recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Бердиев Рузмат Баротович** — олим, иқтисодшинос. Номзади илмҳои иқтисодӣ (2007), доктори илмҳои иқтисодӣ (2012), профессор (2015). Аълочии маориф ва илми Тоҷикистон (2016).

Зиндагинома
-----------

Бердиев Рузмат Баротович 10 январӣ соли 1960 дар оилаи коргар дар ноҳияи Деҳқонобод деҳаи Боғучорбоғ и вилояти Қашқадарёии Ҷумҳурии Узбекистон таваллуд шудааст. Аз моҳи сентябри соли 1967 то моҳи июни соли 1977 дар мактаби таҳсилоти умумии №10 ба номи С.Айнии дар Чашмаимирони ноҳияи Деҳқонободи вилояти Қашқадарёии Ҷумҳурии Узбекистонv таҳсил намуда, соҳиби маълумоти миёнаи пурра гардидааст. Аз моҳи июли соли 1977 то моҳи октябри соли 1980 ба ҳайси коргари совхози Боғучорбоғ -и ноҳияи Деҳқонободи вилояти Қашқадарёии Ҷумҳурии Узбекистон кор кардааст. Аз моҳи августи соли 1980 то моҳи июли соли 1987 дар Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В.И.Ленин дар факултаи «Ба плангирии иқтисодиёт» таҳсил намуда, ихтисоси иқтисодчиро гирифтааст.
Аз моҳи ноябри соли 1982 то моҳи декабри соли 1984 дар сафи Артиши Қувваҳои Мусаллаҳи Иттиҳоди Шӯравӣ дар шаҳри Куйбешев хидмат кардааст. Аз моҳи декабри соли 1980 то ҳозир дар шаҳри Душанбе ба вазифаҳои гуногун: муҳандиси калони Вазорати меваю-сабзавоти Ҷумҳурии Тоҷикистон, мудири шeъбаи ҷоринамоии низоми чеки ва назорати хароҷотҳои «Комплекси Агросаноатии» Ҷумҳурии Тоҷикистон, Сардори шуъбаи «Иқтисодиёт ва пешгӯии» Вазорати хоҷагии қишлоқ ва ислоҳоти замини Ҷумҳурии Тоҷикистон, Иқтисодчии пешбарандаи шуъбаи «Таҳлили иқтисодии» раёсати «Таъминоти сиёсати пулию қарзии» Бонки миллии Тоҷикистон, муовини Президенти Ширкати Худмухтори аудитории низоми бонкҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон, Ҷонишини декани факултети «Молиявию иқтисодӣ» оид ба таълими ДМТ, муаллими калони кафедраи «Фаъолияти бонкӣ, дотсенти кафедраи «Фаъолияти бонки»-и ДМТ, д.и.и. профессори кафедраи «Фаъолияти бонкӣ»-и ДМТ, 10.2015- то ҳол- мудири кафедраи «Фаъолияти бонки»-и ДМТ кор ва фаъолият мебарад.

Фаъолияти илмӣ
--------------

Дар моҳи декабри соли 2006 бо муваффақият рисолаи номзадии илмҳои иқтисодиро ҳимоя кардааст ва соҳиби диплом гаштааст (диплом серия ДКН №044323,аз 16.11.07,№46к\377).
Рисолаи докториашро дар мавзӯъи «Таъсири омилҳои институтсиалӣ дар рушди сармоягузории давлатҳои муштаракул-манофеъ»,(дар мисоли Ҷумҳурии Тоҷикистон) дар таърихи 27.03.2012 ҳимоя намуда ва соҳиби диплом доктори илмҳои иқтисодӣ гаштааст (диплом 28/Д-142, аз 13.07.2012).

Осор
----

### Китобҳо (Монографияҳо)

1. Приватизация и возможности привлечения инностраных инвестиций (монография), Душанбе (2001г. с.18-23)
2. Приватизация и инвестиция (монография), Душанбе (2008г. 180 стр.)
3. Электроные платежи в банках Таджикистана,( учебное пособие). Душанбе 2007г. 70стр.
4. Ҳисобдорӣ дар муассисаҳои қарзӣ( васоити таълимӣ), Душанбе 2012с. 180саҳ.
5. Фаъолияти бонкӣ (васоити таълимӣ) Душанбе, 2016с. 465 саҳ.

Ҷоизаҳо ва ҷоизаҳо
------------------

* Аълочии маориф ва илми Тоҷикистон (2016)

Эзоҳ
----

Пайвандҳо
---------

* Бердиев Рузмат Баротович
* Рисолаи доктори "Институциональные факторы инвестиционного развития в постсоветских мамлакатх (на материалах Республики Таджикистан)"
* Донишгоҳи миллии Тоҷикистон
**Нуриддини Амриддин** — шоир, узви Иттифоқи журналистони Тоҷикистон (1982), узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (2007)

Зиндагинома
-----------

**Нуриддини Амриддин** 6 августи соли 1956 дар деҳаи Бровги ноҳияи Дарвози Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба ҷаҳон омадааст. Соли 1974 мактаби миёнаи ба номи Акашариф Ҷӯраев, соли 1979 факултаи филологияи тоҷики Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В.И.Ленинро хатм кардааст. Фаъолияти меҳнатиро соли 1980 ба ҳайси муҳаррири хурди Саридораи гуфторҳои «Ахбор»-и Кумитаи давлатии телевизион ва радиошунавонии назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон оғоз кардааст. Охири ҳамон сол ба рӯзномаи «Коммуна» (ҳозира «Шаҳриёр)-и шаҳри Ваҳдат ба кор гузашта, дар вазифаҳои ходими адабӣ, мудири шуъба, котиби масъул, ҷонишини сармуҳаррир фаъолият бурдааст. Аз ибтидои соли 2010 сармуҳаррири ҳамин рӯзнома мебошад.

Эҷодиёт
-------

Дар давоми беш аз сӣ соли ахир машғули фаъолияти эҷодӣ буда, дар ин давра маҷмӯаҳои «Гарди армон» (1996), «Лутфҳои Мирзоӣ» (2001), «Сапедадами нуронӣ» (2010)-яш пешкаши хонандагон гардидаанд.
Шеърҳои алоҳидааш дар маҷмӯаҳои дастҷамъӣ ва рӯзномаю маҷаллаҳои ҷумҳуриявӣ чоп шудаанд.

Ҷоизаҳо
-------

* Аълочии матбуот ва фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон;
* Медали «Хидмати шоиста»;
* Ифтихорномаҳои мақомоти иҷроияи маҳаллии ҳокимияти давлатии шаҳри Ваҳдат, Вазорати фарҳанги ҷумҳурӣ ва Иттифоқи журналистони Тоҷикистон мукофотонида шудааст.

Сарчашма
--------

1. ↑  Адибони Тоҷикистон (маълумотномаи мухтасари шарҳиҳолӣ)./Таҳия ва танзими Асрори Сомонӣ ва Маҷид Салим. – Душанбе, «Адиб», 2014, – с.40 ISBN 978-99947-2-379-9
Ҳаубитсаи 16-дюймӣ, ИМА, соли 1942
**Ҳа́убитса** (олмонӣ: *Haubitze*) — тӯпи артиллерӣ, ки барои оташфишонӣ аз мавқеъҳои пӯшида (таҳти кунҷи то 700) таъйин гардидааст.

Таърих
------

Гаубитса садаи XV дар Аврупои Ғарбӣ, миёнаҳои садаи XVI дар Русия пайдо шуда, гафунитса ном доштааст. Дар ҳолатҳои муҳосира артиллерияи қалъаҳоро бо гаубитса мусаллаҳ мекарданд. Аз садаи XVII шурӯъ карда дар майдонҳои ҷанг гаубитсаҳои сабукро истифода мебурданд. Аз миёнаҳои садаи XVIII артиши рус бо гаубитсаи милаш дарозкардашуда — «аспи якшоха» (ҳайвони афсонавӣ) мусаллаҳ гардид. Дар ҷангҳои якум (1914-18) ва дуввуми ҷаҳонӣ (1939-45) ҳамаи артишҳо аз гаубитса васеъ истифода бурданд. Ҳоло артиллерияи артишҳо бо гаубитсаҳои муосир мусаллаҳанд. Қутр (калибр)-и мили гаубитсаи муосир 105—203 мм буда, аз он дар як дақ. ба масофаи 30 км то 10 бор тир холӣ кардан мумкин аст. гаубитса худгард ва кашидабаранда мешавад. Тӯпе, ки хусусияти гаубитсаро дар худ омезиш медиҳад, гаубитса-тӯп ё тӯп-гаубитса ном дорад.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Гаубитса // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Бҳопал** (ҳиндӣ: भोपाल, урду: بھوپال‎) — шаҳр дар маркази Ҳиндустон. Маркази маъмурии иёлати Мадҳя Прадеш. Аҳолӣ — 1,883,381 нафар (2011), аз ҷумла 56 % мазҳаби ҳиндуия ва 38 % мусулмонон.

