recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Веркблей** (олмонӣ: *Werkblei*, аз Werk — маснуот ва Blei — сурб) — сурби нохолис, сурб бо омехтаи дигар филиззот, ки ҳангоми гудохтани маъданҳои сурбдор ё шикастпораҳои ҷинсҳои гуногуни кӯҳӣ ҳосил мекунанд.

Миқдори омехтагиҳо дар веркблей 2-3, баъзан то 10%-ро ташкил медиҳад. Одатан, дар таркиби веркблей бештар мис ва сурма, каме марги муш, қалъагӣ, висмут, баъзан ба миқдори кам руҳ, никел ва кобалт вомехӯранд. Ғайр аз ин сулфидҳои сурб, оҳан ва мис вуҷуд доранд. Дар таркибаш қариб ҳама вақт тило ва нуқра мавҷуд аст. Барои ба даст овардани сурби холис веркблейро аз омехтагиҳо тоза мекунанд.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Веркблей // Боз — Вичкут. — Д. : СИЭМТ, 2014. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 3). — ISBN 978-99947-33-46-0.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Большая советская (1 изд.)
* Брокгауза и Ефрона
* Малый Брокгауза и Ефрона

 |
**Верниса́ж** (фр. vernissage — бо лок рӯйкашшуда, айнан сайқалдиҳӣ) — ифтитоҳи ботантанаи намоиши осори рассомӣ дар ҳузури ашхоси махсус даъватшуда (рассомон, ходимони фарҳанг, ҳунар ва ғ.). Номи худро аз одати рассомони Фаронса гирифтааст, ки онҳо дар арафаи ифтитоҳи намоишгоҳ барои омма мусаввараҳои худро бо лок рӯйкаш менамуданд.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Вернисаж // Боз — Вичкут. — Д. : СИЭМТ, 2014. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 3). — ISBN 978-99947-33-46-0.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Большая датская
* Большая норвежская
* Большая российская (старая версия)

 |
| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ | 
* GND: 4435671-7

 |
**Ҳенрих Фердинанд Вюстенфелд** (олмонӣ: *Heinrich Ferdinand Wüstenfeld*; 31 июл 1808, Ҳонн. Мунден[d] — 8 феврал 1899, Ҳаннофер, Подшоҳии Пруссия[d]) — шарқшиноси олмонӣ, ҳамчун таърихшиноси адабии адабиёти арабӣ маъруф буд, дар шаҳраки Мюндени шаҳри Ҳановер таваллуд шудааст.

Зиндагинома
-----------

Дар донишгоҳи Гёттинген ва Берлин забонҳои арабӣ, ибрӣ, суриёнӣ, форсӣ ва санскритро омӯхт. Пас аз хатми таҳсил дипломи докториро дар Донишгоҳи Гёттинген гирифт (1831). Фаъолияти илмию эҷодии Фердинанд Вюстенфелд дар Донишгоҳи Гёттинген ҷараён дошт. Дар китобхонаи Донишгоҳи Гёттинген кор мекард, дар айни замон аз забонҳои сомӣ, мас. забон ва адабиёти арабӣ дарс мегуфт. Беш аз 200 дастнависи китобҳои арабиро веросторӣ карда, ба табъ расонидааст, ки «Табақоту-л-ҳифоз»-и Заҳабӣ, «Вафёту-л-аъён»-и Ибни Халликон, «Муъҷаму-л-булдон»-и Ёқути Ҳамавӣ, «Аҷоибу-л-булдон ва аҷоибу-л-махлуқот»-и Қазвинӣ, «Сираи Ибни Ҳишом» намунае аз онҳоянд. Ба қалами Фердинанд Вюстенфелд инчунин асарҳои «Татбиқи солҳои милодӣ ва ҳиҷрии қамарӣ», «Ҷадовили ансоби қабоил ва хонадонҳои араб» ва ғ. тааллуқ доранд. Фердинанд Вюстенфелд бар асари пуркорӣ, хониши дастнависҳо, нусхабардориҳо дар охири умр нобино шуд.

Эзоҳ
----

1. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* идентификатор BNF (фр.): платформаи додаҳои боз — 2011.

Адабиёт
-------

* Вустенфилд Ҳенри // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Брокгауза и Ефрона
* Еврейская Брокгауза и Ефрона
* Малый Брокгауза и Ефрона
* Allgemeine Deutsche Biographie
* TDV İslam Ansiklopedisi

 |
| 

| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ |
| --- |
| 
* BNF: 127724220
* CiNii: DA03285916
* GND: 100836526
* ISNI: 0000 0001 1613 989X
* J9U: 987007303733205171
* LCCN: n81002845
* NKC: nlk20010095042
* NTA: 067706061
* NUKAT: n2006121112
* SUDOC: 05013177X
* VcBA: 495/3290
* VIAF: 29659165
* WorldCat VIAF: 29659165

 |

 |
| Вилояти Ғарм |
| --- |
|  |
|
|
| Донистаниҳо |
| Кишвар : |  Иттиҳоди Шӯравӣ  |
| Ҷумҳурӣ : |  ҶШС Тоҷикистон  |
| Марказ: | Ғарм |
| Замони таъсис : | 27 октябри 1939 |
| Замони барҳам хурдан: | 25 августи 1955 |
|
| Ҷуғрофиёи табиъӣ |
| Паҳноварӣ : | 19 900 км² |
|
| Шумораи шаҳракҳо : | 1 |
| Шумораи ноҳияҳо : | 11 |
|
| Мардум |
| Аҳолӣ (1939) : | 182 800 кас |
| Забони расмӣ : | русӣ, тоҷикӣ |
| Забонҳои гуфторӣ : | тоҷикӣ, қирғизӣ |
| Мазҳаб : | ҳанафӣ |
|
| Нишониҳо |
| Сарвожа : |  |
| ISO-намоя : |  |
| Пешшумора : |  |
| Нишонии почта : |  |
| Замон : | UTC+5 |
| Шумораи мошинҳо : | СБ |

**Вилояти Ғарм** (форсӣ: **ولایت غرم**‎) — воҳиди тақсимоти кишварӣ дар Ҷумҳурии Шӯравии Сосиалистии Тоҷикистон дар солҳои 1939—1955 буд. Ин вилоят дар шимолу шарқи кишвар, дар дараи рӯди Сурхоб ҷойгир буд.

Маркарзи идории вилоят шаҳраки Ғарм буд.

Таърих
------

Вилояти Ғарм
Вилояти Ғарм бори нахуст дар соли 1924 ташкил шуд ва то соли 1929 вуҷуд дошт, аммо дар он сол ба округ табдил дода шуд. Соли 1931 округи Ғарм барҳам дода шуд ва сарзамини он тобеъи ҷумҳурӣ шуд. Солҳои 1931—1936 сарзамини Ғармро ба ноҳияҳо бахш карданд. 16 марти соли 1938 округи Ғарм дубора бунёд шуд, аммо як сол пас барҳам дода шуд. 

Дуюмбора вилояти Ғарм бо Қарори Президиуми Шӯрои Олии Иттиҳоди Шӯравӣ аз 27 октябри соли 1939 таъсис ёфт ва ноҳияҳои Ғарм, Ҷиргатол, Қалъаи лаби Об, Қалаъи Хум, Комсомолобод, Оби Гарм, Сангвор, Тавилдара, Ҳоит, ноҳияи Ванҷ ва Шулмакро дар бар мегирифт.

Вилояти Ғарм дигар вилоятҳои ҶШС Тоҷикистон
Вилояти Ғарм бо Қарори Президиуми Шӯрои Олии Иттиҳоди Шӯравӣ аз 24 августи соли 1955 барҳам дода шуд ва сарзамини он бахiе аз ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ ва Вилояти мухтори Кӯҳистони Бадахшон шуд. Ҳамаи мардуми Вилояти Ғарм аз тоҷикон ва дар ноҳияи Ҷиргатол қисман қирғиз ва пайрави дини ислом ва мазҳаби ҳанафӣ буданд. 

  



|  |  |
| --- | --- |
| Таърих | *Ин мақолаи нопурра аз таърих мебошад.Шумо метавонед бо пурра кардани ин ба Википедия кумак кунед.* |

  


|  |  |
| --- | --- |
| Тоҷикистон | *Ин мақолаи нопурра аз ҷуғрофияи Тоҷикистон мебошад.Шумо метавонед бо пурра кардани ин ба Википедия кумак кунед.* |

Эзоҳ
----

1. ↑  Гармская область. (2010, июнь 16). Википедия, свободная энциклопедия. Retrieved 20:11, июня 16, 2010 from .

