recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Sol Invictus.
**Sol Invictus** er ein solgud som blei dyrka i seinromersk tid. Han hadde ei viktig stilling i offisiell romersk kultus på 200- og 300-talet, fram til all heidenskap blei forboden då kristendommen blei romersk statsreligion. Solguden blei framstilt som ein ung mann med ein strålekrans om hovudet.

Relieff tileigna Mithras som den uslåelege solguden saman med sola (Sol) og månen (Luna).
Det latinske *Sol Invictus* tyder 'Den uslåelege sola'. Nemningar som *invictus* eller *soli invicto deo* ('den uslåelege solguden') blei også nytta om andre gudar, som solguden Apollo, Hercules, Silvanus og den opphavleg orientalske guden Mithras. Det blei også brukt om den syriske solguden Elagabalus (Heliogabalus) som ei kort tid (218–222) blei innsett som øvste guden av keisaren kjend under det same namnet.

Keisar Aurelian som Sol overvinn Palmyrariket.
Under keisar Aurelianus blei dyrkinga av Sol Invictus innført som ein offisiell kultus på linje med dei andre romerske gudar. Aurelian vigde eit storslått tempel til guden i 274. Prestane for guden blei opphøgde til *Collegium Pontificum* lik presteskapa til dei andre hovudgudane. Aurelianus og fleire seinare romerske keisarar blei framstilte på myntar i form av, eller saman med, solguden. Offisiell romersk heidenskap blei avskaffa av dei kristne keisarane Konstantin og Theodosius på 300-talet. Dyrkinga av Sol Invictus heldt likevel fram til minst 400-talet, då ho blei kritisert av Augustin av Hippo.

Den romerske solguden blei feira 8/9. august, 28. august og 11. desember. Ein romersk kalender frå 354 nemner også 25. desember som *natalis invicti*, 'fødselsdagen til den uslåelege'. Dette har gjort at ein har sett ein samanheng mellom solguden og feiringa av kristen jul på denne tida, men det er stilt spørsmålsteikn ved denne tolkinga.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sol Invictus» frå Wikipedia på engelsk, den 30. august 2011.*



* «Sōl Invictus». *Oxford Dictionary of the Classical World*. Ed. John Roberts. Oxford University Press, 2007.
* «Sol\_Invictus» i *Store norske leksikon*, snl.no.
* «Sol – mytologi» i *Store norske leksikon*, snl.no.
**Sola FK** (stifta i 1934 som *Sola Turn og Idrettslag*) er ein fotballklubb frå Sola kommune.

Klubben var tidlegare ei fotballavdeling i Sola Idrettslag (stifta Sola Turn og Idrettslag i 1934), men skifta namn i 1947. I 1995 blei idrettslaget delt opp og etablerte *Sola Fotball* og *Sola Håndball*.

Klubben vann Rogalandscupen i 1990 og 2013. 
Herrelaget vann 3. divisjon i 1996 og blei i 2. divisjon i tre sesongar. 

Det vann 4. divisjon i 2013, og rykka opp til 3. divisjon. I 2014 vann Maurice Ross sitt 3. divisjon med 11 poeng.

### Kvinner

A-laget for kvinner rykka opp til 1. divisjon i 2009. Sola sitt damelag blei etter ein turbulent 2011/2012-sesong lagt ned på grunn av for få spelarar.

### Menn

A-laget for herrar har stort sett halde seg i 3. divisjon. Det vann divisjonen i 1996 og fekk dermed tre sesongar i 2. divisjon; 1997, 1998 og 1999.

Kjelder
-------

1. ↑  Historikk - Klubben vår gjennom alle år *Sola-HK.no*
2. ↑  Brønnøysundregistrene - Nøkkelopplysninger fra Enhetsregisteret *Brreg.no*

* *Denne artikkelen bygger på «Sola Fotball» frå Wikipedia på bokmål, den 17. juni 2019.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata
*Sjå òg fylkesveg 201 (fleirtyding)*.
**Fylkesveg 201 i Vest-Agder** gjekk mellom Halse i Mandal kommune og Øyslebø i Marnardal kommune. Vegen var 21,4 km lang. I 2019 blei vegen erstatta av fylkesveg 477 og fylkesveg 4226.

Vegen gjekk gjennom Mandal sentrum, og danna ein ringveg med fylkesveg 205, som han møtte på to ulike stader.

Kommunar og knutepunkt
----------------------

Fridtjof Nansens Veg
Brukrysset

 **Mandal**

* Fv205 Halsevegen, Halse

Gustav Vigelands Veg  

Fridtjof Nansens Veg

* Fv202 Bankevegen til Fylkesveg 201 i Vest-Agder Reibakken

Nygata  

Bryggegata  

Store elvegate

* Rundkøyring *Brukrysset*. Fv205, Amaldus Nielsens gate, deretter Halsevegen × bro Mandal bybru (100 m)

Marnavegen

* Arm til Fylkesveg 201 i Vest-Agder som ei av bro Skarvøybruene

(utanfor byen; landeveg herfrå)  

Dalevegen (t.o.m Øyslebø)

* Fv219 frå Ormestad til Hjorteland (1,1 km)
* Fv220 frå Sodland til Spetteland (3,7 km)
* Fv214 frå Krossen i Holum til Fv205 Kirkeheia
* **459** Møll bru til **455** og vidare til Fylkesveg 201 i Vest-Agder
* Fv404 frå Fuskeland til Skofteland i Lindesnes kommune (16,9 km)

 **Marnardal**

* **455** Øyslebø

Kjelder
-------

1. ↑  «Endringer i vegnettet 2019». Vegvesenet. 8. juli 2019. Arkivert frå originalen 20. juni 2019. Henta 7. september 2019.
**Skollevollsteinen** er ein runestein med yngre runer frå rundt å 1000, funnen på Skollevoll på Lista. Han vart første gong skildra av biskop Wegener i 1639, då låg han som klopp over ein bekk på garden. Frå 1865 har steinen vore i samlinga til Universitets Oldsaksamling (no Kulturhistorisk museum) ved Universitetet i Oslo. Steinen er 1,9 meter lang og har ei innskrift med 56 runer i den yngre runerekkja:

**ranuauk:raisti:stain:aftir:akmunt hrabisum:uar sin:skokr:b[arþi]**
På moderne norsk vert det: «Rannveig reiste [denne] stein etter Oddmund Ravnsson, mannen sin. Skog rista [runene].»

