recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Harald Grundström** (17. mai 1885–31. august 1960) var ein svensk prest, etnolog og språkmann.

Liv og virke
------------

Grundström var fødd i Jörn i Västerbotten. Han jobba som prest i Jokkmokk frå 1915 til 1952, og kom i denne perioden i tett kontakt med lulesamisk. Han samla ordforrådet i språket, og gav ut det store verket *Lulelapsk ordbok* som kom ut i 13 band mellom 1946 og 1954.

Ordbokarbeidet bygde på tidlegare notat av Wiklund og Björn Collinder. I tillegg til ordboka gav han ut ei rekke skrifter og artiklar om samisk kultur og kulturhistorie, tidsrekning, stadnamn og andre emne, med titlar som «Sägner och folktro bland lappar och nybyggare i Jokkmokk» (1924), «Tro och övertro bland lapparna» (1942) og «Modern och barnet i lapsk folktro» (1955). Han utgav òg joikar i *Lapska sånger* (1958) og livshistorien til Anta Pirak (1873-1951), *Jåhttee saamee viessoom*. Boka kom ut på svensk i 1933 med tittelen *En nomad och livet hans* og på lulesamisk i 1937. Grundström utgav òg Lars Levi Læstadius' manuskript frå 1840-åra *Fragmenter i Lappska Mythologien* (1959). 

Grundström omsette over 140 salmar til lulesamisk, og utgav eit lite hefte med lulesamiske salmar. Han leidde fram til han døydde arbeidet med ei ny samisk salmebok. Han er representert i *Salmer 1997* med ein salme han har omsett til samisk og i *Norsk salmebok 2013* med fem omsetjingar.

Han vart æresdoktor ved Universitetet i Uppsala 1944, og var medlem av VHAA frå 1947.

Kjelder
-------

1. ↑  Erik Nordberg «Harald Grundström»; Svenskt biografiskt lexikon
2. ↑  Lulesamisk ordbok – PDF. Side 4
3. ↑  Anta Pirak; samer.se
4. ↑  «Anta Pirak og "En nomad och hans liv"»; Nord-Salten, 3.1.2012
5. ↑  «Lulesamisk salmebok tatt i bruk»; *Samenes venn*, nr 2, 2006

* *Denne artikkelen bygger på «Harald Grundström» frå Wikipedia på bokmål, den 16. oktober 2022.*
| **Île à Vache** |
| --- |
| Île à Vache utanfor sørkysten av HaitiÎle à Vache utanfor sørkysten av Haiti |
| Geografi |
| **Stad** | Karibia |
| **Koordinatar** | 18°04′N 73°45′W﻿Koordinatar: 18°04′N 73°45′W﻿

 |
| **Areal** | 52 km² |
| **Lengd** | 13 km |
| **Breidd** | 3,2 km

 |
| Administrasjon |
| **Land** |  Haiti |
| **Departement** | Sud

 |
| Demografi |
| **Folketal** | 15 000 |
| **Folketettleik** | 288,5 /km² |

**Île à Vache** (av fransk *île*, «øy», og *vache*, «ku», også kalla **Île-à-Vaches**) er ei øy som høyrer til Haiti og er 52 km² stor. Ho hadde i 2004 rundt 15 000 innbyggjarar. Ho ligg utanfor sørkysten ved byen Les Cayes på Tiburonhalvøya, og er administrativt del av departementet Sud.

Vestsida av øya er bakkete, med 150 meter som høgaste punkt. Austsida har sumpar, og der finn ein den største mangroveskogen i Haiti, og ei lagune som er danna og verna av eit korallrev. Det opphavlege indianske namnet på øya var «Abaca».

Buccanaren Henry Morgan hadde i 1668 øya som base for angrep mot spanske skip. Ein annan sjørøvar som opererte frå øya var Laurent de Graff.

Under den USA-amerikanske borgarkrigen tilbaud eigaren av øya, Bernard Kock, amerikanarane å la frigjevne slavar busetje seg der. Framlegget førte ikkje fram, trass i tilslutnad frå president Abraham Lincoln.

Kjelder
-------

* «Île à Vache» på Wikipedia på bokmål og riksmål, innhenta 6. april 2010.

### Referansar

1. ↑  Noms géographiques des zones d’Haïti hjå SN.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* LCCN
* GeoNames

 |
**Gesa Felicitas Krause** (fødd 3. august 1992) er ein tysk friidrettsutøvar frå Ehringshausen i delstaten Hessen som deltek internasjonalt i hinderløp. Ho vart europameister på 3000 meter hinder i 2016 og fekk bronsemedaljen i same øvinga i friidretts-VM 2015.

### Aktiv

Krause vann 3000 meter hinder under junior-EM i Tallinn i 2011. Ho fekk delta i VM 2011, der ho vart nummer ni på ny personleg rekord, 9.32,7. Året etter forbetra ho, under Sommar-OL 2012 i London, bestetida si på 3000 m hinder til fyrst 9.24,9 og så 9.23,5 då ho enda på åttandeplassen i leikane. I 2013 vann ho øvinga under U23-EM i finske Tammerfors, og kopierte i Moskva-VM niandeplassen frå verdsmeisterskapen 2011.

Krause heldt fram med å forbetre den personlege rekorden i dei store meisterskapane. I 2015 tok ho med tida 9.19,25 bronsemedaljen i hinderløpet under verdsmeisterskapen i Beijing, eitt hundredels sekund bak sølvvinnaren og 0,14 sekund bak gullvinnaren, Hyvin Jepkemoi frå Kenya. Året etter vann Krause gullmedaljen under friidretts-EM i Amsterdam, med vinnartida 9.18,8 var ho i mål nesten ti sekundar før nummer to i tevlinga.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* VM 2011 i Daegu: Nr 9 – 9,32,7
* EM 2012 i Helsinki: Nr 4 – 9.38,2
* OL 2012 i London: Nr 8 – 9.23,5
* VM 2013 i Moskva: Nr 9 – 9,37,1
* VM 2015 i Beijing: Bronsemedalje – 9.19,2
* EM 2016 i Amsterdam: Gullmedalje – 9.18,8, framom Luiza Gega (9.28,5)
* OL 2016 i Rio de Janeiro: Nr 6 - 9.18,4

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Gesa Felicitas Krause» frå Wikipedia på tysk, den 11. juli 2016.*
* *Denne artikkelen bygger på «Gesa Felicitas Krause» frå Wikipedia på engelsk, den 11. juli 2016.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* Munzinger (sport)

 |
**Harald Hennum** (29. mai 1928–14. oktober 1993) var ein norsk fotball- og bandyspelar som spelte fotball for osloklubbane Frigg og Skeid. Han deltok i 43 fotballandskampar for Noreg i tida 1949-60, og i ein bandylandskamp.

Fotball
-------

Hennum var ein dei store profilane i norsk fotball på 1950-talet. Han var senterløpar på Frigg frå 1949 til -52. Åra frå 1953 til sommaren 1959 hadde han stor suksess i same posisjonen hos byrivalen Skeid. Med Skeid vart han cupmeister fire gongar, og var toppskårar i Hovudserien i 1954/55-sesongen. I 1959 gjekk han tibake til Frigg, la opp for godt i 1963.

