recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Дилором Ашурова** (тав. 19. 09. 1951, шаҳри Конибодом), педагог, номзади илмҳои педагогӣ (1997), дотсент.

Зиндагинома
-----------

Солҳои 1970–1976 дар факултети географияи Донишкадаи давлатии омӯзгории Душанбе ба номи Т.Г. Шевченко таҳсил кардааст. Солҳои 1976–1983 муаллими омӯзишгоҳи № 18 ш. Конибодом, 1983–2008 лаборант, лаборанти калон, ассистент, муаллими калон ва дотсенти кафедраи педагогикаи умумии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ буд. Аз соли 2008 то ба имрӯз дар Донишгоҳи давлатии забонҳои Тоҷикистон ба номи С. Улуғзода фаъолият дорад. Муаллифи зиёда аз 35 мақолаи илмӣ, илмию методӣ ва дастурҳои методӣ мебошад. Бо медали «Барои меҳнати шоён» (1973) ва нишони сарисинагии «Аълочии маорифи Тоҷикистон» (2001) мукофотонида шудааст.

Осор
----

Тарбияи экологии хонандагон (дастури методӣ барои донишҷӯён ва муаллимони мактаби миёнаи умумӣ), Д. 2005; Педагогика дар саволу ҷавобҳо (барои санҷиш ва имтиҳонҳо, дастури методӣ), Д. 2007; Корҳои тарбиявии беруназсинфӣ (дастури методӣ), Д. 2007.

Пайвандҳо
---------

* Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
*
**Ислом Назарович Ғуломов** (09.05.1939, деҳаи Дараи н. Балҷувон), доктори илми педагогӣ (2012), профессор (1991). Корманди шоистаи Тоҷикистон (1998).

Осор
----

Ислом Назарович Ғуломов Соли 1963 Институти давлатии педагогии шаҳри Душанберо (ҳоло ДДОТ ба номи С. Айнӣ) ба охир расонда, дар Институти давлатии педагогии шаҳри Кӯлоб солиён заҳмат кашидааст, вазифаҳои муаллим, муаллими калон, дотсенти кафедраи математика (1964-1971), декани факултаи физика ва математика (1972-1973), мудири кафедраи алгебра ва методикаи таълими математика (1973-1976), декани факултаи математика (1976-1981), мудири кафедраи методикаи таълими математика (1983-1996), ноиби ректор оид ба илм (1997-2001), профессори кафедраи алгебра ва геометрия (2001-2008), мудири ҳамин кафедра (2009-2012)-ро адо кардааст. Аз соли 2013 профессори кафедраи математикаи олии ҳамин донишгоҳ мебошад.
Перомуни шеваҳои ҳалли масоили мантиқӣ, ҳисоббарорӣ, усул-ҳои таълими математика, осори риёзии мутафаккирони пешин ва ғайра қариб сад кори илмӣ-китобу рисола, мақолаҳои илмӣ, илмӣ-оммавӣ, илмӣ-методӣ ба хидмат овардааст.

Осор
----

Масъалаҳои мунтахаби ҳисоббарорӣ – Д. 1970 (ҳаммуаллиф); Усулҳои ҳалли масъалаҳои мантиқӣ. – Д. 1971; Математикаро чӣ тавр бояд омӯхт. – Кӯлоб, 1974; Назария ва амалияи ҳисоббарорӣ. – Д. 1975 (ҳаммуаллиф); Практикуми ҳалли масъалаҳо аз алгебра: Дастури методӣ. – Д. 1978 (ҳаммуаллиф); Кашшофони математикаи замони Сомониён. – Д. 1998; Очерки мухтасари кашфиёти методи муҳокимаронӣ. – Д. 1989; Масъалаҳои математикии олимпиадаҳои шаҳрӣ ва методҳои ҳалли онҳо. – Кӯлоб, 1990 (ҳаммуаллиф); Саргузаштҳои математикӣ. – Кӯлоб, 1992; Машғулиятҳои факултатив аз математика. Синфи 7. – Кӯлоб, 1992; Математикаро меомӯзем. – Кӯлоб, 1993 (ҳаммуаллиф); Таърих ва методологияи математика. – Д. 1999; Математикаи гулҳо. – Д. 2001; Алгебра ва ибтидои анализ. Китобидарсӣ барои синфи 10. – Д. 2005 (ҳаммуаллиф); Тарбия ва тайёр намудани муаллимони математика дар мактабҳои олии омӯзгории Тоҷикистон дар шароити имрӯза. – Қурғон-теппа, 2009; Воспитание и подготовка учителей математики в высшей педагогической школе Таджикистана в современных условиях: Дисс…доктора пед. наук. – Д. 2012; Андешаҳои зиндагӣ. – Кӯлоб, 2013.

Эзоҳ
----

1. ↑  Арбобони илми тоҷик (асри ХХ-аввали асри ХХI) / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. – Душанбе, 2017. – С. 154.
**Ислом Наботов** (тав. 5. 02. 1938, деҳаи Мулло Розиқи вилояти Бухоро), омӯзгор, иқтисоддон, номзади илмҳои иқтисодӣ (1975), дотсент(1985).

Зиндагинома
-----------

Соли 1961 факултети забон ва адабиёти тоҷики Донишкадаи давлатии омӯзгории шаҳри Душанбе ба номи Т. Г. Шевченкоро хатм кардааст. Солҳои 1961–1963 дар сафҳои Артиши Шӯравӣ хидмат кардааст. Солҳои 1964–1965 корманди Главлити назди Шӯрои Вазирони ҶШС Тоҷикистон буд. Соли 1968 факултети иқтисодиёти Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленинро хатм кардааст. Солҳои 1969–1972 аспиранти донишгоҳи мазкур, 1972–2004 муаллими калон ва дотсенти кафедраи назарияи иқтисоди Донишкадаи давлатии омӯзгории шаҳри Душанбе ба номи Т. Г. Шевченко буд. Муаллифи 4 асар ва зиёда аз 30 мақолаҳои илмӣ, илмию методӣ ва илмию оммавӣ мебошад. Дар конференсияҳои ҷумҳуриявӣ ва умумииттифоқӣ (Тошкент, Киев, Алма- Ато, Душанбе) бо маърӯзаҳо баромад кардааст.

Осор
----

* Факторы интенсивного развития и производства, Д. 1992;
* Интенсивное развитие экономики, Д. 1992;
* Проблемы интенсивного развития промышленности Республики Таджикистана, Д. 1994;
* Особенности интенсификации производства и совершенствования отраслевой структуры промышленности Таджикистана – важный фактор интенсивного развития в условиях перехода к рыночной экономике, Д. 1997.

Пайвандҳо
---------

* Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
*
**Яъҷуҷ ва Маъҷуҷ** (араб. يأجوج ومأجوج — *Яъҷуҷ ва Маъҷуҷ*) — қабилаҳое, ки ба замин зарар мерасонанд, онҳо дар шарқи шадиди замин зиндагӣ мекунанд.

Намуди зоҳирӣ
-------------

Тибқи ривоятҳо, Яъҷуҷ ва Маъҷуҷ азимҷуссаанд. Баъзеи онҳо гӯшҳои азим доранд, ки баданро пӯшида метавонанд. Баъзе маъхазҳо баръакс даъво доранд, ки қадашон кутоҳ ва чеҳраашон ҳамвор аст. Алишер Навоӣ дар «Хамса» яъҷуҷҳоро бо «ҳафт тори» мӯй, гӯшҳои азим, чеҳраи зарду сиёҳ, дандони хук ва риши зангзадаи сурх тасвир кардааст .

Маҳаллисозӣ
-----------

Алишер Навоӣ яъҷуҷҳоро дар шимоли Мағриб дар ҳамсоягии кишвари Фаранг ҷойгир мекунад. Яъҷуҷҳо тавассути кишвари кӯҳистони Кирвон ҳамла мекунанд, ки бахше аз силсилаи Қоф аст .

Гузоштани монеъа
----------------

Яъҷуҷ ва Маъҷуҷ нишонаҳои рӯзи қиёмат аст, дар сураи Каҳф зикр шудааст.

Аз рӯи далелҳо мардуми Яъҷуҷ ва Маъҷуҷ ба замин зиён расониданд, Эмоммаъдӣ миёни онҳо ва ҷаҳониён деворе сохт. Ҳар шаб дар зери девор нақб мекананд, аммо саҳар Аллоҳ ҳар кори кардаашонро нобуд мекунад.

Яъҷуҷ ва Маъҷуҷ баъди иншолоҳ мегӯянд ва он гоҳ тамоми заминро пур кунанд. Дар китоби Қуръони Карим, Яъҷуҷ ва Маъҷуҷ аз ҳар теппа мешитобанд.

