**Univerzitet u Kabulu** (perzijski: پوهنتون کابل‎; paštunski: ; latinski: ) je javni univerzitet smješten u Kabulu u Afganistanu. Univerzitet je osnovan 1931. a 1932. je započeo sa upisom studenata. Univerzitet pohađa oko 25,000 studenata, od toga oko 38% studentica.

Kontroverza oko naziva na perzijskom
------------------------------------

U službenoj upotrebi univerzitet je poznat pod nazivom na paštunskom jeziku *Da Kābul Pohantūn* (دکابل پوهنتون). Unatoč tome, univerzitetu su stizali prijedlozi da se uz naziv na paštunskom jeziku počnu koristiti i nazivi na perzijskom i engleskom jeziku. Ovi su prijedlozi u prvom redu dolazili od studenata govornika perzijskog koji su tvrdili da nekorištenje perzijskoga predstavlja diskriminaciju od strane vlasti prema govornicima ovoga jezika. To je dovelo do studentskih okršaja sa policijom u novembru 2008. godine kada su studenti zahtijevali uklanjanje zabrane na korištenje perzijskog jezika. Okršaji su započeli nakon što je *ministar kulture, obrazovanja, turizma i mladih* Karim Khoram odlučio zabraniti korištenje perzijskih izraza u vladinim institucijama i medijima koje ona kontrolira, a mladi novinar koji je koristio perzijski naziv univerziteta u državnim novinama bio je kažnjen.

Istorija
--------

fotografija iz pedesetih
Laura Bush, supruga predsjednika SAD-a u posjetu instituciji 2005. godine
Univerzitet u Kabulu osnovan je 1931. godine za vrijeme vladavine Muhammed Nadir Šaha i mandata premijera Muhammad Hašim Kana. Institucija je upisala prve studente već sljedeće 1932. godine, a u osnivanju su podršku dale i vlade Francuske, Weimarske Republike, Sovjetskog Saveza i Sjedinjenih Američkih Država.

Strani predavači koji su u ovome periodu predavali na kampusu zainteresirali su po prvi puta lokalne studente i za teme kao što su komunizam, feminizam ili na primjer kapitalizam. U ovome je periodu institucija izrodila buduću elitu koja će voditi zemlju u narednim decenijama te je nastalo i više političkih pokreta različitih ideoloških usmjerenja. Povremeno je dolazilo i do nasilnih okršaja među grupama sa različitim usmjerenjima što je u sedamdesetima dovelo i do ubistva pjesnika Saydala Sokhandana u toku jedne od rasprava. Nakon pada vlade vođene od strane *Narodne demokratske partije Avganistana* 1992. godine većina akademskog osoblja napustilo je univerzitet.

Dolazak Talibana na vlast označio je početak golemih izazova u radu univerziteta. Novi su vlastodršci zatvorili šezdeset i tri škole, a zatim i Univerzitet u Kabulu čime su kronični problem nepismenost učinili znatno gorim.

Nakon rušenja talibanskog režima kasne 2001. godine koalicijske snage u zemlji su jedan od fokusa stavile i na ponovno pokretanje uništenih obrazovnih institucija. Do januara 2004. univerzitet je imao ukupno svega 24 kompjutera. U narednim godinama uspostavljeni su i programi suradnje sa institucijama visokog obrazovanja u SAD-u i Njemačkoj. Među donacijama je bila i donacija 25 000 knjiga Stomatološkom fakultetu od strane vlasti Irana u 2007. godini.

Izvori
------

1. 1 2  „As problems pile up, Afghan lawmakers debate words". *Reuters*. 11 August 2008.
2. 1 2  مجازات برای بکارگیری واژه های فارسی [Discussion over the use of the Persian language in Afghanistan]; BBC
3. ↑  „Tunes of hope at Kabul University". *BBC News*. 6 December 2001.
4. ↑  „The Oxford Encyclopedia of the Islamic World-Taliban". *Univerzitet u Oxfordu*. 31 jul 2015.

Vanjske veze
------------

***Univerzitet u Kabulu*** na Wikimedijinoj ostavi

* Službena stranica

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 162689640
* LCCN: n81011189
* ISNI: 0000 0001 1181 4542
* GND: 80079-X

 |