recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Djeca iz naroda Luhje
**Luhya** (isto tako **Luyia**, **Luhia**) je naziv za Bantu narod koji živi u Zapadnoj provinciji Kenije između Viktorijinog jezera, Uganda i Mount Elgona. Oni tvore drugu najveću etničku grupu Kenije koja broji oko 4,6 miliona ljudi. Oblast u kome žive je jedna od najgušće naseljenih u Keniji. Luhya je može odnositi i na narod i na luhya jezike, grupu srodnih jezika kojima govore Luhya potplemena. Grupu tvori oko 18 potplemena u Keniji od kojih najviše dominiraju: Bukusu, Maragoli, Wanga, Nyore, Idakho, Kisa, Isukha, Tiriki, Kabras, Gisu i Saamia. Jedno potpleme živi u sjevernoj Tanzaniji a četiri u Ugandi.

Luhya su prvi kontakt s Evropljanima imali u 19. vijeku, a u 20. vijeku su se potplemena različito odnosila prema britanskoj kolonijalnoj vlasti. Dok su Bukusu pružali oružani otpor, a u 20. vijeku zdušno sudjelovali u pokretu Mau Mau, dotle su Kabre sačinjavali glavninu lokalne policije. Mnogi Luhye su sudjelovali u britanskim oružanim snagama za vrijeme drugog svjetskog rata.

Luhje prakticiraju poligamiju i društvena organizacija im je temeljena na klanovima. Česti su i obrezivanje dječaka i klitoridektomija djevojčica, iako je ovo potonje, pod pritiskom vlade, u opadanju, osim kod Bukusua. 

Luhje su poznati i po tome što su osnovali fudbalski klub AFC Leopard, jedan od najvećih fudbalskih klubova istočne Afrike.

***Luhja*** na Wikimedijinoj ostavi

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* LCCN: sh85079057
* SUDOC: 050415417
* BNF: cb13496553j (podaci)

 |
**Kirkcaldy** čita se **Kerkoldi** (škotsko-gelski: *Cair Chaladain*, škotski: *Kirkcaldy*) je 
lučki grad na istoku Škotske od 49,709 stanovnika

Grad administrativno podpada pod Područno vijeće (council area) -
Fife.

Geografske karakteristike
-------------------------

Kirkcaldy leži na sjevernoj obali estuarija Firth of Forth, točno nasuprot Edinburgha.

Njegovi stanovnici ga zovu *Dugi grad* (lang toun) jer se spajanjem sa susjednim gradićima Linktown i Abbotshall na zapadu, i Pathhead, Sinclairtown i Gallatown na istoku, njegova glavna ulica izdužila na dobrih 6.5 km. Ponovno se povećao 1930. kad je progutao susjedni kraljevski grad Dysart, a naakon tog i 1939. i 1950.

Historija
---------

Kirkcaldy je izrastao kao naselje zahvaljujući blizini Opatije Dunfermline. Tokom srednjeg vijeka izrastao je u prosperitetnu luku. Status kraljevskog grada dobio je 1450. , a to mu je potvrdio svojom poveljom i kralj Charles II 1662. 
Tokom 16. vijeka postao je značajni trgovački centar, naročito solju.

Nakon tog zlatnog perioda, počeo je zaostajati, ponovno se trgnuo početkom 19. vijeka, kad se razvila tekstilna industrija, a naročito kad je postao centar za proizvodnju linoleuma, po kojem je postao slavan. Na te slavne dane podsjećaju dijelovi grada u kom su bili pogoni za proizvodnju i skladišta, koja se danas pruređuju u stambene objekte ili ruše.

U Kirkcaldyu je 1723. rođen slavni ekonomist Adam Smith.

Obrazovanje i znamenitosti
--------------------------

Kirkcaldy je bio slavan po svojoj gimnaziji osnovanoj 1894. nasljednici stare gradske škole iz 1582. u 
kojoj je između 1812. - 1818. teologiju predavao Edward Irving, a historiju i filozofiju
Thomas Carlyle između 1816. - 1818.

Najveća znamenitost grada je njegova parohijska crkva, koja je istina temeljno rekonstrirana 1809. ali joj je ostao stari normanski zvonik.Pitoreskne kuće iznad luke iz 15. vijeka odaju jasni flamanski uticaj.

Privreda
--------

I danas se njegova ekonomija bazira na tekstilna industriji, proizvodnji slada za pivo, namještaja i električnih aparata.

Tokom ljeta, postaje omiljena turistička destinacija, zbog svojih brojnih plaža.

Izvori
------

1. 1 2 3 4  „United Kingdom: Major Cities of Scotland" (engleski). City population. Pristupljeno 28. 12. 2014.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  „Kirkcaldy" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 28. 12. 2014.

Vanjske veze
------------

***Kirkcaldy*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Kirkcaldy* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)
**Oleg Konstantinovič Antonov** (rus. *Olég Konstantínovič Antónov*) (selo Troici, Moskovska oblast, 7. februar 1906. — Kijev, Ukrajina, 4. april 1984.) je bio sovjetski konstruktor aviona. Osnivač je svetski poznatog proizvđača aviona, kompanije ANTK Antonov, koja danas nosi ime u njegovu čast.

Biografija
----------

Oleg Antonov je bio konstruktor, akademik i jedan od pionira sovjetskog jedriličarstva. Na početku svoje karijere još kao student sa 18 godina konstruisao je svoju prvu letjelicu OKA-1 golub. Pohađajući „Lenjigradski politehnički institut" stvorio je niz uspešnih jedrilica pod nazivima OKA-2 i 3, a jedrilice OKA-5 i OKA-7 su se proslavile i u inostranstvu - nazvane su Standard-1 i 2, dok je OKA-6 pobedila na državnom prvenstvu 1931. Nakon diplomiranja, Antonov je postao glavni inženjer, a kasnije i glavni konstruktor u moskovskoj fabrici jedrilica. Konstruktor je više od 30 tipova, uključujući pred navedenih i UPAR, Us-1, Us-4, BS-3, 4 i 5, Rot-front jedrilice sa oznakama od 1 do 7, IP, RE, M i BA-1.

Krajem 1938. fabrika jedrilica je zatvorena, a Antonov prelazi da radi kod konstruktora Jakovljeva koji je do tada projektovao i izrađivao lake sportske i školske avione. Radeći u fabrici u gradu Krasni Lečik, uglavnom se bavio konstrukcijom lakih transportnih aviona. 1940. konstruiše OKA-38 „aist" (u prevodu roda) kao kopiju Fizelera Fi-156, sa francuskim motorom bengali. Delovi su uglavnom odgovarali originalnoj letjelici. Nadgledao je proizvodnju lakog aviona za transport Antonov A-7, u periodu od 1943-46 bio je prvi zamenik Jakovljeva i od 1945. šef ogranka biroa u Novosibirsku.

Od 1946. Antonov samostalano radi kao glavni projektant u novoosnovanom birou OKB koji je iz Novosibirska premešten 1952. u Kijev. U periodu 1967 do smrti bio je generalni konstruktor. Pod njegovim vođstvom izrađene su letelice za vojni transport An-8, An-12, An-22, An-26, An-32, An-72, An-124, zatim višenamenski avioni sa kratkom poletnom stazom An-2, -14, -28 i putnički An-10, -24, kao i jedrilice metalne konstrukcije An-11, -13, -15 .

