recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Komagfjord kyrkje**, tidlegare *Komagfjord kapell*, er ei krosskyrkje frå 1960 i Talvik sokn i Alta prosti, Nord-Hålogaland bispedømme.

Byggverket er i bindingsverk og er bygd med 250 plassar. Kyrkja vart vigsla palmesundag 10. april 1960.

Kyrkjeklokka er levert av Olsen & Nauen klokkestøyperi i 1947, med innskrift frå Elias Blix' julesong «Kling no klokka»: «Tona um Frelsa kalla. Helsa, kalla og helsa med fred Guds barn.»

Eldre kyrkjer i Komagfjorden
----------------------------

Den første kyrkja i Komagfjorden vart vigsla 15. september 1887. Den var ei kvit langkyrkje, og ho låg litt oppe i bakken ovanfor butikken og kaia. Kyrkja vart, som det meste av Finnmark, brent ned av den tyske okkupasjonsmakta då dei trekte seg attende frå Finnmark hausten 1944. 

Etter krigen begynte attreisinga. Det vart sendt «kyrkjebrakker» til dei kyrkjelydene som hadde mista kyrkjene sine. Talvik hadde 3 kyrkjer i behald, og skulle derfor ikkje få kyrkjebrakke. 

Men soknerådet vende seg til biskopen, og dei greidde å få send ei kyrkjebrakke til Komagfjord. Kyrkjebrakka vart vigsla 16. februar 1947 av biskop Wollert Krohn-Hansen, fylkesprost Wiig, sokneprest Notø og kst. sokneprest Kjelland. 

Brakka gjorde nytte som gudshus i 13 år.

Bakgrunnsstoff
--------------

* «Komagfjord kyrkje». *Kirkesøk*. Den norske kyrkja.
* Alta kyrkjelege fellesråd
* 

* Komagfjord kyrkje i kulturminnesok.no, nettstaden til Riksantikvaren

| * v
* d
* e
Kyrkjene og kapella i Alta prosti |
| --- |
| Alta • Bergsfjord • Breivikbotn • Dønnesfjord • Elvebakken • Hasvik • Komagfjord • Kåfjord • Langfjord • Leirbotn • Loppa • Nordlyskatedralen • Nuvsvåg • Rafsbotn • Rognsund • Sandland • Storekorsnes • Sørvær • Talvik • Øksfjord |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* GeoNames
* SSR (namn)

 |
**La Graciosa** (spansk for *grasiøs*) er ei vulkansk øy i Kanariøyane i Spania, 2 km nord for øya Lanzarote med sundet Río mellom dei. Øya er ein del av Parque Natural del Archipiélago Chinijo, eit biosfærereservat, og høyrer til kommunen Teguise. Øya er ein del av Chinijoøyane. Landsbyen på øya ligg i søraust der husaer bygd kring hamna. Hamna har to moloar og eit yachtområde. Dei einaste to busetjingane er Caleta del Sebo og sommarstaden Casas de Pedro Barba. Heile øya består av vulkansk stein og stand.

Øya har opp mot 700 innbyggjarar og turisme er hovudindustrien i lag med fiske. Kvart år flokkar turistane seg på øya på grunn av det tempererte klimaet og dei mange sandstrendene. Øya har ein skule, latinskule, postkontor, supermarknader, ein bank, hamn og strender.

Vegane på La Graciosa består av sand. Motorkøyretøy er ikkje lov, bortsett frå eit par utvalde køyretøy for spesielle årsaker.

Det går båt til øya frå Orzola på Lanzarote, ein tur som tar om lag 35 minutt.

Tidlegare har Graciosa vorte plyndra av sjørøvarar.

Geografi
--------

Øya er den austlegaste i øygruppa og den minste busette øya i Kanariøyane. Ho er særs tørr og består hovudsakleg av buskar og tørr jord. Øya er 8 km lang og 4 km brei og dannar eit areal på 29 km². Det finst ingen naturlege vasskjelder på øya, så avsalta vatn har vorte frakta i røyr frå Lanzarote sidan 2001.

Øya har nokre fjell i nord og i vest. I sør og aust er det stort sett berre åsar. Det høgaste punktet er Aguja Grandes på 266 moh, medan Las Agujas Chicas strekkjer seg til 228 m.

180° panoramabilete frå Mirador del Río (Lanzarote)

Kjelder
-------


* *Denne artikkelen bygger på «Graciosa, Canary Islands» frå Wikipedia på engelsk, den 15. august 2009.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
	+ Pott, Joachim/Hüppe, Joachim/de la Torre, Wofredo Wildpret *Die Kanarischen Inseln. Natur- und Kulturlandschaften*, Ulmer : Stuttgart 2003, 320 s.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **La Graciosa**

* Info og bilete av Graciosa Arkivert 2009-09-03 ved Wayback Machine.
* La Graciosa[*daud lenkje*]

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* BNE
* GeoNames

 |
|  |
| --- |
| **Grisetang** |
| GrisetangGrisetang |
|
| **Utbreiing** |
| Utbreiinga av grisetang Utbreiinga av grisetang |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Det gule riket Chromista |
| **Rekkje:** | Ochrophyta |
| **Underrekkje:** | Phaeista |
| **Klasse:** | Brunalgar Phaeophyceae |
| **Orden:** | Tang Fucales |
| **Familie:** | Fucaceae |
| **Slekt:** | *Ascophyllum* |
| **Art:** | **Grisetang** *A. nodosum* |
|
| **Vitskapleg namn** |
| ***Ascophyllum nodosum*** |

**Grisetang** er ein vanleg brunalge i strandsonen i Noreg.

Utsjånad
--------

Ein fleirårig brunalge som kan verte opp til 2 m lang, med olivengrønt fargeskjær, og uregelmessig gaffelgreina. Hovudaksen i tverrsnitt noko ellipseforma og 5-10 mm brei. Tangen manglar midtnerve. Her og der svell akse og greiner opp til gassfylte ovale blærer som er ganske harde. Nedst ei hefteskive som kan bere mange skot. Kjønnsorgan utviklar seg i tjukkare parti (receptaklar) i enden av sidestilte kortskot. Han- og hoorgan på ulike plantar. Dei modnast i juni-juli.

Utbreiing
---------

Tangen er vanleg langs den nordvestlege kysten av Europa frå Svalbard til Portugal medrekna Færøyane. På andre sida av Atlanterhavet finst han aust på Grønland,
kring Nova Scotia, Baffinland, Hudsonsundet, Labrador og Newfoundland.

Førekomst i Noreg
-----------------

Planta veks på berggrunn langs heile kysten, vesentleg i nedre del av sagtangbeltet.

Bruk
----

Store mengder grisetang har vorte samla inn kvart år til produksjon av tangmjøl og alginat. Tidlegare vart tangen også nytta til dyrefôr.

Kjelder
-------


* *Denne artikkelen bygger på «Ascophyllum nodosum» frå Wikipedia på engelsk, den 11. mars 2012.*
* *Floraen i farger 2*, Arne Pedersen og Jørgen Vasshaug, H. Aschehoug & Co. ( W. Nygaard ).

