recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Britanska lokomotiva klase 47
**Diesel lokomotiva** je vrsta vučnog željezničkog vozila. Sami razvoj ove vrste lokomotiva započeo je nakon patentiranja Diesel motora od strane Rudolfa Diesela a prva diesel lokomotiva konstruirana je u Velikoj Britaniji.

Osnovna podjela
---------------

U osnovi razlikujemo:

* **diesel mehaničke lokomotive**

za prijenos snage motora na kotače koriste mehaničke prijenosnike snage (snaga se prenosi preko motora, glavne spojke, mjenjača, kardanskih vratila i osovinskog prijenosa na kotače)

Dizel mehanička lokomotiva
* **diesel električne lokomotive**

za prijenos snage motora na kotače koriste električne prijenosnike snage (snaga motora se prenosi na generator električne struje koji napaja elektromotore na pogonskim kotačima - kolnim slogovima)

* **diesel hidraulične lokomotive**

za prijenos snage motora na kotače koriste hidraulične prijenosnike snage (snaga motora se prenosi preko kardanskog vratila na hidrodinamički mjenjač, a od njega preko kardanskih vratila i glavnih prijenosnika na pogonske kotače - kolne slogove)

**Prijenosnik snage**

Zbog nepovoljne brzinske značajke Diesel motora za direktan pogon lokomotiva u lokomotive se ugrađuju prijenosnici snage koji snagu motora prenose na kotače i na taj način smanjuju nepovoljnu brzinsku značajku Diesel motora. Uloga prijenosnika snage kod lokomotiva je da prilagode brzinsku značajku Diesel motora što bliže idealnoj brzinskoj značajci, osiguraju prijenos snage pri promjeni brzine vožnje, smjeru kretanja i zaustavljanja.

Prednosti i nedostaci
---------------------

Britanska lokomotiva klase 37/0
Kada se govori o prednosti diesel lokomotive u pravilu se ona uspoređuje sa parnom lokomotivom:

* veća ukupna korisnost (25 - 35%)
* veći radijus kretanja (od 800 - 2500 km)
* kratko vrijeme potrebno za puštanje lokomotive u rad (oko 15 minuta) i završetak rada
* minimalna potrošnja vode (koristi se za hlađenje motora)
* mogućnost upravljanja sa više povezanih lokomotiva sa jednog mjesta (iz jedne lokomotive)
* troškovi održavanja su za 2 puta manji nego kod parne lokomotive

Najveći nedostatak diesel lokomotive je potrebna ugradnja prijenosnika snage (zbog nepovoljne brzinske značajke Diesel motora), zbog kojeg je izrada same lokomotive složenija a u isto vrijeme ona je teža i skuplja.

***Dizel lokomotiva*** na Wikimedijinoj ostavi
**Kutbudin Širazi** (perz. قطب‌الدین شیرازی, punim imenom **Mahmud ibn Masud ibn Muslih**) je rođen 1236. godine u poznatoj naučničkoj porodici u iranskom gradu Širazu. Umro je 1311. u Tabrizu, u 75. godini života.

Osnovne studije medicine savladao je kod svog oca. Iz ljubavi prema znanju napustio je rodni grad i započeo svoja duga putovanja. Kasnije će postati jedan od najslavnijih učenika Hadže Nasirudina Tusija kod koga će usavršiti svoje preliminarno znanje iz matematičkih disciplina i astronomije.

Dela
----

Od njegovih matematičkih dela treba izdvojiti perzijski prevod Tusijevog kritičkog pregleda Euklidovih *Elemenata*. Kutbudin Širazi je napisao i brojne autorske traktate, među kojima su i *Risalatun fi haraka ad-dahrađa* [O kretanju brodova] i *Fi an-nisba bajn al-mustavi va al-munhani* [O odnosu između prave i krive linije]. Ostavio je za sobom i čuvenu referentnu perzijsku enciklopediju *Durra at-tađ va al-girra ad-dabađ* [Dragulj u kruni i čuperak brokata]. Ovo remek-delo sadrži obimniji uvod i pet glavnih poglavlja. Širazi u četvrtom poglavlju piše o nekim od važnih matematičkih nejasnoća iz oblasti geometrije, astronomije, aritmetike i muzike.

Izvori
------

1. ↑  Qoṭb-al-Din Širāzi, *Encyclopædia Iranica*

Literatura
----------

***Kutbudin Širazi*** na Wikimedijinoj ostavi

* Ali Akbar Velajati (2016). *Istorija kulture i civilizacije islama i Irana* (Preveo s persijskog dr Muamer Halilović). Centar za religijske nauke „Kom". Beograd (str. 240.)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 56636057
* LCCN: nr94033786
* ISNI: 0000 0000 8239 3936
* GND: 119209594
* SELIBR: 85625
* SUDOC: 029184134
* BNF: cb12086388m (podaci)

 |
**Gazel** ili *gazal* je metrički oblik koji se široko koristi u arapskoj i perzijskoj književnosti, a zbog svog utjecaja također se pojavljuje u klasičnoj turskoj i hindustanskoj književnosti. Gazel je vrsta kratke lirske pjesme koja se sastoji od 10 do 30 stihova koji čine kratke strofe, katreni, obično ima ljubavnu tematiku, bila ta ljubav prema ženi, prijatelju ili uzvišenom biću, Bogu, ali može biti i erotska, opisna ili didaktička. Druge teme su uglavnom ljepota, životna radost, ponekad patnja i bol.

Svojstva
--------

U osnovnom obliku gazelskog katrena rimuje se 2. i 4. stih, a 1. i 3. ostaju nerimovani. Zatim, model gazele predviđa jedan niz od četiri do petnaest redaka (hemistiha) od kojih prva dva, pa zatim četvrti, šesti (osmi, deseti itd.) imaju istu rimu, na primjer: aa ba ca da itd. Posljednji stih gazele često sadrži pjesničko ime (takhallus) autora.

Historija
---------

Nastaje u Arabiji 7. stoljeća i razvija se u arapskoj književnosti, ali su je proslavili perzijski pjesnici Sadi i Hafiz. Gazel se rađa iz kasida (oda), tj. iz glavnog žanra arapske poezije. Naime kaside se otvara nasibom, što je erotski ili bakhički preludij, a nasib je se postupno razvio kao autonomni žanr zahvaljujući hidžaškoj arapskoj poeziji. Među prvim tekstovima koji možemo nazvati «gazel», pojavljuju se vrlo realistične pjesme ʿUmara ibn Abī Rabīʿaha (umro oko 712 ili 719), mahom temeljene na njegovom životu i iskustvima, koje pokazuju živahan građanski duh. Potom su se stvorile dvije glavne matice gazela, jedna arapska a druga iračka. Đamil je ostavio pjesme koje su po procjeni mnogih autora prvi savršeni uzorak gazela i klasik i koje će sljedeći pjesnici oponašati stoljećima sve do 18. stoljeća. Počevši od 9. stoljeća, raspadom arapskog carstva i utjecajem perzijske kulture i sufijske mistike, gazel je se proširio muslimanskim svijetom, posebno perzijskom književnošću, što ga je učinilo možda glavnim žanrom. Na povijesnoj liniji gazela, među mnogim drugim, u 14. stoljeću se ističe Hāfiz, jednan od najboljih lirskih pjesnika Perzije, čije su dubina slika i višeslojne metafore oživile žanr i usavršile ga kao pjesnički oblik.

