recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
| Džabal Nabi Šu'ajb |
| --- |
| Pogled na planinu sa ceste Sana |
| Nadmorska visina: | 3666 |
| Mesto: |  Jemen |
| Venac: | Saravat |
| Koordinate: | 15°16′N 43°16′E﻿ / ﻿15.267°N 43.267°E﻿ / 15.267; 43.267 |
| Topo. mapa: | Džabal Nabi Šu'ajb na karti JemenaDžabal Nabi Šu'ajbDžabal Nabi Šu'ajbPozicija Džabal Nabi Šu'ajb na karti Jemena |

**Džabal Nabi Šu'ajb** (arapski: جبل النبي شعيب) je najviši vrh u Jemenu i Arapskom poluotoku. Nalazi se u Muhafazi Sana, jugozapadno od glavnog grada Sane.

*Jabal* na arapskom znači planina, *Nabi* znači prorok a *Šu'ajb* je ime jednog od prvih koji je najavio dolazak Muhameda. U judaizmu i kršćanstvu on se zove Jetro. Džabal Nabí Šu'ajb je 63 vrh po visini na svijetu.

Na mnogim kartama još uvijek stoji da je najviši vrh planine 3.760 m, ali novija mjerenja govore da je stvarna visina 3.660 m. , drugi značajni vrh planine zove se Jabal Tijal.

Na vrhu planine nalaze se vojne i radarske instalacije i svetište proroka Šu'ajba, zbog toga je i danas teško dobiti dozvolu za uspon na vrh. Iako nije pod snijegom kao slični vrhovi u Siriji i Libanonu, i na Džabal Nabí Šu'ajbu zna biti mraza (i ponekad snijega) u zimskim mjesecima, a vjetar je uvijek neobično jak čitave godine.

Izvori
------

1. ↑  Brian J. McMorrow: Jabal an Nabi Shu'ayb, 3666m, the highest on the Arabian Peninsula, 12. 02. 2005

Vanjske veze
------------

* Fotografije s Džabal Nabí Šu'ajb (Brian J. McMorrow) (`en`)
* Karta Džabal Nabí Šu'ajba na Peakbagger.com (`en`)
* Hory Arabského poloostrova češki
**Duće** su naselje pokraj Omiša u općini Dugom Ratu, u Hrvatskoj, uz cestu Omiš - Split.

Plaža Duće, s dugom plitkom pješčanom plažom, omiljeno je kupalište brojnih Splićana.

Mjesto Duće se sastoji od: Luke, Rogača, Vavlja, Golubinke, Glavice i Dočina. Nekada je u Dućama živjelo samo nekoliko obitelji s prezimenima: Vojnović, Škarica, Čepić, Bilanović, Škobalj, Želalić, Farić. Danas je Duće mjesto s oko 2000 stanovnika. Osnovna gospodarska djelatnost pučanstva mjesta Duća je turizam (smještaja apartmantskog tipa).

Duće ima svoju crkvu Gospe od Sniga i na taj dan (5. kolovoza) je u Dućama velika fešta i stanovnici odlaze na vrh brda po imenu Stomorica. Tu se nalazi i crkva Gospe od sniga, a ime je dobila jer starosjeditelji svjedoče o čudu kada je usred ljeta na tom mjestu snježilo.

Osim novog naselja Duće koje je izgrađeno uz magistralu, postoji i "staro selo Duće" sa 24 kuće. U selu se nalazi crkva Sv. Ante i crkva Sv. Marka.

Istočno od Duća nalazi se Vavlje, smješteno podno brda Mošnica (brdo).

  


*Ovaj nedovršeni članak o **naselju** u Hrvatskoj:* **Duće** *treba dopuniti.   
Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.*
**Džafer-beg Kulenović** (Kulen Vakuf, 17. februar 1891. - Damask, 3. oktobar 1956.) je bio bosanskohercegovački i jugoslavenski političar, poznat kao vođa Jugoslovenske muslimanske organizacije, a potom najviše rangirani musliman u vlastima NDH.

U Kraljevini Srba, Hrvata i Slovenca se politički aktivirao i pristupio JMO, te je bio ministar u Vladi Kraljevini Jugoslaviji, prije početka Drugog svjetskog rata. Na čelo Jugoslovenske Muslimanske Organizacije je došao poslije smrti Dr. Mehmeda Spahe 1939. godine. Povodom sporazuma Cvetković-Maček Kulenović je tražio stvaranje posebne banovine Bosne i Hercegovine. Vlasti se nisu obazirale na njegove zahtjeve, izmedu ostalog i zato što su na preostalim područjima Bosne i Hercegovine u većini bili Srbi. Kulenović je postao ogorčen na Srbe, zbog njihove želje da "progutaju" Bosnu i Hercegovinu.

Došao je na poziciji zamjenika Predsjednika vlade Nezavisne Države Hrvatske 7. novembra 1941. godine i ostao na toj poziciji sve do kraja rata. Na toj poziciji je zamjenio svog starijeg brata Osmana Kulenovića (koji je nakon propasti NDH izručen jugoslavenskim vlastima i smaknut). 

Poslije pada NDH, Kulenović se preselio u Siriju gdje je i živio do svoje smrti 3. oktobra 1956. u Damasku. Pred smrt je učestvovao u formiranju Hrvatskog oslobodilačkog pokreta. 

Njegov sin, Nihad Kulenović, je nastavio rad u Pokretu, sve do svoje nasilne smrti u Minhenu, koja se tradicionalno pripisuje agentima UDBA-e.

Izvori
------

1. ↑  Povijest Bosne - Noel Malcolm[*mrtav link*]
*Za ostale upotrebe, v. Dąbie (razvrstavanje).*

**Dąbie** (njemački: *Eichstädt*) što bi se dalo prevesti kao **Dubica** je grad od 1,982 stanovnika u sredini Poljske u Velikopoljskom vojvodstvu.

Geografske karakteristike
-------------------------

Dąbie leži duž desne obale rijeke Ner, udaljen šesdesetak km sjeverozapadno od Łódźa.

Historija
---------

Dąbie je prvi put dokumentiran 1232. a status grada dobio je 1423. godine.

Za Treća Podjele Poljske - od 1793. je dio Kraljevine Pruske, a
od 1807. je dio kratkotrajnog Varšavskog vojvodstva, a od 1815. je dio Kongresne Poljske. 
U toj se državi tokom 19. vijeka razvio kao tkalački centar, jedino što je ostalo iz tih vremena su nekadašnji skromni domovi tkalaca.

Za Njemačke okupacije Poljske u gradu je od 1941. djelovao geto iz kojeg je oko 920 Židova deportirano u Logor smrti Chełmno i pobijeno.

Privreda
--------

Dąbie je danas servisni centar poljoprivrednog kraja, od industrije ima tvornicu namještaja i tvornicu stakla.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7  „*Dąbie*" (poljski). Encyklopedia PWN. Pristupljeno 27.08.2021.
2. 1 2 3 4 5 6  „*Poland, wielkopolskie*" (poljski). City population. Pristupljeno 27.08. 2021.
3. ↑  „*Dąbie*" (engleski). Wintech. Pristupljeno 27.08.2021.
4. ↑  „*Glaspo*" (poljski). Glaspo. Pristupljeno 27.08.2021.

