recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Bitka stijega** ili **Bitka barjaka** (engleski: ), ponekad poznata i kao Bitka kod Northallertona, se odigrala 22. augusta 1138. u Cowton Mooru kraj Northallertona u Yorkshireu između škotske vojske pod kraljem Davidom I na jednoj, i engleske vojske pod Williamom od Aumaleom na drugoj strani. Do nje je došlo tokom građanskog rata u Engleskoj, u kome je David podržavao svoju nećaku Matildu u borbi za prijestolje protiv kralja Stephena. Iako su David i Stephen dvije godine ranije sklopili mirovni sporazum, David je pokrenuo novi pohod na Englesku, nastojeći iskoristiti Stephenovu zauzetost borbom protiv pobunjenih baruna na jugu; engleski kralj je protiv njega mogao poslati tek manje, uglavnom najamničke snage, popunjene lokalnom milicijom iz Yorkshirea i sjevernih dijelova Midlandsa. Iako brojčano slabije, engleske snage su dobile poticaj zahvaljujući energičnim propovijedima nadbiskupa Thurstana od Yorka koji je kao relikviju vojsci dao hostiju i posvećene barjake katedrale sa relikvijama biskupa Beverleya i Wilfrida, po kojima je bitka dobila ime; one su postavljene jarbol, koji je postavljen na kola (slična italijanskom carrocciu), koja su postale središte engleskog borbenog poretka.

Davidove snage su prije bitke uspjeli zauzeti cijeli Northumberland s izuzetkom Warka i Bamburgha. Nastavivši napredovanje preko rijeke Tees prema Yorku, naišle su na englesku vojsku ujutro 22. augusta 1138. Tada su formirali četiri "linije" i napale je; Škoti su imali prednost u ljudstvu, ali su Englezi imali više oklopljenih ljudi, uključujući sjahale vitezove koji su se borili pješke. Uz podršku strijelaca naoružanih engleskim lukom su odbili nekoliko škotskih napada prije nego što se škotska vojska počela povlačiti pri čemu je pretrpila teške gubitke. David i njegov sin Henry su se, sa manjim brojem vitezova i oklopljenih najamnika, uspjeli povući u relativnom redu, a Englezi su ih prestali progoniti. David se povukao u Carlisle i, nakon dogovorenog primirja, zauzeo zamak Wark. Nedugo potom je postignut novi mirovni sporazum kojim je Stephen Davidu dao dodatne teritorijalne koncesije, odnosno teritorije koje je uspio zadržati do kraja engleskog građanskog rata. Njegov sin i nasljednik Malcolm IV od Škotske je te teritorije poslije ipak bio prisiljen predati kralju Henryju II.

Izvori
------

1. ↑  Bradbury, p. 238

Vanjske veze
------------

* Anderson (1908)
* Battlefields Trust
* Richard of Hexham Arhivirano 2008-10-06 na Wayback Machine-u (English traditional chronicle)
* Roger of Hoveden
* Battle of the Standard, Scots version

Koordinate: 54°22′25″N 1°26′50″W﻿ / ﻿54.37354°N 1.44734°W﻿ / 54.37354; -1.44734
**Bitka u klancu** ili **Bitka u prijevoju** (arapski: *yawm al-sh'ib*‎) je naziv za bitku koja se u julu 731. odigrala u današnjem Uzbekistanu između velike arapsko-muslimanske (omejadske) vojske na jednoj, te vojske Turgeša i njihovih saveznika na drugoj strani. Turgeši su prije nje opsjeli omejadski garnizon u Samarkandu zbog čega je tamošnji komandant Sawra ibn al-Hurr al-Abani poslao poziv u pomoć Džunejdu ibn Abd al-Rahman al-Muriju, omejadskom guverneru Horasana. Džunejd je sa svojom vojskom uhvaćen u zasjedu u prijevoju Taštakarača; odatle se, uz Sawrinu pomoć, uspio probiti nakon tri dana žestokih i krvavih borbi. Iako se Džunejdova vojska uspjela probiti iz obruča i deblokirati Samarkand, ogromni gubici i nastavak turgeškog otpora su Džunejda prisilila da evakuira ne samo Samarkand nego i cijelu Transoksijanu. Zbog toga se smatra da je bitka - koju je detaljno opisao perzijski historičar al-Tabari - za najmanje dvije decenije zaustavila dalji prodor Kalifata i širenje islama u Centralnoj Aziji, te značajno načela autoritet omejadske dinastije koju će smijeniti dinastija Abasida koja je upravo među nezadovoljnicima u Horasanu imala značajno uporište.

Literatura
----------

Izvori
------

* Blankinship, Khalid Yahya (1994), *The end of the jihâd state: the reign of Hishām ibn ʻAbd al-Malik and the collapse of the Umayyads*, State University of New York Press, ISBN 978-0-791418277
* Kennedy, Hugh N. (2001), *The armies of the caliphs: military and society in the early Islamic state*, Routledge, ISBN 0-415-25093-5
**Bitka na Salsuu** se odigrala 612. u današnjoj sjevernoj Koreja između trupa kineske dinastije dinastije Sui na jednoj, i trupa korejske države Goguryeo na drugoj strani. Predstavljala je kulminaciju drugog velikog pohoda koji je protiv države Goguryeo poduzela dinastija Sui, odnosno najambiciozniji pohod koji je za vrijeme svoje vladavine poduzeo car Yang. Kineska vojska, koja je po drevnim izvorima brojila oko 305.000 ljudi, je nastojala prijeći rijeku Salsu (danas poznatu kao Ch'ongch'on); to je iskoristio korejski vojskovođa Eulji Mundeok koji je prije toga rijeku zagradio improviziranom branom. U trenutku kada su Kinezi prelazili rijeku, Eulji je naredio da se brana otvori, te je iznenadna bujica uništila kineske trupe. Eulji je potom naredio napad konjicom na preživjele te ih bez milosti gonio do kineske granice; prema klasičnim izvorima, preživjelo je samo 2700 kineskih vojnika. Taj je poraz za nekoliko decenija očuvao nezavisnost države Goguryeo, ali je imao i značajne posljedice za Kinu. Katastrofalni poraz je potpuno uništio autoritet cara Yanga i njegove dinastije, te potakao niz ustanaka koji će za nekoliko godina dovesti do pada dinastije Sui i uspostave dinastije Tang.

Ukoliko se podaci o gubicima smatraju vjerodostojnima, bitka na Salsuu se može smatrati jednom od najkrvavijih klasičnih bitaka u historiji.

Izvori
------

1. ↑  „The Three Kingdoms". National Assembly of South Korea. Pristupljeno 2. XII 2007.
2. ↑  (`ko`) "Battle of Salsu", *Encyclopedia Britannica Korean Edition* Arhivirano 2011-07-16 na Wayback Machine-u
**Bitka na jezeru Maracaibo**, znana i kao **Pomorska bitka na jezeru**, bila je posljednja bitka Venezuelanskog rata za nezavisnost, koja se odvila 24. srpnja 1823. godine na venezuelanskom jezeru Maracaibo. Ova bitka nije imala odlučujući karakter za sam rat, koji je neformalno dokončan dvije godine ranije nakon serije kopnenih uspjeha revolucionarnih snaga, ali je bio posljednji pokušaj Španjolske da povrati kontrolu nad izgubljenim teritorijem Južne Amerike. 

