recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Stjepan Radić govori na skupštinskom zborovanju u Dubrovniku 27. svibnja 1928. godine. Desno od Radića je Josip Predavec a lijevo Svetozar Pribićević.
**Seljačko-demokratska koalicija** je naziv za opozicionu koaliciju u Kraljevini Srba, Hrvata i Slovenaca između Hrvatske seljačke stranke i Samostalne demokratske stranke, vodećih političkih stranaka hrvatskog naroda i Srba Prečana. 

Lideri su joj bili Stjepan Radić i Svetozar Pribićević. Delovala je od 1927. do 1929. godine, odnosno do ubistva Stjepana Radića, uvođenja šestojanuarske diktature i zabrane rada političkih stranaka. Poslije Radića lider joj je postao Vlatko Maček, a po povratku parlamentarizma SDK postaje uzor i osnov za ujedinjavanje cjelokupne opozicije. 

Osnovana je 1927. godine poslije izbora, s ciljem da se polako okuplja širok opozicioni blok. Raspadom koalicije Demokratska zajednica postaje jedina opoziciona koalicija i osnov za dalje širenje, u borbi protiv koalicione vlasti narodnih radikala, jugoslovenskih muslimana i slovenačkih narodnjaka s ciljem demokratizacije društva. U osnovi 1928. godine utvrđuje svoju političku ideologiju kao federalizam, stav koji potvrđuje nakon zločina u skupštini i ubistva Stjepana Radića. Cilj mu je da se proširi na Demokratsku stranku, a njen lider Ljubomir Davidović je simpatizer te stranke, ali ne uspijeva da DS privuče SDK-u jer većina narodnih poslanika demokratske stranke nije bila lojalna njemu, već prorežimskom Marinkoviću. 1928. godine kongresom uspijeva da natjera svoje ministre na ostavku, ali ni tada ne uspijeva, jer se sastavlja nova vlada u kojoj oni bivaju izabrani. Jedinstvo u stranci uz sebe dobija ponovo tek poslije skupštinskog atentata, kada DS cjelokupno prelazi u opoziciju i zajedno sa SDK poziva na bojkot. Priključuje se i minijaturna Crnogorska stranka. Bojkotu parlamenta se ne odaziva iz redova opozicije jedino Savez zemljoradnika i ne uspijeva ideja da se on uklopi u širu opoziciju, jer SZ ostaje privržen jugoslovenskom jedinstvu. SDK prestaje da djeluje šestojanuarskom diktaturom, ali ovakvo jedinstvo opozicije ostavlja trajan pečat u daljim političkim aktivnostima, pogotovo poslije obnove parlamentarizma.

Literatura
----------

* Petranović, Branko (1988). *Istorija Jugoslavije, knjiga I - Kraljevina Jugoslavija*. Beograd: Nolit.
*Za ostale upotrebe, v. Volkovija (razvrstavanje).*

  
Koordinate: 41° 42′ 57" SGŠ, 20° 40′ 08" IGD

**Volkovija** (mak. *Волковија*) je naseljeno mesto u Republici Makedoniji, u severozapadnom delu države. Volkovija pripada opštini Mavrovo i Rostuša.

Geografski položaj
------------------

Naselje Volkovija je smešteno u severozapadnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg većeg grada, Gostivara, naselje je udaljeno 35 km zapadno.

Selo Volkovija se nalazi u gornjem delu visokoplaninske oblasti Reka. Naselje je položeno visoko, na severnim visovima planine planine Bistre. Severno od naselja tlo se strmo spušta u klisuru reke Radike. Nadmorska visina naselja je približno 1.110 metara.

Klima u naselju je oštra planinska.

Istorija
--------

Do početka 20. veka Volkovija je bilo cela albanska, ali je polovina meštana bila pravoslavne veroispovesti. Tada je većina pravoslavnih meštana bila vernici Srpske pravoslavne crkve.

Stanovništvo
------------

Po popisu stanovništva iz 2002. godine Volkovija je imala 89 stanovnika.

Pretežno stanovništvo u naselju su Albanci (90%), a u manjini su etnički Makedonci (10%). 

Većinska veroispovest u naselju je islam, a manjinska pravoslavlje.

Znamenitosti
------------

U selu se nalazi crkva Svetog Dimitrija.

Vidi još
--------

* Opština Mavrovo i Rostuša
* Spisak sela u republici Makedoniji

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

***Volkovija (Mavrovo)*** na Wikimedijinoj ostavi

* www.mavrovoirostuse.gov.mk Zvanična stranica Opštine Mavrovo i Rostuša

  


| * p
* r
* u
Naseljena mesta opštine Mavrovo i Rostuša |
| --- |
| Esencijalne aminokiseline | Rostuša  •  Adžijevci  •  Beličica  •  Bibanje  •  Bituše  •  Bogdevo  •  Boljetin  •  Velebrdo  •  Viduše  •  Volkovija  •  Vrben  •  Vrbljani  •  Galičnik  •  Grekanje  •  Duf  •  Žirovnica  •  Žužnje  •  Janče  •  Kičinica  •  Krakornica  •  Lazaropolje  •  Leunovo  •  Mavrovo  •  Mavrovski Hanovi  •  Nistrovo  •  Nićiforovo  •  Ničpur  •  Novo Selo  •  Njivište  •  Orćuše  •  Prisojnica  •  Ribnica  •  Rosoki  •  Rostuša  •  Selce  •  Sence  •  Skudrinje  •  Sretkovo  •  Sušica  •  Tanuše  •  Trebište  •  Tresonče  •  Cerovo |  |
Zgrada Napretka, izgrađena 1913. god u duhu secesije
**Zgrada Napretka u Sarajevu** (Zgrada Hrvatskog kulturnog društva "Napredak"; Napretkov Zakladni dom) nalazi se u Sarajevu, u Ulici Maršala Tita 56, u opštini Centar u Sarajevu, Bosna i Hercegovina. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika, na sjednici održanoj od 3. do 5. marta 20015. godine, donijela je odluku da se zgrada proglasi za nacionalni spomenik BiH. Ovu odluku Komisija je donijela u sljedećem sastavu: Zeynep Ahunbay, Marti Cherry, Amra Hadžimuhamedović, Dubravko Lovrenović (predsjedavajući) i Ljiljana Ševo.

Istorija
--------

Hrvatsko kulturno društvo "Napredak" nastalo je 9. juna 1907. godine. Od 1914. godine naziv društva je promijenjen u Hrvatsko prosvjetno kulturno društvo "Napredak", a od 1922. godine ponovo djeluje pod nazivom Hrvatsko kulturno društvo "Napredak". U toku I svjetskog rata i II svjetskog rata, Društvo je smanjilo svoje aktivnosti. 

Nakon završetka II svjetskog rata, 1. aprila 1949. dolazi do ukidanja HKD Napredak. U središnjem dijelu Napretkove palače, u dvije etaže superponirane kinodvorani, u kojima su u periodu 1913–1955. bile smještene društvene prostorije Napretka, počev od 7. marta 1955. godine uselio se novoosnovani Kamerni teatar 55, a te dvije etaže adaptirane za potrebe teatra, koji je utemeljio pozorišni reditelj, producent i teoretičar Jurislav Korenić.

Obnoviteljska skupština HKD Napredak održana je 29. septembra 1990. u Sarajevu. Danas HKD Napredak koristi tek manji dio prostora.