Сарчашма
--------
Ин вожа дигар маъноҳо низ дорад, Қӯрғонтеппа (мазмунҳо)-ро бубинед.

| Вилояти Қӯрғонтеппа |
| --- |
|  |
|
|
| Донистаниҳо |
| Кишвар : |  Иттиҳоди Шӯравӣ  |
| Ҷумҳурӣ : |  ҶШС Тоҷикистон  |
| Марказ: | Қӯрғонтеппа |
| Замони таъсис : | 7 январи 1944апрели 1977 |
| Замони барҳам хурдан: | 23 январи 19472 декабри 1988 |
|
| Ҷуғрофиёи табиъӣ |
| Паҳноварӣ : | 12 600 км² |
|
| Шумораи шаҳрҳо : | 1 |
| Шумораи шаҳракҳо : | 13 |
| Шумораи ноҳияҳо : | 11 |
|
| Мардум |
| Аҳолӣ (1987) : | 982 000 кас |
| Забони расмӣ : | русӣ, тоҷикӣ |
| Забонҳои гуфторӣ : | тоҷикӣ, ӯзбекӣ |
| Мазҳаб : | ҳанафӣ |
|
| Нишониҳо |
| Сарвожа : |  |
| ISO-намоя : |  |
| Пешшумора : |  |
| Нишонии почта : | 735140 |
| Замон : | UTC+5 |
| Шумораи мошинҳо : | ТД |

**Вилояти Қӯрғонтеппа** (форсӣ: **ولایت قرغان‌تپه**‎) — воҳиди тақсимоти кишварӣ дар Ҷумҳурии Шӯравии Сосиалистии Тоҷикистон дар солҳои 1944—1947 ва 1973—1988 буд. Ин вилоят дар ҷануби кишвар, дар дараи рӯди Вахш ҷойгир буд.

Маркарзи идории вилоят шаҳри Қӯрғонтеппа буд.

Таърих
------

Вилояти Қӯрғонтеппа бори нахуст дар соли 1924 ташкил шуд ва то соли 1929 вуҷуд дошт, аммо дар он сол ба округ табдил дода шуд. Соли 1938 округи Қӯрғонтеппа барҳам дода шуд ва сарзамини он бахше аз вилояти Сталинобод шуд. 

Дувум бор вилояти Қӯрғонтеппа бо Қарори Президиуми Шӯрои Олии Иттиҳоди Шӯравӣ аз 7 январи соли 1944 дар бахше аз сарзамини вилоятҳои Сталинобод ва Кӯлоб таъсис ёфт ва ноҳияҳои Ворошиловобод, Данғара, Даҳанакиик, Кагановичобод, Кировобод, Куйбышев, Қӯрғонтеппа, Микоянобод, Молотовобод, Октябр, Ҷиликӯл ва Шаҳритусро дар бар мегирифт.

Вилояти Қӯрғонтеппа бо Қарори Президиуми Шӯрои Олии Иттиҳоди Шӯравӣ аз 24 августи соли 1947 барҳам дода шуд ва сарзамини он тобеи ниҳодҳои раҳбарии ҷумҳурӣ ва бахше аз вилояти Кӯлоб шуд.

Дар апрели соли 1977 вилояти Қӯрғонтеппа севум бор таъсис дода шуд ва то сентябри соли 1988 мавҷуд буд. 8 сентябри соли 1988 бо вилояти Кӯлоб муттаҳид карда шуд ва вилояти Хатлонро ташкил дод. 24 январи соли 1990 ба муддати кӯтоҳ вилояти Қӯрғонтеппа аз нав барқарор шуд. 2 декабри соли 1992 вилояти номбурда комилан аз байн рафт ва ба вилояти Хатлон дохил гардид..

Бахшбандии вилояти Қӯрғонтеппа дар соли 1988
--------------------------------------------

|  |
| --- |
| **Ноҳияҳои вилояти Қӯрғонтеппа дар соли 1988** |
| Ноҳия | Марказ |
| Шаҳри Қӯрғонтеппа |  |
| Вахш | Вахш |
| Ёвон | Ёвон |
| Илич | Обикиик |
| Колхозобод | Колхозобод |
| Коммунистӣ | Октябр |
| Куйбишев | Куйбишев |
| Қубодиён | Қубодиён |
| Қумсангир | Қумсангир |
| Панҷ | Панҷ |
| Ҷиликӯл | Ҷиликӯл |
| Шаҳритӯс | Шаҳритӯс |
|

Эзоҳ
----

1. ↑  Административно-территориальное деление республик, входивших в состав СССР // Российская империя. История государства Российского
2. ↑


|  |  |
| --- | --- |
| Тоҷикистон | *Ин мақолаи нопурра аз ҷуғрофияи Тоҷикистон мебошад.Шумо метавонед бо пурра кардани ин ба Википедия кумак кунед.* |
**Хадича Абдуҳалимова** (1 феврал 1950, Сталинобод — 23 сентябр 1997, Душанбе) — овозхони тоҷик, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (1996).

Зиндагинома
-----------

Соли 1967 Омӯзишгоҳи мусиқии ба номи Аҳмад Бобоқуловро хатм карда, дар дастаҳои ҳаваскорони санъати шаҳри Душанбе кор кардааст. Аз соли 1974 то поёни умр солисткаи Филармонияи давлатии Тоҷикистон буд. Аз ашъори шоирони классику муосири тоҷик ва мероси шифоҳии мардумамон бештар суруд хондааст. «Боз ой», «Дорам ҳанӯз», «Абрешимо-абрешим», «Таронаи таскин», «Шоҳи анҷуман» аз беҳтарин таронаҳои ӯанд. Ба ӯзбекӣ, озарӣ, ҳиндӣ, арабӣ, русӣ ва дигар забонҳо таронаҳо иҷро кардааст.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.
**Ноҳияи Бозор-Қӯрғон** — воҳиди маъмурии вилояти Ҷалолободи Ҷумҳурии Қирғизистон аст. Маркази маъмурӣ шаҳри Бозор-Қӯрғон мебошад.

Ҷуғрофия
--------

Ноҳия дар шимолу ғарби маркази вилоят — шаҳри Ҷалолобод, дар баландии 1200 метр аз сатҳи баҳр, дар канори шимолии водии Фарғона ҷойгир аст. Бо вилояти Андиҷони Ӯзбекистон ҳамсарҳад аст.

Таърих
------

Аз 26 феврали соли 1938 ба ҳайати округи Ҷалолободи ҶШС Қирғизистон, аз 21 ноябри соли 1939 ба ҳайати вилояти навтаъсиси Ҷалолобод дохил мешуд. 3 январи соли 1944 як қисми ҳудуди вилояти Бозор-Қӯрғон ба ноҳияи нави Ачинск дода шуд  .

Дар охири соли 1962  барҳам дода шуда, ҳудуди он ба ноҳияи Ленин дода шуд.

Он бо Укази Президиуми Совети Олии РСС Қирғизистон аз 4 майи соли 1978 дар ҳайати вилояти Ӯш аз нав ташкил карда шуд . Баъдан он ба ноҳияи Бозор-Қӯрғон тағйири ном шуд.

Аҳолӣ
-----

Тибқи барӯйхатгирии Қирғизистон дар соли 2009, қирғизҳо 79 442 нафар, аз 142 951 нафар сокинони ноҳия (ё 55,6 фоиз), ӯзбекхо — 61 777 нафар ё худ 43,2 фоиз, уйғурҳо — 713 нафар ё 0,5 фоиз, туркҳо — 344 нафар ё 0,2 фоиз, русҳо — 402 нафар ё 0,2 фоиз, ташкил медоданд.

Тақсимоти маъмурӣ-ҳудудӣ
------------------------

Ноҳияи Бозор-Қӯрғон 8 округи деҳот ва 1 шарро дар бар мегирад:

* Ҳавзаи деҳавии Акман
* Ҳавзаи деҳавии Арсланбоб
* ш. Бозор-Қӯрғон
* Ҳавзаи деҳавии Бешик-Ҷон
* Ҳавзаи деҳавии Кенеш
* Ҳавзаи деҳавии Қизил,Ункур
* Ҳавзаи деҳавии Муғул
* Ҳавзаи деҳавии Сайдиқум
* Ҳавзаи деҳавии Толду-Булоқ

Эзоҳ
----

1. ↑  Информационные сообщения : [арх. 5 Декабри 2021] // Ведомости Верховного Совета СССР. — 1944. — № 17 (277). — С. 4.
2. ↑  Дуйшеналиев Ч. Основные этапы административно-территориального деления Кыргызстана // Евразийский союз учёных. Географические науки. — 2018. — № 2 (47). — С. 12—14.
3. ↑  Ведомости Верховного Совета СССР. — № 20 (1938). — 17.05.1978.
4. ↑  Аильные округа и сёла Джалал-Абадской области(пайванди дастнорас)
**Ансамбли рақсии «Гулрез»** — дастаи ҳунарии Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон (Иттиҳодияи давлатии гурӯҳҳои эҷодию консертӣ) мебошад. Ансамбли рақсии «Гулрез» дар пойтахти Тоҷикистон шаҳри Душанбе ҷойгир аст.

