recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Melba Montgomery** (fødd 14. oktober 1938) er ein amerikansk countrysongar. Ho er mest kjend for duettane hennar i 1960-åra med countrystjerna George Jones og seinare med Charlie Louvin. Bror hennar er den kjende countrylåtskrivaren Earl «Peanutt» Montgomery.

I 1970-åra hadde Montgomery ein suksessrik karriere som soloartist. Den mest kjende hitten hennar er «No Charge».

I seinare år har Montgomery fokusert på ein karriere som låtskrivar. Ho har skrive songar for artistar som George Strait, Reba McEntire, Randy Travis, George Jones, Patty Loveless, Travis Tritt, Tracy Byrd, Terri Clark, John Prine, Jim Lauderdale, Sara Evans, Eddy Arnold, Connie Smith, Leon Russell, J.D. Souther, Rhonda Vincentog mange fleire.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Melba Montgomery» frå Wikipedia på engelsk, den 21. november 2020.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* NKC
* MusicBrainz (artist)

 |
**Finn Salomonsen** (31. januar 1909–23. april 1983) var ein dansk ornitolog. Han er best kjent for studiar av fuglefaunaen på Grønland.

Interessa hans for Grønland tok til som 16 åring, på tur til Upernavik med Eiler Lehn Schiøler. Han blei utdanna i zoologi i 1932 og blei zoologisk tilsynsførar i reservat under det danske Naturfredningsrådet, og seinare tilsett hos Zoologisk Museum ved Universitetet i København. Han arbeidde bl.a. med fugletrekk. Under andre verdskrigen flykta han med familie sin til Sverige.

Salomonsen sine arbeidsresultat inkluderer vitskaplege publikasjonar og han var forfattar eller medforfattar på 19 bøker. Bortset frå forskinga på Grønland og i arktis var han på Filippinane (1951-1952) og Bismarckarkipelet i Ny-Guinea i 1962. Han var redaktør av *Dansk Ornithologisk Forenings Tidsskrift* frå 1942 til 1961.

Finn Salomonsen var far til den danske songarinna Sanne Salomonsen, født 1955.

Verk
----

* Peter Freuchen og Finn Salomonsen, *The Arctic Year*, G.P. Putnam's Sons, New York, 1958

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Finn Salomonsen» frå Wikipedia på dansk, den 20. mai 2018.*

Referansar

1. ↑  «Finn Salomonsens beretning om flugten til Sverige». 22. februar 2016.
2. ↑  Cooch, F. G. (1986). «In Memoriam: Finn Salomonsen, 1909–1983». *The Auk* **103** (4): 811.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Finn Salomonsen i Dansk biografisk leksikon - denstoredanske.dk
* Finn Salomonsen - macgregor-sadolin.com

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* SUDOC
* NKC

 |
***Conker's Bad Fur Day*** er eit action-plattformspel utvikla og utgjeve av Rare på spelkonsollen Nintendo 64. Det er det siste spelet frå denne utviklaren for konsollen, og vart gjeve ut 5. mars 2001 i Nord-Amerika og 6. april 2001 i Europa. Spelet handlar om Conker, eit raudt ekorn med drikkeproblem som prøver å koma seg heim til kjerasten sin. Spelmekanikkane består i ulike utfordringar som å løysa gåter og køyra kappløp med farkostar, fordelt over fleire nivå med varierande tema. Spelet har også ein fleirspelarmodus der opp til fire spelarar kan tevlast i sju ulike speltypar.

*Conker's Bad Fur Day* var under utvikling i fire år og var i utgangspunktet berekna på eit yngre publikum, men spelet vart forandra på og marknadsført mot ei mykje eldre målgruppe. Det har grafisk vald, seksuelle scener, sterkt språk, toaletthumor og fleire filmparodiar. Spelet fekk svært positive omtalar frå journalistar som skriv om dataspel, der dei mellom anna roste grafikken i spelet, ljoden og framstillinga. Spelet selde mindre bra grunna manglande reklamering av produktet og av di det vart gjeve ut nær slutten av livssyklusen til Nintendo 64-konsollen, men det fekk kultstatus grunna sin unike stil. Ei ny utgåve av spelet, kalla *Conker: Live & Reloaded*, med ny grafikk og annleis fleirspelarmodus vart gjeven ut på Xbox i 2005.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Conker's Bad Fur Day» frå Wikipedia på engelsk, den 30. august 2012.*

Bakgrunnsstoff
--------------

Wikifrasar Wikifrasar har ei sitatsamling som gjeld: **Conker's Bad Fur Day**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* MusicBrainz (release-group)

 |
**Finn Rønne**, på engelsk òg *Finn Ronne* (fødd 20. desember 1899 i Horten, død 12. januar 1980), var ein norsk-amerikansk antarktisutforskar.

Finn Rønne var son av Martin Rønne som deltok på Fram-ekspedisjonen til Roald Amundsen 1910–1912. Rønne emigrerte til USA i 1923 og vart amerikansk statsborgar i 1929. Etter å ha jobba for Westinghouse Electric Corporation i nokre år, deltok han i to av Richard E. Byrd sine ekspedisjonar til Antarktis.

Etter å ha tenestegjort fleire år i United States Navy, der han oppnådde grada kaptein, vende Rønne tilbake til Antarktis i 1940-åra med støtte frå American Geographical Society. Ronne Antarctic Research Expedition frå 1946 til 1948 kartla og utforska kystlinja av Weddellhavet og sette ei rekkje polarrekordar. Rønne la attende 5 800 kilometer på ski og hundesledar – meir enn nokre andre i historia. Kona hans Edith var med han på denne ekspedisjonen som historikar og nyhendekorrespondent. I 1950-åra organiserte marinen Operasjon Deepfreeze for å utfylle kartlegginga av Antarktis og etablere forskingsstasjonar. Rønne vart vitskapleg og militær leiar for ein amerikansk base ved Weddellhavet.

Rønne skreiv ei rekkje bøker om Antarktis og mange vitskaplege artiklar om polarforsking. Han mottok ei rekkje medaljar og utmerkingar for tenesta si, den geografiske utforskinga og det vitskaplege virket. Han mottok òg St. Olavs Orden. Finn Ronne Memorial Award blir delt ut av The Explorers Club til einskildpersonar som har utmerkt seg innan polarforskning. Filchner-Ronne-isen inst i Weddellhavet er kalla opp etter han og den tyske polarforskaren Wilhelm Filchner.

