recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Karta Velike rasjedne doline
**Velika rasjedna dolina** (poznata i kao **Velika rascelinska dolina**, **Veliki istočnoafrički rov** ili ***Fossa magna***) je najveći sistem dubokih rasjeda na Zemlji. Dug je oko 9500 km, širok 40 do 60 km i dubok do nekoliko kilometara. Počinje u Jugozapadnoj Aziji gdje se nalaze Galilejsko jezero, Mrtvo more i rijeka Jordan. Dalje se proteže na jug preko Crvenog mora, zatim preko Etiopske visoravni do jezera Turkana. Tu se razdvaja u dva kraka zaobilazeći Jezersku visoravan na kojoj se nalazi Viktorijino jezero. Dalje prema jugu nalaze se jezera: Albertovo, Edwardovo, Kivu, Tanganjika (drugo po dubini u svijetu) i Malavi. Dolina se završava u donjem toku rijeke Zambezi.

Duž ovih rasjeda vertikalno su pomjereni slojevi Zemljine kore. Izdizanjem Zemljine kore nastali su horstovi. Spuštanjem slojeva Zemljine kore nastali su rovovi u kojima su smještena najveća jezera Afrike (osim Viktorijinog jezera). Rasjedanje Zemljine kore pratila je vulkanska aktivnost, što se vidi po prostranim vulkanskim platoima i masivima u planinama istočne Afrike i Etiopije. Tu i danas ima aktivnih vulkana.

Galerija
--------

* Vulkan Dalol u EtiopijiVulkan Dalol u Etiopiji
* Velika rasjedna dolina u TanzanijiVelika rasjedna dolina u Tanzaniji
* Pukotina Ardokuba u DžibutijuPukotina Ardokuba u Džibutiju
* KilimandžaroKilimandžaro
* Planina Meru (vulkan u Tanzaniji)Planina Meru (vulkan u Tanzaniji)
* Planine RuvenzoriPlanine Ruvenzori
* Jezero Manjara u TanzanijiJezero Manjara u Tanzaniji
* Rijeka Tana u KenijiRijeka Tana u Keniji

Povezano
--------

* Velika jezera (Afrika)

Vanjske veze
------------

***Velika rasjedna dolina*** na Wikimedijinoj ostavi

* Geografski opis
* Geologija Istočnoafričkog rova

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 242583128
* GND: 4520884-0
* SUDOC: 168650029

 |
**Poluotok Araya** (španjolski: Península de Araya) je poluotok u Karipskom moru na sjeveru Venecuele, u saveznoj državi Sucre.

Karakteristike
--------------

Poluotok predstavlja fizički završetak sjeverne grane (*Serranía del Litoral*) masiva Karipskih Andi, a ukupna površina mu iznosi 642 km². Poluotok Araya je zapadni, a poluotok Paria istočni završetak tog masiva.

Pogled na Arayu
Administrativno podpada pod općinu Cruz Salmerón Acosta, a najveći grad i administrativni centar je Araya, na samom vrhu poluotoka. Poluotok Araya ima ugodnu suhu klimu i nudi turistima više od 270 km obale. Ime mu dolazi od indijanske riječi *arai* što znači iznad, tako da Araya vjerojatno znači zemlja iznikla iz vode. Do poluotoka je najlaše doći brodom iz Cumaná koji vozi nekih dvadesetak minuta.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „*Península de Araya*" (španjolski). Turismo Sucre. Pristupljeno 9. 12. 2017.

Vanjske veze
------------

***Araya (poluotok)*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Eje turístico Araya* ()

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 239551235

 |
Panorama Navlake Glarus kod vrhova Segnes (lijevo) i Dof (desno)Panorama Navlake Glarus kod vrhova Segnes (lijevo) i Dof (desno)

**Arena Sardona** ili **Navlaka Glarus** (njemački: *Glarner Überschiebung*) je najveća navlaka (povratni rasjed koji nastaje skoro horizontalnim padom površinskog tla) na Alpama koja se nalazi u istočnoj Švicarskoj. Uz ovu navlaku Helvetski tektonski pokrov je pomjeren više od 100 km sjverno preko vanjskog masiva Aar i Infrahelvetskog kompleksa. Navlaka čini dodirnu točku između starijeg permsko-trijaškog sloja stijena i mlađeg sloja vapenenca iz jure i krede, te fliša i molase iz paleogena.

Arena Sardona svojom horizontalnom orijentacijom i visokim lokalnim reljefom ocrtava veliko područje u kantonima Glarus, St. Gallen i Graubünden. Najpoznatije stijene su one kod Lochsitea, blizu grada Glarusa, te stijena *Tschingelhörner* (u kojoj se nalazi prirodna rupa *Martinsloch* - slika desno) između Elma i Flimsa.
Iako su navlake česta pojava u planinskim vijencima, Arena Sardona je izrazito pristupačan primjer i kao takav odigrao je važnu ulogu u razvoju geologije i otkrivanju sastava orogena. Zbog toga je ova navlaka proglašena geotopskom i geološkom UNESCO-vom svjetskom baštinom. Ova "tektonska arena" ima površinu od 32.850 hektara, većinom planinskog krajolika, i proteže sekroz 19 općina između Surselva, Linthtala i Walenseea. On uključuje nekoliko vrhova viših od 3000 metara, kao što su: Surenstock (romanš: *Piz Sardona*, po kojem je cijela navlaka dobila ime), Ringelspitz i Pizol.

* Surenstock (straga) s jezera ChüebodenseeSurenstock (straga) s jezera Chüebodensee
* Tsingelhörner s rupom Martinloch (desno)Tsingelhörner s rupom Martinloch (desno)
* Vrh Sardona (Surenstock, 3.056 m) kod CalfeisentalaVrh Sardona (Surenstock, 3.056 m) kod Calfeisentala
* Ringelspitz (3.248 m) s CalandaRingelspitz (3.248 m) s Calanda
* Vrh Picol (2.844 m)Vrh Picol (2.844 m)

Izvori
------

* Sibylle Franks i Rudolf Trümpy, Journal of International Geoscience. ed (PDF). The Sixth International Geological Congress: Zürich, 1894. Arhivirano 2011-09-28 na Wayback Machine-u Episodes. Vol. 28 No.3. 2005. International Union of Geological sciences. str. 187.–192.

Koordinate: 46°55′0″N 9°15′0″E﻿ / ﻿46.91667°N 9.25000°E﻿ / 46.91667; 9.25000

| * p
* r
* u
Svjetska baština u Švicarskoj |
| --- |
|  | Tektonski geotop Arena Sardona kantona Glarus • Historijski centar Berna • Tri zamka i bedemi Bellinzone • Jungfrau-Aletsch-Bietschhorn između Wengena i Fiescha • Urbanizam gradova La Chaux-de-Fonds i Le Locle • Terasasti vinogradi Lavauxa • Monte San Giorgio1) • Prahistorijska naselja sojenica oko Alpa2) • Raetinska pruga1) • Müstairski samostan Svetog Ivana u Val Müstairu • Kneževska opatija St. Gallen sa fondacijskom bibliotekom i crkvom | Švicarska zastava |
| 
1) Zajednička svjetska baština Italije i Švicarske 
2) Zajedno s pet ostalih alpskih zemalja  |
**Radom** je grad od 211,371 stanovnika u sredini Poljske u Mazovjeckom vojvodstvu.

