recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Univerzitet Çankaya** (turski:*Çankaya Üniversitesi*) je privatni univerzitet u Ankari u Turskoj. Univerzitet je 1997. godine osnovala *Obrazovna fondacija Sıtkı Alp*. Institucija je sa predavanjima započela u jesen 1997. godine, a 2011. godine otvoren je novi kampus koji je prostire na 440 000 kvadratnih metara. Dizajn novog kampusa nagrađen je od strane neovisnog *Arhitektnonskog centra Arkitera* iz Istanbula.

2020. godine *Times Higher Education World University Rankings* rangirala je Univerzitet Çankaya u kategoriju od 401–500 na svijetu i na 87. mjesto među univerzitetima u zemljama u razvoju. Iste je godine univerzitet po prvi put bio i najviše rangirana institucija među svim javnim i privatnim univerzitetima u Turskoj.

Akademski programi
------------------

Institucija je podijeljena na 5 fakulteta i 21 katedru, 2 instituta sa 17 diplomskih (master) i 6 poslijediplomskih (PhD) programa, 2 strukovne škole sa 3 programa i pripremnu školu engleskoga jezika. Primarni jezik izvođenja nastave na univerzitetu je engleski. Institucija koristi uobičajeni kalendar sa dva semestra i kolegijima koji se izvode u jednom semestru i ne prenose se u dva semestra, već se po potrebi dijele na dva kolegija.

Galerija
--------

* Zgrada rektorata na starom kampusuZgrada rektorata na starom kampusu
* BibliotekaBiblioteka
* Administrativna zgrada na ulazu u novi kamusAdministrativna zgrada na ulazu u novi kamus

Izvori
------

1. ↑  „Tarihçe - Çankaya Üniversitesi" (turski). Çankaya Üniversitesi. 22 August 2011.
2. ↑  „Cankaya University". Times Higher Education World University Rankings. Pristupljeno 29 May 2020.
3. ↑  „Top Universities and Colleges in Turkey". Studyportals. Arhivirano iz originala na datum 2020-11-21. Pristupljeno 29 May 2020.

Vanjske veze
------------

* Zvanični veb-sajt‍ Uredi na Wikidati
**Državnost** je međunarodna pravna sposobnost koja prema doktrini međunarodnog prava uključuje sledeće osnovne elemente:

* državna teritorija,
* stanovništvo države,
* suverenitet, kao vrhovna vlast na državnoj teritoriji.

U moderno doba, međunarodna pravna doktrina takođe sugeriše da kategorija *državnost* sadrži i četvrti važan element: *međunarodnopravni subjektivitet*. Ovaj međunarodnopravni subjektivitet je pravna sposobnost za zaključivanje međunarodnopravnih sporazuma, predstavljanje u međunarodnim (diplomatskim) odnosima, vršenje diplomatskih pravnih poslova i izdavanje ili slanje / zaključivanje akata, sticanje imovine, i posebno sposobnost pravnog lica da tuži (ili bude tuženo) pred međunarodnim sudovima ili sličnim pravnim telima gde se podrazumeva da strana koja tuži ili je tužena ima status međunarodnog pravnog lica.

Vidi još
--------

* Država
* Međunarodnopravni subjektivitet

Literatura
----------

* I. Janev, *Teorija države i prava*, Čigoja-Štampa. 2020.
Spontani protest ispred gradske vijećnice u Sydneyju koji je započeo oko 18:45 sati, 11. studenog 1975. godine, nakon vijesti o smjeni Gougha Whitlama.
**Ustavna kriza u Australiji 1975. godine** (često nazivana samo "**Smjena**") danas se smatra najvećom političkom i ustavnom krizom u povijesti Australije. Kriza je kulminirala 11. studenog 1975. godine kada je generalni guverner Australije, Sir John Kerr, smijenio laburističkog premijera Gougha Whitlama i na njegovo mjesto postavio vođu oporbe, Malcolma Frasera. 

Whitlamova vlada izabrana je 1972. godine s malom većinom u Predstavničkom domu, ali bez iste u Senatu. Izvanredni izbori 1974. godine donijeli su tek minimalne promjene. Dok je Whitlamova vlada sprovela cijeli niz reformi i radikalnih poteza, istovremeno je bila poljuljana brojnim skandalima i lošim političkim potezima. U listopadu 1975. Senat je iskoristio svoje ovlasti i odbio izglasati proračun Whitlamovoj vladi, što je dovelo do teške krize vlasti. Oporba je naglasila kako će nastaviti s odbijanjem proračuna sve dok Whitlam ne sazove nove izbore za Predstavnički dom, dok su istovremeno apelirali kod generalnog guvernera Kerra da smijeni Whitlama ukoliko ovaj odbije sazvati nove izbore. Whitlam je bio uvjeren kako ga Kerr neće smijeniti, a ovaj nije činio ništa kako bi pobudio premijerove sumnje. 

Dana 11. studenog 1975. Whitlam je planirao sazvati izvanredne izbore za polovicu saziva Senata kako bi se stvari pokrenule. Kada je zatražio Kerrovu potporu, ovaj mu je odbio dati istu te ga je smijenio, a ubrzo je na njegovo mjesto postavio Malcolma Frasera. Fraser je morao djelovati brzo, prije nego svi laburistički članovi parlamenta saznaju za promjenu vlasti, te je uspio izglasati proračun, nakon čega je Kerr raspustio oba doma i raspisao nove izbore. Fraserova vlada pobijedila je s uvjerljivom većinom. 

Događaji tokom ustavne krize doveli su tek do sitnih ustavnih promjena - Senat i dalje zadržava pravo odbijanja proračuna, a generalni guverner pravo na smjenu premijera. Ipak, ni Senat ni generalni guverner nisu koristili ta prava nakon 1975. godine. Kerr je zbog svog djelovanja naišao na snažne kritike članova ALP-a, rano je odstupio s mjesta generalnog guvernera i većinu svog života provao izvan Australije. Iako su se Whitlam i Fraser kasnije pomirili, Kerr, koji je umro 1991. ostaje omražen u određenim političkim krugovima.
**WAZ-Mediengruppe** njemačka je medijska tvrtka sa sjedištem u Essenu. Izdaje novine i tjednike s ukupno više od 500 izdanja u devet država. U Njemačkoj se tvrtka nalazi na trećem mjestu po veličini.

Pored Njemačke djeluje na tržištima Austrije, Hrvatske, Mađarske, Bugarske, Srbije, Rumunjske, Albanije, Makedonije i Rusije. Posjeduje i dijelove austrijske Kronen Zeitung i Kuriera.

Od prosinca 1998. WAZ Media Group posjeduje udio od 49% Europapress Holdinga.

Grupa izdaje u zemlji i inozemstvu 38 dnevnih listova, 108 publikacija i stručnih časopisa kao i 133 listova za oglašavanja.

U privatnom je vlasništvu obitelji osnivača. Upravitelj je od 2002. Bodo Hombach (jedan od bivših najutjecajnijih političara njemačke Socijaldemokratske stranke (SPD) ) i od 2008. Christian Nienhaus.