Bitka je bila rezultat nekoliko manjih konflikata na dom području između pomorskih snaga novoformirane Velike Kolumbije i preostalih španjolskih brodica na tom području. Nakon što je komubijski admiral José Prudencio Padilla odbio prijateljsku ruku španjolskog kapetana Ángela Labordea, obje strane počele su se pripremati za bitku. Snage Velike Kolumbije napale su tokom jutra, 24. srpnja 1823. godine, i ubrzo nanijele teške udarce španjolskoj floti, koja je u nekoliko sati intenzivne borbe pretrpjela težak poraz. 

Po završetku borbi, flota Velike Kolumbije zauzela je sporni teritorij, dok su ostaci španjolske flote dobili pravo mirnog prolaza do Portorika, odakle su isplovili za Kubu. Nakon bitke je došlo do konačnih pregovora između republikanaca i Španjolaca, koji su zaključeni 3. kolovoza iste godine; posljednje španjolske trupe napustile su Venezuelu 5. kolovoza, čime je rat za nezavisnost i formalno i faktički bio završen.
*Za ostale upotrebe, v. Boca (razvrstavanje).*
Boce za vino
**Boca** ili **flaša** je posuda napravljena najčešće od stakla, sa oblikom takvim da ima prošireno tijelo, zatim suženo grlo i otvor na vrhu grla, a namijenjena prvenstveno držanju tečnosti. Boca može biti napravljena i od plastike ili metala, dok se slične posude od drugih materijala u srpskom jeziku rjeđe označavaju nazivom *boca* ili *flaša*.

Sadržaj boce je uglavnom tečan ili polutečan, kao, na primjer, voda, mlijeko, alkoholno ili bezalkoholno piće, ulje, lijek, šampon, tinta i slično. Drugi materijali nisu praktični za držanje u boci, zbog njenog oblika u kom dominira suženo grlo. Za takve materijale su namijenjene posude slične boci, ali sa proširenim grlom ili uopšte bez grla, kao što je tegla.

Boca od 0,75  namijenjena za vino često se naziva **butelja**.

Boca se koristi već vijekovima. Prve slične posude su koristili Feničani, Rimljani, Krićani i Kinezi.

Prazna vinska boca

Sporedna namjena
----------------

Iskorišćene boce, osim što se recikliraju, praktične su i za daljnju upotrebu, koja se često razlikuje od prvobitne namjene.

* Veoma često, upotrebom velikog broja boca ukopanih u tlo, prave se likovi koji su najbolje vidljivi sa velikih visina. U bivšoj Jugoslaviji na taj način se često po kosinama brda pored puteva ispisivao nadimak Josipa Broza — „Tito". U Čileu je na taj način iscrtan veliki logotip koka-kole, koji je vidljiv i sa satelitskih visina.

* U martu 2010. godine svjetski poznat pustolov Dejvid Rotšild sa prijateljima je napravio brod »Plastiki« od više hiljada plastičnih boca, kojim je namjeravao da preplovi Tihi okean.

* Boce se ponekad koriste i u arhitekturi, za izgradnju dijelova i potpunih građevina.

* U filmu *Bogovi su pali na tjeme* (*The Gods Must Be Crazy*) iz 1980. godine zaplet glavne radnje počinje u trenutku kada jedna boca koka-kole dospije u urođeničko selo, što postaje njihov prvi kontakt sa civilizacijom. Narednih nkoliko minuta filma pokazuje razne vrste praktične upotrebe boce.

Zatvarači
---------

Predmet koji služi za zatvaranje otvora boce naziva se zatvarač ili čep. Čepovi se često razlikuju prema namjeni boce, odnosno prema sadržaju boce. Boce za kvalitetna vina se zatvaraju čepom od plute (pampurom); boce za pivo, manje kvalitetna vina itd, se zatvaraju metalnim (tzv. krunskim) čepom, čepom bez navoja. Boce za žestoka alkoholna pića, sirupe, neke lijekove, mlijeko se najčešće zatvaraju čepom sa navojem itd. Boce sa lako isparljivim hemikalijama (etar, medicinski benzin) se zatvaraju staklenim čepom.

* Tipičan čep na boci za pivoTipičan čep na boci za pivo
* Tipičan čep na boci za voćne sokoveTipičan čep na boci za voćne sokove
* Čest čep na boci za kvalitetnija pivaČest čep na boci za kvalitetnija piva
* Stakleni i plutani čepoviStakleni i plutani čepovi

Izvori
------

1. ↑  Giant Coca-Cola Logo on Hillside (Made with Coke Bottles) (Tarapaca, Chile) | Google Maps and Google Earth Sightseeing | Satellite Sights
2. ↑  Bottle Houses
3. ↑  Bogovi su pali na teme (1980) - IMDb

Spoljašnje veze
---------------

***Boca*** na Wikimedijinoj ostavi
Ruski knezovi raspravljaju što činiti s Kumanima
**Bitka na rijeci Stugni** se odigrala 26. maja 1093. godine između snaga kijevsko-ruskih kneževa Svjatopolka II od Kijeva i Vladimira Monomaha od Černigova na jednoj, te nomadskog plemena Kumana (Polovaca) na drugoj strani. Do nje je došlo nakon što su Kumani otpočeli napadati ruske teritorije, koristeći zbrku nastalu smrću kijevskog kneza Vsevoloda I. Vsevoldov nasljednik Svjatopolk je, pak, krizu produbio zarobivši kumanske izaslanike. Vladimir Monomah mu je došao u pomoć, isto kao i knez Rostislav od Pereslavlja. Oni su udružili svoje snage (oko 8000 ljudi) i krenuli prema Kumanima. Pred sam okršaj je došlo do svađe između Svjatopolka i Vladimira; Svjatopolk i većina vojnika je htjela bitku, dok se Vladimir, čija je supruga bila kumanska princeza, zalagao za mirno rješenje sukoba. Na kraju je prevladao Svjatoslavov stav. Ruske snage su prešle rijeku Stugnu kod Tripolja, ali su razbijene. Pri povlačenju se utopio veliki broj vojnika, kao i knez Rostislav.

Vanjske veze
------------

* Svyatopolk biography Arhivirano 2011-07-19 na Wayback Machine-u. Includes description of events.
**Bitka na Utu** se odigrala godine 447. u današnjoj Bugarskoj između Huna na čelu sa Atilom na jednoj, i istočnorimskih (bizantskih) snaga na čelu sa generalom Arnegisklom na drugoj strani. Do sukoba je došlo četiri godine nakon što su Huni pod Atilom bili provalili preko Dunava na istočnorimsko područje, porazili rimsku vojsku i natjerali cara Teodozija II da im plati izdašni danak. Pretpostavlja se da je Teodozije, vjerojatno misleći da su Huni oslabili nakon nerazjašnjene smrti Atilinog brata i suvladara Blede prestao plaćati danak. U svakom slučaju, Atila je ponovno provalio na rimsko područje i sukobio se sa carskom vojskom na današnjoj rijeci Vit. Detalji ratnih operacija, pa i same bitke, se temelje na oskudnim, nepouzdanim i često proturječnim izvorima pa ih je teško rekonstruirati. Po jednima su Rimljani, a po drugima Huni odnijeli pobjedu. U svakom slučaju, obje su strane pretrpile teške gubitke, a poginuo je rimski komandant Arnegisklo.