Geografske karakteristike
-------------------------

Radom leži udaljen 100 km južno od Varšave i 135 km od Łódźa.

Historija
---------

Teatar
Novi trgovački centar u starom dijelu grada
U drugoj polovici 10. vijeka sagrađen je zamak s dva prstena bedema i opkopom. Radom je prvi put dokumentiran - 1155. u buli pape Hadrijana IV.
Do 13. vijeka uz zamak je niklo i trgovište sa crkvom.

Za vladavine vojvode Kazimira Velikog osnovan je Novi Radom koji je dobio gradska prava po uzoru magdeburška 1364.

U Radomu je 1401. potpisan prvi akt o Poljsko-Litvanskoj Uniji, a od 1613. je sjedište poreznog suda Unije.

Sedamnaesti vijek bio je loš za Radom, što zbog kuge što zbog švedske invazije za koje su spalili grad i zamak. 
Na kraju je grad spao na naselje od 37 kuća i 375 stanovnika.

Za Podjele Poljske bio i pod austrijskom i ruskom vlašću, ali i nadalje ostao važan administrativni centar.
Tokom 19. vijeka počeo se industrijalizirati podizanjem pogona kožne, metalne i prehrambene industrije i izgradnjom cesta i željezničkih pruga.

Nakon Prvog svjetskog rata i povratka nezavisnosti - 1918. razvoj grada se jako ubrzao, jer se našao u centralnom industrijskom pojasu. 
U njemu je podignuta najmodernija tvornica oružja u Poljskoj, i čitav stambeni kvart za radnike. Pored tog podignuta je tvornica duhana, namještaja i telefona (filijala švedskog Ericssona).

Radom je dobio vodovod, kanalizaciju, plin i aerodrom i čitav niz kulturnih objekata: od teatra, kina, muzeja, do biblioteka i društvenih domova.

Nakon Drugog svjetskog rata od 1975. do 1998. bio je administrativni centar vlastitog vojvodstva. 
Od 1996. je i univerzitetski centar, kad je tadašnja Viša tehnička škola prerasla u univerzitet, a od 1992. je sjedište vlastite *Radomske biskupije*.

Pobratimski gradovi
-------------------

Radom ima ugovore o partnerstvu sa slijedećim gradovima;

|  |  |
| --- | --- |
| * Slovačka Banská Bystrica, Slovačka
* Latvija Daugavpils, Letonija
* Belorusija Gomelj, Belorusija
* Narodna Republika Kina Huzhou, Kina
* Njemačka Magdeburg, Njemačka
* Rusija Ozjori, Rusija
 | * Rumunija Ploiești, Rumunjska
* Litvanija Okrug Vilnius, Litvanija
* Bugarska Stara Zagora, Bugarska
* Tajvan Okrug Taoyuan, Tajvan
* Ukrajina Ternopol, Ukrajina
 |

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7  „Historia" (poljski). Radom. Arhivirano iz originala na datum 2020-02-16. Pristupljeno 22.02. 2021.
2. 1 2 3 4 5 6 7  „*Poland: Major Cities*" (engleski). City population. Pristupljeno 22.02. 2021.
3. ↑  „Partner cities" (engleski). Radom. Pristupljeno 22.02. 2021.
4. ↑  „Miasta partnerskie" (engleski). Radom. Arhivirano iz originala na datum 2013-04-03. Pristupljeno 22.02. 2021.

Vanjske veze
------------

***Radom*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Urząd Miejski w Radomiu* (službene stranice) Arhivirano 2017-02-26 na Wayback Machine-u ()
***Zeleni megaherc*** je radio emisija magazinskog tipa koju su od 1972. do 1990. svake subote ujutro zajednički emitirali Radio Beograd 2 i Radio Zagreb 2 (današnji Hrvatski radio 2). Predstavljala je jednu od najpopularnijih radio-emisija bivše Jugoslavije.

Autori ideje o ovoj emisiji koja se svake subote od 7:00 do 12:00 emitovala iz studija u Beogradu i Zagrebu su poznati beogradski novinar, urednik i voditelj Nikola Nešković, autor kultne emisije "Prijatelj zvezda" i zagrebački novinar ,urednik i voditelj Vojo Šiljak. Ideja je inače rođena leta 1972. godine u Dubrovniku, u ateljeu poznate likovne umetnice Jagode Bujić.

Prva emisija je emitovana u subotu 30. decembra 1972. a prvi voditelji su bili Nikola Nešković i Vojo Šiljak. Emisija je imala dve špice – beogradsku za koju je tekst napisao Ljubivoje Ršumović, a pevao Dado Topić sa Korni Grupom, i zagrebačku za koju je tekst napisao Drago Britvić.

Emisija je uključivala i razne druge radio studije nekadašnje Jugoslavije tako da je u jednom trenutku krajem 1973. godine u isto vreme bilo uključeno 11 studija sa 11 voditelja.

Zeleni megaherc je 1974. godine stigao sa Korni grupom u Brajton koji je bio domaćin Pesme Evrovizije tako da su slušaoci u Jugoslaviji u subotu 6. aprila 1974. godine prvi put mogli da čuju i buduće pobednike članice i članoive grupe ABBA koji su bili gosti u studiju.

Poslednja emisija je emitovana 14. jula 1990, voditelji su bili Sonja Šarulin iz Zagreba i Jugoslav Ćosić iz Beograda. Direktorski i programski kolegiji Hrvatskog radija su odlučili da se emisija više ne emitira zbog neuspeha u ispravljanju "bitno narušenih temeljnih profesionalnih pravila u kreiranju, uređivanju i vođenju emisije" zbog čega je emisija "nanosila ozbiljnu programsku štetu i stalne proteste slušalaca".

Eksterni linkovi
----------------

* Video-insert TV-emisije *Ovde Radio Beograd* iz 1980. godine, posvećene *Zelenom megahercu* na YouTube
**Arauco** je grad od 17,643 stanovnika. i općina od 36,257 stan. u centru Čilea u Regiji Bío Bío i Provinciji Arauco.

Geografske karakteristike
-------------------------

Arauco leži u istoimenom zaljevu Arauco nedaleko od ušća rijeke Carampangue, udaljen oko 71 km jugozapadno od svog regionalnog centra Concepcióna.

Njegovo ime - Arauco na jeziku lokalnih indijanaca Mapudungun znači - Kredasta voda.

Panorama grada
### Klima

Grad ima umjerenu klimu sa puno kiše i jakim sjevernim vjetrovima zimi i prilično hladnim južnim vjetrovima ljeti.
Godišnje padne prosječno oko 1.200 do 1.500 mm kiše.

Historija
---------

U pretkolumbovska vremena, u tom kraju živjeli su ratoborni Mapuche jedno od araukanskih plemena.

Kasnije u 16. vijeku za invazije španjolskog konkvistadora Pedra de Valdivije u taj kraj, oni su pružili žestok i žilav otpor i ratovali puna tri vijeka sa španjolskim osvajačima. Na samom početku svoje kampanje 1552. - Valdivija je na ušću riječice
Conumo u Carampangue, podigao utvrdu San Felipe de Arauco.

Nakon brojnih borbi za utvrdu, koja je nekoliko puta uništavana i obnavljana, konačno je premještena na današnju lokaciju 
u podnožju brda Colo - Colo. 
Početkom 19. vijeka, oko te fortifikacije izniklo je naselje koje je 7. januara 1852. dobilo status grada to je današnji Arauco.

