recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Хатои Lua: bad argument #2 to 'formatDate': invalid timestamp 'ноябр 2018'.**



БАСКАНÁ بسکنه басикна, 1) парда, навои мусиқии қадимии форс-тоҷик; 2) тарона, суруди мавсимии баҳорӣ дар давраи Сосониён, ки мансуб ба Борбади Марвист. Баскана ба қисми аввали силсилаи «Хусравониёт»-и Борбад мансуб буда, муваррихон (Масъудӣ, Ибни Хурдодбеҳ) онро аз таснифоти қадимӣ донистаанд. Б.-ро, ки то давраи Сосониён вуҷуд доштааст, Борбад мутобиқи давраш такмил додааст. Дар асрҳои 11–12 низ Баскана дар ҳаёти мусиқӣ амал дошт ва классикони адабиёти форс-тоҷик онро дар осори хеш тавсиф кардаанд; 3) гӯшаи тараннумӣ дар таркиби «Дувоздаҳмақом» («Мақолиду-л-улум»-и Ҷурҷонӣ). Дар мусиқии имрӯза амал надорад.

Адабиёт
-------

Раджабов А. Борбад, эпоха, традиция и новаторства. Д. 2010; Ҳамон. Эҷод ва иҷрои мусиқӣ дар садаҳои 1V–V11. Д. 2011.. فرهنگ رشیدی. تهران، ۱۹۶۳؛ فرهنگ فارسی. تهران، ۱۹۶۳؛ فرهنگ عمید. تهران، ۱۹۶۶ А. Раҷабов.

Адабиёт
-------

* Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — 664 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**БАСОМАД** – бузургии физикавӣ, тавсифкунандаи раванди даврӣ, ки ба шумораи пурраи сикли дар воҳиди вақт иҷрошуда баробар аст. Басомади лапиш миқдори лапишҳо дар воҳиди вақт (Басомади хаттӣ) ё дар зарфи 2π воҳиди вақт (Басомади даврӣ, кунҷӣ ё сиклӣ) мебошад. Басомади хаттиро бо ν ё f, Басомади кунҷиро бо ω ишорат мекунанд. Воҳиди Басомади хаттӣ ҳерс аст. Басомади хаттӣ, Басомади сиклӣ ва даври лапиш Т ба ҳамдигар бо формулаҳои зерин алоқаманданд: ν = 1/Т, ω = 2 π/Т, ω =2 πν (Ниг. Лапиш). 2) Басомад дар назарияи эҳтимолият, Басомади ҳодисаи тасодуфӣ буда, ба нисбати шумораи таҷрибаҳое, ки дар онҳо ҳодиса рух додаст (m), бар шумораи умумии таҷрибаҳои гузаронидашуда (n), яъне m/n баробар аст. Барои қиматҳои калони n Басомади ҳодиса, одатан, ба эҳтимолияти ин ҳодиса наздик мебошад. 3) Басомади ҷараёни электрикӣ шумораи сикли пурра тағйирёбии ҷараёни тағйирёбанда дар воҳиди вақт аст. Басомади ҷараёни тағйирёбанда гуфта, одатан, адади даврҳои пурраи дар як сония иҷрошударо мефаҳманд. Ишораташ ν (дар техника бештар f) ва воҳидаш ҳерс аст. 1 Ҳс = 1 давр/с мебошад. Пас, Басомади ҷараёни электрикӣ бузургии чаппаи даври лапиш мебошад: ν =1/Т. Воҳидҳои калонтари килоҳерс (1 кҲс = 103 Ҳс) ва мегаҳерс (1МҲс = 106 Ҳс) низ истифода мешаванд. Дар техникаи алоқа, радиотехника ва ғ. ҷараёни электрикии баланд басомад истифода мешавад.

Манбаъ
------

* Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — 664 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**Валиғонд** (Валиғунд — ҷойи ҷамъ омадани валиҳо) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Лангари ноҳияи Кӯҳистони Масчо. Дар соҳили чапи дарёи Зарафшон ва доманаи қаторкӯҳҳои Зарафшон воқеъ гардидааст. Аз Валиғонд то маркази ҷамоат 6 км, то маркази ноҳия 40 км. Аҳолиаш 692 нафар (2017).

Иқтисод
-------

Мактаби таҳсилоти миёнаи умумӣ, бунгоҳи тиббӣ, китобхона, 2 нуқтаи савдои хусусӣ, НБО-и хурди Валиғонд, 1 масҷид дорад. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: боғдорӣ ва картошкапарварӣ. Заминҳо аз рӯдхонаи Валиғонд ва дараи Такоб обёрӣ мешаванд. Аз ҳунарҳои мардумӣ косибӣ, наҷҷорӣ, оҳангарӣ, намадсозӣ ривоҷ дорад.

Таърих
------

Аҳолӣ тақрибан дар асрҳои 12 — 13 маскун шудаанд. Олим ва донишманд Мулло Муҳаммадшариф бо тахаллуси Эшони Мударрис зодаи Валиғонд буда, соли 1890 аз тарафи ҳукумати Бухоро ба сифати сафир ба Англия сафар кардааст. Соли 1956 мардумаш куллан ба Дашти Дилварзин кӯчонида шуда, Валиғонд беодам монда буд. Як қисми аҳолӣ (тақрибан 500 хоҷагӣ) бо нишони эътироз ба ноҳияи Букаи Ҷумҳурии Ӯзбекистон кӯч бастанд. Айни замон тақрибан 3 ҳазор нафар аҳолии Валиғонд дар ноҳия Бука, 500 нафар дар шаҳраки Зарнисори ноҳияи Қайроққум ва 800 нафар дар ноҳияи Мастчоҳ зиндагонӣ мекунанд. Аз ёдгориҳои таърихӣ мадфану мақбараи Шайх Ғиёсуддини Валӣ (асри 17), Мулло Абдувоҳид (аз Бухоро таъкиб шудааст), Мулло Абдулҳафизи Балогардон, Хоҷа Иброҳим, Хоҷаи Ёлдор, Хоҷаи Белдор (асрҳои 17-18) маҳфуз мондаанд, ки зиёратгоҳи мардум мебошанд.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Валиғонд // Боз — Вичкут. — Д. : СИЭМТ, 2014. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 3). — ISBN 978-99947-33-46-0.

* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — Д.: СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2


|  |  |
| --- | --- |
| Тоҷикистон | *Ин мақолаи нопурра аз ҷуғрофияи Тоҷикистон мебошад.Шумо метавонед бо пурра кардани ин ба Википедия кумак кунед.* |


| ⚙️ Flag of Tajikistan Маҳалҳои аҳолинишини ноҳияи Кӯҳистони Масчо |
| --- |
| Марказ | **Меҳрон** |  |
| Деҳоти Иван-Тоҷик | Андарвашт • Арнохун • Арсовит • Вердост • Виткон • Ғаз • Ғувинд • Ғузн • Ғукат • Ғурфкат • Даштак • Дашти Оббурдон • Имбеф • Камодон • Муждиф • Оббурдони Куҳна • Падрох • Пастиғав • Пит • Равнич • Ревомутк • Резгиф • Рогиф • Ронж • Рувоск • Сурхкат • Устунг • Худгифи Офтоб • Худгифи Соя • Хупт • Ҳадишаҳр • Ҷағандиф • Эсизи Боло • Эсизи Поён |
| Деҳоти Лангар | Валиғонд • Вардотич • Водиф • Ғудок • Дашти Миёна • Деҳавз • Деҳманора • Деҳсор • Истошон • Лангар • Ланглиф • Мадрушкат • Падаск • Пакшиф • Палдорак • Роғ • Сабағ • Самҷон • Табушн • Туро • Хайробод • Худгифи Боло • Ярм |
**Хатои Lua: bad argument #2 to 'formatDate': invalid timestamp 'ноябр 2018'.**



БАСЍТ (ар. بسیط – фарох, васеъ, паҳншуда, густарда, сода), яке аз баҳрҳои панҷгонаи махсуси арӯзи арабӣ. Ин баҳрро барои он Басит номидаанд, ки дар аввали рукнҳои мустафъилуни он ду сабаби хафиф густаронида шудааст ва Халил ибни Аҳмад онро аз ҷузъви чоруми доираи якуми арӯзи арабӣ, яъне аз доираи Мухталифа дар шакли мусамман ҷудо кардааст. Басит рукни махсус надорад. Дар натиҷаи омехта шудани рукни асосии баҳри Раҷаз – мустафъилун (–V–) ва рукни асосии баҳри Мутадорик – фоилун (–V–) ба вуҷуд меояд. Барои сохтани дигар навъҳои ин баҳр аз зиҳофҳои рукни мустафъилун ва фоилун истифода мешавад. Мисолҳо доир ба баҳри Басит:

Басит-и мусаммани солим:

Чун хору хас рӯзу шаб афтодаам дар раҳат,

Бошад, ки бар ҳоли ман афтад назар ногаҳат. (Ҷомӣ).

