recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Abu Nasr Shams al-Muluk Duqaq** (? - 8. jun 1104) bio je seldžučki vladar Damaska od 1095. do smrti. 

Rodio se kao sin Tutuša I, seldžučkog vladara Damaska, i Khatun Safwat al-Mulk. Brat mu je bio Radwan (Ridvan). Nakon očeve smrti 1095. emirat, koji je obuhvaćao najveći dio današnje Sirije, je naslijedio Ridvan, dok je Dukak preuzeo manji dio, odnosno oblast Džazira (sjeverozapadna Mezopotamija). Međutim, iste godine je Dukak podigao ustanak protiv svog brata i zauzeo Damask; Ridvan je bio prisiljen skloniti se u Alep. Dukaku je u sukobu podršku pružio Yaghi-Siyan, guverner Antiohije, i to isključivo iz lične netrpeljivosti prema Ridvanovom atabegu Janah ad-Dawli; osim njega ga je podržao i jeruzalemski guverner Ilgazi. Na Ridvanovoj strani je ostao Ilgazijev brat Sokman.

Kaotični sukob seldžučkih velmoža se dodatno komplicirao kada se Janah ad-Dawla posvađao sa Ridvanom, a zbog čega su Dukakovi dotadašnji saveznici prešli na Ridvanovu stranu. Međutim, on je privremeno obustavljen kada su godine 1097. na teritorij Sirije stigli križari. Nakon što su križari Antiohiju stavili pod opsadu, Dukak ju je pokušao razbiti, ali je 30. decembra 1097. poražen od strane trupa Bohemonda Tarantskog. U junu sljedeće godine je Antiohija pala, a Dukak je sudjelovao u pokušaju preotimanja grada pod vodstvom mosulskog atabega Kerboge. Pokušaj je završio neuspjehom koji se često tumači izdajničkim povlačenjem Dukakovih trupa.

Sljedeće godine je Dukak uspio od svojih pobunjenih vazala preoteti Diyarbakır. Godine 1100. je kod Nahr al-Kalba, u blizini Bejruta, postavio zasjedu križarskim trupama grofa Balduina I od Edese, ali je taj okršaj završio križarskom pobjedom.

1103. je nakon ubistva Janah ad-Dawle uspio zauzeti Homs. Međutim, sljedeće godine se teško razbolio. Pošto mu je sin Tutuš II bio premlad da bi vladao, na nagovor majke je pred smrt za regenta imenovao svog atabega Toghtekina. Umro je 8. juna. Nedugo potom je Toghtekin izveo dvorski puč i preuzeo vlast kao novi emir, otpočevši Buridsku dinastiju.

Literatura
----------

* Kenneth Setton, ed. *A History of the Crusades, vol. I*. University of Pennsylvania Press, 1958 (available online).
* *The Damascus Chronicle of the Crusades: Extracted and Translated from the Chronicle of Ibn al-Qalanisi*. H.A.R. Gibb, London, 1932.


| Kraljevske titule |
| --- |
| Prethodi: **Tutush I**  |  **emir Damaska** 1095–1104 | Slijedi: **Tutush II**  |
*Za ostale upotrebe, v. Divan (razvrstavanje).*
**Divan** je zbirka pjesama u književnoj tradiciji islamskih zemalja, napose u perzijskoj, arapskoj i turskoj književnoj baštini, gdje je zapravo jedan od vladajućih žanrova. Divan bi lako mogao biti istovrijednica za *kanconijer* (vidi Petrarcu) ili pjesmaricu.

Imenica
-------

Riječ *divan* razvila je se već u III. stoljeću eg. (odnosno u 9. stoljeću), ako ne i ranije, iz smisla registra – na arapskom jeziku ديوان‎, dīwān – prema značenju zbirke, pisane zbirke, a posebno zbirke pjesama određenog pjesnika, dakle pjesmarice.   

Potom se za vrijeme Zlatnog doba islama to značenje proširilo na sve književnosti muslimanskih naroda.

Izvorna riječ je bila perzijska imenica دیوان‎, divân, preko riječi *dywʾn'* i *dibir*, i označavala je posao pisara i administrativnih organa, to jeste obrada popisa i arhiva.

U 12. stoljecu u arapskoj Španiji i u sjevernoj Africi riječ je dobila zasebno značenje za carinu, tako da je oblik *ad-dīwān*  prešao na staro-španjolskom kao *aduana* da bi u 14. stoljeću postao na talijanskom *dogana* i nakon toga na francuskom *douane*.

U Osmanskom carstvu, divan je označavao skupinu sultanovih savjetnika a potom, u razvoju upravnog sustava u carstvu, sve više i više riječ *divan* je išla u smislu skupćine, sabora, dakle visokog upravnog aparata u državi.  
 Na turskom suvremenom jeziku se piše *divan*.

Povijest žanra
--------------

Jedna stranica Bakijevog divana
Neki tvrde da prva uporaba divana u književnom smislu se nalazi u perzijanskom autoru Rudakiju (9. stoljeće), mada među prvim pjesničkim zbirkama u islamskom prostoru imamo preislamskog pjesnika Zuhayra (6. stoljeće), iračko-arapskog Al-Mutanabija i drugih.  

Među najznačajnijim primjerima u razvoju žanra imamo:

* Fuzûlî
* Bâkî
* Nef‘î
* Nâbî
* Nedîm
* Şeyh Gâlib

Također bitni su azer Nesîmî i turkijski autor Ališir Navoj (15. stoljeće).

Pojam divana je bio poznat na Zapadu u Srednjem vijeku zahvalivši svjedočanstvima putopisaca, ali ulazi u europske književnost 1827. godine kada Goethe objavljuje svoju zbirku *West–östlicher Divan* (*Zapadno-istočni divan*), napisanu između 1814. i 1819. Ta knjiga je bitna toliko za istočne književnost, koliko za razumijevanje cijelokupnog Goetheovog stvaralaštva. Zatim književnost romantizma će razviti vrlo živu radoznalost prema azijskom lijeposlovlju, u egzotičnom zamahu koji je već bio prisutan u prosvjetiteljstvu a putem kojeg će za vrijeme Beat generacije će se Zapad pozanimati za autore kao Omar Hajjam.

Svojstva divana
---------------

Kroz stoljeća divan je postao strogo standardizirani žanr. U turskom književnom prostoru stvorio se pojam pjesništva po uzorku divana, standardizirana i vezana za dvorac : *divanska književnost*.

Povezano
--------

* Perzijska književnost
* Arapska književnost
* Turska književnost
**Svrčin** je bio jedan od dvoraca Nemanjića, smeštenih u oblasti nekadašnjeg Svrčinskog jezera, severoistočno od današnjeg Uroševca. Poznat je kao mesto u kome je Dušan Silni (kralj 1331—1346, car 1346—1355), nakon zbacivanja oca sa vlasti, ovenčao za kralja,08.09.1331. godine na saboru srpske vlastele. Tačan položaj srednjovekovnog Svrčina nije utvrđen, usled nedostatka arheološih istraživanja područja na kome se on lokalizuje, ali se na osnovu do sada otkrivenih ostataka on smešta na prostoru Svrčinskog brda i današnjeg sela Svrčine, dok se ranije, kao moguća lokacija pominjalo i Sarajište (deo sela Laško Bare).

Nalazi na terenu
----------------

Na Svrčinskom brdu, nalažena je stara opeka i kamenje korišćeno u gradnji.