Projekat za zgradu Hrvatskog društva Napredak na preporuku Josipa Vancaša uradio je zagrebački arhitekta Dionis Sunko 1911. godine. Sagrađena je 1912-13. godine u duhu secesije.

Opis
----

Sastoji se iz tri zgrade. Prednji dio, do ulice, je trospratnica (monumentalno izgrađena i uklopljena između palača Finci i Salom), u prizemlju se nalaze poslovni prostori i prolaz za dvorišni dio zgrade. Drugi dio zgrade je dvorana za pozorišne i kino-predstave. Treći dio zgrade je stambena četverospratnica. U zgradi se danas nalazi pozorište Kamerni teatar 55, kao i slastičarna.

Skulpture na pročelju, *Prosvjeta* i *Snaga*, izveo je Robert Frangeš Mihanović, na krovu se nalazi skulptura *Croatia*.

Napretkova palata ukazuje na novi smjer secesije u kojem se plastičnost dovodi u funkciju ekspresije, dok su dekorativni elementi oblikovani i ugrađeni kao antičke spolije.. Fasada se odlikuje visokim prizemljem, obloženim oplatom od vještačkog kamena (visine oko 7,35 metara od trotoara do ivice parapeta prozora prvoga sprata), velikim ustakljenim izlozima.

Literatura
----------

* Andrija Nikić - Utemeljenje Hrvatskog potpornog društva, odnosno Napretka, Obnovljeni život (Časopis za filozofiju i religijske znanosti), Vol. 57, Br. 4, str. 491–506, Zagreb, 2002
* Alija Bejtić -Ulice i trgovi Sarajeva. Sarajevo: Muzej grada Sarajeva 1973. Godine
* Krzović, Ibrahim (2004). *Arhitektura secesije u Bosni i Hercegovini*. Kulturno naslijeđe, Sarajevo.

Vanjski linkovi
---------------

***Zgrada Napretka u Sarajevu*** na Wikimedijinoj ostavi


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Portal Bosna i Hercegovina***  |
Zgrada Radio Rijeke
Začelje zgrade Radio Rijeke
**Zgrada Radio Rijeke**, zgrada u centru Rijeke, od 1951. sjedište Radio Rijeke. Smještena na adresi Korzo 24, svojim začeljem gleda na Trg Riječke rezolucije. Sagrađena je 1848. godine po projektu arhitekta Antonija Deseppija, kao *Casino patriottico*, okupljalište građanske elite iz sredine 19. stoljeća. Nosi obilježja kasnog klasicizma. Ima elegantno pročelje s balkonom koji počiva na altani sa stupovima. Prolaz kroz zgradu veže Korzo s Trgom.

Od 1889. godine u njoj je Hrvatska čitaonica, središte kulturnog, umjetničkog i političkog života Riječana. U njenoj dvorani, okrenutoj prema Trgu, donesena je 1906. Riječka rezolucija, po kojoj je trg i dobio ime.

Izvor
-----

* Službene stranice Grada Rijeke Arhivirano 2013-10-02 na Wayback Machine-u

Literatura
----------

* Radmila Matejčić: *Kako čitati grad: Rijeka jučer, danas*, Rijeka, 2007. (ISBN 978-953-219-348-0)

Vanjske veze
------------

Ostali projekti

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala vezanih za: **Zgrada Radio Rijeke** |
Gimnazija u Mostaru – arhitektonsko djelo Franca Blažeka u pseudomaurskom stilu
**Gimnazija u Mostaru** (Velika kraljevska gimnazija) građena je od 1898. do 1902. prema projektima Franza Blažeka u pseudomaurskomn stilu, najzastupljenijem historicističkom arhitektonskom stilu na tlu Bosne i Hercegovine u periodu austrougarskoga upravljanja zemljom.
Izgrađena je uz sve tadašnje evropske standarde stambene gradnje i upečatljivo slikovitom dekoracijom pročelja u pseudomaurskom stilu.

Pseudomaurski stil je, u relativno kratkom periodu od svega 40 godina austrougarske uprave, prošao razvojni put iz eklektično-romantičarskih do zrelih i u autohtonom kulturološkom okviru utemeljenih manifestacija. Zastupljen je najviše u javnoj arhitekturi. Izgradnja velikoga broja objekata koje je sponzorirala Zemaljska vlada dio je programatske politike koju su austrougarske vlasti provodile na području Bosne i Hercegovine i na taj su naĉin, u evropskim oĉima, htjele pokazati afirmativan odnos prema kulturnoj autonomiji i tradicionalnoj baštini svoje nove kolonije.

Gimnazija u Mostaru je građena u skladu sa novim propisima donešenim 1893. godine, po kojima se, između ostaloga, tražilo:

* Građevinska dozvola za gradnju, čime su iz konkurencije na realizaciji projekata eliminisani priučeni domaći majstori. Angažirani su arhitekti iz različitih dijelova Monarhije ili domaći stručnjaci koji su uz njih stasali.
* Zabrana upotrebe lako zapaljivih materijala ušla je protupožarne propise, uslijed velike štete uzrokovane požarom u Sarajevu 1879. Izgradnja po propisima Zemaljske vlade u Bosni iHercegovini, donijela je tako gotovo potpuni raskid s tradicionalnim tehnikama i materijalima što je, rezultiralo odudaranjima od utiska orijentalnoga grada kakav je Mostar bio do 1878. godine.

Smatra se najreprezentativnijom javnom građevinom podignutom u Mostaru tokom austrougarske uprave. Izdvaja se od ostalih primjera arhitekture istaknutim mjestom na tada posve neizgrađenoj javnoj površini. Ovakvo pozicioniranje pojedinih arhitektonskih realizacija uvijek jasno ukazuje da se na reprezentativnost mislilo bar u podjednakoj, ako ne i većoj, mjeri nego na namjenu same građevine.

Spoljašnje veze
---------------

* Austrougarske građevine u Mostaru
**Dubravka Lakić** je srpska filmska kritičarka koja od 1989. piše za list *Politika*, član Evropske Akademije za film *EFA*, podpresednik Federacije kritičara zemalja Evrope i Mediterana *FEDEORA*, član Međunarodne federacije filmskih kritičara *FIPRESCI*, selektor internacionalnog porograma festivala Cinema City IFF Novi Sad, član Saveta beogradskog festivala dokumentarnog filma Beldocs i član UO FCS... 

Rođena je u Beogradu, gdje je godine 1983. diplomirala žurnalistiku na Fakultetu političkih nauka. Karijeru je započela 1982. na Programu 202 Radio-Beograda. Od 1995. do 1997. je na TV Politika uređivala filmsku emisiju *In Medias Res*, a od 2000. do 2004. emisiju *Kino klub*, također na programu TV Politika.

Internacionalna karijera
------------------------

Osim po svojim kritikama i kontinuiranom praćenju događaja na međunarodnoj sceni već 3 decenije, Dubravka Lakić je poznata po svojim brojnim intervjuima i ličnim susretima sa velikanima i veličinama svetske kinematografije. Kako na sceni međunarodne filmske kritike uživa veliki ugled, u dosadašnjoj karijeri bila je birana za člana ili predsednicu žirija na internacionalnim filmskim festivalima Cannes, Berlin, Venice, San Sebastian, Thessaloniki, Pusan, Tromsø, Bergen, Sofia, Koper, Pula...

