**Faik Konica** (Konica, 15. ožujka 1875. – Washington, 15. prosinca 1942.) je bio albanski književnik i ambasador.

Životopis
---------

Konica je pravi slučaj dječaka *enfant prodige*. Osnovno obrazovanje je dobio na turskom jeziku u Konici a poslije kratkog vremena nastavio školovanje na Katoličkom sjemeništu (*Saverianum*) u Skadru te na čuvenoj Gimnaziji Galatasaray u Istanbulu. 1890. je preselio u Francusku, najprije u Lisieux, zatim 1892. u Carcassonne, da bi se upisao na Univerzitetu u Dižonu, gdje je diplomirao 1895. iz romanistike. U Parizu je nastavio studije na Collège de France gdje je učio srednjovjekovni francuski, grčki i latinski. Napokon je studije okončao na Univerzitetu Harvardu. U 21. godini Konica je zaključio svoje visoko obrazovanje na nekim među najpriznatijim školskim ustanovama svog vremena. Tečno je govorio albanski, talijanski, francuski, njemački, engleski i turski. Iskustvo u Francuskoj je ulilo u njemu tradiciju liberalizma i demokracije.

1896. u Bruxellesu je osnovao časopis *Albania*, koji se tiskao, kasnije u Londonu (od 1902.), do 1909. godine. Časopis će se pokazati kao ključno periodično glasilo za razvoj albanske književnosti, jer su se na njemu tiskali tekstovi autora raznog podrijetla i narječja, svi dijeleći isti etnički pečat. Na tim su se stranicama pojavili Mitko, Kristoforidi, Fishta, Çajupi, Noli, Skiroi i postigli prve uspjehe. U Londonu Konica je se sprijateljio sa Apollinairom, s kime će se dugo družiti pa i dijeliti ljubavne nevolje.

1909. je odselio u Sjedinjene Države i postao urednik novina *Sunce* (albanski: ), zvanično glasilo albanske zajednice u Americi, odnosno glas udruge *Zemlja* (albanski: ).  

1912. odputovao je u London gdje je u ime udruge *Vatra* zagovarao albanske interese na Londonskoj konferenciji. Na tom susretu je se odlučila sudbina albanskog naroda, tako da je Albanski narodni preporod dostigao nacionalnu samostalnost i proglašenje prve Albanske države. U martu 1913. je sa Fan Nolijom organizirao Albanski kongres u Trstu.

1914. nalazio je se u Austro-ugarskom carstvu (Beč, Feldkirch, Baden) a kada je izbio rat između Kraljevine Italije i Austro-ugarskog carstva, odselio je u Švicarsku. U Lausanni je 2. novembra 1915. zajedno sa Mehdijom i Mit'hatom Frašerijom objavio raspravu *L'Allemagne et l'Albanie* (Njemačka i Albanija) u kojoj napada njemačku podršku na planu podjele Albanije između Grka i Slavena. U martu 1916. putovao je u Sofiju sa Derviš Himom, zatim u Austriju, iz koje je pobjegao jer su ga austrijske vlasti pratile pod sumnjom.

1921. je se vratio u Sjedinjene Države, gdje je odabran za predsjednika *Vatre* i urednika *Diellija*. 1926. predsjednik Albanije Zogu ga je imenovao prvim albanskim ambasadorom u Sjedinjenim Država. Konica je bio na tom mjestu do Italijanske invazije Albanije (1939).  

Umro je u Washingtonu 1942. godine, sahranjen je u Bostonu na groblju Forest Hills.

Poslije pada komunizma u Albaniji (decembar 1990.) njegove su mošti premještene u Tiranu.

Književno djelo
---------------

Konicin doprinos u albanskoj književnosti je relativno malen, ali je njegov utjecaj na kulturu i na pisce svoga vremena bio ogroman. Točnije rečeno, Konica je bio jedan od najbistrijih intelektualaca i poligrafa svoga vremena i nesumljivo najvažniji albanski intelektualac u prvoj polovici 20. stoljeća. Na polju književnosti, njegov časopis *Albanija* je imao ključnu ulogu za tadašnju generaciju pisaca. Borio je se za samostalnost Albanije, ali istovremeno i nastojao da priključi albanski narod Zapadnoj kulturi, da otvori Albaniju prema Zapadu.  

Njegovo djelo nastavlja prosvjetiteljsku francusku tradiciju (Diderota na primjer) i ističe se po eleganciji stila, po fluidnoj i harmoničnoj prozi, po originalnošću sadržaja, velikoj kulturi i poznavanjem međunarodne literature. U članu *Për themelimin e një gjuhës letrarishte shqip* (O temelju albanskog književnog jezika) Konica naglašava kako je nužno stvoriti jedan jedinstveni književni albanski jezik.  

Mnoga njegova djela su ostala nedovršena ili u ulomku. Bio je plodan i mudar satirist (*Veleposlanstvo tlačitelja u Parizu* ; *Doktor Igla otkriva korijene drame Mamurrasa* ; *Četiri priče o Zululandu*).  

Među najpoznatijim njegovim tekstovima ostaje *Kako mi se ukazala Albanija*.

