|  |
| --- |
| **Jasminslekta** |
|  |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Planteriket Plantae |
| **Infrarike:** | Streptophyta |
| **Overrekkje:** | Landplantar Embryophyta |
| **Rekkje:** | Karplantar Tracheophyta |
| **Underrekkje:** | Frøplantar Spermatophytes |
| **Orden:** | Leppeblomordenen Lamiales |
| **Familie:** | Oliventrefamilien Oleaceae |
| **Slekt:** | **Jasminslekta** *Jasminum*L. 1753 |

**Jasminslekta**  (*Jasminum*) er ei planteslekt i oliventrefamilien som omfattar rundt 200 artar. Namnet på slekta kjem via fransk *jasmin* og arabisk *yas(a)min* frå persisk *yasmin*.

Plantane i slekta er oppretta eller klatrande buskar eller tre, og kan vera lauvfellande eller eviggrøne. Stengelen er glatt, kanta eller fura. Blada er motsette eller spreidde, eller ein sjeldan gong kransstilte; av form er dei enkle, trekopla eller finna. Blomane er kvite eller gule og har ofte ei sterk, behageleg duft. Krona er trakt- eller klokkeforma med 4–16 flikar. Alle artane har to pollenberarar. Frukta er eit bær.

Slekta er utbreidd i Afrika, Asia, Australia og på stillehavsøyene. Ein art, *Jasminum fruticans*, veks i store delar av middelhavsområdet. Fleire andre artar, mellom anna den asiatiske *Jasminum officinale*, er naturalisert i middelhavslanda. *Jasminum odoratissimum* finnes på Kanariøyene og Madeira.

Fylogenetiske studium har vist at sjasminartane med gule blomar og spreidde blad utgjer ei eiga gruppe som utgjer ei systergruppe til både dei andre Jasminum-artene og til slekta *Menodora*, som er utbreidd i Amerika og Sør-Afrika. Ein artikkel frå 2014 føreslo å flytta desse 15 artane til ei ny slekt, *Chrysojasminum.*

Ein dyrkar sjasmin både som hage- og husplante på grunn av dei duftande blomane. Sjasminolje blir hovudsakleg laga av storsjasmin (*J. grandiflorum*), og blir brukt til parfyme og som smakstilsetjing i te. Den vanlegaste stoveplanten er *Jasminum polyanthum*. I Noreg er klimaet stort sett for kaldt til at sjasmin kan brukast utandørs, men vintersjasmin (*J. nudiflorum*) blir planta i dei mildaste delane av landet. Slekta må ikkje forvekslast med skjærsmin (*Philadelphus*), som er utbreidde og temmeleg hardføre hagebuskar.

Kjelder
-------

1. 1 2  «*Jasminum*». *Flora of China*. Henta 21. februar 2015.
2. 1 2  M. Blamey og C. Grey-Wilson (2004). *Wild Flowers of the Mediterranean* (2. utg.). A & C Black. s. 173–174. ISBN 0-7136-7015-0.
3. ↑  «*Jasminum*». *Flora Europaea*. Henta 21. februar 2015.
4. 1 2  T. Kristoffersen (1970). *Stueplantene i farger*. Aschehoug. s. 246–247.
5. ↑  E. Banfi (2014). «*Chrysojasminum*, a new genus for *Jasminum* sect. *Alternifolia* (Oleaceae, Jasmineae)». *Natural History Sciences* **1** (1): 3–6. ISSN 2385-0922. doi:10.4081/nhs.2014.54.
6. ↑  *Den store hageboken*. Det Beste. 1973. s. 581. ISBN 82-7010-019-6.

* *Denne artikkelen bygger på «Sjasmin» frå Wikipedia på bokmål, den 24. februar 2019.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* (no) *Jasminslekta* hos ArtsdatabankenRedigere på wikidata
* (en) *Jasminslekta* i Encyclopedia of LifeRedigere på wikidata
* (en) *Jasminslekta* i Global Biodiversity Information FacilityRedigere på wikidata
* (sv) *Jasminslekta* hos DyntaxaRedigere på wikidata
* (en) *Jasminslekta* hos ITISRedigere på wikidata
* (en) *Jasminslekta* hos NCBIRedigere på wikidata
* (en) *Jasminslekta* hos The International Plant Names IndexRedigere på wikidata
* (en) *Jasminslekta* hos TropicosRedigere på wikidata
* (en) *Kategori:Jasminum* – bilete, video eller lyd på Wikimedia CommonsRedigere på wikidata
* (en) *Jasminum* – galleri av bilete, video eller lyd på Wikimedia CommonsRedigere på wikidata
* *Jasminum* – detaljert informasjon på WikispeciesRedigere på wikidata


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* GND
* LCCN
* Dyntaxa
* ITIS
* EOL

 |