Utgjevingar
-----------

* *Antarctic Conquest* (1949, med L. Sprague de Camp)
* *Antarctic Command* (1958)
* *Ronne Expedition to Antarctica* (1970)
* *Antarctica, My Destiny* (1979)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Finn Rønne» frå Wikipedia på bokmål, den 22. oktober 2012.*
	+ *Wikipedia på bokmål oppgav desse kjeldene:*
* Hovudkjelde: Biography: Captain Finn Ronne. Naval Historical Center Arkivert 2013-10-02 ved Wayback Machine.
* Andre referansar:

1. ↑  The Finn Ronne Memorial Award *(The Explorers Club)*, arkivert frå originalen 13. oktober 2009, henta 22. oktober 2012

Bakgrunnsstoff
--------------

* Finn Rønne i Norsk biografisk leksikon
* Time Magazine 1948 Arkivert 2013-08-23 ved Wayback Machine.
* Biography of Finn Ronne, Arlington National Cemetery Website

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Norsk biografisk leksikon
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* SUDOC

 |
**Henry Jacobsen** (2. desember 1898–16. januar 1964) var ein norsk byråkrat og politikar frå Rygge, som representerte Arbeidarpartiet på Stortinget frå 1945 til han døydde i 1964.

Jacobsen var son til ein vognmann i Rygge. Etter å ha gått handelsskule, arbeidde han frå 1918 til 1938 på ei mylne. Sidan var han sjef på Alderstrygdkontoret i Moss fram til han døydde i 1964. Jamsides var han forretningsførar 1926-49 for Møllearbeidernes aktiebakeri.

Jacobsen var medlem i Rygge heradsstyre 1926-28 og frå 1932 til 1960 medlem i Moss bystyre. Han var ordførar i Moss frå 1945 til -60. Gjennom åra hadde han ei mengd verv i det offentlege, og i organisasjonslivet elles.

Ved stortingsvalet 1945 vart Jacobsen vald til å representere kjøpstadene i Østfold og Akershus på Stortinget. Sidan vart han attvald fire gongar, frå 1954 representerte for Østfold fylke, men heile tida Arbeidarpartiet. På tinget var han med i Administrasjonskomiteen fram til 1961, nestformann i komiteen 1954-61. Til sist var han formann i to år, 1961-63, formann i Protokollkomiteen, deretter medlem i same komiteen til han døydde.

Kjelder
-------

* Stortingsbiografi

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
*«Gong» omdirigerer hit. For andre tydingar av ordet, sjå Gong (fleirtyding).* 
Gongong i Don An-tempelet i Si Phan Don i Laos.
**Gong**, **gongong** eller **tam-tam** er eit slaginstrument av asiatisk opphav. Det er laga av ei rund metallplate med oppbøgd kant som er hengd opp i eit stativ. Denne blir slått i sentrum med ei lêr- eller gummikledd klubbe. Gongongar kan ha mange ulike storleikar og former.

Gongong frå javanesisk-balinesisk gamelantradison.
I asiatisk tradisjon har ein brukt gongong som musikkinstrument, ved kulthandlingar, som signalinstrument og anna. I India, Kina og Indonesia kan ein bruka fleire nøyaktig avstemde gongongar saman til gongspel. Dette er til dømes del av indonesisk gamelanmusikk.

Ein har brukt gongong i europeisk orkestermusikk sidan 1700-talet. Dei har også vore brukt som signalinstrument. «Gong» eller «gongong» har kome til norsk gjennom engelsk frå malayisk.

Kjelder
-------

1. 1 2 3  «gong» i *Store norske leksikon*, snl.no.
2. ↑  «gongong» i Nynorskordboka.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* GND
* LCCN

 |
**Melanie Paschke** (fødd 29. juni 1970) er ein tysk tidlegare friidrettsutøvar frå Braunschweig som tevla på sprintdistansane. Ho vann EM-gull 1994 og VM-gull 2001 i 4 x 100 m stafett.

Aktiv
-----

Paschke tok bronsemedaljen på 100 meter ved EM 1994. Dagar seinare vann ho og Silke Knoll, Bettina Zipp og Silke Lichtenhagen gull i 4 x 100 meter i same meisterskapen. Året etter deltok ho på det tyske mannskapet som sprang inn til stafettbronse i VM i Göteborg, etter fjerde- og sjetteplass på dei individuelle sprintdistansane 200 og 100 meter. Våren 1998 sigra Paschke på 60-meteren i hall-EM. Ved europameisterskapen same året vann ho bronsemedaljen på 200 meter og sølv i stafett.

To år etter Friidretts-VM 2001 vart Paschke verdsmeister i 4 x 100 meter stafett saman med Gaby Rockmeier, Birgit Rockmeier og Marion Wagner. I sitt siste store meisterskap, EM 2002, enda ho som nummer 5 på 100 m før ho vart sølvvinnar i den korte stafetten.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* EM 1994 i Helsinki: Bronse på 100 m – 11,28. Gull i 4 x 100 m stafett
* VM 1995 i Göteborg: Nr 4 på 200 m – 22,60. Nr 6 på 100 m – 11,10. Bronse i stafett
* OL 1996 i Atlanta: Utslått i semifinalane på 100 m (11,14=nr 10) og på 200 m (22,81=nr 12)
* VM 1997 i Aten: Nr 6 på 100 m – 11,19. Utslått i kvartfinalane på 200 m (23,22). Nr 4 i stafett
* EM 1998 i Budapest: Bronse på 200 m – 22,78. Nr 5 på 100 m – 11,07. Sølv i stafett
* VM 2001 i Edmonton: Gull i 4 x 100 m stafett. Utslått i kvartfinalane på 100 m (11,60)
* EM 2002 i München: Sølv i 4 x 100 m stafett. Nr 5 på 100 m – 11,37

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Melanie Paschke» frå Wikipedia på tysk, den 16. juli 2022.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Munzinger (sport)

 |
**Henry John Kaiser** (fødd 9. mai 1882 i Sprout Brook i New York, død 24. august 1967 i Honolulu på Hawaii) var ein USA-amerikansk industrimann som vart kjend far til skipsbygginga i USA. Kaiser starta som entreprenør ved veganlegg og baserte verksemda si på arbeidssparande maskiner og transportmiddel. Han etablerte Kaiser Shipyard som bygde libertyskip under den andre verdkrigen, og deretter starta han Kaiser Aluminum og Kaiser Steel. Kaiser organiserte også Kaiser Permanente, som gav helsetenester til dei tilsette og familiane deira. Namnet «Permanente» kjem frå bekken som rann gjennom området til sementfabrikken hans i California.

Han etablerte Kaiser-Frazer saman med Joe Frazer i 1945, etterfølgt av Kaiser Motors. Desse bilprodusentane vart kjende for trygge bilar. Kaiser var i tillegg involvert i store byggjeprosjekt som kultursenter og demningar, og han investerte i eigedom. For å gje vekk noko av rikdommen sin, oppretta han velgjerdsorganisasjonen Kaiser Family Foundation.