Ҷуғрофия ва иқлим
-----------------

Масҷиди Тоҷ-ул-Масоҷид
Бҳопал дар маркази Ҳиндустон воқеъ аст. Шаҳр дар баландии 427 м аз сатҳи баҳр ҷоқ дорад.

Иқлим — тропикӣ, зимистонаш нарм, бо тобистони гарм дар фасли тобистон ва мавсими сербориши муссонӣ. Тобистон аз моҳи марта то нимаи июн давом дорад, ҳарорати ҳаво ба 30°С мерасад. Муссонҳо аз охири июн то охри сентябр давом мекунад, ҳарорат: 25°С. Зимистон аз октябр то аввали март, ҳарорат 18°С, ва поинтар аз он. Бориш: 1146 мм.

Иқтисод
-------

Бҳопал — маркази тиҷорати (гандум, пахта, афюн, тахта, маҳсулоти бофандагӣ аст.

Инчунин шаҳр маҳсулоти ҳунармандӣ: зару зардӯзӣ ном баровардааст (Нигар сомонаи «Indian Heritage Cities Network»).

Дар атрофи шаҳр ду ноҳияи саноатӣ: Мандидип ва Говиндпур ҳаст. Маҳсулоти саноатӣ: кимиё, матоъи пахта, орд, хӯрокворӣ, мошинасозӣ ва диг..

Ҳукумати иёлати Малҳя Прадеш барои ҷалби сармоя ба шаҳр дар солҳои 2010-ум ният дорад роҳҳои автомобилиро бо шаҳрҳои бузург пайвандад. Инчуни таъмини аҳолиро бо оби нушокӣ ва беҳдошти оби нушоки ва барқ таъмин намояд. Соҳаи беҳдошти сайёҳӣ ва маориф низ дар нақша аст.

Аҳолӣ
-----


| Религии в Бхопале |
| --- |
| Дин |  |  | Фоиз |  |
| ҳиндуия |    | 73% |
| ислом |    | 23% |
| ҷайния |    | 1.2% |
| масеҳӣ |    | 1.1% |
| буддоия |    | 1.1% |
| дигарҳо |    | 0.6% |
| аҳли мазҳаб
†аз ҷумла сикхҳо |

### Фарҳанг

Ҷозибаҳои гардишгарӣ
--------------------

Нигораҳо
--------

* 
* 
* 
* 
*

Пайвандҳо
---------

* Фотографии Бхопала. Бойгонӣ шудааст 29 июни 2013  сол. в фотогалерее сайта Hindustan Times.
* Bhopal: Gateway to Sanchi. // Buddhist Circuit in Central India: Sanchi, Satdhara, Sonari, Andher, Travel Guide. Goodearth Publications, 2010. Pages: 96.
* Shāh Jahān̲ Begam (Nawab of Bhopal). The táj-ul ikbál tárikh Bhopal, or, The history of Bhopal. Thacker, Spink, 1876. Pages: 240.
* Путеводитель по Бхопалу и окрестностям

Эзоҳ
----

1. ↑
2. ↑  If you do India well, you can cover entire world, P&G CEO says. // The Times of India. TNN. Feb 28, 2013.
3. ↑  Industrial success fails to lift Bhopal. BBC News, Bhopal. Wednesday, 2 December 2009.
4. ↑  Bhopal`s economy was stalled by the 1984 gas leak. BBC News, Bhopal. Sunday, 29 November 2009.

| ⚙️ Пойтахтҳои иёлатҳо ва қаламравҳои иттифоқии Ҳиндустон |
| --- |
| Пойтахтҳои иёлатҳо | Агартала · Аизул · Бангалор  · Бҳопал · Бхубанешвар · Гандинагар · Гангток · Диспур · Ҷайпур · Деҳродун · Имфал · Итанагар · Калкутта · Кохима · Лакхнау · Мумбай · Панаҷи · Патна · Райпур · Ранчи · Сринагар · Тривондрум · Ҳайдаробод · Чандигар · Ченнаи · Шиллонг · Шимла |  |
| Пойтахтҳои қаламравҳои иттифоқӣ | Домон · Ноҳияи миллии пойтахт Деҳлӣ · Коворотӣ · Пудучерӣ · Бандар Блэр · Силвосо |
|  |
| --- |
| Унсури холии Викидода |

**Гваделупа** (Guadeloupe) — ҷазира дар гурӯҳи ҷазираҳои Антили Хурд дар Вест-Индия.

Масоҳаташ 1703 км².Якҷо бо ҷазираҳои ҳамшафаташ «департаменти дур»-и Гваделупаи Фаронсаро ташкил медиҳад. Гарданаи танг 2 қисмати ҷазира: Бас-Тер ва Гранд-Терро ба ҳам мепайвандад. Бас-Тер аз ҷинсҳои вулканӣ таркиб ёфтааст. Баландиаш то 1467 м (вулкани оташфишон — қуллаи баландтарини ҷазираҳои Антили Хурд). Гранд-Тер пуштакӯҳи баландиаш то 130 м буда, аз туфсангҳои оҳакӣ ва вулкании неогенӣ ташаккул ёфтааст. Дарёҳои доимӣ надорад, чунки об ба тарқишҳои оҳаксангҳо меравад. Иқлимаш тропикӣ, пассатӣ (хушк), гарм ва рутубатнок. Миқдори бориши солона — 1500—2000 мм. Кӯҳҳоро бешаҳои тропикии серрутубат (дарахти нахл, фарнҳои дарахтмонанд) пӯшонидаанд. Ҷазираро 4 ноябри 1493 Х. Колумб кашф кардааст. Гваделупаро одамони маҳаллӣ (таҳҷойӣ) Карукера («Ҷазираи Обҳои Сурх») меномиданд. Х. Колумб онро ба шарафи Марияи Муқаддас Гаудалупа Санта-Мария-де Гваделупа д Эстремадура номида буд. Бо мурури замон ин ном кӯтоҳ шуда, танҳо як калима — Гваделупа боқӣ монд.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Гваделупа // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Гачабозӣ** (форсӣ: گچه‌بازی‎), **качабозӣ**, **каҷабозӣ** — навъе аз бозиҳои бачагона.

Рафти бозӣ
----------

Ширкаткунандагони гачабозӣ паҳлуи ҳам ҳалқае ороста, як нафарро сардор интихоб мекунанд. Барои шурӯи бозӣ ангуштарӣ, тугма ё сангпорае даркор аст, ки онро «гача» меноманд. Сардор дар мобайни ҳалқаи бозигарон истода, гачаро ба дасти яке аз бачагон медиҳад ва «Дастҳо боло!» гӯён амр мекунад. Ҳама дастҳоро боло мебардоранд. Сардор фармон медиҳад, ки дастҳояшонро сӯйи пушт баранд. Бо шумориши «Як!», «Ду!» бачаҳо дастони худро аввал ба паҳлу ва баъд ба пушт бурда пинҳон мекунанд. Сардор аз онҳо мепурсад, ки «Гача дар дасти кист?». Бачаҳо бо як овоз ҷавоб медиҳанд, ки «Гача дар дасти ман аст! Дар кадомин дасти ман аст?». Бачаҳо дар ин лаҳза бо ҳам зич шуда, гачаро даст ба даст мегардонанд ва кӯшиш мекунанд, ки сардор дар дасти кӣ будани гачаро пай набарад. Ҳамин тариқ, бозӣ то гачаро пайдо кардани сардор давом мекунад. Нафаре, ки гачаро аз даст афтонад, аз бозӣ хориҷ мешавад. Агар гача аз дасти касе пайдо шавад «гача гул кард» мегӯянд ва ӯро сардор таъйин карда, бозӣ аз нав оғоз меёбад. Аз ин бозӣ ибораи фразеологии «кача гул кард» ба радифи зарбулмасалҳо ворид шуда, дар мавриди фош гардидани сирр (роз) ё ёфт шудани чизе, ашёе истифода мешавад.

Дар адабиёт
-----------

Дар адабиёти бадеӣ низ ин образ васеъ ба кор рафтааст:

> Ҳангомаи шаб гузашту шуд қисса тамом,  
> 
> Толеъ ба кафам яке наандохт кача.
> 
> 
> Рӯдакӣ
> 
> 

  

Гачабозӣ аз саргармиҳои хуби наврасон буда, ба чобукию ҳушёрию зиракии онҳо мусоидат мекунад.

Сарчашма
--------

* Гачабозӣ / Д. Раҳимов // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Мирзошафеъи Возеҳ** (форсӣ:  میرزا شفیع واضح‎, озарбойҷонӣ: Mirzə Şəfi Vazeh; 1796, Ганҷа — 28 ноябри 1852, Тифлис) — шоир ва рӯшанфикри озарбойҷонӣ.

