recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
*Za ostale upotrebe, v. Staro Selo (razvrstavanje).*

  
Koordinate: 42° 09′ 11" SGŠ, 21° 08′ 04" IGD

**Staro Selo** (mak. *Staro Selo*) je naselje u Republici Makedoniji, u severnom delu države. Staro Selo pripada opštini Jegunovce.

Prirodni uslovi
---------------

Naselje Staro Selo je smešteno u severnom delu Republike Makedonije, blizu državne granice sa Srbijom (4 km severoistočno od naselja). Od najbližeg većeg grada, Tetova, naselje je udaljeno 24 km severoistočno.

Staro Selo se nalazi u donjem delu istorijske oblasti Polog. Naselje je položeno na severnom obodu Pološkog polja. Južno naselja se pruža polje, a severno i zapadno se izdiže Šar-planina. Nadmorska visina naselja je približno 850 metara.

**Klima** u naselju je planinska zbog znatne nadmorske visine.

Istorija
--------

Početkom 20. veka svi žitelji su bili pripadnici Srpske pravoslavne crkve.

Stanovništvo
------------

Staro Selo je prema poslednjem popisu iz 2002. godine imalo 217 stanovnika.

Pretežno stanovništvo u naselju su etnički Makedonci (98%), a ostalo su mahom Srbi.

Većinska veroispovest je pravoslavlje.

Vidi još
--------

* Opština Jegunovce

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

***Staro Selo (Polog)*** na Wikimedijinoj ostavi

* www.opstinajegunovce.gov.mk Zvanična stranica opštine Jegunovce

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Jegunovce |
| --- |
| **Jegunovce** • 
Belovište •
Vratnica •
Žilče •
Jažince •
Jančište •
Kopance •
Orašje •
Podbređe •
Preljubište •
Raotince •
Rataje •
Rogačevo •
Siričino •
Staro Selo •
Tudence •
Šemševo |  |
**Stanardni** ili, rjeđe, **službeni pištolj** je izraz koji se koristi za pištolj, odnosno model pištolja koje je neka država, odnosno vojska, paravojna formacija, policijska agencija ili zaštitarska služba odabrala kao standardno oružje za neposrednu samoobranu svojih pripadnika. U vojskama pištolj kao glavno oružje nose oficiri, rjeđe podoficiri, te pripadnici pozadinskih jedinica, a još rjeđe specijalnih jedinica; u civilu ga kao glavno oružje koriste pripadnici tzv. temeljne policije.

Iako su se pištolji koristili kao sredstvo za samoobranu tokom nekoliko vijekova, karakterizirao ih je nedostatak standardizacije, a što se promijenilo tek u 19. vijeku kada su uvedeni revolveri, odnosno metalurgija dovoljno napredovala da se proizvodi standardizirana municija. Tokom 20. vijeka su revolvere kao standardno pištoljsko oružje počeli potiskivati poluautomatski pištolji.

Literatura
----------

* *Howdah To High Power* (2002) Maze, Robert J, Excalibur Publications, Tucson AZ (USA) ISBN 1-880677-17-2
* *Small Arms Identification Series No. 9: .455 Pistol, Revolver No 1 Mk VI* (1997) Skennerton, Ian, Arms & Militaria Press, Gold Coast QLD (Australia), ISBN 0-949749-30-3
* *.380 Enfield Revolver No 2* (1993) Stamps, Mark and Skennerton, Ian, Greenhill Books, London (UK) ISBN 1-85367-139-8
* *1942 Basic Manual of Military Small Arms (Facsimile Edition)*, Smith, W.H.B, Stackpole Books, Harrisburg PA (USA), ISBN 0-8117-1699-6
**Crkva sv. Neđelje** je pravoslavni hram na vrhu brda u naselju Rap, Bar, Crna Gora. Pripada Mitropoliji crnogorsko-primorskoj Srpske pravoslavne crkve.

Povijest
--------

Crkva je manjih dimenzija, a oko crkve je pravoslavno groblje. Posvećena je svetoj velikomučenici Nedjelji, a u lokalnom govoru se kaže Neđelja. Obitelj Ratković iz Sustaša (selo je dobilo ime po sv. Anastaziji, kao i Zadarska katedrala) kod Bara je tridesetih godina 20. stoljeća u Splitu kupila zvono za ovu crkvu, a ono je 2019. godine ukradeno. Na zvonu je postojao natpis o dobrotvorima, a bilo je teško između 30 i 50 kg. Potomci iste obitelji su 2019. kupili novo zvono za istu crkvu. Krađu zvona s vjerskih objekata u barskoj općini ne pamte ni najstariji žitelji (ukradena su još zvona s dvije katoličke crkve i još jedne pravoslavne), a lopovi su bili narkomani. Crkva je u velikom zemljotresu 1979. godine oštećena, a zatim i obnovljena. Liturgije se služe rijetko, par puta godišnje, a svakako na dan svete velikomučenice Nedjelje, 20. srpnja.

Izvori
------

1. ↑   *Google maps, Crkva sv. Neđelje u Rapu, Bar, Crna Gora*.
2. ↑   *Četvrta krađa: Opet ukradeno zvono u Baru*. 2019.
3. ↑   *Troje uhapšenih zbog krađe crkvenih zvona u Baru*. 2019.
4. ↑   *Za sedam dana tri krađe: Ko krade crkvena zvona u Baru*.
**Crkva svetog Petra i Pavla u Tešnju** katolička je crkva u Vrhbosanskoj nadbiskupiji, opština Tešanj, Bosna i Hercegovina. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika, na sjednici održanoj od 1. do 3. februara 2016. godine, donijela je odluku da se crkva proglasi za nacionalni spomenik BiH. Ovu odluku Komisija je donijela u sljedećem sastavu: Zeynep Ahunbay, Martin Cherry, Amra Hadžimuhamedović, Dubravko Lovrenović i Ljiljana Ševo (predsjedavajuća).

Lokacija
--------

Nalazi se na lokalitetu Zvečaj, u podgrađu tešanjskog starog grada, udaljena oko 200 metara istočno od centralne gradske zone.

Historija
---------

Za vrijeme boravka u BiH (1884–1921), na osnovi sačuvane arhivske građe u Nadbiskupskom arhivu u Sarajevu, arhitekta Josip Vancaš je projektirao, gradio ili dograđivao oko 70 crkava u duhu historicizma, primjenjujući široku lepezu stilova: neogotiku, neorenesansu, neoromaniku, neobarok ili kombinaciju ovih stilova. Godine 1910. projektovao je i crkvu sv. Petra i Pavla u Tešnju.

Djelomično obnovljena je 1973. godine, a u periodu 1998–2002. godine je izvršena njena detaljna obnova.

Opis
----

Crkva je jednobrodna, i predstavlja eklektičko ostvarenje u kombinaciji neoromaničkog i neogotičkog duha, gabaritnih tlocrtnih mjera oko 20,60 × 8,60 metara.

Ulazna fasada naglašena je tornjem osnove oko 4 × 4m i visine tornja do završnog profiliranog vijenca 13 metara. U dispozicionom smislu toranj polovinom svoga plašta je izbačen u odnosu na ravan ulazne (sjeverne) fasade. Krov tornja, na čijem vrhu je postavljen metalni križ visine oko 2,70 metara, ima oblik jednostavne četvorostrane piramide izvedene sa zalomljenjenjem i proširenjem krovnih ploha u donjoj zoni piramide. Ovaj zvonik je stilski najbliži Vancaševim zvonicima sarajevske Katedrale.