Bakgrunnsstoff
--------------

* (no) *grisetang* hos ArtsdatabankenRedigere på wikidata
* (en) *grisetang* – oversikt og omtale av artane i WORMS-databasenRedigere på wikidata
* (en) *grisetang* i Encyclopedia of LifeRedigere på wikidata
* (en) *grisetang* i Global Biodiversity Information FacilityRedigere på wikidata
* (sv) *grisetang* hos DyntaxaRedigere på wikidata
* (en) *grisetang* hos ITISRedigere på wikidata
* (en) *grisetang* hos NCBIRedigere på wikidata
* (en) *Kategori:Ascophyllum nodosum* – bilete, video eller lyd på Wikimedia CommonsRedigere på wikidata
* (en) *Ascophyllum nodosum* – galleri av bilete, video eller lyd på Wikimedia CommonsRedigere på wikidata
* *Ascophyllum nodosum* – detaljert informasjon på WikispeciesRedigere på wikidata


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* Dyntaxa
* ITIS
* EOL

 |
**Snorre Sturlason** eller **Sturluson** (norrønt *Snorri Sturluson*; 1178–23. september 1241) var ein islandsk hovding, forfattar og skald.

Snorre var to gonger lagmann eller lovseiemann på det islandske Alltinget. Som lagmann hadde han ei maktstilling på Island.
Snorre engasjerte seg mykje i ymse politiske spørsmål. Han vart drepen på grunn av at han stødde eit opprør mot kongen av Noreg, kong Håkon Håkonsson. 

Snorre siglde sommaren 1218 frå Island til Noreg, og var der til 1220. Der gjesta han fyrst Skule Jarl (Skule Bårdsson) over vinteren. Sommaren etter var han i Sverige. Snorre støtta Skule Jarl i kampen mot kong Håkon Håkonsson. 

Andre gong han var i Noreg var frå 1237 til 1239. Snorre vart i denne tida stempla som forrædar, og fekk forbod mot å reisa ut av Noreg. Snorre fór til Island mot kong Håkon sin vilje. Håkon lét Gissur Torvaldson drepa Snorre. Gissur og ein flokk menn tok livet av Snorre den 23. september 1241. Snorre var då på garden sin, Reykholt.

### Skrifter av Snorre

* Heimskringla Norske kongesoger, skrive ned om lag 1220-1235
* Den yngre Edda ei handbok i kunsten å vera skald, skriven ned om lag 1220-1230
* Egilssoga, truleg skrive ned av Snorre om lag 1226. Ei soge om Egill Skallagrimsson.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Norsk biografisk leksikon
* Store norske leksikon
* Lokalhistoriewiki
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI

 |
**Talant Dujsjebajev** (fødd 2. juni 1968) er ein handballtrenar og -spelar frå Bisjkek. Han er kirgisisk av opphav og representerte etter tur Sovjetunionen, Russland og Spania. Dujsjebajev vart olympisk meister 1992 for den oppløyste Sovjetunionen og verdsmeister 1993 for Russland. Han har sidan 2014 vore trenar for polske Kielce.

### Klubbspel

Dujsjebajev var aktiv i CSKA Moskva frå 1987 til 1992. Sidan gjorde han 1992-97 teneste i spanske TEKA Santander, før han tok ein sesong i tyske Nettelstedt. Han heldt fram i Tyskland med GSW Minden i tida 1998-2001. Til sist spelte han 2001-07 for det spanske storlaget Ciudad Real.

### Landslagsspel

Dujsjebajev vart olympisk meister for det tidlegare sovjetiske landslaget under Sommar-OL 1992 i Barcelona. Året etter bidrog han mykje til at Russland vart verdsmeister under Handball-VM 1993 i Sverige. Frå 1995 var han spansk statsborgar. Med det spanske landslaget vann han to OL-sølv, to EM-sølv og ein EM-bronse i tida 1996-2000.

### Trenar

2006-09 leia han Ciudad Real til tre triumfar i EHF-meisterligaen. Sidan var han i to år trenar for Atletico Madrid, som tapte meisterligafinalen i 2012. Han leia polske Kielce til triumf i meisterligaen 2016, medan det vart finaletap i same turneringa både 2022 og 2023.

### Merittar

* Sommar-OL 1992: Gullmedalje, 22-20 mot Sverige
* VM 1993: Gullmedalje, 28-19 over Frankrike
* Sommar-OL 1996: Bronsemedalje, 27-25 mot Frankrike
* EM 1996: Sølvmedalje, 22-23 mot Russland
* EM 1998: Sølvmedalje, 23-25 mot Sverige
* Sommar-OL 2000: Bronsemedalje, 26-22 mot Jugoslavia
* EM 2000: Bronsemedalje, 24-23 mot Frankrike
* Vinnar av EHF-meisterligaen: 1994 for TEKA Santander
* Vinnar av EHF-europaserien: 1993 for TEKA Santander
* Spansk seriemeister: 1993, 1994 for TEKA Santander og 2004 for Ciudad Real
* Spansk cupmeister: 1995 for TEKA Santander og 2003 for Ciudad Real

I 1994 og 1996 vart Dujsjebajev kåra til verdas beste handballspelar.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Talant Dujshebaev» frå Wikipedia på tysk, den 19. april 2024.*
**Rossfjordstraumen** er ei bygd i Senja kommune i Troms, om lag 20 km nordaust for Finnsnes. Bygda, som er sentrum for eit større område rundt Rossfjorden og Rossfjordvatnet, har sin eigen barne- og ungdomsskule, barnehage, fagprøvesenter, kyrkje, gamleheim, samvirkelag, plastfabrikk, treningssenter, bygdehus, kiosk og bensinstasjon.

Rossfjordstraumen har postnummer 9302.

Månadleg kjem det ut ei eiga bygdeavis som heiter Rossfjordposten.

Grunnkrinsar
------------

Rossfjordstraumen utgjer to grunnkrinsar, **Straumen øst** og **Straumen vest**, på kvar si side av fjorden/vatnet.

Innbyggarar:

|   | 2000 | 2005 | 2007 | 2012 | 2019 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Straumen øst | 232 | 228 | 241 | 219 | 192 |
| Straumen vest | 169 | 197 | 198 | 184 | 176 |

Kjelder
-------

1. ↑  «04317: Grunnkretsenes befolkning (G) 1999 - 2019», *PX-Web SSB*, henta 29. september 2019 [*daud lenkje*]

* Denne artikkelen byggjer på «Rossfjordstraumen» henta frå Wikipedia på bokmål 28. juni 2007.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Nettstaden til Rossfjordbygda

 Commons har multimedium som gjeld: **Rossfjordstraumen**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Kari Nyquist** (fødd **Stoesen** i (17. oktober 1918–20. april 2011) i Oslo) er ein norsk keramikar. Ho er utdanna frå Statens håndverks- og kunstindustriskole i Oslo frå 1934 til 1938.

Parallelt med at ho gjekk på skulen fekk ho også verkstadpraksis like i nærleiken av skulen hjå Eilif Whist i Waldemar Thranesgate og William Knutzen i Wesselsgate i Oslo. Etterpå arbeidde ho ei tid ved Åros Keramikk i Røyken og sidan hjå Schneider og Knutzen AS på Slemdal i Oslo.

Nyquist opna eigen keramikkverkstad i Oslo i 1942. Der hjelpte fyrst Jo Vogt og så mann hennar, Jan Nyquist, til med dreiinga medan ho stod for dekorane.