мустафъилун /фоилун/ мустафъилун/ фоилун

– –V– /– V–/– –V–/––V–/–V–

Б.-и мусаммани махбун:

Донӣ, ки чӣ гуфт маро он булбул саҳарӣ?

Ту худ чӣ гуна одамӣ, к-аз ишқ бехабарӣ?! (Саъдӣ)

мустафъилун /фаилун/ мустафъилун /фаилун

– –V– /– V V–/– –V–/V V–

Б.-и мусаддаси солим:

Бар мустаманде макун чандин ситам,

К-ӯ барнаёрад зи дард аз ишқ дам. 

 (Насируддини Тусӣ).
мустафъилун /фоилун/ мустафъилун

– –V– /– V– / – –V–

Адабиёт
-------

Баҳром Сирус. Арӯзи тоҷикӣ. Д. 1963; Муҳаммад Ғиёсуддин. Ғиёс-ул-луғот. Ҷ. 1. Д. 1987; Тоиров У. Қомуси қофия ва арӯзи шеъри Аҷам. Ҷ. 1. Д. 1994. У. Тоиров.

Адабиёт
-------

* Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — 664 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**Абзори ҳосилавӣ** (дериватив или derivative) - шартномае (қарордод) мебошад, ки аз рӯи он тарафҳо ҳуқуқ пайдо мекунанд ё ӯҳдадор мешаванд, ки нисбат ба дороии пойгоҳӣ амалҳои муайянро анҷом диҳанд. Дороии пойгоҳӣ метавонад коғази қиматноки молиявӣ, индексҳо, фоизҳо, рейтинги қарзӣ, ашёи хом, асъор, мол, металлҳои қиматбаҳо ва ғайра бошад.

Намудҳо
-------

Шартномаҳои ҳосилавӣ "ғайрибиржавӣ" ё биржавӣ буда метавонанд. Дар варианти аввал, андозаҳои деривативҳо, инчунин мавҷудият ё набудани маржин-колл байни тарафҳо озодона (маъмулан, ҳадди аққал яке аз онҳо муассисаи молиявӣ мебошад), бидуни ягон стандартикунонии шартномаҳо ба мувофиқа оварда мешаванд. Дар варианти дуюм - деривативаҳои биржавӣ - андозаҳои шартнома аз тарафи биржае, ки дар он абзорҳо ба савдо мебароянд, бо маржин-колли ҳатмӣ стандартӣ карда мешаванд. Илова бар он, дар намуди мазкур биржа ҳамеша яке аз тарафҳои гуфтушунид буда, барои анҷом додани ҳамаи амалиёт масъул аст. Инчунин тавассути CFD (қарордод барои фарқияти нархҳо) савдо кардан мумкин аст. Ин намуди қарордод фишанги бештари молиявиро таъмин мекунад, зеро дар оғози амалиёт пардохт намудани миқдори ками пули нақд талаб карда мешавад ё тамоман талаб карда намешавад.

### Намудҳои асосӣ

Форвард – харидор ва фурӯшанда уҳдадор мешаванд, ки дар оянда миқдори муайяни мол (мол ё дороиҳои молиявӣ)-ро бо нархе, ки дар рузи бастани шартнома муқаррар шудааст, бихаранд ё фурушанд.

Фючерс шартномаест, ки дар он хариду фурӯши дороиҳо бо нархи додашуда ба санаи оянда муқаррар карда мешавад.

Шартномаи опсионӣ шартномаест, ки ба харидорон ё фурӯшандагон ҳуқуқ медиҳад, аммо он ӯҳдадорӣ намебошад, ки дороии дахлдорро дар оянда (муҳлати анҷоми опсион) бо нархи пешакӣ муқарраршуда (нархи фурӯши опсион) харанд ё фурӯшанд.

Своп шартномаест, ки ҷараёни пардохтҳои байни тарафҳоро ба санаҳои гуногуни оянда муайян мекунад.

Эзоҳ
----

1. ↑  Derivative Definition. *investopedia.com*. 10 марти 2022 санҷида шуд.
2. ↑  A Basic Guide To Financial Derivatives. *forbes.com*. 10 марти 2022 санҷида шуд.
3. ↑  CFD brokers. *comparebrokers.co*. 10 марти 2022 санҷида шуд.
4. ↑  What is a Forward Contract?. *corporatefinanceinstitute.com*. 10 марти 2022 санҷида шуд.
5. ↑  Who Is Trading in the Futures Markets and Why It Matters. *agecon.unl.edu*. 10 марти 2022 санҷида шуд.
6. ↑  What is an option?. *investopedia.com*. 10 марти 2022 санҷида шуд.
7. ↑  Regulators are looking at the vastly complicated, fast-growing world of credit derivatives. *money.cnn.com*. 10 марти 2022 санҷида шуд.
**Аберратсия** (лотинӣ aberratio – каҷравӣ, майлкунӣ, инҳироф) — 1) дар физика майлкунии шуои рӯшноӣ назар ба самте, ки дар системаи идеалии оптикӣ бояд паҳн шавад; 2) дар астрономия тағйир ёфтани мавқеи диди ҷирми мунири осмонӣ бар асари ниҳоии паҳншавии суръати рӯшноӣ, ҳаракати ҷирми мушоҳидашаванда ва мушоҳид; 3) дар морфология ва физиология ҳар гуна инҳирофи сохт ва функсия аз намуди асосӣ; 4) дар систематикаи баъзе гурӯҳҳои ҳайвонот (шапалакҳо, гамбускҳо, моҳиҳо) инҳирофи тасодуфии ҷузъӣ дар ранг, нақш ва сохти ҷилд; 5) дар генетика тағйири тӯлонии сохтори хромосомасри.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — 608 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Абишхотун** (?, Шероз – 1286, Табрез) — намоянда аз сулолаи салғуриёни Форс – фармонравои садаи XIV-и Эронзамин

Зиндагинома
-----------

Духтари Саъд ибни Абубакр (ҳукмронӣ 1260) ва Турконхотун. Баъди аз тарафи муғулон қатл шудани Салҷуқшоҳ аз хонадони салғурӣ танҳо Абишхотун ва хоҳараш Сулғум боқӣ монданд ва бо мувофиқаи умарои турк Абишхотун соли 1265 ба атобаки Форс интихоб гардид ва ба номаш пул сикка зада шуда хутба низ хонда шуд. Издивоҷи Абишхотун бо хони муғул – Мангу Темур боис гардид то Форс куллан зери назорати муғулон қарор гирад ва ин навоҳӣ муддати 20 сол аз номи Абишхотун идора мегардид. Тақрибан соли 1285 силсилаи Салғуриёни Форс аз байн рафт.

Эзоҳ
----

1. ↑

Сарчашма
--------
**Абобил** (форсӣ: ابابیل‎) — аз паҳподҳои артиши Эрон, ки имконияти бурди маводди мунфаҷира ва инчунин худинфиҷориро дорад. Шуҳрати бештари он ба далели парвоз бар фарози нови Винсенниси неруҳои дарёии Амрико мебошад. Абобил 2 дорои бурди амалиётии 100 то 150 километр, мудовимати парвозии 75 то 120 дақиқа, иртифоъи парвози тақрибан 4 ҳазор м ва суръати зиёда аз 250 километр дар соат мебошад.

Таърих
------

Тарҳи Абобил пас аз гузарондани мароҳили таҳқиқотӣ дар 25 сентябри 1986 ба манзури тавлиди анбӯҳ ба саноеъи ҳавопаймосозии Эрон мунтақил шуд. Ин паранда бо таваҷҷуҳ ба шароит ва заруратҳои замони ҷанг то соли 1989 ба сурати ғайристондорт ва якбормасраф бо қобилияти ҳамли 40 килограм маводди мунфаҷира тавлид гардид. Аз соли 1990 бо таваҷҷуҳ ба ниёзмандиҳои ҷадиди неруҳои мусаллаҳ, иқдом ба тарроҳии дубораи тамоми бахшҳои болу бадана, сомонаҳои новбарӣ ва ҳидояту контроли ин паҳпод шуд ва аз соли 1991 ин ҳавопаймо дар хатти тавлиди анбӯҳ қарор гирифт ва имрӯза ҳавопаймои бидуни сарнишинии стандарт ва чандбормасраф аст.

Намунаҳои ҷадиди он муҷаҳҳаз ба сомонаи 123 (пойдоркунандаи худкор) ва ҷипиос (JPS) аст. Ин сомона дорои қобилитҳои гуногун аст, аз ҷумла парвози осон бо эминии бештар тавассути халабон ғайриҳирфаӣ (дар бурди баланд ва кӯтоҳ), бархости худкор ва фуруди нимахудкор, барномарезӣ ва ҳидояти рӯйи як масири дилхоҳ ба кумаки сомонаи новбарии ҷаҳонӣ, имкон қатъ кардани иртиботи пойгоҳ бо паҳпод, ирсоли иттилоот аз паҳпод ба пойгоҳ, андозаи кунҷҳои авҷгирӣ ва ғалт, миқдори сӯхт, велтожи ботриҳо, иртифоъ, суръати паймоиш ва чанд канали озод.