Hennum debuterte for Noreg mot Sverige i Stockholm 2. oktober 1949, og skåra eitt av måla i kampen som enda 3-3. Fram til 1960 spelte han til saman 43 landskamper og skåra 25 landslagsmål, fleire enn nokon ann har gjort i tida etter 1945. I privatlandskampen Noreg-DDR på Ullevaal stadion 13. august 1958 skåra han fire av mål då Noreg vann eit heseblæsande oppgjer 6-5.

Magnus Breili skriv i *Fotballboken* at «Hennums styrke lå i hans store hurtighet og gjennombruddskraft og frapperende tilslag på ballen», men at han var «høyst variabel i sin innsats».

### Merittar

* Cupmeister med Skeid: 1954, 1955, 1956 og 1958

Notar
-----

1. ↑  Magnus Breili:*Fotballboken*:83. 1967
Koordinatar: 34°21′29″S 18°28′19″E﻿

Kapp det gode håp
Kartutsnitt
**Kapp det gode håp** eller **Godvonodden** (engelsk *Cape of Good Hope*, afrikaans *Kaap die Goeie Hoop*) er ein sørvestpeikande odde nær sørspissen av Kapplandet, lengst sør i Sør-Afrika. Kapp det gode håp er ikkje sørspissen av Afrika, den ligg noko lenger aust, ved Kapp Agulhas.

Å runde Kapp det gode håp var ein viktig milepåle for sjøfarande i gammal tid. Når denne odden var runda, hadde dei sjøfarande godt håp om å nå fram til India. Kapp det gode håp er difor ein av dei mest kjende oddane i Afrika.

Den første europear som runda odden, var sjøfararen Bartolomeu Dias i 1488. Dias kalla odden «Stormodden», (*Cabo das Tormentas*). Kong João II av Portugal skal sidan ha gitt odden namnet Cabo da Boa Esperança, «Godt-håp-odden» eller «Godvonodden»/«Kapp det gode håp», som odden har blitt heitande på norsk.

Den nederlandske handelsreisande Jan van Riebeeck grunnla 6. april 1652 Cape Town like nord for Kapp det gode håp, som ei bunkringshamn for Det nederlandske austindiakompaniet. Etter at Nederland blei okkupert av Frankrike i 1795, under Napoleonskrigane, invaderte Storbritannia Kapp-området. Britane gav avkall på Kapp det gode håp i 1803 for så å invadera det att i 1806. Ved Den anglo-nederlandske traktaten av 1814 fekk Storbritannia formelt kontroll over området, som blei styrt som Kapp-kolonien. Det blei del av eit sjølvstendig Sør-Afrika i 1910.

Soga om Den flygande hollendar er elles knytt til odden.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* NKC
* GeoNames

 |
Framsida av Tryggevældesteinen. Dei hola som er bora i steinen vart truleg laga for å flytte han etter at han vart funnen, og er soleis av nyare dato.
Baksida av runesteinen.
**Tryggevældestenen** er ein runestein som vart funnen i Tryggevælde i Faxe kommune i Danmark ikring 1550, og som no står på Nationalmuseet i København.

Runeinnskriften går i loddrette band som alle skal lesast nedanfrå og opp, og er omsett til moderne dansk slik: «Ragnhild, Ulfs søster, satte denne sten og gjorde denne høj og denne skib[s-sætning] efter Gunulf sin mand, den glammende mand, søn af Nærve. Få bliver nu født bedre end han. Han skal blive en ræte som ailti denne sten eller slæber den herfra.»

Steinens opphavlege plass er ukjend, men det finst opplysningar om at det har stått på eller attmed ein gravhaug (dansk: *høj*) i nærleiken som vert kalla Kejserhøjen eller ved Kongshøjen på kyrkjagarden ved Hårlev kyrkje. I innskrifta på steinen er det nemnd ei skipssetting, det vil seie to radar med stein forma som konturane av eit skip sett ovanfrå, og difor er det truleg at steinen har vore ein part i denne skipssettinga. Eit døme på at runesteinar kan gå inn i skipssettingar, er Glavendrupsteinen på Fyn, som òg er reist av den same Ranghild som har reist Tryggevældesteinen. Dei avsluttande forbanningsorda i innskrifta på Tryggevældesteinen er nesten dei same som på Glavendrupstenen. Meininga med verbet *ailti* er uklår, men kan ha noko å gjere med at steinen ikkje skal verte øydelagt. Kva ordet *ræte* tyder, er likeeins omdiskuteret, men har kan hende samanheng med dialektordet *ræde*, som tyder noko som skal skræme. Omtalen av den avlidne som *få bliver nu født bedre end han* er metrisk forma i stavrim.

Kjelder
-------
Koordinatar: 46°24′S 51°46′E﻿

Kerguelenender held til på øya
**Île de la Possession** er ei øy i dei subantarktiske Crozetøyane. Med eit areal på 150 km² er ho den største øya i gruppa og den einaste som er busett. Administrativt er ho ein del av Dei franske sørterritoria. Ho er ein viktig hekkestad for sjøfuglar.

Skildring
---------

Île de la Possession ligg aust i øygruppa, kring 20 km vest for Île de l'Est (Austøya). Ho har eit kupert, landskap med fjell og djupe bredalar. Kystområda og dalane er dekte av urteplante ein finn i Subantarktis. Øya er busett av mannskapet på forskingsstasjonen Alfred Faure på austenden av øya, med minst 20 menneske til ei kvar tid.

Viktig fugleområde
------------------

Øya har status som viktig fugleområde (IBA) av BirdLife International som ein hekkestad for minst 26 artar sjøfuglar. Dei største koloniane er av kongepingvin, nordleg klippehopparpingvin, gulltoppingvin, vandrealbatross, sotalbatross og gråalbatross, nordkjempepetrell, marionkvalfugl, kergulenpetrell, silkepetrell og kortnebbdukkpetrell. Andre fuglar som i mindre grad hekkar på øyane er sørkjempepetrell, gråhovudalbatross og kerguelenterne. blåaugd skarv, maskeslirenebb og kerguelenand. Dei mindre fuglane hekkar berre i høgda på grunn av faren for at rotter tek egga deira.

Anna dyreliv
------------

Geitene som vart sett ut på øya er i dag utrydda, men rottene er her framleis og truar fuglelivet. Både antarktisk og subantarktisk pelssel, i tillegg til sørleg elefantsel, ynglar på øya. Ein flokk på kring 80 spekkhoggarar held til i farvatnet krin gøya. To planter og 59 artar leddyr er endemiske for øygruppa og finst her på denne øya.

Sjå òg
------

* Antarktiske øyar nord for 60 °S

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Île de la Possession» frå Wikipedia på engelsk, den 6. november 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. 1 2 3  BirdLife International. (2012). Important Bird Area factsheet: Île de la Possession.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* GeoNames

 |
Koordinatar: 67°48′S 68°25′W﻿

**Îlots de Guébriant** er to småøyar vest for Den antarktiske halvøya, nord i Marguerite Bay, som ligg 5 nautiske mil (9 km) søraust for Cape Alexandra, det søraustlege neset på Adelaide Island. Dei vart oppdaga under Den franske antarktisekspedisjonen 1908–1910 under Jean-Baptiste Charcot og vart namngjeven av han etter Jean Budes de Guébriant, som var ein fransk katolsk misjonær som reiste til Kina.

