recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ei **folkegruppe** er ei stor eller lita gruppe menneske som har noko til felles, som språk, kultur, historie, avstamming eller religion. Dei kan sjå på seg sjølve som ei folkegruppe eller bli sett på som ei av andre.

Ulike folkegrupper kan leva med strenge skilje mellom seg, som i det indiske kastesystemet, eller dei kan blanda seg med kvarandre, som i Latin-Amerika. Det er også slik at små grupper kan bli gruppert som ei stor, som med aboriginarane i Australia, eller at ei større gruppe bryt seg opp i fleire små, som med jugoslavane etter Tito.

Ein har kalla folkegrupper ved ulike namn gjennom tidene. Då ein byrja å fokusera på folkegrupper på 1800-talet var nasjon populært, på 1800- og første halvdel av 1900-talet var rase mykje brukt. Omgrepet *rase* er blitt svært negativt lada, ettersom det vart brukt til å forsvara eit utal overgrep. I dag bruker ein gjerne ordet *etnisitet* om folkegrupper.

Døme på folkegrupper
--------------------

* Nordmenn
* Skandinavar
* Romanifolk
* Jødar
* Samar
* Tamilar
* Parsarar

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GND

 |
**Teodor Leszetycki**, sjølv germaniserte han namnet til *Theodor Leschetizky*, (22. juni 1830–14. november 1915) var ein polsk-austerriksk pianist og musikkpedagog. Leschetizky studerte mellom anna hos Carl Czerny i Wien og var ved sida av Franz Liszt den fremste klaverlæraren på 1800-talet. 

I 1854 reiste han til St. Petersburg og grunnla i 1862 der konservatoriet i byen saman med Anton Rubinstein. Saman med Nikolaj Rubinstein blir Leszetycki rekna som grunnleggar av den såkalla russiske klaverskolen.

Kjende elevar av Leszetycki var Ignaz Friedman, Ignacy Paderewski, Franz Schmidt, Arthur Schnabel og Vasilij Safonov. Leszetycki hadde ein romantisk spelestil som er dokumentert på eit par pianorullar.

Kjelder
-------

* Denne artikkelen er basert på
	+ «Teodor Leszetycki» frå Wikipedia på tysk
	+ «Theodor Leschetizky» frå Wikipedia på svensk

begge frå den 21. november 2011.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Leszetycki på *Leschetizky Verein*
* Fritt tilgjengelege notar av Teodor Leszetycki ved International Music Score Library Project (IMSLP)


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* LIBRIS
* SUDOC

 |
**Multimedia Messaging Service** (MMS) er eit system som gjer det mogleg å senda og motta ulike multimedia (til dømes bilete, lydar og videoklipp) i tillegg til tekst, gjennom WAP-protokollen.

Grunnleggjande om MMS
---------------------

MMS er ein videreutvikling av **Short Message Service** (SMS) (SMS er eit tekstmeldingssystem for mobile nettverk). MMS er ikkje avgrensa til meldingar med berre tekst. Multimediemeldinger med bilete, video, lydar osb. kan sendast og vert motteke.

### Korleis MMS verkar

MMS virke ved at ein abonnent brukar ein MMS-klient for å laga og senda ein MMS-melding til éin eller fleire mottakarar. Ein MMS-adresse kan anten vera ei E.164-telefonnummer (t.d. *+4787654321*) eller ei e-postadresse etter RFC 2822 (t.d. *dittnavn@example.com*).

### Leveringsmetoder

Det er to leveringsmetoder i MMS: *umiddelbar* og *utsett*:

1. *umiddelbar levering*: Når MMS-klienten mottek ein MMS-varsel vil den med éin gong (utan brukarintervensjon) motta MMS-meldinga. Etter at meldinga er motteken vil abonnenten varslast.
2. *utsett levering*: MMS-klienten varslar abonnenten om at ein MMS-melding er tilgjengeleg og lèt abonnenten velja om og når meldinga skal mottakast.

Historie
--------

MMS vart opphavleg utvikla av *Third-Generation Partnership Program* (3GPP), eit standardiseringsorgan med fokus på standardar for UMTS/GSM-nettverka.

Sidan då har MMS vorte teken i bruk over heile verda og over både GSM/GPRS- og CDMA-nettverk.

MMS har òg vorte standardisert av *Third-Generation Partnership Program 2* (3GPP2), eit standardiseringsorgan fokusert på spesifikasjonar for CDMA-nettverk.

Sjå òg
------

* Short Message Service (SMS)
* Enhanced Messaging Service (EM sitt)
* GSM

Protokollar
-----------

* EAIF — Nokias External Application Interface
* MM7 — 3GPP-standarden for MMS-applikasjonar

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Multimedia Messaging Service» frå Wikipedia på bokmål, den 13. juli 2018.*
**Amalie Snøløs** (fødd 16. april 1996) er ein norsk påverkar, programleiar og tidlegare fotballspelar.

Fotballkarriere
---------------

Snøløs vaks opp på Birkeland i Agder. Ho byrja å spele fotball på moderklubben Birkenes IL. Ho vart teken ut på det norske J16-landslaget, til treningskamp mot England 5. juni 2012. Snøløs var 16 år då ho vart teken opp i A-stallen til toppserielaget Amazon Grimstad FK. Snøløs spela aktivt fram til 2017, då for Porsgrunn-klubben Urædd. Posisjonen hennar på fotballbanen var midtbanespelar.

Underhaldingsbransjen
---------------------

Snøløs vart kjend for ålmenta då ho deltok i den trettande sesongen av *Farmen* i 2017, der ho enda på ein tredjeplass. Året etter var ho ein av tolv norske kjendisar som svinga seg på *Skal vi danse*-parketten. Snøløs har også delteke i *4-stjerners middag*, *Huskestue* og har hatt ei birolle i den tredje sesongen av fjernsynsserien *Semester* og i CLMD sin musikkvideo til låten «Trouble». Hausten 2020 vart Snøløs programleiar i TV 2-serien «Blipp vs. Snøløs», saman med Stian Blipp. Programmet gjekk ut på at dei to programleiarane var lagleiarar for kvart sitt e-sportlag, og skulle konkurrere om å løyse nye oppdrag i kvar episode.

Fotballklubbar
--------------

Under er ei oversikt over klubbar Snøløs har spela for:

* –2012: Birkenes IL
* 2013–2014: Amazon Grimstad
* 2014: Gimletroll
* 2014–2015: Urædd
* 2016: Amazon Grimstad
* 2017: Urædd 2
* 2021: Birkenes IL

Kjelder
-------

1. 1 2  Kampstatistikk i Norges Fotballforbund.
2. ↑  Tatt ut på landslaget[*daud lenkje*] i *Lillesands-Posten*.
3. ↑  Amalie signerte for Amazon i *Birkenes Avisa*.
4. ↑  Amalie Snøløs (21) kom på tredjeplass i Farmen: – Jeg har vært en slange som har sneket meg rundt i TV2.
5. ↑  CLMD - Trouble (Billon Remix) på Youtube.
6. ↑  Amalie Snøløs kysser kvinne i TV-serie i VG.
7. ↑  Røssland, Vilde Holta (17. november 2020). «Stian Blipp og Amalie Snøløs konkurrerer i ny TV 2-satsning». *Nettavisen* (på norsk). Henta 23. november 2022.

