recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Stonehaven** (škotsko-gelski: *Cala na Creige*) je lučki grad na jugoistoku Škotske od 
11,431 stanovnika

Stonehaven administrativno podpada pod Područno vijeće (council area) -
Aberdeenshire, a nekad je bio dio (i prijestolnica) historijskog countyja Kincardineshire.

Geografske karakteristike
-------------------------

Stonehaven leži južno od Aberdeena u dobro zaklonjenoj prirodnoj luci.

Historija
---------

Stonehaven je poznat po zamku Dunnottar, čije ruševine leže na stijeni iznad mora. 
U njemu je tokom Škotskih ratova za nezavisnost bilo sakriveno blago škotskog dvora. 

Engleski kralj Edward I ga je zauzeo - 1296. ali je ponovno pao u škotske ruke - 1297. u napadu Williama Wallaca. On je pritom spalio crkvu sa cijelim engleskim garnizonom u njoj. 

I Oliver Cromwell je 1650. nakon osmomjesečne opsade provalio u Dunnottar u potrazi za tim blagom. Ali ga nije pronašao jer je ono prije nego što je zamak zauzet kriomice brodom prebačeno u malu crkvu u selu - Kinneff, gdje je ostalo neotkriveno punih jedanaest godina.

Privreda
--------

Nekad se ekonomija - Stonehavena bazirala na ribolovu na haringe, a danas manje više na turizmu; marini, Zamku Dunnottar i Rezervatu prirode Fowlsheugh najvećem staništu ptica u Ujedinjenom Kraljevstvu.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „Stonehaven (Aberdeenshire)" (engleski). City population. Pristupljeno 12. 01. 2015.
2. 1 2 3   „*Stonehaven*" (engleski). Visit Scotland. Pristupljeno 12. 01. 2015.

Vanjske veze
------------

***Stonehaven*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Stonehaven* na portalu Visit Scotland (`en`)
**Okean** (grč. *Ὠκεανός* [*Ōkeanós*] – Okeanos, lat. *Oceanus* – Okeanus) bog je mora i voda; Uranov i Gejin sin, Titan. Iz Okeanova imena je nastala riječ "okean". U rimskoj mitologiji je Okean poistovjećen s Pontom, prvim bogom mora. Najčešće je prikazivan na mozaicima, okružen morskim životinjama.

Okean i Tetija
--------------

Okean, iza Zeus, Istambul
Okean je najstariji Titan. Njegova je žena Titanida Tetija. Kron, njihov najmlađi brat Titan, je kastrirao Urana. Stražu su držali ostali muški Titani, osim Okeana, koji se s Titanidama povukao iz sukoba. Okean i Tetija su odgojili Kronovu i Rejinu kćer Heru, svoju nećakinju. U *Ilijadi* Hera kaže: "Idem u posjet Okeanu i Tetiji koji su me od moje majke Reje primili i odgojili kao kćerku onda kad je Zeus bacio Krona u Tartar." Okeanu su se rodila brojna djeca. To su rijeke, jezera, fontane i oblaci, te morske nimfe Okeanide: "Titanima su se rodili i potomci; Okeanu i Tetiji rodile su se Okeanide: Azija (božica zaštitnica istoimenog kontinenta), Stiks (rijeka u podzemlju), Elektra, Dorida, Eurinoma, Amfitrita (Posejdonova žena) i Metida (prva Zeusova žena)". Njih ima 3000, a Apolodor ih nabraja po imenima samo 7. Okean je i personifikacija mora te Posejdonov prijašnji pandan. Isprva je Okean vladao svim vodama, a poslije je vlast prepustio Posejdonu. Okean je snažan i muževan muškarac duge brade s rogovima, a donji dio tijela mu je u obličju zmije. Dom Okeana i Tetije je na kraju svijeta. Osim kao bog, Okean je shvaćen i kao svjetski okean. Hefest je napravio Okeanov lik na Ahilovom štitu. Okean se spominje kao more u svim mitovima gdje junaci moraju ići u daleke zemlje.

Eksterni linkovi
----------------

***Okean (mitologija)*** na Wikimedijinoj ostavi

* Okean u klasičnoj literaturi i umjetnosti (`en`)
* Okean u grčkoj mitologiji (`en`)

  


|  |
| --- |
| **Grčka mitologija** |
| **Bogovi** |
| Afrodita | Apolon | Ares | Artemida | Asklepije | Atina | Demetra | Dionis | Eos | Eol  Had | Hefest | Helije | Hera | Hermes | Hestija | Hore | Mojre | Muze | Pan (mitologija) | Posejdon | Selena | Zevs |
| **Primordijalna božanstva** |
| Etar | Geja | Hemera | Nikta | Tartar | Hronos | Eros | Uran | Ereb | Haos | Pont | Ananka | Talasa |
| **Titani** |
| Okean | Hiperion | Japet | Kron | Menetije | Prometej | Epimetej (mitologija) | Atlas | Kej | Krije | Astrej | Palant | Perzes Teja | Reja | Mnemosina | Temida | Tetija | Feba | Leta |
| **Heroji** |
| Ahil | Agamemnon | Atalanta | Belerofont | Kasandra | Dedal i Ikar | Diomed  Ajant | Herakle | Hektor | Jason | Ikar | Meduza | Menelaj | Minos | Penelopa | Sizif | Tezej | Odisej |
| **Kategorije** |
| Bogovi | Heroji | Muze |
**Tupí-Guaraní**, porodica indijanskih jezika i plemena koja čini dio Velike porodice Tupian. Porodica Tupi-Guarani raspršena je po velikim predjelima Brazila i na jug do Paragvaja, Argentine i Bolivije, i sastoji se od skupina: Guarani, Guarayu-Siriono-Jora, Tupí, Tenetehara, Kayabi-Arawete, Kawahíb, Kamayura, Pauserna, i Oyampi. Glavni jezici su tupi i guarani. Guarani se danas govori u Paragvaju, gdje je i službeni jezik, a osim Indijanaca govore ga i ostali Paragvajci. Jezik tupi je još prvi misionar u području Xingua, Luiz Figueira, nazvao  *'lingua geral'*. Autor je klasične *Arte da Lingua Brasilica*, prvi puta izdana 1621. u Lisabonu. 

Skupine Tupi-Guarani porodice u literaturi nalazimo i označene rednim brojevima:
Guarani (I).
Guarayu-Siriono-Jora (II).
Tupi (III).
Tenetehara (IV).
Kayabi-Arawete (V).
Kawahib (VI).
Kamayura (VII).
Oyampi (VIII).

Literatura
----------

* Luiz Figueira: *Arte da Lingua Brasilica*. (Lisboa). 1621
* Meliá, Bartomeu. *Elogio de la Lengua Guaraní: Contextos para una educación bilingüe en el Paraguay*. Asunción, Paraguay: CEPAG, 1995.
* Meliá, Bartomeu. *La Lengua Guaraní del Paraguay: Historia, sociedad, y literatura*. Madrid, Spain: Mapfre, 1992.
* Rodrigues, Daniele M. Grannier. *Fonologia do Guarani Antigo*. Campinas, Brazil: Editora da UNICAMP, 1990.