Izdanja u Hrvatskoj
-------------------

Među WAZ ovim izdanjima su Jutarnji list, Slobodna Dalmacija, Sportske novosti, Slavonski dom, Dubrovački vjesnik, Šibenski list, Globus, Arena, Auto klub, Auto blic, Gloria, Cosmopolitain, Moto Klub, Teen, Moja tajna, O.K. Grazia, Playboy, Tena i Vita.

Vanjske veze
------------

* Službena stranica WAZ-Mediengruppe Arhivirano 2010-01-08 na Wayback Machine-u
**Chelsea** je ime današnjeg londonskog kvarta koji se nalazi u boroughu Kensington and Chelsea.

Karakteristike
--------------

Chelsea se proteže po zapadnom Londonu duž Temze, udaljen nekih 3.2 km južno od Trga Trafalgar. 
To je kvart uskih ulica i stambenih kuća iz georgijanskog i viktorijanskog doba.
Mnogi slavni ljudi živjeli su u tom kvartu, među inima; Shelley, Thomas More, William Turner, George Eliot, Mick Jagger i Margaret Thatcher. U Chelsiju je živio i Oscar Wilde u ulici Tite, tu je napisao roman The Picture of Dorian Gray.

Najslavnija ulica Chelsija je *King's Road* - promenada koja ide od Kraljevskih štala (Royal Mews) do Trga Sloane. Nju je dao podići kralj Charles II da poveže dvije palače Hampton Court i Westminster. Na kraju King's Roada, tik uz granicu sa luksuznim kvartom Belgravia nalazi se trgovačko srce Chelsea Trg Sloane
Na tom trgu nalaze se velike robne kuće kao što je Peter Jones, koji leži na zapadnoj strani trga od 1877.

Kraljevsku bolnicu (Royal Hospital) sagradio je Christopher Wren krajem 17. vijeka kao dom za vojnike veterane, tu funkciju ima i danas. Po pravilima te kuće, štićenici te ustanove mogu postati samo profesionalni vojnici stari najmanje 65 godina, koji su zaslužili državnu
penziju. Oni pored smještaja i hrane dobijaju i doplatak za pivo i cigarete, zauzvrat moraju prisustvovati na državnim ceremonija i vojnim paradama. To je najvjerovatnije najstariji starački dom u Engleskoj, u kom je bilo položeno tijelo - Vojvode od Wellingtona prije ukopa u grobnicu u Katedrali Svetog Pavla.

Kvart je poznat po sajmu cvijeća koji se održava svake godine u maju po parkovima Kraljevske bolnice. 
Taj sajam startao je u kvartu Chiswick, ali su organizatori 1850-ih upali u financijske teškoće, iz kojih ih je izvukao suprug kraljice Viktorije Princ Albert. On je pronašao nove investitore u Kensingtonu, pa se sajam tamo preselio, nakon godina seljakanja od 1913. održava se u Chelseu.

Jedna od većih atrakcija je Botanički vrt (Physic Garden) osnovan 1673. kao mjesto za proučavanje ljekovitog bilja. Danas sadrži oko 5000 različitih vrsta biljaka podijeljenih u nekoliko grupa.

U Chelseu se nalazi i *Nacionalni muzej vojske*, koji ima kolekciju artefakta od 1485. i veliku biblioteku.

Historija
---------

Za srednjeg vijeka Chelsea je bio feud Westminsterske opatije. Nakon raspuštanja samostana 1530-ih, kralj Henry VIII zaplijenio je imanje, zajedno sa imanjem Thomasa Mora i poklonio ga svojoj posljednjoj ženi Catherini Parr. Sredinom 18. vijeka Chelsea je postao poznat po proizvodnji porculana, a park Ranelagh krajem 18. vijeka kao zabavni centar.

Chelsea je bio borough sve do 1965. kad je spojen sa Kensingtonom u .

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5  „*Chelsea*" (engleski). London Drum. Pristupljeno 24. 9. 2018.
2. 1 2 3  „*Kensington and Chelsea*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 24. 9. 2018.

Vanjske veze
------------

***Chelsea, London*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Chelsea* (`en`)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 145404323
* LCCN: n79086803
* GND: 4115305-4
* NKC: ge1075968

 |
Za suvremenu stranku, v. Ustavna demokratska partija Japana.

**Rikken Minseitō** (立憲民政党, ***Rikken Minseitō***? Ustavna demokratska partija) je bila liberalna politička stranka u Japanu koja je igrala važnu ulogu u političkom životu predratnog Japana. Osnovana je 1927. godine spajanjem liberalne stranke Kenseikai sa disidentima iz konzervativne stranke Rikken Seiyukai, koja će Ustavnoj demokratskoj partiji biti glavni suparnik. Rikken Minseito je podršku uglavnom imala u srednjoj klasi, ali i dijelu poslovnih krugova, prije svega zaibatsuima kao što je Mistubishi. Osim zalaganja za liberalne političke reforme, kao što je proširenje prava glasa na žene, isticala se i zalaganjem za miroljubivu vanjsku politiku, a zbog čega su njeni istaknuti čelnici bili čestom metom nasilja od strane ultranacionalističkih krugova u vojsci. Iako je na izborima 1930. godine osvojila apsolutnu većinu i sastavila vladu, njena je politika bila paralizirana kako posljedicama Velike ekonomske krize, tako i nemogućnošću da kontrolira vojsku koja je na svoju ruku okupirala Mandžuriju te pokrenula događaje koji će 1937. godine eskalirati u Drugi japansko-kineski rat. Do 1936. godine njeno je vodstvo prihvatilo pro-militarističku politiku i podržavalo vojne akcije u Kini. Na izborima 1937. posljednjim održanim pred rat, osvojila je najviše glasova, ali je, kao i sve druge stranke i civilni političari, bila marginalizirana. Godine 1940. se zajedno sa Rikken Seiyukai i Partijom socijalističkih masa pristala spojiti u Udruženje za pomoć carskoj vladavini, frontovsku organizaciju koja će nominalno djelovati kao vladajuća stranka u de facto jednopartijskom režimu za vrijeme Drugog svjetskog rata. Poslije rata se većina njenih članova priključila strankama od kojih će 1955. nastati danas vladajuća Liberalna demokratska partija.
**Chelmsford** (čita se *Čelmsford*) je grad od 113,050 na istoku Engleske, on je i administrativni centar Grofovije Essex i distrikta City of Chelmsford.

Geografske karakteristike
-------------------------

Chelmsford leži u centru Essexa u regiji Istočna Engleska, u dolini rijeke Chelmer, udaljen 51 km sjeveroistočno od Londona.

Historija
---------

Chelmsford leži na rimskom naselju **Caesaromagus**, koje je naknadno otkriveno. 

Za srednjeg vijeka - 1199. Chelmsford je dobio kraljevskom poveljom status trgovišta. 

