recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Rapanui** (ili **Rapa nui** kako im se zove otok) su autoktoni narod čileanskog Uskršnjeg otoka u Pacifiku.

Po čileanskom Popisu stanovništva, - 2017. bilo ih je 9.399.

Oko 60% današnjih stanovnika Uskršnjeg otoka su potomci Rapanua. Jedan dio njih želi da Uskršnji otok postane nezavisan, pa 
demonstracije i sukobi sa čileanskom policijom nisu rijetkost.

Karakteristike i historija
--------------------------

Rapanui su danas najpoznatiji po kolosalnim skulpturama Moai, kojih ima oko 900 razbacanih po čitavom otoku.

Kult ptica još je jedan fascinantan aspekt Rapanua, i njihove izumrle religije u kojoj je ptica imala centralnu ulogu. Svake godine održavalo bi se natjecanje na kojem bi proroci izabrali 
četvoricu plemića koji su imali čast da odu na obližnju hrid i donesu prvo jaje iz gnijezda sa strmih liticama, što je samo po sebi bilo smrtonosno. Još je smrtonosniji bio 
povratak preko tjesnaca punog morskih pasa kog su trebali preplivati. Zbog tog su izabrani plemići, na taj zadatak slali svoje mlade sluge (od kojih bi mnogi poginuli). Onaj koji je 
doplivao sa jajem - osigurao je svom gazdi titulu **Tangata Manu** (ptica), svetost i privilegiju na specijalnu kolibu i plandovanje čitavu godinu uz obilje hrane koju 
bi mu donosili.

Rapanui su najvjerojatnije migrirali na Uskršnji otok sa polinežanskog Markizovog arhipelaga, koji je udaljen oko 3.600 km. Zbog tog 
se naučnici nikako nemogu složiti kad je to bilo, pa se procjene kreću od 400. do 1250. godine. I sam razlog za njihovu migraciju je misterij, naročito ako se uzme u 
obzir opasnost koja tako duga plovidba sa sobom nosi. 
Po vlastitoj legendi na otok je prvi doplovio neki *Hotu Matua*, u velikom kanuu sa nekoliko pratioca i ženom.

Običaji Rapanua su vrlo slični ostalim Polinežanima, od nošnje, alata do muzike (instrumenti od 
školjaka) i plesa.

Rapanui su iz Polinezije prenjeli svoje ratarske vještine. Po cijelom su otoku posadili krumpir, batat i banane i izgradili složen 
sistem navodnjavanja uz suhozide za zaštite svoje male oranice od snažnih vjetrova. Ali su zbog sve većih potreba za obradivim površinama 
jako ogolili svoj otok.

Prvi evropljanin koji je doplovio do otoka 1722. bio je Nizozemac Jakob Roggeveen. Tokom slijedećeg vijeka još je nekoliko evropskih ekspedicija posjetilo otok, i 
život otočana tekao je uobičajeno. Nesreća je došla u drugoj polovici 19. vijeka kad su na otok nagrnuli trgovci robljem, pa je otok od približno 10.000 stanovnika spao na nekoliko 
hiljada, što zbog otimanja ljudi, ali i zbog donešenih bolest.

Na kraju tog procesa Čile je anektirao otok 1888.

Povezano
--------

* Moai
* Rapa Nui kalendar

Izvori
------

1. 1 2  „*Síntesis resultados Censo 2017*" (španjolski). Instituto Nacional de Estadísticas. Pristupljeno 29. 11. 2020.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8  „*A Brief History of the Rapa Nui Islanders*" (engleski). The Culture Trip. Pristupljeno 29. 11. 2020.

Vanjske veze
------------

***Rapanui*** na Wikimedijinoj ostavi

* *A Brief History of the Rapa Nui Islanders* (`en`)
*Za ostala značenja, v. Sudnji dan (razvrstavanje).*
 Strašni sud (Mikelanđelo, freska u Sikstinskoj kapeli, 1537—1541 gg.)
**Sudnji dan** ili **strašni sud** u eshatološkim religijama predstavlja verovanje u poslednji i konačni sud koji će na kraju istorije biti izveden nad ljudima, tako da razdvoji pravedne od grešnih, nakon čega će pravedni zadobiti večni život kao nagradu a grešni konačnu smrt kao kaznu.

Hrišćani veruju da će Isus Hrist suditi svim narodima, kada dođe u slavi i svi sveti anđeli sa njim (Matej 25:31). U hrišćanstvu je učenje o sveopštem vaskrsenju, jedno od osnovnih dogmi. Između ostalog, ono je sastavni deo Nikejsko-carigradskog Simvola Vere sačuvanog od Hristovih apostola. 

| * p
* r
* u
Sudnji dan |
| --- |
| 
Apokalipsa •
Apokaliptička i postapokaliptička fikcija •
Armagedon •
Argument Sudnjeg dana •
Deset prijetnji •
Događaj Sudnjeg dana •
Društveni kolaps •
Eshatologija •
Filmovi sudnjeg dana •
Istrijebljenje ljudske vrste •
Kraj planete Zemlje •
Kult Sudnjeg dana •
Posljednji dani •
Posljednji sud •
Planetarna faza civilizacije •
Ragnarök •
Rizici za civilizaciju, čovječanstvo i planetu Zemlju •
Sat Sudnjeg dana •
Stroj Sudnjeg dana •
Treći svjetski rat
 |

***Sudnji dan*** na Wikimedijinoj ostavi
**Sudetska kriza** (njemački: ), također i **Kriza sudetskih Nijemaca**, je teritorijalni spor do koga je 1938. godine došlo između nacističke Njemačke na jednoj, i Čehoslovačke na drugoj strani, pri čemu je Njemačka nastojala ishoditi aneksiju odnosno prepuštanje Sudetskih oblasti Čehoslovačke (u današnjoj Ćeškoj) gdje je živjelo pretežno njemačko stanovništvo, odnosno Sudetski Nijemci. Povod za izbijanje krize bilo je navodno ugnjetavanje njemačke manjine od strane čehoslovačkih vlasti; većina Sudetskih Nijemaca je podržavala Sudetskonjemačku stranku koja je pod vodstvom Konrada Henleina preuzela nacističku ideologiju, odnosno postala bliska vladajućoj nacističkoj stranci u Njemačkoj i njenom vođi Adolf Hitleru, te otvoreno zagovaralo otcjepljenje Sudeta od Čehoslovačke i njihovo pripajanje Reichu. Ta su nastojanja bila usklađena sa Hitlerovom politikom, temeljenom na velikonjemačkom konceptu odnosno okupljanja svih područja sa njemačkim stanovništvom u jednu državu, te širenju njemačkog "životnog prostora" na istok. Dodatni poticaj je bilo Anschluss kojim je u martu 1938. Reichu pripojena Austrija, a što je Hitler nastojao opravdati, kao u slučaju Sudeta, kao primjenu prava naroda na samoopredjeljenje. Iako se Čehoslovačka nalazila u teškom položaju, okružena ne samo Njemačkom, nego i Mađarskom i Poljskom koje su također imale iredentistička prisizanja na njenu teritoriju, odbila je njemačke zahtjeve, uzdajući se u pomoć Francuske i SSSR-a sa kojima je imala formalne sporazume o savezništvu. Na to je Hitler reagirao pripremama za oružanu invaziju do koje na kraju ipak nije došlo, prije svega zahvaljujući nesklonosti britanske vlade na čelu sa Neville Chamberlainom, kojom su dominirali zagovornici politike *appeasementa* ("popuštanja"), da radi relativno beznačajnih teritorija u Centralnoj Evropi riskira izbijanje još jednog svjetskog rata. Krajem septembra 1938. je u Münchenu održana diplomatska konferencija na kojoj je sklopljen Münchenski sporazum kojim su Britanija i Francuska pristale na sve njemačke zahtjeve, a potom je na njih, ostavši bez saveznika, bila prisiljena pristati i Čehoslovačka. Čehoslovačke vlasti su napustile Sudete do 24. novembra, te je u njima uspostavljena njemačka vlast. Krnja Čehoslovačka se, međutim, nije dugo održala - odmah je započelo njeno komadanje, koje je okončano 15. marta proglašenjem nezavisnosti Slovačke i njemačkom okupacijom Češke gdje je uspostavljen Češko-Moravski Protektorat.