Izvori
------

1. ↑  Ethnologue (16th)

Vanjske veze
------------

* Ethnologue (14th)
* Ethnologue (15th)
* Alain Fabre Arhivirano 2011-11-24 na Wayback Machine-u
Stonoteniski susret
**Stoni** ili **stolni tenis**, poznat i kao **ping-pong**, je sport u kome se takmiče dva (ili četiri) igrača koji lopticu udaraju reketom na stolu za stoni tenis.

Dimenzije stola su 2,74 x 1,525 m, stol je visok 76 cm. Dve polovine stola deli mreža visoka 15,25 cm koja viri (produžava se) s obe strane stola za 15,25 cm.

Po starim pravilima igralo se do 21, a svaki igrač je servirao za redom 5 puta. Danas se igra do 11 poena, za redom se servira dva puta, pa je igra postala brža i zanimljivija.
Igra se na tri dobijena seta, do 11. Razlika mora da bude dva poena, dakle 11:9 ili 12:10...i tako dok se ne postigne dva poena razlike.

Izmenama pravila je takođe loptica povećana s 38 na 40 mm i otežana - s 2,5 na 2,7 grama.

Istorija
--------

Razvoj stonog tenisa u svetu je započeo u Engleskoj od 1899. do 1904. godine. Nekoliko međunarodnih prvenstava održano je od 1904. do 1912. godine, a potom od 1912-1925. nisu održavana međunarodna takmičenja u stonom tenisu. Prvi stonoteniski savez u svetu osnovan je 1921. u Engleskoj. Prvo svetsko prvenstvo u stonom tenisu održano je 1926. u Londonu, kada je i osnovana Međunarodna stonoteniska federacija ITTF.

Spoljašnje veze
---------------

***Stoni tenis*** na Wikimedijinoj ostavi

* (`en`) Laws of Table Tennis Arhivirano 2009-04-07 na Wayback Machine-u (28 Kb)
**Ponte delle Guglie** (hrvatskosrpski jezik: **Most Guglie**) je jedan od dva mosta koji premošćuju Kanal Cannaregio u sestieru Cannaregio u Veneciji. Njegovo pravo ime je zapravo **Ponte di Cannaregio**, ali ga tako nitko ne zove, već Guglie zbog dva obeliska na svakoj ulaznoj strani mosta (guglie = tornjići).

Historija
---------

Na istom mjestu od 1285. postojao je drveni most, a on je 1580. zamjenjen današnjim od cigli i kamena kojeg je su izveli klesari i arhitekti iz radionice Contini.

Most je obnavljan prvo 1641. i 1677. te zatim temeljitije 1823. kada su mu dodata četiri ulazna obeliska. Ponovno je obnovljen 1987. i tad je dobio metalne rukohvate, kamene stepenice i rampe za invalide. 

Preko tog mosta moraju proći svi oni koji se upute u centar Venecije na Trg svetog Marka pješke preko Cannaregia s
Piazzale Rome ili sa željezničke stanice Santa Lucia. Most se nalazi pored ušća Kanala Cannaregio u Kanal Grande, nedaleko od željezničke stanice.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  *Ponte delle Guglie* na portalu Blog su Venezia (pristupljeno 17. 4. 2011. (`it`)

Vanjske veze
------------

***Ponte delle Guglie*** na Wikimedijinoj ostavi

* Ponte delle Guglie
* Fotografije mosta Ponte delle Guglie

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 73144782955969850551
* GND: 1077340605

 |
**Okapi** (lat. *Okapia johnstoni*) je sisavac iz porodice žirafa (Giraffidae) koji živi samo u središnjoj Africi.

Obilježja i način života
------------------------

Okapi živi u gustim šumama Konga bivši Zair. Posjeduje karakteristike žirafe, konja i zebre, te je u veoma stidljiva životinja koja je u stanju osjetiti čovjekovu prisutnost na nekoliko kilometara daljine i veoma ju je teško uhvatiti.  
Okapi je težak oko 250 kg, visok je 160 cm, ima velike uši, i usne kao žirafa, a mužjak ima dva roščića. Prilagođen je životu u šumama i voli usamljenički život. Naročito je zanimljivo sporazumjevanje između okapija. Mužjaci i ženke "kašljucaju" dok mladunci "muču". Kao znak upozorenja na opasnost svi koriste dugačak zvižduk. Tjelesnu higijenu održava pomoću nevjerojatno dugačkog jezika kojim može dohvatiti veliki dio tijela. Okapi je životinja sa razvijenim navikama i obično se kreću istim stazama.

Prehrana
--------

Proučavajući područje u kojem živi ova životinja znanstvenici su utvrdili da za prehranu koristi tridesetak vrsta biljki, a najviše voli pupoljke i mlado lišće.

Razmnožavanje
-------------

Okapi je samotnjačka životinja, osim u periodu parenja kada se stvaraju parovi koji se odmah poslije parenja razilaze. Na osnovu primjera iz zooloških vrtova u Frankfurtu, Rotterdamu i Chicagu gdje postoji nekoliko primjeraka okapija, ženka nosi mladunče 14 mjeseci, a doji ga šest mjeseci.

Otkriće okapija
---------------

Ovu rijetku životinju, koja predstavlja primjerak od neprocjenjive vrijednosti za svaki zoološki vrt u svijetu, otkrio je britanski istraživač Henry Livingstone na osnovi priča koje je čuo od pigmeja. Priča o neobičnoj životinji zainteresirala je i tadašnjeg guvernera Ugande, Johnstona koji je 1900. godine organizirao ekspediciju sa zadatkom da je otkrije. Članovi ekspedicije nisu uspjeli uhvatiti "tajanstvenu životinju sličnu konju" ali su od pigmeja dobili prvi dokaz o njenom postojanju: dva komada kože koje su poslali Kraljevskom zoološkom društvu u Londonu. Godinu dana kasnije dobili su nekoliko cijelih koža i jednu lubanju. Ovo je zoolozima i paleontolozima omogućilo da svrstaju životinju pod imenom okapi (*Okapia johnstoni*). Mada po obliku tijela podsjeća na konja, okapi nije njegov srodnik nego pripada porodici žirafa. Okapi predstavlja svojevrsni živi fosil koji je vjekovima ostao izoliran u prašumama Konga. Godinama su ekspedicije iz različitih zemalja pokušavale uhvatiti živog okapija. Amerikanci su uspjeli uhvatiti dva ali su obje životinje uginule čim su napustile afričko tlo. Prvi su Belgijanci 1918. godine uspjeli prenijeti u Europu živog okapija. Životinja je smještena u zoološki vrt u Antwerpenu.

Vanjske veze
------------

Ostali projekti

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikivrste imaju podatke o: **Okapi** |
Koordinate: 42° 08′ 34" SGŠ, 22° 08′ 39" IGD

**Opila** (mak. *Opila*) je naselje u Republici Makedoniji, u severoistočnom delu države. Opila je u okviru opštine Rankovce.

Prirodni uslovi
---------------

Dokument seoske opštine Opila 1918. godine
Opila je smeštena u severoistočnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg grada, Kumanova, selo je udaljeno 35 kilometara istočno.

Selo Opila se nalazi u istorijskoj oblasti Slavište. Naselje je južno od doline Krive reke, podno planine Lisec, na približno 600 metara nadmorske visine.

