Koordinate: 41° 28′ 48" SGŠ, 20° 33′ 00" IGD

**Gostivar** (makedonski: *Гостивар*, albanski: *Gostivari*, turski: *Gostivar* ) je grad od 35 847 stanovnika na zapadu Republike Makedonije u Pološkoj kotlini. Sjedište je istoimene Opštine Gostivar, koja ima 81 042 stanovnika (po popisu iz 2002.)

Geografija
----------

Novi dio grada
Gostivar leži na padinama Šar Planine u južnom, višem dijelu Pološke kotline (*Gorni polog*).

Pored Gostivara nalazi se selo *Vrutok*, gdje je izvire rijeka Vardar na visini od 683 metara, koja zatim teče kroz Gostivar, dijeleći ga na pola.

Historija
---------

Gostivar 1928. godine
Gostivar se prvi put spominje u jednoj povelji srpskog kralja Milutina iz 1313 godine pod imenom *Banjska* (Banjica), i to kao selo na južnom dijelu Pološke kotline sa oko 200 stanovnika. U istoj se povelji govori i o *Gostivarskom manastiru*.

Gostivar se kao selo spominje i za vladavine Cara Dušana i to pod imenom *Belika*, to je tada bilo ime i rijeke Vardar.

U 14. st. Gostivar je podpao pod vlast Otomanskog carstva.

Prvi poznati beg Gostivara bio je albanac *Kara Mustafa Paša* (Kemankeš), *veliki vezir* Otomanskog carstva od 1638 do 1644, za vrijeme vladanja ludog sultana Ibrahima. 

Nakon njegove nasilne smrti, kad je u Carigradu ubijen, u Gostivar se doseljava njegov sin *Ebu Bekir* kao veliki bogataš iz velike prijestolnice. Bekir gradi džamiju, a 1688 do nje medresu (vjerska škola) sa bibliotekom.

Ebu Bekirovu džamiju srušio je njegov stric *Ismail Aga* da na istom mjestu izgradi ljepšu i veću, do nje je izradio i *Saat kulu* (toranj sa satom), zato se njegova džamija zove *Saat džamija*. (rekonstruirana je 1920 i 1944)

U prvoj polovini 19. st. Pološku kotlinu i Tetovo posjetio je austrijski geolog i putopisac Ami Boué. On je zapisao da se pored Tetova nalazi *veliko selo Gostivar*. 

No već 1874 godine, Gostivar je gradić, sa sajmenim danom (svaki utorak) koji ima 400 kuća sa 2 000 stanovnika.

Na kraju stoljeća se broj stanovnika popeo na 3 500. 

Rastu naselja doprinjelo je i to što je postao upravno središte otomanske kaze Gostivar.

Nakon balkanskih ratova Gostivar se našao kao i ostala Makedonija u Kraljevini Srbiji.

Nakon Prvog svjetskog rata u sastavu je Kraljevine SHS te kasnije Jugoslavije

Privreda
--------

Tradicionalno Gostivar je bio zanatsko trgovački grad za svoju poljoprivrednu okolicu.

Danas u Gostivaru rade ove veće tvornice i pogoni: Tvornica vatrostalnih materijala *Silika* (1958 ), *Mermeri* (1956), tvornice tekstila *Dekon* (1948) i  *Goteks* (od 1958), Mesna industrija *Gorni Polog* (1960), *Žito Šar* i *Hidrocentrala Mavrovo* (od 1957).

Značajan prihod od nekih 500 000 eura donose brojni ljetni posjetioci Gostivara i okolnih sela, po nekim podatcima ima ih čak 20 000 (to su ljudi porijeklom iz Gostivara i okolice, a koji danas žive i rade u inozemstvu).

### Turizam

Nedaleko od Gostivara, na putu za Kičevo i Ohrid, nalazi se selo *Vrutok* pored kojeg se nalazi izvor najveće makedonske rijeke Vardar. 

Pored Gostivara na nekih 26 km nalazi se Nacionalni park Mavrovo na planini Bistra u čijem je sklopu jedno od najboljih skijališta u Makedoniji *Zare Lazarevski*. 

Kako Gostivar leži na obroncima Šarplaninskog masiva planinarima je ishodišna točka za penjanje i izlete na obližnje planine Korab (2764 m) i Bistru (2 163 m).

Pogled na Pološku kotlinu i grad Gostivar

Stanovništvo
------------

Gostivar ima multietničko stanovništvo, tako da se kao službeni jezici koriste makedonski, albanski i turski jezik. 

Po posljednjem popisu stanovništa Gostivar je imao 35 847 stanovnika, a njihov sastav bio je slijedeći:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Broj | Postotak |
| **Ukupno** | **35.847** | 100% |
| Albanci | 16.890 | 47,12% |
| Makedonci | 11.885 | 33,15% |
| Turci | 4.559 | 12,72% |
| Romi | 1.899 | 5,30% |
| Srbi | 146 | 0,40% |
| Bošnjaci | 34 | 0,09% |
| Vlasi | 15 | 0,04% |
| ostali | 419 | 1,18% |

Izvori
------

1. 1 2 3  Makedonski popis stanovništva iz 2002.  (PDF)

Vanjske veze
------------

***Gostivar*** na Wikimedijinoj ostavi

* Općina Gostivar, službene stranice
* Gostivar na stranicama Discovering Macedonia
* Gostivar Online Arhivirano 2001-01-24 na Wayback Machine-u
* Gostivar net
* Međunacionalni projekt Gostivar Arhivirano 2004-11-26 na Wayback Machine-u

| Gradovi Republike Makedonije |  |
| --- | --- |
| Berovo | Bitola | Bogdanci | Debar | Delčevo | Demir Kapija | Demir Hisar | Gevgelija | Gostivar | Kavadarci | Kičevo | Kočani | Kratovo | Kriva Palanka | Kruševo | Kumanovo | Makedonski Brod | Makedonska Kamenica | Negotino | Ohrid | Pehčevo | Prilep | Probištip | Radoviš | Resen | Štip | Skopje | Struga | Strumica | Sveti Nikole | Tetovo | Valandovo | Veles | Vinica |