Kjelder
-------

* «Henry J. Kaiser» på Wikipedia på engelsk, innhenta 26. januar 2010.
* «Henry John Kaiser», innhenta 26. januar 2010 (lisensiert under CC-BY-SA).

Bakgrunnsstoff
--------------

* Henry J. Kaiser Family Foundation
* Detaljert biografi
* Historia til Kaiser Aluminum
* Det siste libertyskipet til Kaiser Arkivert 2011-10-06 ved Wayback Machine. (video)
* «Henry J.'s Pink Hawaii Arkivert 2013-07-21 ved Wayback Machine.», artikkel i Time Magazine frå 24. oktober 1960
* Biletsamling om Henry J. Kaiser hjå The Bancroft Library

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* NKC
* Munzinger (iba)

 |
Grafisk profilering er visuell presentasjon og marknadsføring av varer, selskap og andre verksemder. Også statar kan bruke visuell design bevisst. Det mest tydelege dømet er nazi-Tyskland 1933–1945 der dei mange visuelle symbola til statsapparatet var sterkt prega av nazismens propagandaestetikk. Hitler-Tysklands riksvåpen bestod av *«Riksørna»* supplert med ein hakekross.
**Grafisk profilering** er arbeidet med visuell marknadsføring av ei verksemd eller eit produkt gjennom heilskapleg grafisk design, det vil seie gjennom bilde og tekst som har ei felles visuell utforming. Produktet av dette arbeidet kallar ein **grafisk profil**, og det omfattar bruken av logoar og merke, fargar og skrift på nettsider og trykksaker (visittkort, brosjyrer, annonser, plakatar og anna), profilerings- og reklameartiklar, skilt, uniformer, bildekor og liknande.

Omgrepet *profilering* kjem frå av ordet *profil*. Ein profil er noko som utmerkar seg på ein karakteristisk måte med særtrekk og eigenart. Behovet for profilering kjem når for eksempel ei bedrift eller organisasjon ønskjer å markere seg overfor kundar og medlemmer, og vil framstå tydeleg og gjenkjenneleg, einskapleg og velorganisert. Ein grafisk profil kan også styrke bedriftskulturen og opplevinga dei tilsette har av einskap. Nye profilar kan dessutan gi signal om generell fornying og nye mål for verksemda. 

Grafisk profilering blir oftast utført av reklamebyrå som utarbeider ein stilmanual, som er ei nøyaktig oppskrift eller eit sett med retningslinjer for den visuelle framtoninga til verksemda. Store bedrifter har strenge detaljreglar for korleis dei visuelt skal profilere seg og framstå utåt.

På engelsk blir ein grafisk profil ofte kalla *corporate identity*.

Sjå au
------

* Stilmanual
* Visuell kommunikasjon
* Merkevarebygging
* Reklame
**John Henry Fuseli**, opphavleg **Johann Heinrich Füssli**, (7. februar 1741–16. april 1825) var ein sveitsisk-britisk kunstmålar og forfattar. Hans kanskje mest kjende måleri er *Marerittet* frå 1781, som viser ei kvinne som i søvne vert riden av ei mare i form av ein demon ihopkrøkt på brystet hennar. Fuseli er også kjend for biletseriar med samband til William Shakespeares og John Miltons dikting.

Liv og gjerning
---------------

*The Nightmare* (*Marerittet*), 1781
*Fuseli i samtale med Johann Bodmer*, 1778-1781
Fuseli var fødd i Zürich i Sveits. Han var son til Johann Caspar Füssli, ein portrett- og landskapsmålar og dessutan forfattar av ei kunsthistorisk bok. Fuseli studerte teologi og vart vigd til prest i 1761. År 1763 vart han og kameratane Felix Hess og Johann Caspar Lavater tvinga til å forlate Zürich, då dei i ein pamflett hadde kritisert Felix Grebel, landsfuten i Grüningen. Dei tre besøkte Vorpommern og møtte openberringsteologen Johann Joachim Spalding. I 1765 reiste Fuseli till England. Etter å ernært seg som skribent, vart Fuseli i 1767 kjend med Joshua Reynolds. Denne overtala Fuseli til å satse på måleri. Åra 1700-78 budde Fuseli i Italia. Der møtte han mellom andre Johan Tobias Sergel. 

I 1779 vende Fuseli tilbake til London. Han vart i 1778 medlem av kunstakademiet Royal Academy of Arts. Same året gifta han seg med Sophia Rawlins. Ekteskapet innebar slutten på eit kjærleiksforhold mellom Fuseli og Mary Wollstonecraft, som Fuseli hadde portrettert.

Kunstnarleg arbeidde Fuseli på oppdrag av Alderman Boydell med måleri til eit Shakespeare-galleri. Han hjelpte til på den engelske utgåva av vennen Lavater sitt arbeide om fysiognomi. Fuseli hjelpte også William Cowper med den engelske omsetjinga av Homeros sitt verk. År 1799 vart Fuseli utnemnd til professor i måleri ved Royal Academy. Same året stilte Fuseli ut 47 måleri inspirerte av John Milton sitt verk, *Det tapte paradis*. Miltonprosjektet vart ein økonomisk fiasko.

Fuseli døydde i Putney Hill, og vart gravlagd frå St. Pauls katedral i London.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Henry Fuseli» frå Wikipedia på tysk, den 19. juli 2011.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Henry Fuseli**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* LIBRIS

 |
**Nidarnes** (norrønt *Niðarnesi*) er det namnet som vart nytta om området der byen Nidaros vart grunnlagd av Olav Tryggvason i 997. Namnet er nytta berre tre gongar i kongesogene.

Det er nemnd to gongar av Snorre. Den eine gongen i prologen til Heimskringla og den andre i prologen til Olavssoga. Vidare har Odd Munk nytta det ein gong i si soge om Olav Tryggvason.
Både Snorre og Odd Munk baserte seg delvis på skriftlege kjelder som no er tapte. Snorre nytta Are frodes *Konungaæfi* og Odd Munk refererer til Sæmund frode. Begge bøkene vart til rundt år 1100.
Då Snorre og Odd munk skreiv sine bøker om lag 100 år seinare var namnet Nidarnes gått ut av bruk.

Mellom historikarar er det uvisse kva Nidarnes var og kor det låg. Eit alternativ er at det er området mellom Skansen og Nidelva, altså heile halvøya. Eit anna alternativ er det sørlege neset der Nidelva svingar vestover opp frå fjorden. Det kan òg vere ein gard som Harald Hardråde gjorde til kongsgard og der han slo mynt med inskripsjonen Nidarnes. Denne siste tolkinga har sitt utgangspunkt i preposisjonsbruken knytt til Torgeir Avrådskoll som budde *i* Nidarnes (*hann bjó þá í Niðarnesi*) og ikkje *på* Nidarnes.

