|  |
| --- |
| MS «Tysnes» (til venstre) og DS «Hardangeren» ( høgre) ved Fjæra i Åkrafjorden i Hardanger. 1930. |
| Karriere |  Noreg |
| Namn: | 
MS «Tysnes» |
| Eigar: | HSD |
| Verft: | Mjellem & Karlsen i Bergen |
| Verftsnummer: | 
62 |
| Sjøsett: | 
1930 |
| Teke ut av teneste: | 
1963 |
| Kjennemerke: | 
LJCW/LHRF |
| Generelle mål |
| Type: | 
Lokalrutebåt |
| Tonnasje: | 
75 brt, 35 nrt |
| Lengd: | 
76,3 fot (23,3 m) |
| Breidd: | 
16,1 fot (4,9 m) |
| Djupgang: | 
8,3 fot (2,5 m) |
| Installert effekt : | 
96 bHK |
| Framdrift: | 
2cyl. 2T Bolinder RM |
| Karriere |  Noreg |
| Namn: | 
MS «T. J. Osnes» |
| Eigar: | 
Olaf O. Osnes, Nordø på Karmøy/Haugesund. |
| Sett i teneste: | 
1963 |
| Generelle mål etter ombygging i 1963 |
| Tonnasje: | 
78 brt |
| Daudvekt: | 
120 tonn |
| Installert effekt : | 
50 bhk |
| Framdrift: | 
1syl 2tev Wichmann (1938) |
| Karriere |  Noreg |
| Namn: | 
MS «Vartun» |
| Eigar: | 
1971: Tor Vargervik, Jørpeland/Stavanger1977: Jacob Jacobsen, Førland/Haugesund1987: Geir Røssland, Fana/Haugesund |
| Lagnad: | 
Framleis i drift (2011) |

**MS «Tysnes»** var ein lokalrutebåt som vart levert seint på sommaren 1930 til Hardanger Sunnhordlandske Dampskipsselskap. I 1963 vart ho selt og ombygd til fraktefartøy. Etter mange år i lokal sandfart på Sørvestlandet som MS «T. J. Osnes» og etterkvart MS «Vartun», gjekk ho i opplag i 1985. Etter to år ved kai i Smedasundet i Haugesund vart ho selt til Fana ved Bergen med tanke på framtidig restaurering tilbake til utsjånaden ho hadde som lokalrutebåt. Restaureringsarbeidet starta i Dåfjorden på Fitjar i 2003.

MS «Tysnes»
-----------

MS «Tysnes» vart levert frå AS Mjellem & Karlsen i Bergen seint på sommaren 1930 og nytta i «Sunnhordland Lokalrute» (Leirvik – Mosterhamn – Valevåg – Leirvik – Halsnøy- Fjelberg – Sunde), i korrespondanse med HSD si «Sunnhordland Snøggrute» (Bergen – Leirvik – Bjoa – Ølen – Etne – Skånevik) i Leirvik på Stord. Ho vikarierte tidvis for den bilførande lokalrutebåten MK «Kinsarvik» som «bilferje» på Kyrping – Fjøra i Åkrafjorden («Tysnes» hadde plass til to personbilar på dekk). Ho vikarierte òg tidvis for lokalrutebåten DS «Ternen» i ruta Bergen – Austevoll – Fitjar.

I 1947 vart «Sunnhordland Lokalrute» endra noko og ho gjekk no Leirvik – Mosterhamn – Valevåg – Leirvik – Halsnøy – Sunde, i korrespondanse med buss frå Tittelsnes til Haugesund og «Sunnhordland Snøggrute» på Leirvik. Ruta vart typisk utført av den større lokalrutebåten «Eidfjord» om vinteren då «Tysnes» gjerne gjekk i vinteropplag.

Kring 1951 vart skipet noko ombygd. Ho fekk fast skansekledning i baug og hekk (hadde tidlegare ope rekkverk), i tillegg til at nedgangskappa til mannskapslugarane forut vart fjerna og ei dør inn frå salongen vart montert.

I 1963 vart «Sunnhordland Lokalrute» overteke av «Eidfjord» og «Tysnes» vart opplagt i Bergen.

MS «T. J. Osnes»
----------------

I august 1963 vart skipet selt til Olaf O. Osnes på Nordbø på Karmøy og registrert i Haugesund for kr 35 000. Ho vart ombygd til fraktefartøy ved Øklandsnes Slip i Auklandshamn i Sveio. Styrehuset og brua vart flytta atterover og ho fekk ny motor frå Wichmann. I 1964 kom skipet i fart som fraktefartøy kalla **«T. J. Osnes»**. Ho vart då nytta i lokal sandfart rundt Haugesund.

MS «Vartun»
-----------

I 1971 vart skipet slet til Tor Vargervik på Jørpeland og registrert i Stavanger. Ho fekk då namnet **«Vartun»**. I 1977 vart ho selt vidare til Jacob Jacobsen på Førland i Tysvær og registrert i Haugesund. Ho gjekk då framleis i lokal sandfart. Ho vart samtidig noko ombygd og siste resten av ope rekkverk langs lasteluka vart erstatta av fast rekkje. Ho fekk teakdøra i fronten av overbygget erstatta av ståldør og luka vart noko forlenga. 

I 1980 vart skipet selt til Malvin Olsen i Haugesund og nytta i lokal sandfart. Ho vart opplagt i Smedasundet i Haugesund i 1985.

Veteranbåt
----------

M/S «Vartun» under restaurering i Dåfjorden på Fitjar i mars 2005.
Foto: Harald Sætre.
10. mars 1987 vart skipet selt til Geir Røssland, Fana ved Bergen og registrert i Haugesund med tanke på framtidig restaurering tilbake til original utsjånad som «Tysnes». Våren 1988 låg ho i opplag i Bergen, men vart halde ved like. I oktober 2002 vart ho flytta til Dåfjorden Slipp i Dåfjorden på Fitjar og restaureringsarbeidet kom i gang i 2003. 

Per 2016 er MS Vartun, som no har fått det opphaveleget namnet sitt, Tysnes tilbake, framleis under restaurering.

Kjelder
-------

* Skipet.no