Iznad ulaznog portala nalazi se detalj kao fasadni ukras u formi reljefa, dimenzija 40 cm širine, koji simbolizira oko Božije. Oko, bez uobičajenog prikaza zraka, smješteno je unutar trougla, što je uobičajen ikonografski prikaz i predstavljeno je izraženom plavom i crnom bojom na krajevima. Oko prikazano na ovaj način simbol je Božje sveprisutnosti i svevidljivosti.

Literatura
----------

* Mirza Hasan Ćeman, Urbana antropologija Tešnja: 1461–1878, Tešanj: Centar za kulturu, 2006, str. 35–42.
* Jela Božić, Arhitekt Josip pl. Vancaš; Značaj i doprinos arhitekturi Sarajeva u periodu Austrougarske uprave : Doktorska disertacija / Univerzitet u Sarajevu, Arhitektonski fakultet, 1989, str. 35–36.

Vanjske veze
------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Portal Bosna i Hercegovina***  |

* Župa Jelah
* HIFA i porodica Ahmetlić renovirali katoličku crkvu u centru Tešnja
**Östersund** čita se **Estersund** je grad na zapadu Švedske od 44,327 stanovnika dok kao 
općina ima 59,416 stanovnika.

Östersund je i administrativni centar Grofovije Jämtland u kojoj živi 126,691 stanovnika.

Geografske karakteristike
-------------------------

Östersund leži na zapadnoj obali jezera Storsjön.

Historija
---------

Östersund je osnovao - 1786. švedski kralj Gustav III. Dugi niz godina živio je u sjeni norveškog 
grada Levangera koji je bio trgovački centar Jämtlanda sve do dolaska željeznice u Östersund - 1862.

Od tad je izrastao u stvarni centar Jämtlanda.

Privreda, obrazovanje i znamenitosti
------------------------------------

Iako je primarno poljoprivredno i turistički centar, Östersund ima i nešto tvornica, koje proizvode kemikalije, strojeve, 
namještaj i kožu.

Regionalni muzej Jämtlanda ima arheološke zbirke i predmete vezane za kulturu regije, muzej na otvorenom - *Fornbyn Jämtli*, izlaže tipične kuće toga kraja od 15. do 18. vijeka, od kojih se ističe *Pilgrimsstugan* iz 1424.

Pored mosta koji povezuje grad sa otokom Frösön na Jezero Storsjön 
nalazi se najsjeverniji švedski Runski kamen, koji datira iz 11. vijeka, on govori obraćenju stanovnika Jämtlandna na kršćanstvo. 

U gradu djeluje filijala *Mittuniversiteteta* (Državnog univerziteta srednje Švedske).

Gradovi prijatelji
------------------

* Norveška, Trondheim
* Poljska, Sanok

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9  „Sweden: Östersund" (engleski). City population. Pristupljeno 24. 04. 2015.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8  „*Östersund*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 24. 04. 2015.

Vanjske veze
------------

***Östersund*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Službene stranice Östersunda* (`sv`)
* *Östersund* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)
Crkva sv. Đorđa, isklesana u stijenu u obliku križa
**Crkva sv. Đorđa** (amharski: *?) je monolitna crkva u Lalibeli, mjestu u regiji Amhara u Etiopiji. Ona je najpoznatija i najkasnije sagrađena (rani 13. vijek) od jedanaest crkava u oblasti Lalibela, te se često navodila kao "Osmo čudo svijeta". Dimenzije kompleksa su 25 x 25 x 30 metara, a uz njega postoji mali bazen krštenja.*

Prema etiopskoj predaji *Bete Giyorgis* je sagrađena kada je kralj Gebre Meskel - Lalibela iz dinastije Zagaj imao viziju u kojoj mu je rečeno da sagradi crkvu; instrukcije su, prema različitim izvorima, dali Sveti Đorđe i Bog.

Lalibela je danas mjesto hodočašća za vjernike Etiopske pravoslavne tevahedo crkve; sama crkva je dio UNESCO-vog lokaliteta Svjetske baštine pod nazivom "Crkve isklesane u kamenu Lalibela".

Povezano
--------

Pogled na crkvu sv Đorđa (Bete Giyorgis), odozgo
* Gebre Meskel - Lalibela

Izvori
------

1. 1 2  „Lalibela:The Eighth Wonder of the World". Tzu Chi Foundation. Arhivirano iz originala na datum 2013-01-21. Pristupljeno 10 November 2006.
2. ↑  „Rock-Hewn Churches of Lalibela". Sacred Destinations. Pristupljeno 10 November 2006.
3. ↑  „The recording of Bet Giorgis". GIS Development. Pristupljeno 10 November 2006.
4. ↑  „Ethiopia". L.B. Associates (Pvt) Limited. Arhivirano iz originala na datum 2013-03-01. Pristupljeno 10 November 2006.
5. ↑  „Rock-Hewn Churches, Lalibela". United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization. Pristupljeno 10 November 2006.

Vanjske veze
------------

***Crkva sv. Đorđa u Lalibeli*** na Wikimedijinoj ostavi

* Gallery of photos of the church's interior and exterior
* Photos of the town and church of Lalibela Arhivirano 2006-09-16 na Wayback Machine-u

Koordinate: 12°01′53.85″N 39°02′28.13″E﻿ / ﻿12.0316250°N 39.0411472°E﻿ / 12.0316250; 39.0411472
**Villa de Cura** ili samo *La Villa* je grad od 92,900 stanovnika u Saveznoj državi Aragua na sjeveru Venecuele. 

On je i administrativni centar Općine Zamora.

Geografske i klimatske karakteristike
-------------------------------------

Villa de Cura leži na jugozapadu Države Aragua u Llanosu, na nadmorskoj visini od 526 metara, udaljena četrdesetak km jugoistočno od Maracaya. 

Kroz grad protiču tri riječice; Tucutunemo, Minas i Curita (nekad zvana Cura) po kojoj je dobio ime.

Historija
---------

Početkom 18. vijeka današnja Villa bila je naselje od tridesetak kuća sa crkvom zvano La Villa de San Luis. Ono je 1722. kraljevskom poveljom dobilo status grada.

Ekonomija La Ville se u to vrijeme bazirala na stočarstvu po savanama Llanosa. Vremenom su trgovina i industrija postajali sve važniji, ali je stočarstvo i danas osnovni pokretač života grada. 
Villa de Cura je i danas poznata kao centar za trgovinu stokom, i kao centar mesoprerađivačke industrije.

Atrakcija grada je brdo sa replikom kalvarije. Na njemu se svake godine od januara do početka februara održava hodočašće posvećeno Majci božjoj Lurdskoj.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „*Venezuela*" (engleski). Citypopulationde. Pristupljeno 02. 11. 2017.
2. ↑  „*El Calvario! Parte de la Historia de Villa de Cura*" (španjolski). Alcaldía del Sucre. Pristupljeno 02. 11. 2017. [*mrtav link*]

Vanjske veze
------------

***Villa de Cura*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Alcaldía del Municipio Zamora*  Arhivirano 2017-11-05 na Wayback Machine-u (`es`)
**Saša Belić** (Zagreb, Hrvatska, 7. veljače 1981.) hrvatski je profesionalni hokejaš na ledu. Igra na poziciji braniča, a trenutačno je član hrvatskog KHL Medveščaka koji se natječe u EBEL-u i njegove podružnice KHL Medveščak II koja se natječe u Slohokej ligi.