Исроил муддаӣ аст, ки «Ҳизбуллоҳ»-и Лубнон дасти кам дувоздаҳ паҳподи Абобилро пеш аз ҷанги соли 2006 дарёфт кард ва се тои онро ҳам дар ҷараёни даргириҳо ба самти Исроил равона кард, ки ҷитҳои исроилӣ пеш аз онки ҳар гуна хисорате тавассути ин паҳподҳо ворид шавад, онҳоро безарар карданд.

Тавлид дар Тоҷикистон
---------------------

Корхонаи тавлиди паҳподи Абобил-2 тавассути мутахассисони саноеъи дифоъи Ҷумҳурии Исломии Эрон ва вазорати дифоъ ва пуштибонии неруҳои мусаллаҳ бо ҳузури сарлашкар Муҳаммад Боқирӣ ва Шералӣ Мирзо вазири дифоъи Ҷумҳурии Тоҷикистон ва ҷамъе аз фармондеҳони олирутбаи кишвари Тоҷикистон дар моҳи апрели соли 2022 дар шаҳри Душанбе ифтитоҳ шуд. Бойгонӣ шудааст 19 май 2022  сол.

Эзоҳ
----

1. ↑
2. ↑  *دُر دری : فصلنامه ای در افق فرهنگ مشترک افغانستان، ایران و تاجکستان*. Afghanistan Centre at Kabul University. 1997.
3. ↑  *Edward Walbridge.* Drone-Drone Collisions Over New York City. *dx.doi.org* (5 августи 2020). 24 май 2022 санҷида шуд.
4. ↑  *Ephron, Henry*. American National Biography Online. Oxford University Press. 2000-02.  Check date values in: `|date=` (help)
5. ↑  Дар Тоҷикистон корхонаи истеҳсоли паҳпод ё тайёраҳои бесарнишини эронӣ сохта шуд | Хабарҳои Тоҷикистон ASIA-Plus. *www.asiaplustj.info*. 24 май 2022 санҷида шуд.
6. ↑  افتتاح خط تولید پهپادهای نظامی ایران در تاجیکستان(форсӣ). *صدای آمریکا*. 24 май 2022 санҷида шуд.
**UzDaewooAuto**, **GM Uzbekistan** — ширкати истеҳсолӣ ва як шабакаи фурӯши мошин ва тамгахо-ҳои хурд «Daewoo» дар Ӯзбекистон, як корхонаи муштараки байни давлат Ӯзбекистон ширкати худрави тамғаи бо Корпоратсияи Куриёи Ҷанубӣ «Daewoo» аст.

Ширкатҳои истеҳсолӣ фаъолият дар шаҳраки Асака вилояти Андиҷон офарид «аз сифр», аз бузургтарин дар иқтидори собиқ шӯравӣ дар Осиёи ниҳол худравгарди дизайни 250 ҳазор адад дар як сол, ки дар он мошинҳо ва сипас аз ҷониби ширкати дигар гузаронида шуданд — дар як корхонаи муштараки GM Uzbekistan, дар соли 2008 миёни «Ӯзавтосаноат» таъсис дода ва нигаронии Амрико, «General Motors», ки «Daewoo» ба НАТО баъд аз муфлисшавӣ дар соли 2002 аст. Бренд ва шабакаи фур дар қисми номи «UzDaewoo» нигоҳ дошт.

Ин ширкат дар соли 1992 таъсис шуда буд ва оғоз истеҳсоли заводи мошини бунёд 19 Июл соли 1996 шуд. Дар моҳи декабри соли 2008 як миллиони мошини «UzDaewoo» бунёд шуд. Маҳсулот ширкат пурра қонеъ кардани талабот барои ин синфҳои сабукрав дар Ӯзбекистон ва ба таври васеъ дар содирот ба кишварҳои ИДМ, Гурҷистон, Афғонистон ва Тоҷикистон паҳн шуд. Кормандони корхонаи мунтазам омӯзиш гузаранд пурра дар ихтисос худро дар ширкати «Daewoo», «General Motors» ва дигар ширкатҳои худравсозии дар ҷаҳон мешаванд.

Мошинҳои ширкати UzDaewooAuto
-----------------------------

| Солҳои истеҳсолот | Русуми ва модели мошин |
| --- | --- |
| 1996—ҳ.в | Daewoo Damas |
| 1996—2004 | Daewoo Labo |
| 1996—2003 | Daewoo Tico |
| 2001—ҳ.в | Daewoo Matiz |
| 1996—2008 | Daewoo Nexia |
| 2008—ҳ.в | Daewoo Nexia II |
| 2003—2011 | Chevrolet Lacetti |
| 2007—ҳ.в | Chevrolet Captiva |
| 2007—2012 | Chevrolet Epica |
| 2008—2009 | Chevrolet Tacuma |
| 2010—ҳ.в | Chevrolet Spark |
| 2012—ҳ.в | Chevrolet Malibu |
| 2012—ҳ.в | Chevrolet Cobalt |
| 2013—ҳ.в | Chevrolet Orlando |
| 2013—ҳ.в | Daewoo Gentra |
| аз соли 2016 | Chevrolet Aveo |
| аз соли 2016 | Chevrolet Tracker |
| аз соли 2016 | Chevrolet Impala |

Нигористони мошинҳои UzDaewoo (GM Uzbekistan)
---------------------------------------------

* Daewoo LaboDaewoo Labo
* Daewoo DamasDaewoo Damas
* Daewoo Damas IIDaewoo Damas II
* Daewoo TicoDaewoo Tico
* Daewoo MatizDaewoo Matiz
* Daewoo NexiaDaewoo Nexia
* Daewoo Nexia IIDaewoo Nexia II
* Daewoo GentraDaewoo Gentra
* Chevrolet SparkChevrolet Spark
* Chevrolet TacumaChevrolet Tacuma
* Chevrolet CaptivaChevrolet Captiva
* Chevrolet Captiva IIChevrolet Captiva II
* Chevrolet LacettiChevrolet Lacetti
* Chevrolet EpicaChevrolet Epica
* Chevrolet MalibuChevrolet Malibu
* Chevrolet CobaltChevrolet Cobalt
* Chevrolet OrlandoChevrolet Orlando
* Chevrolet AveoChevrolet Aveo
* Chevrolet TrackerChevrolet Tracker
* Chevrolet ImpalaChevrolet Impala

Сарчашма
--------

* Официальный сайт «UzDaewoo»
**Гонуртеппа** (аз туркмании гонур ‒ танур ва теппа), шаҳр ва ёдгории қадимии тамаддуни ориёӣ (охири ҳазораи III ва ҳазораи II то м.) дар ҳудуди Ҷумҳурии Туркманистон, пойтахти Марғуши Қадим.

