recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Subarktički Indijanci** (Subarctic Indians), Indijanci u fiziografskoj zoni Subarktika Kanade i Aljaske, pripadaju plemenskim rodovima Athapaskana i Algonquian. Subarktičkom kulturnom području simboli su krplje, kanu, toboggan i snježne naočale, a odjeća im je topla i krznena. 

Područje kanadskog subarktika je šumovito (prevladava crnogorica) i ispresjecano bezbrojnim vodenim tokovima i jezerima, te je bogato ribom i divljači, od kojih su najvažniji karibu, los i dabar. Lov i ribolov glavno je zanimanje. Životnje se love zbog mesa i krzna od kojeg se izrađuje topla odjeća za hladne zimske dane, kao i šatori i pokrivači. Kako su ljeta su kratka a zime duge i hladne lov na krznaše i trgovina krznima bile su najvažnije aktivnosti ovih Indijanaca, a borba za lovišta bila je čest povod ratovima među tamošnjim plemenima.

Najpoznatija plemena toga područja su Montagnais, Naskapi, Cree, Chipewyan, Beaver, Slavey, Kaska, Bear Lake, Dogrib, Carrier, Yellowknife, plemena Kutchin i Khotana i niz drugih manjih plemena. Kultura ovih Indijanaca je prilično slična.

Vanjske poveznice
-----------------

* Subarctic Culture Area Arhivirano 2009-06-13 na Wayback Machine-u
**Ystad** je lučki grad od 18,350 stanovnika na krajnjem jugu Švedske, on je i 
administrativni centar Općine Ystad od 28,338 stanovnika.

Geografske karakteristike
-------------------------

Ystad leži u Grofoviji Skåne na obali Baltičkog mora, udaljen oko 56 km istočno od 
Malmöa.

Historija
---------

U dokumentima se spominje da je na mjestu današnjeg grada podignut franjevački samostan *Gråbrödraklostret* - 1259. ili 
1267. 
Najraniji Ystad je kao naselje vjerojatno nastao kao ribarska luka za lov na haringe, i trgovinu sa 
hanzeatskim gradovima. 
Ystad je rano postao važna izvozna luka za stoku i žitarice, trgovina stokom bila je unosna od kraja srednjeg vijeka 
do 17. vijeka.

Period između kraja danske vlasti i početka švedske (1658. - 1660) bio je vrlo bolan za Ystad jer je nekoliko puta okupiran i razaran.
Loše stanje dodatno je komplicirala politika švedizacije, loše žetve (naročito one s kraja 17. vijeka) i kuga - 1712. Tokom 18. vijeka
popravila se ekonomska situacija Ystada, jer je zamrlu trgovinu stokom, nadoknadila povećana domaća trgovina
žitaricama i rast potražnje za haringama u drugoj polovici 18. vijeka.
Ystad je 1760. imao oko 2 500 stanovnika, što je za onovremene švedske prilike značilo da je jedan od većih gradova.

Ystad je iskoristio napoleonovu kontinentalnu blokadu na početku 19. vijeka (koju je kršio) i tako značajno povećao 
promet preko svoje luke, i time privukao brojne nove stanovnike. Ali je u drugoj polovici vijeka, ponovno upao u krizu, što zbog loše 
željezničke veze, ali i zato jer se promet sa Njemačkom usmjerio preko susjednog Trelleborga.

Ta kriza nastavila se i za 20. vijeka, tako da Ystad i danas gotovo da i nema industrije, već funkcionira kao trgovačko - 
uslužni centar svoje bogate poljoprivredne okolice.

U novije vrijeme postao je i popularna i dobro posjećena turistička destinacija.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „Sweden: Skåne" (engleski). City population. Pristupljeno 25. 05. 2015.
2. 1 2 3 4 5 6  „*Ystads historia*" (švedski). Urbanhistory. Arhivirano iz originala na datum 2013-12-10. Pristupljeno 25. 05. 2015.

Vanjske veze
------------

***Ystad*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Službene stranice općine Ystad* (`sv`)
Sporogoreći štapin
**Sporogoreći štapin** je sredstvo za paljenje koje u sklopu sa detonatorskom kapislom služi za iniciranje eksplozivnih punjenja. Sporogoreći štapin se izrađuje u vidu vrpce i sastoji se od pamučne niti, barutne srži, omotača od pamučne pređe i bitumenske izolacije. Srž štapina čini sitnozrni barut sa pamučnim koncem koji prolazi kroz sredinu srži. Omotač štapina izrađen je od dva ili tri zaštitna sloja pamučnih niti, impregriranih bitumenom. Omotač spriječava progorijevanje i iskrenje štapina u bočne strane. Vrijeme gorenja sporogorećeg štapina se kreće u granicama 110÷140 s/m', sa tolerancijom od ±10 s. Sporogoreći štapin ne smije se upotrebljavati u rudnicima sa pojavom metana i eksplozivne ugljene prašine. Najvažnije tehničko-minerske karakteristike sporogorećeg štapina su paljivost i gorivost štapina.

Ispitivanje paljivosti i gorivosti
----------------------------------

Za ispitivanje paljivosti i gorivosti sporogorećeg štapina potrebno je uzeti dva komada sporogorećeg štapina dužine po 10 cm. Krajevi štapina se zasijeku upravno na srž štapina, a zatim postave u staklenu cijev dužine oko 20 cm i dijametra nešto većeg od debljine štapina. Međurazmak između krajeva štapina u cijevi iznosi 3 cm. Jedan kraj štapina se upali otvorenim plamenom i on svojim sagorijevanjem treba upaliti drugi kraj na razmaku od 3 cm. Ukoliko se u pet pokušaja svaki put upali drugi kraj štapina onda je kvaliltet sporogorećeg štapina na paljenje i gorenje dobar.

Pomoćna sredstva za paljenje
----------------------------

Da bi se spriječile nezgode pri radu sa sporogorećim štapinom proizvedena su pomoćna sredstva za njihovo paljenje. Ova sredstva omogućuju da se izvrši brzo i sigurno paljenje štapina.

Pomoćna sredstva za paljenje sporogorećeg štapina su:

* minersko saće
* minerski tuljci
* minerske šibice

Minersko saće i minerski tuljci koriste se za istovremeno paljenje većeg broja štapina, odnosno mina. Minerska šibica se upotrebljava za pripaljivanje sporogorećeg štapina neposredno ili preko minerskog saća.

Literatura
----------

* Profesor dr, Prvoslav Trifunović, docent dr, Rade Tokalić. *Tehnologija materijala u rudarstvu*
|  |
| --- |
|  |

**Češka i Slovačka Federativna Republika** (**ČSFR**; češki: *Česká a Slovenská Federativní Republika (ČSFR)*, slovački: *Česká a Slovenská Federatívna Republika (ČSFR)*) je bio službeni naziv Čehoslovačke od 23. travnja 1990. godine do njezina raspada 31. prosinca 1992. godine, kada nastaju nezavisne Češka i Slovačka. 