Vanjske veze
------------

***Besetzung des Sudetenlandes*** na Wikimedijinoj ostavi

* Alena Mípiková, Dieter Segert: *Republik unter Druck: Vom souveränen Staat zum Protektorat* der Bundeszentrale für politische Bildung, 6. November 2002
* Hans-Ulrich Thamer: *Sudetenkrise und Münchener Konferenz*, Arbeitskreis Shoa.de e.V. (15. Oktober 2004)
* *Schlußbericht über die Lage der Sudetendeutschen (1938)* von Lord Runciman of Doxford an Sir Neville Chamberlain über seine Mission in Prag (dt. Übersetzung)
**Snonowas** (Nanoose; Snaw-naw-as), pleme salishan Indijanaca iz šire skupine Nanaimo, naseljeni nekada oko zaljeva Nanoose na istočnoj obali otoka Vancouver, u kanadskoj provinciji Britanska Kolumbija. Populacija im je 1909. iznosila svega 14.

Danas oni sebe nazivaju Snaw-naw-as, i jedno su od pet Te'mexw plemena u koje uz njih pripadaju i, viz.: Songhees (Lekwungen), Beecher Bay (Scia'new), T'Souke i Malahat. Svako od ovih pet plemena bili su potpisnivi Douglaskog ugovora iz sredine 19. stoljeća. Pleme danas broji 226 pripadnika (Registered Indian Population by Sex and Residence April 2010, Indian and Northern Affairs Canada) od ukupno 1 459 peioadnika Te'mexw-populacije. Locirani su na jednom rezervatu (53.4 hektara) na sitočnoj obali Vancouvera, blizu Lantzvillea, oko 10 km sjeverno od Nanaima.

Ostali nazivi za njih su Nanoos, Sno-no-wus, Sno-uo-wus. Hodge klaže da govore jezikom cowichan.

Izvori
------

1. ↑  Swanton
2. ↑  „Te'mexw Treaty Association". Arhivirano iz originala na datum 2010-05-15. Pristupljeno 2014-08-06.
3. ↑  Hodge
**Cream** je bila prva britanska rock super skupina, iznimno popularna 1960-ih.

Članovi ove supergrupe bili su pjevač i basist Jack Bruce, pjevač i gitarist Eric Clapton te bubnjar Ginger Baker. 

Zvuk ovog sastava bio je kombinacija bluesa, hard rocka i psihodeličnog rocka.

Sastav *Cream* plijenio je pozornost glazbene publike zbog izvrsnih Claptonovih blues pasaža na gitari, moćnog glasa i basističkih bravura Jacka Brucea i jazz bubnjanja Gingera Bakera. U vrlo kratkom periodu svog djelovanja uspjeli su prodati 35 milijuna albuma u svijetu. Njihov album *Wheels of Fire* bio je prvi dvostruki platinasti album na svijetu.

U glazbenom opusu sastava *Cream* bilo je tradicionalnih blues skladbi poput "Crossroads" i "Spoonful", ali i modernog bluesa kao "Born Under a Bad Sign", ali i neobičnih skladbi poput "Strange Brew", "Tales of Brave Ulysses" i "Toad". Njihove najveće uspješnice bile su skladbe "I Feel Free" (Britanija, #11), "Sunshine of Your Love" (S.A.D. #5), "White Room" (S.A.D. #6), "Crossroads" (S.A.D. #28) i "Badge".

Sastav *Cream* je zajedno s grupom The Jimi Hendrix Experience izvršio velik i presudan utjecaj na rock glazbu, napose na direktne slijednike Led Zeppelin, Deep Purple i The Jeff Beck Group u 60-im godinama 20. stoljeća.

Diskografija
------------

  

* 1966. - *Fresh Cream*
* 1967. - *Disraeli Gears*
* 1968. - *Wheels of Fire*
* 1969. - *Goodbye*
* 1970. - *Live Cream*
* 1972. - *Live Cream Volume II*

Vanjske veze
------------

* Službene stranice
**Simfonijski orkestar Hrvatske radiotelevizije** stasao je postupnim povećavanjem prvog radijskog orke­stra osnovanog 1929. godine, samo tri godine nakon početka emitiranja tadašnjega Radio-Zagreba. Od godine 1957. počinje djelovati pod imenom Simfonijski orkestar Radio-televizije Zagreb, od 1975. do 1990. naziv mu je Zagrebački simfoničari RTZ, a od 1991. nosi današnji naziv.

U diskograf­skom opusu ističu se autorski albumi hrvatskih sklada­telja Stjepana Šuleka, Milka Kelemena i Mira Belamarića, serija CD-a posvećenih šefovima dirigentima Orkestra, *Alpska simfonija* Richarda Straussa, te album s djelima talijanskoga skladatelja Gina Marinuzzija starijega.

Orkestar
--------

Na čelu toga orkestra stajali su mnogi ugledni dirigenti: Pavle Dešpalj, Krešimir Šipuš, Josef Daniel, Oskar Danon, Milan Horvat, Uroš Lajovic, Vladimir Kranjčević i Nikša Bareza. Među mnogim dirigentima i solistima s kojima je taj an­sambl surađivao bili su i Lovro von Matačić, Igor Markevič, Franz Konwitschny, Claudio Abbado, Lorin Maazel, Zubin Mehta, Ernst Bour, Stjepan Šulek, Krzysztof Penderecki, Antonio Janigro, André Navarra, Leonid Ko­gan, Henryk Szeryng, Aldo Ciccolini, Ruža Pospiš-Baldani, Dunja Vejzović, Dubravka Tomšič-Srebotnjak, Rudolf Kle­pač, Ivo Pogorelić, Mstislav Rostropovič, Maksim Fedotov, Edita Gruberova, José Carreras, Ruggero Raimondi, Bar­bara Hendricks i Luciano Pavarotti.

Historija
---------

Simfonijski orkestar HRT-a osnovan je 1931. godine. Početkom Domovinsko­ga rata glazbenici Simfonijskoga orkestra HRT–a, služeći domovini, održali su desetke koncerata od Osijeka, Pakraca, Lipika, Đakova, Gospića, Vinkovaca i Bošnjaka do Šibenika, Zadra, Karlovca, pa i Sarajeva. 