* AN-2AN-2
* AN-124AN-124
* AN-74AN-74
* AN-225AN-225
* AN-70AN-70
* AN-72 sAN-72 s
* AN-140AN-140
* AN-148AN-148

Povezano
--------

* ANTK Antonov
Koordinate: 41° 16′ 56" SGŠ, 21° 21′ 46" IGD

**Obršani** (mak. *Обршани*) su naselje u Republici Makedoniji, u središnjem delu države. Obršani pripadaju opštini Krivogaštani.

Prirodni uslovi
---------------

Naselje Obršani je smešteno u središnjem delu Republike Makedonije. Od najbližeg većeg grada, Prilepa, naselje je udaljeno 25 km zapadno.

Obršani se nalaze u središnjem delu Pelagonije, najveće visoravni Republike Makedonije. Naseljski atar je mahom ravničarski, dok se dalje ka zapadu izdižu prva brda planine Baba. Južno od naselja protiče Crna reka. Nadmorska visina naselja je približno 600 metara.

Klima u naselju je kontinentalna.

Istorija
--------

Stanovništvo
------------

Po popisu stanovništva iz 2002. godine, Obršani su imali 793 stanovnika.

Pretežno stanovništvo u etnički Makedonci (100%).

Većinska veroispovest u naselju je pravoslavlje.

Vidi još
--------

* Opština Krivogaštani

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

* www.krivogastani.gov.mk Zvanična stranica opštine Krivogaštani

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Krivogaštani |
| --- |
| **Krivogaštani** • 
Bela Crkva • 
Borotino • 
Vođani • 
Vrbljani • 
Godivlje • 
Korenica • 
Krušejani • 
Mirče Acev • 
Obršani • 
Pašini Ruvci • 
Podvis • 
Slavej |  |
| Khyan na hijeroglifima |
| --- |
| *serekh* ili Horusovo ime |
| 

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  | 
 |  |  |

 |  |
| *praenomen* ili ime na prijestolju |
|  |  |
| *nomen* ili ime pri rođenju |
|  |  |

**Khyan, Khian** ili **Khayan** je bio četvrti po redu kralj Hiksa odnosno Petnaeste dinastije Egipta, koji je vladao oko 1610-1580. pne.

Semitsko porijeklo se tumači kroz ime Khayan, koje potječe od amoritskog Hayanu, te koje se u Asirskom popisu kraljeva spominje kao daleki predak amoritskog vladara Šamši-Adada I.

Poznat je po steli iz Avarisa u kojoj se spominje njegov najstariji sin Yanassi. Činjenicu da je Khayana naslijedio Apophis dio egiptologa tumači kao posljedicu dvorskog prevrata od strane Apophisa.

Vanjske veze
------------

1. ↑  Khiyan Titulary Accessed July 26, 2006

Literatura
----------

* Kim Ryholt, The Political Situation in Egypt during the Second Intermediate Period c.1800-1550 B.C. Museum Tuscalanum Press, (1997), 463 pages, ISBN 87-7289-421-0

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodi:**Sakir-Har?** | **Faraon Egipta**Petnaesta dinastija | Slijedi:**Apepi I** |
**Kekauonohi** (havajski *Kekauʻōnohi*) (1805. – 1851.), znana i kao **Ana Keahikuni-i-Kekauonohi** (havajsko-engleski *Anna Keahikuni-i-Kekauʻōnohi*) ili **Mirjam Kekauonohi** (*Miriam Kekauʻōnohi*), bila je kraljica Havaja.

Biografija
----------

### Rođenje i obitelj

Kekauonohi je rođena oko 1805. godine u Lahaini na otoku Mauiju.

Njezin je otac bio princ Kahoanoku Kinau, a majka kraljica Kahakuhaʻakoi Wahinepio, sestra Bokija i Vilima Pitta Kalanimokua.

Kahoanoku Kinau bio je sin kralja Kamehamehe I. Velikog i kraljice Peleuli, čiji je otac bio Kamanawa I. Kamehamehin očuh.

Njezin je očuh bio Kaukuna Kahekili.

### Brakovi

Kekauonohi se udala za svojeg strica, kralja Kamehamehu II. On je imao još supruga, a jedna od njih bila je Kalanipauahi.

Bila je prisutna na slavnom objedu. 

Nakon Kamehamehine smrti, udala se za svojeg polubrata, Kahalaiju Luanuua.

Bila je protestant te se nakon smrti kraljice Kaahumanu udala za princa Arona Kealiiahonuija. Nisu imali djece. Nakon njegove smrti udala se za Levija Haaleleu, rođaka kraljice Kalame (supruga Kamehamehe III.). Rodila je sina, Vilima Pitta Kinaua. 

Naslijedila je zemlju svog ujaka Vilima i umrla u Honoluluu.

Njezine usvojene kćeri bile su Abigajla Maheha i Ana Kaiulani.

Izvori
------

1. ↑  geni HRH Princess Anna Keahi-kuni-i-Kekauonohi
**Kejsaniti** ili **kajsaniti** je izraz koji se koristi za nekadašnju šijitsku sektu/pravac (ghulat) koju su činili sljedbenici Al-Muhtara. Od drugih šijita su se isticali po vjerovanju u imamat Muhameda ibn al-Hanafije, sina kalifa Alije. Nakon Muhamedove smrti godine 700. se kejsanitski pokret razdvojio u niz malih, međusobno sukobljenih sekti. One su, međutim, uživale značajnu podršku među mawalijima, odnosno ne-arapskim muslimanima, koji su je shvaćali kao alternativu vladajućoj sunitskoj dinastiji Omejada koja je obično preferirala arapsku manjinu u odnosu na svoje ne-arapske podanike. Jedna od tih sekti se kao svom vođi okrenula Muhamedovom sinu Abd-Alah ibn Muhamed ibn Hanafiji, poznatom po imenu Abu Hašim, zbog čega su njeni sljedbenici postali poznati kao **hašimije** ili **hašimiti**. Ta je sekta bila posebno snažna na krajnjem istoku Kalifata, odnosno u Horasanu, gdje su se u prvoj polovici 8. vijeka njena vjerovanja proširila među islamiziranim domorocima i arapskim doseljenicima. Godine 747. su hašimiti, koristeći metež i dinastijske sukobe u koji je Omejadski Kalifat pao nakon smrti kalifa Hišama, digli veliki ustanak u Horasanu na čelu sa Imamom Ibrahimom. Iako je Ibrahim uhvaćen, ustanici su na čelu sa darovitim šijitskim vojskovođom Abu Muslimom nastavili pružati otpor, a priključio im se i veliki broj ne-muslimana. Godine 750. je posljednji omejadski kalif Marvan II svrgnut, a hašimitski vođa As-Saffah je postavljen za novog kalifa i uspostavio dinastiju Abasida. Došavši na vlast, As-Saffah i njegovi nasljednici su odmah prihvatili sunitski islam, a zbog čega se kejsanitska struja među šijitima ubrzo ugasila.

Eksterni linkovi
----------------

* Kaysanite Imams family tree, pg.20
**Kodkod** (lat. *Leopardus guigna*), poznat i kao guiña, najmanja je mačka obje Amerike. Jedna je od ugroženih vrsta mačaka.

Rasprostranjenost i stanište
----------------------------

Kodkod živi u kišnim šumama umjerenih područja na prostoru južnih Anda, pretežno na teritoriju Argentine i Čilea. Ponekad je prisiljen živjeti u degradiranim šumama i makiji, zbog gubitka prirodnog staništa.