* *Denne artikkelen bygger på «Amalie Snøløs» frå Wikipedia på bokmål, den 14. mars 2023.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Amalie Snøløs hos Noregs Fotballforbund
* Amalie Snøløs hos Soccerdonna
* Amalie Snøløs hos Internet Movie Database
Koordinatar: 79°36′S 158°40′E﻿

**Reeves Bluffs** er ei rekkje austvendt fjellskrentar, 15 km lange, som ligg 28 km vest for Cape Murray i Cook Mountains. Dei vart oppdaga av Discovery-ekspedisjonen (1901–04) under kaptein Robert F. Scott, som gav namnet «Mount Reeves», etter Edward A. Reeves, ein kartkurator i Royal Geographical Society, til ein topp langs denne skrenten. Skrenten vart kartlagt i detalj av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfotografi frå U.S. Navy (1959–63). Sidan det ikkje er nokre markante fjelltoppar langs denne klippa, og fordi namnet Mount Reeves er i bruk andre stader i Antarktis, Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) (1965) tilrådde at det originale namnet vart endra og at heile rekkja fekk namnet Reeves Bluffs.

Kjelder
-------

 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Reeves Bluffs» (innhald frå Geographic Names Information System).


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Amalie Hammild Iuel** (fødd 17. april 1994) er ein dansk-norsk friidrettsutøvar som tevlar i hekkeløp, sprint og mangekamp. Frå 2015 er ho norsk statsborgar. Ho vart nummer seks i 400 m hekk i EM 2016. 

Iuel er oppvaksen i Bærum og fleire utland. I april 2015 sette ho personleg rekord i 400 meter hekk med 55,92 sekundar i eit stemne i Florida. Ho deltok i VM i friidrett 2015 i Beijing der ho rauk ut i forsøka på tida 56,59.

Den 7.-8. mai 2016 sette Iuel personleg rekord med 6011 poeng då ho vann sjukampen ved eit stemne i USA. Den 23. mai persa ho seg med 52,85 på 400 meter på Bislett stadion. Under friidretts-EM i Amsterdam sette ho i semifinalane ny norsk rekord i 400 meter hekk med tida 55,79 og gjekk vidare til finale. I finalen vart ho klokka inn til sjetteplass på 56,24. Få veker seinare vann ho sitt fyrste NM-gull då ho sette meisterskapsrekord med 57,06 sekundar i 400 m hekk. Under Sommar-OL 2016 i Rio de Janeiro sprang ho på 56,75 i forsøka på langhekken, 0,4 sekund for sakte til å ta seg til semifinalane.

Våren 2017 forbetra Iuel i USA dei norske rekordane både på 400 meter og 400 meter hekk. Fyrst sletta ho 19. mars i Los Angeles den 26 år gamle 400-meterrekorden til Sølvi Olsen på 52,45, ho kom då i mål på etter 51,81 sekundar. Tre veker seinare, den 8. april i Plaquemine i Louisiana, forbetra ho sin eigen noregsrekord i 400 meter hekk til 55,38. Iuel deltok både på 400 m og 400 m hekk då VM i friidrett 2017 fann stad i London, utan å ta seg vidare frå forsøka i korkje.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Amalie Iuel» frå Wikipedia på bokmål, den 8. august 2017.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* «Amalie Iuel» (på engelsk). Olympedia. Henta 3. mars 2023.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon

 |
**Arnt Jacobsen Mørland** (23. juni 1888–28. september 1957) var ein norsk skipsreiar og stortingsrepresentant frå Arendal.

Bakgrunn
--------

Mørland vart fødd i Arendal av foreldra Sofie Jacobsen (1855–1945) og Jens Halvorsen Mørland (1853–1936). Han gifta seg 16. juli 1913 med Constance Thomsen (1889–1977). Begge vart gravlagde på Arendal kyrkjegard. Saman fekk dei fem barn, tre jenter og to gutar. Den eine jenta døydde rett før ho fylte fire år.

Skipsreiaren
------------

Mørland starta først opp med reiarlaget «Agdesidens Rederi», etablert 23. september 1916 saman med John Wilson. I 1927 starta han «Mørland Shipping Company», og i 1930 starta han «Mørland Tankrederi». Etterkvart sat han med kontrollen over alle tre selskapa. Mørland hadde store tap under andre verdskrig, berre eitt skip var att då krigen var over. Han vart arrestert av tyskarane 24. februar 1944 og ført til Arkivet i Kristiansand for avhør og deretter overført til Grini fangeleir. Han ble lauslaten 8. mai 1945. Selskapet «Arnt J. Mørland» har i dag (2013) kontor på Langbryggen i Arendal.

Samfunnsstøtta
--------------

I tillegg til å vere skipsreiar var Mørland aktiv i det lokale samfunnslivet i Arendal. Han donerte mellom anna pengar til ombygging av kyrkjeorgelet i Treeiningskyrkja i Arendal, som stod ferdig i 1957, og stod bak etableringa av Arendal Sjømannsskole (i dag Strømsbu videregående skole) som stod ferdig i 1954. Han var òg med på å donere pengar til tre glasmåleri i sjømannskirka i Rotterdam.

Han var aktivt med i Oxfordrørsla.

Politikaren
-----------

Mørland sat som stortingsrepresentant for Kristeleg Folkeparti i Aust-Agder frå 1953 til han døydde i 1957.

Utmerkingar
-----------

Arnt J. Mørland blei utnemnd til riddar av 1. klasse av St. Olavs Orden og var riddar av 1. klasse av den svenske Vasaordenen.

Litteratur
----------

* Birger Dannevig: *Arnt J. Mørland 1916-1966*, 1966

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Arnt J. Mørland» frå Wikipedia på bokmål, den 18. mai 2013.*
**Sofonisba Anguissola** (ca 1532–16. november 1625) var ein italiensk portrettmålar frå Cremona. Ho var den mest etterspurde kvinnelege målaren i samtida. I portretta sine med dempa fargeskala var ho særleg påverka av Correggio.

Liv og gjerning
---------------

'Tre born med hund', ca. 1570-90
Sofonisba Anguissola var dotter til adelsmannen Amilcare Anguissola. Borna hans fekk namn henta frå antikken og vart oppfostra i samsvar med humanistiske renessanse-ideal. Både Sofonisba og systera Elena studerte hos målarane Bernardino Campi og Bernardino Gatti i Cremona. Sofonisba skal sjølv ha undervist den yngre systera Lucia, også ho kjend som ein gåverik målar.