Sjå også
--------

* Runesteinar i Noreg

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Skollevollsteinen» frå Wikipedia på bokmål, den 25. november 2019.*
	+ *Wikipedia på bokmål oppgav desse kjeldene:*
* Skollevollsteinen

Bakgrunnsstoff
--------------

* Skollevollsteinen i kulturminnesok.no, nettstaden til Riksantikvaren
* Museumsnr C3612 Arkivert 2014-02-01 ved Wayback Machine. katalogtekst Arkivert 2016-03-05 ved Wayback Machine. i Portalane til universitetsmusea unimus.no
*For andre tydingar av oppslagsordet, sjå møbelet kanape.* 
Frå presseselskapet til *I Love Lucy* i 1955. Frå venstre Vivian Vance, Jess Oppenheimer, Lucille Ball og Desi Arnaz med kanapear.
**Kanapé** eller **kanape** er ein type festmat av små, munnfullstore smørbrød eller liknande som kan serverast som fingermat.

Namnet kanape kjem frå møbelet kanape, ein slags sofa. Det skal koma av at smørbrødet med alt pålegget oppå minner om ein person som sit på ein slik sofa.
Ordet kanape er fransk, og retten oppstod innan fransk mattradisjon,
men den eldste kjende bruken av det som heilt sikkert viser til matretten kjem frå engelsk rundt 1750.
Ordet kan også visa til sjølve brødstykket som ein lager retten med, eller i vidare tyding om liknande delikate fingerrettar, også utan brød.

Kanapear blir ofte servert i ståande selskap
eller som forrett før ein et eit større måltid.

Brødet ein bruker til kanapear kan vera tilskorne brødskiver utan skorpe. Ein kan også bruka kjeks eller butterdeig som grunnlag. Brødet kan formast med ein kniv eller ein utstikkar i ulike fasongar, som rektangel, trekant, runding, stripe eller ring. Dei blir så ofte rista eller steikt.

Som pålegg kan ein bruka ulike mjuke produkt som postei, smaksett smør eller smøreost, ein hovudingrediens som ein kjøtbit eller sjømat, og garnityr som urter, bær eller finhakka grønsaker.

* Kanapear i Elfenbeinskysten.Kanapear i Elfenbeinskysten.
* Kanapear i Polen.Kanapear i Polen.
* Kanapear med laks og kaviar i Spania.Kanapear med laks og kaviar i Spania.
* Kanapear i Ukraina.Kanapear i Ukraina.
* Kanape på rugbrød med laks frå USA.Kanape på rugbrød med laks frå USA.

Kjelder
-------

1. 1 2  «Kanapé». *Store norske leksikon*. 1. juli 2016.
2. 1 2  «kanape» i Nynorskordboka.
3. 1 2  Olver, Lynne. «The Food Timeline». Henta 23. januar 2018.
4. 1 2  «canapé, n.». *OED Online*. Oxford University Press. januar 2018.

* *Delar av denne artikkelen bygger på «Canapé» frå Wikipedia på engelsk, den 23. januar 2018.*
**Skolens sangbok samlet av Mads Berg** er ei skulesongbok utgjeven av Mads Berg på Aschehoug i 1914. Boka dominerte songundervisninga i norsk skule i store delar av det tjuande hundreåret. Ho kom i mange utgåver; nynorskutgåva kom ut under tittelen *Skulesongbok*, samla opplag for begge utgåvene skal ha vore rundt 1 million bøker. 

Med eit allsidig utval norske songar har boka vore ein formidlar av norsk songskatt, og ved å gje skuleborn felles kunnskap om norske songar har ho vore rekna som eit element i den norske nasjonsbygginga.

Nokre utgåver av Mads Bergs skulesongbok
----------------------------------------

Fyrsteutgåva som kom i 1914 under tittelen *Skolens sangbok / samlet av Mads Berg* hadde 160 sider med songtekstar og notar for ein- og tostemmige melodiar.

Ei ny auka utgåve i 1929 hadde 199 sider. Same året kom det ut eit tillegg; *Tillegg til Mads Berg: Skolens sangbok med metodiske anvisninger for sangundervisningen samt en del trestemmige sanger*, på 32 sider. Dette tillegget vart seinare teken inn som ein del av boka. 

I 1933 var boka kommen ut i 342 000 eksemplar, ho hadde då 231 sider med illustrasjonar. 

Utgåvene frå 1940 hadde 256 sider musikk og ein tilleggsbolk på XXIX (29) sider. Dette året kom songboka i to målformer; bokmål og nynorsk:

* *Skolens sangbok : med metodisk rettleiing for undervisningen i sang / av Mads Berg*
* *Skulesongbok : med metodisk rettleiing for opplæring i song / av Mads Berg*

Med utgåva *Skule-songbok : med metodisk rettleiing for opplæring i song / av Mads Berg* i 1952 var boka kommen i 693 000 eksemplar.

I 1954 kom ein ny utgåve ved Arnfinn og Åse Klagegg; *Skolens sangbok : med metodisk rettledning for undervisning i sang og musikk / Mads Berg*.

Utgåva ved Klagegg kom òg på nynorsk som *Skulesongbok : med metodisk rettleiing for opplæringa i song og musikk / Mads Berg*. 26. utgåve frå 1966 hadde 350 sider, av dette 25 sider metodikk. Den tilsvarande bokmålsutgåva kom i 12. opplag så seint som 1995, merka «For folkeskolens 2.-9. skoleår».

Anna
----

I 1946 gav Arild Sandvold ut boka *Sangen har lysning* med piano- eller orgelakkompagnement til dei mest kjende melodiane i skulesongboka til Mads Berg.

Referansar
----------

1. ↑  *Familiekompaniet*, arkivert frå originalen 18. mai 2012, henta 16. mai 2008

Kjelder
-------

* Arkivert 2017-12-03 ved Wayback Machine.
* Mads Berg: *Skolens sangbok* 1970 ISBN 82-03-00076-2
**Toni-Ville Henrik Virtanen** (fødd 17. juli 1975 i Eura), best kjend som **Darude**, er ein finsk DJ og plateprodusent. Han byrja å lage musikk i 1995 og gav ut det platina-seljande hitsingelen «Sandstorm» i 1999. Debutalbumet hans, *Before the Storm*, vart sloppe 18. september 2000 og selde 800 000 eksemplar verda over. Darude mottok òg tre finske Grammy-prisar for debutalbumet. Det toppa den offisielle albumlista i Finland, og nådde ein sjetteplass på *Billboards* Dance/Electronic Albums-lista i USA. Det andre studioalbumet til Darude, *Rush*, nådde ein ellevteplass på *Billboards* dance-liste i 2003 og ein fjerdeplass på den finske albumlista.

Det tredje studioalbumet hans, *Label This!,* vart gjeve ut i 2007. Sjølv om den ikkje fekk ein like stor listesuksess som dei føregåande albuma, fekk singelen «In the Darkness» rosande omtale av musikkbloggen *Gawker*, og kalla den eit «flytande, fengslande stykke trancemusikk». I 2011 var han med på å starta platemerket EnMass Music, der han har gjeve ut ei rekkje miks-samlingar i tilknyting til radioprogrammet hans, *Salmiakki Sessions*. Etter å ha opptredd på festivalar som Tomorrowland i 2014 og Future Music Festival i 2015, gav han ut sitt førebels siste studioalbum, *Moments*, 14. august 2015, etterfølgd av ein turné i USA og Canada same haust. Musikken hans vert gjerne karakterisert som «progressiv og oppløftande».