Gazele su pisali :

* Sadi
* Rumi
* Fakhr-al-Din Iraqi
* Amir Khusrow
* Hafiz
* Fuzuli
* Mirza Galib
* Atul Prasad Sen
* Muhammad Iqbal
* Kazi Nazrul Islam

Kroz prijevode i odjeke perzijske književnosti u doba romantizma, ime (*ghasel*) i metrički oblik prešli su u njemačku poeziju (F. Schlegel, Rückert, Platen i drugi). Među zapadnim suvremenim autorima, naći ćemo gazele kod Garsije Lorke, Hardija, Kellera.

Imenica na različitim jezicima
------------------------------

* Perzijski : غزل‎
* Turski : gazel
* Arapski : غزل ġazal
* Azerski : qəzəl
* Uzbečki : gʻazal
* Hindi : ग़ज़ल
* Bengali : গজল
* Urdski: غزَل
* Gudžaratski : ગઝલ
* Srpsko-hrvatski : gazel

Drugi jezici:

* Engleski : Ghazal ; Njemački : Ghasel ili Ghasele ; Francuski : ghazal ili gazel ; Španjolski : ghazal, gazal, gacela ; Talijanski : Ghazal ; Portugalski : Gazel ; Ruski : Газель

Bilješke
--------

1. ↑  Jamīl ibn ʿAbd Allāh ibn Maʿmar (ﺟﻣﻴﻞ ﺍﺑﻦ ﻋﺒﺪالله ﺍﺑﻦ ﻣﻌﻣﺮ‎; Wadi al-Qura, oko 660. – Egipat, 701.), arapski pjesnik.
**Drugi karlistički rat** (španski: ; katalonski: ), također poznat i kao **Rat ranoranilaca** (španski: ; katalonski: ) je bio oružani sukob između španske vlade, odnosno, uglavnom liberalnih pristaša kraljice Isabelle II na jednoj, te karlističkih reakcionarnih pobunjenika, odnosno pristaša pretendenta Carlosa VI. Izbio je sedam godina nakon poraza karlista u Prvom karlističkom ratu kao uglavnom spontani ustanak seoskog stanovništva u Kataloniji, motiviran ekonomskim nedaćama i nezadovoljstvom koje je izazivala vlada premijera Ramona Marije Narvaeza. Ustanici su bili slabo naoružani i neorganizirani, te se ustanak nije uspio proširiti izvan Katalonije; karlistička emigracija iz Francuske se u njega ozbiljno uključila tek 1848. godine poslavši generala Ramona Cabreru. On je brzo bio poražen, a ustanak ugušen.

Izvori
------

1. 1 2  Pirala, Antonio (1876). *Anales desde 1843 hasta la conclusión de la última guerra civil* (Tomo II, Pág. 578-583). Madrid: Imprenta y fundición de Manuel Tello
Proklamovane granice Zapadnog Kurdistana i faktičke granice tri kantona koji čine Zapadni Kurdistan u Februaru 2014.
**Kanton Kobani** je jedan od tri kantona Rožave (Zapadnog Kurdistana). Proglašen je 27. januara 2014. Administrativni centar kantona je grad Kobani, a premijer kantona je Enver Muslim. Zakonodavna skupština kantona je postavila predsednika, dva zamenika i 22 ministra koji upravljaju kantonom. Kanton Kobani ima oko 400.000 stanovnika, pretežno Kurda.

Kanton se nalazi na severu Sirije, uz granicu sa Turskom. Strateški položaj kantona je izuzetno nepovoljan, s obzirom na njegovu lokaciju između Turske i takozvane Islamske Države, a takođe i na njegovu udaljenost od Kantona Džezira (glavnog kurdskog područja u Siriji), kao i udaljenost od Iračkog Kurdistana.

Kanton Kobani je nekoliko meseci bio izložen napadima takozvane Islamske Države. U septembru 2014. godine, Islamska Država je okupirala veći deo kantona, zauzevši preko 100 kurdskih sela, usled čega je oko 130.000 kurdskih izbeglica sa ovog područja pobeglo u Tursku. U okupiranim selima, pripadnici Islamske Države su počinili masakre i kidnapovali žene. U početnom delu svoje ofanzive, islamski militanti nisu uspeli da zauzmu ceo kanton, jer su kurdski borci zadržali kontrolu nad samim gradom Kobani. U nastavljenoj ofanzivi, islamisti su ušli u grad Kobani, čime su otpočele ulične borbe za ovaj grad. Ukupan broj kurdskih izbeglica koji su iz Kantona Kobani pobegli u Tursku se procenjuje na oko 180.000.

Vidi još
--------

* Zapadni Kurdistan
* Kanton Efrin
* Kanton Džezira

Spoljašnje veze
---------------

* Ustav kantona Rožave
**Gazala** (arapski: عين الغزالة, Ain el Gazala) je selo na sjeveroistoku Libije u Regiji Kirenaika.

Geografske karakteristike
-------------------------

Gazala leži nedaleko od malog zaljeva Sredozemnog mora - Bomba, na trasi obalne ceste Via Balbia, udaljena 60 km zapadno od Tobruka.

Historija
---------

Gazala je tokom Drugog svjetskog rata nekoliko puta padala iz ruke u ruku u periodu 1941.-43. 
Rommelov Afrički korpus prvi put je pokušao zauzeti selo u januaru 1941. ali se nakon nekoliko dana morao povući pred britanskom ofenzivom (4. Indijska divizija).

Njemačke trupe ponovno su zauzele Gazalu u junu 1942. u svom napredovanju prema Tobruku, ali su je novembru 1942. konačno morale napustiti.

Čitavo vrijeme rata tu se nalazio i vojni aerodrom, koji su koristili piloti Luftwaffe i talijanske Aeronautice.

Agencija Ujedinjenih naroda FAO planira u koperaciji sa libijskom vladom podići pogon marikulture.

Povezano
--------

* Bitka kod Gazale

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5  „*Standort Ain El Gazala*" (njemački). Lexikon der Wehrmacht. Pristupljeno 6. 12. 2019.
2. ↑  „*Planning for Aquaculture Development in Libya*" (engleski). FAO. Pristupljeno 6. 12. 2019.

Vanjske veze
------------

***Gazala*** na Wikimedijinoj ostavi
**Kanton** (fr. *canton*) ja administrativno područje u Francuskoj na koje se dele okruzi Francuske.

Uloga i uprava
--------------

Glavna uloga kantona se najviše u regionalnim izborima. Svaki kanton izabere svog predstavnika u generalnom veću svog departmana (osim Pariza, gde se izbori vrše drugačije, tamo se 20 gradskih (opštinskih) okruga ponekad smatraju kantonima iz statističkih razloga).

Kantoni se obično sastoje od više opština. U glavnom gradu kantona (*chef-lieu*) se obično nalaze upravne zgrade (kao žandarmerija i sl.)

Istorija
--------

Kantoni su stvoreni 1790. godine, u isto vreme kad i departmani. Njihovo stvaranje je proglasio Revolucionarni odbor za podelu teritorija (*Comité de Division du territoire*). U početku je njihov broj bio veći nego danas (od 40 do 60 po departmanu).
U početku su bili okupljeni u distrikte, da bi se od 1800. organizovali u okruge.

