recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Oaza Fajum** (arapski: واحة الفيوم / *Waḥet El Fayyum*) je velika geološka depresija u Libijskoj pustinji, jugozapadno od Kaira.

Karakteristike
--------------

Ta depresija se prostire u dužinu nekih 80 km, u smjeru istok-zapad, a u širinu nekih 56 km od sjevera prema jugu. 
Najniža točka je - 45 nadmorske visine u današnjem Jezeru Karun. 
Oaza je dobila ime od staroegipatske riječi - Pa-jum (ili Pa-jom) koja je značila jezero ili more, a odnosilo se na nekadašnje Jezero Merid

To se jezero formiralo za pleistocena (prije otprilike 2.600.000 do 11.700 godina) kada je Nil bio oko 18 metara viši nego danas, pa je probio šljunčani greben koji ga je odvajao od depresije Fajum.
Površina oaze varira između 1.270 km² i 1.700 km².
Na jugoistočnoj strani oaze leži grad Fajum, administrativni centar Muhafaze Fajum.

Današnje puno manje Jezero Karun održava se zahvaljujući djelomičnom preusmjeravanju Nila kanalom Bar Jusuf. Jezero je boćasto i ima površinu od 220 km², uspješno je izmrješteno morskom
ribom, što je omogućilo razvoj komercijalnog ribarstva.

Oaza Fajum je 2003. uvrštena na UNESCO-vu listu kandidata Svjetske kulturne baštine, zbog svojih kanala iskapanih još od 23. vijek pne. ostalih hidrauličkih zahvata, hramova i nekropola.

Historija
---------

Jezero Karun
Faraoni iz Dvanaeste dinastije Egipta iskopali su kanal Bar Jusuf do Jezera Karun da kontroliraju poplave Nila, i reguliraju mu vodostaj. 
Za suše im je Jezero Karun služilo kao akumulacija iz koje su kanalima ispuštali vodu za navodnjavanje.
Zbog tog su klasični geografi i putnici mislili da se radi o umjetnom jezeru.

Pored grada Fajuma, veći gradovi oaze su Ibšavaj i Sinuris.

Izvori
------

1. ↑  „*Fayum*" (engleski). Ancient History Encyclopedia. Pristupljeno 4.8. 2020.
2. 1 2  „*Al-Fayyūm, governorate, Egypt*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 4.8. 2020.
3. 1 2 3 4  „*Fayoum Oasis and Lake Qaroun, Egypt*" (engleski). Med-O-Med. Pristupljeno 4.8. 2020.

Vanjske veze
------------

* *Fayoum Oasis and Lake Qaroun, Egypt* ()
**Kornelija Gere** (Beli Manastir, 10. IX. 1964), baranjska slikarica.

Životopis
---------

Osnovnu školu i prva dva razreda gimnazije završila je u Belom Manastiru, a treći i četvrti razred srednje škole u Sremskim Karlovcima, smjer organizator kulturnih aktivnosti. Za vrijeme školovanja u Sremskim Karlovcima živjela je u Novom Sadu.

Slikarski rad
-------------

Slikarstvom se bavi odmalena, a intenzivno od 1980. godine. Prva izložba na kojoj je učestvovala bila je u sklopu baranjske likovne kolonije "Močvara" 1989. godine.

Godinu dana kasnije (1990) samostalno je izlagala u Slavonskoj Požegi. Godine 1995. izlagala je u zadarskom kazalištu, a 1998. u Osijeku, u Galeriji "Waldinger", u sklopu akcije skupljanja sredstava za nabavku aparata za rano otkrivanje raka.

Učestvovala je i na nekoliko grupnih izložbi u Belom Manastiru, u sjedištu Saveza mađarskih udruga.

Tehnike
-------

U radu se koristi tehnikama ulje na platnu, suhi i masni pastel i akvarel.

Likovna izložba "Baranjske bisernice"
-------------------------------------

Kornelija Gere bila je jedna od 22 baranjske likovne umjetnice koje su učestvovale na velikoj likovnoj izložbi "Baranjske bisernice", koju su od 4. do 31. III. 2011. godine u izložbenom prostoru belomanastirskog kina organizovali Mirovna grupa Oaza, Udruženje "Baranja" iz Bilja i belomanastirski Centar za kulturu. Na toj izložbi Kornelija se predstavila slikama "Sjeta" iz 1989. godine u tehnici ulje na platnu i "Tajna" iz 1989. godine u tehnici masni pastel. Obje njene slike uvrštene su i u reprezentativni katalog s te izložbe.
**Wadha El-Ameri** je rođen u Dalmaciji i zatim je postao vojskovođa u srednjovjekovnoj Španjolskoj. Dostupni podaci o njegovom privatnom životu prilično su oskudni, pa su mu godine rođenja i smrti nepoznate. Rodio se na otoku Braču ili na Korčuli, a živio je krajem 9. i u 10. stoljeću. Kao mladić je stigao u Španjolsku, gdje je u Kordovskom kalifatu prešao na islam i dobio novo ime.

Tamo je krajem 10. stoljeća postao vojni plaćenik u doba dinastije *Omajida*, pa se zbog svojih sposobnosti i vojne uspješnosti postupno uzdigao do najviših vojnopolitičkih dužnosti u *Kordovskom kalifatu*. Zato je za vrijeme kalifa *Sulejmana I* (1009-1010), pa *Hišama II* (1010-1012) i *Sulejmana II* (1012-1017) postao po položaju drugi najmoćniji čovjek nakon samog kalifa i bio je od 1009.- 1013. glavni vojskovođa tadašnje islamske Španjolske (približno kao potkralj ili vojni ministar).

U to doba zahvaljujući bar dijelom i njegovim sposobnostima, Kordovski kalifat je postigao vrhunac vojnopolitičke moći, pa je u njegovoj vlasti bio čitav Magreb (sjeverozapadna Afrika) i najveći dio Pirenejskog poluotoka osim sjeverozapadnog ruba (kršćanska Asturija i Baskija). Na istom položaju u *Cordobi* ga je uskoro naslijedio (1018-1036) drugi Dalmatinac i glavni vojskovođa Zohair Al-Ameri, tako da su u Kordovskom kalifatu iz 10. stoljeća dvije glavne uloge imali naši vojskovođe (vjerojatno otac i sin).

Povezano
--------

* Španjolska
* Dalmacija
* Zohair Al-Ameri
* Kordopski Kalifat
**Московски државни институт међународних односа Министарства иностраних послова Русије (МГИМО)** је виша школа у Москви. Основан је 1943. године као факултет московског државног универзитета. Године 1944. је био претворен у самостални институт. Данас има 12 факултета на којима има више од 4.500 искључиво иностраних студената.

***Московски државни институт међународних односа Министарства иностраних послова Русије*** na Wikimedijinoj ostavi

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 133395389
* LCCN: n82099151
* ISNI: 0000 0001 2289 4349
* GND: 10100964-1
* SUDOC: 118267493
* NKC: ko2004195672
* CiNii: DA01843118

 |
Виђење Јована Богослова.
У религији и теологији, **откровење**, **откривење** или **објава** (grč. *Ἀποκάλυψις* *apokalipsis* - подизање вела) је деловање којим Бог открива себе свету. Божанско откривање не треба схватити само као саопштавање учења, већ и откривање и преко дела, догађаја, знакова и чуда.

