Baranjska županija 1370. godine.
Detaljna mapa županije krajem 19. veka
**Baranjska županija** (lat. *Comitatus Baraniensis*, mađ. *Baranya vármegye*, sh. *Baranjska županija*, nem. *Komitat Branau*) je bila županija, odnosno upravna jedinica srednjovekovne Kraljevine Ugarske (11-16. vek), habzburške Kraljevine Ugarske (između 17. i 20. veka), a potom i pokrajine Banat, Bačka i Baranja u Kraljevstvu Srba, Hrvata i Slovenaca (1918-1921. godine). Upravno sedište županije bio je grad Pečuj (danas u sastavu Mađarske). Veći deo teritorije ove županije je danas u okviru Mađarske, dok je manji deo u okviru Hrvatske.

Geografija
----------

U vreme Austrougarske, Baranjska županija se graničila sa županijama Šomođ, Tolna, Bačko-bodroškom i Virovitičkom (ova poslednja je bila u sastavu Hrvatske-Slavonije). Županija se nalazila u regiji Baranja, duž reka Dunav i Drava. 1910. godine je površina županije iznosila 5.176 km².

Istorija
--------

Županija je formirana u 11. veku kao jedna od županija Ugarske i prvobitno je obuhvatala područja sa obe strane reke Drave (današnju Baranju i deo današnje Slavonije). Nakon osmanskog osvajanja u 16. veku, županija prestaje da postoji, a ovde se formira Mohački sandžak, administrativna jedinica Osmanskog carstva.

Krajem 17. veka, ovo područje postaje deo Habzburške monarhije, a Baranjska županija se obnavlja u okviru Habzburške Ugarske. Nova županija je, međutim, za razliku od srednjovekovne, obuhvatala samo područja na levoj obali Drave. 

Raspadom Habzburške monarhije (Austrougarske) 1918. godine, ovo područje ulazi u sastav pokrajine Banat, Bačka i Baranja, koja je bila deo Kraljevine Srbije, a potom i Kraljevstva Srba, Hrvata i Slovenaca. Baranjska županija je bila jedna od administrativnih jedinica Banata, Bačke i Baranje 1918-1921. godine. 

Trijanonskim sporazumom iz 1920. godine, predviđena je podela Baranje i Bačke između Kraljevstva SHS i Mađarske. Zbog nezadovoljstva ovom odlukom, deo stanovništva u delovima Baranje i Bačke koji su trebali da pripadnu Mađarskoj proglasio je 1921. godine kratkotrajnu Baranjsko-bajsku republiku. Nakon propasti ove republike, veći deo Baranje ušao je u sastav Mađarske gde je organizovan kao Baranjska županija. Manji, južni deo Baranje, koji je ostao u sastavu Kraljevstva SHS uključen je u sastav nove Bačko-baranjske županije.

Jugoslovenski deo Baranje je 1941. godine okupirala Mađarska, koja ga je uključila u svoju Baranjsku županiju. Ova županija je između 1941. i 1944. godine ponovo imala granice kao u doba Austrougarske. Nakon Drugog svetskog rata, jugoslovenski deo Baranje je najpre uključen u sastav autonomne Vojvodine, a potom u sastav Hrvatske, jedne od republika nove socijalističke Jugoslavije.

Demografija
-----------

Govorni jezici, 1910. godine:

* mađarski = 199.659 (56,6%)
* nemački = 112.297 (31,9%)
* srpski = 13.048 (3,7%)
* hrvatski = 10.159 (2,9%)

Religija, 1910. godine:

* Katolici = 272.866 (77,4%)
* Kalvinisti = 41.201 (11,7%)
* Luterani = 14.617 (4,2%)
* Pravoslavni = 14.114 (4,0%)
* Jevreji = 8.828 (2,5%)

Upravna podela
--------------

Početkom 20. veka, upravna podela Baranjske županije bila je sledeća:

| Srez |
| --- |
| Srez | Sedište |
| Branjin Vrh | Darda |
| Heđhat | Šaš |
| Mohač | Mohač |
| Pečuj | Pečuj |
| Pečvarad | Pečvarad |
| Šikloš | Šikloš |
| Sentlorinc | Sentlorinc |
| Gradovi - srezovi |
| Pečuj |

Spoljašnje veze
---------------

***Baranjska županija (Kraljevina Ugarska)*** na Wikimedijinoj ostavi