Mesna klima je umereno kontinentalna.

Stanovništvo
------------

Opila je prema poslednjem popisu iz 2002. godine imala 269 stanovnika. Od toga ogromnu većinu čine etnički Makedonci (100%).

Pretežna veroispovest mesnog stanovništva je pravoslavlje.

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

* rankovce.gov.mk Zvanična stranica opštine Rankovce Arhivirano 2012-01-07 na Wayback Machine-u

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Rankovce |
| --- |
| **Rankovce** • 
Baratlija • 
Vetunica • 
Vržogrnci • 
German • 
Ginovci • 
Gulinci • 
Krivi Kamen • 
Ljubinci • 
Milutince • 
Odreno • 
Opila • 
Otošnica • 
Piklište • 
Petralica • 
Psača • 
Radibuš • 
Stanča |  |
**Uslovni model** je apstraktni model koji opisuje uslovne mehanizme sistema. Model mora izraziti više od korelacije, jer korelacija ne uključuje uzročnost.

Judeja Perl definiše uslovni model kao naručenu trojku {\displaystyle \langle U,V,E\rangle }, gde je U skup ekogenih varijabli čije su vrednosti određene faktorima izvan modela; V je skup endogenih varijabli čije su vrednosti određene faktorima unutar modela; i E je skup strukturnih jednačina koje predstavljaju vrednost svake endogene varijable u funkciji vrednosti drugih promenljivih u U i V.

Dijagram uzroka
---------------

**Dijagram uzroka** predstavlja grafički alat koji omogućava vizualizaciju uzročnih odnosa između promenljivih u uzročnom modelu. Tipičan dijagram uzroka će sadržati skup varijabli (ili čvorova) definisanih kao da su predstavljeni u okviru modela. Svaka promenljiva u dijagramu treba da bude povezana strelicom sa drugom promenljivom sa kojom ima uzročni uticaj - vrh strelice ocrtava pravac ove uzročne veze, na primer, strelica koja povezuje promenljive A i B sa strelicom na B ukazuje na vezu kojom (svi ostali faktori su jednaki) kvalitativna ili kvantitativna promena u A može izazvati promenu u B.

Dijagrami uzroka uključuju dijagrame uzročne petlje, dijagrame aciklične režije i Išikava dijagrame.

Vidi još
--------

* Uzročna mreža - Bajesova mreža sa eksplicitnim zahtevom da odnosi budu uzročni
* Jednačina za strukturalno modeliranje - statistička tehnika za testiranje i procenu uzročnih odnosa
* Analiza putanje (statistika)

Literatura
----------

* Greenland, S.; Brumback, B. (2002). „An overview of relations among causal modelling methods". *International Journal of Epidemiology* **31** (5): 1030–1037. DOI:10.1093/ije/31.5.1030. PMID 12435780.

Spoljašnje veze
---------------

* Causal modeling at PhilPapers
**Sezam** (*Sesamum indicum*) ili **susam** je biljna vrsta iz taksonomije kritosjemenjača sa plodom punim sjemenki, koje sadrže veliku količinu ulja.

Karakteristike
--------------

Sezam je jednogodišnja biljka koja naraste 50 do 100 cm u visinu, i 4 do 14 cm u širinu - stožastog oblika. Na dnu ima do 5 cm široke listove koji se sužavaju prema vrhu do 1 cm.
Cvjetovi su od bijele do purpurne boje, cjevastog oblika, dugi od 3 do 5 cm. ali ima brojnih varijanti, od blijedo žute do plavih ili ljubičastih.

Mnogi divlji primjerci sezama pronađeni su u Africi, a nešto manji broj u Indiji.

Sjemenke sezama
Sezam se uzgaja radi sjemena koje sadrži 45-60% ulja koje se upotrebljava za kuhanje, pripremanje salata i za proizvodnju margarina. Sjeme je također bogato proteinima i jedna je od omiljenih namirnica u orijentalnim i sjevernoafričkim zemljama. Sezam se upotrebljava i u pekarstvu za posipanje peciva i hljebova. Sezam je vjerojatno jedna od najstarijih uljarica, od njeg se pravilo i vino, po asirskoj legendi kad su se bogovi sastali da naprave svijet pili su vino od sezamovih sjemenki.

Uzgoj
-----

Sezam se uzgaja širom svijeta na preko 20,000 km2 (5 miliona akri). Najveći proizvođači sezama 2007. bili su Indija, Kina, Mianmar, Sudan, Etiopija, Uganda i Nigerija. Sedamdeset posto svjetske produkcije daje Azija, dok Afrika daje 26%.

Od 1950-ih, sezam se počeo uzgajati u Americi, - zapravo najviše u Teksasu na površinama koje variraju od 40 to 80 km2 posljednjih godina. Ta proizvodnja ne pokriva američke potrebe tako da je uvoz nadmašio domaću proizvodnju.

Etimologija
-----------

Riječ *sezam* došla je u hrvatskosrpski od latinskog *sesamum*, koju su Rimljani preuzeli od grčke riječi *sésamon* koja je značila "sjeme ili plod sezamove biljke". U grčki jezik je došla iz semitskih jezika (arapski: *simsim*, aramejski *shūmshĕmā*), a oni su je naslijedili od starobabilonskog \**shawash-shammu* i asirskog *shamash-shammū* - *shaman shammī* "biljno ulje".  

Slavna Ali Babina uzrečica ***Sezame otvori se*** iz priče Ali Baba i 40 hajduka (Tisuću i jedna noć) ima veze sa sezamovim plodom - mahuna sa sjemenjem otvori se kad sazri.

Izvori
------

1. ↑  Sesame Profile(`en`)
2. ↑  Growing Sesame: Production tips, economics, and more Arhivirano 2010-11-03 na Wayback Machine-u (`en`)
3. ↑  WHFoods: Sesame seeds Arhivirano 2010-02-08 na Wayback Machine-u(`en`)

Vanjske veze
------------

***Sezam*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Sesamum indicum* na portalu *Flora of Pakistan* (`en`)
* Sve o sezamu na portalu Katzer's Spice Pages Arhivirano 2007-03-14 na Wayback Machine-u (`en`)
**X. Olimpijske igre - Los Angeles 1932** su bile teško pogođene velikom ekonomskom krizom, jer veliki broj naglo osiromašenih država jednostavno svojim sportašima nije mogao priuštiti putne karte do Los Angelesa. Zato je na tim igrama sudjelovalo dva puta manje sportaša nego u Amsterdamu četiri godine ranije.

Ni u samim SAD Olimpijada nije izazvala neko zanimanje. Igre je otvorio potpredsjednik Charles Curtis.

No, Igre su ostale upamćene kao prve radi kojih je sagrađeno Olimpijsko selo.

Jugoslavija se našla na listi učesnika, iako je JOK odlučio da se ne učestvuje zbog visokih troškova putovanja, zahvaljujući atletičaru Veljku Narančiću, koji je o svom trošku otputovao i SAD i takmičio se u bacanju diska.

Jugoslavija na igrama
---------------------

Oficijelno Jugoslovenski olimpijski komitet nije doneo odluku o učešću naših sportista na Igrama u Los Anđelesu, niti je prijavio za takmičenje atletičara dr Veljka Narančića, koji se takmičio u bacanju diska i sa 36,51 m zauzeo 17. mesto u konkurenciji 18 takmičara iz 11 zemalja.