Privreda
--------

Ekonomija današnjeg Arauca bazira se na šumarstvu, ribolovu, poljoprivredi, stočarstvu, prerađivačkoj industriji i turizmu.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „*Chile: Biobío*" (engleski). City population. Pristupljeno 14. 11. 2020.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11  „Arauco (comuna de Chile)" (španjolski). EcuRed. Pristupljeno 15.11. 2020.

Vanjske veze
------------

***Arauco*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Ilustre Municipalidad de Arauco* (službene stranice)[*mrtav link*] ()
Zastava Gvineje
**Zastava Gvineje** je usvojena 10. novembra 1958.

U želji da pokažu jedinstvo sa regionom i oni na svojoj zastavi koriste panafričke boje, crvenu, žutu i zelenu. Bije su raspoređene u tri jednake vertikalne pruge i zastava nema grb. Zemlja je bila Francuska kolonija pa se smatra da su horizontalne pruge zaostavština ovog sistema.

***Zastava Gvineje*** na Wikimedijinoj ostavi

Zastave država u Africi

Položaj Afrike
Alžir • 
Angola • 
Benin • 
Bocvana • 
Burkina Faso • 
Burundi • 
Čad • 
Džibuti • 
Egipat1) • 
Ekvatorijalna Gvineja • 
Eritreja • 
Esvatini • 
Etiopija • 
Gabon • 
Gambija • 
Gana • 
Gvineja • 
Gvineja Bisau • 
Jemen1) • 
Južnoafrička Republika • 
Kamerun • 
Kenija • 
Komori • 
Demokratska Republika Kongo • 
Republika Kongo • 
Lesoto • 
Liberija • 
Libija • 
Madagaskar • 
Malavi • 
Mali • 
Mauricijus • 
Mauritanija • 
Maroko • 
Mozambik • 
Namibija • 
Niger • 
Nigerija • 
Obala Slonovače • 
Ruanda • 
Sejšeli • 
Senegal • 
Sijera Leone • 
Somalija • 
Centralna Afrička Republika • 
Sudan • 
Sao Tome i Principe • 
Tanzanija • 
Togo • 
Tunis • 
Uganda • 
Zambija • 
Zelenortska Ostrva • 
Zimbabve

**Teritorije i nepriznate države**: 

Ceuta (Španija) • 
Južni Sudan • 
Kanarska ostrva (Španija) • 
Madeira ostrva (Portugal) • 
Mayotte (Francuska) • 
Melilla (Španija) • 
Reunion (Francuska) • 
Somaliland • 
Sveta Helena (Velika Britanija) • 
Zapadna Sahara • 
Zanzibar (Tanzanija)

1)Smatrani i dijelom Azije.

**Ostale zastave**: 

Zastave Afrike • 
Zastave Azije • 
Zastave Evrope • 
Zastave Južne Amerike • 
Zastave Okeanije • 
Zastave Sjeverne Amerike
Koordinate: 44° 49′ 19" SGŠ, 18° 18′ 26" IGD

**Zelinja Gornja** je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Doboj koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 818 stanovnika.

Geografija
----------

Zelinja na planini Trebavi. Sastoji se od zaseoka: *Rijeke*, *Vidovića*, *Brezovca*, *Bogdanovića*, *Srednje* i *Gornje Male*. U daljoj okolini sela se nalaze veća gradska središta: Gradačac, Gračanica, Modriča i Doboj.

Istorija
--------

Prvi put se Zelinja Gornja pojavljuje u turskim defterima (poreskim knjigama) 1528. godine, kada je bila pod upravom tvrđave Sokol kod Gračanice i tada je imala svega 20 domaćinstava. U selu je u vreme Kraljevine Jugoslavije 1927. godine otvorena osnovna škola, koja danas nosi naziv *„Petar Kočić"*. Naselje se pre raspada Jugoslavije 1992—1995, nalazilo u sastavu opštine Gradačac, da bi posle početkom rata Zelinja Gornja pripala opštini Doboj, od čijeg je središta u Doboju udaljena oko 40-ak .

Stanovništvo
------------

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| **Nacionalnost** | **1991.** | **1981.** | **1971.** |
| Srbi | 809 (98,89%) | 937 (97,80%) | 1.055 (98,96%) |
| Muslimani | 0 | 0 | 0 |
| Hrvati | 2 (0,24%) | 0 | 7 (0,65%) |
| Jugosloveni | 5 (0,61%) | 19 (1,98%) | 2 (0,18%) |
| ostali | 2 (0,24%) | 2 (0,20%) | 2 (0,18%) |
| Ukupno | 818 | 958 | 1.066 |

Privreda
--------

Stanovnici se bave poljoprivredom, voćarstvom, stočarstvom i iskorišćavanjem šuma. Selo se nalazi na regionalnom putnom pravcu Orašje — Doboj, ali i pored toga nema asfaltni put. Pored toga, i nedostatak primarne delatnosti je jedan od razloga odliva mladih u gradove, Srbiju i Evropu, što dovodi do zastoja u razvoju samog sela.

Kultura
-------

Naselje pored škole danas ima srpsku pravoslavnu crkvu, dve prodavnice i ambulantu u sastavu bivšeg doma kulture.

Vanjske veze
------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Portal Bosna i Hercegovina***  |

Šablon:Pelagićevo
**Arheološki lokaliteti Bat, Al-Khutm i Al-Ajn** su zaštićeni arheološki lokaliteti iz brončanog doba koji se nalaze u šumi palmi u Omanu, na području koje se proteže od Perzijskog zaljeva do Omanskog zaljeva. Zahvaljujući zabačenosti ovi lokaliteti su opstali u gotovo nedirnutom stanju posljednjih 1000 godina. Oni su upisani na UNESCO-v popis mjesta svjetske baštine u Aziji i Oceaniji 1988. godine kao "najpotpunija naselja i nekropole iz 3. milenija pne. u svijetu".

Grobnice u Al-Ajnu

Odlike
------

Grobnica u Al-Ajnu
**Bat** se nalazi unutar zasada palmi i oko 3000. pne. tu se vadio bakar i diorit kojima se nadaleko trgovalo. U sumerskim tekstovima, poput Epa o Gilgamešu, spominje se pod imenom *Dilmun*. God. 1972. danski arheološki tim koji je vodila Karen Frifelt je dokazao kako je Bat bio naseljen punih 4000 godina. Oni su sjeverno od doline Uadi al Hidžr iskopali stambeno naselje s kvadratičnim kućama i pet kamenih oblih tornjeva promjera do 20 metara. Potpuno su iskopali samo jedan i došli do zaključka kako je izgrađen od 2595. do 2465. pr. Kr. Ove građevine su imale vanjske otvore i dvostruke paralelne prostorije i duboki zdenac između njih, te iako njihova uloga nije potpuno jasna, postoji pretpostavka kako su služile kao silosi ili cisterne. U nekropoli, koja se proteže sjeverno niz brijeg putem do Al Uaraha, se nalazi više od 100 kružnih od suhozida u obliku košnica (tumulus). Južne su monumentalnije, ponekad s dvije ili četiri grobne komore u kojima je moglo biti sahranjeno više pokojnika.

**Al-Khutm** su zapravo ostaci kamene utvrde koja se nalazi 2 km zapadno od Bata. Njezin toranj ima promjer od 20 metara.

