**Huriye Öniz Baha** (Istanbul, 1887 – 1950), turska političarka, odgojiteljica i književnica.

Život
-----

Huriye Baha Hafize Öniz rođena je 1887. godine u tadašnjem carskom Istanbulu, od oca Bahaddin-bega i majke Ayşe Hanım. Nakon završenog osnovnog i srednjeg obrazovanja u industrijskoj školi, dobila je privatno obrazovanje. Jedno vrijeme je radila kao učiteljica turskoga u Američkoj Školi u Bursi, zatim je studirala pedagogiju na Bedford Collegeu, ženskom odjelu Univerziteta u Londonu. Povratkom u Istanbul, pri kraju 1912. predavala je pedagogiju, prirodoslovne predmete i domaćinstvo u srednoj školi za djevojke.

Poslije Balkanskih ratova predavala je na kursevima otvorenim za iseljenike, sudjelovala u raznim dobrotvornim akcijama, a zatim je upisala kurs Crvenog polumjeseca i postala dobrovoljna medicinska sestra. 1926. postavljena je za učiteljicu grčke škole, zatim je predavala u židovskoj školi u Haydarpaşi, u židovskoj školi za dječake Galata, u armenskoj školi (*Kalfayan*) u Hasköyju, u školi u Feriköyju i u grčkoj školi u Yeniköyju. Udala je se Hayrettin-begu i iz toga braka dobila jednog sina. Prezime Baha uzela je 1934. kada je uveden Zakon o prezimenima.

Republikanska stranka nominirala ju je za parlamentarnog kandidata na izborima 1935. i izabrana je za zastupnika u Diyarbakıru. Priznavanjem prava žena da biraju i budu birane u Turskoj, bila je jedna od 18 zastupnica koje su ušle u Veliku narodnu skupštinu Turske. Bila je jako aktivna politička figura, služila je u Odboru za financije, u privremenim odborima za nacrt Zakona o radu, Zakon o šumama i drugim. Tih godina je objavila roman *Djeca ispod mosta* (*Köprüaltı Çocukları*, 1936), njezino najpoznatije književno djelo.

Poslije godina u politici, vratila je se učiteljskoj profesiji i predavala je turski jezik u Talijanskoj srednjoj školi i Srednjoj trgovačkoj školi, na Gimnaziji za djevojke u Erenköyju i na Gimnaziji za djevojke u Beyoğlu. Godine 1939. objavila je knjigu pod naslovom *Učiteljski roman* (*Bir Öğretmenin Romanı*, 1939), priča o učitelju idealisti u jednom selu središnje Anadolije.

Umrla je 2. novembra 1950. godine u gradu Istanbulu.

Književno djelo
---------------

Dok je bila član turskog parlamenta, napisala je dječji roman pod nazivom *Köprüaltı Çocukları* (1936) tj. „Djeca ispod mosta", priča o djeci bez roditelja, njihovim iskustvima i negativnostima s kojima se tokom romana suočavaju, priča o samoći i tuzi. Roman se smatra jedan od začetnika dječje književnosti u republikanskog razdoblja (1923-1950), te jedan od izvornih primjera, odnosno uzoraka toga žanra. Iz 1939. je „Učiteljski roman" u kojem autorica je naglasila pitanja o odnosu pojedinca, njegovog društvenog života, republike i republikanskih ustanova.

### Djela

* *Köprüaltı Çocukları* (1936)
* *Bir Öğretmenin Romanı* (1939)

Bilješke
--------

1. ↑  *Leyli Kız Sanayi Mektebi* tj. Industrijska Ženska Škola, obrazovna ustanova u Istanbulu.
2. ↑  tur. *Bursa Amerikan Kız Koleji* ili *Bursa Amerikan Kız Mektebi* (1876-1928).

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9  „Huriye Öniz Baha (1887-1950)". *Atatürk Ansiklopedisi*. Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu - Atatürk Araştırma Merkezi Başkanlığı. Pristupljeno 15. 10. 2023.
2. 1 2  Duroğlu, 2007 & 80-82 sfn error: no target: CITEREFDuroğlu200780-82 (help)
3. ↑  Karagülle 2012
4. 1 2  Eker 2006

Bibliografija
-------------

* (PDF) tur. „Huriye Öniz Baha (1887-1950)". *Atatürk Ansiklopedisi*. Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu - Atatürk Araştırma Merkezi Başkanlığı. Pristupljeno 15. 10. 2023.
* (PDF) tur. Duroğlu, Sibel (2007). *Türkiye'de İlk Kadın Milletvekilleri*. Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.  (diplomski rad)
* (PDF) tur. Karagülle, Fırat (2012). *Cumhuriyet Dönemi Türk romanında Anadolu'nun sosyal ve siyasi hayatı: 1923-1940*. Istanbul: İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (doktorska disertacija)
* (PDF) tur. Eker, Nurten (2006). *Doğan Kardeş Dergisinde yer alan metinlerin tür, içerik ve anlatım özelliklerinin çocuk eğitimine katkısı açısından incelenmesi*. Mersin: Mersin Üniversitesi.  (diplomski rad)
* (PDF) tur. Göksel, Burhan (1993). *Çağlar Boyunca Türk Kadını*. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.  (diplomski rad)