Na Glavici kod Svrčine nalaze se ostaci crkve svetog Jovana, iz kojih su meštani vadili kamenje za svoje potrebe, a prema njihovim pričama, od crkve je ranije bila očuvana apsida. Tokom radova na izgradnji drenažnog rova za majdan, na severoistočnoj padini Glavice, pronađen je kameni zid, čija se debljina kreće od 1 do 1.2 metra, kao i deo jedne tegule sa zupcem, a na celom tom prostoru su pronađene cigle i kamenje, koji su nekada pripadali građevini.

Kod Srpskog Babuša, u podnožju brda Glavice, pored obale Sazlije, nalaze se temelji crkvice svetog Jovana, koja po predanju potiče iz XII veka. U samom selu su prilikom raznih kopanja pronalaženi temelji i opeke.

U Babušu postoji stari ambar, koji je tokom vremena mnogo prepravljan, a lokalno predanje ga smešta u doba sultana Murata (1359—1389), dok se za jedan gvozdeni ražanj priča da potiče iz srednjeg veka.

Početkom 1960-ih u Slatini (tj. *Babušanu*, između Srpskog i Muhadžer Babuša) su pronađeni stari zlatnici, ali su oni kasnije izgubljeni.

Stari temelji su nađeni i kod Rakovice, između Novog Miraša i Glavice svrčinske.

Povezano
--------

* Pauni
* Nerodimlje
* Štimlje
* Svrčinsko jezero

Napomene
--------

Literatura
----------

* Ivan Zdravković, *„Srednjovekovni gradovi i dvorci na Kosovu"* , Beograd, 1975.
* Spomenici kulture u Srbiji: *Ostaci srednjovekovnog grada Svrčina* (sajt SANU) (`sh`) (`en`)

1. ↑  Naziv sela potiče od turske reči *saraj*, kojom se označava dvorac ili palata.
**Vreća** (od indoevropskog: *uor*=otvor) ili **džak** (od mađarskog: *zsák*) je predmet od tkanine, kože, papira ili plastike za spremanje i transport vrlo različitih stvari.

Karakteristike i historija
--------------------------

Vreća je jedan od najstarijih predmeta koji ljudi još od paleolita prave od kožei upotrebljavaju. Od antičkih vremena se tkaju od vune, kudelje, lana.

Krajem 17. vijeka Britanska istočnoindijska kompanija počela je uvoziti jutu sa Indijskog potkontinenta, pa su vreće od jute tkane u škotskom Dundeeju vremenom postale industrijski standard.

Nedavni razvoj u industriji plastike osigurao je polivinil klorid, polipropilen, polietilen i polistiren kao materijale za vreće.

Izvori
------

1. 1 2  „*Vreća*" (srpski). Poreklo značenje reči. Pristupljeno 04.09. 2021.
2. ↑  „*zsák*" (srpski). Online rječnik. Pristupljeno 04.09. 2021.
3. ↑   „JuteBag" (engleski). JuteBag. Pristupljeno 04.09. 2021.
4. ↑   „Packaging" (engleski). Encyclopaedia Britannica. Pristupljeno 04.09. 2021.

Vanjske veze
------------

***Vreća*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Vreća* (`sh`)
**Dives** je 105 km duga rijeka u Pays d'Augeu u francuskoj regiji Normandija, France, a koja se ulijeva u La Manche u Cabourgu.

Izvor rijeke Dives se nalazi kraj Exmesa u departmanu Orne. Dives uglavnom teče na sjever kroz sljedeće departmane i gradove:

* Orne: Trun
* Calvados: Morteaux-Coulibœuf, Saint-Pierre-sur-Dives, Troarn, Dives-sur-Mer, Cabourg

Dives je plovna sve do mosta Putot-en-Auge. Jahtama i ribarskim brodovima je zabranjeno ploviti Divesom sve do mosta **Pont de la Dives** koji spaja Dives-sur-Mer sa Cabourg, 1 km od ušća u La Manche.

Posljednji kilometar Divesa je veliki meandar koji okružuje umjetnu luku i odmaralište Port Guillaume (Guillaumeuove luka). Rijeci se pred morem ispriječila pješčana dina zvana *Le cap Cabourg*.

Estuarij Divesa je poznat kao poprište bitke u kojoj je 1057. normandijski vojvoda Guillaume (Vilim Osvajač) nanio odlučujući poraz vojsci francuskog kralja i anžuvinskog grofa. Godine 1066. se tamo okupila vojska i flota s kojom će započeti znamenitu invaziju Engleske.

Literatura
----------

* Arhivirano 2010-12-15 na Wayback Machine-u
* The Dives at the Sandre database

***Dives (rijeka)*** na Wikimedijinoj ostavi
Koordinate: 44° 38′ 04" SGŠ, 17° 52′ 14" IGD

**Vrela** su naseljeno mjesto u Opštini Teslić, Republika Srpska, BiH. Danas ima status mjesne zajednice.

Geografija
----------

Izljevanje Velike Usore u Vrelima
U prošlosti je bilo dio okolnih sela: Žarkovine ili Stjenjaka u Opštini Teslić, ili Kaloševića u Opštini Tešanj. Jorgići, zaselak naselja Kalošević (FBiH) koji je nakon Dejtonskog sporazuma pripao Republici Srpskoj, danas pripada Vrelima.

Sa južne i jugoistočne strane selo ograničavaju brda prema Tesliću, od kojih je najistaknutiji vrh Debelo Brdo. Sa sjeverne strane ograničava ga rijeka Velika Usora. Na zapadu je tjesnac kod brda Škrebin Kamen, a na istoku tjesnac prema selu Kalošević u Federaciji Bosne i Hercegovine.

Na području Vrela, na lokalitetu Perilo, posljednjih desetak godina, pri obilnim pljuskovima Velika Usora se izljeva i plavi okolno područje prekidajući saobraćaj na magistralnom putu Teslić-Doboj.

Istorija
--------

Do 1968. godine selo je bilo lokacija bitne željezničke stanice Vrela na uskotračnoj pruzi.

U toku raspada Jugoslavije i rata u BiH, selo Vrela je bilo bitan granični prelaz između Republike Srpske i Republike BiH, na kom su vršene veće razmjene zarobljenika, poginulih ili civila.

Stanovništvo
------------

Broji nešto manje od dvije stotine stanovnika, srpske nacionalnosti. Danas ga naseljavaju veće porodice Škrebić, Bubić, Ivanić, Smiljić i nekoliko manjih porodica. Krsna slava sela („masla") se obilježava na duhovski ponedjeljak.

Vidi još
--------

* Opština Teslić

Vanjske veze
------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Portal Bosna i Hercegovina***  |

* Porodične stranice Škrebića

| * p
* r
* u
Opština Teslić |
| --- |
| Naseljena mjesta | Banja Vrućica, Bardaci, Barići, Bijelo Bučje, Blaževci, Blatnica, Brezove Dane, Brić, Buletić, Vitkovci, Vlajići, Vrela, Gomjenica, Gornja Vrućica, Gornja Radnja, Gornje Liplje, Gornji Očauš, Gornji Ranković, Gornji Ružević, Gornji Teslić, Donji Očauš, Donji Ranković, Donji Ružević, Dubrave, Đulići, Žarkovina, Jasenova, Jezera, Kalošević, Kamenica, Komušina Gornja, Komušina Donja, Kopice, Kuzmani, Lončari, Lugovi, Mladikovine, Mrkotić, Orašje Planje, Osivica, Papratnica, Parlozi, Piljužići, Pribinić, Radešići, Rajševa, Rastuša, Rudo Polje, Slatina, Stenjak, Studenci, **Teslić**, Ugodnovići, Ukrinica, Čečava, Džimilić Planje, Šnjegotina Gornja |  |
| Mjesne zajednice | U opštini Teslić postoji 49. mjesnih zajednica |

***Vrela (Teslić)*** na Wikimedijinoj ostavi
**Divas** je bila ženska pop grupa iz Zagreba koju su činile Ivana Husar, Marija Husar, Maja Vučić i Martina Pongrac. Skupina je osnovana krajem 1995. godine i djelovala na domaćoj glazbenoj sceni sve do 2005. godine, kada su objavile da se razilaze. Izdale su tri studijska i dva live album, te višestruke su dobitinice prestižne nagrade **Porin**. Njihove najpoznatije pjesme su: "Sexy cool", "Oprosti mi", "Da ili ne", "Bon appetit", "Tvoja jedina" i mnoge druge.