Od 20. januara 1801. godine, njihov broj je drastično smanjen zakonom *Loi portant réduction du nombre de justices de paix*. Kada je vlada odobrila ovaj zakon, objavljen je u *Bulletin des Lois* i danas čini temelj za teritorijalnu podelu Francuske.
Tokom godina, broj kantona se menjao, kantoni sa malim brojem stanovnika su ukidani, a područja sa rastućim brojem stanovnika su deljena na veći broj kantona.

Statistika
----------

Broj kantona varira od departmana do departmana. Departman sa najmanjim brojem kantona je Territoire de Belfort koji ima 15 kantona. Departman Nord ima 79 kantona. Ukupno u Francuskoj postoji 4.039 kantona, od kojih su 156 u prekomorskim departmanima. Ostrvo Mayotte čija je uprava slična departmanskoj je takođe podeljen u 19 kantona.

Vidi još
--------

* Spisak francuskih kantona

Vanjske veze
------------

***Kantoni Francuske*** na Wikimedijinoj ostavi

* Razviće francuskih regija na nivou kantona (na francuskom)
**Knowsley** je metropolitanski borough od 147,231 stanovnika na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Merseyside.

Geografske karakteristike
-------------------------

Knowsley leži istočno od Liverpoola, po teritoriju koji je nekad pripadao Grofoviji Lancashire, a administrativni centar mu je Huyton.

Ime je dobio po parohiji Knowsley tradicionalnom sjedištu porodice Stanley, Earlova od Derbya od 14. vijeka.

Osim Prescot, koji je bio važan centar za proizvodnju satova još od 18. vijeka, ostatak Knowsleya doživio je industrijski razvoj tokom 20. vijeka.

Huyton se razvio između 1930. - 1950. kao industrijsko predgrađe Liverpoola. Kirkby se razvio nakon 1952. kad je Liverpool počeo graditi novu industrijsku zonu. Ostala naselja borougha razvila su se kao stambena predgrađa Liverpoola.

U Halewoodu je 1960. podignuta nova tvornica automobila, u to vrijeme jedan od najvećih industrijskih kompleksa na svijetu. Pored automobila u boroughu se danas proizvode električni kablovi u Prescotu, uz to ima dosta pogona mašinske, prehrambene i lake industrije.

Pored industrije Knowsley je danas poznat i po Safari parku sa divljim životinjama.

Historija
---------

Metropolitanski borough Knowsley formiran je nakon administrativne reforme zemlje 1. aprila 1974. 

Tad su se ujedinili dotadašni urbani distrikti Huyton-with-Roby, Kirkby i Prescot sa većim dijelom ruralnog distrikta Whiston, i manjim dijelom ruralnog distrikta West Lancashire, koji su svi do tada administrativno pripadali Grofoviji Lancashire.

Pobratimski gradovi
-------------------

* Njemačka Moers, Njemačka

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „United Kingdom: Merseyside" (engleski). City population. Pristupljeno 05. 04. 2017.
2. 1 2 3 4 5 6  „*Knowsley*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 05. 04. 2017.

Vanjske veze
------------

***Knowsley (borough)*** na Wikimedijinoj ostavi

* Knowsley Metropolitan Borough Council Arhivirano 2017-03-29 na Wayback Machine-u (`en`)

| * p
* r
* u
Metropolitanski borouzi Grofovije Merseyside |
| --- |
| Metropolitanski borouzi | Liverpool · Knowsley · St Helens · Sefton · Wirral |  |
|  |
| --- |
|  *Ovo je glavno značenje pojma **Dinara**. Za brdo istočno od Omiša, v. Omiška Dinara.* |

**Dinara** je planina u Dinarskom gorju na granici Republike Hrvatske i Bosne i Hercegovine. Dinara dijeli Livanjsko polje od Sinjskog, te čini prirodnu granicu između Bosne i Hercegovine i Hrvatske. 

Pruža se u smjeru sjeverozapad-jugoistok u duljini od 84 km (druga po duljini planina u Dinarskom gorju nakon Velebita), između rijeke Cetine na jugozapadu i Livanjskog polja na sjeveroistoku. Na jugoistočnom dijelu planinski masiv Dinare prelazi u Kamešnicu. U geografskim pojmovima planinski prostor od Slovenskih Alpa do Šarskih planina često se naziva *Dinaridi*.

Najviši vrh, Troglav (1913 m) nalazi se u BiH, a vrh Sinjal ili Dinara (1831 m) najviši je vrh u Hrvatskoj (nakon njega slijede po visini Kamešnica (1809 m), Biokovo (1762 m), Velebit i druge planine). Često se umjesto naziva za vrh Sinjal upotrebljava i ime planine - Dinara, pa čak takvo imenovanje preteže u zemljopisnim kartama i publikacijama.

Park prirode
------------

Park prirode Dinara obuhvata područje masiva Dinare (Dinara, Troglav i Kamešnica), izvorišni dio i gornji tok rijeke Cetine te kraška polja (Hrvatačko, Paško i Vrličko) uz Cetinu. Park je 12.-ti park prirode u Republici Hrvatskoj. Područje parka prirode je važno zbog očuvanih prirodnih vrijednosti, bogate georaznolikosti, brojnih divljih vrsta biljnog i životinjskog svijeta, endema te cjelokupne raznolikosti prirodnih i poluprirodnih staništa, vrijednosti proizašlih iz višestoljetne tradicije ljudskog korištenja prostora, autohtonih pasmina i sorata te bogatog kulturnog i povijesnog nasljeđa sačuvanog u brojnim arheološkim nalazima i na kulturno-povijesnim lokalitetima.

Vanjske poveznice
-----------------

* Dinara na stranicama Hrvatskog planinarskog saveza
* Dinara na SummitPost-u (`en`)

### Ostali projekti

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala vezanih za: **Dinara** |

Dinara

***Dinara*** na Wikimedijinoj ostavi
Koordinate: 41° 53′ 50" SGŠ, 22° 35′ 58" IGD

**Dragobrašte** (mak. *Dragobrašte*) je naselje u Republici Makedoniji, u istočnom delu države. Dragobrašte je u sastavu opštine Vinica.

Prirodni uslovi
---------------

Dragobrašte je smešteno u istočnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg grada, Kočana, naselje je udaljeno 20 kilometara jugoistočno.

Naselje Dragobrašte se nalazi na jugoistočnom obodu Kočanskog polja, plodne doline koju gradi reka Bregalnica. Naselje je položeno na približno 550 metara nadmorske visine. Istočno od naselja izdiže se planina Golak. 

Mesna klima je kontinentalna.

Istorija
--------

Po statistici sekretara Bugarske egzarhije, 1905. godine Dragobrašte je selo sa 488 pravoslavnih Slovena.

Stanovništvo
------------

Dragobrašte je prema poslednjem popisu iz 2002. godine imalo 392 stanovnika.

Pretežno stanovništvo u naselju su etnički Makedonci (100%).

Većinska veroispovest mesnog stanovništva je pravoslavlje.

Selo danas
----------

Danas je Dragobrašte selo razbijenog vida, sastavljeno od sledećih zaseoka: Čukarlija, Mirmarci, Brboljkovci, Sofinci, Krivoramci, Kapetanci i drugih. U Dragobraštu se nalazi Osnovna škola „Nikola Parapunov". U zaseoku Čukarlija se nalazi Bogorodičina crkva, a u neposrednoj blizini sela se nalazi i poznati Manastir Svetog Spasa. U selu se nalazi pošta i dom zdravlja. Stanovništvo se uglavnom bavi zemljoradnjom i uzgajivanjem duvana.