Darude representerte Finland i Eurovision Song Contest 2019 med låten «Look Away», saman med Sebastian Rejman.

Kjelder
-------

1. 1 2  «Darude - Finnish Music - Eurochannel». 24. september 2015. Arkivert frå originalen 24. september 2015. Henta 29. januar 2019.
2. ↑  music, bpi (2. oktober 2015). «‘Sandstorm’ by @Darudevil is an electronic dance classic and now it’s a Platinum single in the UK! #bpiAwardspic.twitter.com/u8yjFJcjtW» (på engelsk). Henta 29. januar 2019.
3. 1 2  «Darude – Finnish charts portal». finnishcharts.com. 18. oktober 2012. Arkivert frå originalen 18. oktober 2012. Henta 29. januar 2019.
4. ↑  «Review - Darude : Label This! - Findance.com - International Edition». 14. august 2007. Arkivert frå originalen 14. august 2007. Henta 29. januar 2019.
5. ↑  Cush, Andy. «How Darude's "Sandstorm" Became the EDM Track Everyone on the Web Knows» (på engelsk). Henta 29. januar 2019.
6. ↑  «RA: Darude tour dates». Arkivert frå originalen 30. januar 2019. Henta 29. januar 2019.
7. ↑  «Review: Darude - Moments» (på engelsk). 17. august 2015. Arkivert frå originalen 30. januar 2019. Henta 29. januar 2019.
8. ↑  «It's Darude for Finland this year!». Henta 29. januar 2019.

* *Denne artikkelen bygger på «Darude» frå Wikipedia på bokmål, den 7. desember 2021.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* ICCU
* BBC Things
* MusicBrainz (artist)
* Discogs (artist)

 |
**Skongenes fyrstasjon** er eit fyr som ligg nordaust på Vågsøy i Kinn kommune, Vestland, på sørsida av Sildegapet og like sør for Stad. 

Skongenes fyrstasjon is located in Sogn og Fjordane
Plasseringa til Skongenes fyrstasjon

I 1865 var fyrdirektøren på synfaring mellom Bergen og Stad og det vart sett på som nødvendig med eit leifyr på Skongeneset. Det vart bevila 6875 spesidalar til fyrstasjonen, som vart sett opp i 1870 og fyret vart tent 26. november same året. I 1875 vart det montert tåkeklokke av stål. Klokka gav ni slag med eitt sekunds mellomrom kvart femte minutt. I 1882 vart klokka bytta ut med ei ny klokke i metall som gav betre lyd. I 1932 vart bemanninga auka med ein assistent og det vart bygd ein ny assistentbustad. 

Fyret vart angripe av allierte fly i mars 1945 og bustadane her vart hardt skadde. I 1949-1950 vart det derfor bygd nye bustader. Fyret vart omgjort til tørnstasjon i 1961, og den gamle assistentbustaden vart seld og rive ned. Fyret vart elektrifisert i 1963 og tåkeklokka vart skifta ut med ein nautofon som gav to støt kvart 30. sekund. Fyret vart automatisert og avbemanna i 1985. 

I tillegg til sjølve fyret dannar fire bygningar eit indre tun. Fyrtårnet ligg mot nord, og i tillegg finn ein uthus, lager, fjøs, maskinhus og verkstad. 

I dag vert det drive utleige av Skongenes fyr for overnattingsgjester. Det er tilkomst til fyret via sti, om lag ein times gåtur frå bilvegen.

Sjå òg
------

* Fyr i Noreg

Kjelder
-------

* «Norsk fyrliste 2008 - side 287» (PDF - 15 mb). Kystverket.
* «Skongenes fyrstasjon». Norsk Fyrhistorisk Forening.

| * v
* d
* e
Fyr i Vestland |
| --- |
| Austnes • Bardvågen • Dingenes • Geita • Hellisøy • Hendanes • Holmengrå • Kråkenes • Kvannhovden • Marstein • Rutletangen • Ryvarden • Røytingkalven • Skoltegrunnskaien • Skongenes • Slåtterøy • Sogneoksen • Stabben • Syllingsvåg • Ulvesund • Utvær • Vatlestraumen • Ytterøyane • Økshammaren |
**Erland Steenberg** (11. februar 1919–11. desember 2009) var ein norsk revisor, meklar og politikar, fødd og død i Nedre Eiker. Han representerte Senterpartiet og Buskerud fylke på Stortinget i perioden 1965-77, nestformann i Senterpartiet 1967-77.

Steenberg var son til ein gardbrukar. Etter å ha fullført handelsgymnas i 1939 var han tilsett ved Noregs Bank si avdeling i Drammen til 1947. I tida 1943-68 dreiv han eiga revisorforretning.

Åra 1960-67 var medlem i Nedre Eiker heradsstyre, vald for Senterpartiet. Frå hausten 1965 var han stortingsrepresentant i tolv år. Dei fyrste åtte åra på Stortinget var han sekretær i Finanskomiteen, sidan medlem i Utanriks- og konstitusjonskomiteen. Han var nestformann i Senterpartiet frå 1967 til han sa frå seg attval på landsmøtet i 1977. Dessutan var han parlamentarisk leiar i valperioden 1973-77, og visepresident i Odelstinget i valperioden 1969-73.

Etter han gjekk ut av Stortinget var Steenberg direktør i Norges Eiendomsmeglerforbund frå 1978 til han i 1986 gjekk over til å drive eige firma som statsautorisert eigedomsmeklar i Nedre Eiker dei neste ti åra.

Steenberg var elles medlem av fylkesskattestyret i Buskerud 1955-63, av ein valordningskommisjon 1968-73 og var ein av riksrevisorane i Riksrevisjonen 1978-90.

Kjelder
-------

* Stortingsbiografi

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* PolSys

 |
| **Erlangen** |
| --- |
| Erlangen i 1916Erlangen i 1916 Erlangen i 1916 |
| **Byvåpen** | **Plassering** |
| Byvåpenet til Erlangen | 

Erlangen is located in Tyskland

 |
| Styresmakter |
| Land  Delstat  Regierungsbezirk‎  Landkreis | Tyskland Tyskland  Bayern  Mittelfranken  Kreisfri by |
| Først nemnd i | 1002 |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  76,90 km² |
| Innbyggjarar  - By (2006)   - folketettleik | 103 869   1 351/km² |
| Koordinatar | 49°36′0″N 11°1′0″E﻿Koordinatar: 49°36′0″N 11°1′0″E﻿ |
| Høgd over havet | 280 m |
| Tidssone - Ved sommartid | CET (UTC+1) CEST (UTC+2) |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | 91001-91058 |
| Telefon-retningsnummer | 09131 |
| Bilnummer | ER |
| **Heimeside:** www.erlangen.de |

**Erlangen** er ein by i Tyskland i delstaten Bayern med om lag 105 000 innbyggjarar. Byen ligg ved elva Regnitz i regionen Mittelfranken, like i nærleiken av Fürth og Nürnberg, som saman med med nokre mindre byar, dannar byområdet Mittelfranken, som er ein av 23 slike «store senter» i Bayern, og eit av 11 tyske storbyområde. 