### Podvrste

Postoje dvije podvrste kodkoda:

* *Leopardus guigna guigna* - rasprostranjen u južnom Čileu i Argentini
* *Leopardus guigna tigrillo* - u središnjem Čileu

Izgled
------

Odrasla jedinka kodkoda duga je 37-51 cm s repom duljine oko 20 cm. Može težiti 2-2.5 kilograma. Visina odrasle jedinke iznosi oko 25 cm.
Izgledom sliči Geoffroyevoj mački, ali ima deblji rep i manju glavu. Kodkodovo krzno je žuto-smeđe boje s crnim točkama te crnim prstenovima na repu. I kod ove vrste mačaka prisutna je pojava melanizma.

Način života
------------

Kodkod je pretežno noćna životinja, ali zna biti aktivan i danju. Mesožder je, hrani se pticama, gmazovima, glodavcima i manjim domaćim životinjama. Teritorijalna je vrsta. Mužjački teritoriji su površine 1-2.5 km², dok su teritoriji ženki manji tj. od 0.5 do 0.7 km². Trudnoća traje 72-78 dana, kada se koti jedan do tri mačića. Životni vijek kodkoda je otprilike 11 godina.

Ugroženost
----------

Prema IUCN-u, kodkod je klasificiran kao *osjetljiva vrsta* s manje od 10 000 jedinki u divljini. Smatra se da se u posljednjih 30 godina dogodio pad brojnosti populacije od čak 30%, a trend pada brojnosti se nastavlja i danas. Uzroci tomu su gubitak prirodnog staništa (sječa šuma) i ubijanje od strane seljaka koji ovu vrstu smatraju štetočinom zbog napada na domaće životinje.

Izvori
------

1. ↑

Vanjske veze
------------

Ostali projekti

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi nalazi se članak na temu: **Kodkod** |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala vezanih za: **Kodkod** |
|  | Wikivrste imaju podatke o: **Kodkod** |

| * p
* r
* u
Male mačke |
| --- |
| *Acinonyx* | Gepard |
| *Caracal* | Karakal |
| *Felis* | Domaća mačka • Divlja mačka • Pustinjska mačka • Kineska planinska mačka • Tropska mačka • Pallasova mačka • Crnonožna mačka |
| *Leopardus* | Pampaska mačka • Pantanalska mačka • Kolokolo • Geoffroyeva mačka • Kodkod • Andska planinska mačka • Oncila • Margaj • Ocelot |
| *Leptailurus* | Serval |
| *Lynx* | Obični ris • Kanadski ris • Crveni ris • Iberijski ris |
| *Pardofelis* | Mramorna mačka • Bornejska mačka • Azijska zlatna mačka |
| *Prionailurus* | Leopard mačka • Iriomote mačka • Ravnoglava mačka • Pjegava mačka • Mačka ribič |
| *Profelis* | Afrička zlatna mačka |
| *Puma* | Puma • Jaguarundi |

| Identifikatori taksona |
| --- |
| *Leopardus guigna* | 
* Wikidata: Q211042
* Wikispecies: Leopardus guigna
* ADW: Oncifelis\_guigna
* ARKive: leopardus-guigna
* BOLD: 747570
* EoL: 1053887
* Fossilworks: 224073
* GBIF: 2434923
* iNaturalist: 74482
* ITIS: 726253
* IUCN: 15311
* MSW: 14000093
* NCBI: 61386
* Species+: 7534

 |
| *Felis guigna* | 
* Wikidata: Q109647289
* GBIF: 9440826

 |
Koordinate: 41° 26′ 43" SGŠ, 20° 36′ 07" IGD

**Kodžadžik** (mak. *Коџаџик*) je naseljeno mesto u Republici Makedoniji, u zapadnom delu države. Kodžadžik pripada opštini Centar Župa.

Prirodni uslovi
---------------

Naselje Kodžadžik je smešteno u krajnjem zapadnom delu Republike Makedonije, blizu državne granice sa Albanijom (5 km zapadno). Od najbližeg većeg grada, Debra, naselje je udaljeno 22 km južno.

**Reljef**: Kodžadžik se nalazi u oblasti Župa, na zapadnim padinama planine Stogovo. Naselje je položeno visoko, na zapadnim visovima planine Stogovo, dok se dalje ka zapadu tlo strmo spušta u dolinu Crnog Drima, koja je u ovo delu pregrađena, pa je tu obrazovano veštačko Debarsko jezero. Nadmorska visina naselja je približno 1.070 metara.

Klima u naselju je planinska zbog znatne nadmorske visine.

Istorija
--------

Stanovništvo
------------

Po popisu stanovništva iz 2002. godine Kodžadžik je imao 275 stanovnika.

Pretežno stanovništvo u naselju su Turci (Torbeši) (100%).

Većinska veroispovest u naselju je islam.

Vidi još
--------

* Opština Centar Župa

Izvori
------

* Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.

Spoljašnje veze
---------------

* Stranica „Moj Savetnik" - Opština Centar Župa Arhivirano 2013-09-27 na Wayback Machine-u

  

  


| p • r • uNaseljena mesta opštine Centar Župa |
| --- |
| **Centar Župa** • 
Bajramovci •
Balanci •
Breštani •
Broštica •
Vlasići •
Golem Papradnik •
Gorenci •
Gornji Melničani •
Dolgaš •
Donji Melničani •
Evla •
Elevci •
Žitineni •
Kočišta •
Kodžadžik •
Mali Papradnik •
Novak •
Osolnica •
Odžovci •
Pareši •
Pralenik •
Crno Boci |  |
*Za ostala značenja, v. Kiš (razvrstavanje).*

**Kiš** (perz. کیش) je iranski otok koji se nalazi u Perzijskom zaljevu odnosno pokrajini Hormuzgan. Zbog brojnih slobodnih zona, trgovačkih centara, turističkih atrakcija i luksuznih hotela, otok Kiš ima status „potrošačkog raja". Populacija otoka procijenjuje se na oko 20.000, dok ga posjećuje oko 5,5 milijuna turista godišnje. Površina otoka je 91,5 km², što je ekvivalent površini hrvatskog otoka Visa. Kiš je treće najposjećenije mjesto Bliskog istoka, poslije egipatskog Šarm el-Šeika i emiratskog Dubaija. Strani državljani koji žele pristupiti Kišovim slobodnim zonama zakonski nisu obavezni za nabavljanje vize prije putovanja, no žig na putnoj dozvoli vrijedi im 14 dana nakon slijetanja na lokalni aerodrom. Najpoznatiji hotel na otoku je *Dariush Grand Hotel*, koji je izgrađen u stilu drevnog Perzepolisa i čija je izgradnja koštala 125 milijuna USD. Na otoku se planira gradnja još dva hotela sa pet i jednog sa sedam zvjezdica, u sklopu velikog projekta nazvanog „Cvijet istoka" koji će prema procjenama iranskih i njemačkih tvrtki koštati 1,7 milijardi eura.

Povezano
--------

* Aerodrom Kiš
* Perzijski zaljev
* Popis iranskih otoka

Izvori
------

1. ↑  *Iran: one of the world’s oldest civilisations*
2. ↑  „Cvijet istoka" - Emporis

Vanjske veze
------------

* (`fa`)(`en`) Slobodna zona na Kišu Arhivirano 2012-02-09 na Wayback Machine-u
* (`fa`) Informacije i slike otoka Kiš Arhivirano 2008-10-18 na Wayback Machine-u
* (`en`). Slide show: Pronalasci na otoku Kiš, Hamid-Reza Hosseini (6 min. i 7 sek.)

