Panorama grada iz aviona
**Windhoek** (njemački: *Windhuk*, kojsanski: *Ai-Gams* i *Otjomuise*) je glavni grad afričke države Namibije od 233.529 stanovnika po popisu iz 2001.

Windhoek je nešto više od uobičajenog glavnog grada, on je gotovo sve u toj slabo naseljenoj zemlji, u njemu je jedini univerzitet i jedini teatar u zemlji, sve medijske kuće i novine, i gotovo sva poduzeća iz zemlje.

Evangelička katedrala Christuskerk i spomenik Reiterdenkmal iz 1912.

Geografija
----------

Windhoek se nalazi otprilike u sredini zemlje, na visoravni Khomas, na nadmorskoj visini od 1654 m, okružen sa svih strana planinama koje ga štite od suhih pustinjskih vjetrova. Sa sjevera i istoka je to masiv Eros, a sa juga i zapada štiiti ga masiv Auas. Windhoek je udaljen oko 650 km sjeverno od rijeke Oranje, i oko 1225 km sjeverno od Cape Towna u Južnoj Africi. Grad je leži u polupustinjskom kraju, na velikim podzemnim jezerima termalne vruće vode, koja je do prije pedesetak godina korištena u gradskom vodovodu, ali tako da se morala hladiti.

Historija
---------

Windhuk
Windhuk
Prije dolaska prvih evropljana u taj kraj, lokalni stanovnici iz plemena Nama zvali su to mjesto zbog termalnih izvora **Ai-Gams** (što je značilo vruća voda), a suparničko Herero pleme **Otjimuise** (što je značilo mjesto gdje se dimi).

Windhoek je osnovao oko 1840. Jonker Afrikaner, koji se u taj kraj uputio kao vođa karavane afrikanerskih naseljenika iz Cape Towna. 
On i njegovi sljedbenici izgradili su prvo naselje sa crkvom, koju su koristili i kao školu, u neposrednoj blizini jednog od termalnih izvora (današnji kvart Klein-Windhoek). Od tog naselja nije ostalo ništa, jer je razrušeno nakon sukoba sa lokalnim plemenima Nama i Herero. Nakon toga grad je bio napušten i zjapio je tako dosta dugo.

Britanci su 1878. zauzeli namibijsku luku Walvis Bay i pripojili je svojoj koloniji Cape Town, ali ih suha unutrašnjost zemlje nije interesirala. U međuvremenu se bremenski trgovac, Adolf Lüderitz uspio domoći velikog posjeda od lokolnih poglavica, pa je službeno zatražio kancelara Bismarcka da Carska Njemačka proglasi protektorat nad tim teritorijem, što je ona i napravila 1884. tako je taj kraj postao kolonija Njemačka Jugozapadna Afrika. Nakon izbijanja sukoba sa lokalnim stanovništvom u koloniju je poslan ekspedicioni korpus (*Schutztruppe*) pod vodstvom kapetana Curta von Françoisa. On se utaborio u Windhoeku zbog izvora vode, i centralne pozicije, Nijemci su prezvali grad u Windhuk i on je postao i glavni grad kolonije, zapravo su to ispočetka bila dva naselja Grosse i Klein Windhuk.

Kao službeni datum osnivanja današnjeg Windhoeka uzima se 18. oktobar 1890. kad je Von François postavio kamen temeljac za gradnju utvrde **Alte Feste** (današnji Muzej Namibije). Za njemačke uprave grad se razvijao vrlo sporo, jer suho zemljište nije omogućavalo razvoj ratarstva, tako da su se rijetki novi naseljenici uglavnom bavili stočarstvom, i to uzgojem ovaca koje su se pokazale izdržljivijim na nedostatak vode. Za uzgoj se osobito pokazao uspješan tip uzbekistanske ovce karakul, koja živi u sličnim uvjetima. Nakon 1907. povećao se priliv stanovnika, djelomično zbog novodošlih imigranata iz Njemačke, ali još više zbog afrikanerskih nezadovoljnika koji su pobjegli od britanske dominacije u Južnoj Africi. Za vrijeme Prvog svjetskog rata, početkom 1915. tadašnji britanski dominion Južnoafrička Unija zauzela je Windhoek i Njemačku Jugozapadnu Afriku i pokrenula zahtjev pred Ligom naroda da dobiju protektorat nad tim teritorijem, koji je odtada poznat kao *Mandatni teritorij Lige narode Jugozapadna Afrika*. Oni su 1919. ponovno prezvali grad u Windhoek, i to ime ostalo je do danas.

Tek nakon Drugog svjetskog rata dolazi do intenzivnijeg razvoja grada, nakon što su otkriveni dijamanti i ostala rudna blaga po Namibiji. Tako da se grad od 1955. počeo širiti, u u tom razdoblju izgrađene su brojne građevine; škole, bolnice, ceste i novi vodovod, za čije su potrebe podignuta dva umjetna jezera Goreangab (na zapadu) i Avis (na istoku).