Kjelder
-------

1. ↑  Nils Hellan, Sagakritiske og typonymiske bemerkninger til Trondheims eldste historie. Trondhjemske samlinger 1976
Harran stasjon
Foto:
Lars Røed Hansen
 

**Harran** er ei bygd i Grong kommune i Nord-Trøndelag fylke. Staden ligg i Namdalen, kring 15 km nordom tettstaden Grong.

Her ligg Harran stasjon på Nordlandsbanen, og Harran kyrkje.

Tidlegare kommune
-----------------

Harran var tidlegare ein sjølvstendig kommune i Nord-Trøndelag. Området var eigen kommune i vel 40 år.

Harran kommune vart oppretta då dåverande Grong kommune vart deld i fire 1. Januar 1923 (Grong, Harran, Namsskogan og Røyrvik). Ved opprettinga hadde Harran 630 innbyggjarar.

1. januar 1964 vart Harran slegen saman att med Grong. Ved samanslåinga budde det 1085 personar i kommunen.

Kjelder
-------

* Kart over gamle kommunegrenser i Trøndelag på Arkivverket sin nettstad Digitalarkivet.no Arkivert 2007-10-30 ved Wayback Machine.
* «Historisk oversikt over endringer i kommune- og fylkesinndelingen» av Dag Juvkvam for Statistisk sentralbyrå.

Bakgrunnsstoff
--------------

* *Denne artikkelen bygger på «Harran» frå Wikipedia på bokmål, den 16. september 2008.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* LCCN
* GeoNames

 |
**Henry Hermansen** (13. april 1921–18. januar 1997) var ein norsk langrennsløpar og skiskyttar frå Lunner. Han vart noregsmeister i skiskyting i 1959, og vann to NM-bronsar i langrenn og ein i skiskyting. I 1950 fekk han VM-bronse i langrennsstafett for Noreg. Hermansen var busett i Oslo og representerte IL i BUL.

Aktiv
-----

Hermansen var ankermann på Oslo Skikrets sitt stafettlag som vart noregsmeister både i 1950 og 1951. Han har to tredjeplassar på 17 km frå ski-NM i langrenn både i 1949 og 1951. Hermansen var med i Noregs tropp til VM på ski i Lake Placid i 1950. Der vart han nummer 15 på 18 km, og var ankermann på Noregs stafettlag som vann bronse.

Hermansen avslutta som skiskyttar. Han vann NM i skiskyting i 1959, og vart såleis den aller fyrste noregsmeister i skiskyting. Same sesongen deltok han i VM i Courmayeur og kom på 10. plass, same plasseringa fekk han også i vinter-OL 1960 i Squaw Valley. I sitt siste VM, i 1962 i finske Tavastehus, vart han nummer 14. Han tok same året bronsemedaljen under noregsmeisterskapen i skiskyting på Elverum.

### Medaljar og besteplasseringar i noregsmeisterskap

* 1949: Bronsemedalje på 17 km langrenn på Steinkjer
* 1951: Bronsemedalje på 17 km langrenn i Narvik
* 1952: Nr 6 på 18 km langrenn i Porsgrunn
* 1959: Gullmedalje i skiskytingi Oslo
* 1962: Bronsemedalje i skiskyting på Elverum

Kjelder
-------

* P.Chr. Andersen:*Den nye olympiaboken*. 1957
* *Sportsboken*, aktuelle årgangar

Bakgrunnsstoff
--------------

* Norges Skiskytterforbunds NM-statistikk Arkivert 2010-08-05 ved Wayback Machine.
* International Biathlon Unions resultatstatistikk
* (en) Henry Hermansen – Profil og resultatoversikt i olympiske konkurransar på *sports-reference.com*.
**Risto Kalevi Jussilainen** (fødd 10. juni 1975) er ein finsk tidlegare skihoppar. Han vann fire sølvmedaljar med Finlands hopplandslag i tida 2001-05, tre i verdsmeisterskap og ein i olympiske leikar. I året 2001 vann han to verdscuprenn, fordelt på to sesongar.

Karriere
--------

Jussilainen debuterte i verdscupen i desember 1993. Før 28. november 1999 hadde han aldri vore betre enn nummer elleve i noko verdscuprenn. Men i opningsrennet for den nye sesongen i Kuopio slo han til med andreplass i storbakken, eit renn som var prega av svært vanskelege tilhøve. Tevlinga vart avvikla over ein omgang, og dei to einaste som fekk til bra hopp var vinnaren Ville Kantee og Jussilainen, begge frå Finland.

Jussilainen utmerka seg særleg som skiflygar og vann 3. mars 2001 sin fyrste verdscupsiger i skiflygingsbakken i Oberstdorf. Åtte månader seinare gjekk han til topps i Kuopio, 1,6 poeng føre Adam Malysz frå Polen, som dagen i førevegen i same hoppbakken vann opningsrennet for verdscupen i skihopping 2001/02.

Risto Jussilainen i 2006
Jussilainen vann i 2001 dei to fyrste av fire sølvmedaljar i laghopping for Finland i verdsmeisterskapen på heimegrunn i Lahti. Det vart arrangert lagtevlingar i både normalbakken og i storbakken. Tyskland vann suverent i storbakken, medan Austerrike vann i normalbakken med ein margin på to poeng; 953,5 mot 951,5. Ville Kantee og Janne Ahonen var dei to andre finnane som var med i begge tevlingane.

Året etter, under vinter-OL 2002 i Salt Lake City, vart det ein ny sølvmedalje for Finland. I lagtevlinga sigra Tyskland over Finland med den aller minste margin; 974,1 mot 974,0 poeng. Omframt Jussilainen deltok Matti Hautamäki, Veli-Matti Lindström og ankermannen Janne Ahonen for Finland. Jussilainen var i 2005 tilbake på Finlands lag under verdsmeisterskapen i Oberstdorf, der dei fire utvalde finnane sikra sølvmedaljen i laghoppinga i normalbakken. I denne meisterskapen oppnådde han sitt beste resultat i ei individuell tevling då han vart nummer åtte i storbakkerennet.

Han la opp som aktiv skihoppar i 2008.

### Verdscupsigrar

| Dato | Stad | Land |
| --- | --- | --- |
| 4. mars 2001 | Oberstdorf | Tyskland |
| 24. november 2001 | Kuopio | Finland |

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Risto Jussilainen» frå Wikipedia på tysk, den 10. februar 2013.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* (en) Risto Jussilainen – Profil og resultatoversikt hos FIS
* Risto Jussilainen i olympedia.org
**Leicester Square** (utt. Lester Square) er ein plass i det sentrale London. Den ligg vest for Charing Cross Road, nord for Trafalgar Square og aust for Picadilly Circus. Den ligg på staden som før bar namnet Leicester Fields, og var markene framom jarlen av Leicester sin herregard. Området vart bygd ut i 1670-åra.