**Al-Ajn** je maleno kameno groblje koje se nalazi oko 34 km jugoistočno od Bata. Ono je od sva tri lokaliteta u najboljem stanju, a sastoji se od 21 kamene grobnice u obliku košnica koje su poredane u nizu na vrhu brda Kubur Džuhhal, ispod planine Džebel Mišt.

Vanjske veze
------------

***Arheološki lokaliteti Bat, Al-Khutm i Al-Ajn*** na Wikimedijinoj ostavi

* Panoramske fotografije lokaliteta Arhivirano 2011-05-19 na Wayback Machine-u

| * p
* r
* u
Svjetska baština u Omanu |
| --- |
|  | 
Irigacijski sistem Afladž  • Tvrđava Bahla  • Arheološki lokaliteti Bat, Al-Khutm i Al-Ajn  • ~~Zaštićeno područje za životinje u pustinji Omana (domovina arapskih oriks antilopa)~~ 1)  • Zemlja tamjana
 | Omanska zastava |
| 1)UNESCO je ovo područje uklonio s popisa 28. 6. 2007. jer je vlada Omana odlučila površinu zaštićenog područja smanjiti za 90%. Ovo je prvo skidanje s popisa jednog mjesta koje je proveo UNESCO. |
| Aurunci |
| --- |
| Dio Apenina |
| Karta sa pozicijom AurunciaKarta sa pozicijom AurunciaKarta sa pozicijom Auruncia |
| Dužina masiva: | km |
| Širina masiva: | km |
| Površina masiva: | km² |
| Najviši vrh: | Monte Petrella (1.533  m) |
| Zaštićene oblasti: |  |
| Država: |  Italija |

**Masiv Aurunci** (talijanski: *Monti Aurunci*) je planinski masiv na jugozapadu Italije u Regiji Lazio.

Geografske karakteristike
-------------------------

Masiv Aurunci udaljen je nekih 130 km južno od Rima, i oko 70 km sjeverozapadno od Napulja. Prostire se između Tirenskog mora i rijeke Liri. Na zapadu se nadovezuje na masiv Ausoni sa kojim ima slične geološke karakteristike, iako se geomorfološki ta dva masiva razlikuju po svojim stijenama.

Ravnica Fondi, sa istoimenim jezerom dijeli ta dva masiva.

Najznačajniji vrhovi su planine Petrella (1533 m) i Sant'Angelo (1402 m).

Panorama Auruncija
Aurunci je posljednji južni krak vapnenačkih Volščanskih planina.
Sa geografskog i geomorfološkog gledišta, južni i sjeverni obronci masiva se jako razlikuju. Dok su južni koji se protežu duž 
obale Tirenskog mora između Sperlonge i Gaete goli, strmi i stjenoviti, - sjeverni su blagi i obrasli šumarcima bukve i hrasta plutnjaka.

Park prirode Aurunci prostire se na površini od 19.374 hektara u provincijima Latina i Frosinone.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „*Aurunci*" (talijanski). Treccani. Pristupljeno 16. 5. 2018.
2. ↑  „*Monti Aurunci*" (engleski). Regione Lazio. Pristupljeno 16. 5. 2018. [*mrtav link*]
3. ↑  „*Carta d’Identità del Parco*" (talijanski). Parco dei Monti Aurunci. Pristupljeno 15. 5. 2018.

Vanjske veze
------------

***Aurunci (masiv)*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Parco dei Monti Aurunci* ()
**Velika pljačka zlata** (engl. ) je incident koji se zbio noću 15. maja 1855. godine kada je iz vlaka na liniji između Londona i Folkestonea otuđene 91 kg zlata (u vrijednosti od tadašnjih 10.000 funti, odnosno 1,011.341 funti prema današnjim cijenama). Zlato je tvrtka Abell and Co. Spielmann, and Bult prevozila iz Londona u Pariz, gdje je nestanak zlatnih poluga otkriven. Istraga, u kojoj je osim nekoliko policijskih službi sudjelovala i željeznička kompanija Southern Railways nije dala rezultata sve do godinu dana kasnije, kada je profesionalni kriminalac Edward Agar, zatvoren zbog krivotvorenog čeka, odlučio priznati sudjelovanje u zločinu i odati svoje suučesnike koji su bili zaposlenici željezničke kompanije. Na temelju njegovog iskaza, koji je detaljno opisao kako se pljačka bila planirala nekoliko godina prije, te kako su prilikom nje korištene olovne poluge kako bi se sakrio nestanak zlata, uhapšene su još četiri osobe, koje su 1857. dobile višegodišnje zatvorske kazne.

Godine 1975. je *Velika pljačka zlata* poslužila kao predložak za *The Great Train Robbery*, roman američkog književnika Michaela Crichtona koji je velikim dijelom historijske činjenice zamijenio fikcijom, i koji je 1979. ekraniziran kao film *The First Great Train Robbery* sa Seanom Conneryjem u glavnoj ulozi.

Literatura
----------

* Hanrahan, David C. *The First Great Train Robbery*, London: Robert Hale, 2011. ISBN 978-0-7090-9040-3
**Beauchene** (engleski: *Beauchene Island*, španjolski: *Isla Beauchene*) je najužniji otok Falklandskog arhipelaga koji leži 54 km jugoistočno od poluotoka Lafonia.

Od 1964. taj nenaseljeni otok je Nacionalni rezervat prirode.

Geografske karakteristike
-------------------------

*Beauchene* je izduljeni otok dug 3.3 km u smjeru sjever - jug, širok samo 650 m, površine 1.72 km².

Kitolovci na otoku Beauchêne, ilustracija iz 19. vijeka
Sjeverni dio otoka prekriven je gustom antarktičkom trskolikom travom, na tom dijelu otok je prosječno visok do 30 m, a obala se blago spušta do mora. Uz zapadnu obalu postoje stjenovite plaže. Otok je znatno viši na jugu, tamo su litice na istočnoj obali visoke do 70 metara, i strmo se spuštaju do mora. Južna četvrtina otoka nema nikakve vegetacije.

Historija
---------

Do otoka *Beauchene* prvi je doplovio francuski pomorac Jacques Gouin de Beauchêne - 1701. nakon tog su ga često posjećivali kitolovci, koji su ga bezuspješno pokušavali naseliti.

Američki ribar McArthur iskrcao se na otoku 1834. sa sto ljudi, i izgradio malu bazu za lov na tuljane, koje su tada masovno lovili zbog masti i ulja, on ih je gotovo istrijebio. Tragovi njegovog naselja ostali su na zapadnoj obali.

Otočka fauna
------------

Kako je otok izoliran, sam po sebi je prirodni rezervat, kolonija brojnih ptica, pingvina i tuljana. Na otoku živi oko trideset vrsta ptica koji se tu gnijezde.

Obale *Beauchenea* poznate su po svojim pećinama i po velikim količinama treseta, kojeg ima više od bilo kojeg mjesta na svijetu.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „*Beauchêne Island*" (engleski). Falklands Conservation. Arhivirano iz originala na datum 2011-04-10. Pristupljeno 14. 04. 2012.
2. ↑  „*Part 1 - The Discovery of the Falkland Islands*" (engleski). Falkland Islands Info. Pristupljeno 16. 04. 2012.
3. ↑  „*Beauchêne Island*" (engleski). Bird Life. Pristupljeno 13. 04. 2012.

