recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
*Zvučna viljuška* O ovom zvuku 440.ogg?/i
**Zvučna viljuška**, **akustička viljuška** ili **dijapazon** (ital. *diapason*, fr. *diapason*, engl. , nem. *Stimmgabel*, rus. *kamerton*) je akustički instrument koji ima oblik izdužene potkovice sa drškom (*vidi sliku desno*).
Udarom jednog njenog kraka, dolazi do stanja vibracije pri čemu nastaje *osnovni* ili kamerni ton.

Ton zvučne viljuške je slab, te se ona drškom prislanja na neko rezonantno telo, npr. dasku.

Šta je kamerni ton
------------------

Međunarodnim sporazumom koji je potpisan 1939. godine, dogovoreno je da **kamerni ton**, **kamerton** ili *normalno a*, ima frekvenciju od **a1 = 440 Hz** i da služi za što tačnije određivanje odnosa tonova po visini, tj. da bude zvanična standardna visina za štimovanje muzičkih instrumenata i davanje intonacije pri horskom pevanju.

Vidi još
--------

* Štimovanje klarinetista i klarinet
* Spisak muzičkih instrumenata
* Transpozicija
* Čitanje s lista
* Muzičar

***Zvučna viljuška*** na Wikimedijinoj ostavi
**Río Muni**
**Rijeka Muni** (španjolski:*Río Muni*, na jeziku fang: *Mbini*) je kontinentalna regija Ekvatorijalne Gvineje, a obuhvaća kopnenu zemljopisnu regiju, pokriva 26.017 km ². Ime je izvedeno rijeke Muni koja teče tim krajem.

Povijest
--------

grb španjolske kolonije Rijeka Muni
Portugal je ovo područje ustupio Španjolskoj godine 1778. sporazumom iz El Parda. Španjolci su se nadali da će tu moći prikupljati robove za rade u njihovim drugim prekomorskim posjedima, ali njihovi doseljenici su pomrli od žute groznice i područje je napušteno. Kakao i drvo su postali glavni industrijski proizvod nakon kolonizacije. Rijeka Muni je uz Bioko postala 1959. pokrajina Španjolske Gvineje a nakon njenog osamostaljenja dio Ekvatorijalne Gvineje.

Stanovništvo
------------

Područje ima oko 300 tisuća stanovnika , uglavnom pripadnika plemena Fang.

Glavni jezici na otoku su Fang-ntumu, koji se govori na sjeveru i Fang-Okah, koji se govori na jugu. Španjolski se također govori, iako kao drugi jezik.

Upravna podjela
---------------

* Središnji jug
* Kie-Ntem
* Primorje
* Wele-Nzas

Gradovi
-------

Najveći grad je Bata koja također služi kao regionalno upravno središte. Ostali veći gradovi su Evinayong, Ebebiyín, Acalayong, Acurenam, Mongomo, Sevilla de Niefang, Valladolid de los Bimbiles i Mbini.
**Srednja klasa** je izraz koji se u najširem smislu koristi za pojedince i društvene grupe koji se nalaze na sredini hijerarhijske ljestvice određenog društva, odnosno između više ili vladajuće, odnosno niže ili potlačene klase.

Kriteriji po kojima se određuje pripadnost, pa i samo postojanje srednje klase, variraju isto kao i kriteriji prema kojima se određuju društvene klase, odnosno prema različitom historijskom periodu, geografskim okolnostima, ekonomskim prilikama, životnom standardu, ali i ideologiji na kojoj se temelji socijalna stratifikacija.

Najčešća i najjednostavnije određivanje srednje klase je bilo vezano uz društvene grupe i slojeve koje ne drže vlast i utjecaj u nekom društvu, ali uživaju ekonomsku nezavisnost, a samim time i bolji životni standard od najnižih slojeva. Kroz historiju su se u srednju klasu najčešće uvrštavali nižerazredni činovnici, vojnici, sitni trgovci, obrtnici, poduzetnici, imućniji seljaci ili sitni zemljoposjednici. 

Marksistička teorija je srednju klasu, odnosno srednji sloj, često navodila kao svojevrsnu tampon-zonu između vladajuće i potlačene klase, a koji je imao svrhu absorbirati klasne sukobe i olakšati vlast klasa kao što su robovlasnička aristokracija, feudalno plemstvo i kapitalistička buržoazija.

U današnjem svijetu se često pod pojmom srednja klasa podrazumijeva društveni sloj čiji pripadnici sebi i svojim porodicama bez većih problema mogu priuštiti "pristojni" standard vezan uz suvremena dostignuća civilizacije, odnosno sav prihod ne troše isključivo za zadovoljavanje najelementarnijih egzistencijalnih potreba. 

Uz pojam srednja klasa se često vezuju političke i kulturne konotacije. U političkom smislu se srednja klasa često smatra najstabilnijim društvenim slojem, koji je najviše zainteresiran za očuvanje status quoa. Uz taj sloj se vrlo često koristi pejorativni termin malograđanština. 

Vrlo često se udio srednje klase u stanovništvu smatra indikatorom društvene kohezije, odnosno "uspješnosti" nekog društva ili vlade. Po tom kriteriju, što je udio srednje klase manji, to je veći jaz između bogatih i siromašnih, a samim time i veće siromaštvo, a s njime i politička nestabilnost u nekom društvu. Pridobijanje srednje klase na svoju stranu ili predstavljanje njenih interesa je stoga cilj kojemu teže predizborne kampanje suvremenih političkih stranaka u višestranačkim demokracijama.

Po ekonomskom kriteriju se srednja klasa ponekad zna dijeliti na nižu i višu srednju klasu.
Karta otoka Zanzibar
**Zanzibarska revolucija** označava svrgavanje sultana Zanzibara i njegove arapske vlade od strane afričkih pobunjenika 1964.

Od 1890. otok Zanzibar je postao britanski protektorat, što je dovelo do sporadičnih ustanka 1891.-1893. te 1905.-1906. Nakon Prvog svjetskog rata Zanzibar je stekao autonomiju a 1963. i nezavisnost. 

Napetost između većinskog stanovništva, bantuskih crnaca okupljenih u Afroširaskoj stranci (ASP), i vladajućih arapskih feudalaca, rezultirala je pred prvim parlamentarnim izborima 1961. teškim incidentima i sukobima. Gotovo jednak broj glasova dobile su proarapske stranke (46 %) i ASP (54 %), koja je predstavljala crnačku većinu. Arapska manjina tako je zadržala moć koju je nasljedila od Zanzibarskog prethodnog stanja kao prekomorski teritorij Omana. 

Novim Ustavom, Zanzibar je 1963. dobio potpunu unutrašnju autonomiju, a 10. prosinca iste godine sultan Sayid Jamshid ibn Abdullah proglasio je neovisnost otoka u okviru Commonwealtha. 12. siječnja 1964. ASP i ljevičarske stranke UMMA, predvođeni zapovjednikom Johnom Okellom, izveli su državni udar revolucijom u kojoj je svrgnuta arapska dinastija dok su domorci došli na vlast. 