Od 1227. u Chelmsfordu zasjeda redovito sud (assizes) Grofovije Essex, tad je i postao administrativni centar Essexa.

Biskupija Chelmsford, osnovana je 1914. njen teritorij se podudara sa Grofovijom Essex. Nakon tog je dotadašnja parohijska crkva iz 15. vijeka - 1951. proglašena katedralom biskupije.

Guglielmo Marconi je uz podršku lokalnih vlasti osnovao svoju telegrafsku kompaniju koja je 23. februara 1920. kao prva na svijetu počela redovno emitirati bežičnu telegrafiju.

Privreda
--------

Današnji Chelmsford je prije svega centar trgovine poljoprivrednim proizvodima - naročito žitaricama. Grad ima i nešto industrije (prehrambena, elektronika), to kao i rad u lokalnoj administraciji osigurava posao najvećem broju zaposlenih.

Pobratimski gradovi
-------------------

* Francuska, Annonay
* Njemačka, Backnang
* Kina, Wuxi

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „United Kingdom: East of England" (engleski). City population. Pristupljeno 10. 11. 2016.
2. 1 2 3 4 5 6  „*Chelmsford*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 10. 11. 2016.

Vanjske veze
------------

***Chelmsford*** na Wikimedijinoj ostavi

* Chelmsford City Council (`en`)
**WAN** od (eng. *wide area network*) ili **regionalna računarska mreža** jeste računarska mreža koja pokriva šire područje - grada, regiona ili države.

Ponekad se izraz WAN koristi za mrežu koje koristi rutere i javne komunikacione veze.

Regionalna mreža se koristi za povezivanje različitih lokalnih računarskih mreža tako da omogućuje komunikaciju između korisnika i računara u različitim mrežama.

WAN se gradi za potrebe jedne ili više kompanija ili pojedinca ili za potrebe internet provajdera koji je koriste kako bi omogućili pristup internetu lokalnim mrežama i pojednim računarima. Može biti izgrađen pomoću iznajmljenih mreža koji preko rutera povezuju više lokalnih mreža ili lokalnoj mreži omogućavaju vezu za Internet. Kako su iznajmljene linije prilično skupe za WAN se često koristi neki od sistema komutiranja paketa. Mrežni protokoli, kao što su TCP/IP omogućavaju transport i adresne funkcije.

Protokoli kao što su SONET/SDH, MPLS, ATM i Frame relay se često koriste kako bi omogućili funkcionisanje WAN. U ranim fazama za realizaciju WAN korišćen je X.25 protokol koji se smatra pretečom Frame relay protokola.

Brzina prenosa kod ovih mreža su se kretale od 1200 b/s do 6 Mbit/s, mada neke veze kod ATM ili kod iznajmljenih linija mogu dostići brzine i do 156 Mb/s. Najčešće korišćene komunikacione veze kod WAN su telefonske linije, bežični prenos (wireless) i satelitski kanali.

U ređim slučajevima se korisnici zbog smanjenja troškova odlučuju za formiranje VPN kako bi povezali svoje lokalne mreže i na taj način kreirali WAN .

Vidi još
--------

* Računarska mreža
* Lična računarska mreža
* Lokalna računarska mreža
* Gradska računarska mreža

Eksterni linkovi
----------------

***WAN*** na Wikimedijinoj ostavi
**Cheltenham** (izgovor: [Čeltnam]) poznat i kao **Cheltenham Spa** je grad i borough (distrikt) od 116,447 stanovnika, na jugozapadu Engleske.

Geografske karakteristike
-------------------------

Cheltenham leži u Grofoviji Gloucestershire, na rijeci Chelt, pritoci Severna.

Pored grada Cheltenhama, unutar borougha su i sela; Leckhampton, Prestbury, Charlton Kings i Swindon, i mali dio brdovitog Cotswoldsa.

Historija
---------

Za Cheltenham se zna da je imao crkvu još 803. Prvi put se spominje u dokumentima 1223. kao prosperitetno trgovište, koje živi od sajmovanja i na račun tog što je sjedište - *hundred*a (feudalna administrativna jedinica).. 

Pravi prosperitet je doživio nakon otkrića tri termalna izvora 1716. nakon tog su instalirane pumpe 1738. pa je Cheltenham vrlo brzo postao trendovsko termalno kupalište. Njegova popularnost je porasla nakon što ga je 1788. posjetio kralj George III 1788. Nakon tog je podignuto puno historicističkih palača i vila, širokih bulevara sa drvoredima i velikih parkova. Taj ambijent je ostao sačuvan u suvremenom urbanom planu.

Obrazovanje i kultura
---------------------

Cheltenham je snažan obrazovni centar, njegove istaknute škole su gimnazija Pate (osnovana 1574.), KoledžCheltenham (1841), Ženski koledž (1853), škola Dean Close (1886). U gradu se nalazi i kampus Univerziteta Gloucestershire.

Cheltenham je poznat i kao centar kulturnih manifestacija, domaćin je četiri festivala; -Cheltenham festivala književnosti, jazza, nauke i muzike.

Svakog marta grad je domaćin četverodnevnog festivala, konjičkog sporta koji kulminira utrkom - steeplechase za *Zlatni kup*.

Cheltenham je bio dom britanskog kompozitora Gustava Holsta, njegova kuća je pretvorena u muzej

Privreda
--------

Za privredu grada još uvijek je značajna avio - industrija, koja ima dugu tradiciju. Tu je na početku Drugog svjetskog rata sagrađen prvi britanski mlazni avion Gloster-Whittle E.28 / 39 Pioneer.

Cheltenham je sjedište Državne agencije za komunikacije (GCHQ), jedne od tri britanske obavještajne i sigurnosne agencije.

Pobratimski gradovi
-------------------

* Francuska Annecy, Francuska
* Sjedinjene Američke Države Cheltenham Township, Pennsylvania, Francuska
* Njemačka Göttingen, Njemačka
* Rusija Soči, Rusija
* Narodna Republika Kina Weihai, Kina

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13  „*Cheltenham*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 08. 12. 2016.

Vanjske veze
------------

***Cheltenham*** na Wikimedijinoj ostavi

* Cheltenham Borough Councill (`en`)
* Istražite Cheltenham Istražite Cheltenham Spa - Internetski vodič za Festivalski grad u Engleskoj
Ovo je članak o poluotoku.  Za istoimeni film, v. Westerplatte (film).  
Nowy Port na Westerplatteu
**Westerplatte** je poluotok na obali Baltičkog mora, odnosno Gdanjskog zaljeva, smješten sjeverno od grada Gdanjsk, odnosno na ušću Mrtve Visle, jedne od rijeka u estuariju Visle koja služi kao lučki kanal. Najpoznatiji je po tome što je bio poprište obrane Westerplattea, koju se često navodi kao prvu bitku Drugog svjetskog rata. Do nje je došlo zahvaljujući tome što je predratna Poljska na njemu, iako je Westerplatte formalno pripadao nezavisnom Slobodnom Gradu Danzigu, temeljem međunarodnih sporazuma od 1925. godine držala garnizon, a koji je postao jedan od prvih ciljeva njemačkih snaga prilikom invazije Poljske. Iako je garnizon nakon nekoliko dana prisiljen na predaju, njegova uporna obrana je kasnije postala predmetom brojnih referenci u poljskoj kulturi, a na samom Westerplatteu je poslije rata sagrađen muzej ili niz spomenika.

