Koordinate: 43° 42′ 03" SGŠ, 19° 47′ 31" IGD

**Alin Potok** je naselje u Srbiji u opštini Čajetina u Zlatiborskom okrugu. Prema popisu iz 2002. bilo je 244 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 327 stanovnika).

Geografija
----------

Alin Potok se nalazi na jugoistočnom delu zlatiborske visoravni. Udaljeno je tridesetak kilometara južno od Užica, a desetak-petnaest kilometara jugoistočno od turističkog naselja Zlatibor. Natkriljeno je sa jugozapada vencem Čigote (1422 m). U selu se izdvajaju tri vrha: **Krst** (1060 m), **Bojište** (1070 m) i **Čumski vrh** (1090 m). Kroz atar sela protiče reka **Katušnica** koja izvire ispod **Jedinog bora** a uliva se u Veliki Rzav. Ime je dobila po katunima kojih je u njenom slivu bilo u srednjem veku i tada se zvala Katuništica. U selu izvire rečica **Prištavica** koja to ime dobija pošto prođe kroz poznatu **Terzića pećinu**.

Kroz centar sela prilazi asfaltni put Zlatibor–Sirogojno. Tim putem je selo povezano i sa opštinskim sedištem u Čajetini. Mesto Zborište deli selo na dva skoro jednaka dela. Tu se nalaze škola, prodavnica (otvorena 1945) a u novije vreme i kafana.

Osnovna škola podignuta je 1922. a počela sa radom 1923. Selo je elktrificirano 1959. Stari makadamski put za Čajetinu izgrađen 1959. a asfaltiran je 1978. godine. Skoro sva domaćinstva su priključena na vodovodnu mrežu. Od 1996. veći deo sela ima telefonsku vezu.

Od formiranja do ukidanja srezova, Alin Potok je stalno bio u sastavu Zlatiborskog sreza. Od 1839. od kada postoje opštine kao administrativno-teritorijalne jedinice pa do kraja Drugog svetskog rata, Alin Potok sa selom Rožanstvom čini jednu opštinu sa sedištem u Rožanstvu. Sada je mesna zajednica opštine Čajetine.

Istorija
--------

Selo se pod sadašnjim imenom prvi put pominje 1812. godine. Verovatno je selo, ili samo njegov deo, u tursko doba bilo čifluk (čitluk), a ne spahiluk, nekog **Alije** po kome je dobilo ime. Osnovano se pretpostavlja da se u prošlosti zvalo **Zborištica** (ili **Zborišnica**). Sadašnji centralni deo sela sa nazivom **Zborište** na to nas upućuje.

Najstarija familija u Alinu Potoku i jedna od najstarijih zlatiborskih porodica su Dabići. Još od početka 19. veka, a možda i od ranije, postoji još 13 familija. To su: Njegoševići, Lazovići, Terzići, Milaćevići, Grujičići, Čumići, Stojanovići, Lazarevići, Markovići, Nikolići, Lekići i Savičići.

Privreda
--------

Osnovno zanimanje stanovništva je stočarstvo i zemljoradnja. Alinčani su bili poznati kao dobri majstori za obradu drveta (izrada kreveta, stolova, kačica za sir i kajmak i sl) i većeg broja poljoprivrednih alata. Selo je veoma je pogodno za razvoj seoskog turizma.

Demografija
-----------

U naselju Alin Potok živi 220 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 51,5 godina (49,4 kod muškaraca i 53,6 kod žena). U naselju ima 92 domaćinstva, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2,65.

Ovo naselje je u potpunosti naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika (kao i u ostalim selima zlatiborskog kraja).

Po prvom poznatom popisu iz 1818. Alin Potok je imao 13 domaćinstava sa oko 90-100 stanovnika. Od tada se broj stanovnika sela uz povremene oscilacije stalno povećavao i najveći broj je dostignut polovinom dvadesetog veka. Po popisu iz 1953. u selu je bilo 712 stanovnika u 118 domaćinstava, tj. prosečno 6 članova po domaćinstvu.

Iseljavanje iz sela traje od druge polovine 19. veka, a najintenzivnije je bilo početkom druge polovine 20. veka.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

*Grafik promene broja stanovnika tokom 20. veka*

|  |
| --- |
|  |

 | 

| Demografija |
| --- |

| Godina | Stanovnika |
| --- | --- |
|  |  |  |
|  |  |  |
|  |  |  |
|  |  |  |
| **1948.** | 683 |  |
| **1953.** | 712 |  |
| **1961.** | 701 |  |
| **1971.** | 527 |  |
| **1981.** | 440 |  |
| **1991.** | 327 | 326 |
| **2002.** | 245 | 244 |

 |


| Etnički sastav prema popisu iz 2002. |
| --- |
|
| Srbi |    | 244 | 100.0% |
| nepoznato |    | 0 | 0.0% |