Zanzibar je tada brojao oko 230.000 Afrikanaca, 50.000 Arapa i 20.000 osoba južne Azije koji su radili u trgovinskoj industriji. Osvetnički pohodi protiv Arapa i civila južne Azije koji su se zatekli na tom otoku, rezultiralo je pokoljem tisuća ljudi. Arapi su premlaćivani, ubijani a njihova je imovina napadnuta, tako da su mnogi pobjegli u Oman. Europljanima, po naredbi Okella, nije nauđeno. Točan broj poginulih je upitan, no procjene sežu od 8.000 do 17.000. Neki te masakre smatraju jednim od najsmrtonosnijih genocida u modernoj ljudskoj povijesti. Ubijanje arapskih zatvorenika i njihov pokop u masovnoj grobnici je snimila talijanska filmska ekipa iz helikoptera za "Africa Addio" - ta sekvenca u filmu predstavlja jedini poznati vizulani dokument ubijanja.

Nakon nemilih događaja, situacija se na otoku smirila. Kasnije su se Zanzibar i Tanganjika ujedinili u jednu državu, Tanzaniju.

Izvori
------

### Reference

1. ↑  Shillington 2005. str. 1716
2. ↑  Speller 2007. str. 7
3. ↑  Line 3335 Zanzibar Revolution; Hawai.edu
4. ↑  Country report: Zanzibar; BBC; preuzeto 11. prosinca 2009.
5. ↑  Jacopetti, Gualtiero (Director). (1970). *Africa Addio* [Video in English]. Retrieved on 16 November 2008.

### Literatura

* Shillington, Kevin (2005). *Encyclopedia of African History*. CRC Press. ISBN 1-57958-245-1.
* Speller, Ian (2007). *"An African Cuba? Britain and the Zanzibar Revolution, 1964."*. Journal of Imperial and Commonwealth History 35 (2): 1–35..

Vanjske veze
------------

* Zanzibarska revolucija
* Sažetak revolucije Arhivirano 2008-12-02 na Wayback Machine-u

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* LCCN: sh85149651

 |
Švapsko Vojvodstvo na slici unutar Svetog rimskog carstvaŠvapsko Vojvodstvo na slici (žuto)**Švapsko vojvodstvo** (njemački: *Herzogtum Schwaben*, latinski: *Ducatus Allemaniæ*) je bilo jedno od 5 matičnihh vojvodstava unutar srednjevjekovne Njemačke.Osnovano je 911. Često je bilo nazivano *Alemanijom* u razvijenom srednjem vijeku. Njegovi vojvode su općenito bili među najmoćnijim ljudima Svetog Rimskog carstva.Najpoznatija dinastija koja je vladala bili su Hohenstaufenovci koji su bili i carevi Svetog Rimskog carstva. Ime je dobila po Svevima, starom germanskom plemenu. Raspalo se nakon smrti Konradinaa, zadnjeg vojvode iz dinastije Hohenstaufen iako je Rudolf I. Habsburški nastojao ga oživiti krajem 13. stoljeća pod vlašću Habsburga.

Padom moći Istočne Franačke, Zähringer se činio spremnim kao lokalni nasljednik moć u jugozapadnoj Njemačkoj i sjeverozapadu Kraljevine Arles. S osnivanjem grada Berna godine 1191, Berthold V. , vojvoda od Zähringera ukazuje na jedno od središta moći Zähringera. Istok Jure i zapad rijeke Reuss su bili opisivani kao "Manje Vojvodstvo" Burgundija (*Burgundia Minor*, *klein Burgund*) a sama županija Bern je bila poznata kao "zemaljsko vojvodstvo" (Landgrafschaft) Burgundije. Sveudilj, Berthold je umro bez nasljednika. Car Fridrih II. je proglasio godine 1218. Bern Slobodnim carskim gradom. Bertholdova smrt bez nasljednika je značila potpuni raspad jugozapadne Njemačke. Taj raspad je išao na ruku razvoju Švicarske i Burgundije. Shodno tomu Bern se 1353 pridružio Švicarskoj federaciji.
Za ostale osobe s istim imenom, v. Zaharija.

| Kraljevi Izraela |
| --- |
| * + **Saul/Šaul**
	+ Išbošet/Isvostej
* + **David**
	+ **Solomon**
* + Jeroboam I
	+ Nadab
* + Baaša/Vasa
	+ Elah/Ela/Ila
* + Zimri/Zimrije
* + Omri
	+ Ahab
	+ Ahazija
	+ Joram/Jehoram
* + Jehu
	+ Jehoahaz
	+ Joaš/Jehoaš
	+ Jeroboam II
	+ Zaharija
* + Šalum
* + Menahem
	+ Pekahija
* + Pekah
* + Hosea/Hošea/Osija

---

Ova kutijica: pogledaj • razgovor • uredi |

**Zaharija** (ili *Zeharija*) je bio kralj drevnog **Kraljevstva Izrael** i sin Jeroboama II. Ime mu na hebrejskom (זכריה) znači "pamti ga Gospod". 

William F. Albright mu je vladavinu datirao u period 746. pne.-745. pne. dok ga E. R. Thiele smješta u period 753. pne.-752. pne..

Vladavina mu je kratko opisana u *2 Kraljevi* (15:8-12). Zaharija je Izraelom vladao samo šest mjeseci prije nego što je Šalum uzurpirao prijestolje i dao ga pogubiti. Tako je nakon četiri pokoljenja okončala dinastja Jehua kao što je prorečeno u *2 Kraljevi* 10:30.

|
|  |
| Zaharija od Izraela **Kuća Jošafatova** |
| Prethodi:**Jeroboam II** | **Kralj Izraela**Albright: 746. pne.Thiele: 753. pne.Galil: 750. pne. – 749. pne. | Slijedi:**Šalum** |
**Бара** може бити:

* Бара, влажно станиште

или:

* Бара (Босански Петровац), насељено мјесто у општини Босански Петровац, Федерација Босне и Херцеговине, БиХ
* Бара (Лесковац), заселак града Лесковца, Република Србија

Види још
--------

* Баре (разврставање)
* Барица (разврставање)
* Барице (разврставање)

Вишезначна одредницаВишезначна одредница *Ова страница је **разврставање**. Користи се ради проналаска чланака који морају имати додатну одредницу јер би им у противном наслов био исти.  
Ако вас је на ову страницу довела викивеза, можда је потребно промијенити да преусмјерава на намијењени чланак.*
**Veliki američki roman** (engleski: ) je izraz kojim se opisuje roman koji na idealan način opisuje život i opće stanje duha u Sjedinjenim Američkim Državama u trenutku kada je napisan. Autor "Velikog američkog romana" bi morao biti savršeno upoznat sa životnim okolnostima, kulturom i svjetonazorom prosječnog Amerikanca, te ga predočiti čitateljima na razumljiv, vjerodostojan i umjetnički superioran način. 

Koncept je nastao u 19. vijeku kada je američka književnost još uvijek bila mlada, odnosno u sjeni evropskih književnosti. Izraz je prvi upotrijebio John William De Forest u članku za časopis *The Nation* 9. januara 1868. založivši se za uvođenje elemenata realizma u tadašnju američku prozu. S "Velikim američkim romanom" se američka književnost mogla natjecati sa stranima, odnosno mlada američka nacija steći vlastiti ekvivalent nacionalnih epova.

Kasnije je "Veliki američki roman" postao svojevrsni Sveti gral, odnosno ideal kome trebaju težiti najambiciozniji američki romanopisci. Često se njime nazivaju romani koji su na ovaj ili onaj način obilježili određenu epohu, kao Hawthorneovo *Grimizno slovo* ili Kerouacov *Na cesti*.