Od komunističkog puča 1948. godine pa do Baršunaste revolucije 1989. godine, Čehoslovačka je bila pod strogom vladavinom Komunističke partije Čehoslovačke. Od 1960. godine i novog ustava, službeni naziv zemlje bio je Čehoslovačka Socijalistička Republika. Međutim, nakon reformske Baršunaste revolucije, koja je *de facto* označila raskid s komunizmom, novoizabrani predsjednik Václav Havel je najavio kako će se pridjev "socijalistička" ukloniti iz imena države. Određena logika nalagala je da se ime države vrati na izvorno Čehoslovačka Republika (češki i slovački: *Československá republika (ČSR)*), međutim takva je solucija izazvala negodovanje slovačkih političara. Inicijalno kompromisno rješenje bio je Ustavni zakon 81/1990, donesen i stupio na snagu 29. ožujka 1990. godine, kojim je ime države postalo **Čehoslovačka Federativna Republika** (**ČSFR**; češki: *Československá federativní republika (ČSFR)*, slovački: *Česko-slovenská federatívna republika (ČSFR)*). Tim je nazivom eksplicitno priznat federalni karakter države. 

Međutim, čak je i ta solucija, iako kompromis, dovela do problema. Naime, činjenica da su Slovaci u svojoj varijanti naziva (*Česko-slovenská*) stavili spojnicu izazvala je negodovanje češke i konflikt koji će ostati zapamćen kao "rat spojnicom" (češki/slovački: *pomlčková válka/vojna*). Česi su se ovakvoj varijanti mahom protivili jer je podsjećala na službeni naziv države u vrijeme druge republike, koja je izdržala samo godinu dana prije nego je potpuno rascijepljena od strane Trećeg Reicha. Nakon razvoja konflikta, novi kompromis bio je Ustavni zakon 101/1990, donesen 20. travnja, a stupio na snagu 23. travnja 1990. godine, a kojim je ime države postalo **Češka i Slovačka Federativna Republika**, priznajući tako jednak status obaju federalnih jedinica. 

Novi naziv kršio je pravila češkog i slovačkog pravopisa, no kako su tenzije između dvaju zemalja rasle, naziv države postao je praktički nebitno pitanje. S obzirom da je novi kompromis bio nemoguć, naziv je ostao nepromijenjen. Ustav iz 1960. ostao je na snazi kao privremeno rješenje, ali uz velike izmjene kako bi se eliminirao njegov komunistički karakter. Izrada novog ustava još uvijek je trajala kada se, 31. prosinca 1992. godine, ČSFR raspala na Češku i Slovačku.

Vanjske poveznice
-----------------

* (`cz`) (`sk`) Transcription of Federal Assembly proceedings when adopting 81/1990.
***X-25 javlja*** je jugoslavenski crno-bijeli špijunski film snimljen 1960. godine u režiji Františka Čapa. Temelji se na romanu Milana Nikolića. Radnja se događa za vrijeme Drugog svjetskog rata, a protagonist, koga tumaći Dušan Janićijević, je mladić koji se, zahvaljujući rodbinskim vezama sa folksdojčerima, uspije pridružiti njemačkoj obavještajnoj službi i bude postavljen u njenu ispostavu u Zagrebu pod vlašću NDH, a odakle, kao dvostruki agent, radi za partizane. *X-25 javlja* se često navodi kao jedno od važnih ostvarenja u razvoju partizanskog filma, prije svega zbog napuštanja dotadašnjih rigidnih ideoloških formula u smjeru žanrovskog određenja bližeg "čistom" trileru. Za film je karakteristično da se skoro sve vrijeme odigrava u uredima i gradu gdje se rat neposredno ne može vidjeti i referencirati, te da u njemu likovi, iako se događa u Zagrebu, sve vrijeme govore slovenski.

Uloge
-----

* Dušan Janićijević ... Mirko
* Tamara Miletić ... Hilde Kramer
* Angelca Hlebce ... mati
* Mata Milošević ... Zoran
* Stevo Žigon ... Hans Binder
* Nikola Simić ... Gregorič
* Iva Zupančič ... Trude
* Mila Kačič ... čistilka
* Vera Murko ... administratorka
* Aleksandar Gavrić ... Velja
* Danilo Bezlaj
* Laci Cigoj
* Albert Hehn
* Janez Jerman
* Milan Kamara
* Franjo Kumer
* Kurt Linda
* Drago Makuc
* Jože Pengov
* Jovan Rančić
* Stane Starešinič
* Rolf Wanka

Vanjske veze
------------

* *X-25 javlja* na IMDb-u (`en`)
* *X-25 javlja*  na stranici Slovenskoga filmskog centra (`sl`)
**Biopsija** (grčki: *bios* = život, *opsein* = gledati/izgled) predstavlja medicinsku tehniku koje uključuje uzimanje ćelija ili tkiva radi ispitivanja. Tkivo se ili ispituje pod mikroskopom, ili može biti hemijski ispitivano (na primer, korišćenjem PCR metode). Kada se uzima samo deo tkiva, takva procedura se naziva inciziona biopsija ili biopsija srži. Kada se cela izraslina ili sumnjiva površina uklanja, ta procedura se naziva eksciziona biopsija. Uzimanje dela tkiva ili neke telesne tečnosti iglom predstavlja proceduru koja se naziva aspiraciona biopsija ili punkcija.

Uzorak za biopsiju se često uzima sa mesta promene na tkivu kada je uzrok bolesti nepoznat ili kada je postoji neka sumnja na histološku promenu. Vaskulitis, na primer, se najčešće dijagnostikuje biopsijom. Pored toga, patološko ispitivanje koristi biopsiju kako bi utvrdio da li je tkivna promena benigna ili maligna, i takođe se može pomoću nje odrediti razlika između različitih tipova tumora. Za razliku od biopsije, kojom se najčešće uzima samo deo promene, patologija vrši ispitivanja na velikim uzorcima (koji se uzimaju resekcijom), slično kao što hirurzi uklanjaju promenjeno tkivo. 

Kada se uzme uzorak tkiva, mora se staviti u fiksir (na primer, alkohol) koji će održati tkivo da ne bi došlo do raspadanja istog pod uticajem bakterija i fizičkog ili hemijskog oštećenja tkiva. Ukoliko dođe do oštećenja uzorka može se rezultat mikroskopiranja takvog tkiva pogrešno protumačiti ili se mora uzimati ponovni uzorak. Kada takav uzorak stigne na histološku obradu primenjuju se histološke metode pripremanja uzorka za posmatranje pod mikroskopom.

Dobrom analizom uzetog uzorka se može ustanoviti da li se patološki proces proširio ili da li postoji mogućnost da se dalje širi. Termini *čist uzorak* ili *negativan uzorak* znači da patološke promene nisu nađene van ivica uzetog uzorka. *Pozitivan uzorak*, s druge strane, znači da je bolest nađena i da je potrebno lečenje.

Vidi još
--------

* Patologija
* Autopsija

Vanjske veze
------------

***Biopsija*** na Wikimedijinoj ostavi

* Mybiopsyinfo.com Arhivirano 2008-12-20 na Wayback Machine-u - What is a biopsy? How is a biopsy examination performed? This website gives you answers to these and many other questions.
* MyBiopsy.org Arhivirano 2018-09-25 na Wayback Machine-u - Information about biopsy results for patients. This site is created by pathologists, the physicians who diagnose cancer and other diseases by looking at biopsies under a microscope.
* RadiologyInfo - The radiology information resource for patients: Biopsy
**Sportski žurnal** je sportski dnevni list koji se štampa u Beogradu. Izlazi svakog dana i donosi informacije iz fudbala, košarke, odbojke, vaterpola, rukometa, tenisa, boksa, biciklizma i ostalih sportova. Štampa se na obično 28, nekada 32 strane, od kojih su 16 u boji, ćirilicom. Počeo je da izlazi 1990. godine, uoči Svetskog prvenstva u fudbalu. Početkom 2007. izašao je jubilarni 6000. broj.

