Brun handveske
Ei **handveske** er ei mindre veske til å bere i handa. Forma og utsjånaden til handvesker har endra seg mykje med moten, og det er blitt utvikla luksusutgåver av dei. Storleiken kan variera frå mikrovesker til kjempevesker.

Historie
--------

Eit tidleg døme på ei veske som kan kallast ei handveske er ei kvinneveske frå Irak frå 1300-talet. Veska er laga av messing med inkrustering av gull og sølv, og er den einaste ein kjenner til i sitt slag. Ho kan ha vore laga for ei adelskvinne frå det mongolske Il-Khanid-dynastiet (1256-1353). Veska blei truleg boren for kvinna av ein tenar.

Elles har ein i mange drakttradisjon brukt lause lommar eller vesker som ein kunne henga i beltet. Japansk inro, norsk bunadveske og skotsk sporran er døme på dette. 

På 1700-talet endra den europeiske kvinnemoten seg til å ha ein slank, straumlinjeforma figur som ideal. Vesker hengande i livet passa ikkje inn i denne. I staden kunne ein ha ein pompadur ved handleddet. Desse kunne vera av fløyel eller silke og vera fint dekorerte. Menn byrja i staden å få innsydde lommar i buksene.

Mot slutten av 1800-talet blei det vanlegare for kvinner å halda eigedelane sin samla og skjulte i ei veske når dei var ute i det offentlege. Dette kunne symbolisera fridom og sjølvstende for dei, på same måte som større vesker med skulderreimer gjorde det for kvinner tidleg på 1900-talet.

### Galleri

* Menn med vesker i belte måla på 1400-talet av Hieronymus Bosch.Menn med vesker i belte måla på 1400-talet av Hieronymus Bosch.
* Kvinne i folkedrakt med veske i beltet, måla av Hermann Volz i 1872.Kvinne i folkedrakt med veske i beltet, måla av Hermann Volz i 1872.
* Fransk kvinnemote frå 1830 med pompadur.Fransk kvinnemote frå 1830 med pompadur.
* Sjølvportrett av Joseph Bayer med familie i 1853. Kona held ei veske i handa.Sjølvportrett av Joseph Bayer med familie i 1853. Kona held ei veske i handa.
* Modell med handveske i 1931.Modell med handveske i 1931.

Mote- og samleobjekt
--------------------

Handvesker kan vera ein del av eit mote-ensemble, og lagast i ei rekkje ulike typar skinn, tekstil eller kunststoff. Dei kan pyntast med saum, broderi, perler, edelsteinar og liknande. Frå 1920-talet laga gullsmedar som Cartier luksusvesker med diamantar, rubinar, safirar, smaragdar og perler.

Handvesker kan vera ettertrakta luksusgjenstandar med høge prisar. Dette gjeld til dømes Birkin-veska frå motehuset Hermès. I 2018 selde auksjonshuset Christie’s eit eksemplar av ei slik veske, som avbilda Himalaya og var pynta med kvitt gull og diamantar, for 267 500 britiske pund.

Galleri
-------

* Seremoniell veske frå Peranakan, pynta med glasperler.Seremoniell veske frå Peranakan, pynta med glasperler.
* Konvoluttforma veske av silke frå USA på første del av 1800-talet.Konvoluttforma veske av silke frå USA på første del av 1800-talet.
* Handveske i silke og metall frå USA på 1800-talet.Handveske i silke og metall frå USA på 1800-talet.
* Veske i bomull brodert med ull frå Europa på 1840-talet.Veske i bomull brodert med ull frå Europa på 1840-talet.
* Handveske av skinn og pelsHandveske av skinn og pels
* Gullhandveske gjeven av den indonesiske førstedama Tien Suharto til den amerikanske førstedama Betty Ford i 1975.Gullhandveske gjeven av den indonesiske førstedama Tien Suharto til den amerikanske førstedama Betty Ford i 1975.

Kjelder
-------

1. ↑  «handveske» i Nynorskordboka.
2. ↑  «Fashion in 14th century Mosul: a new exhibition at the Courtauld Gallery - Asian and African studies blog», *blogs.bl.uk*, henta 28. mars 2020
3. ↑  «The world's oldest handbag?». *BBC News* (på engelsk). 21. februar 2014.
4. ↑  «The Courtauld Metal Bag», *The Courtauld Institute of Art* (på engelsk), arkivert frå originalen 28. mars 2020, henta 28. mars 2020
5. ↑  Brown, Mark; correspondent, arts (19. februar 2014). «A handbag? Courtauld Gallery opens up identity of 700-year-old treasure». *The Guardian* (på engelsk). ISSN 0261-3077.
6. 1 2 3  Perthuis, Karen de, «The story of ... the handbag», *The Conversation* (på engelsk), henta 19. august 2020
7. ↑  Hagerty, Barbara G. S. (2002). *Handbags: a peek inside a woman's most trusted accessory*. Running Press Book Publishers. s. 14–5. ISBN 0-7624-1330-1.
8. ↑  Burman, Barbara; Turbin, Carole (2003). *Material Strategies: Dress and Gender in Historical Perspective*. Wiley-Blackwell. s. 83–4. ISBN 978-1-4051-0906-2.
9. ↑  «Los Angeles County Museum of Art». Collectionsonline.lacma.org. Arkivert frå originalen 24. oktober 2011. Henta 30. november 2012.
10. ↑  «Episode 672: Bagging the Birkin», *NPR.org* (på engelsk), henta 30. juni 2020
11. ↑  «Want to bag a fashion fortune?», *Financial Times*, henta 30. juni 2020

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* GND
* LCCN

 |