Eksterni linkovi
----------------

* The American Novel | PBS
* The Great American Novel by John William DeForest
**Złocieniec** (njemački: *Falkenburg*) je grad od 12,833 stanovnika na sjeverozapadu Poljske u Zapadnopomeranskom vojvodstvu.

Geografske karakteristike
-------------------------

Złocieniec leži duž obala rijeke Drawe udaljen 114 km istočno od Szczecina.

Historija
---------

Złocieniec je niknuo u 12. vijeku kao pogranično velikopoljsko naselje. Od druge polovice 13. vijeka je dio Markgrofovije Brandenburg pa je gradska prava dobio kao *Falkenburg* 1333. po uzoru na magdeburško.

Između 1402.- 54. gradom vlada Teutonski viteški red. U 18. vijeku bio je poznat po manufakturnoj proizvodnji tkanina, iz koje je tokom 19. vijeka izraslo par tekstilnih tvornica.
Između 1877. - 1878. izgrađena je željeznička pruga koja je prošla kroz Złocieniec.

Za Drugog svjetskog rata u Falkenburgu je djelovao tranzitmi logor za prisilne radnike iz Poljske i SSSR-a.

Današnji Złocieniec je grad tekstilne, drvne industrije i keramike, a od 1999. i sajamski grad.
On je i relativno poznata turistička destinacija za vodene sportove (veslanje). I Karol Wojtyla (budući papa) je svoja ljetovanja 1955. 1961. i 1967. provodio vozivši kanu po Drawi.

Pobratimski gradovi
-------------------

Złocieniec ima ugovore o partnerstvu sa slijedećim gradovima;

* Njemačka Bad Segeberg, Njemačka
* Njemačka Koserow, Njemačka
* Poljska Drawsko Pomorskie, Poljska
* Poljska Pyrzyce, Poljska

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „Historia" (poljski). Złocieniec. Arhivirano iz originala na datum 2019-06-16. Pristupljeno 10.04. 2021.
2. 1 2 3 4 5  „*Poland: Zachodniopomorskie*" (engleski). City population. Pristupljeno 9.04. 2021.
3. 1 2   „Zlocieniec" (poljski). Encyklopedia PWN. Pristupljeno 10.04. 2021.
4. ↑  „Miasta partnerskie" (poljski). Złocieniec. Arhivirano iz originala na datum 2021-04-11. Pristupljeno 9.04. 2021.

Vanjske veze
------------

***Złocieniec*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Złocieniec* (službene stranice) (`pl`)
**Spencer** (engleski: *Cape Spencer*) je rt na jugoistočnoj obali Aljaske koji duboko zadire u Pacifik, na početku uskog obalnog pojasa zvanog Aljaska Panhandle.

Geografija
----------

Rt Spencer nalazi se na zapadnom ulazu u zaljev Cross, na dnu kojeg leži Juneau, glavni grad Aljaske. Uski kameni poluotok dio je Nacionlnog parka Glacier Bay. Kako je rt Spencer neobično važan za promet brodovima jer se južno od njega nalazi Aljaški unutrašnji prolaz (Inside Passage), već je 1906. bilo zahtjeva da se igradi svjetionik. Godine 1913. stoga je postavljen mali svjetionik bez posade. Kako on nije bio dovoljan, od maja 1924. do decembra 1925. izgrađen je veliki svjetionik od armiranog betona, u kom je 1926. instaliran prvi radio far na Aljasci, dometa od 322 km.

Izvori
------

1. 1 2 3  „*AK - Cape Spencer LighthouseI*" (engleski). Titanic Nautical Society. Arhivirano iz originala na datum 2013-10-07. Pristupljeno 22. 11. 2013.

Vanjske veze
------------

* *Karta Rta Spencer* na portalu Collins Maps[*mrtav link*] (`en`)
**Žarko Susić** (Gospić, 10. srpnja 1915. - Zagreb, 26. travnja 2010.), hrvatski sportski novinar i atletski trener.

Životopis
---------

### Novinarski rad

U novinarstvu od 1934. do 2010. Umro je u svom stanu kao najstariji aktivni sportski novinar u svijetu. Pisao je za *Jutarnji list* 1934.-1936. te za *Ilustrovane sportske novosti* (1936.-1941.), u kojima je od 1939. bio i urednik. U tjedniku *Šport* bio je redaktor 1941.-1943. Od kolovoza 1945. bio je suradnik sportske rubrike *Narodnog lista*.

Zajedno s Miroslavom Habunekom pokrenuo je 1945. *Ilustrirane fiskulturne novine* (sada *Sportske novosti*). U *Vjesniku* se zaposlio 1951. te je u tom listu bio urednik rubrike Sport 1951.-1975. a zatim do mirovine 1980. sportski komentator. U *Vjesniku* je nastavio suradnju honorarno iz mirovine do 2010.

Izvješćivao je s mnogih europskih i svjetskih prvenstava, te sa čak 16 olimpijskih igara (sedam zimskih i devet ljetnih), od Cortine d'Ampezzo 1956. do Atene 2004. godine. Bio je predsjednik Sekcije sportskih novinara Hrvatske 1971.-1974. te dopredsjednik Hrvatskog zbora sportskih novinara. Bio je mentor i uzor generacijama sportskih novinara u *Vjesniku*. Predavao je novinarstvo i u srednjoj školi.

### Sportski rad

Bio je stručni tajnik FD *Akademičara* (kasnije *Mladosti*) 1946.-1951. u kojemu je tada i kasnije bio atletski trener. Atletičari koje je trenirao osvojili su 40 naslova državnih prvaka odnosno prvakinja. S AK *Mladost* je kao trener sedam puta bio prvak države i jednom peti u Europi. Odgojio je i više vrsnih atletskih trenera. Bio je član Gimnastičke komisije AIPS-a i urednik nekoliko knjiga o sportu.

Nagrade i priznanja
-------------------

### Nagrade

* Trofej Saveza za fizičku kulturu Hrvatske (1960.)
* Majska nagrada Republičkog sekretarijata za prosvjetu, kulturu i fizičku kulturu (1962.)
* Nagrada SFKH "Milan Milanović" za životno djelo (1975.)
* Nagrada za životno djelo Saveza novinara Jugoslavije (1979.)
* Zlatna plaketa *Vjesnika* (1984.)
* Nagrada "Otokar Keršovani" za životno djelo u novinarstvu (2003.)
* Posebno priznanje Međunarodnog olimpijskog odbora za doprinos sportskom novinarstvu u svijetu koju mu je dodijelio tadašnji predsjednik MOO Juan Antonio Samaranch (2004.)
* Državna nagrada za sport "Franjo Bučar" za životno djelo (2007.)

### Odlikovanja

* JUG: Medalja rada (1961.)
* JUG: Orden rada s vijencem (1977.)
**Szentgotthárd** čita se *Sentgotard* (slovenski: *Monošter*, njemački: *Sankt Gotthard*) je grad na zapadu Mađarske od 3,544 stanovnika, koji administrativno podpada pod Županiju Vas.

Geografske karakteristike
-------------------------

Szentgotthárd leži duž desne obale rijeke Rabe, udaljen 3 km od austrijske granice.
i 20 km od Fürstenfelda.

Szentgotthárd je centar slovenske nacionalne manjine u Mađarskoj.

Historija
---------

Historija grada usko je vezana uz njegov cistercitski samostan, kog je osnovao kralj Bela III. - 1183 i nazvao ga po svetom Gotthardu iz Hildesheima.
Na početku 1664. odigrala se kod Szentgotthárda, važna bitka u sklopu austrijsko-turskih ratova u kojoj je grof Montecúccoli potukao osmansku vojsku od kojih se velik broj utopio u nabujaloj Rabi.

