**Marc-Antoine Charpentier** (1643–24. februar 1704) var ein fransk komponist frå barokken. Det mest kjende verket hans er *Te Deum*, som startar med eit preludium som er særs kjend. Det er kjenningsmelodien til Den europeiske kringkastingsunionen der det vert nytta som kjenningsmelodi i program som Nyårskonserten i Wien og Eurovision Song Contest.

Liv
---

Ein kjenner ikkje til mange detaljar frå det tidlege livet hans. Han reiste til Italia, der han lærte mykje av å studere musikken til italienske komponistar. Han studerte med komponisten Giacomo Carissimi i mange år.

Då han kom attende til Frankrike fekk han jobb som musikar for hertuginna av Guise, som var ei rik kvinne med fleire tilsette musikarar. Han arbeidde for henne i mange år, både som songar (han hadde ei høg tenorstemme i Frankrike kalla «haute-contre») og som komponist. Då den store skodespelforfattaren Molière slutta å arbeide med Lully bad han Charpentier om å arbeide med seg. Han skreiv musikk for fleire skodespel av Molière, mellom anna *Le malade imaginaire*. Etter Molière døydde i 1673, heldt Charpentier fram å skrive for andre forfattarar som Thomas Corneille og Jean Donneau de Visé. Han nytta ofte fleire musikarar enn han hadde løyve til (berre Lully, komponisten til kongen, hadde løyve til å bruke mange musikarar i framføringane sine). Til slutt gav Charpentier seg med å skrive for skodespel.

I 1679 vart Charpentier invitert til å komponere for sonen til kongen, Dauphin. Dauphin hadde eit privat kapell og Charpentier skreiv kyrkjemusikk for han. I 1683 fekk han kongeleg løn. I april dette året vart han særs sjuk og kunne ikkje arbeide i ein periode.

Frå seint 1687 til tidleg 1698 var Charpentier *maître de musique* for jesuittane. Han slutt snart å komponere store verk som oratorium og konsentrerte seg om mindre verk for kyrkjeleg liturgi som stundom kravde mange musikarar. Han var òg musikklærar for hertugen av Chartres.

I 1698 vart han maître de musique ved Sainte-Chapelle i Paris. Dette var ein av dei fremste musikkstillingane i Frankrike (den einaste som var høgare innan kyrkjemusikk var leiar for kongekapellet i Versailles). Han hadde denne jobben fram til han døydde i 1704. Etter han døydde vart nesten alle verka han skreiv for kapellet øydelagde. Dette var ein vanleg prosedyre når ein maître de musique døydde. Den kjende messa *Assumpta Est Marie* har overlevd, kanskje fordi det ikkje vart komponert for kapellet.

Musikk
------

Charpentier skriv oratorium, messer, operaar og mange mindre verk. Han skreiv òg mykje dramatisk musikk. Mange av dei mindre verka hans for ein eller to stemmer og instrument, kalla han *air sérieux* eller *air à boire* når dei var på fransk, men *kantate* når dei var på italiensk.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Marc-Antoine Charpentier» frå Wikipedia på engelsk, den 1. mai 2010.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
		- The New Grove Dictionary of Music og Musicians, red. Stanley Sadie; 1980; ISBN 1-56159-174-2

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Marc-Antoine Charpentier**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* LIBRIS

 |