Anguissola reiste til Roma og møtte Michelangelo, som omgåande såg talentet hennar. Vidare for ho til Milano, der ho måla hertugen av Alba. I 1559 reiste ho til Madrid og det spanske kongehoffet, då ho hadde fått i oppdrag å måle den spanske kongen og familien hans. Samstundes skulle ho vere hoffdame for den pur unge spanske dronninga, Elizabeth of Valois, som var ein ivrig amatørmålar. Seinare vart Anguissola offisiell hoffmålar i Spania. Ho tilpassa då stilen sin til dei meir formelle krava for offisielle, spanske hoffportrett.

I kontrakten hennar lova hoffet å skaffe henne ein standsmessig mann. Etter dronninga var død, hjelpte kongen til med å arrangere giftarmål med ein adelsmann, og Anguissola flytta til Palermo med sin sicilianske ektemann. Etter han var død, reiste ho tilbake til Spania. På reisa møtte ho Orazio Lomellini, gifta seg med han og slo seg ned i Genova. Ho dreiv der vidare verksemda som leiande portrettmålar.

Jamnast laga Anguissola portrett av enkeltpersonar eller familiar, men seinare i livet måla ho også religiøse tema. Mange av dei religiøse bileta har gått tapt. Etter ein augesjukdom vart ho svært nærsynt, og tillegg plaga med revmatisme. Då synet svikta, var Anguissola ein rik mesen for målarkunst. Ho døydde i Palermo, i kring 93 år gammal. Livsverket hennar hadde ein varande innverknad for dei etterfylgjande generasjonane av målarar. Hennar store suksess opna vegen for fleire kvinner til å gjere levebrød av si målargjerning.

Anguissola var ein av dei fyrste kvinnelege målarane med internasjonalt ry.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sofonisba Anguissola» frå Wikipedia på bokmål, den 1. september 2013.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Sofonisba Anguissola**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC

 |
**Multirolleradio** (MRR) er eit militært VHF-mobilradiosystem for taktisk samband. Systemet er berekna på tale- og dataoverføring i frekvensbandet 30-88 MHz. MRR kan senda tale, data og tekstmeldingar med høg tryggleik. Tryggleiken  vert oppndd ved kryptering, frekvenshopping og spreitt spektrum modulering. MRR vert òg brukt som relé.

Systemet er utvikla ved Forsvarets forskningsinstitutt for det norske forsvaret og Nato for operativ bruk i felt. MRR-systemet vart utvikla på 1990-talet, med første prototype i 1993. Systemet vert produsert og vidareutvikla av Kongsberg Gruppa. I Noreg er 7000 MRR-radiosett til bruk i alle forsvarsgreiner under innkjøp, og innfasinga av systemet byrja i 1999. Kongsberggruppa produserer no ca. 1600 einingar i året. Kontrakt for leveranse av systemet er òg inngått for levering til Ungarn.

Dei eksisterande berbare radioane i MRR-systemet er relativt store og tunge (12 kg med batteri), og vert borne i ryggpakning. MRR-systemet skal difor kompletterast med eit MRR-kompatibelt handhalde radiosett, primært berekna for korthald direktesamband mellom radioar utan å gå via basestasjon.

Lett feltradio (LFR)
--------------------

Kongsberg Gruppa marknadsfører dei handhaldne MRR-radiosetta under typenemninga MH 300, men i forsvarssamanheng vert ho gjerne kalla Lett Feltradio (LFR) (900 g, 195x78x42 mm og 50 cm. lang antenne). Denne fungerer omtrent som MRR (berbar) eller MBU (køyretøymontert) med tanke på teknologi. Ho har endå avgrensa høve for høg sendareffekt og vil dermed ikkje nå like langt.

Kjelder
-------

Bakgrunnsstoff
--------------

* Kongsberg Defence & Aerospace
**Multiplikasjon**, å ganga, er ein av dei fire rekneartane innan aritmetikken. Ved multiplikasjon gangar ein saman to (eller fleire) faktorar til eit produkt. Symbol for multiplikasjon er \cdot  og \*, men jukstaposisjon er også vanleg. Det talet som skal multipliserast i ein multiplikasjon vert kalla ein **multiplikand**. 

Eit enkelt døme er at 5 \* 4 = 5 + 5 + 5 + 5 = 20. Multiplikasjon med eit inverst tal er det same som divisjon. Døme: 6 \* 1/3 = 2. 

Meir generelt er multiplikasjon den binære operasjonen til ei ikkje nødvendigvis abelsk gruppe. Han er assosiativ og har eit identitetselement normalt skrive som «1». I tillegg har alle element *x* inverse element 1/*x*. Denne generelle definisjonen dekker ikkje det faktum at vanleg multiplikasjon er ein kortvariant av fleire likelydande addisjonar etter kvarandre, ei heller at vanleg multiplikasjon er kommutativ.

Han oppfyller følgjande reglar: 

* Den kommutative lova: a·b = b·a
* Den assosiative lova: (ab)c = a(bc)
* Den distributive lova: (a + b)c = a·c + b·c
* Divisjonslova: Av a·b = a·c og a ≠ 0 kan ein slutte b = c.

Ofte vil ein kalla ein operasjon som oppfyller desse reglane for ein multiplikasjon, sjølv om elementa a, b, c ikkje er tal, men til dømes funksjonar eller polynom.

Produktoperatoren
-----------------

**Π** (stor pi) vart nytta som produktoperator, og gjev at matematiske objekt skal multipliserast i ein produktserie. I nokre tilfelle vert dette òg kalla ein produktsum.

Eit døme på ein produktserie er

{\displaystyle \prod \_{k=1}^{n}x\_{k}=x\_{1}x\_{2}x\_{3}x\_{4}...x\_{n-1}x\_{n}}

Sjå òg
------

* addisjon
* subtraksjon
* divisjon

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* NDL

 |
**Benjamin Raich** (fødd 28. februar 1978) er ein austerriksk tidlegare alpinist frå Arzl im Pitztal som vann verdscupen i alpine greiner i 2006. Han vart dobbeltvinnar både under VM i alpine greiner 2005 i Bormio og under Vinter-OL 2006 i Torino. I Bormio vann han slalåm og kombinasjonen, i Torino sigra han i slalåm og storslalåm. Raich var i 2007 med på Austerrike sitt lag som tok gullmedaljen i VM i Åre. Sesongane 2002-11 vann han i alt 14 medaljar i OL og VM-tevlingar; 5 gull, 6 sølv og tre bronsar.

### Aktiv

Raich vann si første internasjonale meisterskapsmedalje då han fekk sølv i slalåm under VM i St. Anton i 2001. I Vinter-OL 2002 tok han bronse i både slalåm og kombinasjonsøvinga. Under VM i alpine greiner 2005 i Bormio lukkast han overmåte godt og vart verdsmeister i kombinasjon og i slalåm, og tok sølv i storslalåm og i lagtevlinga, samt bronse i super-G.

Raich vann verdscupen 2006. Fem sesongar har han kome på andreplassen i verdscupen. I tida frå nyår 1999 til februar 2012 vann han 36 renn i verdscupen, flest i slalåm og storslalåm med 14 sigrar i kvar. Hans siste siger i eit verdscuprenn, i Crans-Montana, var hans fyrste i super-G-øvinga.