Szentgotthárd je 1983. dobio status grada.

Pobratimski gradovi
-------------------

* Njemačka, Walldürn
* Francuska, Delle
* Rumunjska, Petrila
* Italija, Tarvisio
* Slovenija, Izola

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „Hungary: Vas" (engleski). City population. Pristupljeno 03. 06. 2016.

Vanjske veze
------------

***Szentgotthárd*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Službene stranice Szentgotthárda* Arhivirano 2016-06-08 na Wayback Machine-u (`hu`)

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Ovaj članak o **geografiji** je u začetku. Možete pomoći Wikipediji tako da ga proširite*. |
**Széchenyi lánchíd** (slobodno prevedeno *Sečenijev lančani most*) je prvi stalni most preko Dunava koji je povezao Budim i Peštu. On je jedna od najvećih atrakcija Obale Dunava koji je zajedno sa ostalim budimpeštanskim lokalitetima 1987. uvršten na UNESCO-vu Listu mjesta svjetske baštine u Evropi.

Historija
---------

Ideju o njegovoj izgradnji predložio je grof István Széchenyi, jedan od vodećih ljudi Ugarske 18. vijeka, pa je most i nazvan po njemu, iako ga stanovnici Budimpešte skraćeno zovu samo *Lánchíd*. Radovi su započeli u 1839 po nacrtima engleskog inženjera Williama Clarka uz materijalnu pomoć bečkog financijera barona Georga Sine. Gradnja se odvijala pod nadzorom škotskog inženjera Adama Clarka, koji se kasnije oženio sa mađarskom djevojkom i skrasio u Mađarskoj. Po njemu se i danas zove kratka ulica u Budimu, na koju se most nadovezuje.

Most je svečano otvoren 20. novembra 1849. Most je između 1914. i 1915. temeljno rekonstruiran kako bi mogao prihvatiti pojačani promet. Prilikom obrane grada 1945. srušili su ga vojnici Wehrmacht da otežaju napredovanje Crvene armije. Ipak još sve nije bilo gotovo, jer su oni koji su dolazili sa peštanskei strane morali obilaziti brdo na kom leži Budimski dvorac. Zbog tog su radovi nastavljeni probijanjem tunela, koji je dovršen četiri godine nakon završetka mosta 10. februara 1853. po planovima Adama Clarka. Tunel je otvoren za pješake 6. marta 1856. a nakon tog 30. aprila 1857. i za motorna vozila.

Karakteristike
--------------

Most nose dva 48-metarska riječna tornja u klasicističkom stilu. Dvostruki lanac po kome je most dobio ime, i na kom visi kolnik mosta, napravljen je od čeličnih ploča dugih nekoliko metara, čiji su dijelovi povezani velikim zakovicama, tako da se može gibati. Lanci su razapeti od tornjeva do obale gdje su usidreni golemim željeznim blokovima smještenim u komorama duboko pod zemljom. Kad je dovršen bio je svojim rasponom od 202 metara drugi na svijetu. Portali sa obadvije strane mosta dekorirani su skulpturama lavova na masivnim kamenim podestima koji nemaju jezik.

* Lavovi na ulazu u mostLavovi na ulazu u most
* Most i DunavMost i Dunav
* Most u sumrakMost u sumrak
* Most iz zrakaMost iz zraka

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8  „*Chain Bridge*" (engleski). Bridge sofbudapest. Pristupljeno 15. 6. 2016.
2. ↑  „*Budapest, including the Banks of the Danube, the Buda Castle Quarter and Andrássy Avenue*" (engleski). UNESCO. Pristupljeno 15. 6. 2016.
3. 1 2  „*Széchenyi Chain Bridge*" (engleski). Structurae. Pristupljeno 15. 6. 2016.

Vanjske veze
------------

***Széchenyi lánchíd*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Chain Bridge Budapest* (`en`)
**Vilhelm od Vida** (nem. *Wilhelm zu Wied*) (Wilhelm Friedrich Heinrich)(26. mart 1876—18. april 1945) bio je knez Kneževine Albanije od 7. marta 1914 do 3. septembra 1914. Formalno, on je bio na vlasti kao knez sve do proglašenja Albanije za republiku, 31. januara 1925. godine. Van Albanije su se prema Vilhelmu od Vida odnosili kao prema knezu, dok je u Albaniji imao status kralja.

Velike Sile su ga izabrale za ovaj položaj, međutim, Vilhelm je u proleće 1913. odbio ovo imenovanje. Vilhelm menja mišljenje i prihvata da bude knez Albanije kada su ga lično pozovali delegati iz svih 18 tadašnjih oblasti u Albaniji.

Knez Vilhelm i njegova žena Sofi po iskrcavanju u luci Drač u Albaniji, 7. marta 1914.
Vilhelm od Vida je 7. marta 1914. došao u Drač, privremenu prestonicu nove države, i preuzeo upravu nad Albanijom od Međunarodne kontrolne komisije. Posao održavanja bezbednosti je bio poveren žandarmeriji kojom su komandovali oficiri iz Holandije.
Knez Vilhelm je napustio Albaniju 3. septembra 1914. zbog proislamske pobune koju je inicirao Esad-paša Toptani, i otišao u Nemačku gde se pridružio Nemačkoj armiji i služio na Istočnom frontu. Nikada kasnije nije tražio da mu se vrati mesto na albanskom tronu.

Izvori
------

Vidi još
--------

* Proglašenje nezavisnosti Albanije

***Wilhelm od Wieda*** na Wikimedijinoj ostavi
Za ostale osobe s istim imenom, v. Spencer Williams (razvrstavanje).

**Spencer Williams** (14. oktobar 1889 – 14. jul 1965) bio je američki jazz kompozitor, pijanist i pjevač. Poznat je kao autor i izvođač brojnih hit-pjesma kao što su "Basin Street Blues", "I Ain't Got Nobody", "Royal Garden Blues", "I've Found a New Baby", "Everybody Loves My Baby", "Tishomingo Blues" i "Careless Love".

Rodio se u New Orleans u i obrazovao u tamošnjem Univerzitetu St. Charles. Muzikom se počeo profesionalno baviti u Chicagu 1907. godine, a potom oko 1916. preselio u New York. Tamo je napisao nekoliko pjesama sa Antonom Ladom iz benda Louisiana Five.

Od 1925. do 1928. je na čelu vlastitog orkestra nastupao u Evropi; u to je vrijeme surađivao sa Josephine Baker pišući muziku za njene nastupe u pariškom noćnom klubu Folies Bergères. Williams se vratio u New York, da bi se 1932. trajno preselio u Evropu, prvo u London a potom u Stockholm 1951. godine. Tamo je proveo većinu ostatka života, vrativši se u SAD nedugo prije smrti.

Izvori
------

1. ↑  „*Tishomingo Blues:Spencer Williams*". Riverwalk Jazz. Arhivirano iz originala na datum 2010-06-13. Pristupljeno 13. IX 2010.
2. 1 2  Ankeny, Jason. „*Biography of Spencer Williams*". Allmusic. Pristupljeno 13. IX 2010.
**Мутевелија** (тур. *mütevelli* ← арап. *mutäwällı*) јесте занимање нарочито у старом муслиманском свијету; њиме се означава управитељ некретнинама и покретнинама из вакуфа. У модерном свијету, мутевелија врши функцију предсједника одбора џемата џамије и задужен је за њено одржавање; без његове сагласности нико нема право да врши икакве ванредне радње у џамији или радове на џамији.