Зиндагинома
-----------

Таълими ибтидоиро аз донандаи забону адабиёти форсӣ — классики адабиёти Озарбойҷон Мулло Паноҳ гирифта, баъдан худомӯзӣ кардааст. Возеҳ соли 1826 дар Ганҷа мактаби хусусӣ кушода, дар он аз хаттотӣ, адабиёти форсию туркӣ дарс медод. Мутафаккири бузурги Озарбойҷон М. Ф. Охундов шогирди ҳамин мактаб буд. Соли 1850 Возеҳ дар Тифлис маҳфили адабии «Девони ҳикмат»-ро ташкил дода, то охири умр сарвари он буд.

Эҷодиёт
-------

Возеҳ ба се забон — форсӣ, озарбойҷонӣ ва арабӣ эҷод кардааст. Муҳити адабиву иҷтимоии Тифлис шеъри Возеҳ-ро рӯҳан неруманд сохт ва ба зиндагии мардум наздик кард. Шоир хушиҳои зиндагиро тараннум ва нуқсонҳои ҷамъиятро тасвир кардааст. Осори Возеҳ аз тарафи шоир ва сайёҳи олмонӣ Фридрих Боденштедт (1819-92) ба забони олмонӣ ва забонҳои дигари аврупоӣ тарҷума кардаву ба табъ расонда шуд.

Пажӯҳишгарони озарӣ А. Аслонов, З. Оруҷев, Ф. Содиқзода. Н. Ҳасанзода ба тарҷума ва таҳқиқи осори Возеҳ машғул буданд. Саҳван пажӯҳишгари озарӣ А. Саидзода як қисми шеърҳои шоири тоҷик Қорӣ Раҳматуллоҳи Возеҳро бо осори Возеҳ як дониста, онро ҳамчун осори Возеҳ ба табъ расондааст.

Осор
----

* Нағмалар. Бакы, 1961 (ба забони озарбойҷонӣ).

Эзоҳ
----

1. 1 2

Адабиёт
-------

* Рофили М. Мирза Шафи в мировой литературе. Баку, 1958;
* Самад В. Оқибати як сохтакорӣ дар илм//Армуғон. Китоби 2. Д. 1971;
* Самад В. Мирза Шафи Вазех и Кори Рахматулло Вазех//Основные вопросы таджикско-азербайджанских литературных связей в XIX веке. Д. 1975.

Сарчашма
--------

* Возеҳ / В. Самад // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Вебгоҳҳои мавзӯъӣ | 
* International Music Score Library Project
* MusicBrainz

 |
| Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Большая российская (старая версия)
* TDV İslam Ansiklopedisi

 |
| 

| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ |
| --- |
| 
* BIBSYS: 11001878
* BNE: XX5531067
* GND: 123079012
* ISNI: 0000 0000 8147 5921, 0000 0004 4514 7874
* J9U: 987007273359405171
* LCCN: n85125283
* NKC: jo20221171117
* РГБ: 000007372
* SUDOC: 130930628
* VIAF: 67364565
* WorldCat VIAF: 67364565

 |

 |
**Мирмаҳмад Имонов**  (тав. 10.02.1969, н. Дарвоз) — муаллими фанни зоология, номзади илмҳои биология (2021).

Зиндагинома
-----------

Мирмаҳмад Имонов солҳои 1989–1995 дар Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ таҳсил намудааст. Солҳои 1995–1996 ассистенти кафедраи зоологияи донишгоҳи номбурда, 1996–1997 коромӯзи кафедраи зоологияи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон буд. Солҳои 1998–2003 ҳамчун ассистенти кафедраи зоологияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ фаъолият кардааст. Солҳои 2004–2006 дар аспирантураи донишгоҳи омӯзгорӣ таҳсил намудааст. Аз соли 2005 то имрӯз муаллими калони кафедраи зоологияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ мебошад. Муаллифи зиёда аз 15 асару мақолаи илмию методӣ аст. Дар корҳои илмиаш масъалаҳои биология ва экологияи зараррасонҳои зироатҳои пахта, картошка ва роҳҳои мубориза ба муқобили онҳоро баррасӣ кардааст.

Осор
----

* Зоологияи бесутунмӯҳра Китоби дарсӣ барои донишҷӯёни мактабҳои олӣ, қисми 1 ва 2. Д. 2010 (ҳаммуаллиф).;
* О колорадском жуке в Таджикистане // Сб. Актуальние проблеми агропромишленного комплекса Республики Таджикистан. Д. 2004;
* Асосҳои таҳқиқоти илмӣ аз фанни энтомология (дастури методӣ). Д. 2020.

Пайвандҳо
---------

Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
**Мирзошариф Исломидинов** (тав.07.03.1949, деҳаи Ворухи ноҳияи Исфара), ходими давлати, Корманди шоистаи ЧТ (1999). Аз оилаи деҳқон. Донишкадаи саноати нафту гази ш.Москва (1971) ва Мактаби олии ҳизбии шаҳри Ленинград (1988). Устои истеҳсолот, сардори шуъбаи техникию истеҳсоли, сарвари корхонаи нафту газ ҳосилкунии шаҳраки Нефтобод (1971-1986), раиси кумичроияи Шурои вакилони халқи шаҳри Исфара (1988-1991), муовини аввали раиси шаҳри Исфара (1991-1995), директори генералии корхонаи муштараки Тоҷикистону Амрико «Қайроқум-Ойл-ЛТД» (1995-1996), муовини раиси вилояти Ленинобод (1996-1999), муовини Сарвазири Чумҳурии Тоҷикистон (1999-2000) ва аз 06.03.2000 раиси шаҳри Исфара (то соли 2005). Исломиддинов вакили Шурои Олии ЧТ (1990,1995) ва борҳо вакили Маҷлиси вилояти ва Мачлиси шаҳри интихоб шудааст. Бо ордени «Дустй» (2001), нишони Аълочии фарҳанги ҶТ (2001), Аълочии маорифи ЧТ (2002) ва дигар ҷоизаҳо сарфароз гардидааст.

  

Аз 17 марти соли 2005 раиси Кумитаи (Парламент)Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба энергетика, саноат, сохтмон ва коммуникатсия.

* Исфара

Пайвандҳо
---------

* Исломиддинов Мирзошариф(пайванди дастнорас)
Гаҳвораҳои косибони Истравшан, 2011
**Гаҳвора**, **маҳд** — ҷойхоби махсуси кӯдак, ки дар он тифлро баъди 7-10-рӯзагӣ баста, барои хобондан меҷунбонанд.

Ҳунармандон гаҳвораро аз чӯби бед, чормағз, зардолу ва пояашро бештар аз чӯби тут месозанд. Маъмулан, дарозии гаҳвора 1-1,5 м, бараш 35-45 см ва баландиаш зиёда аз 50-60 см мешавад. Асосан гаҳвора аз даста ва тахтчӯба иборат буда, поинтари тахтчӯбаро барои тубак (сиба) сӯрох мекунанд. Даставу тахтчӯба аз ду тараф бо чанбарҳои нимдоира васл мешаванд. Барои муҳофизати сар ва пойи кӯдак ба дохили чанбар ба тарзи амудӣ чӯбакҳо мегузоранд. Даставу чанбарҳо ва қасқони гаҳвораро наққошиву кандакорӣ мекунанд. Ҳамчунин барои бозии кӯдак дар ҷо-ҷойи даста ғилдаракчаҳои кунгурадори чӯбӣ ва ҳар гуна марҷону зангӯлаҳо меовезанд. Дар тахтчӯбаи гаҳвора халта ё кӯрпачаи махсуси аз арзан ё пӯсти нахӯд пуршударо меандозанд. Сипас ба болои он кӯрпачаи тунуки пахтагӣ ё рӯйҷо паҳн мекунанд. Зери сари кӯдак болиштча гузошта, барои пешгирӣ кардани нақси устухони косаи сар тагсариро андаке чуқурак мекунанд. Дасту пойи кӯдакро бо дастпечаку пойпечак печонида, тавассути дастбандак, ки ба чӯби дарози дар байни пояҳо гузошташуда пайванданд, ба воситаи бандҳои пашмӣ ё ресмонӣ ба дастаи гаҳвора мебанданд. Болои гаҳвораро бо гаҳворапӯш, ки шакли махсус дошта, аз қисматҳои болоиву поинӣ иборат аст, мепӯшонанд. Гаҳворапӯшро дар сари гаҳвора қуббаҳо нигоҳ медоранд. Тахтчӯбаи гаҳвораи водӣ нисбатан амиқтар ва пояҳояш мудаввар, вале гаҳвораи мардуми кӯҳистон сатҳӣ буда, пояҳои кунҷ доранд. Гаҳвора аз қадимулайём дар байни мардуми Осиёи Марказӣ, Шарқи Наздик ва Миёна, Ҳиндустон маъмул аст. Ҳоло шакли нави гаҳвораи бо пойҳои ғилдиракдор ихтироъ шудааст, ки ба алвончак шабоҳат дорад. гаҳвораи мазкур бо такон муддате алвонҷ хӯрда, кори модарро то андозае осон мегардонад. Дар бозорҳои шаҳру ноҳияҳои Тоҷикистон навъҳои гуногуни гаҳвора ба фурӯш бароварда мешаванд, ки маҳсули дасти устоҳои чирадаст мебошанд. Устоҳои гаҳворасоз қариб дар ҳамаи шаҳру ноҳияи Тоҷикистон фаъолият доранд.