Uz klasični i suvremeni repertoar te snimanja za potrebe Hrvatske radiotelevizije i diskografskih tvrtki, Orkestar se skrbi i za hrvatsku glazbenu baštinu i suvremeno hrvatsko stvaralaštvo. U sezoni 2010/2011. Orkestar je obilježio 80. obljetnicu postojanja te je tom prigodom objavljena monografija o njegovu djelovanju uz dvostruki album na koji su uvrštene snimke šefova dirigenata orkestra: Milana Horvata, Krešimira Šipuša, Josefa Daniela, Pavla Dešpalja, Vladimira Kranjčevića, Oskara Danona, Uroša Lajovica i Nikše Bareze.

Povezano
--------

* Hrvatska radiotelevizija

Izvori
------

1. ↑  HRT: Orkestri / Zbor – Simfonijski orkestar Arhivirano 2015-12-24 na Wayback Machine-u, pristupljeno 23. prosinca 2015.

Vanjske veze
------------

* Službene stranice Hrvatske radiotelevizije

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* MusicBrainz: 9c1d3dfc-4c48-4879-9a0a-7527608c94e4

 |
**Rudolf Domani** (Slavonska Orahovica, 18. 9. 1909 - Zagreb, 9. 9. 1941), jugoslavenski komunist i učesnik Narodnooslobodilačke borbe (NOB). Brat je narodnog heroja Jugoslavije Roberta Domanija.

Biografija
----------

Rudolf Domani je rođen 18. 9. 1909. godine u Slavonskoj Orahovici, kod Osijeka, u židovskoj porodici Josipa i Debore Domani. Studirao je u Parizu, a potom u Beču gdje je završio Visoku trgovačku akademiju "Hohe Handelsakademie". Rudolf je bio pametan i zgodan, te šutljiv i miran, uglađenih manira. Ujedno je bio dobar planinar, skijaš i odbojkaš. Povratkom u Kraljevinu Jugoslaviju zaposlio se u poduzeću "Našička d.d.", te nešto kasnije u veletrgovini braće Baum u Zagrebu. U radnički pokret se uključio ugledajući se na brata Roberta koji je zarana bio član pokreta. Rudolf je bio angažirani sindikalni aktivist i funkcionar u sindikalnom Savezu bankovnih, osiguravajućih, trgovačkih i industrijskih činovnika (SBOTIČ). Svoju suprugu, Evu Grlić, je upoznao prije Drugog svjetskog rata. Vjenčali su se u maju 1940 godine u Bogoštovnoj izraelskoj općini Zagreb, a 1941 rodila im se kćer Vesna. Stan Rudolfa i Eve u Vrhovčevoj ulici 21 (*danas Draškovićeva ulica*), je 1940 postao u ilegalna partijska tehnika Centralnog komiteta (CK) Komunističke partije Hrvatske (SKH) u kojem su se štampale brošure i letci za "Proleter". Pavle Pap Šilja je često svraćao u stan opskrbljujući Roberta sa pisaćim strojevima i materijalima za prve brojeve "Vjesnika", a i sam Rade Končar je nekoliko puta prespavao u stanu Domanijevih. Ustaše su 1941. godine otkrile Rudolfov rad, te su ga streljale 9. 9 1941. u Rakovu potoku sa grupom od 89 "Srba, Židova i komunista". Uz Rudolfa, cijela porodica Domani je stradala za vrijeme Holokausta. U rano proljeće 1942 godine, Rudolfove roditelje i baku Tereziju uhitile su ustaše i deportirali ih sa Zagrebačkog Glavnog kolodvora u koncentracijski logor Auschwitz gdje su ubijeni, a brat Robert je ubijen od strane četnika 3. 3. 1942. u Lici.

Počasti
-------

U Zagrebu postoji Ulica braće Domany u čast Rudolfu i Robertu Domaniju.

Literatura
----------

* Snješka Knežević, Aleksander Laslo (2011). *Židovski Zagreb*, Zagreb: AGM, Židovska općina Zagreb. ISBN 978-953-174-393-8
* Romano, Jaša (1980). *Jevreji Jugoslavije 1941-1945: žrtve genocida i učesnici narodnooslobodilačkog rata*, Beograd: Jevrejski Istorijski Muzej, Saveza jevrejskih opština Jugoslavije.
* Grlić, Eva (1997). *Sjećanja*, Zagreb: Durieux. ISBN 953-188-078-6
**Rudolf I** (francuski: ; 859 - 25. oktobar 912) bio je kralj Gornje (ili Transjuranske) Burgundije od 888. do smrti. Pripadao je porodici Starijih Welfa; otac mu je bio grof Conrad II od Auxerrea, a majka Waldrada od Wormsa. Otac mu je kao svjetovni opat Agaunuma stekao vlast nad širokim područjem koje odgovara teritorijama današnje Švicarske i francuske oblasti Franche-Comte.

Kada je godine 888. umro karolinški car Karlo Debeli, lokalno plemstvo i svećenstvo tih područja je Rudolfa proglasilo kraljem. Njegov pokušaj da na osnovu toga sebe nametne kao kralja cijele Lotaringije spriječila je intervencija Arnulfa Karantanskog. Sukob dvojice monarha je s prekidima trajao sve do 894.

Rudolf je imao mnogo bolje sa svojim zapadnim i južnim susjedima. Sestra Adelaide mu se udala za donjoburgundskog vojvodu Richarda. Kćer, također po imenu Adelaide, se udala za provansalskog kralja Louisa Slijepog.

Na prijestolju ga je naslijedio sin Rudolf. Udovica kraljica Guilla se poslije udala za Huga od Arlesa.

Rudolf I se često miješa sa svojim istoimenim nećakom Rudolfom, koji je bio vojvoda od Burgundije, a kasnije postao kralj Francuske.

Literatura
----------

* Pierre Riché, *The Carolingians: a family who forged Europe* (trans. Michael Idomir Allen, 1993, University of Pennsylvania Press. ISBN 0-8122-1342-4)
* Timothy Reuter, *Germany in the early Middle Ages* (1991, Longman. ISBN 0-582-49034-0)

|  |
| --- |
| Rudolf I od Burgundije **Starija kuća Welf****Rođen/a:** 859  **Umro/la:** 25. oktobar 912 |
| Kraljevske titule |
| Prethodi:**Karlo Debeli** | **kralj Burgundije**888 – 25. oktobar 912 | Slijedi:**Rudolf II** |
**Boca Grande** (prevedeno sa španjolskog: *Velika usta*) je zaljev u delti Orinoca, zapravo ušće najvećeg rukavca u delti rijeke Rio Grande.

Geografija
----------

Boca Grande se nalazi na krajnjem jugoistoku te velike delte u Venecueli na obali Atlantika, pored granice s Gvajanom. Na istok se proteže sve do rta Barime (Punta Barima) gdje se nalazi svjetionik.

Boca Grande je glavni plovni put prema Orinocu preko rukavca Rio Grande. Ona se prema unutrašnjosti račva u brojne kanale, od kojih su dva veća kojima je moguće ploviti. Zaljev je prepun niskih pješčanih naplavina i opasan za plovidbu, zbog mogućeg nasukavanja. Boca Grande je plitka s dnom pokrivenim mekim sivim blatom.

Sezonski porast voda Orinoca i njegovih pritoka počinje odmah nakon proljetnog ekvinocija, i dostiže svoj maksimum u julu i augustu. Najniža razina voda je od sredine novembra do sredine aprila.

