**Bitka kod Stefanijane**, u blizini Soluna, je bila manja bitka između srpskih snaga pod komandom vojvode Preljuba i turskih snaga koje su pomagale vizantijskog cara Kantakuzina, u drugoj polovini maja 1344.

Vođena je u okviru građanskog rata u Vizantiji 1341–1347. Sama bitka nije bitno uticala na tok rata, a značajna je po tome što predstavlja prvi sukob Srba i Turaka na Balkanskom poluostrvu.

Pozadina
--------

*Glavni članci: Građanski rat u Vizantiji 1341–1347 i Smirnski krstaški pohod*
Građanski rat u Vizantiji između onih koji su podržavali Jovana (VI) Kantakuzina (1347—1354) i onih koji su podržavali Jovana V Paleologa (1341—1376) započeo je smrću Andronika III (1328—1341) 1341. godine, a već od 1342. godine Kantakuzinov saveznik je postao kralj Dušan. 

U leto 1343. godine je poslanstvo iz Venecije pod vođstvom Marina Venijerija stiglo kod srpskog kralja Dušana, nastupajući u ime vizantijskog namesništva i tražeći od njega Kantakuzenovu glavu. Od sredine leta 1343. godine, nakon ponude Venecije, Dušanovo savezništvo sa Kantakuzenom je formalno prekinuto. Dušan je uskoro stupio u pregovore sa Carigradom, nakon čega je zaključen sporazum Dušana, sa jedne strane, i Ane Savojske i Aleksija Apokavka, sa druge strane. Da bi savez bio čvršći ugovorena je i ženidba Dušanovog sina Uroša sa sestrom vizantijskog maloletnog naslednika Jovana V Paleologa.

Nakon Dušanovog prestrojavanja, Kantakuzinu u pomoć dolazi njegov stari prijatelj i saveznik Umur Beg iz Smirne. Turci predvođeni begom Umurom su pokušali da zauzmu Solun za vizantijskog cara, drugi najveći i najbogatiji grad carstva. Lično Umur je doveo prilično veliku flotu na ušće Vardara radi napada na Solun.

U međuvremenu, papa Kliment VI je započeo krstaški pohod na Umurovu prestonicu Smirnu, poslavši u proleće 1344. združenu flotu koju su činili vitezi Jovanovci sa Rodosa, Kiprani i Mlečani. Zbog toga, Umur Beg je bio primoran da digne opsadu i požuri nazad da brani svoju prestonicu. Međutim u maju 1344. godine kod Palene, zapadnog poluostrva Halkidike, krstaši su presreli turske brodove i zapalili ih. Jedan deo turske vojske koji se spasao se bekstvom na obalu, planirao je da se kopnenim putem probije preko Trakije do Hersona i da se odatle prebaci u Malu Aziju.

Istovremeno, kralj Dušan je poslao odred oklopnika predvođenih vojvodom Preljubom da ih presretnu.

Tok bitke
---------

Srpski konjanici i Seldžuci, kojih je po Jovanu Kantakuzinu bilo 3.100, susreli su se kod mesta Stefanijane u Trakiji, na putu između Sera i Soluna. Turci su se povukli u obližnja brda, a Srbi su sjahali sa konja i krenuli u poteru pešice. Turci su se zatim vratili i zarobili konje srpskih ratnika. Usledio je napad na srpske vojnike koji su većinom poginuli.

Povezano
--------

* Građanski rat u Vizantiji 1341–1347
* Smirnski krstaški pohod
* Dušanovo carstvo
* Umur Beg

Izvori
------

1. ↑  Vizantološki institut, *Zbornik radova Vizantološkog instituta*, (Naučno delo, 1996), 194.
2. ↑  Kantakuzin navodi tu brojku u svojim memoarima
3. ↑  Željko Fajfrić, *„Sveta loza Stefana Nemanje"*, Šid 1998.
4. 1 2 3 4 5  Željko Fajfrić, *„Sveta loza Stefana Nemanje Arhivirano 2009-03-05 na Wayback Machine-u"*, Šid 1998.
5. 1 2 3 4  Bitka kod Stefanijane

Spoljašnje veze
---------------

* Istorijska biblioteka: Bitka kod Stefanijane