Festivali
---------

Na domaćoj sceni poznata je kao autor evropskog koncepta Palić Film Festivala, na kojem je bila selektor (2005,2006,2007) glavnog i paralelnog programa „Paralele i sudari" i ustanovila nagradu Tolerance Award za najbolji film jugoistočne Evrope, kao i po tome što je osnovala nagradu „Eritrocit" za najbolji film programa „Evropa van Evrope" beogradskog FEST-a, čiji je član Saveta bila četiri godine (2004-2008).

Bibliografija
-------------

* *Monografija 35. FEST*, FEST, Beograd, 1995.
* *FILM&VIDEO Studije Polemike Ogledi Razgovori*, FJDKF,Beograd, 1997.
* *Uvećanje - Majstori moderne režije*, Institut za film/Prometej, Novi Sad, 1998.
* *Introducing Youth/Uvođenje mladosti*, FCS, Beograd, 2008.
* *Goran Paskalević*, 50.TFIF, Thessaloniki, 2009.
* *Dorota Keđežavska: poljska rediteljka i pisac*, CCIFF, Novi Sad, 2011.
* *Andreas Drezen: nemački reditelj*, CCIFF, Novi Sad, 2012.

Nagrade
-------

Dubravka Lakić je dobitnik Zlatne značke Kulturno-prosvetne zajednice Srbije za doprinos domaćoj kinematografiji (1998) i dobitnik ZLATNOG BEOČUGA ( 2002) za izuzetan doprinos propagiranju filmske umetnosti i razvoju pisane filmske misli
**Socijalni** ili **društveni centri** su autonomni kulturni, društveni i politički prostori, koji su specifičan evropski fenomen. Koriste se za različite aktivnosti, a sve ih veže to što nisu komercijalni, odnosno nisu orijentisani ka profitu. 

Društveni centri postoje u mnogim evropskim gradovima, nekad u skvotovima a nekad u iznajmljenim prostorima. 

Mogu biti određeni kao "sigurna mesta" gde se specifične forme dijaloga i aktivizma ohrabruju i štite od uznemiravanja, ili mogu služiti kao otvorena mesta za slobodnu međusobnu interakciju vrlo raznolikih grupa. Ova dva tipa se često u mnogome preklapaju. 

Uglavnom uvek pružaju javne usluge, a vrste usluga su uslovljene veličinom prostora, interesima ljudi koji ga vode i potrebama zajednice u kojoj se nalazi. Neke od najčešćih aktivnosti u njima su:

* organizovanje lokalnih aktivnosti
* pružanje podrške manjinskim ili ugroženim grupama, poput izbeglica, emigranata i zatvorenika
* pružanje prostora za razne inicijative, kao što su besplatna radnja, biblioteka, kafić, internet kafe, računarski centar, besplatni smeštaj i slično
* održavanje žurki, koncerata, aktivističkih sastanaka, izložbi, izvedbi, predstava itd.

Nastanak
--------

Prvi socijalni centri (it: *centri sociali*) su nastali u Italiji 1970-ih zauzimanjem napuštenih fabrika, skladišta, školi i kasarni i njihovim preuređenjen u omladinske prostore. Njih su samoinicijativno zauzimali aktivisti kao pokušaj stvaranja autonomnih prostora bez kapitalističkih društvenih i ekonomskih odnosa. Pokret socijalnih centara se ubrzo proširio celom Evropom, sve do Skandinavskih zemalja i Rusije.

Vreme sadašnje
--------------

Danas postoji veliki broj socijalnih centara u Italiji, kao i širom Evrope, a mnogi su legalizovani. Oni pružaju razne pogodnosti stanovnicima naselja u kojima se nalaze, a obično se nalaze u siromašnim predgrađima ili u industrijskim zonama. To socijalnim centrima često daje karakter alternativne socijalne službe.

U Velikoj Britaniji postoji Mreža socijalnih centara, čiji je cilj da poveže autonomne prostore radi deljenja resursa, ideja i informacija.

Neki socijalni centri:
----------------------

* KUDRUC, Beograd (zatvoren)
* Monteparadiso, Pula
* Leonkavalo, Milano
* ASCII (skvot), Amsterdam
* Rampart socijalni centar, London

Vidi još
--------

* Skvotiranje u Italiji

Spoljašnje veze
---------------

* Samoupravni socijalni centri u Italiji
* Mreža socijalnih centara u Velikoj Britaniji Arhivirano 2007-02-02 na Wayback Machine-u

***Socijalni centri*** na Wikimedijinoj ostavi
**Socijalni razvoj** istraživački institut Ujedinjenih nacija definiše kao skup strukturalnih promena koje se preduzimaju u cilju pronalaženja koherentnih i trajnih rešenja za probleme sa kojima se susreće društvo. To praktično znači da socijalni razvoj obuhvata društveno definisane ciljeve za određeni vremenski period i određivanje potrebnih sredstava da bi se ti ciljevi ostvarili. Kao deo društvenog razvoja, socijalni razvoj obuhvata promene koje se odnose na poboljšanje kvaliteta života ljudi, na stvaranje mogućnosti za zadovoljavanje, unapređe nje i bogaćenje raznovrsnih i univerzalnih ljudskih potreba, na podizanje nivoa socijalne sigurnosti građana, na poboljšanje uslova produkcije i reprodukcije života i na prevenciju i suzbijanje socijalnih problema.

Ovaj članak, ili jedan njegov segment, izvorno je preuzet iz knjige Ivan Vidanović "*Rečnik socijalnog rada*" uz odobrenje autora.

Spoljašnje veze
---------------

* UNDP
* History & Mathematics: Historical Dynamics and Development of Complex Societies
**Divovski dabrovi** (*Castoroides ohioensis*) su bili vrsta velikih dabrova, dugih do 2,5 m i težine procijenjene do 220 kg. Živjeli su u Sjevernoj Americi i izumrli za vrijeme posljednjeg ledenog doba prije 10.000 godina.

Fosili stari 70.000 godina su pronađeni u kanadskom Torontu. Fosili divovskog dabra su koncentrirani na Srednjem zapadu današnjih SAD u državama kao Ohio, Minnesota, Indiana i Wisconsin. 

Velika razlika između divovskih i današnjih dabrova nije samo u veličini, nego i zubima. Moderni dabrovi imaju zube poput dlijeta kojima deru koru drveća. Zubi divovskog dabra su veći i širi, te su rasli do oko 15 cm dužine. Uz to, rep divovskog dabra je morao biti uži, a stražnje noge kraće. Krupno tijelo mu je ograničavalo pokrete na zemlji (iako se veliki i kratkonogi nilski konji mogu kretati na zemlji bez većih poteškoća).

Prvi fosili divovskog dabra su otkriveni godine 1837 u tresetištu u državi Ohio, pa se zato njihova vrsta zove *ohioensis*. Ne zna se da li su divovski dabrovi gradili brane poput modernih dabrova. U Ohiu se tvrdilo da postoje dokazi o velikoj dabrovoj brani, jedan metar visokoj i osam metara u promjeru.

Vanjske veze
------------

* Canadian Museum of Nature: Giant beaver
* Beringia: Giant beaver Arhivirano 2007-09-14 na Wayback Machine-u
* Picture of a giant beaver Arhivirano 2008-09-12 na Wayback Machine-u
* Pic 2 Arhivirano 2007-10-11 na Wayback Machine-u
Pogled sa Café Pierre Loti
Zlatni rog
**Zlatni rog** (turski:  — Halič, *Altın Boynuz* = "Zlatni rog"; grčki:  [*Chrysón Kéras*] = "Zlatni rog"; starogrčki:  [*Chrysókeras*]; latinski: ) je rukavac koji razdvaja stari dio Istanbula (Carigrad) od njegovog modernog dijela. 