Извори
------

1. 1 2  Hrvatski jezični portal mutevelija
2. ↑  „www.vakuf-gazi.ba". Arhivirano iz originala na datum 2019-08-10. Pristupljeno 2019-11-12.
3. ↑  „www.vakuf.ba". Arhivirano iz originala na datum 2019-11-12. Pristupljeno 2019-11-12.
4. ↑  „fmks.gov.ba". Arhivirano iz originala na datum 2019-11-12. Pristupljeno 2019-11-12.
5. ↑  islamskazajednica.ba
6. ↑  „dzemat-oberhausen.de". Arhivirano iz originala na datum 2019-11-12. Pristupljeno 2019-11-12.

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Nedovršeni članak* **Мутевелија** *je u začetku. Možete pomoći Wikipediji tako da ga proširite*. |
**Szombathely** (njemački: *Steinamanger* ili *Stein am Anger*, srpskohrvatski: *Sambotel*, slovenski: *Sombotel*) je 
grad na sjeverozapadu Mađarske od 77,866 stanovnika

Szombathely je administrativni centar Županije Vas.

Geografske karakteristike
-------------------------

Szombathely leži jugoistočno od Beča, zapadno od Budimpešte, položen duž riječice
Gyöngyös nedaleko od austrijske granice.

Historija
---------

Szombathely je nasljednik rimske **Savarie** (Sabarie), prijestolnice Panonije, koja je osnovana za vladavine rimskog cara Klaudija - 43. godine naše ere. To je bio grad na raskršću dvaju važnih puteva, jedan od njih bio je dio 
slavnog Jantarnog puta, koji je povezivao Baltik sa Apeninskim poluotokom.

Iz tih slavnih vremena ostali su fragmenti podnih mozaika otkriveni 1957. u bazilici sv. Kvirina iz 4. vijeka, i u hramu Izide. 
Prosperitet Savarie prekinut je u 5. vijeku, kad su ga orobili i razorili Huni, od tog se grad nije oporavio čitav niz vijekova.

Ponovni prosperitet grada počeo je u 18. vijeku, kad ga je carica Marija Theresia učinila 
biskupskim sjedištem, pa su između 1781. - 1813. podignuti barokna katedrala i biskupska palača]] (Püspökvár).

Katedrala je teško oštećena za Drugog svjetskog rata, pa je popravljena i obnovljena 1947.

Grad ima veliku Galeriju slika, koja ima bogatu kolekciju mađarske umjetnosti 20. vijeka.

Privreda
--------

Szombathely se razvio kao željezničko čvorište bogatog poljoprivrednog kraja, poznatog po proizvodnji meda, 
voća i vina.

Industrija grada proizvodi kožu, obuću, tekstil, automobilske dijelove, elektroničku opremu i 
poljoprivredne strojeve.

Etimologija
-----------

Ime grada je sintagma od mađarskih riječi *szombat*= subota + *hely*= mjesto, a odnosila se na sajam koji se tradicionalno održavao u subotu.

Pobratimski gradovi
-------------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| * Italija, Ferrara
* Njemačka, Kaufbeuren
* Danska, Kolding
 | * Hrvatska, Sisak
* Gruzija, Kutaisi
* Finska, Lappeenranta
 | * Slovenija, Maribor
* Izrael, Ramat Gan
* Rusija, Joškar Ola
 |

Galerija slika
--------------

* TermeTerme
* Pogled na katedralu iz zrakaPogled na katedralu iz zraka
* Centralni trgCentralni trg
* Panorama grada iz zrakaPanorama grada iz zraka

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „Hungary: Major Cities & Towns" (engleski). City population. Pristupljeno 22. 04. 2016.
2. 1 2 3 4 5  „*Szombathely, Hungary*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 22. 04. 2016.

Vanjske veze
------------

***Szombathely*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Službene stranice Szombathelya* (`hu`)
* *Szombathely* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)
| Stari zavjet |
| --- |
| *Judaizam, Protestantizam,Katoličanstvo, Pravoslavlje** Knjiga Postanka
* Knjiga Izlaska
* Knjiga Levitska
* Knjiga Brojeva
* Ponovljeni zakon
* Jošua/Isus Navin
* Knjiga o Sucima
* Ruta
* Prva knjiga o Samuelu
* Druga knjiga o Samuelu
* Prva knjiga o Kraljevima
* Druga knjiga o Kraljevima
* Prva knjiga Ljetopisa
* Druga knjiga Ljetopisa
* Ezra
* Nehemija
* Estera
* Job
* Psalmi
* Mudre izreke
* Propovjednik (Kohelet)
* Pjesma nad pjesmama
* Izaija
* Jeremija
* Tužaljke
* Ezekiel
* Daniel
* Hošea
* Joel
* Amos
* Obadija
* Jona
* Mihej
* Nahum
* Habakuk
* Sefanija
* Hagaj
* Zaharija
* Malahija
 |
| *Deuterokanonske knjige** Tobija
* Judita
* Prva knjiga o Makabejcima
* Druga knjiga o Makabejcima
* Knjiga Mudrosti
* Knjiga Sirahova
* Baruh
* Pismo Jeremije proroka
 |
| *Pravoslavlje** Ezra
* Treća knjiga o Makabejcima
* Ode
* Psalm 151
 |
| *Istočno i rusko pravoslavlje** Ezra
 |
| *Istočno pravoslavlje** Jubileji
* Henok
 |
| uredi |

**Zaharija** je jedna od knjiga Biblije, dio Staroga zavjeta. Pripada u proročke knjige i to u skupinu 12 malih proroka (12 kraćih proročkih knjiga u Starome zavjetu). Biblijska kratica knjige je Zah.

Zaharija je drugi prorok nakon povratka iz babilonskog zatočeništva. Njegovo ime znači "Jahve se sjeća". Prorokovao je kada i prorok Hagaj, ali o različitim temama. Spominje se u Nehemijinoj knjizi, bio je glavar Idove svećeničke obitelji (Neh 12,6). 

Gustave Doré: Zaharijino viđenje četiri konjanika (Zah 6,1-8)
Ovu proročku knjigu, Zaharija je počeo pisati "osmoga mjeseca druge godine Darijeve (Zah 1,1)". To je druga godina vladavine perzijskog kralja Darija I. Velikoga tj. 521./520. g. pne. U 7. poglavlju spominje se vrijeme: "četvrte godine kralja Darija, četvrtoga dana devetoga mjeseca (Zah 7,1)." Smatra se, da je posljednjih 5 poglavlja Zaharija napisao tek oko 480. g. pne.  Knjiga počinje pozivom na pokajanje. Od 1. do 6. poglavlja opisano je 8 viđenja, koja je Zaharija imao noću. Smatra se, da je to simbolički presjek povijesti židovskog naroda s ciljem, da se ohrabri narod koji se vratio iz babilonskog zatočeništva. Simboličko krunjenje Jošue (Zah 6,9-15) opisuje kako će kraljevstvo svijeta postati Mesijino Božje kraljevstvo. Sedmo i osmo poglavlje, odgovaraju na pitanje, da li treba nastaviti dane posta i nakon povratka iz izgnanstva. Ostala poglavlja su su proročanstva nakon gradnje jeruzalemskog hrama. Sastoje se od dva govora. Prvi je o prvom dolasku Mesije. Tu je prorokovano, da će Isus ući u Jeruzalem ponizan, jašući na magarcu, mladetu magaričinu (Zah 9,10), što se i dogodilo. Mesiju neće svi prihvatiti. U drugom govoru prorokuje se drugi dolazak Mesije i konačna pobjeda Boga i njegovog naroda.