Многе религије своје верске текстове виде као божански или натприродно објављене или инспирисане.

Грчка реч **апокалипса** се данас најчешће користи у значењу смак света.

Објава у хришћанству
--------------------

У хришћанству се веома рано јавио проблем односа нових објава према објави која је дана по Исусу Кристу и у апостолско доба. Католичка теологија је много касније терминолошки фиксирала говор о службеној (јавној) објави, која је за све вјернике обавезна, али која је закључена »смрћу задњега апостола«, и приватној објави, која је увијек могућа, али не може бити опћеобвезатна.

Дијалог откривења
-----------------

У раном хришћанству је био посебно популаран књижевни жанр тзв. дијалог откривења, који се разликује од платонског дијалога, у којем се до рађања знања долази поступно, кроз конверзацијски процес аргумента, протуаргумента и разјашњења. Дијалог откривења, пак, слиједи књижевну форму звану *eratapokriseis* ("питања и одговори"), у којем су искушеници откривали истину од духовног ауторитета у облику катехетских одговора на актуелна питања.

Дијалоге откривења налазимо у многим паганским херметичким, и гностичким кршћанским текстовима, укључујући и многе из збирке Наг Хамади (Иванов апокриф, Софија Исуса Криста, Расправа о Осмом и Деветом, Дијалог Спаситеља, Петрова посланица Филипу). Ти дијалози су обично смјештени у временски оквир између Исусовог ускрснућа и узашашћа, када се Спаситељ на земљи указао у свом правом божанском облику, тако да су и он и његов наук изабраним апостолима доступни у облику с којег је подигнут облак материјалнога, који - сматрало се - замућује духовни значај његова параболичног земаљског наука прије ускрснућа. Овај посебан наук може бити појашњење његовог мање јасног земаљског наука, или чак ново откривење одређеним апостолима.

Види још
--------

***Откровење*** na Wikimedijinoj ostavi

* Апокалипса
* Књига Откривења
* Натприродна објава
**Olbia-Tempio** (talijanski: *Provincia di Olbia-Tempio*, sardinski: *Pruìncia di Tarranóa-Tèmpiu*) je bila jedna od osam talijanskih provincija otočke regije Sardinije. Glavni gradovi provincije i najveća urbana naselja bili su Olbia i Tempio Pausania. Površina provincije iznosila je 3397 km², a broj stanovnika 154.319 (2008. godine). Olbia-Tempio je ukinuta 2016. godine.

Geografija
----------

Karta bivše provincije
Granica provincije na sjeveru je bila Bonifacijski prolaz (kanal koji dijeli Sardiniju od Korzike, na istoku Tirensko more, na zapadu je graničila s provincijom Sassarijem, a na jugu s Nuorom. Provincija Olbija-Tempio prostirala se po sjevernom dijelu otoka, po kraju znanom kao Gallura na čijem se južnom dijelu uzdiže masiv Limbara s vrhom Punta Balistreri (1362 m). Provinciji je pripadao i mali Maddalenski arhipelag koji se nalazio neposredno uz sjevernu obalu, kao i slavna rivijera Costa Smeralda.

Općine i naselja
----------------

Provincija Olbia-Tempio imala je 26 općina (talijanski: *comuni*). Pored Olibe i Tempio Pausanije, druge veće komune bile su La Maddalena (14.800 stanovnika), Calangianus (7300), Arzachena (16.000), Santa Teresa Gallura (5400), San Teodoro (9800) i Buddusò (6400).

Panorama Olbije

Ukidanje provincije
-------------------

Provincija Olbia-Tempio ukinuta je 2016. godine, a njene općine priključene su Sassarijskoj provinciji.

Izvori
------

1. ↑  „*Gallura*" (talijanski). Treccani. Pristupljeno 26. 5. 2013.

Vanjske veze
------------

***Olbia-Tempio (provincija)*** na Wikimedijinoj ostavi

* Službene stranice provincije Olbija-Tempio

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 166533104
* LCCN: n2011000881
* GND: 7756777-8

 |
**Trolovska vojska** (engl. ) je izraz za masovno korištenje astroturfinga, odnosno anonimih internetskih trolova i lažnih korisnika (lutaka/čarapka) u kontekstu informatičkog (specijalnog) rata koji neka država poduzima protiv druge države, pojedinca ili organizacije. Aktivnost trolovske vojske predstavlja oblik psihološkog ratovanja na Internetu kroz propagandu i dezinformacije, odnosno spamanje i sabotiranje diskusija na ciljanim web-stranicima i profilima društvenih mreža, a koje kao krajnji cilj ima manipulaciju javnim mijenjem, zbunjivanje ili demoralizaciju protivnika. Danas su u zapadnom svijetu taj fenomen najpoznatiji kroz tzv. **web-brigade** (rus. *веб-бригады*), odnosno grupe plaćenih trolova koje na zapadnim društvenim mrežama vode propagandne aktivnosti za račun Rusije. Osim u Rusiji, sličan je fenomen već duže vremena poznat u komunističkoj Kini, kroz tzv. *Wumao dang*. Kod zapadnih država najpoznatija trolovska vojska je ona koju je vojska SAD organizirala na društvenim mrežama arapskog svijeta kroz tzv. Operaciju 

Trolovske vojske su pažnju zapadne javnosti zaokupile nakon naglog pogoršanja odnosa Rusije sa Zapadom uslijed krimske krize, kao i zbog navoda da su svojim propagandnim aktivnostima imali ključni uticaj na ishod referenduma o izlasku Ujedinjenog Kraljevstva iz EU te izbor Donalda Trumpa za američkog predsjednika.

Vidi još
--------

* Fake news
* Specijalni rat
* Novi hladni rat
**Vetlanda** je grad od 13,050 stanovnika, u sredini Švedske on je i administrativni centar istoimene općine od 26,304 stanovnika.

Geografske karakteristike
-------------------------

Vetlanda leži u Grofoviji Jönköping, udaljena oko 76 km jugoistočno od Jönköpinga.

Historija
---------

Vetlanda je bila historijska prijestolnica - *Härada Njudungs*, ali je u 19. vijeku spala na selo. 
Krajem tog vijeka - 1880. tu je sagrađena željeznička stanica, oko koje se počelo formirati urbano naselje koje je prvi gradski statut dobilo 1887. a nakon tog je proglašeno i općinom. 

Vetlanda je dobila status status trgovišta 1909. a nakon toga - 1920. i povelju o statusu grada, kad je imala 3000 stanovnika.

Nakon tog se Vetlanda razvila u Industrijsko naselje.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „Sweden: Jönköping" (engleski). City population. Pristupljeno 03. 05. 2016.
2. 1 2 3  „*Vetlandas historia*" (švedski). Urbanhistory. Arhivirano iz originala na datum 2013-12-10. Pristupljeno 03. 06. 2015.

Vanjske veze
------------

***Vetlanda*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Službene stranice općine Vetlanda* (`sv`)
**Vaho** (oko 510-539) je bio langobardski kralj.