Øyane vart kartlagde av Falklands Islands Dependencies Survey (FIDS, føregjengaren til British Antarctic Survey) i 1948. Dei vart kartlagde på ny av Royal Navy Hydrographic Survey Unit i 1963.

Begge øyane er langstrekte og strekkjer seg frå nordaust til sørvest. Den mindre (nordlegaste) av dei to er kring 500 meter lang og 200 meter brei og det høgaste punktet er 92 meter over havet. Den sørlege øya er om lag like brei men er kring 1100 meter lang og mykje lågare. Mellom øyane ligg eit kring 200 meter breitt sund. Om sommaren vert dei nesten isfrie. Kring 1 km sørvest for øyane ligg Mission Rock, som òg er kalla opp etter misjonæren de Guébriant. 

Argentina, Chile og Storbritannia har alle gjort krav på Îlots de Guébriant som ein del av kravområdet deira i Antarktis. 

På klåre dagar kan ein sjå Îlots de Guébriant frå Rothera forskingsstasjon, ein avstand på kring 28 km.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Guebriant Islands» frå Wikipedia på engelsk, den 18. oktober 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  *arkivkopi*, arkivert frå originalen 23. juli 2011, henta 18. oktober 2012
2. ↑
3. ↑
4. ↑
5. ↑  British Antarctic Survey topographic map (Satellite Image Map) SQ 19-20/14 (Extended), Edition 1, 2010, Adelaide Island and Arrowsmith Peninsula, Scale 1:250,000

Sjå òg
------

* Antarktiske og subantarktiske øyar

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
| **Getafe** |
| --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Flagget til Getafe | Byvåpenet til Getafe |
| **Flagget til Getafe** | **Byvåpenet til Getafe** |

 |
| Plassering |
| 

Getafe is located in

 |
| Styresmakter |
| Land |  Spania |
| Autonom region | Madrid |
| Provins | Madrid |
| Grunnlagd | 1326 |
| Borgarmeister | Pedro Castro Vázquez |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  78,74 km² |
| Innbyggjarar  - Totalt (2008)   - folketettleik | 164 043   2 083,4 /km² |
| Koordinatar | 40°18′″N 3°44′″W﻿Koordinatar: 40°18′″N 3°44′″W﻿ |
| Høgd over havet | 622 moh |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | 28901-28909 |
| Telefon-retningsnummer | 916 |
| **Nettstad:** www.getafe.es |

**Getafe** er ein by sør i storbyområdet til Madrid i Spania og ein av dei mest folkerike og industrialiserte byane i kommunen. I byen ligg ein av dei eldste spanske militære flybasane, samt Universidad Carlos III de Madrid. Her ligg òg Cerro de los Ángeles som vert rekna som det geografiske midtpunktet på Den iberiske halvøya. Byen ligg 13 km sør for sentrum i Madrid. Han ligg på eit flatt område i Meseta Central i nedslagsfeltet til elva Manzanares.

Plasseringa nær Madrid gjorde at Getafe vart kraftig industrialisert på 1900-talet. Dette førte til ein folkeauke og byen har i dag kring 165 000 innbyggjarar.

Historie
--------

Stikk av Getafe frå 1800-talet.
Historia til Getafe kan delast inn i tre perioadar. Den første perioden varte frå førhistorisk tid til 1326 då det fanst forskjellige siviliasjonar og landsbyar i området, sjølv om Getafe sjølv ikkje eksisterte som ein kommune. Den andre perioden varte frå 1300-talet til 1900-talet då Getafe vart ein liten by som sakte utvikla seg. Den tredje perioden starta på 1900-talet og held fram framleis. Getafe har då endra seg frå ein liten jordbruksby til ein stor industriby med stor auke innan handel, industri, folketal og storleiken på byen.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Getafe**

* Informasjon om Getafe Arkivert 2008-02-16 ved Wayback Machine.
* Turistinformasjon Arkivert 2008-01-12 ved Wayback Machine.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Getafe» frå Wikipedia på engelsk, den 13. november 2009.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  «Cerro de los Ángeles (Official website)». Henta 13. november 2009.
2. ↑  «Ayuntamiento de Getafe». City of Getafe.
3. ↑  «Historia de Getafe». Getafe, Spania: Ayuntamiento de Getafe. Arkivert frå originalen 3. mars 2009. Henta 13. november 2009. .

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* BNE
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
**Kapp Serdtse-Kamen** (russisk мыс Сердце-Камень, tyder «Kapp Hjartestein») er eit nes på nordaustkysten av Tsjukotka i Russland. Det ligg om lag 30 km aust for Neskynpilgynlagunen. 

Kapp Serdtse-Kamen er eit geografisk landemerke og aust for neset snur kysten av Tsjuktsjarhavet brått søraustover til Beringsundet. 

Vraket av det sovjetiske dampskipet «Tsjeljuskin» vart oppdaga i 2006 i nærleiken av neset. Landsbyen Uelen ligg 150 km søraust for neset.

Økologi
-------

Området rundt neset er eit naturleg habitat for korthalealbatross *(Phoebastria albatrus)*.
Grønlandskval er ofte å sjå i farvatnet rundt Kapp Serdtse-Kamen.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Cape Serdtse-Kamen» frå Wikipedia på engelsk, den 7. august 2008.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
	+ Plassering
	+ Botnfauna

1. ↑  Oppdaginga av «Tsjeljuskin»
2. ↑  *Korthalealbatross* (PDF), arkivert frå originalen (PDF) 22. juli 2011, henta 7. august 2008
3. ↑  Grønlandskval

Koordinatar: 66°54′30″N 171°37′50″W﻿
| **Île d'Oléron** |
| --- |
| Brua over til Île d'Oléron er den lengste i FrankrikeBrua over til Île d'Oléron er den lengste i Frankrike |
| Geografi |
| **Stad** | Biscayabukta |
| **Koordinatar** | 45.9° N 1.3° W

 |
| **Areal** | 175 km²

 |
| Administrasjon |
| **Land** | Frankrike |
| **Departement** | Charente-Maritime

 |
| Demografi |
| **Folketal** | 20 009 (1999)
 |

Île d'Oléron.
**Île d'Oléron** er ei øy i Biscayabukta ved kysten av Frankrike, like vest for Rochefort på sørsida av sundet Pertuis d'Antioche. Ho er den nest største øya i Frankrike etter Korsika (om ein ikkje reknar med dei franskstyrte øyane i andre verdsdelar).

Historie
--------

Eleonora av Aquitaine introduserte rundt 1152 til 1160 dei første maritime lovene i denne delen av verda, *Rôles d'Oléron* (Oléron-rullane). I 1306 gav Edward I av England øya til son sin Edward II som ein del av hertugdøme Aquitaine.