Vanjske veze
------------

***Dąbie (Velikopoljska)*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Gmina Dąbie* (službene stranice) (`pl`)
Zlatna dvorana *Musikvereina* u Beču, sjedište Bečkih filharmoničara
**Bečki filharmoničari** (njem. *Wiener Philharmoniker*) naziv je najznačajnijega orkestra u Austriji i jednoga od najboljih simfonijskih orkestara u svijetu.

U rangiranju prestižnog britanskog magazina "Gramophone", Bečki filharmoničari proglašeni su jednim od pet najboljih svjetskih orkestara uz: Berlinske filharmoničare, Londonski simfonijski orkestar, Kraljevski orkestar iz Amsterdama i Čikaški simfonijski orkestar.

Sjedište Bečkih filharmoničara nalazi se u zgradi Musikvereina u Beču, a članovi se biraju iz sastava Bečke državne opere, koji se prethodno trebaju dokazati kroz duže vrijeme. Bečki filharmoničari utemeljeni su 1842. godine, kada je Otto Nicolai osnovao neovisni filharmonijski orkestar, u kojem se sve odluke donose demokratskim glasovanjem članova. Ti principi zadržani su do danas. Od 1933. orkestar nema stalnog dirigenta, već se na tom mjestu izmijenjuju svjetski poznati dirigenti kao što su: Gustav Mahler, Leonard Bernstein, Herbert von Karajan, Zubin Mehta, Mstislav Rostropovič, Richard Strauss i dr.

Povezano
--------

* Bečka državna opera
* Novogodišnji koncert Bečkih filharmoničara

Vanjske veze
------------

***Bečki filharmoničari*** na Wikimedijinoj ostavi

* Službene stranice Bečkih filharmoničara (`de`) (`en`) (jap.)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 158043910
* LCCN: n81032093
* ISNI: 0000 0001 2097 8012
* GND: 2017806-2
* SUDOC: 031837700
* BNF: cb13907496s (podaci)
* BIBSYS: 90406253
* MusicBrainz: d770374d-05e9-4ed3-a068-3fbd4e6e4dd6
* NLA: 36559190
* NKC: ko2003163621
* BNE: XX122354
* CiNii: DA03981892
* NSK: 000062749

 |
**Dža'far bin Jahja Barmaki**, **Džafar al-Barmaki** (perzijski: جعفر بن یحیی برمکی‎, arapski: جعفر بن يحيى‎, ja`far bin yaḥyā) (767–803) bio je perzijski vezir na dvoru arapskog kalifa Harun al-Rašida. Bio je sin vezira Jahja ibn Halida od koga je naslijedio njegov položaj. Uživao je reputaciju velikog pokrovitelja nauke; nastojao je potaći prevođenje i prikupljanje grčkih naučnih tekstova u Bagdad, te privkačenje učenjaka iz Akademije u Gundišapuru sa ciljem da se drevni perzijski tekstovi također prevode na arapski, čime je potakao tzv. Prevodilački pokret. Također mu se pripisuje otvaranje prve fabrike papira u Bagdadu, a što je omogućila tehnologija izrade papira dobijena od Kineza zarobljenih u bitci za Talas 751. Džafar je, pak, pao u nemilost zbog navodne ljubavne veze sa kalifovom sestrom Abasom; zbog toga je uhapšen i odrezana mu je glava.

Džafar se nakon toga često pojavljivao u djelima fikcije vezanim uz Bagdad u Zlatno doba islama. Tako se pod raznim imenima pojavljuje u nekoliko priča prikupljenih u zbirku *1001 noć*. Pojavljuje se kao negativac u holivudskom filmu *The Golden Blade* iz 1952. i animiranom filmu *Aladdin* iz 1992. U video-igrama iz serije *Prince of Persia* se pojavljuje kao zli čarobnjak Jaffar. Smatra se kako je poslužio i kao model za lik zlog vezira Iznoguda u istoimenom francuskom stripu.

Eksterni linkovi
----------------

* How Greek Science passed to the Arabs, with some references to Jafar

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 291460921
* ISNI: 0000 0003 9651 2838

 |
*За остале употребе, погледајте Бела Стена (разврставање).*
**Бела Стена** је град средњовековне Србије. Његове рушевине се налазе код села Крчмара, под севеним подножлем Маљена, на путу који је водио долином Колубаре у долину Западне Мораве.

Помиње се први пут 1392. као угарски град, што га је држао Никола Горјански (castrum Belaztena) у саставу Мачванске бановине, са којом је почетком XV. века прешао под власт деспот Стефана Лазаревића.

Уговором у Тати 1426. предвиђено је да се с Мачванском бановином и Бела Стена врати Угарској после смрти деспота Стефана, али је она и даље остала у српским рукама. Турци су је заутели 1458. године.
**Bela Krleža** (djevojačko ime **Leposava Kangrga**) (Senj, 26. listopada 1896. – Zagreb, 23. travnja 1981.), srpskakazališna glumica.

Životopis
---------

Leposava Kangrga, hrvatska kazališna glumica poznatija kao Bela Krleža, rođena je u Senju 26. listopada 1896. godine, u ličkoj obitelji srpskog porijekla. Bela je kao jedinica bila izrazito vezana za obitelji svojih djedova. Otac Milan, seljačkog podrijetla, bio je poštanski službenik, a majka Katarina kći otočačkog trgovca Vuksana. Zajedno s roditeljima preselila se 1903. iz Senja u Zagreb, gdje je i maturirala. U Sveučilišnoj knjižnici radila je jednu školsku godinu (1920./21.). Glumica je privatno učila glumu, te je 1929. godine primljena u zagrebački HNK, gdje je debitirala u praizvedbi drame "Gospoda Glembajevi" u ulozi barunice Castelli. Autor te drame bio je njen suprug, cijenjeni hrvatski književnik Miroslav Krleža. Osim barunice Castelli, oživjela je i Krležine likove Laure Lenbach i Madlen Petrovne u "U agoniji", Melite i Klare u "Ledi", te Livije Ancile i Klare Anite u "Areteju".

Ostvarila je i zapažene uloge u Nušićevim i Držićevim komedijama, kao i u dramama Ibsena, Tolstoja i Gorkog. Nastupala je i kao gospođa Erline u "Lepezi lady Windermere" Oscara Wildea i kao Kitty Warren u "Zanatu gospođe Warren" Shawa.

Supruga je upoznala 1910. godine u Zagrebu. Umrla je 23. travnja 1981. u Zagrebu, te je sahranjena na Mirogoju. Na adresi Gvozd 23 gdje su živjeli Bela i Miroslav Krleža od 1952. godine, danas se nalazi njihov stan uređen kao izložbeni prostor koji je otvoren za posjetitelje.

Izvori
------

1. ↑  Dara Janeković: *Susreti s poviješću*, Zagreb : Prometej, 2000. ISBN 953-6460-12-2, str. 316.
2. 1 2 3 4  Enciklopedijski članak KRLEŽA, Bela, **U:** Velimir Visković, ur. ***Krležijana***, sv. 1 : A – Lj, Zagreb : Leksikografski zavod Miroslava Krleže, 1993. ISBN 953-6036-11-8 (sv. 1), ISBN 953-6036-12-6 (cjelina), str. 502.
3. ↑  Stanko Lasić: *Krležologija ili povijest kritičke misli o Miroslavu Krleži*, Knj. 6. : *Silazak s povijesne scene : 1982.–1990.*, Zagreb : Globus, 1993. ISBN 953-167-002-1, str. 402.