Raich la opp etter 2015-sesongen. Sidan 2015 er han gift med Marlies Schild.

Kjelder
-------

* *Sportsboken*, aktuelle årgangar

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* Munzinger (sport)

 |
***Sogn Avis*** er ei dagsavis som kjem i Leikanger i Sogn og Fjordane. Avisa vart skipa i 1993 då dei to avisene Sogningen/Sogns Avis (S/SA) og Sogn og Fjordane vart slegne saman.

Hovudredaksjonen ligg på Leikanger. Avisa har òg avdelingskontor på Årdalstangen.

Redaktørane i avisa har vore Gerhard Haugland (1993-2000), Jan Inge Fardal (2000-2001, konstituert), Kai Aage Pedersen (2001-2004), Rune Timberlid (2004-2005) og Jan Inge Fardal (2005-2019), Eli Grotle (2020, konstituert) og Arve Uglum (frå 2020). Opplagstala har dei siste åra vore fallande, men var på nytt stigande i 2020 etter at avisa la om til digital publisering som hovudstrategi.

Avisa vert utgjeven av aksjeselskapet Sogningen/Sogns Avis, som sidan 14. oktober 2019 er heileigd av Amedia. Fram til då var eigarskapen i hovudsak lokal, med Husabø-familien som hovudeigar (81,5 prosent), medan A-pressen sat med 10,5 prosent av aksjane etter at utgjevarselskapet kjøpte deira Årdal og Lærdal Avis i 1999.

Sogn Avis er Sogn og Fjordane si nest største avis etter Firda. Avisa vart i 2015 kåra til årets lokalavis av Landslaget for lokalaviser.

Papiravisa
----------

Frå starten kom Sogn Avis ut med fem utgåver i veka. Fram til 14. oktober 1994 var det måndag som var avisfri dag, men då vart denne flytt til fredag, slik at avisa heretter kom ut måndag-torsdag og laurdag. Sommaren 2019 køyrde avisa mellombels redusert frekvens med tre utgåver i veka (tysdag, torsdag og laurdag), noko som vart gjenteke sommaren 2020. Etter 14. april 2021 vert denne frekvensen gjort permanent.

Sogn Avis vart trykt på Ingvald Husabø Prenteverk på Leikanger fram til hausten 2006, då trykkinga vart flytt til Sogn og Fjordane Avistrykk i Førde, som utgjevarselskapet eig 25 prosent av.

Nettavisa
---------

Sogn Avis kom på nett i 2001, og lanserte e-avis og utvida nettavisa hausten 2014. Frå 28. januar 2020 har nettavisa vore hovudproduktet til Sogn Avis, etter dei omleggingane som kom i kjølvatnet av Amedia-oppkjøpet.

Opplagstal
----------

Utvikling i nettoopplag.

| År | Nettoopplag |
| --- | --- |
| 2000 | 10 770
  |
| 2001 | 10 486
  |
| 2002 | 11 245
  |
| 2003 | 11 325
  |
| 2004 | 11 203
  |
| 2005 | 10 948
  |
| 2006 | 10 884
  |
| 2007 | 10 423
  |
| 2008 | 10 085
  |
| 2009 | 10 161
  |
| 2010 | 10 053
  |
| 2014 | 9 055
  |

Bakgrunnsstoff
--------------

* Sogn Avis si nettutgåve
* NRK om Sogn Avis

Fotnotar
--------

1. 1 2  «medieregisteret.no». Henta 7. februar 2008.
2. ↑  Mediebedriftenes Landsforening Opplag- og lesartal. Nettoopplaget er eit mål for betalt opplag.
| **Las Rozas de Madrid** |
| --- |
| 

|  |
| --- |
| Byvåpenet til Las Rozas de Madrid |
| **Byvåpenet til Las Rozas de Madrid** |

 |
| Plassering |
| 

Las Rozas de Madrid is located in

 |
| Styresmakter |
| Land |  Spania |
| Autonom region | Madrid |
| Provins | Madrid |
| Borgarmeister | Bonifacio de Santiago |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  59,14 km² |
| Innbyggjarar  - Totalt (2008)   - folketettleik | 83 428   1 410,7 /km² |
| Koordinatar | 40°29′″N 3°52′″W﻿Koordinatar: 40°29′″N 3°52′″W﻿ |
| Høgd over havet | 718 moh |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | 28230 - 28232 og 28290 |
| **Nettstad:** www.lasrozas.es |

**Las Rozas de Madrid** (eller berre **Las Rozas**) er ein av dei større byane og kommunane i Regionen Madrid i Spania. Han har kring 85 000 innbyggjarar og ligg kring 18 km nordvest for Madrid. Kommunen grensar til Torrelodones i nord, Villanueva del Pardillo og Galapagar i vest, Monte del Pardo (Madrid) i aust og Majadahonda i sør. 

Las Rozas har ein av dei høgaste inntektene per innbyggjar i Regionen Madrid.

Historie
--------

I følgje somme historikarar kan Las Rozas ha vore den gamle Miacum, namnet på byen som Madrid utvikla seg frå. Las Rozas vart grunnlagd langs vegen som gjekk frå Segovia til Titulcia. 

Under den spanske borgarkrigen var området åstad for store slag, og det finst framleis bunkerar frå denne tida att i dag.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Las Rozas de Madrid» frå Wikipedia på engelsk, den 13. november 2009.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
|  |
| --- |
| ***«Around and Around»***  singel av Chuck Berry |
|  |
| A-side | «Johnny B. Goode» |
| **Utgjeve** | 31. mars 1958 |
| **Sjanger** | Rock and Roll, R&B |
| **Selskap** | Chess 1691 |
| Låtskrivar(ar) | Chuck Berry |
|

«**Around and Around**» er ein rockesong skriven av Chuck Berry. Songen vart gjeven ut som B-side til singelen Johnny B. Goode i 1958.

Andre utgåver
-------------

The Rolling Stones spelte inn ei utgåve av songen på det andre amerikanske albumet deira, *12 X 5*, i 1964. The Animals spelte òg inn songen i 1964. 

David Bowie spelte inn songen i 1971, produsert av Ken Scott med tittelen «**Round and Round**». Han vart gjeve ut som B-sida til singelen «Drive-In Saturday» i april 1973. Dette er ein av dei sjeldnare innspelingane til Bowie. Han finst på samleplatene *Rare* (1983) og*Sound + Vision*. Ei biletdiskutgåve finst i både RCA *Life Time* og *Fashion Picture Disc Set*. I 2002 vart han gjeven ut på bonusplata som følgde 30-årsjubileumsutgåva til *The Rise and Fall of Ziggy Stardust and the Spiders from Mars*.

Andre artistar som har spelt songen er the Grateful Dead, som spelte han over 400 gonger på konsertar mellom 1970 og 1994. Han er med på 19 Grateful Dead-album.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Around and Around» frå Wikipedia på engelsk, den 22. februar 2009.*
**Sofía Patsalídes** (fødd 16. desember 2000 i Levkosía) er ein kypriotisk songar.