Shakespearestatuen og tkts
--------------------------

Midt på plassen ligg ein liten park. Midt i parken står ein statue av William Shakespeare. Langs ytterkanten av parken står det statuar av andre kjende personar: Isaac Newton, Joshua Reynolds, John Hunter, William Hogarth og Charlie Chaplin.

Leicester Square er kinosentrum i London. Dei fleste britiske premierer vert viste på ein av dei fire store kinoane som ligg der. I tillegg ligg det fleire mindre kinoar rett ved plassen. Det ligg fleire nattklubbar der, og spesielt Hippodrome har ofte premierefestar. Derfor er det ikkje uvanleg å sjå store samanstimlingar av menneske med kamera og autografblokker utanfor Hippodrome eller ein av kinoane.

Plassen er og kjent for eit billettutsal, der ein får kjøpt billigbilletter til teatra i London. Det heite i starten The Official London Half-Price Theatre Ticket Booth, men har no skifta namn til tkts. Fleire andre utsal som og tilbyr billettar til teaterførestilling og musikalar til halv pris har og dukka opp i nærleiken.

Politiet si mobile kameraovervaking
-----------------------------------

På grunn av den store mengda menneske som til ei kvar tid er på plassen, også på kveldstid, har det vore mykje problem med kriminalitet der. Myndigheitene i London, politiet og ei samanslutning av næringsdrivande har sett i verk ei rekke tiltak som har ført til ein sterk nedgang i kriminaliteten. Mellom tiltaka er forbod mot å drikke alkohol i parken, gratis tilgjenge til dei offentlege toaletta, fleire politipatruljer og ein praktisk talt permanent stasjonert spesialbygd politibil med kamera i alle retningar. Bilen er finansiert av dei næringsdrivande i eit samarbeidsprosjekt med politiet.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Leicester Square» frå Wikipedia på bokmål, den 27. mai 2009.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Omar Hakim** (fødd 12. februar 1959) er ein amerikansk jazz-, jazzfusion- og poptrommeslagar, produsent, arrangør og låstkrivar.

Tidleg liv
----------

Hakim studerte ved New York School of Music and Art og byrja karrieren sin i forskjellige pop- og soulgrupper. Faren hans, Hasan Hakim, hadde spelt trombone for Duke Ellington og Count Basie og dette inspirerte den yngre Hakim for rolla han kom til å spele i den kjende jazzfusiongruppa Weather Report.

Karriere
--------

Hakim var med i ein video med jazzvibrafonisten Mike Mainieri i 1980, og dette gav han høve til å spele med songaren Carly Simon. Hakim vart først kjend som medlem av Weather Report og så av Sting sitt Blue Turtles-band, og var med dei med i filmen *Bring On the Night*.

I 1984 spelte Hakim det meste av trommene på Dire Straits-albumet *Brothers in Arms*, då bandet meinte den tidlegare trommeslagaren Terry Williams ikkje hadde den rette stilen dei var ute etter, etter at dei fleste songane var spelte inn. Hakim spelte inn alle trommene på ny i løpet av to dagar og drog så vidare. Williams vart henta inn att i bandet for turneen. 

På denne tida lærte Hakim seg òg å programmere trommemaskinar, som gjorde at han vart enno meir etterspurd som studiomusikar for pop, rock og R&B og han arbeidde mellom anna med Madonna. Samstundes fortsette han å spele jazzfusion i 1980- og 1990-åra, med mellom andre Miles Davis, David Sanborn, Roy Ayers, George Benson, Joe Sample, John Scofield, Lee Ritenour og Najee. I 1989 gav Hakim ut det første soloalbumet sitt, *Rhythm Deep*, som var ei blanding av jazz, R&B og pop, der han mellom anna òg song på songane sjølv. Hakim vart nominert til ein Grammy-pris for albumet. 

I 1990-åra byrja Hakim å spele mykje elektronisk perkusjon. Han spelte mellom anna på album av Mariah Carey, Celine Dion og Jewel. 

I 2000 gav Hakim ut det andre albumet sitt, *The Groovesmith*, som var produsert, spelt inn og miksa i heimestudioet hans, «The OH-Zone».

Gjestmusikar
------------

Nokre av dei mest kjende artistane han har spelt med er Michael Jackson, Anita Baker, Sting, Kate Bush, Weather Report, Mariah Carey, Madonna, David Bowie, Miles Davis, Chic, Bryan Ferry, Aziza Mustafa Zadeh, Everything but the Girl, Marcus Miller, Kazumi Watanabe, Lee Ritenour, Chieli Minucci, The Rippingtons, Bobby McFerrin og Daft Punk, for å nemne nokon.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Omar Hakim» frå Wikipedia på engelsk, den 2. januar 2015.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Drummerworld[*daud lenkje*]
* Pearl Drum[*daud lenkje*]

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* NKC

 |
| Leicester **City of Leicester** |
| --- |
|  |
| Plassering |
| 

Leicester is located in

 |
| Styresmakter |
| Land |  Storbritannia |
| Konstituerande land |  England |
| Grevskap | Leicestershire |
| Grunnlagd | 50 evt. |
| Borgarmeister | Sir Peter Soulsby |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  73,32 km² |
| Innbyggjarar  - By (2008)   - folketettleik - Byområde - Storbyområde | 294 700   4 019,4 /km²441 213 772 400 |
| Koordinatar |  52°38′06″N 1°08′06″W﻿Koordinatar: 52°38′06″N 1°08′06″W﻿ |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | LE |
| Telefon-retningsnummer | 0116 |
| **Nettstad:** www.leicester.gov.uk |
| 
 Commons har multimedium som gjeld: **Leicester**
 |

**Leicester** [uttale: LES|tər] er ein by og ei sameint styresmakt i East Midlands i England. Han er òg hovudbyen i Leicestershire. Byen ligg ved elva Soar og ved utkanten av National Forest. Leicester har tett opp under 300 000 innbyggjarar, den største i East Midlands, medan kring 440 000 bur i det større urbane området. Storbyområdet kring Leicester hadde 772 400 innbyggjarar i 2004. Leicester er den 10. største byen i Storbritannia med det 15. største storbyområdet. 

Ein kan framleis sjå restane etter gamle romerske fortau og bad i i Leicester, som under romarane vart kalla Ratae Corieltauvorum, ein romersk militær utpost busett av den keltiske stamma corieltauvi. Etter at det romerske samfunnet forsvann tidleg i mellomalderen veit ein lite om Ratae Corieltauvorum, men då busetnaden vart erobra av vikingane vart han eina v fem festningsbyar som var viktig for Danelagen. Namnet «Leicester» meiner ein kjem frå orda castraen til «Ligore», som tyder ein leir ved elva Legro, eit tidleg namn på elva Soar. Leicester er nemnd i *Domesday Book* som «Ledecestre». Leicester voks gjennom den tidlege moderne perioden som ein kjøpstad, sjølv om det var først under den industrielle revolusjonen at byen verkeleg starta å vokse i form av uplanlagt urbanisering. 