Literatura
----------

* Bela Krleža na stranicama Hrvatskoga narodnoga kazališta u Zagrebu Arhivirano 2007-07-05 na Wayback Machine-u
*Za ostale upotrebe, v. Bela Crkva (razvrstavanje).*

  
Koordinate: 41° 16′ 51" SGŠ, 21° 20′ 43" IGD

**Bela Crkva** (mak. *Бела Црква*) je naselje u Republici Makedoniji, u središnjem delu države. Bela Crkva pripada opštini Krivogaštani.

Prirodni uslovi
---------------

Naselje Bela Crkva je smešteno u središnjem delu Republike Makedonije. Od najbližeg većeg grada, Prilepa, naselje je udaljeno 25 km zapadno.

Bela Crkva se nalazi u zapadnom delu Pelagonije, najveće visoravni Republike Makedonije. Naseljski atar je na istoku ravničarski, dok se ka zapadu izdižu prva brda planine Baba. Južno od naselja protiče Crna reka. Nadmorska visina naselja je približno 600 metara.

Klima u naselju je kontinentalna.

Istorija
--------

Stanovništvo
------------

Po popisu stanovništva iz 2002. godine, Bela Crkva je imala 498 stanovnika.

Pretežno stanovništvo u etnički Makedonci (100%).

Većinska veroispovest u naselju je pravoslavlje.

Vidi još
--------

* Opština Krivogaštani

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

* www.krivogastani.gov.mk Zvanična stranica opštine Krivogaštani Arhivirano 2015-03-21 na Wayback Machine-u

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Krivogaštani |
| --- |
| **Krivogaštani** • 
Bela Crkva • 
Borotino • 
Vođani • 
Vrbljani • 
Godivlje • 
Korenica • 
Krušejani • 
Mirče Acev • 
Obršani • 
Pašini Ruvci • 
Podvis • 
Slavej |  |
Bikini
**Bikini** je termin koji se koristi za ženski kupaći kostim iz dva dela. Ime je dobio po ostrvu Bikini (Tihi okean) na kome su izvođena testiranja atomske bombe 1945. godine. To je bio prvi ženski kupaći kostim iz dva dela koji je otkrivao pupak. 

Vremenom, bikini je postajao sve manji, pa je sredinom šezdesetih godina lansiran i Monokini. Dalji istorijski razvoj ovog kupaćeg kostima je evoluirao u tangu.

Povijest
--------

Iako je bikini kao dvodjelni ženski kostim, pod tim imenom, ušao u povijest mode tek sredinom 20. stoljeća, preteće tog kupaćeg kostima datiraju još iz vremena minojske civilizacije od 1600. pr. Kr. Također, odjevni predmet nalik bikiniju nosile su žene u antičkom Rimu, što je posvjedočeno na muralima i freskama iz tog vremena.

Suvremeni bikini nastao je u Francuskoj po završetku Drugog svjetskog rata, 1946. godine. Modni dizajner Jacques Heim izradio je oskudni dvodjelni kupaći kostim za žene i prozvao ga *Atom*, *najmanji kupaći kostim na svijetu*. Istodobno, modni dizajner Louis Réard počeo je prodavati istovjetni proizvod na francuskoj rivijeri i u Piscine Molitor koji je prozvao *bikini* prema istoimenom pacifičkom otoku preuzevši naslov izumitelja tog odjevnog predmeta.

Godine 1947. bikini se počeo prodavati u SAD-u, ali je prodaja isprva bila prilično slaba. Bikini je zbog svoje oskudnosti izazivao javnu sablazan i zgražanje, a neki su američki gradovi čak zabranili njegovu uporabu. Tek je u vrijeme seksualne revolucije 60-ih, bikini široko prihvaćen i postao jedan od najpopularnijih ženskih kupaćih kostima.

Prvi bikini obukla je francuskinja Micheline Bernardini.

Izvori
------

1. ↑  Povijest bikinija
2. ↑  Povijest bikinija

***Bikini*** na Wikimedijinoj ostavi
**Dudimose** je bio faraon Drevnog Egipta. Smatra se posljednjim kraljem egipatske 13. dinastije, odnosno jednim od vladara iz Drugog prijelaznog perioda. Njegova je smrt Egipat bacila u stanje kaosa i anarhije.

Dudimose se posljednjih godina navodi kao jedan od kandidata za u Bibliji neimenovanog Faraona iz priče o Egzodusu, dok su se ranije kao kandidati najčešće spominjali vladari 18. ili 19. dinastije. S obzirom da ni u jednom od tih slučajeva ne postoje jasni dokazi, Dudimose je samo jedan od kandidata. U prilog Dudimoseu se spominje da kaos i katastrofe koje su udarile Egipat odgovaraju biblijskim kazivanjima o Egzodusu, odnosno da kasniji vladari nisu imali tolikih problema s pošastima i masovnim ustancima robova.

Priču o Dudimoseu je ispričao drevni egipatski kroničar Manethon (u njegovim spisima se za Dudimosea koristi ime Tutimaios), a kasnije je u fragmentima prenijeli Josephus, Africanus i Eusebius.

Datum Dudimoseove smrti nije utvrđen, ali se većina predloženih datuma vrti oko 1690. pne.

V. također
----------

* Papirus Ipuwer
* Faraon Egzodusa
* Shiphrah
* Trazil iz Mendesa

Literatura
----------

* David M. Rohl: *Pharaohs and Kings* (New York, 1995). ISBN 0-609-80130-9
**Biber** је библиографија за обраду информација и ради у спрегу са LaTeX пакетом biblatex.

Информације
-----------

Biblatex се ослања на BibTeX само за сортирање и генерисање опште .bbl датотеке. Biber елиминише потребу за BibTeX. То укључује чист перл BibTeX парсер. С обзиром на исту датотеку података као улаз, излаз бибер треба функционално идентична .bbl датотека као BibTeX. Предности је да не буде зависна BibTeX обухватају следеће: пуну униkод подршку, немеморијална ограничења, и могућност проширења.

Референце
---------

1. ↑  "Biber Web Site".

Спољашње везе
-------------

* Biber on SourceForge.net
* Explanation of biber vs BibTeX, biblatex vs natbib

| * p
* r
* u
LaTeX |
| --- |
| Klase | 
* AMS-LaTeX
* Beamer
* Powerdot
* Biber
* AMSRefs
* PSfrag
* REVTeX

 |
| LaTeX integracija | 
* Sweave
* knitr

 |
| Alatke za konverziju | 
* LaTeX2HTML
* LaTeX2RTF
* LaTeXML

 |
| Povezano | 
* Javna licenca LaTeX projekta

 |
**Bernard Spanheim** (oko 1180. - Völkermarkt, 4. januar 1256.) bio je koruški vojvoda od 1198. do 1256.

Biografija
----------

Rođen je u dinastiji Spanheim, kao dijete vojvode Hermana Spanheima i Agneze Babenberg.

Bernard je negdje oko 1198. (negdje se navodi 1202.) zasjeo na vojvodski tron umjesto svog boležljivog brata Ulricha Spanheima. On je bio jedan od prvih austrijskih feudalaca koji je kako tako organizirao svoj dvor, i uveo dvorsku kancelariju, uz to se trudio da u svom vojvodstvu, razvije trgovinu i poboljša ceste. Jezgro njegova vojvodstva bile su zemlje unutar trokuta između gradova Sankt Veit an der Glan - Klagenfurt - Völkermarkt. Kako je značajno sudjelovao u razvoju tih gradova, zbog tog ga se u austrijskoj historiografiji često zove i osnivačem tih gradova.