Administrasjon
--------------

Administrativt høyrer øya til departementet Charente-Maritime i regionen Poitou-Charentes. Øya er inndelt i åtte kommunar:

* La Brée-les-Bains
* Le Château-d'Oléron
* Dolus-d'Oléron
* Le Grand-Village-Plage
* Saint-Denis-d'Oléron
* Saint-Georges-d'Oléron
* Saint-Pierre-d'Oléron
* Saint-Trojan-les-Bains

Øya har om lag 20 000 innbyggjarar.

Transport
---------

Sidan 1966 har øya vore forbunde med fastlandet via ein bru. Ho har ei lengd på 3 027 m, og er den lengste brua i Frankrike. Ho har vore gratis sidan 1991.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell turistside
* Webkamera av Ile d'oleron Arkivert 2009-01-03 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* GeoNames

 |
Koordinatar: 80°35′58″N 44°54′45″E﻿

Plasseringa til Aleksandra land i Frans Josefs land. Kapp Mary Harmsworth ligg heilt vest.
**Kapp Mary Harmsworth** (russisk Мыс Мэри-Хармсуорт eller *Mys Meri Kharmsuort*) er eit nes i Aleksandra land i Russland. 

Neset er det vestlegaste punktet i Frans Josefs land og ligg ikkje langt frå Viktoriaøya, som geografisk ikkje er ein del av øygruppa. 

Kapp Mary Harmsworth vart kalla opp etter kona til Alfred Harmsworth. Han var eit medlem av Royal Geographical Society og hovudsponsor for Jackson-Harmsworth polarekspedisjon til Frans Josefs land i 1894.

Dette er staden den russiske sjømannen Valerian Albanov frå Svjataja Anna kom til i 1914 etter den lange og tragiske ferda over pol-isen.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Cape Mary Harmsworth» frå Wikipedia på engelsk, den 14. juli 2008.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
		- Plassering
		- Valerian Albanov, *In the Land of White Death*.
		- Jackson-Harmsworth polarekspedisjon


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Maude** er ein gard i Norangsfjorden i Hjørundfjorden, gardsnummer 124 i Ørsta kommune. Før kommunesamanslåinga 1. januar 1964 var den gardsnummer 14 i Hjørundfjord.

Garden ligg ved Rv 655 mellom Urke og Øye, om lag 2 km frå Urke, og har blitt rekna som ein del av Urke-bygda. Det kom køyreveg frå Urke til Maude i 1939, og i 1946 var det køyrande vidare til Øye.

Garden hadde eitt bruk til 1888, då vart den delt i to like store bruk. Mellom ca 1840 og ca 1910 var her også ein husmannsplass.

Garden ligg under bratte fjell nede ved fjorden, der det er eit slakkare terreng. Garden hadde ikkje seter. Levebrødet var allsidig gardsdrift og fiske på fjorden.

Oluf Rygh i Norske Gaardnavne hallar til at namnet kan kome av *Modvin*. Garden er nemnd i skriftlege kjelder i 1590. Denne gamle namneforma og den høge skylda i 1626 (1 våg) gjer Maude til ein sikker mellomaldergard, truleg langt eldre. Her er ikkje gjort fornfunn.

Kjelde
------

* Lars Strømme og Ragnar Standal: *Hjørundfjordboka Band III Gard og ætt*, Ørsta 1988 ISBN 82-991200-2-0, side 206–215

Referansar
----------

1. ↑  «Maude» i *Norske Gaardnavne*
**Panellínio Sosialistikó Kínima** (**PASOK**; Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα), den panhellenske sosialistrørsla, er eit sosialdemokratisk parti i Hellas. 

Partiet vart skipa i 1974, på grunnlag av ei eksilgruppe danna i 1968 av Andreas Papandreou, og vann parlamentsvalet i 1981. Det vann òg i 1993, men etter det byrja helsa til Andreas Papandreou å skrante, og i 1996 tok Kostas Simitis over. I 2004 kom det til eit generasjonsskifte i partileiinga, og Georgios Papandreou tok over. Dei tapte likevel makta til dei konservative i Nea Dimokratia, og vart verande i opposisjon etter valet i 2007. Ved valet i 2009 vart PASOK atter det største partiet, med nesten 44% av stemmene. 

Logoen til PASOK er ei oppstigande grøn sol. Partiet blir i Hellas forbunde med grønt som politisk symbolfarge. Dette har likevel ikkje noko direkte med økologi å gjere.

Kjelder
-------

Fotnotar

1. ↑  Ersland, Birgitta Lim (13. juni 2018). «Pasok». *Store norske leksikon*. Henta 28. november 2018.

* *Denne artikkelen bygger på «PASOK» frå Wikipedia på tysk, den 6. oktober 2009.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* SUDOC

 |
Île Sainte-Marguerite, inkludert Fort Royal og landsbyen Sainte-Marguerite.
**Îles des Lérins** er ei øygruppe på fire øyar i Middelhavet ved Den franske rivieraen nær Cannes. Dei to største øyane i gruppa er Île Sainte-Marguerite og Île Saint-Honorat. Dei mindre Îlot Saint-Ferréol og Îlot de la Tradelière er ikkje busett. 

Administrativt høyrer øyane til kommunen Cannes. 

Dei første busetnadane på øya som ein kjenner til er frå Romartida. 

Île de Saint-Honorat har fått namn etter grunnleggjaren av klosteret på Lérins, St. Honoratus. Det vart grunnlagd i år 410. Det var i dette klosteret at St. Porcarius levde og truleg vart drepen under ein invasjon av saracenarar. I følgje historia skal St. Patrick, Irland sin vernehelgen, ha studert der på 400-talet. 

Eit forsterka kloster vart bygd her mellom 1000- og 1300-talet. Klostersamfunnet i dag held til i eit kloster som vart bygd på 1800-talet. 

Île Sainte-Marguerite har ei festning der Mannen med jernmaska vart halde fanga ei tid. 

Under den franske revolusjonen vart øyane Île Sainte-Marguerite og Île Saint-Honorat kalla Île Marat og Île Lepeletier.

Bakgrunnsstoff
--------------

* 

Koordinatar: 43°30′54″ N 7°2′42″ E﻿

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* BNF
* BNF (data)
* BNE
* GeoNames

 |
**Maud Angelica Behn** (fødd 29. april 2003) er dotter av Ari Behn og prinsesse Märtha Louise av Noreg.

Behn vart døypt den 2. juli 2003 i Slottskapellet, på dagen 100 år etter at oldefar hennar kong Olav V vart fødd. Ho vart boren til dåpen av morfar sin, kong Harald. Dei andre fadderane var kronprins Haakon, prinsesse Alexandra zu Sayn-Wittgenstein-Berleburg, mora si kusine Marianne Ulrichsen, Kåre Conradi, tanta Anja Sabrina Bjørshol og Trond Giske.

Maud Angelica Behn budde det fyrste leveåret sitt i Lommedalen i Bærum. Hausten 2004 flytta familien til New York i Sambandsstatane. Familien flytta tilbake til Noreg i 2005. Maud Angelica har to yngre systrer, Leah Isadora (f. 2005) og Emma Tallulah (f. 2008).