Ostali projekti

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala vezanih za: **Kiš** |
**Koncil u Sieni** bio je koncil Katoličke crkve održan od 1423. do 1424. za pontifikata pape Martina V. u Sieni.

Historija
---------

Još je na Koncilu u Konstanzu odlučeno da se za pet godina mora održati novi koncil, kog je papa Martin sazvao u Paviji, gdje je otvoren 23. aprila 1423. Na samom početku, dok se još nisu ni okupili svi sudionici, pa nije ni održana opća sjednica, u Paviji je izbila kuga, pa je odlučeno da se koncil preseli u Sienu.

Način na koji je koncil nastavio raditi u Sieni bio je gotovo identičan onom iz Konstanza, jedina razlika za sudionike bila je ta što je Sienska signoria poduzela neke mjere radi sigurnosti, koje su se odnosile i na sudionike koncila, što se njima baš nije dopalo, pa su se zbog tog prepirali sa papom.

Koncil je na kraju svog rada 8. novembra objavio četiri dekreta; od kojih su dva bila usmjerena protiv učenja i prijedloga reformi Johna Wycliffea i Jana Husa, a jedan protiv onih koji su nastavili podržavati Antipapu Benedikta XIII u Avignonu i tako nastavljali šizmu, a jedan je pozivao na veću budnost protiv hereze.

Donešena je odluka o odgađanju pregovora sa grčkim pravoslavcima šizmaticima, prijedlozi Galikanista za reformu ocjenjeni su kao dobri i produktivni, ali previše različiti od onih koje žele Francuzi.

Za mjesto u kom će se održati slijedeći koncil odabran je Basel, dekret o tom objavljen je 19. februara 1424. a 20. februara 1424. donešena je odluka o kraju rada koncila, koja je objavljena tek 7. marta.

Gotovo sve donedavno crkva smatrala je da je to jedan od ekumenskih koncila, ali ga više na tom popisu nema.

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5 6 7  „*Council of Siena (1423)*" (engleski). New Advent. Pristupljeno 24. 3. 2018.

Vanjske veze
------------

* *Council of Siena (1423)* (`en`)

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 141677216
* LCCN: no2002013383
* GND: 10045511-6

 |
*Za ostala značenja, v. Kenozoik (razvrstavanje).*
**Kenozojska era** ili **kenozoik** (od grčkih riječi *kainos* = nov + *zoe* = život) je najmlađa od tri klasične geološke ere. Ona je zapoočela prije 65,5 miliona godina s kredsko-tercijarnim masovnim izumiranjem na kraju krede koje je označilo smrt posljednjih dinosaura na kraju mezozojskeere te traje i danas. 

Kenozoik se dijeli u dva perioda - paleogen i neogen, a oni su podijeljeni u epohe. Paleogen se sastoji od epoha paleocena, eocena i oligocena, a neogen se sastoji od epoha miocena, pliocena, pleistocena te holocena, od kojih posljednja traje i danas. Kroz historiju je kenozoik bio odijeljen u periode (ili pod-ere) zvane tercijar (od paleocena do pliocena) i kvarternar (pleistocen i holocen), iako ih mnogi geolozi više ne priznaju.

Život u kenozojskoj eri
-----------------------

Kenozoik je **doba sisavaca**. Za vrijeme kenozoika su se sisavci razvili od malih, jednostavnih, općih oblika u razgranatu skupinu kopnenih, morskih i letećih žiivotinja. Kenozoik se isto tako može nazvati i dobom savana, te međusobno ovisnih kritosjemenjača i insekata. Ptice su također prilično evoluirale u kenozoiku. 

Geološki gledano, kenozoik je dobi kada su se kontinenti pomakli do svojih današnjih pozicija. Australija-Nova Gvineja se razdvojila od Gondwane koja je krenula na sjever i konačno postala Jugoistočnom Azijom; Antarktika se pomakla na svoju današnju poziciju oko Južnog pola; Atlantski ocean se proširio, a pred kraj ere se Južna Amerika spojila sa Sjevernom Amerikom KOrce.

Povezano
--------

* Geološka kronologija

Literatura
----------

* *British Caenozoic Fossils*, 1975, The Natural History Museum, London.

| Fanerozoički eon |
| --- |
| Paleozoička era | Mezozoička era | Kenozoička era |


| Kenozojska era |
| --- |
| Paleogen | Neogen |


***Kenozoik*** na Wikimedijinoj ostavi

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* LCCN: sh97006640
* GND: 4075273-2
* BNF: cb12194175m (podaci)
* NDL: 00571137
* NKC: ph138114

 |
Za istoimenu općinu u Hrvatskoj, v. Okrug (općina).
**Okrug** je naziv za upravno područje u današnjoj Republici Srbiji. Reči istog ili sličnog oblika i značenja sreću se i u drugim slavenskim jezicima.

Poreklo i razvoj reči
---------------------

Reč *okrug*  je slovenskog porekla. Izvedena je od reči *krug*, u značenju: *okruženo, obuhvaćeno, opasano područje*.

Data reč se sreće u većini slovenskih jezika, gde je mahom očuvala prvobitno značenje (mada je negde zastarela, npr. u češkom jeziku):

* *okrug* = (rus. *округ*) = (ukr. *округа*) = (polj. *okręg*) = (bug. *окръг*) = (češ. *Okruh*);

Pojam okruga u državama
-----------------------

### Srbija

U današnjoj Republici Srbiji postoji podela na 29 okruga + Grad Beograd. Najnovija podela Srbije na okruge sprovedena je 1992. godine, umesto dotadašnjih zajednica opština, a ranije srezova.

### Bugarska

U Bugarskoj je podela države na okruge postojala u razdoblju od 1946. do 1987. godine, posle čega je zemlja izdeljena na oblasti.

### Rusija

U istoriji Rusije od Carske Rusije preko SSSR-a do današnje Rusije okruzi kao zasebne jedinice javljali su se više puta i u različitim oblicima i nivoima mesne samouprave.

Tokom Carske Rusije okruzi su bili zasebne područne jedinice nastanjene kozacima sa velikim stepenom samouprave. Isti su ukinuti 1920. godine, sa propašću starog sistema uprave.

U prvo vreme Sovjetskog Saveza okruzi su bili glavni oblik upravne podele države. Do 1930. godine većina datih okruga je ukinuta i ustupila mesto rejonima. Jedino je u oblasti Zakarpatja pojam okruga ostao ustaljen do dan-danas.

Godine 1970. pravno su stvoreni nacionalni okruzi, koji su već 1977. godine preinačeni u autonomne okruge. Date samoupravne jedinice su obrazovane za područja matično naseljena od strane malobrojnih i raštrkanih manjina u Sibiru. Autonomni okruzi su se očuvali i u savremenoj Rusiji, iako je poslednjih godina nekoliko ukinuto. (vidi → Autonomni okruzi Rusije).

U savremenoj Rusiji su 2000. godine pravno su stvoreni 7 federalnih okruga, kao najviše podele države. Godine 2010, stvoren je i osmi okrug. Date samoupravne jedinice su obrazovane od više nižih federalnih jedinica (mahom federalnih republika, krajeva i oblasti). Prava federalnih okruga su prilično ograničena. (vidi → Federalni okruzi Rusije).