Eurovision
----------

### Junior Eurovision Song Contest 2014

Patsalídes vart vald internt av Radiofonikó Ídrima Kýprou til å representere Kypros i Junior Eurovision Song Contest 2014 i Marsa på Malta. Ho framførte songen «I pio ómorfi méra», på gresk og engelsk, og enda på niandeplass med 69 poeng; åtte frå Bulgaria og San Marino, sju frå barnejuryen, Sverige og Nederland, fem frå Italia, fire frå Georgia, Slovenia og Montenegro og tre frå Kviterussland og Russland. I tillegg fekk alle land tolv poeng for at ingen skulle stå att utan. Ho skreiv songen saman med Stavros Stavrou og Aléx Panayí.

Fotnotar
--------

1. 1 2  «Sophia Patsalides to represent Cyprus» (på engelsk). Junioreurovision.tv.
2. 1 2 3  «About Sophia Patsalides» (på engelsk). Junioreurovision.tv. Henta 28. november 2014.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sophia Patsalides» frå Wikipedia på engelsk, den 23. juli 2014.*
Rheinwald mot nord mellom Nufenen og Hinterrhein.
**Rheinwald** er ein del i kantonen Graubünden i Sveits. Elva Hinterrhein renn gjennom tre dalar i Graubünden og Rheinwald er den høgastliggande av desse. 

Rheinwald er om lag 26 km lang og går hovudsakleg frå aust til vest. På begge sider av dalen ligg fjell på over 3 000 meter. Dei høgaste toppane er Rheinwaldhorn (3 402 moh) i vest og Pizzo Tambo (3 279 moh) i sør. Hinterrhein forlet dalen ved inngangen til Roflaschlucht, som skil Rheinwald frå Schamsdalen.

Rheinwald nær Splügen, kring 1920
To fjellovergangar fører sørover frå Rheinwald: San Bernardino-passet til Misoxdalen og Splügenpasset til Val San Giacomo i Italia. San Bernardino-tunnelen vart opna i 1967 og er open heile vinteren. 

Alle landsbyane i dalen ligg på nordsida av elva i høgder mellom 1 420 og 1 620 moh, ved foten av dei moderate bratte dalsidene på solsida av dalen.

Kommunar
--------

Det økonomiske og kulturelle senteret i dalen er Splügen. 'Krinsen Rheinwald' er eit deldistrikt i distriktet Hinterrhein. Det omfattar kommunane Hinterrhein, Nufenen, Splügen og Sufers. Dalen Val Curciusa høyrer orografisk til Rheinwald, men administrativt til Mesocco.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Rheinwald» frå Wikipedia på engelsk, den 9. mars 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
* Kurt Wanner: *Unterwegs auf Walserpfaden*, Chur, 1993, ISBN 3-905241-36-6


Koordinatar: 46°32′42″ N 9°17′20″ E﻿
**Benjamin Arvola Notkevich** (fødd 9. februar 1993) er ein norsk sjakkspelar, stormeister i sjakk (GM).

Internasjonal Meister i sjakk
-----------------------------

Benjamin Arvola Notkevich vart IM etter 5,5 poeng på 9 parti i Eliteserien i sjakk vinteren 2016-2017, deretter 6 av 9 i ei internasjonal turnering i Havana, Cuba 15-23. mars 2017, og 6 av 9 i Fagernes Chess International 9-16. april 2017. Det siste resultatet var også eit stormeisternapp. Han hadde dermed oppfylt kravet om IM-resultat i turneringar med til saman minst 27 parti. Med desse sterke resultata i rask rekkefølge oppfylte han dermed også rating-kravet, kravet til eigen rating over 2400, med 2435 pr. 1. mai 2017. Han vart deretter utnemnd til IM av Verdssjakkforbundet av "2nd quarter Presidential Board Meeting 2017 by written resolution".

Stormeister i sjakk
-------------------

Benjamin Arvola Notkevich klarte sitt første napp i stormeister-tittelen med ovanfor nemnde 6 av 9 i Fagernes Chess International 9-16. april 2017. I same turneringa året etter kom det andre nappet, med 6,5 av 9 i Fagernes Chess International 25. mars - 1. april 2018. Det tredje og avgjerande nappet kom med 6 av 9 i sjakk-OL i Batumi, Georgia 24. september til 5. oktober 2018. Med desse sterke resultata i 2018 oppfylte han dermed også rating-kravet, kravet til eigen rating over 2500, med 2506 pr. 1. november 2018. Han blei deretter utnemnd til Noregs 16. stormeister i sjakk på "4th quarter Presidential Board Meeting i London, i november 2018.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Benjamin Arvola Notkevich si spelarside hos FIDE
* Benjamin Arvola Notkevich sine parti hos NorBase
* Benjamin Arvola Notkevich sine sjakkparti hos Chessgames.com

Fotnotar
--------

1. ↑  Benjamin Arvola Notkevich sin søknad om IM-tittel
2. ↑  Tittel-søknaden til FIDE
Statue av Torstein Vikingssons son Fridtjof den frøkne på Vangsnes i Sogn
**Soga om Torstein Vikingsson** (*Þorsteins saga Víkingssonar*) er ei islandsk fornaldarsoge om bonden Torstein frå Sogn som òg var far til den meir kjende Fridtjof den frøkne (kjent frå Soga om Fridtjov den frøkne). 

Soga om Torstein er truleg yngre enn soga om Fridtjof og overfylt av alle moglege motiv. Litteraturforskaren Finnur Jónsson hevdar at soga ut frå språklege kriterium likevel ikkje er særleg yngre enn frå tidleg på 1300-talet. 

Soga handlar om Viking og sonen hans Torstein på ulike eventyr i Noreg, Sverige og heilt til India. Hovudpersonen vert rekna av Jónsson for å kunna vera ein historisk person, men historiene er opplagt fri dikting. I motsetnad til soga om Fridtjof, som vert rekna som eit av høgdepunkta i sogelitteraturen, er soga om Torstein rekna å ha mindre litterær verdi.

Soga er omsett til norsk av Jon Fosse som *Soga om Torstein Vikingsson* (2015).

Referansar
----------

1. ↑  ISBN 9788279592143
2. ↑  Soga om Torstein Vikingsson, skald.no

* *Denne artikkelen bygger på «Soga om Torstein Vikingsson» frå Wikipedia på bokmål, den 17. april 2017.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Originaltekst etter Guðni Jónsson og Bjarni Vilhjálmsson: Fornaldar sögur Norðurlanda, (1954) på nettstaden heimskringla.no
* Finnur Jónsson: Den oldnorske og oldislandske litteraturs historie ved heimskringla.no
**Hans Ståle Engen** (fødd 29. juni 1947) er ein tidlegare friidrettsutøvar frå Drammen som i 1970 sette norsk rekord i 3000 meter hinder og same året vart tildelt kongepokalen i noregsmeisterskapen.