Stari Istanbul je smješten na poluotoku formiranom između Mramornog mora i Zlatnog roga. Na svom širokom ušću u Bospor i Mramorno more, Zlatni rog ima duboku prirodnu luku. Na ovom poluotoku su se prvobitno nastanili stari Grci, uspostavljajući koloniju i podižući grad Bizantion, koji će kasnije postati Konstantinopol, i konačno Istanbul.

Nakon pada Carigrada, grčki građani i ostali pravoslavni krišćani, Židovi, talijanski trgovci i drugo nemuslimansko stanovništvo počeli su se nastanjivati i živjeti duž Zlatnog roga, u četvrtima Fener i Balat.

Prvi most preko Zlatnog roga, Galata most, podignut je 1836. godine, tako povezujući Stari Istanbul sa Galatom, četvrti na suprotnoj strani Roga.

***Zlatni rog*** na Wikimedijinoj ostavi

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 315163808
* LCCN: sh2007003887
* GND: 4343125-2
* SUDOC: 17721256X
* BNF: cb162634054 (podaci)

 |
**Zlatno doba pornografije** (engl. ) ili **Porno Chic** je izraz kojim se označava period u historiji američke te, u širem smislu, svjetske kinematografije koji je okvirno trajao od kraja 1960-ih do početka 1980-ih, a prilikom koga su filmovi pornografskog žanra postali ne samo legalno dostupni publici, nego svojom kvalitetom i ambicijama stekli reputaciju koja ih je približila mainstreamu. Iako se korijeni tog fenomena mogu pronaći u burnim društvenim promjenama i seksualnoj revoluciji 1960-ih, kao i legalizaciji pornografskih filmova u zemljama poput Danske, početak perioda se vezuje uz *Duboko grlo*, pornografski film iz 1972. godine koji je dobio pohvale od strane mainstream celebrityja i postao dio popularne kulture. Za pornografske filmove iz tog perioda je bilo karakteristično inzistiranje na kvaliteti glume, fotografije i produkcijskih standarda, a zbog čega su njihovi autori neko vrijeme čak vjerovali da će se sa vremenom početi brisati razlika između pornografskih i "ozbiljnih" filmova. Međutim, dolazak video tehnologije koja je omogućila konzumiranje pornografskih sadržaja u domovima umjesto u specijaliziraim kino-dvoranama je dovela do promjena u načinu produkcije, snižavanjem budžeta, amaterizacijom produkcije i nestankom bilo kakvih "viših" sadržaja.

Vidi još
--------

* *Boogie Nights*
*Ne poistovećivati sa **Portugalskom socijalističkom partijom**.*

**Socijalistička partija** (portugalski: ) je socijaldemokratska politička stranka koja djeluje u Portugalu. Osnovana je godine 19. aprila 1973. u tadašnjem zapadnonjemačkom gradu Bad Münstereifel od strane emigrantskih portugalskih političara socijalističke orijentacije. U Portugalu je počela legalno djelovati nakon Revolucije karanfila 1974. te pobijedila na prvim demokratskim izborima - za Konstituantu 1975. i za Nacionalnu skupštinu 1976. godine. U opoziciju je otišla nakon poraza od desničarske Socijaldemokratske partije 1979. ali je sa socijaldemokratima od 1983. bila u velikoj koaliciji. Od 1987. do 1995. je bila u opoziciji, potom na vlasti od 1995. do 2002. te opet u opoziciji do 2005. godine.

Socijalistička partija se u ideološkom smislu profilirala u stranku lijevog centra, koja je u društvenim pitanjima liberalna, dok se u ekonomskim pitanjima drži načela Trećeg puta, odnosno zagovara slobodno tržište. Socijalistička partija je članica Socijalističke internacionale kao i Partije evropskih socijalista.

Globalna recesija je teško pogodila Portugal upravo pod vladavinom socijalista i premijera Jose Socratesa, prisiljenog poduzimati nepopularne mjere ukidanja brojnih socijalnih prava u svrhu očuvanja financijske stabilnosti. Zbog toga je Socijalistička partija izgubila parlamentarne izbore održane 5. juna 2011.

Eksterni linkovi
----------------

* Službeni website (`pt`)
* Official Website - Featured links (`en`)

***Socijalistička partija (Portugal)*** na Wikimedijinoj ostavi
**Chixoy** je rijeka na sjeveru Gvatemale i jugu Meksika duga 529 km pritoka rijeke Usumacinte.

Chixoy u svom gornjem toku znan kao **Río Negro**, je sa svojih 417,90 km u Gvatemali, drugi nakon rijeke Motagua (486,55 km).

Hidrologija
-----------

Rijeka izvire kao Rio Negro na južnim obroncima Masiva Cuchumatanes, kod grada Huehuetenanga. Isprva teče prema istoku i formira granicu između departmana Quiche i Huehuetenango i između Quiche i Baja Verapaza.

Nakon što primi pritoke; Salamu, Calu, Chichoj i Carchelu dotiče do Puebla Veja (Starog sela) u departmanu Baja Verapaz, gdje je krajem 1970-ih pregrađena 
branom za hidroelektranu Chixoy.

Nakon brane teče narednih 56 km prema sjeveru, formirajući granicu između departmana Alta Verapaz i Quiche. Tu prima brojne pritoke, od kojih su najveće; Cuatro Chorros, Sichel Suchum, Salchichaj i Copon.
Kad stigne do lokoliteta El Peyan počinje donji tok rijeke, tu se nalaze milenijuma stari kanjoni. Tu rijeka doseže najveću dubinu od 200 metara a korito joj se sužava do 3 m, nakon brzaka korito se širi do 40 m.

Nastavlja teći prema sjeveru meandrirajući između Quicha i Alta Verapaza dok ne stigne do Ixcana, gdje prima pritoku Tzeju i širi se na 400 metara.
Zatim naglo skreće na istok i prima brojne pritoke kao što su: Cantabal, Lechugal, San Simon, Limón i Icbolay i stiže do meksičke granice.

Od granice se rijeka zove **Salinas** i nastavlja teći duž granice još 112 km, do ušća rijeke Pasión sa kojom formira rijeku Usumacintu koja uvire u Meksički zaljev.

Porječje rijeke prostire se na površini od 12,150 km² po Gvatemalskim departmanima Quiche, Alta i Baja Verapaz i manjim dijelom po Huehuetenangu i Totonicapánu i meksičkoj državi Chiapas.

Chixoy je plovan oko 225 km od ušća uzvodno. 
Hidroelektrana dovršena 1983. dovela je do raseljavanja 20 majanskih sela.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12  „*Río Chixoy*" (španjolski). EcuRed. Pristupljeno 28.2. 2023.
2. 1 2  „*Chixoy River*" (engleski). Encyclopaedia Britannica. Pristupljeno 2.3.2023.