Bernard je ovladao planinskim prijevojima prema Sloveniji i proširio svoju vlast na jug sve do Kostanjevice na Krki gdje je 1234. izgradio Cistercitski samostan. Na unutrašnjem austrijskom planu nije bio tako uspješan, jer se stalno sporio sa Egbertom Bambergom biskupom iz Villacha.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „*Bernhard II.*" (njemački). Manfred Hiebl. Pristupljeno 14. 04. 2014.

Vanjske veze
------------

***Bernard Spanheim*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Bernhard II.* (`de`)
**Bilkas** (arapski: بلقاس/*Bilqās*) je grad od 125,686 stanovnika u Egiptu u Muhafazi Dakahlija.

Geografske karakteristike
-------------------------

*Bilkas* se nalazi u Delti Nila u Donjem Egiptu, nedaleko od svog administrativnog centra Mansure, koja leži 20 km sjevernije.

Historija
---------

Bilkas je grad prehrambene industrije i zemnog plina.
Poznat je po manastiru Koptske pravoslavne crkve - Sveta Demiana, koji je osnovan u 4. vijeku.

Bilkas ima i slavnu džamiju, posvećenu - Amr ibn al-Asu, jednom od vođa arapske vojske koja je Osvojila Egipat.
Brojni Egipćani su uvjereni da je ona najstarija džamija u Egiptu, pa je mjesto hodočašća Ona je rezultat brojnih restauracija i dogradnji, najstariji dijelovi su iz 9. vijeka, ali od orginalne izgrađene od adobe opeke ima malo tog za vidjeti.

Ljetovalište **Gamasa** na Sredozemnom moru, koje administrativno pripada Bilkasu, vrlo je popularno jer je smješteno između Kaira i Aleksandrije, pa značajno utječe na prihod grada.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5  „*Egypt, Arab Republic of Egypt*" (engleski). City population. Pristupljeno 22.8. 2020.
2. 1 2 3 4 5 6  „*Bilqas Travel Guide*" (engleski). Ask Aladdin. Pristupljeno 22.08.2020.

Vanjske veze
------------

* *Bilqas Travel Guide* (`en`)
**Earldom Pembrokea** (engleski: ) je titula u perstvu Engleske koju je prvi put u 12. vijeku stvorio kralj Stephen od Engleske. Titula, koja se tradicionalno vezuje sa Pembrokeom u Zapadnom Walesu, je bila stvarana ukupno od deset puta od svog početnog postajanja. Sa svakim novim stvaranjem se počeo brojati novi earl, a originalno sjedište earlova - Zamak Pembroke više nije vezano uz titulu. 

Trenutni nositelj earlstva je William Herbert, 18. earl od Pembrokea, a njegova loza predstavlja 10. stvaranje titule. Posljednjih 400 godina je sjedište porodice bilo imanje Wilton House u Wiltshireu. Od 1605. su earlovi Pembrokea također nosili titulu **earl Montgomeryja**. Ona je stvorena za mlađeg sina Henryja Herberta, 2. earla prije nego što je naslijedio titulu kao 4. earl godine 1630. Trenutni earlovi također nose pomoćne titule: **Baron Herbert od Cardiffa** (grad Cardiff u Grofoviji Glamogran, od1551), **Baron Herbert od Shurlanda** (Shurland na otoku Isle of Sheppey u Grofoviji Kent, od 1605) i Baron Herbert od Lee (Lea u Grofoviji Wilts, od 1861). Sve titule pripadaju perstvu Engleske osim baronstva Herberta od Lee, koje pripada perstvu Ujedinjenog Kraljevstva. 

1. septembra 1533. je kralj Henry VIII stvorio originalnu titulu markiza Pembrokea za buduću kraljicu Anne Boleyn. Ona je trebala odati počast kraljevom prastricu Jasperu Tudoru, koji je bio earl Pembrokea u 15. vijeku, te vlastitom ocu Henryju VII rođenom u Zamku Pembroke 1457.

***Earl Pembrokea*** na Wikimedijinoj ostavi
Za ostale osobe s istim imenom, v. William Hamilton.
**Billy Hamilton** na bejzbol karti Goodwin & Company 1887-1890 (Old Judge (N172)).
**William Robert "Sliding Billy" Hamilton** (Newark (New Jersey), New Jersey, 16.2. 1866. - 15.12. ili[[16.12.], 1940.) bio ja američki profesionalni igrač bejzbola iz 19. vijeka. Poznat je po cijelom nizu ofanzivnih rekorda koji do dan-danas nisu nadmašeni u MLB. 

Poznat po nadimku "Sliding Billy", Hamilton je svoj veliki debi imao u ligi American Association sa *Kansas City Cowboysima* 1888. a sljedeće godine se etablirao s nizom impresivnih statistika. Godine 1890. se priključio *[[Philadelphia Philliesima]]* u National League. Kao igrač *Philliesa* je postigao 198 runova u sezoni, što predstavlja rekord koji dan-danas nije nadmašen.

Godine 1896. je prešao u *Boston Beaneaters* i kod njih ostao sve do kraja karijere 1901. godine. 

U karijeri je ukupno imao 1591 utakmica; tamo je napravio 912 ukradenih baza, prosjek udarac .344 i 1690 runova.

Godine 1961. je izabran u Bejzbolsku Halu slavnih.

Izvori
------

1. ↑  obituary, New York Times, December 17, 1940
2. ↑  „Billy Hamilton". *BaseballHallOfFame.org*. National Baseball Hall of Fame. Arhivirano iz originala na datum 2007-04-08. Pristupljeno 17.04. 2007.

Vanjske veze
------------

* Baseball Hall of Fame Arhivirano 2007-04-08 na Wayback Machine-u
* Baseball-Reference.com - statistike i analiza karijere

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodi: **Jack Glasscock**  |  **Prvak National Leaguea u battingu** 1891 | Slijedi: **Dan Brouthers**  |
| Prethodi: **Dan Brouthers**  |  **Prvak National Leaguea u battingu** 1893 | Slijedi: **Hugh Duffy**  |
**Dziwna** (njemački: *Dievenow*) je istočni rukavac rijeke Odre na sjeverozapadu Poljske dug 32,4 km koji kod grada Dziwnówa uvire u Baltičko more.

Hidrologija
-----------

Dziwna je prirodni kanal kojim vode Szczecinskog zaljeva kod grada Wolin otječu prema sjeveru u Baltičko more. 
Nešto prije ušća kod otoka *Chrząszczewska* - Dziwna se razliva u *Kamieński zaljev*, zatim se sužava i ponovno tik ispred ušća ponovno širi u nešto manji *Wrzosowski zaljev*. Ponovno se sužava zaokreće prema zapadu i zatim uvire u Baltik.

Nešto zapadnije od Kamieńskog zaljeva nalazi se malo jezero *Koprowo* sa kojim je povezana potokom *Lewiensa Struga*.

U geografskom smislu Dziwna je tjesnac jer razdvaja Otok Usedom od Otoka Wolin.

Korito joj je široko ali i prilično plitko svega 2 do 2,5 metra, pa na njoj mogu plovii samo brodovi plitkog gaza i jarbola ne višeg od 12,5 m zbog mosta u Wolinu.

Dziwna je najduži rukavac, od tri (ostala dva su Peenestrom i Świna koji je najkraći.

