**Sjeverna Holandija** (holandski: *Provincie Noord-Holland*) je jedna od dvanaest nizozemskih provincija, smještena na sjeverozapadu zemlje.

Geografija
----------

Provincija Sjeverna Holandija ima površinu od 4092 km² i 2,646.445 stanovnika (popis 2009). Primorska provincija je najvećim dijelom poluotok okružen na zapadu Sjevernim morem, na sjeveru Waddenskim morem i na istoku jezerom IJsselmeerom. Unutar provincije je i zapadnofrizijski otok Texel, na krajnjem sjeveru. Nekadašnji otok Marken u IJsselmeeru je 1957. povezan nasipom s kopnom, kao i nekadašnji otok Wieringen koji je povezan s kopnom nakon velikih melioracionih radova i izgradnje 31 km dugog nasipa Afsluitdijk, kojim je zatvaren IJsselmeer i povezana Sjeverna Holandija s Frieslandom. Provinciju oplakuju rijeke Zaan, Amstel i Vecht, a teren je uglavnom nisko tresetište ispresjecano dinama te riječnim i morskim kanalima. Sve do 1840. provincija Sjeverna Holandija nije postojala, već je bila sjeverni dio historijske regije Holandije, a navedene godine podjeljena je na dvije provincije, Južnu i Sjevernu Holandiju. Glavni grad provincije je Haarlem, a najveći Amsterdam, ujedno i glavni grad Nizozemske.

Karta Sjeverne Holandije
Uzduž obale prostiru se pješčane dine koje formiraju glatku, neprekinutu branu koja štiti unutrašnjost od mora. Veća priobalna naselja su Zandvoort, Bergen aan Zee, Egmond aan Zee i Wijk aan Zee. Od ribarskih luka najveća je amsterdamska IJmuiden, na zapadnom kraju Noordzeekanaala. Izgradnja tog kanala pretvorila je čitav kraj u vitalnu industrijsku zonu zvanu IJmond, s centrima u IJmuidenu, Velsenu i Beverwijku, u kojima se proizvodi čelik, papir, gnojivo i kemikalije. Grad Haarlem je industrijsko središte, poznat i kao centar proizvodnje i prodaje cvijeća, a grad Petten, na zapadnoj obali, poznat je kao nizozemski istraživački centar za nuklearnu energiju. Pješčano brežuljkasto tlo, iza unutrašnjih dina, kraj je poznat po uzgoju cvijeća, posebno tulipana, narcisa i šafrana. Kraj se proteže južno od Haarlema ​​prema Južnoj Holandiji, a za razliku od toga kraj sjeverno od Noordzeekanaala poznat je po proizvodnji velikih količina povrća.

Većina pokrajine leži točno na ili ispod razine mora. Tlo se u starijim dijelovima sastoji od treseta, a u novijim dijelovima dobijenim isušivanjem morskih poldera od gline. Sjeverno od Noordzeekanaala, iskopanog između 1865. i 1876. godine, odnosno isušivanja nekadašnjeg zaljeva IJa (dio IJsselmeera), ležala su jezera Wijdewormer, Schermer, Purmer i Beemster koja su isušena u 17. vijeku, kao i nekoliko morskih poldera koji su pridodani kopnu na početku 19. vijeka. Polder Wieringermeer otet je moru 1930. a polder Haarlemmermeer južno od Noordzeekanaala između 1840. i 1852. godine.

Ovaj dio provincije ispresijecan je 74 km dugim Noordhollandsch Kanaalom, iskopanim od 1819. do 1825. između Amsterdama i Den Heldera. Pejzaž tog kraja je tipično holandski, s kanalima i vjetrenjačama te urednim vrtovima na kojima se intezivno uzgaja povrće za tržište. Za razliku od tog, sjeverni polderi, osobito Wieringermeer, kraj je poznat po proizvodnji žitarica i šećerne repe, ali je iznad tog poznat po stočarstvu i mljekarstvu. Ovdje se nalaze svjetski poznati sajmovi stoke i sira, Purmerend i Alkmaar. Privreda provincije usmjerena je na Amsterdam, glavni komercijalni centar, te njegove industrijske zone Zaanstad i Zaandam. Regija Gooi oko grada Hilversuma, poznatog po snažnim radio stanicama (Radio Nederland Wereldomroep), nekoć je bio šumoviti kraj ispresjecan jezerima i malih selima, a danas se pretvorio u industrijsko-stambenu zonu.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15  „*Noord-Holland*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 12. 1. 2014.

Vanjske veze
------------

***Sjeverna Holandija*** na Wikimedijinoj ostavi

* Službene stranice provincije ()
* *Noord-Holland* na portalu Encyclopædia Britannica ()

| * p
* r
* u
Nizozemska Nizozemske provincije |
| --- |
| Provincije | 
* Drenthe
* Flevoland
* Friesland
* Gelderland
* Groningen
* Limburg
* Sjeverni Brabant
* Sjeverna Holandija
* Overijssel
* Južna Holandija
* Utrecht
* Zeeland

 | Map: Provinces of the NetherlandsMap: Provinces of the Netherlands |
| Javna tijela | 
* Bonaire
* Sveti Eustahije
* Saba

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 244089236
* LCCN: n79067879
* GND: 4075461-3
* BNF: cb119813415 (podaci)
* NKC: ge129062

 |