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

1. ↑  Brancoff, D.M. "La Macedoine et sa Population Chretienne". Paris, 1905, r.118-119.

Spoljašnje veze
---------------

***Dragobrašte*** na Wikimedijinoj ostavi

* www.opstinavinica.gov.mk Zvanična stranica opštine Vinica

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Vinica |
| --- |
| **Vinica** • 
Blatec •
Vinička Kršla •
Gradec •
Grljani •
Dragobrašte •
Istibanja •
Jakimovo •
Kalamanci •
Kruševo •
Laki •
Leski •
Lipec •
Pekljani •
Trsino •
Crn Kamen |  |
Donje Čelo
Donje Čelo
Gornje Čelo
Hotel na Koločepu
**Koločep** je naselje u Dubrovačko-neretvanskoj županiji, na otoku Koločep. Dijeli se na 2 zaseoka - **Gornje Čelo** i **Donje Čelo**.

Geografija
----------

Naselje je podijeljeno u dva zaseoka, koji se nalaze u zaštićenim uvalama - Gornje Čelo na istočnoj strani otoka i Donje Čelo na zapadnoj.

Naziv
-----

Gornje i Donje čelo su dobili nazive prema smještaju u odnosu na izlaz sunca, tako da je Gornje Čelo istočno (sunce ide gore), a Donje Čelo zapadno (sunce ide dolje).

Znamenitosti
------------

Park – šuma u Gornjem Čelu, je značajan prirodni objekt koji se sastoji od šume alepskog bora i makije. U makiji se ističu karakteristične vrste podneblja poput crnike (Quercus ilex), smrdljike (Pistacia terebinthus), tršlje (Pistacia lentiscus), zelenike (Phillyrea latifolia), mrče (Myrtus communis), planike (Arbutus unedo), rogača (Ceratonia siliqua) obraslih tetivikom (Smilax aspera) i druge vrste. Posebno je estetski vrijedan krajolik uz morsku obalu, na čijim strmim stijenama rastu karakteristične biljke ovog podneblja. Ovo zaštićeno područje pokriva površinu od oko 12 ha. Zaštićena je od 1961. godine rješenjem Zavoda za zaštitu prirode.

U Donjem Čelu je župna crkva Velike Gospe koja se počela graditi u 13. stoljeću

Gospodarstvo
------------

Gospodarstvo je nerazvijeno, a stanovništvo se bavi turizmom i ribarstvom.

Stanovništvo
------------

U Gornjem Čelu, prema popisu stanovnika iz 2001. godine, živi oko 60 stanovnika uglavnom Hrvata katoličke vjeroispovjesti.

U Donjem Čelu, prema popisu stanovnika iz 2001. godine, živi 114 stanovnika uglavnom Hrvata katoličke vjeroispovjesti.

Prema popisu stanovništva iz 2011. godine na Koločepu u dva naselja žive 163 stanovnika.

***Kretanje broja stanovnika 1857.-2011.***  

Napomena: U 1857. iskazano pod imenom Kolečep, a 1880. pod imenom Kaločep. Od 1857. do 1971. sadrži podatke za bivša naselja Donje i Gornje Čelo koja su 1880. 1900. 1910. i 1948. iskazivana kao naselja.

Izvori
------

1. ↑
2. ↑
3. ↑  Naselja i stanovništvo Republike Hrvatske 1857.-2001. www.dzs.hr
**Dinastija Chen** (pojednostavljeni kineski: ; tradicionalni kineski: ; pinyin: *Chén cháo*) (557-589), također poznata kao **Južna dinastija Chen** ili *Južni Chen* bila je četvrta i posljednja od Južnih dinastija u Kini, s čijim je nestankom prestao period Južnih i Sjevernih dinastija. 

Godine 557. ju je osnovao Chen Baxian, general u službi dinastije Liang, koji je zbacio njenog posljednjeg cara i sebe proglasio vladarom nove dinastije. Na samom početku je država pod njegovom vlašću bila prilično slaba zahvaljujući dinastijskim ratovima i pobunama koje su u prethodnoj deceniji upropastile nekoć moćnu i stabilnu dinastiju Liang. Wuovi nasljednici car Wen i car Xuan su se, međutim, pokazali sposobnim vladarima, te se država postepeno konsolidirala i ojačala, postavši ravnopravnom u odnosu na suparničke države Sjeverni Zhou i Sjeverni Qi. Ravnoteža snaga je, međutim, nestala na štetu dinastije Chen kada je godine 577. država Sjeverni Zhou uništila Sjeverni Qi. Situaciju je pogoršao dolazak nesposobnog Chen Shubaoa na prijestolje, zbog čega je godine 589. teritorija države Chen okupirana od strane snaga sjeverne dinastije Sui, kojoj je nakon skoro tri vijeka uspjelo ponovno ujediniti Kinu.

Napomene
--------

1. ↑  *Zizhi Tongjian*, vol. 167.
2. ↑  *Zizhi Tongjian*, vol. 177.
3. ↑  *Zizhi Tongjian*, vol. 180.

Izvori
------

* *Knjiga Chena*
* *Historija Južnih dinastija*
* *Zizhi Tongjian*

Vanjske veze
------------

***Dinastija Chen*** na Wikimedijinoj ostavi

| * p
* r
* u
Južne i Sjeverne dinastije (420–589) |
| --- |
| Sjeverne dinastije | Sjeverni Wei • Istočni Wei • Zapadni Wei • Sjeverni Qi • Sjeverni Zhou |
| Južne dinastije | Liu Song • Južni Qi • Liang • Chen |
*Za ostale upotrebe, v. Glišić.*

  
Koordinate: 41° 26′ 59" SGŠ, 22° 01′ 25" IGD

**Glišić** (mak. *Глишиќ*) je naselje u Republici Makedoniji, u južnom delu države. Glišić je naselje u okviru opštine Kavadarci.

Prirodni uslovi
---------------

Glišić je smešten u južnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg većeg grada, Kavadaraca, naselje je udaljeno 2 kilometara severno, pa je zapravo gradsko predgrađe.

Naselje Glišić se nalazi u istorijskoj oblasti Tikveš. Selo je smešteno u dolini reke Vardar, u južnom obodu Tikveške kotline. Naselje je položeno na približno 240 metara nadmorske visine, u bregovitom području. Kroz selo protiče rečica Luda Mara.

Mesna klima je izmenjena kontinentalna sa značajnim uticajem Egeja (žarka leta).

Stanovništvo
------------

Glišić je prema poslednjem popisu iz 2002. godine imao 804 stanovnika.

Većinsko stanovništvo u naselju su etnički Makedonci (99%), a ostalo su mahom Srbi i Romi. Početkom 20. veka 1/4 stanovništva bili su Turci, koji su posle Prvog svetskog rata iselili u maticu.

Pretežna veroispovest mesnog stanovništva je pravoslavlje.

