|  |
| --- |
| Serija članaka o filozofiji na temu:
**Anarhizam** |
|  |
| 
Škole

|  |
| --- |
| Agoristički •
Budistički •
Kapitalistički
Hrišćanski/kršćanski •
Kolektivistički
Komunistički •
Kripto •
Feministički
Geoizam •
Zeleni •
Individualističku
Info •
Insurekcionistički •
Lijevi
Životno-stilski •
Slobodno tržište •
Mutualistički
Pacifistički •
Panarhizam •
Filozofski
Platformistički •
Post-ljevičarski
Primitivistički •
Socijalni •
Sindikalistički
Bez pridjeva |

Teorija i praksa

|  |
| --- |
| Anarh •Anarho-kapitalistička revolucija
Anarhija •Crni blok
Komune •Konsenzualna demokracija
Decentralizacija •Duboka ekologija
Direktna akcija •Direktna demokracija 
Dvovlašće •Especifismo
Horizontalidad •Ilegalizam
Pojedinačna reklamacija •Pravo
Participatorna politika
Trajna autonomna zona
Prefigurativna politika
Privatna obrambena agencija
Propaganda djelom
Odbijanje rada •Rewilding
Socijalna ekologija •Spontani red |

Pitanja

|  |
| --- |
| Anarho-kapitalizam
Prava životinja • Kapitalizam
Kritike • Islam • Marksizam
Nacionalizam • Ortodoksni judaizam
Religija • Nasilje |

Historija

|  |
| --- |
| Amakasuov incident
Anarhistička Katalonija
Anarchist Exclusion Act
Anarhija u Somaliji
Proslava stogodišnjice australskih anarhista
Majski dani u Barceloni
Karneval protiv kapitalizma
Escuela Moderna
Haški kongres
Afera Haymarket 
Veleizdajnički incident
Revolucionarna ustaničkaarmija Ukrajine
Međunarodni anarhističkikongres u Amsterdamu 
Biblioteka Kate Sharpley
Kronstadtska pobuna
Labadiejva zbirka • LIP
Maj 1968 • Prvi maj
Pariska komuna
Španska revolucija
Treća ruska revolucija
Tragični tjedan
Protestna aktivnost za vrijeme ministarske konferencije WTO |

Kultura

|  |
| --- |
| Anarcho-punk • Umjetnosti
Crni anarhizam
Keltski anarhizam • Culture jamming
DIY culture • Freeganism 
Free school • Free store
Independent Media Center
Infoshop • Internacionala
Jevrejski anarhizam
Popular education
Radikalno navijanje • Radikalni ekologizam
Simbolizam
Na barikade |

Ekonomija

|  |
| --- |
| Agorizam •Kapitalizam •Kolektivizam
Komunizam •Zadruge
Kontra-ekonomija •Slobodno tržištwe
Slobodna škola •Besplatna trgovina •Georgizam
Ekonomija darova •Tržišni abolicionizam
Uzajamna pomoć •Mutualizam
Participatorna ekonomija
Really Really Free Market
Samovlasništvo •
Sindikalizam •Ropstvo nadnice
Radničko samoupravljanje |

Po regiji

|  |
| --- |
| Afrika • Austro-Ugarska • Brazil • Kanada
Kina • Kuba • Engleska • Francuska
Grčka • Indija • Irska • Izrael 
Italija • Japan • Koreja • Meksiko
Poljska • Rusija • Španija • Švedska
Turska • Ukrajina • SAD • Vijetnam |

Popis

|  |
| --- |
| Knjige • Zajednice
Fiktivni likovi
Jevrejski anarhisti
Muzičari • Pokreti po regijama
Organizacije • Časopisi
Pjesnici • Ruski anarhisti  Anarcho-punk bendovi |

Srodne teme

|  |
| --- |
| Anti-anarhizam
Anti-kapitalizam
Anti-komunizam
Anti-konzumerizam
Anti-korporatizam
Anti-globalizacija
Antimilitarizam • Anti-etatizam
Antiwar • Autarhizam
Autonomizam
Radnički pokret
Lijevi komunizam
Libertarijanizam
Libertarijanski socijalizam
Situationistička Internacionala |

 p • r • u  |

Grčka ima bogatu tradiciju anarhizma koja datira još iz sredine 19. vijeka, a koja je našla odraza i na današnje vrijeme. Iako je u to vrijeme bila siromašna i ekonomski zaostala sredina, već tada se pokazala plodnim tlom za anarhističke ideje koje su, zahvaljujući mediteranskom položaju i brojnoj grčkoj dijaspori, dolazile iz zapadnoevropskih država. 