Provala Huna je došao u teškom trenutku za Carstvo, jer je prijestolnicu Konstantinopol nedugo prije toga zadesila velika serija zemljotresa prilikom kojih su srušeni njegovi bedemi. Međutim, Konstantin, pretorijanski prefekt Istoka je, mobilizirajući građane, za samo šezdeset dana uspio u potpunosti obnoviti zidine. To se tumači kao razlog zbog koga Atila nije krenuo na Konstantinopol, nego je umjesto toga pustošio gradove po Trakiji i Makedoniji, prodrijevši u Grčku sve do Termopila. Mir sa Rimljanima je sklopljen 448. kada je Teodozije pristao platiti još veći danak i predati Atili sva područja pet dana jahanja južno od Dunava.

U popularnoj kulturi
--------------------

Bitka na Utu je prikazana u *Attila The Hun*, epizodi BBC-jeve TV-serije *Heroes and Villains*.

Izvori
------

* Martindale, J. R. (ed.). *The Prosopography of the Later Roman Empire*, Cambridge University Press, 1980, vol.2, ISBN 0-521-20159-4
* Thompson, E. A.; Heather, Peter. *The Huns*, Blackwell, 1999. ISBN 0-631-21443-7
* Williams, Stephen; Friell, Gerard. *The Rome that Did Not Fall: The Survival of the East in the Fifth Century*, Routledge, 1999. ISBN 978-0-415-15403-1

Koordinate: 43°37′N 24°41′E﻿ / ﻿43.61°N 24.68°E﻿ / 43.61; 24.68
**Bitka na rijeci Nedao** se odigrala godine 454. u Panoniji između hunskih snaga pod kraljem Elakom na jednoj, i pobunjenih Gepida i Ostrogota pod kraljevima Ardarikom i Teodomirom na drugoj strani. Do pobune Gepida i Ostrogota je došlo godinu dana nakon hunskog kralja smrti Atile, čiji su se sinovi smjesta počeli boriti za prijestolje, davši tako priliku mnogim podređenim narodima da se oslobode hunske vlasti. Precizna lokacija rijeke Nedao nije poznata; dio suvremenih historičara vjeruje da je predstavljala jednu od pritoka Save dok je drugi smještaju između Tise i Karpata. U svakom slučaju, predstavljala je spektakularan okršaj koji je duboko impresionirao suvremenike, odnosno historičara Jordana koji nije krio oduševljen međusobnim krvoprolićem barbara koji su samo nekoliko godina ranije ujedinjeni pod Atilinim vodstvom sijali užas po Rimskom Carstvu. Huni su u toj bitci poraženi, a kralj Elak poginuo. Ostaci hunskih snaga su se povukli preko Karpata gdje su nešto kasnije bez uspjeha pod Dengizihom pokušali obnoviti Atilino carstvo, dok je dio prebjegao na rimske teritorije i ušao u tamošnju vojnu službu. Nakon bitke su Panonijom zavladali Gepidi i Ostrogoti.

Literatura
----------

* Helmut Castritius: Nedao. In: Reallexikon der Germanischen Altertumskunde. Bd. 21 (2002), S. 49–51.
* Otto Maenchen-Helfen: *Die Welt der Hunnen*. 1978, ND Wiesbaden 1997, S. 110.
* Daniel Gazda, *Pola Katalaunijskie 451*, Wyd. Bellona, Warszawa 2005.
* Edward Zwolski, *Kasjodor i Jordanes. Historia gocka czyli Scytyjska Europa*, Wydawnictwo Towarzystwa Naukowego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, Lublin 1984
Boreadi spašavaju Fineja od Harpija, predstava na krateru, Lenjingradski slikar, oko 460. pne. Louvre
**Boreadi** (starogrčki: ) zajedničko je ime kojim se, u grčkoj mitologiji, nazivaju **Zet** (Ζήτης) i **Kalej** (Κάλαϊς), sinovi Boreje, boga severnog vetra, i Oritije, kćerke atinskog kralja Erehteja.

Mitologija
----------

Zet i Kalej učestvovali su u pohodu Argonauta i obično se opisuju kao krilati ljudi, mada neki kažu da su im krila izrasla iz glave i nogu, a neki da su ih imali samo na nogama ili na ramenima. Njihova sestra Kleopatra udala se za proroka Fineja, kralja grada Salmidesa. Kad su Argonauti, na putu za Kolhidu, svratili u Finejevu zemlju, među njima su se nalazili i Kalej i Zet. Svoju su sestru našli u tamnici, gde ju je sa sinovima zatvorio Finej na podsticaj svoje druge žene, Ideje, kćerke skitskog kralja Dardana. Boreadi su ih oslobodili, predali im kraljevstvo i drugu Finejevu ženu poslali natrag u Skitiju, gde je Dardan sam presudio svojoj kćerki.

Drugi pričaju da su Zet i Kalej oslobodili Fineja od harpija, koje su mu, po Zevsovoj kazni, svaki dan grabile i zagorčavale hranu. Kad su Boreadi s Argonautima stigli u Salmides, Finej ih je srdačno dočekao i ispričao svoju tužnu sudbinu te zatražio njihovu pomoć. Zet je obećao da će mu pomoći, ali je zatražio od Fineja da se zakune da je to po volji bogova. Finej se zakunuo Apolonom i, kad su harpije jurnule na postavljenu trpezu, Kalej i Zet isukali su mačeve i zauvek ih oterali iz Trakije. Finej je u znak zahvalnosti ispričao Argonautima šta ih sve čeka na putu ka Kolhidi.

Neki kažu da su Boreadi stradali dok su gonili harpije ali je poznatije predanje da su ostali uz Argonaute i da su, po povratku u Grčku, pobedili u trčanju na pogrebnim igrama priređenim povodom Pelijine smrti. Prema jednoj verziji, Boreade je svojim strelama ubio Herakle kod ostrva Teneda, pri čemu su navođeni različiti razlozi Heraklovog gneva na Boreade. Jedan od razloga bio je to što Herakle nije mogao oprostiti Zetu i Kaleju što su savetovali Argonautima da ga ostave u Miziji.

Pričalo se da se grobovi Zeta i Kaleja nalaze na Tenedu i da su označeni nadgrobnim stelama, od kojih je jedna podrhtavala svaki put kad bi zapuhao severac.

Kalej se spominje i kao osnivač grada Kalesa u Kampaniji.

Literatura
----------

* Schmitz, Leonhard (1867), „Zetes",  Smith, William, *Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology*, Boston
* Srejović, Dragoslav; Cermanović-Kuzmanović, Aleksandrina (1989). *Rečnik grčke i rimske mitologije*. Beograd: Srpska književna zadruga.
**Brazdeni kitovi** (lat. *Balaenopteridae*) su jedna od porodica unutar podreda kitova usana. Tu ne spadaju samo najveći kitovi, nego su to istovremeno i najveće danas živuće zivotinje na Zemlji. Postoji devet vrsta tih kitova čija se dužina kreće od 7 do 31 metra. Od glatkih kitova, druge velike porodice kitova usana, razlikuju se sljedećim obilježjima: imaju leđnu peraju, vitkije su tjelesne građe, imaju znatno kraće i šire usi, kao i nabore kože u području grla koje podsjećaju na brazde i dale su ime cijeloj porodici.