Karijera
--------

### KHL Zagreb (1995.-1999.)

Svoju profesionalnu karijeru je započeo u KHL Zagreb gdje je igrao četiri sezone.

### KHL Medveščak (1999.-danas)

U ljeto 1999. godine Belić je prešao u KHL Medveščak. Do 2009. godine za klub je odigrao preko 150 utakmica u hrvatskoj hokejaškoj ligi, Interligi i Slohokej ligi. U sezoni 2009./10. igra u Slohokej ligi za KHL Medveščak II, dok u EBEL-u nije imao prilike zaigrati.

Statistika karijere
-------------------

*Bilješka: OU = odigrane utakmice, G = gol, A = asistencija, Bod = bodovi, +/- = plus/minus, KM = kaznene minute, GV = gol s igračem više, GM = gol s igračem manje, GO = gol odluke*

| Sezona | Klub | Liga |   | Regularna sezona |   | Doigravanje |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| OU | G | A | Bod | +/- | KM | GV | GM | GO | OU | G | A | Bod | +/- | KM | GV | GM | GO |
| 2007./08. | KHL Medveščak | Interliga |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| 2007./08. | KHL Medveščak | HrHL |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| 2008./09. | KHL Medveščak | Slohokej |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| 2008./09. | KHL Medveščak | HrHL |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| 2009./10. | KHL Medveščak | EBEL |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| 2009./10. | KHL Medveščak II | Slohokej |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |

Reprezentacija
--------------

Svoj prvi nastup u nacionalnom dresu zabilježio je 1995. godine kao član reprezentacije U-18 na juniorskom europskom prvenstvu.

Vanjske poveznice
-----------------

* Profil na Eurohockey.net

| * p
* r
* u
Trenutačni sastav Medveščak Zagreba |
| --- |
| 
Robert Kristan |
Michael Ouzas |
Andrej Vasiljević |
Vjačeslav Truhno |
David Brine |
Alan Letang |
Kenneth MacAulay |
Andy Sertich |
Dario Kostović |
Ivan Šijan |
Saša Martinović |
Frank Banham |
Sasha Pokulok |
Joel Prpic |
Mislav Blagus |
Ryan Kinasewich |
Geoff Waugh |
Greg Day |
Dominik Kanaet |
Donald MacLean |
Matt Siddall |
Tom Zanoški |
Mario Sertić |
Pascal Morency |
Sašo Rajsar |
Gal Koren |
trener: Marty Raymond
 |
**Charing Cross** je ime za lokalitet u londonskom Boroughu City of Westminster. Nalazi se na prometnom raskršću ulica Strand i Whitehall, južno od Trafalgar Squara.

Svoje ime duguje staroengleskoj riječi **cerring**, koja je značila *zavoj na putu* ili *skretanje*, a koja se odnosila ili na nedaleki veliki zavoj rijeke Temze ili na zavoj rimskog puta koji je vodio iz Londona na zapad.

Opis i historija
----------------

Na tom mjestu je kralj Edward I podigao zadnji u nizu od 12 križeva u spomen na svoju ženu - kraljicu Eleonoru (umrla 1290.), koji su obilježili faze pogrebne povorke koja je išla do Westminsterske opatije.

Taj križ je uništen - 1647. za engleskog građanskog rata, njegova replika postavljena je 1863. u predvorju željezničke stanice Charing Cross. Nakon restauracije Engleske monarhije - 1660. na mjestu gdje je stari križ stajao izvršeno je nekoliko pogubljenja. Nakon tog je na istom mjestu 1675. postavljen konjanički spomenik (1633) u spomen na Charlesa I, koji je pogubljen u blizini u Whitehallu - 1649.

Željeznička stanica koju je projektirao Inženjer John Hawkshaw otvorena je za javnost 1864. Krajem 20. vijeka podignut je uredski kompleks iznad željezničkih platformi. Željeznički most Hungerford iz 1864. koji povezuje stanicu sa južnim Londonom, popravljen je krajem 1970-ih.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5  „*Charing Cross*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 31. 01. 2017.

Vanjske veze
------------

* *Charing Cross* na portalu BBC (`en`)
Koordinate: 41° 36′ 03" SGŠ, 21° 53′ 52" IGD

**Viničani** (mak. *Виничани*) su naselje u Republici Makedoniji, u središnjem delu države. Viničani upravno pripadaju opštini Gradsko.

Prirodni uslovi
---------------

Viničani su smešteni u središnjem delu Republike Makedonije. Od najbližeg većeg grada, Velesa, naselje je udaljeno 25 kilometara južno.

**Reljef**: Naselje Viničani se nalazi u istorijskoj oblasti Tikveš. Selo je položeno u dolini Vardara, blizu ušća Bregalnice u njega. Zapadno od naselja uzdiže se planina Klepa. Naselje je položeno na približno 190 metara nadmorske visine. 

Mesna klima je izmenjena kontinentalna sa značajnim uticajem Egeja (žarka leta).

Stanovništvo
------------

Viničani su prema poslednjem popisu iz 2002. godine imali 569 stanovnika. 

Većinsko stanovništvo u naselju su etnički Makedonci (86%), a ostalo su mahom Bošnjaci (10%). Početkom 20. veka 2/3 naseljskog stanovništva bili su Turci, koji su posle Prvog svetskog rata mahom iselili u maticu.

Pretežna veroispovest mesnog stanovništva je pravoslavlje, a manjinska islam.

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

* www.gradsko.gov.mk Zvanična stranica opštine Gradsko

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Gradsko |
| --- |
| **Gradsko** • 
Viničani •
Vodovrati •
Gornje Čičevo •
Grnčište •
Dvorište •
Donje Čičevo •
Zgropoljci •
Kočilari •
Kuridere •
Nogajevci •
Podles •
Svećani •
Skačinci •
Ubogo •
Ulanci |  |
**Vinička oblast** (ukrajinski:*Вінницька область*, *Vinnyts’ka oblast’* ,*Vinnychchyna*) je administrativna oblast koja se nalazi se u zapadnome dijelu središnje Ukrajine na granici sa Rumunjskom. Upravno središte oblasti je grad Vinica.

Zemljopis
---------

Karta Viničke oblasti
Vinička oblast ima ukupnu površinu 26.513 km2 te je 12 oblast po veličini, u njoj živi 1.772.400 stanovnika te je prema broju stanovnika 11 oblast po veličini u Ukrajini. 818.900 (46%) stanovnika živi u urbanim područjima, dok 953.500 (54%) stanovnika živi u ruralnim područjima.

Vinička oblast graniči na sjeveru sa Žitomirskom oblasti, na istoku sa Kijevskom, Kirovogradskom i Čerkaškom oblast na jugu sa Odeškom oblasti i na zapadu sa Hmeljničkom i Černivačkom oblasti

Stanovništvo
------------

Ukrajinci su najbrojniji narod u oblasti i ima ih 1.674.100 što je 94,9% od ukupnoga stanovništva oblasti

* Ukrajinci: 94,9%
* Rusi: 3,8%
* Poljaci: 0,2%
* Bjelorusi: 0,2%
* Židovi: 0,2%
* Moldavci: 0,1%
* Armenci: 0,1%
* ostali: 0,3%

Ukrajinskim jezikom kao materinjim govori 94,8%, stanovništva , dok ruskim jezikom kao materinjim govori 4,7% stanovništva.