Povijest sastava
----------------

Grupu Divas osnovale su na Badnjak 1995. godine Ivana i Marija Husar, Martina Pongrac i Maja Vučić. Svoje pjevačke karijere započinju već odmalena u djevojačkom zboru 'Zvjezdice' gdje su provele niz godina pjevajući i klasičnu te zabavnu glazbu. Već 1994. godine nastupale su na Euroviziji kao prateći vokali Tonyu Cetinskom sa pjesmom "Nek ti bude ljubav sva". 

1995. godine nastupaju na Dori sa pjesmom "Sexy cool", a krajem iste godine objavljuju prvi maxi singl. Nakon ogromnog uspjeha pjesme "Sexy cool" i osvajanja **Porina** grupa 1997. godine objavljuje prvi studijski album "Ladies" sa hitovima: "Funky maniac", "Pet", "Sexy cool"...

U 1999. godini grupa nastupa prvi put na Festivalu zabavne glazbe Split i osvaja nagradu "Grand Prix" sa pjesmom "Da ili ne", koja je bila uvod u album "Divas" koji je objavila krajem 1999. godine izdavačka kuća Croatia Records. Prosinca 2000. godine grupa je održala dva solistička koncerta u zagrebačkom HNK-u, sa kojeg je objavila album uživo "HNK Live, Božićne zvjezdice".

Početkom 2002. godine objavljuju svoj posljednji studijski album "Bon appetit", koji izdaje Menart Records, sa albuma je izdano nekoliko uspješnih singlova, između ostalog i veoma uspješan duet sa Oliverom Dragojevićem, pjesma "To nismo mi". U 2005. godini grupa je poslije koncerta u dvorani Vatroslav Lisinski pod nazivom "Divas & dive" objavila prestanak rada grupe.

Diskografija
------------

*Glavni članak: Diskografija sastava Divas*
### Studijski albumi

* 1997. - Ladies
* 1999. - Divas
* 2002. - Bon appetit

### Live albumi

* 2000. - HNK Live, Božićne zvjezdice
* 2005. - Divas & dive

### Singlovi

* 1996. - Sexy cool

Izvori
------

1. ↑  Pobjednici Mišo i Divasice
2. ↑  Divasice & Dive po drugi put napunile "Lisinski"
***Scorpio***: Moderna rekonstrukcija
**Scorpio** (na latinskom doslovno "škorpion") je bilo drevno rimsko artiljerijsko oruđe. Prvi put ga je opisao rimski pisac Vitruvije u 1. vijeku pne. Predstavljao je svojevrsni minijaturni katapult koji je kao municiju koristio koplja, a poseban mehanizam je takvim projektilima dao veliku brzinu i preciznost. Njega je obično mogao posluživati jedan jedini vojnik.

S obzirom da je, u suštini, predstavljao ništa drugo do divovski samostrijel, scorpio se u praksi koristio kao manje kao artiljerijsko oruđe, a više kao snajper, s obzirom da je mogao precizno pogađati i onesposobljavati protivničke vojnike s daljine od 100 m. Čak ni najbolji štitovi i zaštitna oprema iz antičkog doba u takvim slučajevima nisu mogli pružati zaštitu.

U Cezarovo doba je svaka legija imala po 60 *scorpija*, odnosno 2 po svakoj centuriji. Obično su se postavljali na uzvišeno mjesto s kojeg je bio dobar pregled, a strijelca su štitili obični vojnici.

Korištenje scorpia je, s druge strane, bilo ograničeno s kompliciranim mehanizmom koji je bio osjetljiv na vremenske prilike. Do srednjeg vijeka su te naprave potpuno nestale u Evropi, osim kod Bizantinaca, da bi se ponovno pojavile u prvom križarskom ratu.

Eksterni linkovi
----------------

* Scorpio Arhivirano 2014-11-30 na Wayback Machine-u
* A Reconstruction of Vitruvius' Scorpion
|  |
| --- |
| **Vesta** |
| druga imena | Vestija |
| opis | božica vatre, zaštitnica Rima |
| roditelji | Ops i Saturn |
| grčki pandan | Hestija |

**Vesta** ili **Vestia** je božica djevica, božica vatre, zaštitnica ognjišta, doma i porodice u rimskoj mitologiji. Iako se često spominje da je ona rimski pandan Hestije iz grčke mitologije, ona je imala velike, ali tajanstvene uloge u rimskoj religiji dugo prije nego se Hestija pojavila u grčkoj kulturi. Vesta je puno važnija za Rimljane, nego Hestija za Grke. Vesta je vrlo rijetko prikazivana, kao i Hestija.

Opis
----

Vesta je kćer Saturna i Ops, koji su vladali svijetom tokom zlatnog doba. Braća su joj Jupiter, Neptun i Pluton, a sestre Cerera i Junona. Jupiter je kastrirao svog oca i proglasio se kraljem. Vesti je dao vlast nad Rimom, Cereri nad Zemljom, Neptunu nad morem i Plutonu nad podzemljem, a sebi je preuzeo nebo i zrak. Vesta je imuna na Venerine moći, ne može se zaljubiti, te nema muža ni djecu. Vesta je i božica srca te središta. Ona predstavlja srce Rimskog Carstva. Vestina se prisutnost vidi po svetoj vatri. Budući da se vatra pali u hramovima i na ognjištima, ona je vrlo važna božica, štovana svuda.

Kult
----

Vestine su svećenice vestalke, a najpoznatija je Marsova ljubavnica Reja Silvija. Svećenice su čuvale svetu vatru u hramovima. To su činile do 391. kad je uvedeno krščanstvo, a štovanja svih poganskih božanstava su zabranjena. Vestalke su morale biti djevice, iako se u mitologiji spominje da je Reja Silvija začela sa Marsom Romula i Rema. Vestalke su bile poput redovnica, a živjele su u kući kraj Foruma. Ako bi optuženika vodili na pogubljenje, a on bi vidio vestalku, oslobodili ga, što svjedoči o važnosti Veste. Vestalke su bile samostalne i slobodne, te su smjele izlaziti izvan grada. Vestin je festival *Vestalia*. Vesta je i zaštitnica kuće, štovana bacanjem hrane u vatru.

Vanjski linkovi
---------------

***Božica Vesta*** na Wikimedijinoj ostavi
|  |
| --- |
|  |

**Sultanat Lahidž** (arapski: سلطنة لحج), poznat i kao **Sultanat Abdali** (arapski: سلطنة العب دلي), bila je država unutar Protektorata Aden, britanske kolonijalne tvorevine. Nakon toga Sultanat Lahidž ušao je u Federaciju Arapskih Emirata Juga. Glavni grad Sultanata bio je Lahidž. Od 1919 godine Sultanatu Lahidž priključeno je područje *Subeihi* (rog Arabije).