Ҷанг
----

Баъди ҳазрати Исо (а) Даҷҷолро мекушанд, мӯъминонро ба ҷанг бар зидди қабилаҳои Яъҷуҷ ва Маъҷуҷ мебаранд, ки то ин вақт тамоми заминро фатҳ мекунанд ва шумораи зиёди одамонро мекушанд. Яъҷуҷ ва Маъҷуҷ ҳама оби дарёву кӯлҳои бузургро менӯшанд ва ба осмон мепарронанд. Исо ибни Марям ва лашкараш наметавонанд бар онҳо ғолиб оянд ва сипас аз Аллоҳ ёрӣ мехоҳанд. Худованд дар ҷавоби дуъо бар қабилаҳои Яъҷуҷ ва Маъҷуҷ кирмҳо мефиристад, ки бинӣ, даҳон ва гӯши онҳоро мебандад.

Эзоҳ
----

1. 1 2  Стена Искандара, LXVIII
2. ↑  Согласно разным преданиям, Зуль-Карнайном мог быть Александр Македонский, персидский царь Дарий III, лахмидский царь аль-Мунзир, йеменский царь аль-Акран («рогатый») и др.

Адабиёт
-------

Пайвандҳо
---------

* *Сухайл Тармахомед.* Яджудж и Маджудж (Гог и Магог)(пайванди дастнорас — *таърих*).  Askimam.ru (4 июни 2012). 2 июли 2013 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 25 июли 2013.
**Маъруф Раҷабов**  — доктори илмҳои филология (1998). Узви вобастаи Академияи илмҳои ҶТ (2000). Узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (1993).

Зиндагинома
-----------

Маъруф Раҷабӣ 14 феврали соли 1955 дар шаҳр Кӯлоб ба ҷаҳон омадааст. Соли 1976 факултаи филологияи Донишкадаи давлатии омӯзгории Кӯлобро бо баҳои аъло хатм кардааст. Муддате дар донишкадаи номбурда, раёсати Ҷамъияти «Дониш» ифои вазифа намудааст. Мудири шуъбаи адабиёти Институти забон ва адабиёти ба номи Рӯдакии Академияи илмҳои ҶТ (1984-2000). 24 декабри соли 2001 аз олам даргузашт.

Эҷодиёт
-------

Самтҳои асосии фаъолияти илмӣ: адабиётшиносӣ, рушди жанрҳои таърихӣ, таърихи нақди адабӣ. Дар мавзӯи рушду камоли насри муосири тоҷикӣ қариб 100 мақола ба табъ расондааст. Бештар осори Устод Садриддин Айнӣ, Ҷалол Икромӣ, Сотим Улуғзода, Расул Ҳодизода, Юсуф Акобиров ва Ӯрун Кӯҳзодро баррасӣ кардааст. Дар таҳқиқи масъалаҳои таҳаввули жанри таърихӣ, поэтикаи наср, анъанаву навоварӣ майлу рағбати қавӣ зоҳир намудааст. Солҳои охир барои аз назари тоза ба муҳокима гирифтани таърихи адабиёти муосирамон, махсусан, проблемаҳои алоқаманди ҷадидия, талош варзида, дар ин бора мақолаҳои «Рӯйдодҳои зиндагӣ ва инкишофи характер» (1988), «Қадамҳои ноустувору устувори танқид» (1989), Андаке дар бораи «душманони халқ» (1990), «Сабақҳои сиёсати адабӣ» (1990), «Ҷадидия ва инқилоб» (1991), «Тарбия ва адабиёт» (1992), «Барои шумо аз асри ХХI» (1992) ва ғ. ҳамчунин, рисолаҳои «Ислом: Ҷадидия ва Инқилоб» (1998), «Таърихи танқид ва адабиётшиносӣ. Асосҳои назариву эстетикии адабиёти тоҷикии марҳалаи якум. Солҳои 1920-1954» (1998)-ро ба қалам овардааст. Муаллифи китобҳои «Тадқиқоти таърих–тадқиқи характер» (1990), «Насри тоҷикии замони ҷанг. Таҳаввули поэтика» (1990), «Ба фикри ман»(2003), «Сотим Улуғзода – абармарди набарду андеша» (2004) ва ғ. мебошад.

Мукофот
-------

* Ҷоизаи ба номи Садриддин Айнӣ(1999)

Эзоҳ
----

1. ↑  Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон.Ҳайати шахсӣ. – Душанбе: Дониш, 2011. - 216 с.
2. ↑  Адибони Тоҷикистон (маълумотномаи мухтасари шарҳиҳолӣ)./Таҳия ва танзими Асрори Сомонӣ ва Маҷид Салим. – Душанбе, «Адиб», 2014, – с. 52 - 53 ISBN 978-99947-2-379-9
Калимаҳо дар нутқ на танҳо ба маънои аслии худ, балки ба маънои маҷозӣ низ истеъмол мешаванд. Агар калима ба маъно ва мафҳуми аслии худ кор фармуда шуда бошад, онро **маънои аслӣ** меноманд. Дар нутқ ҳолатҳое дида мешавад, ки калимаҳо дар сурати маънои аслиро ифода кардан, маъноҳои дигарро низ ифода мекунанд. Ғайри маънои аслии худ омадани калимаҳо **маҷоз** ном дорад.Масалан,

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| « | Деҳқони солхӯрда чӣ хуш гуфт бо писар, К-эй ***нури чашм***и ман, ба ҷуз аз кишта надравӣ.Ҳофиз | » |

Таркиби «нури чашм» дар байти мазкур ба маънои равшании чашм не, балки ба маънои фарзанд истеъмол шудааст.

Сарчашма
--------

Зеҳнӣ Т.Санъатҳои бадеӣ дар шеъри тоҷикӣ.-Душанбе:Нашрдавтоҷ,1960.- с.40
**Қейдор, Кейдар ё Кейдор-Пайғамбар** ( форсӣ: قيدار‎ ), инчунин ба забони румӣ чун **Qīdar**; Ҳамчунин **Geydar,** **Ghaidar,** **Keydar,** **Kedar,** **Geydār Palnamnār,** **Ghaidar Paighambar,** **Keydar-Peygambar** ва **Qeydār Peyghāmbar** маълуманд) —  шаҳр ва пойтахти Шаҳристони Худобанда, Устони Занҷон, Эрон. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 25525 нафар нафар дар 6,253 оила буд. Забон гуфтугуйии сокинон дар ҳаёти ҳаррӯза забони туркии озарбойҷонӣ мебошанд. 

**Ҷойҳои сайёҳӣ:** Мақбараи Қейдор пайғамбар ва ғорҳои Катале Хор аз ҳама ҷойҳои тамошобоби сайёҳии шаҳристони Худобандеҳ мебошанд.

Эзоҳ
----

  



| Шаҳрҳои устони Занҷон |
| --- |
| Абҳар | Зарринобод | Занҷон | Қейдор | Моҳнишон | Оббар | Ҳедаҷ | Хуррамдарра

 |
**Гуроз** (лот. Sus scrofa), **хуки ваҳшӣ** — ҳайвонест ҷуфтсум.