**Stanovništvo prema polu i starosti** 

|  |
| --- |
|  | m |  |  | ž |
| ? | 0 |    |    | 0 |
| 80+ | 3 |    |    | 8 |
| 75-79 | 10 |    |    | 8 |
| 70-74 | 14 |    |    | 21 |
| 65-69 | 12 |    |    | 19 |
| 60-64 | 8 |    |    | 11 |
| 55-59 | 8 |    |    | 5 |
| 50-54 | 7 |    |    | 4 |
| 45-49 | 9 |    |    | 7 |
| 40-44 | 9 |    |    | 7 |
| 35-39 | 8 |    |    | 3 |
| 30-34 | 7 |    |    | 4 |
| 25-29 | 8 |    |    | 3 |
| 20-24 | 2 |    |    | 9 |
| 15-19 | 5 |    |    | 7 |
| 10-14 | 2 |    |    | 5 |
| 5-9 | 5 |    |    | 1 |
| 0-4 | 3 |    |    | 2 |
| prosek | 49.4 |  |  | 53.6 |

**Domaćinstva**

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

**Broj domaćinstava po popisima od 1948-2002.**| **Godina popisa** | 1948. | 1953. | 1961. | 1971. | 1981. | 1991. | 2002. |
| **Broj domaćinstava** | 109 | 118 | 128 | 123 | 121 | 105 | 92 |

 | 

**Domaćinstva po broju članova po popisu od 2002.**| **Broj članova** | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 i više | Prosečan broj članova |
| **Broj domaćinstava** | 22 | 37 | 10 | 8 | 5 | 9 | 1 | - | - | - | 2.65 |

 |

**Domaćinstva**

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

**Broj domaćinstava po popisima od 1948-2002.**| **Godina popisa** | 1948. | 1953. | 1961. | 1971. | 1981. | 1991. | 2002. |
| **Broj domaćinstava** | 110 | 36 | 62 | 7 | 4 | 1 | 116 |

 | 

**Domaćinstva po broju članova po popisu od 2002.**| **Broj članova** | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 i više | Prosečan broj članova |
| **Broj domaćinstava** | 20 | 60 | 35 | 1 | - |  |  |  |  |  |  |

 |

**Stanovništvo prema delatnosti koju obavlja**

| Pol | Ukupno | Poljoprivreda, lov i šumarstvo | Ribarstvo | Vađenje rude i kamena | Prerađivačka industrija | Proizvodnja i snabdevanje... | Građevinarstvo | Trgovina | Hoteli i restorani | Saobraćaj, skladištenje i veze |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Muški | 52 | 27 | - | - | 12 | 2 | 4 | 5 | - | 1 |
| Ženski | 21 | 13 | - | - | 3 | - | - | 1 | 1 | - |
| Oba | 73 | 40 | - | - | 15 | 2 | 4 | 6 | 1 | 1 |
| Pol | Finansijsko posredovanje | Nekretnine | Državna uprava i odbrana | Obrazovanje | Zdravstveni i socijalni rad | Ostale uslužne aktivnosti | Privatna domaćinstva | Eksteritorijalne organizacije i tela | Nepoznato |
| Muški | - | - | 1 | - | - | - | - | - | - |
| Ženski | - | - | - | 2 | 1 | - | - | - | - |
| Oba | - | - | 1 | 2 | 1 | - | - | - | - |

O selu su napisane dve hronike-rodoslova i dva romana čija se radnja delimično odigrava u ovom selu:

* Grujičić Živorad-Živko: Alin Potok, selo pod Čigotom, Čajetina, 1998.
* Dabić B. Miodrag: Dabići iz Alina Potoka, Zlatibor, 2004.
* Savičić Stanka: Plači, nebo, umesto mene, Čačak, 2001.
* Savičić Stanka: Lena, Beograd, 2003.

Autori ovih knjiga su rođeni u Alinom Potoku.

Spoljašnje veze
---------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Portal Srbija***  |

* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
* Satelitska mapa (Wikimapia)
* Gugl satelitska mapa (Maplandia)
* Plan naselja na mapi (Mapquest)

  


| **Naseljena mesta** opštine Čajetina |
| --- |
| Alin Potok •
Branešci •
Golovo •
Gostilje •
Dobroselica •
Drenova •
Željine •
Zlatibor •
Jablanica •
Kriva Reka •
Ljubiš •
Mačkat •
Mušvete •
Rakovica •
Rožanstvo •
Rudine •
Sainovina •
Semegnjevo •
Sirogojno •
Stublo •
Tripkova •
Trnava •
**Čajetina** •
Šljivovica |


| * p
* r
* u
Zlatiborska naselja |
| --- |
| 
* Zlatibor (naselje)
* Čajetina
* Sirogojno
* Rožanstvo
* Semegnjevo
* Mokra Gora
* Uvac
* Sela Murteničke oblasti
* Ribnica
* Kremna
* Gostilje
* Oko
* Jablanica
* Dobroselica
* Mačkat
* Vodice
* Sela Braneškog polja
* Ljubiš
* Alin Potok

 |