Hotel Stari grad u Sarajevu
**Hotel Stari grad u Sarajevu** (nekadašnji han Gazi Husrevbegovog vakufa, Hotel Gazi), nalazi se na Baščaršiji, u Sarajevu, Bosna i Hercegovina. 

Nastala je jedna pogrešna evolucija toponima Baščaršije: Upotrebljava se za čitav prostor stare sarajevske Čaršije, a to nije tačno. Baščaršija ima svoje određene granice, a sve druge čaršije i ulice imale su i danas imaju svoja zasebna imena

Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika, na sjednici održanoj od 29. do 4. februara 2008. godine, donijela je odluku da se hotel sa stambenim objektom Kadić proglasi za nacionalni spomenik BiH. Ovu odluku Komisija je donijela u sljedećem sastavu: Zeynep Ahunbay, Amra Hadžimuhamedović (predsjedavajuća), Dubravko Lovrenović, Ljiljana Ševo i Tina Wik.

Istorija
--------

Historijski kompleks nekadašnjeg hotela Gazi Husrev-begovog vakufa i stambeni objekat Kadić (djelo arhitekte Josipa Vancaša) izgrađen je 1909. godine, tokom austrougarskog perioda u Sarajevu. Potpisnik projekta je arhitekt Josip Vancaš, mada su crteži pripremljeni od strane Josipa Pospišila.

Početkom XX vijeka bio jedan od najluksuznijih hotela u Sarajevu sa komforom na evropskom nivou. Objekat spada u grupu stambenih i poslovnih objekata izgrađenih u Sarajevu u periodu od 01.01.1909. do 31.12.1912. godine. Zemaljska vlada za Bosnu i Hercegovinu je bila izglasala zakon kojim se daju poreske olakšice na period od dvadeset godina vlasnicima nekretnina koji u tom periodu izvrše izgradnju. Hotel je izgrađen nakon što je 1908. godine u požaru izgorio raniji vakufski objekat koji je imao funkciju prenoćišta.

Hotel je nacionaliziran 1946. godine i mijenja naziv iz hotel „Gazi" u hotel „Stari Grad". Od tada, pa sve do zadnjeg rata u BiH, koristila su ga ugostiteljsko-hotelska preduzeća u društvenom vlasništvu.

Sredinom XX vijeka izvršene su manje izmjene. Tokom rata u BiH, 1993. godine, hotel je oštećen. Godine 2003. vraćen je na upravljanje izvornom vlasniku, Gazi Husref-begovom vakufu, koji sanira oštećeni krov i mijenja namjenu objekta.

Vrlo su oskudni istorijski podaci o privatnom stambenom bloku usmjerenom prema ulici Prote Bakovića. Izvjesno je da je ovaj blok izgrađen paralelno sa hotelom „Gazi" nakon velikog požara iz 1908. godine. Ovaj stambeni objekat je danas u privatnom vlasništvu porodice Kadić.

Opis
----

Kompleks predstavlja stambeno-poslovnu višespratnicu sa podrumom, prizemljem, dva sprata i tavanom. Funkcionalno i vlasnički podijeljen je u veće istočno krilo, koje predstavlja poslovni dio u vlasništvu Gazi Husrevbegovog vakufa, i manje zapadno krilo u vlasništu porodice Kadić. Sa zapadne strane pasaža nalaze se poslovni prostori, sa južne i sjeverne strane nalaze se sobe različitih dimenzija pretvorene u skladišni prostor.

Fasade su rađene u bojenom malteru i drvetu. Na fasadi su prisutni dekorativni elementi rađeni od lomljene opeke. Prozori, izlozi i ulazni portali su drveni. Fasada je presječena sa po dva ukrasna vijenca bijele boje u zoni između prvog i drugog sprata. Donji vijenac sastavljen je od dva reda nešto izraženijih komada opeke postavljenih pod uglom od 45 stepeni u odnosu na ravan fasade. Iznad drugog sprata je drvena streha.

Centralni doksat nepravilno je konveksan, i visok je dvije etaže. Na doksatu na prvom spratu se nalaze tri prozorska otvora, od kojih su dva bočna trokrilni prozori dimenzija 180cm x 200cm, a centralni petokrilni prozor je dimenzija 300cm x 200cm. Na drugom spratu doksat je sav u drvetu i staklu, poput divanhane bosanske kuće. Ovdje su prozorski otvori na istom položaju i iste širine, ali različite visine u odnosu na otvore na prvom spratu. Njihova visina iznosi 180 cm.

Ugaoni doksat je u tlocrtu petougaonik. Zidovi doksata su glatke plohe, a prozori su postavljeni u vanjsku ravan te djeluju kao napregnuta opna i sasvim su u kontrastu sa rašlanjenim zidovima vanjskog korpusa. Doksati i dekorativni elementi svrstavaju ovaj objekat u arhitekturu bosanskog stila.

Zapadno krilo kompleksa je funkcionalno odvojena cjelina koja predstavlja stambeni prostor porodice Kadić. Sastoji se od suterena, prizemlja, prvog i drugog sprata i tavana.Ukupne tlocrtne mjere su 5,69m x 8,64m.

Literatura
----------

* Krzović, Ibrahim (2004). *Arhitektura secesije u Bosni i Hercegovini*. Kulturno naslijeđe, Sarajevo.

Vanjski linkovi
---------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Portal Bosna i Hercegovina***  |