Narančića je za igre prijavio Milivoje Naumović, jugoslovenski konzul u San Francisku, a Organizacioni komitet je ovu prijavu prihvatio pošto je saglasnast dao Sigfrid Edstrem, predsednik Međunarodne amaterske atletske federacije.

Spoljašnje veze
---------------

***Olimpijada 1932*** na Wikimedijinoj ostavi

* Arhivirano 2017-09-10 na Wayback Machine-u

| * p
* r
* u
 Olimpijske igre  |
| --- |
| 
* *Sportovi*
* *Domaćini*
* *Ceremonije*
* *Medalje*
* *Osvajači*
* *Osvajači medalja*
* *Kandidature*
* *IOC*
* *NOC*
* *Simboli*

 |
| Ljetne olimpijske igre | 
* 1896
* 1900
* 1904
* 19061
* 1908
* 1912
* *1916*2
* 1920
* 1924
* 1928
* 1932
* 1936
* *1940*3
* *1944*3
* 1948
* 1952
* 1956
* 1960
* 1964
* 1968
* 1972
* 1976
* 1980
* 1984
* 1988
* 1992
* 1996
* 2000
* 2004
* 2008
* 2012
* 2016
* *2020*
* *2024*
* *2028*

 |
| Zimske olimpijske igre | 
* 1924
* 1928
* 1932
* 1936
* *1940*3
* *1944*3
* 1948
* 1952
* 1956
* 1960
* 1964
* 1968
* 1972
* 1976
* 1980
* 1984
* 1988
* 1992
* 1994
* 1998
* 2002
* 2006
* 2010
* 2014
* 2018
* *2022*

 |
| 1 IOC ih ne priznaje *ex post facto*. 2 Otkazane zbog Prvog svjetskog rata. 3 Otkazane zbog Drugog svjetskog rata. |

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 150946855
* LCCN: n82272626
* GND: 5194782-1
* NLA: 36033190
* NKC: xx0108285

 |
**Sezen Aksu** (tur. *Fatma Sezen Yıldırım*; rođena 13. jula 1954.) je turska pevačica pop muzike, autor pesama i producent. Popularna je, kako u Turskoj, tako i u inostranstvu. Prodala je preko 40 miliona albuma. Neki njeni nadimci su "Kraljica turskog popa" i "Mali vrabac" (Minik Serçe).

Uticaj Sezen Aksu na tursku pop muziku, kao i svetsku muziku, nastavio se od njenog debitovanja 1975. godine, a ojačan je saradnjom sa brojnim muzičarima, kao što su Sertab Erener, Şebnem Ferah, Aşkın Nur Yengi, Hande Yener i Levent Yüksel. Rad Sezen Aksu sa Tarkanom rezultovao je pojavom hitova kao što su "Şımarık" i "Şıkıdım". Saradnja Sezen Aksu sa Goranom Bregovićem povećala je njenu međunarodnu popularnost. Komponovala je i pesmu "Tridesete", koja se nalazi na novom Severininom albumu "Zdravo Marijo".

Diskografija
------------

### Albumi

* **1977.** *Allahaısmarladık*
* **1978.** *Serçe*
* **1980.** *Sevgilerimle*
* **1981.** *Ağlamak Güzeldir*
* **1982.** *Firuze*
* **1984.** *Sen Ağlama*
* **1986.** *Git*
* **1988.** *Sezen Aksu 88*
* **1989.** *Sezen Aksu Söylüyor*
* **1991.** *Gülümse*
* **1993.** *Deli Kızın Türküsü*
* **1995.** *Işık Doğudan Yükselir*
* **1996.** *Düş Bahçeleri*
* **1997.** *Düğün ve Cenaze*
* **1998.** *Adı Bende Saklı*
* **2000.** *Deliveren*
* **2002.** *Şarkı Söylemek Lazım*
* **2003.** *Yaz Bitmeden*
* **2005.** *Bahane*
* **2005.** *Bahane Remixes*
* **2005.** *Kardelen*
* **2008.** *Deniz Yıldızı*
* **2009.** *Yürüyorum Düş Bahçeleri'nde...*

***Sezen Aksu*** na Wikimedijinoj ostavi
**Perzijska mačka** je vrlo stara, dugodlaka pasmina domaće mačke. 
Od početka 20. stoljeća perzijska mačka je najpopularnija čistokrvna mačka, tako je i danas najzastupljenija na izložbama mačaka.

Porijeklo
---------

Preteče dugodlakih mačaka pristizale su u Evropu od 16. vijeka iz zemalja Jugozapadne i Centralne Azije. 
Strane dugodlake mačke su se međusobno križale, uključujući domaće dugodlake mačke.

Perzijska mačka bila je poznata prije više od 200 godina, a smatra se da prvi primjerak u Evropu doveo talijanski istraživač Pietro Della Valle. Pasmina je prvi put službeno registrirana u Britaniji krajem 19. stoljeća.

Karakteristike
--------------

Perzijska mačka smatra se najmirnijom pasminom. Tolerantna je prema drugim mačkama u kući, i čvrsto se veže uz svojeg vlasnika.

Moderna perzijska mačka razlikuje se od ranih primjeraka, najviše u izgledu glave.
Ipak poneki uzgajivači i danas uzgajaju *tradicionalan tip* perzijske mačke.

Dlaka perzijske mačke zahtijeva svakodnevnu njegu kako bi ostala čista i uredna te kako mačka ne bi imala probleme zbog gutanja dlake pri čišćenju.
Nedovoljna briga o dlaci perzijske mačke može rezultirati nužnim rezanjem zapetljane dlake kao i promjenama na koži mačke.

Perzijska pasmina često pati od nasljedne bolesti bubrega koja može izazvati zatajenje bubrega, stoga se danas traži testiranje svake perzijske mačke.

Dvobojna perzijska mačka tradicionalnog tipa

Tjelesne osobine
----------------

* Tijelo: krupno i zbijeno, mišićavo
* Glava: okrugla, široka, krupna
* Oči: velike, okrugle, široko postavljene
* Boja očiju: ovisi o boji dlake
* Uši: male, oblog vrha, široko i nisko postavljene
* Rep: kraći, pun, proporcionalan prema tijelu
* Dlaka: dugačka, gusta, ne smije biti vunasta

* Boja dlake: dozvoljene su mnoge boje i kombinacije boja.

Zanimljivosti
-------------

* Perzijska mačka je u prošlosti smatrana statusnim simbolom.
* Velika Britanija službeno smatra svaku boju perzijske mačke zasebnom pasminom.
* Perzijska mačka koja nema ovjerenu rodovnicu (pedigree) ne smatra se perzijskom mačkom već *dugodlakom domaćom mačkom*.

Vanjske veze
------------

* Klub plavih perzijskih mačaka, utemeljen 1901.
* Mica-Maca, Portret perzijske mačke Arhivirano 2007-03-04 na Wayback Machine-u

***Perzijska mačka*** na Wikimedijinoj ostavi
**Ombrone** (latinski: *Umbro*, zvan još i *Ombrone grossetano* ili *Ombrone senese*) je rijeka u Centralnoj Italiji, sa svojih 161 km dužine jedna od većih rijeka Toskane.