Гаҳвораи миллатҳои гуногун
--------------------------

 Итолиё, асри XV
Ҳуланд, асри XVII
Ҳуланд, асри XVII
Ҳуланд, асри XVIII
Русия, асри XVIII
Русия, асри XVIII
Русия, асри XIX
Русия, асри XIX
Русия, асри XIX
Русия, асри XIX
Русия, асри XIX
Укроин, асри XIX
Донморк, асри XX

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Гаҳвора // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Гвадалаҳара**, **Гуадалаҷара** (исп. *Guadalajara* [ɡwaðalaˈxaɾa] (итт.)) — шаҳр дар маркази Мексика, маркази маъмурии иёлати Халиско.

Дар водии дарёи Рио-Гранде-де-Сантяго, дар баландии 1524 м аз с. б. воқеъ гардидааст. Масоҳаташ 151 км². Аҳолиаш 1,5 млн нафар (2014, бо аҳолии атрофаш 4,5 млн нафар). Соли 1530 бунёд ёфтааст, мавқеашро ду бор иваз кардааст. Аз соли 1542 дар ҷойи имрӯзааш, дар водии Атемахак воқеъ аст. Аз соли 1560 пойтахти музофоти мустамликаи испании Галисаи Нав. Соли 1810 М. Идалго дар Г. ҳукумати инқилобӣ таъсис намуд, вале соли 1811 аз тарафи испаниҳо барҳам дода шуд. Баъди соли 1945 саноат дар Г. тараққӣ кард. Г. маркази муҳимми савдо ва саноати мамлакат аст. Маркази технологияи нав (корхонаҳои ширкатҳо ва иттиҳодияҳои General Electric, IBM, Intel, Hitachi, Hewlett Packard, Siemens, Flextronics фаъолият доранд). Саноати автомобилҳо, истеҳсоли компютерҳо, кимиё, мебел, бофандагӣ, дӯзандагӣ, чарму пойафзор, хӯрокворӣ, аз ҳунарҳои датӣ, истеҳсоли маснуоти шишагӣ, сафолӣ, заргарӣ, кулоҳи мексикоии самбреро рушд кардааст. Маркази роҳҳои автомобилгард ва р.о. Фурудгоҳи байналмилалии Дон Мигел Идалго (17 км ҷанубтари шаҳр) ва фурудгоҳи маҳаллии Костиля, ду хатти трамвайи баландсуръат дорад. Дар Г. осори меъмории давраи мустамликадории Испания боқӣ мондаанд: масҷиди ҷомеи Бибӣ Марям Успения (1558—1618), қасрҳои губернатор (1774) ва адлия (1588), калисоҳои Ла Мерсед (1650), Модархудои Муқаддас дел-Кармен, Арансасу (1752), Сан- Франсиско. Осорхонаҳои палеонтологӣ, кишваршиносӣ, суробҳои мумӣ, меъмории ғарби Мексика, осорхона-устохонаи рассом Х. К. Ороско, театри Деголядо, оркестри симфонӣ, Донишгоҳи Гвадалахара, боғи ҳайвонот дорад. Дар музофоти Г. дараи Барранка де Облатос (дараи «роҳибон»), шаршараи Кола де Кабалйо («думи асп»), базиликаи Сапонан, маркази ҳунарҳои кулолии Тлакепаке ҷойгиранд. Дар наздикии Г. шаҳраки Текила — ватани машруботи машҳури мексикагӣ «текила» воқеъ аст.

* ''
* ''
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Эзоҳ
----

1. ↑  archINFORM (нем.) — 1994.
2. ↑  GEOnet Names Server — 2018.

Сарчашма
--------

* Гвадалаҳара // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Дар шабакаҳои иҷтимоъӣ | 
* ВКонтакте
* Фейсбук
* Фейсбук

 |
| Вебгоҳҳои мавзӯъӣ | 
* Open Directory Project

 |
| Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Большая датская
* Большая каталанская
* Большая норвежская
* Большая российская (старая версия)
* Большая советская (1 изд.)
* Брокгауза и Ефрона
* Итальянская
* Ларусса
* Литовская универсальная
* Малый Брокгауза и Ефрона
* Хорватская
* Britannica (онлайн)
* De Agostini
* Treccani
* Universalis

 |
| 

| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ |
| --- |
| 
* BNE: XX4308202
* BNF: 12011862n
* GND: 4233633-8
* ISNI: 0000 0000 9465 9703
* J9U: 987007552616805171
* LCCN: n79112329
* NKC: xx0038524
* SUDOC: 028242521
* VcBA: 494/42999
* VIAF: 237191244, 134884982
* WorldCat VIAF: 237191244, 134884982

 |

 |
**Гачечиладзе Гиви Ражденович** (5 августи 1914, Тифлис – 9 феврали 1974, ҳамон ҷо) — адабиётшинос, нависанда ва тарҷумони гурҷӣ.

Зиндагинома
-----------

Хатмкардаи Донишгоҳи Тифлис (1936). Яке аз аввалин докторони илм дар соҳаи тарҷума мебошад. Проф. Донишгоҳи Тбилиси. Аз соли 1933 ба чопи асарҳояш шурӯъ кардааст. Аввалин тарҷумаи Г. асари манзуми «Шоирони рус ва хориҷӣ» (1937) мебошад. Баъдан китобҳои ӯ «Дар бораи Байрон» (1938), «Шоирони англис» (1942), «Манзума, тарона ва шеърҳои англисӣ» (1946), «Сонетҳои Шекспир» (1952), «Робин Гуд», «Қиссаҳои халқии англисӣ» (1954), ба чоп расидаанд. Соли 1959 китоби ӯ «Масъалаҳои назарияи тарҷумаи бадеӣ» нашр шуд. Асарҳои «Масъалаҳои тарҷумаи воқеъбинона» (1961), «Тарҷумаҳои бадеӣ ва робитаҳои адабӣ» (1972) ва китоби дарсии «Мадхали назарияи тарҷумаи бадеӣ» ба қалами Гачечиладзе тааллуқ доранд. Гачечиладзе сармуҳаррири Нашрияи академии гурҷии таълифоти Шекспир буд.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Краткая литературная энциклопедия. Т, 2. М. 1964.

Сарчашма
--------

* Гачечиладзе // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**«Лакалак»** - рақси бисёрнафараи мардона мебошад.

Тавсифи мухтасар
----------------

Онро дар туйҳои хатна, арӯсӣ ва гаштакҳо дар рӯи ҳавлӣ, дар гирди оташ барпо менамуданд. Ин рақс бо иштироки як гурӯҳ «қарсакчӣ»-ҳо ва як раққоси асосӣ бо зарбу усули мушаххаси қарсакзанӣ иҷро мегардад. Бозингари асосӣ рақси худро дар миёнаҷои давра иҷро менамояд. Дар ин рақс ҳаракати дастҳо ва китфҳо нақши муҳим доранд.

Маҳалли густариш
----------------

Бадахшон

Вазъи имрӯзаи унсур
-------------------

Фаъол

Манобеъ
-------

1. ↑  Феҳристи миллии намунаҳои мероси фарҳанги ғайримоддӣ./ Пажӯҳишгоҳи илмӣ-тадқиқотии фарҳанг ва иттилооти Вазорати фарҳанги ҶТ. Сармуҳаррир Раҳимов Д. Мураттибон: Раҳимов Д. Қличева Н. Муҳаммадиев Ҳ. Муродов М. Обидпур Х. Қодиров Ф. Аминов А. Холмуродов З. – Душанбе:«Аржанг»,2016. – 354 с.
2. ↑  Феҳристи миллии намунаҳои мероси фарҳанги ғайримоддӣ.(тоҷ.). *www.pitfi.tj*. 1 ноябри 2019 санҷида шуд.
**Болта Ортиқов** (5 майи 1924, Самарқанд — 19 ноябри 2001) — нависанда, узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (1960).

Зиндагинома
-----------

Болта Ортиқов 5 майи соли 1924 дар шаҳри Самарқанд ба ҷаҳон омадааст. Соли 1952 факултаи филологияи Донишкадаи омӯзгории Самарқандро хатм кардааст. Дар мактабҳои ноҳияи Кофарниҳон
муаллимӣ кардааст. Мудири шуъбаи рӯзномаи «Пионери Тоҷикистон», хабарнигори рӯзномаи «Маориф ва маданият» будааст. Солҳои охир дар Самарқанд зиндагӣ ва эҷод мекард.