Pripada medijskoj kući Politika novine i magazini. Glavni i odgovorni urednik je Predrag Sarić (2011.), njegovi zamenici su Dejan Stevović i Zoran Stojadinović, tehnički urednik Sportskog žurnala je Branislav Stepanov, urednik fotografije Zoran Grebenar. Urednici sektora su Dragutin Kostić (fudbal), Predrag Miljuš (košarka), Ljubiša Ganović (međunarodni fudbal), Igor Jagličić (odbojka), Svetlana Vujčić (rukomet), Goran Bogojević (međunarodni sport) i Dušan Vasiljević (borilački sportovi).

Prema svim relevantnim istraživanjima javnog mnjenja u Srbiji, Sportski žurnal je najtiražniji i najcenjeniji sportski dnevnik u zemlji. Odlikuje ga veliki broj informacija i izveštaja sa svih sportskih borilišta u Srbiji, zahvaljujući širokoj i gustoj dopisničkoj mreži.

Povezano
--------

* Sportski događaji i ličnosti godine (Srbija)

Spoljašnje veze
---------------

* Zvanična prezentacija
***Bombaški napad na metro stanicu Rižskaja*** se dogodio u Moskvi 31. augusta 2004. kada je pripadnica sjevernokavkaske salafističko-džihadističke organizacije Karačajevski džamaat aktivirala skrivenu eksplozivnu napravu, pri čemu je ubijena ona sama te još 9 ljudi. Među poginulima je bio i Nikolaj Kipkejev, vođa organizacije, te se pretpostavlja kako je do aktiviranja došlo slučajno, odnosno uslijed toga što se počiniteljica - koja nikada nije identificirala - uspaničila uslijed intervencije pripadnika Alekseja Vladimiroviča Igorova, kojemu se ponašanje teroristice učinilo sumnjivo i koji je u napadu ranjen. Istraga je kasnije identificirala još nekoliko pripadnika grupe koja se sumnjiči za raniji napad na moskovski metro, te koji su početkom 2007. osuđeni na doživotni zatvor.

Vanjske veze
------------

***Bombaški napad na stanicu metroa Rižskaja*** na Wikimedijinoj ostavi

* Теракт на «Рижской»: списки пострадавших, свидетельства очевидцев
* Как показывали взрыв на «Рижской» // Коммерсантъ, 2 сентября 2004
**Манастир Радовашница** је манастир Српске православне цркве, епархије шабачке.

Манастир се налази на двадесет три километра од Шапца, у подножју северне стране планине Цер. Име је добио по реци Радовашници која протиче у његовој близини. Посвећен је светим архангелима Михаилу и Гаврилу, а сматра се задужбином краља Драгутина Немањића.

Манастир слави две славе. То су Сабор светог архангела Гаврила, 26. јула по новом календару, и Покров Пресвете Богородице, 14. октобра. Преслава манастира Радовашница (народни сабор) је на светог пророка Илију, 2. августа.

Архитектура
-----------

Нови манастир Радовашница у изградњи
Манастирска црква грађена је у стилу рашке школе. Грађена је од ломљеног камена и покривена шиндром. Има облик два прекрштена правоугаоника са припратом и заобљеном олтарском апсидом. Кубе округло споља и изнутра држе сидни пиластири. Стубови се завршавају луцима који држе квадратно постоље на коме је изведено кубе. Ово постоље споља је доста наглашено.

Историја
--------

Први писани помен манастира је турски попис из 1548. године, док се у нашим изворима индиректно помиње 1541. године. Свакако, манастир је саграђен пре доласка Турака и задужбина је неког нижег племића.

У турским пописима из 1600. и 1624. године, налазимо и друго име овог манастира - *Косаник*. Име је можда везано за стари Косанин град, чије рушевине се налазе на врху Цера.

У старим записима се манастир назива и *Храм Светог архангела Михаила*, или *Михаила и Гаврила*, на реци *Радованшчици* или *Радовантици*.

Спољашње везе
-------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Портал Србија***  |


***Манастир Радовашница*** na Wikimedijinoj ostavi

* О манастиру на сајту Манастири-Цркве
* Манастир Радовашница (manastiri.rs) Arhivirano 2010-10-06 na Wayback Machine-u
* Републички завод за заштиту споменика културе - Београд
* Непокретна културна добра Arhivirano 2012-03-19 na Wayback Machine-u
* Листа споменика
**Хипоцитратурија** је поремећај у коме је излучивање цитрата из организма мање од 1,7 mmol на дан. Цитрат је органски анјон који представља интермедијални продукт метаболизма свих ћелија у организму. Јавља се у приближно 50% болесника са калцијумским каменцима у мокраћном систему .

Као инхибитор кристализације цитрат са калцијумом ствара растворљиво једињење и спречава везивање калцијума са фосфатима и оксалатима

Цитрат доспева гломеруларном филтрацијом у проксимални тубул бубрега где се 75% његове количине реапсорбује на нивоу проксималних тубула бубрега. Цитрат се секретује као нормалан састојак мокраће у количини до 3 mmol на дан .

Механизам инхибиторног дејства цитрата састоји се у везивању јона (Ca) (калцијума) тако да се 70% калцијума (Ca) у мокраћи искључује из кристализације или инхибира нуклеација кристала калцијум-оксалата (CaOx) и калцијум-фосфата (CaP) .

Етиологија
----------

Код већине болесника узрок хипоцитратурије је непознат. Као могући и основни узрок хипоцитратурије наводи се ацидоза или ретенција киселина. Ови механизми су одговорни за хитоцитратурију у :

* *дисталној реналној ацидози*
* *хроничној дијареји (проливу)*
* *хипокалемији узрокованој тиазидима*
* *стањима после дуготрајне физчке активности (лактатна ацидоза)*
* *инфекцијама мокраћног система*

Хипоцитратурија може бити и последица великог уноса натријума, што доводи до метаболичке ацидозе и редукције екскреције цитрата.

Обилан унос протеина животињског порекла може допринети оптерећењу киселинама чиме се снижава екскреција цитрата .