Administrativna podjela
-----------------------

Vinička oblast dijeli sa na 27 rajona, i 13 gradova od kojih njih šest ima viši administrativni stupanj, također oblast ima i 29 mali gradova i 1.466 naselja.

Izvor
-----

1. ↑  „Statistički podaci za Viničku oblast". Arhivirano iz originala na datum 2010-02-14. Pristupljeno 2010-04-10.

Vanjske poveznice
-----------------

* Službena stranica oblasti Arhivirano 2015-08-11 na Wayback Machine-u

### Ostali projekti

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala vezanih za: **Vinnytsia Oblast** |

| * p
* r
* u
Oblasti u Ukrajini |
| --- |
| Čerkaška • Černigivska • Černivačka • Dnjipropetrovska • Donečka • Ivano-Frankivska • Harkivska • Hersonska • Hmeljnička • Kijevska • Kirovogradska • Luganska • Lavovska • Mikolajivska • Odeška • Poltavska • Rivanjska • Sumska • Ternopiljska • Vinička • Volinjska • Zakarpatska • Zaporiška • Žitomirska |  |

***Vinička oblast*** na Wikimedijinoj ostavi
Rubinov Vinjak V.S.
**Vinjak** je alkoholno piće proizvedeno mešanjem vinskih destilata. Sadrži oko 40% alkohola.

Nakon fermentacije grožđa i destilacije dobijenog sadržaja, dobija se vinjak u vidu prozirne rakije od vina ("rakija od vina [hr]" je domaća klasifikacija da bi bi bilo jasno da je reč o specifičnom destilatu dobijenom od vina od grožđa), a boju i aromu razvija sazrevanjem u hrastovim buradima i to: 

Prvi vinjak napravio je Dragoljub Marković iz Aleksandrovca (Srbija), 1933. godine po povratku iz Pariza nakon završetka studija u Francuskoj, 1932. godine. Njegova proizvodnja je umalo ukinuta tokom Drugog svetskog rata kada su komunisti nacionalizovali njegovu imovinu. 

Proizvođač Vinjaka, Rubin iz Kruševca, dobitnik je više nagrada za kvalitet proizvoda. Iz Srbije izvozi se u Bosnu i Hercegovinu i Crnu Goru.

Posebna odlika vinjaka je da se u njemu nalazi glukoza, a ne fruktoza (nalazi se u voću, izuzev grožđa, kao i u medu).

Spoljašnje veze
---------------

***Vinjak*** na Wikimedijinoj ostavi

* Rubinova veb-stranica o Vinjaku *www.rubin.rs*
**Óengus Tuirmech Temrach**, sin Eochaid Ailtlethana, bio je, prema irskim srednjovjekovnim legendama i tradiciji, veliki kralj Irske. Na prijestolje je došao ubivši svog prethodnika Fergus Fortamaila, ubicu svog oca. Sinovi su mu bili Énna Aignech i Fiacha Fer Mara. Énna je kasnije postao veliki kralj, a poznat je kao predak Conna od Sto Bitaka a time i velikih kraljeva iz loza Connachta i Uí Néill; dok je Fiacha bio predak loza Ailill Érann i Clanna Dedad. Óengus je, prema predaji, Fíachu imao sa svojom kćerom, sa kojom je općio pijan; kada se rodio, stavio ga je u čamac, pokrio purpurnom i zlatom optočenom odorom i pustio da pluta po mora; zato je stekao nadimak *fer mara*, "čovjek sa mora". Njega su pronašli i odgojili ribari, te je postao predak kasnijih velikih kraljeva Irske, kao i kasnije države Dál Riata u Škotske. *Lebor Gabála Érenn* mu nadimak tumači kao "popisivač Tare", navodeći da je "on obavio prvi popis u Irskoj". Geoffrey Keating mu nadimak *Tuirbeach* tumači kao "osramoćeni" zbog incestuoznog začeća Fíache. Vladao je trideset ili šezdeset godina prije nego što je umro na Tari, a naslijedio ga je nećak Conall Collamrach. *Lebor Gabála* navodi kako je vladao u doba egipatskog kralja Ptolemeja VI Filometora (180-145. pne.). Kronologija Keatingove *Foras Feasa ar Éirinn* mu vladavinu datira u period 262-232. pne. a *Annals of the Four Masters* u 385-326. pne.

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodi: **Fergus Fortamail**  |  **veliki kralj Irske** LGE 2. vijek pne.FFE 262-232. pne.AFM 385-326. pne. | Slijedi: **Conall Collamrach**  |

Izvori
------

1. ↑  U stvari je porijeklo loze Connachta nepouzdano prije Túathal Techtmara, a klana Clanna Dedad prije Dedu mac Sina. Zajedničko porijeklo od Óengus Tuirmech Temracha bi lozu Connachta učinilo ranim ogrankom Érainna.
2. ↑  R. A. Stewart Macalister (ed. & trans.), *Lebor Gabála Érenn: The Book of the Taking of Ireland Part V*, Irish Texts Society, 1956, p. 283-287
3. ↑  Geoffrey Keating, *Foras Feasa ar Éirinn* 1.30
4. ↑  *Annals of the Four Masters* M4815-4875
Подофилија
**Подофилија** је израз за специфичну парафилију која се исказује кроз фиксацију према ножним прстима, табанима, облицима стопала и разним стварима везаним уз стопала у сврху постизања сексуалног задовољавања. То је најчешћи облик сексуалног фетишизма. Подофилија је дефинисана као повећано полно занимање за стопала или обућу. Претежно ју имају мушкарци (предмет обожавања женска стопала или обућа). За фетишиста на атрактивност стопала дјелују њихова величина и облик (као и величина и облик прстију), изглед ноктију (величина, (не)лакираност), (не)постојање разноразних украса (наруквице на глежњу, педикир), (не)покривеност (боса, у чарапама, у најлонкама, у јапанкама, у штиклама итд.), мирис итд. Фетишизам се очитује у љубљењу, лизању, мирисању, масирању, њушкању, голицању итд. стопала и обуће, сисању ножних прстију, уживању у гажењу итд. У сврху процјене релативне учесталости фетишизма, група истраживача болоњског Универзитета обавила је интернет истраживање. Прегледали су 381 расправу о фетишима. Укупно је у њима учествовало најмање 5000 људи. Установљено је да већина фетишиста има фетиш на дијелове тијела и предмете везане уз дијелове тијела (33% и 30% респрективно). Међу онима који преферирају дијелове тијела, стопала и прсти су предмет обожавања већине, њих 47%. Већина оних који преферирају предмете (64%) имају за предмет обожавања обућу (ципеле, чизме итд). У августу 2006. АОЛ је објавио базу података претраживања својим претплатницима. У поретку оних израза који укључују ријеч "фетиш," најчешће је у потраживању онај на стопала. Неки истраживачи су претпоставили да је раст заступљености подофилије узрокован настајањем епидемија полно преносивих болести. У једној студији др Џејмса Ђанија с Универзитета државе Охајо, установљено је да се повећано занимање за стопала као полни објекат појавило током епидемија гонореје у 12. вијеку и сифилиса у 16. и 19. У истом истраживању, учесталост подофилије у порнографији је измјерена у интервалу од 30 година. Повећање је уочено током епидемије АИДС-а. У тим случајевима, подофилија је сигурна алтернатива сношају. Међутим, истраживачи су примијетили да се те епидемије догађају у периодима веће еманципације жена. Полно концентрисање на женска стопала одраз је доминантнијег положаја жене у полним и друштвеним односима. Први познати помен подофилије је из 1220. На интернету постоји сајт гдје се објављују порнографски подофилски радови - Foot Fetish Tube.