Izvori
------

1. ↑  www.hbk.hr/biblija
2. ↑

***Zaharija (knjiga)*** na Wikimedijinoj ostavi
range 3°45′N 56°30′E﻿ / ﻿3.750°N 56.500°E﻿ / 3.750; 56.500

| Wilhelminagebergte |
| --- |
| Dio Gvajanskog štita |
| Topografska karta SurinamaTopografska karta SurinamaTopografska karta Surinama |
| Dužina masiva: | 113 km |
| Širina masiva: | km |
| Površina masiva: | km² |
| Najviši vrh: | Julianatop (1,280 m) |
| Zaštićene oblasti: |  |
| Država: |  Surinam |

**Wilhelminagebergte** je planinski masiv u sredini Surinama, koji se proteže od zapada prema istoku u dužini od nekih 113 kilometra.

Karakteristike
--------------

Masiv je geološki dio Gvajanskog štita u Distriktu Sipaliwini.
Ime je dobio po nizozemskoj kraljici Wilhelmini, kao i najviši vrh Julianatop od 1,280 metara.
Planine Wilhelmine uglavnom su obrasle tropskom prašumom, autohtonom faunom i florom sa više od 2,000 vrsta drveća.. 

Na obroncima masiva izvire Rijeka Saramacca.
Dobar dio masiva je dio Rezervata prirode centralnog Surinama.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „*Bergen Zuid-Amerika*" (nizozemski). Backpacken Zuid Amerika. Pristupljeno 20.11.2022.
2. ↑  „*Saramacca River*" (španjolski). Suedamerika Fans. Pristupljeno 20.11.2022.

Vanjske veze
------------

***Wilhelminagebergte*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Bergen Zuid-Amerika* (`nl`)
**Simrishamn** je lučki grad od 6,527 stanovnikana krajnjem jugu Švedske, on je i administrativni centar Općine Simrishamn od 19,297 stanovnika.

Geografske karakteristike
-------------------------

Simrishamn leži u Grofoviji Skåne, na obali Baltičkog mora; udaljen oko 40 km sjeveroistočno od Ystada.

Historija
---------

Simrishamn se prvi put spominje 1161. a kao grad 1361.; koji je podignut početkom 13. vijeka. 
Najnoviji arheološki nalazi ukazuju na to da je Simrishamn izrastao, povezan sa ekspanzijom hanzeatske trgovine i ribolovom na haringe krajem srednjeg vijeka.

Nakon pada tih aktivnosti - tokom 16. vijeka Simrishamn je stagnirao, tako je 1658 postao tipičan švedski gradić, bez prava na trgovinu sa stranim brodarima, pa je u 18. vijeku imao jedva nekih 700 stanovnika.

I današnji Simrishamn karakteriziraju ribolov i transport, uz voćarstvo u okolici grada, na čijoj bazi radi i nekoliko industrijskih 
pogona.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „Sweden: Skåne" (engleski). City population. Pristupljeno 12. 07. 2015.
2. 1 2 3 4  „*Simrishamns historia*" (švedski). Urbanhistory. Arhivirano iz originala na datum 2013-12-10. Pristupljeno 12. 07. 2015.

Vanjske veze
------------

***Simrishamn*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Službene stranice Općine Simrishamn* (`sv`)
Manastir Žiča.
Manastir Pećka patrijaršija.
**Žičko-pećka arhiepiskopija**, trajala je od 1219. do 1346, a osnovao ju je Sava Namanjić u srednjovekovnoj kraljevini Raškoj; sjedište je najprije bilo u Žiči, zatim u Peći.

Povest
------

U Savino vreme, raška crkva je bila podređena ohridskoj arhiepiskopiji, i imala je samo tri eparhije (Ras, Lipljan i Prizren) u kojima su vladike bili Grci. Nakon što mu je brat Stefan Nemanjić 1217. od pape dobio kraljevsku krunu, Sava Nemanjić odlazi u maloazijski grad Nikeju, gde se nalazila prestonica vizantskog cara i carigradskoga patrijarha u egzilu (od kako su Latini osvojili Carigrad), te od njih isposlova da raška crkva postane arhiepiskopija 1219. godine. Po povrtaku u Rašku osniva osam novih episkopija: zetsku, hvostansku, humsku, topličku, budimljansku, dabarsku, moravičku i žičku eparhiju, koja postaje sedište nove arhiepiskopije. Sedište arhiepiskopa je smešteno u novoizgrađeni Manastir Žiča. Novoizgrađeni manastiri su bogato obdareni imanjima, šumama, vinogradima, pašnjacima, voćnjacima...

1221. godine je održan veliki državno-crkveni sabor u novom manastiru Žiča. Na saboru je arhiepiskop Sava predstavio svoj prevod vizantijskog Nomokanona, koji postaje najviši pravni akt. Tom prilikom, Sabor proklinje bogumile, kao i poglavare bosanske crkve koja je pružala utočište prognanih hrišćanima. Posle sabora su dovedene bogumilske starešine, koje su ispitivane i pokrštavane, a neke je i Sava lično isledovao: "*A one koji su propovedali jeres zadrža sa sobom kod crkve i nasamo ih tačno ispita.*" Nakon sabora je došlo do novih progona bogumila u Raškoj, a one koji nisu pristali da se odreknu svoje vere i pređu na pravoslavlje, "*s velikim beščašćem iz cele svoje zemlje izgonjahu*."

Crkva je naročito ojačala i obogatila za kralja Milutina, koji je mnogo izdvajao za podizanje novih crkvi i manastira, zbog čega je, uprkos nemoralnom životu, proglašen za sveca.

Nakon što je kralj Stefan Dušan preuzeo titulu cara, žičko-pećka arhiepiskopija je proglašena patrijaršijom (Pećka patrijaršija) 1346. godine.

Izvori
------

1. ↑  MEP
2. 1 2  Željko Fajfrić, Sveta loza Stefana Nemanje
3. ↑  John V. A. Fine, *The Late Medieval Balkans: A Critical Survey from the Late Twelfth Century to the Ottoman Conquest* (p. 118), The University of Michigan Press, 2009.
4. ↑  „Teodosije, Žitije Svetog Save". Arhivirano iz originala na datum 2016-07-19. Pristupljeno 2011-08-25.
5. ↑  MILORAD TOMANIĆ, SRPSKA CRKVA U RATU I RATOVI U NJOJ

Vidi još
--------

* Pećka patrijaršija
* Istorija Srpske pravoslavne crkve
**Zavičajno društvo Virovitičana** u Zagrebu je društvo koje okuplja Virovitičane koji žive u Zagrebu.

Društvo njeguje i promovira različita kulturna događanja povezana s Viroviticom, virovitičkim umjetnicima i Virovitičanima koji stvaraju u Zagrebu. Predstavljaju se likovni umjetnici,glazbenici, književnici i drugi, kao i njihova djela. Pozivaju se i profesionalci u kulturi. Društvo se redovito okuplja jednom mjesečno.