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

***Glišić (Makedonija)*** na Wikimedijinoj ostavi

* www.Kavadarci.gov.mk Zvanična stranica opštine Kavadarci Arhivirano 2021-11-28 na Wayback Machine-u

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Kavadarci |
| --- |
| **Kavadarci** • 
Begnište •
Bojančište •
Bohulja •
Brušani •
Bunarče •
Vataša •
Vozarci •
Galište •
Garnikovo •
Glišić •
Gornja Bošava •
Grbovec •
Dabnište •
Dobrotino •
Donja Bošava •
Dragoželj •
Dradnja •
Drenovo •
Kesendre •
Klinovo •
Konopište •
Košani •
Krnjevo •
Kumaničevo •
Majden •
Marena •
Mrežičko •
Pravednik •
Radnja •
Rajec •
Resava •
Rožden •
Ružanovo •
Sopot •
Stragovo •
Fariš •
Čemersko •
Šeškovo •
Šivec |  |
**Vilajet Kef** (arapski: ولاية الكاف / Wilāyat el-Kāf) je jedan od 24 Tuniskih vilajeta na koji je Tunis administrativno podjeljen.

Geografske karakteristike
-------------------------

Vilajet Kef prostire se na sjeverozapadu Tunisa na površini od 4,965 km² na kojoj živi 246,602 stanovnika.

Sa sjevera graniči sa Vilajetom Jendouba sa istoka sa Vilajetom Siliana, sa zapada sa Alžirom i sa juga sa Vilajetom Kasserine. Kef leži u planinama Masiva Tel Atlas, udaljen 165 km od glavnog grada
Tunisa.

Kako je to planinski kraj i temperature su nešto umjerenije nego po nizinama. 
Prosječna temperatura zimi je 7,3 °C (između 7 i 9 °C), a ljeti 26,5 °C (od 25 do 27 °C) i padavina ima nešto više između 384,1 i 406,4 mm.

Historija
---------

Vilajet je osnovan u septembru 1981. sa administrativnim centrom u gradu **El Kef**. Administrativno je podjeljen na 12 distrikta (tamadijada) i 15 općina.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „*Tunisia, Cities*" (engleski). City population. Pristupljeno 16. 11. 2019.
2. 1 2 3 4 5  „*Gouvernorat du Kef*" (francuski). API Tunisia. Pristupljeno 16. 11. 2019.

Vanjske veze
------------

* *Gouvernorat du Kef* (`fr`)

| * p
* r
* u
Tunis Tuniski vilajeti |
| --- |
| Ariana · Béja · Ben Arous · Bizerta · Gabes · Gafsa · Jendouba · Kairuan · Kasserine · Kébili · Kef · Mahdia · Manouba · Médenine · Monastir · Nabeul · Sfax · Sidi Bouzid · Siliana · Sousse · Tataouine · Tozeur · Tunis · Zaghouan |

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 139631722
* LCCN: n85346714

 |
Dom zdravlja Višnjevac
**Dom zdravlja** je ustanova na primarnoj razini koja provodi mjere primarne zdravstvene zaštite u lokalnoj zajednici putem djelatnosti opće/obiteljske medicine, djelatnosti za zdravstvenu zaštitu dojenčadi i male djece, djelatnosti za zdravstvenuj zaštitu žena, hitne medicinske pomoći, patronažne i stomatološke djelatnosti. U domovima zdravlja mogu biti smještene i ordinacije za medicinu rada, klinički laboratorij, djelatnost fizikalne medicine i rehabilitacije te administrativne i pomoćne službe. Higijensko-epidemiološka djelatnost, djelatnost socijalne medicine te djelatnost školske medicine (za preventivnu zaštitu školske djece i mladeži) smještene su u domovima zdravlja, ali organizacijski pripadaju županijskom zavodi za javno zdravstvo. 

Zadaće doma zdravlja su da:

* koordinira zaštitu na primarnoj razini

* koordinira organizaciju zaštite na načelima primarne zdravstvene zaštite, kontrolira i unaprjeđuje kvalitetu rada

* sudjeluje u stručnom usavršavanju zdravstvenih radnika

* planira i koordinira preventivne programe

U sastavu doma zdravlja, ako za to ima potrebe ili mogućnosti, nalaze se i specijalističko-konzilijarne jedinice ili ordinacije koje organizacijski pripadaju nadležnoj bolnici ili u kojima u zakupu rade privatni liječnici.

Vidi još
--------

* Zdravstvena zaštita
Biointeza kolagena
**Kolagen** je jak i dugačak molekul (300 nm, prečnika 1,5 nm), karakterističan za životinje, koji čini čak 25% svih proteina organizma sisara.

Kolagen se stvara u cisternama granulisanog endoplazmatičnog retikuluma kao *prokolagen*. Prokolagen je izgrađen od tri levogira polipeptidna lanca, koji su međusobno desnogiro uvijeni i stabilizovani vodoničnim vezama, sa slobodnim krajevima. Kada se dejstvom enzima uklone krajevi, dobija se strukturna jedinica kolagena zvana *tropokolagen*. U ekstracelularnom matriksu jedinice tropokolagena se spontano udružuju u izdužena vlakna kolagena.

Postoji 28 tipova kolagena, opisanih u literaturi. Najzastupljeniji je kolagen I, koji čini osnovna vlakna vezivnog tkiva. Pored njega česti su kolagen II, III i IV. Kolagena vlakna su glavna strukturna komponenta ekstracelularnog matriksa, za koju se vezuju druge strukture (elastin, proteoglikani, adhezivni proteini ekstracelularnog matriksa), ali vlakana ima i u nekim ćelijama. Jako je važan u hrskavici, ligamentima, tetivama, kostima, zubima, omogućava zategnutost kože i krvnih sudova. Prisutan je i kao *kristalin* u očnom sočivu.

Galerija
--------

* Slika tankog presjeka kroz vezivno tkivo pluća sisavca.Veliko povećanje prkazuje vlakna kolagena tip I (snimano pomoću transmisijskog elektronskog mikroskopa).
* 1K6F Kristalna struktura modela trostruke zavojnice kolagena (tip Pro- Pro-Gly103 04)
* Jednostavniji prikaz trostruke zavojnice kolagena

***Kolagen*** na Wikimedijinoj ostavi

Izvori
------



1. ↑  Korištenje kolagena u kozmetici
**Kiniska** (grčki: , latinski: ) (cca. 440. pne. - ?) bila je starogrčka princeza Sparte, najpoznatija po tome što je bila prva žena u historiji ovjenčana olimpijskom pobjedom.

Kiniska je rođena kao kći spartanskog kralja Arhidama II i kraljice Eupoleje, a brat joj je bio budući kralj Agesilaj II. Antički izvori navode da se kao dijete više voljela igrati s dječacima nego s djevojčicama, odnosno da ju je posebno zanimalo jahanje i uzgoj konja.

U antičko doba je ženama bilo zabranjeno ne samo nastupati, nego i prisustvovati olimpijskim igrama, a jedini izuzetak je bilo natjecanje u utrci dvokolica, gdje su se žene mogle natjecati, ali ne neposredno, nego tako što bi na trkalište poslale vlastite konje i dvokolice te unajmile profesionalnog vozača. Kiniska je, prema antičkim izvorima, tako pobijedila u utrkama 396. i 392. pne.

Iako je Kiniska stekla veliku slavu u grčkom svijetu te poslužila kao inspiracija budućim olimpijskim pobjednicama, Ksenofont tvrdi kako je Agesilaj financijski pomogao njeno natjecanje kako bi diskreditirao utrku dvokolica, smatrajući je izdajom olimpijskih ideala, s obzirom da je pobjedu donosio novac a ne pojedinačna snaga i vještina natjecatelja.