Вежагиҳо
--------

Аз хуки хонагӣ бо ҷуссаи кӯтоҳ ва пойҳои дарозу ғафсаш фарқ мекунад. Дарозии баданаш то 2 м, думаш то 25 см, қадаш 1,2 м, вазнаш 300 кг; модинааш хурдтар аст. Дандони яшкаш (хусусан дар гурози нарина) дароз буда, ба боло тоб хӯрдааст. Чашмонаш хурди чуқур, гӯшаш кӯтоҳ, баданаш тор-тор қил дорад; қилҳои тахтапушт дароз ва мисли ёл мебошанд. Гурози болиғ бӯрранг аст; гурозбачаҳо бӯртоб буда, рахҳои сафед доранд. Гурозҳо аз бешазори Аврупои Миёна (аз Атлантика то Урал), баҳри Миёназамин (аз ҷумла баъзе навоҳии Африқои Шимолӣ), даштҳои Авруосиё, Осиёи Марказӣ ва Осиёи Пеш сар карда, дар шарқ то Амуру Ҳимолой дучор меоянд. Дар давраҳои қадим гуроз дар дигар минтақаҳо низ бисёр буд. Ҳоло он дар бисёр давлатҳо, аз ҷумла дар Англия қир карда шудааст. Дар Тоҷикистон (ғайр аз Помир ва қисми зиёди Бадахшон) S. s. nugrepes маскун буда, онҳо гурӯҳ-гурӯҳ (баъзан 30-40 сар) дар найзор, ҷангал ва арчазор зиндагӣ мекунанд. Ғизои гуроз асосан мева, бехмева, чормағз, шохча ва барги рустаниҳост. Гуроз аз 2/3 ҳиссаи хӯрокашро аз хок ё зери хазони ҷангал меёбад. Дар як шаборӯз 2,5-6 кг хӯрок мехӯрад. Гурози мода ноябр ё декабр ба гушн омада, баъди 130 рӯз 3-9 бача мезояд. Гурозбачаҳои навзод 600—850 г вазн доранд. Ҳафтаи аввал бештар хоб мераванд ва модарашон баъди ҳар 3-4 соат онҳоро мемаконад. Рахи сафеди бадан, ки то моҳи июл боқӣ мемонад, гурозбачаҳоро аз чашми дигар ҷонварон пинҳон медорад. Гурозбачаҳо то 3,5-моҳагӣ шир макида, баъд аз модар ҷудо мешаванд, дар 5-6-солагӣ болиғ мегарданд. Гурози нар ҳангоми гушн дар ҷустуҷӯи галаи гурозҳои мода роҳи зиёдро тай мекунад. Дар давраи гушн байни гурозҳои нар задухӯрд ба амал меояд. Чашми гуроз нағз намебинад, вале ҳисси бӯёӣ ва шунавоии хуб дорад. Гурозҳо ҷонварони боэҳтиёт, аммо бадхашм мебошанд. Онҳо барои ҳифзи бачаҳои худ, инчунин баъди захм бардоштан бо яшкҳои дарозашон метавонанд ба ҳама гуна ҷонвар зарбаи марговар расонанд. Душмани асосии гуроз шер, кафтор, паланг, гурбаи найзор ва гург аст. Гургҳо хусусан айёми сербарфии зимистон гурозҳоро бисёр нобуд мекунанд. Пештар дар Закавказия, Осиёи Марказӣ ва Қазоқистон гуроз туъмаи асосии паланг буд. Гурозро барои гӯшту пӯст шикор мекунанд. Гуроз тухми рустаниҳоро зери хок карда, барои бунёди бешазор мадад мекунад; кирминаи гамбусакҳоро хӯрда, ҳашароти зараровари ҷангалро нобуд месозад. Гурозҳо дар баъзе ҷоҳо ғалла ва зироати полизиро хӯрдаву поймол карда, ба кишоварзӣ зарар низ меоранд.

Эзоҳ
----

1. ↑  Шаблон:IUCN2006 Database entry includes a brief justification of why this species is of least concern.
2. ↑  Kingdon, J. (1997). *The Kingdon Guide to African Mammals.* Academic Press Limited. ISBN 0-12-408355-2

Адабиёт
-------

* Гуроз // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Гурезгоҳ** — иншооти махсуси сохта ё муҷаҳҳаз, ки ҳайати шахсии лашкар ё аҳолиро аз зарбаҳои гулӯлаҳои артиллерӣ, бомбаҳо, мавҷи инфиҷорӣ, аз ҳамлаи ҳастаӣ, моддаҳои радиоактивӣ ва заҳролудкунанда ҳифз мекунад.

Мувофиқи дараҷаи муҳофизатиашон гурезгоҳҳо сабук, тақвиятдодашуда, вазнин, ҳаҷман хурд, миёна ва калон мешаванд. гурезгоҳҳо бори аввал дар Ҷанги якуми ҷаҳонӣ (1914—1918) истифода шудаанд. Таҷрибаи ҳосилшударо ба назар гирифта, солҳои Ҷанги дуюми ҷаҳонӣ (1939—1945) аз гурезгоҳҳо хеле васеъ истифода бурданд. Тамоми таҳхонаҳои манзилҳои иқоматӣ ва биноҳои ҷамъиятии шаҳрҳои бузурги мамлакатҳои Аврупо ба гурезгоҳ табдил дода шуданд. Инчунин дар мавқеъҳои мудофиавӣ ҳангоми бунёди мавзеъҳо ва хатҳои истеҳкомӣ гурезгоҳҳои махсус сохта мешуданд. Дар давраи Ҷанги ҷаҳонии дувум навъҳои гуногуни гурезгоҳҳо дар майдони ҷанг барои аз зарбаи гулӯлаҳои артиллерӣ, бомбаҳо ҳифз намудани ҳайати шахсӣ, ситодҳо, нуқтаҳои тиббӣ ва дар шаҳрҳову маҳаллаҳои аҳолинишин барои ҳифзи аҳолӣ истифода мегардиданд. Нигар низ Паноҳгоҳ.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Гурезгоҳ // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Большая датская
* Большая каталанская
* Большая норвежская

 |
| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ | 
* BNF: 11973128p
* J9U: 987007294603205171
* LCCN: sh85002692
* NKC: ph349440

 |
**Абдусамад Азимов** (1929, деҳаи Тегермӣ, ноҳияи Комсомолобод — 1975, ноҳияи Ленин) — пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ (1948). Сардори звено (1947—1949), муовини раиси колхози ба номи Сталини ноҳияи Сталинобод (1949—1953), нозири комитети ноҳиявии комсомол (1954—1957), коргари раёсати «Энергострой» (1957—1960) ва челонгари трести «Средазэлек­тромонтажизолятсия»-и ноҳияи Ленин (1960—1975). Дар соҳаи пахтакорӣ ба муваффақиятҳо ноил гардидааст.

Ордену медалҳо
--------------

Бо ордени Ленин, медалҳо ва Грамотаи Фахрии Президиуми Совети Олии ҶШС Тоҷикистон сарфароз гардидааст.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Азимов Абдусамад // А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Гуру** (санскр. गुरू — *арзанда*, *бузург*, *муҳим*, *вазнин*, *дар ҳақ собитшуда*, *устод*, *собитқадам*) дар ҳиндуия ва буддоия — устоди маънавие, ки дониши ӯ шогирдро бедору ҳушёр месозад; дар сикхияи панҷобӣ — унвони сардори ҷамъияти динӣ.

Дар матнҳои қадимии мансуб ба йога гуру устодест, ки дастур ё маълумот дар бораи чизе маҳз аз ӯ бояд гирифта шавад. Гуру ба маънии аслиаш «инсони муътабар», «инсони бузург», «инсони муҳим», шахсест, ки сухани ӯ аз ҳамаи усулу бунёдҳои баруманди маъмулӣ арзишмандтар аст. Ӯ диктатор (золим) нест, балки мушовир аст. Дар суннати ҳиндӣ ба устод (муаллим) эҳтироми аз ҳама баланду олиро қоиланд. гуруҳо ҳамчун устоди устодон асосгузорони мактабҳо ва суннатҳои ҳиндӣ мебошанд. Дар шароите, ки китобҳои дарсӣ ва усулҳои санҷидашудаи таълимӣ вуҷуд надоштанд, дониши устод ба шогирд ба таври инфиродӣ ва маҳрамона интиқол дода мешуд. Баъдтар раванди таълим дар хонаи устод ва дар маъбадҳо (ашрама) сурат мегирифт. Таваҷҷуҳи бештар ба мувофиқати рӯҳонии устоду шогирд дода мешуд. Мувофиқи таълимоти йога, шогирд бояд куллан ба устоди худ эътимод карда, аз кибру ғурури хеш даст кашад. Шогирди дараҷаи поин (атҳама) устодро бо душворӣ мефаҳмад. Шогирди зинаи миёна (мадҳяма) ҳамаи нишондоди устодро дарк карда, онҳоро хуб иҷро мекунад. Шогирди қобилиятноки зинаи аз ҳама баланд (уттама) кору таълимоти устодро идома медиҳад. Дарёфтани устод ё шогирди аслию мувофиқ кори бисёр бобарор маҳсуб мешуд. Калимаҳои ачаря, пандит, упадҳяя, бҳанант бо гуру муродиф шумурда мешаванд.

Тафовути гуруи аслӣ аз муаллими одӣ дар он аст, ки агар назди муаллим барои ба пурсише посух дарёфтан биёянду ҷавоби муайян бигиранд, аз назди гуру бо ҳамин суол пурсанда комилан қаноатманд ва саршори нуру дониши нав дарёфта бармегардад.

