**பந்த் தேவா கோயில்** (*Bhand Deva Temple*) அல்லது **பந்த் தேவரா கோயில்** என்பது இராசத்தான் பாரன் மாவட்டத்தில் அமைந்துள்ள இந்துக் கோயில் ஆகும். இது இராம்கர் கிராமத்தின் மையத்தில் 4 கி.மீ. அகலமான குளத்தில் குளத்தின் மையத்தில் உள்ள கரையில் அமைந்துள்ளது. இந்த பெரிய இராம்கர் குளம் எனப்படும் பள்ளம் விண்கல் விழுந்ததால் உருவாக்கப்பட்டது என நம்பப்படுகிறது. இது இராசத்தானில் பரான் நகரத்திலிருந்து 40 கி.மீ. தொலைவில் உள்ளது. (ஒருங்கிணைப்புகள்: 25°20'0"N 76°37'27"E)

 பந்த் தேவா கோவில்
 ராம்கர் பள்ளம் வானூர்தி காட்சி
இங்கு அமைந்துள்ள முதன்மையான சிவன் கோயில் கஜுராஹோ நினைவுச்சின்னங்களின் பாணியில் கட்டப்பட்டது. இது 'சின்ன கஜுராஹோ' என்று அழைக்கப்படுகிறது. சுமார் 750 க்கும் மேற்பட்ட படிக்கட்டுகளில் இராம்கர் மலையில் உள்ள ஒரு குகையில் அமைந்துள்ள இரண்டு கோயில்கள் கிஸ்னாய் மற்றும் அன்னபூரணி (அன்னபூர்ணா தேவி) தெய்வங்களுக்கு அர்ப்பணிக்கப்பட்டுள்ளன. இக்கோயில்கள் இதனுடன் தொடர்புடையன. 1771ஆம் ஆண்டு முதல் 1838ஆம் ஆண்டு ஆங்கிலேயர் தலையீடு காரணமாக ஜாலவர் மாநிலத்தில் ஆட்சியாளராக இருந்த ஜலா ஜாலிம் (அல்லது ஜாலிம்) சிங் (மது சிங் மதோ சிங் I இன் வழித்தோன்றல்) என்பவரால் இக்கோயில் படிக்கட்டுகள் கட்டப்பட்டதாகக் கூறப்படுகிறது. கார்த்திகை பூர்ணிமாவின் போது (கார்த்திகை பூர்ணிமா) இந்த கோயிலில் இரண்டு பெண் தெய்வங்களை வழிபடுவதற்காக ஒரு திருவிழா ஏற்பாடு செய்யப்படுகிறது. இந்த இடம் இப்போது மாநில தொல்லியல் துறையால் பாதுகாக்கப்படுகிறது.

இந்த இடத்தில் உள்ள ஒரு தகட்டில் உள்ள கல்வெட்டு பிரதான சிவன் கோவிலின் வரலாற்றைப் பின்வருமாறு பதிவு செய்கிறது:

> **"சிவன்-கோயில் (பந்த் தேவரா) இராம்கர்**
> 
> 
> சைவ சமயத்தின் தாந்த்ரீக பாரம்பரியத்திற்காக அர்ப்பணிக்கப்பட்ட இந்த கோயில் நாகர் பாணி கோயிலுக்குக் குறிப்பிடத்தக்க எடுத்துக்காட்டு ஆகும். இந்தக் கல்வெட்டுகள் கூறுவது போல, இது 10ஆம் நூற்றாண்டில் மால்வாவின் நாக் வம்சத்தின் மன்னர் மலாயா வர்மாவால் தனது எதிரிகளை வென்றதன் நினைவாகவும், தான் மதிக்கும் சிவபெருமானுக்கு நன்றி தெரிவிக்கும் வகையிலும் கட்டப்பட்டது. கி.பி. 1162-ல் காலப்போக்கில், இந்த கோயில் மெட் வம்சத்தின் மன்னரான திரிசானா வர்மாவால் புதுப்பிக்கப்பட்டது.
> 
> 
> 
>  இக்கோயிலில் பார்வையாளர் மண்டபம், முன்மண்டபம் மற்றும் அடித்தளம் ஆகிய பகுதிகள் உள்ளன. பார்வையாளர் மண்டபத்தில் யக்ஷா, கின்னர கிச்சக் வித்யாச்சர் கடவுள்கள் மற்றும் அப்சனாக்கள் மற்றும் கடவுளர் உருவங்கள் கொண்ட எட்டு பெரிய தூண்கள் உள்ளன."
> 
>

மேற்கோள்கள்
-----------

1. ↑  "Bhand Devra, Ramgarh - - Archaeological Site".
2. ↑  "Bhand Devra Temple | Bhand Devra Temple Photos | Baran Tourist Places". *www.holidayiq.com*. 2011-12-23 அன்று மூலம் பரணிடப்பட்டது.
3. ↑  "All About India [dot] Info - Something for Everyone".
4. ↑  File:Bhand devra2.jpg

| * பா
* உ
* தொ
 சைவ சமயம்  |
| --- |
| 
* பட்டியல்
* வலைவாசல்

 |
| வரலாறு | 
* சைவ சமயத்தின் வரலாறு

 |
| தெய்வங்கள் | 
* சிவம்
* சக்தி
* பார்வதி
* துர்க்கை
* காளி
* விநாயகர்
* முருகன்
* வீரபத்திரன்
* பைரவர்
* நந்தி தேவர்
* கங்கை
* மேலும்..

 |
| உள்நெறிகள் | 
* பாசுபதம்
* காளாமுகம்
* காபாலிகம்
* சித்தாந்தம்
* புறச்சித்தாந்தம்
* காசுமீரம்
* இலிங்காயதம்
* சிரௌத்தம்
* சித்தம்

 |
| நூல்கள் | 
* வேதம்
* சிவாகமம்
* திருமுறை
* சாத்திரம்
* வசனம்
* சிவசூத்திரம்
* ஸ்ரீகண்ட பாடியம்
* சித்தாந்த பத்ததி
* மேலும்...

 |
| ஆசான்கள் | 
* நாயன்மார்
* சமயகுரவர்
* சந்தான குரவர்
* இலகுலீசர்
* சரணர்
* ஸ்ரீகண்டர்
* அரதத்தர்
* அப்பைய தீட்சிதர்
* நவநாதசித்தர்
* மேலும்...

 |
| மெய்யியல் | 
* சித்தாந்தம்
* சிவ விசிட்டாத்துவிதம்
* சக்தி விசிட்டாத்துவிதம்
* பிரக்கியபிஞ்ஞை
* சித்த சித்தாந்தம்

 |
| ஏனைப் பெரியோர் | 
* சிவஞான முனிவர்
* ஆறுமுக நாவலர்
* கமலை ஞானப்பிரகாசர்
* மறைமலை அடிகள்

 |
| நோன்புகள் | 
* பிரதோசம்
* சிவராத்திரி
* தொண்டல்
* பிள்ளையார் நோன்பு
* கந்த சஷ்டி
* கார்த்திகை விளக்கீடு
* தைப்பூசம்
* மேலும்...

 |
| புராணங்கள் | 
* பெரிய புராணம்
* கந்த புராணம்
* திருவிளையாடல் புராணம்
* சிவ புராணங்கள்

 |
| தலங்கள் | 
* ஐம்பூதத்தலம்
* ஐங்கேதாரம்
* தேவாரக் கோயில்
* திருவாசகக் கோயில்
* வைப்புத் தலம்
* அட்டவீரட்டானம்
* மேலும்...

 |
| 
* பட்டியல்
* வலைவாசல்
* 

 |