Эҷодиёт
-------

Офаридаҳояш аз соли 1953 ба чоп расидаанд. Асосан барои бачаҳо менавишт, ки маҷмӯаҳои «Овози ҷавонон» (1954), «Ҷиянҳои қишлоқӣ» (1958), «Конфетҳо» (1962), «Духтарчаи нағз» (1965), «Себи орухур» (1966), «Мактуби сегӯша» (1971), «Ҳандалак» (1973), қиссаҳои машҳури «Таътил» (1959), «Полвон» (1964), «Гули садбарг» (1966), «Бачаҳои Лолазор» (1975), «Дурдонаҳои Зарафшон» (1980), «Пайи хун» (1982), «Дандони тило» (1982), «Достони Самарқанд» (1985), «Ҳирси одам» (1985), «Киштзор» (1987) ва ғ. аз он ҷумлаанд. Якҷиладаҳояш солҳои 1976 ва 1984 ба табърасидаанд.

Китобҳои «Каникулы» (1963) ва «Неугомонный Насыр» (1975)-аш ба забони русӣ тарҷума ва дар Маскав чоп шудаанд. Чанде аз навиштаҳояш ба дигар забонҳо ҳам тарҷума шудаанд.

Аз соли 1960 узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон аст.

19 ноябри соли 2001 аз олам даргузашт.

Осор
----

* «Овози ҷавонон» (1954)
* «Ҷиянҳои қишлоқӣ» (1958)
* «Конфетҳо»(1962)
* «Каникулы» (1963)
* «Духтарчаи нағз» (1965)
* «Себи орухур» (1966)
* «Мактуби сегӯша» (1971)
* «Ҳандалак» (1973)
* «Таътил» (1959)
* «Полвон» (1964)
* «Гули садбарг» (1966)
* «Неугомонный Насыр» (1975)
* «Бачаҳои Лолазор» (1975)
* «Дурдонаҳои Зарафшон» (1980)
* «Пайи хун» (1982)
* «Дандони тило» (1982)
* «Достони Самарқанд» (1985)
* «Ҳирси одам» (1985)
* «Киштзор» (1987)

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Адибони Тоҷикистон (маълумотномаи мухтасари шарҳиҳолӣ)./Таҳия ва танзими Асрори Сомонӣ ва Маҷид Салим. — Душанбе: «Адиб», 2014. — С. 175 ISBN 978-99947-2-379-9
**Юсуф Нуралиев** (*Нуралиев Юсуф Нуралиевич*; 5 октябри 1936, ноҳияи Дарвоз, ҶШС Тоҷикистон — 11 майи 2023, Душанбе, Тоҷикистон) — дорушинос, доктори илмҳои тиб (1973), профессор (1976), академики Академияи байналмилалии муҳандисӣ (1996), академики ифтихории Академияи илмҳои тибби ҶИЭ (1999).

Зиндагинома
-----------

Юсуф Нуралиев 5 октябри соли 1936 дар деҳаи Нулванди ноҳияи Дарвоз ба дунё омадааст. Хатмкардаи Институти давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино (1961). Ординатор (1961—1962), аспирант (1963—1966), ассистенти кафедраи фармакологияи Институти давлатии тиббии Тоҷикистон (1967—1968), докторанти Институти давлатии тиббии санитарию беҳдошти Ленинград (ҳозира Санкт-Петербург; 1969—1972), мудири шуъбаи фармакологияи таҷрибавии Институти гастроэнтерологияи АИ ҶШС Тоҷикистон (1973—1996), ходими пешбари шуъбаи таърихи илми Институти таърих, бостоншиносӣ ва мардумшиносии АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон (1996—2005) буд. Аз соли 2005 директори Институти омӯзиши тибби Сино ва фармокология.

Пажӯҳиш ва таълифот
-------------------

Юсуф Нуралиев муаллифи беш аз 350 асару мақолаҳои илмӣ аз ҷумла 17 китоб аст. Таълифоти ӯ асосан дар мавриди омӯзиши хосияти табобатии рустаниҳои доруии Тоҷикистон, мумиё ва хосиятҳои шифоии он, ҷустуҷӯи доруҳо барои муолиҷаи бемориҳои ҷигар, меъда, диабети қанд, инчунин тибби халқӣ, таърихи тибби тоҷик мебошанд. Баъзе мақолаҳои марбут ба гиёҳҳои шифобахши «Энсиклопедияи советии тоҷик» ба қалами ӯ тааллуқ доранд.

Юсуф Нуралиев якҷоя бо шогирдонаш хосияти шифобахшии тақрибан 100 гунаи рустании доруии Тоҷикистонро мавриди тадқиқу омӯзиш қарор дода, дар заминаи онҳо зиёда аз 20 доруи нав таҳия кардааст (гепатола, гепатолис, Синолон, Розибет, юнибет, фитобет ва ғ.).

Юсуф Нуралиев яке аз аввалин олимоне мебошад, ки ба мактаби тиббии ниёгони халқи тоҷик аз нигоҳи тибби муосир баҳои илмӣ додаанд. Саҳми ӯ дар омӯзиши тибби Авесто ва рӯзгору таълифоти Абӯалии Сино низ арзанда аст.

Солҳои охир Юсуф Нуралиев дар ҳамкорӣ бо профессор Масъуди Миршоҳӣ ба омӯзиши бемории саратон ва мубориза бо он машғул буд.

Ҷоизаҳо
-------

Бо медали тиллои Созмони умумиҷаҳонии моликияти зеҳнӣ сарфароз гардидааст (2003).

Даргузашт
---------

Юсуф Нуралиев 11 майи соли 2023 дар шаҳри Душанбе дар 87-солагӣ даргузашт.

Осор
----

* Медицина эпохи Авиценны. Д. 1980;
* Медицинские трактаты Авиценны. Д. 1982;
* Лекарственные растения. Новгород, 1991;
* 110 доруи Ибни Сино ё формотерапияи санги гурда. Д. 1998

Эзоҳ
----

1. ↑  НУРАЛИЕВ Юсуф Нуралиевич. *centrasia.org*.  ЦентрАзия. 11 май 2023 санҷида шуд.
2. 1 2  Даргузашти профессор Юсуф Нуралиев — идомадиҳандаи мактаби тиби Сино. *Pressa.tj*.  Ҳафтаномаи «Тоҷикистон» (11 май 2023). 11 май 2023 санҷида шуд.

Адабиёт
-------

* Нуралиев Юсуф Нуралиевич // Мавиз — Психология. — Д. : СИЭМТ, 2012. — С. 52. — 512 с. — (Энсиклопедияи мухтасари тиб : [дар. 5 ҷ.] / сармуҳаррири илмӣ У. А. Қурбонов ; 2011—2012, ҷ. 3). — ISBN 978-99947-33-45-3
**Юсуф Кӯҳзод** (форсӣ: يوسف كهزاد**)** (соли таваллудаш 1935), нависанда, рассом, драманавис, рассом, шоир, ҳунарманд ва мушовири санъати тоҷик аз Афғонистон. Вай аз замони муҳоҷираташ аз Афғонистон ҳоло дар Трейси иёлати Калифорнияи Иёлоти Муттаҳида иқомат кардааст. Ӯ бо Закия Кӯҳзод издивоҷ кардааст.

Зиндагинома
-----------

Юсуф Кӯҳзод соли 1935 дар ноҳияи Чендеволи Кобули Афғонистон ба дунё омадааст. Дар солҳои мактаби миёна ӯ барои театри Кобул пйесаҳо навишт ва асарҳои бадеӣ эҷод кард. Кӯҳзод соли 1953 мактаби миёнаи Наҷот (Амонӣ) дар Кобулро хатм кардааст. Маълумоти расмии рассомии худро дар Академияи рассомӣ дар Рими Итолиё соли 1965 ба даст овард. Пас аз бозгашт аз Итолиё, ӯ ба Иттиҳоди Шӯравии собиқ, Ҳиндустон ва Олмони Шарқии собиқ сафар карда, дар баробари дигар рассомони муосири афғон ҳунарашро ба намоиш мегузорад. Бисёре аз асарҳои ӯ дар осорхонаҳои омӯзиши Ховари Миёна дар Маскав ба намоиш гузошта шудаанд.

Солҳои 1966-1969 дар Вазорати ВАО ва фарҳанг дар вазифаҳои роҳбарикунанда кор карда, дар ин вазифа мудири шуъбаи санъати тасвирӣ буд.

Соли 1971 мушовири бадеии театри Кобул шуд. Вай ҳашт драма навишт ва ҳама дар саҳна намоиш дода шуданд. Дар бисёр пйесаҳо роли асосиро бозид.

Соли 1975 ба Вазорати ВАО ва фарҳанг баргашт ва то соли 1992 вазифаи президенти ин вазоратро бар уҳда дошт.