Vanjske veze
------------

***Chixoy*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Chixoy River* (`es`)
„Socijalno" preusmjerava ovdje. Za ostala značenja, v. Socijalno (razvrstavanje).
**Socijalno osiguranje** je oblik socijalne politike i socijalne zaštite kojim se zaposlenima i članovima njihovih porodica garantuje materijalno obezbeđenje i zdravstvena zaštita. Socijalno osiguranje uključuje: zdravstveno osiguranje, penzijsko osiguranje, invalidsko osiguranje i osiguranje za slučaj nezaposlenosti. Pored državnog, može postojati i privatno.

Postoji obavezno osiguranje kod koga postoji zakonska obaveza poslodavaca i zaposlenih da uplaćuju doprinose u odgovarajuće fondove (PIO, Zdravstveni fond i td.) i dobrovoljno socijalno osiguranje kod koga je uplaćivanje doprinosa zasnovano na dobrovoljnoj bazi.

Literatura
----------

* 

Ovaj članak, ili jedan njegov segment, izvorno je preuzet iz knjige Ivan Vidanović "*Rečnik socijalnog rada*" uz odobrenje autora.

Spoljašnje veze
---------------

***Socijalno osiguranje*** na Wikimedijinoj ostavi

* Social Insurance Number - SIN
* Zakon o doprinosima za obavezno socijalno osiguranje
***Chlorella*** je rod zelenih algi iz porodice Chlorellaceae. Živi u slatkim vodama. Nastala je prije oko dvije i pol milijarde godina, te je među najstarijim oblicima života na Zemlji.

Izgled
------

*Chlorella* je jednostanična alga okruglastog oblika. Tamnozelene je boje, a promjer joj je 2-10 mikrometara. Stanična stijenka joj je vrlo čvrsta, te je uglavnom sastavljena od celuloze. Unutar stanice nalaze se i jezgra, škrobna zrnca, kloroplast i mitohondriji. Bičeva nema.

*Chlorella* u prehrani
----------------------

Primamljiv je izvor hrane jer je bogata bjelančevinama i drugim hranjivim tvarima; kad se osuši, sadrži 45% bjelančevina, 20% masti, 20% ugljikohidrata, 5% vlakana, te 10% vitamina i minerala. *Chlorella* je korisna kod kontrole težine, sprječavanja raka, te kao potpora imunološkom sustavu.

Izvori
------

* www.tuberose.com Arhivirano 2012-06-19 na Wayback Machine-u
* www.naturalways.com
* Belasco, W. (July 1997). *Algae Burgers for a Hungry World? The Rise and Fall of Chlorella Cuisine.* 38. pp. 608–634..

Vanjske veze
------------

Ostali projekti

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala vezanih za: **Chlorella** |
|  | Wikivrste imaju podatke o: **Chlorella** |
***The New Dick Van Dyke Show*** je američki televizijski sitkom originalno emitiran na programu mreže CBS od 1971. do 1974. godine. Glavna zvijezda je bio popularni komičar Dick Van Dyke koji je tumačio lik Dicka Prestona, voditelja talk show emisije na lokalnoj TV-stanici grada Phoenix u Arizoni. Kreator serije Carl Reiner je radnju smjestio u Phoenix kako bi Van Dykeu izašao u susret, s obzirom da je u to vrijeme živio u Arizoni, i nije mu se radi snimanja dalo putovati u Los Angeles. CBS je, pak, pristala snimati u studijima smještenim u gradu Carefree u Arizoni.

Slično kao i prvi *Dick Van Dyke Show*, radnja serije se bavila podjednako protagonistovim profesionalnim životom i porodicom koju su činili supruga Jenny (koju je tumačila Hope Lange) i kći Annie (koju je tumačila Angela Powell). Serija je doživjela veliki uspjeh u prve dvije sezone, a u trećoj je njegov lik dobio posao u Hollywoodu, pa se snimanje ipak premjestilo u Los Angeles.

Jedna od epizoda treće sezone - "Lt. Preston of the 4th Cavalry" - sadržavala je scenu u kojoj se lik Jenny mora baviti posljedicama toga da je svoje roditelje uhvatila kako vode ljubav. CBS je zbog nje odbila emitirati epizodu, držeći je nespojivim s "porodičnim" imidžom Dicka Van Dykea. Ta je odluka toliko naljutila Carla Reinera da je odlučio napustiti seriju nakon završetka sezone. Nakon toga se Van Dykeu više nije dalo ići na snimanje, pa je snimanje serije obustavljeno.

Eksterni linkovi
----------------

* *The New Dick Van Dyke Show* na IMDb-u (`en`)
**Zastava Sejšela**
Zastava 1977. - 1996.
Od lipnja 1976. do lipnja 1977.
**Zastava Sejšela** je usvojena 18. lipnja 1996. Nakrivljene trake simboliziraju novu dinamičnu državu koja ide u budućnost. Plava boja predstavlja nebo i more što okružuju Sejšele. Žuta stoji radi sunca koje daje svjetlost i život, a crvena narod i njegovu odlučnost da budućnost gradi u jedinstvu i ljubavi. Bijela predstavlja socijalnu pravdu i harmoniju. Zelena je tu radi zemlje i prirodnog okruženja.

Prvobitna zastava proglašena je pri neovisnosti 29. lipnja 1966. Godine 1977. kad predsjednik France-Albert René svrgava Jamesa Manchama, zastavom se proglašava zastava Narodne ujedinjene stranke Sejšela.

Zastave država u Africi

Položaj Afrike
Alžir • 
Angola • 
Benin • 
Bocvana • 
Burkina Faso • 
Burundi • 
Čad • 
Džibuti • 
Egipat1) • 
Ekvatorijalna Gvineja • 
Eritreja • 
Esvatini • 
Etiopija • 
Gabon • 
Gambija • 
Gana • 
Gvineja • 
Gvineja Bisau • 
Jemen1) • 
Južnoafrička Republika • 
Kamerun • 
Kenija • 
Komori • 
Demokratska Republika Kongo • 
Republika Kongo • 
Lesoto • 
Liberija • 
Libija • 
Madagaskar • 
Malavi • 
Mali • 
Mauricijus • 
Mauritanija • 
Maroko • 
Mozambik • 
Namibija • 
Niger • 
Nigerija • 
Obala Slonovače • 
Ruanda • 
Sejšeli • 
Senegal • 
Sijera Leone • 
Somalija • 
Centralna Afrička Republika • 
Sudan • 
Sao Tome i Principe • 
Tanzanija • 
Togo • 
Tunis • 
Uganda • 
Zambija • 
Zelenortska Ostrva • 
Zimbabve

**Teritorije i nepriznate države**: 

Ceuta (Španija) • 
Južni Sudan • 
Kanarska ostrva (Španija) • 
Madeira ostrva (Portugal) • 
Mayotte (Francuska) • 
Melilla (Španija) • 
Reunion (Francuska) • 
Somaliland • 
Sveta Helena (Velika Britanija) • 
Zapadna Sahara • 
Zanzibar (Tanzanija)

1)Smatrani i dijelom Azije.

**Ostale zastave**: 

Zastave Afrike • 
Zastave Azije • 
Zastave Evrope • 
Zastave Južne Amerike • 
Zastave Okeanije • 
Zastave Sjeverne Amerike

 

***Zastava Sejšela*** na Wikimedijinoj ostavi
Teritorije pod vlašću Kleopatre (tamnozeleno) i Antonija (svjetlozeleno) u vrijeme donacija 34. pne.
**Donacije u Aleksandriji** je naziv za dokument kojim je u jesen 34. pne. rimski trijumvir i tadašnji konzul Marko Antonije istočne rimske te partske provincije predao na poklon egipatskoj kraljici Kleopatri i njenoj djeci. Taj dokument je Antonijev suparnik Oktavijan iskoristio kako bi razvrgnuo Drugi trijumvirat i započeo rat Istoka i Zapada.