Među langobardskim uzurpatora koji je želeo zbaciti kralja Tata bio je i njegov brat Zuhilo. Da bi obezbedio vladavinu svoga sina Vaha, on je lično naredio Vahu da likvidira Tata što je ovaj i učinio i tako zavladao Langobardima.

Protiv Vaha se prvi pobunio Tatov sin Hildešis, ali ga je novi vladar poraziio i ovaj je pobegao gepidskom kralju na dvoru gde je živeo do kraja života. Uskoro je Vaho počeo širiti granice langobarske države. Počinio je državu Sveva i stekao valst nad njima. Pored toga, šireći svoju teritoriju, on je prvi prisvojio titulu langobardskog kralja. Interesantan je bio i njegov lični život. Langobardski kralj se tri puta ženio. Prva žena se zvala Ranikund i bila je ćerka kralja Turkilinga, druga se zvala Austrigusa i bila je ćerka gepidskog kralja i rodila mu dve ćerke: Visegradu, koja se udala za franačkog kralja Teodoberta i Valdegradu. Ovim silnim poznanstvima i porodičnim vezama, Vaho je učvršćivao svoju vlast i živeo u miru sa susedima. Iz njegovog trećeg braka imao je ćerku Salingu koja je rodila njegovog unuka i budućeg naslednika prestola Valtarija.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodnik:**Tato** | **kraljevi Langobarda** | Nasljednik:**Valtari** |
**Trollhättan** čita se **Trolhetan**, je grad na jugozapadu Švedske od 46,457 stanovnika u užem centru, dok kao općina ima 55,248 stanovnika.

Geografske karakteristike
-------------------------

Trollhättan leži u Grofoviji Västra Götaland na mjestu gdje rijeka Göta älv izlazi iz Jezera Vänern i ima slapove. 

Udaljen je oko 75 km sjeverno od Göteborga.

Historija
---------

Trollhättan se prvi put spominje u pisanim dokumentima 1413.

Slapovi kod Trollhättana vijekovima su bili brodovima na putu za Jezero Vänern, sve dok krajem 19. vijeka nisu izgrađene ustave, današnje su izgrađene 1916.

Od kraja 19. vijeka, počele su se graditi hidroelektrane na rijeci Göta älv. Danas ih ima dvije; Olidan i Håjum.

Trollhättan je kraljevsku povelju o statusu grada dobio je 1916.

Privreda
--------

Trollhättan je industrijski grad, u njemu se nalazi jedan od najvećih pogona kompanije Saab (*Saab Automobile*) i pogon Volva - GKN Aerospace (nekadašnji - *Volvo Aero*).

Izvor
-----

1. 1 2 3 4 5 6  „Sweden: Västra Götaland" (engleski). City population. Pristupljeno 03. 05. 2015.
2. ↑  „*Västra Götaland*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 03. 05. 2015.

Vanjske veze
------------

***Trollhättan*** na Wikimedijinoj ostavi

* Službene stranice grada (`sv`)
**Osorno** je grad od 147,826 i općina od 173,410 stanovnika na jugu Čilea u Regiji Los Lagos, u Provinciji Osorno u kojoj je administrativni centar.

Geografske karakteristike
-------------------------

Osorno leži u Centralnoj dolini na ušću riječice Damas u Rahue (pritoka Rijeke Bueno), udaljen 105 km sjeverno od regionalnog centra Puerto Montta i 945 km od Santiaga. Kako leži na trasi Panameričkog autoputa i magistralne željezničke pruge, veliko je raskršće prema argentinskom Barilochu.

Panorama grada

Historija
---------

Historija mjesta seže do 1558. kad ga je osnovao tadašnji kapetan general (guverner) *García Hurtado de Mendoza*, pod imenom *San Mateo de Osorno*.

Zbog zlostavljanja autohtonih Huillicha, u čem su prednjačili konkvistadori, krajem 1598. njihov poglavica Pelantaro uspio je podići velik ustanak i počeo uništavati sva naselja i utvrde koje su španjolski kolonisti podigli južno od rijeke Biobío.

U januaru 1600. započela je opsada Osorna, branioci su izdržali pune četiri godine, ali su ga onda napustili zbog gladi i žeđi.

Zbog tog je tokom dobrog dijela kolonijalnog perioda Osorno egzistirao samo kao legenda. Tek je krajem 1793. za mandata Kapetan generala - Generalne kapetanije Čile Ambrosia O'Higginsa počela njegova obnova izgradnjom nove utvrde Kraljica Luisa.

O'Higginsov cilj je bio da na taj način osigura kopneni put do Otoka Chiloé, kao i da Osorno postane poljoprivredna kolonija i da tako osigura 
hranu za udaljene južne krajeve, da se nemora sve dovoziti iz Santiaga.

Od polovice 19. vijeka u Osorno se doselilo puno njemačkih kolonista, koji su grad obilježili svojom kulturom.

Velik doprinos razvoju grada bio je dolazak željeznice 1895. i produženje pruge do Puerto Montta 1911.
Ona je omogućila transport stoke do udaljenih tržišta na sjeveru. U to vrijeme 1908. otvorene su i prve dvije banke, a 1913. i treća.

Od 1908. grad ima i električnu rasvjetu po glavnim bulevarima, a od 1940. Osorno je postao administrativni centar vlastite Provincije Osorno, pa je krajem 1960-ih podignuto je dosta administrativnih zgrada, parkova i novih trgova.

Znamenitosti
------------

Pored katedrale apostola Mateja, inspirirane neogotikom, atrakcije su Vulkan Osorno i Jezero Llanquihue koji su udaljeni šesdesetak km jugoistočno od grada, i Nacionalni park Puyehue.

Privreda
--------

Uz stočarstvo za ekonomiju grada najvažnija je poljoprivreda.

Pobratimski gradovi
-------------------

* Argentina San Carlos de Bariloche, Argentina

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5  „*Chile: Los Lagos*" (engleski). City population. Pristupljeno 22.12.2020.
2. 1 2 3 4 5  „*Osorno Municipality in Chile*" (engleski). City population. Pristupljeno 22.12.2020.
3. 1 2 3 4 5 6 7  „*Reseña Historia Urbana de Osorno*" (španjolski). Ilustre Municipalidad de Osorno. Pristupljeno 22.12.2020.

Vanjske veze
------------

***Osorno*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Ilustre Municipalidad de Osorno* (službene stranice) ()
**Pravo veta u Savetu bezbednosti Ujedinjenih nacija** ima pet stalnih članica SB UN, koje im omogućava da spreče usvajanje bilo koje rezolucije.

Svaki član Saveta bezbednosti ima samo jedan glas. Odluke po proceduralnim pitanjima se donose potvrdnim glasom devetorice članova, a odluke po meritornim pitanjima potvrdnim glasom devetorice, ali uključujući tu i glasove stalnih članica što znači da veto bilo kojeg člana može da spreči donošenje odluke.