Соли 1976 дар Кобул Галереяи Миллиро таъсис дод, ки дар он 700 наққошӣ ва баъзе корҳое, ки аз сад сол пеш буданд, иборат буд. Мутаассифона, аз 700 асари бадеӣ имрӯз ҳамагӣ 30-тоаш боқӣ мондааст.

Аз соли 1992 то моҳи августи соли 2000 Кӯҳзод ҳамроҳи хонаводааш гуреза шуд ва маҷбур шуд ба Ҳиндустон муҳоҷират кунад. Дар моҳи августи соли 2000, ӯ ба Иёлоти Муттаҳида кӯчид ва аз он вақт дар Калифорнияи Шимолӣ зиндагӣ мекунад. Нахустин намоишгоҳи бадеии ӯ дар Иёлоти Муттаҳида моҳи августи соли 2001 дар Пало Алто баргузор шуд.

Маориф
------

* 1965: Академияи санъат (Рим, Италия)

Шеърҳои онлайн
--------------

* Марворидҳои сиёҳ
	+ Бойгонӣ шудааст 4 марти 2016  сол.

Эҷодиёт
-------

* ***Ҷанбаҳои зебоӣ дар санъат***
* ***Кӯҳзод: Маҷмӯаи ашъор***
* ***Вақте ки Худо зебоиро офаридааст***

Эзоҳ
----

* CBS Radio Network. ***Afghan Art in Exile.*** February 4, 2002.
* Youssef Kohzad Profile:  Бойгонӣ шудааст 27 октябри 2017  сол.
**Палиашвили Захарий Петрович** (1871-1933) — композитори барҷаста ва омӯзгори гурҷӣ. Ҳунарпешаи халқии ҶШС Гурҷистон (1925).

Зиндагинома
-----------

Палиашвили таҳсили ибтидоии мусиқиро аз бародари калониаш И. Палиашвилӣ гирифт. Солҳои 1900-03 фанҳои мусиқӣ-назариявиро бо роҳбарии С.И.Танеев дар Консерваторияи Маскав омӯхт. Аз соли 1903 дар ҳаёти мусиқии Гурҷистон фаъолона иштирок кардааст. Ҳамчун органнавоз (арғунун) ва дирижёр дар консертҳо баромад дошт. Ӯ яке аз ташкилкунандагони ҷамъияти филармонияи Гурҷистон буд (1905), дар назди он кор ва оркестро ташкил карда, директори мактаби мусиқӣ дар назди ҷамъият буд (1908-ё917). Сурудҳои халқии гурҷиро омӯхта, гирд овард. С. 1910 «Маҷмӯаи сурудҳои халқии гурҷиро…» (40 суруд; бо фам. Палиев аз чоп баромад), инчунин маҷмӯаи такмили «Ҳашт сурудҳои халқии гурҷӣ». Аз соли 1917 дар Консерваторияи Тбилиси таълим додааст (аз с.1919 профессор; дар 1919, 1923 ва 1929-1932 директор). Дар мероси эҷодии Палиашвили операҳои ӯ «Абесалом ва Этери» ва «Даиси» мавқеи муҳим доранд. Театри опера ва балети Гурҷистон ба номи Палиашвили мебошад (1937). Дар с.1971 Ҷоизаи давлати Гурҷистон дар соҳаи санъат ба номи Палиашвили муқаррар карда шудааст.

Эзоҳ
----

1. 1 2  *Bibliothèque nationale de France* идентификатор BNF (фр.): платформаи додаҳои боз — 2011.
2. 1 2 3  Палиашвили Захарий Петрович // Большая советская энциклопедия (рус.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
3. ↑  Обидпур Ҷ. Луғатномаи тафсирии мусиқӣ / зери назари Б.Қобилова. – Душанбе: Аржанг, 2019. – С.295. – 480 с. ISBN 978-999-47-43-90-2(тоҷ.)

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Вебгоҳҳои мавзӯъӣ | 
* Discogs
* Бонки Иттилоотии Интернетии Филмҳо
* International Music Score Library Project
* MusicBrainz

 |
| Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Биографический Грузии
* Литовская универсальная

 |
| 

| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ |
| --- |
| 
* BNF: 139939157
* GND: 103803807
* ISNI: 0000 0000 3182 7044
* J9U: 987007411811905171
* LCCN: n95034775
* NKC: mzk2012712660
* NUKAT: n2010131027
* VIAF: 64201374
* WorldCat VIAF: 64201374

 |

 |
**Юсуф Эшонов** — (1907; шаҳри Хуҷанд — 1981, ш. Маскав). 
Ю. Эшонов арбоби намоёни ҳизбию давлатӣ ба шумор рафта, Донишгоҳи коммунистии Осиёи Миёна (1928) ва Донишгоҳи давлатии Осиёи Миёна (САГУ)-ро хатм кардааст (1931). Ӯ сеюмин сарвари Донишкадаи олии омӯзгории Хуҷанд буда, ин вазифаро солҳои 1935-1936 дар уҳда дошт.
Солҳои 1928-1929 муаллими Донишгоҳи коммунистии Осиёи Миёна, муовини директори Донишкадаи банақшагирию иқтисодии Осиёи Миёна (1931-1932), муовини директори Донишкадаи марксизм-ленинизми Осиёи Миёна (1932-1933), ҷонишини комиссари халқии маорифи ҶШС Тоҷикистон, ҳамзамон ректори Донишкадаи давлатии 1-уми омӯзгории Душанбе-ҳоло Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ (1933-1934) дастурдеҳи Бюрои осиёимиёнагии КМ ВКП(б) (1934), шунавандаи Донишкадаи кишоварзии профессураи сурх (1935-1938) муҳаррири маҷаллаи «Ведомостҳои Шӯрои Олии ИҶШС» ва таҳрири тоҷикии он (1938-1960) буд.
Соли 1941 ҳамчун сарбози дивизияи халқии ноҳияи Ленини шаҳри Маскав пойтахти мамлакатро аз фашистон ҳимоя намудааст.
Солҳои 1960-1965 чун мушовир- тарҷумони Раёсати Шӯрои Олии ИҶШС фаъолият бурда, аз соли 1968 ба нафақа мебарояд.
Ю. Эшонов вакили Шӯрои вакилони халқи Тошканд (1931-1933), Шӯрои вакилони халқи Хуҷанд (1934-1935) интихоб шуда, сазовори унвони Корманди шоистаи маданияти ҶШС Тоҷикистон гаштааст.

Эзоҳ
----

1. ↑

Адабиёт
-------

А.Бобокалонов, Ҳ.Холҷӯраев, Ш.Шарипов. Роҳи пуршараф: Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров 80 сол. – Хуҷанд: Нури маърифат, 2012. – 500 с.
**Ҷамшед Пиримов** - узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон, ҳамчун узви Конфедератсияи байналхалқии журналистон, Аълочии маориф ва фарҳанги ҷумҳурӣ, дорандаи ҷоизаҳои адабии ба номи Ҳамза Ҳакимзода Ниёзӣ ва Зуфархон Ҷавҳарӣ аст.

Зиндагинома
-----------

Ҷамшед Пиримов 25 апрели соли 1948 дар деҳаи Майдончаи ноҳияи Истаравшан таваллуд ёфтааст. Соли 1971 факултаи таъриху филологияи Институти педагогии шаҳри Ленинободро хатм намуда, дар мактаби деҳа муаллим, аз соли 1979 то соли 1997 дар ҳайси мудири шуъбаи адабиёту маърифат дар газетаи республикавии «Совет Тожикистони» кор кардааст.
Ҳоло ӯ сармуҳаррири газетаи «Қадрият», ҷонишини сармуҳаррири маҷаллаи «Суғд ёгдуси», мудири сектори адабиёти узбек дар назди шуъбаи Суғдии Иттифоқи нависандагони Тоҷикистои мебошад.

Эҷодиёт
-------

Ҷамшед Пиримов шеърнависиро дар мактаби миёна сар карда, машқҳои нахустинаш дар газетаи ноҳиявии Ӯротеппа «Роҳи сотсиализм» чоп мешуданд. Кор дар редаксияҳо барои ӯ мактаби тарбия дар соҳаи журналистика ва адабиёт, ҳамчун фазлу адабу одамгарӣ шуд. Ӯ бо шоирони варзидаи тоҷику ӯзбек шиносоии наздик дошта, дар тарҷумаи асарҳои онон имкон пайдо кард. Ва солҳои охир ӯ чаҳор китоби тарҷумаи шоирони муосири тоҷикро ба табъи дӯстдорони ашъор расонд. Ӯ пайвандгари адабиёти тоҷику ӯзбек мебошад. Дар навбати худ шоирони шинохтаи тоҷик Алӣ Бобоҷон, Салими Хатлонӣ, Раънои Зоирдухт, Неъмати Оташ ва дигарон шеър ва ғазалҳои Ҷамшедро ба забони тоҷикӣ гардониданд. Асарҳои ӯро мусиқӣ баста, суруд мехонанд. Шоир даҳҳо китоби ашъори худро дорад.

