**Realni socijalizam** ili **real-socijalizam** je izraz kojim su se od 1970-ih označavalo društveno-političko uređenje odnosno službena ideologija SSSR-a i drugih država koje su pripadale Istočnom bloku.

Taj su izraz prvi počeli koristiti sovjetski i drugi istočnoblokovski teoretičari kako bi istakli razlike između njihovog sistema, odnosno shvaćanja socijalizma u odnosu na razne socijalističke sisteme, u većoj ili manjoj mjeri inspiriranih marksizmom-lenjinizmom, koji se od druge polovice 20. vijeka pojavljuju u raznim državama - Titovoj Jugoslaviji, maoističkoj Kini, kao i u nizu dekoloniziranih zemalja Trećeg svijeta čiji su novi vlastodršci svoje režima nazivali "socijalističkim". 

Izraz "realni" je imao dvostruko značenje. S jedne strane se njime implicitno priznavala nesavršenost, odnosno "realnost" takvih režima nasuprot idealima kojima su trebali težiti. S druge strane se tvrdilo da su takvi socijalistički sistemi jedini mogući u tadašnjim historijskim prilikama, odnosno isticala se njihova "pragmatičnost" nasuprot radikalnijem, odnosno "utopističkom" tumačenju marksizma-lenjinizma karakterističnim kako za maoizam, tako i za razne pokrete Nove ljevice koji se javljaju 1960-ih.

Izraz "realni socijalizam" su kasnije prihvatili i kritičari sovjetskog sistema. Tako je službena ideologija SFRJ istočnoblokovske zemlje nazivala "realsocijalističkim" kako bi opisivala plansku privredu nasuprot socijalističkog samoupravljanja. Isti su izraz prihvatili i antikomunisti i desničari kako bi istakli da je sovjetski tip socijalizma - koga karakterizira totalitarni jednopartijski sistem, neefikasna planska privreda, represija - jedini "pravi" socijalizam, odnosno da svaki pokušaj da se uspostavi socijalizam dovodi do takvih rezultata.

Eksterni linkovi
----------------

* (`en`) real socialism from *A Dictionary of Sociology*, 1998, originally published by Oxford University Press
* (`pl`) SOCJALIZM REALNY, Encyklopedia Interia

| * p
* r
* u
Komunizam |
| --- |
| Osnovni koncepti | 
* Marksistička filozofija
* Klasna borba
* Proleterski internacionalizam
* Komunistička partija

 |
| Ideologije | 
* Marksizam
* Lenjinizam
* Marksizam-lenjinizam
* Maoizam
* *Juche*
* Trockizam
* Titoizam
* Lijevi komunizam
* Komunizam savjeta
* Anarhistički komunizam
* Religijski komunizam
* Kršćanski komunizam
* Eurokomunizam
* Svjetski komunizam
* Bezdržavni komunizam

 |
| Internacionale | 
* Savez komunista
* Prva internacionala
* Druga internacionala
* Treća internacionala
* Četvrta internacionala

 |
| Glavne ličnosti | 
* Karl Marx
* Friedrich Engels
* Vladimir Lenjin
* Rosa Luxemburg
* Lav Trocki
* Mao Tse-tung

 |
| Srodne teme | 
* Anarhizam
* Antikapitalizam
* Anti-komunizam
* Anti-revizionizam
* Demokratski centralizam
* Diktatura proletarijata
* Radničko samoupravljanje
* Odumiranje države
* Historija komunizma
* Komunistički genocid
* Komunistička država
* Komunistički simbolizam
* Kritike komunizma
* Luksemburgizam
* Ljevica
* Nacionalni komunizam
* Naučni komunizam
* Naučni socijalizam
* Nova ljevica
* Novi komunizam
* Post-komunizam
* Primitivni komunizam
* Komunizam i religija
* Socijalizam
* Staljinizam
* Socijalističke ekonomije
* Sovjetski savez

 |