Соли 1972 аз тарафи Экспедитсияи бостоншиносӣ бо роҳбарии В. И. Сарианиди дар регзори Қароқум кашф шуда, пажӯҳиши он то ҳоло давом дорад. Г. калонтарин ёдгорӣ дар резишгоҳи қадими рӯди Мурғоб (Марғоб) ба ҳисоб рафта, аз силсилаи мураккаби биноҳои маъбадӣ ва қасрҳо иборат аст, ки то имрӯз 300 деҳа дар он ҷо кашф шудаанд. Таҳқиқоти радиоуглеродӣ нишон медиҳанд, ки сохтмони аввалин биноҳои Г. ба солҳои 2300—2250 то м. рост меояд. Қисми марказии Г. ки онро дар миёнаи ҳазораи II то м. сокинонаш аз беобӣ тарк намуда буданд, 25 га-ро ташкил медиҳад. Дар маркази ш. Г. қасри боҳашмат ва дигар биноҳои пазироиву тантанавӣ ҷойгир буда, онҳоро деворҳои мустаҳками гунбазҳои шакли мураббаъдошта иҳота намудаанд. Биноҳои Г. аз хиштҳои росткунҷаи гилии ҳаҷмашон 43/45х20/25х10/15 см сохта шудаанд. Дар атрофи деворҳои қаср маъбади оташ, қурбонгоҳ ва ошхонаҳо мавҷуд буда, қисми берунии онҳоро деворҳои гунбаздор иҳота кардаанд. Баъди деворҳо ҳавзи калоне сохта шудааст, ки андозааш 180×80 м ва умқаш 2 м аст. Дар қисми шимолӣ ва ғарбии муҷтамеи Г. ҳавзҳои нисбатан хурд ҷой доранд. Сараввал ин муҷтамеъро девори дигар иҳота менамуд, ки мардуми одиро аз рӯҳониёну ҳокимон ва ҷойгоҳҳои муқаддас ҷудо мекард. Соли 2004 дар қисми шарқии ҳавзи калон гӯрҳои ашроф кашф шуданд. Дар яке аз онҳо ҳамроҳи ҷасад гардунаи чорчарха ва ҷасади хидматгор дафн гардида буд, ки аз эътиқоди онҳо ба ҳаёти пас аз марг гувоҳӣ медиҳад. Гӯрҳои ашроф шакли хонаи зеризаминиро доштанд, ки бостоншиносон аз ин гӯрхонаҳо зарфҳои тилоӣ, нуқраӣ, намунаҳои олии заргарӣ ва қадимтарин осори кошикориро пайдо кардаанд. Сокинони Г. бештар ҷаву гандум кишт намуда, аз чорпоён гӯсфанд, буз, шутур, гов, хук, асп ва харро парвариш мекардаанд. Соли 2009 дар Г. чоҳбуне (тагҷои зербино) кашф шуд, ки бештар аз 5 м қутр дошта, умқаш ба 2,5 м мерасид. Аз ин чоҳбуни дафнӣ бостоншиносон гардунаи чорчарха, боқимондаи устухонҳои ду хар, ду шутур, ҳафт инсон, ҳафт саг ва миқдори зиёди ашёи нодири таърихиро пайдо намуданд. Олимон муайян карданд, ки ҳайвонҳои мазкур қурбонӣ шудаанд ва мувофиқ омадани шумораи одамон ва сагҳо аз қудсияти рақами ҳафт ва саг дар миёни ориёнҳои зардуштӣ гувоҳӣ медиҳад. В. Сарианиди маълум намуд, ки урфу одат, анъана ва маросимҳои гонуриҳо бо дину ойини зардуштиёни муосир монандии зиёд дорад ва аз ин сабаб ӯ Г.-ро зодгоҳи Зардушт донистааст. Таҳқиқоти охир далел бар онанд, ки Г. яке аз марказҳои тамаддуни пешрафтаи ориёӣ дар Осиёи Марказӣ буда, дар қатори тамаддунҳои қадимии Байнаннаҳрайн, Миср, Чин ва Ҳинд рушд кардааст.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Гонуртеппа / А. Шарипов // Вичлас — Гӯянда. — Д. : СИЭМТ, 2015. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 4). — ISBN 978-99947-33-77-4.
**Суннатулло Бобохоҷаев** (*Бобохоҷаев Суннатулло Мадвалиевич*; 25 майи 1929, деҳаи Пӯлодони ноҳияи Конибодом — 30 сентябри 2003, Душанбе) — геологи тоҷик, доктори илмҳои геологияю минерология (1973), профессор (1990), Ходими шоистаи илми ҶТ(1996), узви вобастаи Академияи муҳандисии Тоҷикистон. Дорандаи Мукофоти давлатии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино (1971).

Зиндагинома
-----------

Хатмкардаи Унститути давлатии Осиёи Миёна дар шаҳри Тошканд (1950). Дар Институти геологияи АИ ҶШС Тоҷикистон ба ҳайси х. х. илмӣ, х. к. илмӣ, мудири лаборатория, мудири осорхона, мудири шуъбаи петрография, ходими калони илмӣ (1950-86) кор кардааст. Солҳои 1986-89 мудири кафедраи гидравлика, аз соли 1998 мудири лаб. гидравлика ва геологияи ДАТ буд. Дар соҳаи петрография ва геокимиёи конҳо таҳқиқот бурда, 10 рисола, зиёда аз 200 мақолаву асари илмӣ таълиф кардааст, харитаи ҷойгиршавии конҳои маъдани Қаромазорро тартиб додааст. Бо ташаббуси ӯ асари 4-ҷилдаи «Петрографияи Тоҷикистон» ба чоп расид.

Ҷоизаҳо
-------

Суннатулло Бобохоҷаев бо ордени «Нишони фахрӣ» (1971) ва медалҳо сарфароз гардидааст.

Осор
----

* Петрография и особенности геохимической специализации интрузивных компонентов Восточного Карамазара. Д. 1975;
* Интрузивные комплексы Западного Карамазара. Д. 1982, Эволюция магматизма Средней Азии. М. 1986;
* Петрография Таджикистана. Д. 1986; Магматизм полезных ископаемых и геохимия Карамазара (библиография). Д. 1997;
* Луғати русӣ ба тоҷикиии истилоҳоти геология ва гидрогеология. Д. 2001; Ганҷҳои кишвари тоҷикон. Д. 2003.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Бобохоҷаев Суннатулло Мадвалиевич // Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**Сулӣ** (лот. Avéna) — як навъ ғалладонаест аз оилаи хушаиҳо.

Бештар ду намуди сулӣ (А. sativa, А. burantina)-ро мекоранд. Дар ҷаҳон соле қариб 30 млн га сулӣ кишт мекунанд.

Корбурд
-------

Сулӣ ашёи муҳими саноати хӯрокворист. сулӣ ғалладонаи серғизост; 12—13 % сафеда,40—45 % оҳар, қариб 4,5 % равған дорад. Сулиро дар истеҳсоли ярма, талқон, галет, қаҳва ва ғайра фаровон истифода мебаранд.сулӣ хӯроки хуби чорво низ мебошад. Сулиро дар Европа 1500—1700 сол то мелод кишт мекарданд. Дар ҳудуди мамлакати мо Сулиро аз асри 7 ин ҷочиб мекоранд.

Дар Тоҷикистон соли 1932 Стандарти давлатии селексионӣ оид ба кишти сулӣ корҳои таҷрибавӣ гузаронд. Соли 1935 хоҷагиҳои ғаллакор ба кишти сулӣ сар карданд. Дар ҷумҳурӣ соле қариб 12 ҳазор га сулӣ мекоранд. Дар республикаи мо фақат навъи сулии «Марктон»-ро кишт мекунанд. Сулиро дар замини лалмии доманакуҳ ва замини обии водиҳо тирамоҳ ва дар ноҳияҳои кӯҳсор аввали баҳор мекоранд. Меъёри тухмии сулӣ баҳор га вобаста ба муҳлати кишт: дар заминҳои лалмии Ҳисору Кӯлоб — 80 кг (баҳор) ва 100 кг (тирамоҳ); ноҳияҳои кӯҳсори вилояти Кӯлоб — 100 кг (баҳор); ноҳияиҳои вилояти Ленинобод − 455 кг (баҳор) ва 80 кг (тирамоҳ). сулӣ зироати намталаб аст. Нуриҳои нитрогендор ва пору Сулиро серҳосил мекунанд. Ба ҳар га киштзори сулӣ 20—30 кг нуриҳои витрогендор, 40—60 кг нуриҳои фосфордор, 25—30 кг нуриҳои калийдор, 10 —12 т пору ва микронуриҳои бор, магний ва мисдор меандозанд; дар вақти кишт суперфосфати ғурӯшанок (ба ҳар га 10 кг Р2О5) мепошанд. Хоҷагиҳои пешқадами районҳои республика аз ҳар га кишти сулӣ то 13—16 сентнер дона то 250 сентнер баргу пояи сабз мегиранд.

Эзоҳ
----

1. ↑  Маълумот дар бораи ҷинси *Avena* дар пойгоҳи маълумотҳои *Index Nominum Genericorum* Ассотсиатсияи байналмилалии табақабандии растаниҳо (IAPT).(англ.)

Адабиёт
-------

* Сулӣ / Л. Холматов // Плешко — Сақил. — Д. : СИЭСТ, 1986. — (Энциклопедияи Советии Тоҷик : [дар 8 ҷ.] /  сармуҳаррир М. Д. Диноршоев ; 1978—1988, ҷ. 6).
**Захираҳои меҳнатӣ** — шӯрои ҷамъиятии ихтиёрии варзиши Ҷумҳурии Тоҷикистон.

Таъсис
------

Соли 1943 ҳамчун Шӯрои ҷумҳуриявии ҷамъияти умумииттифоқии варзиши «Захираҳои меҳнатӣ» ташкил шудааст. Вазифаи асосии он инкишофи тарбияи ҷисмонӣ ва варзиш дар байни талабагон ва кормандони муассисаҳои таълимии маълумоти касбӣ-техникӣ ҳамчун воситаи муҳимми беҳдошти саломатӣ ва ҷисмонии насли наврас ба шумор мерафт. Номи наваш аз соли 1992. Тайёрии ҷисмонии талабагон мувофиқи барномаи тарбияи ҷисмонии талабагони макотиби касбӣ-техникӣ, ки соли 1994 Вазорати меҳнат ва шуғли аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Кумитаи тарбияи ҷисмонӣ ва варзиши назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва «Захираҳои меҳнатӣ» тасдиқ кардаанд, ба роҳ монда мешавад. Дар ҳамаи 70 мактаби таълими касбҳои техникӣ шӯрои коллективҳои тарбияи ҷисмонии «Захираҳои меҳнатӣ» ташкил шудааст.