Дар Ҳиндустон, ки интиқоли дониш ба шогирд суннати қадимӣ аст, гуру ва шахсияти ӯ нақши калидиро мебозад. гуруро на танҳо эҳтиром мекунанд, балки мепарастанд. гуруи асил ҳакимеву устодест, ки донишу таҷрибаи вай арзиши аввалиндараҷа дорад; аз ӯ маслиҳат, панду насиҳат мегиранд. Инсоне, ки гуруи худро надорад, ятимест бепарастор, заифест, ки дар анбӯҳи душвориҳои зиндагӣ дармонда, раҳгум задааст. Дар вишнуия гуру аксар вақт сояи Худо ё нусхаи Худо дар замин маҳсуб меёбад, дар таълимоти шиваияи кашмирӣ гуру интиқолдиҳандаи неруи илоҳӣ (шакти пата) мебошад. гуруҳои муосир метавонанд устодони бузурги йога ва ё соҳибони донишҳои пешиниён бошанд, ки донишу неру ва шахсиятҳои гуруҳои пешинаро дар худ таҷассум кардаанд. Машҳуртарин гуруҳои муосир инҳоянд: Ҷ. Кришнамурти, Раҷниш (Ошо), Махариши Махешйоги, Саи Бобо, Бхактиведанта, Свами Прабхупада. Аҳаммияти гуру дар ҳиндуияи муосир ончунон бузург аст, ки ин динро гоҳҳо «гурия» низ мехонанд.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Гуру // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Большая датская
* Большая каталанская
* Православная
* Britannica (онлайн)
* De Agostini

 |
| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ | 
* BNF: 119495278
* J9U: 987007545837305171
* LCCN: sh85057982
* LNB: 000092996

 |
**Гурез Абдураҳмо́нов** (1915, Ёвон — 2 феврали 1974, ноҳияи Куйбишев, вилояти Хатлон) — сарояндаи тоҷик, Коркуни хизматнишондодаи маданияти ҶШС Тоҷикистон (1971). Иштирокчии ҶБВ (1941 — 45).

Зиндагинома
-----------

Санъати сарояндагиро худомӯзӣ карда, сипас яке аз пайравони услуби Ҷӯраев Шариф гардидааст. Дар тӯли фаъолияти эҷодиаш узви бисёр дастаҳои ҳаваскорони санъат ва роҳбари клубу хонаҳои маданияти ноҳияҳои Ёвону Куйбишев (ҳоло Абдураҳмони Ҷомӣ) буд. Абдураҳмонов сарояндаи ҳасос ва нозуктабъ буда, ҳар як сурудро бо услуби хос ва самимияти том иҷро мекард.

Эҷодиёт
-------

Сурудҳои ӯ бештар таронаҳои ишқиро дар бар гирифта, меҳри Ватан ва диёри маҳбуб, меҳнату мардонагӣ, ишқу ҷавонӣ ва ғайраро васф мекунанд. Сурудҳои «Гулиҷони ҷон», «Зи ноз бошад» (шеъри халқӣ), «Оҳиста мегӯем мо» (шеъри Мушфиқӣ), «Ҳанӯз» (шеъри Сайидо), «Водии Вахш», «Саҳарноз» (шеърҳои халқӣ) ва ғайра аз беҳтарин офаридаҳои ӯ буда, дар Фонди мусиқии радиои Тоҷикистон маҳфузанд. Абдураҳмонов иштирокчии Фестивали 6-уми умумиҷаҳонии донишҷӯён ва ҷавонон (Москва, 1957) буд.

Ордену медалҳо
--------------

Бо 2 ордени «Шараф», медалҳо ва Грамотаи Фахрии Президиуми Совети Олии ҶШС Тоҷикистон сарфароз гардидааст.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Абдураҳмонов Гурез // А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Гурез Сафар** — рӯзноманигор, шоир, нависанда, узви Иттифоқи журналистони Тоҷикистон (1989), узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (1995)

Зиндагинома
-----------

**Гурез Сафар** 10 майи соли 1960 дар шаҳри Кӯлоб, дар хонадони шоир Ашӯр Сафар, ба ҷаҳон омадааст. Соли 1983 факултаи филологияи тоҷики Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм кардааст. Баъдан корманди илмии ҳамин донишгоҳ, роҳбари бадеии Қасри маданияти Кӯлоб, мусаҳҳеҳи нашриёти «Маориф», мусаҳҳеҳи калон, муҳаррир, муҳаррири пешбар ва мудири шуъбаи адабиёти калонсолони нашриёти «Адиб», сармуҳаррири маҷаллаи ҳаҷвии «Хорпуштак» (1996-1999) будааст. Ҳоло ҷонишини директори Муассисаи нашриявии «Адиб» мебошад. Навиштаҳояш аз соли 1989 интишор меёбанд, ки ба мавзӯъҳои Ватан, Модар, сулҳу ваҳдат, дӯстиву муҳаббати поки инсонӣ, худшиносии миллӣ ва ғ. бахшида шудаанд. Дар офаридани шеъру ҳикояҳои ҳаҷвӣ сабки хосе дорад, ки ғолибан латифу ҳадафрасанд ва ахлоқу аносири манфури ҷомеаро зери тозиёнаи малеҳи ҳаҷву мутояба қарор медиҳанд.Аз соли 1989 узви Иттифоқи журналистони Тоҷикистон, аз соли 1995 узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон аст.

Эҷодиёт
-------

Офаридаҳояш дар авроқи кутуби «Ариза ба номи янга» (1992), «Азизи дидаву шунида»
(1994), «Нози ҳавас» (1996), «Ҷавобак» (2000), «Миқрози насим» (2002), «Чашми сиёта садқа» (2004), «Лутфи Ашӯр Сафар» (2005), «Сад барги тар» (2009), «Равзани роз» (2010), «Шамъи саодат» (2014), «Ҳам арш, ҳам фарш» (2015) ва ғ. ба табъ расидаанд. Соли 2011, барои маҷмӯаи «Равзани роз», сазовори Ҷоизаи ба номи Мирзо Турсунзода гардидааст.

Ҷоизаҳо
-------

* Аълочии матбуоти Тоҷикистон;
* Медали «Хидмати шоиста» (2011)
* Ҷоизаи ба номи Мирзо Турсунзода.

Сарчашма
--------

1. ↑  Адибони Тоҷикистон (маълумотномаи мухтасари шарҳиҳолӣ)./Таҳия ва танзими Асрори Сомонӣ ва Маҷид Салим. – Душанбе, «Адиб», 2014, – с.217 ISBN 978-99947-2-379-9
**Гурдаи сунъӣ** — дастгоҳ барои ҳемодиализ.

Соли 1913 олими амрикоӣ Ҷон Абел дастгоҳи ҳемодиализро ихтироъ кард, ки шабеҳ ба гурдаи сунъӣ буд. Соли 1944 олими ҳолландӣ Вилям Колф бори аввал дар амал гурдаи сунъиро истифода бурд. гурдаи сунъиро бо мақсади пок кардани хун аз моддаҳои заҳрнок, ҳамчунин танзими мувозанати обу электролитҳо ва кислотаю ишқорҳо дар бадан ба кор мебаранд. гурдаи сунъӣ дар мавриди заҳролудии шадид барои аз бадан дур кардани заҳр ва ҳангоми уремия барои муваққатан ба ҷо овардани вазифаи гурда муҳим аст. Дар аснои нақси музмини гурдаҳо ҳемодиализ мунтазам ва бардавом гузаронида мешавад. Истифодаи гурдаи сунъӣ барои беморони гирифтори ҳипотензияи шараёнӣ, хунравии узвҳои дарунӣ, ихтилоли модарзоди лахтабандии хун тавсия намешавад.
Вазифаи асосии гурдаи сунъӣ диализ буда, дар ҳангоми он ҳаҷми умумии хун тағйир намеёбад. Диализ имкон медиҳад, ки аз плазмаи хун моддаҳои массаи молекулаашон хурд (электролитҳо, карбамид, креатинин, кислотаи пешоб ва ғ.) дур карда шаванд. Сохти гурдаи сунъӣ гуногун бошад ҳам, онҳо аз рӯи нақшаи ягона кор мекунанд. гурдаи сунъӣ аз диализатор, дастгоҳи таҳия ва ба диализатор фиристодани маҳлул, асбоби перфузия (барои тавассути диализатор ҳаракат додани хун мусоидат мекунад) ва монитор иборат аст. Диализатор аз мембранаи нимнуфузпазири селлюлозӣ ё синтезӣ таркиб ёфта, қисми асосии гурдаи сунъӣ мебошад.

Маҳлули диализӣ аз ионҳои натрий, калий, калсий, магний, атсетат ё гидрокарбонат, хлор, баъзан глюкоза иборат аст; фишори осмосии он ба фишори осмосии плазмаи хуни одами солим наздик мебошад. Аз хун ба маҳлули диализӣ гузаштани заррачаҳо ба тафовути консентратсияи моддаҳо дар ду ҷониби мембрана (диффузия), ҳамчунин ба фарқи байни фишори гидравликии хун ва маҳлули диализӣ (ултраполоиш) вобаста аст.