Извори
------

1. ↑  McMurry John E. (1992). *Fundamentals of Organic Chemistry, 3rd, Belmont: Wadsworth*. ISBN 0-534-16218-5.
2. 1 2 3  Anoia, EJ; Paik, ML; Resnick, MI (2009). „Chapter 7: Anatrophic Nephrolithomy". u: Graham, SD; Keane, TE. *Glenn's Urologic Surgery* (7th izd.). Philadelphia: Lippincott Williams & Wilkins. str. 45–50. ISBN 9780781791410.
3. ↑  Clayden Jonathan, Nick Greeves, Stuart Warren, Peter Wothers (2001). *Organic chemistry.* Oxford, Oxfordshire: Oxford University Press. ISBN 0-19-850346-6.
4. ↑  Morrison Robert Thornton, Boyd Robert Neilson (2006). *Organic chemistry.* Engelwood Cliffs, New Jersey: Prentice Hall. ISBN 81-203-0765-8..
5. ↑  Coe, FL; Evan, A; Worcester, E (2008). „Chapter 114: Kidney stone disease". u: Marks, AR; Neill, US. *Science in medicine: the JCI textbook of molecular medicine*. **Part II: Kidney and urinary tract** (1st izd.). Sudbury, Massachusetts: Jones and Bartlett Publishers. str. 898–908. ISBN 9780763750831.
6. ↑  Hoppe, B; Langman, CB (2003). „A United States survey on diagnosis, treatment, and outcome of primary hyperoxaluria". *Pediatric Nephrology* **18** (10): 986–91. DOI:10.1007/s00467-003-1234-x. PMID 12920626.
7. ↑  Moe, OW (2006). „Kidney stones: pathophysiology and medical management". *The Lancet* **367** (9507): 333–44. DOI:10.1016/S0140-6736(06)68071-9. PMID 16443041.
8. ↑  Coe, FL; Evan, A; Worcester, E (2005). „Kidney stone disease". *The Journal of Clinical Investigation* **115** (10): 2598–608. DOI:10.1172/JCI26662. PMC 1236703. PMID 16200192.
***Spartacus*** je historijski roman američkog književnika Howarda Fasta objavljen 1951. godine. Njegov naslovni junak je Spartak, znameniti vođa velikog robovskog ustanka protiv drevnog Rima, a radnja opisuje te događaje. 

Fast je roman napisao u zatvoru, gdje je izdržavao kaznu zbog nepoštovanja Kongresa, odnosno odbijanja da odgovori na pitanja kongresnog Odbora za antiameričke aktivnosti o financijskim pomagačima sirotišta veterana španskog građanskog rata. Fast je bio član KP SAD i na roman su značajan uticaj imala njegova komunistička uvjerenja; Spartak je u romanu prikazan kao proto-komunistički revolucionar, odnosno simbol borbe protiv ugnjetavanja.

Fast se nakon izlaska iz zatvora nalazio na crnoj listi kao svojevrsni državni neprijatelj nijedan od etabliranih američkih izdavača u atmosferi Druge crvene panike mu nije htio objaviti roman. Usprkos toga, uspio ga je, uz pomoć prijatelja, objaviti sam. 

Fastov roman je danas najpoznatiji kao predložak za znameniti igrani film Stanleya Kubricka iz 1960. godine. Godine 2004. je ponovno ekraniziran u obliku televizijske miniserije gdje je naslovnog junaka tumačio Goran Višnjić.

| * p
* r
* u
Djela čiji je autor Howard Fast |
| --- |
| Romani | 
* *My Glorious Brothers* (1948)
* *The Proud and the Free* (1950)
* *Spartacus* (1951)
* *April Morning* (1961)
* *Power* (1962)
* *The Hessian* (1972)
* *The Immigrants* (1977)
* *Max* (1982)
* *Redemption* (1999)

 |
| Priče | 
* "The First Men" (1960)

 |
**Talac** (plural: *taoci*) je čovjek dan ili nasilno uzet kao zalog, da svojim životom garantira izvršenje određenih dogovora ili sporazuma.

Historija
---------

Praksa uzimanja talaca je vrlo stara i koristila se kod osvajanja, predaje i primirja. Rimljani su često uzimali sinove porobljenih vladara i odgajali ih u Rimu, na taj su način utjecali na potencijalne buduće vladare da se upoznaju sa idejama Rimske civilizacije i prihvate ih kao svoje. Tako su osiguravali trajnu odanost porobljenih krajeva i pretvarali ih u saveznike.

Britanci su tu praksu usvojili još početkom okupacije Indijskog potkontinenta, kao i Francuzi u njihovim odnosima sa zemljama Magreba. Taoci su zatvarani kao ratni zarobljenici sve dok se ne ispune ugovorne obaveze (takav je bio slučaj sa Jeanom II u vrijeme Stogodišnjeg rata) ili dok se ne isplati otkupnina (kao u slučaju Richarda I). 
U davna vremena bili bi sakaćeni ili osuđeni na smrt u slučaju izdaje ili neizvršenja preuzetih obećanja.

Praksa uzimanja talaca kao osiguranja za provođenje mirovnih ugovora između civiliziranih država postala je zastarela u 18. vijeku. Posljednji slučaj desio se nakon sklapanja Aachenskog mira 1748. kad su dva britanska pera poslana u Kraljevinu Francusku kao taoci 
sve dok Britanija ne vrati Cape Breton Francuskoj.

U suvremenim ratovima taoci se uzimaju kao mjera odmazde kako bi se osiguralo da neprijateljska strana poštuje ratno zakonodavstvo, kad je u pitanju liječenje zarobljenika, bolesnika i ranjenika. 
Četvrta ženevska konvencija iz 1949. zabranila je represalije nad ratnim zarobljenicima, a ljudi uzeti kao taoci imaju pravo da se sa njima postupa kao ratnim zarobljenicima. Suvremeno ratno zakonodavstvo ne tolerira kažnjavanje pojedinaca sa neprijateljske strane, zbog zločina koje su počinili neki drugi sa njihove strane. Još se rigoroznije odnosi prema praksi uzimanja talaca kako bi se osiguralo pridržavanje civilnog stanovništva okupatorskim
propisima.

Takvu praksu provodile su Sile Osovine za vrijeme Drugog svjetskog rata, pa su sudovi za ratne zločine osnovani nakon rata utvrdili da je pogubljenje talaca uzetih u te svrhe bio ratni zločin.

U najnovije vrijeme uzimanjem taoca kao metodom borbe najviše se služe teroristi.

Izvori
------

1. 1 2  „*Talac*" (hrvatski). Leksikografski zavod Miroslav Krleža. Pristupljeno 22. 9. 2019.
2. 1 2 3 4 5  „*Hostage, warfare*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 22. 9. 2019.

Vanjske veze
------------

* *Talac* (`sh`)
**Ćamil Sijarić** je rođen 13. septembra 1913. godine u selu Šipovice. Osnovnu školu je završio u Godijevu kod Bijelog Polja, a potom od 1927. do 1935. godine pohađao Veliku medresu kralja Aleksandra u Skoplju iz koje je istjeran zbog političkih aktivnosti. Školovanje je nastavio u Vranju i u tamošnjoj gimnaziji maturirao 1936. godine, nakon čega je prešao na studije prava u Beogradu. Diplomirao je 1940. godine, a za vrijeme Drugog svjetskog rata službovao je u Sarajevu, Mostaru, Bosanskoj Gradišci i Banja Luci. Za sekretara Suda narodne časti u Banjaluci izabran je 1945. godine, potom je bio novinar lista «Glas» i dramaturg Narodnog pozorišta u Banjaluci. U Sarajevo je prešao 1947. godine, radio u redakciji lista «Pregled». Nakon toga je bio u glavnom odboru Narodnog fronta i redakciji «Zadrugara». U literarnu sekciju Radio Sarajeva je prešao 1951. godine i tu je ostao sve do odlaska u penziju 1983. godine.

Umro je 6. decembra 1989. godine.