Nakon što je Namibija stekla nezavisnost od Južne Afrike 1990. grad se počeo još ubrzanije razvijati, kao glavni grad nove države Namibije. Današnji Windhoek je vrlo uredan i čist grad, jednan od najurednijih gradova na afričkom kontinentu i mjesto brojnih međunarodnih kongresa.

Znamenitosti
------------

Najveća i najstarija atrakcija grada je utvrda Alte Feste, podignuta 1890. godine, u kojoj se danas nalazi Muzej Namibije. Pored toga tu je luteranska neogotička Kristova crkva, izgrađena 1910. godine, koja se nalazi u centru grada pored zgrade Parlamenta i parka ispred njega, vrijedna je i neoromanička katolička katedrala sv. Marije, podignuta za njemačke vladavine između 1906. i 1908. godine, i modernistička palača Vrhovnog suda Namibije, podignuta između 1994. i 1996. godine.

Privreda, transport i školstvo
------------------------------

Windhoek je prije svega centar državne administracije, ali je on i glavni privredni centar zemlje, povezan cestom B2 i željezničkom prugom TransNamib sa lukom Walvis Bay i gradovima u Južnoj Africi. On je centar regije u kojoj je glavna privredna grana uzgoj karakul ovaca, tako da ima dosta pogona za konzerviranje mesa, štavljenje kože i preradu vune. Grad ima nekoliko srednjih škola, i jedan univerzitet koji drže augustinci. Grad ima i međunarodni aerodrom Hosea Kutako (IATA kod: WDH, ICAO kod: FYWH) sa letovima za Johannesburg i Cape Town, udaljen 40 km od centra grada i jedan manji Eros (u gradu) za manje avione.

Klima
-----

Windhoek ima Polupustinjsku klimu po Köppenovoj klasifikaciji klime. Danju je uglavnom toplo, a ljeti i pakleno vruće, ali je po noći svježe, zbog male količine vlage u zraku. Prosječna godišnja temperatura je 19, 47 ° C, koja je još uvijek visoka za mjesto na tako velikoj nadmorskoj visini. 
U zimskim mjesecima od juna do augusta uobičajeno vlada suša. Minimalna temperatura kreće se između 5 i 18°C. Noći su svježe, iako se temperatura rijetko spušta ispod 0 ° C, a gotovo nikad ne sniježi. Po danu je većinom vruće, temperature se kreću od 20°C u julu, do 31°C u januaru. Iako je u sezoni 2010. / 2011. palo rekordnih 1000 mm kiše, srednja godišnja količina oborina iznosi oko 360 mm, a to je premalo za ozbiljni uzgoj usjeva, bez velikog navodnjavanja. Zbog tog je vegetacija u gradu i okolici rijetka, tipično stepska, velike suše su redovita pojava, koje ponekad traju do 10 godina.

| **Klimatološki medijani za Windhoek** |
| --- |
| Mjesec | jan-sij | feb-velj | mar-ožu | apr-tra | maj-svi | jun-lip | jul-srp | aug-kol | sep-ruj | okt-lis | nov-stu | dec-pro | godina |
| Srednji maksimum (°C) | 29 | 28 | 27 | 25 | 22 | 20 | 20 | 23 | 25 | 29 | 29 | 30 | **25,6** |
| Srednji minimum (°C) | 17 | 16 | 15 | 13 | 9 | 7 | 6 | 8 | 12 | 15 | 15 | 17 | **12,5** |
| Precipitacija (mm) | 76 | 74 | 79 | 41 | 8 | 0 | 0 | 0 | 3 | 10 | 23 | 48 | **362** |
| *Izvor:*  |

Gradovi prijatelji
------------------

Windhoek ima ugovore o suradnji i prijateljstvu sa slijedećim gradovima:

* Kina, Shanghai, od 1. juna 1996
* SAD, Richmond, od 20. marta 1998
* Njemačka, Wetzlar
* Njemačka, Berlin, od 18. apria 2000
* Njemačka, Trossingen (Baden-Württemberg) od 3. oktobra 2000
* Njemačka, Bremen, od 18. aprila 2000
* Kamerun, Douala, od 31. augusta 2000
* Zimbabve, Harare, od 8. novembra 2000
* Bocvana, Gaborone, od 23. augusta 2001
* Kuba, Havana, od 23. oktobra 2001
* Namibija, Eenhana, od 17. aprila 2002
* Namibija, Ongwediva, od 17. aprila 2002
* Namibija, Ondangwa, od17. aprila 2002
* Namibija, Outapi, od 17. aprila 2002
* Namibija, Oshakati, od 18. aprila 2002
* Južna Afrika, Lephalale, od 22. maja 2002
* Finska, Vantaa, od 13. augusta 2002
* Namibija, Walvis Bay, od 8. oktobra 2002
* Namibija, Mariental, od 11. marta 2003
* Namibija, Gibeon, od 11. marta 2003
* Namibija, Maltahöhe, od 12. aprila 2002
* Namibija, Aranos, od 13. marta 2003
* Namibija, Stampriet, od 13. marta 2003
* Namibija, Rehoboth, od marta 14. 2003
* Namibija, Lüderitz, od 14. marta 2003