På 50- og 60-talet formgav ho mange dekorar for Stavangerflint, mellom anna mange suvenirplatter med leikfulle og detaljrike motiv frå norske byar. Mange av dekorane ho laga for Stavangerflint er einsfarga trykkdekorar i blått, raudt eller svart på ein ljos grå botnfarge. Ho laga også dekorar til barneservise i same stil, og eit teservise som også er representert ved Victoria and Albert Museum i London.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Store Norske Leksikon om Nyquist, skriven av Jan Gjerde.
**Levajok Fjellstie** er ei fjellstove som ligg ved Tanaelva i Tana kommune. Tidlegare var dette ein av Statens Fjellstuer som gav losji til reisande i Tana dalen. I 1951 kjøpte Ivar Hauge fjellstova frå staten og utvikla fjellstova til eit turistmål for jakt- og fiskeinteresserte. Fjellstova er ein av sjekkpunkta til Finnmarksløpet.

Fjellstova er betent med restaurant, og har 14 hytter til utleige.

Brannen i Levajok
-----------------

Levajok Fjellstove vart bygd i 1922, og var ein av dei få bygningane i Finnmark som overlevde andre verdskrigen. Den 22. februar 2007 brann fjellstova ned og vart totalskadd. Det vart bygd ei ny fjellstove i 2009.

Kjelder
-------

1. 1 2  Askheim, Svein (19. mars 2020). «Levajok». *Store norske leksikon* (på norsk bokmål).
2. ↑  Roy Myrland (15. mars 2017). «Finnmarksløpet. -Litt om sjekkpunktet Levajok Fjellstue». *langsveien.no*. Henta 24. februar 2019.
3. ↑  «Livsverk i ruiner». *ifinnmark.no*. Finnmark Dagblad. 21. februar 2007. Henta 24. februar 2019.
4. ↑  «Levajok bygger Saltdalshytter». *finnmarkslopet.no*. Finnmarksløpet AS. 9. oktober 2009. Henta 24. februar 2019.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF

 |
59°17′31″N 8°6′49″E﻿ / ﻿59.29194°N 8.11361°E﻿ / 59.29194; 8.11361

Bevarte portalplankar frå Veum stavkyrkjeFoto: Kulturhistorisk museum

**Veum stavkyrkje** var ei stavkyrkje på Veum i Fyresdal kommune i Telemark som vart riven omkring 1727, då ho vart avløyst av ei ny kyrkje. Stavkyrkja stod på den gamle kyrkjestaden ved Kyrkjegardsekra ved Veum sørigard (gnr./bnr. 85/1), eit par kilometer nordaust for dagens kyrkje. Kyrkja frå 1727 stod på same staden som stavkyrkja, medan dagens kyrkje (vigsla i 1863) står lengre mot sørvest.

Kyrkja er omtala i 1483 og elles hos Jens Nilssøn. Ho er skildra som ei stavkyrkje i ein synfaringsrapport frå 1668, der det går fram at kyrkja er i dårleg stand. Frå stavkyrkja er det teke vare på eit par portalplankar. Lorentz Dietrichson seier om dei: «Da imidlertid udskjæringene er meget bedre end de i den til 1370 daterede Tuddals kirke, maa Veum antages at være ikke lidet ældre end denne.» Lite synest elles å vere kjent om korleis kyrkja såg ut. Forutan portalplankane er det teke vare på eit krusifiks og ein altarkalk frå stavkyrkja.

* Den gamle kyrkjestadenFoto: Olav Momrak-HaugenDen gamle kyrkjestadenFoto: Olav Momrak-Haugen
* Krusifiks frå stavkyrkjaFoto: Kulturhistorisk museumKrusifiks frå stavkyrkjaFoto: Kulturhistorisk museum
* Altarkalk frå stavkyrkjaFoto: Kulturhistorisk museumAltarkalk frå stavkyrkjaFoto: Kulturhistorisk museum

Kjelder
-------

1. ↑  *Diplomatarium Norvegicum: Oldbreve til Kundskab om Norges indre og ydre Forhold, Sprog, Slægter, Sæder, Lovgivning og Rettergang i Middelalderen. 1: Første halvdel*. Christiania: P. T. Mallings Forlagshandel. 1876.
2. ↑  Jens Nilssøn (1981). Yngvar Nielsen, red. *Biskop Jens Nilssøns visitatsbøger og reiseoptegnelser 1574–1597* (2. utg.). Carl Zakariasson. s. 381, 383.
3. ↑  Dietrichson (1892), s. 414–415.

Bibliografi
* Jan Brendalsmo: Kildegjennomgang: Middelalderske kirkesteder i Telemark (Riksantikvaren, 2015), s. 109–110
* Lorentz Dietrichson (1892). *De norske stavkirker*. s. 414–415.
* Henriksveen, Herman, red. (1986). *Kirker i Telemark*. Flora forlag. s. 164–165. ISBN 82-90695-00-4.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Veum stavkyrkje i kulturminnesok.no, nettstaden til Riksantikvaren
Atatürkdemningen i Tyrkia.
**Atatürkdemningen**, opphavleg kalla **Karababademningen**, er ein steinfyllingsdemning for flaumkontroll og irrigasjon i Tyrkia. Han er laga til på elva Eufrat på grensa mellom provinsane Adıyaman og Şanlıurfa søraust i Anatolia, og har namn etter Mustafa Kemal Atatürk, grunnleggjaren av den tyrkiske republikken. Bygginga gjekk føre seg frå 1983 til 1990.

Demningen er den fjerde største steinfyllingsdammen i verda (mest massive), med eit massevolum på 84,5 millionar m³. Han er 169 meter høg og 1819 meter lang. Installert vasskrafteffekt er 2400 MW, med ein mellomliggjande produksjon på kring 8900 MWh årleg.

Det er 5 demningar på Eufrat i Tyrkia. I rekkjefølgje ovanfrå er dei: Kebandemningen (1.330 MW), Karakayademningen (1.800 MW), Atatürkdemningen (2.400 MW), Birecikdemningen (670 MW) og Karkamisdemningen (180 MW).

Kjelder
-------

1. ↑  *The World Almanac 2008*, side 741.

* *Denne artikkelen bygger på «Atatürkdemningen» frå Wikipedia på bokmål, den 4. mars 2024.*
Restar av Via Appia i Roma
**Via Appia** eller den appiske vegen var ein romarveg som utgjorde den viktigaste vegen sørover frå Roma. Han har namn etter Appius Claudius Caecus, som var censor i 312 f.Kr.

Appius Claudius Caecus anla det første stykket av vegen frå Roma til Capua, ei strekning på 211 kilometer. Kring 224 f.Kr. blei vegen forlenga til Brindisi (Brundisium) via Benevento (Beneventum) og Taranto. Heile vegen var dermed over 50 mil lang, med 192 kilometer brulagde. Frå 100-talet f.Kr. var heile strekninga brulagd.