***Westerplatte*** na Wikimedijinoj ostavi

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 245020781
* LCCN: n83203110
* GND: 4108079-8
* NKC: ge769333

 |
Koordinate: 51°16′37″N 2°06′22″W﻿ / ﻿51.277°N 02.106°W﻿ / 51.277; -02.106

**Edington** je malo selo i civilna parohija u engleskoj grofoviji Wiltshire, smještena oko osam kilometara istočno od grada Westbury.

Parohija se sastoji od dva glavna naselja - samog sela Edington i **Tinheada**, smještenog između sela i Coulstona, gdje se nalazi jedini pub u parohiji, poznat kao The Paulet Arms. 

U selu se nalazi i crkva poznata kao Edington Priory, nastala od samostana reda Braće pokajnika. Samo je selo sve do ukidanja samostana u 16. vijeku bilo dio imanja opatije Romsey.

U historijskom smislu je najvažnije kao jedna od mogućih lokacija znamenite bitke kod Ethanduna 878. u kojoj je zapadnosaksonski kralj Alfred Veliki nanio odlučujući poraz danskim osvajačima i tako sačuvao temelje buduće jedinstvene Engleske. U blizini je i znameniti Bijeli konj iz Westburyja, bijeli reljeg ucrtan u brdo, za koga se ponekad tvrdilo da je napravljen u spomen bitke.

Izvori
------

* *The Edington cartulary*, ed. Janet H. Stevenson (Wiltshire Record Society, Vol. 42, 1987)

Vanjske veze
------------

* Victoria County History, Wiltshire, Vol. 8 (1965), Edington, pp.239-250 Arhivirano 2012-10-26 na Wayback Machine-u
* Edington Music Festival (official)
* Edington Music Festival (unofficial) Arhivirano 2008-11-04 na Wayback Machine-u
* Three Daggers Website
**Tačka ključanja** ili **vrelište** je temperatura na kojoj, pod datim uslovima, tečnost isparava po celoj zapremini. Malo stručnije rečeno, tačka ključanja je temperatura na kojoj se napon pare tečnosti izjednačava sa spoljašnjim pritiskom. Naime, tečnost je uvek u ravnoteži sa svojom gasnom fazom (parom), dakle, tečnost uvek isparava, ali na tački ključanja do isparavanja dolazi iѕ cele zapremine. Tačka ključanja direktno zavisi od spoljašnjeg pritiska. Na datom pritisku, karakteristična je za svaku supstancu. 

Kod idealnih smeša (koje se retko sreću) tačka ključanja je propocionalna sastavu i u pari koncentracija isparljivije komponente je veća nego u tečnoj fazi. To je princip na kojem se zasniva frakciona destilacija gde se tečnosti razdvajaju na osnovu razlike u tački ključanja. Tako se peče i rakija - etanol je isparljiviji od vode i u destilatu je koncentracija alkohola veća nego u provbitnoj smeši. Pa još kada se prepeče (dvostruka destilacija)...

Često smeše tečnosti određenog sastava, imaju nižu tačku ključanja nego čiste komponente. To su azeotropne smeše koje destiluju bez promene sastava, t.j. sastav pare je isti kao i sastav tečnosti. Poznati primer je smeša etanola (95%) i vode (5%). Ma koliko puta bila destilisana smeža vode i alkohola, koncentracija alkohola u destilatu ne može da pređe 95% jer ta smeša ključa na nižoj temperaturi od čistog alkohola. Apsolutni alkohol t.j. 100% etanol dobija se destilacijom iz ternarnih smeša ili nekim drugim fizičkohemijskim metodama.

Zavisnost tačke ključanja od pritiska vrlo se često koristi u industriji u raznim procesima a u domaćinstvu za brže kuvanje hrane u tzv. 'pretis' loncu. U tom loncu teg na poklopcu održava pritisak nešto iznad atmosferskog čime se povećava tačka ključanja vode, dakle, podigne se temperatura u loncu. Na povišenoj temperaturi hemijske reakcije se brže odvijaju te otuda i jelo u tom loncu brže skuva. 

Neke supstance prelaze direktno iz čvrstog stanja u gasovito i to je sublimacija.

Tačke ključanja nekih supstanci
-------------------------------

* helijum -268,93 °C
* kiseonik -182,97 °C
* butan -0.5 °C
* etil alkohol 78,37 °C
* voda 100 °C
* gvožđe 2750 °C
* volfram 5555 °C

Vidi još
--------

* Toplota isparavanja
* Tačka topljenja
* Toplota topljenja
* Apsolutna nula
*Segno*   
*znak*  

U muzici ***segno*** (ital. *segno*, čitaj: *senjo*, od latinskog *signum*) znači *znak*. To je znak za obeležavanje početka ponavljanja, koji muzičaru nalaže da ponovi sviranje počevši od znaka. Znak se piše iznad linijskog sistema.

U muzici se upotrebljavaju sledeći znaci (tzv. *senja*)      ili      ili    .

Skraćenica ili abrevijatura ***D.S.*** (ital. *dal segno*, čitaj: *dal senjo*) se koristi kao navigacioni marker za ponavljanje sviranja notnog teksta — *od znaka*.

Rečeno ilustruje sledeći primer:

Primer za ***Dal segno*** u kompoziciji za klarinet i klavir iz zbirke *Pesme za početnika*  Radivoja Lazića   —    Vlastimira Peričića: *Lutka s klarinetom*.    Play?/i

Upotrebe senja u muzici
-----------------------

*Dal segno* ili *D.S.* može biti praćen sledećim izrazima:

1. (ital.) al fine — *do kraja*.
* *Dal segno al Fine* *(D.S. al Fine)* znači *od znaka do kraja*.

2. (ital.) al coda — *do kode*
* *Dal segno al Coda* *(D.S. al Coda)* znači *od znaka do Kode*.

3. (ital.) da capo — *od početka*
* *Da capo al segno* *(D.C. al segno)* znači *od početka do znaka*.

Vidi još
--------

* Abrevijatura
* Abrevijatura (muzika)

Izvori
------

***Dal segno*** na Wikimedijinoj ostavi

1. ↑  Vlastimir Peričić, *Višejezični rečnik muzičkih termina*
2. ↑  Radivoj Lazić, Škola za klarinet: *Učim klarinet* IV.
3. ↑  Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić, *Osnovi teorije muzike*
**Dalarna** prevedeno **Doline** je jedna od 25 švedskih historijskih pokrajina (švedski: 
*landskap*) u sredini zemlje, koja danas više nema nikakvu administrativnu funkciju, ali se njeni stanovnici 
još uvijek identificiraju sa njom.