Historija
---------

Sultanatom Lahidž vladala je dinastija Abdali još od 18. st. oni su formalno priznavali vrhovnu vlast imama iz dinastije Zaidi, suverena Jemena iz Sane od koje su se otresli 1728 i postali nezavisni.. Nakon gubitka luke Aden, koju je zauzelo Britansko Carstvo 1839, britanski utjecaj se sve više osjećao u cijelom okružju. Sultanat Lahidž bio je jedan od prvih *devet kantona*, koji su potpisali ugovore o zaštiti s Velikom Britanijom krajem 19. st.. Oni su kasnije postali dijelovi nove britanske kolonijalne tvorevine Protektorata Aden. Sultanat Lahej cijelo vrijeme svog trajanja bio u dobrim odnosima s Britanijom, čak i onda kad je ubijen sultan *Fadhl ibn Ali al Abdali*, od strane britanskih vojnika 1918 godine. Britanci su ga navodno čisto slučajno ubili, zamjenivši ga za neprijateljskog turskog vojnika.

Kuća za goste sulatana Lahidža iz1898, (crtež po fotografiji Henry Ogg Forbesa)
Odnosi su se pogoršali 1958, kad je Britanija smatrala da je tadašnji sultan - *Ali bin Abd al Karim al Abdali*, zadrti arapski nacionalist, te da ne želi pristupiti u njihovu novu kolonijalnu tvorevinu Federaciju Arapskih Emirata Juga (1959.-1962.). Zbog tog su ga Britanci svrgnuli s vlasti i natjerali u emigraciju. Njegov Sultanat Lahidž ušao je u kratkotrajnu Federaciju Arapskih Emirata Juga 1959, a kasnije i u novostvorenu Južnoarapsku Federaciju 1963

Osnutkom države Demokratska Narodna Republika Jemen (Južni Jemen) 30. novembra 1967, na dan povlačenja posljednjih britanskih vojnika, ukinut je i *Sultanat Lahidž*.

22. maja 1990. ujedinili su se Demokratska Narodna Republika Jemen (Južni Jemen) i Arapska Republika Jemen (Sjeverni Jemen) u današnju Republiku Jemen. Lahidž je postao jedna od 20 jemenskih jemenskih muhafaza - Muhafaza Lahidž.

13°06′00″N 45°28′00″E﻿ / ﻿13.1°N 45.4667°E﻿ / 13.1; 45.4667

Izvori
------

1. ↑  *Encyclopedia Brittanica*, 1984 Edition, Vol. I, str. 11
Vaduc, kao veoma mala evropska prestonica, zavisi od drumskog saobraćaja
Lihtenštajn je malena država Evrope, pa je i značaj saobraćaja Lihtenštajna mali. Međutim, spram svoje veličine država ima razvijen drumski i železnički saobraćaj. Glavni saobraćajni čvor je prestonica Vaduc. Budući da se ova državica graniči Švajcarskom i Austrijom, mesni saobraćaj je blisko povezan je sa saobraćajnim mrežama datih zemalja. Ovo se naročito odnosi na Švajcarsku i najbliži veći grad Cirih.

Železnički saobraćaj
--------------------

Ukupna dužina železničke mreže standardnog koloseka u Lihtenštajnu je 9,5 -{km}- u vidu jedne železničke linije koja povezuje zemlju i sa Švajcarskom i Austrijom i ima četiri stanice, od kojih je najznačajnija Šaan. Na ovim stanicama se zaustavljaju samo mesni vozovi, a međunarodni, koji takođe prolaze ovom prugom, se ne zaustavaljaju. Celokupna železnica je pod upravom Austrijskih federalnih železnica.

**Železnička veza sa susednim zemljama**:

* Austrija Austrija - da
* Švicarska Švajcarska - da

Drumski saobraćaj
-----------------

Ukupna dužina drumskih puteva u Lihtenštajnu je oko 250 -{km}-, svi sa čvrstom podlogom. Država nema autoputeve, a mesni putevi su dobro održavani. Najvažniji putni čvor u državi je Vaduc. Mesna autobuska kompanija posluje u okviru švajcarskog autobuskog uređenja.

Vodeni saobraćaj
----------------

Lihtenštajn se nalazi duž doline reke Rajne.

Vazdušni saobraćaj
------------------

U Lihtenštajnu ne postoji aerodrom, već se koristi najbliži veći aerodrom u Cirihu. U mestu Balzers postoji manji helidrom.

Saobraćaj Evropskih zemalja

 **Saobraćaj:** Azerbejdžan • Albanija • Andora • Austrija • Belgija • Belorusija • Bosna i Hercegovina • Bugarska • Vatikan • Gruzija • Grčka • Danska • Estonija • Irska • Island • Italija • Jermenija • Kazahstan • Kipar • Letonija • Litvanija • Lihtenštajn • Luksemburg • Mađarska • Malta • Moldavija • Monako • Nemačka • Norveška • Poljska • Portugalija • Makedonija • Rumunija • Rusija • San Marino • Slovačka • Slovenija • Srbija • Turska • Ujedinjeno Kraljevstvo • Ukrajina • Finska • Francuska • Holandija • Hrvatska • Crna Gora • Češka • Švajcarska • Švedska • Španija - Evropska unija

**Teritorije:** Akrotiri i Dekelija • Grenland • Gernzi • Gibraltar • Jan Majen • Džersi • Olandska Ostrva • Ostrvo Man • Svalbard • Farska Ostrva
Karta koja prikazuje različite separatističke pokrete na području današnje Evrope.
**Separatizam** je izraz koji u najširem smislu označava nastojanje da se određena društvena grupa, u pravilu ona kojoj pripadaju njegovi zagovornici, odvoji (separira) od drugih društvenih grupa na osnovu različitih kriterija kao što su spol, rasa, religija, etnicitet ili nacionalnost, a što može uključivati odvojenost unutar jednog te istog političkog entiteta (države) kroz različite oblike institucionalne segregacije, ali i nastojanje da se stvori novi, odvojeni entitet kroz secesiju (otcjepljenje) u nezavisnu suverenu državu ili različite oblike devolucije ili složene države. Separatizam se najčešće vezuje uz ideologiju nacionalizma, odnosno nastojanje da se stvori nacionalna država otcjepljenjem nekog područja iz višenacionalne države ili njegovim pripajanjem matičnoj državi. Takva nastojanja su u nekoliko prethodnih vijekova bila uzrokom brojnih oružanih sukoba, kako unutar jedne, tako i između više država, te su u značajnoj mjeri pridonijeli nestanku velikih carstva i raspadu višenacionalnih zemalja kao što su Jugoslavija, SSSR i Čehoslovačka.

Povezano
--------

* Popis aktivnih separatističkih pokreta
	+ Popis aktivnih separatističkih pokreta u Evropi
* Politika identiteta
* Autonomaštvo
* Podjela Indije
* Separatistički feminizam
U novembru 1991, specijalni predstavnik generalnog sekretara Ujedinjenih nacija Sajrus Vens predložio je plan kojim bi Krajina bila demilitarizovana (oružje pohranjeno u skladišta po sistemu „dvostrukog ključa") i koju bi potom štitile mirovne snage Ujedinjenih nacija („plavi šlemovi") koje bi bile raspoređene na čitavoj njenoj teritoriji dok bi se vodili politički razgovori a na srpskim područjima inače očuvan status kvo. 