Via Appia var den viktigaste blant dei romerske vegane, og blei difor kalla *regina viarum* «dronninga blant vegane». Den førte frå Roma over Capua til Brindisi.
Roma låg i sentrum av det største imperiet verda nokosinne hadde sett. Imperiet vart halde saman av eit enormt system av vegar, som strålte ut frå Roma. Den første romerske vegen som vart bygd var Via Appia, konstruert i 312 f.Kr. av konsulen Appius Claudius. Denne vegen demonstrerer konstruksjonsteknikkane som vart nytta for dei 290 000 km med romerske vegar som seinare vart bygd: Eit underlag av kompakt jord vart dekt med eit tynt lag av stein og mørtel. Over denne mørtelen låg eit gruslag, og på toppen av dette vart det lagt ut eit dekkja av steinheller. Ifølgje Preoccupies vart dei mangekanta steinhella på Via Appia sammenføyd med så stor omsut at «det såg ut som dei ikkje var lagast av menneske, men av naturen sjølv».[*treng kjelde*]

Via Appia forbatt Roma med Sør-Italia, og var sjølve hovudvegen mot Hellas og Austen. Restar av den 560 km lange vegen finst enno i dag i si opphavlege form. I romartida blei kriminelle krossfesta langs vegen. Over 6 000 blei avretta samtidig etter at slaveopprørleiaren Spartakus frå Spartakusopprøret vart overvunnen. Krossane stod med 70 meters mellomrom på kvar side av ei 200 km lang strekning av vegen. I dag ligg enno nokre av mausolea til rike romarar langs denne brusteinsdekka vegen.[*treng kjelde*]

Kart over Via Appia

Kjelder
-------

1. ↑  Andersen, Øivind (2. januar 2019). «Via Appia». *Store norske leksikon* (på norsk).

* *Denne artikkelen bygger på Via Appia frå Wikipedia på bokmål, versjonen frå 22. februar 2018*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GND
* NKC
* GeoNames

 |
Koordinatar: 71°2′36″ S 10°55′30″ W﻿

**Maudheim** var ein overvintringsstasjon på Kronprinsesse Märtha Kyst i Dronning Maud Land, Antarktis. Stasjonen vart nytta av ein norsk-britisk-svensk ekspedisjon i 1949-52, den første internasjonale forskingsekspedisjonen til Antarktis. Maudheimstasjonen bestod av to hus, eit lager, radioanlegg med antenne og diverse meteorologiske installasjonar og låg åå isbremmen Quarisen.

Deltakarane i ekspedisjonen fekk Maudheimmedaljen, ei spesialutgåve av Kongens fortenstmedalje i sølv. 

Maudheim vart vitja av ein norsk antarktisekspedisjon åtte år seinare. Stasjonen var då heilt dekt av is. Berre to meter av det ti meter høge meteorologiske tårnet stakk opp av isen.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Maudheim» frå Wikipedia på bokmål, den 16. mars 2014.*
	+ *Wikipedia på bokmål oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Norsk Polarinstitutts side om Maudheim-ekspedisjonen til Antarktis 1949-1952

Litteratur
----------

* John Giæver (1952). *Maudheim : to år i Antarktis*. Gyldendal.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GeoNames

 |
Verknaden til liten kuling på havet
**Liten kuling** er vindstyrke 6 i Beaufortskalaen og den svakaste av kulingkategoriane. Vindsnøggleiken er då 10,8–13,8 m/s eller 40-50 km/t. Den eldre sjønemninga er toreva kuling.

Merk at både i engelsk, svensk (delvis) og dansk, så går denne vindstyrken framleis som bris, medan kuling (eller *gale* på engelsk) først kjem i vindstyrke 7.

Verknader
---------

### Land

Store greiner og mindre stammer rører seg. Det kvin i telefonleidningar. Det er vanskeleg å bruke paraply og ein merkar motstand når ein går. 

### I fjellet

Det er særs slitsamt å ta seg fram mot vêret. Snøfokk set ned sikta til under 1 km. Det vanskeleg å halde andletet uverna mot vinden i lengre tid. Folk flest bør ikkje legg ut på tur over snaufjellet ved denne og høgare vindstyrkar. 

### På sjøen

Store bølgjer (3-4 m) startar å danne seg. Skumskavlane er større overalt, og det kjem gjerne noko sjøsprøyt.

Andre språk
-----------

| Språk | Namn |
| --- | --- |
| Svensk | Frisk vind (på land), hård bris, frisk kuling/kultje(til sjøs) |
| Dansk | Hård vind |
| Færøysk | Strúkur í vindi |
| Islandsk | Stinningskaldi |
| Engelsk | Strong breeze |

Kjelder
-------

«liten kuling» i *Store norske leksikon*, snl.no.

| * v
* d
* e
Beaufortskalaen |
| --- |
| Stille • Flau vind • Svak vind • Lett bris • Laber bris • Frisk bris • Liten kuling • Stiv kuling • Sterk kuling • Liten storm • Full storm • Sterk storm • Orkan |
**Parinacota-provinsen** (spansk *Provincia de Parinacota*) er ein av to provinsar i den nordlegaste regionen i Chile, Arica og Parinacota. Provinsen grensar i nord til Tacna-regionen i Peru, i aust til La Paz-departementet i Bolivia og i vest til Arica-provinsen. Hovudstaden er Putre. Provinsen har namn etter vulkanen Parinacota.

Historie
--------

Arica y Parinacota-regionen vart oppretta 8. oktober 2007 under lov 20.175, kunngjort 23. mars 2007 av president Michelle Bachelet i byen Arica. Lova delte den tidlegare Tarapacá-regionen i to: den nordlege delen vart XV Arica og Parinacota-regionen, og den sørlege delen vart verande i Tarapacá-regionen.

Geografi og folkesetnad
-----------------------

Ifølgje folketeljinga for 2002 av National Statistics Institute (INE) spenner provinsen over eit område på 8 146,9 km2 og hadde ei folkesetnad på 3 156 innbyggjarar (2 106 menn og 1 050 kvinner), noko som gav den ein befolkingstettleik på 0,4 innbyggjarar per km². Mellom folketeljingane 1992 og 2002 fell folketalet med 17,3 % (659 personar).

Administrasjon
--------------

Som ein provins er Parinacota ei administrativ eining på andre nivå i Chile, beståande av to kommunar (*comunas*): General Lagos i den nordlege delen og Putre i sør. Byen Putre fungerer som provinshovudstad. Provinsen blir administrert av den presidentutnemnde regionale delegaten til Parinacota.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen inneheld omsett tekst frå «Parinacota Province» frå Wikipedia på engelsk, den 4. mars 2024*

Referansar

1. ↑  «Territorial division of Chile» (PDF) (på spansk). National Statistics Institute. 2007. Arkivert frå originalen (PDF) 14. november 2010. Henta 3. mars 2024.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Parinacota-provinsen**

*
**Birger Halvorsen** (19. februar 1905–7. september 1976) var ein norsk friidrettsutøvar frå Horten, son til ein skomakarmeister. I 1934 vann han sølvmedaljen i høgdehopp då den aller fyrste europameisterskapen i friidrett gjekk av stabelen i Torino i Italia. Åra 1931-34 vann han fire strake NM-titlar i høgdehopp. Halvorsen var medlem av Horten FIK.

### Aktiv

Halvorsen vann gullmedaljen i høgdehopp fire år på rad, 1931 til 1934. I 1935 var han ute etter sitt femte NM-gull, men trong fleire hopp på vinnarhøgda 1,93 m enn Leif Pettersen. Alle desse meisterskapane fann stad på Bislett stadion i Oslo. 

Ved EM i friidrett 1934 i Torino tok Halvorsen seg over 1,97 meter, norsk rekord med ein centimeter. Finske Kalevi Kotkas saksa seg over 2 meter og vart europameister. På 1930-talet nytta alle utøvarane nytta seg av saksestilen, også Halvorsen. 

I tillegg til høgdehopp dreiv han også med stavhopping og deltok på 110 meter hekk.