Галерија слика
--------------

* Женска стопалаЖенска стопала
* Женска стопалаЖенска стопала
* Женска стопалаЖенска стопала
* Женско стопало у штиклиЖенско стопало у штикли
* FootjobFootjob

Спољашње везе
-------------

* Foot Fetish Tube[*mrtav link*]
Crkva Sv. Preobraženja u Novom Sarajrvu
**Crkva Sv. preobraženja**, poznata i kao Crkva na Staroj stanici, u naselju Pofalići, opština Novo Sarajevo, je crkva Srpske pravoslavne crkve i pripada Dabrobosanskoj mitropoliji.

Historija
---------

Za potrebe gradnje uzet je već gotov projekat beogradskog arhitekte Aleksandra Deroka, koji je u Sarajevu uradio i projekat za Kapelu Vidovdanskih heroja, ispod koje se nalaze posmrtni ostaci pripadnika Mlade Bosne, učesnika u Sarajevskom atentatu.

Deroko je projekat načinio u mediteranskom stilu, a uzor mu je bila Crkva Svetih apostola Petra i Pavla u mjestu Ras nedaleko od Novog Pazara, izgrađena krajem 8. ili početkom 9. stoljeća, najstarija crkva u Srbiji.

Prvobitno je projekat bio namijenjen za gradnju crkve u Splitu, pa otud i njegov mediteranski stil. Međutim, gradnja crkve u Splitu otkazana je u posljednji čas, nakon što je već bio položen kamen temeljac, pa je projekat iskorišten za gradnju hrama u Sarajevu.

Gradnja je završena početkom 1940, a hram je osvešten 8. septembra iste godine, uz veliko slavlje kojem je prisustvovalo oko 50.000 vjernika iz svih krajeva Kraljevine Jugoslavije, brojni episkopi, gosti drugih vjera, predstavnici vlasti.

U Drugom svjetskom ratu, vlasti Nezavisne države Hrvatske opljačkale su i zatvorile crkvu. 

Znatno je oštećena i tokom Rat u Bosni i Hercegovinirata od 1992. do 1995. godine. Nakon rata je temeljno obnovljena, pa danas se ova crkva smatra jednim od najljepših hramova u Dabrobosanskoj eparhiji.

Od otvorenja crkve do danas, uz izuzetak ratnih perioda, u ovom hramu se svakog 19. augusta proslavlja praznik Preobraženja Gospodnjeg, koji je krsna slava Crkve. Tada se po prvi put u godini iznosi i blagosilja novi rod grožđa, a vjerovanje je da se uz ovaj praznik preobražava čitava priroda, najavljujući dolazak jeseni.
Od kraja rata do 2016. desilo se više od 40 napada na ovu crkvu. Većina napada ostala je neriješena, a počinioci su prošli nekažnjeno. u dva navrata iz nje su ukradene ikone.

Opis
----

Crkva je izgrađena u kružnom tlocrtu, od bijelog krečnjaka, sa skrivenim zvonikom i arkadama u fasadi. Pokrivena je mediteranskim crijepom – ćeremitom, a crkveni interijer oslikao je poznati crnogorski slikar Jovan Zonjić.

Literatura
----------

* Vesna Mušeta-Aščerić, Srednjovjekovna naselja na mjestu današnjeg Sarajeva, Prilozi historiji Sarajeva, radovi sa naučnog skupa "Pola milenija Sarajeva" održanog od 19. do 21. marta 1993. godine, str. 35-46.
* Đoko Slijepčević, Historija Srpske pravoslavne crkve, II knjiga, Od početka XIX vijeka do kraja Drugog svjetskog rata, Munhen, 1966. (korištene usluge biblioteke Bošnjačkog instituta, fondacija Adila Zulfikarpašića-Sarajevo), 1966.
**Suržik** (ukrajinski: *суржик*), u izvornom značenju "brašno ili kruh napravljeno od miješana žita", primjerice, pšenice i prosa), je miješani jezik ili sociolekt kojeg koristi 15-20% ukrajinskog stanovništva.

Mješavina je ukrajinskog jezika u svojstvu substratuma s ruskim jezikom u svojstvu superstratuma. Ruski vokabular je kombiniran s ukrajinskom gramatikom i izgovorom.

Vokabularna uporaba ikojeg od ova dva jezika uvelike je različita ovisno o lokaciju, ili od osobe do osobe, ovisno od obrazovnom stupnju, osobnim iskustvima, selskoj ili gradskoj sredini, podrijetlo njegovih interlokutora i.t.d.. Postotak ruskih riječi i fonetički utjecaji teže stupnjevito rasti prema istoku i jugu i oko velikih ruskogovornih gradova. Uobičajeno se govori u većini ukrajinskih selskih područja, s izuzetkom najzapadnijih područja, gdje jezik ne sadrži elemente ruskog jezika, zatim u velikim gradskim sredinama kao što su Donjeck, Harkov, Luhansk, a ponaosob na Krimu, gdje skoro svo stanovništvo rabi standardni ruski.

Zajedničko podrijetlo i relativno nedavni razlaz ruskog i ukrajinskog jezika čin teškim za ustanoviti stupanj miješanja u vernakularu ove vrste.

Suržik biva često rabljen u humoristične svrhe. Primjerice, kratki književni komadi koje je napisao Les Podervjanski Arhivirano 2006-02-22 na Wayback Machine-u.

Trasjanka je slični fenomen u Bjelorusiji.

Vidi još
--------

* Rusificiranje
Tavče na gravče
**Tavče na gravče** je tradicionalno makedonsko jelo. Jelo se može naći u gotovo svim restoranima u Severnoj Makedoniji i širom sveta gde živi makedonska dijaspora, glavni sastojak jela je pasulj. Jelo se služi u tradicionalnim glinenim posudama. Tavče-gravče smatra se nacionalnim jelom Makedonije. Jedan od najpoznatijih tavče-gravče je onaj na tetovski način.

Iako postoji nekoliko recepata za tavče-gravče glavni sastojci su pasulj, luk, ulje, crvena paprika, biber, so i peršun.

Priprema
--------

Prvo se nasecka luk i poprži na vrućem ulju, a zatim se zalije s vodom te se nastavi peći na tihoj vatri još 15 minuta. Zatim se stavi iseckana sveža paprika, seckani beli luk, ljuta papričica i paradajz i sve zajedno dinsta još 10 minuta. Na kraju se zaprži s mlevenom crvenom paprikom i brašnom, a zatim sve zalije s još 300 ml vode. Predhodno kuvani pasulj se stavi u zemljanu posudu, zatim pirjano povrće, začini te se pažljivo promeša. Po potrebi nalije se još vode, te se zapeče u rerni. Poslužuje se toplo s ajvarom ili pinđurom. U pripremi se mogu koristiti suva rebra koja se skuvaju, a voda u kojoj su kuvana koristi se za podlivanje.

