**Petar Bogdanović** (Kingston, New York, 30.7.1939. – Los Angeles, Kalifornija, 6.1.2022.) je američki filmski režiser, scenarist, glumac, i filmski kritičar i historičar, poznat kao jedan od najistaknutnijih ličnosti tzv. Novog Hollywooda 1970-ih.

Njegova majka je bila Herma Robinson, jevrejskog podrijetla, a otac Borislav Bogdanović srpskog podrijetla. Emigrirali su u SAD u maju 1939. dok je majka još bila trudna sa njim.

Peter je započeo karijeru kao filmski kritičar, te je bio strastveni filmofil koji je gledao i do 400 filmova godišnje. Njegovi uzori bili su Orson Welles, John Ford i Howard Hawks. 1968. preselio se u Los Angeles te je u jednom kinu sreo Rogera Cormana koji mu je ponudio posao režisera. Režirao je nezavisni film *Mete*, čime je postao prvi filmski kritičar koji je postao i režiser. Njegov drugi film, *Posljednja kino predstava* (1971), pobrala mu je hvalospjeve kritičara te je označen kao "najbolji redateljski prvijenac od *Građanina Kanea*", iako mu je to u stvari bio drugi film. Bogdanovich je za *Predstavu* nominiran za Oscara za najbolju režiju i scenarij, te je nagrađen BAFTA-om za najbolji scenarij.

Poznat je po filmovima u kojima se zrcali humanizam i emotivni prikaz junaka. Poznatiji filmovi su mu *What's Up, Doc?* (1972), *Paper Moon* (1973), *Nickelodeon* (1976) i *They All Laughed* (1981).

Na karijeru mu je značajno uticao privatni život, odnosno uz njega vezani skandali i tragedije. Od supruge i koscenaristice Polly Platt se razveo 1971. godine nakon što se na snimanju Posljednje kino predatave zaljubio u glavnu glumicu Cybill Sheppard. Njihova veza, tokom koje su postali jedan od superparova Novog Hollywooda, okončana je krajem 1979. Nakon toga je počeo ljubavnu vezu sa Playboyevom ljepoticom Dorothy Stratten, koju je angažirao u svojoj romantičnoj komediji *They All Laughed*; ona je okončana Stratteninim brutalnim ubistvom od strane bivšeg muža Paula Snidera. Bogdanovicha je smrt duboko potresla, a zbog toga su 1980-ih uslijedili komercijalni neuspjesi i bankrot. Javnost je protiv sebe okrenuo započevši vezu sa Dorothynom osam godina mlađom sestrom Louise, za koju se vjenčao 1988. godine.

Bogdanovich je poznat po nizu audio-komentara koji pruža na DVD-izdanjima filmova, kako svojih, tako i nekih od najprestižnijih ostvarenja Hollywooda.

Eksterni linkovi
----------------

***Peter Bogdanovich*** na Wikimedijinoj ostavi

* Peter Bogdanovich na IMDb-u (`en`)
* Peter Bogdanovich na Allmovieu

| * p
* r
* u
Filmovi koje je režirao Peter Bogdanovich |
| --- |
| 
* *Targets* (1968)
* *Voyage to the Planet of Prehistoric Women* (1968)
* *Directed by John Ford* (1971)
* *The Last Picture Show* (1971)
* *What's Up, Doc?* (1972)
* *Paper Moon* (1973)
* *Daisy Miller* (1974)
* *At Long Last Love* (1975)
* *Nickelodeon* (1976)
* *Saint Jack* (1979)
* *They All Laughed* (1981)
* *Mask* (1985)
* *Illegally Yours* (1988)
* *Texasville* (1990)
* *Noises Off* (1992)
* *The Thing Called Love* (1993)
* *To Sir, with Love II* (1996)
* *The Price of Heaven* (1997)
* *Rescuers: Stories of Courage: Two Women* (1997)
* *Naked City: A Killer Christmas* (1998)
* *A Saintly Switch* (1999)
* *The Cat's Meow* (2001)
* *The Mystery of Natalie Wood* (2004)
* *Hustle* (2004)
* *Runnin' Down a Dream* (2007)
* *She's Funny That Way* (2014)

 |

| * p
* r
* u
BAFTA za najbolji scenario |
| --- |
| 
* Calder Willingham i Buck Henry (1968)
* Waldo Salt (1969)
* William Goldman (1970)
* Harold Pinter (1971)
* Paddy Chayefsky / Larry McMurtry i Peter Bogdanovich (1972)
* Luis Buñuel i Jean-Claude Carrière (1973)
* Robert Towne (1974)
* Robert Getchell (1975)
* Alan Parker (1976)
* Woody Allen i Marshall Brickman (1977)
* Alvin Sargent (1978)
* Woody Allen i Marshall Brickman (1979)
* Jerzy Kosinski (1980)
* Bill Forsyth (1981)
* Costa-Gavras i Donald E. Stewart (1982)

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 66496669
* LCCN: n50010090
* ISNI: 0000 0001 1028 536X
* GND: 119031558
* SELIBR: 246580
* SUDOC: 029419328
* BNF: cb12105087q (podaci)
* BIBSYS: 90180946
* ULAN: 500474628
* NLA: 35019874
* NDL: 00463458
* NKC: jn20000600923
* BNE: XX1724857
* CiNii: DA06303093
* CONOR.SI: 28623203

 |