Соли 2013 як гурӯҳ олимони амрикоӣ аз Маркази тибби таҷдидии Беморхонаи шаҳри Массачусет зери роҳбарии Х. Отто бо усули биомуҳандисӣ гурдаи сунъӣ ихтироъ намуданд. Барои ин кор аз узви калламуши фавтида истифода карда шуд. Ҳуҷайраҳои гурдаи калламушро бо маҳлули махсус шуста, фақат «қолаб»-и онро, ки аз бофтаҳои пайвандӣ ташаккул ёфтааст, маҳфуз монданд. Барои таҳияи рагҳои хунгард ва ҳуҷайраҳои полоишии гурда ба қолаб ҳуҷайраҳоеро, ки аз ҷанини калламуш гирифта буданд, ҷой доданд. Чунин узви сунъӣ берун аз ҷисми ҳайвон ва ҳангоми дар ҷои гурда пайванд намудан, хунро тоза ва ба миқдори муайян пешоб ҳосил кард. Вале кори он нисбат ба кори гурдаи аслӣ бад буд. Эҳтимол ин аз он сабаб рух дода бошад, ки ҳуҷайраҳо аз организми ноболиғ гирифта шуда буданд. Ба ҳамин усул гурдаи сунъии хуку одам низ ба вуҷуд оварда шудааст ва дар оянда имкони аз ҳуҷайраҳои худи бемор таҳия сохтани чунин гурда низ вуҷуд дорад. Т. Қодирӣ.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Гурдаи сунъӣ // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Ҳукумат** - мақоми олии иҷроияи дастаҷамъии давлатӣ мебошад.

Дар баъзе мамлакатҳои хориҷа Ҳукумат номҳои гуногун дорад, аз қабили Шӯрон Вазирон, Девони Вазирон, Шӯрои давлатӣ ва ғайра. Тартиби ташкили Ҳукумат аз шакли идора вобастагӣ дорад. Дар кишварҳои парлумонӣ Ҳукумат бо замимаи сардори давлат аз тарафи роҳбари ҳизбе, ки дар парлумон ҷойҳои бештареро соҳиб гардидааст, ташкил карда мешавад. Дар ҷумҳурии президентӣ ҳайати Ҳукумат аз тарафи Президент ташкил ёфта, ҳар як узви он аз тарафи парлумон тасдиқ карда мешавад.

Нигаред низ
-----------

* Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон

Эзоҳ
----

1. ↑  Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ / Зери таҳрири Маҳмудов М.А. - Душанбе: ЭР-граф, 2009. - с. 535-536
**Гамбусаки анбор** (лот. Calandra granaria), **гамбусаки ғалладона** — ҳашараи зараррасонест аз оилаи гамбусакҳои нӯлдароз.

Тавсифоти умумӣ
---------------

Дарозиаш 2,2-4,7 мм, рангаш ҷигарии тира; кирминааш 3-4 мм, рангаш сафед, сараш ҷигариранг. Гамбусаки модина соле то 5 бор афзоиш карда, даруни дон то 300 тухм мегузорад. Гамбусаки анбор дар тамоми дунё паҳн шудааст. Яке аз ҳашароти хавфноки зараррасони ғалладона мебошад. Гамбусаки анбор ҳатто ба мисриёни қадим маълум буд. Дар деворнигораҳои Мисри Қадим дар байни дигар ҳайвоноту рустаниҳо гамбусаки анбор низ тасвир ёфтааст. Гамбусаки анбор парвоз намекунад, вале ба тавассути киштиҳои ғаллакаш аз як қитъа ба қитъаи дигар интиқол меёбад.

Зараррасонӣ
-----------

Ба ғалладона, орд ва маҳсулоти хамирӣ (макарон) зарар меорад. Модинаи гамбусаки анбор дар мағзи ҳар дони гандум як ва дар мағзи ҳар дони ҷуворӣ ду адад тухм гузошта, сӯрохи онро бо орд маҳкам мекунад. Дар натиҷа дон ба назар солим менамояд. Ошкор кардани дони солим аз носолим душвор нест (дони солим зери об шуда, донҳои иллатӣ рӯйи об мебароянд). Бо мақсади маҳв сохтани гамбусаки анбор аз моддаҳои кимиёӣ, масалан, офаткушҳо истифода мекунанд. Хушконидани ғалла ва дар анборҳои салқину хунук нигоҳ доштани он зарари гамбусаки анборро пешгирӣ менамояд.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Гамбусаки анбор // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Ҳупӣ-ҳупӣ** — як навъ бозии бачагона.

Бачаҳо гирди ҳам сари зону дар замин менишастанд ва тоқиҳои худро дар пешашон рӯ ба боло мегузоштанд. Сипас як нафарро сардор интихоб мекарданд ва ӯ нахуст шуда амали тоқибардориро сар мекард. Сардор дастҳояшро ба пушташ бурда, тоқияшро аввал, лабҳо, сипас бо дандон ва ниҳоят бо сараш аз замин мебардошт. Дигарон ҳама аз қафои ӯ ин амалҳоро такрор мекарданд. Дар вақти хам шуда, тоқиро бардоштан сардор ба бачаҳо нигоҳ карда мегуфт: "ҳупӣ-ҳупӣ, ана ита ҳупӣ". Ҳар касе, ки дер монад, ё тоқиро бардошта наметавонист, ҷарима мешуд. Дар Рашт, Дарвоз нимфаъол аст.[1]

Адабиёт
-------

1. Нурджанов Н. Игры // Таджики Каратегина и Дарваза. Д. Вып. 3, 1976.

2. Донишномаи фарҳанги мардуми тоҷик Ҷ.2. Д. 2016.

Нигаред
-------

* Чилакбозӣ
* Чашмпӯшакон

Манобеъ
-------

1. ↑  Феҳристи миллии фаҳанги ғайримоддӣ /Natioal list of intangible cultural hertage/ Пажӯшиҳгоҳи илмӣ-тадқиқотии фарҳанг ва иттилооти Вазорати фарҳанги ҶТ – Душанбе: «Аржанг» 2016, – С. 200


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Ин мақолаи нопурра аз таърих мебошад.Шумо метавонед бо пурра кардани ин ба Википедия кумак кунед.* |
**Беноми муъминободӣ**, **беном** — навъе аз ангурҳои миёнапазаки маҳаллӣ. Селексияи хал­қист.

Баргаш миё­наҳаҷми гирда, қифмонанд, панҷ­парра (чоки байни пар­раҳояш рӯякӣ), дандонадори бепашмак (баъ­зан каме пашмакдор). Гулаш модина, баъзан дуҷинса. Хӯша­аш миё­наҳаҷм (дарозиаш 18 см, бараш 12 см, вазнаш 200—240 г), махрутшакл. Ғужбаш лӯнда, сафеду сероб, таъми ангури Обаки сафедро дорад. Ғужмаш маҳин, тухмаш калон. Нимаи май гул карда, мевааш авв. июл пухта мерасад. Ҳангоми пурра пухтан, 16-22 % қанд, 3-3,5 г/л тур­шӣ дорад. Давраи нашваш 140—150 рӯз. Токаш зудсабз, соли дуюм ва сеюми шинондани кӯчаташ самар меорад. То ох. тирамоҳ 65-70 дарсади нартҳояш мерасанд. Аз ҳар га 95-120 сентнер ҳосил меғундоранд. Асосан тар мехӯ­ранд ва мураббо мепазанд. Токаш ба хушкӣ тобовар буда, ба сармо ва касалиҳои занбӯруғӣ чандон тоб надорад. Дар заминҳои лалмӣ сабзида, ҳосили хуб медиҳад. Асосан дар ноҳияи Муъминободи вил. Хатлон ва қисман дар баъзе токзорҳои Ургуту Бухорои Ӯзбекистон парвариш меёбад.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Беноми муъминободӣ / Ҳ. Маҳмадқулов // Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.

* Ампелография СССР. Малораспространённые сорта винограда. Т. I. М. 1963;
* Ампелография Узбекистана. Ташкент, 1984.
**Бепарастории бачаҳо** — ба ҳоли худ гузоштани бачаҳо, назорати суст дар тарбияи онҳо, дур афтодан аз тарбияи волидайн ё шахсони мутасаддӣ ва дигар омилҳо.
Бепарастории бачаҳо дар натиҷаи ҷанг, гуруснагӣ, муҳтоҷии падару модарон, дигар навоқиси ҷомеа рӯй медиҳад. Дар мамлакатҳои гуногуни дунё барои онҳо хонаҳои бачагон, коммунаҳо, колонияҳо ташкил карда мешаванд. Шаклҳои дигари мубориза бо бепарастории бачаҳо чун васигӣ, парасторӣ, сарпарастӣ низ вуҷуд доранд. Баъзе оилаҳо ва шахсони алоҳида бепарасторонро ба фарзандӣ қабул мекунанд. Дар Тоҷикистон бачагони аз падару модар маҳрумшуда ба мактаб-интернатҳо фаро гирифта мешаванд. Давлат ба чунин афрод ҳамаҷониба ёрӣ мерасонад.