Pored svega, u savremenoj Rusiji pravno postoje i gradski okruzi, koji obuhvataju područje grada srednje veličine (najčešće 50-100 hilj. stanovnika.). Druge jedinice slične veličine i broja stanovnika nisu okruzi, već su rejoni — seoski rejoni ili rejoni sa obuhvatom manjeg grada i njegove seoske okoline. Na kraju, u svakodnevnom govoru reč *okrug* se spominje i u izrazima poput *seoskog okruga*, *staničnog okruga* itd. sve u poimanju središnjeg mesta sa okolinom, bez pravnog značaja.

Povezano
--------

* Opština
* Pokrajina
* Oblast
* Srez
* Županija
* Grad (slovensko značenje)
*Za ostale upotrebe, v. Kohorta (razvrstavanje).*
**Kohorta** je navijačka skupina NK Osijeka osnovana 1988. godine i smještena na jugoistočnoj tribini stadiona "Gradski vrt".

Od 1972. do 1978. godine navijačka skupina djeluje kao *Šokci*, od 1986. (na uzoru po tada najstariju i najpoznatiju navijačku skupinu Torcidu) pod imenom *Osijek Torcida*, a 1988. godine *Kohorta* prema latinskoj riječi *cohors* koja ima dva objašnjenja. Prema prvom bila je to osnovna pješadijska taktička jedinica Rimske vojske - deseti dio legije. U vrijeme rimskih careva cohors je brojio 400 do 600 ljudi i bio je stacioniran u gradu. Druga verzija Kohortu predstavlja kao vrlo čvrstu, povezanu skupinu ljudi.
Među navijačkim redovima Kohorte početkom 21.st. dolazi do određene smjene generacija i vodstvo skupine preuzimaju mlađi ljudi. Kohorta doživljava preporod, brojnost sve više raste, osnivaju se mnoge ekipe i podgrupe. Gostovanja su neizostavna, prave se novi rekviziti, transparenti, uređuje tribina, bakljade i poruke tijekom utakmica postaju neizostavan segment, kao i drugih hrvatskih navijačkih grupa, tako i osječke.

Kohorta se izrazito modernizira, prihvaća nove članove, aktivno djeluje kao "Udruga građana", te organizira različite vrste sadržaja za razonodu kao što je npr. paintball turnir koji se godišnje održava u prostorijama KN-a.

Eksterni linkovi
----------------

* Službene stranice Kohorte
**Olpidium brassicae** je gljiva iz roda *Olpidium*, iz reda Chytridiales. Ova gljiva je parazit mladih biljaka kupusa. Na kupusu izaziva oboljenje korena i korenovog vrata, poznato pod nazivom „crna noga". Ova gljiva, pri povećanoj vlažnosti zemljišta zaražava koren kupusa još dok se nalazi u toplim lejama. Zaražena biljka potamni, stanji se i počne da trune.

Ciklus razvića
--------------

Ova vrsta vrši zarazu putem zoospora, koje imaju dugačak gladak bič na zadnjem kraju. Do infekcije dolazi tako što zoospore doplivavaju do površine korenove kore, prilepe se za nju i omotaju omotačem. Posle toga se sadržaj zoospore preliva u ćeliju epidermisa korena. U ćeliji epidermisa se jedro parazita više puta deli mitotičkom deobom, tako da nastaje višejedarna plazmatična masa. Ova plazmatična masa prelazi i u ostale ćelije korena. Posle toga se talus Olpidijum brasike zaodeva omotačem i u celosti pretvara u zoosporangiju (holokarpija). Novonastala zoosporangija na jednom kraju obrazuje cevast izraštaj koji dolazi do površine biljke. Gelifikacijom zida zoosporangije, zoospore izlaze napolje i mogu da zaraze novu biljku. Ceo ciklus razvića traje par dana, a može se ponoviti nekoliko puta. Pri zastoju u obrazovanju izraštaja zoosporangije, zoospore se ponašaju kao gameti i međusobno se slivaju. Spajaju se samo citoplazme zoospora, a ne i njihova jedra, tako da nastaje dvojedarni planozigot. Međusobno se mogu spojiti samo zoospore koje su nastale u različitim zoosporangijama. Ovako spojene zoosporangije plivaju pomoću dva biča dok se ponovo ne prilepe za epidermis kupusa. Kada se prilepi za kupus, parazit se obmotava zidom i gubi bičeve. Posle toga, pomoću enzima, probija ćelijski zid i kao plazmatična masa prodire u ćeliju. U ćeliji kupusa ova gljiva se obmotava debelim ćelijskim zidom zvezdastog oblika i postaje trajna spora (cista), koja može da preživi nepovoljne uslove. Ona se oslobađa raspadanjem ćelija korena. Kada opet nastupe povoljni uslovi, posle perioda mirovanja, spajaju se dva jedra u trajnoj spori. Posle toga dolazi do redukcione deobe, tako da opet nastaju haploidne zoospore, i ciklus kreće iz početka.

Mere zaštite
------------

Da bi se kupus zaštitio od Olpidijum brasike primenjuju se dezinfekcija zemljišta, ređa setva, dobro provetravanje i umereno zalivanje. Kada se bolest već pojavi, često se na površini leja nanosi sloj peska debljine od 2 do 4 centimetra, kako bi se na obolelim biljkama pojavili sekundarni koreni.

Literatura
----------

* Ranković B. 2003. Sistematika gljiva. Kragujevac.

Vidi još
--------

* Kupus
* Olpidium viciae
**Kontrola** je faza menadžment procesa koja mora da omogući da se sve planirane aktivnosti i rezultati zaista i ostvare; njena suština se sastoji u monitoringu; kojim se meri, ocenjuje i upoređuje planirano i ostvareno poslovanje. Sistem kontrole funkcioniše na bazi povratne sprege, dok je primarni predmet kontrole uspešnost rada (valjanost izlaznih rezultata) koji ostvare ljudi pri upotebi resursa u okviru organizacije. Kontrolisanje je neophodno usled nemogućnosti menadžera da u potpunosti predvidi budućnost (stanje na tržištu, opšte ekonomske uslove, dostupnost i cenu resursa). Kontrolisati se može celokupno poslovanje ili samo delove: proizvodnju, zalihe, finansijsko poslovanje, kvalitet, cenu i troškove i izvodjenje pojedinačnih projekata. Prilikom kontrole moze se voditi principima:

1. strateške tačke kontrole
2. povratna veza
3. fleksibilnost kontrole
4. organizaciona prikladnost
5. samokontrola
6. direktna kontrola
7. ljudski faktor

Proces kontrole može se podeliti u četiri faze: definisanje standarda i metoda merenja rezultata, merenje rezultata, poređenje rezultata sa standardima, preduzimanje korektivnih akcija. Može se obavljati pomoću finansijskih izveštaja, njihovom daljom analizom i preradom kako bi se dobile pouzdane mere kvaliteta poslovanja.
Jarebičasti zlatni soj kokoši i pijevca ove pasmine.
**Kokoš Hrvatica** ili **dudica** hrvatska je pasmina kokoši. 

Nastala je 1917. godine u podravskom selu Torčcu križanjem domaće kokoši s pijetlovima pasmine leghorn. U daljnjem uzgoju izlučivale su se jedinke s bijelim perjem. Kasnije je uslijedilo i križanje s pasminom wellsummer. Na državnom dobru u Karađorđevu pobijedila je u nešenju jaja 1937. godine i dobila ime Hrvatica.