### Medaljar i norske meisterskap

* 1931: Gullmedalje 1,93 m, framom Birger Haug (1,90 m)
* 1932: Gullmedalje 1,91 m, framom Gunnar Hagen (1,85 m)
* 1932: Gullmedalje 1,88 m, framom Birger Haug (1,88 m)
* 1934: Gullmedalje 1,96 m, framom Johannes Eik (1,88 m)
* 1935: Sølvmedalje 1,93 m, bakom Leif Pettersen (1,93 m)

Kjelder
-------

* friidrett.no

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon

 |
Verknaden til full storm på sjøen.
**Full storm** er den midtre av stormkategoriane med kategori 10 på beaufortskalaen. Vindsnøggleiken er då 24,5 til 28,4 m/s, 88-102 km/t eller 48–55 knop. I eldre sjønemning heiter vindstyrken «storm».

Verknad
-------

### På land

Full storm er sjeldan inne i landet. Han kan føra til at tre rotveltar, og kan gjera stor skade på hus.

### Til fjells

Full storm og høgare vindstyrker vil dei fleste aldri kome ut for på fjellet. Tre kan velta over leidningar for telefon og straum. Det knakar i tømmerveggar. Lette småhus kan verta rivne av grunnmuren.

### Til sjøs

Stormen lagar særs høge bølgjer (9–12,5 m) med lange, overhengande kammar. Skummet vert danna i store flak, og driv med vinden i tette kvite strimer så sjøen får ein kvitaktig utsjånad. Rullinga blir tung og støytande. Redusert sikt.

Namn på andre språk
-------------------

| Språk | Namn |
| --- | --- |
| Svensk | *Storm* |
| Dansk | *Storm* |
| Færøysk | *Hvassur stormur* |
| Islandsk | *Rok* |
| Engelsk | *Storm* eller *whole gale* |

Kjelder
-------

1. 1 2 3 4  storm «full storm» i *Store norske leksikon*, snl.no.
2. ↑  «Beauforts vindskala» i *Store norske leksikon*, snl.no.

* «storm» i *Store norske leksikon*, snl.no.


| * v
* d
* e
Beaufortskalaen |
| --- |
| Stille • Flau vind • Svak vind • Lett bris • Laber bris • Frisk bris • Liten kuling • Stiv kuling • Sterk kuling • Liten storm • Full storm • Sterk storm • Orkan |
**Will Claye** (fødd 13. juni 1991) er ein USA-amerikansk friidrettsutøvar, fødd i Phoenix i Arizona. Han har tevla i lengdehopp og tresteghopp.

Aktiv
-----

Claye vart tredjemann i tresteghopp og niandemann i lengde ved verdsmeisterskapen i 2011. I 2012 vann han trestegtevlinga ved hall-VM i Istanbul, medan han under Sommar-OL i London sikra seg bronsen i lengdehopp og deretter sølvmedaljen i tresteghopp. Sidan vart Claye i tresteghopp nummer tre i VM 2013 og nummer to både i OL 2016 og VM 2017. Alle tre gongane han sikra seg sølvmedalje i tresteg, var det landsmannen Christian Taylor som fór avgarde med gullmedaljen. Sjølv vann Claye i byrjinga av mars 2018 trestegtevlinga i hall-VM for andre gong, ei tevling som fann stad i Birmingham i Storbritannia.

Den 29. juni 2019 forbetra Claye i Long Beach den personlege rekorden i tresteghopp til 18,14 meter, einast Christian Taylor og verdsrekordhaldar Jonathan Edwards har hoppa lengre. Clayes personbeste i lengdehopp på 8,29 meter er frå 2011-sesongen.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* VM 2011 i Daegu: Bronsemedalje i tresteg – 17,50 m. Nr 9 i lengde – 8,10 m
* OL 2012 i London: Sølv i tresteg – 17,62 m. Bronse i lengde – 8,12 m
* VM 2013 i Moskva: Bronsemedalje i tresteg – 17,52 m
* VM 2015 i Beijing: Utslått i kvalifiseringa i tresteg (16,41 m=nr 19)
* OL 2016 i Rio de Janeiro: Sølv i tresteg – 17,76 m, bakom Christian Taylor (17,86 m)
* VM 2017 i London: Sølv i tresteg – 17,63, bakom Christian Taylor (17,68 m)

Kjelder
-------

* «Will Claye» (på engelsk). Olympedia.org. Henta 19. april 2024.
* *Denne artikkelen bygger på «Will Claye» frå Wikipedia på engelsk, den 21. august 2019.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BBC Things
* Munzinger (sport)
* MusicBrainz (artist)

 |
Kem hinan Ordet **republikk** kjem frå uttrykket *res publica* på latin. Det betyr noko slikt som «samfunnssaker». Ein republikk er eit styresett der statsoverhovudet på ein eller annan måte er vald av folket, i motsetning til eit monarki, der det å vere statsoverhovud, altså staten sin formelt øvste leiar, er eit verv som går i arv. Det fanst republikkar alt i antikken, både bystaten Athen og romarriket var republikkar ei tid. I nyare tid er republikanisme\* i høg grad knytt til demokratiseringa av samfunnet sidan 1700-talet. Så lenge monarkane og andre (adel) hadde medfødde særrettar (privelegium) som gav makt over samfunnet, er det klart at dette stod i vegen for demokratiseringa. Dei konstitusjonelle monarkia har prøvd å løyse det paradokset monarkiet er i eit moderne demokratisk samfunn ved å gjere monarken til eit symbol utan (mykje) makt. I republikkane har dei valde presidentane alt frå ei vesentleg grad av utøvande makt (Frankrike, USA, Russland), til delt makt med statsminister og folkevalt parlament (Frankrike), til mesta berre symbolsk funksjon (Island, Tyskland). Nokre presidentar er valde direkte av folket, andre indirekte av folkevalde organ.

Republikanisme
--------------

Republikanisme er det å vere republikanar det vil seie å gå inn for republikk i staden for monarki som statsform. Men i somme land har republikanisme og det å vere republikanar, fått spesielle tydingar: Såleis til dømes i USA, der Republikanarane er namnet på høgrepartiet, og i Nord-Irland, der ein republikanar er ein som som går inn for gjenforeining med Republikken Irland, i staden for framleis union med Det Sameinte Kongedømmet, Storbritannia (UK).

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* HDS
* NKC
* BNE

 |
| ***Оңтүстік Қазақстан облысы*  Sør-Kasakhstan oblast** |
| **Våpen** | **Plassering** |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Våpenet til Sør-Kasakhstan oblast | Plasseringa til Sør-Kasakhstan oblast i Kasakhstan |

 |
| **Koordinatar** | 43°0′0″N 68°0′0″E﻿Koordinatar: 43°0′0″N 68°0′0″E﻿ |
|
| **Tidssone** | UTC+6 |
| **Administrasjon** |
| **Land** |  Kasakhstan |
| **Hovudstad** | Tsjimkent |
|
| **Akim** | Nurgali Asjimov |
| **Inndeling** |  |
|  – Raionar | 11 |
|  – Byar | 21 |
| **Statistikk** |
| **Areal**  | 117 300 km² |
| **Folketal** | 2 282 500 *(01/2007)* |
|  - **Folketettleik** | 19 /km² |
| **Anna informasjon** |
| **Postnummer** | 160000 |
| **Retningsnummer** | +7 (725) |
| **Bilnummer** | X |
| **Nettside** |  |

**Sør-Kasakhstan** (kasakhisk Оңтүстік Қазақстан облысы *Ongtüstik Qazaqstan oblysy*) er eit oblast i Kasakhstan. Det er det sørlegaste oblastet i landet og har om lag 2,3 millionar innbyggjarar. Hovudstaden er Tsjimkent med 539 000 innbyggjarar. Andre byar i Sør-Kasakhstan er Turkestan, Sajram, Kentau, Arys, Sjardara, Jetisaj, Sarjag'asj og Lenger. I lag med Atyrau oblast er han det minste oblastet i Kasakhstan ut frå areal, som er 117 300 km². 