Friedrich-Alexander-Universität er viktig for byen, som òg har fleire filialar av Siemens AG. Ei hending som framleis påverkar byen er busetnadane til hugenottane som flytta til byen etter ediktet i Nantes i 1685.

Historie
--------

Erlangen vart først nemnd offisielt i 1002 med namnet «Villa Erlangon». I 1361 vart landsbyen seld til keisar Karl IV. Tre år seinare vart det bygd ein by nær landsbyen, som i 1374 fekk rettar til å prege sine eigne myntar. I 1398 fekk Erlangen byrettar og i 1402 hamna byen under Hohenzollern som ein del av fyrstedømet Brandenburg-Kulmbach (frå 1603 kalla Bayreuth) fram til 1806. Erlangen var hovudstad i det såkalla Unterland i fyrstedømet. Etter fire år med fransk okkupasjon vart han til slutt ein del av Kongedømet Bayern i lag med resten av fyrstedømet. 

I 1686 kom dei første franske hugenottane til Erlangen. Greven av Beyreuth, Christian Ernst, bygde ein «ny by» (Neustadt) for dei. I 1706 vart gamlebyen nesten heilt øydelagd av ein brann, men raskt gjenoppbygd. I 1812 vart den gamle og nye byen slått saman. 

I 1742 grunnla grev Friedrich av Bayreuth universitetet i residensbyen Bayreuth, men på grunn av opprørske studentar vart universitetet flytta til Erlangen. Seinare fekk det namnet Friedrich-Alexander-Universität og vart eit prøyssisk universitet. Kjende studentar på denne tida var Johann Ludwig Tieck og Wilhelm Heinrich Wackenroder.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Erlangen» frå Wikipedia på engelsk, den 29. juni 2007.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Erlangen**

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* NKC
* GeoNames

 |
**Nicolas Gombert** (om lag 1495-om lag 1560) var ein komponist frå Flandern, kjend for å ha vidareutvikla dei polyfone prinsippa frå den flamske skolen. Han er rekna som ein av dei mest framtredande komponistane mellom Josquin des Prez og Palestrina.

Liv
---

Vi veit ikkje stort om den tidlege delen av livet til Gombert. Han vart fødd i søre Flandern om lag 1495, mest truleg i byen La Gorgue. Han skal ha studert musikk hjå Josquin des Prez, på den tida Josquin var i trakta, mellom 1515 og 1521. I 1526 vart Gombert tilsett som songar i kapellet til keisar Karl V, og vart rekna som leiar for koret der i 1529. I denne tida trur ein han og var tilsett som komponist. Keisaren reiste ein god del, og koret følgde med på ferdene hans. Soleis var Gombert og mykje på farten dei følgjande åra. Sidan Karl og var konge av Spania, førte dette til at Gombert fekk tyding for utviklinga av polyfonisk stil her. Gombert heldt fram som hoffkomponist i hoffet til Karl i mange år, jamvel etter at han vart utnemnd til prest.

I 1540 tok dette livet brått slutt. Gombert vart borte frå rullane ei tid, og soga seier han vart send på straffarbeid som galeislave etter å ha trakassert ein av gutane seksuelt. Han fekk nåde att kring 1547, og heldt fram som komponist. Han levde meir stillfarande etter denne hendinga, og var truleg busett i Tournai til han døydde. Når han døydde er uvisst. Åra som er gissa på strekkjer seg frå 1556 til 1561.

Musikalsk stil
--------------

Stilistisk er Gombert rekna som høgdepunktet for tidleg polyfoni før Palestrina. Han meistra og utvikla stilen vidare frå Josquin, og skapte ein imitasjonsteknikk få kunne gjere han etter. Rein homofoni er sjeldan i verka hans. Han lika trongføring, og skreiv sjeldan vanleg kanon. Han utvida òg koret, som til då hadde hatt fire stemmer, slik at han kunne skapa dei klangane han ønskte. Soleis vart han førebilete for dei store korkomponistane i seinrenessansen, som Adrian Willaert og Giovanni Gabrieli. Korsatsane hans kan ha så mykje som ti eller tolv stemmer. Han skreiv om lag 10 messer, 140 motettar, 70 chansonar, minst ein madrigal og ein Cancion, skriven i Spania.

Den polyfone teknikken hans vart førebiletet for utviklinga av dei barokke formene Ricercar og fuge på 1600-talet. Han vart høgt prisa av andre komponistar i tida, og teken til førebilete. At mange av verka hans vart prenta, kan og forklåre mykje av dette omdømet. Likevel fann andre komponistar at det ikkje var lett å hevja seg til same stilistiske høgd som Gombert. Difor skreiv mange lettare og meir einfelt i generasjonen etter. Dei polyfone ideane hans vart mest nytta i instrumentalsamanheng, heller enn i vokal. Slik påverka han barokken i meir enn hundre år etter han var daud. Gomberts stil er rekna som den mest avanserte fleirstemmige stilen innan vokalmusikk, før eller sidan.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Nicolas Gombert» frå Wikipedia på engelsk, den 3. mars 2009.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* NKC

 |
**Erlend Hanstveit**, (fødd 28. januar 1981) i Bergen, er ein norsk fotballspelar. Han spelar for Gent i den belgiske fotballigaen. Han har dei siste sesongane i all hovudsak spelt som venstreback. På grunn av Cato Guntveit sine skadeproblem fungerte Hanstveit som Brann-kaptein i store delar av 2005-sesongen.

Erlend Hanstveit kjem frå Osterøy, og i yngre år spelte Hanstveit for Fotlandsvåg og Osterøy. Han blei rekna som eit av Noreg sine største fotballtalent då han debuterte i eliteserien for Brann som 17-åring i 1998. Då hadde allereie Manchester United-manager Sir Alex Ferguson på eiga hand vore i kontakt med Hanstveit for å få han til å skriva under for den engelske storklubben, men Hanstveit prioriterte skulegang.

Eit slite korsband i 1999 prega Hanstveit i over eit år, noko som førte til at han berre fekk sporadisk med kampar i 2000-sesongen. Skaden har truleg ògshatt sitt å seie for at Hanstveit si utvikling stoppa noko opp, men i 2001 var han tilbake for fullt igjen på Brann-laget, og spelte i fleire posisjonar på Brann-laget. Han var både midtstoppar og sentral midtbanespelar i tillegg til venstreback.

