**Jackie Curtis** (19. februar, 1947. – 15. maj, 1985.) bila je poznata transrodna glumica i dramaturškinja, drag queen i jedna od Warholovih superzvezdi.

Pominje se da je Jackie, imidžom svoje drag persone, inspirisala vizuelni stil Glam rocka.

Biografija
----------

Jackie Curtis je rođena kao John Holder Jr. u New Yorku, gde provodi život i umire od predoziranja heroinom. Curtis nastupa i živi delom kao muškarac (nekada uzimajući lik James Deana), a nekada kao žena. Kada nastupa u dragu obično nosi karmin i sjaj oko očiju, kovrdžavu crvenu kosu i haljinu, koja je često iscepana, kao i njene čarape. Ovaj jedinstveni imidž (za to vreme), kao kombinaciju trasha i glamura, Jackie je promovisala kasnih 1960-ih kada je bila česta gošća u poznatim klubovima, kao što je Max’s Kansas City. Zbog toga se može tvrditi da je svojom pojavom inspirisala glam rock imidž 1970-ih.

„Jackie nije drag queen. Jackie je umetnica. Pionir bez granica.", izjavio je Andy Warhol o svojoj saradnici. Jackie je nastupala najpre kao pozorišni glumac (kao muškarac), debitujući još sa 17 godina u predstavi *Miss Nefertiti Regrets* Toma Eyena, u kojoj nastupa sa Bette Midler. Posle ovog iskustva Jackie počinje da piše svoje predstave, u kojima često glume druge transrodne glumice, kao što su Candy Darling i Holly Woodlawn. Njene predstave su imale uspešna Off-Off-Broadway prikazivanja, kao i dobre kritike u New Yorku i smatraju se reprezentativnim za *Theatre of the Ridiculous*. Kao dramska spisateljica i glavna glumica radila je na predstavama: *Glamour, Glory and Gold*, u kojoj glume, takođe, Candy Darling, Melba LaRose i Robert DeNiro; *Amerika Cleopatra* sa Harvey Fiersteinom; *Famme Fatale* sa Patti Smith, Jayne County (koja je tada nastupala kao Wayne County) i Penny Arcade i *Heaven Grand In Amber Orbit*, sa Holly Woodlawn u produkciji Playhous of the Ridiculous. Ove predstave su privukle Andy Warhola i Paul Morrisseya, koji su je angažovali za svoj film *Flesh* (1968) i, kasnije, *Women in Revolt* iz 1971. godine. Iste godine Jackie učestvuje u snimanju filma *W.R.: Misterije organizma* Dušana Makavejeva.

Jackie se pokazala i kao talentovana pesnikinja. Njena pesma *B-Girls* je uključena u *The Peots’ Encyclopedia*. Napisana na osam stranica, ovo je najduža pesma u toj antologiji.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| "| *Jackie is just speeding awayThought she was James Dean for a dayThen I guess she had to crashValium would have helped that bashSaid, Hey babe, Take a walk on the wild side* | "|
| **— Lou Reed - *Walk on the Wild Side*** |

Jackie Curtis se pominje u pesmi Lou Reeda, *Walk on the Wild Side*, koja govori o superzvezdama, koje je Reed upoznao u Factory-u. U pesmi se pominje njena zavisnost od droga i fascinacija James Deanom.

Tokom 1980-ih snimila je još dva filma. Godine, 1985. Jackie umire od slučajnog predoziranja heroinom. Za razliku od Candy Darling, Jackie je sahranjena kao muškarac, a na plakati je pisalo „John Holder, a.k.a. Jackie Curtis". Fotografije na kojima je ona u dragu bile su poređane oko sanduka i u njemu. Na sahranu nije došao niko iz Factory-a, mada su Warhol i Morrissey poslali cveće. Njenni prijatelji i prijateljice su posuli njen grob posle sahrane tolikom količinom šljokica da se sjaj video sa obližnjeg autoputa.

Jackie je izvršila uticaj na mnoge ljude sa kojima je bila u kontaktu, kao što su Holly Woodlawn, Joe Dallesandro i Penny Arcade, kao i na David Bowiea. Njen uticaj bio je u domenu stila: korišćenje šljokica kojima je pokrenula Glam rock, kao i nošenje iscepane odeće i čarapa, najavljujući punk, kao i u domenu umetničkog izražavanja u drami i pesništvu, kojima je kritikovala slavu, glamur i pop kulturu u Americi. Njena najveća zasluga i hrabrost je možda u transgresiji roda, o čemu se gotovo ništa nije znalo dok savremeni autori i autorke, poput Judith Buther, nisu počeli da pišu o tome.

O Jackie
--------

Godine 2004. snimljen je dokumentarni film o njenom životu *Superstar in a Housedress*.
U filmu *I Shot Andy Warhol* (1996) glumac Jamie Harrold glumi Jackie Curtis.

Filmovi
-------

* *Flesh*, (Paul Morrissey - 1968)
* *W.R.: Misterije organizma*, (Dušan Makavejev - 1971)
* *Women In Revolt*, (Paul Morrissey - 1971)
* *Underground U.S.A.*, (Eric Mitchell - 1980)
* *Burroughs*, (Howard Brookner - 1985)

Predstave
---------

* *Glamour, Glory and Gold* (1967)
* *Lucky Wonderful*
* *Amerika Cleopatra* (1968)
* *Heaven Grand In Amber Orbit* (1970)
* *Femme Fatale*
* *Vain Victory: Vicissitudes of the Damned* (1971)
* *Tyrone X (1979)*
* *I Died Yesterday* (1983)
* *Champagne* (1985)

Izvori
------

1. ↑

Vanjske veze
------------

***Jackie Curtis*** na Wikimedijinoj ostavi

* Jackie Curtis na sajtu IMDb
* Sajt o dokumentarnom filmu: *Jackie Curtis: Superstar In A Housedress*
* Jackie Curtis na warholstars.org

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 28243447
* LCCN: no99082776
* ISNI: 0000 0000 5377 5898
* GND: 132865041
* BNF: cb178150556 (podaci)
* BIBSYS: 99024887
* MusicBrainz: 1e3ab065-75d9-4e06-aa42-28a1b855d336

 |