**Čad   
République du Tchad**  
**جمهوريّة تشاد**| 

|  |  |
| --- | --- |
| Zastava Čada | - |
|

 |
|
|
| Službeni jezik | Francuski i arapski |
| Glavni grad | N'Djamena |
| Predsjednik | Mahamat Idriss Déby |
| Premijer | Albert Pahimi Padacké |
| Površina - Total - |
|
| Nezavisnost  Datum | od Francuske  11. avgust, 1960 |
| Valuta | CFA franc |
| Vremenska zona | UTC+1 |
| Himna | La Tchadienne |
| Internet domena | .TD |
| Internacionalni tel. kod | 235 |

**Čad** je republika u centralnoj Africi. Sjeverni dio Čada se nalazi u Sahari.

Historija
---------

U srednjem vijeku je Čad bilo mjesto sastajanja islamskih trgovaca i lokalnih sahelskih plemena. 1891. zemlja postaje francuska kolonija. Čad dobiva nezavisnost 1960. godine.

1965. godine izbijaju neredi u muslimanskom, sjevernom dijelu zemlje, koji rezultiraju u građanski rat, koji traje sve do 1996. kada se usvaja ustav a predsjednik Idriss Déby biva ponovo izabran.

Geografija
----------

Čad nema pristup moru. Zemlja ima četiri klimatske zone: velika suva polja u centralnom Čadu, pustinja na severu, suva planinska oblast na severozapadu i tropske nizije na jugu. Nisko Čadsko jezero je drugo po veličini jezero u Africi i nalazi se na zapadu zemlje.

Susedna zemlja na severu Libija, na istoku se nalazi Sudan, na jugu Centralnoafrička Republika, a na zapadu Niger, Nigerija i Kamerun. Na granici sa Kamerunom se nalazi glavni grad Čada, N'Djamena.

Klima Čada je tropska i vlažna. Na severu je suva planinska oblast koja je pokrivena gustom šumom. Samo na jugu je suva i pustinjska. Sušni period je od oktobra do marta, kada duva vetar harmattan i vetar alnadir, severoistočnjak iz Sahare. Talasasta visoravan (600 do 800 m) pokriva najveći deo zemlje. Njome prolazi razvodnica slivova reke Shari (jezera Čad). Na severoistoku i severozapadu izdižu se masivi Bongo odnosno Karre. Na Karreu se nalazi i najviši vrh zemlje, Ngaoui, visok 1420 m. Reka Ubangi tvori velik deo granice i značajan je saobraćajni put za čadski izvoz (plovna je od glavnog grada).

### Državne granice

* 87 km sa Nigerijom
* 1.055 km sa Libijom
* 1.094 km sa Kamerunom
* 1.175 km sa Nigerom
* 1.197 km sa Centralnoafričkom Republikom
* 1.360 km sad Sudanom

### Veći gradovi

* N'Djamena
* Moundou
* Sarh

Ekonomija
---------

Ekonomija Čada je poljoprivredno bazirana, i nije razvijena. 80% stanovništva živi od privatne/minimalne poljoprivrede i stočarstva.

Eksport se sastoji uglavnom od pamuka, stoke i gummi arabicuma. Jedan konzorcijum je počeo 2000. godine da gradi naftna polja u južnom dijelu zemlje, pa se od 2004 godine vrši eksport nafte. Cijeni se da Čad ima rezerve od otprilike 100 milijardi litara nafte.

Stanovništvo
------------

Čad ima preko 200 etničkih grupa. Na sjeveru i istoku žive uglavnom muslimani koji cine 54% stanovnistva,pretezno Arapi,Vandala,Fulbe,Kotoko i drugi,na jugu kršćani oko34% ili animisti skoro12% uglavnom su to pripadnici plemena Sara. Pored francuskog i arapskog jezika, govori se oko 100 plemenskih jezika u zemlji. 
Prosječna životna dob je 48 godina. 48% stanovništva je pismeno.

Gradovi
-------

* Popis gradova u Čadu

| * p
* r
* u
Države u Africi |
| --- |
| Samostalne države | 

 Alžir  **•** 
 Angola  **•** 
 Benin  **•** 
 Bocvana  **•** 
 Burkina Faso  **•** 
 Burundi  **•** 
 Centralnoafrička Republika  **•** 
 Čad  **•** 
 Džibuti  **•** 
 Egipat1  **•** 
 Ekvatorijalna Gvineja  **•** 
 Eritreja  **•** 
 Esvatini  **•** 
 Etiopija  **•** 
 Gabon  **•** 
 Gambija  **•** 
 Gana  **•** 
 Gvineja  **•** 
 Gvineja Bisau  **•** 
 Južna Afrika  **•** 
 Južni Sudan  **•** 
 Kamerun  **•** 
 Kenija  **•** 
 Komori  **•** 
 Demokratska Republika Kongo  **•** 
 Republika Kongo  **•** 
 Lesoto  **•** 
 Liberija  **•** 
 Libija  **•** 
 Madagaskar  **•** 
 Malavi  **•** 
 Mali  **•** 
 Maroko  **•** 
 Mauricijus  **•** 
 Mauritanija  **•** 
 Mozambik  **•** 
 Namibija  **•** 
 Niger  **•** 
 Nigerija  **•** 
 Obala Slonovače  **•** 
 Ruanda  **•** 
 Sejšeli  **•** 
 Senegal  **•** 
 Sijera Leone  **•** 
 Somalija  **•** 
 Sudan  **•** 
 Sveti Toma i Princip  **•** 
 Tanzanija  **•** 
 Togo  **•** 
 Tunis  **•** 
 Uganda  **•** 
 Zambija  **•** 
 Zelenortska Republika  **•** 
 Zimbabve
 |  |
| Zavisni teritoriji | 

|  |  |
| --- | --- |
|  Jemen | Jemen Sokotra |
|  Francuska | Francuske južne i antarktičke teritorije Raspršeni otoci •  Mayotte •  Réunion |
|  Italija | Italija Pantelleria |
|  Portugal |  Madeira |
|  Španjolska |  Ceuta • Kanarski otoci Kanari •  Melilla • Španija Plazas de soberanía |
|  Ujedinjeno Kraljevstvo |  Ascension •  Sveta Helena •  Tristan da Cunha |

 |
| Nepriznate države |  Saharska Arapska Demokratska Republika (MAR) •  Somaliland (SOM) |
| Nejasan status |  Zapadna Sahara |
| 1 Djelomično u Aziji. |

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 151207935
* LCCN: n80049721
* ISNI: 0000 0001 2185 1881
* GND: 4061074-3
* SELIBR: 158859
* SUDOC: 026402106
* BNF: cb11865632d (podaci)
* HDS: 003471
* NDL: 00573565
* NKC: ge131640

 |