Od osnivanja Ujedinjenih nacija pa do februara 2007. godine SSSR odnosno Rusija je upotrebila najviše puta pravo veta (123), Sjedinjene Američke Države 76, Velika Britanija 32, Francuska 18 i Kina 6 puta. SSSR je najviše posezao pravom veta za vreme Hladnog rata, pa su čak i njegovi najpoznatiji ministri spoljnih poslova Vjačeslav Molotov i Andrej Gromiko bili dobili nadimke *Gospodin veto* i *Gospodin njet*. Tokom Korejskog rata predstavnik SSSR nije prisustvovao sednicama Saveta bezbednosti što se smatralo ulaganjem veta, pa da bi se to izbeglo izglasana je Rezolucija Ujedinjeni za mir. SSSR je takođe zahtevao i da sve bivše sovjetske republike imaju zasebne stolice, čemu se SAD protivio. SAD su uglavnom ulagale veto braneći Izrael i na odluke kojima se osuđivalo ponašanje izraelskih vojnika i kritikovala politika Izraela. Francuska je upotrebila veto u slučaju nezavisnosti Komorskih ostrva i otcepljenja ostrva Majot. Takođe vetirala je rezoluciju iz 2003. godine o intervenciji na Irak.
**Tvornica šećera Osijek** je hrvatska šećerana sa sjedištem u Osijeku. Započela je s radom 1906. godine a danas je jedna od najmodernijih šećerana na ovom dijelu Europe.

Povijest
--------

24. rujna 1905. u Osijeku je osnovano **Prvo hrvatsko-slavonsko dioničko društvo za industriju šećera**. Gradnja same tvornice je započela odmah nakon određivanja njene buduće lokacije na periferiji Donjeg grada.

Tvornica šećera je započela s radom već u rujnu 1906. s dnevnim kapacitetom obrade od 700 tona šećerne repe. Kao tehnolozi i osoblje za unapređenje uzgoja šećerne repe, dovedeni su stručnjaci iz Češke.

Prvi svjetski rat utjecao je na stagnaciju poslovanja šećerane a njegovim završetkom provedena je prva rekonstrukcija tvrtke. Tako je 1925. povećan dnevni kapacitet na 1.000 tona repe, a 1930. na 1.500 tona.

Do nove stagnacije dolazi izbijanjem Drugog svjetskog rata a tvornica je oštećena, posebice nakon bombardiranja 14. lipnja 1944. Nakon rata šećerana je nacionalizirana te je nastavila raditi pod nazivom **Tvornica šećera Osijek**. Trećom rekonstrukcijom koja je izvšena 1953. prosječna prerada šećerne repe se približila količini od 2.500 tona na dan. Sam dnevni kapacitet prerade šećera se povećavao s godinama: 1968. je iznosio 4.500 tona a 1974. 7.500 tona.

### Novija povijest

Tijekom Domovinskog rata tvornica je pretrpjela veliku štetu te je na nju 1991. palo 980 granata koje su usmrtile radnike na poslu. Prema procjenama, ratna šteta je iznosila 40 milijuna DEM. Najveći dio sirovinskog područja bio je okupiran još sedam godina sve do mirne reintegracije.

2001. godine započele su nove investicije u šećeranu odnosno u projekte povećanja učinkovitosti proizvodnog procesa. Danas je Tvornica šećera Osijek jedna od najmodernijih šećerana u ovom dijelu Europe.

Proizvodi
---------

* **bijeli šećer**
	+ šećer od šećerne repe
	+ šećer od sirovog šećera
		- obje vrste šećera se isporučuju u ambalaži od 1, 10, 50 i 1.000 kg te u rinfuzi.
* **karbokalk**
	+ poboljšivač tla
* **melasa**
	+ melasa od šećerne repe
	+ melasa od sirovog šećera
* **repin rezanac**
	+ suhi briketirani rezanac
	+ prešani rezanac

Vanjske veze
------------

* Službena web stranica Tvornice šećera Osijek
**Veliki vodenjak** (*Triturus carnifex*) je vodozemac rasprostranjen u listopadnim šumama pa sve do područja sredozemne klime gdje postoje stalno prisutne vodene površine ili vodotokovi. 

Veliki vodenjak je tamno smeđe boje s tamnim točkama, trbuh mu je svjetlije ponekad narančaste boje. Mužjaci dosegnu 15-16 cm dužine, a ženke do 17 cm. Mužjaci razviju, ponekad obojenu, krijestu na leđima i repu.

Stanište
--------

Staništa obuhvaćaju Apeninski poluotok, jadransku strana Balkanskog poluotoka te južni dio središnje Europe. Države u kojima ih se može pronaći su Grčka, Makedonija, Albanija, Crna Gora, Srbija, Bosna i Hercegovina, Hrvatska, Mađarska, Slovenija, Italija, Austrija, Njemačka, Češka, Francuska i Švicarska.

Obitava od razine mora pa sve do 2140 m nadmorske visine. Pripadnici ove vrste vrijeme provode izvan vode, osim u sezoni parenja.

Zakonska zaštita
----------------

*Triturus carnifex* je zaštićen Bernskom konvencijom (Appendix II, strogo zaštićena vrsta) i europskom direktivom o zaštiti staništa i vrsta. U Europskoj uniji nezakonito je loviti, posjedovati ili rukovati velikim vodenjacima bez posebne dozvole. Isto tako, zabranjeno je njihovo ubijanje ili nanošenje štete njima ili području u kojem žive. 

Veliki vodenjak može se naći u Turopolju i na popisu je zaštićenih vrsta u Republici Hrvatskoj. Štiti ga *Pravilnik o proglašavanju divljih svojti zaštićenim i strogo zaštićenim (NN 07/06)*, gdje je naznačen kao "strogo zaštićena svojta".

Drugi projekti
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi nalazi se članak na temu: **Veliki vodenjak** |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala vezanih za: **Veliki vodenjak** |
|  | Wikivrste imaju podatke o: **Velikom vodenjaku** |

Izvori
------

* HHD Hyla - Veliki vodenjak - Triturus carnifex Arhivirano 2009-01-03 na Wayback Machine-u

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Ovaj članak o **životinji** je u začetku. Možete pomoći Wikipediji tako da ga proširite*. |


***Veliki vodenjak*** na Wikimedijinoj ostavi
**Palazzo Rucellai** je renesansna palača, harmonički razigrane rustikalne fasade u ulici Via della Vigna Nuova 18 u Firenci.

Danas je palača Palazzo Rucellai ponovno vlasništvo porodice *Rucellai*, a 1990-ih u njoj je bio smješten Muzej fotografija braće Alinari.

Historija Palače Rucellai
-------------------------

Palaču je projektirao Leon Battista Alberti, a izgradio od oko 1447. do 1451.*Bernardo Rossellino* za bogatog firentinskog trgovca Giovannija Ruccellaja.

Leon Battista Alberti je ideju za izgradnju te zgrade, dobio na osnovu studija rimskih spomenika. On je bio prvi koji je pilastrima podijelio po vertikali fasadu neke firentinske kuće, oni su formirali granicu za velike prozorske bifore na gornjim katovima.

Pogled na unutrašnje dvorište

Izgled palače
-------------

To je palača od tri etaža, sa unutrašnjim dvorištem, uklopljena među ostale građevine, slične veličine.

Alberti je tom palačom po prvi put u potpunosti izrazio duh humanizma 15. vijeka na području stambene arhitekture. On se vješto okoristio strukturalnim elementima Antičkog Rima; lukovima, pilastrima i vijencima.

Prizemlje je oblikovao pomalo u duhu obrambenog zamka obloživši ga krupnijom rustikom te je tako pojačao dojam čvrstoće i solidnosti objekta.