Pozadina
--------

Donacije su bile jedna od posljedica Antonijevog rata protiv Parta. Njegov pohod protiv Parta je godine 36. pne. završio katastrofom, ali je zato godine 34. pne. pokrenuo pohod protiv Armenije, koja se držala partskim saveznikom. Kako bi održao svoj prestiž, Antonije je isplanirao veliku svečanost u Aleksandriji koja bi bila istovjetna, odnosno još spektakularnija od rimskog trijumfa. Zarobljeni armenski kralj Artavazd je bio paradiran ulicama grada, a potom je Antonije organizirao veliki javni banket na kome je sudjelovao odjeven kao bog Dioniz. Zarobljeni članovi armenske kraljevske porodice su se na tom banketu, međutim, odbili pokoloniti Kleopatri te su izazvali njen bijes.

Donacije
--------

Kao završni čin svečanosti, cijeli je grad pozvan u Gimnazijum Aleksandrije, gdje su Antonije - odjeven kao Dioniz-Oziris - i Kleopatra, odjevena kao Izida-Afrodita - sjedili na zlatnim prijestoljima. Uz njih su bili Cezarion, odjeven kao bog Horus, Izdiin sin. Djeca Antonija i Kleopatre su, pak, prikazana sa simbolima kraljevstava kojima su morali vladati. Antonije je tada službeno proglasio Kleopatru kraljicom Egipta, Cipra, Libije i centralne Sirije.

Donacijama je određeno da:

* Aleksandar Helios postaje kraljem Medije i Partije (koju Antonije nikada nije uspio osvojiti);
* njegova sestra-blizankinja Kleopatra Selena II postaje kraljicom Kirenjake i Libije;
* mladi Ptolemej Filadelf postaje kralj Sirije i Kilikije;
* Kleopatra postaje "kraljica Kraljeva", te Egiptom vlada zajedno sa Cezarionom
* Cezarion postaje sin Julija Cezara, te dobija titulu sin Božji, kralj Kraljeva i kralj Egipta; Cezarion je proglašen zakonitim nasljednikom Julija Cezara.

Posljedice
----------

Antonije je obavijest o donacijama poslao u Rim, nadajući se kako će ih ratificirati Senat. Oktavijan ih je, pak, shvatio kao prijetnju po svoju vlast, i to prije svega zbog toga što je njima Cezarion proglašen za Cezarovog nasljednika, usprkos Cezarove oporuke kojom je nasljednikom imenovan upravo on. Oktavijan, koji je svoj legitimitet i odanost legija temeljio na Cezarovom imenu, to nije mogao prihvatiti. Zato je donacije nastojao iskoristiti kao propagandno oružje protiv Antonija, optuživši ga za protuzakonito dijeljenje rimskih teritorija stranim kraljevima, odnosno veleizdaju. Ti napadi su trajali do kraja 33. pne. kada je Drugi trijumvirat istekao, a nakon čega je započeo rat.

Povezano
--------

* Ptolemejidi
* Constantine P. Cavafy: *Alexandrian Kings*, pjesma iz 1912. godine

Izvori
------

1. 1 2 3  Prudence J. Jones, *Cleopatra: The Last Pharaoh*, Haus Publishing, 2006, p.89-91
**Vretenac** (lat. *Trachyrincus scabrus*) ili vreteno je riba iz porodice bakalara. Izgled čeljusti je specifičan za ovu ribu, naime ona je duga i šiljasta. Cijelo tijelo je prekriveno ljuskama, a rep mu je dugačak i završava također u šiljak. Oči su velike i izbačene. Živi uglavnom na većim dubinama između 395 – 1700 m, a naraste do 60 cm duljine. Vretence je grabežljivac koji se hrani manjim ribama, crvima, račićima, skoro svime što može uhvatiti.

Rasprostranjenost
-----------------

Stanište vretenca su duboke vode od Irske do Zelenortskih otoka u Atlantiku, te po cijelom Mediteranu. Prisutan također kod obala Namibije.

Napomena
--------

Dosta je česta upotreba imena Dugorepac rilaš za ovu vrstu ribe, iako se radi o potpuno drugoj ribi, čiji jedan bliski rođak Mediteranski dugorepac rilaš živi i u Jadranu.

Izvori
------

1. ↑  (`en`)  (fishbase.org)

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi nalazi se članak na temu: **Vretenac** |
|  | Wikivrste imaju podatke o: **Vretenac** |
|  |  |
| --- | --- |
|  | **Ovaj članak sadrži kineski tekst.**Bez pravilne podrške za renderiranje, možete vidjeti upitnike, kvadrate i druge simbole umjesto kineskih znakova. |

***Zuo Zhuan*** (kineski: ; Wade-Giles: **Tso Chuan**, pinyin: zuǒ zhuàn), prevođen kao ***Zuova kronika*** ili ***Zuov komentar***, je drevni kineski historijski tekst koji opisuje događaje u Kini u periodu između 722. pne. i 468. pne.. Tradicionalno se pripisuje slijepom historičaru po imenu Zuo Qiuming, odnosno tumači kao komentar *Anala Proljeća i Jeseni*, iako neki naučnici vjeruju kako je riječ o nezavisno sastavljenom djelu koje je tek kasnije umetnuto u Anale. Mnogi naučnici, kao Yang Bojun (楊伯峻) vjeruju da je djelo nastalo u periodu Zaraćenih država, te da nije napisano kasnije od 389. pne. Smatra se jednim od najvažnijih izvora za kineski Period Proljeća i Jeseni. 

Djelo također sadrži najstariju referencu na weiqi - igru na ploči, poznatu kao go. Spominje se u 25. godini vojvode Xianga od Lua, odnosno 548. pne..

*Zuo Zhuan* se smatra jednim od najvažnijih djela klasične kineske književnosti. Zajedno sa *Shijijem* je imalo važan uticaj na buduće kineske autore.

Eksterni linkovi
----------------

WikiizvorWikiizvor
Kineski Wikiizvor ima originalni tekst vezan uz ovaj članak:
***左傳 (Zuo Zhuan)***

* Zuo Zhuan Fully searchable text (Chinese)
* The Zuozhuan Digital Concordance Arhivirano 2001-12-06 na Wayback Machine-u. by St. John Page and Isabel García Hidalgo, the English data is based on the full translation published by the 19th century English sinologist-missionary James Legge. Missing sections not covered by Legge were translated by Page and added to cover the full text.
**Zupčana željeznica**, poznata još i kao željeznica sa zupčastom tračnicom, zupčasta željeznica ili željeznica sa zupčanikom, je vrsta željeznica koja može voziti uz strme nagibe, uz pomoć nazubljene tračnice, koja se nalazi obično između voznih tračnica. 
Vlakovi su opremljeni s jednim ili više zupčanika koji se spajaju s ovom tračnicom. To omogućuje vlakovima uspinjanje na strme nagibe iznad 10%, što je maksimum za klasične vlakove, koji voze na standardnim tračnicama, na bazi trenja. 
Većina zupčanih željeznica su planinske željeznice, iako su neke tranzitne željeznice ili tramvaji izgrađeni za svladavanje strmog nagiba u urbanom okruženju.