Arverett
--------

Maud Angelica Behn har arverett til den norske trona, og kjem etter mor si i arverekkjefylgja.
Slik som mora stammar Maud Angelica direkte ned frå dronning Victoria av Storbritannia. Ho står difor på lista over engelske tronfylgjarar.

| * v
* d
* e
Det norske kongehuset |
| --- |
| Kongehuset | 
* Harald V av Noreg
* Sonja av Noreg
* Haakon Magnus av Noreg
* Mette-Marit av Noreg
* Ingrid Alexandra av Noreg

 |
| Kongefamilien | 
* Sverre Magnus av Noreg
* Marius Borg Høiby
* Märtha Louise av Noreg
* Ari Behn
* Sverre Magnus av Noreg
* Maud Angelica Behn
* Leah Isadora Behn
* Emma Tallulah Behn
* Prinsesse Astrid, fru Ferner
* Johan Martin Ferner

 |
Koordinatar: 46°25′S 50°24′E﻿

**Île des Pingouins** (*Pingvinøya*) er ei aude øy i dei subantarktiske Crozetøyane sør i Indiahavet. Med eit areal på berre 3 km² er ho ei av dei minste øyane i gruppa. Administrativt høyrer øya til Dei franske sørterritoria. Ho er ein viktig hekkestad for sjøfuglar.

Skildring
---------

Île des Pingouins ligg vest i øygruppa der ho er den sørlegaste øya, kring 30 km søraust for Île aux Cochons og 95 km vest-sørvest for Île de la Possession. Ho er lita og mykje erodert av sjøen, med bratte sider. Ho er 4 km lang og 1 km brei. Dei omliggande kystklippene er frå 50 m til 300 m høge og er i røynda umogeleg å nå frå sjøen og sjeldan vitja. Ho har ingen innførte dyreartar og har eit heller urørt plante- og dyreliv samanlikna med dei andre øyane i øygruppa.

Viktig fugleområde
------------------

Minst 29 fugleartar hekkar på øya, som av BirdLife International har fått status som viktig fugleområde (IBA). Ho har særs høg tettleik av sjøfuglar, inkludert ein million par gulltoppingvinar, 300 par svartbrynalbatrossar, fire par sølvhovudalbatrossar (som er den einaste hekkstaden deira i Indiahavet) og 30 par gråalbatrossar, samt fleire tusen par med marionkvalfugl og kvithakepetrell. Andre fuglar som hekkar i forholdsvis store tal er mellom andre vandrealbatross, sotalbatross, gråhovudalbatross og indisk gulnebbalbatross, nordkjempepetrell, blåpetrell og kergulenpetrell og smalnebbdukkpetrell. I mindre grad finn ein òg kerguelenterne og blåaugd skrav.

Sjå òg
------

* Antarktiske øyar nord for 60 °S

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Île des Pingouins» frå Wikipedia på engelsk, den 6. november 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. 1 2  BirdLife International. (2012). Important Bird Areas factsheet: Île des Pingouins. Downloaded from  on 17. oktober 2012.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GeoNames

 |
Plasseringa til Dei hercynske fjella i midten av karbontida. Dagens kystinjer er markerte i grått for referanse.
**Den hercynske fjellkjedfoldinga** eller **den variskiske fjellkjedefoldinga** var ein orogenese eller fjellkjedefolding der jordskorpa vart pressa saman i karbon- og permtida ved slutten av oldtida til jorda for 360–250 millionar år sidan. Nedslitne restar av dei hercynske fjellkjedene opptrer i eit belte gjennom Europa frå sørlege Irland og Storbritannia (Devonshire, Cornwall), til det europeiske fastlandet i Bretagne, Ardennene, Schwarzwald, Vogesane og Massif Central. Utanfor Europa er dei kjent i Uralfjella og Novaja Zemlja, i eit belte frå Kaspihavet til Kina og i Appalachane i USA. På nordsida av foldesona, og mellom greinene til sona, vart det i karbon danna store sedimentfylte basseng med tjukke lag av kol, særleg i Vest-Europa og USA.

Kjelder
-------

* Hercynske Fjellkjedfoldning. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 21. november 2013 frå .

1. ↑  Basert på Matte (2001) og Ziegler (1990)
**Cindy Roleder** (fødd 21. august 1989) er ein tysk friidrettsutøvar, fødd i Karl-Marx-Stadt, som internasjonalt deltek på 100 m hekk, nasjonalt også i sjukamp. Ho vart europameister på 100 meter hekk i 2016 og tok VM-sølv i 2015 og EM-bronse i 2014.

### Aktiv

Roleder vart i Kassel tysk meister 2011 på korthekken med tida 13,10 sekundar. Kort etter sette ho personleg rekord med 12,91 sekundar i Fribourg og kvalifiserte seg dermed til VM i Daegu, der ho i semifinalen tangerte den personlege rekorden, men vart slått ut. I 2012 vart ho nummer sju i Helsingfors-EM og var sjanselaus på vidare avansement frå semifinalane.

Med tida 12,82 sekundar tok Roleder i 2014 bronsemedaljen på 100 m hekk då friidretts-EM fann stad i Zürich, ho var 0,06 sekundar bak vinnaren Tiffany Porter som representerte Storbritannia. Under verdsmeisterskapen 2015 i Beijing i 2015 overraska ho stort med eit glitrande finaleløp på 12,59 sekundar, noko som gav henne sølvmedaljen i øvinga, einast 0,02 sekundar bak den jamaikanske vinnaren, Danielle Williams. I friidretts-EM 2016 i Amsterdam var ho favoritt og innfridde med sitt neste snøggaste løp nokon gong, klokka inn på 12,62 sekundar.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* EM 2010 i Barcelona: Diskvalifisert i semifinalane – nr 16
* VM 2011 i Daegu: Utslått i semifinalane – nr 12 (12,91)
* EM 2012 i Helsinki: Nr 7 – 13,11
* OL 2012 i London: Utslått i semifinalane – nr 18 (13,02)
* EM 2014 i Zürich: Bronsemedalje – 12,82 m
* VM 2015 i Beijing: Sølvmedalje – 12,59, bakom Danielle Williams (12,57 )
* EM 2016 i Amsterdam: Gullmedalje – 12,62, framom Alina Talaj (12,68)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Cindy Roleder» frå Wikipedia på tysk, den 11. juli 2016.*
* *Denne artikkelen bygger på «Cindy Roleder» frå Wikipedia på engelsk, den 11. juli 2016.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Munzinger (sport)

 |
Harald Aabrekk frå tida i VålerengaFoto: Kjetil Ree

**Harald Aabrekk** (fødd 22. februar 1956) er ein tidlegare norsk fotballspelar og no fotballtrenar som no er trenar for Sogndal (2010). Han var spelarutviklar i Vålerenga, og gjekk inn som fungerande hovudtrenar då Petter Myhre trekte seg frå stillinga 27. juli 2007. Denne jobben hadde Aabrekk ut sesongen, men i starten av november 2007 vart kontrakten hans avslutta, for å gje plass til Martin Andresen og hans nye trenarteam. Harald Aabrekk har vore spelarutviklar og assisterande trenar for det norske seniorlandslaget, og trenar for U-landslaget.