Postoje 4 soja: crveni, crni, crno-zlatni i jarebičasto-zlatni soj. Kod svih sojeva postoje bijeli podušnjaci. Crni i crno-zlatni soj ima sivkaste noge, a crveni i jarebičasto-zlatni imaju bijele noge. Najčešći je crveni soj, a najrjeđi crno-zlatni. Najviše kokoši Hrvatice ima u Podravini i Međimurju, a može se naći i u ostalim krajevima Hrvatske. Pijevci teže do 2,50 kg, a kokoši do 1,90 kg. Uzgaja se tradicionalno na malim poljoprivrednim gospodarstvima, veći dio života provedu na otvorenom. Otporne su i nemaju velike zahtjeve u prehrani. Hrvatska poljoprivredna agencija brine o razvoju i očuvanje pasmine.

Izvori
------

1. ↑  Ozimec, R: Hrvatske pasmine domaćih životinja, Hrvatski zemljopis, br. 58.
2. ↑   Arhivirano 2012-03-22 na Wayback Machine-u Preuzeto 22. ruijna 2011.
**Kokkola** (švedski: *Karleby*) je lučki grad i općina na zapadu Finske od 47,031 stanovnika.

Kokkola je i administrativni centar Regije Centralna Ostrobotnija.

Geografske karakteristike
-------------------------

Kokkola leži u Botnijskom zaljevu nedaleko od ušća rijeke Perhonjoki, 
udaljena 120 km sjeveroistočno od grada Vaase.

Kokkola je multietnički grad, 13,1 % njegovih stanovnika govori švedski (84,3% finski) a 
2,6% obadva jezika.

Historija
---------

Kokkolu je osnovao švedski kralj Gustav II Adolf 1620. koji mu je dao i povelju o statusu grada.

Finski političar Anders Chydenius uspio je 1765. ishoditi da grad dobije prava slobodne trgovine. U to doba Kokkola je bila poznata po brodogradnji i svojim brodarima koji su prevozili katran.

Nakon administrativne reforme zemlje 1977. gradu je pripojena Općina Kaarlela, a nakon reforme 2009. i općine Kälviä, Lohtaja i Ullava.

Privreda
--------

Kokkola je grad kemijske industrije u kom najveći pogon ima kompanija Kemira, pored tog ima i metalurških pogona, livnice, i tvornice tekstila, plastike, hrane.i 
namještaja.

Pored grada kopa se kobalt i cink

Gradovi prijatelji
------------------

|  |  |
| --- | --- |
| * Švedska, Härnösand
* Švedska, Mörbylånga
* Švedska, Ullånger
* Norveška, Averøy
* Norveška, Kristiansund
* Danska, Fredericia
* Estonija, Ambla
* Estonija, Järva-Jaani
 | * Litvanija, Marijampolė
* Mađarska, Boldog
* Mađarska, Hatvan
* Njemačka, Ratingen
* SAD, Fitchburg
* Kanada, Greater Sudbury
* SAD, Fitchburg
 |

Izvori
------

1. 1 2 3  „Finland: Central Ostrobothnia" (engleski). City population. Pristupljeno 12. 10. 2015.
2. 1 2 3  „*Welcome to Kokkola*" (engleski). City of Kokkola. Arhivirano iz originala na datum 2015-09-15. Pristupljeno 12. 10. 2015.
3. ↑  „*Briefly in English - Kokkola*" (engleski). City of Kokkola. Pristupljeno 12. 10. 2015.

Vanjske veze
------------

***Kokkola*** na Wikimedijinoj ostavi

* *Službene stranice grada* (`fi`)
Učešće zemalja u Konvenciji o hemijskom oružju iz aprila 2009.
**Konvencija o hemijskom oružju** (*CWC*) (engl. ) je globalni sporazum o kontroli oružja čije je puno ime *Konvencija o zabrani razvoja, proizvodnje, skladištenja i upotrebe hemijskog oružja, te o njegovom uništenju*.

Konvencija je stupila na snagu 1997. kada je formalno započeo rad Organizacije za zabranu hemijskog oružja (OPCW), koja je izvršno telo samo ove konvencije i nije vezana za UN. U skladu s odredbama konvencije, sve zemlje koje su deklarisale posedovanje hemijskog oružja obavezale su se da ga unište. Konvencija takođe ima odredbe za sistematsko vrednovanje hemijskih i vojnih postrojenja, kao i za istrage navoda upotrebe i proizvodnje hemijskog oružja na osnovu obaveštajnih podataka drugih država članica. U avgustu 2010, 188 država je imalo CWC članstvo, i dodatne dve zemlje su potpisale ali nisu još ratifikovale konvenciju.

Konvencija o hemijskom oružju u članu 2, stav 1 definiše hemijsko oružje kao bojne otrove i njihove prekursore, izuzev kad su namenjeni za svrhe koje nisu zabranjene ovom konvencijom. Hemijskim oružjem se isto tako obuhvataju vojna oprema i uređaji koji su posebno projektovani da izazovu smrtne ili druge ozlede otrovnim svojstvima bojnih otrova.

Spoljašnje veze
---------------

* Konvencija o hemijskom oružju
* Hemijsko razoružanje
Kula V(j)etrova
**Kula Vetrova**, poznata i kao horologijum (ili horologion, tj. časovnik), je osmougaona sahat-kula od pentelijskog mermera, na rimskoj agori u Atini. Građevina je kombinacija sunčanog sata, klepsidre (vodenog sata) i vetrokaza. Navodno ju je izgradio Andronik iz Kira oko 50. pne. ali prema drugim izvorima, mogla je biti izgrađena u 2. veku pne. pre ostatka foruma.

Opis
----

Građevina je visoka 12 metara, prečnik joj je oko 8 metara, u antici je na vrhu imala bronzanu figuru Tritona, u vidu vetrokaza, sa štapom u ruci, koji je pokazivao pravac iz kojeg su duvali vetrovi (*Anemoi*; iz ovoga će nastati običaj postavljanja vetrokaza, npr u obliku petla). Ispod friza je prikazano osam božanstava vetra — Borej (Severni), Kekija (SI), Eur (I), Apeliot (JI), Not (J), Liva (JZ), Zefir (Z) i Skiron (SZ) (videti Anemoi). Ispod njih su bili sunčani satovi. U unutrašnjosti je postojala klepsidra (vodeni sat), pokretana vodom koja se slivala sa Akropolja.

Skorija istraživanja su pokazala da je znatna visina kule motivisana namerom da sunčanici i vetrokaz budu vidljivi na Agori, što znači da se praktično radilo o ranom primeru sahat-kule. Da je građevinu zamislio Andronik iz Kira, svedoče Vitruvije i Varon.

U ranohrišćanskim vremenima, zgrada je korišćena kao crkveni zvonik. Delom je bila ukopana u zemlju, dok je u 19. veku nije u potpunosti iskopalo Atinsko arheološko društvo.

Projekt *Radcliffe Observatory*-je u Oxfordu u Engleskoj počiva na Kuli Vetrova; a takođe i mauzolej osnivača Grčke nacionalne biblioteke, P.A. Valijanosa na londonskom groblju West Norwood. Inspirisala je *Torre del Marzocco* u Livornu; slična kula je izgrađena u Sevastopolju 1849.