Vidi još
--------

* Severna Makedonija
* Makedonska kuhinja

Spoljašnje veze
---------------

***Tavče-gravče*** na Wikimedijinoj ostavi
„Tabor" preusmjerava ovdje. Za ostala značenja, v. Tabor (razvrstavanje).

**Tavor** ili **Tabor** (heb. הר תבור, grč. *Ορος Θαβωρ*) je izdvojena planina visine 588 metara u istočnom delu Izraelske doline, u donjoj Galileji, 9 km jugoistočno od Nazareta. U hrišćanstvu se poštuje kao mesto Preobraženja Gospodnjeg. Na vrhu planine, postoje dva aktivna manastira: pravoslavni i rimokatolički. U svakom od njih veruju da je izgrađen na mestu Preobraženja.

Poreklo imena
-------------

Gora Tavor 1851.
Tavor (*Taboureau*) znači centralna kupola prostora. Tavorska gora je potpuno odvojena od lanca planina i zaobljen od baze do vrha, pa otuda ime. Gora Tavor se često uzima kao primer uzvišenog i veličanstvenog. Dakle, Prorok Jeremije poredi egipatskog cara, njegovu slavu i moć među narodima, sa Tavorom između planina (Jer 46:18).

Istorija
--------

Zvono i vrata pravoslavnog manastira na vrhu Tavorske gore
Novi Tabor se pominje u Bibliji kao granica zemljišta tri plemena Izrailjevih: Zavulonova, Isaharova i Nefalimova (Nav 19:22). Vrh planine Tavor je od Antioha Velikog (218. pne.) pa sve do rimskog osvajanja i uništenja Jerusalima bio utvrđeni grad. Tradicionalne crkvene zajednice od davnina priznaju goru Tavor za goru Preobraženja, iako se ime planine ne spominje u jevanđeljima.

***Tavor*** na Wikimedijinoj ostavi

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 315150199
* LCCN: sh98004994

 |
**Taveuni** (izgovor: ) je, iza velikih otoka Viti Levu i Vanua Levu, treći najveći otok na Fidžiju. Taveuni čini dio arhipelaga Vanua Levu, a smješten je 6.5 kilometara istočno od glavnog otoka, od kojeg je odvojen tjesnacem Somosomo. Administrativno pripada provinciji Cakaudrove, odnosno Sjevernoj diviziji. Najviši vrh na otoku je Mount Uluigalau, visok 1,241 metar. Taveuni je u potpunosti nastao kao posljedica vulkanske aktivnosti na tom području. 

Prema podacima iz 2015. godine, na otoku je živjelo oko 19,000 ljudi, od kojih je 75% bilo etničkog fidžijskog porijekla. Najveće naselje je Waiyevo. 

Otok je važno poljoprivredno središte na Fidžiju, a ima i nekoliko značajnih turističkih atrakcija. Na otoku je prisutna i bogata flora, a faunu najbolje predstavljaju brojne ptičje vrste, među kojima su ukupno 22 regionalne endemske vrste: na otoku živi i kritično ugrožena vrsta *Charmosyna amabilis*. 

Prvi Europljanin koji je otkrio Taveuni bio je Abel Tasman, koji je tokom jednog putovanja iz 1643. godine došao do otoka, ali je zbog loše vidljivosti mislio da su dva vrha na otoku zapravo dva zasebna otoka.

Vanjske veze
------------

***Taveuni*** na Wikimedijinoj ostavi

* Taveuni - informacije za putnike na projektu Wikivoyage
* Global Volcanism Program: Taveuni Smithsonian Institution - Worldwide Holocene Volcano and Eruption
* Somosomo Hydro Arhivirano 2014-07-15 na Wayback Machine-u - Department of Energy

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 249378520
* ISNI: 0000 0004 0599 3048
* GND: 4403215-8

 |
**Epsom** je grad od 33,970 stanovnikana jugoistoku Engleske u Grofoviji Surrey.

On je administrativni centar Borougha Epsom and Ewell, poznat po konjičkim utrkama Derby.

Geografske karakteristike
-------------------------

Epsom je jedno od londonskih predgrađa na sjeveru Surreya, udaljen 21.9 km jugozapadno od centra Londona. 
On se prostire na sjeveroistoku Grofovije Surrey, na granici Greater Londona po obroncima North Downsa.

Historija
---------

Rana historija tog kraja povezana je sa Opatijom Chertsey, kom je vlasništvo nad tadašnjim imanjem - Ebbisham, potvrdio kralj Ethelstan 933.

U vrijeme Domesday Booka Epsom je bio naselje od 38 kmetovskih kuća grupiranih oko crkve sv. Martina.

Početkom 17. vijeka terapeutske karakteristike njegovih termalnih izvora postale su toliko popularne da su mnogi pohrlili da ih oprobaju. Kako je posjetiteljima trebalo osigurati smještaj i zabavu, podignuto je dosta hotela, gostionica i trgovina.

Situacija se promjenila 1730. kad je u modu ušao Bath, tad je završio Epsomov bum. Sreća u nesreći bio je povećan promet kočijama prema Brightonu pa su poneke gostionice i trgovine uspjele opstati.

U tom kraju je oduvjek bilo nekih konjičkih utrka, ali su one tek nakon osnivanja - Derbya 1780. dobile svoju današnju formu. Utrka u Derbyu postala je vrlo brzo toliko popularna, da su ljudi iz kilometre uadaljenih krajeva išli na nju. To je potaknulo gradnju željezničke pruge iz Croydona - 1847. a 
nakon tog 1859. iz Wimbledona (1859). Daljnje linije su građene prema hipodromu (1865. i 1901.) 

Urbani distrikt Epsom je 1934. proširen na susjedni Ewell, a već 1937. Vijeće je dobilo povelju da njihova administrativna jedinica ima status Borougha.

Poznati sugrađani
-----------------

* Petula Clark, pjevačica
* Tom Felton, glumac
* Catherine McCormack, glumica
* Julia Ormond, glumica

Pobratimski gradovi
-------------------

* Francuska Chantilly, Francuska

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „United Kingdom: South East England" (engleski). City population. Pristupljeno 20. 03. 2017.
2. 1 2 3 4 5 6  „*Epsom and Ewell - history of Epsom* "(engleski). Epsom. Pristupljeno 20. 03. 2017.

Vanjske veze
------------

***Epsom*** na Wikimedijinoj ostavi

* Epsom (`en`)
| Serra de Na Burguesa |
| --- |
| Dio Serra de Tramuntana |
| Pogled na masiv iz Palma de MallorcePogled na masiv iz Palma de MallorcePogled na masiv iz Palma de Mallorce |
| Dužina masiva: | km |
| Širina masiva: | km |
| Površina masiva: | km² |
| Najviši vrh: | Puig d'en Bou (503 m) |
| Zaštićene oblasti: |  |
| Država: |  Španjolska |

**Serra de Na Burguesa** ili samo **Na Burguesa** je planina na španjolskom otoku Mallorci u arhipelagu Baleara.

Geografija
----------

Na Burguesa se nalazi na jugozapadu Mallorce, posljednji obronci planine protežu se do obale Sredozemnog mora. Na Burguesa se prostire između gradova Palma de Mallorce i Calvià Vila, ona je zapravo krajnji južni krak većeg i višeg masiva Serre de Tramuntane.