Izvori
------

1. 1 2 3  „*Sailing directions*" (engleski). National geospatial-intelligence agency. Arhivirano iz originala na datum 2012-03-15. Pristupljeno 29. 9. 2012.

Vanjske veze
------------

* *Sailing directions* na portalu National geospatial-intelligence agency Arhivirano 2012-03-15 na Wayback Machine-u (`en`)
* *Costa de Venezuela/ carta batimétrica Boca Grande* na portalu Costa de Venezuela (detaljna karta *Boca Grande*) (`es`)
* *Costa de Venezuela/carta de navegación Boca Grande* na portalu Costa de Venezuela (karta *Boca Grande*) (`es`)
**Collège de Sorbonne** je nukleus iz kog je izrasla današnja pariška Sorbonna.

Njegovo službeno ime na latinskom bilo je Collegium Sorbonae.

Historija i karakteristike
--------------------------

Collège de Sorbonne osnovao je Robert de Sorbon (1201. - 1274.), osobni ispovjednik francuskog kralja Louisa IX i teolog, koji je oko 1253. počeo sa prvim predavanjima. Uz materijalni pomoć kralja 1257. osnovao je Maison de Sorbonne, teološki fakultet za siromašne studente, koji je 1259. dobio od pape povelju za rad.

Nakon tog je Univerzitet u Parizu ubrzo izrastao u veliki evropski obrazovni centar.

Sam Sorbon bio je kancelar Univerziteta do 1258. Do samog kraja svog života ostao je veliki zagovarnik demokratizacije obrazovanja i nastavio pisati brojne vjerske traktate i komentare.

Collège de Sorbonne prestao je s radom 1792.

Izvori
------

1. 1 2 3  „*Robert de Sorbon*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 1. 4. 2015.

Vanjske veze
------------

* *La fondation du Collège de Sorbonne* (`fr`)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 129690973
* ISNI: 0000 0001 2156 3011

 |
**Robert Liroj Džonson** (engl. ; 8. maj, 1911 — 16. avgust, 1938) je jedan od najslavnijih "Delta bluz" muzičara. Uveden je i u Rokenrol dvoranu slavnih. Ovaj, prema nekim mišljenjima, "Deda rokenrola" svojim vokalnim frazama, originalnim pesmama i gitarskim stilom uticao je na široki krug muzičara, među kojima su Led zepelin, Olman braders bend, Vajt strajps, Bob Dilan, Rolingstonsi, Džimi Hendriks i Erik Klepton, koji je Džonsona nazvao "najznačajnijim bluz muzičarem koji je ikada živeo".

Po legendi o njegovom životu Volter Hil je snimio film Raskršće sa Ralfom Mačiom.

Život i karijera
----------------

Džonsonov život nije dovoljno dobro dokumentovan. U njegovoj karijeri ima pet značajnih datuma: u ponedeljak, četvrtak i petak, 23, 26. i 27. novembra, 1936. godine on je bio na snimanju ploče u San Antoniu, Teksas. Sedam meseci kasnije, u subotu i nedelju, 19-20. juna, 1937, bio je u Dalasu na još jednom snimanju. Ostale činjenice o njemu su još slabije utvrđene od ovih. Režiser Martin Skorseze (Martin Scorsese) je u predgovoru (Alan Greenberg's ) filmskog scenarija Alana Grinberga *Uzaludna ljubav: Vizija Roberta Džonsona* (engl. ) rekao: "Činjenica o Robertu Džonsonu je da je on postojao jedino na svojim pločama. On je čista legenda."

Spoljašnje veze
---------------

* The Official Robert Johnson Website Arhivirano 2008-02-03 na Wayback Machine-u
* A Revolutionary Critique of Robert Johnson
* The Greenwood Blues Heritage Museum & Gallery (dedicated to the Life and Music of Robert Johnson) Arhivirano 2006-12-05 na Wayback Machine-u
* Website at the University of Virginia
* Currently available recordings Arhivirano 2007-03-12 na Wayback Machine-u
* 'Trail of the Hellhound' website by the National Park Service
* Use of microtones in the vocals of Robert Johnson Arhivirano 2007-09-27 na Wayback Machine-u
* Site for "Escaping the Delta," with links to related material
* Delta Guitar Player Robert Johnson Arhivirano 2016-03-13 na Wayback Machine-u
* Robert Johnson at Find-A-Grave
* 1980 Blues Foundation Hall of Fame induction Arhivirano 2007-03-05 na Wayback Machine-u

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 45098851
* LCCN: n50038813
* ISNI: 0000 0001 0778 1602
* GND: 118819240
* SELIBR: 234790
* SUDOC: 099036134
* BNF: cb13942876w (podaci)
* BIBSYS: 46654
* MusicBrainz: 8a8bbba6-72f7-4900-a306-c40b94f2631b
* NLA: 35249604
* NDL: 00620892
* NKC: ola2002159291
* BNE: XX1309059
* CONOR.SI: 62537571
* NSK: 000051346

 |
**Rudolf Ivanovič Abel** (ruski **Рудольф Иванович Абель**; pravo ime **Viljam (Vili) Genrihovič Fišer**, rus. **Вильям (Вилли) Генрихович Фишер**; Newcastle upon Tyne, 11. jula 1903. – Moskva, 15. novembra 1971.), sovjetski obavještajac, najpoznatiji kao vođa KGB-ove špijunske mreže u New Yorku 1950-ih, razbijenog od strane FBI u znamenitom aferi probušenog novčića, ali i po tome što je 1961. razmijenjen za oborenog američkog pilota Garyja Powersa, u najpoznatijom razmjeni zatvorenika u doba Hladnog rata.

Vanjske veze
------------

***Rudolf Abel*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Universal News reporting Capture Of Soviet Spy Col. Rudolph Abel (1957)* on Internet Archive
* *FBI: Rudolph Ivanovich Abel (Hollow Nickel Case)*

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 15560251
* LCCN: n80148995
* ISNI: 0000 0001 1932 5559
* GND: 118500120
* SUDOC: 050560247
* NKC: js2012705940
* RSL: 000063299

 |
**Zrmanja Vrelo** maleno je mjesto ispod same planine Poštak, točnije ispod strme, gotovo okomite stijene koja se zove Misije. Nalazi se u sastavu općine Gračac.