Kapiteli pilastra oblikovani su u sva tri klasična reda; dorskom, jonskom i korintskom, stvarajući na taj način efekt koji podsjeća na rimski Koloseum.

Povezano
--------

* Palazzo Pitti
* Palazzo Medici Riccardi

Izvori
------

1. 1 2  „*Albèrti, Leon Battista*" (talijanski). Treccani. Pristupljeno 8. 6. 2013.
2. 1 2  „*History of the Palazzo Rucellai*" (engleski). Institute at Palazzo Rucellai. Arhivirano iz originala na datum 2012-10-01. Pristupljeno 8. 6. 2013.

Vanjske veze
------------

***Palazzo Rucellai*** na Wikimedijinoj ostavi

* *History of the Palazzo Rucellai* na portalu Institute at Palazzo Rucellai Arhivirano 2012-10-01 na Wayback Machine-u ()
* *Albèrti, Leon Battista* na portalu Treccani ()

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 173570207
* GND: 4232545-6
* SUDOC: 260005088

 |
**Velika bazilika u Plisci** (bug. *Голямата базилика в Плиска*) bila je prva autokefalna katedrala bugarske nadbiskupije nakon pokrštavanja Bugarske. Bazilika je s duljinom od 99 metara i širinom od 29,5 metara bila jedna od najvećih kršćanskih crkava na svijetu u 9. stoljeću, t.j. dvostruko je veći od Partenona. Do izgradnje Bazilikе sv. Petra bila je najveća crkva na svijetu. 

Površina bazilike je 2920 m2. Crkvu je u katedrali posvetio nadbiskup, a na velikoj gozbi sudjelovao je i bugarski vladar. Iskapanja 70-ih godina 20. stoljeća pokazuju da je bazilika obnovljena, a ispod su ostaci još jedne bazilike i temelji poganskog prabugarskog hrama.

Galerija
--------

* 
* 
* 
* 
*

Vanjske veze
------------

***Velika bazilika u Plisci*** na Wikimedijinoj ostavi


1. ↑  „Бугарска влада издваја још средстава за обнову велике базилике из 9. века у Плиски". Arhivirano iz originala na datum 2022-01-04. Pristupljeno 2022-01-04.
2. ↑  Velika bazilika u Plisci
**Walsall** je grad od 69,024 stanovnika u sredini Engleske.

On je administrativni centar metropolitanskog borougha Walsall od 269,323 stanovnika, velikog 106 km², i dio konurbacije Midlandton u kojoj živi preko 2 284 093 stanovnika.

Geografske karakteristike
-------------------------

Walsall leži u Grofoviji Zapadni Midlands između Wolverhamptona i Birminghama, udaljen petnaestak km od centra Birminghama.

Pored grada prolazi autoput M6, na kojem se nalazi sjedište - RAC-a, britanskog servisa za pomoć na cesti.

Historija
---------

Mjesto je prvi put dokumentirano pod imenom **Walesho** negdje oko.1002.- 1004. iako se pouzdano nezna dali se doista radi o Walsallu ili nekom drugom mjestu. Danas se pretpostavlja da njegovo ime - Walsall, potječe od staroengleskog - *Walh halh*, Saksonci su imenom *walh* nazivali Brite ili Velšane, a *halh* je značio - skrovište. 
U Domesday Booku (1086) se spominje pod imenom - Walsall, ikako se nezna dali je to zbog pisarske greške ili iz nekog drugog razloga.

Srednjovjekovni Walsall izrastao je kao trgovište poljoprivrednih proizvoda, sa tlocrtom u obliku križa, s najvišom točkom brdom Church Hill, na kojem stoji crkva sv. Mateja (orginalno sv. Svetih) još od početka 13. vijeka. Sajam u Velikoj ulici (High Street), održava se još od 1220. i još uvijek je popularna atrakcija.

Međutim je Walsall svoj prosperitet izgradio na zalihama ugljena, željezne rude i vapnenca. Još od 14. vijeka razvila se prerada metala, a nešto kasnije i proizvodnja predmeta od kože.

Tako da je do 17. vijeka Walsall je postao važan industrijski centar sa manufakturama koje su proizvodile, sedla, čavle i drugu metalnu robu. Izgradnja kanala i cesta tokom 18. vijeka doprinjela je poboljšanju transporta i daljnjem industrijskom razvoju, koji je vrhunac imao u 19. vijeku.

Privreda
--------

Teška industrija Walsalla propala je krajem 20. vijeka, ali su mali pogoni koji izrađuju predmete od kože preživjeli (Walsall je po njima čuven). Pored tog još uvijek rade i manje tvornice koje izrađuju raznoliku robu od metala i plastike, kao i kemikalije, elektroničke komponente i dijelove za avione.

Pobratimski gradovi
-------------------

* Francuska, Le Blanc-Mesnil
* Francuska, Mulhouse
* Indija, Amritsar

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „United Kingdom: West Midlands" (engleski). City population. Pristupljeno 29. 11. 2016.
2. 1 2 3 4 5 6  „*Walsall*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 29. 11. 2016.
3. ↑   „*Portrait of the West Midlands*" (engleski). ONS. Pristupljeno 29. 11. 2016.
4. 1 2  „*Walsall in history*" (engleski). Walsall Council. Arhivirano iz originala na datum 2016-09-24. Pristupljeno 29. 11. 2016.

Vanjske veze
------------

***Walsall*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Walsall Council* Arhivirano 2017-09-05 na Wayback Machine-u (`en`)
**Velika riblja rijeka** (engleski: **Great Fish River**, afrikaans: **Groot-Visrivier**) je jedna od većih rijeka Južnoafričke Republike. Nalazi se u provinciji Eastern Cape i utječe u Indijski ocean. Velika riblja rijeka duga je 692 km i ima slivno područje od 30.800 km².

Hidrografija
------------

Velika riblja rijeka izvire na nadmorskoj visini od 1300 m, istočno od gradića Graaff-Reineta, na masivu Karoo u podnožju planine Roolkop. Od izvora teče prema sjeveroistoku do ušća svoje najveće pritoke rijeke Great Brak (Groot brakrivier), koja izvire na 2100 metara nadmorske visine, 48 km južno od rijeke Oranje, sjeveroistočno od Nelspruita. Zatim teče prema jugu gdje južno od Cradocka prima drugu veliku pritoku rijeku Tarka, koja dotiče sa sjeveroistoka s masiva Winterberga. Nešto južnije prima rijeke Baviaans i Kat s istoka. Velika riblja rijeka teče uglavnom pravilno prema jugu, ali na pola svog toka do oceana, kad primi rijeku Koonap naglo skreće prema istoku i teče prema svom ušću u Indijski ocean 60 km jugoistočno od grada Grahamstowna.

Historija
---------

Portugalci su zvali tu rijeku **Rio de Infante**, a lokalni Hotentoti **Oub** (*Riba*). Početkom 15. vijeka teritorij rijeke i sve krajeve sjevernoistočno od nje zaposjela su plemena Nguni. U prvoj polovici 19. vijeka dolina donjeg toka Velike riblje rijeke postala je bojno polje između nadirajućih bursko-britanskih doseljenika iz Cape Towna i domorodačkih plemena.