Sør-Kasakhstan grensar til Usbekistan (og ligg svært nær den usbekiske hovudstaden Tasjkent) i tillegg til tre andre kasakhstanske oblast, Karagandy oblast, Kyzylorda oblast og Zjambyl oblast. Syr-Darja renn gjennom oblastet på veg til Aralsjøen. Ein oljerøyrleidning går gjennom oblastet frå Turkmenabat i Turkmenistan til Omsk Russland. I Sjymkent ligg det eit oljeraffineri, samt fabrikkar som handsamar bly og sink.

Fjell i Sør-Kasakhstan

Demografi
---------

Sør-Kasakhstan er det tettast folkesette olbastet i Kasakhstan. Ein har betre klimatiske tilhøve, betre tilgang på vatn og betre infrastrutkur her enn i andre delar av landet og mange har busett seg her av den grunn. Han ligg òg nær Tasjkent og Silkevegen.

Kjelder
-------

1. 1 2  Offisiell side

* *Denne artikkelen bygger på «South Kazakhstan Province» frå Wikipedia på engelsk, den 17. januar 2008.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
* National Geographic Atlas of the World, Eighth Edition.


| * v
* d
* e
Kasakhstan |
| --- |
| Oblast | Almaty • Akmola • Aktobe • Atyrau • Aust-Kasakhstan • Mangystau • Nord-Kasakhstan • Pavlodar • Karagandy • Kostanaj • Kyzylorda • Sør-Kasakhstan • Vest-Kasakhstan • Zjambyl |
| Byar | Almaty • Nursultan |


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
Mellom Gamvik og Mehamn
**Nordkinnhalvøya**, tidlegare kalla **Nordkynhalvøya**, (samisk: *Čorgašnjárga*) er ei halvøy i Troms og Finnmark. Halvøya er delt mellom Gamvik kommune og Lebesby kommune, og er berre knytt til resten av fastlandet med det smale Hopseidet. Halvøya ligg mellom Tanafjorden i aust og Laksefjorden i vest.

De viktigaste tettstadane på Nordkinnhalvøya er Mehamn, Gamvik og Kjøllefjord. Høgaste punkt på Nordkinnhalvøya er Storvarden på Sandfjellet, på 486 moh. Lengst nord på halvøya er Kinnarodden, som er det nordlegaste punktet på fastlandet i Noreg og Europa. Nord for Gamvik ligg Slettnes fyr, som er verdas nordlegaste fastlandsfyr.

Kommunikasjonsmessig er Nordkinnhalvøya knytt til resten av vegnettet med riksveg 888, som opna i 1989. Mehamn og Kjøllefjord har anløp av hurtigruta, og Mehamn har flyplass.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Nordkinnhalvøya» frå Wikipedia på bokmål, den 7. april 2008.*

Koordinatar: 70°56′4.5348″N 27°53′19.658″E﻿

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GeoNames
* SSR (namn)

 |
**Harold Bloom**, (fødd 11. juli 1930 i Bronx i New York, død 14. oktober 2019 i New Haven i Connecticut)
var ein amerikansk litteraturkritikar og professor som ofte reknast som «den mest kjende litteraturkritikar i den engelskspråklege verda». 
Etter å ha publisert si første bok i 1959, skreiv Bloom meir enn 50 bøker, 
inkludert over 40 bøker med litterær kritikk, fleire bøker som diskuterer religion og ein roman. Han redigerte hundrevis av antologiar om ei rekkje litterære og filosofiske skikkelsar for Chelsea House-forlaget. Bøkene er omsette til meir enn 40 språk.

Bloom var ein forsvarar av den tradisjonelle vestlege kanonen i ei tid då litteraturavdelingane fokuserte på det han hånte som «harmeskulen» (multikulturalisme, feminisme, marxisme og andre). Han vart utdanna ved Yale University, University of Cambridge og Cornell University.

Kjelder
-------

Fotnotar

1. ↑  «Harold Bloom». *Oxford Bibliographies*. Arkivert frå originalen 19. oktober 2022. Henta 26. mars 2024.
2. ↑  Miller, Mary Alice. «How Harold Bloom Selected His Top 12 American Authors». *Vanity Fair*. Arkivert frå originalen 12. juli 2017. Henta 26. mars 2024.
3. ↑  Romano, Carlin (24. april 2011). «Harold Bloom by the Numbers – The Chronicle Review». *The Chronicle of Higher Education*. Arkivert frå originalen 9. april 2019. Henta 26. mars 2024.
4. ↑  Smith, Dinitia (October 14, 2019). «Harold Bloom, Critic Who Championed Western Canon, Dies at 89». *The New York Times* (på engelsk). ISSN 0362-4331. Arkivert frå originalen 14. oktober 2019. Henta 26. marss 2024.

* *Denne artikkelen bygger på «Harold Bloom» frå Wikipedia på engelsk, den 26. mars 2024.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* «Harold\_Bloom» i *Store norske leksikon*, snl.no.
* Bloom, Harold (1996). *Vestens litterære kanon*. Gyldendal. ISBN 8252529836.
Pisanello: Johannes VIII Palaiologos, medalje frå 1438
**Johannes VIII Palaiologos** (gresk: Ίωάννης Η' Παλαιολόγος, Iōannēs VIII Palaiologos), (18. desember 1392–31. oktober 1448) var den nest siste keisaren i det bysantinske riket. Han regjerte frn 1425 til 1448.

Johannes, som var fødd og døydde i Konstantinopel, tok over som romersk keisar då faren, Manuel II Palaiologos, døydde. Regjeringstida til Johannes vart sterkt prega av den akutte trusselen frå tyrkarane. For å få hjelp mot dei overmektige tyrkarane reiste han i 1439 til kyrkjemøtet i Firenze; Ferrara-Firenze-konsiliet. Der skreiv han under på ein union mellom den gresk-ortodokse kyrkja og den katolske kyrkja. Heime i Bysants vekte unionsavtalen einast protestar og splitting. Osmanarane utvida velde sitt meir og meir, så då Johannes døydde var det einast restar att av det bysantinske riket; Morea, Konstantinopel med omland, samt spreidde stader i Grekenland.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Johannes VIII Palaiologos» frå Wikipedia på svensk, den 15. desember 2013.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* ULAN

 |
**Helga Fretheim** (4. april 1875–1. september 1954) var ein norsk forfattar.

Familie
-------

Helga Fretheim var dotter av overrettsassessoren Hans Peter Krag Ellefsen og Fredrikke Charlotte Høgjer. Ho vart gift 29. oktober 1901 med soknepresten, læraren og Venstre-politikaren Thorstein Fretheim (1867-1927). Ekteskapet var barnlaust.