Ӯ узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон, ҳамчун узви Конфедератсияи байналхалқии журналистон, Аълочии маориф ва фарҳанги ҷумҳурӣ, дорандаи ҷоизаҳои адабии ба номи Ҳамза Ҳакимзода Ниёзӣ ва Зуфархон Ҷавҳарӣ аст. Шоир дар солҳои охир қиссаҳои Нависандаи Халқии Тоҷикистон Фазлиддин Муҳаммадиев «Варта», «Шоҳии япон» ва даҳҳо ҳикояҳои ӯро ба ӯзбекӣ тарҷума намуда ба чоп супорид.

Эзоҳ
----

Баёзи адибони Истаравшан - Душанбе: "Эҷод", 2009.- 288 саҳ.
**Памперс** (англ. Pampers) — номи тиҷории байналмилалии тавлидкунандаи маҳсулоти муртабит бо навзод ва кӯдаки навпо аст, ки тавассути Procter & Gamble арза мешавад

Маҳсулот
--------

Памперс панҷ навъи мухталиф аз пӯшакро дар нуҳ андоза, чаҳор навъи шалвори омӯзиши дастшуӣ, шалвораки шино ва чаҳор навъи дастмоли мартуб (ҳассос, тамизии табиъӣ, дастмоли тамиз кардани навзод, дастмоли туалети мартуб қобил дафъ дар ҳоҷатхона) ироа мекунад.

Таърих
------

Соли 1956 Виктор Миллс, муҳаққиқи ширкати Procter & Gamble ки аз ивази куҳнаи порчаи наваи худ безор буд ҳамкорони муҳаққиқаш дар бахши иктишофот дар Майами вале Оҳайоро маъмур кард то дар мавриди сохти пӯшаки якбормасраф таҳқиқ кунанд. Памперс дар соли 1961 муаррифӣ шуд. Ин пӯшак тавассути муҳаққиқоне аз ҷумла Вик Миллс ва Норма Луидерз Бакер сохта шуд. Номи «Памперс» ба василаи Алфред Голдмен, мудири халлоқияти Benton & Bowles, нахустин бунгоҳи таблиғотии ин маҳсул ибдоъ шуд.

Пӯшакҳои аввалия маҳсулоти сангину захим аз ҷинси кураки хамир ва лояи болоӣ аз абрешими маснӯъӣ ва лояи поинӣ аз полиэтилен буданд. Дар 1966 Памперс тарроҳии «болдор» ва дар 1969 «андозаи севум» ро муаррифӣ кард. Дар ин замон Памперс як номи тиҷории шинохта дар Иёлоти Муттаҳида буд. Procter & Gamble соли 1971 тарроҳии санҷоқдорро бо навор иваз кард. Ҳамчунин андозаҳои муносиби кӯдаки навпо ва навзод низ муаррифӣ шуданд.

Нигаред низ
-----------

* Пӯшак

Эзоҳ
----

Пайвандҳо
---------

* pampers.com — вебгоҳи расмии Pampers

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Дар шабакаҳои иҷтимоъӣ | 
* Твиттер
* Твиттер
* Твиттер
* Фейсбук

 |
| Тасвир, видео ва садо | 
* YouTube

 |
**Афсарӣ** أفسری (соли таваллуд номаълум, Кармина — вафот байни 1563—1566, Бухоро) — шоири тоҷик. Дар доираи адабии Бухоро ба камол расида ва соҳибдевон будааст. Ашъори хубу санҷида дар навъҳои ғазал, рубоӣ, муаммо ва ғайрадоштааст. Аз меросаш ашъори пароканда ба воситаи тазкираҳо ва баёзҳо боқӣ мондаанд. Ин байт аз ӯст:

> На аз боди сабое ларза дар ҷоми шароб афтад,  
> 
> Зи акси рӯйи соқӣ ҷоми май дар изтироб афтад.
> 
>

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Афсарӣ // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Áффект** (аз лот. offectus – изтироби рӯҳӣ) — шадидтарин ва кӯтоҳтарин ҳаяҷонзадагӣ, фишори рӯҳӣ ва эҳсосот дар шахс, ки боиси хашм, тарс, навмедӣ ва ғайра гардида, шахс дар он ирода ва идораи худро барои чанд лаҳзае аз даст медиҳад. Дар ҳолати аффект хусусиятҳои зерин пайдо мешаванд: заифшавии амиқи шуур, амнезияи пурра ё ҷузъии хотир, вайроншавии идрок ва диққат. Пайдоиши ҳолати ффект ҳамеша бо вазъияти шароитҳои муҳимми ҳаёти инсон алоқаманд аст. Аффектро инчунин ангезандаҳои қавӣ, аз қабили истифодаи калимаи бемаврид, таҳқир, таҳдид, рафтори номатлуби одамони дигар ба вуҷуд меоваранд. Ба аффект бештар одамоне гирифтор мешаванд, ки силсилаи асабашон дар мувозанати қавӣ нест. Дар ҳолати аффект майдони фаъолияти шуур маҳдуд мегардад, яъне он ба доираи маҳдуду муайяни ашёву ҳодисаҳо равона мешавад. Амалҳои дар ҳолати аффект бавуҷудоянда хусусияти автоматӣ доранд. Аффект аз се зина иборат аст: зинаи тайёрӣ, таркиш ва баъди таркиш. Дар равоншиносӣ асосан аффекти патологӣ ва физиологиро ҷудо мекунанд. Аффект ҳамчун ҳолати сабуккунанда дар адабиёти ҳуқуқӣ тавсиф дода мешавад, зеро айбдоршаванда аз рӯйи барномаи пешакӣ банақшагирифта ҷиноятро содир намекунад, балки ҳаракату рафторҳои ӯ зери таъсири шароитҳои ногаҳонӣ сурат мегиранд. Ҳолати аффект бо сонияҳо чен карда мешавад. Устувории ҳолати аффект аз дараҷаи ахлоқи шахс вобаста аст. Аз сабаби он ки аффект имкони танзими ҳудуди рафторро ниҳоят маҳдуд менамояд, тавсияҳо оид ба бартарафсозии он дар амалияи педагогӣ ва муолиҷаи рӯҳӣ мақсади пешгирикунӣ дорад. Ҳолати аффектро бо роҳи бартараф намудани вазъиятҳои онро бавуҷудоваранда, иҷрои амалҳои диққатро ба дигар тараф ҷалбкунанда ва ғайра пешгирӣ кардан мумкин аст.

Эзоҳ
----

1. ↑  Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, Ҷилди 2. АСОС-БОЗ – Душанбе: Сарредаксияи илмии Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, 2013, - с.129

* Краткий психологический словарь. М. 1984;
* Луғати мухтасари истилоҳоти педагогика. Д. 1988;
* Новая российская энсиклопедия. Т. II. М. 2005;
* Қодиров Қ. Б. Давлатов М. Т. Расулов С. Х. Вожаномаи тафсирии истилоҳоти психологӣ ва педагогӣ. Д. 2008.
**Бӯгинакҷорӯб**, **говҷорӯб**, **деҳқонҷорӯб** (лот. Artemísia ánnua) — гуная аз гиёҳони яксола.

Пояи рости сершох (30 — 100 см), барги паршакл, гули майдаи зард, гултӯдаи сабадшакл дорад. Июл — сент. гул карда, авг. — окт. тухм мебандад. Дар Тоҷикистон ҳамчун алафи бегона дар боғу киштзор, заминҳои партов, канори роҳу наздикии истиқоматгоҳҳо, дашту марғзор мерӯяд. Бо мақсади давоӣ баргҳои навруста (баҳорон) ва баргу поя (тирамоҳ)-и бӯгинакҷорӯбро кор мефармоянд. Растаниро баъди ғундоштан дар ҷои сояи шамолрас хушкондан лозим аст.

Табибони халқӣ сабадаки гули дар асал қиёмшудаи бӯгинакҷорӯбро чун давои рафъи заъфи дил тавсия медиҳанд. Бо шираи баргу пояи наврустаи он амрози пӯст (хоришак, шукуфа)-ро табобат мекунанд. Аз барги хушки бӯгинакҷорӯб барои муолиҷаи шукуфа марҳами 10-фоиза таҳия карда мешавад. Ҷӯшоби баргу пояи он (як чумча алафро дар як истакон об 10 дақиқа меҷӯшонанд, баъд полида пеш аз хӯрок як чумчача менӯшанд) давои хуби иштиҳоовар аст. Муқаррар шудааст, ки шираи бӯгинакҷорӯб инкишофи микробҳои бемории сӯхтагиро бозмедорад, қобилияти сироятангезии онҳоро барҳам медиҳад. Дар амалияи тибби муосир аз бӯгинакҷорӯб барои табобати зиқи нафас доруи «Диметулен» тайёр карда мешавад.