Eksterni linkovi
----------------

* The No Woman Rule in Ancient Olympics Arhivirano 2006-04-12 na Wayback Machine-u
* Spartan Olympic Victors Arhivirano 2015-06-10 na Wayback Machine-u
* The Spartans on Channel 4
* Pausanias, *Description of Greece*, online at Perseus

**Literatura** (engleski)

* Paul Cartledge, *The Spartans: An Epic History*, 2nd edition 2003.
* Stephen Hodkinson, *Property and Wealth in Classical Sparta*, The Classical Press of Wales, 2000. ISBN 0-7156-3040-7
**Fucking Hell** je njemački pilsner ili blijedo pivo. Ime je dobilo po selu Fucking u Austriji. Ime piva je bilo je u početku je sporno. Riječ „hell" na njemačkom jeziku znači svijetlo/blijedo i tipična je za ovakvu vrstu piva, no na engleskom jeziku „hell" znači pakao, tako da „Fucking hell" na engleskom doslovno znači „jebeni pakao" što je čest vulgarizam u engleskom govornom području. Lokalne vlasti u Fuckingu , kao i Еuropski ured za zaštitne znakove i dizajn su se protivili ovom imenu. Na kraju je prihvaćeno i lager sada se prodaje na međunarodnoj razini.
Fucking Hell je pilsner s alkoholnim sadržajem 4,9%.  Pivo se ne prodaje u Fuckingu, a u vrijeme pokretanja selo nije imalo svoju pivovaru.

Povijest
--------

Godine 2010. dva njemačka poduzetnika, Stephen Fellenberg i Florian Krause,  prijavili su se registrirati zaštitni znak za pivo "Fucking Hell".

Europski ured za zaštitne znakove i dizajn inicijalno je odbio zaštitni znak za pivo na temelju toga što sadrži psovku.   Međutim, Fellenberg i Krause su inzistirali da je naziv vezan za selo u Austriji i da je „hell" austrijski i južnonjemački naziv za blijedo pivo.   Ured je potom je dopustio registraciju znaka, navodeći da je ime "uzvik koji se koristi za omalovažavanje, ali ne navodi protiv koga je usmjereno, niti može se smatrati pogrdnim korištenje imena već postojećeg mjesta samo zato što može imati dvosmisleno značenje u drugim jezicima. "

Fellenberg i Krause namjeravali su koristiti zaštitni znak za izradu *Fucking Hell* marke hrane i odjeću.  Pivo je otišlo na prodaju u Europu, Aziju i Australiju 2011.

Izvori
------

1. 1 2 3  spiegel
2. 1 2  „Fucking, Austria". Arhivirano iz originala na datum 2016-03-04. Pristupljeno 2016-03-01.
3. ↑
4. 1 2 3
5. ↑
6. ↑

Vanjske poveznice
-----------------

* službena stranica (`de`) (`en`)
**Kriminal plavog ovratnika** je izraz koji se u najširem smislu odnosi na kriminalne akte koji čine osobe nižeg društvenog statusa. Naziv potječe od engleskog izraza **blue-collar** (plavi ovratnik), koji je u SAD sinonim za tradicionalnu radničku klasu, odnosno osobe koje za život zaražuju fizičkim radom i u pravilu su slabijeg materijalnog i društvenog statusa od tzv. *bijelih ovratnika* (*white-collar*), odnosno stručnjaka koji pripadaju srednjoj i višoj klasi. Izraz kriminal plavog ovratnika se stoga ponekad definira i kao svojevrsna suprotnost izrazu kriminal bijelog ovratnika.

Kriminal plavog ovratnika se odlikuje daleko većom učestalošću, daleko većom količinom nasilja, kao i daleko većom stopom otkrivanja u odnosu na kriminal bijelog ovratnika.

Veća učestalost se najčešće objašnjava time da su zbog slabijeg materijalnog statusa osobe iz nižih društvenih slojeva imaju daleko više motiva činiti kriminalna djela, od kojih se najveći dio odnosi na imovinske delikte među kojima je najčešća krađa. 

Osobe iz nižih slojeva su također u nastojanju da ilegalno pribave materijalna dobra sklonije sve prepreke tom cilju uklanjati na najbrži mogući način, odnosno primjenjivati nasilje, koje se odražava u provalama, razbojničkim napadima, oružanim pljačkama, kao i nasiljem usmjerenim na slamanje otpora žrtava tih djela, odnosno spriječavanja njihovog svjedočenja pri čemu se vrše djela prijetnje, teške tjelesne ozljede ili ubistva.

S obzirom da je postojanje takvih zločina u pravilu teško ili nemoguće prikriti, kriminal plavog ovratnika daleko češće na sebe skreće pozornost javnosti, odnosno reakciju državnih organa, što doprinosi daleko češćem otkrivanju njihovih počinitelja. Kriminalci plavog ovratnika također u pravilu nemaju financijska sredstva kojima bi mogli osigurati kvalitetnu pravnu pomoć te izbjeći krivične sankcije.
U Informatici termin **domet** može da označava:

1. Moguće vrednosti koje mogu da budu smeštene u promenljivoj.
2. Gornju i donju granicu niza.
3. Pomoćne iteratore.

Domet promenljivih
------------------

Domet promenljivih su sve moguće vrednosti koje promenljiva može da ima. Ako je promenljiva ceo broj, njena vrednost mora da bude ceo broj, i domet obuhvata sve brojeve koji su u okviru njega(podrazumevajući najmanji i najveći). Na primer, domet označenog 16-bitnog celog broja promenljive su svi celi brojevi od −32,768 do +32,767.

Domet niza
----------

*Glavni članak:  Nizovi tipova podataka*
Kada je niz brojevno indeksiran, njegov domet je donja i gornja granica niza. U zavisnosti od okruženja, upozorenja, fatalnih greški ili neprevidivog ponašanja, desiće se da niz pristupi elementu izvan njegovog dometa. U nekim programskim jezicima, kao sto je C, nizovi imaju fiksi donji deo granice (nula) i sadržaće podatke na svakoj poziciji do gornje granice (tako će niz sa 5 elemanata imati opseg od 0 do 4). U drugim, kao sto je PHP, niz može imati rupe u kojima nije definisan nijedan element, a samim tim, niz sa dometom od 0 do 4 će imati do 5 elemetanata (a najmanje 2).

Domet kao pomoćni iterator
--------------------------

Drugi smisao dometa u Računarstvu je iterator. Kada se definiše u ovom smislu, domet se definiše kao „par početak–krajiteratora upakovanih zajedno". Raspravljeno je  da "Dometi su superiorne apstrakcije" (u poređenju sa iteratorima) iz nekoliko razloga, uključujući i bolju sigurnost. 

Posebno, takve domete podržavaju Boost C++ Libraries i D standardna biblioteka.

Vidi još
--------

* Intervali
**Krilaši**  *(Pterygota)* su kukci koji su u odraslom stadiju krilati. U krilaše se ubrajaju čak i neki beskrilni kukci koji su (npr. prilagođavanjem staništu nepovoljnom za letenje kao što su spilje ili vjetroviti otoci) naknadnim evolucijskim razvojem izgubili krila. Čine najveći dio životinjskog svijeta u biosferi.