Liv og virke
------------

Helga Fretheim vart uteksaminert frå Kristiania Handelsgymnasium i 1894, før ho ein periode var tilsett hos entreprenørfirmaet Høgjer-Ellefsen, eit selskap som vart grunnlagt av bror hennar Sigurd.

Helga Fretheim skreiv i fleire år litterære småstykke under psevdonymet *Lillemor Prestefrue*. Etter at ektemannen døydde i 1927 gav ho ut bøker der ho brukte røynslene frå livet som prestefrue på landsbygda. Ho debuterte i 1928 med *Dalen bakom fjellet*, der fleire av forteljingane av *Lillemor Prestefrue* er med. Historiene er inspirerte av Engerdal, der ektemannen var prest i perioden 1903-1909.

Saman med Julie Enger stiftet Helga Fretheim i 1915 barnesamskipnaden Maigull på Årnes.

Bibliografi
-----------

* 1928: *Dalen bakom fjellet*, Lutherstiftelsen
* 1930: *Simen postmann – og andre fortellinger*, Lutherstiftelsen
* 1934: *Fra prestegård og lave stuer*, Lutherstiftelsen

Kjelder
-------

1. ↑  *Morgenbladet 1954.10.15*. 1954.
2. ↑  *Studenterne fra 1887*. 1912. s. 90-91.
3. ↑  Høyer, Theis (1986). *Andreas Svennichsen Høyer (1669-1750), kjøpmann i Kristiansand og hans slekt*. Slektsutvalget. s. 58. ISBN 8299140501.
4. ↑  *Vestfinmarken 1928.12.08*. 1928. s. 1.
5. ↑  *Bygdebok for Engerdal*. [s.n]. 1966. s. 285.
6. ↑  *Indre Akershus Blad 1935.11.16*. 1935. s. 2.

* *Denne artikkelen bygger på «Helga Fretheim» frå Wikipedia på bokmål, den 16. november 2021.*

Litteratur
----------

* Dette skrev kvinner. Oslo: Skolen. 1984. s. 71-72. ISBN 8257900109.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Historisk befolkningsregister

 |
**Treliste**
**Stilksporesoppar** (Basidiomycota) er den eine av to store grupper som soppriket tradisjonelt blir delt i, den andre gruppa er sekksporesopper. Desse to gruppene blir gjerne rekna som «høgare sopp». Nokre forskarar samlar dei i underriket Dikarya i soppriket. Felles for alle stilksporesoppar er at dei kjønna sporane blir danna utvendig på små stilkar, sterigmar, i toppen av oftast kølleforma celler som blir kalla basidiar.

Stilksporesoppane omfattar dei fleste av dei velkjende soppgruppene, som skivesoppar, røyrsoppar, kjuker, gelésoppar, røyksoppar og kantarellar, men også av fleire soppgrupper som ikkje dannar store fruktlekamar, som rustsoppar og sotsoppar. 

Generelt består stilksporesoppar av hyfar, og reproduserer seg seksuelt ved hjelp av klubbeforma celler i enden av hyfar som kvar har fire meiosporar festa på utsida ved hjelp av ein liten stilk. Desse seksuelt produserte sporane blir kalla basidiosporar. Nokre stilksporesoppar reproduserer seg aseksuelt.

Klassar
-------

Ifølgje Catalogue of Life inneheld denne divisjonen følgjande klassar.

* Basidiomycota, **stilksporesopper**
	+ Agaricomycetes, ekte hymeniesoppar
	+ Agaricostilbomycetes
	+ Atractiellomycetes
	+ Bartheletiomycetes
	+ Classiculomycetes
	+ Cryptomycocolacomycetes
	+ Cystobasidiomycetes
	+ Dacrymycetes, tåresopper
	+ Entorrhizomycetes
	+ Exobasidiomycetes, klumpbladsoppar
	+ Geminibasidiomycetes
	+ Malasseziomycetes
	+ Microbotryomycetes, uekte sotsoppar
	+ Mixiomycetes
	+ Pucciniomycetes, ekte rustsoppar
	+ Tremellomycetes, ekte gelésoppar
	+ Tritirachiomycetes
	+ Ustilaginomycetes, ekte sotsoppar
	+ Wallemiomycetes
	+ Slekter uten klasse
		- Anastomyces
		- Anguillomyces
		- Anthoseptobasidium
		- Arcispora
		- Arrasia
		- Brevicellopsis
		- Capitulocladosporium
		- Celatogloea
		- Cystogloea
		- Dacryomycetopsis
		- Frantisekia
		- Hallenbergia
		- Kryptastrina
		- Microstella
		- Mycetophagites
		- Neotyphula
		- Nodulospora
		- Paraphelaria
		- Punctulariopsis
		- Radulodontia
		- Restilago
		- Synaptomitus
		- Teliosporites
		- Zanchia
		- Zygodesmus
		- Zygogloea

1. ↑  Høiland, Klaus: stilksporesopper i Store norske leksikon på snl.no. Hentet 2. august 2022
2. ↑  Mal:Kilde COL
*For andre tydingar av oppslagsordet, sjå Håja i Hammerfest.* 

**Håja**, opphavleg *Håøya*, er ei øy i Tromsø kommune i Troms og Finnmark. Øya ligg vest for Kvaløya og Sessøya. Håja er ei klippeøy med ei distinkt form, som var inspirasjon då Jan Inge Hovig teikna Ishavskatedralen i Tromsø. Det høgaste punktet på Håja er Nipen på 486 moh.

Håja er eit gammalt fiskevær, og dokument frå 1500-talet viser at øya alt då hadde mange fastbuande. Ut på starten av 1900-talet slutta derimot fiksehandelen på øya. Deretter vart Håja ei tid brukt til oppdrett av raudrev.

Namnet på øya tyder «den høge øya». Øya har gode høve for fotturar og er ein del av Håja–Røssholmen landskapsvernområde med dyrelivsfreding.

Kjelder
-------

1. ↑  «Från Oslo till Nordkap». visitnorway.com. Henta 28. desember 2007.
2. 1 2  Bent Svinnung. «Håja (Håøya)». turliv.no. Henta 28. desember 2007.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Bent Svinnung si padleside om Håja
* Lovdata: Verneforskrift for Håja - Røssholmen landskapsvernområde

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
* Design 1Forslag 1
* Design 2 (winner)Forslag 2 (vinnaren)
* Design 3Forslag 3
* Design 4Forslag 4
* Design 5Forslag 5

Flagget til Orknøyene, proporsjon 8:11.
Bilete av flagget som vaiar i Stromness.
**Det orknøyske flagget** vart det offisielle flagget til Orknøyene etter at det vann den offentlege flaggrøystinga i februar og mars 2007. Ved flaggrøystinga vart orknøyingar bedne om å røysta fram det beste designet frå ei liste med fem forslag, som alle hadde vorte godkjente av Lord Lyon. Det kosne flagget var det Duncan Tullock frå Birsay som hadde laga, forslaget hans fekk 53 % av dei 200 røystene.

Det orknøyske flagget fylgjer formatet til det norske flagget, men der kvitfargen er erstatta med gul. Letene i det orknøyske flagget er henta frå det skotske og norske flagg og våpen. Raud og gul er frå den skotske og norske kongelege løven. Flagget symboliserer øya sin skotske og norske kulturarv. Blått er henta frå det skotske flagget, og representerer havet og den maritime kulturarven til øyene.