Som spelar kom Aabrekk til Sogndal før 1974-sesongen. Med sin noko utradisjonelle stil var han på mange måtar ei utfordring for trenar Arnor Svedal, men eidaren hadde mange kvalitetar å by på. Etter gjesteopptreden i S.K. Brann, kom han «heim» til Sogndal og var sterkt delaktig i opprykket til eliteserien i 1981. Den elegante midtbanespelaren opptredde 234 gonger i SIL-drakta og scora 73 mål før han la opp. Historisk vart han då ha laga Sogndal sitt første mål i eliteserien i 1-1 kampen mot Molde våren 1982.

Karriere som spelar
-------------------

(*Sist oppdatert 25. januar 2006*)

|
|  |
| Klubb | Kampar | Mål | Periode |
| Eid | ???? | ???? | ????-1974 |
| Sogndal IL | 234 | 73 | 1973-1982, 1990 |
|
**Rettsleg handleevne** er eit juridisk omgrep som omhandlar i kva grad ein person har evne til å binde seg rettsleg og påta seg ansvar, for eksempel ved avtale, testament eller inngåing av ekteskap. 

Hovudregelen er at ein har slik evne viss ein er myndig, det vil seie at ein må vere over myndig alder og ikkje vere umyndiggjort. 

Sinnssjuke personar som ikkje er umyndige vil likevel kunne ha avgrensningar i sin rettslege handleevne. Dersom ein sinnssjuk person inngår ein avtale, følgjer det av ulovfesta rett at avtalen kan kjennast ugyldig dersom det blir gjort sannsynleg at sinnssjukdomen har hatt innverknad på innhaldet i avtalen. Eit testament vil vere ugyldig der testator var sinnssjuk eller på annan måte var alvorleg svekka i då han skreiv under på testamentet. 

På den andre sida vil personar som ikkje er myndige fordi dei ikkje har nådd myndig alder kunne ha rettsleg handleevne innan visse lovsette grenser. Verjemålslova seier at mindreårige som har fylt 15 år kan rå over pengar dei antan har tent sjølv eller fått stilt til disposisjon. Dei kan også seie opp arbeid dei har påtatt seg og ta nytt arbeid av liknande karakter. Liknande reglar gjeld for umyndiggjorte.

Umyndige personar skal ha ein verje, som skal forvalte den umyndige sine verdiar. For mindreårige vil foreldra normalt vere verje, medan umyndiggjorte vil få verje oppnevnt av overformynderiet eller tingretten. Umyndiggjering blir sett på som eit stort inngrep, og blir dermed sjeldan foretatt no. Sinnssjuke som har vist at dei mangler evne til å ta vare på seg sjølv, vil såleis i staden som regel få oppnemnt ein hjelpeverje. Hjelpeverje sitt mynde vil ofte ikkje vere like omfattande som for ein vanleg verje. Omfanget av hjelpeverje sitt mynde vil bli bestemt ved oppnemninga.

At ein disposisjon er foretatt av ein som ikkje har rettsleg handleevne blir set på som ein sterk ugyldigheitsgrunn. Dette medfører at disposisjonen ikkje kan gjerast gjeldande av medkontrahenten, sjølv om denne var i god tru (ikkje visste om den manglande handleevna).

Sjå også
--------

* Rettsevne
* Rettssubjekt

Bakgrunnsstoff
--------------

* Verjemålslova av 22. april 1927 nr 3 hos Lovdata

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* GND
* LCCN
* NKC
* BNE

 |

  



  

* *Denne artikkelen bygger på «Rettsleg handleevne» frå Wikipedia på bokmål, den 18. mars 2009.*
| Raufoss IL |
| --- |
| **Fullt namn** | Raufoss Idrettslag |
| **Kallenamn** | Raufoss |
| **grunnlagd** | 1918 |
| **Heimebane** | Raufoss Stadion |
| **Kapasitet** | 2 500 |
| **Styreleiar** | Asgeir Sveen |
| **Trenar** | Dag Oppjordsmoen |
| **Liga** | Adeccoligaen |
|

**Raufoss Idrettslag** er eit idrettslag på tettstaden Raufoss i Vestre Toten kommune som vart stifta i 1918. Klubben har grupper for fotball, handball, langrenn, skihopp, friidrett, orientering, symjing og turn.

Fotballaget
-----------

*For meir om dette emnet, sjå Raufoss Fotball.*
Fotballaget har i mange år vore det beste i Oppland, med mellom anna ein fjerdeplass i 1. divisjon i 2000 og femteplass i 2001. I 2004 rykte klubben ned til andre divisjon, men i 2006 rykte han opp att til Adeccoligaen (1. divisjon).

Bakgrunnsstoff
--------------

* Nettsida til Raufoss Idrettslag Arkivert 2007-02-24 ved Wayback Machine.
* Raufoss Fotball

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* BR orgnr

 |
Ei **altarbok** eller ein **agende** (av latin *agenda*, 'det som skal gjerast'), er omgrep bruka om forskrifter for gudstenesta, bruka heilt i frå oldkyrkja. I mange evangelisk-lutherske kyrkjer er omgrepet bruka om boka som inneheld liturgien for gudstenester og kyrkjelege handlingar. I Den anglikanske kyrkja er boka kalla *Book of Common Prayer*.

Den katolske kyrkja brukar ei rad med liturgiske bøker for ulike kyrkjelege handlingar, og har følgjeleg ikkje nokon altarbok som samlar heile liturgien.

Altarboka i Den norske kyrkja
-----------------------------

Den fyrste dansk-norske altarboka kom etter reformasjonen  og vart utgjeven av Peder Palladius (1556). Frå 1688 til 1889 vart Hans Baggers altarbok bruka i Noreg. I 1920 vart det ved kongeleg resolusjon autorisert ei altarbok for Den norske kyrkja både på bokmål og nynorsk. Denne boka er enno i bruk i nokre kyrkjelyder, sjølv om ho dei fleste stadene er avløyst av *Gudstenesteboka* som vart teken i bruk første søndag i advent 1992.

Alterboka vart tidlegare fastsett som forskrift med heimel i grunnlova § 16. Frå 1990 har kyrkjemøtet, enno med heimel i grunnlova, vore delegert retten til å godkjenne liturgiar til bruk i gudstenesta.

Sjå òg
------

* Messebok

Kjelder
-------

* www.kyrkja.no
* Forskrift om Altarbok av 1920
* Delegasjonsvedtak 1990

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GND

 |
**Raunefjorden** er ein fjord mellom Sotra og Bergen, som strekker seg om lag 15 km nordover frå Korsfjorden i sør til Byfjorden og Hjeltefjorden i nord. Fjorden startar nord for Lerøyna og Bjelkarøyna mellom Klokkarvik i Øygarden kommune i vest og Hjellestad i Bergen i aust. 