Ein ny jernbane og eit kanalnettverk gjennom området stimulerte industrien i området på 1800-talet, og Leicester vart eit stort økonomisk senter med mange produsentar innan ingeniørvitskap, skoproduksjon og ullvarer. Den økonomiske suksessen til desse industriane og føretaka desse førte med seg gjorde at byen utvida seg utover den omliggande landsbygda. Grensene til Leicester vart utvida gjennom 1800- og 1900-talet, og han vart ein bykommune i 1889 og fekk bystatus i 1919.

I dag ligg Leicester langs Midland Main Line og nær motorvegen M1. Byen har ein stor etnisk minoritet, særleg folk av sørasiatisk opphav, som i særleg grad har kome til Storbritannia etter den andre verdskrigen. Leicester er eit senter for høgare utdanning med både Leicester University og De Montfort University i byen.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Leicester» frå Wikipedia på engelsk, den 8. juli 2011.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* «Turistguide».
* «One Leicester». Arkivert frå originalen 21. juni 2008. Henta 8. juli 2011.
* «Leicester City Council».
* «Leicester's Theatre History».

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* NKC
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
**Henry Glaß** (fødd 15. februar 1953) er ein tysk, tidlegare skihoppar frå Rodewisch i Sachsen som representerte Aust-Tyskland. Han vann OL-bronse i 1976, VM-bronse i skiflyging 1977 og VM-sølv i 1978. To gongar, 1971/72 og 1979/80, vart han nummer to i den tysk-austerrikske hoppveka.

Aktiv
-----

Glaß fekk si fyrste internasjonale meisterskapsmedalje som 16-åring, då han tok sølv i junior-EM 1969. Han debuterte i den tysk-austerrikske hoppveka i 1970/71 utan å verte lagt merke til. Året etter vart han nummer to samanlagt, 21 poeng bak nordmannen Ingolf Mork, men utan å kome på pallen i noko renn. Glaß deltok i normalbakken under vinter-OL 1972 i Sapporo og vart nummer 18.

Frå 1976 til -78 vann Glaß kvart år ein medalje i den årlege internasjonale skimeisterskapen. Under OL i Innsbruck 1976 tok han bronse i den store bakken (K90). Året etter fekk han ein ny bronsemedalje, då under VM i skiflyging i Vikersundbakken. Glaß tok så sølv i normalbakken (K70) under VM 1978 i Lahti, 1,5 poeng bakom landsmannen Matthias Buse.

På nyåret i 1977 vann Glaß hoppvekerennet i Bergisel-bakken i Innsbruck, hans fyrste og einaste siger under ei hoppveke. Samanlagt vart han det året nummer tre, sesongen etter kom han på fjerdeplass i hoppveka. Hoppveka 1979/80 fekk han til saman 912,9 poeng og slo landsmennene Manfred Wolf og Klaus Ostwald med høvesvis to og seks tidels poeng og vart nummer to, austerrikaren Hubert Neuper var suverent best. I vinter-OL 1980 i Lake Placid kom han på 11. plass i storbakken.

Glaß la opp som aktiv i 1981.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Henry Glaß» frå Wikipedia på tysk, den 2. januar 2013.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* 

* (en) Henry Glaß – Profil og resultatoversikt hos FIS

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Munzinger (sport)

 |
**Henry Raeburn** (4. mars 1756–8. juli 1823) var ein skotsk portrettmålar under romantikken. Raeburn vert, ved sidan av David Wilkie, rekna som grunnleggjarar av den såkalla skotske målarskulen. Han vart fødd og døydde i Stockbridge ved Edinburgh.

### Liv og gjerning

Raeburn var elev ved 'George Heriot's School' i Edinburgh. 15 år gammal byrja han å utdanne seg til gullsmed, vende seg snart til gravørarbeid og enda deretter opp som den fremste portrettmålaren i Edinburgh.

*Pastor Robert Walker står på skeiser*, 1784
Då han var 24 år gifta Raeburn seg med den rike, elleve år eldre Ann Edgar, enkje etter ein greve. Rikdomen sette han i stand til å reise til London i 1784, for å studere hos Joshua Reynolds, den leiande portrettmålaren i samtida. Mellom 1784 og 1786 budde han i Roma. Opphaldet i Italia vart viktig for utviklinga hans, der let han seg inspirere av verka til Pompeo Batoni, Gavin Hamilton og Giovanni Romanelli, noko som viser att i seinare portrettbilete. Særleg fascinert var Raeburn av dei verknadene lyssettinga kunne ha.

Raeburn, som i 1822 vart slått til riddar av kong Georg IV, og kalla «kongens målar i Skottland», hadde heile livet eit tvisynt tilhøve til England. Regelessig sende han verka sine til Royal Academy of Arts, der han i 1815 vart fullverdig medlem. Sjølv reiste han berre sjeldan til London, som hadde eit større miljø og kunstpublikum. For skotsk målarkunst var det ei lukke at han vart verande i Edinburgh, og slik stimulerte lokale målarar.

Bakgrunnsstoff
--------------

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Henry Raeburn» frå Wikipedia på tysk, den 11. juni 2013.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* ULAN

 |
**Finn Knutinge Kaas** (25. mars 1917–13. mars 2007) var ein norsk agent, angjevar, torturist og frontkjemper for nazistane i Noreg andre verdskrigen. Han var tilknytt Sicherheitsdienst (SD) og Sicherheitspolizei (SIPO).

Biografi
--------

Finn Kaas vart fødd på Nesodden. Han vart tilsett som aspirant i politiet i 1939 etter å ha gått ut av middelskulen. Då tyskarane gjekk til åtak på Noreg i 1940 meldte han seg inn i Nasjonal Samling. Han byrja å arbeide for Sicherheitsdienst i Oslo i 1941, der han etter kvart vart utnemnd til sersjant (Hauptscharführer).
Kaas utmerka seg som provokatør; han utgav seg som motstandsmann, noko som gjorde at han fekk innpass i fleire illegale grupper. På denne måten stod han bak nokre av landets største og mest alvorlege opprullingane av illegalt arbeid, mellom anna overslaga mot Englandsfarten i Ålesund i 1941. Etter aksjonane mot Englandsfarten, då motstandsrørsla vart klar over det han gjorde, verva han seg som frontkjempar på Austfronten frå 1941 til 1944. 