Vanjske veze
------------

* Beauchêne Island  (PDF), ()
* Beauchêne Island na portalu Bird Life ()
**Jakov Dugandžić** (Čitluk, kraj Mostara, 1. prosinca 1905. - koncentracijski logor Stara Gradiška, ljeto 1942) je bio sudionik Narodnooslobdilačke borbe i narodni heroj Jugoslavije.

Životopis
---------

Rođen je 1905. godine u Čitluku, kraj Mostara. Od lipnja 1930. godine, radio je u „Zagrebačkom električnom tramvaju". Aktivno je radio na organiziranju sindikata među radnicima u ZET-u. Godine 1934. bio je uhićen zbog ilegalnog revolucionarnog rada. U zatvoru je proveo šest mjeseci, ali pošto Sudu za zaštitu države ništa nije priznao, pušten je zbog nedostatka dokaza.

Godine 1935. postao je članom Komunističke partije Jugoslavije. Sudjelovao je u radničkim demonstracijama, a 1936. je bio jedan od organizatora višednevnog štrajka tramvajskih radnika. U organizaciji zagrebačke ćelije KPH i Jakova Dugandžića, radnici ZET-a organizirali su obustavu prometovanja za 1. svibnja 1940. i na taj način obilježili Praznik rada. Policija je nakon toga uhitila mnoge aktiviste, među njima i Jakova, koji je bio sproveden u logor kod Koprivnice. Krajem 1940. vratio se u Zagreb, nastavio ilegalni rad i postao članom Rajonskog komiteta KPJ za Trešnjevku.

Okupacija Jugoslavije 1941. zatekla ga je u Zagrebu. I poslije toga je nastavio ilegalni rad. Radio je na povezivanju i učvršćenju organizacije KPJ i pripremama za oružani ustanak. Bio je jedna od veza preko koje su članovi KPJ odlazili iz okupiranog Zagreba na teren zbog sudjelovanja u oružanim akcijama. Tijekom odlaska na izvršenje partijskog zadatka, prepoznao ga je jedan ustaša u Frankopanskoj ulici i uhitio 30. rujna 1941. godine. U zatvoru je bio podvrgnut mučenju i zlostavljanju, ali ništa nije priznao. Poslije mučenja u Zagrebu, odveden je u koncentracijski logor Stara Gradiška, gdje je ubijen u ćeliji smrti 1942. godine.

Ukazom predsjednika FNRJ, Josipa Broza Tita, 29. studenog 1953. godine, proglašen je za narodnog heroja.

Izvori
------

1. 1 2 3  Biografija na Portalu *Narodni heroji Jugoslavije*
|  |
| --- |
| ***Veliki val kod Kanagawe神奈川沖浪裏*** |
|  |
| **Katsushika Hokusai**, c. 1829. - 1832. |
| drvorez , 27.5 × 37.8 cm |
|  |

***Veliki val kod Kanagawe*** (japanski: **神奈川沖浪裏**, *Kanagawa-oki nami-ura*), znan i kao ***Veliki val*** ili samo ***Val***, je monumentalni obojeni drvorez japanskog umjetnika Katsushike Hokusaija. Jedan od najpoznatijih primjera *ukiyo-e* umjetnosti, drvorez je objavljen negdje između 1829. i 1833. godine (tijekom Edo perioda), kao prvi iz autorove serije *Trideset i šest prizora s brda Fuji*. *Veliki val* danas predstavlja Hokusaijevo najpoznatije djelo, a ujedno je i jedno od najpoznatijih djela japanske umjetnosti u svijetu. Prikazuje divovski val koji prijeti brodovima kod obale japanske perefekture Kanagawa. Mada se nekad pretpostavlja da je u pitanju tsunami, val je, kako opis like i sugerira, veliki *okinami*, doslovno prevedno kao "val na otvorenom moru". Kao i sve grafike iz serije, *Veliki val* prikazuje prizor na moru oko brda Fuji, vidljivog u pozadini, u posebnim uvjetima. 

Reprodukcije drvoreza nalaze se uglavnom na Zapadu, na lokacijama poput Metropolitana u New Yorku, Britanskog muzeja u Londonu, Umjetničkog instituta u Chicagu te kuće Claudea Moneta u Givernyju. Jedna reprodukcija se može vidjeti i u Azijskoj galeriji u sklopu Nacionalne galerije u Victoriji u australskom Melbourneu.
Zastava Južnoafričke Republike
**Zastava Južnoafričke Republike** usvojena je 27. travnja 1994. godine, dobivanjem demokratske vlade.

Sastoji se od crvene i plave boje razdvojene zelenom u obliku slova Y. Y pravi istostranični crni trokut sa žutim rubovima. Središnji dio zelenoga Y uovičen je bijelom bojom.

Nema službene simbolike. Postoji tvrdnja da je Y unija, plavo nebo i ocean, zelene farme i priroda, žuti resursi s naglaskom na zlato, crna boja negroidi, a bijela europeidi. Uz to, crvena, žuta i zelena su panafričke boje.

Crvena i plava nalaze se i na zastavama Nizozemske i Ujedinjenog Kraljevstva.

***Zastava Južnoafričke Republike*** na Wikimedijinoj ostavi

Zastave država u Africi

Položaj AfrikePoložaj Afrike
Alžir • 
Angola • 
Benin • 
Bocvana • 
Burkina Faso • 
Burundi • 
Čad • 
Džibuti • 
Egipat1) • 
Ekvatorijalna Gvineja • 
Eritreja • 
Esvatini • 
Etiopija • 
Gabon • 
Gambija • 
Gana • 
Gvineja • 
Gvineja Bisau • 
Jemen1) • 
Južnoafrička Republika • 
Kamerun • 
Kenija • 
Komori • 
Demokratska Republika Kongo • 
Republika Kongo • 
Lesoto • 
Liberija • 
Libija • 
Madagaskar • 
Malavi • 
Mali • 
Mauricijus • 
Mauritanija • 
Maroko • 
Mozambik • 
Namibija • 
Niger • 
Nigerija • 
Obala Slonovače • 
Ruanda • 
Sejšeli • 
Senegal • 
Sijera Leone • 
Somalija • 
Centralna Afrička Republika • 
Sudan • 
Sao Tome i Principe • 
Tanzanija • 
Togo • 
Tunis • 
Uganda • 
Zambija • 
Zelenortska Ostrva • 
Zimbabve

**Teritorije i nepriznate države**: 

Ceuta (Španija) • 
Južni Sudan • 
Kanarska ostrva (Španija) • 
Madeira ostrva (Portugal) • 
Mayotte (Francuska) • 
Melilla (Španija) • 
Reunion (Francuska) • 
Somaliland • 
Sveta Helena (Velika Britanija) • 
Zapadna Sahara • 
Zanzibar (Tanzanija)

1)Smatrani i dijelom Azije.

**Ostale zastave**: 

Zastave Afrike • 
Zastave Azije • 
Zastave Evrope • 
Zastave Južne Amerike • 
Zastave Okeanije • 
Zastave Sjeverne Amerike
**Bitka kod Naupakta** odvijala se 429. pne. u ranoj fazi Peloponeskog rata. Bila je to bitka između atinske flote i kombinirane flote Sparte i Korinta.

