***Shaft*** je američki kriminalističko-akcijski film snimljen 1971. godine u režiji Gordona Parksa, koje se smatra začetnikom, odnosno najpoznatijim ostvarenjima tzv. *blaxploitation* žanra.

Film se temelji na istoimenom romanu Ernesta Tidymana. Naslovni protagonist, koga tumači Richard Roundtree, je crni njujorški privatni detektiv John Shaft čiju pomoć sticajem okolnosti traže sa obje strane zakona - Bumpy Jonas (čiji lik tumači Moses Gunn, šef harlemskih gangstera kome su oteli kćer; i bijeli policijski poručnik Androzzi (koga tumači Charles Cioffi) koji nastoji spriječiti da sukob Bumpyja sa italoameričkim mafijašima eskalira u masovno nasilje na rasnoj bazi.

*Shaft* je snimljen s relativno niskim budžetom, pri čemu je studio MGM angažirao Parsa kao jednog od tada rijetkih crnih režisera u Hollywoodu, te je u svome marketingu nastojao isticati "autentično crni" karakter filma, nastojeći prije svega film približiti crnoj publici. U tom je smislu film postigao veliki uspjeh, učinivši Shafta novom velikom ikonom američke popularne kulture, odnosno prvim autentičnim afroameričkim akcijskim junakom. Sa Shaftom se, pak, osim crne identificirala i šira, pogotovo mlađa i antiestablišmentska publika, kojoj je imponirao njegov otvoreni prezir prema autoritetu i društvenim konvencijama, a što se, između ostalog, moglo vidjeti i u tome da njegov lik održava donedavno nezamislive ljubavne veze sa ženama različitih rasa. Popularnosti *Shafta* je dosta doprinijela i muzika Isaaca Hayesa, koja je također uključivala uvodnu pjesmu koja prati glavnog protagonista dok ponosno korača njujorškim ulicama i čiji ga tekst opisuje kao "seks mašinu". Pjesma je postala jednom od najprepoznatljivijih tema u historiji filmske muzike, a sljedeće godine je nagrađena i Oscarom.

*Shaft* je postigao veliki komercijalni uspjeh, i time je dosta pomogao financijskim nevoljama pogođenom MGM-u da se održi sljedećih nekoliko godina. Sljedeće godine je snimljen nastavak pod naslovom *Shaft's Big Score!*, a potom i film *Shaft in Africa*, iza koga je slijedila kratkotrajna istoimena TV-serija. Godine 2000. je snimljen još jedan film pod naslovom *Shaft* koji se ponekad navodi kao remake, iako je u stvari nastavak, s obzirom da se u njemu ponovno pojavljuje Roundtree kao Shaft, dok Samuel L. Jackson u glavnoj ulozi tumači njegovog istoimenog nećaka.

Uloge
-----

* Richard Roundtree ... John Shaft
* Moses Gunn ... Bumpy Jonas
* Charles Cioffi ... Por. Vic Androzzi
* Christopher St. John ... Ben Buford
* Gwenn Mitchell ... Ellie Moore
* Lawrence Pressman ... Tom Hannon
* Victor Arnold ... Charlie
* Sherri Brewer ... Marcy Jonas
* Rex Robbins ... Rollie
* Camille Yarbrough ... Dina Greene
* Margaret Warncke ... Linda
* Joseph Leon ... Byron Leibowitz
* Arnold Johnson ... Cul

Izvori
------

1. 1 2  „Show Business: Black Market". Time. April 10, 1972. Arhivirano iz originala na datum 2012-09-13. Pristupljeno 31. X 2010.

Vanjske veze
------------

* *Shaft* na sajtu IMDb
* *Shaft* na filmskoj bazi podataka TCM
* *Shaft* na AllMovie-u ()

| * p
* r
* u
Filmovi koje je režirao Gordon Parks |
| --- |
| 
* *The Learning Tree* (1969)
* *Shaft* (1971)
* *Shaft's Big Score* (1972)
* *The Super Cops* (1974)
* *Leadbelly* (1976)
* *Solomon Northup's Odyssey* (1984)

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Normativna kontrola Uredi na Wikidati | 
* WorldCat identiteti
* LCCN: no99028396

 |