Таърих
------

Ансамбли рақсии «Гулрез» моҳи ноябри соли 2000 дар наздиКумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон (Иттиҳодияи давлатии гурӯҳҳои эҷодию консертӣ) ташкил шуд. Нахуст роҳбари бадеӣ ва сарбалетмейстери ансамбл Ҳунарпешаи халқии Қароқалпоқистон Ҷамила Охунова (солҳои 2000—2003) буд. Аъзоёни ансамбл аз ҳисоби хонандагони синфҳои болоии мактабҳои миёнаи шаҳри Душанбе, ки бо тариқи озмун қабл шуда буданд, иборат буд. Муддати зиёда аз 2,5 сол омӯзиши рақс ва таҳияи рақсҳо барои репертураи аввалини ансамбл, дарёфти сару либоси хос ба рақсҳои таҳияшуда ва ҳамчунин дигар лавозимоти зарурӣ давом кард, ки ансамбл рӯи саҳнаи ҳунар ояд. Ниҳоят 4 апрели соли 2003 дар саҳнаи театри опера ва балет нахустнамоиши барномаи ансамбл пешкаши тамошобинон гардонида шуд.
Барномаи аввалини ансамбл аз рақсҳои тоҷикӣ, ретро, арабӣ, хоразмӣ иборат буд. Дар намоиши аввалини ансамбл, ки бо иштироки Президенти ҷумҳурӣ Ҷаноби Олӣ Эмомалӣ Раҳмон баргузор гардид, дар фазои тантанавӣ ба ансамбл аз ҷониби Ҷаноби Олӣ номи «Гулрез» дода шуд.
Мақсади ташкил намудани ансамбл аз як ҷониб зарурати фарҳангии кишвар бошад, аз тарафи дигар тарғибу ташвиқи рақси миллии тоҷикӣ аст.
Нахуст сафари ҳунарии ансамбл ба Ҷумҳурии Ӯзбекистон дар соли 2004 дар фестивали ҳунарии давлатҳои узви ҳамкориҳои Шанхай буд. Соли 2005 дар рӯзҳои фарҳангии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Федератсияи Русия, ҳамчунин рӯзҳои Тоҷикистон дар шаҳри Парижи Фаронса бо барномаи калони ҳунарӣ иштирок дошт. Ансамбл дар солҳои 2006 Чин, 2007 Пекин, Москва (Русия), Бишкек (Қириғизистон), Алмаато ва Остона (Қазоқистон), 2008 Боку, Охсу (Озорбойҷон), Минск ва Волководск (Белорусия), Деҳлӣ ва Бангалор (Ҳиндустон), 2003 Туркманобод (Туркманистон), солит 2011 Москва ва Санкт — Петербург (Русия), 2012 Сеул (Кореяи Ҷанубӣ), 2013 Ашқобод (Туркманистон) ва 2014 Санкт — Петербург (Русия) сафарҳои ҳунарӣ анҷом додааст.
Солҳои 2004—2005 дар ансамбл ҳунарпеша Фароғат Саидова ва Ҳунарпешаи халқии ИҶШС Зебо Аминзода низ роҳабрӣ кардаанд.
Аз охири соли 2005 то ҳозир ансамблро ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон Имомалӣ Раҳониён роҳабрӣ мекунад.
Ҳунарпешаҳои ансамбл ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон Наргис Ҳасанова, ҳунарпешаҳо Зайнаб Баротова, Клара Грузинова, Меҳрубон Азизӣ, Шаҳноз Ҳамидова, Абригул Навҷувонова, Маҳина Абдуллоева, Таҳмина Мирзоева ва дигар фаъолони ансамбл буда, барои рушд ва таҳияи барномаҳои нав саҳми арзанда доранд.
Ансамбли «Гулрез» соли 2005 бо Ифтихорномаи Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, соли 2011 ансамбли беҳтарини рақсии сол, соли 2012 бо ҷоизаи Кумитаи ҷавонон, варзиш ва сайёҳии назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон сарфароз гардонида шудааст.

Нигаред
-------

* Ансамбли «Дарё»
* Ансамбли рақсии «Зебо»

Эзоҳ
----

1. ↑  Обидпур Ҷ. Луғатномаи тафсирии мусиқӣ / зери назари Б.Қобилова. — Душанбе: Аржанг, 2019. — С. 24-25 — 480 с. ISBN 978-999-47-43-90-2
2. ↑  Ансамбли эстрадии «Ориё». 29 Декабри 2015 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 10 феврали 2016.
Ансамбли «Сомон»
----------------

Ансамбли «Сомон» – яке аз дастаҳои ҳунарии тобеи Вазорати фарҳанги Тоҷикистон мебошад. Ансамбли «Сомон» дар пойтахти Тоҷикистон – шаҳри Душанбе ҷойгир аст.

Таърих
------

Соли таъсисёбии ансамбли «Сомон» – соли 1997

Ҳунарпешагон
------------

1 н. Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон

1 н, Дорандаи медали «Хидмати шоиста»

Манобеъ
-------

Роҳнамо (маълумотнома). Маълумотномаи омории Вазорати фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон. – Душанбе, 2010


|  |  |
| --- | --- |
| Таърих | *Ин мақолаи нопурра аз таърих мебошад.Шумо метавонед бо пурра кардани ин ба Википедия кумак кунед.* |
**Ансамбли рубобчизанон** — ҳайати эҷодӣ, дастаи санъати сарояндагиву машшоқӣ ва рақсӣ дар назди Филармонияи давлатии Тоҷикистон ба номи А. Ҷӯраев.

Таърих
------

Ансамбли рубобчизанон соли 1940 дар арафаи тайёрӣ ба Даҳаи санъати тоҷик дар Москва (1941) таъсис ёфта, нахустин ҳайати касбии занон дар соҳаи санъати сарояндагӣ, мусиқӣ ва рақсии ҷумҳурӣ ба шумор мерафт. Ҳайати навтаъсиси А.р. қариб ки ҳама шогирдони Айрапетянс Данил Саркисович буданд ва маҳз ба шарофати ӯ духтарон сознавозиро ёд гирифта буданд. Роҳбари мусиқии ансамбл оҳангсоз А. Ёрмуҳаммадов ва роҳбари бадеии он Ҳошим Назаров буданд. Сурудҳои беҳтарини халқӣ асоси барномаҳои ибтидоии ансамбли рубобчизанонро ташкил медоданд. Б. Аҳмадова, Р. Сулаймонова, Н. Худойдодова, Э. Ҷӯраева ва А. Убайдуллоева аз аввалин санъатварони хушсалиқаи ансамбл буданд. Балетмейстерони нахустини ансамбл А.И. Протсенко ва Ғ. Валаматзода дар ташаккулёбии санъати рақсии ин ҳайат хидмати арзанда намудаанд. Солҳои минбаъда роҳбари бадеии Ансамбли рубобчизанонро композиторон Ш. Бобокалонов, З. Шаҳидӣ, М. Баротов ва Н. Каримов ба уҳда доштанд.

Дар даврони Истиқлоли Тоҷикистон аз соли 1993 роҳбари бадеии ансамбл Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон Ҳаётой Муминова мебошад. Фаъолияти эҷодии Ҳунарпешагони халқии Тоҷикистон Ашура Носирова, Шоиста Муллоҷонова, Муслима Боқиева, Нигина Рауфова ва Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон Барно Аҳмадова, Зуҳро Каримова, Меҳри Абдуллоева, Тӯхта Иброҳимова, Ш. Каримова ва дигарон дар ҳамин ҳайат сурат гирифтааст. Композиторони шинохтаи тоҷик Я. Сабзанов, Ш. Сайфиддинов, Ф. Солиев, А. Ҳамдамов, Д. Дӯстмуҳаммадов, А. Абдуллоев, А. Одинаев ва дигарон бо ансамбл ҳамкории зич доштанд. Ансамбл дар баробари иҷрои сурудҳои композиторони тоҷик, ҳамчунин сурудҳои халқӣ аз қабили «Баҳор омад», «Санами кӯҳистон», «Гулбадан», «Духтари ҳиротӣ» ва ғ.-ро сурудаанд. Дар қатори сурудҳои тоҷикӣ, суруду таронаҳои афғонӣ, эронӣ, озарӣ, ӯзбекӣ, русӣ, туркманӣ ва ғ.-ро низ иҷро мекунанд. Яке аз хусусияти фарқкунадаи ансамбл аз он иборат аст, ки ҳар ҳунарпеша чун навозанда ва сароянда ҳунарнамоӣ мекунад. Ҳатто баъзеяшон рақс ҳам мекунанд. Ансамбли рубобчизанон солҳост, ки намунаҳои беҳтарини суруду рақси милии тоҷик ва дигар халқҳоро таблиғу ташвиқ менамояд. А.р. ба кишварҳои гуногуни дунё – Голландия, Руминия, Афғонистон, Эрон, Украина, Россия, Ӯзбекистон, Қазоқистон ва ғ. сафари ҳунарӣ кардааст. Ансамбли рубобчизанон иштирокчии Даҳаи санъати тоҷик дар Москва (1941), Даҳаи санъати мусиқии ҷумҳуриҳои Осиёи Миёна ва Қазоқистон дар шаҳри Тошканд (1944); Даҳаи адабиёти тоҷик дар Москва (1949); Фестивали умумииттифоқии ҷавонон ва студентон дар Москва (1957) мебошад. Лауреати Конкурси умумииттифоқии коллективҳои бадеӣ (1958) ва ғ. А.р. мунтазам барномаи худро нав мекунад ва дар ташаккули санъати тоҷик ҳиссаи арзанда мегузорад.