Najviši vrh Serra de na Burguesa su *Puig den Bou* (503 metara) i *Gros de Bendinat* (486 m). S planine se pružaju fantastične panorame na sve strane, a s vrha Puig den Bou pruža se prekrasni pogled na balearski grad Palmu de Mallorcu.

Na Burguesa je danas popularna među turistima, naročito među planinarima i biciklistima, koji uživaju u njezinim krajolicima i puteljcima.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „*Serra de na Burguesa – Gebirge im Südwesten Mallorcas*" (njemački). Mallorcastrand. Pristupljeno 12. 5. 2019. [*mrtav link*]

Vanjske veze
------------

* *Serra de Na Burguesa south* (`es`)
Brankuzi na fotografiji Edvarda Štejheba iz 1922. godine 
**Constantin Brâncuși** [konstanˈtin brɨnˈkuʃʲ] (franc. **Constantin Brancusi** [kɔ̃stɑ̃ˈtɛ̃ bʁɑ̃kyˈzi]) (Hobița, 19. februar 1876. – Pariz, 16. mart 1957.), rumunski vajar koji je radio i stvarao u Francuskoj i Rumuniji. Jedan je od najuticajnijih vajara s početka XX veka. Smatra se da je u tradiciji modernizma razvio skulpturalnu apstrakciju i otvorio put za nadrealizam i minimalizam 60-ih godina. Njegova djela se nalaze u muzejima širom svijeta, počev od Francuske, SAD, Rumunije i Austrije.

Obrazovanje
-----------

Brankuzi je rođen u rumunskom selu Hobiti u Karpatima 1876. godine. Roditelji su mu bili siromašni pastiri. Sa sela je pobjegao u Krajovu i tu se prijavio u školu umetnosti gde je osim u obrazovanja u rezbarstvu došao i do osnovnih znanja.

Školu je završio 1898. godine i odlazi na studije vajarstva u Bukurešt, a 1903. godine u Minhen i konačno u Pariz. U Parizu je studirao na „Školi lepih umetnosti" i kasnije radio u ateljeu Ogista Rodena. Postepeno je stvorio svoj vlastiti atelje. Veliki uspeh je doživeo 1913. godine kada je izlagao na „Salonu nezavisnih" i u SAD.

Eksterni linkovi
----------------

***Constantin Brâncuși*** na Wikimedijinoj ostavi

* An excerpt from the transcript of *Brâncuşi versus United States*
* Brâncuși in the Philadelphia Museum of Art
* Arhivirano 2007-03-23 na Wayback Machine-u Brâncuși in the Solomon R. Guggenheim Museum|Guggenheim Museum.
* Brâncuși at the Museum of Modern Art
* Arhivirano 2007-04-03 na Wayback Machine-u Brâncuși in the Peggy Guggenheim Collection
* Arhivirano 2010-09-09 na Wayback Machine-u Table of Silence Photos - Free Photos -Public domain image resources
* Arhivirano 2010-02-02 na Wayback Machine-u The Kiss Gate Photos - Free Photos -Public domain image resources
* Arhivirano 2010-02-02 na Wayback Machine-u Endless Column Photos - Free Photos -Public domain image resources
* Arhivirano 2010-01-18 na Wayback Machine-u 360 degrees view of Brâncuși's atelier at Centre Pompidou, France
* Constantin Brâncuși footage on Youtube
* Arhivirano 2009-03-02 na Wayback Machine-u Petre Ţuţea - An encounter with Brâncuşi a rare meeting between two unusual personalities
* (`fr`) Constantin Brâncuşi
***Smilodon*** (grčki: "Nožozubi") je skelet izumrlih velikih machairodontine sabljozubih mačaka za koje se smatra da su živjele od prije 3 miliona do prije 10.000 godina u Sjevernoj i Južnoj Americi. Oni su jedini poznati nasljednici *Machairodusa*. *Smilodon* znači *nožozubi*, što je prikladno ime s obzirom na njegove velike očnjake. Vrste smilodona su poznate kao *sabljozube mačke* (što je netočno jer postoje druge, njima nesrodne sabljozube "mačke") ili *sabljozubi tigrovi* (što je netočno, jer oni nisu bili tigrovi).

Zna se da je postojalo najmanje pet vrsta *smilodona*:

* *Smilodon fatalis*, 1,6 miliona - 10.000 godina
* *Smilodon gracilis*, 2,5 miliona - 500.000 godina
* *Smilodon populator*, 1 milion -10.000 godina

* *Smilodon californicus* i *Smilodon floridus* bi mogli biti podvrste *Smilodona fatalisa*.

Odrasli *smilodon* je težio oko 200 kilograma i imao kratak rep, moćne noge i veliku glavu. S veličinom lava, smilodon je bio jako moćan. Njegova čeljust se mogla otvoriti za 120 stupnjevas. Njegovi očnjaci su bili dugi 17 cm.

Mnogi fosili *smilodona* su pronađeni u katranskim jamama La Brea u Los Angelesu, što je jedan od razloga zašto je najbolje poznat od svih prahistorijskih mačaka.

Galerija
--------

* Restauracija, Charles R. KnightRestauracija, Charles R. Knight
* Fauna katranskih jama La BreaFauna katranskih jama La Brea
* Usporedba veličine sa čovjekomUsporedba veličine sa čovjekom
* Fosil Smilodona californicusa uNacionalnom prirodoslovnom muzeju u WashingtonuFosil *Smilodona californicusa* u  
Nacionalnom prirodoslovnom muzeju u Washingtonu

Izvori
------

1. ↑

***Smilodon*** na Wikimedijinoj ostavi
**Injigo Arista** (šp. *Íñigo Arista*) ili **Eneko Aritca** (bas: *Eneko Aritza*), rođen 781. i umro 852, prvi kralj Pamplone između 810—820, kao i 852, grof od Bigore i Sobrarbe.

Smatra se osnivačem dinastije Injiga, prve dinastije koja je vladala Pamplonom.

Istorija
--------

Sin Injiga Himeneza i Oneke. Kada mu je umro otac, majka se preudala za Musu ibn Fortuna iz arapske porodice Banu Kasi iz Tudele, jednog od gospodara doline Ebra, uz čiju se pomoć dokopao prestola. Ovaj brak je Injigu doneo znatne teritorije: od Pamplone do dolina podno Pirineja Irati (Navara) i doline Ečo (Aragon). Porodica Banu Kasi je držala pod kontrolom plodne doline Ebra od Tafalje (Navara) do okoline Saragose.

Dolazak prvog navarskog kralja nije prošao bez poteškoća. Među hrišćanskim stanovništvom koje je bilo u manjini, neki su davali prednost franačkoj lozi - prvo Karla Velikog, a onda i Luja Pobožnog. Bogata hrišćanska porodica Velasko je predvodila ovu struju.

Godine 799, karolinške pristalice su ubile guvernera Pamplone, Mutarifa ibn Musu iz porodice Banu Kasi. Godine 806. Franci kontrolišu Navaru preko jednog člana porodice Velasko kao guvernera. Godine 812. Luj I Pobožni je poslao jednu ekspediciju protiv Pamplone, međutim, ekspedicija se neslavno završila jer su za taoce uzimane žene i deca kako bi se zaštitili pri prolazu kroz Ronsevo (Navara). 