Инфрасохтор
-----------

Дар макотиби таълими касбҳои техникӣ 19 ҳазор нафар ба тарбияи ҷисмонӣ машғул мебошанд; 327 иншооти гуногуни варзиш, аз ҷумла 9 ҳавзи шиноварӣ, 46 толори варзиш, 6 ҷойи тирпаронӣ, 43 майдони баскетбол, 45 майдони волейбол, 37 майдони футбол ва 42 маҷмааи варзишӣ мавҷуд аст. Дар онҳо 101 нафар мураббӣ кор мекунанд, ки 80 нафар дорои таҳсилоти олӣ ва 21 нафар таҳсилоти миёнаи махсус мебошанд. Дар шӯроҳои ҷумҳуриявӣ ва вилоятии ҷамъияти ихтиёрии варзиши «Захираҳои меҳнатӣ» оид ба бисёр шаклҳои варзиш сексияҳои марказӣ амал мекунанд, ки дар онҳо зиёда аз 350 талаба маҳорати варзишии худро такмил медиҳанд.

Мураббиён
---------

Дар сексияҳои варзишӣ Мураббии шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон Поляков И. И. (гӯштини румӣ-юнонӣ), Мураббии шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон, Устоди варзиши ИҶШС Ҳошимов У. Х. (муштзанӣ), мураббиёни соҳибтаҷриба Файзалиев Д. С. (волейбол), Тоҷибоев Т. А. (шиноварӣ), Сафаров А. Сатторов Р. С. (гӯштини румӣ-юнонӣ), Устоди варзиши ИҶШС Саидов Д. (акробатика), Назиров Э. (футбол) кор мекунанд. Мураббиёни «Захираҳои меҳнатӣ» 10 нафар Устоди варзиши дараҷаи байналмилалӣ, 45 нафар устоди варзиши ИҶШС ва Ҷумҳурии Тоҷикистон, 85 нафар номзад ба Устоди варзиши ИҶШС ва Ҷумҳурии Тоҷикистонро тарбия кардаанд.

Тарбиягирифтагон
----------------

Тарбиягирифтагони бисёр омӯзишгоҳҳои касбӣ-техникӣ соҳиби ҷоиза ва чемпиони ИҶШС ва Аврупо мебошанд: Шабуров М. – чемпиони Аврупо, Ҳалимов У. – (муштзанӣ), Ниёзов Ф. ва Қурбонов А. гӯштини юнонӣ-румӣ), Рудаков В. Қурбонов Т. Рамазонов А. (камонварӣ) – ҷоизаи ИҶШС; 18 нафар варзишгари «Захираҳои меҳнатӣ» аъзои дастаи мунтахаби ҷумҳурӣ шуданд. «Захираҳои меҳнатӣ» ҳар сол мусобиқаи Вазорати меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва мусобиқаи шогирдони макотиби касбҳои техникии Ҷумҳурии Тоҷикистонро баргузор мекунад.

Раисони шӯро
------------

Раисони «Захираҳои меҳнатӣ»: Бобокалонов В. Кенҷаев Т. К. Ҳасанов Қ. Раҳимов А. Р. (аз соли 1992). Раиси Шӯрои ҷумҳуриявии ҷамъияти ихтиёрии варзиш – С. С. Салимов.

Эзоҳ
----

1. ↑  Сомонаи расмии шаҳрдории Душанбе — Варзиш. 16 январи 2017 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 25 январи 2017.

Сарчашма
--------

* Шаблон:ДушЭнс
**Зайд Саидов** (*Саидов Зайд Шерович*, тав. 20 марти 1958, деҳаи Шодмони ноҳияи Комсомолобод, ҶШС Тоҷикистон) — ходими давлатӣ, сиёсатмадор ва соҳибкори тоҷик.

Зиндагинома
-----------

Зайд Саидов 20 марти соли 1958 дар деҳаи Шодмони ноҳияи Комсомолобод дар хонаводаи коргар ба дунё омадааст. Соли 1976 мактаби миёнаи № 5-и ноҳияи Нурободро хатм карда, дар соли 1978 ба факултети иқтисодии Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон дохил шуда, онро соли 1983 бо тахассуси иқтисоддон хатм мекунад.

Фаъолияти корӣ
--------------

Моҳи августи соли 1983 ба иттиҳодияи «Ритуал» Душанбе, Вазорати хидматрасонии маишии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба ҳайси иқтисодчӣ ба кор медарояд. Аз моҳи июли соли 1984 то июни 1987 ҳамчун сармуҳандиси иттиҳодия фаъолият мебарад.

Аз июни соли 1987 то августи 1988 сардори комбинати қаннодии Душанбе шуда фаъолият мекунад.

Аз августи соли 1988 то моҳи майи 1991 дар вазифаи сардори истеҳсолоти коркарди санги «Промстройматериалы» кор мекунад.

Аз июни 1991 то марти 1993 ҳамчун директори корхонаи «Лаъл» ва «Промстройматериалы» фаъолият мебарад.

Аз октябри 1993 то июни соли 1999 директори генералии ширкати саҳҳомии пӯшидаи «Халиф» дар шаҳри Москва буд.

Аз июни соли 1999 то январи соли 2002 вазифаи Раиси кумитаи давлатии саноати Ҷумҳурии Тоҷикистонро ба уҳда дошт, ва аз январи соли 2002 то соли 2007 — Вазири саноати Ҷумҳурии Тоҷикистон буд. Аз соли 2007 то соли 2013 раиси шӯрои анҷуманҳои соҳибкории Тоҷикистон буд.

Зиндон
------

Зайд Саидов 19 майи соли 2013 соати 03:00 пас аз баргаштанаш аз шаҳри Парижи Фаронса аз трапи хавойпаймо дастгир шуда, аввал ба 26 ва баъдан моҳи декабр ба 29 соли зиндон маҳкум шуд.

Эзоҳ
----

Пайвандҳо
---------

* Федерация Настольного Тенниса Республики Таджикистан — Зайд Саидов Бойгонӣ шудааст 11 Декабри 2013  сол.
**Сумангул Тағойзода** (Сумангул Тағоева; зод. 19 декабри 1966, Душанбе) — ходими давлатӣ. Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2013—2020).

Зиндагинома
-----------

Сумангул Саидовна Тағоева 19 декабри соли 1966 дар шаҳри Душанбе таваллуд шудааст. Маълумоташ олӣ, соли 1989 факултаи ҳуқуқшиносии Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм кардааст.

Оиладор, соҳиби 4 фарзанд.

Корнома
-------

Фаъолияти кориашро соли 1986 ба сифати Оператори Маркази ҷумҳуриявии ҳисоббаробаркунии Кумитаи давлатии оид ба таъминоти моддию техникии Ҷумҳурии Тоҷикистон оғоз намуда, сипас то соли 2005 дар вазифаҳои масъули роҳбарӣ дар дастгоҳи марказии Вазорати адлияи Ҷумҳурии Тоҷикистон фаъолият намудааст.

Солҳои 2005—2010 дар вазифаҳои муовин, муовини якуми Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон фаъолият доштааст.

Аз марти соли 2010 дар вазифаи Раиси Кумитаи кор бо занон ва оилаи назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон кор кард.

Аз ноябри соли 2013 то имрўз — Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон.

1 марти соли 2020 вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон интихоб шудааст. Аз 17 марти соли 2020 Раиси кумитаи Маҷлиси намояндагон оид ба масъалаҳои иҷтимоӣ, оила ва ҳифзи саломатӣ интихоб шудааст.

Ҷоизаҳо
-------

Бо Ифтихорномаи Ҷумҳурии Тоҷикистон, медали ҷашнии «20-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон» сарфароз гардидааст

Пайвандҳо
---------

* 

1. ↑  Тағойзода Сумангул Саид(тоҷ.). *www.parlament.tj*. 2 апрели 2020 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 6 августи 2020.
**Сумчак**  – деҳаест дар Ҷамоати Дадобой Холматови ноҳияи Бобоҷон Ғафуров.

Сумчак яке аз деҳаҳои ободи Ҷамоат ба ҳисоб меравад. Вай имрӯз ба макони меваҳои шакарин табдил ёфтааст. Асосгузори ин макон Дадобой ном деҳқони паҳлавонсифат ва ҷавонмарди дилсӯз аст, ки маҳз бо ташаббуси шахсии ӯ имрӯз мавзеъҳои хоҷагии ҷамоавии ба номи Абдулло Раҳимбоев, «Палос» ва «Сомғор» шодоб ва ободу зебо гаштаанд. Дадобой Холматов чун деҳқони асил дар ободии деҳаҳои колхоз матонати калон нишон додааст. Вай яке аз дӯстони наздики ду карат Қаҳрамони меҳнати сотисалистӣ Саидхоҷа Урунхоҷаев буда, барои тадриҷан тараққӣ кардан ва сол ба сол обод шудани қишлоқҷойҳо ҳиссаи калон гузоштаанд.