Нигаред
-------

* Ансамбли давлатии рақсии «Лола» ба номи Ғ. Валаматзода
* Ансамбли тарона ва рақси Помир

Эзоҳ
----

1. 1 2  Обидпур Ҷ. Луғатномаи тафсирии мусиқӣ / зери назари Б.Қобилова. – Душанбе: Аржанг, 2019. – С. 30-31. – 480 с. ISBN 978-999-47-43-90-2
**Ансамбли тарона ва рақси Помир** — ҳайати эҷодии сарояндагону машшоқон ва раққосон, ки соли 1955 дар заминаи Ансамбли этнографии бачагонаи Помир дар назди Филармонияи давлатии Тоҷикистон таъсис ёфт.

Он қариб 60 нафар беҳтарин истеъдодҳои халқии Бадахшонро гирд овард. Омӯзишу такмилдиҳӣ ва тарғиби санъати халқии сарояндагию навозандагӣ ва рақсии мардуми Бадахшон аз ҳадафҳои асосии ансамбл ба шумор мерафт, аммо дар барномаҳояш суруду тарона ва рақси на танҳо манотиқи гуногуни ҷумҳурӣ, балки дигар халқҳо низ мавқеи хос доштанд. Ансамбл бо барномаҳои консертӣ қариб дар ҳамаи ҷумҳуриҳои собиқ Иттиҳоди Шӯравӣ ва як қатор давлатҳои хориҷӣ санъати миллии тоҷиконро муаррифӣ кардааст. Ансамбл дар Даҳаи адабиёт ва санъати тоҷик дар шаҳри Москва (1957), Фестивали VI умумиҷаҳонии ҷавонону донишҷӯён дар шаҳри Москва (1957) иштирок дошт. Сюитаҳои созию овозии «Шодиёна», «Суруд ва муҳаббат», бадеҳаҳои «Акрамҷони сеторӣ», «Дилбари ҷон», «Умеди ман», сюитаи бисёровозаи мусиқӣ-рақсии «Эй парӣ», саҳначаҳои ҳаҷвии «Ялалбобо», «Як гурбаю ду гурба», таронаҳои «Имшаб қамар ин ҷост», «Нола кунам», «Салом аз Бадахшон», «Маҳбуба», «Баҳори Бадахшон» ва ғайра дар иҷрои ҳайати ансамбл дар хазинаи Радиои тоҷик маҳфузанд. Артисти халқии ҶШС Тоҷикистон Н. Раҳматова, Ҳунарпешагони халқии Ҷумҳурии Тоҷикистон Х. Майбалиев ва М. Ҷумъаев, Ҳофизи халқии Тоҷикистон Султонмаҳмуд Абдумамадов, Артистони хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон У. Мамадамбарова, У. Машрабов (Усто), М. Паллаев (Масто) ва дигарон аъзои фаъоли ансамбл буданд. Ансамбл соли 1961 баъди фавти роҳбари бадеӣ ва мусиқии он Артисти халқии СССР Ғ. Ғуломҳайдаров пароканда шуд.

Эзоҳ
----

1. ↑  Обидпур Ҷ. Луғатномаи тафсирии мусиқӣ / зери назари Б.Қобилова. – Душанбе: Аржанг, 2019. – С. 31 – 480 с. ISBN 978-999-47-43-90-2

Сарчашма
--------

* Ансамбли тарона ва рақси Помир / Б. Раҳматов // А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Замонати байналмилалӣ** — маҷмӯи усул ва воситаҳои ҳуқуқӣ, ки риояи меъёрҳои ҳуқуқи байналмилалӣ ва иҷрои онҳоро таъмин мекунад. Дар давраҳои қадим ва асрҳои миёна савганд, аҳд, гузоштан ва ё гирифтани гаравгон, амонат гузоштани арзишҳо ё қисмати қаламрав ва ғ. ба ҳайси Замонати байналмилалӣ истифода мешуданд. Яке аз шаклҳои рои¬ҷи Замонати байналмилалӣ дар замони муосир ба имзо расонидани санади байналмилалӣ-ҳуқуқӣ байни чанд давлат дар бораи таъмини бетарафии давлати муайян мебошад. Мас. тибқи шартнома аз 8 (20) ноябри 1815, ки байни Руссия, Британияи Кабир, Фаронса, Австрия, Пруссия ва Португалия ба имзо расида буд, тарафҳо мақоми бетарафии доимии Швейсарияро эътироф намуданд ва замонат доданд. Бетарафии Люксембург мутобиқи шартномаи Лондон аз 11 майи 1867 аз тарафи Австрия, Британияи Кабир, Фаронса, Пруссия ва Руссия кафолат дода шудааст. Кафолати тамомияти арзии Эрон ва Иттиҳоди Шӯравӣ дар шартномаи Иттиҳоди Шӯравӣ ва Эрон дар бораи замонат ва бетарафӣ аз 1 октябри 1927 пешбинӣ шудааст. Мутобиқи Қарордоди умумӣ дар бораи сулҳ ва ризояти миллӣ дар Тоҷикистон, ки 27 июни 1997 дар ш. Маскав ба имзо расид, тарафҳо (СММ, Ҳукумати Тоҷикистон ва Иттиҳоди мухолифини тоҷик) замонат доданд, ки ба ҷанг хотима бахшанд. Ба ҳайси восита ва тарзи таъмини Замонати байналмилалӣ аз ишғоли ҳарбии қаламрав низ истифода шудааст. Мас. ишғоли минтақаи Рейн мутобиқи шартномаи Версал (1919), ишғоли қаламрави чоргонаи Олмон баъди Ҷанги дуввуми ҷаҳонӣ аз ҷониби неруҳои мусаллаҳи муттаҳидаи эътилофи зиддиҳитлерӣ барои таъмини иҷроиши қарордодҳои Потсдам (1945) аз ҷониби Олмон. Вобаста ба субъектҳои ҳуқуқи байналмилалӣ Замонати байналмилалӣ метавонад муштарак ва дастҷамъӣ бошад. Замонати байналмилалӣ якҷониба ҳам мешавад (мас. додани кафолат барои иҷрои қарзи давлатӣ мутобиқи шартнома).

Эзоҳ
----

Ҳамчунин нигаред
----------------

* Замонат

Адабиёт
-------

* Замонати байналмилалӣ // Замин — Илля. — Д. : СИЭМТ, 2017. — С. 19. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 7). — ISBN 978-99947-33-89-9.
**Ансамбли рақсии «Зебо»** — 11 майи соли 1979 назди Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон (пештар Телевизион ва радиои давлатии ҶШС Тоҷикистон) таъсис дода шуда буд. Зебо Аминзода, ки дар он вақт вазифаи роҳбари ансамблро ба уҳда дошт, дар асоси озмун 25 нафар духтаронро интихоб намуда, баъдан 10 нафар духтарони зебою истеъдодноктарин ба ансамбл қабул шуданд. Минбаъд, якчанд дастаҳои рақсӣ аз хурдсолон ва наврасон ташкил карда шуданд, ки назди ансамбл маҳорати рақсро меомухтанд.

Тибқи нигоштаи И. Раҳимов: «Репертуари «Зебо» гуногунранг ва бой буда, истифодаи унсурҳои рақси халқӣ, хусусиятҳои рақси классикию миллӣ, татбиқӣ, эҷодкоронаи ҷузъҳои таркибии рақси халқҳои шӯравию Шарқ боиси мукаммалу пурҷозиба шудани образҳо ва ғанитар гардидани барномаи консертии он гардидаанд. Аввалин барномаи консертии «Зебо», ки аз 13 рақс – рақсҳои халқҳои шӯравӣ ва Шарқ (ҳиндӣ, непалӣ, бирмагӣ, эронӣ, афғонӣ ва ғайра) иборат буд, 19 майи соли 1979 ба воситаи телевизиони тоҷик намоиш дода шуд. А. «З.» ба мамлакатҳои Тунис, Афғонистон ва Ҷопон низ сафари ҳунарӣ намудааст. Ҳоло репертуари «Зебо» қариб 40 рақс – рақсҳои тоҷикӣ, русӣ, украинӣ, озарӣ, арманӣ, ӯзбекӣ, афғонӣ, арабӣ, ҳиндӣ, испанӣ, бирмагӣ ва ғ.-ро дар бар мегирад. Махсусан, рақсҳои тоҷикии «Занг», «Ҷавонӣ», «Завқи ҷавонӣ», «Насими кӯҳсор», рақсҳои классикии «Нағмаи ораз», «Чоргоҳ», «Уфари Уззол», рақсҳои русии «Рақси духтарон», «Афсонаи беша», озарбойҷонии «Бахчакурд» ва ӯзбекии «Субҳи Фарғона», «Амонёр», «Роҳи бахт» бо маҳорати баланд ва услуби хос иҷро мешудаанд». 
Солисткаҳои «Зебо» Артисти хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон С. Файзалиева, ҳунарпешагон Н. Потёхина, Г. Улмасова, Г. Муҳаммадиева ва дигарон ансамбли «Зебо» лауреати Мукофоти комсомоли ленинии умумииттифоқ (1982) буда, дар инкишофи санъати рақси тоҷик ҳиссаи арзанда гузоштаанд..

