**Arts and Crafts** prevedeno **Umjetnost i zanat** je naziv za umjetnički pokret i stil u primijenjenoj umjetnosti koji se rodio u drugoj polovici 19. vijeka u Engleskoj i nakraju prelio po čitavoj Evropi kao Art Nouveau.

Historija i karakteristike
--------------------------

Tokom 1860-ih jedna mala, ali prilično glasna skupina umjetnika i kritičara, postala je duboko uznemirena padom dobrog ukusa, i loše oblikovanim produktima koji su se pojavili nakon industrijske revolucije i masovne proizvodnje.
Među njima je prednjačio engleski reformator, pjesnik i dizajner William Morris, koji je 1861. sa partnerima, osnovao manufakturu za unutrašnju dekoraciju *Morris, Marshall, Faulkner* (koja je nakon 1875. postala, *Morris i Društvo*) Cilj te manufakture je bila želja da vrati duh i kvalitetu srednjovjekovnih zanatlija. 
Morris i njegovi suradnici (među njima arhitekt Philip Webb i slikari Ford Madox Brown i Edward Burne-Jones) proizvodili su ručno predmete od metala, nakit, tapete, tkanine, namještaj i 
knjige. 
Firma je radila kao umjetnička zadruga, u kojoj su slikari davali svoje nacrte koje su kasnije dobro obučeni zanatlije proizvodili u 
manjim serijama. Njihove uratke i danas kopiraju i proizvode brojni dizajneri i proizvođači namještaja.

Do 1880-ih Morrisovi napori da proširi krug sudionika novog pokreta mlađim ljudima urodili su plodom, jer mu je arhitekt i dizajner Arthur H. Mackmurdo 1882. pomogao osnovati - *Century Guild for craftsmen* (ceh zanatlija), jedno od 
par takvih udruženja koja su osnivana tih godina. Članovi tog udruženja oživjeli su umjetnosti ručne štampe i postali propagatori ideje - da nema bitne razlike između **prave** i primijenjene umjetnosti (čitaj dekorativne umjetnosti). Brojni konvertiti, i iz redova profesionalnih umjetnika i intelektualci, pomogli su širenju ideja pokreta.

Glavna kontraverza koja se podigla oko tog pokreta bila je primjenjivost njihovih ideja u suvremenom svijetu. Progresivci su tvrdili da pokret pokušava vratiti sat historije unatrag, a da to nije moguće, i da se nihov pokret nemože uzeti u obzir za masovno urbano industrijsko društvo. S druge strane još oštriji kritičari, okomili su se na njihovu izložbu - 1893. i proglasili je *radom nekolicine za njih nekoliko* i naglasili da to nije ništa drugo već marketinški trik, u kojem oni kao protestiraju protiv lošeg 
oblikovanja, ali da su i oni kontrolirani od trgovaca i oglašivača, i da će proći kao svaka moda.

I pored svih negativnih kritika do 1890-ih Arts and Crafts se toliko proširio i omasovio da su se njegove ideje proširile i na 
druge zemlje i stopile sa rastućim interesom za dizajn, naročito sa Art Nouveau.
Popularizaciji ideja pokreta po austrougarskim zemljama pomogao je Charles Rennie Mackintosh koji je 1900.
sudjelovao na izložbi bečke Secesije.

Povezano
--------

* Art Nouveau

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6  „*Arts and Crafts Movement*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 31. 01. 2015.
2. ↑  „*Charles Rennie Mackintosh*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 30. 01. 2015.

Vanjske veze
------------

***Arts and Crafts*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Arts and Crafts Movement* (na portalu Encyclopædia Britannica) ()

| * p
* r
* u
Periodi i pravci zapadne umjetnosti |
| --- |
| Stari vijek | egejska umjetnost  • etruščanska umjetnost  • umjetnost stare Grčke  • umjetnost starog Rima  • ranokršćanska umjetnost |
| Srednji vijek | bizantska umjetnost  • predromanika (karolinška renesansa, otonska renesansa, starohrvatska umjetnost)  • romanika (arhitektura romanike, kiparstvo romanike, slikarstvo romanike)  • gotika (arhitektura gotike, kiparstvo gotike, slikarstvo gotike) |
| Novi vijek | renesansa (rana, visoka, sjevernoevropska)  • manirizam  • barok (barokna arhitektura, barokno kiparstvo, barokno slikarstvo, barokna glazba)  • rokoko  • neoklasicizam (directoire, ampir, bidermajer) |
| Modernizam | romantizam (književnost romantizma, slikarstvo romantizma, muzika romantizma, historicizam)  • prerafaeliti  • realizam (književnost, likovna umjetnost, glazbena umjetnost, verizam) naturalizam  • impresionizam  • postimpresionizam (sintetizam, poentilizam)  • simbolizam  • parnasovstvo  • Arts and Crafts  • secesija  • bečka moderna |
| 20. vijek | fovizam  • ekspresionizam  • naiva  • kubizam  • orfizam  • vorticizam  • purizam  • internacionalni stil  • apstraktna umjetnost (suprematizam, De Stijl, konstruktivizam, sinkromizam)  • futurizam  • dadaizam  • metafizičko slikarstvo  • nadrealizam  • apstraktni ekspresionizam  • kinetička umjetnost  • pop art  • op art  • tašizam  • informel  • neorealizam (precizionizam, fotorealizam)  • minimalizam  • konceptualna umjetnost  • Land art  • postmoderna |
| Povezano | larpurlartizam  • esteticizam  • dekadentizam  • avangarda  • funkcionalizam  • eklekticizam |