Djela
-----

* () *Nën hien e hurmave* (1899.) | U sjeni palmi
* () *Një ambasadë e zulluve në Paris* (1922.) | Veleposlanstvo tlačitelja u Parizu
* () *Dr. Gjëlpëra zbulon rënjët e dramës së Mamurrasit* (1924.) | Doktor Igla otkriva korijene drame Mamurrasa
* () *Shqiperia si m'u-duk* (1929.) | Kako mi se ukazala Albanija
* () *Kater Perrallat e Zululandit* | Četiri priče o Zululandu
* () *Shqipëria : kopshti shkëmbor i Evropës Juglindore* | Albanija : kamenjar jugoistočne Europe
* () *Vepra* | Sabrana djela (2001.)

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12  ()„Robert Elsie, Introduction to Faïk Konitza, 2000.". Pristupljeno 30. 05. 2021.   (PDF)
2. ↑  ()„Luan Starova, Faik Konitza and Guillaume Apollinaire". Arhivirano iz originala na datum 2007-07-03. Pristupljeno 30. 05. 2021.
3. ↑  ()„Robert Elsie, Albanian Voices : Fan Noli". Arhivirano iz originala na datum 2011-04-16. Pristupljeno 30. 05. 2021.
4. ↑  ()„Religion: Sister Act 1938.". Pristupljeno 30. 05. 2021.

Bibliografija
-------------

| * p
* r
* u
Albanska književnost |
| --- |
| 15. i 16. stoljeće | 
* *Formula e pagëzimit*
* Pal Engjëlli
* Marin Barleti
* Gjon Gazulli
* Gjon Buzuku
* *Meshari*
* Lekë Matrënga

 |
| 17. i 18. stoljeće | 
* Pjetër Budi
* Frang Bardhi
* Pjetër Bogdani
* Jul Variboba
* Nezim Frakulla
* Sulejman Naibi
* Hasan Zyko Kamberi

 |
| Narodni preporod | 
* Kostandin Kristoforidhi
* Teodor Kavalioti
* Shahin Frashëri
* Dalip Frashëri
* Jeronim de Rada
* Zef Jubani
* Thimi Mitko
* Koto Xoxhi
* Naim Frašeri
* Gavril Dara i Riu
* Zef Skiroi
* Françesk Anton Santori
* Zef Serembe
* Gjerasim Qiriazi
* Pashko Vasa

 |
| Kasni preporod i stvaranje države | 
* Filip Shiroka
* Sami Frashëri
* Ndoc Nikaj
* Ndre Mjeda
* Andon Zako Çajupi
* Luigj Gurakuqi
* Leonardo de Martino
* Pashko Babi
* Aleks Stavri Drenova
* Petro Nini Luarasi
* Risto Siliqi
* Mihal Grameno

 |
| Neovisnost i modernistički nagoni | 
* Foqion Postoli
* Gjergj Fishta
* Theofan Stilian Noli
* Millosh Gjergj Nikolla
* Kristo Floqi
* Vinçens Prennushi
* Ndre Zadeja
* Ilo Mitkë Qafzezi
* Haki Stërmilli
* Lasgush Poradeci
* Faik Konica
* Et'hem Haxhiademi
* Shefki Hysa

 |
| Socijalističko doba | 
* Zef Zorba
* Primo Shllaku
* Dhimitër Shuteriqi
* Shefqet Musaraj
* Sterjo Spasse
* Petraq Zoto
* Petro Marko
* Sejfulla Malëshova
* Fatmir Gjata
* Kolë Jakova
* Musine Kokalari
* Llazar Siliqi
* Jakov Xoxa
* Ismail Kadare
* Dritëro Agolli
* Dhimitër Xhuvani
* Ali Abdihoxha
* Esad Mekuli
* Fatos Arapi
* Ali Podrimja
* Kasëm Trebeshina
* Sinan Hasani
* Mirko Gashi
* Azem Shkreli
* Martin Camaj
* Adem Demaçi
* Anton Pashku
* Musa Ramadani
* Sabri Hamiti
* Eqrem Basha
* Teki Dervishi
* Rexhep Qosja
* Beqir Musliu
* Zejnullah Rrahmani
* Mehmet Kraja

 |
| Poslije Berlinskog zida i 21. vijek | 
* Ridvan Dibra
* Besnik Mustafaj
* Kolec Traboini
* Bashkim Shehu
* Beqe͏̈ Cufaj
* Luljeta Lleshanaku
* Leon Qafzezi
* Fatos Kongoli
* Ben Blushi
* Entela Kasi
* Ornela Vorpsi
* Jeton Neziraj
* Migjen Kelmendi
* Fatos Lubonja
* Sabit Rrustemi
* Gëzim Hajdari
* Arian Leka
* Flutura Açka
* Rudi Erebara
* Ledia Dushi
* Elvis Malaj
* Lindita Ahmeti
* Mimoza Ahmeti

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 79144118
* LCCN: n98004900
* ISNI: 0000 0000 7836 4032
* GND: 119341034
* SUDOC: 035658738
* BNF: cb13327551g (podaci)

 |