Hidrotehnika
------------

Vode Velike riblje rijeke su male i neujednačene, ali je usprkos tom napravljen sistem za navodnjavanje njegovog sliva. To je napravljeno 1980. izgradnjom najdužeg vodenog tunela na svijetu od 82 km, kojim se vode iz rijeke Oranje, iz akomulacionog jezera kod Brane Gariep (nekadašnje Brane Hendrik Verwoerd) dovode u rijeku Great Brak.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8  „*Great Fish River*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 2. 3. 2012.

Vanjske veze
------------

***Velika riblja rijeka*** na Wikimedijinoj ostavi

* Park prirode Great Fish River Arhivirano 2009-02-19 na Wayback Machine-u (`en`)
* *Great Fish River* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 239226972
* LCCN: sh2006004342

 |
**Veliki vezir** (mađ. *nagyfejedelem, vezér*) je bila titula koja je bila korišćena u izvorima savremenika u 10. veku da bi označili vođu zajednice mađarskih plemena.

Titula
------

Veliki vezir *(vezér)* je bio biran od ostalih vođa, vezira, plemenskih zajednica Federacije sedam mađarskih i tri kabarska plemena, koji su se odmetnule od Hazarskih plemena, i pridružili mađarima posle 881. godine.

Prvi Veliki vezir Mađara je bio Almoš, Arpadov otac i najverovatnije je bio postavljen od strane Velikog Kana Hazara. Ne zna se tačno da li je Veliki vezir bio vojni vođa Đula (*gyula*), duhovni vođa Kende (*kende*) ili je ta titula bila nova za tadašnje potrebe.

Kada su mađari bili potisnuti iz svoje tadašnje postojbine Etelkeza i krenuli prema Panonskoj niziji, upravna moć Velikog vezir je bila opala. U vreme Velikog vezira Geze, Erdeljom je vladao polunezavisni vođa đula (*gyula*). Iz tog razloga je Vajk morao da prilikom stvaranja Mađarske države ponovo podčinjava okolna plemena i osvaja njihove teritorije Ahtum *(Ajtony)* i Crni Mađari.

Titula Velikog vezira je nestala krunisanjem Vajka u prvog mađarskog hrišćanskog kralja Stefana I, oko 25. decembra 1000. ili 1. januara 1001. godine.

Veliki veziri Mađara
--------------------

* Almoš, *(Álmos)* (oko 855 – oko 895)
* Arpad, *(Árpád)* (oko 895– oko 907)
* Zolta (Zolta) (? – ?)
* Fajs *(Fajsz)* (oko 950)
* Takšonj *(Taksony)* (oko 955 – oko 973)
* Geza *(Géza)* (oko 973 – 997)
* Sveti Stefan *(Vajk)* (997 – 1000/1001)

Izvori
------

* *Korai Magyar Történeti Lexikon (9-14. század)*, főszerkesztő: Kristó, Gyula, szerkesztők: Engel, Pál és Makk, Ferenc (Akadémiai Kiadó, Budapest, 1994)
* Kristó, Gyula: *A Kárpát-medence és a magyarság régmúltja (1301-ig)* (Szegedi Középkortörténeti Könyvtár, Szeged, 1993)

Vidi još
--------

* Spisak vladara Mađarske
*Acrocephalus arundinaceus* 
 *Cuculus canorus canorus* + *Acrocephalus arundinaceus*
**Veliki trstenjak** ili **trstenjak droščić** (lat. *Acrocephalus arundinaceus*) je evroazijska ptica pjevica. Obitava u Evropi i u području umjerenog pojasa Azije. staništa su joj jezera, bare, močvare i rijeke.

Opis
----

Ova ptica je velika otprilike kao drozdovi, oko 16–20 cm, a težina joj je 25 – 36 grama. Krila su duga otprilike 9 cm. Gornji dio tijela ima smeđe pruge, a donji dio tijela i glave je bijele boje. Čelo mu je spljošteno, dok je kljun snažan i spljošten. Spolovi su gotovo identični, kao i kod većine trstenjaka.

Ove ptice spolnu zrelost stječu kad navrše godinu dana. Sezona parenja je od maja do jula. Gnijezdo se pravi od trave i trstike. Ženka u gnijezdo polaže 4 – 6 jaja. Jaja inkubiraju 13 – 15 dana. Nakon što se izlegnu, mladi ptići borave u gnijezdu 12 – 14 dana. U gnijezdu se često mogu naći i kukavičja jaja, jer jako nalikuju onima velikog trstenjaka.

Pjev ovih ptica je jako glasan te čuje i se na dosta velikim udaljenostima. Glavna fraza im je *carr-carr-cree-cree-cree-jet-jet* i praćena je uz cvokotanje i škripanje.

Hrani se paucima, školjkama, kukcima, vodozemcima i mladim bobicama.

Vanjske veze
------------

Ostali projekti

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi nalazi se članak na temu: **Veliki trstenjak** |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala vezanih za: **Veliki trstenjak** |
|  | Wikivrste imaju podatke o: **Veliki trstenjak** |
**Tulga** ili **Tulka**, bio je vizigotski kralj u Hispaniji od 640. do 642. godine, ukoliko je njegov otac umro 640. kako to navode neki istorijski izvori. Neki izvori uzimaju 639. godinu kao početak njegove vladavine, a 641. kao kraj. Došao je na presto nakon svog oca Hintile u još jednom bezuspešnom pokušaju uspostavljanja nasledne monerhije u Vizigotskom kraljevstvu.

Godine 642, gotski ratnik, Hindasvint, podigao je ustanak. Imao je tada 79 godina. Držao je pod svojom komandom granicu sa baskijskim zemljama. Video je slabost vizigotske monarhije i savet plemića i narod ga je proglasio kraljem u Pampaliki (vervatno moderna Pamlijega) bez podrške crkve.

Pobunjenik je Tulgu smenio u Toledu i naterao ga da se zaredi, te ga je poslao u manastir gde je Tulga živeo do kraja života kao monah. Međutim, sveti Ildefonso kaže da je ustanak propao bez podrške crkve i da se Hindasvint popeo na presto tek nakon Tulgine smrti.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodnik:**Hintila** | **Vizigotski kralj (640—641)** | Nasljednik:**Hindasvint** |

***Tulga*** na Wikimedijinoj ostavi
**Ujjain** (hindi: ) O ovom zvuku pronunciation?/i (također poznat kao *Ujain*, *Ujjayini*, *Avanti*, *Avantikapuri*), je drevni grad u regiji Malwa u današnjoj centralnoj Indiji. Smješten je na istočnoj obali rijeke Kshipra (Hindi: क्षिप्रा), te administrativno pripada državi Madhya Pradesh. Predstavlja administrativni centar Distrikta Ujjain i Odjela Ujjain.

U drevnoj historiji je bio poznat kao Ujjayini. Prema navodima epa Mahabharata, Ujjayini je bio glavni grad Kraljevstva Avanti, a potom je služio kao početni meridijan za hinduističke geografe od 4. vijeka pne. Ujjain je jedan od sedam svetih gradova (Sapta puri) hindusa, i u njemu se vsakih 12 godina održava vjerski festival po imenu Kumbh Mela. U njemu je smješten i Mahakaleshwar Jyotirlinga, jedno od dvanaest Jyotirling svetišta boga Šive; po legendi je mjesto gdje se Gospodar Krišna zajedno s Balaramom i Sudamom bio podučavan od Maharshi Sandipanija.