Эзоҳ
----

1. ↑  Ҷамоати Д. Холматов. 1 феврали 2016 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 14 Декабри 2017.

|  |  |
| --- | --- |
| Тоҷикистон | *Ин мақолаи нопурра аз ҷуғрофияи Тоҷикистон мебошад.Шумо метавонед бо пурра кардани ин ба Википедия кумак кунед.* |
**Бозаргонӣ**, **хариду фурӯш**, **савдо** — тавзеъи ҳар навъи колову ашё ва хадамоти марбут ба ин амалу фаъолият ҷиҳати таъмини ниёзмандиҳои гуногуни шахсию ҷамъиятии башарият.

Азбаски дар алоҳидагию танҳоӣ ҳеч шахс ё ҷомеае наметавонад ниёзмандиҳои худро таъмин кунад, доду гирифти ашёву коло дар сарзамине ё аз кишваре ба кишвари дигар аз замонҳои қадим ривоҷу равнақ дошт. Ҳамин тавр касб ё ҳунари бозаргонӣ ба вуҷуд омад. Бозаргонӣ ва густаришу таҳаввулоти он дар пешрафти тамаддуну фарҳанг ҳиссаи муҳимме доштааст. Дар даврони муосир бозаргонӣ асосан ду навъ аст: бозаргонии дохилӣ ва бозаргонии хориҷӣ. Бозаргонии дохилӣ дар ҳудуди як кишвар бо пули дар гардиши дохилибуда ва муқаррароту қонунгузории он анҷом дода мешавад. Бозаргонии дохилӣ аз бахшҳои давлатию хусусӣ иборат аст. Бозаргонии хориҷӣ хариду фурӯш байни ду ё чанд кишвар аст, ки бозаргонии байналмилалиро ба вуҷуд овард. Ҳар навъи коло, ашё ё маҳсулоти кишоварзие, ки дар дохили кишвар ба савдо намеравад ё изофа аз талабот аст, ба хориҷа бароварда мешавад, ки ин навъи коло, маҳсулот ё ашё дар он ҷо ё камтар истеҳсол мешавад ё умуман вуҷуд надорад. Бозаргонии хориҷӣ ё байналмилалӣ бо арз — пули кишвари хориҷӣ ё асъоре, ки муравваҷ аст, сурат мегирад.

Нигаред низ
-----------

* Тиҷорат

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Бозаргонӣ / бозаргонӣ Раҳматов // Боз — Вичкут. — Д. : СИЭМТ, 2014. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 3). — ISBN 978-99947-33-46-0.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Большая российская (старая версия)
* Большая российская (научно-образовательный портал)

 |
| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ | 
* NDL: 00572022
* NKC: ph115513

 |
|  |
| --- |
| ← **октябр** → |
| Дш | Сш | Чш | Пш | Ҷм | Шн | Яш |
|   |   |   |   |   | 1 | 2 |
| 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 |
| 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 |
| 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 |
| 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |
| 31 |   |   |   |   |   |   |
| с. 2022 |

**11 октябр** — 284-умин рӯзи сол (285-умин дар солҳои кабиса) дар тақвими григорӣ.
То поёни сол 81 рӯз боқӣ мемонад.

Ҷашнҳо
------

*Бознигаред: Гурӯҳ:Ҷашнҳои 11 октябр*

### Ҷаҳонӣ

* СММ — Рӯзи ҷаҳонии духтар.

### Миллӣ

### Динӣ

Рӯйдодҳо
--------

*Бознигаред: Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 11 октябр*

Зодрӯзҳо
--------

*Бознигаред: Гурӯҳ:Зодагони 11 октябр*

Даргузаштҳо
-----------

*Бознигаред: Гурӯҳ:Даргузаштагони 11 октябр*

Тақвими мардумӣ
---------------

**Мизон** (23 Сентябр — 22 Октябр) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Меҳр дар тақвими Эронӣ аст.

МизонМизон

Эзоҳ
----

Пайвандҳо
---------

* Бойгонӣ шудааст 19 июни 2012  сол.
* 
* Наука, 11.10
* BBC On this day, 11.10
Тасвири схемавии рагҳои хунгарди инсон
**Ангиоло́гия** (аз юн. ἀγγεῖον — *раг* ва λόγος — *илм*), **вазология** — як бахши тиб, ки сохт, фаъолият, бемориҳо ва усулҳои ташхису табобати рагҳои хун ва лимфавиро меомӯзад.

Истилоҳи ангиологияро бори нахуст Ҷолинус пешниҳод кардааст. Ӯ амалиёти ҷарроҳии дар як қисми раги хунгард гузаронидаро ангиология номид. Шарҳи имрӯзаи ангиология ба олим Л. Ҳейстер дахл дорад. Дар инкишофи таълимоти ангиологӣ Везалий, Малпиги ва дигарон саҳми арзанда гузоштаанд.

Эзоҳ
----

Адибиёт
-------

* *Покровский А. В.* Клиническая ангиология. — Практическое руководство в 2-х томах. — ISBN 5-225-04738-6
* *Петровский Б. В.* Большая Медицинская Энциклопедия — 3-е издание. — ISBN 5-85270-324-9

Пайвандҳо
---------

* Междисциплинарный интернет-портал ANGIOLOGIA.ru
* Российское Общество ангиологов и сосудистых хирургов

| ⚙️ Анатомия |
| --- |
| 
* Анатомияи одам
* Анатомияи ҳайвонот
* Анатомияи рустанӣ
* Анатомияи муқоисавӣ

 |
| Анатомияи муқаррарии одам | 
* Остеология
* Синдесмология
* Миология
* Спланхнология
* Ангиология
* Нейрология
* Эстезиология
* Эндокринология

 |
**Бодоби Сурт**(Шаблон:Lang-mzn) чашмаи оби шӯр дар бахши чаҳордонгаи шаҳристони Сории Устони Мозандарони Эрон аст. Овозаи ин чашма бештар ба хотири пелла ба пелла будани доманаи он ва ранги зарду норинҷиест, ки ин домана дар пайи солҳо ҷӯшиши чашма ба худ гирифта аст.
Ин чашма дар Эрон беназир ва дар ҷаҳон камназираст ба гунае, ки танҳо шаш намуна аз ин навъи чашмаҳо дар ҷаҳон вуҷуд дорад.

Нигорхона
---------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Бунмоя
------

1. ↑  бодоб тарҷумаи таҳтуллафзӣи вожаи мозандаронӣи «во у» мебошад. во(бод) ба навъи дард(масалан румотисм) ишора дорад ки бо истафода аз оби(у) маъданӣ дармон мешавад.

* Ҳамкорикунандагони Википедиа, «باداب سورت » , Википедиаи порсӣ, донишномаи озод (бозёбӣ 20 фарвардини 1393 - 8 Апрели 2014)
Ҳавозадагии ҷангалӣ
**Бодлесӣ**, **бодхӯрдашавӣ** — ҷараёни вайроншавии маъданҳо ва ҷинсҳои кӯҳӣ, ки дар рӯйи замин ва минтақаи ба сатҳи замин наздик дар натиҷаи пасту баланд шудани ҳарорат, таъсироти механикию кимиёии атмосфера, обҳои зеризаминию рӯизаминӣ ва фаъолияти ҳаётии организмҳо ба амал меояд.