Značaj Naupakta
---------------

|  |
| --- |
| **Peloponeski rat** |
| Sibota – Potideja – Halkida – Naupakt – Tanagra – Olpeja– Pilos – Sfakterija – Delij – Amfipolis – Mantineja– Sicilijanska ekspedicija– Sima – Kinosema – Kizik – Notijum – Arginuska ostrva – Egospotam |

Ambrakija i Kaonija su molile Spartu da osvoji Akarnaniju, što bi omogućilo Sparti da napadne Naupakt, atinsku pomorsku bazu u Korintskom zalivu.
Spartanski general Kned je sa flotom i 1.000 hoplita udarao po Akarnaniji, a za to vreme je atinska flota pod komandom Formiona čekala u Korintskom zalivu u slučaju napada na Naupakt. Kned je bio poražen u Akarnaniji, a korintska flota je kasnila.

Malobrojniji Atinjani napadaju korintski konvoj
-----------------------------------------------

 Bitka kod Naupakta
Korinćani su imali 47 brodova, ali nisu se usuđivali da napadnu Formija, iako je imao samo 20 brodova. Korinćani su bili zaduženi za snabdevanje Kneda i njegovih trupa.
Veći korintski brodovi su štitili brodove za snabdevanje, praveći krug oko njih. Atinjani su napravili liniju i neprekidno su plovili kraj Korintskih brodova, prisiljavajući korintske brodove da plove u kompaktnoj formaciji. Kad su korintski brodovi napravili krivi manevar, atinska flota pod komandom Formija je napala. Atinjani su zarobili 12 brodova, potopili još više, a ostalima dopustili da pobegnu.

Spartanci uveravaju Korinćane da će dobiti bitku jer ih ima više
----------------------------------------------------------------

Formio je nastavio da sledi korintske brodove. Korintskim brodovima su se pridružili spartanski. Atina šalje 20 dodatnih brodova, ali kasne blizu Krita.
Prve sedmice posle bitke Peloponežani okupljaju flotu od 77 brodova usidrenu na ulazu u zaliv, nasuprot atinskim brodovima. Korinćani nisu želili još jednu bitku, a Spartanci su ih smatrali kukavicama, jer je atinskih brodova bilo daleko manje. Kned i Bradid su uveravali Peloponežane da su jednostavno nepripremljeni i da će sigurno dobiti drugu bitku, jer se bore na svom terenu, imaju daleko više brodova opreme i hoplita.

Ni Atinjani se nisu želili boriti, jer ih je bilo daleko manje. Ali Formio je verovao da su Atinjani najiskusniji na moru i da zato mogu pobediti daleko brojnijeg neprijatelja.

Bitka
-----

Peloponežani su želeli da navuku atinske brodove u najuži deo zaliva, a Formio je želio da se bori kod Naupakta. Peloponežani formiraju 4 reda, sa 20 brodova na desnom krilu koji se prave da idu za Naupakt, što je bio trik, koji je naveo Formija da se pokrene da ih zaustavi. Devet atinskih brodova je uhvaćeno ili uništeno, a preostalih 11 je pobeglo. Deset brodova je otišlo u Naupakt, a jedanaesti je koristio trgovački brod kao mesto za sakrivanje. Kad je taj brod naglo potopio peloponeški brod pod komandom Timokrata, neiskusni Peloponežani se uplašiše i počeše bežati, a 11 atinskih brodova ih je napalo i potopilo 6, a ostale ganjalo po zalivu. Kad je stiglo atinsko pojačanje od 20 brodova, Peloponežani su se potpuno povukli.

Vidi još
--------

* Peloponeski rat
**Visarion** (svetovno *Dejan Kostić*, Temišvar, 14/27. jul 1910 — Vršac, 1. decembar 1979) je bio episkop Srpske pravoslavne crkve.

Svetovni život
--------------

Episkop Visarion (svetovno, Dejan Kostić) rođen je 14. jula 1910. u Temišvaru, od oca Slobodana, konzistorijalnog beležnika, i majke Pauline. Po ocu i po majci poticao je iz starih svešteničkih porodica. Osnovnu školu završio je u Temišvaru, a gimnaziju u Budimpešti. Diplomirao je na Bogoslovskom fakultetu u Beogradu 1933. a potom je bio profesor novoosnovanog srpskog odeljenja na državnom liceju u Učiteljskoj školi za Srbe u Temišvaru.

Monaški život
-------------

Zamonašen je u manastiru Beočinu (gde mu je ujak dr Joakim bio dugo godina nastojatelj manastira) od strane arhimandrita Dositeja (Đorića) 1935. godine. Rukopoložen je za đakona u Nedelju pravoslavlja 1937. od patrijarha Varnave, a u čin prezvitera na isti praznik 1941. od patrijarha Gavrila. Dostojanstvom sinđela odlikovan je 1945. godine od mitropolita Josifa. Za suplenta Bogoslovije u Sremskim Karlovcima postavljen je 1937. i odmah dodeljen na rad u kancelariju Svetog arhijerejskog sinoda. Pošto je položio činovnički ispit sa odličnim uspehom, upućen je u Atinu da tamo položi doktorski ispit iz oblasti patrologije.

Episkopsko zvanje
-----------------

Na prvom posleratnom redovnom zasedanju Svetog arhijerejskog sinoda 1947. izabran je za vikarnog episkopa topličkog. Za episkopa je hirotonisan u Sabornoj beogradskoj crkvi 29. juna 1947. od patrijarha srpskog Gavrila, mitropolita skopskog Josifa i crnogorsko-primorskog Arsenija.

Za episkopa upražnjene Eparhije banatske izabran je 1951. godine, a 1952. poverena mu je u administraciju Temišvarska eparhija. Po dolasku u Vršac izvršio je novu podelu Banatske eparhije prema geografskim, saobraćajnim i upravnim uslovima, a vladičanski dvor, koji je nakon Drugog svetskog rata bio oduzet od Crkve, vratio u vlasništvo eparhije.

Umro je u Vršcu 1. decembra 1979. godine sahranjen u vršačkoj Sabornoj crkvi.

Izvori
------

* Sava Vuković: Srpski jerarsi Arhivirano 2013-12-02 na Wayback Machine-u

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodnik:**—** | **vikarni episkop toplički1947—1951.** | Nasljednik:**Dositej (Stojković)** |
Zastava Južne Džordžije i Južnih Sendvičkih Ostrva
**Zastava Južne Džordžije i Južnih Sendvičkih Ostrva** je usvojena 1985, kada je teritorija formirana. Prije toga ova teritorija je koristila zastavu Falklandskih ostrva. Zastava je tamno plave boje i sa desne strane je smješten grb Južne Džordžije i Južnih Sendvičkih Ostrva, a u gornjem lijevom uglu zastava Ujedinjenog Kraljevstva.

Povezano
--------

* Grb Južne Džordžije i Južnih Sendvičkih Ostrva

***Zastava Južne Georgije i arhipelaga Južni Sandwich*** na Wikimedijinoj ostavi

| * p
* r
* u
Zastave država i teritorija Južne Amerike |
| --- |
| Afrika • Azija • Evropa • Oceanija • Sjeverna Amerika |
| Samostalne države | 
* Argentina
* Bolivija
* Brazil
* Čile
* Ekvador
* Gvajana
* Kolumbija
* Paragvaj
* Peru
* Surinam
* Urugvaj
* Venezuela

 |
| Zavisni teritoriji | 

|  |  |
| --- | --- |
| Francuska | Francuska Gvajana |
| Nizozemska | 
* Bonaire
* Curaçao

 |
| Ujedinjeno Kraljevstvo | 
* Falklandski otoci
* Južna Georgia i arhipelag Južni Sandwich

 |

 |
*Za ostale upotrebe, v. Zadruga (razvrstavanje).*
**Zadruga** je seoska zajednica dobara, koja je bila prisutna među mnogim slovenskim plemenima, a najviše među Južnim Slovenima. 