Då Raymond Kvisvik forsvann til Austria Wien i Austerrike i 2002 spelte Hanstveit mykje på venstrekanten, utan at det var nokon stor suksess. Difor bestemte han seg for å satsa for fullt som venstreback då Mons Ivar Mjelde blei trenar i Brann i 2003. Han gjorde det såpass bra den sesongen at han fekk sin landslagsdebut mot Singapore på 23-årsdagen sin 28. januar 2004. Då hadde han allereie vore tatt med i landslagstroppen utan å få spela ved enkelte høve. Hanstveit har i alt spelt fire landskampar for Noreg. Då Brann vann cupen i 2004 var Hanstveit lagkaptein på grunn av Cato Guntveit sin karantene, og fekk dermed heva kongpokalen i påsyn av tusenvis av Brannsupportarar.

I 2005-sesongen fekk Hanstveit i vårsesongen mykje kritikk for svakt backspel av Brann-supportarar og fotballekspertar. I motsetning til resten av Brann-laget hadde Hanstveit ein vesentleg betre haustsesong då han var ein av klubben sine betre spelarar. Difor blei han igjen løna med landslagsplass då Åge Hareide tok ut landslagstroppen til to kampar i USA i januar 2006. Han var tidlegare same månad på prøvespel i den tyske bundesligaklubben Werder Bremen, men fekk ikkje tilbod om kontrakt. Etter godt spel i 2006-sesongen var Hanstveit tilbake på landslaget i august 2006.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Spelarprofil Arkivert 2007-09-27 ved Wayback Machine. på brann.no
| **Sant Boi de Llobregat** |
| --- |
| Horisonten til Sant Boi de LlobregatHorisonten til Sant Boi de Llobregat |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Flagget til Sant Boi de Llobregat | Byvåpenet til Sant Boi de Llobregat |
| **Flagget til Sant Boi de Llobregat** | **Byvåpenet til Sant Boi de Llobregat** |

 |
| Plassering |
| 

Sant Boi de Llobregat is located in

 |
| Styresmakter |
| Land |  Spania |
| Autonom region | Catalonia |
| Provins | Barcelona |
| Grunnlagd | 500-talet fvt. |
| Borgarmeister | Lluïsa Moret (PSC) |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  21,48 km² |
| Innbyggjarar  - Totalt (2008)   - folketettleik | 81 335   3 786,5 /km² |
| Koordinatar | 41°20′″N 2°2′″E﻿Koordinatar: 41°20′″N 2°2′″E﻿ |
| Høgd over havet | 30 moh |
| Diverse annan informasjon |
| **Nettstad:** www.santboi.cat |

**Sant Boi de Llobregat** er ein by i provinsen Barcelona i Catalonia i Spania med kring 80 000 innbyggjarar. Han ligg ved elva Llobregat.

Byen er delt inn i seks bydelar: Ciutat Cooperativa-Molí Nou, Marianao-Can Paulet, Barri Centre, Vinyets-Molí Vell, Camps Blancs-Canons-Orioles og Casablanca.

Han grenser i nord til byane Santa Coloma de Cervelló, Sant Joan Despí og landsbyen Sant Climent, i aust til byen Cornellà de Llobregat, i vest til Viladecans og i sør til El Prat de Llobregat, heilt i sør har han ei smal kyststripe ved Middelhavet.

Historie
--------

Ein har funne spor etter iberarar og romarane i byen, mellom anna eit romarbad nær elva. Dette tyder på at Sant Boi kan ha eksistert i førromersk tid. 

Frå 600- til 1100-talet vart byen og området rundt kontrollert av maurarar, fram til dei vart drive bort under reconquistaen. Maurarane kalla byen *Alcala*, som tyder «borg», på grunn av ei høgd over elva og dlaen. Det noverande namnet kjem frå St. Baudilus, kalla Boi eller Baldiri i Catalonia.

I mellomalderen auka folketalet i landsbyen jamt og trutt, og han utvida seg rundt borga. Ei kyrkje i barokkstil vart bygd på 1500-talet. Mot slutten av 1800-talet hadde Sant Boi nesten 5000 innbyggjarar, som houvdsakleg livnærte seg av jordbruk. 

På byrjinga av 1900-talet kom dei første industriane til byen, mellom anna ein mursteinsfabrikk og metallfabrikk. Då den spanske borgarkrigen enda, kom mange folk til området frå andre stader av landet, for å jobbe i Barcelona. Folketalet auka til 10 000 i 1940 og 65 000 i 1975.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sant Boi de Llobregat» frå Wikipedia på engelsk, den 10. november 2009.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
	+ Panareda Clopés, Josep Maria; Rios Calvet, Jaume; Rabella Vives, Josep Maria (1989). *Guia de Catalunya*, Barcelona: Caixa de Catalunya. ISBN 84-87135-01-3

1. ↑  Samboal

Bakgrunnsstoff
--------------

* Kunstnariske og historiske bygg i Sant Boi de Llobregat

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* BNE
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
**Erkki Lauri Johannes Antila** (fødd 14. juli 1954) er ein finsk tidlegare skiskyttar frå Jurva i Kurikka. Han tok to individuelle VM-medaljar i 1981 og dessutan to VM-sølv i stafettøvinga.

Aktiv
-----

Antila gjekk for det finske laget som fekk sølvmedalje på 4x7,5 km stafett under VM i skiskyting 1977 på Vingrom, einast slått av Sovjetunionen. To år seinare kopierte eit nytt finsk stafettlag prestasjonen under VM 1979 i Ruhpolding, også då med Antila på laget. Etter at han under vinter-OL 1980 i Lake Placid hadde blanda seg inn i medaljekampen på 20 km, gjorde han sitt beste meisterskap i Lahti i 1981. Her tok han bronsemedaljen på 20 km, og sidan sølvmedaljen på 10 km.

### Medaljar og besteplasseringar i internasjonale meisterskap

* VM i skiskyting 1977 i Vingrom: Sølvmedalje i stafett, nr 10 på 10 km
* VM i skiskyting 1978 i Hochfilzen: Nr 8 på 20 km
* VM i skiskyting 1979 i Ruhpolding: Sølvmedalje i stafett, nr 11 på 20 km
* Vinter-OL 1980 i Lake Placid: Nr 5 på 20 km
* VM i skiskyting 1981 i Lahti: Sølvmedalje på 10 km og bronsemedalje på 20 km
* VM i skiskyting 1982 i Minsk: Nr 5 på 20 km
* VM i skiskyting 1983 i Antholz: Nr 5 i stafett

Langrennaren Hilkka Riihivuori er syskenbarnet hans.

Kjelder
-------

* *Sportsboken*, aktuelle årgangar
Kart over tunnelen
**Kanaltunnelen** (engelsk «Channel Tunnel», fransk «Le tunnel sous la Manche»), òg kjend som **Chunnel** eller **Eurotunnel**, er ein 50.5 km lang undersjøisk jarnbanetunnel som bind saman Storbritannia og Frankrike. Den går under den engelske kanalen (la Manche) ved Doverstretet, frå Folkestone, Kent i England til Coquelles nær Calais i Nord-Frankrike. Det er den andre lengste undersjøiske tunnelen i verda (etter Seikantunnelen i Japan).