Vode Dziwne su kojiput boćate, a to ovisi o plimi i oseci i godišnjem dobu. U proljeće ima visok vodostaj pa nije boćata, ali u ostatku godine sjeverozapadni vjetrovi mogu pokrenuti vode Baltika do čak 100 km uzvodno.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10   „Dziwna, Wolin" (poljski). Pomorze Zachodnie. Pristupljeno 1.01. 2021.

Vanjske veze
------------

***Dziwna*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Dziwna, Wolin* (`pl`)
Za ličnosti sa sličnim imenom, v. Earl Williams (razvrstavanje).

**Earle Williams** (28. februar 1880 - 25. april 1927) bio je američki filmski glumac iz nijeme ere. Glumom se počeo baviti u kazalištu kao tinejdžer, ali se već rano preorijentirao na film. S vremenom je, radeći za studio Vitagraph, postao jedna od njegovih najvećih zvijezda, te je, između ostalog, tumačio lik Arsenea Lupina. 1920-ih se specijalizirao za uloge vojnih oficira. Umro je od upale pluća.

Izabrana filmografija
---------------------

*A Gentleman of Quality* (1919)
* *A Tale of Two Cities* (1911)
* *The Scarlet Runner* (1916)
* *A Rogue's Romance* (1919)
* *The Man from Downing Street* (1922)
* *Fortune's Mask* (1922)
* *The Eternal Struggle* (1923)
* *The Skyrocket* (1926)
* *Diplomacy* (1926)

Vanjske veze
------------

***Earle Williams*** na Wikimedijinoj ostavi

* Earle Williams na IMDb-u (`en`)
* Earle Williams na Find a Grave
* portrait of **Earle Williams**

***Earle Williams*** na Wikimedijinoj ostavi
**Bitka kod Oreja** (engl. , fr. *Bataille d'Auray*) vodila se 29. septembra 1364. godine i bila je jedna od najvećih bitaka stogodišnjeg rata.

Bitku je pradhodila engleska opsada Oreja 1364. godine, pod komandom bretanjskog vojvode Ivana V Hrabrog. Pošto je engleska flota blokirala dolazak hrane u grad, vladar grada je sklopio mirovni ugovor i predao grad, osim tvrđave. 27. septembra ka gradu je krenuo francuski zapovednik Šarl I Bretanjski, koji se nalazio u blizini grada. 28. septembra njegove čete su su došle na levu obalu obližnje reke i zauzele poziciju ispred zamka. Žan se uplašio i prešao na desnu obalu. Šarl je pokušao da pregovara, ali posle neuspeha kranuo je za engleskom vojskom i prešavši reku došao je na močvarno područje severno od zamka, krtajući se pravo ka zamku, u kome su Englezi pred gradskom kapijom zauzeli položaj.

Borba je počela okršajem engleskih strelaca i francuskih samostrelaca. Onda su Francuzi neko vreme počeli žestoko da pobeđuju Engleze. moćan plemić Džon Čandos u najodlučniji čas bitke pridružio se Englezima. Posle strašnog pokolja Engleza u bici, i teških gubitaka, Francusko desno krlo je opkolilo deo engleske vojske, ovo su iskoristili ostaci engleske vojske i kao vihor napali levo francusko krilo. Sam Šarl je ranjen kopljem, a onda i zarobljen. Francuska pobeda se za čas pretvorila u poraz.

Ta bitka označila je kraj rata za bretonsko nasleđe, zbog te bitke ubedljivom pobedom Engleza. Ta bitka uticala je na francuskog i engleskog kralja, tako da je 1365. godine došlo do mira.

| * p
* r
* u
Stogodišnji rat |
| --- |
| Sli – Kresi – Kale – Poatje – Orej – Azenkur – Ruan – Bože – Mo – Kravan – Vernuj – Orlean – Pataj – Kompienj – Gerbevoj – Forminji – Kastijon |

Literatura
----------

* Turnbull, Stephen (1985). *The Book of the Medieval Knight.*. London: Arms and Armour Press. ISBN 978-0-85368-715-3.
* *The Ransom of Olivier de Guesclin*, in *Historical Research* 129, May 1981.

| * p
* r
* u
Stogodišnji rat |
| --- |
| Bitke • Opsade • Ševoše |  |
| Francuski i engleski vladari • Mirovni ugovori • Poznate vođe |
| Armanjaci i Burginjoni • Žakerija |
| Rat za bretonsko nasleđe • Prvi kastiljanski građanski rat |

***Bitka kod Auraya*** na Wikimedijinoj ostavi
**William Kristol** (23. decembar 1952 -) je američki politički analitičar i komentator neokonske orijentacije, poznat kao jedan od osnivača Projekta za novi američki vijek (PNAC), te osnivač i urednik konzervativnog časopisa *The Weekly Standard*.

Kristol se smatra jednom od ključnih ličnosti koja je 1994. omogućila poraz pokušaja Clintonove administracije da u SAD uvede opće zdravstveno osiguranje. Također je poznat i kao jedan od najglasnijih i najgorljivijih zagovornika američkog vojnog napada na Irak, što je počep promovirati još 1998. godine. Kada je rat započeo pod Bushom, bio je jedan od njegovih najvećih zagovornika, iako se poslije okrenuo protiv ministra obrane Donalda Rumsfelda, smatrajući njegovu strategiju pogrešnom. Nakon izbora 2008. se smatra jednim od najvećih zagovornika Sarah Palin među prema njoj inače neprijateljski naklonjenoj konzervativnoj inteligenciji.

Vanjske veze
------------

* Biography Arhivirano 2011-05-20 na Wayback Machine-u at *The Weekly Standard*
* Biography Arhivirano 2006-03-08 na Wayback Machine-u from the Project for the New American Century
* William Kristol's C-Span Biographical History[*mrtav link*]

| Političke funkcije
 |
| --- |
| Prethodi: **Craig L. Fuller**  |  **Načelnik štaba potpredsjednika SAD** 1989–1993 | Slijedi: **Roy Neel**  |
**Bitka kod Arecijuma** se godine 284. pne. odigrala između rimskih snaga pod Lucijem Cecilijem Metelom Denterom na jednoj te saveza galskih plemena, uglavnom Senonaca i Boja, pod Britomarisom. Povod za bitku je predstavljao napad Senonaca na etrurski grad Arecijum (današnji Arezzo), koji je u to vrijeme bio rimski saveznik. Rimska vojska je poslana u pomoć gradu, ali je u bitci razbijena, pri čemu su poginuli Denter kao i sedam vojnih tribuna.

Rezultat bitke je potakao mnoge Etrurce da se pobune protiv Rima, sklope savez sa Galima i krenu u pohod na Rim sljedeće godine. 

Bitka je predmetom kontroverzi zbog toga što su razni rimski autori iznosili različite podatke o vremenu kada se odigrala, odnosno neposrednim posljedicama. Tako je nejasno da li je Denter u trenutku pogibije bio konzul ili pretor.

Vanjske veze
------------

* Appian's *Roman History* Arhivirano 2008-01-05 na Wayback Machine-u at Livius.org
* Wiki Classical Dictionary: Appian Arhivirano 2006-10-29 na Wayback Machine-u
**Blokada** je skup ekonomskih, političkih i vojnih mjera da bi se izolirala država, države ili njihove oružane snage prekidom veza sa ostalim svijetom.

Cilj blokade je da se blokirana država ili oružane snage prisile na pregovore, kapitulaciju, predaju dijela teritorije ili na druge ustupke.

Generalno se mogu podijeliti na ekonomske i vojne blokade. Obje su vršene mnogo puta u prošlosti.