Misije su visoke oko 200 metara, a podno njih je nekoliko izvora rijeke ZrmanjeZrmanja. Potočiči se sastaju pred branom Prezid. Brana je sagrađena još u doba Kraljevine Jugoslavije (1924) radi reguliranja toka radi sprečavanja bujica da ne odnose materijal nizvodno što je bio veliki problem tog kraja. Bujice su ispirale okolno tlo, a i plavile okolna polja. U isto vrijeme kada je izgrađena brana Prezid i tok Zrmanje je reguliran nasipima i obala je ozidana kamenom. Prolaskom kroz Zrmanju vrelo rijeka stiže do Kasara (Zrmanja Kasar) koji je nekada bio administrativno središte općine Zrmanja..Danas je tu sve više povratnika, mahom starijih, penzioneri, koji se bave poljoprivredom, stočarstvom i pčelarstvom.Vrelo Zrmanja je svoje zlatn doba imala za vrijeme austrougarske, kada je tu bila vojna postaja. Mjasto je imalo uz općinu i školu, poštu, dućan, gostionu, konak, a sve navedeno je vodio mjesni veleposjednik, trgovac na veliko i poštar Pavle Šulentić. 

| * p
* r
* u
Naselja u sastavu Općine Gračac |
| --- |
| Begluci • Brotnja • Bruvno • Cerovac • Dabašnica • Deringaj • Donja Suvaja • Drenovac Osredački • Duboki Dol • Dugopolje • Glogovo • Gornja Suvaja • Grab • Gračac • Gubavčevo Polje • Kaldrma • Kijani • Kom • Kunovac Kupirovački • Kupirovo • Mazin • Nadvrelo • Neteka • Omsica • Osredci • Otrić • Palanka • Pribudić • Prljevo • Rastičevo •
Rudopolje Bruvanjsko • Srb • Tiškovac Lički • Tomingaj • Velika Popina • Vučipolje • Zaklopac • Zrmanja • Zrmanja Vrelo |


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Portal Hrvatska***  |
Koordinate: 40°52′24″N 73°54′59″W﻿ / ﻿40.873224°N 73.916452°W﻿ / 40.873224; -73.916452

**Robert K. Kraft Field at Lawrence A. Wien Stadium at Baker Athletics Complex** (sh. *Igralište Robert K. Field na stadionu Lawrencea A. Wiena u Sportskom kompleksu Baker*) je stadion smješten na krajnjem sjeveru Manhattana u New Yorku, odnosno naselju Inwood. Na njemu se pretežno igra američki nogomet i lakros, odnosno održavaju atletičarska natjecanja. Predstavlja dom za *Lionse*, football tim Univerziteta Columbia. Ima kapacietet od 17.100 gledatelja, te pripada Sportskom kompleksu Baker, ranije poznatom kao Baker Field. Na istom mjestu se nalazio drveni stadion sa 32.000 mjesta, sagrađen 1923. i srušen 1982. godine. Postojeća građevina je ime dobila po američkom poslovnom magnatu i filantropu Robertu Kraftu.

Izvori
------

1. ↑  „HINKLE TAKES EARLY LEAD IN LAS VEGAS INVITATIONAL". September 20, 1984. Pristupljeno 15. VII 2013.
2. ↑  „Archive copy". Arhivirano iz originala na datum 2012-04-25. Pristupljeno 2013-12-28.

Vanjske veze
------------

***Robert K. Kraft Field*** na Wikimedijinoj ostavi

* Columbia Athletics Facilities: Lawrence A. Wien Stadium Arhivirano 2011-05-24 na Wayback Machine-u
* Summary at Ivy League official site Arhivirano 2009-03-10 na Wayback Machine-u
* Baker Field history Arhivirano 2013-12-29 na Wayback Machine-u
**Radiodiffusion française nationale** (sh. *Francuska nacionalna radiodifuzija*), poznatija po skraćenom nazivu **Radiodiffusion nationale** (RN), bila je javno radiodifuzijsko poduzeće u Francuskoj koje je, s prekidima, djelovalo od 1939. do 1945. godine i bilo zaduženo za proizvodnju, emitiranje i koordinaciju radio i televizijskog programa.

Osnovano je 29. jula 1939. godine dekretom tadašnjeg premijera Edouarda Daladiera čime je preuzela resurse dotadašnjeg PTT-a. Odluka o osnivanju je bila motivirana predstojećim drugim svjetskim ratom, odnosno nastojanjem da se ustanovi državni monopol na radio-difuziju, koordinira propaganda i olakša cenzura. Rad je privremeno prekinula temeljem odredaba sporazuma o kapitulaciji pred Njemačkom 25. juna 1940. godine, ali je već 5. jula otpočela rad u vichyjskoj tzv. "Slobodnoj zoni". Od 1943. joj je sjedište premješteno u Pariz gdje je radio-program pod vodstvom Philippea Henriota dobio antisemitski i pro-osovinski karakter. U međuvremenu je 4. aprila 1944. Privremena vlada Francuske Republike osnovala vlastiti RN u Alžiru; on je preuzeo instalacije u Parizu tokom oslobođenja Pariza 22. augusta 1944. Već 1. oktobra je RN pokrenula vlastiti televizijski program RDF Télévision française - prvi u oslobođenoj Evropi. 23. marta 1945. je RN reorganizirana u Radiodiffusion française.
*Za ostale upotrebe, v. Rudnik (razvrstavanje).*

  
Koordinate: 41° 50′ 35" SGŠ, 21° 45′ 25" IGD

**Rudnik** (mak. *Rudnik*) je naselje u Republici Makedoniji, u središnjem delu države. Rudnik je naselje u okviru opštine Veles.

Rudnik ima veliki značaj za srpsku zajednicu u Republici Makedoniji, pošto Srbi čine manjinu u naselju (12%).

Prirodni uslovi
---------------

Rudnik je smešten u središnjem delu Republike Makedonije. Od najbližeg grada, Velesa, selo je udaljeno 20 kilometara severno.

Selo Rudnik se nalazi u istorijskoj oblasti Povardarje. Selo je podno Gradištanske planine, na približno 480 metara nadmorske visine. Jugozapadno od sela pruža se Karatmansko polje.

Površina seoskog atara prostire se na površini od 17,0 km². 

Mesna klima je izmenjena kontinentalna sa značajnim uticajem Egeja (žarka leta).

Istorija
--------

Stanovništvo
------------

Rudnik je prema poslednjem popisu iz 2002. godine imao 52 stanovnika.

Većinsko stanovništvo u naselju su etnički Makedonci (88%), a manjina su Srbi (12%).

Pretežna veroispovest mesnog stanovništva je pravoslavlje.

Vidi još
--------

* Spisak sela u Makedoniji

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

1. ↑  Naseleni mesta vo Opština Veles, Pristupljeno 24. 4. 2013.

Spoljašnje veze
---------------

* www.veles.gov.mk Zvanična stranica opštine Veles

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Veles |
| --- |
| **Veles** • 
Babuna •
Bašino Selo •
Beleštevica •
Buzalkovo •
Vetersko •
Gornji Kalaslari •
Gornji Orizari •
Donji Kalaslari •
Donji Orizari •
Ivankovci •
Karabunjište •
Klukovec •
Krušje •
Kumarino •
Lugunci •
Mamutčevo •
Novačani •
Novo Selo •
Oraovec •
Otovica •
Raštani •
Rlevci •
Rudnik •
Slp •
Slivnik •
Sojaklari •
Sopot •
Crkvino •
Čaloševo •
Džidimirci |  |
Koordinate: 41° 51′ 15" SGŠ, 22° 26′ 40" IGD

**Zrnovci** (mak. *Zrnovci*) su naselje u Republici Makedoniji, u istočnom delu države. Zrnovci su sedište istoimene opštine Zrnovci.

Prirodni uslovi
---------------

Zrnovci su smešteni u istočnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg grada, Kočana, naselje je udaljeno 8 kilometara južno.

Naselje Zrnovci se nalazi u dolini reke Bregalnice, na mestu gde ona pravi Kočansko polje. Južno od naselja izdiže se planina Plačkovica, dok severno od naselja teče Bregalnica. Nadmorska visina naselja je približno 360 metara. 

Mesna klima je blaži oblik kontinentalne zbog uticaja Egeja (žarka leta).

