Ovo je članak o filmu.  Za ličnost koja je nosila isti nadimak, vidi Robert Franklin Stroud.  

***Birdman of Alcatraz*** (sh. *Ptičar iz Alcatraza*) je američki crno-bijeli biografski film snimljen 1962. u režiji Johna Frankenheimera. Temelji se na istoimenoj knjizi publicista Thomasa E. Gaddisa posvećenoj Robertu Franklinu Stroudu, federalnom zatvoreniku koji je tokom izdržavanja kazne počeo uzgajati ptice u svojoj ćeliji i postao poznat kao stručnjak za ornitologiju. Njegov lik u filmu tumači Burt Lancaster, a radnja prikazuje kako, revoltiran zlostavljanjem od strane uprave federalnog zatvora Leavenworth ubije čuvara, nakon čega je osuđen na smrt, a što je preinačeno u doživotni zatvor koga provodi u samici gdje će mu jedino društvo činiti ptice, te kako usprkos toga što je premješten na zloglasni Alcatraz i oduzete mu ptice, ostaje primjeran zatvorenik i, uz pomoć autora biografske knjige (koga tumači Edmond O'Brien uspješno ishodi premještaj u zatvorsku bolnicu u Missouriju.

*Birdman of Alcatraz* je, slično kao i predložak, je svojim sadržajem imponirao liberalnom i progresivnom dijelu američke javnosti, uključujući Hollywood čiji su filmovi tada počeli propagirati zatvorsku reformu. Scenarij Guya Trospera je tako nastojao naslovni lik učiniti oličenjem teze da se i najokorjeliji kriminalci mogu transformirati u odgovorne i korisne članove društva, te je zbog toga velikim dijelom stvarne činjenice zamijenio fikcijom; takav je pristup, između ostalog, urodio i scenom u kojoj upravo Stroud svojom hladnokrvnošću i zdravim razumom spriječava da se znamenita pobuna na Alcatrazu 1946. godine pretvori u masovno krvoproliće. Kritičare takvi detalji nisu previše zamarali, te je film dobio brojne pohvale, a troje glavnih glumaca - Lancaster, Karl Malden koji tumači okrutnog zatvorskog upravnika i Thelma Ritter koja tumači Stroudovu majku - nominacije za Oscare. Godinama kasnije je *Birdman of Alcatraz* postao predmetom kritika od strane zatvorenika Alcatraza, koji su naveli da je stvarni Stroud bio nasilnik i "opaki ubica" koji nema veze sa mirnim i savjesnim likom koga je tumačio Lancaster.

Uloge
-----

* Burt Lancaster ... Robert Franklin Stroud
* Karl Malden ... Harvey Shoemaker
* Thelma Ritter ... Elizabeth Stroud
* Neville Brand ... Bull Ransom
* Betty Field ... Stella Johnson
* Telly Savalas ... Feto Gomez
* Edmond O'Brien ... Thomas E. 'Tom' Gaddis
* Hugh Marlowe ... Albert Comstock
* Whit Bissell ... Dr. Ellis
* Crahan Denton ... Kramer
* James Westerfield ... Jess Younger

Izvori
------

1. ↑  Kate Buford, *Burt Lancaster: An American Life*, Da Capo 2000 p 209
2. ↑  "Alumni' revisit The Rock, article on sfgate.com, online home of the San Francisco Chronicle

Vanjske veze
------------

* *Birdman of Alcatraz* na sajtu IMDb
* *Birdman of Alcatraz* na Rotten Tomatoes-u ()
* *Birdman of Alcatraz* na AllMovie-u ()
* Crime Library article on Robert Stroud Arhivirano 2007-04-27 na Wayback Machine-u
* Trailer of the movie na YouTube

| * p
* r
* u
Filmovi koje je režirao John Frankenheimer |
| --- |
| 1950-e | 
* *The Young Stranger* (1957)

 |
| 1960-e | 
* *The Young Savages* (1961)
* *All Fall Down* (1962)
* *Birdman of Alcatraz* (1962)
* *The Manchurian Candidate* (1962)
* *Seven Days in May* (1964)
* *The Train* (1964)
* *Seconds* (1966)
* *Grand Prix* (1966)
* *The Fixer* (1968)
* *The Extraordinary Seaman* (1969)
* *The Gypsy Moths* (1969)

 |
| 1970-e | 
* *I Walk the Line* (1970)
* *The Horsemen* (1971)
* *The Iceman Cometh* (1973)
* *Story of a Love Story* (1973)
* *99 and 44/100% Dead* (1974)
* *French Connection II* (1975)
* *Black Sunday* (1977)
* *Prophecy* (1979)

 |
| 1980-e | 
* *The Challenge* (1982)
* *The Holcroft Covenant* (1985)
* *52 Pick-Up* (1986)
* *Dead Bang* (1989)

 |
| 1990-e | 
* *The Fourth War* (1990)
* *Year of the Gun* (1991)
* *Against the Wall* (1994)
* *The Island of Dr. Moreau* (1996)
* *George Wallace* (1997)
* *Ronin* (1998)

 |
| 2000-e | 
* *Reindeer Games* (2000)
* *Path to War* (2002)

 |