Aktiv
-----

Engen deltok i ungdomsåra år i friidrett om sommaren og langrenn om vinteren, som medlem i respektive IF Sturla og Drafn. Etter kvart satsa han på friidrett og særleg hinderløping. I sitt fyrste år som senior gjorde han personbeste med 9.01,0 på 3000 m hinder. Lite trening gjorde 1969 til ein svak sesong.

Våren 1970 viste Engen heilt andre takter. Under landskampen Spania – Noreg 2. mai i Barcelona forbetra han sin personbeste til 8.41,8, spurtslått av den sterke spanjolen Javier Alvarez, men dømt føre landsmannen Sverre Sørnes på tredjeplass. Siste helga i juni fekk Sørnes og Engen på ny same tid då dei vart nummer 1 og 2 i landskampen mot Sverige, med 8.41,6 forbetra Engen seg med 0,2 sekund. Den 29. juli sletta Engen den norske hinderrekorden då han fylgde verdsrekordhaldaren Kerry O´Brien til oppløpssida ved eit stemne på Stockholm stadion. Tida 8.31,4 var norsk rekordforbetring med 7 sekund. Laurdag 15. august sette han meisterskapsrekord på distansen med 8.39,4 og vart tildelt kongepokalen.

Engen lukkast ikkje fylgje opp i 1971-sesongen, årsbeste 8.44,8. Og då 1972 vart eit svakt år på friidrettsbana valde han å trappe ned treninga.

Kjelder
-------

* Arbeiderbladet 30. juli 1970

---

* *Denne artikkelen bygger på «Ståle Engen» frå Wikipedia på bokmål, den 15. august 2020.*
**Bornsjön** er ein innsjø på Södertörn i landskapet Södermanland i Sverige. Innsjøen ligg ca. 20 km sørvest for Stockholm, og innanfor Bornsjöns naturreservat, der han har vore freda sidan 1920.

Vassforsyningsreserve
---------------------

Skilt som informerer om vassvernsområde.
Bornsjön med omgivnader vart kjøpt opp av Stockholm by alt ved kring 1900 med tanke på sikring av vasstilførsla til byen som vassforsyningsreserve. Norsborgs vattenverk vart bygd kort tid etter i Norsborg, og råvatnet vart i byrjinga henta frå Bornsjön, men seinare Mälaren.

Bornsjön med omgjevnader er for tida eit vassvernsområde, noko som inneber at innsjøen ikkje får nyttast til andre formål. Ein kan til dømes ikkje bade eller fiske i innsjøen, og heller ikkje gå på isen på vinteren. Det reine vatnet i Bornsjön vil bli nytta som vassforsyning for Stockholm dersom hovudkjelda til vasstilførselen til byen, Mälaren skulle bli forureina.

Sidan 1993 har eigedomane rundt innsjøen vore i eige, og vorte drifta, av Stockholm Vatten. Målet er ei langsiktig sikring av Bornsjön som kjelde til vassforsyning. Skogbruk i området blir drive forsiktig og utan bruk av kjemikaliar, og jordbruksdrifta er underlagt restriksjonar. For å følgje med tilstanden i innsjøen vert det stadig teke prøver av både vatnet i innsjøen og elvane som munnar ut her.

Dyreliv
-------

På grunn av fråveret av båttrafikk på innsjøen, hekkar sjeldne fuglearter som storlom og fiskeørn her.

I 2004 vart Bornsjön råka av krepsepest som følgje av ulovleg utsetting av signalkreps. Stockholm vatten har sidan då freista gjeninnføring av det sterkt truga edelkrepsen.

Bornsjöns naturreservat
-----------------------

Bornsjöns naturreservat er eit naturreservat i Stockholms län, som strekkjer seg inn i tre kommunar: Salem, Botkyrka og Södertälje. Naturreservatet er ca 4600 hektar, og vart etablert i 1995. Hovudvassføringa i naturreservatet er Bornsjön.

Bilete
------

* Varselskilt ved BornsjönVarselskilt ved Bornsjön
* Jernaldergrav, BergaholmJernaldergrav, Bergaholm
* Bronsealdergrav, SkårbyBronsealdergrav, Skårby
* Bornsjön sett frå Salems kyrkaBornsjön sett frå Salems kyrka

Bakgrunnsstoff
--------------

* Om Bornsjön och naturreservatet på Stockholm vatten

Koordinatar: 59°14.40′N 17°45.39′E﻿

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Verdsmeisterskapen på skeiser 1993 for menn** vart avvikla i Vikingskipet på Hamar helga 13. og 14. februar. 34 utøvarar frå 20 land deltok i meisterskapen, av dei tre frå Noreg.

Nederlendaren Falko Zandstra vart verdsmeister, framfor nordmannen Johann Olav Koss. Zandstra var også bestemann på 5000 meter og Koss fekk bestetid på 500 m. Elles gjekk Song Chen frå Kina kjappaste 500-meteren og Bart Veldkamp frå Nederland sterkaste milløpet.

### Skeise-VM 1993


| Plass | Utøvar | Land | Poeng |
| --- | --- | --- | --- |
| Gull | Falko Zandstra |  Nederland | 157,626 |
| Sølv | Johann Olav Koss |  Noreg | 157,961 |
| Bronse | Rintje Ritsma |  Nederland | 159,052 |
| 4 | Bart Veldkamp |  Nederland | 160,711 |
| 5 | Steinar Johansen |  Noreg | 162,495 |
| 6 | Roberto Sighel |  Italia | 162,515 |
| 7 | Jurij Sjulga |  Ukraina | 163,612 |
| 8 | Jevgenij Sanarov |  Kasakhstan | 163,634 |

Dato: 13./14. februar 1993

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Wereldkampioenschap schaatsen allround mannen 1993» frå Wikipedia på engelsk, den 9. desember 2020.*
Koordinatar: 64°41′33″ N 21°13′25″ E﻿
**Skelleftehamn** er ein tettstad i Skellefteå kommun 15 kilometer frå Skellefteå stad. Det er eit samfunn som er bygd omkring hamna og Rönnskärsverken. Skelleftehamn blei grunnlagt i tilknyting til sistnemnde industri i 1928 og fekk namnet sitt i 1933. Fram til 1912, då jernbanesambandet til staden blei bygd og fleire menneske busette seg her, fanst ein fiskarhamn som heitte Kallholmen. Jernbanen, som strekker seg til  Bastuträsk, har i dag berre godstrafikk.

Den lokale fotball- og innebandyklubben heiter Rönnskär Railcare IF. I nærliggande Klemensnäs finst idrettsforeininga Clemensnäs HC, som vert rekna som lokal hockeyklubb òg for Skelleftehamn. 

På staden finst eit Folkets Hus med kino, ei båthamn, to skuler der ein er på høgskulenivå og eit aktivitetshus med bowling, gym og sportshall. Dei største arbeidsgjevarane er, forutan Rönnskärsverken, Utternbåtar, Kuusakoski og Railcare.