Izvori
------

1. 1 2 3 4 5  „*Windhoek*" (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 12. 1. 2012.
2. 1 2  „*Namibia: Regions & Towns*" (engleski). Citypopulationde. Pristupljeno 12. 1. 2012.
3. 1 2 3 4 5 6 7 8  „Windhoek Namibia Information". Namibia (Project). Pristupljeno 15. 1. 2012.
4. 1 2  „Alte Feste". Namibia (Project). Pristupljeno 15. 1. 2012.
5. ↑  „*Average Conditions Windhoek*". BBC Weather. Pristupljeno 12. 1. 2012.
6. ↑  „Status Of Cooperation Agreement" (PDF). Arhivirano iz originala na datum 2012-02-16. Pristupljeno 14. 1. 2012.

Vanjske veze
------------

***Windhoek*** na Wikimedijinoj ostavi

* Windhoek Namibia Information (`en`)
* *Windhoek* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)

| * p
* r
* u
Glavni gradovi afričkih država |
| --- |
| 

Abidjan, *Obala Slonovače*  **•** 
Abuja, *Nigerija*  **•** 
Accra, *Gana*  **•** 
Adis Abeba, *Etiopija*  **•** 
Alžir, *Alžir*  **•** 
Antananarivo, *Madagaskar*  **•** 
Asmara, *Eritreja*  **•** 
Bamako, *Mali*  **•** 
Bangui, *Centralnoafrička Republika*  **•** 
Banjul, *Gambija*  **•** 
Bissau, *Gvineja Bisau*  **•** 
Bloemfontein (sjedište sudske vlasti), *Južnoafrička Republika*  **•** 
Brazzaville, *Republika Kongo*  **•** 
Bujumbura, *Burundi*  **•** 
Cape Town (sjedište zakonodavne vlasti), *Južnoafrička Republika*  **•** 
Conakry, *Gvineja*  **•** 
Cotonou (de facto), *Benin*  **•** 
Dakar, *Senegal*  **•** 
Dar es Salaam (administracija), *Tanzanija*  **•** 
Dodoma, *Tanzanija*  **•** 
Djibouti, *Džibuti*  **•** 
Džuba, *Južni Sudan*  **•** 
Freetown, *Sijera Leone*  **•** 
Gaborone, *Bocvana*  **•** 
Harare, *Zimbabve*  **•** 
Jamestown, *Sveta Helena*  **•** 
Kairo, *Egipat*  **•** 
Kampala, *Uganda*  **•** 
Kartum, *Sudan*  **•** 
Kigali, *Ruanda*  **•** 
Kinshasa, *Demokratska Republika Kongo*  **•** 
Libreville, *Gabon*  **•** 
Lilongwe, *Malavi*  **•** 
Lobamba (kraljevski i zakonodavni glavni grad), *Esvatini*  **•** 
Lomé, *Togo*  **•** 
Luanda, *Angola*  **•** 
Lusaka, *Zambija*  **•** 
Malabo, *Ekvatorijalna Gvineja*  **•** 
Mamoudzou, *Mayotte*  **•** 
Maputo, *Mozambik*  **•** 
Maseru, *Lesoto*  **•** 
Mbabane (upravni grad), *Esvatini*  **•** 
Mogadiš, *Somalija*  **•** 
Monrovia, *Liberija*  **•** 
Moroni, *Komori*  **•** 
Nairobi, *Kenija*  **•** 
N'Djamena, *Čad*  **•** 
Niamey, *Niger*  **•** 
Nouakchott, *Mauritanija*  **•** 
Ouagadougou, *Burkina Faso*  **•** 
Port Louis, *Mauricijus*  **•** 
Porto-Novo, *Benin*  **•** 
Praia, *Zelenortska Republika*  **•** 
Pretoria (službeni), *Južnoafrička Republika*  **•** 
Rabat, *Maroko*  **•** 
São Tomé, *Sao Tome i Principe*  **•** 
Tripoli, *Libija*  **•** 
Tunis, *Tunis*  **•** 
Victoria, *Sejšeli*  **•** 
Windhoek, *Namibija*  **•** 
Yamoussoukro (službeni), *Obala Slonovače*  **•** 
Yaoundé, *Kamerun*
 |