Milan Babić se snažno usprotivio ovom planu i SAO Krajina je 19. decembra 1991, datuma kada je nemački ministar inostranih poslova Hans-Ditrih Genšer objavio da će Nemačka priznati nezavisnost Hrvatske, preimenovana u Republiku Srpsku Krajinu, kojoj su se u februaru 1992. pridružile i srpske oblasti iz istočne Hrvatske. Babić je od Srpske skupštine Krajine tražio da odbaci Vensov plan, ali neuspešno, jer je plan podržavao Milošević, koga su kasnije zapadne sile proglašavale za „faktora mira i stabilnosti na Balkanu". Milošević je smatrao da su srpski ciljevi u Hrvatskoj ostvareni i želeo da povuče JNA pred dolazeći rat u Bosni i Hercegovini. Babić je gurnut u stranu, a Milošević ga je zamenio Goranom Hadžićem iz istočne Slavonije, koji je generalno viđen za njemu daleko poslušniju figuru. 

Mirovni razgovori koji su vođeni po usvajanju Vensovog plana nisu dali rezultate, a haška presuda Babiću tvrdi kako nesrpskim izbeglicama ne samo da nije dozvoljavan povratak već se uništavanjem njihovih sela, kulturnih i istorijskih znamenja činilo sve kako do njega nikada ne bi došlo. Babić je svedočio kako je ova politika sprovođena preko srpske tajne policije iz Beograda kojom je upravljao Milošević, za kojeg je takođe tvrdio da je u potpunosti upravljao krajiškom administracijom i oružanim snagama; Milošević je ove navode negirao, tvrdeći da ih je Babić izmislio „u strahu".
**Vellinge** je grad od 6,304 stanovnika na jugu Švedske, on je i administrativni centar istoimene općine od 33,303 stanovnika.

Geografske karakteristike
-------------------------

Vellinge leži u Grofoviji Skåne, udaljen oko 12 km južno od Malmöa, pa je danas zapravo predgrađe metropolitanskog Malmöa.

Historija
---------

Najstariji pisani zapisi o Vellingeu sežu u razdoblje 1300.- 1350. Negdje oko 1570. Vellinge je bio selo od 36 farmi okupljenih oko srednjovjekovne crkve. 

Nakon izgradnje željezničke pruge Malmö-Trelleborg 1886. Vellinge se počeo razvijati kao važna željeznička stanica, čija je važnost porasla nakon izgradnje kraka pruge do Skanöra i Falsterboa
1904.

Općina Vellinge osnovana je 2. oktobra 1908. iako je Vellinge još i tad bio selo, 1931. imao je 1705 stanovnika. 

Danas je Vellinge prvenstveno stambeno predgrađe Malmöa.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7  „Sweden: Skåne" (engleski). City population. Pristupljeno 08. 06. 2016.

Vanjske veze
------------

***Vellinge*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Službene stranice općine Vellinge* (`sv`)
*Za ostale upotrebe, v. Paleta.*

**Transportna paleta** (od francuskog *palette*) je specijalno izrađena ravna podloga, na koju se smješta roba, koja zajedno s paletom formira jedinstvenu teretnu jedinicu za transport.

Na jednu klasičnu drvenu paletu može se natovariti 1 do 2 tone tereta, a njime se rukuje uz pomoć specijalnih vozila dizalica - viljuškara. 
Palete se proizvode u standardiziranim ISO dimenzijama, a njihovoj veličini prilagođena i veličina prostora za smještaj tereta u vozilima i skladištima.

U logistici se takva tehnologija otpreme robe naziva se paletizacija.

Historija
---------

Prve transportne palete pojavile su se nakon Prvog svjetskog rata, ali su se počele masovnije proizvoditi za Drugog svjetskog rata za potrebe Američke armije. Nakon rata krajem 1960-ih počele su se koristiti u trgovini i industriji.

Danas se proizvode u Evropi u dimenzijama 1000 × 1200 mm po ISO standardu.
Specijalno čvrste palete izrađuju se od čelika, a od aluminija one za transport avionima. Ima i onih od plastike, ali se najviše upotrebljavaju one od drva.)

Izvori
------

1. ↑  „*Palette*" (engleski). EtymologyOnline. Pristupljeno 28.09.2020.
2. 1 2 3  „*Paleta*" (hrvatski). Hrvatska enciklopedija LZMK. Pristupljeno 28. 09. 2016.
3. 1 2  „*The History of Pallets*" (engleski). 1001pallets. Pristupljeno 28.09.2020.

Vanjske veze
------------

***Transportna paleta*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Paleta* (`sh`)
* *The History of Pallets* (`en`)
**Torrelavega** je grad i općina od 52,034 stanovnika na sjeveru Španjolske u autonomnoj zajednici i provinciji Kantabrija.

Geografske karakteristike
-------------------------

Torrelavega leži na ušću rijeka Saja i Besaya udaljena 27.5 km jugozapadno od svog administrativnog centra
Santandera i oko 8 kilometara od obala Biskajskog zaljeva.

Historija
---------

Grad je osnovan u 14. vijeku, a ime je dobio po porodici Garcilaso de la Vega koja je za srednjeg vijeka bila vrlo moćna i slavna. 
U 19. vijeku je izrastao u snažan industrijski centar i željezničko čvorište, a njegov stočni sajam u jedan od najpoznatijih u Španjolskoj.

Znamenitosti
------------

Nedaleko od grada nalazi se poznata spilja Altamira sa prahistorijskim slikarijama, koja je 1985. uvrštena na UNESCO-vu 
Listu svjetske baštine.

Privreda
--------

Torrelavega je grad kemijske industrije koja proizvodi; boje, sumpornu kiselinu, plastiku i sintetička vlakna.
Pored grada iskapa se željezna ruda, olovo i cink.

Gradovi pobratimi
-----------------

* Kuba Stara Havana, Kuba
* Francuska Rochefort, Francuska
* Senegal Louga, Senegal
* Zapadna Sahara Zug, Zapadna Sahara

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5  „*Spain: Cantabria*" (engleski). City population. Pristupljeno 20. 06. 2018.
2. 1 2 3 4 5  „*Torrelavega*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 20. 6. 2018.

Vanjske veze
------------

***Torrelavega*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Ayuntamiento de Torrelavega* (`es`)
**Vladan Švacov** (Zagreb, 27. studenoga 1930. - Zagreb, 28. ožujka 2004.), hrvatski redatelj, teatrolog, dramaturg i sveučilišni profesor.

Životopis
---------

Dr. Vladan Švacov je bio istaknuti hrvatski intelektualac i poliglot vrsne klasične naobrazbe. Rođen je u Zagrebu, gdje je završio klasičnu gimnaziju te diplomirao i doktorirao filozofiju a potom i režiju na Akademiji dramske umjetnosti gdje je kasnije sa Rankom Marinkovićem utemeljio Odsjek za dramaturgiju, predavao te obavljao dužnost dekana u periodu 1978.-1980.

Režirao je brojne opere (Ero s onoga svijeta, Figarov pir) i drame (osobito djela Brechta i Ionesca). Autor je važne knjige "Temelji dramaturgije" te niza studija i radova s tom temom, među kojima je i "Antička dramaturgija" koja se bavi teorijom srednjovjekovne, predantičke i antičke drame. 

Bavio se i prevođenjem s talijanskoga, francuskog i njemačkog jezika te je preveo više od šezdeset libreta.

Bio je u braku sa hrvatskom dramaturginjom i televizijskom urednicom Majom Gregl.

