**Puška Enfield 1853**, čiji je službeni naziv **Matrična musketa-žljebuša** 1853 (*Enfield 1853 Rifled Musket*) bila je puška-žljebuša koja je 1853. uvedena kao standardna puška u britanskoj vojsci. Punila se sprijeda, a u službi bila od 1853. do 1867. godine kada ju je zamijenila ostraguša Snider-Enfield.

Britanska vojska je dotada kao svoje standardno oružje duže od jednog vijeka imala musketu *Brown Bess*. Napredak u metalurgiji i razvoju oružja je već deceniju-dvije nakon napoleonskih ratova doveo do spoznaje da se to oružje mora osuvremeniti. Dio primjeraka *Brown Bess* je konvertiran kako bi se mogle koristiti kapisle, ali je Miniejevo zrno dovelo do potrebe da se muskete u potpunosti napuste u prilog žljebuša.

Godine 1851. je dio britanskih jedinica dobio tzv. Miniejevu pušku, ali je većina i dalje koristila *Brown Bess*. Diplomatska kriza pred krimski rat je, pak, natjerala britansku vladu da naruči masovnu proizvodnju te svoje ekspedicijske trupe opremi s Enfield 1853, pa je tako krimski rat bio prvi veći oružani sukob u kome su žljebuše igrale važnu ulogu. 

Enfieldi su imali cijev od 99 cm, a svaki se metak opaljivao s punjenjem od 68 zrna crnog baruta. Metak je imao brzinu od 250-275 m/s, a dobar strijelac je mogao pogoditi metu veličine čovjeka na oko 500 m.

Enfield je na bojištu krimskog rata vrlo brzo dokazao svoju kvalitetu, jer je Britanci dometom i preciznošću paljbe potpuno deklasirao ruske snage naoružane musketama. Domet Enfielda je bio takav da Rusi čak nisu mogli koristiti artiljeriju s obzirom da je domet njihovih topova bio manji od dometa Enfielda, te su posade bile neutralizirane prije nego što bi ih uopće mogle ispaliti. Enfield je u mnogo čemu omogućio britansku pobjedu u tom ratu.

Ironijom sudbine, ta ista puška je bila glavnim razlogom za ozbiljnu krizu u Britanskom Imperiju. Godine 1857. je Enfield postao standardna puška trupa Britanske istočnoindijske kompanije. Problem je bio u tome što su se proširile glasine da su papirnate čahure za metke bili podmazani goveđim, odnosno svinjskim uljem. Sepoji - domorodački vojnici Kompanije - su u pravilu službe imali zadatak zagristi čahuru, ali su mnogi od njih kao muslimani i hindusi to odbili. To je dovelo do velike pobune koja je ozbiljno uzdrmala britansku vlast u Indiji.

Enfield se, kao i mnoge druge puške, izvozio, a posebnu je popularnost stekao u američkom građanskom ratu. U tom periodu je u SAD objema stranama prodano oko 900.000 primjeraka, pa je bila druga najčešće korišćena puška u ratu, iza Springfield Model 1861. Nešto kasnije je korištena u Japanu u tzv. boshinskom ratu.

Eksterni linkovi
----------------

* Loading and Firing an 1853 Enfield Musket
* Arhivirano 2007-04-20 na Wayback Machine-u
* Arhivirano 2021-05-06 na Wayback Machine-u
* 

| Oružja Britanskog Imperija 1722–1965 |
| --- |
| 
Pištolji

|  |
| --- |
| Beaumont-Adams | Webley Revolver Mk. I–VI | Enfield No. 1 & No. 2 Revolvers | Browning Hi-Power |


Puške i karabini

|  |
| --- |
| musketa Brown Bess | Puška Ferguson | Pješadijska puška Baker | Puška Enfield 1853  Snider-Enfield | Martini-Henry | Martini-Enfield | Lee-Metford | Lee-Enfield | L1A1 SLR  Lee-Enfield No.5 Mk.I "Jungle Carbine" | De Lisle Commando Carbine |

Automati

|  |
| --- |
| Lanchester | Sten | Sterling L2 |

Mitraljezi

|  |
| --- |
| Gatling | Maxim | QF 2 pdr "Pom-Pom" | Vickers | Lewis | Bren |

Protutenkovsko oružje

|  |
| --- |
| Protutenkovski top 2 pdr | Protutenkovski top 6 pdr | PIAT | Protutenkovska puška .55 in Boys | L6 Wombat |

Poljska oruđa i ostalo

|  |
| --- |
| Poljski top 25 pdr | Raketa Congreve | SBML 2-inch Mortar | Minobacač 3 in | Plamenobacač No.2 "Lifebuoy" | Minobacač Stokes |

 |

***Pattern 1853 Enfield*** na Wikimedijinoj ostavi