Вобаста ба хусусияти муҳит бодлесӣ атмосферӣ ва зериобӣ мешавад. Бодлесии зериобӣ тағйирёбии кимиёию минералогии таҳнишастҳои нахустини қаъри ҳавзаҳои об буда, зери таъсири ҷараёни ҳалшавӣ, оксидшавӣ ва ғ. ба амал меояд. Бодлесӣ вобаста ба тарзи таъсир физикавӣ (механикӣ), кимиёӣ ва биологӣ (органикӣ) мешавад. Дар натиҷаи бодлесии физикавӣ (тағйир ёфтани ҳарор. ях бастани об ва об шудани он дар тарқишҳо, бухор ва шӯшабандии намакҳои таркиби об) ҷинсҳои кӯҳию маъданҳо вайрон ва пора-пора мешаванд. Ҳангоми бодлесии кимиёӣ (таъсири обҳое, ки кислота ва ишқор доранд) таркиби кимиёии ҷинсҳои кӯҳӣ тағйир ёфта, маъданҳои нав ҳосил мегарданд. Бодлесии биологӣ зери таъсири фаъолияти организмҳо ва маҳсули ҳаётгузаронии онҳо ба амал меояд, ки дар натиҷаи он ҷинсҳои кӯҳӣ ба таври механикӣ пора-пора мешаванд ё таркибашон тағйир меёбад. Дар табиат, одатан, тамоми намудҳои бодлесӣ дар як вақт, вале вобаста ба шароити муҳит, минтақаҳои иқлимӣ ва баландӣ аз с. б. ин ё он бодлесӣ афзалият дорад. Дар теппаҳо, балдандкӯҳ ва минтақаҳои қутбии камнам бештар бодлесии физикавӣ рух медиҳад. Дар минтақаҳои намнокиашон мӯътадили тропикӣ ва субтропикӣ бодлесии кимиёӣ ва биологӣ бартарӣ доранд. Бодлесии физикавӣ пеш аз бодлесии кимиёӣ ба амал омада, ҷинсҳоро пешакӣ барои бодлесии кимиёӣ тайёр мекунад. Дар натиҷаи бодлесӣ шаклҳои махсуси релйеф, навъҳои мухталифи қишр – мулоим, ковок, бештар гил пайдо мешавад, ки аз пораҳои ҷинсҳои кӯҳии аввалия ва минералҳои нави ба шароитҳои фишору ҳарор. паст устувор ва бисёр сарватҳои зеризаминӣ (каолин, рег, маъданҳои оҳан, алюминий, манган, никел ва ғайра) иборат аст. Дар натиҷаи аз тарқишҳо воридшавӣ ва омезишу гардиши обҳои рӯизаминии сероксиген ва обҳои зеризаминӣ равандҳои бодлесӣ то умқи 0,5–1 км зоҳир мешаванд.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Казанский Ю. П. Выветривание и его роль в осадконакоплении. М. 1969;
* Выветривание и литогенез. М. 1969.

Сарчашма
--------

* Бодлесӣ // Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
**Ангиокардиография** — ба даст овардани тасвири рентгении шараён, варид ё ҷавфи дил баъди ба онҳо фиристодани моддаҳои контрастӣ.

Ангиокардиография имкон медиҳад, ки хусусиятҳои анатомӣ ва тағйироти дар натиҷаи бемориҳо рухдода, ҳамчунин самти ҳаракати хун дар узвҳои мазкур ошкор карда шаванд. Ба сифати моддаи контрастӣ аз пайвастҳои йод истифода мекунанд. Дар мавриди гумонбарӣ аз ягон иллат, мас. нуқси девораи байни даҳлезҳои дил, моддаи контрастиро ба ҷойи осебёфта ё ба камера бо фишори нисбатан зиёд мефиристанд. Ҳангоми аз нигоҳи техникӣ пеш омадани ягон душворӣ (барои дуруст ҷой гирифтани катетер мамониат мекунад) моддаи контрастӣ ба ҷойи осебёфта ҳарчи наздиктар фиристода, ҳаракати он дар навор қайд карда мешавад. Солҳои охир бо мақсади ангиокардиография аз компютерҳо истифода мебаранд.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — 608 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.



  

Шаблон:Rentgenology-stub
Шаблон:Med imaging-stub
Шаблон:Cardiology-stub
Ҳолати тиббӣШаблон:SHORTDESC:Ҳолати тиббӣ

**Бодхӯрда** — бемории музмини илтиҳобии бофтаю рагҳо.

Бодхӯрда бештар дар занҳои синни таваллуд пайдо мешавад. Сабаби беморӣ маълум нест. Тахмин мекунанд, ки он бар асари сирояти ниҳонии вирусҳо, ихтилоли ға­дуд­ҳои усораи дохилӣ ва тамоюли ирсии одам ба вуҷуд меояд. Баъзе доруҳо (мас. гидралазин, изониазид ва ғайра) низ метавонанд муҷиби бемориҳои шабеҳи бодхӯрда шаванд. Бодхӯрда навъҳои гуногун дорад. Хусусан бодхӯрдаи системавӣ бештар дучор меояд. Ҳангоми он узвҳои дохилӣ, дастгоҳи такяву ҳаракат, силсилаи асабҳои марказӣ осеб меёбанд. Беморон аз сустию беҳолӣ, лоғарӣ, рехтани мӯй, табу тасф шикоят мекунанд; дар маҳалли байни абрувон ва рухсора эритемаи монанд ба шапалак ба вуҷуд меояд; дар луобпардаи даҳон доначаҳо медаманд; рух намудани артрит, артралгия, осеби бандҳои зону, оринҷ ва банди даст, дарди устухону мушакҳо, перикардит, перитонит, миокардит, эндокардит, васкулит ва ғ. низ мумкин аст. Дар мавриди бодхӯрда пӯст низ зиён мебинад. Бодхӯрдаи пӯст қурсшакл, амиқ ва сатҳӣ мешавад. Ҳангоми бодхӯрдаи қурсшакл дар бинӣ ва рухсора доғҳои гирдаи сурх пайдо шуда, онҳо тадриҷан шакли шапалакро мегиранд. Ҷараёни беморӣ дуру дароз аст (баҳору тобистон хурӯҷ мекунад). Аломатҳои бодхӯрдаи амиқ бештар дар манаҳ, гоҳо дар тан, нишонаҳои бодхӯрдаи сатҳӣ дар бинӣ ва рухсора падид меоянд.

Табобати бодхӯрда бояд дар беморхона оғоз ёбад. Барои беморони бодхӯрдаи пӯст кор дар зери офтоб, коргоҳҳои гарм, ҳамчунин тамос бо моддаҳои кимиёӣ манъ аст. Онҳо бояд баҳору тобистон аз кремҳои муҳофиз истифода кунанд.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Бодхӯрда // Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
Боднамои стандарт
**Боднамо**, **флюгер** (ҳол. Vleugel) — абзорест, ки ҷиҳати вазиши бодро нишон медиҳад. 

Боднамое, ки ҳам самт ва ҳам суръати бодро муайян мекунад, боднамои Вилд номида мешавад. Боднамо аз байрақи филиззие иборат аст, ки дар меҳвари амудӣ мустаҳкам карда шуда, таҳти таъсири бод чарх мезанад. Порсанги байрақ ба самти вазидани бод равона карда шудааст. Самти бодро аз рӯйи штифтҳои уфуқӣ, ки ба самти ҳашт румб мувофиқ карда шудааст, муайян мекунанд. Дар боднамоҳои ҳозиразамон ин вазифаро асбоби электронӣ (энкодер) иҷро мекунад. Дар боднамо ба самти бод амудӣ лавҳачаи филиззӣ гузошта мешавад, ки бо таъсири фишори бод ба ягон кунҷ майл мекунад. Суръати бодро бо м/с чен мекунанд. Боднамо дар нӯги сутуни баландиаш 10–12 м устувор карда мешавад. Боднамо аксар вақт чун унсури ороишии хона ва воситаи ҳифзи дудбаро аз раванди вазидани баръакси дуд истифода мешавад. Яке аз боднамоҳои таърихӣ – «Киштича» дар шоҳтири Адмиралтействои Санкт-Петербург (72 м) мебошад, ки ҳамчун рамзи шаҳр машҳур аст.

Эзоҳ
----

Сарчашма
--------

* Боднамо // Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.
Бодсанҷи косаӣ
Бодсанҷӣ кисагӣ
**Бодсанҷ**, **шамолсанҷ**, **анемометр** (аз юн.-қад. ἄνεμος — бод ва μετρέω — чен мекунам) — асбобест барои чен кардани суръати бод. 

Анемометр аз фирфираки палладори (ё паррадор) дар тир насбшуда иборат аст, ки он бо механизми ченкунанда пайваст мебошад. Ҳангоми вазидани бод паллаҳо ба ҳаракат даромада, гирди тир давр мезананд. Вобаста ба сохтору тарзи кор намудҳои гуногуни анемометр мавҷуданд. Дар анемометри дастӣ авваллин шумораи чархзании паллаҳоро дар воҳиди вақти муайян ҳисоб карда (мутаносиби масофаи муайян), сипас суръати миёнаи бодро меёбанд ва дар охир масофаро ба вақт тақсим мекунанд. Дар анемометри индуксионӣ паллаҳо бо тахометри индуксионии электрикӣ пайвастанд, ки суръати бодро бе ҳисобкунии иловагӣ ҳамон замон нишон медиҳад ва имконияти мушоҳида намудани тағйирёбии суръати бодро дорад. Барои фаврӣ муайян намудани суръати бод аз анемометри ҷайбӣ истифода мекунанд. Намуди содатарини анемометр — анемометри палладор мебошад, ки аз чор паллаи шак-лашон нимдоира иборат аст. Онро соли 1846 Ҷ. Ромни дар расадхонаи Арма (Ирландияи Шимолӣ) сохтааст. Анемометри паррадор ба боднамо монандӣ дорад. Бо иваз шудани самти бод тир ба ҳамон самт давр мезанад. Анемометри ҳароратӣ фарқи ҳароратҳоро дар «қабати ёридиҳанда» ҳисоб мекунад. Ин бузургӣ ба зичии сели ҳароратӣ мутаносиб аст. Фарқи ҳароратҳо ба воситаи пайванди тасмашакле, ки дар дохили «қабати ёридиҳанда» ҷойгир аст, чен карда мешавад.