Godine 824. grofovi Elbe i Aznar upućuju drugu ekspediciju protiv Pamplone, ali Iljigo ih pobeđuje uz pomoć Muse ibn Fortuna i Garsije Zlog od Hake. Nakon te pobede, Injigo Arista postaje kralj Pamplone. Eulohio od Kordobe ga naziva hrišćanskim princem (lat. *Christicolae princeps*)

Kraljevina Pamplona (koja će kasnije postati kraljevina Navara), rođena je iz čvrstog saveza između muslimana i hrišćana. Zbog tog saveza, Pamplona se borila na strani Banu Kasija zajedno sa Omejadama iz Kordopskog kalifata što je prouzrokovalo represalije od strane Abd al Rahmana protiv Pamplone.

Godine 841. Injigo oboleva teško i ostaje paralizovan. Njegov sin, Garsija Injigez je postavljen kao regent. Politika savezništva se nastavlja i njegova kćerka Asona se udaje za Musu ibn Musu ibn Fortuna.

Potomstvo
---------

Ime Injigove žene nije jasno, iako hronike koje datiraju nekoliko vekova kasnije kažu da je njeno ime bilo Toda ili Oneka. Takođe postoje neslaganja o njenom poreklu - neki tvrde da je bila kćerka Velaska, najbogatijeg i najuticajnijeg vlastelina Pamplone (ubijen 816), a drugi opet podržavaju hipotezu da je Injigova žena bila kćerka Aznara I Galindeza, asturijskog grofa.

Deca:

* Asona Injigez, udata za Musu ibn Musu ibn Fortuna, valiju od Tudele i Ueske.
* Garsija Injigez, naslednik na prestolu Navare.
* Galindo Injigez od Pamplone, umro 851 u Kordobi. Otac:
	+ Muse ibn Galinda, valiju od Ueske 860. godine, ubijen u Kordobi 870.
	+ Nunile, udate za grofa od Aragona, Garsiju Zlog.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodnik:**—** | **Kralj Navare 810/820—852** | Nasljednik:**Garsija Injigez od Pamplone** |

Povezano
--------

* Vladari Navare

***Íñigo Arista*** na Wikimedijinoj ostavi
Za njegovog istoimenog sina koji je također imao titulu "grof od Bloisa", v. Stephen od Engleske.

**Étienne Henri II** (*Stjepan Henrik*; srednjovekovni francuski; *Estienne Henri*; c. 1045 – 19. maj 1102) bio je grof Bloisa i grof Chartresa u srednjovjekovnoj Francuskoj, najpoznatiji kao jedan od vođa Prvog križarskog pohoda.

Rodio se kao sin grofa Theobalda III od Bloisa i Garsinde du Maine. Broj "II" je dobio zato što se kao "Etienne I" navodi grof Étienne I od Troyesa. Godine 1080. se u Chartresu oženio za Adelu od Normandije, kćer engleskog kralja Williama Osvajača. Sa njom je imao nekoliko djece, uključujući budućeg engleskog kralja Stephena.

Godine 1097. je krenuo u prvi križarski rat, te je, između ostalog, sudjelovao u opsadi Nikeje, pri čemu je bio član križarskog ratnog savjeta. Međutim, kada se godine 1098. neočekivano otegla opsada Antiohije, Etienne je postao uvjeren da će pohod propasti, te se vratio kući. Kada su njegovi križarski drugovi godinu dana kasnije okončali svoj pohod osvajanjem Jeruzalema, Etienne je bio osramoćen. Njegova supruga je potakla da se iskupi novim križarskim pohodom. Godine 1101. je krenuo u rat protiv Egipćana te je poginuo u Drugoj bitci kod Ramle.

Izvori
------

1. ↑  Tyerman, Christopher, *God's war: a new history of the Crusades*, (Harvard University Press, 2006), 87.

Literatura
----------

* Davis, R. H. C. *King Stephen 1135–1154* Third Edition London:Longman 1990 ISBN 0-582-04000-0

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| prethodi:**Theobald III** | **grof Bloisa**1089–1102 | slijedi:**Guillaume Glupi** |
**Shamshi-Adad V** je bio kralj Asirije od 824 do 811. pne. Bio je sin i nasljednik Shalmanesera III te suprug Shammuramat (koju neki poistovjećuju s mitskom Semiramidom), te otac Adad-nirarija III, koji ga je naslijedio na kraljevskom prijestolju.

Prvih pet godina vladavine su mu obilježile teške borbe za nasljedstvo ostarjelog kralja Shalmanesera. Pobunu je vodio Shamshi-Adadov brat Assur-danin-pal, a započela je još za vrijeme Shalmaneserovog života godine 826. pne. Buntovni brat je, prema samim natpisima Shamshi-Adada, uspio na svoju stranu privući 27 važan grad, uključujući Ninivu. Pobuna je trajala do 820. pne. te je ozbiljno oslabila Asirsko Carstvo i njegovog vladara; slabost će se u kraljevstvu osjećati sve do reformi Tiglath-pilesera III.

Tokom kasnije vladavine je Shamshi-Adad vodio pohode protiv Južne Mezopotamije, te sklopio ugovor s babilonskim kraljem Mardik-zakir-shumijem I.


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodi: **Shalmaneser III**  |  **kralj Asirije** 824–811. pne. | Slijedi: **Adad-nirari III**  |
**Sokočnica** je rijeka koja izvire u podnožju sela Zagorići ispod Crnog vrha na 1.141 metru nadmorske visine, na obroncima planine Lisine. Protiče između sela Gerzovo i Trnovo u mrkonjićkoj opštini, čineći prirodnu granicu između ta dva naseljena mjesta. Nakon par kilometara, Sokočnica ulazi u duboki kanjon dugačak desetak kilometara, u kome se nalazi i tzv. Sokolačka pećina. Rijeka protiče ispod zidina tvrđave pod imenom Soko Grad. Uliva se u Plivu u šipovačkoj opštini, a ušće je udaljeno samo 3 kilometra od centra grada.

Na rijeci se nalazi ukupno 18 vodenica, od kojih je samo nekoliko u funkciji. Na Sokočnici se nalazi i ribnjak u kome se uzgaja uglavnom potočna pastrmka, a na nekoliko mjesta se mogu naći i brane koje grade dabrovi. Iz rijeke se napaja vodovodna mreža za nekoliko sela.

Izvori
------

1. ↑  „Turistički vodič Mrkonjić Grada", Udruženje za razvoj i unapređenje turizma opštine Mrkonjić Grad, 2010.
2. ↑  „Trnovo". Arhivirano iz originala na datum 2010-06-18. Pristupljeno 9. 10. 2010.
3. ↑  „Turistička organizacija opštine Šipovo". Pristupljeno 9. 10. 2010. [*mrtav link*]
4. ↑  „SRD Šipovo". Pristupljeno 9. 10. 2010.
5. ↑  „Sokočnica". Pristupljeno 9. 10. 2010. [*mrtav link*]
6. ↑  „Voda iz Sokočnice za stotinu domaćinstava". Pristupljeno 9. 10. 2010.
7. ↑  „Gerzovo". Arhivirano iz originala na datum 2012-04-09. Pristupljeno 9. 10. 2010.

***Sokočnica*** na Wikimedijinoj ostavi