Eksterni linkovi
----------------

***Ujjain*** na Wikimedijinoj ostavi

* Official website of Ujjain Arhivirano 2015-06-30 na Wayback Machine-u
|  |
| --- |
| ***Pokolj na Khíosu*** |
|  |
| **Eugene Delacroix**, 1824. |
| ulje na platnu , 164 × 139 cm |
| Louvre, Pariz |

**Pokolj na Khíosu** (francuski: *Scène des massacres de Scio*) je slavna romantičarska slika Eugenea Delacroixa koja je djelovala poticajno na francusku javnost koja je podržala francusko uključivanje u grčkom ratu za oslobođenje od Turske. 

Piramidalna kompozicija (likovna) likova koju je Delacroix posudio sa slike T. Géricaulta *Splav Meduza*.

Historija
---------

Ovom slikom Delacroix je podjednako zadovoljio romantičarsko zanimanje za daleka egzotična mjesta i političku slobodu. Ovakvo stajalište je dijelio s Lordom Byronom koji je 1824. godine umro u Grčkoj pomažući grčku borbu za slobodu od turske vlasti.
Delacroix je u maju 1823. godine odlučio za pariški Salon naslikati pokolj Grka koji su izvršili Turci u aprilu 1822. godine na otoku Khíosu pri čemu je ubijeno oko 20,000 ljudi a više od 70,000 deportirano. On je potražio svjedoke ovog događaja i preko svog ženinog brata Raymonda de Verniaca uspio se upoznati s pukovnikom Voutierom, francuskim oficirom koji je služio u grčkoj vojsci i koji je pokolj dokumentirao u svom djelu, Sjećanja (*Mémoires*). Delacroix je posudio orijentalne kostime od svog prijatelja Augustea, a faze u stvaranju slike je zabilježio kao nikada do tada u raznim tehnikama.
Prijem ovog djela na izložbi je bio uglavnom negativan. Alexandre Dumas je spomenuo kako se ispred izložene slika uvijek nalazi gomila ljudi, no slikar Antoine-Jean Gros ju je nazvao "Pokoljem umjetnosti", a Stendhal ga je usporedio s pretjerivanjem u poeziji Vignyja. Kritičari Girodet i Thiers su ipak bili naklonjeniji i sliku je otkupila država za 6,000 franaka, a Delacroix je nagrađen medaljom druge klase. God. 1874. slika je prebačena iz Luxembourga u muzej Louvre.

*Glava žene*, studija iz 1823. god.

Odlike
------

Delacroix je pod utjecajem Johna Constablea, čija je djela vidio u Londonu, posvijetlio svoju paletu i koristio sitne poteze intezivnih boja. Delacroix je potaknuo gledateljevu simpatiju prema Grčkoj prikazavši patnju i smrt Grka u prvom planu. Oni su individualizirani, čime je dao lice njihovom pozivu za pomoć. U isto vrijeme, iznimno se potrudio prikazati detalje njihove egzotične odjeće. Dva Turčina, jedan s pištoljem, a drugi na ržućem konju, prijete Grcima, dok se u iza njih diže dim sa zapaljenog sela u daljini.

Izvori
------

1. ↑  U katalogu *The Paintings of Eugène Delacroix, A Critical Catalogue*, Lee Johnson sa Oxforskog sveučilišta, na str. 86. navodi članak o pokolju na Khíosu iz novina *The Star* od 19. maja 1822. god.

Vanjske veze
------------

***Pokolj na Hiosu (slika)*** na Wikimedijinoj ostavi

* Slika u muzeju Louvre
**Pony Express** [ˈpoʊni ɛkˈspɹɛs], poštanski servis u Sjedinjenim Američkim Državama, koji su održavali kuriri konjanici između St. Josepha u Missouriju do Sacramenta u Kaliforniji od aprila 1860. do oktobra 1861.

Iako je vrlo brzo bankrotirao - *Pony Express* ostao je zapamćen kao romantična epizoda u historiji Divljeg Zapada, ponajviše zbog svojih diviniziranih jahača kurira Williama Codya (poznatog kao Buffalo Bill) i Roberta Haslama (Pony Bob). Ali i zbog objektivnih razloga, jer su jahači *Pony Expressa* prevaljivali ogromna prostranstva Velike nizine, Stjenovitih planina i Sierra Nevade, kraja u kom su vladali Indijanci i divlje zvijeri, što je sve zahtjevalo, hrabrost i izazivalo divljenje.

Historija
---------

Kad su se od polovice 19. vijeka počela širiti naselja kolonista po udaljenom dalekom zapadu, pojavila se i potreba za brzim poštanskim servisom. Pisma i paketi, slani sa istoka u to vrijeme, stizali su za prosječno 24 dana do zapadne obale, ili parobrodima oko Južne Amerike ili sporim putničkim kočijama, koje su održavale vezu sa udaljenim gradovima Divljeg Zapada. Kako je to bilo vrijeme pred početak građanskog rata kad su brze vijesti postala nasušnja potreba, - ukazala se potreba da se izmisli brži način dostave.

Na nagovor senatora iz Kalifornije *William M. Gwina* toga se prihvatila kompanija Russell, Majors & Waddell, odnosno njihova specijalizirana podružnica *Central Overland California and Pikes Peak Express Company*. Oni su osmislili servis - prijenosa poštanskih pošiljaka - kuririma konjanicima.

*Pony Express* skratio je tako rok isporuke na samo deset dana.

Karta rute Pony Expressa
Iako se to činilo nemoguće, jer je udaljenost koju je trebalo proći iznosila preko 3 200 km, sistemom međustanica, koje su se nalazile na svakih 16 do 24 km, na kojima su njihovi jahači mjenjali konje - omogućili su svojim jahačima da dnevno prevaljuju po 120 do 160 km, i predaju torbu slijedećem jahaču. Za potrebe servisa izgradili su (ili unajmili) preko 157 stanica raspoređenih po Missouriju, Nebraski, Wyomingu, Utahu i Nevadi i Kaliforniji na kojima su njihovi kuriri, razmjenjvali poštu i mijenjali konje.

*Pony Express* bio je i neobično pouzdan, u 16 mjeseci svog rada, izgubili su samo jednu poštansku vreću, ipak sve to nije ih spasilo od bankrota, jer su bili preskupi u konkurenciji sa novoizmišljenim telegrafom, koji je 24. oktobra 1861. uspostavio transkontinentalnu liniju do Kalifornije.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7  „*Gold rush*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 29. 01. 2013.

Vanjske veze
------------

* *Gold rush* na portalu Encyclopædia Britannica ()
**Vincent Paulski** (24. april 1581. Saint-Vincent-de-Paul (Landes) - 27. septembar 1660. Pariz) bio je francuski svetac, kanoniziran 1737, poznat kao osnivač Lazarista, i suosnivač Sestara milosrdnica. Veliki filantrop, poznat po empatiji za siromašne.

Vincent je bio i veliki pobornik reforme klera i oštar kritičar jansenizma, kom se čvrsto usprotivio još kao mlad.