Hidrografija
------------

Rijeka Ombrone izvire sjeveroistočno od Siene, na jugoistočnim obroncima masiva Colline del Chiantija kod naselja San Gusmèa, na nadmorskoj visini od 420 m. Od tamo teče uz velike meandre pravolinjski prema zapadu, a nakon što prođe obalnu ravnicu Maremma uvire u Tirensko more, 15 km jugozapadno od grada Grosseta.

Ombrone u svom toku prima brojne pritoke, od kojih su najveće Arbia, Merse i Orcia. Ombrone sa svojim pritokama ima sliv velik oko 3480 km², koji obuhvaća dobar dio Toskane. Ombrone u usporedbi sa ostalim toskanskim rijekama nosi najviše sedimenata i ima najblatnije vode. Iako nema znatan istjek, preciznije prosječno 29 m3/s, ipak zna često i silovito plaviti.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5   „*Ombrone*" (talijanski). Treccani encyclopedia Italiana. Pristupljeno 24. 8. 2013.

Vanjske veze
------------

***Ombrone*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Ombrone* na portalu Trecani enciclopedia Italiana (`it`)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 242741545

 |
**Okršaj u Pakracu** odnosi se na kratkotrajni oružani okršaj u Pakracu u martu 1991. između pobunjenih Srba i MUP-a Hrvatske. Iako nije bilo poginulih, to je bio prvi oružani incident te ga neki smatraju uvodom u Rat u Hrvatskoj.

Sukob se dogodio nakon što su 1.3. 1991. pobunjeni mjesni Srbi preuzeli kontrolu nad policijskom postajom i razoružali hrvatske policajce u Pakracu. Nakon toga, pojavila se hrvatska specijalna policija i upala u zgradu, čime se Pakrac vratio natrag pod hrvatski ustroj. Potom se pojavila JNA kako bi, prema riječima Borisava Jovića, "spriječila etnički sukob". Hrvatski specijalci su se potom povukli. Nakon pregovora Stipe Mesića i pukovnika Vasiljevića, hrvatskoj je policiji dozvoljeno trajno uspostavljanje kontrole nad Pakracom.

Propaganda
----------

*Glavni članak: Uloga srpskih medija u jugoslovenskim ratovima*
Iako se radilo o oružanom sukobu, nije bilo žrtava. Međutim, Većernje novosti su incident proglasile "pokoljom Srba i genocidom". Izvanredni broj novina pisao je o "40 mrtvih srpskih civila u Pakracu" te je ostao zapažen po anomaliji u kojem je na prvoj stranici pisalo da je pakrački paroh Savo Bosanac "zaklan", na drugoj da je "teško ranjen", a na trećoj je njegova izjava. U panici nakon toga Dragutin Zelenović, tadašnji premijer Srbije, obznanjuje kako "ustaše upravo napadaju Stolac", međutim i to se kasnije pokazalo lažnim.

Izvori
------

1. ↑  Stephen Engelberg (4.3. 1991.). „Serb-Croat Showdown in One Village Square". New York Times. Pristupljeno 14.1. 2011.
2. ↑  Stephen Engelberg (3.3. 1991.). „Belgrade Sends Troops to Croatia Town". New York Times. Pristupljeno 14.1. 2011.
3. ↑  Ramet, Sabrina P. (2006). *The three Yugoslavias: state-building and legitimation, 1918-2005*. Indiana University Press. str. 384. ISBN 9780253346568.
4. 1 2 3  Miloš Vasić (23.1. 1999). „Politika faslifikata". Vreme. Arhivirano iz originala na datum 2012-10-22. Pristupljeno 13.1. 2011.

Vanjske veze
------------

* upi.com:
	+ Police and troops control ethnic strife in a western Yugoslav town
	+ Yugoslavs reach agreement in power struggle over police station
	+ Croatia accuses Serbia of undermining democratic reforms
Ne poistovijećivati sa Star sistem.
Trojni solarni sistem
**Zvezdani sistem** ili **stelarni sistem** je mali broj zvezda koje kruže jedna oko druge i koje su vezane gravitacionom silom. Veliki broj zvezda koje su vezane gravitaciono mogu biti otvorena zvezdana jata, zatvorena zvezdana jata ili galaksije. Strogo gledano, i ovi nabrojani objekti su takođe zvezdani sistemi. Međutim, kad kažemo zvezdani sistem, mislimo prvenstveno na sistem zvezda koje su članovi i većih skupova zvezda, ali i unutar njih su članovi drugog manjeg sistema zvezda.

Izraz *zvezdani sistem* se ponekad koristi i za sistem koji čine zvezda zajedno sa svojim planetarnim sistemom.

Zvezdani sistemi se dele na dvojne zvezde i višestruke zvezde.

Dvojne zvezde
-------------

Dvojne zvezde su zvezdani sistemi od dva člana. Neke dvojne zvezde su bile poznate još u antička vremena, kao što su Mizar i Alkor u sazvezđu Velikog medveda.

Višestruke zvezde
-----------------

Višestruke zvezde ili sistemi su sistemi zvezda sačinjeni od više od dva člana.
Poznati su sistemi od čak šest članova. Npr. zvezda Kastor u sazvežđu Blizanaca je šestostruka zvezda.
Drugi poznati višestruki sistemi su: zvezda Severnjača koja je trostruka zvezda. Alfa Kentauri koja je sistem sastavljen od tri zvezde, od kojih je Proksima Kentauri najbliža zvezda Suncu.

Izvori
------

1. ↑  Astronomers discover a nearby star system just like our own Solar System Arhivirano 2011-05-08 na Wayback Machine-u - Joint Astronomy Centre, izjava za štampu, 8 jul, 1998. pristupljeno stranici 2. januara 2009. godine

***Stelarni sistem*** na Wikimedijinoj ostavi
**Opasna stolica** (engleski: *Siege Perilous*, siege od francuskog siège = stolica, perilous = opasan) je jedna od stolica oko Arturovog Okruglog stola na kojem je mogao sjediti samo izabrani vitez.

Karakteristike
--------------

Robert de Boron u svojoj poemi *Merlin* opisuje tu praznu stolicu kao mjesto koje podsjeća na stolicu koje je Juda napustio za Posljednje večere, dok u poemi *Josip iz Arimateje* (Joseph d'Arimathie) ta stolica uništava bilo kog nedostojanog da sjedi na njoj. Gerbert de Montreuil u svom nastavku na Chrétienov *Perceval, o Le Conte du Graal*, kaže da ga je Arthuru dala vila, šestorica vitezova koja su pokušala sjesti u njega, zemlja je progutala. Tek nakon što je Percival sjeo u njega situacija se smirila, nakon tog su se šestorica izgubljenih vitezova vratila na Arthurov dvor.

U Opusu Vulgata iz 13. vijeka, čarobnjak Merlin savjetuje Uthera Pendragona da sagradi stol u spomen na Sveti gral, ali da ostavi jednu praznu stolicu za viteza grala. U istom opusu Opasna stolica se navodi kao mjesto paralelno sa stolicom za Krista na Posljednjoj večeri i mjesto na kom je trebao sjediti 
Josip. Dvojica braće ljubomorna na Josipa, prigovorila su mu da ima posebno mjesto, pa jedan od njih sjeo na tu stolicu, ali je stradao, zbog tog su ga nazvali - **Strašna stolica**.