Ансамбл тайи якчанд сол на фақат дар Тоҷикистон балки дар ҳудуди собиқ ИҶШС ва берун аз он машҳур гардида, дар бисёр кишварҳои ҷаҳон ҳунарнамоӣ кард. Ансамбли мазкур ҷоизи мукофоти Комсомоли ленинӣ гардида, соли 1986 роҳбари он Зебо Аминзода унвони фахрии Ҳунарпешаи халқии ИҶШС касб намуд. Соли 2014 Зебо Аминзода боз барои таъсиси ансамбли рақсии «Зебо» ба Душанбе баргаштааст.

Ансамбли рақсии «Зебо» бошад солҳои 90-ум ба ду гурӯҳи рақсӣ «Зебо» ва Ансамбли рақсии «Ҷаҳоноро» тақсим шудааст, ки ҳар ду дар назди Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон (Иттиҳодияи давлатии гурӯҳҳои эҷодию консертӣ) ҳунарнамоӣ мекунанд.
Солҳои 2000-2002 иштироки ансамбли давлатии рақсии «Зебо» дар фестивали «Баҳори апрел» дар Ҷумҳурии халқӣ-демократии Корея ва Туркия ва дар намоишгоҳи «ЭКСПО-2000» дар шаҳри Гановери Олмон намунаи баланди ин комёбиҳо буд.

Эзоҳ
----

1. ↑  Обидпур Ҷ. Луғатномаи тафсирии мусиқӣ / зери назари Б.Қобилова. – Душанбе: Аржанг, 2019. – С. 30 – 480 с. ISBN 978-999-47-43-90-2
2. 1 2  ЗЕБО АМИНЗОДА БА ДУШАНБЕ БАРГАШТ. 10 май 2016 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 18 июли 2014.
Кишварҳои иштирокдори Антантаи Хурд
**Антантаи Хурд** — иттифоқи Чехословакия, Руминия ва Югославия, ки солҳои 1920—1921 ташкил шуд.

Ҳадафҳо
-------

Мақсади антантаи хурд баъди Ҷанги якуми ҷаҳонӣ дар Европаи Марказӣ ва Ҷанубу Шарқӣ нигоҳ доштани таносуби қувваҳо буд. Дар системаи ҳарбию сиёсии франсавии иттифоқҳои Европаи солҳои 1920 — 30 воситаи ҳалкунанда ба шумор мерафт. Дар зери таъсири сиёсати берунаи Франсия мавқеи зиддисоветиро ишғол мекард. Антантаи хурд дар ихтиёри худ қувваҳои бисёри ҳарбӣ дошт. Баъди қабули Плани Дауэс (1924) ва ба имзо расидани шартномаҳои Локарно (1925) мавқеи Франсия дар Европа суст гардид, ки антантаи хурдро ҳам заиф кард. Франсия бо мақсади дар байни иштирокчиёни антантаи хурд худро нигоҳ доштан бо онҳо шартномаҳои ҳарбию сиёсӣ баст (бо Чехословакия 25 январи 1924, Руминия 10 июни 1926, Югославия 11 ноябри 1927). Бо вуҷуди ин дар натиҷаи бо Англия, Венгрия, хусусан бо Италия наздик шудани Руминия ин аҳдномаҳо барои Франсия аҳамияти худро гум карданд. Антантаи хурд дар натиҷаи ба Созишномаи Мюнхен имзо кардани Англия ва Франсия (1938), ки боиси истилои Чехословакия гардид, пароканда шуд.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Антантаи Хурд // А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Антагони́зм** (аз юн.-қад. ανταγωνισμός — мубоҳиса, мубориза) — як шакли зиддият, ки дар муборизаи тезутунду оштинопазири қувваю тамоюлҳои ба ҳам зид зоҳир мешавад. Антагонизм ба маънои муборизаи қувваҳои ба ҳам зид дар таълимоти динии халқҳои Шарқ (муборизаи хайр ва шар), таълимоти фалсафии Кант, Шопенгауэр ва дигарон истифода шуда буд, вале бо номҳои дигар. Ба ҳамин маъно дар биология ва математика (назарияи бозиҳо) низ истифода мешавад. Марксизм — ленинизм антагонизми байни синфҳоро дар форматсияҳои ғуломдорӣ, феодалӣ, капиталистӣ ва дар давраи гузариш аз капитализм ба сотсиализм таҳлил намуда, нишон дод, ки антагонизмро фақат муборизаи синфӣ ҳал менамояд, шаклу мазмуни онро шароити муайяни таърихии инкишоф муайян мекунад. К. Маркс қайд карда буд, ки «муносибатҳои истеҳсолоти буржуазӣ ….охирин шакли антагонистии ҷараёни истеҳсолоти ҷамъиятӣ мебошанд».

Нигаред низ
-----------

* Зиддият

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Антагонизм // А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Ансаб Мансурхоҷаи Бухороӣ** (соли таваллуд ва вафот номаълум) — шоири тоҷик (асри 19).

Зиндагинома
-----------

Дар Бухоро зиндагӣ ва эҷод кардааст. Тазкиранависон, аз ҷумла Возеҳ дар «Тӯҳфату-л-аҳбоб» аз ӯ чун шоири боистеъдод ёд кардаанд. Аз илмҳои маъмули замонаш, инчунин аз рамл ва ҳисоб воқиф будааст. Намунаҳои ашъораш дар тазкираҳои Возеҳ, «Намунаи адабиёти тоҷик»-и Садриддин Айнӣ сабт гардидаанд, ки онҳо асосан аз ғазалиёт иборатанд. Абёти зерин аз Ансаб мебошанд:

> Дурри маънӣ ба каф оварданат осон набувад,  
> 
> Табъи мавзуни хушу фикри муаттар даркор.  
> 
> Чи гуҳарҳо, ки нашуд ҳосилам аз баҳри хаёл,  
> 
> На маро орзуи лаълу на гавҳар даркор.  
> 
> Ҳар кӣ дар дил ҳаваси Кавсару тубо дорад,  
> 
> Нест моро ба ҷуз он сарви суманбар даркор…  
> 
> Ансаб аз баҳри тамошои арӯси маънӣ,  
> 
> Дили покиза, чу миръоти Сикандар даркор.
> 
>

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Айнӣ С. Намунаи адабиёти тоҷик, Д. 2010.

Сарчашма
--------

* Ансаб // А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Антагонист** (аз юн.-қад. ἀνταγωνιστής юн.-қад. ἀνταγωνιστής "рақиби, даъвогар" ← ἀντί «муқобил» + ἀγωνίζομαι "мубориза бурдан", ἀγωνιστής "мубориз») — дар осори бадеӣ: персонажи мухолифи қаҳрамони асосӣ (протагонист) дар роҳи ноил шудан ба ҳадафҳояш. Мавқеи антагонист-протагонист яке аз қувваҳои имконпазири конфликти марказии асар мебошад. Амалҳои антагонист на танҳо монеаҳоеро ба вуҷуд меоранд, ки қаҳрамон бояд онҳоро бартараф намояд, балки ҳамчун сабаби инкишофи характери қаҳрамон (протагонис низ шуда метавонад. Мавҷудияти сюжети бидуни антагонист низ имконпазир аст.

Антагонистро набояд бо антиқаҳрамон — қаҳрамон, ки дорои хислатҳои манфӣ дорад, иштибоҳ кард.

Нигаред
-------

* Протагонист

Эзоҳ
----

1. ↑  *Louis E. Catron.* Antagonist // Elements of Playwriting. — 1993. — С. 80—81.
2. ↑  Sam Smiley. Playwriting: the structure of action. 1971. стр. 56
**Ҳилол Каримов** (*Каримов Ҳилол Каримович*; 15 майи 1908, ноҳияи Конибодом — 1985) — забоншинос, профессор, Ходими шоистаи илми Тоҷикистон.

Зиндагинома
-----------

Ҳилол Каримов 15 майи соли 1908 дар шаҳри Конибодом дар оилаи деҳқон ба дунё омадааст. Собиқадори маорифи халқи ҶШС Тоҷикистон, соли (1973) профессори Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон (ҳоло Донишгоҳи миллии Тоҷикистон), Ходими хизматнишондодаи илми ҶШС Тоҷикистон (1963), Аълочии маорифи халқи СССР (1972). Дар факултаи шарқшиносии Донишгоҳи давлатии Осиёи Миёна се сол (то соли 1932) хондааст.