Эзоҳ
----

1. ↑  Об условности указания класса двудольных в качестве вышестоящего таксона для описываемой в данной статье группы растений см. раздел «Системы APG» статьи «Двудольные».

Адабиёт
-------

* Ковалёва Н. Г. Лечение растениями, М. 1972;
* Турова А. Д. Лекарственные растения СССР и их приминение, М. 1974;
* Гаммерман А. Ф. Гром И. И. Дикорастущие лекарственные растения СССР, М. 1976;
* Ходжиматов М. Дикорастущие лекарственные растения Таджикистана, Д. 1989.
**Федор Григориевич Бровко** (русӣ: Федор Григорьевич Бровко; 3 [16] май 1904, Попенки[d] — 24 январ 1960, Кишинёв) — арбоби ҳизбию давлатии Ҷумҳурии Автономии Советии Сотсиалистии Молдавия ва ҶШС Молдавия.

Зиндагинома
-----------

Аъзои ҲКУ (б) аз соли 1927. Дар солҳои 1927—1930 дар мактаби ҳизбии Балта таҳсил кардааст.

Пас аз хатми мактаби ҳизбӣ аз соли 1930 то 1937 ба ҳайси мудири шуъбаи таблиғот ва ташвиқоти кумитаҳои вилоятии Дубоссарӣ, Котовский, Слободзеяи ҲК (б) Украина (РАСС Молдавия) кор кардааст.

Соли 1937 вай котиби якуми кумитаи вилоятии Слободзеяи ҶМШС Молдовагии ҲК (б) Украинаи таъйин шуд.

Пас аз як сол — муовини раис, и.в. Раиси Шӯрои Комиссарони Халқии ҶМШСМ (1938—1940).

Пас аз он Муовини якуми Раиси Шӯрои Комиссарони Халқии ҶМШС Молдавия ва аз 7 июни 1940 то 8 феврали 1941 — раиси Президиуми Шӯрои Олии ҶШС Молдавия вазифадор шуд.

Сипас, то 26 марти 1951, ӯ ба ҳайси Раиси Президиуми Шӯрои Олии РСС Молдавия кор кардааст.

Ҳамзамон, аз 1 марти соли 1941, ӯ муовини Раиси Президиуми Совети Олии Иттиҳоди Шӯравӣ интихоб карда шуд.

Вай аъзои Бюрои КМ ҲК (б) Молдавия буд.

Ӯ дар якҷоягӣ бо ду роҳбари дигари РСС Молдавия пешниҳод кард, ки сарҳади ҷанубии ҷумҳурӣ он минтақаҳои Украинаро низ дар бар гирад, ки дар онҳо молдованҳо ба таври паймон зиндагӣ мекарданд, яъне Рени, Болград, Измайл, аммо Сталин ин пешниҳодро рад кард.

Соли 1951, ҳангоми тоза кардани дастгоҳи ҳизбӣ ва хоҷагии ҷумҳурӣ, Ф. Г. Бровко аз вазифаи худ гирифта шуд.

Баъдтар, аз соли 1951 то 1958 дар вазоратҳои саноати гӯшт ва шир, баъдан дар соҳаи чӯб, таъминоти иҷтимоии РСС Молдавия дар вазифаҳои масъул, аммо роҳбарикунанда кор кардааст.

Депутати Шӯрои Олии Иттиҳоди Шӯравӣ даъватҳои 2, 3.

Ҷоизаҳо
-------

* Ордени Ленин (1956)
* Ордени Байрақи Сурхи Меҳнат

Эзоҳ
----
**Аффилиáтсия** — ҳамроҳшавӣ, ҳолати равониест, ки шахс дар он барои пайвастан бо гурӯҳ ва ҳамроҳ шудан бо ҷамоате талош меварзад. Майл ва кӯшиш ба аффилиатсия дар шахс вақте пайдо мешавад, ки дар ҳолати фишори рӯҳӣ, тарс аз чизе ва ё ваҳшати танҳоӣ қарор дошта бошад. Пайвастан бо ҷамъи дигаре вайро аз он ҳолат берун меорад, тарсу ваҳшат ва изтиробашро коҳиш медиҳад ва шиддати фишори рӯҳиро то андозае сабук мекунад. Аз даст додани аффилиатсия дар шахс эҳсоси танҳоӣ, ваҳшат ва бегонагиро ба вуҷуд оварда, ӯро ба ҳолати эҳсоси нокомӣ ва навмедӣ дучор месозад. Илова бар ин, майл ба аффилиатсия яке аз ниёзҳои фитрӣ ва хусусиятҳои равонии инсон аст.

Эзоҳ
----

1. ↑  Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, Ҷилди 2. АСОС-БОЗ – Душанбе: Сарредаксияи илмии Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, 2013, - с.129 / А. Боқизода.

* Деннис Кун. Основы психологии. Все тайны поведения человека. М. 2004;
* Новейший психологический словарь. Ростов на-Дону, 2007.
«**Бӯстони Саъдӣ**» ё «**Саъдинома**» — нахустин асари Саъдӣ, ки ба сурати назм таълиф шудааст. Ӯ ин асарро замоне, ки дар сафар буд, суруда ва ҳангоми бозгашт ба Шероз онро ба дӯстонаш арза кардааст. Ин асар дар қолаби маснавӣ ва дар баҳри мутақориб суруда шуда ва аз назари қолаб ва вазни шеърӣ ҳамосӣ аст, ҳарчанд ки аз назар муҳтаво ба ахлоқу тарбият ва сиёсату иҷтимоъиёт пардохтааст. Ин китоб дар соли шашсаду панҷоҳу панҷ суруда шудааст:

> Ба рӯз ҳумоюну соли саид,  
> 
> Ба таърихи фаррух миёни ду ид.  
> 
> Зи шашсад фузун буд панҷоҳу панҷ,  
> 
> Ки пур даршуд ин номбардор ганҷ.
> 
> 

«Бӯстон» даҳ боб дорад, ҳар боб ба мавзӯъе рабт дорад.

Ин китоб ба интихоби нашрияи «The Guardian» ҷузви 100 китоби бартари таърихи башарият баргузида шудааст.

Эзоҳ
----

1. ↑  Encyclopædia Iranica (ингл.) / N. Sims-Williams, A. Ashraf, H. Borjian, M. Ashtiany — USA: Columbia University, 1982. — ISSN 2330-4804
2. 1 2 3   (ингл.) — 2013.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* TDV İslam Ansiklopedisi

 |
**Хабаргузории Форс** — яке аз хабаргузории эронӣ аст, ки ба вобастагӣ ба Сипоҳи посдорони Инқилоби исломӣ шуҳрат дорад. Хабаргузории Форс дар ҳоли ҳозир ба чаҳор забон форсӣ, арабӣ, инглисӣ ва туркӣ мунташир мешавад. Дар ин хабаргузорӣ сервисҳои мухталифи роҳандозӣ шуда, ки ҳар кадом ба сурати мустақил иқдом ба фаъолият карда ва ахбор ва матолиби худро дар бахшҳои марбута мунташир мекунанд ва дар ниҳоят муҳимтарин ахбор дар сафҳаи аввали сомона намоиш дода мешавад.

Эзоҳ
----

Пайвандҳо
---------

* расмии Хабаргузории Форс Бойгонӣ шудааст 7 феврали 2012  сол.

Адабиёт
-------

* Аз Википедиаи Форсӣ
**«Афсáри Баҳóр»** أفسربهار — оҳанги мавсимию маросимии форс-тоҷик, ки онро Борбади Марвӣ ба муносибати ҷашни Наврӯз дар аҳди Сосониён эҷод намудааст. «Афсари Баҳор» ба силсилаи дуюми «Хусравонӣ»-и Борбад низ дохил аст, ки зебоиҳои табиат ва суруру шодии мардумро дар баҳорон тавсиф мекунад. Дар маъхаз ва манбаъҳои хаттии асҳои 12–13 («Мақолид-ул-улум»-и Ҷурҷонӣ, «Рисолаи мусиқӣ»-и Муҳаммади Нишопурӣ ва ғайра) «Афсари Баҳор» чун шуъбаи мусиқии мақоми «Ушшоқ» хотирнишон шудааст; 2) гӯшаи мусиқӣ дар таркиби «Ҳафтмақом» («Ҳафтдастгоҳ»)-и Эрон. Ҳоло «Афсари Баҳор» дар мусиқии халқи тоҷик маъмул нест.

Эзоҳ
----

1. ↑  Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, Ҷилди 2. АСОС-БОЗ – Душанбе: Сарредаксияи илмии Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, 2013, - с.125

* Раҷабов А. Эҷод ва иҷрои мусиқӣ дар садаҳои IV–VII. Д. 2011. / А. Раҷабов.