Geografske karakteristike
-------------------------

Dalarna se prostire u sredini zemlje, od norveške granice na zapadu gotovo do 
Botnijskog zaljeva na istoku. 
Graniči sa pokrajinama Härjedalen, Hälsingland, Gästrikland, Västmanland i Värmland. 
Pokriva teren od 29 086 km² na kom živi 276,505 stanovnika, najveće naselje je Falun.

Danas administrativno pripada pod istoimenu grofoviju Dalarna, 
koja je nešto manja jer u nju nije uključen i mali komad Grofovije Gävleborg na sjeverozapadu..

Dalarna je pretežno nizinski kraj, ali najviši vrh - Storvätteshågna uz norvešku granicu ima 1204 metara.

Historija
---------

Nejasno je kad se Dalarna počela odvajati od Västmanlanda, ali je već krajem srednjeg vijeka bila nezavisni entitet.
Sve do 1645. sjeverozapadni dijelovi pripadali su Norveškoj. 

Dalarna je u dva navrata 1434. i 1521. bila od neobične važnosti za zemlju, i to 
zahvaljujući svom rudnom blagu. Tad su rudnik bakra u Falunu i željezo iz Bergslagena financijski pomogli da se Švedska otrgne od Danske dominacije.

Privreda
--------

Dalarna je prije svega rudarski kraj tu se nalazi Bergslagen jedno od 
najvećih švedskih rudarskih područja, poznato po velikim depozitima željezne rude, ali i po zlatu, srebru, olovu i bakru. Pored toga tu je i Falun poznat po eksploataciji bakra još od srednjeg vijeka.

Za ekonomiju grofovije su važni i drvoprerađivačka industrija kao i tradicionalana tekstilna industrija.

Izvori
------

1. 1 2  „*Dalarna*" (švedski). Johmenvisst. Pristupljeno 10. 04. 2015.
2. 1 2 3 4 5  „*Dalarna*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 12. 04. 2015.
3. ↑  „*Dalarna och Västmanland*" (švedski). Tacitus. Pristupljeno 12. 04. 2015.

Vanjske veze
------------

***Dalarna*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Dalarna och Västmanland* na portalu Tacitus (`sv`)

 p • r • u  **Historijske pokrajine Švedske** 

Flag of SwedenFlag of Sweden
Ångermanland • Bohuslän • Blekinge • Dalarna • Dalsland • Gästrikland • Gotland • Halland • Hälsingland • Härjedalen • Jämtland • Lappland • Medelpad • Norrbotten • Närke • Öland • Östergötland • Skanija • Småland • Södermanland • Uppland • Värmland • Västmanland • Västerbotten • Västergötland
General-major Walter Stettner komandant 1. brdske divizije tokom anti-partisanske Operacije Schwarz u Crnoj Gori u junu 1943.
**Valter Štetner** (nem. *Walter Stettner Ritter von Grabenhofen*, 18. mart 1895. — 18. oktobar 1944.) je visoki oficir nemačkog Vermahta. Kao zapovednik Prve brdske divizije, vodio je niz operacija protiv partizana u okupiranoj Jugoslaviji, uključujući operaciju Schwarz. Poginuo je u bici na Avali oktobra 1944. godine, u pokušaju proboja iz Srbije.

Ratna biografija
----------------

Drugi svetski rat ga je zatekao u činu pukovnika u Prvoj brdskoj diviziji, koja se smatra jednom od elitnih divizija Vermahta. Sa svojom divizijom učestvovao je u napadu na Poljsku septembra 1939. i u napadu na Jugoslaviju aprila 1941.

Od juna 1941. njegova divizija borila se na Istočnom frontu u sklopu Armijske grupe "Jug". U decembru 1942. njegova divizija borila se na Kavkazu, osvojivši najviši vrh Kavkaza, Elbrus.

Nakon poraza u Staljingradskoj bici, u aprilu 1943. njegova jedinica transportovana je u Srbiju, a Štetner je odlikovan ordenom viteškog krsta, unapređen u čin general-majora i postavljen za komandanta divizije.

Njegova divizija tokom maja i juna 1943. učestvovala je u operaciji "Švarc", tokom koje je počinila ratne zločine nad pripadnicima NOVJ. 

U septembru 1943. godine, u okviru Operacije Akse, 1. brdska divizija je učestvovala u razoružavanju italijanskih jedinica. Na Kefaloniji, Krfu i drugim ostrvima u Jonskom moru njegova divizija počinila je ratne zločine protiv zarobljenih Italijana.

Od novembra 1943. 1. brdska divizija ponovo je raspoređena u Jugoslaviju i potčinjena 2. oklopnoj armiji. U sastavu operativne grupe ove armije učestvovala je u operacijama "Kugelblic", "Šnešturm", "Valdrauš", "Reselšprung", "Ribecal" i drugim, protiv jedinica NOVJ. U oktobru 1944. tokom beogradske operacije opkoljena je u okolini Smedereva od jedinica Crvene armije i NOVJ. Tokom pokušaja proboja iz obruča, 18. oktobra 1944. na planini Avali general Valter Štetner je poginuo.

Vidi još
--------

* 1. brdska divizija (Nemačka)

Spoljašnje veze
---------------

WikitekaWikitekaWikiteka ima originalan tekst povezan sa ovim člankom:  ***Razgovor između general-majora fon Štetnera i ekselencije Ronkalje 14.5.1943.***  

WikitekaWikitekaWikiteka ima originalan tekst povezan sa ovim člankom:  ***Izveštaj Prve brdske divizije od 10.7.1943.*** 

* 1. brdska divizija Vermahta (`en`)
* 1. brdska divizija Vermahta (`en`)
**Tujia** (vlastiti naziv: *Bizika*) (土家族) je naziv za etničku grupu koja broji oko 8 miliona pripadnika, koji uglavnom žive Wuling planinama kineskih provincija Hunan i Hubei. Tvore jednu od 56 etničkih grupa službeno priznatih od NR Kine.

Historija
---------

Postoje različite priče o postanku Tujia, iako se njihova vlastita historija proteže unazad dvanaest vijekova, a možda i dalje, do drevnog naroda Ba koji je nastanjivao oblast današnjeg Chongqinga prije 2.500 godina. Kroz vijekove su došli u česte dodire s kineskom većinom, ali tek nakon uspostavljanja vlasti od strane dinastije Qing u 1730-tim je domorodačka kultura Tujia počela nestajati kao rezultat akulturacije i asimilacije.

Kultura
-------

Danas se tradicionalni Tujia običaji mogu pronaći samo u najzabačenijim područjima.

Tujia su poznati po muzičkom talentu, stvaranju pjesama te tradiciji Baishoua (摆手舞) - plesa rukama, koji predstavlja 500 godina staru kolekciju 70 ritualnih gesta koje predstavljaju rat, zemljoradnju, lov, udvaranje i druge aspekte tradicionalnog života. Poznati su i po svojim živopisnim brokatima zvanim 'xilankapu', koga su u imali običaj slati kao danak kineskom dvoru.