Nord for Klokkarvik går Skogsvågen inn i Sotra mot vest. Aust for Skogsvågen ligg Bergen lufthamn, Flesland. Raunefjorden har ein sidefjord, Grimstadfjorden, som ligg nord for Flesland og rett aust for Bjorøy. Frå Bjorøy går det ein undersjøisk tunnel under Vatlestraumen til fastlandet i nærleiken av Håkonshella. Vatlestraumen vart kjend i 2004 då MS «Rocknes» gjekk på grunn og kantra. Håkonshella er staden der Håkon den gode både vart fødd og døydde. Håkonshella ligg ved inngangen til Alvøpollen og Alvøen. Frå her går fjorden vidare nordover på austsida av Litlesotra og nord til Knarrevik og Drotningsvik. Mellom desse to stadane går Sotrabrua over fjorden med ei lengd på 1236 meter og ei seglingshøgd på 50 meter. 

Fjorden endar nord for Sotrabrua.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GeoNames
* SSR (namn)

 |
*For kommunen i Møre og Romsdal, sjå Rauma kommune. For fleire tydingar, sjå Rauma (fleirtyding).*

**Rauma** er ei elv i Innlandet og Møre og Romsdal. Elva er 68 km lang og renn frå Lesjaskogsvatnet til Åndalsnes ned gjennom Romsdalen og ut ved Veblungsnes.

Raumavassdraget vart verna i Verneplan IV for vassdrag i 1993.

I tillegg til Lesjaskogsvatnet får Rauma vatn frå sideelvane Grøna, Ulvåa, Vermåa og Istra i tillegg til eit utal små bekker, som ein ser når ein køyrer nedover Romsdalen.
Nedslagsfeltet for Rauma med Istra er på 1206,17 km² med ei middelavrenning på 36,80 l/s/km² og middelvassføring på 44,387 m³/s ved utløpet.
Etter utbygginga av Mardøla blir dette vatnet ført over til Rauma gjennom Grytten kraftstasjon.

Fossar
------

Slettafossen
Rauma fell over 600 m frå Lesjaskogsvatnet til Romsdalsfjorden. På denne strekninga er det mange fossar og stryk. Dei meste kjende er 
Brufossen, Slettafossen, Kyllingfossen, Kjerkjefossen, Eidafossen og Fivafossan.
Slettafossen ovanfor Verma er ein turistattraksjon. 

Ein del av sidebekkene har spektakulære fossefall når det er god vassføring. Mellom desse er
Vermafossen, Døntefossen, Gravdefossen, Brudesløret og Mongefossen. Dei to siste er regulerte, men har vassføring ein del av sumaren.
Vermafossen har eigen kraftstasjon.

Laksefiske
----------

Elva er ei av Noregs best kjende lakseelvar. Laksen går opp til Kyllingfossen, om lag 42 km frå sjøen. Rauma vart i 1980 infisert av lakseparasitten *Gyrodactylus salaris*. På grunn av infiseringa vart elva ei av dei fyrste i Noreg rotenonhandsama og fram til 2001 var det berre lov å fange stamfisk til settefiskanlegget på Herje. Frå sesongen 2001 vart det opna for fiske. Ved elva ligg det fleire kjende laksegardar, mellom dei Fiva og Horgheim.

I tidlegare tider fanga ein laks ved hjelp av teiner i elva.

Deltaet
-------

Deltaet ved Veblungnes er eit av dei største på Vestlandet, men er i dag heilt bygd ned og gjort om til industriområde. Berre ein liten del av vestsida er urørt.

Rauma

Bruer
-----

Over Rauma er det fleire kjende og verna bruer.

Raumabanen kryssar Rauma fleire gonger. På Opplandsida finn ein Bøvermo bru like etter Bjorli. Vidare kjem steinbruene Stuguflåtbrua og den kjende Kylling bru på Verma. Dei siste jarnbanebruene over Rauma er Foss bru, Sælsbrua og Skjerve bru.

Gamle vegbruer er Sogge bru og Grøttør bru. Ved utløpet kryssar E136 over Raumabrua.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Verdiar i Rauma (unntatt Verma og Istra) i Rauma kommune, Fylkesmannen i Møre og Romsdal, VVV-rapport 2001
* Rauma ved Verma, Fylkesmannen i Møre og Romsdal, 2008
* Kongevegen på Veblungsnes Arkivert 2012-02-02 ved Wayback Machine.
* Raumabanen på Hele Norge[*daud lenkje*]
* Flaumsonekart, NVE, 2005[*daud lenkje*]
* Raumabanen Arkivert 2011-10-06 ved Wayback Machine.
* Fossar i Rauma kommune[*daud lenkje*]

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* GeoNames
* SSR (namn)

 |
**Gunnar Bovim** (fødd 2. februar 1960 i Bergen) er ein norsk lege. Han var rektor ved Noregs teknisk-naturvitskaplge universitet (NTNU) frå 2013 til 2019.

Karriere
--------

Bovim vart utdanna lege i 1985 ved Universitetet i Bergen. Han vidareutdanna seg til spesialist i nevrologi i 1993, og tok doktorgraden i nevrologi same år, ved Universitetet i Trondheim.

I 1998 vart han overlege og professor i nevrologi ved Det medisinske fakultet (NTNU).

Frå 1996 til 1998 var han prodekan, og frå 1999 til 2005 dekan, ved Det medisinske fakultetet (NTNU).

I perioden 2000–2005 var han leiar for tematisk satsingsområde medisinsk teknologi, NTNU. I 2005 vart han tilsett som viseadministrerande direktør og i 2006 som administrerande direktør ved St. Olavs hospital.

I 2009 byrja han som administrerande direktør i Helse Midt-Norge RHF, ei stilling han hadde til han byrja som rektor ved NTNU i 2013.

Bovim vart første gong tilsett som rektor 6. desember 2012, og byrja i stillinga 1. august 2013. NTNU sitt styre tilsette han i oktober 2016 for ein ny fireårsperiode. I august 2019 varsla han styreleiar ved NTNU at han ønskte å slutta som rektor, to år før åremålstida var omme. Årsaken var at han no er i eit forhold til ei av kollegene, som òg sit i NTNU si leiargruppe. Prorektor Anne Borg tok over som rektor frå 13. desember 2019 (konstituert 21. august–12. desember 2019).
Etter at han gjekk av som rektor, gjekk han over i ei rådgjevarstilling med arbeidsområdet forsknings- og utdanningspolitikk ved universitetet.

Bovim har hatt – ei rekkje styreverv, nasjonalt og internasjonalt; blant anna som medlem av Hovedstyret og leiar for Divisjonsstyret for samfunn og helse i Noregs forskingsråd, og som leiar av Norsk nevrologisk forening frå 1998 til 1999. I perioden 2004–2007 var han delegat for Noreg i European Medical Research Council, og frå hausten 2013 var han medlem i styret for Universitets- og høgskolerådet (UHR) og sit i Research Policy Working Group under European University Association (EUA).

Bovim har publisert ei rekkje vitskaplege artiklar og vart i 1993 tildelt forskningsprisen til Norsk Migreneselskap. I 1995 mottok han Dr Ragnar Forbergs stipend.