Шуъбаи тайёрӣ, баъд худи аспирантураи Институти марказии татқиқоти илмии педагогии миллатҳои РСФС-ро хатм кард (1932—1935).

Фаъолияти корӣ
--------------

Солҳои 1935—1941 референти комиссари маорифи халқи ҶШС Тоҷикистон, ходими илмии Институти тадқиқоти илмии мактабҳо буд. Солҳои 1941—1946 дар сафи Артиш хидмат кардаву дар ҷабаҳоти ҷангӣ зидди гитлерчиён ҷангидааст.

Солҳои 1946—1951 ҷонишини вазири корҳои хориҷии ҶШС Тоҷикистон будааст. Соли 1951 кори дипломатиро ба кори омӯзгорӣ иваз кард ва ба Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба кор омад. Ҳамзамон директори ИТИИП (1954—1961) буд. Аз соли 1961 мудири кафедраи забони форсии Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон таъйин гардид.

Ҳилол Каримов муаллифи чандин китобҳои дарсӣ ва мақолаҳои илмӣ, аз он ҷумла китоби «Алифбо» буд, ки аз 1933 47 маротиба нашр шудааст, ҳамчунин муаллифи «Забони форсӣ» (барои синфҳои 5-6-и мактабҳои миёна) буд. Баъзе бобҳои китоби «Грамматикаи забони адабии ҳозираи тоҷик»-ро навишта, дар тартиб додану таҳрири як қатор луғатҳо иштирок кардааст.

Вакили Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон (даъвати 2), вакили анҷумани 2 умумииттифоқии муаллимон буд.

Даргузашт
---------

Ҳилол Каримов соли 1985 дар синни 77-солагӣ аз олам гузашт.

Ҷоизаҳо
-------

Бо 2 ордени «Нишони фахрӣ», чандин медал ва Грамотаҳои Президиуми Совети Олии ҶШС Тоҷикистон мукофотонида шудааст.

Эзоҳ
----

* Энциклопедияи Советии Тоҷик : [дар 8 ҷ.] / сармуҳаррир  А. С. Сайфуллоев. — Д. : СИЭСТ, 1978—1988.
**Ҳилолбӣ Ҷумъахон Қурбонзода**  - аз Ҳавзаи интихоботии Данғара № 36 вилояти Хатлон — вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати V

Зиндагинома
-----------

Ҳилолбӣ Ҷумъахон Қурбонзода 2 июни соли 1969 дар деҳаи Ғарғараи ноҳияи Данғара ба дунё омадааст. Соли 1992 факултети таърихи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм карда, дар кафедраи таърихи Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон ба фаъолият оғоз намудааст. 
Аз соли 1999 то соли 2000 дар шуъбаи таърихи муосири Институти таърих, бостоншиносӣ ва мардумшиносии Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамчун ходими илмӣ, аз соли 2000 то соли 2002 дар Кумитаи кор бо ҷавонони назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ба сифати сармутахассис ва аз соли 2004 то соли 2008 ба сифати сардори шуъбаи илм ва экспертизаи мавзуҳои илмию техникии Раёсати рушди соҳаҳои иҷтимоии Вазорати рушди иқтисод ва савдои Ҷумҳурии Тоҷикистон фаъолият намудааст. 
Ҳамзамон аз соли 2001 то соли 2005 ҳамчун котиби илмии Шӯрои олимони факултети таърихи Донишгоҳи давлатии миллии Тоҷикистон ва аз соли 2002 то соли 2004 ҳамчун котиби илмии Шӯрои олимон ва муҳаққиқони ҷавони Ҷумҳурии Тоҷикистон дар чорабиниҳои илмӣ, хусусан дар конференсияҳои ҷумҳуриявӣ фаъолона иштирок намуда, муҳтавои маърӯзаҳояш дар маҷмӯаи мақолаҳои илмии конференсияҳо ба чоп расидааст. 
Бо Қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 31 июли соли 2008 Қурбонзода Ҳилолбӣ ба вазифаи муовин ва аз 2 ноябри соли 2011 ба вазифаи муовини якуми раиси Кумитаи кор бо занон ва оилаи назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон таъйин гардидааст. 
1 – марти соли 2015 вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон интихоб шудааст.

Раиси кумитаи Маҷлиси намояндагон оид ба масъалаҳои иҷтимоӣ, оила ва ҳифзи саломатӣ мебошад.

Нигаред низ
-----------

* Вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон

Эзоҳ
----

1. ↑  КМИР рӯйхати вакилони тозаинтихоби Маҷлиси намояндагонро чоп кард. 9 марти 2015 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 4 июли 2015.
2. ↑  ҚУРБОНЗОДА ҲИЛОЛБӢ ҶУМЪАХОН. 12 январи 2018 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 28 июни 2017.

Пайвандҳо
---------

* Вакилони Маҷлиси Намояндагони Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати V Бойгонӣ шудааст 21 сентябри 2017  сол.
**Метрои Дубай** (араб. مترو دبي‎) — хаттҳои метрополитен дар шаҳри Дубай, Аморатҳои муттаҳидаи Араб.
Сохтмони хатҳои дигар идома доранд ва истгоҳҳои хатти мавҷуда ба анҷом мерасанд. Поездҳои барқии метро бе ронанда, бо реҷаи пурра автоматӣ кор мекунанд. Бо сабаби гармии ҳаво дар шаҳри Дубай, ҳарорати ҳаво дар ҳама истгоҳҳо, гузаргоҳҳо ва қатораҳо дар 20°C нигоҳ дошта мешавад. Истгоҳҳо бо эскалаторҳо, гузаргоҳҳо - бо травалаторҳо муҷаҳҳазанд. Роҳҳо аз виадуктҳо мегузаранд ва дар маркази шаҳр бошад зеризаминианд. Системаи таъминоти барқ ​​ба технологияи роҳи оҳан асос ёфтааст, ки дар он қувваи барқ ​​ба ноқили доимӣ ба канори роҳ ё байни релсҳо дода мешавад. Аксари истгоҳҳо дар рӯи замин ҷойгиранд, дар болои гузаргоҳ, инчунин як қисмати хурди зеризаминӣ бо якчанд истгоҳ мавҷуд аст. Ҳамаи истгоҳҳо бо дарҳои платформаи болопӯш муҷаҳҳаз мебошанд. Дар ҳар як истгоҳ якчанд корманди полис навбатдорӣ мекунанд. Марҳилаи аввали лоиҳа аз ҷониби консорсиуми Dubai Rapid Link (DURL) аз ҷониби ширкатҳои Ҷопон ба монанди Mitsubishi Heavy Industries, Mitsubishi Corporation, Obayashi Corporation, Kajima Corporation ва ширкати туркии Yapi Merkezi сохта мешаванд. Метрополитени Дубай аз ҷониби Dubai Road ва агентиҳои нақлиётии Аморатҳои муттаҳидаи Араб амал мекунад. Соли 2009 сохтмони марҳилаи якуми лоиҳа ба анҷом расид. Метро дар ин ҷо барвақттар аз пойтахти Аморатҳои Муттаҳидаи Араб - шаҳри Абу-Даби сохта шудааст (дар он ҷо танҳо он ба нақша гирифта шудааст).

Хаттҳо ва истгоҳҳои метрои Дубай
--------------------------------

### Хатти сурх

* Rashidiya (охирин)
* Emirates
* Airport Terminal 3
* Airport Terminal 1
* GGICO
* Deira City Centre
* Al Rigga
* Union (гузариш ба хатти сабз)
* Bur Juman (гузариш ба хатти сабз)
* ADCB
* Al Jaffiliya
* World Trade Centre
* Emirates Towers
* Financial Centre
* Burj Khalifa/Dubai Mall
* Business Bay
* Noor Bank
* First Gulf Bank(FGB)
* Mall of the Emirates
* Sharaf DG
* Dubai Internet City
* Nakheel
* Damac Properties
* DMCC
* Nakheel Harbor and Tower
* Ibn Battuta
* Energy
* Danube
* UAE Exchange

### Хатти сабз

* Etisalat (охирин)
* Al Qusais
* Dubai Airport Free Zone
* Al Nahda
* Stadium
* Al Quiadah
* Abu Hail
* Abu Baker Al Siddique
* Salah Al Din
* Union (гузариш ба хатти сурх)
* Baniyas Square
* Palm Deira
* Al Ras
* Al Ghubaiba
* Al Fahidi
* Bur Juman (гузариш ба хатти сурх)
* Oud Metha
* Dubai Healthcare City
* Al Jadaf
* Creek (охирин)

Нигаред
-------

* Метро

Эзоҳ
----

Пайвандҳо
---------

1. ↑
**«Мехоҳам ҷигаратро бихӯрам»** (君の膵臓をたべたい, *Кими но суйдзо: о табэтай*?) — манга (2016-2017) ва баъдан филм (2017, 2018), ки онро Ёру Сумино баровардааст.