Jezik
-----

Danas ima najviše 70 tisuća ljudi koji govoreTujia jezik, od kojih svi žive u sjevernom dijelu Autonomnoj prefekturi Xiangxi Tujia i Miao na sjeverozapadu provincije Hunan. Tujia je član Sino-tibetanski jezici jezične grupe; mnogi ga smatraju izoliranim članom grupe. 

Većina Tujia se služi kineskim; manji broj govori Miao. Ima vrlo malo monolingvalnih Tujia ; nearly skoro svima je kineski drugi jezik. Djeca se odmalena uče kineskom i mnogi mladi Tujie ga više vole u svakodnevnom životu. Pretpostavlja se da će jezik izumrijeti do 22. vijeka.  Arhivirano 2006-08-30 na Wayback Machine-u Među onima koji još govore Tujia, kineske posuđenice, pa čak i gramatika, su česte.

V. također
----------

* Pengshui
* Qianjiang, Chongqing

Vanjski linkovi
---------------

* Arhivirano 2006-08-13 na Wayback Machine-u
* Brief introduction to the Tujia language Arhivirano 2006-08-30 na Wayback Machine-u
**Dakhamunzu** je ime koje hetitski spisi, odnosno *Anali Suppiluliume* koje je napisao njegov sin Mursili II, koiste za egipatsku kraljicu koja je ponudila svoju ruku hetitskim prinčevima. Njen identitet nije sa sigurnošću utvrđen. Naziv je vjerojatno transliteracija egipatskog izraza *Tahemetnesu* (Kraljeva supruga), a ne pojedinca, pa je različiti izvori navode kao alias za Meritaten, Nefertiti i Ankhesenamen.

Prema *Analima* Dakhamunzu je pisala hetitskom kralju, nudeći se za udaju hetitskim prinčevima.

> 
> *"Muž mi je umro i nemam sina. Za vas kažu da imate mnogo sinova. Možete mi dati jednog od svojih sinova za muža. Ne bih voljela uzeti neke od mojih podanika za muža... Bojim se."*
> 
> 
> 

Kraljev sin Zannanza je poslan u Egipat, ali je po svemu sudeći ubijen na putu. To je dovelo do bijesa kod hetitskog kralja koji je Egipćane držao krivima za sinovu smrt.

Izvori
------

1. ↑  William McMurray. „Towards an Absolute Chronology for Ancient Egypt" (pdf). str. p.5.
2. 1 2  Amelie Kuhrt (1997). *The Ancient Middle East c. 3000 – 330 BC*. **1**. London: Routledge. str. p.254.
3. ↑  Translated account of Mursili II regarding the affair
Christine Todd Whitman
**Christine Todd "Christie" Whitman** (26.9. 1946.-) je američka republikanska političarka, bivša guvernerka New Jerseya i bivša upravnica Agencije za zaštitu okoline (EPA) u administraciji predsjednika Georgea W. Busha. Udata je za Johna R. Whitmana, uglednog investitora s kojima dvoje djece. U srodstvu je bivšim njujorškim guvernerom Charlesom S. Whitmanom. Whitman je odrasla u dvije moćne političke porodice New Jerseya - Toddovima i Schleyovima. Zadržala je djevojačko ime Todd kako bi je prepoznali republikanski glasači.

Prvi put je došla na nacionalnu scenu kada je na izborima za Senat godine 1990. umalo porazila favoriziranog demokratskog senatora Billa Bradleya. Četiri godine kasnije je izabrana za guvernera New Jerseya i na toj je funkciji je stekla veliku popularnost. Godine 2000. se za nju govorilo da će biti Bushov potpredsjednički kandidat, no umjesto toga joj je nakon izbora ponuđeno mjesto upravnice EPA, što je ona prihvatila i podnijela ostavku na guvernersko mjesto.

Kao upravnica EPA Christine Todd-Whitman je trpila žestoke kritike zbog popuštanja interesima velikih korporacija na račun zaštite okoline. Najkontroverzniji događaj njenog mandata su bili napadi 11. septembra i tvrdnja EPA da u njujorškom zraku kao posljedica rušenja WTC-a nema štetnih tvari. Kasnije se ispostavilo da to nije točno, zbog čega je Todd-Whitman tužena od strane oboljelih. 

Christine Tood Whitman je na mjesto upravnice EPA podnijela ostavku u junu 2003. Dio promatrača tu odluku objašnjava neslaganjem s Bushom po nekim ideološkim pitanjima, s obzirom da Todd Whitman pripada umjerenom krilu Republikanske stranke. 

Godine 2005. je objavila knjigu *It's My Party* u kojoj tvrdi da se Republikanska stranka mora okrenuti političkom centru.

| * p
* r
* u
Guverneri New Jerseyja |
| --- |
|  | Livingston • Paterson • Howell • Bloomfield • Ogden • W.S. Pennington • M. Dickerson • Williamson • Vroom • Southard • Seeley • Vroom • P. Dickerson • W. Pennington • Haines • Stratton • Haines • G. Fort • Price • Newell • Olden • Parker • Ward • Randolph • Parker • Bedle • McClellan • Ludlow • Abbett • Green • Abbett • Werts • Griggs • Voorhees • Murphy • Stokes • J. Fort • Wilson • Fielder • Edge • Edwards • Silzer • Moore • Larson • Moore • Hoffman • Moore • Edison • Edge • Driscoll • Meyner • Hughes • Cahill • Byrne • Kean • Florio • Whitman • DiFrancesco • McGreevey • Codey • Corzine • Christie |  |


***Christine Todd-Whitman*** na Wikimedijinoj ostavi
**Tamgha** ili **tamga** (na modernom turskom *damga*; jedna pripovetka Radoja Domanovića se zove "Danga", što označava žig za stoku) označava apstraktni žig ili amblem koji su koristili Evroazijski nomadi i kulture pod njihovim uticajem. Tamga je obično bila amblem pojedinačnog plemena, klana ili familije. Često su ih koristili Skiti, Sarmati, Gök Turci, Hazari, Ujguri i Alani. Ponekad su i susedni sedelački narodi prihvatali simbole nalik tamgi. Npr. tamga (ili žig) u vidu stilizovanog trozupca koju su koristili kasniji ruski vladari poput Jaroslava I Kijevskog, možda potiče od sličnih plemenskih amblema koje su koristili Hazari. Arheolozi cene tamge kao prvorazredne izvore za proučavanje nestalih kultura.

Tamga među turskim (turkičkim) narodima
---------------------------------------

Među modernim turskim narodima, tamga je crtež kojim se označava koja goveda pripadaju kom klanu, obično u vidu žigosanja ili pečata.