Stanovništvo
------------

Zrnovci su prema poslednjem popisu iz 2002. godine imali 2.221 stanovnika.

Pretežno stanovništvo u naselju su etnički Makedonci (99%), a ostalo su Srbi.

Većinska veroispovest mesnog stanovništva je pravoslavlje.

Zrnovska reka na delu toka kroz Zrnovce

Literatura
----------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

***Zrnovci*** na Wikimedijinoj ostavi

* www.zrnovci.gov.mk Zvanična stranica opštine Zrnovci

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Zrnovci |
| --- |
| **Zrnovci** • 
Vidovište •
Morodvis |  |
**Statut** (od latinski: statutum = učvršćivati, fiksitrati) najopćenitije znači skup pravnih propisa, koji mogu imati 
različita značenja.

Karakteristike
--------------

Statut može biti zbirka pravila i propisa o uređenju neke organizacije, udruženja, ustanove, instituta.... U politici statut je pravilnik 
političke ili društvene organizacije.
U privredi je statut pravni akt nekog poduzeća, korporacije ili njegovog osnivača zamišljen kao stalni pravilnik.

U međunarodnom pravu - statut je akt koji sadrži pravne propise kojima se regulira djelokrug ili nadležnost 
neke međunarodne organizacije ili agencije.

Statuti postoje još od antike, za srednjeg vijeka - status je bio osnovni pravni akt nekog grada, kojim se uređivalo 
zakonodavstvo.

U anglosaksonskomm pravu statut može značiti zakon donesen od strane zakonodavne vlasti.

Izvori
------

1. 1 2 3 4   „*statute*" (engleski). Merriam Webster. Pristupljeno 01. 09. 2015.
2. 1 2   „*Statut značenje*" (hrvatski). Hrvatski leksikon. Pristupljeno 01. 09. 2015.

Vanjske veze
------------

* *Dubrovački statut, dionik europske pravne baštine i knjiga svih zakona* (`sh`)
**Rudolf II od Burgundije** (francuski: ; 880 - 11. jul 937) bio je kralj Gornje od 912, te potom i ujedinjene Burgundije (Arelatsko Kraljevstvo) od 933. do smrti; od 922. do 926. je bio i kralj Italije.

Bio je sin gornjoburgundskog (transjuranskog) kralja Rudolfa I i Guille od Provanse. Bio je oženjen za Bertu od Švapske.

Italijansko prijestolje je dobio 922. kada je intervenirao na poziv tamošnjih plemića protiv kralja Berengara. Tada je vladao Gornjom Burgundijom i Italijom, putujući s dvora na dvor. Međutim, godine 926. se italijansko plemstvo okrenulo protiv njega, prisilivši ga da se vrati u domovinu i prepusti krunu donjoburgundskom kralju Hugu od Arlesa. Godine 933. su italijanski plemići ponovno tražili da se vrati. Ne želeći novi rat, Rudolf se sa Hugom sporazumio kako će mu ostaviti italijansko prijestolje u zamjenu za krunu Donje Burgundije. Tako je Burgundija ujedinjena u novo kraljevstvo.

Naslijedio ga je sin Konrad, koji će tokom svoje duge vladavine biti poznat kao Konrad Miroljubivi.

| Kraljevske titule |
| --- |
| Prethodi: **Rudolf I**  |  **kralj Burgundije** 912–937 | Slijedi: **Konrad**  |
| Prethodi: **Berengar od Furlanije**  |  **kralj Italije** 922–926 | Slijedi: **Hugo od Arlesa**  |
*Za ostale upotrebe, v. Raduša (razvrstavanje).*

  
Koordinate: 42° 05′ 07" SGŠ, 21° 13′ 29" IGD

**Rudnik Raduša** (mak. *Рудник Радуша*) je naselje u Republici Makedoniji, u severnom delu države. Rudnik Raduša pripada gradskoj opštini Saraj grada Skoplja.

Prirodni uslovi
---------------

Rudnik Raduša je smešten u severnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg većeg grada, Skoplja, naselje je udaljeno 25 km zapadno.

Naselje Rudnik Raduša je u istorijskoj oblasti Dervent, tj. oblasti oko Derventske klisure, koju pravio reke Vardar između Pologa i Skopskog polja. Kroz naselje protiče Vardar. Severno od sela izdiže se planina Veternik, dok se južno izdiže Žeden. Nadmorska visina naselja je približno 330 metara.

Mesna klima je kontinentalna.

Istorija
--------

Stanovništvo
------------

Rudnik Raduša je prema poslednjem popisu iz 2002. godine imao 211 stanovnika.

Pretežno stanovništvo u naselju su Albanci (65%), dok su u manjini Cigani (26%) i etnički Makedonci (5%).

Većinska veroispovest je islam.

Vidi još
--------

* Grad Skoplje
* Gradska opština Saraj

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

* www.saraj.gov.mk Zvanična stranica gradske opštine Saraj

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Saraj |
| --- |
| **Četvrti Skoplja** (**Saraj**  • Kondovo), **Prigradska naselja** (Arnakija  • Bojane  • Buković  • Glumovo  • Gornje Svilare  • Grčec  • Dvorce  • Donje Svilare  • Kopanica  • Krušopek  • Laskarci  • Ljubin  • Matka  • Paničari  • Raduša  • Raović  • Rašče  • Rudnik Raduša  • Semenište  • Čajlane  • Šiševo) |  |
|  |
| --- |
|  *Ovo je glavno značenje pojma **Zrmanja**. Za selo u općini Gračac, Hrvatska, v. Zrmanja (Gračac).* |

**Zrmanja** je reka u sjevernoj Dalmaciji. Duga je 69 km, sa slivom površine 554 km². Izvire ispod planine Poštak u južnom delu Like, protiče kroz Dalmaciju u podnožju Velebita i uliva se u Novigradsko more 12 kilometara od Obrovca. Plovna je od Obrovca do ušća, za manje brodove. 

Nastaje iz kraškog vrela u podnožju stene Misije, visoke 200 m, kod sela Zrmanja Vrelo. U gornjem toku teče prema jugu, a zatim skreće u pravcu zapada, južnim podnožjem Velebita i prima svoju desnu, ujedno i najveću pritoku Krupu. Nakon toga, Zrmanja stvara nekoliko vodopada: Visoki buk, Berberov buk, Devića buk, Šupkov buk, Jankovića buk. Nizvodno od Obrovca se proširuje, a na ušću u Novigradsko more, široka je 300 m. Novigradsko ždrilo, uski tesnac koji spaja Novigradsko more sa otvorenim morem, u stvari je dolina Zrmanje potopljena tektonskim pokretima i pretvorena u moreuz.

Na Zrmanji se nalazi grad Obrovac i ruševine *Starog Obrovca* uzvodno. Na njenoj pritoci Krupi je pravoslavni manastir Krupa.

Spoljašnje veze
---------------

***Zrmanja*** na Wikimedijinoj ostavi

* Blog o reci Zrmanji sa fotografijama Žegara, Zrmanje i Krupe (zegar-zrmanja-krupa.blogspot.com)
* Blog o reci Zrmanji (zrmanja.blog.hr)
* Članak o Zrmanji na nemačkom jeziku
* Internet sajt Tromeđa, članak: Rijeka Zrmanja Arhivirano 2016-03-13 na Wayback Machine-u.