Сужа
----

Баҳор. Моҳи апрел, замоне, ки олуча дар рӯзҳои охири худ мешукуфад. Ӯ як хонандаи мактаби миёна аст, ки аз наздик шудан бо касе худдорӣ мекунад. Рӯзе дар беморхона ӯ китоби аҷиберо пайдо мекунад, ки дар он сарлавҳаи "Зиндагӣ мекунам, мемирам" дастӣ навишта шудааст. Китоби ёфтшуда рӯзномаи ҳамсинфи машҳури ӯ Сакура Ямаучи аст. Маълум мешавад, ки Сакура ба бемории дармоннопазири гадуди зери меъда гирифтор аст ва барои ӯ зиёда аз як сол умр намондааст. Қаҳрамон ба ғайр аз хешовандони духтар ягона шахс мешавад, ки аз аҳволи ӯ огоҳ аст. Бо вуҷуди ин, Сакура ноумед намешавад, балки мекӯшад, ки то ҳадди имкон зиндагии оддиро нигоҳ дорад ва ба ҳама чиз нигоҳ накарда, пурра зиндагӣ кунад. Сарфи назар аз шахсиятҳои комилан фарқкунандаи онҳо, бача тасмим гирифт, ки дар тӯли чанд моҳи охир барои ӯ бо ӯ бимонад. Бо ин духтари хушҳол ва пешгӯинашаванда вақт гузаронд, қаҳрамони номатлуб тадриҷан тағйир меёбад.

Эзоҳ
----
**Муҳаббат Ҳайдаровна Ғозибекова**  (тав. 14.05.1955) — иқтисодчӣ, номзади илмҳои иқтисодӣ (2000).

Зиндагинома
-----------

Муҳаббат Ҳайдаровна Ғозибекова хатмкардаи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон (1978). Рисолаи номзадиро дар мавзуи «Масоили иҷтимоӣ-иқтисодии саноати Тоҷикистон дар давраи гузариш ба иктисоди бозорӣ» дифоъ намудааст (2000). Фаъолиятро дар комбинати шоҳибофии ш. Хуҷанд аз вазифаи иқтисодчӣ оғоз намуда (1984-1987), солҳои 1984-1987 муаллими илмҳои иқтисодӣ дар техникуми кооперативии Ленинобод, 1988-1994 дар техникуми кооперативии Душанбе дар вазифаи муаллими асосҳои илмҳои ҷамъиятӣ, 1994-2020 муаллими калони кафедраи назарияи иқтисодии 186 ДДТТ ва аз 2020 ҳамчун дотсенти кафедраи умумидонишгоҳии назарияи иқтисодӣ Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ фаъолият дорад. Номбурда муаллифи беш аз 20 мақолаи илмию методӣ аст

Пайвандҳо
---------

Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ

Эзоҳ
----
Фарвардингон
------------

Ҷашни Фарвардингон ё Ҳамспасмидия// Ҳамспасмадм номи ҷашне буда, ки дар муддати даҳ рӯз дар рӯзҳои поёни сол баргузор мешудааст. Ин дар даврони бостон ҷашни фарҳрҳо ё равон буд.

Замони ҷашн
-----------

Дар рӯзи ҳаспатмадм аз истодрӯз (26-уми Исфанд) то аниронрӯз (30-ми Исфанд) ва панҷ рӯзи гото ё ҳамон панҷдуздида (панҷ рӯзи аввали фарвардин) буд. Лозим ба тазкир аст, ки тамоми рӯзҳои як моҳ дар гоҳшумории зардуштӣ номи махсусе доранд. А. Беруни чунин овардааст: "Ин ҷашн даҳ рӯз тул мекашидааст охири панҷ рӯзи исфандмоҳро нахустин фарваргон ва панҷа мастарқа ё воҳро дуввумин фарваргон мегуфтанд.

Расми ҷашни Фарвардингон
------------------------

Бозмондагони хона ва кошонаро покиза ва тамиз карда, набот, ширинӣ, сабзї ва анвои хурокаро дар утоқ ва бом мениҳоданд. Душманӣ ва бадхоҳиро ба дӯстӣ табдил медоданд ва ҳамагон аз ҳам хушнудӣ металабиданд. Яке аз муҳимтарин маросими ин ҷашн афрӯхтани оташ аст. Мардуми рӯи бомҳо оташ меафрӯхтанд. Онҳо эътиқод доштанд, ки бо ин кор фараҳро ба таври гурӯҳе монанди сипоҳи бозгашта ва ба бозмондагон кумак хоҳанд кард. Ин расм ҳанӯз ҳам дар байни зардуштиёни Язд ва Кирмон ҷорӣ аст. Ин оғози ҷашни фарвардингон, ки бо афрӯхтани оташ ҳамроҳ буд, баъд аз ислом табдил ба чаҳоршанбсурӣ шуд.

Бозгашт дар гузаштагон
----------------------

Дар тақвими Маздаяснои солона ба дунболи як давра, даҳ рӯз қарор дорад, ки фарвардингон номида мешавад. Охирин ҷашн аз шаш ҷашни фасли сол. Равонҳои дар гузаштагон ба тартиб аз биҳишт ва аз дузах хориҷ мешуданд ва барои боздиди хонаҳояшон меоянд. Фидяҳое тақдими онҳо мешуданд ва кӯшиш мекарданд, ки онҳо розӣ бошанд. Равонҳои дузахиён ғамгин ҳасатанд ва эҳсоси як зиндониро доранд, ки гурехтааст. Ҳар лаҳза бими онро доранд, ки дубора гирифтор шаванд. Равонҳои биҳиштиён шодонанд ва шодмонӣ мекунанд дуои хайрашонро нишоти афроди хонаводашон менамоянд. Бинобар маълумоти санадҳои дигар ин равонҳо дар гузаштагон нестанд, ки боз мегарданд балки фурҳари онҳост. Ҷашни мавриди назар ҳамонтавр, ки як ёдбуд аст, ёдбуди офариниши мардумон, таҷассуме аз оянда низ мебошад, таҷассуми ростохез.

Манбаъҳо
--------

* Афиф Р. Асотир ва Фарҳанги Эрон дар навиштаҳои паҳлавӣ. –Теҳрон: Тӯс, 1376.
* Кристисон А. Нахустин инсон ва нахустин шаҳриёр. Тарҷумаи Тафззулӣ А, Омӯзгор Ж. Ҷ.2, -Теҳрон. 1368
* Меҳрдод Б. Аз устура то таърих. –Теҳрон: Чашма, 1386
* Ҳошим Р. Гоҳшуморӣ ва ҷашнҳои Эронии бостон. –Теҳрон: Фаруҳар, 1358
**Фердина́нд Петро́вич Вра́нгел** (*Фёдор Петрович Врангел*; олмонӣ: *Ferdinand Friedrich Georg Ludwig von Wrangell*; Фердинанд Фридрих Георг Людвиг фон Врангел; 29 декабри 1796 [9 январи 1797], Псков — 25 майи [6 июни] 1870, Дерпт) — баҳрнаварди рус, адмирал, узви фахрии АИ Петербург (1855). Яке аз асосгузорони Ҷамъияти ҷуғрофиёии рус (1845).

Зиндагинома
-----------

Корпуси баҳриро хатм кардааст (1815). Солҳои 1817-19 дар сайёҳати гирдиҷаҳонии В. М. Головин (дар киштии «Камчатка») иштирок дошт. Солҳои 1820 −24 барои таҳқиқи заминҳои Шимол ба отряди экспедитсионии Колима сардорӣ кард. Экспедитсия доир ба яхҳо, геомагнетизм ва иқлим таҳқиқоти пурарзиш анҷом дода, дар бораи сарватҳои табиӣ ва сокинони ин маҳалҳо маълумот гирд овард. Солҳои 1825-27 сардори экспедитсияи гирдиҷаҳонии рус дар киштии «Кроткий», 1825 −35 сарҳокими муҳоҷирони рус дар Амрико, 1840-49 директори ширкати Руссияю Амрико, 1854-55 директори Департаменти ҷуғрофиё, 1855-57 сардори Вазорати баҳрӣ. Аз соли 1857 узви Шӯрои давлатӣ. Муаллифи китоби «Саёҳати соҳилҳои шимолии Сибир ва баҳри Яхбаста» ва якчанд асар дар бораи халқҳои шимолу ғарби Амрико. Ҷазираи Врангел дар Зеландияи Нав, халиҷ ва димоға дар ҷазираҳои Алеут, димоға дар баҳри Охота ба номи Врангел гузошта шудаанд.

Осор
----

* Путешествие по северным берегам Сибирии и по Ледовитому морю. СПб, 18 (1).

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Новая российская энциклопедия. Т. IV (1). М. 2007.

Сарчашма
--------

* Врангел Фердинанд Петрович // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Муҳаббат Абдураҳмоновна Аҳмадова** (06.05.1947, Душанбе) — омӯзгор, тарҷумон, номзади илмҳои филология (1976).