Kjende personar som er fødd på staden
-------------------------------------

* Stieg Larsson
* Victoria Silvstedt
* Peter Haber

Kuriositet
----------

* Artisten Brolle jr, som er fødd i Norrland, har ei hytte på ei lita øy utanfor Skelleftehamn.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Skelleftehamn» frå Wikipedia på bokmål, den 3. august 2012.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
| **Borkum** |
| --- |
| Byen Borkum fotografert frå fyretByen Borkum fotografert frå fyret |
| Geografi |
|  |
| **Stad** | Vadehavet |
| **Koordinatar** | 53°35′N 06°40′E﻿Koordinatar: 53°35′N 06°40′E﻿ |
| **Øygruppe** | Dei austfrisiske øyane

 |
| **Areal** | 30,74 km²

 |
| Administrasjon |
| **Land** | Tyskland |
| **Delstat  Landkreis** | Niedersachsen Leer |
| **Største busetnad** | Borkum

 |
| Demografi |
| **Folketal** | 5 547 (2007) |
| **Folketettleik** | 180 /km² |

**Borkum** er ei øy og ein kommune nordvest i Tyskland. Han ligg i landkreis Leer i Niedersachsen og har eit areal på 30,7 km² og eit folketal på om lag 5 500 innbyggjarar. I vest dannar sundet Westereems grensa til Nederland, i aust ligg Osteremssundet, i nord Nordsjøen og i sør Vadehavet. Ho er den største og vestlegaste av Dei austfrisiske øyane nord for den nederlandske provinsen Groningen.

Øya vart danna av to tidlegare fråskilde øyar, som framleis var fråskild av grunt vatn i 1863. Fløtsen mellom dei to tidlegare øyane vart kalla *Tüskendör*.

19. og 20. desember 1934 skaut Wernher von Braun opp «Max» og «Moritz», to prototypar på A2-raketten, frå øya. Lager Borkum, ein nazistisk arbeidsleir på Alderney var kalla opp etter Borkum. 

Fleire tidlegare tyske soldatar frå den 216. Marine-Flak-Abeitlung vart stilt for krigsrett under Dachau-prossesen i 1946. Dei vart skulda for å ulovleg ha avretta sju amerikanske soldatar som overlevde ein styrt på øya 8. april 1944. 

Det er delvis forbode med bilar på øya. I lågsesongen kan bilar køyre overalt, medan det til visse tider på året er bilfrie soner. Den einaste byen på øya vert òg kalla Borkum.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Borkum» frå Wikipedia på engelsk, den 30. mai 2007.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata

| * v
* d
* e
Dei frisiske øyane |
| --- |
| Dei vestfrisiske øyane | Noorderhaaks - Texel - Vlieland - Richel - Terschelling - Griend - Ameland - Rif - Engelsmanplaat - Schiermonnikoog - Simonszand - Rottumerplaat - Rottumeroog - Zuiderduintjes |
| Dei austfrisiske øyane | Borkum - Lütje Hörn - Kachelotplate - Memmert - Juist - Norderney - Baltrum - Langeoog - Spiekeroog - Wangerooge - Minsener-Oldoog - Mellum - Langlütjen I og II - Neuwerk - Scharhörn - Nigehörn - Trischen - Blauort |
| Dei nordfrisiske øyane | Pellworm - Hallig - Amrum - Föhr - Sylt - Jordsand - Rømø - Mandø - Fanø - Langli |


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* NKC
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
Skeiv ungdom i opptog.
**Skeiv Ungdom** er ein partipolitisk uavhengig ungdomsorganisasjon for homofile, bifile, trans og andre skeive ungdommar under 30 år.

Historie
--------

Skeiv Ungdom vart stifta den 6. august 2004 på Utøya i Buskerud etter å ha fungert som eit ungdomsutval under Landsforeningen for lesbiske, homofile, bifile og transpersoner (LLH).

Prosjekt
--------

**Jafnaðr – Queer Youth Festival** er Skeiv Ungdom sin årlege sommarfestival. Jafnaðr vart for første gong arrangert i 2005, men ein forlaupar er sommararrangementet *Homoøya* som Ungdomsutvalget i LLH hadde første gongen i år 2000. Ordet *Jafnaðr* stammar frå norrønt og viser til likeverd.

**Ungdomstelefonen (UT)** er ein landsdekkande telefon-, chat- og meldingsteneste for unge skeive. Ungdomstelefonen er i mange tilfelle den førse kontakten skeive ungdommar får med andre skeive, men telefonen vert også nytta av andre som treng skeive råd slik som til dømes helsesystre. 

**Restart** er eit program brukt mellom anna i skular og for konfirmantar. Ein ser på kva for mekanismar i samfunnet som fører til at nokon vert diskriminert.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata
* Nttstaden til Jafnaðr Arkivert 2011-05-18 ved Wayback Machine.
* Nttstaden til Ungdomstelefon

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BR orgnr

 |
**Styvi** er ein veglaus gard på austsida av Nærøyfjorden i Aurland kommune i Vestland. Styvi har gardsnummer 58 i Aurland. Garden har truleg vore rydda før Svartedauden og husdyrhald har vore viktigaste drifta. Her ligg Styvi gardsmuseum som viser ymse gamle reiskapar og korleis ein gard vart driven i eldre tid. Styvi har berre éin fast innbyggjar, pensjonisten Botolv Hov. Det er han som har bygd opp og stelt i stand gardsmuséet. Det har vorte laga fjernsynsprogram om Botolv Hov og Styvi i den populære fjernsynsserien Der ingen skulle tru at nokon kunne bu.

Postvegen
---------

Staden har ikkje vegsamband til omverda, men det går ein gangveg fem og ein halv kilometer innover fjorden til omtrent på høgd med Bakka. Vegen vart bygd i 1660 og vart brukt som del av postrutenettet mellom Bergen og Oslo og var nytta når det var is på fjorden innom Styvi. Posten kom frå Bergen via Voss, Stalheim og Gudvangen til Bakka etter vegen, frå Bakka vart han so ført over fjorden til der vegen startar ved Bleiklindi på hi sida. Til dette hadde dei ein eigen båt når det var utrygg is. Så gjekk dei med posten til Styvi der gardbrukarane hadde tittelen postbønder og hadde til oppgåve å ro posten til og frå Lærdaløyri. Styvi var del av postruta til dampbåtane kom og tok over i 1858.

Styvi har framleis eige postnummer, 5748 STYVI.

Kjelder
-------

* Trude Knutzen: «Grenda Styvi» på nettstaden til Fylkesarkivet i Sogn og Fjordane
* Om Styvi på nettstaden kystled-sogn.no Arkivert 2016-03-05 ved Wayback Machine.
* Om 5748 STYVI i poststadsdatabasen til Postmuseet på Maihaugen[*daud lenkje*]
* Oppslag på Styve i Aurland i matrikkelutkastet frå 1950
* Fjernsynsprogrammet om Styvi.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Styvi**

* Styvi i kulturminnesok.no, nettstaden til Riksantikvaren

Vidare lesnad
* Botolv Hov: *Styvi i Nærøyfjorden* – Skald forlag, 2006. ISBN 978-82-7959-078-1
**Verdsmeisterskapen på skeiser 1992 for menn** vart avvikla i Calgary i Canada helga 21. og 22. mars. 34 utøvarar frå 15 land deltok i meisterskapen, av dei fire frå Noreg.