Tek je pravi i čisti vitez Galahad bio predodređen da može sjesti na njega uz Arturov stol. U poemi Lancelot vitez po imenu Brumand, pokušao je sjesti na njega, što se sam Lancelot nikad nije usudio učiniti, ali kako je sjeo bio je spaljen. Malory je napisao da je Merlin napravio Opasnu stolicu za najvećeg viteza Svetog grala, pa se tek kad je Galahad došao u Camelot, pojavilo njegovo ime na stolici koja je bila upravo namijenjena njemu.

Izvori
------

1. 1 2 3 4   „*The Siege Perilous*" (engleski). The Camelot Project. Pristupljeno 10. 09. 2017.

Vanjske veze
------------

* *The Siege Perilous* na portalu The Camelot Project (`en`)

| * p
* r
* u
Legende o Kralju Arthuru |
| --- |
| Ključne osobe | Kralj Arthur • Constantine • Sir Ector • Vojvoda od Cornwalla • Guinevere • Igraine • Izolda • Gospa od jezera • Kralj Lot • Kralj Mark • Merlin • Mordred • Morgana le Fay • Morgause • Uther Pendragon |
| Vitezovi Okruglog stola | Aglovale • Agravain • Bagdemagus • Bedivere • Bors • Breunor • Calogrenant • Caradoc • Dagonet • Dinadan • Gaheris • Galahad • Gareth • Gawain • Geraint • Griflet • Hector de Maris • Kay • Lamorak • Lancelot • Leodegrance • Lionel • Lucan • Maleagant • Marhaus • Palamedes • Pelleas • Pellinore • Percival • Safir • Sagramore • Segwarides • Tor • Tristan • Urien • Ywain • Ywain Kopile • Elyan Bijeli • Sir Ector |
| Predmeti | Excalibur • Sveti gral • Okrugli stol • Opasna stolica |
| Mjesta | Avalon • Brocéliande • Caerleon • Camelot • Corbenic • Cornwall • Logres • Lyonesse • Sarras • Tintagel |
**Stevan Berislavić** (1510—1536) je bio srpski despot, sin Ivaniša Berislavića († 1514) i Jelene, rođene Jakšić. Jelena je bila udata za poslednjeg srpskog despota iz roda Brankovića, Jovana Brankovića i nasledila titulu jer nisu imali sinova.

Kad mu je umro otac, Stevan je imao manje od deset godina, tako da mu je titula despota priznata tek 1520. Nakon turskog osvajanja Beograda i njihovog haranja po Sremu 1521, krajem te ili početkom 1522. Stefan je bio kratko u opustošenom Kupiniku, da bi zatim otišao u očev Brod. 

Posle poraza Ugara na Mohaču 1526, Stefan je imao izvesnih uspeha u Sremu nakon povlačenja glavne turske vojske. Nakon pogibije kralja Ludviga II u Ugarskoj su postojale dve struje: jednu je predvodio kralj Ferdinand Habzburški a drugu, "patriotsku", erdeljski vojvoda Ivan Zapolja. Ferdinand je 1527. pridobio Stevana: ozvaničio mu je Vukovar i Borovo, te Mitrovicu i Radince ako ih osvoji od Turaka. Zapolja će zbog ovoga imenovati Radiča Božića za despota (umro već sledeće godine). Berislavić i drugi pro-Ferdinandovi velikaši na granici će se naći pod velikim pritiskom i Zapolje i njegovih turskih saveznika. Tako Ugarska komora javlja iz Budima 10. marta 1529. Ferdinandu, između ostalog,: "Despot (srbski) jadikuje u svome 
pismu, da mora sa svojima od gladi umrijeti; poznato je. da tako njega kao i njegove Turci 
i Ivanovci (Zapoljevci) salijetaju, neka se odmetnu.". Berislavić u to vreme napušta Bač i Feleđhaz, koji odmah zauzimaju Turci, zbog čega kralj Ferdinand 22. marta izdaje naredbu za hapšenje njega i njegove majke. 

Ali već sledećeg leta, u vreme prvog Sulejmanovog pohoda na Beč, Stevan beži iz zatvora i pridružuje se sultanu, koji mu vraća posede. U kasnijem periodu sarađuje sa Turcima u haranju Slavonijom, ali povremeno pokušava i da se približi Ferdinandu. Iz neutvrđenog razloga bosanski sandžak Husrev-beg je krenuo na njega i ubio ga 1536, nakon čega je sa beogradskim sandžakom osvojio požešku županiju. 

U Ugarskoj će još Pavle Bakić nakratko nositi titulu despota (1537).
**Svez za bolju budućnost Bosne i Hercegovine** je liberalna i građanska politička stranka u Bosni i Hercegovini koja okuplja Bošnjake. Njezin predsjednik je Fahrudin Radončić, vlasnik *Dnevnoga avaza* i trenutačni ministar sigurnosti Bosne i Hercegovine.

Stranka se zalaže za tržišno gospodarstvo uz dominantnu ulogu privatnoga vlasništva. SBB BiH također zagovara i daljnju privatizaciju bosanskohercegovačkog gospodarstva. U svom programu, neke od važnijih značajki, glede promjene Ustava BiH, su te da se SBB BiH zalaže za uvođenje jednog predsjednika Bosne i Hercegovine s tri potpredsjednika, proširenje ovlasti Vijeća ministara, uspostavljanje Ustavnoga suda Bosne i Hercegovine s deset sudaca te uspostavljanje Vrhovnog suda Bosne i Hercegovine.

U vanjskoj politici, Savez za bolju budućnost teži k euroatlanskim integracijama, odnosno ulasku Bosne i Hercegovine u Europsku uniju i NATO. Osim toga, SBB BiH promiče i bolju suradnju Bosne i Hercegovine s islamskim zemljama i ulazak BiH u Organizaciju islamskih zemalja.

U listopadu 2012. Stranka demokratske akcije na svojoj je službenoj stranici optužila SBB BiH da sudjeluje u "antibosanskohercegovačkoj zavjeri", točnije da su obavještajni krugovi iz Srbije osnovali SBB BiH s ciljem da instaliraju Radončića kao novoga bošnjačkog vođu, navodeći Međunarodni institut IFIMES za bliskoistočne i balkanske studije iz Ljubljane kao izvor.

Izvori
------

1. 1 2  Osnivač i Predsjednik - Fahrudin Radončić. Archived from the original on 2013-05-11. Preuzeto 2013-04-11.
2. ↑  Glavni odbor SBBBiH. Archived from the original on 2013-01-20. Preuzeto 2013-04-11.
3. 1 2 3 4  Predsjedništvo SBBBiH. Archived from the original on 2013-10-27. Preuzeto 2013-04-11.
4. ↑  Biografija Fahrudina Radončića. Archived from the original on 2014-03-13. Preuzeto 2013-04-11.
5. 1 2  „Programska deklaracija". Arhivirano iz originala na datum 2012-10-19. Pristupljeno 2012-10-19.
6. ↑  „IFIMES: Projekt raspada BiH započet kroz osnivanje SBB i instaliranje Radončića". Arhivirano iz originala na datum 2014-09-03. Pristupljeno 2013-04-11.
|  |
| --- |
|  |

**Savezna Republika Centralne Amerike** na početku znana pod imenom **Ujedinjene provincije Centralne Amerike** (šp. *Provincias Unidas del Centro de América*) je bila federalna republika koja je postojala neposredno nakon oslobođenja Centralne Amerike od španske kolonijalne vlasti.