Brazde su uzdužni nabori kože koji se protežu s donje strane tijela od grla preko prsiju; Svaka od 10 do 100 brazda je duboka oko 5 cm; kad kit otvori usta, nabori se rašire i tako se značajno poveća zapremina ždrijela.
To omogućuje kitu da u jednom zamahu uzme puno veću količinu vode nego što bi mogao kad ne bi imao te nabore. Kao posljedica toga, kod istiskivanja tako velike količine vode, na kitovim usima ostanu "filtrirane" veće količine hrane nego što bi bio slučaj bez tog povećanja zapremine zahvaćene vode koju omogućuju opisani nabori.

Brazdeni kitovi su brzi plivači. Poduzimaju duga putovanja krećući se između toplih i hladnih klimatskih područja. Rasprostranjeni su u svim svjetskim oceanima, ali izbjegavaju manja mora.

Svi brazdeni kitovi su bili žestoko izlovljavani zbog njihovog ribljeg ulja i mesa. Istina, bili su manje cijenjeni od glatkih kitova jer imaju tanji sloj sala, ali nakon što su glatki kitovi bili uglavnom istrijebljeni, prešlo se i na izlovljavanje brazdenih kitova. Na taj način su prije svega velike vrste, plavi, bubuljičasti, grbavi i Rudolfijev kit, bili dovedeni na rub izumiranja. Od 1986. su zaštićeni, ali patuljaste kitove se i dalje izlovljava.

Brazdeni kitovi su oduvijek imali važnu ekološku ulogu u svom okolišu. Samo u području Antarktika su pojeli godišnje više od 100 milijuna tona račića, odnosno krila. Izostankom najvećeg dijela kitova, masa krila je značajno narasla što je omogućilo ogroman porast populacije drugih životinja koje se hrane krilom. Tako je, primjerice, populacija rakojeda doživjela pravu populacijsku "eksploziju".

 
Wikivrste imaju podatke o:
***Balaenopteridae***
**Bordž Bu Areridž** (arapski: برج بوعريريج / Burğ Bū ʿUrairīğ) je grad i općina od 158,812 stanovnika na sjeveroistoku Alžira u Pokrajini Bordž Bu Areridž u kojoj je i administrativni centar.

Geografske karakteristike
-------------------------

Bordž Bu Areridž leži u brdima masiva Bibans (dio Saharskog Atlasa) udaljen 220 kilometara jugoistočno od glavnog grada Alžira.

Historija
---------

Bordž Bu Areridž je niknuo početkom 18. vijeka kao osmanska utvrda, pored koje je izraslo arapsko selo.

U grad je izastao za Francuske kolonijalne uprave, isprva od 1841. kao garnizon francuske vojske, koja je već 1846. podigla novu utvrdu. 
Nakon tog su počeli pristizati brojni kolonisti, pa je službeno osnovan 1857.

Potpuno samostalna općina postao je 1870. kad je već imao crkvu, sud i par škola.

Danas grad ima i *Univerzitet Mohamed El Bachir* sa sedam fakulteta.

Privreda i trasport
-------------------

Bordž Bu Areridž zovu prijestolnicom alžirske elektroindustrije jer je sjedište moćne kompanije Condor Electronics, koja proizvodi široku lepezu proizvoda od frižidera do 
mobitela.

Grad ima i dvije poprilične industrijske zone, usto je i važno trgovište za žitarice iz svoje okolice.
Pored grada prolazi najvažniji alžirski autoput A 1 Oran-Alžir-Constantine.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „*Algeria, People's Democratic Republic of Algeria*" (engleski). City population. Pristupljeno 3.2. 2020.
2. 1 2 3 4  „*"Le passé colonial français*" (francuski). Henri Ehret. Pristupljeno 5.2. 2020.
3. 1 2 3  „*Wilaya de Bordj Bou Arreridj*" (francuski). Andi. Pristupljeno 5.2. 2020.
4. ↑  „*Bordj Bou Arreridj et sa région*" (francuski). VisiterlAfrique. Pristupljeno 5.2. 2020.
5. ↑  „*University*" (francuski). University of Mohamed El Bachir El Ibrahimi. Arhivirano iz originala na datum 2020-02-06. Pristupljeno 5.2. 2020.
6. ↑   „*Condor*" (francuski). SPA Condor Electronics. Pristupljeno 5.2. 2020.

Vanjske veze
------------

***Bordž Bu Areridž*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Rencontre avec l'Histoire" à Bordj Bou Arreridj* (`fr`)

Bordj Bou Arréridj
**Bobby Blake** (rođen kao **Edgar Gaines**, 11. avgusta, 1957 u in Memphis, Tennessee) je afroamerički porno glumac, poznat po svojim dominantnim i aktivnoj ulozi u gej porno filmovima.

Biografija
----------

Bobby Blake je odrastao u Tennesseeju. Otišao je u Los Angeles tokom 1980-ih, gde je radio kao erotski igrač. Po preporuci prijatelja otišao je u gej klub koji je držao porno glumac Paul Hanson. Impresioniran Blakeovim nastupom, Hanson ga je preporučio producentima, koji su ga uzeli za njegov prvi film, *Ebony Knights*.

Blake se pojavio u preko 100 filmova u agresivnim i dominantnim ulogama. Povukao se iz porno industrije 2000. godine i postao je hrišćanski sveštenik.

Blake sada kritikuje porno industriju kao korumpiranu i savetuje mladima da ne ulaze u taj posao. Takođe, protivi se istopolnim brakovima, ali zagovara druge tipove građanskih zajednica, koje bi štitile prava gejeva i lezbejki.

Godine 2007, Blake se pojavio na CD-u repera TruDoga, *Booty Ain't Got No Face*.

Blake je objavio knjigu, *My Life in Porn*, koja govori o njegovoj mladosti i iskustvima sa pornografskom industrijom. Sebe opisuje kao "posrnulog sina", ali piše i da "sve ove godine tokom kojih sam radio u porno industriji, nikada nisam okrenuo leđa Bogu i biblijskim učenjima na kojima sam odrastao." Blake ističe da se ne kaje zbog svog načina života, koji tumači kao put koji mu je Bog dodelio

Odabrana videografija
---------------------

* *Get Hooked on This*
* *Black Workout 10*
* *Black Sex Party #3*
* *Black Ballers*
* *Black Ballers 2*
* *Black Power*
* *Nigga's Revenge*