Djela
-----

* «Ram bulja», 1953. pripovijetke,
* «Naša snaha i mi momci», pripovijetke,
* «Bihorci», roman, Sarajevo, 1956,
* «Kuću kućom čine lastavice», 1962, pripovijetke,
* «Sablja», 1969. pripovijetke,
* «Putnici na putu», 1969, pripovijetke,
* «Kad djevojka spava», 1972, pripovijetke,
* «Francuski pamuk», 1980, (dobitnik Andrićeve nagrade)
* «Priče kod vode», 1982,
* «Rimski prsten», 1985,
* Raška zemlja Rascija, roman,
* «Miris lišća orahova», 1991,
* «Konak», roman,
* «Mojkovačka bitka», roman,
* «Carska vojska», roman,
* «Zelen prsten na vodi», pripovijetke,
* «Zapis o gradovima»…
* Lirika, poezija, Beograd, BIGZ, 1988,

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 66588164
* LCCN: n85037174
* ISNI: 0000 0001 2137 435X
* GND: 1024725588
* SUDOC: 028383915
* BNF: cb12671776b (podaci)
* NKC: js2006362914
* CONOR.SI: 20402531

 |
**Crati** (antički *Crathis* ili *Crater*) je rijeka u Kalabriji u Južnoj Italiji, duga 91 km.

Geografija
----------

Crati izvire na zapadnim obroncima planine Timpone Bruno, na nadmorskoj visini od 1700 metara, u općini Aprigliano. Od tamo teče prema zapadu do grada Cosenze gdje prima vode pritoke Busento. Zatim mjenja smjer i teče prema sjeveru, preko doline nazvane po njoj Vallo del Crati, obilazeći masiv Sila, zatim zaokreće prema sjeveroistoku, i teče preko doline Sibari, gdje prima lijevu pritoku Coscile, zatim teče do ušća u Tarantski zaljev sjeverno od Corigliana Calabra.

Hidrotehnika
------------

Na rijeci je podignuto nekoliko brana s akumulacijskim jezerima, što za potrebe hidroelektrana, što zbog navodnjavanja.

Izvori
------

1. ↑   „*Corsi d'Acqua Calabria*" (talijanski). Comuni Italiani. Pristupljeno 1. 3. 2019.
2. 1 2 3   „*Crati*" (talijanski). Sapere. Pristupljeno 1. 3. 2019.

Vanjske veze
------------

***Crati*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Crati* (`it`)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 235924465

 |
**Sultanat** (arapski: سلطنة) je naziv za državu ili neki teritorij kojim vlada sultan, najkraće rečeno oni su nešto poput evropske monarhije - model vladanja u kom vrhovna vlast pripada monarhu - sultanu. Uzor sultanata je bio kalifat utemeljen na ideji da islamski lider treba biti Muhamedov nasljednik - kalif, samo on može imati autoritet da ostvari političko jedinstvo i vodstvo islamskog svijeta.

Historija
---------

Historijski najpoznatiji primjer sultanata bilo je Osmansko carstvo, koje je postalo uzor za osnivanje brojnih kasnijih sultanata. Sve je počelo u 11. vijeku kad je tadašnji seldžučki kan - Togrul beg zauzeo Bagdad i zahtijevao da mu kalif prizna i dodjeli titulu - sultana. To priznanje stvorilo je Seldžučku dinastiju. Drugi poznati sultanat bio je - Sultanat Delhi koji je ustanovljen 1192. i egzistirao je sve do 1398..

I danas postoji nekoliko sultanata u svijetu; Oman, Brunej i Malezija, ali ih je nekada bilo puno više, oni su počeli nestajati sa historijske pozornice krajem 19. i početkom 20. vijeka i transformirati se u druge oblike vladavine. Današnji sultanati liče na evropske ustavne monarhije, jer u njima sultan više nema apsolutnu vlast, uostalom tu vrst vlasti nisu imali ni posljednji osmanski sultani.

Vanjske veze
------------

***Sultanat*** na Wikimedijinoj ostavi

* *What is a Sultanate?* na portalu wiseGEEK (`en`)
**Bitka kod Palluaua** se odigrala na zapadu 15. maja 1793. godine na zapadu Francuske za vrijeme Rata u Vendéeuu između vandejskih kontrarevolucionarnih pobunjenika na jednoj, i snaga republikanske vlade na drugoj strani. Do nje je došlo nedugo nakon što su pobunjenici pod vodstvom Françoisa Charettea razbili manji republikanski garnizon kod Saint-Colombina. To je natjeralo republikanskog generala de Boularda da se povuče u Palluau, koga je Charette na kraju odlučioi napasti. Charetteovoj vojsci, značajno ohrabreno uspjehom, su se priključile i druge manje grupe pobunjenika na čelu sa Jolyjem, Vrignaultom i Savinom, tako da su brojale oko 7000-8000 ljudi i nekoliko topova; republikanci su pak brojali tek oko 1000 ljudi. Pobunjenici su zahvaljujući značajnoj brojčanoj premoći napali iz nekoliko pravaca; u njihovim je redovima vladao visok moral, te je jedan od pobunjeničkih oficira, potaknut sličnom gestom za vrijeme znamenite bitke kod Fontenoya, pozvao republikance da ispale prvi plotun, a na što je iz republikanskih redova stigao posprdni odgovor da pobunjenici pucaju prvi. Međutim, ubrzo se ispostavilo da republikanci, usprkos brojčane inferiornosti, raspolažu discipliniranim i vješto izvježbanim ljudstvom, te je republikanska paljba izazvala zbrku i konfuziju u pobunjeničkim redovima, tako da je Charette svoje ljude morao sabljom tjerati da se vraćaju u borbu. Bitku je na kraju odlučila slaba koordinacija između pobunjeničkih kolona, odnosno slučaj prijateljske vatre kada su Savinovi ljudi greškom otvorili paljbu na Charetteove. To je dovelo do panike i Charette je naredio povlačenje; republikanci su potom poslali konjicu da goni pobunjenike koji su se povukli u obližnji Lege. Bitka nije imala odlučujući karakter, s obzirom da de Boulard nije imao ljudstva da je iskoristi odnosno pokrene ofenzivu. Umjesto toga je nakon samo dva dana napustio Paullau i povukao se u La Mothe-Achard{.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7  Émile Gabory, *Les Guerres de Vendée*, p. 168-169.
2. 1 2  Pierre-Suzanne Lucas de La Championnière, *Mémoires d'un officier vendéen*, p. 20-23.
3. 1 2 3  Charles-Louis Chassin, *La Vendée Patriote (1793-1800)*, t. III, p. 360-362.
4. ↑  Le Bouvier-Desmortiers, *Réfutation des calomnies publiées contre le général Charette*, p. 111-113.
5. ↑  Jean Julien Michel Savary, *Guerre des Vendéens et des chouans, par un officier supérieur de l'armée de Vendée (1824-1827)*, t. I, p. 190-191.