Han gjekk inn i Den norske legionen og tenestegjorde i 3./SS-Frw. Legion Norwegen og fekk graden SS-Unterscharführer der. For dette vart han sommaren 1943 påskjønna med Jarnkrossen av 2. klasse. Han gjekk på eit førebuingskurs for opptak på SS-Junkerschule i Bad Tölz, men han vart ikkje oppteken som elev. Han byrja difor seinare i SIPO, der han vart svært aktiv som torturist.

Under krigen vart det gjort fleire forsøk på å likvidere Finn Kaas. I november 1944 fekk Leif Kjemperud frå Osvaldgruppa i oppdrag om å likvidere Kaas i bustaden hans i Gabrielsgate. Planen var å skyte Kaas idet han skulle opne ei blendingsgardin. Oppdraget vart mislykka, då det var ei dame - og ikkje var Kaas som dukka opp i vindauget. Motstandsmennene vart så skotne på av tyske offiserar som stod på staden, men kom seg unna. Eit anna forsøk vart utført 4. desember 1944, då det vart svogeren og kollegaen Reidar Voigt som vart drepen, og ikkje Kaas. 
Etter krigen freista Kaas å gøyme seg blant tyske soldatar på Haslemoen, kor han vart arrestert. I landssvikoppgjeret vart han fyrst dømt til døden. Domen vart stadfesta av Høgsterett i 1947, men av di han hadde vore så samarbeidsvillig med å oppgje sine tidlegare oppdragsgjevarar, vart domen omgjort til livsvarig fengsel. 

Laurdag 2. november 1957 vart Finn Kaas, saman med Kaare O. Hagen og Håkon Odding gjevne nåde av kong Olav V i statsråd. Dei var dei aller siste SIPO-agentane som vart sleppte laus og dei som òg hadde sona lengst av dei som vart dømte for landssvik.
Kaas vart utvist til Tyskland same dag han vart prøvelauslaten, av di han hadde teke tysk statsborgarskap medan han tenestegjorde som frontkjempar. 
Han busette seg i Bremen og arbeidde som forretningsmann. Han døydde i Delmenhorst i Niedersachsen 13. mars 2007, 89 år gamal.

Fotnotar
--------

1. ↑  SS-Unterscharführer Finn Knutinge Kaas - Frontkjempere:Nordmenn i Waffen-SS[*daud lenkje*]
2. ↑  NRK Brennpunkt - Sabotører i mørke
3. ↑  NorgesLexi - Finn Kaas

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Lokalhistoriewiki
* VIAF
* GND

 |
**Finn Ludvig Seemann** (18. oktober 1944–7. september 1985) var ein norsk bandy- og fotballspelar frå Oslo. Han spelte 15 landskampar i fotball i tida 1963-70 og tre landskampar i bandy. Seeemann var «en balljonglør som kan prestere det helt ypperlige» men som «individualist... hadde han nok visse vanskeligheter med å innpasse seg i bestemte systemer».

Fotball
-------

Seemann spelte på Lyn frå 1962 og vart seriemeister med laget i 1964. I september 1963 debuterte han på landslaget i den famøse kampen mot Polen i Stettin, eit oppgjer som enda med tap 0-9. Langt betre gjorde han det i VM-kvalifiseringskampen Noreg-Jugoslavia på Ullevaal stadion 16. juni 1965, han gav då Noreg leiinga 1-0 på eit skrudd frispark, sluttresultatet vart 3-0.

Hausten 1965 fekk Seemann proffkontrakt i den skotske klubben Dundee United. Etter tre sesongar i Skottland reiste han til Nederland, der han spelte tre år på DWS Amsterdam og to år på FC Utrecht. Medan han var DWS-spelar kom han tilbake til litt landslagsspel i 1969 og 1970. Venstrevingen Seemann skåra sitt femte og siste landslagmål då Finland vart slått 2-0 sommaren 1970.

Etter å ha budd ei tid i USA returnerte han til Lyn og norsk andredivisjonsfotball i 1975. Året etter spelte han med Bækkelaget i lokal fotball.

Seemann omkom i ei trafikkulukke med bil på Dovre.

### Merittar

* Seriemeister: 1964 med Lyn

Kjelder
-------

1. ↑  Magnus Breili: *Fotballboken*. 1967
Den ytre delen av Risnefjorden sett mot Brekke
**Risnefjorden** er ein fjordarm på sørsida av Sognefjorden i Gulen kommune. Fjorden strekkjer seg om lag 6 km rett sørover. 

Fjorden har innløp mellom Kjellingskjeret ved Skrigebergtunnelen på austsida og Ortneset ved Brekke på vestsida. Inst i fjorden ligg Instefjord, medan grenda Asheim ligg tvers over fjorden for Brekke. 

E39 går langs austsida av fjorden til Ytre Oppedal, der det går ferje over Sognefjorden til Lavik. fylkesveg 1 går langs vestsida av fjorden. 

I april 1945 vart skipet «Inger Seks», som var rekvirert av de tyske okkupasjonsstyrkane i Noreg, senka av britiske fly medan det låg i Risnefjorden.

Det kom tre oppdrettsanlegg kring Risnefjorden på 1970-talet: Risnelaks, Sætrefisk og Fjordfisk. Seinare vart anlegga anten kjøpt opp av andre eller dei gjekk konkurs. I dag er oppdrettsanlegga blant dei største i Noreg og eigaren Slakteriet Brekke AS.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GeoNames

 |
Koordinatar: 64°20′S 62°56′W﻿

**Omega Island** er ei øy like sør for Eta Island i Melchior Islands i Antarktiske Arkipel. Denne øya er den største søraust i Melchior Islands og er ein del av det som vart kalla Île Melchior av Den franske antarktisekspedisjonen under Jean-Baptiste Charcot, 1903–05, men namnet Melchior vert no nytta om heile øygruppa. Omega Island vart grovt kartlagd av Discovery Investigations i 1927. Namnet er henta frå det greske alfabetet, og dukka først opp på argentinske kart i 1946.

Sjå òg
------

* Composite Antarctic Gazetteer
* Antarktiske og subantarktiske øyar
* Antarktiske øyar sør for 60 °S
* SCAR
* kravområde i Antarktis

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Omega Island» frå Wikipedia på engelsk, den 20. oktober 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Omega Island» (innhald frå Geographic Names Information System).


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Finn Thorsen** (fødd 10. mars 1940)er ein norsk tidlegare idrettsutøvar frå Hamar, mest kjend som fotballspelar, var også aktiv skeiseløpar nokre år. Mellom 1962 og 1971 spelte han 48 landskampar for Noreg på midtstopparplass. 

Thorsen var i yngre år like kjend for sine prestasjonar på skeisebana, som på fotballbana. I 1959 vart norsk juniormeister i skeiseløp, som medlem av Hamar Idrettslag. Den 16. september 1962 debuterte han som midtstoppar (senterhalf) for Noreg på Ullevaal stadion, ein landskamp som enda med norsk siger 2-1 over Sverige.