Izvori
------

1. ↑  Novi list, 28.ožujka 2004. |
2. ↑
3. ↑  Vijenac Broj 263, 01.travnja 2004. |
Buck Ewing
**William "Buck" Ewing** (Hoaglan, Ohio, 17.10. 1859 - Cincinnati, 20.10. 1906.) bio je američki profesionalni igrač i menadžer bejzbola iz 19. vijeka, koga mnogi smatraju jednim od najboljih igrača svog doba.

Ewing se priključio National Leagueu godine 1880. kao član *Troy Trojansa*, ali je zvijezdom postao tek 1883. kao član *New York Gothamsa*. Iste je godine postao prvi igrač u historiji MLB s 10 home runova u sezoni - rekord koji se više nikada neće ponoviti.

Godine 18901890. je pobuna igrača dovela do stvaranja kratkotrajne Players League. Ewing se njoj pridružio kao igrač i menadžer disidentskih New York Giantsa. Kada je Liga ubrzo propala, Ewing je postao omrznut i New York, te se 1892. morao preseliti u Cleveland i tamošnji klub *Cleveland Spiders*. Tamo je godine 1893. imao izvrsnu sezonu s prosjekom .344, 6 home runova, 122 RBI-ja, 47 ukradenih baza i 117 runova. Igrački karijeru je završio godine 1897.

Kao menadžer za disisentske Giantse, Cincinnati Redse i prave Giantse je imao omjer pobjeda i poraza 489-395 ili prosjek .553.

Umro je od dijabetesa u dobi od 47 godina.

Godine 1939. je izabran u Bejzbolsku Halu slavnih.

Vanjske veze
------------

* Baseball Hall of Fame Arhivirano 2007-04-28 na Wayback Machine-u
* Baseball-Reference.com - statistike i analiza karijere


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodi: **George Wood**  |  **Prvak National Leaguea u home runovima** 1883 | Slijedi: **Ned Williamson**  |
| Prethodi: **Charlie Comiskey**  |  **Menadžer Cincinnati Redsa** 1895-1899 | Slijedi: **Bob Allen**  |
| Prethodi: **Fred Hoey**  |  **Menadžer New York Giantsa** 1900 | Slijedi: **George Davis**  |
**Opatija Buckfast** (engleski: ) he benediktinski samostan posvećen Svetoj Mariji i smješten u mjestu Buckfast, kraj Buckfastleigh, u engleskoj grofoviji Devon. Osnovan je godine 1018. a godine 1147. su ga preuzeli cisterciti. Napušten 1539. je za vrijeme ukidanja samostana. Godine 1882. se u njegovim ruševinama nastanilo nekoliko benediktinskih redovnika, te je tokom nekoliko decenija obnovljen i ponovno posvećen 1932.

U okviru samostana djeluje farma, a od 1967. do 1994. je djelovala škola, kasnije poznata po skandalu vezanom uz seksualno zlostavljanje učenika.

Izvori
------

* Clutterbuck, Robin *Buckfast Abbey — A History* ISBN 0-9511806-1-4
* Heald, Claire "Binge drinking — the Benedictine connection", *BBC News*, 26 September 2006, retrieved 8 October 2006.
* St Boniface's Catholic College Historical Archives - 1951

Vanjske veze
------------

* Buckfast Abbey
* Buckfast Abbey Images Arhivirano 2011-09-01 na Wayback Machine-u

Koordinate: 50°29′34″N 3°46′32″W﻿ / ﻿50.49278°N 3.77556°W﻿ / 50.49278; -3.77556
**Vještičino srce** (*Clathrus ruber*) je vrsta saprofitne gljive porodice Phallaceae. Nejestiva je zbog izuzetno neugodnog smrada sličnom trulom mesu. Smrad privlači muhe i druge kukce koji pomažu u raznošenju spora.

Opis
----

Vještičino srce raste vrlo brzo, pa tako u 3 dana naraste i nestane. U mladosti je gljiva bijela i izgleda poput jajeta, jer je omotana kožastim ovojem bijele do sivkaste boje. Kako se plodno tijelo razvija, ovoj puca i pojavi se gljiva crvene ili narančaste boje oblika mrežastog pletera sa širokim višekutnim rupama. Rešetke su iznutra naborane i pokrivene sivosmeđom masom, što su zapravo spore. Spore su bijelosmeđe, izdužene i glatke, dimenzija 5–6 x 1.7–2 µm. Postoji velika razlika u veličini unutar vrste, jer mogu biti 8-20 centimetara visoke.

Ova gljiva raste u jesen, u vlažnim šumama, livadama i uz trule panjeve. U kontinentalnom dijelu Hrvatske je prilično rijetka, ali vrlo često raste po vinogradima, vrtovima, parkovima i šumama na obalnom pojasu i otocima. 

Slična joj je velika polipovka (*Anthurus archeri*), ali su njeni ljubičastocrveni krakovi rašireni i podsjećaju na hobotnicu. Ni ona nije jestiva zbog istih organoleptičkih svojstava.

***Vještičino srce*** na Wikimedijinoj ostavi
**Харијалах** (Ruski jezik: *Харыялах*; јакутски: *Харыйалаах*) је село у Олењочком рејону, на северозападу Републике Јакутије у Русији. Харијалах се налази 3 км. западно од Олењока, центра рејона.

Налази се на правој обали Олењока, која утиче у Лаптевско море.

Становништво:

* 800 (1989.)
* 854 (2001.)
* 831 (2007.)

У селу се налазе клуб, средња школа, установе здравствене неге.

Градоначелник Харијалаха је Ољга Потаповна Васиљева. Харијалах је основан 1934. године.

### Извори

1. 1 2  Харијалах Arhivirano 2007-10-10 na Wayback Machine-u на страни Јакутског универзитета

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **Naselja Olenjočkog rejona** |  |
| Olenjok |
Žilinda |
Harijalah | 
Ejik |
**Dr. Stanko Andrijević** (1841. - 1894.) bio je zagrebački gradonačelnik od 1876. do 1879. a po zanimanju doktor prava i odvjetnik. Po političkom uvjerenju, bio je pristaša Narodne stranke.

Životopis
---------

Srednjoškolsko obrazovanje stiče u Zagrebu, gdje završava i studij prava 1862. Doktorsku titulu stiče u Grazu 1873. a godinu dana poslije počinje karijera političara kada je izabran za zastupnika grada Zagreba. Godinu poslije (1875.) izabran je za zastupnika Zagreba u Hrvatskom saboru, a 30. 11. 1876. postaje zagrebački gradonačelnik.

U vrijeme njegova mandata izgrađen je i pušten u rad 1878. gradski vodovod. Izvršena je i nova numeracija kuća te imenovanje ulica (1878.). Izgrađene su i mnoge ulice: Primorska, Kolodvorska, Đorđićeva i Palmotićeva, te škola Milosrdnica (u Gundulićevoj) 1878. kao i zgrada Sudbenog stola na Zrinjevcu, 1878.

Mandat mu je trajao do 1879. kada je podnio ostavku i nastavio raditi odvjetnički posao. U čast njemu, ulica nedaleko od Jelenovca i bolnice u Vinogradskoj od 1929. nosi njegovo ime.