Kjelder
-------

1. ↑  Gunnar Bovim blir ny rektor ved NTNU (pressemelding frå NTNU, 6. desember 2012)
2. ↑  Første dag som rektor ved NTNU (videointervju frå NTNU sine campusar, 1. august 2013)
3. ↑  Meland, Svein I. (26. oktober 2016) «Gunnar Bovim får ny periode som NTNU-rektor». I: *Adresseavisen*
4. ↑  Bovim slutter som rektor
5. ↑  Oksholen, Tore (13. desember 2019), «Her er NTNUs nye rektor», *universitetsavisa.no* (på norsk bokmål), arkivert frå originalen 31. oktober 2020, henta 18. mars 2020
6. ↑  Hanger, Mari Rian (10. september 2019). «Bovim får 1.250.000 som rådgiver». *universitetsavisa.no* (på norsk bokmål). Henta 19. september 2019. [*daud lenkje*]

Bakgrunnsstoff
--------------

* Publikasjonar av Gunnar Bovim i BIBSYS
* Publikasjonar av Gunnar Bovim i forskingsdokumentasjonssystemet Cristin


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* CRIStin

 |
**Ingebrigt Hallsteinsson Præsthus** (24. september 1849–12. desember 1891) var ein norsk lærar, gardbrukar og stortingsmann frå Buvika i Sør-Trøndelag. Han var medlem av Høgre.

Præsthus var son til ein gardbrukar. Han var frå 1866 lærar i Kolvereid, gjekk deretter Klæbu seminar. I 1869 tok han eksamen og heldt fram som lærar. Han vart i 1874 tilsett ved ein privat borgarskule i Fredrikstad. År 1880 fekk han stilling som lærar og kyrkjesongar i Eidsberg. Ti år seinare kjøpte han gard i bygda og vart gardbrukar attåt.

Præsthus vart medlem av formannskapet i 1888 og ordførar i 1890. Perioden 1889-91 var han 1. representant frå Smaalenenes amt på Stortinget. Han var då medlem av justiskomiteen.

I 1891 døydde han på garden Finnestad i Eidsberg, einast to år etter han hadde kjøpte garden.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak:*Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
* Biografisk informasjon om Ingebrigt Præsthus NSD Norsk senter for forskningsdatas politikararkiv

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
**Ingebrigt Ingebrigtsson Flønæs** (23. mai 1843–12. juni 1933) var ein norsk lærar, gardbrukar og stortingsmann frå Selbu i Sør-Trøndelag.

Flønæs var son til ein gardbrukar. Han gjekk ut frå Klæbu seminar i 1862 og var så huslærar eit halvår. Deretter var han ein vinter lærar i Ytterøy. Sidan var han lærar i heimbygda Selbu i 49½ år, tok avskjed til jul i 1912. Attåt gardbrukar på farsgarden frå 1871 til 1908.

Han var medlem av heradsstyret frå 1873 til 1904, ordførar 1874-94. Elles var han sparebank–«direktør» (dvs, styremedlem), medlem av fleire fylkeskommunale utval og komitear og hadde mange kommunale verv. 

Flønæs var valmann fem gonger. Perioden 1880-82 var han 1. varamann til Stortinget. 1889-91 var han 3. representant frå Søndre Trondhjems amt på tinget, medlem av vegkomiteen.

På Stortinget kom han i 1890 med framlegg om at staten skulle gi ein premie på 20 kr per mål jord som vart rydda og dyrka opp av husmenn og småbrukarar.

Kjelder
-------

1. ↑  
	* *Det Offentlige landbruksvæsen i Norge indtil 1914*. Grøndahl. 1914. s. 122.

* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
**79. motoriserte infanteribrigade** (russisk 79-я отдельная гвардейская мотострелковая Инстербургская дважды Краснознамённая, ордена Суворова бригада - fullt namn: 79. sjølvstendige Garde motoriserte Insterburg to ganger Raude Fane og Suvorov-orden infanteribrigade forlagt til Gusev i Kaliningrad oblast. Brigaden er underlagt 11. armékorps.

Organisasjonen i brigaden er truleg slik i 2013:

**Manøverelement**  

* 319. motoriserte infanteribataljon
* 377. motoriserte infanteribataljon
* 386. motoriserte infanteribataljon

102.stridsvognbataljon

**Eldstøtte**  

* 45. sjølvdrivne haubitsbataljon
* 483. luftforsvarsmissilbataljon

Referansar
----------

1. ↑  «79-я отдельная гвардейская мотострелковая бригада (в/ч 90151)». *Войсковые части России* (på russisk). Arkivert frå originalen 16. mars 2018. Henta 21. desember 2017.
2. ↑
**Gunnar Hansen Horn** (25. juni 1894–15. juli 1946) var ein av dei fremste geologane i landet, kjent for då han leia ekspedisjonen som fann leiren etter Andrée si ballongferd på Kvitøya.

Hornn var bergingeniør frå NTH i 1916, studerte ved Royal School of Mines i London fram til 1920, og dreiv oljeleiting for eit engelsk oljeselskap i Trinidad og Venezuela 1920-1923. Med Johan Braastad leitte han i 1925 etter olje i Kaspihavet. I 1928 mottok han ein doktorgrad frå Technische Universität Berlin på ei avhandling om petrografien til Svalbardkolet. Frå 1929 til han døydde var han ved Norges Svalbard- og Ishavsundersøkelser og oppdaga tilfeldigvis leirrestane frå Andrées ballongferd på Bratvaag-ekspedisjonen sommaren 1930 for å annektere Victoriaøya på Frans Josefs land. Som hobby dreiv Hansen Horn karst-topografi over kalksteinsgrottene i Nordland. I 1945 vart han leiar for Noregs naturvernforbund. Han døydde uventa på ein ekspedisjon med skuta «Mari» for å gjenopprette Isfjord radio og dessutan utplassere nye fyrlykter langs vestkysten av Svalbard. Faren hans var arkitekt og overlærer Finn Horn.

Neset Hornodden på Kvitøya er kalla opp etter han.

Utgjevingar
-----------

* Gunnar Horn (1920). «Petrografisk undersøkelse av Svalbardkullene». *Norsk geologisk tidsskrift*: 465–466. . Særtrykk.
* *Geologisk beskrivelse over Bjørnøya* (1925). Med Anders K. Orvin.
* *Beiträge zur Kenntnis der Kohle von Svalbard (Spitzbergen und der Bäreninsel)* (Dybwad, 1928)
* «Gunnar Horn fortæller om sine indtryk fra Bjørnøya, Svalbard og Frans Josefs Land». Bergen Aftenblad. 20.1.1929.
* Gunnar Horn (juli 1931). «Franz Josefs Land». Norge, tidsskrift om vårt land. Arkivert frå originalen 4. mars 2016. Henta 19. november 2013.
* Gunnar Horn (1947). «Karsthuler i Nordland». *Norges geologiske undersøkelse, også utgitt på Aschehoug*.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Gunnar Hansen Horn» frå Wikipedia på bokmål, den 19. november 2013.*
	+ *Wikipedia på bokmål oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  «Gunnar Hansen Horn» i *Store norske leksikon*, snl.no.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* Historisk befolkningsregister
* Lokalhistoriewiki
* VIAF
* GND

 |