Kada su turski klanovi zauzeli više urbanih i ruralnih krajeva i naselili se, zaboravljen je stočarski način života, tako da su i tamge izašle iz upotrebe. Ovo se najbolje vidi kod turskih klanova koji su zauzeli zapadnu i istočnu Anadoliju posle Bitke kod Manzikerta. Turci su u zapadnoj Anadoliji osnovali Sultanat Rum i postali aristokrate u rimskom stilu. Nakon što se sultanat raspao u gomilu zaraćenih gazijskih država (npr. Čandaroglu, Karaman), većina ih je usvojila (tada) muslimanski znak Solomonov pečat. Tamgu je zadržala samo osmanlijska država (kasnije carevina) i to vrlo stilizovanu, tako da se streljački luk na kraju pretvorio u polumesec. 

Ali oni Turci u istočnoj Anadoliji i Iranu, koji su ostali stočarski i nomadski kraljevi, su i dalje koristili tamge svojih klanova, koje su postale izrazito "nacionalistički" simboli. Klan Ak Koyunlu ("bela ovca") je stavljao svoju tamgu na zastave i novac. 

Onim Turcima koji nikada nisu ni napuštali svoju domovinu Turkestan, tamga je i danas ono što je prvobitno bila: stočni žig i oznaka klana.

Fusnote
-------

1. ↑  Brook 154; Franklin and Shepard 120-121; Pritsak 78-79.

Reference izvornika
-------------------

* Brook, Kevin Alan. *The Jews of Khazaria.* 2d ed. Rowman and Littlefield, 2006.
* Christian, David. *A History of Russia, Mongolia and Central Asia.* Blackwell, 1999.
* Franklin, Simon and Jonathan Shepard. *The Emergence of Rus 750-1200.* London: Longman, 1996.
* Pritsak, Omeljan. *The Origins of the Old Rus' Weights and Monetary Systems.* Cambridge, MA: Harvard Ukrainian Research Institute, 1998.

***Tamgha*** na Wikimedijinoj ostavi
**Edvard Kalen** (Edward Cullen) je izmišljeni lik iz serije romana "Sumrak" o vampiru i smrtnici, američke autorke Stefani Majer. Rođen je u Čikagu 1901. godine. Vampir postaje 1918, kada ga od smrti spasava Karlajl Kalen, ubrizgavajući mu svoj otrov. Pripadaju Olimpijskom kovenu. Za razliku od klasičnih vampira, Edvard i njegova porodica se hrane životinjskom krvlju. Ima sposobnost čitanja misli, kao i brzog trčanja (kao i ostali Kalenovi). Poznato je da vampiri ne stare, pa su on i njegova porodica primorani da se često sele, (kako ne bi bili previše upadljivi). Tako su se doselili u Forks, malo mesto u Sjedinjenim Američkim Državama, koje je poznato kao najkišovitije mesto na svetu. Edvard živi u velikoj kući sa mnogo svetla sa majkom Esme, ocem Karlajlom, "braćom" Emetom i Džasperom i "sestrama" Alis i Rozali (jedino zajedničko među njima je to što se hrane životinjskom krvlju). U mjesnoj gimnaziji upoznaje Belu Svon, smrtnicu, u koju se zaljubljuje. U filmu i knjigama ove sage poznata je velika netrpeljivost među vampirima i vukodlacima, što objašnjava činjenicu da Edvard ne podnosi Džejkoba Bleka (koji je vukodlak). Dodatni razlozi su i ti što i on pokušava da osvoji Belinu ljubav, boreći se do poslednjih trenutaka kada Bela postaje vampir.

U filmu o sagi "Sumrak", Edvarda Kalena glumi Robert Petinson.

Vanjske veze
------------

* Stephenie Meyer official website
* *Twilight* series official website
* *Twilight* movie official website Arhivirano 2011-02-25 na Wayback Machine-u

| * p
* r
* u
*Twilight* - serija Stephenie Meyer |
| --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| *Twilight** Film
* Soundtrack
 | *New Moon** Film
* Soundtrack
 | *Eclipse** Film
* Soundtrack
 | *Breaking Dawn** Film 1
* Film 2
* Soundtrack 1
* Soundtrack 2
 |

 |

 |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Likovi | 
* Bella Swan
* Edward Cullen
* Jacob Black

 |
| Spin-offovi | 
* *The Short Second Life of Bree Tanner*
* *Twilight: The Graphic Novel*
* *New Moon: The Graphic Novel*
* *Midnight Sun* (neobjavljen)
* *The Twilight Saga: The Official Illustrated Guide*

 |
| Srodno | 
* *Twilight* fandom
* Filmska serija
* *Scene It* (igra)
* Članovi glumačke postave
* *Vampires Suck*
* *Breaking Wind*
* *Fifty Shades of Grey*
* *Gabriel's Inferno*
* *Beautiful Bastard*
* Twicon

 |

 |
| 
* Category Kategorija

 |
**Tamiš** (*Rum.*: *Timiş*; *Mađ.*: *Temes*; *Nem.*: *Temesch*) je reka koja izvire u severnim delovima rumunskih Karpata u delu koji se zove Cernei Planine (*Cernei Mountains*). Prolazi kroz ceo Banat a ušće mu je kod Pančeva gde se uliva u Dunav.

Naselja
-------

Tokom vekova duž reka su se osnivala mnogobrojna naselja, tako je i sa Tamišom, na 359 km dugom putu Tamiš spaja sela i gradove dveju država. Od većih gradove tu su Karansebeš i Lugoš u Rumuniji i Pančevo u Srbiji. Od sela se mogu nabrojati: Armeniš (rum. *Armeniş*), Slatina Timiš (rum. *Slatina Timiş*), Kavaran (rum. *Căvăran*), i Rudna (rum. *Rudna*) u Rumuniji i Jaša Tomić, Boka, Sutjeska ,Sečanj, Neuzina, Botoš, Uzdin, Tomaševac, Orlovat, Idvor, Farkaždin, Sakule, Opovo,Sefkerin, Glogonj i Jabuka u Vojvodini (Srbija).

Sliv
----

Ukupna dužina, od izvora pa do ušća, reke Tamiš iznosi 359 km. Od 359 km u rumunskom delu se nalazi 241 km, a u srpskom delu 118 km.

Drenažni deo Tamiša obuhvata površinu od 13.085 km², od toga u Rumuniji 8085 km², a u Vojvodini (*Srbija*) 5000 km². Pošto se uliva u Dunav, Tamiš pripada crnomorskom slivu (*Drenažnom bazenu*).

Ulaskom u Banat, Tamiš postaje spora, ravničarska reka koja je tek u zadnjih 60 km plovna. Najvažnija luka na Tamišu se nalazi u Pančevu, dok uzvodno postoje mnogi ribnjaci, a najveći su u Banatskom Despotovcu, Uzdinu, Sakulama i Slatini.