Izvori
------

1. 1 2 3  Andrijević, zagrebačka obitelj (pristupljeno 3. 3. 2015.)
2. ↑  Feljton: Zagrebački gradonačelnici I. dio Arhivirano 2016-05-09 na Wayback Machine-u (Hrvatski radio) Objavljeno 15. 5. 2013. pristupljeno 3. 3. 2015.

| * p
* r
* u
Gradonačelnici Zagreba, predsjednici gradskog vijeća, predsjednici Skupštine grada |
| --- |
| 1851-1920 | Kamauf · Härdtl · Kušević · Lichtenegger · Frigan · Mihalić ·Cekuš · Hatz · Vrabčević · Vončina · Andrijević · Mrazović · Hoffman · Badovinac · Sieber · Amruš · Mošinsky · Amruš · Amruš · Holjac · Srkulj | Grb Zagreba |
| 1920-1941 | Delić · Tončić · Heinzel · Srkulj · Srkulj · Krbek · Erber · Kaufmann · Peičić · Starčević |
| 1941-1945 | Dumančić · Werner · Starešinić |
| 1945-1990 | Saili · Špiljak · Rukavina · Pavleković · Holjevac · Pirker · Karlović · Kolar · Vrhovec · Latin · Mikić · Varga · Šonje · Kosty · Mikić · Mikić |
| 1990 - ... | Buzančić · Mikša · (kriza) · Brolich · Matulović-Dropulić · Kregar · Bandić · Pavić · Bandić · Bandić · Bandić · Pavičić Vukičević · Tomašević |
***TV Guide*** je ime dva sjevernoamerička sedmična magazina o TV programu, jedan u SAD-u, a drugi u Kanadi. Iako ova dva magazina dijele isti ime i logo, posjeduju ih različite kompanije, a i sadržaj ova dva magazina nije isti.

Glavni dio magazina je sedmični raspored TV programa. U magazinu se, također, nalaze vijesti o televizijskim dešavanjima, razgovori sa poznatim osobama, itd.

Sjedinjene Američke Države
--------------------------

Nacionalni *TV Guide* je prvi put objavljen 3. aprila 1953. godine. Na njegovim prvim koricama nalazile su se fotografije Lucille Ball i novorođenog sina Desi Arnaz, koji se zove Desi Arnaz, mlađi

*TV Guide* je u vlasništvu Gemstara, a kojeg posjeduje komplanija News Corporation.

Kanada
------

Mnogo godina, kanadsko izdanje magazina *TV Guide* dijelilo je identičan sadržaj sa američkom verzijom. Počevši u kasnim 70-tim, kandska verzija magazina totalno se odvojila, te danas objavljuje različite priče , najčešće sa fokusom na kanadska dešavanja. Magazin, koji koristi samo isti logo kao američka verzija, objavljuje Transcontinental Media. 2004. godine, magazin je promijenio format veličine, od standardne veličine za magazin u veći format (sličan formatu stripa).

Povezano
--------

* TV Guideov spisak najboljih 50 serija svih vremena

Vanjski linkovi
---------------

* Službena TV Guide web-stranica
**Vicko Lovrin (Dobričević)** (u talijanskoj historiji umjetnosti poznat kao **Vincenzo Lorenzo (Marini)** (\* ?, - † Kotor ili Dubrovnik, 1517 / 1518  ili čak 1551.), bio je dubrovački slikar, sin poznatog slikara Lovre Dobričevića..

Biografija
----------

O životu Vicka ili Vincenca zna se jako malo, u skladu sa tadašnjim običajima dobio je prezime po očevu imenu - Lovrin (Lorenzo). Zna se da je zajedno s majkom i starijim bratom pomagao ocu u njihovoj slikarskoj bottegi u Dubrovniku. Nakon smrti oca Lovre Dobričevića 1478. godine, njegovu dobro uvedenu slikarsku radionicu vodio je zajedno s bratom Marinom.

Između 1509. / 1510. naslikao je veliki *Poliptih sv. Mihaila* za crkvu *Gospe od snijega* u franjevačkom samostanu u Cavtatu  po narudžbi Dominika Pucića. To je ostao danas jedini njegov sačuvani rad. Na središnjem polju te oltarne pale je sv. Mihail u zlatnom oklopu kako ubija zmaja, na bočnim poljima su svetački likovi, na zabatu Bogorodica s djetetom između sv. Sebastijana i sv. Roka, a na dvjema predelama su biblijski i hagiografski prizori. Na zabatu se najviše osjeća prisustvo renesansnog duha; u novoj koncepciji prostora, volumena i boje kao i očiti utjecaj Bartolomea Vivarinija. Na ostalim dijelovima poliptih je klasično venecijansko djelo na razmeđi gotike i renesanse, sa zlatnom pozadinom.

Zna se i da je Vicko 1510. sklopio ugovor za izradu freski u Bogorodičinoj crkvi trebinjskog manastira Tvrdoša. On je taj posao obavio uz pomoć monaha Marka Stefanova, od tih fresaka nažalost danas više nema tragova.

Vicko Lovrin bio je ugledan građanin Dubrovnika, i cijenjeni pripadnik slikarske bratovštine, zna se da je 1510. bio gastald te bratovštine, i naredio Mihajlu Hamziću da se prestane baviti slikarstvom dok ne izmiri obaveze prema bratovštini.

U radionici Vicka i Marina radili su i odškolovali dubrovački slikari 16. vijeka Stjepan Radovanović i Franjo Matijin.

Izvori
------

1. 1 2 3  Lorenzo Marini nell’Enciclopedia Treccani, pristupljeno 15. 05. 2011. (`it`)
2. 1 2  Biografije na portalu matica srpska, pristupljeno 15. 05. 2011. Arhivirano 2012-05-07 na Wayback Machine-u (PDF)
3. ↑   Franjevački samostan, Cavtat na portalu Hrvatska na dlanu, pristupljeno 15. 05. 2011.
4. ↑  Slikarstvo u Hrvatskoj, na portalu Scribd, pristupljeno 15. 05. 2011.
5. ↑  Културно-историјски споменици - Средњовјековни градови и важнији споменици, pristupljeno 15. 05. 2011.[*mrtav link*]
6. ↑  Манастир Тврдош na portalu Hotel Leotar Trebinje, pristupljeno 15. 05. 2011.
7. ↑  HAMZIĆ, Mihajlo na portalu Hrvatski biografski leksikon online (Leksikografski zavod Miroslav Krleža)

Vanjske veze
------------

* Poliptih Vicka Lovrina u crkvi Gospe Snježne u Cavtatu (Izvješće o izradi i postavljanju mikroklimatske komore)  (PDF)
**Tipski rod**, u biološkoj klasifikaciji, osobito u zoologiji, je rod koji definira biološku porodicu i predstavlja korijen njenog imena.

Zoološka nomenklatura
---------------------

Prema Međunarodnom kodeksu zoološke nomenklature: "Ime koje nosi nominalna porodična grupa taksona potiče od nominalnog roda pod nazivom 'tipski rod'; porodično ime grupe zasniva se na tom tipskom rodu."
Bilo koja porodična grupa mora imati tipski rod (i bilo koje ime grupe u rodu mora imati tipsku vrstu, ali ime bilo koje grupe u vrsti može, ali ne mora, imati jedan ili više uzornih tipskih primjeraka). Tipski rod za ime porodične grupe je rod čije je ime korijen na koji se dodaje sufiks –*idae* (za porodice).

Primjer: Za porodicu *Hominidae* (ljudi) tipski rod je *Homo*.

Botanička nomenklatura
----------------------

U botaničkoj nomenklaturi, fraza "tipski rod" upotrebljava se neformalno, kao podobna podrazumijevajuća odrednica.

Prema  Međunarodnom kodeksu nomenklature algi, gljiva i biljaka (ICN) ova oznaka nema nikakav status. Ovaj kodeks za rang porodice uzima ime tipskog primjerka, a za više rangove tipovi su opcijski. Kodeks se ne odnosi na rod koji sadrži tip "tipski rod".