Evolucija
---------

Već iz doba karbona poznati su prakrilaši *(Palaeodictyoptera)* koji su imali sva svojstva krilatih kukaca, a u velikim krilima potpun raspored uzdužnih i poprečnih rebara. U svojoj daljoj evoluciji krilati su se kukci posebnim prilagodbama razišli u mnogo smjerova što se pokazuje njihovim danas različitim izgledom i načinima preobrazbe.

Klasifikacja
------------

Prema glavnim obilježjima krilaši se mogu podijeliti na 27 redova različita opsega. Manji redovi sadrže stotinjak vrsta, a veći više od 300 000 vrsta.

Izvori
------

1. ↑  Ivo Matoničkin, Ivan Habdija, Biserka Primc-Habdija, Beskralješnjaci, biologija viših avertebrata, Školska knjiga, Zagreb, 1999. ISBN 953-0-30824-8

***Krilaši*** na Wikimedijinoj ostavi
**Klerikalizam** (od kasnolat. *clericalis*: svećenički), političko-kulturni pojam, je pojava da sveštenstvo (kler), uz privilegovan položaj u nekoj državi, nastoji da na odlučujući način utiče na razvoj njezinih drž. poslova, na politički i društveni život, realizujući svoje verske vrednosti i moralna načela na način kako to sveštenstvu najviše odgovara. Klerikalizam je suprotan načelu odvojenosti crkve od države.

Izraziti je primjer klerikalizma je otpor koga su u 2. polovici XIX. st. katolički krugovi pružili Biscmarkovom nastojanju da ograniči uplitanje crkve u polit. život Pruske (Kulturkampf). Klerikalizam je do 70-ih godina XX. st. bio prisutan u Španiji i Italiji, a do nedavno i u Irskoj i na Cipru (Makarios). Tradicionalan je u Latinskoj Americi još od razdoblja kolonizacije.

U tadašnjoj Hrvatskoj temelji klerikalizma su postavljeni na katoličkom kongresu održanom u Zagrebu u septembru 1900. Naročito negativnu i reakcionarnu ulogu odigrao je u Hrvatskoj i Sloveniji od 1933. do 1941. kad se ideološki počeo povezivati sa fašizmom, a stvaranjem NDH prelazi u klerofašističku vladavinu.

Ovaj pojam se proširio i na neke zemlje muslimanskog svijeta (Iran, Saudijska Arabija...) pa se govori o muslimanskom klerikalizmu.
**Konzervansi** (konzervna sredstva) su sredstva koja se upotrebljavaju u prehrambenoj industriji (domaćinstvu, poljoprivredi itd.) da bi se onemogućile ili usporile promene na životnim namirnicama. Mogu se podeliti na:

a) materije koje deluju protiv mikrobioloških uzročnika promena u namirnicama; deluju bakterio-statično, odnosno fungistatično, ili baktericidno, odnosno fungicidno, kao što su benzoeva kiselina, natrijum-benzoat, natrijum propionat;
b) materije koje sprečavaju hemijske promene na životnim namirnicama, kao što su oksidacija, hidroliza, esterifikacija, polimerizacija itd.;
c) materije koje sprečavaju fizičke promene na namirnicama, kao što je razdvajanje pomoću emulzije; materije koje sprečavaju kristalizaciju (natrijum-alginat); sredstva protiv starenja hleba (citrakonska kiselina); sredstva za održavanje čvrstoće (u prvom redu voćnih plodova); sredstva za održavanje elastičnosti itd.;
d) u posebnu grupu konzervansa mogu se ubrojiti sredstva za zaštitu bilja.

Izvori
------

1. ↑  Dalton L (2002). „What's that staff? Food preservatives". *Chemical and engineering news* **80** (45): 40.
2. ↑  „Food Additives, Other Food Condiments, Preservatives".
„Kockar" preusmjerava ovdje. Za ostala značenja, v. Kockar (razvrstavanje).
 „Kockari" preusmjerava ovdje. Za ostala značenja, v. Kockari (razvrstavanje).
 „Opklada" preusmjerava ovdje. Za jugoslavenski film, v. Opklada (film).
Rulet
**Kockanje** ili **kocka**, zajednički je naziv za sve igre na sreću ili klađenje u kladionicama koje uključuju ulaganje novca.

Pregled
-------

Rezultati igre zavise o sreći, a malo ili nikako o sposobnosti igrača. Kockanje uključuje klađenje na lutriju, Loto i sportske kladionice. Kockanje može dovesti igrača kockara do zavisnosti. 

U nekim zemljama je kockanje i organiziranje kockanja zakonski zabranjeno ili dozvoljeno samo u mjestima koja posjeduju koncesiju. 

U nekim igrama igrač računa na utjecaj svoje sposobnosti. To su, primjerice, Blackjack i sportsko klađenje. Sve igre znače dugoročno svakako gubitak za igrača ali dobitak za kasino, kao što je Roulette. Neke se igre, poput pokera, smatraju igrama na sreću, ali u njima kasino ne sudjeluje u pobjedama ili gubicima igrača, tj. nema elementa croupiera.  

Postoje i igre koje se temelje na uticaju bacanja kockica, ali obično se ne igraju u kockarnicama, poput backgammona.

Najveća sjedišta kockarskog života su Las Vegas i Monte Carlo.

Pogledaj još
------------

* Igre

***Kockanje*** na Wikimedijinoj ostavi
**Devalvacija** (od latinskog *de* = umanjiti + *valeo* =značiti, vrijediti) je službeno smanjenje tečaja (vrijednosti) novčane jedinice neke zemlje - valute u odnosu na druge valute, kao i na zlato srebro i druge stabilne vrijednosti. Devalvacije provode centalne banke (na nalog vlada) u trenutcima kad žele smanjiti dugotrajni platni deficit u razmjeni sa inozemstvom. Jer se devalvacijom domaće valute, istovremeno smanjuju izvozne cijene roba iz te zemlje, a poskupljuje roba iz uvoza - pa uobičajane nakon radikalnih devalvacija - dolazi do uravnoteženja robne razmjene, odnosno do pokrivenosti uvoza izvozom i stabilizacije privrede. Iako to nije uvijek tako - i svuda jednako efikasno, ukoliko se radi o zemljama čija ekonomija pati temeljnih strukturnih nedostataka.

Za razliku od devalvacije - **revalvacija** znači povećanje vrijednosti domaće valute u odnosu na druge valute i druge trajnije vrijednosti (zlato, sredbro, platina, dijamanti), iako se na prvi pogled čini da je ona bolja od devalvacije, to nije tako, jer se njome smanjuje konkuretska sposobnost domaće privrede, pa se ponovno razbuktava trgovinski debalas, raste uvoz i pada izvoz, sve do sloma domaće privrede (ukoliko se taj trend na vrijeme ne zaustavi).

Devalvaciju su provodile brojne evropske zemlje, Italija više puta nakon rata, - radikalna je bila ona na početku 1970-ih, Francuska 1983. nekadašnja SFR Jugoslavija praktički svakih deset godina (pred kraj i češće), Argentina u par navrata....

Izvori
------

1. 1 2 3 4   „*Devaluation*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 24. 09. 2014.

Vanjske veze
------------

* *Devaluation* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)
**Gaj Furnije** (*Gaius Furnius*, cca. 85. pne. - 17. pne.) je bio rimski političar iz vremena prijelaza Republike u Carstvo.