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 316747592
* NKC: ge1146006

 |
**Мегатренд универзитет** (пун назив: *Мегатренд универзитет примењених наука*) је систем академских институција посвећен преношењу образовања кроз примену најсавременијих наставних техника прихваћених у свету.

На факултетима *Мегатренд универзитета* организоване су специјалистичке и магистарске студије из више академских и научних дисциплина.

Универзитет је у првих 20 година рада, од 1989. до 2009. године, образовао више од 12.000 дипломираних стручњака, преко 120 магистара, око 20 мастера и 60 доктора наука.

Мегатренд универзитет сарађује са *Seconda Universita Degli Studi di Napoli*, *Берлинским универзитетом примењених наука*,  из Кине, *Bournemouth унивезитетом* из Велике Британије, са *École de Management* и *L'École Supérieure de Commerce* из Гренобла, Француска, са *European School of Business* у Риму, *Економским факултетом Националног универзитета* у Доњецку (Украјина) и *Академијом "Елит"* из Москве.

Мегатренд универзитет има посебан уговор о сарадњи са *L'École Supérieure de Commerce* из Греноблa, који омогућава директно пребацивање студената са Мегатренд универзитета на школе у Француској, размену студената током студирања, наставак студија на магистарском и на докторском нивоу.

Своје програме Мегатренд универзитет, како тврди ректор овог универзитета, прилагођава новим токовима и развија наставу кроз коју се студенти оптимално припремају за будуће пословне и животне подухвате.

Контроверзе
-----------

1. јуна 2014. група српских професора из Уједињеног Краљевства објавила је чланак у којему тврди да је докторат министра унутарњих послова Небојше Стефановића плагијат.

Види још
--------

* Листа универзитета у Србији

Референце
---------

1. ↑  Податак је објављен у току марта 2009. на насловној страни званичног сајта универзитета.
2. ↑

***Мегатренд универзитет*** na Wikimedijinoj ostavi
**Berwick-upon-Tweed** je grad na krajnjem sjeveroistoku Engleske od 13,265 stanovnika.

Geografske karakteristike
-------------------------

Berwick-upon-Tweed leži na na ušću rijeke Tweed u Sjeverno more, blizu granica sa Škotskom.

Historija
---------

Berwick je od 12. vijeka, kad je rijeka Tweed postala granica između Kraljevine Engleske i 
Kraljevine Škotske, bio točka oko koje su se sporili Škoti i Englezi, tako da je 13 puta prelazio iz ruke u ruku, sve dok 
1482. nije postao Engleski.
Gradske bedeme, koji su i danas u dobrom stanju, dao je dao podići Edward I (oni su nakon tog često poravljani i dograđivani). 
Edward I je svojom poveljom iz 1302. dodjelio Berwicku status grada, a to mu je potvrdila i kraljica Elizabeta I
Najstariji od tri mosta koji premošćuju rijeku Tweed podignut je 1634 pored Berwicka. Uzvodno od njega je Robert Stephenson za potrebe 
željeznice podigao od 1847. do 1850. čelični vijadukt dug 659 i visok 38 metara sa 28 lukova koji 
premošćuje rijeku. Suvremeni cestovni most izgrađen je 1928.

Znamenitosti
------------

Najveća znamenitost grada, pored starih bedema je parohijska crkva, podignuta od 1648. do 1652. za vladavine 
Republike Commonwealth pa je raritet, jer je u to vrijeme izgrađeno svega nekoliko sličnih
objekata. Od nekadašnjeg normanskog zamka malo je tog ostalo, jer je bio u ruševinama kad se trebala izgraditi željeznička stanica, pa je većim dijelom 
porušen.

Privreda
--------

Privreda Berwicka je uglavnom vezana uz poljoprivrednu okolicu duž obala Sjevernog mora.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „Berwick-upon-Tweed" (engleski). City population. Pristupljeno 10. 01. 2015.
2. 1 2 3 4 5   „*Berwick-upon-Tweed*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 10. 01. 2015.

Vanjske veze
------------

***Berwick-upon-Tweed*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Berwick-upon-Tweed* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)
*Za ostale upotrebe, v. Zrze.*

  
Koordinate: 41° 31′ 00" SGŠ, 21° 21′ 09" IGD

**Zrze** (mak. *Zrze*) su naselje u Republici Makedoniji, u središnjem delu države. Zrze pripadaju opštini Doljneni.

Iznad sela nalazi se istoimeni Manastir Zrze.

Prirodni uslovi
---------------

Naselje Zrze je smešteno u središnjem delu Republike Makedonije. Od najbližeg većeg grada, Prilepa, naselje je udaljeno 30 km severozapadno.

**Reljef**: Zrze se nalaze u krajnje severnom delu Pelagonije, najveće visoravni Republike Makedonije. Naseljski atar je mahom ravničarski, bez većih vodotoka. Zapadno od naselja izdiže se planina Dautica, dok se ka istoku izdiže planina Babuna. Nadmorska visina naselja je približno 710 metara.

Klima u naselju je planinska zbog znatne nadmorske visine.

Istorija
--------

Početkom 20. veka, stanovništvo Zrza je bilo naklonjeno srpskoj narodnoj zamisli, pa se mesno stanovništvo u izjašnjavalo Srbima.

Stanovništvo
------------

Po popisu stanovništva iz 2002. godine, Zrze su imale 101 stanovnika.

Pretežno stanovništvo u etnički Makedonci (100%).

Većinska veroispovest u naselju je pravoslavlje.

Vidi još
--------

* Opština Doljneni

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

***Zrze (Makedonija)*** na Wikimedijinoj ostavi

* www.opstinadolneni.gov.mk Zvanična stranica opštine Dolneni

  


| * p
* r
* u
Naselja opštine Dolneni |
| --- |
| **Dolneni** • Belo Polje • Brajilovo • Vranče • Gornje Selo • Gostiražni • Dabljani • Debrešte • Desovo • Dolgaec •Drenovci • Dupljačani • Žabjani • Žitoše • Zabrčani • Zapolžani • Zrze • Kostinci • Košino • Kutleševo • Lažani • Lokveni • Mali Mramorani • Margari • Nebregovo • Novoseljani • Peštaljevo • Rilevo • Ropotovo • Sarandinovo • Sekirci • Senokos • Slepče • Slivje • Sredorek • Strovija • Crnilište |  |
***Benson*** je američki televizijski sitcom koji se emitirao od 13. 9. 1979. do 19. 4. 1986. na ABC-u. Glavni lik je bio batler Benson DuBois, koga je glumio Robert Guillaume, a koji se prvi put pojavio u parodiji na sapunice *Soap*.

U originalnoj seriji Benson DuBois je bio batler bračnog para Chestera i Jessice Tate (Katherine Helmond). U novoj seriji je dobio posao kod Jessicinog rođaka Eugenea Gatlinga (James Noble), guvernera jedne američke države. Benson se brinuo o njegovoj kući, kao i mladoj kćerci Katie (Missy Gold), te se često sukobljavao s kućepaziteljicom Gretchen Kraus (Inga Swenson) i guvernerovim načelnikom štaba Johnom Taylorom (Lewis J. Stalden, koga je nakon prve sezone zamijenio Rene Auberjonois).