Neke poznate ekonomske blokade su kontinentalna blokada protiv Velike Britanije tokom Napoleonskih ratova, blokada Juga u američkom građanskom ratu, blokada Berlina poslije Drugog svjetskog rata, sankcije UN prema SR Jugoslaviji tokom 1990-ih godina, i tako dalje.

Neke od poznatijih vojnih blokada bile su; Opsada Konstantinopolisa 717-718. od strane Arapa, blokada Port Arthura u Rusko-japanskom ratu (1904.-1905.), i Sjeverni baraž i Doverski baraž za blokadu Njemačke u Drugom svjetskom ratu.

Vidi još
--------

* Autarhija

Korištena literatura
--------------------

* Vojna enciklopedija, Beograd, 1970. knjiga prva, strana 642.

Vanjske veze
------------
**Betina** je naselje na otoku šibenskog arhipelaga Murter od 774 stanovnika.

Geografija
----------

Betina leži na krajnjem sjeverozapadu tog malog otoka, udaljena oko 30 km od Šibenika,
danas je stihijnom izgradnjom spojena u jednu urbanu cjelinu, sa susjednim Murterom.

Historija
---------

Najstariji trag postojanja Betine je kameni natpis na kući porodice Paškvalin iz 1461. godine. Betina je 1597. bila naselje od svega 16 kuća, ali kako je rastao osmanski pritisak na zaleđe, počeo je i rast stanovništva, osobito nakon 1573 kad je čitavo zadarsko zaleđe palo u osmanske ruke. Tako da je već 1678. u njoj živilo 52 porodice i oko 350 stanovnika, a 1869. njih 2206. Odtad je broj stanovnika kontinuirano opadao.

Spomenici i znamenitosti
------------------------

Na brdašcu iznad Betine nalazi se barokna crkva sa zvonikom, sv. Frane Asiškog iz 1601. godine.

Privreda
--------

Betina je nekad bila težačko ribarsko mjesto, razvijenog maslinarstva i ovčarstva, poznata po svojim brodograditeljima -kalafatima (u drvu), koju je pokrenuo 1740. Paško Filipi. 
Tako da je 1948. osnovano, za ono vrijeme vrlo moderno brodogradilište, koje danas posluje u sklopu marine, pa se manje više bavi popravkom i održavanjem poliesterskih jahti, ali i izgradnjom drvenih brodova (kad to netko naruči), po kojima su nekad bili poznati. 

U novije vrijeme je turizam je najznačajnija privredna grana mjesta, gostima smještaj nudi kamp i privatni iznajmljivači.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5  Vlatko Jadrešić. „*Betina*" (hrvatski). Općina Tisno. Arhivirano iz originala na datum 2012-06-26. Pristupljeno 14. 02. 2013.
2. ↑  „*Kultura i povijest otoka Murtera*" (hrvatska). Otok Murter. Arhivirano iz originala na datum 2013-03-18. Pristupljeno 14. 02. 2013.
3. ↑   „*Dobro došli!*" (hrvatska). Brodogradilište i marina d.o.o. Betina. Pristupljeno 14. 02. 2013.

Vanjske veze
------------

***Betina*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Betina* Arhivirano 2012-06-26 na Wayback Machine-u
Ovo je članak o bitci 1793. godine.  Za bitku 1794. godine, v. Bitka kod Arlona (1794).  
Koordinate: 49°40′56.65″N 5°48′41.13″E﻿ / ﻿49.6824028°N 5.8114250°E﻿ / 49.6824028; 5.8114250

**Bitka kod Arlona** se odigrala 9. juna 1793. godine za vrijeme Rata Prve koalicije u današnjoj istočnoj Belgiji između francuskih republikanskih snaga pod generalom Houchardom na jednoj, i austrijskih snaga pod generalom Gottfriedom von Schröderom. Do nje je došlo u trenutku nakon što su francuske snage, poslije niza velikih uspjeha prethodne godine, pretrpile poraze te prisiljene na povlačenje iz Austrijske Nizozemske i dijela Njemačke, a Mainz, gdje je bio smješten veliki francuski garnizon, našao pod opsadom. Francuska Rajnska armija i Houchardova Moselska armija su ga od Odbora javnog spasa dobile zadatak deblokirati, a što je trebalo izvesti koordiniranim dvokrakim napadom. Houchard je prikupio svoje snage i napao Austrijance koji su zauzeli obrambenni položaj kod Arlona. Francuzi su, iako nisu raspolagali značajnijom brojčanom premoći, uspjeli probiti austrijske linije i prisiliti Austrijance na povlačenje. Houchard, međutim, nije iskoristio priliku da eksploatira uspjeh i goni neprijatelja, te je Mainz mjesec dana kasnije prisiljen na kapitulaciju. Usprkos toga Houchard je nakon toga dobio zapovjedništvo nad Sjevernom armijom.

Literatura
----------

* Général de Jomini: *Histoire critique et militaire des campagnes de la Révolution* (1811);
* A. Hugo: *Histoire des armées françaises de 1792 à 1837* (1838);
* P. Giguet: *Histoire militaire de la France* (1849);
* C. Clerget: *Tableaux des armées françaises pendant les guerres de la Révolution* (Librairie militaire 1905).
* Rothenberg, Gunther E. (1980). *The Art of War in the Age of Napoleon*. Bloomington, Ind.: Indiana University Press. ISBN 0-253-31076-8.
* Smith, Digby (1998). *The Napoleonic Wars Data Book*. London: Greenhill. ISBN 1-85367-276-9.
* Smith, Digby; Kudrna, Leopold (2008). „Austrian Generals of 1792-1815: Schroder, (Johann) Gottfried". napoleon-series.org. Pristupljeno 1 March 2014.
**Earl Mercije** (engleski: ) je bila titula u kasnoj Anglosaksonskoj i ranoj normanskoj Engleskoj (10 - 11. vijek) čiji su nositelji služili kao guverneri u područja ranijeg nezavisnog kraljevstva Mercija (današnji Midlands). Razvila se od institucije earlodormena u Kraljevini Wessex u 10. vijeku. Kao titulu earla ju je uveo dansko-engleski kralj Knut Veliki nakon osvajanja Engleske 1010-ih. Održala se i nakon normanskog osvajanja, ali samo do 1070. kada je posljednji earl, Edwin bio upetljan u zavjeru protiv William Osvajača; za kaznu mu je oduzeta titula, a upravne ovlasti su predane novostvorenim earlovima Chestera i Shrewsburyja.

Earldormeni Mercije
-------------------

* Ælfhere (950-e-983)
* Eadric Streona (1007–17)

Earlovi Mercije
---------------

* Leofric (cca. 1030–1057)
* Ælfgar (1057–1062)
* Edwin (1062–1070)

Izvori
------

1. ↑  *Anglo-Saxon Chronicle*, 1007: "In this year also was Edric appointed alderman over all the kingdom of the Mercians.", 1017: "This year also was Alderman Edric slain at London".

Literatura
----------

* David Crouch, *The Normans* (2002) ISBN 1-85285-387-5
* Emma Mason *The House of Godwine* (2004) ISBN 1-85285-389-1
**Eeklo** je grad i općina od 21,549 stanovnika na sjeverozapadu Belgije u Regiji Flandrija u Provinciji Istočna Flandrija.
On je i administrativni centar Arondismana Eeklo.

