Za naselje i opštinu u Francuskoj, v. Kars (Žironda).

**Kars** (azerski: *Qars*, kurdski: *Qers*, armenski: *Ղարս, Կարս*, gruzijski: *ყარსი*, ruski: *Карс*) je grad u istočnoj Anadoliji u Turskoj od 78.473 stanovnika, administrativni centar Provincije Kars od 325.016, u regiji Istočna Anadolija.

Historija
---------

Ulica u centru grada
Kars je bio prijestolnica nezavisne armenske kneževine tokom 9. i 10. vijeka. Turci seldžuci zauzeli su Kars u 11. vijeku, nakon njih grad su zauzeli Mongoli u 13. vijeku a nakon njih mongolski vladar Timur 1387. godine. Od 1514. Kars je dio Osmanskog Carstva. Grad je izdržao opsadu Perzijanaca 1731. i Rusa 1807. ali je nakon tog dvaput okupiran od strane Rusa 1828. i 1855. Carska Rusija je službeno anektirala grad 1877. – 1878, koji je od 1878. do 1881. bio prijestolnica Karske oblasti. Rusija je nakon potpisivanja Brest-Litovskog Mira vratila Kars Turskoj, 1918. Sovjetski Savez ga je nakon toga ipak pokušao vratiti 1945. – 1947. ali taj put kao dio Armenske SSR.

Kraj oko Karsa bio je dio Armenskog kraljevstva u antici i ima brojne gradove iz tog razdoblja. Istočno od Karsa pored granice sa Armenijom, leži historijska prijestolnica Kraljevine Armenije iz 10. vijeka – Ani.

Geografija
----------

Crkva Apostoli iz 10. vijeka
Kars leži u brdovitom sjeveroistoku Turske, na visoravni od 1750 m u dolini rijeke Kars pritoke Araksa, 80 km od granice Armenije. Kars je udaljen 193 km od Erzuruma i 1100 km od Ankare.

Grad je podijeljen na dva dijela, stari grad na brdu i novi grad na jugu, koji se proteže duž obje obale rijeke Kars. Ta dva dijela grada povezuje drevni most izgrađen još u vrijeme seldžukčke vlasti.

Znamenitosti
------------

Najvredniji historijski spomenici Karsa su Džamija Kümbet, nekadašnja armenska crkva Apostola iz 10. vijeka koja je pretvorena u džamiju, turski hamam iz osmanskog perioda i stara tvrđava iznad rijeke izgrađena vjerojatno krajem 16. vijeka.

Klima
-----

Kars ima Umjereno kontinentalnu klimu po Köppenovoj klasifikaciji klime, sa vrućim ljetima i vrlo hladnim snježnim zimama. Na grad i okolicu prosječno padne na godinu oko 330 mm oborina i to uglavnom u proljeće i jesen. Ljeti se temperature popnu do 26 °C, ali zimi padnu i do -40 °C.

| **Klimatološki medijani za Kars** |
| --- |
| Mjesec | jan-sij | feb-velj | mar-ožu | apr-tra | maj-svi | jun-lip | jul-srp | aug-kol | sep-ruj | okt-lis | nov-stu | dec-pro | godina |
| Srednji maksimum (°C) | −6 | −4 | 1 | 10 | 17 | 21 | 26 | 26 | 22 | 15 | 7 | −2 | **11,1** |
| Srednji minimum (°C) | −18 | −16 | −11 | −2 | 3 | 6 | 9 | 9 | 4 | 0 | −5 | −13 | **−2,8** |
| Precipitacija (mm) | 19,5 | 22,0 | 29,2 | 51,0 | 78,4 | 72,1 | 55,1 | 41,0 | 28,1 | 42,0 | 27,6 | 21,2 | **4872** |
| *Izvor:*  |

Privreda
--------

Još jedan pogled na grad
Danas je Kars trgovački centar stočarskog kraja, poznatog širom Turske po svojim sirevima. U gradu ima manufaktura koje na tradicionalni način proizvode grube vunene tkanine, ćilime i kape. Kars je zbog svog strateškog položaja i danas velik vojni garnizon. Grad je dobro povezan željeznicom i cestama sa većim turskim gradovima.

Na periferiji grada 6 km u pravcu sjevera, nalazi se Aerodrom Kars (IATA: KSY, ICAO: LTCF) izgrađen 1988. iz kojeg postoje letovi za Bonn, Istanbul i Ankaru .

Gradovi prijatelji
------------------

|  |  |
| --- | --- |
| * Turska Bursa
* Turska Edirne
* Azerbajdžan Gandža
 | * Norveška Kirkenes
* Gruzija Kutaissi
* Njemačka Wesel
 |

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7  „*Kars*" (engleski). Encyclopædia Britannica Online. Pristupljeno 30. 05. 2012.
2. 1 2 3  „*TURKEY: Census Population*" (engleski). Citypopulationde. Pristupljeno 31. 05. 2012.
3. ↑  „*Climatological Information for Kars, Turkey*". Hong Kong Observatory Logo. Pristupljeno 30. 05. 2012. [*mrtav link*]

Vanjske veze
------------

***Kars*** na Wikimedijinoj ostavi

* Kars na portalu Encyclopædia Britannica Online ()
* Službene stranice grada ()