Biografija
----------

Vincent je školovan kod franjevaca u Daxu, gdje je zaređen 1600. nakon tog je studirao na Univerzitetu u Toulousu gdje je diplomirao 1604.
Po nekim navodima jedno je vrijeme plovio morem gdje su ga zarobili Berberski korsari (pirati) i prodali kao roba. Od ropstva se spasio bijegom, nakon tog je godinu dana proveo na studiju u Rimu, a zatim je otišao u Pariz u kom se trajno skrasio zahvaljujući prijateljstvu sa kardinalomPierre de Bérullom, koji mu je dao da vodi Parohiju Clichy.

Nakon što je osnovao crkveni red Lazarista - 1625. - Vincent je počeo osnivati po Parizu i okolici filantropske laičke bratovštine, među imućnim damama, koje su se željele posjetiti brizi za siromašne i bolesne. Bogatstvo tih žena, od kojih su mnoge bile plemkinje, pomoglo mu je da osnuje i stavi na noge nekoliko bolnica i javnih kuhinja.

Sa jednom od njih agilnom Louisom Marillac osnovao je 1633. žensku kongregaciju Sestre milosrdnice (*Družbu sestara milosrdnica sv. Vinka Paulskoga*), kao ženski pandan Lazarista. Ta kongregacija bila je prva vansamostanska ženska vjerska organizacija.

U njegovu čast je 1833. u Parizu profesor Frédéric Ozanam osnovao Bratovštinu sv. Vincenta Paulskog.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „*St. Vincent de Paul*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 30. 3. 2018.

Vanjske veze
------------

***Vincent Paulski*** na Wikimedijinoj ostavi

* *St. Vincent de Paul* (`en`)
**Ujedinjeni radnički sindikalni savez Jugoslavije (URSSJ)**, skraćeno **Ujedinjeni radnički sindikati (URS)**, je bila najjača i najbrojnija sindikalna organizacija u razdoblju postojanja Kraljevine SHS, odnosno Jugoslavije. URSSJ je osnovan 1925. godine. Njegov rad je zabranjen 1940. godine.

Istorijat
---------

Okupljanje sindikata u jednistvenu organizaciju u novoosnovanoj Kraljevini SHS dogodilo se na Prvom kongresu Socijalističke radničke partije Jugoslavije (komunista), od 22. do 23. aprila 1919. godine u Beogradu. Tada je formirano **Centralno radničko sindikalno veće Jugoslavije (CRSVJ)**, koje je okupljalo preko 200.000 članova i bilo pod neposrednim uticajem SRPJ(k). Rad CRSVJ zabranjen je Obznanom, decembra 1920. godine, zajedno sa Komunističkom partijom Jugoslavije.

Centrumaški i reformistički socijalisti su 1922. godine osnovali Savez radničkih sindikata Jugoslavije (SRSJ). Nešto ranije, revolucionarno orijentisano jezgro dvanaest strukovnih sindikata, ranije povezanih sa CRSVJ, osnovalo je, 27. decembra 1921. godine, Međusavezni sindikalni odbor, koji je kasnije promenio naziv u Nezavisne sindikate Jugoslavije (NSJ), 1923. godine. Rad NSJ je zabranjen uvođenjem Šestojanuarske diktature 1929. godine. Sindikati unutar SRSJ-a su na Kongresu ujedinjenja, od 10. do 12. oktobra 1925. godine, osnovali Ujedinjeni radnički sindikalni savez Jugoslavije.

Uvođenjem Šestojanuarske diktature, rad URSSJ-a bio je nakratko prekinut, ali mu je uskoro dopušten, za razliku od ostalih sindikata. Zbog reformističkih tendencija, komunisti su pozivali radnike da se ne učlanjuju u URSSJ, ali je ta politika do 1934. godine ocenjena pogrešnom i napuštena. S vremenom su komunisti sve više zadobivali uticaj unutar URSSJ-a. Na Četvrtom kongresu URSSJ, aprila 1938. godine, postignuto je organizaciono jedinstvo sindikalnog pokreta.

Pošto je rad URSSJ-a bio sve više revolucionarno orijentisan, Vlada Cvetković-Maček je, 28. decembra 1940. godine, zabranila njegov rad. URSSJ je u tom trenutku brojao preko 100.000 članova.

Literatura
----------

* *Mala politička enciklopedija*. „Savremena administracija", Beograd 1966. godina.
* *Enciklopedija Jugoslavije* (knjiga sedma). „Leksikografski zavod FNRJ", Zagreb 1968. godina.

Vidi još
--------

* Savez sindikata Jugoslavije
* Hronologija radničkog pokreta i KPJ

Spoljašnje veze
---------------

* Istorijat sindikalnog pokreta u Srbiji od početaka do danas Arhivirano 2011-08-08 na Wayback Machine-u
**Vukojevci** su naselje u Hrvatskoj, regiji Slavoniji u Osječko-baranjskoj županiji i pripada gradu Našicama.

Zemljopisni položaj
-------------------

Vukojevci se nalaze na 145 metara nadmorske visine (centar sela) u području gdje sjeverni obronci Krndije prelaze u nizinu istočnohrvatske ravnice. Selo se nalazi na državnoj cesti D515 Našice D2 – Đakovo D7. Susjedna naselja: zapadno Markovac Našički i Našice, sjeverno Jelisavac, jugozapadno Makloševac, a istočno Stipanovci i jugoistočno Kršinci naselja u susjednoj općini Podgorač. Površina katastarske jedinice naselja Vukojevci je 12,80 km×102.

Crkva
-----

U selu je rimokatolička crkva Rane Svetog Franje koja pripada rimokatoličkoj župi Sv. Marka Evanđeliste (Našice 2.) sa sjedištem u Markovcu Našičkom i našičkom dekanatu Požeške biskupije.

Obrazovanje
-----------

U selu se nalazi četverogodišnja škola koja radi u sklopu Osnovne škole Dora Pejačević iz Našica.

Povijest
--------

Spomenici i znamenitosti
------------------------

Stanovništvo
------------

***Kretanje broja stanovnika 1857.-2011.***

Sport
-----

NK Omladinac Vukojevci natječe se u 2. ŽNL Osječko-baranjskoj.

Kultura
-------

Hrvatsko kulturno društvo Vukojevci.

Ostalo
------

U selu djeluje Dobrovoljno vatrogasno društvo Vukojevci osnovano 1935. te Konjogojska udruga Dorat Vukojevci

Izvori
------

1. ↑  DSZ popis stanovništva 2001.
2. ↑  DSZ popis kućanstava 2001.
3. ↑  Naselja i stanovništvo Republike Hrvatske 1857.-2001. www.dzs.hr

*

Vanjska poveznica
-----------------

* 

  


*Ovaj nedovršeni članak o **naselju** u Hrvatskoj:* **Vukojevci** *treba dopuniti.   
Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.*
.

| * p
* r
* u
Naselja u sastavu Grada Našica |
| --- |
| Brezik Našički • Ceremošnjak • Gradac Našički • Granice • Jelisavac • Lađanska • Lila • Londžica • Makloševac • Markovac Našički • Martin • Našice • Polubaše • Ribnjak • Rozmajerovac • Velimirovac • Vukojevci • Zoljan |