Zadrugu je najčešće sačinjavalo nekoliko generacija, jedne ili više porodica, sa najstarijim članom na čelu (djed ili starac), čije mišljenje su svi uvažavali. Važnija pitanja su se rešavala na zajedničkim okupljanjima, koja su se nazivala sabor, zbor, savet, veće (staroslovenski: vetьe, ruski: veče, u Zagorju: skupčina). 

Svi članovi zadruge, najčešće oko 30 osoba, su živeli zajedno i obrađivali zajedničku zemlju, koju niko nije mogao samostalno naslediti. Zadruga se sastojala od nekoliko kuća, jedne glavne i nekoliko okolnih u kojima su živeli mlađi bračni parovi. Pošto je zadruga bila zasnovna na patrilinearnom sistemu, devojka koja bi se udala, napuštala je očevu zadrugu i prelazila u zadrugu svoga muža. 

Zadruge su bile ujedinjene u župu, a nekoliko župa je sačinjavalo slovensko pleme. Na čelu plemena je stajao vrhovni knez, koji se u Južnih Slovena nazivao župan. 

Zadruge su nestale krajem 19. veka, a od nekih većih zadruga su nastala sela. Mnogo današnjih sela na Balkanu ima koren u zadrugama, a veliki broj ih nosi ime osnivača. Naselja koja potiču iz zadruga se mogu prepoznati po nazivima koji imaju nastavke poput: -ivci, -evci, -inci, -ci, -ane, -ene, itd.

U Srbiji, Bosni i Bugarskoj su se zadruge najduže održale, najverovatnije zbog turske vlasti. Sloveni su imali veće izglede da opstanu ujedinjeni u zadruge, nego pojedinačne porodice. U Srbiji su zadruge opstale sve do početka 20. veka, a u zapadnoj Bugarskoj do kraja 19. veka.

Smatra se da su prodor novčane privrede i razvoj individualizma najviše uticali na raspad slovenskih zadruga.

Spoljašnje veze
---------------

* Zadruge u bugarskom društvu
* Kućna zadruga u Hrvata Arhivirano 2007-03-11 na Wayback Machine-u
Muzej ZAVNOBiH-a u Mrkonjić Gradu
**Muzej 1. zasjedanja ZAVNOBIH-a** u Mrkonjić Gradu, osnovan je 1953. godine odlukom Izvršnog vijeća Narodne Republike Bosne i Hercegovine. Smješten je u zgradi izgrađenoj 1896. godine kao trgovina porodice Gašić.

Historijski podaci
------------------

Prvo zasjedanje Zemaljskog antifašističkog vijeća narodnog oslobođenja BiH - ZAVNOBiH, koje je ujedno bilo i konstituirajuća skupština, održano je uz prisustvo 141 delegata, od 173 delegovanih. Počelo je u Mrkonjić Gradu 25. novembra 1943. u 19 sati. Završeno je iste noći (26. novembra) u 4 sata ujutro. ZAVNOBIH je osnovan kao centralno političko predstavništvo Narodnooslobodilačkog pokreta i najviši organa narodne vlasti Bosne i Hercegovine, na kojem je potvrđen kontinuitet državnosti Bosne i Hercegovine u novijoj istoriji.

Odbornici su usvojili Rezoluciju ZAVNOBiH-a i Proglas narodima BiH u kojima se ističe da ubuduće BiH i njene narode u zemlji i inostranstvu, mogu zastupati i predstavljati samo ZAVNOBiH i AVNOJ. Ovim aktima istovremeno je izražena odlučnost naroda BiH da njihova zemlja, koja nije *ni srpska, ni hrvatska, ni muslimanska, nego i srpska i muslimanska i hrvatska*, bude zbratimljena zajednica u kojoj će biti osigurana puna ravnopravnost svih Srba, Muslimana i Hrvata. Na zasjedanju je izabrana delegacija od 58 članova koja će predstavljati BiH na Drugom zasjedanju AVNOJ-a (29. novembar 1943). Istovremeno je konstituisan Prezidijum ZAVNOBiH-a, sastavljen od 31 člana i Predsjedništvo Prezidijuma sa 5 članova: dr. Vojislav Kecmanović, predsjednik, Avdo Humo, prvi potpredsjednik, Aleksandar Preka, drugi potpredsjednik, Đuro Pucar Stari, treći potpredsjednik, i Hasan Brkić, sekretar.

Opis iz 2014. godine
--------------------

U toku ratnih dejstava nije pretrpio značajnija oštećenja te se nalazi u veoma lošem stanju usljed neadekvatnog održavanja. Objekat je trenutno bez namjene i izložen je daljnjem propadanju. Sva pokretna dobra koja su se nalazila u objektu su uništena ili su nestala.

*Paučina, polupana stakla na provaljenim ulaznim vratima, uništeni pod na kojem su razbacane slike i pisane poruke na panoima prislonjene uza zidove, uništene stolice na bini, osušeni vijenci ostali na podu od prošlogodišnjeg obilježavanja 25. novembra.*

*Na podu uza zid, umjesto na ulazu, stoji mermerna ploča koja svjedoči o istorijskom značaju objekata na kojoj je napisano: 25. i 26. novembra u ovoj zgradi održano je Prvo zasjedanje ZAVNOBiH-a na kojem su udareni temeljni zbratimljene, slobodne i ravnopravne Bosne i Hercegovine u Federativnoj i demokratskoj Jugoslaviji. Ne postoje ni biste prvog predsjedavajućeg Vojislava Kecmanovića i sekretara Hasana Brkića. Sačuvana je na postolju jedino ona Đure Pucara – Starog, vidno oštećena.*

Literatura
----------

* Rodoljub Čolaković -Zapisi iz oslobodilačkog rata, knjiga V. Saiajevo, 1966
* Nikola Babić -Jubilej AVNOJ-a i ZAVNOBiH-a (1943—1963), NIP »Zadrugar«, Sarajevo, 1963
**Oblici vladavine**  
Serija članaka iz političkih nauka

|  |  |
| --- | --- |
|  | Spisak društvenih uređenja* anarhija
* aristokracija
* autoritarizam
* autokracija
* demokracija

direktna demokracija
predstavnička demokracija* despotizam
* diktatura
* jednopartijska država
* kleptokracija
* komunistička država
* kritarhija
* kritokracija
* meritokracija
* monarhija

apsolutna monarhija
ustavna monarhija* oligarhija
* ohlokracija
* plutokracija
* republika

kapitalistička republika
mješovita vlada
parlamentarna republika
socijalistička republika
ustavna republika* pleme
* teokracija
* timokracija
* tiranija
* totalitarizam
* fašizam
* feudalizam
 |


**Višepartijski** ili **višestranački sistem** je izraz koji se u najširem smislu koristi za ona društveno-politička uređenja koja dozvoljavaju osnivanje i djelovanje više od jedne političke stranke. Ti se sistemi razlikuju od bestranačkih gdje nije dozvoljeno djelovanje nijedne političke stranke te jednopartijskih, gdje je dozvoljeno djelovanje samo jedne. Višestranački sistem, za koji se pod ovim značenjem često koristi i izraz **višestranačje** se često smatra jednim od ključnih sastojaka suvremene liberalne demokracije, odnosno u manjoj ili većoj mjeri ga primjenjuje većina država u suvremenom svijetu.