Takođe pogledati
----------------

* Antikiterski mehanizam

### Prikazi Kule Vetrova

* Kula Vetrova sa frizom koji pokazuje bogove vetrova Boreja (severni vetar, levo) i Skirona (severozapadni vetar, desno)Kula Vetrova sa frizom koji pokazuje bogove vetrova Boreja (severni vetar, levo) i Skirona (severozapadni vetar, desno)
* Rekonstrukcija Kule Vetrova (The Antiquities of Athens, 1762)Rekonstrukcija Kule Vetrova (*The Antiquities of Athens*, 1762)

### Neke građevine inspirisane Kulom

* Valijanosov grob na groblju West Norwood u Londonu, inspirisan KulomValijanosov grob na groblju *West Norwood* u Londonu, inspirisan Kulom
* Kula Vetrova u SevastopoljuKula Vetrova u Sevastopolju
* Kula Vetrova u SevastopoljuKula Vetrova u Sevastopolju

Izvori
------

1. ↑  Joseph V. Noble; Derek J. de Solla Price, p. 345
2. 1 2  Joseph V. Noble; Derek J. de Solla Price, p. 353
3. ↑  Joseph V. Noble; Derek J. de Solla Price, p. 349
4. ↑  Joseph V. Noble; Derek J. de Solla Price, p. 354

Eksterni linkovi
----------------

***Kula Vetrova*** na Wikimedijinoj ostavi

(na engleskom:)

* Tower of the Winds and characters sculpted on it Arhivirano 2013-09-27 na Wayback Machine-u

Koordinate: 37°58′27.04″N 23°43′37.21″E﻿ / ﻿37.9741778°N 23.7270028°E﻿ / 37.9741778; 23.7270028

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* VIAF: 235676649
* LCCN: sh85136294
* GND: 4619675-4

 |
**Léonce Perret** (14. mart 1880 - 14. august 1935) bio je francuski glumac, filmski režiser i producent. Karijeru je započeo kao mladić u kazalištu, da bi se deset godina kasnije zainteresirao za film i sklopio ugovor za studijem Gaumont. Tamo je surađivao sa Louisom Feuilladeom snimajući brojne kratke filmove, prije nego što je započeo uspješnu redateljsku karijeru. Od 1916. do 1921. je radio u SAD, gdje je upoznao mnoge inovativne filmske tehnike koje je primijenio po povratku. Njegovi su filmovi bili izuzetno uspješni, iako nisu izazvali pretjerano zanimanje kasnijih kritičara. Najpoznatije djelo mu je pustolovni film *Koenigsmark* iz 1923. Umro je tokom snimanja njegovog zvučnog remakea.

Vanjske veze
------------

* Léonce Perret na IMDb-u (`en`)
* (`fr`) A review of *Léonce Perret* Arhivirano 2006-11-24 na Wayback Machine-u
* (`fr`) A review of *Léonce Perret "cinématographiste* Arhivirano 2007-03-11 na Wayback Machine-u
* (`fr`) Films of Léonce Perret, links to newspapers related to cinema Arhivirano 2005-10-22 na Wayback Machine-u
Skica za određivanje kutnog promjera
**Kutni promjer** je kut pod kojim se vidi neki daleki objekt. Kutni promjer se može izračunati iz slijedeće formule:

{\displaystyle \delta =2\arctan \left({\tfrac {1}{2}}\,d/D\right),}
gdje je: *δ* - kutni promjer, *d* – promjer objekta, *D* – udaljenost do objekta. Kada je D puno veći od d, može se dovoljno točno koristiti formula: δ = d / D.

Upotreba u astronomiji
----------------------

U astronomiji se veličina nebeskih tijela često izražava u obliku kutnog promjera (kut pod kojim se vide sa Zemlje), rađe nego njihova stvarna veličina. Veličina nebeskih tijela je često vrlo malena, pa se kao jedinica obično uzima kutna sekunda ili x", a to je 1/3600 dio jednog stupnja. 

Ukoliko znamo promjer objekta d i udaljenost do objekta D, onda se može izračunati kutni promjer:

δ = 206 265 d / D (kutnih sekundi)
Tablica prikazuje kutne promjere poznatih nebeskih tijela, kako se vide sa Zemlje: 

| Nebesko tijelo | Kutni promjer |
| --- | --- |
| Sunce | od 31,6' do 32,7' |
| Mjesec | od 29,3' do 34,1' |
| Venera | od 9,565" do 66,012" |
| Jupiter | od 29,8″ do 50,115" |
| Saturn | od 14,991" do 20,790" |
| Mars | od 3,492" do 25,113" |
| Merkur | od 4,535" do 13,019" |
| Uran | od 3,340" do 4,084" |
| Neptun | od 2,179" do 2,373" |
| Ceres | od 0,330" do 0,840" |
| Vesta | od 0,2" do 0,64" |
| Pluto | od 0,063" do 0,115" |
| R Doradus | od 0,052" do 0,062" |
| Betelgeuse | od 0,049" do 0,060" |
| Eris | od 0,034" do 0,089" |
| Alphard (α Vodena zmija) | 0,00909" |
| Alfa Centauri A | 0,007" |
| Canopus | 0,006" |
| Sirius | 0,005936" |
| Altair | 0,003" |
| Deneb | 0,002" |
| Proxima Centauri | 0,001" |

Vanjske veze
------------

* "Small-Angle Formula"
* "Visual Aid to the Apparent Size of the Planets"
*Za ostale članove iste porodice v. Ahenobarbus.*
**Lucije Domicije Ahenobarb** (*Lucius Domitius Ahenobarbus*, kraj 2. i početak 1. vijeka pne.) bio je rimski političar iz perioda kasne Republike. Godine 96. pne. je služio kao pretor na Siciliji, gdje je robovima nakon nedavno završenog ustanka bilo zabranjeno nositi oružje. Kada je jedan rob uhvaćen kako s kopljem ubija divljeg vepra, Domicije je naredio da ga se za kaznu razapne na križ. Godine 94. pne. je izabran za konzula. Kada je izbio građanski rat između Gaja Marija i Sule, prešao je na stranu potonjeg. Zbog toga je ubijen u Rimu po naređenju Gaj Marije Mlađi|Gaja Marija Mlađeg, a neposredni izvršilac je bio pretor Damasip.

Bio je sin konzula Gneja Domicija Ahenobarba i brat istoimenog sina.

Izvori
------

1. ↑  Smith, William (1867), „Ahenobarbus (5), Lucius Domitius",  Smith, William, *Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology*, **1**, Boston: Little, Brown and Company, pp. 85, arhivirano iz originala na datum 2013-10-30, pristupljeno 2010-05-23
2. ↑  Ciceron, *Verr.* v. 3
3. ↑  Valerius Maximus, vi. 3. § 5
4. ↑  Appian *B. C.* i. 88
5. ↑  Marcus Velleius Paterculus, ii. 26
6. ↑  Orosius, v. 20

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodi: **Lucius Licinius Crassus i Quintus Mucius Scaevola Pontifex**  |  **Konzul Rimske Republike** *zajedno sa Gajem Celijem Kaldom* 94. pne. | Slijedi: **Gaius Valerius Flaccus i Marcus Herennius**  |
**Lucije Aurelije Kota** (*Lucius Aurelius Cotta*, 1. vijek pne.) bio je rimski političar iz doba kasne Republike.

Poticao je iz ugledne porodice. Otac mu je bio konzul, kao i braća Gaj (75. pne.) i Marko (74. pne.). Setra Aurelija Kota je bila majka [Julije Cezar|Julija Cezara].