Benson je tokom serije polako napredovao u guvernerovoj službi, postavši prvo glavni kućepazitelj, potom državni direktor za budžet, a na kraju i viceguverner. U završnoj sezoni se Benson na izborima kandidirao protiv Gatlinga, a ishod izbora bio predmetom nerazriješenog cliffhangera u finalu serije.

Serija se među američkim televizijskim historičarima često naziva jednom od uspješnijih manifestacija tzv. Fonziejevog sindroma, odnosno sporednog lika jedne serije koji se nametnuo kao glavni lik. Robert Guillame je za tumačenje lika Bensona u originalnoj seriji dobio Emmy za najboljeg sporednog, a za tumačneje Bensona u novoj seriji Emmy za najboljeg glavnog glumca.

Vanjske veze
------------

* TV.com's *Benson* page Arhivirano 2007-09-29 na Wayback Machine-u
* *Benson* na IMDb-u (`en`)
* Sitcoms Online's *Benson* page
* Encyclopedia of Television Arhivirano 2005-07-14 na Wayback Machine-u
* Full episodes of *Benson* online
*Ukoliko ste tražili pojam iz psihoanalize, v. Sublimacija (psihijatrija).*
Sublimacija Kamfora.
**Sublimacija** je prelazak supstance iz čvrstog u gasovito agregatno stanje bez tečnog međustanja. Sublimacija je (u fizici) jedan od faznih prelaza.

Uslovi
------

Od četiri agregatna stanja, pri normalnom pritisku, supstance se, na različitim temperaturama, nalaze u jednom od tri stanja. Pritom, prelazak iz čvrstog u gasovito stanje zahteva tečno međustanje. Kod sublimacije se ono ne javlja. Supstance koje lako sublimuju po pravilu imaju visok napon pare i pri normalnim uslovima.

Značaj
------

Ova osobina se primenjuje u hemiji za prečišćavanje supstanci, osobito kada je kristalizacijom to znatno otežano.

Metode
------

Aparatura za sublimaciju.  
**1** dovod hladne vode **2** odvođenje hladne vode **3** vakuum **4** posuda za sublimaciju **5** supstanca koja se kristalizira **6** supstanca koja sublimiše **7** vanjsko zagrijavanje
U najprostijem slučaju sublimacija se može izvesti sa dva sahatna stakla iste veličine. Između njih stavi se hartija za cijeđenje nešto većeg prečnika i po sredini izbušena. Željena supstanca se stavi na donje staklo i oba stakla se pričvrste štipaljkom. Donje se staklo polako zagreva na peščanom ili vodenom kupatilu pri čemu se para supstance u dodiru sa hladnom površinom sahatnog stakla pretvara u sitne kristale. Veći efekt se postiže kada se gornje staklo hladi vlažnom hartijom ili krpom. Postavljena hartija sprečava da kristali padnu na donje vrelo staklo.

Veće količine supstance se prečišćavaju tako što se umesto sahatnih stakala koriste porcelanske posude, epruvete, lončići, retorte i drugo posuđe.

Primjeri
--------

U laboratoriji se često vrši sublimacija sumpora, joda, amonijum-hlorida i drugih supstanci.
Neke supstance sublimuju pri normalnim uslovima. Primeri za to su jod i ugljenik-dioksid (suvi led - CO2 u čvrstom stanju - prelazi u plin bez topljenja). To se događa i sa običnim ledom, (odnosno zaleđenom vodom).

Veze
----

* Disocijacija
* Jonizacija
* Kristalizacija

Literatura
----------

* Nešić, S. & Vučetić, J. 1988. Neorganska preparativna hemija. Građevinska knjiga: Beograd.
* Čeloner, Dž. 2001. Vizuelni rečnik fizike. „NNK International": Beograd.

Vanjske veze
------------

***Sublimacija*** na Wikimedijinoj ostavi
Myōan Eisai, osnivač Rinzai škole japanskog zena, 12. vijek.
**Rinzai škola** (臨済宗; japanski: *Rinzai-shū*, kineski: 临济宗 *línjì zōng*) je (uz Sōtō i Ōbaku), jedna od tri glavne Zen sekte japanskog budizma.

Rinzai predstavlja japanski ogranak kineske Linji škole, koju je u doba dinastije Tang osnovao Linji Yixuan (japanski: Rinzai Gigen). Iako je bilo više pokušaja da se osnuju Rinzai škole u Japanu, ona se prvi put ukorijenila tek zahvaljujući naporima redovnika Myōan Eisaija nakon njegovog povratka iz Kine 1191. Svoj vrhunac, ali i specifično japanski identitet, je stekla sa učiteljima Shūhō Myōchōom (Daitō Kokushi, 1283–1337) i Musō Sosekijem (1275–1351), koji nisu putovali u Kinu kako bi proučavali budizam.

Rinzai Zen je poznat po naglasku koga stavlja na kensho ("viđenje vlastite istinske prirode") kao puta za autentičnu budističku prasku, kao i inzistiranju na višegodišnjoj iscrpljujućoj obuci sa ciljem da se omogući slobodno djelovanje mudrosti u kontekstu svakodnevnih aktivnosti. Obuka vezana uz koan je jedan od alata koji se prilično razvio u Rinzaiju. Rinzai je poznat po strogoći svojih metoda.

Literatura
----------

* "Mahayana Buddhism" Paul Williams, Routledge, ISBN 0-415-02537-0
* "Zen Buddhism: A History – Japan" Heinrich Dumoulin, World Wisdom, ISBN 0-941532-90-9
* "Japanese Rinzai Zen Buddhism. Myoshinji, a living religion" Jørn Borup, Brill, ISBN 978-90-04-16557-1

Eksterni linkovi
----------------

* Official site of The Joint Council for Japanese Rinzai and Obaku Zen (both Japanese and English language)
* The International Research Institute for Zen Buddhism, at Hanazono University (the Rinzai University) in Kyoto, Japan
*Smrt Sherlocka Holmesa*: Sir Arthur Conan Doyle koristio je tehniku retroaktivnog kontinuiteta kako bi objasnio povratak Sherlocka Holmesa nakon njegove navodne smrti u okršaju s njegovim rivalom, profesorom Moriartyjem, koja je prikazana u ranijoj priči.
**Retroaktivni kontinuitet** (engl. ) ili, skraćeno, **retkon** (engl. ), je izraz kojim se označava praksa kojom se u novim nastavcima pojedinih djela fikcije (romani, stripovi, filmovi, TV-serije, video-igre i sl.) uvode detalji koji proturječe detaljima u prethodnim nastavcima, odnosno kojim se uklanja narativni kontituitet i integritet djela kao cjeline. U širem smislu se pod time podrazumijevaju i uvođenje detalja koje za cilj imaju uklanjanje određenih problema, kao što su prevelika starost određenog lika, njegova nepopularnost usred nečega što je postalo neprihvatljivo, kao i pogrešno predviđanje budućnosti.

Retroaktivni kontinuitet je praksa koja se često pojavljuje u situacijama kada pojedini lik koji uživa popularnost umre, a publika zahtijeva njegov povratak u život, a zbog čega autori takvih djela moraju njegovu smrt ili ignorirati ili pokušati na što je uvjerljiviji način objasniti njegovo "čudesno" oživljavanje.

Vidi još
--------

* Cliffhanger
* Tajna historija
* Stripovska smrt

Vanjske veze
------------

* Essay on retconning by Eric Burns