Боз нигаред
-----------

* Беназоратӣ
* Бепаноҳӣ

Адабиёт
-------

* Миньковский Г. М. Беспризорность. Педагогическая энциклопедия. Т.1.- М. 1964;
* Нечаева А. М. Детская беспризорность — опасное социальное явление // Государство и право, 2001. № 6. — С. 59.
* Луғати тафсирии истилоҳоти педагогика. — Д. 1988.

Сарчашма
--------

* Бепарастории бачаҳо // Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**Дилан О’Брайен** (англ. Dylan O’Brien; зод. 26 август 1991, Ню-Йорк, иёлати Ню-Йорк) — ҳунарпеша, навозандаи амрикоӣ, байни мухлисон дар силсилафилми «Гург-бача» шуҳрати худро ёфтааст.

Зиндагинома
-----------

Дилан 26 августи соли 1991 дар шаҳри Ню Йорк таваллуд шудааст. Бачагии ӯ дар шаҳри Спрингфилди штати Ню Ҷерси гузаштааст. Вақте ки Дилан ба синни 12 расид, оилаи ӯ ба Ҳермоса-Бич, Калифорния кӯчиданд. Падари ӯ видеооператор ва модараш ҳунарпеша буданд. О’Брайен аҷдодони ирландӣ, англисӣ, итолиёӣ ва испанӣ дорад. Соли 2009 мактаби миёнаи Mira Costa High School-ро хатм кард.

Соли 2006 дар Youtube бо видеоҳои ҳаҷвиёнаи худ машҳур шуд. Ҳамаи видеоҳоро мустақилона гирифта коргардонӣ кардааст.

Дилан нақша дошт, ки якбора донишгоҳ ва мактаби санъати филмсозиро тамом кунад, аммо дар ин вақт, ӯро ба нақши асосӣ дар силсилафилми Гург-бача интихоб карданд. Баъди 4 бор шунидан, Диланро ба нақши асосии Скотт муайян намуданд, аммо баъди хондани асар, ӯ фаҳмид, ки нақши дӯсти наздики Скотт — бо номи Стайлз ба ӯ мувофиқтар аст.

Соли 2013 О’Брайенро ба нақши асосӣ дар филми «Бодпои Лабиринт» муайян намуданд. Ба ғайр аз фаъолияти ҳунарпешагӣ, Дилан дар гурӯҳи «Slow Kids At Play» нақорачӣ мебошад.

Рӯйхати филмҳо
--------------

Аз рӯи сол:

* 2011 **Шоҳроҳ** (High Road), Ҷиммӣ, нақши асосӣ
* 2012 **Якум бор** (The First Time), Дейв Ҳоҷман, нақши асосӣ
* 2011—то ҳол, **Гург-бача** (Teen Wolf), Стайлз Стилински
* 2013 **Коркунон** (The Intership), Стюарт
* 2013 **Духтараки нав** (New Girl), дӯстписари пештара
* 2014 **Бодпои лабиринт** (The Maze Runner), Томас, нақши асосӣ
* 2016 **Бодпои лабиринт: Имтиҳони оташин** (The Maze Runner: The Scorch Trials), Томас, нақши асосӣ

Эзоҳ
----



|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Дар шабакаҳои иҷтимоъӣ | 
* Твиттер

 |
| Тасвир, видео ва садо | 
* YouTube

 |
| Вебгоҳҳои мавзӯъӣ | 
* AllMovie
* AlloCiné
* Česko-Slovenská filmová databáze
* Danish Film Database
* Бонки Иттилоотии Интернетии Филмҳо
* Кинопоиск
* Metacritic
* Rotten Tomatoes

 |
| 

| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ |
| --- |
| 
* BIBSYS: 15020354
* BNE: XX5478409
* BNF: 16957719m
* GND: 1121713262
* ISNI: 0000 0003 7058 7460
* LCCN: no2012063153
* NKC: xx0201959
* NTA: 385977336
* NUKAT: n2021208216
* SUDOC: 184554756
* VIAF: 249890795
* WorldCat VIAF: 249890795

 |

 |
**Дилоро Адҳамовна Шукурова** — биолог. Номзади илмҳои биология (1999), дотсент (2001).

Зиндагинома
-----------

Дилоро Адҳамовна Шукурова пас аз хатми мактаби миёна (1971) дар фак. биол. УДТ ба номи В. И. Ленин (ҳоло Донишгоҳи миллии Тоҷикистон) таҳсил кардааст (1971-1976). Ассисистент (1978-94), муаллимаи калон (1994-2001) ва аз с. 2001 – дотсенти кафедраи гистологияи Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ Ибни Сино. Дар мавзӯи «Хусусияти равандҳои барқароршавӣ дар организм ҳангоми таъсироти гуногуни омилҳои муҳити беруна» тадқиқот мебарад. Дар мавзӯи «Гипертрофияи ҷубронии гурдаи таҷдидшавандаи обхокиҳо» рисолаи номзадӣ дифоъ намудааст. Муаллифи 50 таълифоти илмӣ ва 3 тавсияи таълимию методӣ, аз ҷумла таълифоти «Некоторые морфологические особенности почек амфибии» дар маҷ. «Известия АН РТ», 2003, №2; Дастур аз ситология, эмбриология ва гистология» (ҳаммуалиф, Д. 2005).

Сарчашма
--------

* Аслҳо ва наслҳо. – Душанбе, 2013, - С. 171 ISBN 978-99947-958-2-6

Эзоҳ
----
**Исматулло Зокиров** Меликович. 17-уми октябри соли 1965 дар шаҳри Душанбе ба дунё омадааст.

Соли 1988 мактаби миёнаи махсуси милитсияи ВКД-и Шӯравӣ.

Соли 1994 Мактаби олии Тошкандии милитсияро хатм кардааст.

Соли 2009 факултаи якуми роҳбарикунандаи Академияи ВКД-и Тоҷикистон.

Аз соли 1990 то соли 2007 дар сохторҳои оперативии Вазорати корҳои дохилии Тоҷикистон ва аз соли 2009 то соли 2011 ҷонишини Сардори Академияи Вазорати корҳои дохилии Ҷумҳурии Тоҷикистон.

Айни ҳол муовини сардори ШВКД дар ноҳияи Ҳисор мебошад.

Соли 2001 бо фармони Преиденти Ҷумҳурии Тоҷикистон бо ордени Спитамен дараҷаи II мукофонида шудааст.

Полковники милитсия. Соҳиби 4 фарзанд.

Пайвандҳо
---------
**Деҳистони Офтоб** ( форсӣ: دهستان آفتاب‎ ) деҳистон *(dehestan)* дар бахши Офтоб, шаҳристони Теҳрон , устони Теҳрони Эрон. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 14,847 нафар, дар 3520 оила буд. Ноҳия 9 деҳа дорад.

Тафсилоти бахш
--------------


Деҳистони Сулқон
**Бахши Кан**
**Бахши Офтоб**
Деҳистони Офтоб
Деҳистони Халозир
**Бахши Марказӣ**
Деҳистони Сиёҳрӯд
Теҳрон
*М-1*  
*(Шаҳристони Шемиронот)*
*М-2*
*М-3*
*М-4*
*М-5*
*М-6*
*М-7*
*М-8*
*М-9*
*М-10*
*М-11*
*М-12*
*М-13*
*М-14*
*М-15*
*М-16*
*М-17*
*М-18*
*М-19*
*М-20*  
*(Шаҳристони Рай)*
*М-21*
*М-22*

Эзоҳ
----



| ⚙️ Flag of Iran.svg Шаҳристони Теҳрон |
| --- |
| Марказимаъмурӣ (пойтахт) | Теҳрон |
| Башҳои шаҳристони Теҳрон | Марказӣ • Офтоб • Кан • |
| Деҳистонҳои шаҳристони Теҳрон | деҳистони Сиёҳрӯд • деҳистони Сулқон • деҳистони Офтоб • деҳистони Халозир |
**Исматуллоев Дилшод Абдуғафорович** — вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати V

Зиндагинома
-----------

Дилшод Абдуғафорович Исматуллоев 21 январи соли 1971 дар шаҳри Кӯлоб таваллуд шудааст. Маълумоташ олӣ, соли 1993 Академияи иқтисодии Россия ба номи Г. В. Плехановро бо ихтисоси иқтисодчӣ хатм кардааст. 20 сол собиқаи кории касбӣ дошта, дар соҳаҳои бонкдорӣ, тиҷорат ва ширкатҳои байналмилалӣ фаъолият намудааст.