Idear om eit samband over den engelske kanalen eksisterte så tidleg som i 1802, men blei ikkje realisert før Eurotunnel starta konstruksjonsarbeidet i 1988. I 1994 stod prosjektet ferdig, og gav for fyrste gong jarnbanesamband mellom London, Paris og Brussel. 

Tunnelen transporterer lyntog frå Eurostar (passasjerar), Eurotunnel Shuttle RORO vogntransport og internasjonale godstog. I 1996 identifiserte *American Society of Civil Engineers* tunnelen som eit dei sju underverka i den moderne verda.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Kanaltunnelen**

* Offisiell nettside

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* GeoNames

 |
**Wario Land: The Shake Dimension** (ワリオランド シェイク, ***Wario Land: The Shake Dimension***), kjent i Nord-Amerika som *Wario Land: Shake It!*, er eit plattformspel utvikla av Good Feel og utgjeve av Nintendo for Wii. Det vart gjeve ut i Japan juli 2008 og i Nord-Amerika, Europa og Australia september same året. Spelet er det sjette i *Wario Land*-serien.

Handling
--------

På innsida av ein gamal globus som er stilt ut på eit museum er det ei anna verd (en: *Shake Dimension*). Freda i denne verda er truga av ein pirat med viking-trekk (en:*Shake King*), og dronning Meralda og folket hennar blir tekne til fange av han. Piraten gjer så krav på ein legendarisk pose, den «botnlause pengeposen», som det kjem pengar ut av om ein skakar han. Ein kvinneleg pirat observerer problema i denne verda på utsida av globusen. Ho vil ha tak i den legendariske posen og stel globusen frå museet. Globusen sender ho til Wario, for å sjølv unngå å gjera noko arbeid med å få tak i posen. Ein medlem av det undertrykte folket kjem etterpå ut av globusen i håp om å få hjelp, og Wario gjer seg klar til å fara inn i globusen på jakt etter skattar.

Oppsett
-------

*Wario Land: The Shake Dimension* er eit plattformspel som har fellestrekk med Wario Land 4, der Wario kan hoppa, slå til fiendar med skulderen og planta rauva hardt i bakken. Nytt i spelet er eit kraftig neveslag som Wario kan gjera om spelaren skakar på Wii-fjernkontrollen. Dette slaget kan slå fiendar sanselause eller få fram skjulte område som elles ikkje ville ha vore moglege å nå. Om Wario renner i ein svimmel fiende kan han plukka fienden opp og kasta han. Spelaren kan stilla inn vinkelen på kastet ved å vippa på Wii-fjernkontrollen.

Verda i spelet er delt inn i fem kontinent, der kvar av dei har ei rekkje nivå. I kvart nivå må Wario gjennom eit landskap for å frigjera ein liten fe (en: *Merfle*). Når han har klart dette må han koma seg tilbake til startområdet innan eit avgrensa tidsrom. Alle nivåa har valfrie oppdrag som spelaren kan klara; som å samla nok pengar eller klara bana utan å mista liv. Klarar ein nok av desse oppdraga vil ein kunne få diverse bonusmaterial, som lydspor frå spelet. På slutten av kvart kontinent ventar ein kjempe som Wario må vinna over. Til slutt må han kjempa mot hovudfienden, Shake King.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell japansk nettstad

| * v
* d
* e
Wario-spel |
| --- |
| *Wario Land*-serien | *Wario Land* • *Wario Land II* • *Wario Land 3* • *Wario Land 4* • *Wario Land: The Shake Dimension* |
| *WarioWare*-serien | *WarioWare, Inc.: Minigame Mania* • *WarioWare: Twisted!* • *WarioWare: Touched!* • *WarioWare: Smooth Moves* • *WarioWare: Snapped!* • *WarioWare: Do It Yourself* • *WarioWare Gold* |
| Andre spel | *Mario & Wario* • *Wario's Woods* • *Wario Blast* • *Wario World* • *Wario: Master of Disguise* • *Game & Wario* |
**Klaus Sulzenbacher** (fødd 3. februar 1965) er ein austerriksk, tidlegare kombinertløpar frå Kitzbühel. Han vann sølvmedaljen i komnbinertøvinga både i vinter-OL 1988 og ski-VM 1991, samt bronsemedaljen i vinter-OL 1992. Dessutan vann han for Austerrike tre medaljar i lagtevlingar; VM-gull i 1991 og to OL-bronsar (1988 og 1992). Sulzenbacher vann kampen om FIS sin kombinertpokal i 1988 og 1990, og vart nummer to både i 1989, 1991 og 1992. Mellom desember 1987 og mars 1992 vann han 14 renn i verdscupen.

Aktiv
-----

Sulzenbacher var den fyrste kombinertløparen frå Austerrike som hevda seg i verdstoppen. Under vinter-OL 1984 kom han på niandeplass, medan han i slutten av mars same året steig på pallen fyrste gongen i eit verdscuprenn då han vart nummer tre i Strbske Pleso, bakom olympiameisteren Tom Sandberg frå Noreg og Uwe Dotzauer frå Aust-Tyskland. I verdsmeisterskapen på ski i Seefeld i 1985 vart han nummer 18, to år seinare kom han på femteplass i ski-VM 1987 i Oberstdorf.

Midt i desember 1987 tok Sulzenbacher i Bad Goisern sin fyrste verdscup-triumf, med nordmenn på dei tre neste plassane. Seinare i OL-sesongen gjekk han til topps i tre verdscuprenn. I vinter-OL i Calgary fekk han sølvmedaljen, sveitsaren Hippolyt Kempf vart olympisk meister. Dagen etter den individuelle tevlinga sikra Sulzenbacher bronse for Austerrike i lagtevlinga. Sulzenbacher vann kampen om kombinertpokalen i 1988, og gjentok bragda i 1990-sesongen. Han vann då fire renn på rad, og tok sin femte siger før sesongen var over.

Sulzenbacher vart nummer to i kampen om FIS-pokalen både i 1989, 1991 og 1992. Han kom heilt nede på 15. plass i ski-VM 1989 i Lahti, men opplevde sin største meisterskap to år etter. I Val di Fiemme tok han fyrst sølvmedaljen i den individuelle øvinga, berre slått av norske Fred Børre Lundberg. Seinare i verdsmeisterskapen gjekk Sulzenbacher Austerrike inn til VM-tittel i lagtevlinga, Günther Csar og Klaus Ofner var dei andre gullvinnarane. Under vinterleikane i Albertville i 1992 fekk Sulzenbacher bronsemedalje både individuelt og i lag. Han la opp som aktiv ved sesongslutt.