Godine 50. pne. je služio kao plebejski tribun, te je nastojao spriječiti optimatske senatore da Cezaru oduzmu komandu nad trupama u Galiji. Nakon izbijanja građanskog rata, u martu 49. pne. je nastojao posredovati između Cezara i svog dobrog prijatelja Cicerona. Kasnije je Ciceron preporučio Furnija kao oficira u vojsci Lucija Munacija Planka. Za vrijem mutinskog rata 43. pne. se borio na strani Marko Antonije|Marka Antonija, a za vrijeme Fulvijinog rata na strani Markovog brata Lucija. Tada je bez uspjeha branio Sentinum, a na kraju opsade je bio član izaslanstva koje je ugovaralo predaju Peruzije. Usprkos tog neuspjeha mu je Marko Antonije povjerio mjesto guvernera Azije. Godine 35. pne. je tamo, ispočetka bez uspjeha, pokušao zaustaviti ustanike Seksta Pompeja. U službi Antonija je ostao sve do bitke kod Akcijuma, kada ga je, posredovanjem sina Gaja Furnija, pomilovao Oktavijan. Oktavijan ga je poslije toga proglasio senatorom, a godine 29. pne. služio kao jedan od *suffect* konzula.
Dino Rađa je jedan od najboljih hrvatskih krilnih centara
**Krilni centar** je jedan od pet košarkaških pozicija. Krilni centar ima sličnu ulogu kao centar, znači igrati blizu koša ili pod košem. U napadu krilni centar okrenut je leđima prema košu, a u obrani igra u reketu točnije pod košem čuvajući protivničkog krilnog centra. Ta pozicija zahtjeva visinu i težinu, ali isto tako i pokretljivost i koordinaciju. Krilni centri su uglavnom dobri skakači i odlični strijelci u igri pod košem. Mnogi igrači koji igraju na toj poziciji znaju postizati koševe sa distance poput Tima Duncana i Dirka Nowitzkog.

| * p
* r
* u
Košarkaške pozicije |
| --- |
| Bekovi | 

|  |  |
| --- | --- |
| 1 (organizator igre) | 
* Plejmejker (PG)
* Kombo bek (PG/SG)

 |
| 2 (krilo) | 
* Bek šuter (SG)
* Bek-krilo / Svingman / Krilo (SG/SF ili SG/PF)

 |

 | An overview of a basketball court where players would be positions |
| Krila | 

|  |  |
| --- | --- |
| 3 (krilo) | 
* Nisko krilo (SF)
* Krilni bek (PG/SF ili PG/PF)

 |
| 4 (reket) | 
* Krilni centar (PF)
* Kombo krilo / Proširena četvorka (SF/PF)

 |

 |
| Centar | 

|  |  |
| --- | --- |
| 5 (pivot) | 
* Centar (C)
* Krilo-centar / Bigman (SF/C ili PF/C)

 |

 |
| 
* Kapetan
* Glavni trener
* Suci i službene osobe

 |
*Za ostala značenja, v. Krilo (razvrstavanje).*
**Krila** su kod ptica organ koji se razvio od prednjih ekstremiteta a služi za uzdizanje ptice u zrak kao i za letenje.

Anatomija
---------

Perje ptica
Krilo se satoji od ramene kosti koja je dugačka, šuplja i ispunjena zrakom. Na nju se nadovezuju čvrsta lakatna i razmjerno slaba palčana kost koje zajedno čine podlakticu. Zatim slijede dvije ili najviše tri kosti zapešća i tri reducirana prsta. Kod nekih vrsta ptica palac nosi nokat koji stvarno liči na pandžu ali je skriven perjem. Uz palac je reducirani drugi prst sa dva članka i s njime srasli treći prst s jednim člankom. 

Krilo je dvostruka lepeza (vidi sliku: "n" i "m") koja se širi lakatnim zglobom i zglobom zapešća, i čiju veliku površinu čine prije svega letna pera složena u dva reda jedan iznad drugog, a uz korijen su prekrivena s nekoliko redova pokrovnog perja (vidi sliku: "o"), tako da zajedno tvore glatku, neprekinutu površinu. 

Letna pera nemaju ptice koje ne koriste krila za letenje. Nemaju ih, primjerice pingvinke koje krila koriste za plivanje i kao kormilo, kao niti nojevke koje krilima samo potpomažu hodanje ili trčenje, te ih koriste u ritualne svrhe.

***Krilo*** na Wikimedijinoj ostavi
**Gaigirgordub** kako za zovu domorodci Cune (ili **El Porvenir** po španjolskom do 2016.) je selo od 999 na sjeveroistoku Paname u Domorodačkoj regiji Guna Yala u kojoj je administrativni centar.

Karakteristike
--------------

Gaigirgordub se nalazi na malom otoku Porvenir na zapadu karipskog Arhipelaga San Blas, nedaleko od obale Panamske prevlake.

Zbog tog je njegova luka polazna točka za većinu turista koji žele posjetiti taj arhipelag. Nedaleko od njega leže otoci Ukuptupu, Wichubwala, Sindup, Nalunega i Cayos Los Grullos. 

Gaigirgordub ima hotel, muzej, carinarnicu i mali aerodrom (ICAO: **MPVR**, IATA: **PVE**) sa linijom za Cuidad Panamá.

Iako nije najljepši otok arhipelaga, on ima električnu struju i vodovod što većina drugih otoka nema, zbog tog ga mnogi odabiru kao bazu iz kog odlaze na izlete po ostalim otocima.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „*Superficie, población y densidad de población...*" (španjolski). Instituto Nacional de Estadística. Pristupljeno 12.2.2023.
2. 1 2  „*El Porvenir island of Panama*" (engleski). San Blas Islands. Pristupljeno 12.2.2023.
3. ↑  „*El Porvenir Airport*" (engleski). Skybrary. Pristupljeno 12.2.2023.

Vanjske veze
------------

***Gaigirgordub*** na Wikimedijinoj ostavi

* *El Porvenir* (na portalu Mapcarta) (`en`)
Pogled na dolinu Pandžšir.
Dolina iz ptičje perspektive
**Dolina Pandžšir** (također se piše i kao **Panjsheer** ili **Panjsher**; perzijski: درهٔ پنجشير‎ - *Dare-ye Panjšēr*; doslovno *Dolina pet lavova*) je dolina u sjeverno-središnjem dijelu Afganistana, 150 km sjeverno od Kabula, u blizini planinskog lanca Hindukuš. Nalazi se u pandžširskoj pokrajini, a dijeli su rijeka Pandžšir. Dolina je dom oko 140.000 osoba, među njima i najvećoj afganistanskoj koncentraciji Tadžika.

Bila je poprište ofenziva koju su Demokratska Republika Afganistan i SSSR vodili protiv antikomunističkih mudžahedina tijekom afgansko-sovjetskog rata od 1980. do 1985. u sklopu pandžširske ofenzive. Dolina je ponovno pretrpjela rat tijekom afganistanskog građanskog rata 1996.-2001. koji se vodio između Talibana i Sjevernog saveza koji je vodio narodni heroj države, Ahmad-šah Masud.

Izvori
------

1. ↑  „Afghanistan gets rid of heavy arms in Panjshir". Xinhua. 2005-03-06.
2. ↑  „Afghanistan". *Library of Congress Country Studies*. Library of Congress. 1997.