Vidi dalje
----------

* Spisak glumaca u gej porno filmovima

Izvori
------

1. ↑  „Archive copy". Arhivirano iz originala na datum 2011-07-08. Pristupljeno 2010-08-11.
2. ↑  „Archive copy". Arhivirano iz originala na datum 2011-07-08. Pristupljeno 2010-08-11.
3. ↑  Bobby Blake na Internet Adult Film Database. Preuzeto na dan 11.8.2010.
4. ↑  „Trudog Records". Arhivirano iz originala na datum 2011-07-17. Pristupljeno 11.8.2010.
5. ↑  Bobby Blake with John R. Gordon, *My Life in Porn: The Bobby Blake Story* (Philadelphia: Running Press, 2008), ISBN 978-0-7867-2096-5.
6. ↑  Ibid.
7. ↑  Ibid. str. 277.
**Brazilsko ekonomsko čudo** (port. *Milagre econômico brasileiro*) je naziv koji se koristi za period historije Brazila od 1969. do 1973. godine, a kojeg su karakterizirao dotada nezabilježen porast ekonomske aktivnosti, odnosno povoljni ekonomski trendovi od kojih se ističe dramatičan rast BDP-a. Taj je period koincidirao sa najvećim dijelom predsjedničkog mandata generala Emilija Medicija, čiji je autoritarni režim vođenje ekonomske politike povjerio mladom ministru financija Antoniju Delfimu Nettou. Visoke stope rasta BDP-a – od 9,8 % u 1969. do 14 % u 1973. godini – prema kasnijim analizama ekonomskih historičara nisu imale bitnijeg uticaja na život najširih slojeva stanovništva, te su se socijalne razlike u brazilskom društvu čak produbile. Usprkos toga, Medicijev režim je ekonomske trendove vješto koristio u propagandne svrhe, a također nije oklijevao pokrenuti ambiciozne javne infrastrukturne projekte, prije svega u zabačanoj i nerazvijenoj unutrašnjosti zemlje. Kao i u mnogim drugim državama u to vrijeme, pozitivne je trendove okončao Prvi naftni šok 1973. godine, a poslije su se Medicijevi vojni nasljednici morali boriti sa visokim stopama inflacije i strahovitim porastom vanjskog duga, što će, između ostalog, dovesti do kraja vojne diktature 1980-ih.

Povezano
--------

* Ekonomsko čudo

Vanjske veze
------------

* *Políticas Económicas de Desenvolvimento* - (para entender mais sobre o assunto)
* Artigo: A política econômica do governo Médici: 1970-1973. publicado na revista *Nova Economia*
* "Milagre" explicado Arhivirano 2009-01-30 na Wayback Machine-u
Koordinate: 41° 26′ 26" SGŠ, 22° 43′ 40" IGD

**Bosiljovo** (mak. *Bosilovo*) je naselje u Republici Makedoniji, u jugoistočnom delu države. Bosiljovo je sedište istoimene opštine Bosiljovo.

Prirodni uslovi
---------------

Bosiljovo je smešteno u jugoistočnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg grada, Strumice, naselje je udaljeno 8 kilometara istočno.

Naselje Bosiljovo se nalazi u istorijskoj oblasti Strumica. Naselje je položeno u središnjem delu plodnog Strumičkog polja. Južno od naselja protiče reka Strumica. Nadmorska visina naselja je približno 215 metara. 

Mesna klima je blaži oblik kontinentalne zbog blizine Egeja (žarka leta).

Istorija
--------

Po statistici sekretara Bugarske egzarhije, 1905. godine u Bosiljovu je živelo 320 stanovnika - Bugara, vernika Bugarske egzarhije, a u tom, otomanskom periodu, u Bosilovu je radila bugarska škola.

Stanovništvo
------------

Bosiljovo je prema poslednjem popisu iz 2002. godine imalo 1.698 stanovnika.

Većinsko stanovništvo u naselju su etnički Makedonci (99%).

Pretežna veroispovest mesnog stanovništva je pravoslavlje.

Napomene
--------

1. ↑  Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, r.118-119.

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

* www.opstinabosilovo.gov.mk Zvanična stranica opštine Bosiljovo
* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Bosiljovo |
| --- |
| **Bosiljovo** • 
Borijevo • 
Gečerlija • 
Drvoš • 
Ednokućevo • 
Ilovica • 
Monospitovo • 
Petralinci • 
Radovo • 
Robovo • 
Saraj • 
Sekirnik • 
Stari Baldovci • 
Turnovo • 
Hamzalija • 
Štuka |  |
**Borgholm** je grad i luka od 3,071 stanovnika na jugoistoku Švedske, on je i administrativni centar
Općine Borgholm od 10,676 stanovnika.

Geografske karakteristike
-------------------------

Borgholm leži u Grofoviji Kalmar, na otoku Ölandu u Baltičkom moru, udaljen oko 20 km sjeverno od Ölandskog mosta kojim je otok povezan sa Kalmarom i švedskim kopnom.

Historija
---------

Između 750. - 1250. najveće naselje u tom dijelu otoka bilo je trgovište - *Kopingsvik* (danas dio Borgholma) koji je imao lošu luku. Od kad je na brdu iznad borgholmskog zaljeva krajem 13. vijeka izgrađen 
zamak počelo je rasti naselje iz kog je izrastao današnji Borgholm.

Za srednjeg vijeka taj zamak bio je jedna od najznačajnijih švedskih utvrda, i bio je to sve do 1806. kad je izgorio u požaru. 
Borgholm je povelju o statusu grada dobio - 1816. kao prvi i jedini na otoku.

Znamenitosti
------------

Pored ostataka zamka Borgholm, atrakcija je i dvorac Solliden ljetna rezidencija švedskog 
kralja Carla XVI Gustafa.

Privreda
--------

Danas je Borgholm ladanjski gradić koji živi od turizma.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „Sweden: Kalmar" (engleski). City population. Pristupljeno 18. 05. 2015.
2. 1 2  „*Historia*" (švedski). Borgholms kommun. Pristupljeno 15. 05. 2015. [*mrtav link*]

Vanjske veze
------------

***Borgholm*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Službene stranice općine Borgholm* (`sv`)
**Robert George Seale** (22. oktobar 1936 - ) je američki radikalno lijevi političar i aktivist, najpoznatiji kao suosnivač militantne afroameričke organizacije Stranka crnih pantera.

Seale, koji je stranku osnovao godine 1966. zajedno sa svojim prijateljem Hueyem Newtonom postao je jedan od najpoznatijih mladih radikalnih ljevičara u Americi i jedan od ikona političkog aspekta kontrakulture 1960-ih, ali isto tako i jedna od najpoznatijih meta kontroverznog FBI-jevog programa COINTELPRO. Godine 1969. je bio jedan od originalnih branjenika na procesu Čikaškoj sedmorici kada ga je sudac natjerao da ga prati vezan sa prisilno začepljenim ustima, a potom osudio na četiri godine zatvora zbog nepoštovanja suda. Godine 1974. je napustio Crne pantere.

Vanjske veze
------------

***Bobby Seale*** na Wikimedijinoj ostavi

* *American Black Journal*, interview, 1978
* *Swindle*, interview, 2007
* Seale Nastupi na kanalu *C-SPAN*

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 14914324
* LCCN: n50004907
* ISNI: 0000 0001 0872 4909
* GND: 118760297
* SUDOC: 070297738
* BNF: cb13193137z (podaci)
* BIBSYS: 7022802
* NLA: 35486982
* CiNii: DA0422893X

 |
**Robert T. Mathews** (21.11. 1851 – 17.4. 1898.) bio je američki desnoruki profesionalni bejzbolski pitcher koji je igrao od kasnih 1860-ih do sredine 1880-ih. Poznat je po tome što je prvi upotrijebio *spitball* tehniku bacanja, kasnije uvedenu u vodeća bejzbol natjecanja nakon njegove smrti. Poznat je po visini od 162 cm i težini od 57 kg, odnosno sitnoj građi koja je bila nekarakteristična čak i za to doba.