Pri tome valja uzeti u obzir da samo legalno postojanje više stranaka ne mora sa sobom povlačiti postojanje višestranačkog sistema. Države ustavima ili na drugi način mogu uspostaviti institucionalnu hegemoniju jedne - vladajuće - nauštrb drugih stranaka, odnosno sve druge stranke mogu djelovati jedino kao satelitske. Takve primjere predstavljaju Istočna Njemačka i Poljska u doba komunizma. Sličan se rezultat može postići i vaninstitucionalnim mehanizmima za što primjer predstavlja Meksiko u doba vladavine stranke PRI. U oba slučaja je riječ o *de facto* jednopartijskim sistemima.

Višestranački sistem u užem smislu
----------------------------------

Pod višestranačkim sistemom u užem smislu se podrazumijevaju oni višestranački sistemi, odnosno države čijim političkim životom dominiraju tri ili više stranaka. Taj se izraz stoga koristi prvenstveno za razlikovanje od dvostranačkih sistemima čijim političkim životom dominiraju dvije međusobno suprotstavljene stranke.

Višestranački sistemi najčešće nastaju zahvaljujući primjeni proporcionalnog sistema na izborima, odnosno raznim geografskim i drugim okolnostima (etnička raznolikost) zbog kojih jedna stranka nikako ne može samostalno osvojiti većinu u parlamentu, te je za dolazak na vlast prisiljena koalirati s manjim strankama.
**Aerodrom Orly** (francuski: *Aéroport de Paris-Orly*) ili samo **Orly** (IATA: **ORY**, ICAO: **LFPO**) je internacionalni aerodrom koji se nalazi u Francuskoj u Orlyju, 13 km južno od centra Pariza.

Sve do otvaranja Aerodroma Charles de Gaulle 1974. Orly je bio glavni pariški aerodrom. Čak i nakon što se većina internacionalnog prometa prebacila na Aerodrom Charles de Gaulle, Orly je ostao najprometniji francuski aerodrom za domaći promet i drugi po ukupnom prometu, s 33,120,685 putnika u 2018. godini.

Panorama aerodroma iz zraka

Historija
---------

Orly se na startu zvao *Aerodrom Villeneuve-Orly*, po dvije općine na čijem se terenu nalazio, a otvoren je za javnost 1932. godine kao sekundarni aerodrom uz Paris- Le Bourget.

Za Drugog svjetskog rata i Njemačke okupacije Orly je koristila Luftwaffe pa je zbog tog pretrpio veliku štetu od Savezničkog bombardiranja. 
Krajem rata obnovila ga je Američka vojska i predala na upravljanje novoosnovanoj javnoj kompaniji - *Aéroport de Paris*.

Nakon rata aerodrom se počeo brzo širiti, 1947. izgrađena je nova treća pista duga 2100 metara. 
Avio-kompanija Air France se 1952. preselila iz Le Bourgeta na Orly i na njemu podigla svoju centralu, te iste godine kroz aerodrom je prošlo 1,2 milion putnika, dvostruko više od Le Bourgeta.

Aerodrom se nastavio ubrzano širiti, prvi mlazni putnički avion srednjeg doleta na svijetu - Sud Aviation Caravelle, imao je promociju na Orlyju 1958. a nakon tog je 1961. francuski predsjednik Charles de Gaulle, svečano otvorio novi južni terminal. 
Do sljedeće godine Orly je godišnje imao više posjetitelja nego Dvorac Versailles - 3,4 miliona.

Sredinom 1960-ih *Aerodrom Paris Nord* (ubrzo prezvan u Charles de Gaulle) započeo je ozbiljnu rekonstrukciju i razvoj, ali se Orly i pored toga nastavio širiti. 
Prvi Jumbo jet Boeing 747 Pan Americana sletio je na Orly 1969. 
Izgradnja zapadnog terminala započela je 1968. a dovršen je 1971.
Danas sam obnovljeni južni terminal opslužuje 9 miliona putnika godišnje.

Iako se tokom 1970-ih i 80-ih puno prometa preselilo na Aerodrom Charles de Gaulle, Orly je ostao važan aerodrom. 
High tech park izgrađen je 1987. a 1991. i sistem brzih tranzitnih vlakova, između aerodroma i Pariškog metroa i prijevoz putnika između terminala- *Orlyval*. 
Nakon tog je 1993. godine otvoren novi terminal za prihvat [[Širokotrupni avion|širokotrupnih aviona.

Izvori
------

1. ↑  „*Statistiques annuelles*" (francuski). Union des aéroports Français. Pristupljeno 14.10.2022.
2. 1 2 3 4 5 6 7  „*Paris Orly Airport History*" (engleski). Airport Orly. Pristupljeno 14.10.2022.

Vanjske veze
------------

***Aerodrom Orly*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Welcome to Orly airport (ORY) (službene stranice)* ()
Koordinate: 41° 28′ 34" SGŠ, 22° 38′ 30" IGD

**Vasiljevo** (mak. *Vasilevo*) je naselje u Republici Makedoniji, u jugoistočnom delu države. Vasiljevo je sedište istoimene opštine Vasiljevo.

Prirodni uslovi
---------------

Vasiljevo je smešteno u jugoistočnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg grada, Strumice, naselje je udaljeno 5 kilometara severno.

Naselje Vasiljevo se nalazi u istorijskoj oblasti Strumica. Naselje je položeno u zapadnom delu plodnog Strumičkog polja. Istočno od naselja protiče reka Strumica. Nadmorska visina naselja je približno 230 metara. 

Mesna klima je blaži oblik kontinentalne zbog blizine Egeja (žarka leta).

Istorija
--------

Po statistici sekretara Bugarske egzarhije, 1905. godine Vasilevo je bugarsko selo sa 224 stanovnika, vernika Bugarske egzarhije, a uz njih je u selu živelo i 24 Cigana. U selu je radila bugarska škola.

Stanovništvo
------------

Vasiljevo je prema poslednjem popisu iz 2002. godine imalo 2.174 stanovnika.

|  |  |
| --- | --- |
| **Nacionalnost** | **Ukupno** |
| Makedonci | 1 819 |
| Albanci | 0 |
| Turci | 349 |
| Romi | 0 |
| Vlasi | 0 |
| Srbi | 0 |
| Bošnjaci | 0 |
| ostali | 6 |
|

Pretežna veroispovest mesnog stanovništva je pravoslavlje, a manjinska islam.

Napomene
--------

1. ↑  Brancoff, D.M. "La Macedoine et sa Population Chretienne". Paris, 1905, r.118-119.

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

***Vasiljevo (Vasiljevo)*** na Wikimedijinoj ostavi

* www.opstinavasilevo.gov.mk Zvanična stranica opštine Vasiljevo Arhivirano 2021-12-19 na Wayback Machine-u
* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Vasiljevo |
| --- |
| **Vasiljevo** • 
Angelci • 
Varvarica • 
Visoka Mahala • 
Vladijevci • 
Gradošorci • 
Dobrošinci • 
Dukatino • 
Edrenikovo • 
Kuškulija • 
Nova Mahala • 
Njivičino • 
Piperevo • 
Radičevo • 
Sedlarci • 
Suševo • 
Trebičino • 
Čanaklija |  |