Vinteren 1963 vart hans siste på skeiser, og han melde overgang frå fotballavdelinga i Hamarkameratene til IK Skeid våren 1963. Gjennom fem sesongar i osloklubben vann han to cupgull og var sentral då Skeid vann sitt einaste seriegull i 1966. Då Hamarkameratene i 1968 var på plass i 2. divisjon, vende han tilbake til fødebyen. Sesongane 1970-73 spelte Thorsen og Hamarkameratene i 1. divisjon, den fyrste sesongen kom laget på bronseplassen i serien.

Thorsen spelte 48 landskampar for Noreg i tida fram til 1971. Han var med både då Skottland vart slått 4-3 i Bergen i 1963 og i 3-0-sigeren over Jugoslavia i 1965. Thorsen var «en sikker og elegant stopper, eksemplarisk ren i taklingene og presis i avleveringene».

### Merittar

* Norsk meister: 1963 og 1965 med Skeid
* Seriemeister: 1966 med Skeid

Kjelder
-------

1. ↑  Magnus Breili: Fotballboken. 1967

* *Denne artikkelen bygger på «Finn Thorsen» frå Wikipedia på bokmål, den 1. oktober 2015.*
Grava til Omar i Profetmoskeen i Medina.
**Omar ibn al-Khattab** (585–644) var ein tidleg muslim og kalif. Han stod bak nedkjempinga av persarane og ei kraftig utviding av det muslimske riket.

Omar er rekna som ein av dei fire rettleidde kalifane av sunniar, men er sett på som den viktigaste motstandaren til Ali av sjiamuslimar.

Liv
---

Omar ibn al-Khattab var fødd i Mekka, og budde der då Muhammed erklærte seg som profet for den nye religionen islam i 610. Dei høyrde til begge den dominerande Qureishstammen. I førstninga var Omar ein sterk motstandar av Muhammed, men etter å ha omvend seg blei han i staden ein sterk muslim.

Omar flytta til Yathrib (no Medina) med dei andre muslimane i 622. Her blei han og Abu Bakr Muhammed sine viktigaste rådgjevarar. Etter at Muhammed døydde gjekk Omar inn for at Abu Bakr skulle bli kalif. Då også denne døydde, i 634, blei Omar kalif etter han. Han samla beduinane under sitt styre og stod bak sigeren over Persarriket ved Kadisiya i 637, erobringa av Syria, Palestina og Egypt, og den endelege erobringa av persarane ved Nihavend i 641.

I 644 blei Omar snikmyrda av persarar. Han blei knivstukken av den persiske slaven Piruzan, kjend som Abu Lulu. Før han døydde utpeikte Omar eit råd som skulle velja den neste kalifen. Dei valde ut Othman ibn Affan.

Familie
-------

Omar var gift med ni kvinner i løpet av livet. Han hadde fjorten barn, mellom dei var Hafsa bint Omar, ei av konene til Muhammed, lovseiemannen Abd Allah ibn Omar og hadizforteljaren Asim ibn Omar.

Ettermæle
---------

Omar ibn al-Khattab er ein viktig person i den muslimske historia. Han grunnla kalifatet som eit muslimsk rike, gav påbodet om faste i måneden ramadan og innførte tidsrekninga *hidjra* etter «flukta» (hadj) til Medina.

Blant sunnimuslimar er Omar rekna som ein rettvis og måtehalden muslimsk, lovmann og leiar.
Dei kjenner han under tilnamnet Farooq, 'han som skil'.

Sjiamuslimar ser derimot på Omar som ein forrædar mot Muhammed og Ali. Nokre av dei skulder han for å ha brukt vald mot og til og med drepe Fatima, dotter til Muhammed, under arbeidet med å få Abu Bakr vald til kalif.

Kjelder
-------

* «Omar ibn al-Khattab» i *Store norske leksikon*, snl.no.
* *Denne artikkelen bygger på «Umar» frå Wikipedia på engelsk, den 30. april 2010.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* NLA

 |
**Leif Erlend Johannessen** (fødd 14. mai 1980) er ein norsk sjakkspelar.

Han vart utnemnd til internasjonal sjakkstormeister i 2002, som den femte norske med denne tittelen. 

Han har dei siste åra blitt rangert som den tredje sterkaste sjakkspelaren i Noreg, etter Magnus Carlsen og Simen Agdestein.

Leif Erlend Johannessen klarte krava til stormeister-tittelen ved sterke resultat i turneringar i Oslo i januar 2002, på Bermuda også i januar 2002, og til slutt i Sigeman-turneringa i Malmö i juni 2002. Desse sterke resulta gjorde at han også klarte å nå kravet om å oppnå eigen rating på minst 2500.

Han blei utnemnd til Internasjonal meister i sjakk i 1999 etter sterke resultat i Roskilde Open i juli 1998, Oslo Schakselskap si påsketurnering i mars-april 1999 og NM på Gausdal i juli 1999.

Leif Erlend Johannessen har deltatt 5 gongar på det norske landslaget i sjakk-OL (lag-VM i sjakk), i åra 2000, 2002, 2004, 2006 og 2008. I 2000 spelte han på 1. bord. Han har eit samla resultat på 16 sigrar, 22 remisar og 18 tap, 27,0 poeng på 56 parti, 48,2 %.

Leif Erlend Johannessen er medlem i Oslo Schakselskap. Han er jurist av utdanning.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Leif Erlend Johannessen sine beste parti på www.chessgames.com
* Leif Erlend Johannessen sine sjakkparti i Noreg hos NorBase
* Omtale av Leif Erlend Johannessen på stormeister Rune Djurhuus sine sjakksider Arkivert 2008-05-30 ved Wayback Machine.
* Leif Erlend Johannessen sin rating hos verdssjakkforbundet FIDE

Kjelder
-------

* Norsk sjakkblad nr 5, 1998
* Norsk sjakkblad nr 3, 1999
* Norsk sjakkblad nr 5, 1999
* Norsk sjakkblad nr 2, 2002
* Norsk sjakkblad nr 4, 2002
* Olimpbase, database over sjakk-olympiadar mv

Fotnotar
--------

1. ↑  Stormeistertittelen tildelt på FIDE-kongressen i Bled 2002
2. ↑  Norsk sjakkblad nr 2, 2002, s. 4-6
3. ↑  Norsk sjakkblad nr 2, 2002, s. 4-6
4. ↑  Norsk sjakkblad nr 4, 2002, s. 30
5. ↑  Norsk sjakkblad nr 5, 1998 s. 30-31
6. ↑  Norsk sjakkblad nr 3, 1999 s. 3
7. ↑  Norsk sjakkblad nr 5, 1999 s. 4-10
8. ↑  Olimpbase

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* VIAF

 |