Rodio se u Baltimoreu, te kao tinejdžer igrao u lokalnom bejzbol klubu gdje je stekao reputaciju jednog od najefikasnijih bacača. Godine 1871. su on i još nekoliko igrača pristali otići u Fort Wayne i priključiti se *Fort Wayne Kekiongasima*. Dana 4.5. 1871. je tamo bio bacač u prvoj utakmici prve sezone National Association of Professional Base Ball Players (NA), prve profesionalne lige. U njoj je postigao prvi *shutout* u historiji lige.

Matthews je igrao 16 godina, a tokom karijere je imao 297 pobjeda, 254 poraza, 525 potpunih igara, te prosjek zarađenih bodova od 2,89. Napravio je 1366 strikeouta te dozvolio 533 walkova. U 8 sezona je osvojio preko 20 igara, uključujući njih 42 koje je u sezoni 1874. osvojio za New York Mutualse u National Associationu. Smatra se 23. po redu među pitcherima po broju pobjea.

Mathews je godine 1888. bio sudac u nekoliko utakmice, a godine 1890. je potpisao ugovor kao član osoblja Players League, da bi se 1891. vratio u AA.

Umro je u Baltimoreu, u dobi od 46 godina. Pokopan je na tamošnjem groblju New Cathedral.

Vanjske veze
------------

* Baseball Reference

Literatura
----------

* Retrosheet. "Bobby Mathews". pristup 7.9. 2006.
* Wright, Marshall (2000). *The National Association of Base Ball Players, 1857-1870*. Jefferson, NC: McFarland & Co. ISBN 0-7864-0779-4
Koordinate: 16° 29' 35" JG Š, 151° 44' 42" ZGD

Planina Otemanu (ostrvo Bora Bora)
**Bora Bora** (16°26′40″S, 151°45′5″W) je ostrvo iz grupe Ostrva Zavetrine koja spada u Društvena ostrva Francuske Polinezije. Ostrvo se nalazi na 260 kilometara od glavnog grada Papeetea. Bora Bora je okruženo lagunom i koralnim grebenom. U sredini ostrva se nalaze ostaci nekadašnjeg vulkana u obliku dva vrha - Mount Pahia i Mount Otemanu - koji dosežu visinu od 727 metara. 

Godine 2000. broj stanovnika je iznosio oko 4.000 ljudi. Glavno naselje, Vaitape, je na zapadnom delu ostrva.

Ime Bora Bora je nastalo iz tahićanskog jezika i označava „prvo rođenje". Ime se izvorno izgovara „Pora Pora".

Ishrana na ostrvu je ograničena na morska i kokosova jela.

Istorija
--------

Ostrvo prvi put naseljavaju Polinežani u 4. veku. Nakon otkrivanja, prvi koji je organizovao putovanje Evropljana na ostrvo 1777. je bio moreplovac Džejms Kuk.

Godine 1842. godine Bora Bora postaje francuski protektorat.

### Drugi svetski rat

Tokom Drugog svetskog rata, posle japanskog napada ne Perl Harbur 7. decembra 1941, Bora Bora je postao južnopacifička američka vojna baza za snadbevanje. To je označilo prvo do tada vojno prisustvo na ostrvu. Baza je zatvorena 2. juna 1946, a veliki broj vojnika je ostalo da na njemu živi sa svojim porodicama.

Avionska pista izgrađena tokom rata je prva u Francuskoj Polineziji. To je sada međunarodni aerodrom. Pored njega, u Francuskoj polineziji, se nalazi i aerodrom u Papeeteu na Tahitiju izgrađen 1962. godine. Aerodrom na Bori Bori ne može da primi velike avione.

Danas
-----

Plaža Pearl
Danas ostrvo uglavnom zavisi od turizma. Najčešće ga posećuju američki, japanski i evropski turisti koji dolaze u ovu turističku destinaciju zbog prelepe prirode i predivnih plaža.

Air Tahiti dnevno organizuje pet do šest letova ka Papeeteu. 

Službeni jezik Francuske Polinezije, pa tako i Bora Bore, je francuski, ali je engleski više u upotrebi, naročito među mlađim generacijama ljudi.

Javni prevoz je slabijeg intenziteta. Saobraćaju uglavnom autobusi na otprilike svakih sat vremena. Preporučljivo prevozno sredstvo za turiste je bicikl ukoliko hotel ne organizuje prevoz. Mogu se i iznajmiti električni automobili u Vaitapeu.

Francuska fregata *Floreal*
Bora Bora je poznata po ronjenju u koralnom grebenu. Veliki broj ajkula se može videti u vodi. Postoje dva ronilačka operatora. Mnogi instruktori organizuju ekskurzije hranjenja ajkula.

Vanjske veze
------------

***Bora Bora*** na Wikimedijinoj ostavi

* Slike ostrva
**Boldon** je općina od tri sela **East Boldon**, **West Boldon** i **Boldon Colliery**, na sjeveroistoku Engleske u Metropolitanskoj grofoviji Tyne and Wear. koja ima 13,567 stanovnika

Geografske karakteristike
-------------------------

Boldon ili *The Boldons* administrativno podpada pod metropolitanski borough South Tyneside, a prostire se između Sunderlanda (sjever), Newcastla (istok), South Shieldsa i Jarrowa (jug)

Historija
---------

U Domesday Booku dokumentiran je **Boldon Buke** kao feud Biskupa od Durhama. *Boldon Buke* se 1183. spominje kao selo *Newton* kod *Boldon*a, kasnije je Newton postao -East Boldon, a Boldon - West Boldon.

Kod Boldona se 1644 odigrala bitka za engleskog građanskog rata između snaga rojalista i parlamenta, u kojoj su rojalista i parlamentarci iz Newcastla pobjedili rojaliste i njihove saveznike iz Škotske.

Stanovništvo Boldona se vrlo sporo povećalo, tako da je početkom 19. vijeka jedva dostiglo brojku od 1000 ljudi, tad je to bio još uvijek ruralan kraj, u kom su se stanovnici pored poljoprivrede bavili ciglarstvom, kamenarstvom, štavljenjem i pivarstvom.

Industrijski razvoj počeo je 1866. kad je kompanija *Harton Coal*, otvorila rudnik ugljena, i podigla naselje za rudare (današnji Boldon Colliery). Uz rudnik koji radio sve do 1982. izniknule su i druge tvornice.

Izvori
------

1. 1 2  „General information about The Boldons" (engleski). Citipedia. Pristupljeno 24. 05. 2017.
2. 1 2 3 4  „*History*" (engleski). The Boldons. Pristupljeno 24. 05. 2017.

Vanjske veze
------------

***Boldon*** na Wikimedijinoj ostavi

* Welcome to The Boldons (`en`)
**Borisav "Bora" Đorđević** (rođen 1. novembra 1952. u Čačku), poznat i kao **Bora Čorba**, je pevač rok grupe Riblja čorba od njenog osnivanja 1978.

Bio je član brojnih čačanskih i beogradskih pop i rok grupa tokom 1970ih kao što su Zajedno, Suncokreti i Rani mraz (sa Đorđem Balaševićem).

15. septembra 1978. osnovao je grupu Riblja čorba, koja je postala vrlo popularna tokom sledećih nekoliko meseci. Popularnost grupe se takođe počela manifestovati u Borinom alkoholizmu, što je, zajedno sa provokativnim društveno-orijentisanim pesmama, prouzrokovalo da on postane jedan od najkontroverznijih muzičara u Jugoslaviji. Po izdanju albuma „Koza nostra", 1990. godine, bio je optužen za „vređanje radničke klase Jugoslavije", ali su optužbe odbačene.