Država je bila proglašena 15.9.1821. godine  samo da bi ubrzo po proglašenje nezavisnosti bila okupirana od Prvog Meksičkog Carstva. Pobuna generala Santa Ane će dovesti do propasti ovog carstva i novog proglašenje nezavisnosti Ujedinjenih provincija Centralne Amerike 1823 godine.

Kombinacija loših kopnenih komunikacijskih veza, lokalpatriotizma, borbe za vlast liberalnih i katoličkoh snaga će ubrzo po osnivanju dovesti tek proglašenu uniju u nepremostive probleme. Pokašaj centralnih vlasti da umiri strahove ostalih provincija pomicanjem glavnog grada iz moćne Gvatemale u San Salvador 1834. godine će propasti kao i svi drugi pokušaji tako da ova država propada u građanskom ratu koji počinje 1838. godine proglašavanjem nezavisnosti Nikaragve. U strogo pravnim smislu Savezna Republika Centralne Amerike prestaje postojati 1841 kada San Salvador kao poslednja članica ove unije proglašava nezavisnost.

Propast ove unije nije označio i propast ideje Ujedinjenih država Centralne Amerike tako da je od 1838. pa do 1922. godine bilo 5 neuspješnih pokušaja njene obnove.

Između 1823. i 1838 godine ova država se prostirala se na teritoriji današnjih zemalja Gvatemale, Salvadora, Hondurasa, Nikaragve i Kostarike.

Izvori
------

1. ↑  Monterrey, Francisco J. (1977). *Historia de El Salvador, Anotaciones Cronologicas 1810 - 1841 First Volume* (Second Edition izd.). San Salvador, El Salvador: Editorial Universitaria. str. 68–72.
Antefiks in u obliku a palmete.
**Palmeta** (prema francuskoj riječi *palmette* – palmin list) je naziv za lepezast ukrasni motiv koji se sastoji od stiliziranih listova palme. Kod palmetnih ukrasa koji rese središte nekog arhitektonskog elementa (npr. zabata) ili skulpture, ili slikarskoga djela, u simetrali ukrasa se nalazi najduži, srednji list, a bočni, kraći listovi su skladno raspoređeni s lijeve i desne strane, dok su palmete koje imaju ulogu rubnih ukrasa arhitekture, skulpture ili slikarstva obično „prelomljene" pod kutem od 90 stupnjeva (tako da je jedna njihova polovica jasno vidljiva s prednje, a druga s bočne strane ruba), te se njihova simetričnost jasno vidi jedino onda kada ih se gleda pod kutom od 45 stupnjeva.

Palmeta se najprije javila u staroegipatskoj i kretsko-mikenskoj umjetnosti, no u grčkoj i etrušćanskoj umjetnosti postaje gotovo neizostavnim uresom sakralnih i profanih građevina.

Palmete nalazimo u antičkom slikarstvu i skulpturi kao pojedinačni element (npr. palmetni antefiks od terakote ili akroterij), ili kao dio friza. 

Palmete također rado koriste sva razdoblja koja se ugledaju na klasičnu antiku, a osobito renesansa i klasicizam.

Složeni razvoj palmetnog ukrasa, iz provtno solarnoga motiva ka vegetabilnom ornamentu, prvi je ozbiljnije počeo istraživati Alois Riegl svojoj knjizi *Stilfragen* iz 1893.

Izvori
------

1. ↑  Palmeta, Enciklopedija likovnih umjetnosti, sv. 3, Zagreb, 1964. str. 624.



***Palmeta*** na Wikimedijinoj ostavi
*Za ostala značenja, v. Opanci (razvrstavanje).*
Tradicionalni srbijanski opanci
**Opanci** su seoska laka, kožna obuća, koja se priteže oko nogu kaišima ili oputom. Na Balkanskom poluostrvu je jako rasprostranjena u raznim oblicima, modnim detaljima i bojama. Kod Srba, opanak je tradicionalna srpska obuća i njen nacionalni simbol. Opanci su takođe narodna nošnja u Makedoniji, Bosni, Hrvatskoj, Hercegovini i Crnoj Gori.

Izrada i oblik
--------------

Oblik opanka je različit u raznim delovima Srbije. Najčešći oblici su sa „kljunom" ili bez njega. Kljunom se naziva vrh prednjeg dela koji je lako povijen na gore, odakle se počinje preplitanje opute. Opanci sa "kljunom" se nazivaju i "šiljkani". Najčešće se prave od teleće kože, ali se opanci napravljeni od svinjske kože nazivaju "šivenjaci".

U vremenu posle Drugog svetskog rata opanci su izrađivani i od starih izlizanih guma, tzv. „točkaši". U novije vreme fabrike obuće proizvode savremene opanke od gume koji mogu imati unutra postavu od platna ili kaiš za zakopčavanje. U narodu ti opanci se nazivaju i "piroćane" jer su se proizvodili u Pirotu. Na pijacama se mogu kupiti i gumeni opanci bez postave i bez kaiša, ali oni osim imena nemaju mnogo zajedničkog sa prvobitnim opancima koji su deo narodne nošnje.

Severnoamerički indijanci
-------------------------

Takođe su nosili opanke ali pod imenom „mokasine".

Eksterni linkovi
----------------

* Najveći opanak na svetu (vest na serbiancafe.com, 16. 11. 2006.)
**Savez vojvođanskih Mađara** (**SVM**; mađ. *Vajdasági Magyar Szövetség (VMSZ)*) je mađarska politička partija u Srbiji. Jedan od osnivača i dugogodišnji predsednik SVM-a je bio Jožef Kasa. Predsednik stranke sada je Ištvan Pastor.

SVM je osnovan 18. juna 1994. u Senti kao udruženje građana, a 17. juna 1995. godine je transformisan u političku stranku.

Na izborima 1996. godine je SVM uspeo da osvoji 3 poslanička mandata u Saveznoj skupštini i 4 mesta u Skupštini Republike Srbije.

Na izborima 24. septembra 2000. godine SVM je sa koalicijom DOS uspeo da postane parlamentarna stranka, a njen lider, Jožef Kasa, potpredsednik Vlade Srbije.

Na parlamentarnim izborima u Srbiji 2003, SVM u koaliciji Zajedno za toleranciju nije uspeo da pređe cenzus, tako da je prvi put od 1997. ostao bez poslaničkog mesta u Narodnoj skupštini Srbije.

Na parlamentarnim izborima u Srbiji 2007, SVM osvaja 3 mandata.

Spoljašnje veze
---------------

* Zvanična internet stranica SVM-a.