Kao jedan od prvih grčkih anarhista se navodi Emanuel Dadaglou, trgovac rodom iz Smirne koji je došao u doticaj sa italijanskim libertarijancima i anarhistima prognanim iz tadašnje Kraljevine Dviju Sicilija. Zajedno s italijanskim anarhistom Amilcarem Ciprianijem Dadaglou je godine 1862. sudjelovao u revoluciji kojom je svrgnut grčki kralj Oto. Dadaglou je nakon toga otišao u Italiju i sudjelovao u nizu anarhističkih organizacija, a u Napulju se upoznao sa prostitutkom Marijom Pantazi koja će mu postati životna družica, a nakon njegove smrti 1870. godine jedna od glavnih širitelja anarhističkih ideja po Grčkoj. Na Jonskim Otocima su, pak, djelovali Mikelis Avlichos i Nikolas Konemnenos, od kojih je prvi za vrijeme studija u Švicarskoj prihvatio ideje Bakunjina i Pjotra Kropotkina.

Godine 1876. je u Patrasu osnovano "Demokratsko udruženje", grupa koju su činili lokalni anarhisti. Slične organizacije, mnoge od kojih su uz anarhističke imale i socijalističke ideje, su se u sljedećih nekoliko decenija osnivale u raznim grčkim gradovima. Godine 1882. je s radom započeo i prvi anarhistički list *Epi ta proso*, koji je djelovao sve do 1898. S obzirom da je u to vrijeme nije postojala jasna podjela između anarhista i socijalista, mnoge od važnih ličnosti tadašnjeg radničkog pokreta, kao Marinos Antypas, grčki anarhisti danas smatraju svojim istomišljenicima i pretečama. Najpoznatiji grčki anarhist iz tog perioda je, međutim, bio Alexandros Schinas, koji je u ljeto 1913. godine u nikada razjašnjenim okolnostima ubio kralja Đorđa I.

Prvi svjetski rat i oktobarska revolucija su, kao i u mnogim drugim zemljama, nanijele težak udarac anarhizmu, s obzirom da su mnogi dotadašnji radikalna ljevica|lijevi radikali prigrlili komunizam. Usprkos toga su i nakon tog perioda u Grčkoj djelovale anarhosindikalističke organizacije, čiji su predstavnici kasnije bili metom represije u doba Metaxasove diktature i osovinske okupacije u drugom svjetskom ratu. Konačni udarac tradicionalnom anarhističkom pokretu je zadala Komunistička partija Grčke (KKE) koja je borbu protiv okupatoru, a kasnije i građanski rat, iskoristila za krvave obračune s anarhistima i trockistima. 

Nakon završetka rata i poraza komunista, anarhizam je u Grčkoj prestao postojati, te se očuvao jedino u djelima nekolicine pjesnika u egzilu. Novi poticaj su, međutim, dali burna društvena previranja u Evropi i svijetu krajem 1960-ih, odnosno pojava tzv. Nove ljevice. Anarhizam se javlja kao jedna od njegovih struja, odnosno alternativa već tada kompromitiranoj komunističkoj ideologiji sovjetskog tipa. U Grčkoj su tome poticaj dali dolazak na vlast pukovničke hunte 1967. godine te protesti u Parizu 1968. gdje je sudjelovao veliki broj grčkih studenata. Mnogi od njih su nakon povratka u Grčku postali predvodnici radikalnog studentskog pokreta za rušenje diktature, ali i tradicionalnih institucija države. Taj će pokret svoju kulminaciju doživjeti u ustanku na atenskoj Politehnici godine 1973. čije je krvavo gušenje dovelo do pada vojne hunte.

Povratak demokracije u Grćku, međutim, nije dovelo do smanjenja radikalizma među grčkim studentima, pa su Atena i mnogi drugi grčki gradovi decenijama nakon toga poprišta demonstracija, ali i terorističke aktivnosti uperenih protiv kapitalizma i institucija države. U posljednje vrijeme se anarhističke ideje dovode u vezu s protestima koji su otpočeli u jesen 2008. godine.

Vanjske veze
------------

***Anarhizam u Grčkoj*** na Wikimedijinoj ostavi

* (`en`) Insurrection v.s. Organization: Reflections from Greece on a Pointless Schism - Analysis by Peter Gelderloos