Kjelder
-------

* *Sportsboken*, aktuelle årgangar

* *Denne artikkelen bygger på «Klaus Sulzenbacher» frå Wikipedia på tysk, den 16. mars 2013.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* 

* (en) Klaus Sulzenbacher – Profil og resultatoversikt hos FIS

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Munzinger (sport)

 |
**Nicolai Olsen Normann** (fødd 26. oktober 1780 i Trondheim, daud 13. desember 1859 i Trondenes) var ein norsk handelsmann og gardbrukar.
Han var stortingsrepresentant for Finmarkens Amt i tre periodar; 1818–1820, 1821–1823 og 1833–1835.

Normann var son av Ole Normann på Elsnes i Trondenes og Elisabeth Hevitte Straum. Sjølv var han handelsmann, gardbrukar og divisjonssjef for kystvernet. Han var medlem av Senjen og Tromsø matrikulkommisjon i 1819, medlem av herredsstyret i 1838 og forlikskommissær.

Normann var innehavar av Borgerdådsmedaljen.

Kjelder
-------

1. 1 2 3 4  Lindstøl, Tallak (1914). *Stortinget og statsraadet: 1814-1914. B. 1 D. 2 : Biografier L-Ø : samt tillæg*. Steen'ske bogtrykkeri. s. 648.
2. ↑  Biografisk informasjon om Nicolai Olsen Normann NSD Norsk senter for forskningsdatas politikararkiv

* *Denne artikkelen bygger på «Nicolai Olsen Normann» frå Wikipedia på bokmål, den 6. juli 2016.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys
* VIAF

 |
| **Sanremo** |
| --- |
| Horisonten til SanremoHorisonten til Sanremo |
| Plassering |
| 

Sanremo is located in Italia

 |
| Styresmakter |
| Land  Region  Provins | Italia Italia  Liguria  Imperia |
| Borgarmeister | Alberto Biancheri |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  54 km² |
| Innbyggjarar  - Totalt (2004)   - folketettleik | 56 903   936/km² |
| Koordinatar | 43°49′″N 7°47′″E﻿Koordinatar: 43°49′″N 7°47′″E﻿ |
| Høgd over havet | 15 m |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | 18038 |
| Telefon-retningsnummer | 0184 |
| **Nettstad:** comunedisanremo.it |

**Sanremo** eller *San Remo* er ein by i provinsen Imperia i regionen Liguria i Italia med om lag 55 000 innbyggjarar. Han ligg ved kysten av Middelhavet heilt vest i Liguria. Han vart grunnlagd i romartida og er ein kjend turistdestinasjon på den italienske rivieraen. Årleg er det fleire kulturarrangement i byen, som Sanremo Musikkfestival.

Historie
--------

Byen vart grunnlagd som ein romersk busetnad (Matutia eller Villa Matutiana) og voks tidleg i mellomalderen då innbyggjarane flytta opp i høgda og bygde ei borg her for å verne seg mot plyndringstokta til sarasenarane. 

Sanremo kom under grevskapet Ventimiglia og seinare inn under biskopane i Genova, som i 1297 selde han til familiane Doria og De Mari. Han vart ein fri by på andre halvdel av 1400-talet. Den gamle landsbyen som voks fram på Pignaåsen i denne tida er særs godt bevart fram til i dag. 

Ei smal gate i *La Pigna*.
Sanremo klarte å halde seg sjølvstendige frå Genova i lange tider, men i 1753, etter tjue år med harde kampar, vart Sanremo underlagt geneuesarane. Dei bygde festninga Santa Tecla på stranda nær hamna. Festninga vart nytta som fengsel fram til 2002 og vert i dag omforma til eit museum. 

Etter den franske perioden under napoleonskrigane kom byen til Savoie i 1814 og vart då annektert av Kongedømet Sardinia. 

Byen voks seg større frå misten av 1700-talet og utover og turistindustrien kom tidleg. Dei første hotella vart bygd og byen strekte seg langs kysten. På 1800-talet var det mange kjend namn som vitja byen, som keisarinne Elisabet av Austerrike, tsar Nikolai I av Russland, Alfred Nobel, Italo Calvino, keisarinne Maria Alexandrovna, som den russisk-ortodokse kyrkja var reist for i 1912 av eit lokalt russisk samfunn.

Folk frå Sanremo
----------------

* Mary Douglas (1921–2007), britisk sosialantropolog

Kjelder
-------


* *Denne artikkelen bygger på «Sanremo» frå Wikipedia på engelsk, den 9. januar 2008.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Sanremo**

* Sanremo Festival
* Sanremo Musikkfestival - uoffisiell side Arkivert 2007-03-06 ved Wayback Machine.
* sanremoguide.it

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* NKC
* GeoNames

 |
**Enrico Giuseppe Giovanni Boito**, mest kjend som **Arrigo Boito**, (fødd 24. februar 1842 i Padua, død 10. juni 1918 i Milano) var ein italiensk komponist, skribent og librettist. Som komponist er han særleg kjend for operaen *Mefistofele*, inspirert av Gøthes Faust, og han skreiv librettoane til *Otello* og *Falstaff* av Giuseppe Verdi og til *La Gioconda* av Amilcare Ponchielli.

Karriere
--------

Arrigo Boito studerte ved musikkonservatoriet i Milano fram til 1861. Fem år seinare kjempa han under Giuseppe Garibaldi på italiensk og prøyssisk side i den austerriksk-prøyssiske krigen, som dei enda opp med å gå sigrande ut av. 

Boito skreiv svært lite musikk. *Mefistofele* skulle bli den einaste operaen Boito faktisk fullførte, og vart urframført i 1868 på La Scala i Milano. Premieren, som han dirigerte sjølv, fekk dårleg mottaking frå publikum. Verket vart skulda for wagnerisme, noko som førte til opprør, og verket vart dermed stoppa av politiet etter andre framføringa. Etter at Boito redigerte og kutta vekk delar av verket, fekk det ei meir verdig framføring i Bologna den 10. april 1875. Den omgjorte versjonen endra mellom anna røysta til Faust frå baryton til tenor. I dag er *Mefistofele* det einaste av Boitos verk som vert framført med jamne mellomrom. Prologen, som finn stad i himmelen, er eit ynda konsertstykke. 

Arrigo Boito gjorde seg ferdig med operaen *Ero e Leandro*, men øydela han deretter. Ein annan opera, *Nerone*, vart ikkje fullført, trass i at Boito hadde arbeidt på verket frå 1877 til 1915. Denne operaen vart likevel fullført posthumt av Arturo Toscanini og Vincenzo Tommasini og urframført på La Scala i 1924.

Boito gjorde følgjeleg større karriere som librettist enn komponist, og samarbeidde her særleg med Giuseppe Verdi. Det fyrste verket dei samarbeidde om, var *Inno delle nazioni* (1862). Ei tid etter såg Boito over og redigerte Verdis eigen libretto til Simon Boccanegra, og det vart deretter framført til stor suksess i 1881. Seinare skreiv Boito libretto til *Otello* (1887) og *Falstaff* (1893). Boito og Verdi hadde eit nært venskap. Då Verdi døydde i 1901, sat Boito ved sida hans. 