Zupčana željeznica u Stuttgartu, Njemačka.

Vanjske veze
------------

  

* RAIL-INFO SWITZERLAND
* Mount Washington Railway Company
* Manitou and Pike's Peak Railway
* Winchester, Clarence, ur. (1936), „Rack rail locomotives", *Railway Wonders of the World*, pp. 804–808  illustrated description of the various types of rack rail systems, including the Wetli
* Montenvers Railway photo album Arhivirano 2021-05-10 na Wayback Machine-u
**Šakja** (sanskrt) ili **Sakja** (pali) je indo-arijevsko pleme u kojem se rodio Gotama Buda. Pleme je nastanjivalo podnožje Himalaja na području današnjeg Nepala. Njihova prestonica bio je Kapilavathu. Kod Sakja je bio zastupljen oblik vladavine u vidu skupštine (sangha) staraca, kojoj savremeni pisci često pripisuju republikanski karakter. Poslovi vlade vođeni su u Saboru (Santhagara) u Kapilavathuu. Po svemu sudeći, među njima je u znatnom stepenu bila zastupljena endogamija, iako su verovatno sklapali brakove i sa Kolijanima, pripadnicima susednog plemena. Mnogi pripadnici plemena Sakja su pristupili budističkom redu (sangha) kada se Buda vratio u Kapilavathu nakon što je dostigao prosvetljenje. Među njima je bio i berberin Upali, koji se zaredio prvi, te je tako teoretski postao starešina onima koji su mu ranije bili pretpostavljeni na društvenoj lestvici (Vin. II, str. 181 .f.). 

Vidudabha, sin kralja Kosale Pasenadija i devojke iz plemena Šakja koja mu je bila predstavljena kao princeza, a u stvari je bila robinja, uspeo je da pred kraj Budinog života zbaci svog oca sa prestola i proglasi se za vladara. Kada je kasnije saznao da je zapravo sin robinje, ogorčen na Šakje zbog prevare, organizovao je vojni pohod i posle velikog masakra pripojio njihovu teritoriju kraljevstvu Kosala. Time je okončana nezavisnost Budine postojbine.

Navodi
------

1. ↑  Trevor O. Ling, Rečnik budizma, Geopoetika, Beograd 1998.
2. ↑  Trevor O. Ling, Rečnik budizma, Geopoetika, Beograd 1998.
3. ↑  Dhammika, Shravasti (2004). „S. Dhammika: Buddha and His Disciples , Chapter II". Pristupljeno 29. 02. 2010.
**Värmland** (latinski: *Vermelandia*) je jedna od 25 švedskih historijskih pokrajina (švedski: 
*landskap*) na zapadu zemlje, koja danas više nema nikakvu administrativnu funkciju, ali se njeni stanovnici 
još uvijek identificiraju sa njom.

Geografske karakteristike
-------------------------

Värmland se prostire sjeverno od Jezera Vänern sve do norveške granice na zapadu.
Graniči sa pokrajinama Västergötland, Dalsland, Dalarna, Västmanland i Närke.

Värmland ima površinu od 18 204 km² na kojoj živi 303,895 stanovnika.

Danas administrativno podpada pod istoimenu grofoviju Värmland.

Velik dio Värmlanda je šumovita visoravan, koja kod Granbergeta na sjeveru dosiže visinu od 701 metara.
Poljoprivreda je moguća samo po nižemu jugu, gdje ima puno jezera sa pripadajućim dolinama.

Historija
---------

Värmland je za srednjeg vijeka imao gotovo iste granice kao i danas, jedina iznimka je oblast Nordmark 
koji je do 1570. bio je dio Dalslanda / Västergötlanda.

Privreda
--------

Ekonomija Värmlanda je bazira se na drvnoprerađivačkoj industriji, rudarstvu (željezna ruda) i 
proizvodnji papira. Industrija je koncentrirana u najvećem gradu grad regije - Karlstadu.

Izvori
------

1. 1 2 3  „*Värmland*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 21. 04. 2015.
2. 1 2  „*Värmland*" (švedski). Johmenvisst. Pristupljeno 21. 04. 2015.
3. ↑  „*Värmland*" (švedska). Tacitus. Pristupljeno 21. 04. 2015.

Vanjske veze
------------

***Värmland*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Värmland* na portalu Tacitus (`sv`)

 p • r • u  **Historijske pokrajine Švedske** 

Flag of SwedenFlag of Sweden
Ångermanland • Bohuslän • Blekinge • Dalarna • Dalsland • Gästrikland • Gotland • Halland • Hälsingland • Härjedalen • Jämtland • Lappland • Medelpad • Norrbotten • Närke • Öland • Östergötland • Skanija • Småland • Södermanland • Uppland • Värmland • Västmanland • Västerbotten • Västergötland
Zastava Kenije (Proporcije 2:3)
Zastava Kenije je prvi put postavljena 12. decembra 1963. 

Crna pruga je simbol naroda koji tu živi, crvena simbolizuje krv prolivenu u borbi za nezavisnost, a bela predstavlja mir.

U centru se nalazi tradicionalni Mesejanski štit sa dve sfere. On je sinbol odbrane svega što ova zastava predstavlja, zato i nosi iste boje kao i zastava.

Vidi još
--------

* Grb Kenije


|  |
| --- |
| **Državna zastava / Državni grb** |
| Spisak državnih zastava | Spisak državnih grbova |

Zastave država u Africi

Položaj Afrike
Alžir • 
Angola • 
Benin • 
Bocvana • 
Burkina Faso • 
Burundi • 
Čad • 
Džibuti • 
Egipat1) • 
Ekvatorijalna Gvineja • 
Eritreja • 
Esvatini • 
Etiopija • 
Gabon • 
Gambija • 
Gana • 
Gvineja • 
Gvineja Bisau • 
Jemen1) • 
Južnoafrička Republika • 
Kamerun • 
Kenija • 
Komori • 
Demokratska Republika Kongo • 
Republika Kongo • 
Lesoto • 
Liberija • 
Libija • 
Madagaskar • 
Malavi • 
Mali • 
Mauricijus • 
Mauritanija • 
Maroko • 
Mozambik • 
Namibija • 
Niger • 
Nigerija • 
Obala Slonovače • 
Ruanda • 
Sejšeli • 
Senegal • 
Sijera Leone • 
Somalija • 
Centralna Afrička Republika • 
Sudan • 
Sao Tome i Principe • 
Tanzanija • 
Togo • 
Tunis • 
Uganda • 
Zambija • 
Zelenortska Ostrva • 
Zimbabve

**Teritorije i nepriznate države**: 

Ceuta (Španija) • 
Južni Sudan • 
Kanarska ostrva (Španija) • 
Madeira ostrva (Portugal) • 
Mayotte (Francuska) • 
Melilla (Španija) • 
Reunion (Francuska) • 
Somaliland • 
Sveta Helena (Velika Britanija) • 
Zapadna Sahara • 
Zanzibar (Tanzanija)

1)Smatrani i dijelom Azije.

**Ostale zastave**: 

Zastave Afrike • 
Zastave Azije • 
Zastave Evrope • 
Zastave Južne Amerike • 
Zastave Okeanije • 
Zastave Sjeverne Amerike

 

***Zastava Kenije*** na Wikimedijinoj ostavi
**Cobán** je općina od 233,151 i grad od 212,047 stanovnika u sredini Gvatemale u Departmanu Alta Verapaz u kom je administrativni centar.