Nakon početka građanskog rata u bivšoj Jugoslaviji, Đorđević je bio pristalica srpskih vojnika u Republici Srpskoj i Republici Srpskoj Krajini. Bio je i veliki protivnik vlasti Slobodana Miloševića, i taj svoj stav je izrazio albumom Njihovi dani koji je izdao samo pod svojim imenom, bez etikete "Riblja čorba".

Član je Gradskog odbora DSS-a. Nakon političkih promena u Srbiji, bio je neko vreme na poziciji savetnika ministra kulture u Vladi Srbije 2004, ali je već sledeće godine bio prinuđen da podnese ostavku, nakon što je optužio novinare televizije B92 nazvao "izdajničkom stokom".

Bio je oženjen Draganom Đorđević sa kojom je imao sina Borisa, a sa njima je živela i Tamara, Draganina kćerka iz prethodnog braka. Borisav i Dragana su se sporazumno razveli 5. februara 2007, a Borisav joj je ostavio stan u kojem su živeli.
Dragana Đorđević je izvršila samoubistvo 23. marta 2007.

Veze
----

* Riblja čorba

Izvori
------

1. ↑  „Bora član DSS". Arhivirano iz originala na datum 2009-05-05. Pristupljeno 2010-10-12.
2. ↑  Smena Bore Đorđevića"
3. ↑  Ubila se bivša žena Bore Đorđevića[*mrtav link*]

Vanjske veze
------------

***Bora Đorđević*** na Wikimedijinoj ostavi

* Borisav Bora Đorđević Arhivirano 2009-07-11 na Wayback Machine-u (`sh`)
* Dajmak, Mihajlo. *Kad može čiča Džeger, mogu i ja* Arhivirano 2009-09-14 na Wayback Machine-u, intervju Bore Đorđevića za Ilustrovanu politiku, 31.08.2002 (`sh`)
* Borisav Bora Đorđević Arhivirano 2009-08-22 na Wayback Machine-u (`sh`)
**Botanika** je grana biologije koja se bavi naučnim proučavanjem biljaka. Ime potiče od grčke reči βοτανικός, botanikós - koji se odnosi na biljke ( βοτάνη, botánē - trava, biljka). U novije vreme često se označava i terminima „nauka o biljkama" i „biologija biljaka". Obuhvata više disciplina koje proučavaju izgled, građu, rast, razviće, reprodukciju, metabolizam, fiziologiju, oboljenja, ekologiju, srodnost i evolutivnu istoriju biljaka.

Biljka - predmet proučavanja botaničkih disciplina
Tradicionalno, botaničari su istraživali sve organizme koji nisu bili označeni kao životinje (na primer, svi oni koji vode sesilan način života, vrše fotosintezu). Napredak u poznavanju ovih „specijalnih" organizama, naročito mikroorganizama, doveo je do odvajanja zasebnih grana od botanike - u prvom redu mikrobiologije i mikologije. Još uvek je, međutim, široko rasprostranjena praksa opisivanja ovih ne-biljnih organizama u uvodnim kursevima botanike.

Istorija botanike ukratko
-------------------------

Među prvim botaničkim radovima, napisanim oko 300.god. pne. su i dva velika Teofrastova dela - *Istorija biljaka* i *Uzroci biljaka* (tj. Priroda biljaka) - u kojima je opisao mnogo vrsta kao i njihovu primenu. Rimski lekar Dioskorides je dopunio Teofrastove spiskove biljaka i više pažnje posvetio upotrebi lekovitih biljaka. Ove knjige su tokom antičkih vremena bile najvažniji doprinos botanici, i na njih su se oslanjali istraživači i lekari i tokom Srednjeg veka. Sa „otkrićem" Novog Sveta, počinje i dalji razvoj botanike, jer su Evropljani došli u kontakt sa potpuno nepoznatim vrstama. Ključne tačke u razvoju botaničke misli su i Lineov sistem binomijalne nomenklature i pokušaj klasifikacije biljaka na osnovu građe cvetova, otkriće ćelije, Darvinovo uspostavljanje teorije evolucije, otkriće biljnih hormona, razviće genetike i molekularne biologije krajem 20. veka. Paralelno sa obogaćivanjem botaničkog znanja, došlo je i do značajnog unapređenja metodologije istraživanja, zahvaljujući razvoju tehnike i tehnologije.

Metode istraživanja u botanici
------------------------------

Botanika se koristi kako posmatranjem, tako i komparativnim, istorijskim i eksperimentalnim metodama. Neke od ovih metoda su: sakupljanje i pohranjivanje biljnog materijala u herbarijume, posmatranje u prirodnim i veštačkim uslovima, eksperiment u prirodi i botaničkoj laboratoriji, matematička obrada dobijenih podataka.

Botaničke discipline
--------------------

* morfologija i anatomija biljaka
* sistematika biljaka
* biljna citologija
* biljna genetika
* fiziologija biljaka
* fitoekologija (ekologija biljaka)
* fitogeografija (biljna geografija)
* paleobotanika
* palinologija

| * p
* r
* u
Osnovne discipline biologije |
| --- |
| Anatomija • Astrobiologija • Biohemija • Bioinformatika • Botanika • Celularna • Ekologija • Embriologija • Teorija evolucije • Fiziologija • Genetika • Genomika • Histologija • Marinska • Mikologija • Mikrobiologija • Molekularna • Morfologija • Paleontologija • Parazitologija • Taksonomija • Zoologija |

***Botanika*** na Wikimedijinoj ostavi
**Zlatna zmija** (latinski: *Bothrops insularis*) je otrovna endemska vrsta jamičarke koja obitava isključivo na otoku Ilha da Queimada Grande u Brazilu. Zmija je dobila ime po smeđo-žutoj boji kože te po glavi koja ima oblik roda *Bothrops*. Zlatna zmija je jedna od najotrovnijih zmija na svijetu, višestruko otrovnija od ijednog pripadnika svoje vrste. Pretpostavlja se da je tako snažan otrov, koji može rastopiti ljudsko meso, posljedica evolucijske prilagodne životu na izoliranom otoku - sporo djelujući otrov omogućio bi njivom plijenu (uglavnom ptice) da pobjegne, zbog čega su morale razviti otrov koji djeluje odmah. 

Kako žive na nenastanjenom području, nikada nije bilo službenog izvještaja o ugrizu čovjeka. Izuzev hemotoksičnosti, njihov otrov je i neurotoksičan. Simptomi trovanja uključuju oticanje i lokaliziranu bol, mučninu i povraćanje (krvi), krv u urinu, unutarnje krvarenje, otkazivanje bubrega, krvarenje u mozgu i, ako se ne liječi, smrt. 

Zbog ograničenog staništa i mogućnosti ekološke katastrofe, zlatne zmije spadaju među ugrožene vrste.