Geografske karakteristike
-------------------------

Eeklo leži nedaleko od granice sa Nizozemskom, udaljen 18 km istočno od Genta i 24 km od Bruggea. 
Grad je poznat po vijećnici sa zvonikom koji su 1999. uvršteni na UNESCO-vu listu Svjetske baštine kao kolektivni lokalitet Zvonici u Francuskoj i Belgiji.

Historija
---------

Pretpostavlja se da je Eeklo nastao za rimskih vremena na putu od mora za Antwerpen.

Status grada dobio je 1240. od flandrijske grofice Johanne od Konstantinopola.

Za srednjeg vijeka Eeklo je bio domena kastelana iz Brugga (Brugse Vrije) a nakon tog je bio feud raznoraznih feudalaca sve do Francuske revolucije.

U vrijeme Vjerskih ratova u 16. vijeku, Eeklo se našao na prvoj liniji fronta između protestantskog sjevera i katoličkog juga pa je poprilično razoren, a stanovništvo mu se razbježalo.
Nakon smirivanja stanja grad se obnovio zahvaljujući tekstilnoj industriji koja se razbuktala tokom 19. vijeka.

Nakon odvajanja od Nizozemske postao je administrativna i vjerska prijestolnica regije Meetjesland. Iz tog perioda potječu brojne neogotičke zgrade i nizovi radničkih kuća koje još uvijek dominiraju gradom.

Tokom 20. vijeku Eeklo se postepeno transformirao iz grada tekstilne industrije u centar trgovine, usluga i obrozovanja.

Pobratimski gradovi
-------------------

Eeklo ima ugovore o prijateljstvu sa slijedećim gradovima;

* Francuska Bagnols-sur-Cèze, Francuska
* Ujedinjeno Kraljevstvo Newbury, Ujedinjeno Kraljevstvo

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „*Belgium: Major Cities and Municipalities*" (engleski). City population. Pristupljeno 21.04. 2021.
2. 1 2  „*Eeklo*" (nizozemski). Commune Gemeente. Pristupljeno 21.04. 2021.
3. ↑  „*Belfries of Belgium and France*" (engleski). Unesco. Pristupljeno 21.04. 2021.
4. 1 2 3 4 5 6  „*Geschiedenis van Eeklo*" (nizozemski). Eeklo. Pristupljeno 21.04. 2021.

Vanjske veze
------------

***Eeklo*** na Wikimedijinoj ostavi

```
**Eeklo* (službene stranice) (`nl`)
```
| **Slova srpskohrvatske abecede** |
| --- |
| Aa | Bb | Cc | Čč | Ćć | Dd | Dždž | Đđ | Ee | Ff |  |
| Gg | Hh | Ii | Jj | Kk | Ll | Ljlj | Mm | Nn | Njnj |  |
| Oo | Pp | Rr | Ss | Šš | Tt | Uu | Vv | Zz | Žž |  |

**Dž** je 7. slovo srpkohrvatske abecede. Označava zvučni alveopalatalni afrikatni suglasnik. Jedan je od tri digrama u srpskohrvatskoj abecedi, uz lj i nj. Pojavljuje se uglavnom u posuđenicama, osobito turcizmima i anglizmima. Ovo se slovo koristi i u latiničnim formama makedonskog jezika.gl

Pravila
-------

Dž se nalazi:

1. U riječima bez vidljivog postanka, uglavnom u tuđicama:

*budžet, deterdžent, džem, džep, džez, pidžama, patlidžan, hodža, srdžba…*

2. Ispred b prema osnovnom č:

*jednadžba : jednačiti, narudžba : naručiti, predodžba : predočiti…*

3. U sufiksu –džija, koji nam je došao iz turskog jezika:

*bostandžija, buregdžija, ćevabdžija, šeširdžija*

U hrvatskoj književnoj tradiciji je *Madžar*, ali je prošireno i *Mađar*.

Informatičko kodiranje
----------------------

### Kod za TeX/LaTeX

U LaTeX-u je moguće kreirati i malo i veliko slovo u tekstu.

* Za slovo dž se koristi kod d\v{z}.
* Za slovo Dž se koristi kod D\v{Z}.
*Za ostale upotrebe, v. Krajina (razvrstavanje).*
Bela Krajina na karti Slovenije
Predeo Bele Krajine sa Gorjancima u zaleđu
Grad Metlika
**Bela Krajina** (sl. *Bela krajina*) je istorijska oblast u jugoistočnoj Sloveniji, pogranična sa Hrvatskom. Glavna središta Bele Krajine su gradići Črnomelj, Metlika i Semič.

Prirodni uslovi
---------------

Bela Krajina prirodno je određena rekom Kupom na jugu i planinama Kočevski Rog i Gorjanci na severu.

**Reljef**: Bela Krajina je kraško područje brežuljkastog i brdskog karaktera. Južni i središnji deo je blaži i povoljniji za život, dok je severni planinski - planine Kočevski Rog na severozapadu i Gorjanci na severoistoku.

**Klima**: U nižim delovima opštine vlada umereno kontinentalna klima, a u višim vlada njena oštrija, planinska varijanta .

**Vode**: Najveći vodotok je pogranična reka Kupa. Svi ostali vodotoci su manji i pritoke su reke Kupe.

**Živi svet**: Obeležje Bele Krajine je breza. Od gajenog bilja rasprostanjeno je uzgajanje vinove loze i proizvodnja vina.

Stanovništvo
------------

Bela Krajina spada u delove Slovenije koji su retko naseljeni (<50 st./km²). Pretežno stanovništvo su Slovenci, ali u Beloj Krajini postoje i zajedince Hrvata i Srba od srednjeg veka.

Vidi još
--------

* Srbi u Sloveniji
* Opština Črnomelj
* Opština Metlika
* Opština Semič

Vanjske veze
------------

* - Glavna stranica Bele Krajine
* Jurjevanje - najstariji folklorni festival u Beloj Krajini

***Bela krajina*** na Wikimedijinoj ostavi
Ovo je članak o bitci između Bizantinaca i Arapa u 7. vijeku.  Za bitku u 18. vijeku, v. Bitka kod Heliopolisa (1800).  

**Bitka kod Heliopolisa** se odigrala u julu 640. u Egiptu između arapske-muslimanske vojske Rašidunskog Kalifata pod Amr ibn al-A'asom na jednoj, i bizantske vojske na drugoj strani. Predstavljala je dio velikog muslimanskog pohoda na tadašnju bizantsku provinciju Egipat. Nekoliko mjeseci nakon početka pohoda, muslimanske snage su prodrle u dolinu Nila i suočile se sa bizantskom vojskom na čelu sa generalom Teodorom. Iako je raspolagao sa nešto manjim snagama, Amr ih je podijelio na tri dijela - prvi je na sebe navukao Teodorovu glavninu, drugi ju je iznenada napao u bok, a treći spriječio povlačenje, što je dovelo do potpunog razbijanja bizantske vojske. Odmah nakon bitke je pod muslimansku vlast pao cijeli centralni i južni Egipat; ostale su tek neke tvrđave koje su se, poput Aleksandrije predale 641. Ova je bitka označila trajni gubitak bizantske vlasti nad Egiptom, koji je otada počeo dobivati islamski i arapski karakter.