Povijest Društva
----------------

Društvo je utemeljeno sedamdestih godina prošlog stoljeća, točan podatak nije poznat. Osamdesetih godina se društvo neredovito sastajalo, na različitim mjestima, te godišnjim sastancima na kojima su povremeno gostovali virovitički tamburaši. Najaktivniji predsjedniik Društva je bio Dragutin Doppler, a djelovao je i Ivan Pavlović te Emil Pokupić.

Nakon Domovinskog rata, poslije 1995. godine, javljaju se želje za obnovom kluba. Uz pomoć virovitičkog Likovnog kluba 'Nikola Trick' i svesrdnog zalaganje profesora dr.sc. Dragutina Feletara, u prostorijama Međimurskog zavičajnog društva održana je Izložba virovitičke slikarice Bernarde Idžojtić Na otvaranju izložbe, **19. ožujka 1999.**, okupilo se preko stotinu zagrebačkih Virovitičana i osnažilo ideju za ponovnim okupljanjem Društva.

Veliku i nezamjenjivu ulogu u osnivanju, registriranju i pokretanju današnjeg Društva pripada profesoru Mirku Kovačeviću.
Njegovim entuzijazmom društvo se ustalilo u sadašnjim prostorijama u Zvonimirovoj ulici, a njegovom dobrom povezanošću s kulturnjacima, i u kvalitetnom kulturnom programu na mjesečnim susretima.

Djelovanje Društva
------------------

Danas se Društvo redovito sastaje svake **treće srijede u mjesecu**, osim ljeti. Svaki satanak ima osmišljen program, najčešće vezan uz Viroviticu i Virovitičane.
Raznovrsni, kvalitetni i zanimljivi predavači otkrivaju kulturne osobine Grada, više ili manje poznate.

Redovito se održavaju izložbe članova Likovnog kluba Nikola Trick, a posebno veselo je i svakogodišnje gostovanje, u božićno vrijeme, virovitičkih tamburaša tzv. 'Oldtajmera'.

Spomenimo neka predavanja koja su održana u Društvu: predstavljanje časopisa 'Zavičaj', glasnika ogranka Matice hrvatske Virovitica; predavanje o obitelji Pejačević,nekadašnjim vlasnicima Dvorca Pejačević; predstavljanje knjige 'Virovitičanka u Zagrebu' autorice Sandre Pocrnić Mlakar**↓**1; predstavljane knjige notnih zapisa i tekstova „Izabrane skladbe" dr. Marijana Jergovića **↓**2; predstavljanje Strip festivala 'Framafu' **↓**3.

Aktivnosti društva možete pratiti i na društvenim mrežama.

Izvori i bilješke
-----------------

1. ↑  muzejvirovitica.hr
2. ↑  Položaj Zavičajnog društva Virovitičana na Googlovim kartama

1. **↑**1
2. **↑**2  Arhivirano 2016-03-04 na Wayback Machine-u
3. **↑**3

Vanjske poveznice
-----------------

* Gradski muzej Virovitica
* Matica hrvatska
* Društvene mreže
Sljemenska žičara
Kabina stare sljemenske žičare kao skulptura
**Žičara "Sljeme"** bila je žičara na zagrebačkoj Medvednici. Puštena je u promet 27. srpnja 1963. godine, a za promet je zatvorena sredinom 2007. godine (službeno je zatvorena 1. srpnja), nakon kvara na elektromotoru (5. lipnja) za koji je procijenjeno da je neisplativ za saniranje. U tijeku su pripreme za izgradnju nove sljemenske žičare. 

Žičara je bila u funkciji prijevoza izletnika i rekreativaca na vrh Medvednice. Žičara je imala prometnu dužinu od 4017 m, a visinska razlika perona donje i gornje stanice bila je 670 m (donja postaja na 330 metara, a gornja na 1000 metara nadmorske visine). Pogon se nalazio na gornjoj postaji i imao je snagu od 2x92 kW. Po dužini trase od 4 km s jednim pogonom sljemenska je žičara bila najduže postrojenje svoje vrste u Europi. Imala je 13 stupova, visine od 7 do 40 m. Najveći raspon bio je 606 m, a najveća visina kabine žičare od tla bila je 65 m. Na stupovima je bilo ovješeno nosivo uže promjera 36 mm, te vučno uže promjera 26 mm. Žičara je imala 90 kabina za četiri osobe. Brzina vožnje bila je 3 m/s, a vožnja je trajala 23 minute.

Vanjske poveznice
-----------------

* Sljemenski lift do vrha Medvednice Arhivirano 2009-07-08 na Wayback Machine-u
**Žiškovec** (mađarski *Zsidény*) je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Grada Čakovca, Međimurska županija.

Naselje je smješteno oko 7 kilometara sjeverno od centra grada, uz cestu koja vodi iz Čakovca prema Murskome Središću i Lendavi. Južni kraj Žiškovca spojen je sa sjevernim krajem Slemenica. Od 1992. do 1997. godine Žiškovec je pripadao općini Vratišinec. U Žiškovcu djeluju mnoge udruge, npr. DVD Žiškovec, KUD Žiškovec, NK "Dinamo" Žiškovec, te Vatrogasna Sportska Udruga Žiškovec.

Stanovništvo
------------

Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 561 stanovnika te 156 obiteljskih kućanstava.

  

***Kretanje broja stanovnika 1857.-2001.***

Izvori
------

1. ↑  Popis stanovništva 2001. www.dzs.hr
2. ↑  Kućanstva prema obiteljskom sastavu i obiteljska kućanstva prema broju članova, Popis 2001. www.dzs.hr
3. ↑  Naselja i stanovništvo Republike Hrvatske 1857.-2001. www.dzs.hr

  


*Ovaj nedovršeni članak o **naselju** u Hrvatskoj:* **Žiškovec** *treba dopuniti.   
Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.*
**Žičara** je vrsta transportog sredstva s kabinama ili otvorenim sjedalima koje vuku čelični kablovi položeni na stupove. Žičare se najviše koriste za svladavanje velikih visinskih razlika, uspon na brda i planine.

Podjela
-------

Žičare se dijele na putničke koje služe za prijevoz ljudi, i teretne, koje grade tvornice, rudnici i slični pogoni.

### Putničke žičare

* žičare sa sjedalima (tu postoje razlike u veličini; za jednog, dvoje, četiri itd)
* žičare sa kabinama
* vučnice (za skijaše)

### Teretne žičare

* rudarske žičare
* šumarske žičare

Način rada
----------

Neki oblici žičara, odnosno liftova postoje još od antike, ali pravi razvoj žičara počeo je sredinom 19. vijeka razvojem industrije.
Žičare su problem uspona riješile na jednostavan način - pomoću kolotura i kružnim okretanjem kabela koji jedne podiže, a druge spušta. 
Danas se žičare najviše grade po skijalištima, za uspon skijaša.

Vanjske veze
------------

***Žičara*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Lift-World.info* na portalu Lift world (`en`)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* GND: 4140044-6
* NKC: ph137555

 |
**Rok agresori** (makedonski: ) je makedonska rok-grupa osnovana 1991. u Skoplju. Originalno je bila sastavljena od Zorana Trpkova (vokal i gitara) i Tonija Stankovskog (bubnjevi). Iste godine su debitirali na Makedonskoj nacionalnoj televiziji sa pesmom "Vrati mi gi parite" (Vrati mi pare).Tekst pesme je bio samo "Vrati mi gi parite" i skrenuli su pažnju domaće muzičke javnosti koja je bili podeljena oko toga dali je ova neka nova sarlatanska grupa ili ozbiljni bend.