Солҳои 2008—2012 дар мансабҳои сардори Раёсати сармоягузории Ҷамъияти саҳомии кушодаи "Нерӯгоҳи барқии обии «Роғун», Директори Ҷамъияти саҳомии кушодаи «Тоҷикхимпром» ва Директор оид ба масъалаҳои молиявии Ҷамъияти саҳомии кушодаи "Нерӯгоҳи барқии обии «Роғун» кор кардааст.

Аз соли 2012 то 1 марти соли 2015 вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати чорум буд. Оиладор, соҳиби 3 фарзанд мебошад.

1 марти соли 2015 вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон интихоб шудааст.

Нигаред низ
-----------

* Вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон

Эзоҳ
----

1. ↑  вакилони Маҷлиси намояндагон. 10 октябри 2017 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 21 сентябри 2017.
2. ↑  Дилшод Абдуғафорович Исматуллоев. 10 августи 2021 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 26 июни 2017.

Пайвандҳо
---------

* Вакилони Маҷлиси Намояндагони Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати V Бойгонӣ шудааст 21 сентябри 2017  сол.</ref>
**Ислоҳот** ё **реформатсия** (лот. reformatio "ислоҳот; тағйирдиҳӣ, табдил") — ҳаракати васеи динӣ ва иҷтимоӣ-сиёсӣ дар Аврупои Ғарбӣ ва Марказӣ дар асрҳои 16 — ибтидои асри 17, ки ба ислоҳоти калисои католикӣ нигаронида шудааст.
Оғози он 31 октябри соли 1517 ҳисобида мешавад, тибқи ривоят, дар ин рӯз Мартин Лютер "95 рисола"-и худро ба дари калисои қалъаи Виттенберг мехкӯб кард, ки дар он бар зидди таҳқирҳои мавҷудаи калисои католикӣ изҳори назар кардааст, махсусан ба мукобили фуруши индулгенсияҳо. Муаррихон бар ин назаранд, ки поёни ислоҳот бо имзои сулҳи Вестфалия дар соли 1648 буд, ки дар натиҷаи он омили динӣ нақши муҳим дар сиёсати Аврупоро аз даст дод.
Протестантизм дар тамоми Аврупо дар таълимоти пайравони Лютер (лютеранизм), Жан Калвин (калвинизм), "пайғамбарони Свикау "(анабаптизм), Улрих Свинглӣ (свинглианизм, инчунин англиканизм), ки ба таври махсус ба вуҷуд омадаанд, паҳн шуд.

Эзоҳ
----

1. ↑  Рефомация. *Русская Википедия*.
**Саидӣ Дилафрӯз Раббизода** (Сангинова Дилафрӯз Абдурабиевна,то 10 феврали соли 2017); тав. 28 январи 1975, ш.Ленинобод, вилояти Суғд, ҶШС Тоҷикистон, ИҶШС) — номзади илмҳои техникӣ, директори Донишкадаи политехникии Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М.Осимӣ дар ш. Хуҷанд

Зиндагинома
-----------

Саидӣ Дилафрӯз 28 январи соли 1975 таваллуд ёфта, соли 1996 факултети технологии филиали хуҷандии Донишгоҳи техникии Тоҷикситон бо ихтисоси «муҳандис-технолог» хатм намудааст. Соли 2011 ӯ дар мавзӯъи "Проектирование современной национальной одежды на основе бесконтактных методов измерения женских фигур" рисолаи номзадии худро дар Донишгоҳи давлатии Русия ба номи А.Н. Косигин (Технология. Дизайн. Санъат) ш. Москав дифоъ намуд.

Фаъолияти меҳнатӣ
-----------------

1997-1998 – устои баст ҶС "Ҷавонӣ";   

2002-2004 – ассистенти кафедраи технологияи саноати сабуки филиали хуҷандии Донишгоҳи техникии Тоҷикситон;  

2004-2012 – мудири кафедраи Донишкадаи политехникии Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М.С.Осимӣ дар шаҳри Хуҷанд;  

2012-2014 – сардори маркази тестии донишкада;  

2014-2015 – муовини директор оид ба таълим;  

Аз апрели 2015-то ҳол - директори Донишкадаи политехникии Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М.С.Осимӣ дар шаҳри Хуҷанд  
  

Аъзои Ҳизби Халқии Демократии Тоҷикистон мебошад.  
  

Оиладор, соҳиби се фарзанд мебошад.

Фаъолияти илмӣ
--------------

Муаллифи 74 асарҳои илмӣ, аз он ҷумла 36 шаҳодатномаи зеҳнӣ.

Ҷоизаҳо
-------

Саидӣ Дилафрӯз Раббизода бо Ифтихономаи Ҷумҳурии Тоҷикистон, Ифтихорномаи Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон, Ифтихорномаи Раиси вилояти Суғд сарфароз гардида, дорандаи нишони «Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон» мебошад.

Пайвандҳо
---------

1. ↑   Саидӣ Дилафрӯз Раббизода - директор, номзади илмҳои техникӣ, дотсент
Категория:Персоналии по алфавиту
**Дилейта Муҳаммад Дилейта**, ( фр. Dileita Mohamed Dileita, ар. دليطة محمد دليطة‎ сиёсатмадор ва дипломати Ҷибутӣ, сарвазири Ҷибутӣ аз 7 марти 2001 то 1 апрели 2013 буд.

Зиндагинома
-----------

Дилейта пас аз таҳсил дар Қоҳира, Реймс ва Алҷазоир дар дастгоҳи протоколии раисиҷумҳури кишвар, баъд дар сафорати ин кишвар дар Фаронса кор кардааст ва дар соли 1997 сафири Ҷибутӣ дар Эфиопия, инчунин дар Созмони Ваҳдати Африқо намояндагӣ мекард. ва дар ҳалли муноқишаи Эфиопия ва Эритрея дар солҳои 1998 - 2000 нақши муҳим бозид. Пас аз он сафир дар Уганда шуд ва пас аз истеъфо бо далели сиҳатии сарвазири дарозмуддати кишвар Баракот Ҷарот Ҳамаду нахуствазир таъин шуд ва аз соли 2003 ҳамзамон Баракот Ҳамадуро муовини раиси ҳизби ҳокими *Ҷунбиши мардумӣ барои пешрафт* иваз кард. Баракот Ҳамаду дар интихоботи парлумонии солҳои 2003 ва 2007 низ раҳбарии эътилофи интихоботии *Иттиҳодияи аксариятро ба ӯҳда* дошт.

Эзоҳ
----


| ⚙️ Сарвазирони Ҷибутӣ |
| --- |
|  | 
* Ҳасан Гулед Оптидун
* Аҳмад Динӣ Аҳмад
* Абдуллоҳ Муҳаммад Комил
* Баракот Ҷарот Ҳамаду
* Дилейта Муҳаммад Дилейта
* Абдулқодир Муҳаммад

 |  |
**Data Manipulation Language** (**DML**) (забони идоракунии (коркарди) додаҳо) — ин оилаи забонҳои компютерӣ мебошад, ки дар барномаҳои компютерӣ истифода мешавад ё истифодабарандагони базаи додаҳо барои гирифнан,дохил намудан, нест кардан ва тағйир додани додаҳои дар базаи додаҳо истифода мебаранд.

Дар ҳоли ҳозир яке аз маъмултарин забони DML SQL мебошад, ки барои гирифтан ва коркард кардани додаҳо дар СИБМ истифода мешавад. Шаклҳои дигари DML дар IMS/DL1, базаи додаҳои CODASYL ва дигарҳо истифода мешаванд.

Аз аввал забони DML танҳо барои кор бо барномаҳои копютери истифода мешуд, лекин бо пайдоиши SQL одамон низ истифода мекунанд. 

  

Забонҳои DML асосан ба ду гурӯҳ тақсим мешаванд:

* Procedural DMLs.
* Declarative DMLs .

Боз нигаред
-----------

* Data Definition Language
* Data Control Language

Шаблон:Rq

Шаблон:Databases
**Абуҳафс Аҳмад ибни Ҳафс ибни Забарқон ибни Абдуллоҳ** (767, Бухоро – 932, ҳамон ҷо) — фақеҳ ва донишманди машҳури тоҷик.

Зиндагинома
-----------

Зуҳду тақво, дониш ва маъруфияти ӯ дар илмҳои замонаш ба андозае воло будааст, ки дар олами Ислом аз баракати ӯ Бухоро унвони ифтихории «Қуббат-ул-Ислом»-ро гирифтааст. Ҳамчунин яке аз дарвозаҳои Бухорои ҳамон давр ба муҷиби дар шафати он қарор доштани хонаи Абуҳафс Аҳмад номи «Ҳамроҳ»-ро гирифта будааст, зеро мардум барои ҷустани ҳақиқат ва ҳалли масоили умдатарин назди ӯ меомадаанд (Бартолд). Муаллифи «Таърихи Бухоро» Наршахӣ аз рӯзгори Абуҳафс Аҳмад ривоёти аҷиберо овардааст.