Literatura
----------

* Bury, J.B. *"History Of The Later Roman Empire"*, Macmillan & Co. 1923.
* Christensen, A. "Sassanid Persia", *The Cambridge Ancient History, Volume XII: The Imperial Crisis and Recovery (A.D. 193–324)*, Cook, S.A. et al. eds, Cambridge: University Press.
Bečka državna opera (**Wiener Staatsoper**)
Bečka državna opera oko 1900.
**Bečka državna opera** (*Wiener Staatsoper*, raniji naziv *k.k. Hofoper*) jedna je od znamenitosti na Opernringu, najvažnija operna kuća Beča i jedna od najpoznatijih na svijetu. Nalazi se u samom središtu Beča u neposrednoj blizini čuvenog muzeja Albertina i Hotela Sacher. Među članovima orkestra ove čuvene operne kuće odabiru se i novi članovi Bečke filharmonije.

Zgrada Opere na Ringstrasse počela se graditi krajem 1861. godine i u potpunosti je sagrađena 1869. prema nacrtima bečkih arhitekata Augusta Sicarda von Sicardsburga i Eduarda van der Nülla u stilu neorenesanse. Još za vrijeme izgradnje, izgled i stil Bečke opere izazvao je brojna negodovanja i kritike suvremenika. Monumentalnost same Opere s jedne strane nije dolazila do izražaja zbog još veće monumentalnosti zgrade Heinrichshof koja joj se nalazila nasuprot do rušenja u bombardiranjima tokom Drugog svjetskog rata. Kako je tokom izgradnje Opere i razina Ringa podignuta za cijeli metar, još nedovršena Opera dobila je pogrdni nadimak "potonuli sanduk". Razočarani graditelji Opere nisu ni doživjeli njezino otvorenje: prvi je umro van der Nüll, a točno deset tjedana kasnije i Sicardsburg.

Bečka državna opera svečano je otvorena izvedbom Mozartove opere Don Giovanni dana 15. svibnja 1869. godine. 1920. godine naziv "k.k. Hofoper" promijenjen je u "Staatsoper".

Vanjske veze
------------

***Bečka državna opera*** na Wikimedijinoj ostavi

* Službene stranice Bečke državne opere

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 134525010
* SUDOC: 02888924X
* CiNii: DA09037189

 |
**Bitka kod Gvadalete** odigrala se 19. jula 711. na reci Guadalete na južnom delu Pirinejskog poluostrva. To je bila odlučna pobeda Muslimana (Mavara i Arapa) nad Vizigotima, tj Vizigotskim kraljem Roderikom. Tom pobedom počinje islamsko osvajanje Hispanije, to jest teritorije današnje Španije i Portugala. Mavarska invazija Španije započela je 30. aprila 711, a pobedom kod Guadalete otvoren im je put potpunom osvajanju Španije, jer su u toj bici poginuli najvažniji vizigotski plemići i veliki deo plemstva kraljevskog dvora.

Uvod
----

Kralj Vizigota Roderih došao je na vlast 709. posle svrgavanja prethodnog kralja Vitica. Pristalice i rođaci prethodnog kralja pobegli su u Seutu koja se nalazila na drugoj strani Gibraltara na obali Afrike. Tu su sklopili savez sa guvernerom Seute don Julijanom Seutskim, a onda su zatražili pomoć Mavara. Time su se Mavari umešali u jedan dinastički sukob.

Mavarska invazija Iberijskog poluostrva započela je 30. aprila 711. iskrcavanjem Tarika ibn Zijada sa 1700 ljudi. Kasnije se pridružuju drugi, a general Tarik ibn Zijad dolazi do Kartagine. Vizigotski kralj Roderih bio je zauzet borbama protiv Baska i Franaka na severu Iberijskog poluostrva. Na vesti o mavarskoj vojsci Roderih se vraća sa severa da se suoči sa napadačima. Susreću se na jugu Španije pored reke Guadalete.
Tu se 19. jula 711. razvila bitka koja je promenila istoriju Evrope za sedam vekova.

### Bitka u kojoj strada gotovo sve vizigotsko plemstvo

U toj bici muslimanske snage je predvodio Tarik ibn Zijad, a vizigotsko plemstvo kralj Roderik. Muslimana je bilo 7.000 do 9.000, a Vizigota oko 25.000. Vizigota je bilo mnogo više, ali velika nesloga je vladala u redovima te vojske zbog dinastičkih sukoba. Deo vojske je dezertirao, a deo otvoreno izdao. Oba krila Roderikove vojske su pobegla, a centar se dugo borio.

### Posledice

Vizigotsko kraljevstvo je bilo dezorijentisano i bez ikakve organizacije nakon te bitke. Namesnik Omejida u Severnoj Africi Musa bin Nusair šalje 712. dodatnih 12.000 vojnika, tako da Mavari zauzimaju Iberijsko poluostrvo za 5 godina. Jedino je vizigotski plemić Pelayo iz Asturije pobegao Mavarima, pa se pobunio u Asturiji i osnovao kraljevstvo Asturiju, koju je očuvao pobedom 722. u Bitci kod Covadonge. Iberijsko poluostrvo je ostalo gotovo bez vizigotskih plemića. Preživelo vizigotsko plemstvo je pobeglo kod Merovinga u Franačku.

Vanjske veze
------------

* Istorijska biblioteka: Muslimansko osvajanje Hispanije


|  |
| --- |
| **Mavarsko osvajanje Iberijskog poluostrva** |
| Gvadaleta – Tuluz – Kovadonga – Poatje |
**Bel canto** (tal. lijepo pjevanje) je naziv za talijansku vokalnu tehniku osamnaestog stoljeća u kojoj se posebna pažnja posvećuje ljepoti tona i njegovoj briljantnoj izvedbi nego dramatičnim izražajima i romantičkim emocijama.

Ova je tehnika pjevanja tokom povijesti trpila brojne kritike kao što su korištenje tehnike radi nje same (bez previše obzira prema cjelini glazbenog djela) i učestalo naglašavanje virtuoznih elemenata (koloratura), no glazbeni stručnjaci slažu se oko vrhunske umjetničke vrijednosti ove tehnike koja se veže uz najbolja djela najznačajnijih opernih skladatelja (W. A. Mozart, G. Rossini, G. Donizetti i dr.). Karakteristika ove tehnike pjevanja je korištenje cijelog vokalnog instrumenta a ne samo dijela instrumenta kao u lied tehnici pjevanja. Oslonac tona je vrlo nisko te je posljedica potpuno uniformirani glas u cijelom vokalnom rasponu pjevača. Često se krivo misli da je belcanto samo poseban način interpretacije međutim postoji niz ostalih bitnih elemenata koji čine belcanto glas. 

Rani razvoj tehnike bel canta usko je vezan uz razvoj talijanske *opere serije*.

### Značajni skladatelji

* 18. stoljeće: Giovanni Battista Bononcini, Baldassare Galuppi, Domenico Cimarosa, Alessandro Scarlatti, Antonio Vivaldi i ostali.
* 19. stoljeće: Gioacchino Rossini, Vincenzo Bellini, Gaetano Donizetti

### Veliki izvođači bel canta

* 19. stoljeće: Giuditta Pasta, Isabella Colbran, Maria Malibran, Giovanni-Battista Rubini, Mattia Battistini, Jenny Lind, Sophie Crüwell
* 20. stoljeće: Alessandro Bonci, Giacomo Lauri-Volpi, Luisa Tetrazzini, Tito Schipa, Rosa Ponselle, Maria Callas, Joan Sutherland, Marilyn Horne, Alfredo Kraus, Edita Gruberova, Luciano Pavarotti, Renato Bruson, Montserrat Caballé, Piero Capucilli, Franco Corelli, Carlo Cossutta