Primjer: *Poa* je tipski rod za porodicu *Poaceae*, a red Poales" je još jedan način da se kaže da se imena *Poaceae* i *Poales* zasnivaju se na nazivu roda *Poa*.

Povezano
--------

* Tip (biologija)
* Tipska vrsta

Literatura
----------

1. ↑  ICZN Code Art. 63. "Name-bearing types."
2. ↑  Sofradžija A. Šoljan D. Hadžiselimović R. (2007). *Biologija 1.*. Svjetlost, Sarajevo. ISBN 9958-10-686-8.
3. ↑  Hadžiselimović R. (2005). *Bioantropologija – Biodiverzitet recentnog čovjeka.*. Institut za genetičko inženjerstvo i biotehnologiju (INGEB), Sarajevo. ISBN 9958-9344-2-6.
4. ↑  McNeill, J.; Barrie, F.R.; Buck, W.R.; Demoulin, V.; Greuter, W.; Hawksworth, D.L.; Herendeen, P.S.; Knapp, S. i dr.. (2012). *International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants (Melbourne Code) adopted by the Eighteenth International Botanical Congress Melbourne, Australia, July 2011*. **Regnum Vegetabile 154**. A.R.G. Gantner Verlag KG. ISBN 978-3-87429-425-6. Arhivirano iz originala na datum 2016-03-05. Pristupljeno 2017-02-01.
*Za ostala značenja, v. Ting (razvrstavanje).*
**Ting** ili **thing** (staronordijski, staroengleski i islandski: *þing*; njemački, nizozemski *ding*; moderni skandinavski jezici: *ting*) je naziv za tradicionalne skupštine u germanskim društvima (koja su se u nekim slučajevima proširile i među keltske narode), a koje su činili svi slobodni pripadnici zajednice i kojima su predsjedali zakonogovornici. Skupštine su se obično okupljale na zato unaprijed predviđenim lokacijama poznatim kao **thingstead**. Izraz se do danas održao u nazivu nekoliko nacionalnih parlamenata te političkim i sudskim institucijama nordijskih zemalja, kao i u manskoj riječi *tyn*, korištenom za skupštine Otoka Man, te engleskom izrazu *husting* za izbornu kampanju.

Povezano
--------

* Althing (islandski parlament)
* Folketing (danaski parlament)
* Storting (norveški parlament)

Vanjske veze
------------

* Primitive Folk-Moots: Open-Air Assemblies in Britain - by George Laurence Gomme Arhivirano 2016-03-03 na Wayback Machine-u Retrieved 2009-08-02
* Thingsites.com - Official website for the Northern European Thing sites (`en`)
**Vesijärvi** je 43 po veličini jezero Finske, ali danas od kad je prokopan Kanal Vääksy zapravo je samo krajnji južni zaljev puno većeg Jezera Päijänne.

Karakteristike
--------------

Jezero Vesijärvi leži na jugu Finske u regiji Päijänne Tavastija, na nadmorskoj visini 
od 81,4 metra.
Vesijärvi ima površinu od 107.51 km², prosječna mu je dubina 6,09 metara, a najveća 40 m.

Dugo je nekih 25 km, a široko do 8 km, vrlo je razvedeno i osnovi podjeljeno na 4 velika rukavca; Enonselkä, Kajaanselkä, Komonselkä i Laitialanselkä.

Na jezeru ima ukupno 125 otoka, ukupne površine 4.1 km² od kojih su najveći Isosaari (120 ha), Vehkosaari (77 ha), Enonsaari (48 ha) i Varjansaari (38 ha).

Vesijärvi je bio izuzetno zagađen naglom urabanizacijom i Industrijalizacijom 1960-ih i 
1970-ih, od tada je stanje bitno poboljšano.

Nekad su mu vode istjecale rijekom Vääksynjoki, a danas Kanalom Vääksy, prokopanom na istom 
mjestu.

Na jezeru je veliik brodski promet, naročito od kad je prokopan kanal Vääksy kojim je povezan sa Jezerom Päijänne.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  „*Vesijärvijärvi*" (finski). Järvi&Meri. Pristupljeno 14. 10. 2015.
2. 1 2  „*Lake Vesijärvi*" (engleski). Päijät-Hämeen Vesijärvisäätiö. Arhivirano iz originala na datum 2016-07-16. Pristupljeno 14. 10. 2015.

Vanjske veze
------------

***Vesijärvi*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Vesijärvijärvi* na portalu Järvi&Meri (`fi`)
**Carica majka Wang** (王太后, osobno ime nepoznato, 763 – 5. april 816), formalno **Carica Zhuangxian** (莊憲皇后, "moćna i znalačka carica") bila je kineska carica majka iz dinastije Tang, odnosno majka cara Xianzonga.

Još kao djevojčica je izabrana za carsku konkubinu, ali ju je zbog mladosti godine 775. car Daizong dao svom sinu Li Songu (budućem caru Shunzongu). Nikada nije dobila status carice, jer je njen muž, nedugo nakon dolaska na prijestolje 805. godine, pogođen moždanim udarom i nije mogao izgovoriti da je proglašava caricom. Tek kada joj je sin postao carem 806. proglašena je caricom majkom. Tradicionalni kineski historičari je hvale jer nije zloupotrijebila položaj da bi favorizirala članove svoje porodice.

Izvori
------

1. ↑  „兩千年中西曆轉換". Sinica.edu.tw. Pristupljeno 3. II 2009.

* *Knjiga Tanga*, vol. 52 Arhivirano 2008-09-21 na Wayback Machine-u.
* *Nova knjiga Tanga*, vol. 77 Arhivirano 2009-02-02 na Wayback Machine-u.
* *Zizhi Tongjian*, vols. 236, 237, 239.
**Savez 17. oktobra** (rus. *Союз 17 Октября*), kolokvijalno poznata kao **Oktobristi** (rus. *}Октябристы*), bila je umjerena konzervativna politička stranka koja je djelovala u posljednjim godinama carske Rusije. Nastala je za vrijeme ruske revolucije 1905. godine od strane pristaša Oktobarskog manifesta kojim je car Nikolaj II djelomično pristao na zahtjeve revolucionara, omogućivši legalne djelovanje političkih stranaka i parlamentarni sistem umjesto dotadašnje autokracije. Osnivač i vođa stranke je bio moskovski industrijalac Aleksandar Gučkov, a gro podrške je uživala među industrijalcima, sitnom seoskom plemstvu i dijelu carske birokracije. Oktobristi su se od drugih stranaka čiji su predstavnici izabrani u Prvu i Drugu državnu dumu razlikovali po svom čvrstom zalaganju za opstanak dinastije Romanov, odnosno inzistirali na Rusiji kao ustavnoj monarhiji. Vrhunac popularnosti i uticajaa su stekli na izborima 1907. godine te igrali dominantnu ulogu u Trečoj državnoj dumi. Usprkos odanosti caru, često su se sukobljavali sa njegovim ministrima, uključujući premijera Pjotra Stolipina. Neuspjeh da ishode reforme su doveli do teškog poraza na izborima 1912. godine, a potom do *de facto* raspada stranke na nekoliko frakcija. Stranci je dodatno naškodio Prvi svjetski rat i sve veće nezadovoljstvo Nikolajevom vladavinom, te se do 1917. godine i sloma carskog režima u Februarskoj revolucije nije postojala izvan Petrograda. Tada je raspuštena, a većina njenih pristaša se kasnije priključila Bijelom pokretu.

Vanjske veze
------------

* V. I. Lenin: *A Disorderly Revolution*