**Amadora** je grad od 175 872 stanovnika  i istoimena općina u sredini Portugala, u Regiji Lisabon, administrativni centar istoimenog distikta Amadora. 

*Amadora* je danas 4 grad po veličini u Portugalu, on je kao satelitsko naselje Lisabona, izrastao od kraja 19. - početka 20. vijeka kad se zbog blizine Lisabona počelo graditi velike stambene zgrade za smještaj siromašnijih radnika. *Općina Amadora* (Município da Amadora) osnovana je tek 25. aprila 1974. kad je izdvojena iz dotadašnje općine Oeiras. 

Danas je *Amadora* najpoznatija po svom prvoligaškom nogometnom klubu - *Estrela Amadora*, koji je jedamput osvojio nacionalni kup (sezona 1989. / 1990.), po svom *Festivalu stripa*, ali i po kriminalu (provale, ulični gangovi, droga).

Geografske karakteristike
-------------------------

*Amadora* je udaljena 15-tak km sjeverozapadno od centra Lisabona, leži na brežuljcima između Lisabona i Sintre. *Amadora* je relativno najgušće naseljeni dio Portugala jer na 1 km² živi 7 414,35 stanovnika.
U Amadori živi najviše afričkih imigranata i to najviše iz Angole i Zelenortske Republike. 

### Administrativna podjela Amadore

Karta administrativne podjele Amadore
Amadora je administrativno podjeljena na 11 kvartova (freguesiasa - župa) a to su;

* Alfornelos
* Alfragide
* Brandoa
* Buraca
* Damaia
* Falagueira
* Mina
* Reboleira
* São Brás
* Venda Nova
* Venteira

Pogled na tipični dio Amadore, stadion kluba *Estrela da Amadora* je lijevo

Historija
---------

### Od 17. do 19. vijeka

Ulica u Amadori
Teren na kojem se danas nalazi *Amadora* nekad je bio kraj sa velikim poljima pšenice i rijetkim seljačkim domovima. U to vrijeme *Amadora* je hranila Lisabon.
Prvi veći objekt u *Amadori* bio je Ponte Filipina izgrađen 1631. most preko rijeke Carenque, koji je povezivao naselja Benficu i Queluz. 
Jedan vijek kasnije 1732. počela je izgradnja vodovoda za Lisabon. Od početka 19. vijeka počinju se graditi industrijski pogoni u *Amadori*. Prvi takav pogon bio je *Tvornica korzeta Santos Mattos & Companhia*, izgrađena 1832. 

Od kad je izgrađena željeznička pruga prema Sintri 1887. došlo je do prvog većeg graditeljskog buma, tad je niknuo nukleus budućeg grada (Alto do Maduro/Porcalhota, Amadora/Venteira).

### Od 20. vijeka do danas

U prvom desetljeću 20. vijeka, jedna poduzetnička grupa, odlučila je u skladu sa tadašnjom urbanističkom modom izgraditi na području Amadore - potpuno novi *grad park*, uglavnom za smještaj sve većeg broja stanovnika Lisabona. 
Na zahtjev stanovnika, ukazom tadašnjeg kralja Carlosa I. iz 1907. dotadašnja naselja Porcalhota, Amadora i Venteira postala su naselje pod zajedničkim imenom - *Amadora*. 
Između 1909. - 1916. osnovane su prva udruženja građana *Amadore* koja su za cilj imala unapređenje života stanovnika i skladan razvoj Amadore.
U *Amadori* je 1914. izgrađen kulturno-sportsko centar *Recreios da Amadora* sa sportskim terenima, i objektima za kulturne sadržaje, koji je trebao stanovnicima omogućiti bolji društveni život.
*Amadora* je 1937. dobila status grada.
Od 1930-ih , broj stanovnika *Amadore* konstantno je rastao slijedećih 50 godina, tako je izgrađeno puno novih stambenih zgrada i industrijskih pogona (metalna industrija) i velik broj cesta.

Rast stanovništva Amadore
-------------------------

| Stanovništvo Amadore od 1981. do 2004. |
| --- |
| 1981 | 1991 | 2001 | 2004 |
| 163 878 | 181 774 | 175 872 | 176 239 |
|

Gradovi prijatelji
------------------

Amadora je ima ugovore o prijateljstvu sa slijedećim gradovima; 

* Zelenortska Republika, Tarrafal od 1989.
* Angola, Huambo od 1999.
* Brazil, Piracicaba od 2000.

Bilješke
--------

1. 1 2 3 4  „*Introdução*" (portugalski). Câmara Municipal de Amadora. Arhivirano iz originala na datum 2011-08-09. Pristupljeno 21. 11. 2011.
2. 1 2 3  „*Séculos XVII a XIX – Agricultura e Lazer*" (portugalski). Câmara Municipal de Amadora. Arhivirano iz originala na datum 2011-08-09. Pristupljeno 21. 11. 2011.
3. 1 2 3 4 5  „*Século XX – 1.ª Metade*" (portugalski). Câmara Municipal de Amadora. Arhivirano iz originala na datum 2011-08-09. Pristupljeno 21. 11. 2011.
4. 1 2 3  „*Geminações*" (portugalski). Câmara Municipal de Amadora. Arhivirano iz originala na datum 2011-08-09. Pristupljeno 21. 11. 2011.

Vanjske veze
------------

***Amadora*** na Wikimedijinoj ostavi

* Câmara Municipal da Amadora ()
* Internacionalni festival stripa Amadora (službene stranice) Arhivirano 2012-01-19 na Wayback Machine-u
* Fotografije iz Amadore