* Predlog Saveza vojvođanskih Mađara o formiranju autonomne mađarske regije na severu Vojvodine
* Izborni rezultati Saveza vojvođanskih Mađara na vojvođanskim lokalnim izborima iz 2004. godine
* Izborni rezultati Saveza vojvođanskih Mađara (kao dela Mađarske koalicije) na vojvođanskim lokalnim izborima iz 2008. godine
* Izborni rezultati Saveza vojvođanskih Mađara na vojvođanskim lokalnim izborima iz 2012. godine
Koordinate: 42° 09′ 35" SGŠ, 21° 39′ 23" IGD

**Opaje** (mak. *Opae*) su naselje u Republici Makedoniji, u severnom delu države. Opaje pripadaju opštini Lipkovo.

Prirodni uslovi
---------------

Opaje su smeštene u severnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg većeg grada, Kumanova, naselje je udaljeno 10 km zapadno.

Naselje Opaje je u zapadnom delu istorijske oblasti Žegligovo. Naselje je položeno u istočnom podnožju Skopske Crne Gore, dok se ka istoku pruža polje. Nadmorska visina naselja je približno 370 metara.

Mesna klima je kontinentalna.

Istorija
--------

Stanovništvo
------------

Opaje su prema poslednjem popisu iz 2002. godine imale 1.996 stanovnika. 

Pretežno stanovništvo u naselju su Albanci (91%), a manjina su etnički Makedonci (7%) i Srbi (2%). 

Većinska veroispovest je islam, a manjinska pravoslavlje.

Vidi još
--------

* Opština Lipkovo

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

* Zvanična stranica opštine Lipkovo Arhivirano 2009-06-16 na Wayback Machine-u

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Lipkovo |
| --- |
| **Lipkovo** • 
Alaševce •
Belanovce •
Vaksince •
Vištica •
Glažnja •
Gošince •
Dumanovce •
Zlokućane •
Izvor •
Lojane •
Matejić •
Nikuštak •
Opaje •
Orizari •
Otlja •
Rinkovce •
Ropalce •
Runica •
Slupčane •
Straža •
Strima |  |
**Oppland** je okrug u Norveškoj u zemljopisnoj regiji Østlandet (Istočna Norveška).

Zemljopis
---------

Oppland graniči sa okruzima Sør-Trøndelag, Møre og Romsdal, Sogn og Fjordane, Buskerud, Akershus, Oslo i Hedmark. Središte okruga je grad Lillehammer.

Stanovništvo
------------

Oppland je 12. po broju stanovnika okrug u Norveškoj, prema podacima iz 2008. godine u njemu živi 183.851 stanovnik, dok je gustoća naseljenosti 8 stan./km²

Općine
------

Oppland je podjeljen na 26 općina:

Položaj općina u Okrugu Oppland

  


|  |  |
| --- | --- |
| 1. Dovre
2. Etnedal
3. Gausdal
4. Gjøvik
5. Gran
6. Jevnaker
7. Lesja
8. Lillehammer
9. Lom
10. Lunner
11. Nord-Aurdal
12. Nord-Fron
13. Nordre Land
 | 14. Østre Toten
15. Øyer
16. Øystre Slidre
17. Ringebu
18. Sel
19. Skjåk
20. Søndre Land
21. Sør-Aurdal
22. Sør-Fron
23. Vågå
24. Vang
25. Vestre Slidre
26. Vestre Toten
 |

Izvori
------

Eksterni linkovi
----------------

***Oppland*** na Wikimedijinoj ostavi

* Službena stranica Oppland
*Za ostala značenja, v. Opsada (razvrstavanje).*
Prikaz srednjevekovne opsade
**Opsada** je dugotrajna vojna blokada nekog grada (ili tvrđave) sa ciljem njegovog zauzimanja bilo vojnom silom, bilo izgladnjivanjem njegovog stanovništva i vojne posade. Opsada je započinjala opkoljavanjem grada (tvrđave) i presecanjem svih vidova snabdevanja opsađenih, nakon čega su otpočinjali vojni napadi uz pomoć opsadnih sprava, bombardovanje ili tunelovanje. Postoji više načina okončavanja opsade:

1. Opsađeni su bez pomoći sa strane mogli odbiti sve napade i tada se kaže da je grad (tvrđava) *izdržao* opsadu.
2. Opsađeni su uz pomoć sa strane mogli odbiti napadače i tada se kaže da je opsada *podignuta* ili *probijena*.
3. Opsadioci su mogli osvojiti grad (tvrđavu), ali su opsađeni mogli da pobegnu.
4. Opsadioci su mogli da zauzmu grad (tvrđavu) i da tom prilikom zarobe/ubiju opsađene i tada se kaže da je grad *pao*.

Vidi još
--------

* Opsadne sprave
* Tunelovanje
* Tvrđava

### Poznate opsade

* Opsada Tira
* Opsada Alezije
* Opsada Carigrada 1453. godine
* Opsada Lenjingrada
* Opsada Sarajeva
* Opsada u Wacou

Eksterni linkovi
----------------

***Opsada*** na Wikimedijinoj ostavi
|  |
| --- |
| 
Ovaj članak je dio serije:
**Oružane snage Drevnog Rima** 800. pne. – 476. n.e. |
| **Strukturna historija** |
| Rimska vojska (*Tipovi jedinica i činovi*, *legije*, *pomoćne snage*, *Generali*, *Limitanei*, *Comitatenses*) |
| Rimska mornarica (*Flote*, *Admirali*) |
| **Historija pohoda** |
| Popis ratova i bitaka |
| Odlikovanja i kazne |
| **Tehnološka historija** |
| Vojno inženjerstvo (*castra*,*Opsadne sprave*, *Lukovi*, *Ceste/putevi*) |
| Osobna oprema |
| **Politička historija** |
| **Strategija i taktika** |
| Pješadijske taktike |
| Granice i fortifikacije (*limes*,*Hadrijanov zid*) |

**Scutum** je imenica koja je u latinskom jeziku značila *štit*. U drevnom Rimu su pripadnici rimskih legija nosili štit kao standardnu odbrambenu opremu. Kroz historiju rimske vojske scutum je imao nekoliko veličina i oblika.

Historija
---------

Rimski vojnici su u početku koristili štitove okruglog oblika koji bili preuzeti od starih Grka, odnosno hoplita.

Nije tačno pozato kada se počeo koristi zaobljeni oblik sa ispupčenjem prema van. Scutum koji se koristio u vrijeme Rimske Republike vjerovatno je naslijeđen od italijanskih Kelta. Svoj pravougaoni oblik, scutum je dobio u vrijeme Rimske Imperije.

Opis
----

Historičar Polibije opisao je rani oblik scutuma ovako: "Rimski su vojnici bili opremljeni štitom koji je imao konveksnu površinu, širine oko dvije i po stope i oko četiri stope visine a debljinu otprilike jednaku debljini čovječijeg dlana. Sastavljen je od dvije daske, presvučene platnom i kožom sa ojačanjima od metala po ivicama..."

Primjeri
--------

* Tri rimska scutuma, oko 70. godine pne. Iza njih su skriveni legionari-glumci. (Pogledati sliku u većoj rezoluciji i uočiti strijelu zabodenu u jedan štit.)
* Štitovi su obično bili ukrašeni. U sredini je metalno ojačanje.

Izvori i vanjski linkovi
------------------------

* Detalji o štitu scutum Arhivirano 2008-06-24 na Wayback Machine-u
* Muzej rimske vojne opreme

***Scutum (rimska vojska)*** na Wikimedijinoj ostavi