Roberto Sighel vart verdsmeister, som den aller fyrste utøvaren frå Italia. På dei neste pallplassane kom nederlendaren Falko Zandstra og tittelforsvararen, norske Johann Olav Koss. Tysklands Peter Adeberg gjekk fortast på 500 m og nemnde Koss på 5000 m. Om søndagen var Falko Zandstra best på begge dei attståande distansane.

### Skeise-VM 1992


| Plass | Utøvar | Land | Poeng |
| --- | --- | --- | --- |
| Gull | Roberto Sighel |  Italia | 157,150 |
| Sølv | Falko Zandstra |  Nederland | 157,565 |
| Bronse | Johann Olav Koss |  Noreg | 157,827 |
| 4 | Thomas Bos |  Nederland | 159,344 |
| 5 | Rintje Ritsma |  Nederland | 159,402 |
| 6 | Geir Karlstad |  Noreg | 160,203 |
| 7 | Eric Flaim |  USA | 160,219 |
| 8 | Toru Aoyanagi |  Japan | 160,915 |

Dato: 21./22. mars 1992

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Wereldkampioenschap schaatsen allround mannen 1992» frå Wikipedia på nederlandsk, den 6. desember 2020.*
Ein **styreleiar** eller **styreformann** er leiar for eit styre, i eit føretak, ein organisasjon eller anna.

Styreleiaren fastset saklista for styremøta og leiar møta i styret, i samsvar med dei reglar som måtte gjelde. Styreleiar vil også ha ansvaret for at saksgrunnlaget er tilstrekkeleg, at det blir fatta vedtak, og for oppfølging av dei vedtaka som blir fatta.

Dei nærare funksjonane og rolla som ein styreleiar har, varierer svært mykje, særleg fordi storleiken på det som ein styreleiar er leiar for varierer svært mykje: Ein styreleiar kan leie styret i små foretak utan tilsette, og i små lag og klubbar med få medlemmer. Og det kan vere snakk om multinasjonale foretak, og store internasjonale organisasjonar.

I organisasjonar er styreleiar ofte det same som å vere leiar av organisasjonen. Det varierer i kva grad ein slik leiarposisjon også inneber ei rolle i dagleg leiing, alt etter om dette også inneber at styreleiaren har dette som jobb på heil- eller deltid, og i kva grad her er tilsett dagleg leiing. 

I føretak er rolla som styreleiar er som oftast skild frå jobben som dagleg leiar. I aksjeselskap blir styreleiaren vald av generalforsamlinga, eventuelt av styret sjølv der generalforsamlinga har gitt styret høve til dette. I ansvarlege selskap er hovudregelen at styret sjølv vel leiaren, men selskapsmøtet kan sjølv foreta valet dersom dette er bestemt i selskapsavtalen.

Uansett inneber rolla som styreleiar å halde kontakt med resten av styret, eventuell dagleg leiar og andre tilsette, og i organisasjonar å halde kontakt med medlemmane.

Roterande styreleiing har ein, når ein person er styrelear for berre eitt møte, og deretter overlet vervet til ein annan person.
**Skeiðará** (islandsk uttale *skeithar-ao*) er ei relativt kort elv på Island. Ho er 30 km lang og har utspring ved Skeiðarárjökull, ein av dei sørlege armane til Vatnajökull sør på Island. 

Trass i at ho er kort har ho dårleg rykte, særleg på grunn av dei mange farlege jökulhlaupa som oppstår i elva. 

Føre Skaftafell nasjonalpark har Skeiðará danna Skeiðarársandur, ei svart slette av lavasand og oske med mange små bekkar som dekkjer heile området mellom nasjonalparken og sjøen (om lag 40 km lang og 5-10 km brei). Det siste store jökulhlaupet fann stad i 1996 og øydela delar av hringvegur, den islandske ringvegen. Den 880 meter lange brua over elva vart øydelagd av flytande isblokker på storleik med hus. Då flaumen var på sitt høgaste hadde elva ei vassføring på 45 000 m³/s. Ingen personar vart skada sidan flaumen var varsla av forskarar som nøye overvaka vulkanen Grímsvötn under Vatnajökull, som skapte flaumen etter utbrotet sitt.

Sjå òg
------

* Elvar på Island

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GeoNames

 |
**Njeld Larsson Kolbenstvedt** (28. september 1828–3. desember 1900) var ein gardbrukar og politikar frå Suldal i Rogaland. Lars Olsson Kolbeinstveit var far hans.

Kolbenstvedt voks opp på garden Våge i Suldal. I 1851 tok han eksamen ved Østraad landbruksskule, tok i 1855 tok over slektsgarden Kolbeinstveit. Frå 1862 var han utskiftingsformann og. I 1879 vart han tilsett som lensmann i Sand, flytta dit året etter.

Kolbenstvedt var ordførar i Suldal i periodane 1856-59, 1862-63, 1866-69 og 1876-80. 1859-79 var han med i forlikskommisjonen, og han var styremedlem i den lokale sparebanken. Medlem av heradsstyret i Sand og i sparebankstyret der, etter han flytta dit.

Kolbenstvedt vart vald inn på Stortinget 1865-66 for Stavanger amt. Deretter hadde han stortingsplass heilt fram til 1891. Mellom 1883 og 1888 representerte han Venstre på Stortinget. I den siste perioden, 1889-91, representerte han Det Moderate Venstre. Han var medlem av vegkomiteen 1865-66, sekretær i justiskomite nr 1 frå 1869 til 1874, sekretær i justiskomiteen 1875-76, sekretær i skattekomiteen 1875-79 og 1882, samt sekretær i vegkomiteen 1880-91.

Kolbenstvedt var medlem av Lagtinget frå 1877 til 1891 og var såleis meddommar i riksrettsaka der Selmer-regjeringa vart dømd, ei sak som opna for innføringa av parlamentarismen i norsk statsskikk. Han var medlem av ein kongeleg kommisjon om utskiftingslova 1874. Året før, 1873, var han med i deputasjonen Stortinget sende til kryninga av kong Oscar II i Stockholm.

Kolbenstvedt døydde på Sand i 1900.

Kjelder
-------

* Drange, Ernst Berge:*Kolbenstvedt (Kolbeinstveit) -ei framståande slekt frå Suldal*. I: *Folk i Ryfylke 2005*
* Lindstøl, Tallak:*Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff
--------------

* Biografisk informasjon om Njeld Kolbenstvedt NSD Norsk senter for forskningsdatas politikararkiv

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys
* VIAF
* ISNI

 |