Literatura
----------

* Émile Gabory (1912-1931). Robert Laffont. Gabory. , p. 168-169.
* Pierre-Suzanne Lucas de La Championnière (1994). *Lucas de La Championnière, Mémoires d'un officier vendéen 1793-1796*. Les Éditions du Bocage. Lucas. , p. 20-23.
* Jean Julien Michel Savary (1824). *Guerres des Vendéens et des Chouans contre la République*. Savary. , p. 190-191. tekst na Google Books.
* Charles-Louis Chassin, *La Vendée Patriote (1793-1800)*, Tome III, édition Paul Dupont, 1893-1895, p. 360-362.
* Urbain-René-Thomas Le Bouvier-Desmortiers (1809). *Réfutation des calomnies publiées contre le général Charette*. Le Bouvier-Desmortiers. , p. 111-113. tekst na Google Books.
**Seonjo** (korejski: 선조), rođen kao *Yi Yeon* (1552. - 1608.), bio je 14. monarh iz Dinastije Joseon koji je vladao Kraljevstvom Joseon (Korejom) od 1567. do 1608.

Biografija
----------

*Yi Yeon* je rođen u vezi Velikog princa Deokheunga sa konkubinom Ahn Chang-bin. Kako je dinastija ostala bez pravog prijestolonasljednika izbor je pao na njega jer je bio polunećak bivšeg kralja Myeongjonga.

Nakon relativnog mira i početnih reformi, zemlju je zahvatio rat (japanska invazija od 1592.-1598.) i politički kaos. Nakon rata pokušao je oživjeti zemlju, ali nije uspio jer je ubrzo umro.

Ostao je zapamćen kao promotor konfucijanizma i po reformi državne uprave na samom početku svoje vladavine.

Izvori
------

1. 1 2  „*Seonjo of Joseon*" (engleski). DBpedia. Pristupljeno 23. 09. 2019.
2. 1 2  „*Rulers of the Joseon Dynasty*" (engleski). The talking cupboard. Pristupljeno 22. 09. 2019.
3. 1 2  „*Chart of Joseon Kings*" (engleski). dramasROK. Pristupljeno 23. 09. 2019.

Vanjske veze
------------

* *Seonjo of Joseon* (`en`)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodnik: | **Kralj Joseona (1567. - 1608.)** | Nasljednik: |
| **Myeongjong** | **Gwanghaegun** |
**Sahalinska jesetra** (lat. *Acipenser mikadoi*) kritično je ugrožena vrsta roda *Acipenser*.

Rasprostranjenost
-----------------

Sahalinska jesetra naseljava rijeke Tumen (na granici Rusije i Sjeverne Koreje), Partizanskaja i Tym (na otoku Sahalinu), te Japansko i Ohotsko more. U prošlosti je naseljavala i tekućice na japanskom otoku Hokkaidu.

Opis vrste
----------

Sahalinska jesetra može narasti do 2 metra u duljinu.

Razmnožavanje sahalinske jesetre je prilično nepoznato, kao i većina drugih podataka o načinu života ove ribe. Poznato je da se mriještenje odvija u rijeci Tumen u lipnju i srpnju, a da se na Hokkaidu odvijalo od travnja do svibnja. Nakon mriještenja, odrasle se jedinke vraćaju u more, a mlađ po izlijeganju odlazi u bočate vode. Spolno su zreli sa 8-10 godina.

Ugroženost i zaštita
--------------------

Sahalinska je jesetra na IUCN-ovom crvenom popisu klasificiran kao *kritično ugrožena vrsta*. Najveća su prijetnja opstanku ove vrste krivolov u vrijeme mriještenja i slučajni ulov u konvencionalnom ribarstvu.

Usprkos međunarodnoj zabrani izlova sahalinske jesetre i rastućoj populaciji u ribnjacima, divljoj populaciji prijeti nestanak u narednih 10 godina.

Izvori
------

1. 1 2 3
2. ↑
*Za ostala značenja, v. Bitka kod Ninive (razvrstavanje).*

**Bitka kod Ninive** se odigrala u sjevernoj Mezopotamiji 12. decembra 627. između bizantskih snaga pod carem Heraklijem na jednoj, i sasanidskih (perzijskih) snaga na drugoj strani. Predstavljala je posljednji značajniji okršaj velikog bizantsko-perzijskog rata, odnosno bizantsko-perzijskih ratova uopće. Do nje je došlo kada je perzijska vojska pod generalom Rhazhadhom pokušala zaustaviti Heraklijevu vojsku u njenom pohodu na perzijsku prijestolnicu Ktesifon. Heraklijeva vojska je, zahvaljujući turskim kontingentima, imala brojčanu nadmoć i ostvarila pobjedu, pri čemu je Rhazhadh poginuo, prema nekim navodima u unaprijed dogovorenom dvoboju sa Heraklijem. Iako Heraklije nije mogao odmah zauzeti Ktesifon, Perzijance, iscrpljene nakon višedecenijskog rata, je poraz toliko demoralizirao da se njihova vojska pobunila, svrgnula kralja Hozroja II i na prijestolje postavilo Kavada II koji je brzo pristao na Heraklijeve mirovne uvjete.

Izvori
------

1. ↑  Kaegi 2003: str. 158–159
2. 1 2  Kaegi 2003: str. 167

Literatura
----------

* Kaegi, Walter Emil (2003), *Heraclius: emperor of Byzantium*, Cambridge University Press, ISBN 978-0521814591
**Bridgewater kanal** (engleski: *Bridgewater Canal*) je dug 65 km i proteže se od Runcorna do Leigha na sjeverozapadu Engleske.

Kanal je nazvan po njegovom vlasniku Francisu Egertonu trećem Earlu od Bridgewatera, koji ga je dao izgraditi za transport ugljena iz njegovih rudnika u Worsleyju do industrijskih pogona u Manchesteru.

Karakteristike i historija gradnje
----------------------------------

Prva dionica kanala od Worsleya do Manchestera, svečano je otvorena 17. jula 1761. Kasnije je produžen od Manchestera do Runcorna i rijeke Mersey, posljednja dionica kanala prokopana je od Worsleya do Leigha.

Bridgewater se smatra prvim pravim kanalom u Engleskoj. Izgrađen je na istoj nadmorskoj visini, slijedivši konfiguraciju terena kako bi se izbjegla upotreba brodskih prevodnica.

Na svom vrhuncu njime je prevoženo preko 3 miliona tona tereta, danas je popularna ruta za jahtaše i jedriličare rekreativce.

Kanal je strateška veza između sjeverne i južne mreže kanala. Na njemu se nalazi jedno od sedam čuda kanalskog graditeljstva, poznati Bartonov pokretni akvadukt koji omogućuje brodovima da plove iznad Manchesterskog kanala podignut 1894.

Bridgewater ima posebno mjesto u historiji kao prvi kanal u Velikoj Britaniji koji je izgrađen tako da ne slijedi postojeće vodotoke, pa je tako postao model za one koji su građeni poslije njega.

Kanal Bridgewater kog iz milja zovu *Earlov rez* (Dukes Cut), revolucionizirao je transport u zemlji i označio početak zlatnog doba 
kanala koji je uslijedio od 1760. do 1830.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „*Bridgewater Canal*" (engleski). Bridgewater Canal. Arhivirano iz originala na datum 2017-05-05. Pristupljeno 20. 4. 2017.
2. 1 2 3 4  „*A proud heritage*" (engleski). Bridgewater Canal. Arhivirano iz originala na datum 2017-05-05. Pristupljeno 20. 4. 2017.