Svirali su kao duo, a od 1993 g. bas gitaru je svirao Risto Apostolov iz benda *Vodolija*, a od 1995-1998 Sašo Zdravev-Lambe. U tom periodu često su nastupali u TV i radio emisijama i svirali po gradovima u Makedoniji. 1994 g. snimaju album u Beogradu, koji nije bio izdat zbog loše kvalitete. Tada su nastupili na nekoliko radio stanica u Beogradu i snimili TV spot za televizija Politika.

Godine 1996. izdaju album "Ebena Antikultura" sa tekstovima koji inspirisanim prelaskom iz socijalizma u demokratiju. Na albumu su se našle i pesme šaljivog karaktera. Slušaoci su ih najvise svrstavali u punk rock.

2001. g. izdat je drugi album "Histerija" koji je stilski počinjao kao prvi album da bi na kraju zavrsio sa nekoliko pesama u mračnom tonu. Tada snimaju spot u režiji Vladimira Petrovskog.

Godine 2003. i 2004. jedinstveni član benda Falus Agresor sa Ristom Apostolovim snima 4-5 pesama koje se vrte po underground krugovima.

I baš kad su odlučili da postaju underground bend, Zoran Trpkov je video novi izazov u Eurosongu i 2009. u studiju Rista Apostolova snimio pesmu Ding-Dong. Ona je pobedila na domaćem izboru za Eurosong 2009 i postala najveći komercijalni uspeh Rok Agresora.

2011. su se nastipili na Eurosongu sa pesmom "Kukuriku"
  
2012 godine izdaju treci album "Agresor Fiskultura".
**Таџички национални универзитет** (таџички: *Донишгоҳи Миллии Тоҷикистон*, рус. *Таджикский Национальный Университет*) је државни универзитет у главном граду Таџикистана Душанбеу. Универзитет је основан 1947. године у периоду Таџичке Совјетске Социјалистичке Републике. Универзитет је оригинално носио име Владимира Лењина да би 1997. назив био промењен у *Таџички државни национални универзитет*, и коначно 2007. у данашњи назив.

Таџички национални универзитет организован је у 17 факултета, издавачки одел, библиотеку и ботаничку башту. На универзитету може да се студира укупно 56 студијских програма и специјализација. Бивши студенти овога универзитета су чланови Националне академије наука као и председник републике Емомали Рахмон.

Историја
--------

Студентски музички ансамбл
Одлуку о оснивању универзитета донео је Савет министара СССР-а резолуцијом 21. марта 1947. године. Институција је са радом започела 1. септембра 1948. године. У почетном периоду универзитет је имао четири факултета; геолошки, биолошки, историјско-филолошки и физичко-математички, уз то да је последњи започео са радом нешто касније 1949. године. У првој години 1948-1949 универзитет је похађало 240 студената.

Кроз године универзитет је успоставио и развио сарадњу са многим универзитетима у свету укључујући Московски државни универзитет Ломоносов, Санктпетербуршки државни универзитет, Национални универзитет Узбеистана и Државни универзитет у Самарканду.

Извори
------

1. 1 2 3  „Education in Tajikistan". *The Embassy of the Republic of Tajikistan to the United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland*. Arhivirano iz originala na datum 2017-02-22. Pristupljeno 3. 3. 2017.
2. 1 2  Норматов, Ином. „Tajik National University". Pristupljeno 3. 3. 2017.
3. 1 2 3  „Таджикский национальный университет". Pristupljeno 3. 3. 2017.

Вањске везе
-----------

***Таџички национални универзитет*** na Wikimedijinoj ostavi

* Службена страница

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 123126640
* LCCN: no97051429
* ISNI: 0000 0001 0719 6681
* GND: 6069594-8
* NKC: ko2003196083
* CiNii: DA11032519

 |
**Veliki strah** (francuski: la Grande Peur) je termin kojim se označava panika francuskog stanovništva na početku Francuske revolucije. Trajao je od 17. jula do 3. avgusta 1789. godine. Izazvan je neosnovanim glasinama o tzv. "aristokratskoj zaveri". Okončan je sednicom Ustavotvorne skupštine na kojoj je ukinut feudalni poredak u Francuskoj (3. avgust).

Uvod
----

Nakon uspostavljanja Nacionalne ustavotvorne skupštine (9. jul), kralj i aristokratija odlučili su da pribegnu sili. Okupili su vojsku od 20.000 ljudi koja je opkolila Pariz i Versaj. Dvor je nameravao da vojskom rastera skupštinu. Narodne mase bile su budne. Ekonomska kriza doprinela je mobilizaciji snaga. Žetva 1788. godine bila je loša, a već avgusta počinje rast cene hleba. Nerodna godina bila je i sledeća, 1789. Narod krivi ubirače desetina i velikaše koji ubiru u naturi, kao i trgovce koji spekulišu žitom. Jedna od kraljevih mera bilo je i otpuštanje Nekera koji je podržavao zahteve trećeg staleža. Učinak je bio katastrofalan. Birači trećeg staleža ustanovili Stalni komitet koji je odredio 200 ljudi koji su mogli nositi oružje i činili su parisku miliciju kojom su se branili. Masa se ponovo diže 13. jula. Sledećeg dana zauzela je Invalidski dom odakle je uzela 32.000 pušaka sa kojima je krenula na Bastilju, tvrđavu koja je predstavljala simbol apsolutizma. Branilo ju je 80 invalida i 30 Švajcaraca. Zanatlije su dovukle pet topova te je guverner naredio predaju. Most je spušten, a narod je navalio i rastavio ju je ciglu po ciglu. Dan pada Bastilje, 14. jul, slavi se u Francuskoj kao dan republike. La Fajet je 1790. godine poslao ključeve Bastilje u Ameriku, predsedniku Džordžu Vašingtonu.

Strah
-----

Kralj je popustio i naredio povlačenje trupa. Pariska buržoazija preuzima upravu nad prestonicom. Stalni komitet postaje Pariska komuna. Pariska policija postala je Nacionalna garda na čelu sa La Fajetom. Ugrožena aristokratska stranka odlučila se na emigraciju. Prvi emigranti beže u Nizozemsku (grof Artoa i knez Kondea). Vest o padu Bastilje poznata je u svim krajevima Francuske do 19. jula. U narednih mesec dana dolazi do revolucija u svim većim gradovima. Stare uprave su ograničavane ili ukidane. Nestaje centralizma, kraljevska vlast nestaje. Obustavljeno je ubiranje poreza. Povlačenje aristokrata stvara neosnovan strah od „aristokratske zavere" koji podstiče i pobune na selima. Seljaci, pod uticajem preuveličane i iskrivljene slike o pobuni, naoružavaju se kosama, vilama i lovačkim puškama i napadaju plemićke dvorce. Ubrzo izbijaju razlike između buržoazije i seljaštva. Buržoazija, koja kao i plemstvo, ima vlastelinstva, oseća da su seljačkim ustancima ugroženi njeni interesi te oružjem guši pobune. To nije dovelo u pitanje rezultate „panike". Feudalni sistem nije mogao opstati posle julskih seljačkih ustanaka.

Literatura
----------

* Albert Soboul; Francuska revolucija, Naprijed, Zagreb (1966)