Vanjske veze
------------

Ostali projekti

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala vezanih za: **Zlatna zmija** |
|  | Wikivrste imaju podatke o: **Zlatna zmija** |

| Identifikatori taksona |
| --- |
| *Bothrops insularis* | 
* Wikidata: Q670143
* Wikispecies: Bothrops insularis
* ADW: Bothrops\_insularis
* ARKive: bothropoides-insularis
* EoL: 453990
* GBIF: 5220757
* iNaturalist: 539415
* IRMNG: 11313908
* ITIS: 634865
* IUCN: 2917
* NCBI: 8723
* RD: insularis
* uBio: 185977

 |
| *Lachesis insularis* | 
* Wikidata: Q109512943
* ITIS: 1058607

 |
**Bitka na planini Bijelog vuka** (白狼山之戰; pinyin: Bóláng Shān zhī zhàn  *ili*  Báiláng Shān zhī zhàn) se odigrala za vrijeme kraja dinastije Han godine 207. između snaga kineskog gospodara rata Cao Caoa na jednoj, te nomadskih Wuhuana u savezu sa gospodarima rata Yuan Shangom i Yuan Xijem na drugoj strani. Wuhuane, koji su pod vodstvom poglavice Taduna koristili kaos tadašnje Kine kako bi pljačkali, pustošili i osvajali područja na njenim sjevernim granicama, su Yuan Shang i Yuan Xi stavili u svoju službu u nastojanju da se osvete Cao Caou za poraz kod Guandua 200. i ponovno uspostave hegemoniju nad sjevernom Kinom koju je dotada držao njihov otac Yuan Shao. Cao Cao je Wuhuane smatrao dovoljno ozbiljnom prijetnjom da poduzme veliki pohod protiv njih, pri čemu su mu velike poteškoće stvorile poplave, koje su zapriječile uobičajene primorske rute u zemlju Wuhuana. Zbog toga je Cao Cao prisiljen izvesti dugi i riskantni marš preko gornjeg toka rijeke Luan; Wuhuani, koji su držali područja na jugu su bili potpuno iznenađeni kada se Cao Caova vojska pojavila u njihovoj pozadini. U bitci je njihova vojska brzo razbijena, a Tadun poginuo; Yuan Shang i Yuan Xi su nešto kasnije pogubljeni u Liadongu od strane gospodara rata Gongsun Kanga kod koga su se pokušali skloniti. Pobjeda je dugoročno osigurala granice Cao Caovog područja i kasnije države Cao Wei, dok su dotle dominantni Wuhuani za nekoliko generacija apsorbirani u Kineze ili Xianbei plemena.

Napomene
--------

Literatura
----------

* Chen Shou. *Zapisi Tri kraljevstva*.
* de Crespigny, Rafe (1984). *Northern Frontier: the policies and strategy of the Later Han empire*. Australian National University. ISBN 0 86784 410 8.
* de Crespigny, Rafe (1996). *To Establish Peace: being the Chronicle of the Later Han dynasty for the years 189 to 220 AD* (2004 Internet izd.). Australian National University. Arhivirano iz originala na datum 2012-03-29. Pristupljeno 2011-01-09.
* de Crespigny, Rafe (2007). *A biographical dictionary of Later Han to the Three Kingdoms (23–220 AD)*. Leiden, The Netherlands: Brill. ISBN 978-90-04-15605-0.
Početni položaj kugli.
**Brazilski snuker** (braz. port. *Sinuca brasileira* ili samo *sinuca*) jeste bilijarska igra zasnovana na snukeru, ali samo s jednom crvenom kuglom umjesto standardnih 15. Igra se gotovo isključivo u Brazilu i malo je poznat izvan njega.

Pravila
-------

Vrijednost kugli ista je kao u normalnom snukeru (crvena = 1, žuta = 2, zelena = 3, smeđa = 4, plava = 5, ružičasta = 6 i crna = 7).

Obojene kugle smještene su na njihovim normalnim mjestima, a preostala crvena kugla nalazi se na polovini razmaka između ružičaste kugle i desne ivice stola. Početni udarac izvodi se bilo gdje u okviru tzv. *D*-a, a mora biti izveden tako da crvena kugla bude dodirnuta, ali ne smije biti ubačena, niti protivnik smije biti snukerovan.

Igrač koji je na potezu ima izbor da gađa ili kuglu s najmanjom vrijednošću (*slobodni udarac*) ili bilo koju drugu kuglu (*kazneni udarac*). Ako odabere slobodni udarac, mora izvesti još jedan nakon kojeg slobodna kugla ostaje van igre. U tom drugom udarcu može se gađati bilo koja kugla i ona se vrati na sto nakon što bude ubačena. U slučaju da se promaši neki od ova dva udarca, protivnik preuzima red. Međutim, ako se igrač odluči za kazneni udarac, kaznena kugla vraća se na sto i sljedeći udarac **mora** biti slobodni. Za razliku od slobodnog, promašaj kaznenog udarca jeste faul.

Kad igrač napravi bilo koji faul, protivnik dobija 7 poena. Sva ostala pravila ista su kao u snukeru, s tim da su tzv. "vozići", odbijanja i ostali kombinirani udarci automatski ilegalni jer su sve kugle različitih boja.
**Bitka na Psećem polju** (poljski: ) je događaj koji se, prema navodima dijela srednjovjekovnih poljskih kroničara odigrao 24. augusta 1109. godine, odnosno bio sukob između poljskog kneza Boleslava III Krivoustog na jednoj i njemačkog kralja Heinricha V na drugoj strani. Do sukoba je došlo kada je Heinrich pokušao prisiliti Boleslava da podijeli vlast s bratom Zbigniewom. Boleslav je to odbio učiniti, a Heinrichov pohod je doživio neuspjeh pri opsadi Glogowa. Do bitke je došlo kada je Heinrich pokušao zauzeti Wroclaw; poljska vojska ga je sačekala u zasjedi i potpuno mu uništila vojsku. Na bojištu je ostalo toliko mrtvih Nijemaca da ih se nije moglo sahraniti, i dugo vremena poslije toga se nitko nije usudio doći na polje kojim su lutali divlji psi i hranili se truplima. Po tom događaju je ime dobilo današnje naselje Psie Pole (njemački: ) u Wroclawu. Moderni historičari su skloni vjerovati kako je bitka u stvari bila neznatna čarka, odnosno da je riječ o "uljepšavanju" prošlosti u kronikama napisanim vijek nakon događaja. U svakom slučaju, Boleslav je iz rata izašao kao pobjednik.

Izvori
------
Krška biljnogeografska skupina
**Botanički vrt Prirodno-matematičkog fakulteta u Zagrebu**, kolokvijalno **Botanički vrt**, je botanički vrt u Zagrebu. Osnovan je godine 1889. godine pri Botaničko-fiziološkom zavodu koji je pripadao Matematičko-prirodoslovnom odjelu Mudroslovnog (Filozofskog) fakulteta. Današnje ime je dobio 1946. kada je zajedno s Botaničkim zavodom u sklopu Biološkog odjela, postao dio Prirodoslovno-matematičkog fakulteta, osnovanog iste godine.

Godine 1971. je Botanički vrt zakonom zaštićen kao spomenik prirode i kulture (spomenik vrtne arhitekture).

Povezano
--------

* Napad kod Botaničkog vrta

Vanjske veze
------------

***Botanički vrt u Zagrebu*** na Wikimedijinoj ostavi

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala vezanih za: **Botanički vrt u Zagrebu** |

Službene stranice
* Službene stranice Botaničkog vrta PMF-a u Zagrebu

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 132702533
* LCCN: n97111583
* NSK: 000196115

 |