Vanjske veze
------------

***Bridgewater kanal*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Bridgewater Canal* (`en`)
**Seongnam** je milijunski grad Republike Koreje. Grad je poslije Suwona drugi najveći grad južnokorejske provincije Gyeonggi, te sa populacijom od preko milijun stanovnika ukupno deveti grad u zemlji. Stambeni dio grada nalazi se odmah na jugu Seoula te pripada tzv. *Seoulskom nacionalnom središnjem prostoru*.

Seongnam je prvi planirani grad u povijesti Južne Koreje te je osmišljen za vrijeme predsjednika Park Chung-Heea. Zbog plana industrijalizacije zemlje, grad je namijenjen stanovništvu koje je zaposleno u tamošnjoj elektroničkoj, petrokemijskoj i tekstilnoj industriji tijekom 1970-ih i 1980-ih.
Grad je povezan sa mrežom cesta prema Seoulu te drugim velikim gradovima od 1970-ih do danas. Seongnam je danas povezan sa Seoulom preko Bundanga, jednog od okruga Seongnama izgrađenog tijekom 1990-ih.

Kako bi se izbjegla populacijska prenapućenost Seoula, te oslobodilo grad od zagušenosti u gradskom području, korejska Vlada je ponudila poticajne pakete velikim javnim poduzećima i privatnim tvrtkama da svoja sjedišta presele u okrug Bundang u gradu Seongnamu. Tako danas tamo svoja sjedišta imaju telekomunikacijski operater KT (bivši Korea Telecom), KEPCO, Korejska plinska korporacija i Korejska državna korporacija.

U posljednjih nekoliko godina, Seongnam je postao metropolitanski grad sposoban da sam donosi vlastite odluke. U kolovozu 2009. Seongnam se odlučio spojiti sa gradom Hanam, u Gyeonggi-do.

Administrativni okruzi
----------------------

Seongnam je podijeljen na tri temeljna administrativna okruga:

* Bundang-gu
* Jungwon-gu
* Sujeong-gu

Sport
-----

U sportskom smislu, u gradu djeluje nogometni prvoligaš Seongnam Ilhwa Chunma.

Statistika
----------

| **STATISTIKA SEONGNAMA** |
| --- |
| Br. vladinih zaposlenika | 2.199 |
| Br. profesora | 7.245 |
| Br. studenata po profesoru | 23 |
| Br. medicinskih centara | 952 |
| Br. automobila | 270.289 |
|

Sestrinski gradovi
------------------

* Brazil Piracicaba, Brazil (1986.)
* Sjedinjene Američke Države Aurora, Colorado, SAD (1992.)
* Narodna Republika Kina Shenyang, Kina (1998.)
* Australija Cairns, Australija
* Severna Makedonija Ohrid, Makedonija

Galerija slika
--------------

* Panorama JI. Seoula i Seongnama vidljivih iz Gwanggyosana.Panorama JI. Seoula i Seongnama vidljivih iz Gwanggyosana.
* Poslovne zgrade u Seongnamu.Poslovne zgrade u Seongnamu.
* Ulaz u gradsku podzemnu željeznicu.Ulaz u gradsku podzemnu željeznicu.
* Nogometni stadion kluba Seongnam Ilhwa Chunma.Nogometni stadion kluba Seongnam Ilhwa Chunma.

Vanjske poveznice
-----------------

* Seongnam City
* Zemljopisne koordinate grada

***Seongnam*** na Wikimedijinoj ostavi
**Rosemarie Nitribitt** (puno ime: Maria Rosalia Auguste Nitribitt; Düsseldorf, 1. februar 1933 - Frankfurt na Majni, 29. oktobar 1957) bila je njemačka elitna prostitutka, čije je ubistvo proizvelo jedan od najvećih skandala Zapadne Njemačke u doba Ekonomskog čuda. 

Odrasla je kao vanbračno dijete u siromaštvu zajedno sa dvije sestre je koje su 1939. godine smještena kod plaćenih skrbnika. Kod njih je prvi put bila silovana u dobi od 11 godina; još kao adolescentica se počela baviti prostitucijom te je nekoliko puta hapšena i smještena u popravni dom, odakle je također nekoliko puta bježala. Nakon odlaska u Frankfurt pokušaja da za život zarađuje kao konobarica i foto-model, odlučila se za posao prostitutke. Posljednji put je 1951. uhapšena u Frankfurtu na željezničkoj stanici.

Nitribitt je sljedećih godina nastojala sakriti svoje skromno porijeklo pohađajući tečajeve engleskog i francuskog, odnosno bontona. Taj se trud isplatio, s obzirom da su njeni klijenti postajali sve bogatiji, ali i velikodušniji. Tako je već 1954. godine od jednog od njih kao poklon dobila luksuzni automobil Opel Kapitän; drugi su je, pak, vodili na izlete na mediteransku obalu. 1956. godine je pak došla u posjed crnog Mercedecsa 190SL, koji je u njemačkoj javnosti upravo po njoj dobio nadimak *Nittribit-Mercedes*. Policijski i sudski izvori su kasnije iznijeli procjenu da je u posljednjoj godini života imala prihode od najmanje 80.000 DM (što je za tadašnje standarde bila izuzetno visoka svota). 

Rosemarie Nittbrit je pronađena mrtva u svom stanu 1. novembra 1957. Na njenom tijelu su otkriveni tragovi davljenja i udarca u glavu; istraga je procijenila da je prije otkrića bila mrtva tri dana. Vrlo brzo su se u medijima pojavile špekulacije kako je istraga opstruirana i sabotirana, odnosno da se tokom nje nastojalo zataškati sve tragove koji bi ukazali na Nitribittine klijente iz redova vodećih industrijalaca, političara i drugih pripadnika zapadnonjemačkog establishmenta. Iako su se u medijima pojavila neka imena, među kojima se ističu članovi porodice Krupp, kao i plejboj Günther Sachs, istraga se na kraju usredotočila na reklamnog agenta Heinza Christiana Pohlmanna, za koga se ispostavilo da je usluge Rosemarie Nitribitt plaćao novcem pronevjernim iz vlatsite tvrtke. Pohlmann, koga je na sudu branio budući bavarski ministar unutrašnjih poslova Alfred Seidl, je uspio osporiti forenzičke dokaze o vremenu smrti, odnosno uspostaviti alibi, te je u julu 1960. oslobođen optužbe. 

Sljedeće godine je novinar Erich Kuby napisao knjigu *Rosemarie. Des deutschen Wunders liebstes Kind*, koja je, pak, poslužila kao predložak za igrani film *Das Mädchen Rosemarie* u kome je lik Rosemarie Nitribitt tumačila Nadja Tiller. Godine 1996. je po tom filmu napravljen televizijski remake gdje je Rosemarie Nitribitt tumačila Nina Hoss.