Нигаред низ
-----------

* Боднамо

Эзоҳ
----

1. ↑  Бодсанҷ чист? Маънои вожаи бодсанҷ(тоҷ.). *vazhaju.com*.  Вожаҷӯ. 16 августи 2018 санҷида шуд.
2. ↑  Шамолсанҷ чист? Маънои вожаи шамолсанҷ(тоҷ.). *vazhaju.com*.  Вожаҷӯ. 16 августи 2018 санҷида шуд.

Сарчашма
--------

* Анемометр / М. Холов // А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2021, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
**Валерий Павлович Сердюков** (беларусӣ: Валерый Паўлавіч Сердзюкоў; зод. 9 ноябри 1945, деҳаи Хорошевка, ноҳияи Буда-Кошелёвский, вилояти Гомел, БССР) — тоҷир ва сиёсатмадори Русия, губернатори 3-юми вилояти Ленинград (1999—2012).

Зиндагинома
-----------

Пас аз хатми мактаб дар Якутия геодезист шуда кор кардааст.

Дар сафи Артиши Шӯравӣ хидмат кардааст.

Аз соли 1962 коргари заводи «Гомсельмаш», аз соли 1967 дар «Воркутауголь» кор мекард.

Аз соли 1970 дар кори комсомолию ҳизбӣ буд, то ба вазифаи котиби якуми комитети шаҳрии Воркута КПСС расид, вакили Совети давлатии Ҷумҳурии Коми, Совети вакилони халқи шаҳри Воркута интихоб шуд.

Соли 1987 Донишкадаи кӯҳии ба номи Плеханови Ленинградро хатм кардааст.

Аз соли 1990 ҷонишини директори генералии иттиходияи «Воркутауголь».

Номзади илмҳои иқтисодӣ.

Соли 1996 муовини губернатори вилояти Ленинград оид ба саноат, сӯзишворӣ ва энергетика, хоҷагии ҷангал ва идоракунии муҳити зист таъйин шуд.

Дар соли 1998 — муовини аввали губернатори вилояти Ленинград.

Аз 21 сентябри соли 1998 то 19 сентябри соли 1999 дар вазифаи иҷрокунандаи вазифаи губернатори вилояти Ленинград кор кардааст, зеро губернатор Вадим Густов муовини раиси ҳукумати Федератсияи Русия таъйин шуд.

19-уми сентябри соли 1999 ӯ бар раҳбари пешини худ Вадим Густов пирӯз шуда, ҳокими вилояти Ленинград интихоб шуд ва 21 сентябри соли 2003 дубора ба даври дуюм интихоб шуд.

2 ноябри соли 2005 ба ҳизби «Русияи Ягона» шомил шуд.

Аъзои Шӯрои давлатии ФР. Аз 17 сентябри соли 2001 то 13 марти соли 2002 ва аз 16 март то 25 сентябри соли 2007 — узви Президиуми Шӯрои давлатии Федератсияи Русия.

21 июни соли 2007 вай масъалаи эътимодро бо президент Владимир Путин матраҳ кард. Рӯзи 6 июл Владимир Путин номзадии Сердюковро барои тасдиқ ба мақоми губернатори вилояти Ленинград пешниҳод кард. 9 июли соли 2007 дар ин мақом аз ҷониби вакилони Маҷлиси қонунгузор тасдиқ гардида, расман ба кор шурӯъ кард.

11 майи соли 2012 президенти Русия Владимир Путин истеъфои Валерий Сердюковро аз мақоми губернатори вилояти Ленинград пазируфт; фармон аз 28 майи соли 2012 эътибор пайдо кард.

Аз соли 2012 узви Шӯрои директорони ҶСК «Газпром нефт» мебошад.

Эзоҳ
----

1. ↑  Распоряжение Президента Российской Федерации от 17.09.2001 г. № 515-рп «О президиуме Государственного совета Российской Федерации»
2. ↑  Распоряжение Президента Российской Федерации от 13.03.2002 г. № 97-рп «О президиуме Государственного совета Российской Федерации»
3. ↑  Распоряжение Президента Российской Федерации от 16.03.2007 г. № 110-рп «О президиуме Государственного совета Российской Федерации»
4. ↑  Распоряжение Президента Российской Федерации от 25.09.2007 г. № 531-рп «О президиуме Государственного совета Российской Федерации»
5. ↑  Сердюкова вновь переизбрали губернатором. Но не единогласно(пайванди дастнорас — *таърих*). 9 июли 2007 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 12 июли 2007.
6. ↑  Президент принял отставку губернатора Ленинградской области(пайванди дастнорас — *таърих*). 15 ноябри 2018 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 28 марти 2015.
7. ↑  Бывший губернатор Ленинградской области стал директором в «Газпром нефти»
**Валид ибни Язид** (ар. الوليد بن يزيد‎; 706, Сурия — 744, Tadmur[d], устони Ҳумс ё Сурия) — ёздаҳумин халифаи умавӣ (ҳукмронӣ 743-44), писари Язид ибни Абдулмалик.

Зиндагинома
-----------

Валид ибни Язид мувофиқи тавофуқи падараш ва халифа Ҳишом дар ёздаҳсолагӣ валиаҳд интихоб гардид. Ҳишом Валид ибни Язидро бо баҳонаи риоя накардани арзишҳои динӣ сарзаниш намуда, ҳатто барои даст накашидан аз вали­аҳдӣ ӯро ба қатл таҳдид карда буд. Баъдан Валид ибни Язид чанде дар қалъаи Русофа паноҳ бурда, бо марги Ҳишом (743) ва пуштибонии атрофиёни ӯ ба хилофат расид. Валид ибни Язид сиёсати худро аввалан бо мусодираи амволи наздикони Ҳи­шом ва аз ҳукумат маҳрум кардани онҳо (ғайр аз Мусалама ибни Ҳишом, ки бо ӯ наздикӣ дошт) шурӯъ карда, писаронаш Ҳакам ва Усмонро дар Димашқ ва Ҳумс, ҳам­чунин Юсуфи Сақафиро ҳокими Мадина, Макка ва Тоиф таъйин кард. Бо мустаҳкам намудани мавқеи худ Валид ибни Язид писаронаш Ҳакам ва Усмонро валиаҳди худ эълон кард, ки аз ин тадбир волиёни хилофат пуштибонӣ карданд. Валид ибни Язид дар ибтидои хилофати худ ба мардум муносибати хуб дошта, барои маъюбон ва нобиноёни Шом аз хазина маблағ ҷудо кард. Дар замони ҳукмронии Валид ибни Язид ҷуз шӯ­ри­ши Яҳё ибни Зиёд, ки аз ҷониби волии Хуросон Наср ибни Сайёр (ҳукмронӣ 737-48) пахш карда шуд, во­қеаи муҳимми дигаре сар назадааст. Мубориза барои ба даст овардани Кипр низ бо шикасти Валид ибни Язид ва ғолибияти империяи Рум ба анҷом расид. Баъзе муваррихон ба Валид ибни Язид барои айёшиаш лақаби «Фосиқ» додаанд. Валид ибни Язидро бо сабаби дар ашъораш васф ёфтани ишқу шароб ба зин­диқӣ мутаҳҳам кардаанд. Ба қавле чунин ашъораш баъдан эҷод шуда, ба ӯ нисбат додаанд. Душманӣ бо хонадони халифа Ҳишом ва эҳтироми кофӣ нагузоштани Валид ибни Язид ба арзишҳои исломӣ сабаби сар задани шӯрише бо сарварии Язид ибни Валид ибни Абдулмалик (744) гардид, ки дар натиҷа Валид ибни Язид ба қатл расонда шуд.

Эзоҳ
----

Адабиёт
-------

* Валид ибни Язид / Ғ. Ғоибов // Боз — Вичкут. — Д. : СИЭМТ, 2014. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2021, ҷ. 3). — ISBN 978-99947-33-46-0.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️  Гузариш ба унсури Викидода  Фарҳангҳо ва донишномаҳо | 
* Britannica (онлайн)
* TDV İslam Ansiklopedisi
* Universalis

 |
| 

| Дар феҳристҳои китобшинохтӣ |
| --- |
| 
* BNF: 12158882z
* EGAXA: vtls001107345
* GND: 118771078
* ISNI: 0000 0001 1076 0132
* J9U: 987007310740705171
* LCCN: n83209329
* NTA: 074317229
* VIAF: 90054540
* WorldCat VIAF: 90054540

 |

 |