Зиндагинома
-----------

Муҳаббат Абдураҳмоновна Аҳмадова дар фак. заб. хориҷии (бахши заб. англисии) ИПД ба номи Т.Г. Шевченко таҳсил кардааст (1965–1969). Муаллими каф. заб. англисии ИПД ба номи Т.Г. Шевченко (1969–1971). Курси олии пед. назди Ин.-ути давл. пед. ба номи Гертсени Ленинград (ҳоло – Санкт- Петербург)-ро хатм кардааст (1974). Муаллими калони ИПД ба номи Т.Г. Шевченко (1974–1976), муд. каф. заб. хориҷии ИХҚТ (ҳоло – ДАТ ба номи Ш. Шоҳтемур, 1976–1981). Муддати 20 сол дар ташкилотҳои байналмилалии муқими ҶТ ва ҳамчунин дар Сафорати ИМА дар ҶТ тарҷумон будааст. С. 2011–2014 – дотсенти кафедраи лингвистикаи филиали УДМ ба номи М.В. Ломоносови Москва дар ҶТ. Аз с. 2014 – бознишаста.

Эзоҳ
----

1. ↑  Аз асл ба насл. — Душанбе, 2019. — 215 с. (тоҷ.). ISBN 978-99947-958-2-6
**Додохон Мирбобоев** (тав. 12. 12. 1929, шаҳри Конибодом)—, муаррихи тоҷик, номзади илмҳои таърих (1966), дотсент (1969).

Зиндагинома
-----------

Солҳои 1948–1953 дар Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленин таҳсил намудааст. Солҳои 1953–1955 муаллими Донишкадаи давлатии омӯзгории шаҳри Ленинобод ба номи С.М. Киров, 1955–1959 муаллими мактаби миёнаи ба номи Коммунизми шаҳри Конибодом, 1959–1962 аспиранти Институти шарқшиносии АИ ИҶШС дар шаҳри Москва, 1962– 1963 ходими илмии Институти таърихи ба номи А. Дониши АИ Тоҷикистон, 1963–1982 муаллим, муаллими калон, дотсенти кафедраи таърихи ҲКИШ-и Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленин, 1982–1990 мудири кафедраи таърихи ҲКИШ-и Донишкадаи давлатии омӯзгории шаҳри Душанбе ба номи Т.Г. Шевченко буд. Солҳои 1990–2004 ҳамчун дотсенти кафедраи таърихи халқи тоҷики Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Қ. Ҷӯраев кор кардааст. Аз соли 2004 ба нафақа баромадааст. Муаллифи зиёда аз 50 асару мақолаҳои илмӣ ва илмию методӣ мебошад. Мавзӯи тадқиқотҳои ӯро масъалаҳои сиёсати хориҷии Афғонистон дар марҳилаи аввали истиқлол, муносибатҳои халқи авғону шӯравӣ дар бар мегирад. Бо медали «Барои меҳнати шоён» ба муносибати 100 солагии В.И. Ленин, нишонҳои сарисинагии «Барои муваффақиятҳо дар кори мактаби олии ИҶШС» (1979) ва «Аълочии маорифи халқи Тоҷикистон» (1990) қадр карда шудааст.

Осор
----

* Сиёсати хориҷии Афғонистон дар марҳилаи аввали ташаккули истиқлол (бо забони русӣ), Д. 1964;
* Дӯстӣ ва ҳамкорӣ (бо ҳаммуаллифӣ), Д. 1964;
* Муносибатҳои афғону шӯравӣ дар марҳилаи аввали тараққиёти Афғонистон (солҳои 1919–1928), (бо забони русӣ ), Д. 1965;
* Намунаи муносибатҳои ҳамкорӣ, Д.1971;
* Ҳамзистии осоишта дар мисоли СССР ва Афғонистон, Д. 1974;
* Дӯстие, ки онро замон санҷидааст, Д. 1981;
* Барқарорёбӣ ва инкишофи муносибатҳои шӯравию афғон, Д. 1989.

Пайвандҳо
---------

* Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
*
Космонавтҳо ва Астронавтҳо бо Мир.
**Кайҳонавард** ё **Космонавт** (дар ШМА ва дигар мамлакатҳо **Астронавт**, **Срасионавт** ё **Тайконавт**), шахсе, ки таёрии тиббиву биологӣ ва техникиро гузаштааст ва дар парвози кайҳонӣ ба сифати пилот ё худ экипаж иштирок кардааст. Нахустин номзадҳо ба сафи кайҳонавардон аз байни лётчикҳои ҳарбӣ дар ИҶШС ва лётчик - озмоишгарон дар ШМА интихоб карда мешуданд.

Кайҳоннавардӣ ё Космонавтика (аз юнонӣ: χοσμος гирифта шуда маънояш чахонӣ ва юнонӣ: ναυτιχη баҳршиновар мебошад) тадқиқоти фазои кайҳонӣ бо ёрии аппаратҳои кайҳонӣ, ки аз тарафи инсон идора мешавад. Аввалин маротиба азхудкунии кайҳон 4 октябри соли 1957 аз тарафи олимони Советӣ ба роҳ монда шуда буд, дар ин рӯз ба кайҳон спутникро сар доданд. Якумин бор Юрий Гагарин 12 апрели соли 1961 ба кайҳон парвоз намуд. Якумин бор кайҳонаварди америкоӣ Нейл Армстронг 21 Июли соли 1969 аввалин кадамҳои худро дар руи моҳ гузошт ва гуфт - "Ин кадами хурд барои як шахс лекин чахиши калон ба хамаи одамият ".

Солҳои аввали тараққиёти кайҳонавардӣ аз ҳамкории байни давлатҳо сар нашуда, балки аз мусобиқаи байни давлатҳо сар шуда буд, (ки он мусобиқаи кайҳони ном дошт). Ҳамкории байни давлатҳо дар ин соҳа, танхо дар солҳои наздик ба вуҷуд омад, давлатҳо байни худ ҳамкорӣ эълон карда барои тараққиёти ин соҳа саҳми калон гузоштаанд.

Акнун қоидаҳои кайҳонавардон оҳиста-оҳиста нав шуда истодааст, тараққиёти Туризми кайҳонӣ фаъолона тараққи карда истодааст. Кайҳонавардон боз ба кашфи руи моҳтоб гузаштанӣ хастанд ва нигоҳи худро ба суи Марс сафарбар намудаанд.

Муассисаи кайҳонавардӣ
----------------------

* Муассисаи кайҳонавардии Бразилия — дар соли 1994 таҳсис шудааст.
* Муассисаи кайҳонавардии Аврупоӣ ЕКА — соли 1964 таҳсис гардидааст.
* Омӯхтани ҳаракати кайҳонавардии Ҳиндустон – соли 1969 таҳсис гардидааст.
* Муассисаи кайҳонавардии Канада – соли 1989 таҳсис гардидааст.
* Барпошавии ҳаракати кайҳонавардии Чин — соли 1993 таҳсис гардидааст.
* Ҳаракати ИМА дар муассисаи кайҳонаварди НАСА – соли 1958 таҳсис гардидааст.
* Муассисаи кайҳонавардии Федератсияи Русия (ФКА РФ - соли 1990 таҳсис гардидааст.
* Муассисаи аэрокайҳонавардии Ҷопон JAXA – соли 2003 таҳсис гардидааст.

Инҷоро ҳам бингаред
-------------------

 
Викианбор маводҳои вобаста ба мавзӯи 
***Фазонавард*** дорад

* Интеркосмос
**Доимоамалкунанда** — ин калима аз нигоҳи ҳуқуқӣ усули таҷзияи ҳокимиятро дар сохтори давлатӣ (моддаи 9) муқаррар намуд. Дар асоси он яке аз шохаҳои ҳокимияти давлатӣ - Маҷлиси Олӣ дупалатагӣ буда, яке аз палатаи он - Маҷлиси намояндагон, ки бевосита аз тарафи халқ ва ҳизбҳои сиёсӣ интихоб мешавад, палатаи доимоамалкунанда (касбӣ) эътироф шуда, ба зиммаи он таълиф ва қабули қонунҳо гузошта шудааст.
Ғайр аз ин, сохторҳои дохилии Маҷлиси Олии ҶТ (Шӯроҳои ҳар ду маҷлис, кумитаю комиссияҳои онҳо), мақомоти доимоамалкунанда ба шумор мераванд. Инчунин мақомоти дохилии Маҷлисҳои маҳаллии вакилони халқ (комиссияҳои доими, сохторҳои дохилин ҳукумат), доимоамалкунанда буда, ташкил ва иҷрои қарорҳои онҳоро таъмин менамоянд.

Нигаред низ
-----------

* Парламенти Тоҷикистон - Маҷлиси Олӣ

Эзоҳ
----

1. ↑  Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ / Зери таҳрири Маҳмудов М.А. - Душанбе: ЭР-граф, 2009. - с. 158