Vanjske veze
------------

* 1.11.1957: Rosemarie Nitribitt Murdered
* Yahoo! Group - The Nitribitt - Matura Murders
**Seong od Baekjea** (? - 554) bio je 26. po redu vladar države Baekje, jednog od Tri kraljevstva Koreje, koji je vladao od 523. do 554. godine. Bio je sin kralja Muryeonga. Najpoznatiji je po tome što je budizam godine 528. službeno učinio državnom religijom, kao i diplomatskim misijama u zemlju Wa (Japan) od kojih se slanje budističkih sutri 536. smatra početkom japanskog budizma. Seong je također održavao i odnose sa južnokineskom dinastijom Liang, ali je posljednja misija 549. propala kada je carsku prijestolnicu Jiangkang zauzeo pobunjeni general Hou Jing. Seong je imao više uspjeha u diplomatskim odnosima sa državom Silla, sa kojom je stvorio savez protiv moćnog kraljevstva Goguryeo na sjeveru. 538. je prijestolnicu iz Ungjina (današnji Gongju) premjestio u Sabi (današnji okrug Buyeo) na rijeci Geum, a potom nakon reorganizacije uprave godine 551. prodro u dolinu rijeke Han i od države Goguryeo povratio generaciju ranije izgubljena područja na centru Korejskog poluotoka, uključujući i današnji Seul. Taj je uspjeh, međutim, bio kratkotrajan, jer ga je država Silla izdala i iste godine zauzela ta područja. Sljedeće godine je Seong zajedno sa svojim sinom Wideokom vodio osvetničke pohode protiv Sille. Godine 554. je u jednom od njih teško poražen; Seong je tada poginuo zajedno sa 30.000 svojih vojnika.

Njegov treći sin Imseongtaeja (琳聖太子) je otišao u Japan, gdje ga dio historičara povezuje sa klanom Soga koji je dominirao carskom upravom u drugoj polovici 1. milenijuma.

| Kraljevske titule |
| --- |
| Prethodi:**Muryeong od Baekjea** | **Kralj države Baekje**523 - 554 | Slijedi:**Seong od Baekjea** |
| Saint EliasSaint Elias Mountains |
| --- |
| Dio Pacifičkog masiva |
| Pogled na Planinu Saint EliasPogled na Planinu Saint EliasPogled na Planinu Saint Elias |
| Dužina masiva: | 480 km km |
| Širina masiva: | 140 km |
| Površina masiva: | 112 509 km² km² |
| Najviši vrh: | Planina Logan  (5 959  m) |
| Zaštićene oblasti: | Nacionalni park Glacier Bay |
| Država: |  SAD (Aljaska) Kanada (Britanska Kolumbija) |

**Masiv Saint Elias** (engleski: *Saint Elias Mountains*) je planinski masiv, koji leži duž američko - kanadske granice, između Aljaske i Britanske Kolumbije.

Geografske karakteristike
-------------------------

*Masiv Saint Elias* je zapravo dio Pacifičkog planinskog masiva na zapadu Sjeverne Amerike, on se prostire duž zapadne pacifičke obale sjevernoameričkog kontinenta, od planinskog masiva Wrangell na sjeveru sve do Zaljeva Cross na jugu. 

Brojni vrhovi *Saint Eliasa* su viši od 5 200 metara, a najviši su Saint Elias, Logan on je drugi po visini u Sjevernoj Americi nakon McKinleya i najviši vrh Kanade , King i Lucania. 

Ponekad se planinski masivi Chugach, Wrangell i Kenai na sjeverozapadu uz Masiv Fairweather na jugu računaju kao dio *Masiva Saint Elias*. Masiv je poznat po svojim glečerima, on je zapravo najveće ledeno polje izvan polarnog kruga, koje se prostire od istočnih obronaka Masiva Chugach sve do rijeke Alsek u dužinu od 378 km. Najveći glečeri u masivu su Malaspina, Guyat, Seward, Bering i Hubbard. 

Na južnom kraju masiva prostire se Nacionalni park Glacier Bay.

Vanjske veze
------------

***Saint Elias (masiv)*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Saint Elias Mountains* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)
**Senzacionalizam** u masovnim medijima je vrsta pristranog i kontroverznog izvještavanja pri kojem se pretjeruje u opisima određenih događaja i tema s ciljem povećanja gledanosti ili čitanosti. Senzacionalizam može uključivati izvještavanje o generalno beznačajnim temama i događajima koji uopće ne utječu na šire društvo ili prezentaciju relevantne teme na pristran, trivijalan ili tabloidski način. Senzacionalizam se može definirati i kao ciljano isprovocirana reakcija javnosti kroz objavljivanje neprovjerenih i nepotpunih, ali intrigantnih informacija.

Neke od taktika senzacionalizma su kontroverzno izvještavanje i namjerno izostavljanje određenih činjenica i informacija, površnost u izvještavanju, igranje na kartu emocija kod gledalaca ili čitalaca, izostavljanje konteksta ili predstavljanje samo jedne strane nekog pitanja. Trivijalne informacije i događaji se ponekad preuveličavaju i predstavljaju kao važni ili značajni. Senzacionalističko izvještavanje često uključuje i priče o akcijama pojedinaca i malih grupa ljudi, koje su često beznačajne i irelevantne u odnosu na ostale dnevne događaje na globalnom nivou. Sadržaj i predmet ovakvih priča obično ne utječe na živote ljudi, ne utječe na društvo, a emitira se i štampa kako bi se privukli gledaoci i čitaoci i time povećao profit.

Povezano
--------

* Žuto novinarstvo
* Infotainment
* Medijski cirkus
* Sezona kiselih krastavaca

Literatura
----------

* Stephens, Mitchell (2007). *A History of News*. New York: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-518991-9.
* Thompson, John (1999). „The Media and Modernity". u: Mackay, Hugh; O'Sullivan, Tim. *The Media Reader: Continuity and Transformation*. Sage Publications Ltd. ISBN 978-0-7619-6250-2.

Eksterni linkovi
----------------

* Instrumentalizacija senzacionalizma - tabloidi, stetoskop.info
* "What's Wrong With the News?", Fairness & Accuracy In reporting
**Costa Blanca** (prevedeno sa španjolskog *Bijela obala*) je španjolska rivijera u Provinciji Alicante koja se proteže u dužinu od nekih 200 km duž obale Mediterana, od historijske Dénije na sjeveru do Pilar de la Horadade na jugu.

Karakteristike
--------------

Taj kraj bio je meta brojnih kolonista, uključujući Feničane, Grke, Kartažane, Rimljane, Vizigote i Maure. Svaka od tih civilizacija ostavila je poneki trag, ali najviše ima rimskih i maurskih.

Reljef Costa Blance ponešto je različit, dok na sjeveru planine formiraju barijeru koja se proteže paralelno sa morskom obalom, a ponegdje se spuštaju klifovima do samog mora, jug je za razliku od tog pješčana ravnica, sa palmama u pozadini.

Duž Coste Blance postoje brojna ljetovališta od Dénije, sa svojom 20 km pješčanom plažom, preko Benise, male pitoresne Jáveje, slične Moraire, drevne ribarske luke Calpe, do visoko urbaniziranog kozmopolitskog Benidorma.

U srcu rivijere je Alicante sa velikim aerodromom, oko 40 minuta južnije leži Torrevieja, ispod nje je ribarska luka Santa Pola, a nakon nje slijede Guardamar del Segura i Orihuela.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „*Costa Blanca travel information and video*" (španjolski). Spain-Holiday. Pristupljeno 14. 9. 2018.

Vanjske veze
------------

***Costa Blanca*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Costa Blanca* (`en`)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 244959655
* LCCN: sh85033200
* GND: 4010612-3
* BNF: cb14410950n (podaci)
* NKC: ge128970

 |