Адабиёт
-------

* Ҳамроҳбоев Н. Абуҳафс Аҳмад, Донишномаи Сомониён, ҷ. 1, Х. 2008.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — 608 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Абутаммом Ҳабиб ибни Аус ат-Таи** (араб. أبو تمام حبيب بن أوس); 796 деҳаи Ҷосими назди Димишқ – 843, Мавсил) — шоири араб.

Зиндагинома
-----------

Аз насрониён буд, вале ба дини ислом гаравид ва худро ба қабилаи Тай нисбат медод. Ба кишварҳои гуногуни араб – Шом, Миср, Ироқ сафар кардааст. Муддате дар хидмати дарбори халифа Муътасим буд.

Ашъор
-----

Аз Абутаммом Ҳабиб девони ашъор иборат аз қасидаҳо, марсияҳо, ҳаҷвияҳо боқӣ мондааст. Инчунин Абутаммом Ҳабиб чун гирдоварандаи намунаҳои ашъори шоирони пешазисломӣ ва исломии то замони Аббосиён маъруф аст. Осори гидовардаашро дар 7 тазкира ҷой додааст. Аз он ҷумла «Китоб-ул-ҳамоса» ва «Ихтиёр-уш-шуаро ал-фуҳул» – мунтахаби қасоиди шоирони давраи пешазисломӣ ва исломист, ки то замони мо расидааст.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — 608 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**«Дар иншиоби усул ва фурӯғи мусиқӣ»** – мансуб ба қалами Амир Хусрави Деҳлавӣ (1253-1325), фасле аз асари донишномаи «Эъҷози Хусравӣ»-
Рисола ба забони форсии тоҷикӣ (бо назму наср) навишта шуда, дар иртибот ба масоили мутрибист. Амир Хусрав анъанаҳои мусиқии замони Борбадро чун «комили замон» ва «аъҷубат уд-давр» сутуда, системаи Дувоздаҳ пардаро бо ҷузъиёташ қаламдод намуда, вале услуби баён шакли тавсифи назарии мусиқист. Аҳамияти таърихии рисола иборат аз: анъанаи рисоланависии форсизабони Ҳиндро асос гузошта ва дар мусиқиши-носӣ «асарест оид ба синтези ҳинду аҷамӣ» ; нахустин рисолаест, ки системаи Ду-воздаҳпарда (мақом) ва истилоҳоти мусиқии мар-думони форсизабонро ба Ҳинд ворид шуда аст; усулан амалист ва аз манобеест, ки анъанаи «шарти мутрибӣ» зикр ёфта; он принсипи аслу фаръро дар мадди аввали ҳунари мақомот гузоштааст.

Адабиёт
-------

Азизова Ф. Шашмаком и рага. Душанбе, 1999; Fatimi Q. Amir Khuro’s contribution to indo-muslim tradition. Islamabad, 1975.

Нигаред низ
-----------

* Шашмақом

Эзоҳ
----

1. ↑  Донишномаи Шашмақом./Зери таҳрири Олимов К. Абдувалиев А. Азизӣ Ф. Раҷабов А. Ҳакимов Н. – Душанбе, 2009. - с. 57 ISBN 978-99947-49-13-3
**Абутаййиб Афифуддин Абдуллоҳ ибни Аҳмади Ҳимярии Шайбонӣ** (1430—1498) — фақеҳ ва адиб.

Бинобар дониши густарда ва сароҳати гуфтор мавриди алоқа ва эҳтироми оммаву хосса, аз ҷумла сарсилсилаи тоҳириёни Яман Алӣ ибни Тоҳир қарор гирифта буд. Бо хоҳиши вай мансаби қазо (қозигӣ)-и шаҳри Аданро бо қайди баъзе шартҳо пазируфт, лекин дар ин мансаб чанд моҳе фаъолият карду аз роҳи дарё ба шаҳри Шиҳр фирор кард ва сипас аз он ҷо ба ватани худ паноҳ бурд. Саранҷом Алӣ ибни Тоҳир узри Абутаййибро пазируфт ва ӯро ба Адан баргардонд. Ӯ дар Адан то охири умр ба кори илмӣ машғул гашт; дар ҳамон ҷо даргузашт ва дар шафати оромгоҳи устодаш Бошкил ба хок супурда шуд. Абутайиб дар мавзӯъҳои гуногун таълифот дорад. Аз ҷумла, «ал-Фатово» дар фиқҳ; «Умнияту-т-томеъ» дар ҷабр ва муқобала; шарҳе бар «ал-Мулҳа»-и Ҳарирӣ; нақде бар «Ҷомеъу-л-мухтасарот»-и Насоӣ; нақде бар «Алфия»-и Ибни Молик; инчунин рисолаҳое дар илми ҳайъат.

Абумуҳаммад Абдуллоҳ Таййиб ибни Абдуллоҳ ибни Аҳмад (1466—1540), адиб, фақеҳ ва таърихнигор.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Бомахрама / С. Маҳмадуллоҳ // Боз — Вичкут. — Д. : СИЭМТ, 2014. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 3). — ISBN 978-99947-33-46-0.
**Абутолиб Абдуманаф ибни Абдулмутталиб ал-Ҳошимӣ** (ар. أبو طالب بن عبد المطلب‎, 549 — 619) — амаки ҳазрати Муҳаммад (с) ва падари Имом Алӣ. Сардори қабилаи Қурайш аз соли 578 то 619.

Зиндагинома
-----------

Абӯтолиб писари Абдулмутталиб ва бародари падари паёмбар Муҳаммад Абдуллоҳ буд. Пас аз марги падару модари Муҳаммад (с) Абутолиб бародарзодаашро ба тарбияи худ гирифт. Дар навбати худ, ҳангоме ки Абутолиб муфлис шуд ва корҳои Муҳаммад ба далели издивоҷи муваффақ, баръакс, осон пеш рафт, амакаш Алиро ба тарбияи худ гирифт. Сарфи назар аз он, ки Абутолиб пайваста пеши ашрофи қурайш ҳазрати Муҳаммад (с) дифоъ мекард, ҳеч далели равшани мусалмон шудани ӯ вуҷуд надорад .

Марг
----

Дар суннитских манбаи хабар дода мешавад, ки незадолго то марг ба он зашел паембар Муҳаммад, заставший дар бистар умиравшего Абу Джахля ва Абдуллу ибни Абу Умайю. Паембар гуфт: Абу Талибу: "Эй амакам! Бигӯ "Не худоени, ғайр аз Худо, ва ба шарофати ин ман метавонам ба заступиться барои ту пред Хешовандон!". Аммо ба умиравшему муроҷиат намуданд ва курайшиты, ки гуфтанд: "Эй Абу Талиб, ое отречешься ту аз дин Абд ал-Мутталиба?!"— и идома мегӯянд, ин суханон, то он даме, ки ӯ гуфт: "Не отрекусь ман аз дин Абд ал-Мутталиба!"Шунидани ин, Паембар гуфт: "Эй парвардигори ман бахшиш барои ту!"ва он гоҳ буд, ниспослан аят, ки дар он гуфта мешуд: "На паембар бигӯем, на лоиқи на подобает бахшиш барои бастанд, ҳатто агар он хешовандони онҳо, пас аз он ки боварӣ ба онҳо, ки касоне попадут дар Ҷаҳаннам" инчунин ва дигар аят, ки дар он гуфта шудааст: "ҳар кас сможешь ту берун меоварем, ки ба роҳи рост онҳое, ки шуморо дӯст!».

Абӯтолиб дар моҳи раҷаб ё рамазон дар соли даҳум аз оғози нубувват, пас аз шаш моҳи анҷоми бойкот ва муҳосираи мусалмонон даргузашт. Ҳамеша ёрӣ ва дифоъ аз Муҳаммад (с) мекард ва бештар ба шарофати ӯ буд, ки тавонист сабаби даъвати исломиро аз ҳамлаҳои мухолифон ҳифз кунад, аммо худаш ҳеч гоҳ аз дини ниёгон даст накашид.

Абу Толиб дар синамо
--------------------

* Паём, филми Британияи Кабир, 1976. Нақши Абутолибро Андре Морел бозӣ кардааст.

Эзоҳ
----

1. ↑  Gran Enciclopèdia Catalana (кат.) — Grup Enciclopèdia, 1968.
2. ↑  *Али-заде А.* Али ибн Абу Талиб (рус.) // *Исламский энциклопедический словарь* — М.: Ансар, 2007. — С. 68. — ISBN 978-5-98443-025-8
3. ↑  Watt, W. Montgomery, 1986.