Elles skreiv Boito librettoar for verk av Franco Faccio, Alfredo Catalani, Gaetano Coronaro, Amilcare Ponchielli, Giovanni Bottesini, Luigi Mancinelli, og Riccardo Pick-Mangiagalli.

Då den dåverande direktøren av musikkonservatoriet i Parma døydde i 1889, fekk Arrigo Boito ta over stillinga hans, og beheldt henne til 1897. I 1893 vart han gjort til æresdoktor i musikk ved University of Cambridge. Arrigo Boito døydde i Milano i 1918 og vart gravlagt på Cimitero Monumentale. Tretti år seinare vart det halde minnekonsert etter han på La Scala, dirigert av Arturo Toscanini.

Kjelde
------

* *Denne artikkelen bygger på «Arrigo Boito» frå Wikipedia på engelsk, den 18. desember 2013.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* LIBRIS

 |
Ei visualisering av eit warpfelt. Fartøyet ligg i ei boble av normalt rom.
**Warpdrive** er ein mekanisme for å oppnå høg snøggleik. Mekanismen vart foreslått av fysikaren Michael Alcubierre og dreiar seg om å manipulere geometrien til rommet. Metoden tillèt overlyssnøggleik, men er ikkje mogeleg å gjennomføre i praksis.

Mekanismen er populær i science fiction, særleg *Star Trek*. I motsetnad til andre måtar å flytte seg raskt på i science fiction, tillet ikkje warpdrive at ein kan flytte seg på ein augneblink mellom to punkt. I staden vert det skapt ei kunstig «boble» av normal romtid kring fartøyet. For å kunne få dette til må ein ha negativ masse, som ein aldri har klart å påvise, men forskarar i dag har undersøkt høvet for å forske på ein slik framdriftsmekanisme.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Warp drive» frå Wikipedia på engelsk, den 16. juni 2013.*
* «warpdrive», *Store norske leksikon*, 28. februar 2013


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GND

 |
**Nicolas Froment** (ca. 1435–ca. 1486) var ein fransk-provençalsk målar under ungrenessansen. Han var ein av dei fremste representantane for den såkalla andre Avignon-skulen innanfor målarkunsten.

Midtbiletet i triptykonen i Aix-en-Provence
Froment vart fødd i Uzès i Languedoc-Roussillon. Eit av hovudverka hans er altartavle frå 1461 som viser då Lasarus vakna opp frå dei daude. Den 12. februar 1470 fekk han i Aix-en-Provence i oppdrag å måle eit altarskåp, der midtbiletet skulle syne Marias død, og sideskåpa helgenkvinnene Maria Magdalena og Katarina. Dette statelege, fargeglitrande altarskåpet stod ferdig 1475 i domkyrkja i Aix, der madonnaen står i ei brennande tornerosebuske og viser seg for ein gjetar. Sidene i skapet inneheld portrett av kong René I av Napoli og kona Isabella I av Lothringen.

Froment døydde i Avignon.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Nicolas Froment» frå Wikipedia på tysk, den 23. mai 2013.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* ULAN

 |
I matematisk logikk og informatikk er **kleenestjerna** (òg kalla **kleenetillukninga** og **kleeneoperatoren**) ein unær operator på ei mengd symbol eller strengar. Operasjonen er ofte skriven som V\* der V er mengda det er snakk om. Det er ofte brukt i regulæruttrykk og var òg der operatoren først vart introdusert i tydinga «null eller meir».

Viss V er ei mengd av symbol vil kleenestjerna av V vera mengda over alle strengar over alfabetet av symbolet inkludert den tomme strengen. Dette vert òg kalla språket over alfabetet av dei gjevne symbola.

Viss V er ei mengd av strengar vil V vera den minste mengda av V som inneheld den tomme strengen og som er lukka under operasjonen konkatenering.

Kleenestjerna over mengda V kan òg skildrast som mengda over alle strengar som vert genererte av å konkatenera vilkårlege element i V.

Formell definisjon
------------------

Gjeve ei mengd V, la V vera følgjande mengd. I dette høvet språket av berre den tomme strengen.

{\displaystyle V\_{0}=\{\epsilon \}},

{\displaystyle V\_{1}=V}

Definer så følgjande mengd rekursivt og ein vil få tillukninga av denne mengda.

{\displaystyle V\_{i+1}=\{wv:w\in V\_{i}\quad og\quad v\in V\}}

for kvar og ein {\displaystyle i>0}

Døme
----

Kleenestjerna av ei mengd av symbola a, b og c vil vera følgjande uendelege mengd.

{«a», «b», «c»}\* = { ε, «a», «b», «c», «aa», «ab», «ac», «bad», «bb», «bc», «ca», «cb», «cc», «aaa», «aab», …}.

Kleenestjerna av ei mengd må ikkje vera uendeleg. Kleenestjerna av den tomme mengda er følgjande mengd

∅\* = {ε}

Litteratur
----------

* Hopcroft, John E.; Ullman, Jeffrey D. (1979). Introduction to Automata Theory, Languages, and Computation (1st utg.). Addison-Wesley.
**Nicolas Chauvin** er ein fransk mytisk soldat som representerer overdriven patriotisme, og som har gjeve opphavet til nemninga sjåvinisme (fransk *chauvinisme*), ei sterk og einspora eldhug for fedrelandet. Myten om Nicolas Chauvin skal ha oppstått på 1800-talet. I lange tider trudde ein at soga om Nicolas Chauvin var sanning, slik det mellom anna vart sagt i leksikonet som Pierre Larousse stod attom. Men etter granskingar på 1990-talet har ein kome fram til at det dreier seg om ein oppdikta mann i ei oppdikta soge[1].

Nicolas Chauvin skal ha vore fødd i landsbyen Rochefort rundt 1780, og gjekk inn i militæret då han vart 18 år. Han skal ha vore med i styrkane til den franske revolusjonen i 1789, og seinare i *La Grande Armée* i den franske republikken under Napoleon. Han vart vidgjeten for si sjølvhevding og sjølvskryt. Ryktet seier at han vart såra 17 gongar i militærteneste og vart krøpling. Napoleon sjølv gav han ein æressabel og ein pensjon på 200 franc.[2]

Referansar
----------

1. ↑  Doktorgradsarbeid av Gérard de Puymège frå 1993
2. ↑  Barnhart, Clarence Lewis (1967). *The New Century handbook of English literature.* p. 232. Appleton-Century-Crofts, ASIN B000RZQH3W

Bakgrunnsstoff
--------------

* Referat av boka til Gérard de Puymège, *Chauvin, le soldat-laboureur. Contribution à l'étude des nationalismes*, Bibliothèque des histoires NRF, Paris, Gallimard, 1993, 294 p.