беморхонаи Қараболо (аз маҳ. Қазоқон то Қараболо кутоҳ шуд) |
| 11 | Гиссарский ж/м - Боғи Айнӣ | Гиссарский ж/м - Корхонаи истеҳсоли Семент (дарозкунӣ аз б. Айнӣ) | Хатсайри соли 1990 | маҳ. Шимолӣ - 
Корхонаи истеҳсоли Семент (аз Гиссарский ж/м то маҳ. Шимолӣ кутоҳ шуд) | Баста шуд |
| 12 | Тоҷикистон/ЦУМ - маҳ. Гипрозем | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Хатсайри соли 1987 | Баста шуд |
| 13 | ЦУМ - Гиссарский ж/м | Хатсайри соли 1987 | Баста шуд | Сирк - маҳ. Гипрозем (ҳаматарафа тағйир дода шуд) | Баста шуд |
| 14 | Гиссарский ж/м - Политехникум | Гиссарский ж/м - Автосентр (дарозкунӣ аз Политехникум) | Баста шуд | Хатсайри соли 1990 | Баста шуд |

Хатсайрҳои фаол
---------------

**Хатсайрҳо аз 28.01.2021 то ҳол**

| № | Хатсайрҳои троллейбуси Душанбе |
| --- | --- |
| **1** | Боғи С.Айнӣ — Роҳи оҳан |
| **2** | Маҳаллаи "Зарафшон-2" — Фурудгоҳ |
| **4** | Маҳаллаи Гулбутта — Фурудгоҳ |
| **5** | Шаҳраки Гипрозем — Роҳи оҳан |
| **9** | Корхонаи равғанбарорӣ — Маҳаллаи "Обшорон" |
| **10** | Маҳаллаи 82 — Маҳаллаи "Обшорон" |
| **11** | Боғи С.Айнӣ — Маҳаллаи 
"Зарафшон-2" |
| **12** | Маркази техники — Маркази савдои "Тоҷикистон" |

Ҳаҷми ҳаракаткунанда
--------------------

* ЗиУ-682Г-016 (012) П;
* ЗиУ-682Г-016;
* ЗиУ-682Г-016.02;
* ТролЗа-5275.03 «Оптима»;
* ЗиУ-682Г-016 (018).

Галерея
-------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Эзоҳ
----

1. 1 2  Последние рогатые. В Душанбе делают ставку на троллейбусы (ru-RU), *ЛИВЕНЬ. Living Asia* (19 январи 2017). Проверено 20 январи 2018.
2. ↑  ЕБРР выделит $8 млн на развитие троллейбусной сети в Душанбе | Новости Таджикистана ASIA-Plus(рус.).  asiaplustj.info. 3 ноябри 2019 санҷида шуд.
3. ↑  Душанбе Нақшаи хатсайрҳо. *TransPhoto*. 1 Декабри 2019 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 3 ноябри 2019.

Пайвандҳои берунӣ
-----------------

* *Климов Костантин* Рӯйхати хатсайрҳои троллейбус дар Душанбе дар *www.omnibus.ru* Бойгонӣ шудааст 16 апрели 2012  сол.
* Троллейбуси Душанбе дар саҳифаи *нақлиёти* барқи Душанбе дар *transphoto.ru*
* Нақлиёт Бойгонӣ шудааст 27 августи 2010  сол. дар сайти расмии шаҳри Душанбе Бойгонӣ шудааст 27 августи 2010  сол.
* Троллейбуси Душанбе дар *www.trolleymotion.com*(пайванди дастнорас) (олмонӣ) )
* Сафари троллейбусҳо дар Душанбе