Pritoke
-------

Tamiš ima veliki broj malih pritoka. Najveći broj mu je u Rumuniji : Raul Rece (rum. *Râul Rece*), reka Slatina (rum. *Slatina*), Valea Mare (rum. *Valea Mare*), Rugiu (rum. *Rugiu*), Paraul Lung (rum. *Pârâul Lung*), Armeniš (rum. *Armeniş*), reka Sebeš (rum. *Sebeş*), Bistra Reka (rum. *Bistra Sebeş*), Šurgani (rum. *Şurgani*), Timišana (rum. *Timişana*), Poganiš (rum. *Pogăniş*), Timišul Mort (rum. *Timişul Mort*) i Vena Mare (rum. *Vena Mare*). Na svom putu kroz Vojvodinu, Tamiš, ima samo jednu jedinu pritoku a to je Brzava.

Istorija
--------

Još u antičkim, rimskim, vremenima pominje se ime Tamiša kao Tibiskus i Tibisis (*Tibiscus* i *Tibisis*).

Staro ušće Tamiša se nalazilo nekih 40 km udaljeno od današnjeg ušća, između današnjih sela Čenta i Surduk. Današnji Kanal Karaš je jedino što je preostalo od starog tamiškog korita. Trougao koji je omeđan Dunavom, starim ušćem Tamiša i današnjim Tamišem je danas poznat kao Pančevački Rit i zahvata površinu od 400 km².

* Tamiš kod PančevaTamiš kod Pančeva
* Tamiš kod PančevaTamiš kod Pančeva
* Tamiš kod PančevaTamiš kod Pančeva
* Tamiš kod PančevaTamiš kod Pančeva
* Poplava u Jaši Tomiću 2005. godinePoplava u Jaši Tomiću 2005. godine

Veze
----

* Spisak reka u Srbiji
Tamilsko vjenčanje
**Tamili** su etnička grupa južne Azije čija pisana historija datira najmanje dva milenijuma. Najstarije tamilske zajednice su one u južnoj indiji i sjeveroistočnom dijelu Šri Lanke. Postoje veliki broj tamilskih emigrantskih zajednica širom svijeta, posebno u centralnoj Šri Lanki, Maleziji, Singapuru, Fidžiju, Mauricijusu i Južnoj Africi, a nešto novije zajednice postoje u Australiji, Kanadii dijelovima Evrope.

Za razliku od većine drugih etničkih grupa, Tamili veći dio svoje povijesti nisu proveli pod vlašću istog političkog entiteta; Tamilakam, tradicionalno ime za tamilske zemlje, je pod vlašću Chola Imperija bilo ujedinjeno tek u periodu od 9. do 12. vijeka. Tamilski identitet se ustanovljava prvenstveno po lingvističkim kriterijima, tako da se Tamili određuju uglavnom po tome što im je tamilski maternji jezik. Međutim, u posljednje vrijeme se, zbog učestale emigracije, Tamilima smatraju i potomci Tamila koji su čuvaju tamilsku kulturnu tradiciju, iako sami ne govore jezik.

Tamili su etničkom, lingvističkom i kulturnom smislu srodni drugim dravidskim narodima južne Azije. Procjenjuje se da ima oko 74 miliona Tamila širom svijeta.

Vanjske veze
------------

***Tamili*** na Wikimedijinoj ostavi

* Tamil Diaspora - a Trans State Nation
* A Tamil human rights news portal Arhivirano 2008-07-06 na Wayback Machine-u
* Tamils - An Ancient People
* Thamizhar Martial Arts
* History of Tamil Diaspora
* Genocide of Tamils in Sri Lanka Arhivirano 2008-08-20 na Wayback Machine-u
* Information about Tamil people and culture
* A video gallery of Tamil arts and culture Arhivirano 2008-04-24 na Wayback Machine-u
* Tamil library - learn tamil Arhivirano 2008-09-23 na Wayback Machine-u

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Ovaj članak o **etnologiji** je u začetku. Možete pomoći Wikipediji tako da ga proširite*. |


|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* LCCN: sh85132209
* NKC: ph121331

 |
Kardinal Christoph Schönborn
 **Christoph Schönborn** (dvorac Skalka, Češka, 22. siječnja 1945.), austrijski kardinal i teolog, nadbiskup Beča i predsjednik Austrijske biskupske konferencije.

Biografija
----------

Njegovo puno ime je Christoph Maria Michael Damian Hugo Peter Adalbert Schönborn. Potječe iz plemićke obitelji, koja je dala mnoge istaknute ličnosti. Studirao je filozofiju, teologiju i psihologiju u Beču i Parizu. Kardinal Franz König zaredio ga je za svećenika u Beču 27. prosinca 1970. Doktorirao je teologiju 1975. Predavao je dogmatsku teologiju na Sveučilištu u Freiburgu. Godine 1980. postaje tajnik međunarodne teološke komisije pri Svetoj Stolici.

Papa Ivan Pavao II. imenovao ga je pomoćnim biskupom bečke nadbiskupije 11. srpnja 1991. Nadbiskup koadjutor postao je 1995. godine, a kardinalom ga je imenovao papa Ivan Pavao II. 1998. godine. Sudjelovao je na papinskoj konklavi 2013. godine.

Njegovo biskupsko geslo je: "Vos autem dixi amicos" ("Ja vas pozivam prijatelji").

Vanjske veze
------------

***Christoph Schönborn*** na Wikimedijinoj ostavi

* The Schönborn Site – Following the Life and Work of Christoph Cardinal Schönborn (expired link)
* A critique of Schönborn on evolution by Alec MacAndrew
* Interview Arhivirano 2008-04-05 na Wayback Machine-u with Peter Schuster regarding Cardinal Schönborn's statement on evolution
* catholic-pages bio Arhivirano 2009-01-14 na Wayback Machine-u
* Christoph Schönborn as a papabili to be the next pope after Pope Benedict XVI
* Some ancestors of Count Christoph von Schönborn
**Santa Ponsa** službeno katalonski - **Santa Ponça**, je grad od 10,610 stanovnika na istoku Španjolske na otoku Mallorca u arhipelagu Baleari u Sredozemnom moru.

Santa Ponsa je jedno od naselja u Općini Calvià.

Geografske karakteristike
-------------------------

Santa Ponsa leži na jugozapadu otoka Mallorce, na istočnom kraju velikog zaljeva, udaljena od otočke prijestolnice
Palma de Mallorce nekih 20 km.

Historija
---------

Santa Ponsa je izrasla još za Antike, postala je poznata po tom što se u njoj, točnije u luci u septembru 1229. iskrcao aragonski kralj Jaime I u svom 
pobjedonosnom pohodu na Baleare i istjerivanje Maura.

Sve do 20. vijeka Santa Ponsa je bila selo, tad su se razvojem turizma transformirala u letovalište.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „*Santa Ponça: in Calvià (Balearic Islands Province)*" (engleski). City population. Pristupljeno 14. 5. 2019.
2. ↑  „*Santa-Ponsa*" (engleski). Santa-Ponsa.com. Pristupljeno 14. 05. 2019.
3. ↑  „*Història de Calvià*" (engleski). Ajuntament de Calvià. Pristupljeno 14. 05. 2019.

Vanjske veze
------------

***Santa Ponsa*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Santa Ponsa in Majorca, Spain* (`en`)
* *Santa Ponsa in Majorca, Spain* (`en`)