**Finalistane i 2007**

* The former flag of OrkneyDet gamle flagget til Orknøyene.

Tidlegare flagg
---------------

Det gamle flagget til Orknøyene vart vedteke i 1995. I 2001 vart Orkney-flagget, det tradisjonelle flagget til St. Magnus, avvist til offisiell anerkjenning av Lord Lyon, den heraldiske autoriteten i Skotland, av di likskapen med andre nasjonale flagg; og dessutan flagget til Kalmarunionen.

Kjelder
-------

1. ↑  Flag design approved by Lord Lyon Arkivert 2007-09-28 ved Wayback Machine. *The Orcadian*, 25 June – 1 July 2007
2. ↑  Orkney Islands Council
3. ↑  Orkney Islands Council
4. 1 2  «Postman designs new Orkney flag» (på engelsk). 10. april 2007.
5. ↑  Orkney Community Flag ballot paper
**Eirik Jensen** (fødd 30. juli 1957) er ein norsk tidlegare polititenestemann, dømt til fengsel for grovt narkotikalovbrot og grov korrupsjon. Frå 2006 til 2011 var han leiar for Oslopolitiet sitt prosjekt X-ray, ein spesialinnsats mot gjengkriminalitet i hovudstaden som var utløyst av eit skytedrama på Aker Brygge i august 2006. Desse Oslo-gjengane vart knuste i tida etter.

Han vart i 2014 arrestert og suspendert frå politiet, og seinare åtala for grov korrupsjon og narkotikasmugling i ei sak som vart kjent som Cappelen–Jensen-saka; Jensen vart 18. september 2017 dømd i Oslo tingrett til 21 års ubetinga fengsel for grov korrupsjon, medverknad til narkotikasmugling og ulovleg våpenbesittelse. Jensen hadde før dette, jobba med bekjemping av organisert kriminalitet i politiet, der han var pådrivar for «dialogmodellen» som dreier seg om å skapa tillit og kommunikasjon opp mot kriminelle miljø. Jensen arbeidde aktivt opp mot både gjeng- og mc-miljøet. Han har òg utgjeve ein sjølvbiografi og ein kriminalroman.

Karriere
--------

Jensen vart utdanna ved Politiskulen til Staten i 1977 og arbeidde først ved Pipervika politistasjon. Han vart etterkvart forfremja til politioverbetjent. Hausten 2006 vart han leiar for innsatsgruppa «X-Ray» i politiet.

Arrestasjon, tiltalt og dom
---------------------------

Jensen vart arrestert og suspendert frå tenesta i februar 2014 i samband med etterforskinga av narkotikanettverket leida av Gjermund Cappelen, ei sak som vart kjent som Cappelen–Jensen-saka. Jensen vart tiltalt for grov korrupsjon og narkotikakriminalitet i februar 2016. Rettssaka mot han og Gjermund Cappelen starta i Oslo tingrett 9. januar 2017. Jensen erklærte seg «ikkje skyldig». Jensen gjekk av med pensjon frå politiet 1. desember 2016.

Jensen vart 18. september 2017 domfelt i Oslo tingrett for grov korrupsjon, medverknad til narkotikasmugling og ulovleg våpenbesittelse, og dømd til 21 års ubetinga fengsel.

Bokutgivelser
-------------

I 2015 utgav Jensen sjølvbiografien *På innsiden: Historien om mitt politiliv* på Kagge forlag.

Våren 2016 utgav Jensen saman med Thomas Winje Øijord ein kriminalroman med tittelen *Attentatet* på Kagge forlag. Spesialeininga varsla at han vilke ta beslag i framtidige bokinntekter.

Referansar
----------

1. ↑  HR-2020-2157-U, (sak nr. 20-128274STR-HRET), Høyesterett
2. ↑  Ege, Rune Thomas; Bongard, Therese (20. august 2006), «Flere hundre i skytedrama på Aker Brygge», *VG* (på norsk), henta 26. mars 2024
3. ↑  Mogen, Trym (30. april 2018), «De knuste Oslo-gjengene sist. Dette mener de politiet må gjøre nå», *dagbladet.no* (på norsk), henta 26. mars 2024
4. ↑  Politimannen Eirik Jensen tiltalt for grov korrupsjon og narkotikakriminalitet
5. ↑  «Eirik Jensen-rettssaken». *VG Nett*. Henta 9. januar 2017.
6. ↑  Jensen-rettssaka
7. ↑  Bokanmeldelse: Eirik Jensen og Thomas Winje Øijord: «Attentatet» i VG
8. ↑  Gir ut sin tredje og fjerde Eirik Jensen-bok, Dagbladet

* *Denne artikkelen bygger på «Eirik Jensen» frå Wikipedia på bokmål, den 29. august 2018.*



|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* VIAF
* LCCN
* SUDOC

 |
Hubble-bilete av Maurtåka
**Maurtåka** (òg kjend som **Mz 3**, kort for **Menzel 3**) er ei planetarisk tåka som ligg rundt 3000 lysår unna jorda i stjernebiletet Vinkelhaken.

Det er ikkje kjend korfor tåka har forma den har, men ho kan vera eit resultat av at den kvite dvergen som er opphavet til tåka kan ha ei kompanjongstjerna i ein tett bane som kan forma korleis gassen strøymer ut. Eit anna alternativ er at stjerna sitt magnetfelt og sin rotasjon sender gassen ut i bestemte retningar.

Ingen planetariske tåker observerte av Hubble-teleskopet liknar mykje på Maurtåka. Sommarfugltåka, M2-9, liknar noko, men farten til gassen i tåka ut frå stjerna er likevel opptil ti gongar større i maurtåka. Forma på gassen som strøymer ut frå den unge og tunge stjerna Eta Carinae liknar òg noko.

Kjelder
-------

1. ↑  «Fast Facts» - korte fakta om Maurtåka på éi av dei to offiselle heimesidene til Hubble-teleskopet.
2. 1 2 3  «The Ant Nebula (Menzel 3): Fiery Lobes Protrude From Dying, Sun-like Star» - biletteksten til Hubble-biletet éi av dei to offiselle heimesidene til teleskopet.
Dei opphavlege øyane .
Bombay 1909, før samansføyinga med Salsetteøya.
Mumbai i 2009.
**Dei sju øyane i Bombay** er sju mindre øyar som den indiske byen Bombay (Mumbai) blei bygd på. Dei er seinare blitt samanføygde til ein landmasse, men har gjeve namn til bydelar i byen.

Øyane var:

1. Bombay
2. Colaba
3. *Old Woman's Island* eller Vesle Colaba
4. Mahim
5. Mazagaon
6. Parel
7. Worli

Samanføyinga av øyane byrja med oppdemming på ordre frå den britiske guvernøren William Hornby, som hadde stillilnga frå 1782 til 1784. Tidleg på 1900-talet blei kanalane mot Salsetteøya fylte att, slik at Bombay og Trombay blei samanføygde med Salsetteøya. Trombay og Salsette utgjer i dag forstadar til byen.

Dei fem øyane som er att ved Mumbai i dag er: 

1. Gharapuri eller Elephanta Island (med Elephantagrottene)
2. Jawahar Dweep eller Butcher Island
3. Middle Ground Coastal Battery
4. Oyster Rock
5. East Ground

Kjelder
-------


* *Denne artikkelen bygger på «Bombays sju öar» frå Wikipedia på svensk, den 14. februar 2024.*