Godine 70. pne. je vršio dužnost pretora, te pokušao reformirati sistem sudskih porota. Godine 66. pne. je zajedno sa Lucijem Manlijem Torkvatom nakon izbora za konzule optužio pobjednike - Publija Kornelija Sulu i Publija Autronija Peta - da su koristili izbornu prevaru. Optužba je prihvaćena, a sljedeće godine su Kota i Torkvat preuzeli konzulske dužnosti. Godine 64. pne. je izabran za cenzora.

Kota je kasnije postao bliski suradnik svog nećaka Cezara. Kada je nakon završetka građanskog rata Cezar preuzeo vlast u Rimu, Kota je javno predložio da se okruni za kralja, navodeći sibilsko proročanstvo prema kome Partsko Carstvo na istoku može poraziti jedino kralj. Cezar je taj prijedlog odbio.


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodi: **Manius Aemilius Lepidus i Lucius Volcatius Tullus**  |  **Konzul Rimske Republike** *zajedno sa Lucijem Manlijem Torkvatom*65. pne. | Slijedi: **Lucius Julius Caesar i Gaius Marcius Figulus**  |
Faustusovi pohodi između 197. i 202. koji su značajno proširili rimski Limes Tripolitanus.
**Kvint Anicije Faust** (Quintus Anicius Faustus, druga polovica 2. vijeka - prva polovica 3. vijeka) bio je rimski vojskovođa i političar iz doba Severske dinastije. Godine 197. ga je car Septimije Sever imenovao *legatusom*, odnosno komandantom III *augustovske* legije u Sjevernoj Africi. Faust je na njenom čelu vodio pohode protiv pustinjskih nomada u Sahari, te zauzeo važne oaze i u njima uspostavio trajne rimske garnizone koji će otada tvoriti dio Limes Tripolitanusa. Godine 198. i 199. je za svoje uspjehe dobio titulu *suffect* konzula, a 205. je imenovan guvernerom Mezije.

Izvori
------

* Pat Southern, *Roman Empire from Severus to Constantine*, Routledge, 2001, ISBN 0-203-45159-7, pp. 45, 295.
* Christian Settipani, *Les Ancêtres de Charlemagne* (France: Éditions Christian, 1989).
* Christian Settipani, *Continuite Gentilice et Continuite Familiale Dans Les Familles Senatoriales Romaines, A L'Epoque Imperiale, Mythe et Realite*. Linacre, UK: Prosopographica et Genealogica, 2000. ILL. NYPL ASY (Rome) 03-983.
* Anthony Wagner, Pedigree and Progress, Essays in the Genealogical Interpretation of History, London, Philmore, 1975. Rutgers Alex CS4.W33.
**Konferencija** (od srednjovjekovnog latinskog *conferentia* =sastanak, okupljanjenastao od latinskog *conferre*  = sakupiti - sintagma od *com* + *ferre*) je sastanak dviju ili više ličnosti radi rasprave o pitanjima od zajedničkog interesa.

To je prvenstveno naziv za savjetovanje, sastanak stručnjaka, naučnika, političara, diplomata... pa tako postoje razne konferencije, od naučnih, mirovnih do onih političkih partija. 
U javnosti su najpoznatije Pres-konferencije, na kojoj neka javna ličnost iznosi svoje stavove o nekom pitanju i odgovara na pitanja novinara.

U međunarodnom javnom pravu konferencijama se nazivaju službeni pregovori između delegacija dvije ili više država radi rješavanja međudržavnih odnosa i sporova te sklapanja međunarodnih ugovora. Takve konferencije rade po unaprijed ugovorenim pravilima, u kojima se precizira i metoda donošenja odluka.

Sve do kraja 19. vijeka međunarodne konferencije više država, održavane su ponajviše radi završetka rata, a nazivane su kongresima. 

Posljednjih dekada neke su se konferencije na neki način institucionalizirale i počele manje ili više redovito zasjedati, kao Konferencija Ujedinjenih naroda o trgovini i razvoju ili 
Organizacija za evropsku bezbjednost i saradnju koja je proizašla iz Prve konferencije za evropsku bezbjednost i saradnju održane u Helsinkiju 1975.

Izvori
------

1. ↑  „*Latin definition for: conferentia, conferentiae*" (engleski). Latin dictionary. Pristupljeno 27. 10. 2019.
2. ↑  „*History and Etymology for confer*" (engleski). Merriam Webster. Pristupljeno 27. 10. 2019.
3. ↑  „*Conference*" (engleski). Merriam Webster. Pristupljeno 27. 10. 2019.
4. 1 2 3  „*Konferencija*" (hrvatski). Leksikografski zavod Miroslav Krleža. Pristupljeno 26. 10. 2018.

Vanjske veze
------------

* *Konferencija* na portalu Leksikografski zavod Miroslav Krleža (`sh`)
Konformeri butana, prikazani u Njumanovoj projekciji. 
**Konformaciona izomerija** je forma stereoizomerije u kojoj izomeri mogu preći jedan u drugi ekskluzivno putem rotacije oko jednostrukih veza. Takvi izomeri se generalno nazivaju *konformacionim izomerima* ili *konformerima*, i specifično *rotamerima* kad se razlikuju po rotaciji oko samo jedne veze. Konformacioni izomeri su razlikuju od drugih klasa stereoizomera kod kojih je za interkonverziju neohodno raskidanje i ponovno formiranje hemijskih veza. Rotaciona barijera je energija aktivacije koja je neohodna za interkonverziju rotamera.

Tipovi konformacionog izomerizma
--------------------------------

Postojanje više od jedne konformacije, obično sa različitim energijama, je posledica rotacije oko hemijskih veza. Butan ima tri rotamera: dva *gauche* konformera, koji su enantiomerni i jedan *anti* konformer, kod koga su četiri ugljenična centra koplanarna. Tri konformacije sa diedralnim uglovima od 0°, 120° i 240° se ne smatraju rotamerima, nego tranzicionim sta++njima. 

Primeri konformacionog izomerizma su:

1. Linearna konformacija alkana
2. Konformacija prstena
	* Konformacije cikloheksana sa konformerima stolice i kade.
	* Konformacije ugljenih hidrata
3. Atropizomerizam - usled ograničene rotacije oko veze, molekul može da bude hiralan.
4. Uvijanje molekula, pri čemu su neki oblici stabilni i funkcionalni, a drugi nisu.

Ravnotežna populacija konformera
--------------------------------

Bolcmanova distribucija % konformera najniže energije u dve komponente sistema u ravnoteži na različitim temperaturama (stepeni Celzijusa, boja) i razlika energije u kcal/mol (x-osa
Populacija različitih konformera sledi Bolcmanovu distribuciju: 

{\displaystyle {\frac {N\_{i}}{N\_{total}}}={\frac {e^{-E\_{rel}/RT}}{\sum \_{k=1}^{N\_{total}}e^{-E\_{k}/RT}}}}
Na levoj strani je ravnotežni odnos broja konformera *i* i totalnog broja konformera. {\displaystyle E\_{rel}} je relativna energija *i*-tog konformera u odnosu na konformer minimalne energije. {\displaystyle E\_{k}} je relativna energija *k*-tog konformera u odnosu na konformer minimalne energije. *R* je molarna konstanta idealnog gasa (8.31 J/(mol·K)), i *T* je temperature u Kelvinima (K). Delilac na desnoj strani je particiona funkcija.