| Appenzell InnerrhodenTysk: *Appenzell Innerrhoden*Fransk: *Appenzell Rhodes-Intérieures*Italiensk: *Appenzello Interno*Retroromansk: *Appenzell Dadens* |
| --- |
|  Våpenet til Appenzell Innerrhoden |
|  Kart som viser kor i Sveits Appenzell Innerrhoden ligg.

---

 |
| Hovudstad | Appenzell |
| Folketal | 15 688 (2011) |
| Areal | 172,52 km² |
| Folketettleik | 91/km² |
| Forkorting | **AI** |
| Kanton sidan | 1513 |
| Høgaste topp | Säntis (2502 moh) |

**Appenzell Innerrhoden** er ein kanton i Sveits som består av tre landområde som ligg fråskilt einannan, inn i mellom kantonane Appenzell Ausserrhoden og St. Gallen. Kantonen har eit totalt landareal på 173 km2, og hadde 15 681 innbyggarar i 2009. Appenzell Innerrhoden er den minste kantonen i Sveits kva gjeld folketal, og den nest minste i areal. Appenzell er hovudstad i kantonen.

### Geografi

Utsyn over Brülisau, med det 1 795 moh høge fjellet Hoher Katsen i bakgrunnen
Kommunekart over Appenzell Innerrhoden
Kantonen er rik på fjell, men noko over halvdelen av arealet, om lag 56%, vert nytta til landbruksføremål. Det høgste fjellet, Säntis, er 2 502 meter over havet, og er trekantonspunkt for dei tre kantonane Appenzell Innerrhoden, Appenzell Ausserrhoden og St. Gallen.

### Demografi, språk, religion

9,8% av innbyggarane er utanlandske statsborgarar. Tysk er talemål for 92,9% av folket, 2,5% har serbokroatisk og 1,0% albansk til morsmål. 81% soknar ti den romersk-katolske kyrkja, medan 10% er protestantar.

### Kommunar

Appenzell Innerrhoden består av seks kommunar, offisielt nemnt som distrikt (Bezirke). Dei er Appenzell, Gonten, Oberegg (som er delt i to enklavar), Schlatt-Haslen, Rüte og Schwende.

Nokre av landsbyane i kantonen, derimellom hovudstaden Appenzell, er delt mellom fleire kommunar/distrikt.

### Historie

Appenzell høyrde opphavleg til fyrstedømet St. Gallen, men frigjorde seg og danna i 1411 «volksbund Appendzell». I 1452 gjekk det i allianse med i det sveitsiske eidsforbundet, frå 1513 har det vore ein fullverdig medlem av forbundet.

Fram til 1597 utgjorde Appenzell Innerrhoden saman med Appenzell Ausserrhoden kantonen Appenzell. Etter reformasjonen vart Appenzell i 1597 delt i to delar, den protestantiske Ausserrhoden og den katolske Innerrhoden. Heilt til 1999, hadde begge status som halvkantonar. Til dess hadde kantonen ei halv røyst under avrøystingar i det sveitsiske stenderrådet. Sidan har kantonen hatt ei røyst, medan dei fleste andre kantonane har to røyster.

Trass i at Sveits innførte allmenn kvinneleg røysterett i 1971, vart røysterett for kvinner innført i Appenzell Innerrhoden først i1990.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Kanton Appenzell Innerrhoden» frå Wikipedia på tysk, den 6. august 2011.*

Bakgrunnsstoff
--------------

|  |  |
| --- | --- |
| Wikisource | Originaltekst av **Appenzell Innerrhoden** ved Wikisource. |

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Appenzell Innerrhoden**

* Website des Kantons Appenzell Innerrhoden

| * v
* d
* e
Kantonane i Sveits |
| --- |
| Aargau  • Appenzell Ausserrhoden  • Appenzell Innerrhoden  • Basel-Stadt  • Basel-Landschaft  • Bern  • Fribourg  • Genève  • Glarus  • Graubünden  • Jura  • Luzern  • Neuchâtel  • Nidwalden  • Obwalden  • Schaffhausen  • Schwyz  • Solothurn  • St. Gallen  • Thurgau  • Ticino  • Uri  • Valais  • Vaud  • Zug  • Zürich |  Sveits |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* HDS

 |