Geografske karakteristike
-------------------------

Cobán se prostire u kotlini rijeke Cahabón u Masivu Sierra de Chamá, na nadmorskoj visini od 1,316 metara, udaljen 212 km sjeverozapadno od 
glavnog grada Ciudad Guatemale.

U Gvatemali je poznat po festivalu folklora koji se održava krajem jula i početkom augusta.

Historija
---------

Osnovan je oko 1538. pored ruševina majanskog naselja.
Nukleus današnjeg grada *Santo Domingo de Cobán* sa crkvom i samostanom osnovali su dominikanski redovnici.
Njegovo današnje ime Cobán na jeziku lokalnih indijanaca Kekči, značilo je *Između oblaka*, jer je kotlina u kojoj leži vrlo kišovita.

Zahvaljujući miroljubivoj politici Bartoloméa de las Casasa koji je 1544. postao biskup od Chiapasa, domorodački Indijanci 
pokoreni su pokrštavanjem a ne silom.
Tako je Cobán izrastao u najveći grad u tom dijelu zemlje još za Generalne kapetanije Gvatemala. 
Dokumentirano je da je krajem 17. vijeka imao 12,000 stanovnika i to većinom indijanaca.

Cobán je bio centar velike kolonije njemačkih doseljenika koji su krajem 19. vijeka došli u Gvatemalu kako bi uzgajali kavu. 
Dobar dio tih plantažera deportirala je gvatemalska vlada (pod pritiskom Sjedinjenih Američkih Država u jeku Drugog svjetskog rata, zbog njihove 
podrške Nacistima.

Danas se *Nacionalni park Las Victorias*, južno od grada, nalazi se na mjestu bivše njemačke plantaže kave, kao i rasadnik Verapaz iz 1898. koji se brine o orhidejama ugroženih 
velikom deforestacijom.

Privreda i transport
--------------------

Cobán je grad drvne i prehrambene industrije koje prerađuju sirovine svoje okolice; 
kakaovac, vaniliju, čaj, začine, drvo, žitarice i meso sa stočarskih farmi.

Grad je cestama povezan sa ostalim gradovima u zemlji, a ima i *aerodrom* (ICAO: **MGCB**, IATA: **GCBV**).

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5  „*Cobán Guatemala*" (engleski). Encyclopaedia Britannica. Pristupljeno 27.2.2023.
2. 1 2 3 4 5 6  „*Cobán Municipality in Guatemala*" (engleski). City population. Pristupljeno 27.2.2023.
3. 1 2 3 4 5  „*Historia*" (španjolski). Municipalidad de Cobán. Pristupljeno 27.2.2023.
4. 1 2  „*Cobán in Alta Verapaz*" (engleski). City population. Pristupljeno 27.2.2023.
5. ↑  „*Geografía y Clima*" (španjolski). Municipalidad de Cobán. Pristupljeno 27.2.2023.
6. ↑  „*Coban Airport*" (engleski). SkyBrary. Pristupljeno 27.2.2023.

Vanjske veze
------------

***Cobán*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Municipalidad de Cobán* (službene stranice) (`es`)
**Zastava M72/M72A** moderni je vojni laki puškomitraljez dizajniran i proizveden u kragujevačkoj tvornici Zastava Arms u Srbiji. M72/M72A dizajniran je na temeljima popularnih jurišnih pušaka iz obitelji Kalašnjikov koje su se dokazale u brojnim ratovima diljem cijeloga svijeta u zadnjih 50 i više godina.

Povijest
--------

M72 kao neizostavno oružje u iračkoj vojsci
U bivšem Sovjetskom Savezu od automatske puške iz obitelji Kalašnjikov razvijen je puškomitraljez s oznakom RPK. Na temelju tih saznanja i otkrića u kragujevačkoj tvornici Zastava Arms razvijen je puškomitraljez M72 koji predstavlja derivat automatske puške s teškom cijevi i dvonožnim postoljem čime se osigurava veći domet. Tako je razvijen unificirani puškomitraljez s osnovnim oružjem pješadije.

Proizvodnja
-----------

Zastava M72 i M72A proizvedeni su 1972. dok u vojnu službu Jugoslavenske narodne armije ulaze 1973. godine. Irak 1978. godine dobiva licencu za proizvodnju obje verzije puškomitraljeza koji se proizvodio pod nazivom **Al-Qudsi**.

Varijante
---------

Zastava Arms iz Kragujevca proizvodi ovaj puškomitraljez u serijskoj proizvodnji i to u dvije varijante:

* M72 i
* M72 AB1

Korisnici
---------

* Srbija
* Irak

Izvori
------

* Službene web stranice proizvođača Zastava Arms
**Šerif** ili **šarif** (arapski: شريف, šarīf, što znači *plemeniti* ili *visokorođeni*) je arapska počasna titula, ograničena nakon rađanja islama na pripadnike Muhamedovog hašimskog klana.

Karakteristike
--------------

Titula se naročito odnosi na potomke Muhamedovih stričeva Abasa i Abu Taliba, kao i za Abu Talibovog sina Alija i žene mu Fatime bint Asad.

U Hidžazu (zapadna obala Arabije), titula šarifa je ograničena na potomke Ḥasana, najstarijeg sina Alija i Muhamedove kćeri Fatime.

Orginalno šerifi su bili starješine uglednih porodica u nekom gradu. Kasnije se tako počelo titulirati i poluautonomne vladare Meke i Medine, naročito kad su ti gradovi bili pod suverenitetom Bagdada ili Kaira.

Nakon formiranja osmanske vladavine u Arabiji, Osmanlije su nastavili uvažavati šerife kao emire Meke i Medine.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „*Sharif, Arabic title*" (engleski). Encyclopaedia Britannica. Pristupljeno 27. 2. 2020.
2. ↑  „*šèrīf*" (hrvatski). Znanje (Hrvatski jezični portal). Pristupljeno 27. 2. 2020.

Vanjske veze
------------

* *Sharif, Arabic title* (`en`)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* GND: 4333885-9

 |
**Dobrovoljački ukrajinski korpus** (ukr. *Добровольчий український корпус*; DUK) je naziv za paravojne formacije koje djeluju pri Oružanim snagama Ukrajine, a koje čine članovi i simpatizeri radikalno desne stranke Desni sektor. DUK je osnovan u julu 2014. na incijativu vođe stranke Dmitra Jaroša, te je uzeo značajnog učešća u borbama protiv proruskih separatista, djelujući uglavnom na području Donjecke oblasti. 

13. februara 2015. je Jaroš izjavio kako jedinice DUK neće poštovati primirje sa separatistima na koje su ukrajinske vlasti pristale temeljem sporazuma Minsk II.

Vanjske veze
------------

***Dobrovoljački ukrajinski korpus*** na Wikimedijinoj ostavi

* Добровольчий український корпус // ВКонтакті Arhivirano 2014-09-02 na Wayback Machine-u
* Мобілізаційно-інформаційний центр ДУК // ВКонтакті
* Відділ волонтерської служби ДУК (Пс) // ВКонтакті
* Капеланія. Ідеологічно-Інформаційний відділ ДУК // Facebook
* Розпорядження щодо сприяння ДУК // «Правий сектор», 30 липня 2014