recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Rita Ináncsi** (fødd 6. januar 1971) er ein tidlegare friidrettsutøvar frå Budapest i Ungarn. Ho vann i 1994 EM-sølv i sjukamp og i 1995 VM-bronsen i øvinga. 190 cm høge Ináncsi var medlem i Honvéd Budapest.

Aktiv
-----

Ináncsi fekk sitt internasjonale gjennombrot i 1994, med di ho vart nummer to i femkamp ved innandørs-EM i Paris. Ho sette landsrekord med 4 775 poeng, 26 færre enn Larisa Turtsjinskaja frå Russland. I mai kom Ináncsi på tredjeplass ved det såkalla meistermøtet i Götzis, med sine 6 573 poeng sette ho ungarsk rekord i sjukamp, samstundes som ho presterte personbeste i lengdehopp, hgdehopp og på 800 meter. Ho avslutta sesongen med å vinne sølvmedaljen ved europameisterskapen i Helsinki. Med 6 404 poeng mangla ho einast 16 poeng på å overgå vinnaren i tevlinga, Sabine Braun frå Tyskland.

Året etter sikra Ináncsi seg bronsemedaljen under verdsmeisterskapen 1995 i Göteborg. Etter mellom anna personbeste på 200 meter og i 100 meter hekk stoppa ho på 6 522 poeng, Ghada Shouaa frå Syria vann gull med 6 651 poeng og Svetlana Moskalets sølv med 6 575 poeng. I 1996 enda Ináncsi på sjetteplass i sjukampen under Sommar-OL 1996 i Atlanta.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* EM 1990 i Split: Nr 10 i sjukamp – 6 076 poeng
* VM 1991 i Tokyo: Nr 11 i sjukamp – 6 198 poeng
* OL 1992 i Barcelona: Braut sjukampen. Utslått i kvalifiseringa i lengdehopp
* VM 1993 i Stuttgart: Nr 11 i sjukamp – 6 188 poeng
* EM 1994 i Helsinki: Sølvmedalje i sjukamp – 6 404 poeng, bakom Sabine Braun (6 419)
* VM 1995 i Göteborg: Bronsemedalje i sjukamp – 6 522 poeng
* OL 1996 i Atlanta: Nr 6 i sjukamp – 6 336 poeng. Utslått i kvalifiseringa i lengdehopp (6,02 m=nr 31)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Rita Ináncsi» frå Wikipedia på tysk, den 10. juni 2020.*
**Rita Kirst**, opphavleg **Rita Schmidt**, (fødd 21. oktober 1950) er ein tysk tidlegare høgdehoppar som representerte Aust-Tyskland. Ho vann øvinga i tre innandørs-EM, utandørs vart ho nummer 4 i tre EM på rad. Schmidt vart fødd i ein landsby i Sachsen-Anhalt som no er riven.

Aktiv
-----

Frå 1967 til 1972 vart Rita Schmidt årleg austtysk meister i høgdehopp, i 1975 tok ho sitt sjuande nasjonale meisterskapsgull. Perioden 1968 til 1974 vann ho tre gongar; 1968, 1969, 1972, høgdetevlinga i den europeiske hallmeisterskapen, i 1970 og 1974 enda ho på tredjeplassen i hall-EM.

Schmidt deltok i Sommar-OL 1968 og vart nummer 5, same plasseringa fekk ho òg i Sommar-OL 1972. Under europameisterskapen 1969 stoppa alle dei fire beste kvinnelege høgdehopparane med 1,83 m som best, Schmidt tok høgda i tredje forsøk og vart den einaste som enda utan medalje. To år seinare hoppa Schmidt like høgt i Helsinki-EM og vart på ny nummer 4. Også i den neste europameisterskapen, i Roma i 1974, kom ho på fjerdeplass, då med 1,89 m, jamhøgt med Sara Simeoni som sette italiensk landsrekord og kneip bronsemedaljen.

Rita Kirst svinga seg over 1,92 meter ved eit innandørs-stemne i Sofia vinteren 1974. Våren 1976 hoppa ho 1,90 m i Dresden.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* OL 1968 i Mexico-byen: Nr 5 – 1,78 m
* EM 1969 i Aten: Nr 4 – 1,83 m
* EM 1971 i Helsinki: Nr 4 – 1,83 m
* OL 1972 i München: Nr 5 – 1,85 m
* EM 1974 i Roma: Nr 4 – 1,89 m
* OL 1976 i Montreal: Utslått i kvalifiseringa (1,78 m=nr 22)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Rita Kirst» frå Wikipedia på tysk, den 20. juli 2021.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Munzinger (sport)

 |
**Erez Moshe Ben-Tulila** (fødd 27. juli 1961), betre kjend som **Erez Tal**, er ein israelsk skodespelar og programleiar. Han byrja karrieren sin som programleiar på israelsk forsvarsradio, og gjekk sidan til den israelske tv-kanalen Kanal 2. Han var ein av fire programleiarar som leia Eurovision Song Contest frå Tel Aviv i mai 2019.

Bakgrunn
--------

Erez Ben-Tulila (seinare *Erez Tal*) vart fødd i Israel. Faren immigrerte frå Algerie, medan mora er israelsk-fødd. 

Den fyrste jobben til Tal som programleiar kom med radioprogrammet *Ma Yesh?* (norsk omsetjing 'Kva skjer?'). Programmet vart sendt på militær-radiokanalen Galatz, som tilhøyrer Det israelske forsvaret. Her starta han eit samarbeid med Avri Gilad, og dei to vart seinare programleiarar for tv-showet *Ha'olam Ha'erev* ('Verda i kveld') i byrjinga av 1990-åra. Programmet vart sendt på den nystarta kommersielle tv-kanalen Kanal 2. Dette var den fyrste kommersielle tv-kanalen i Israel etter at statskringkastaren IBA og Kanal 1 hadde hatt monopol til då. Seinare vart Tal programleiar og produsent for den israelske versjonen av *Lykkehjulet*, *The Vault* og *The Brain*.

Tal deltek også i fleire underhaldnings- og satireprogram: *Berre i Israel*, som han skapa, og *Night Club*. Han har introdusert fleire lokale komikarar for eit større publikum, blant anna Assi Azar, som seinare var medprogramleiar for israelske *Big Brother*, og Guri Alfi, som sidan har delteke i ei rekkje humorprogram på israelsk fjernsyn.

Tal kommenterte finalen av Eurovision Song Contest 2018 saman med Idit Hershkowitz. Det var fyrste gongen sidan 1995 at Israel hadde kommentatorar for ein Eurovision-finale sidan 1995. 25. januar 2019 kunngjorde Israels offentlige kringkastingsselskap at Tal skulle vere programleiar for Eurovision Song Contest 2019 i Tel Aviv saman med Bar Refaeli, Lucy Ayoub og Assi Azar. Tal og Refaeli var hovudprogramleiarar, medan Azar og Ayoub var programleiarar i green room, opphaldsrommet til artistane under sendingane.

Kjelder
-------

1. ↑  «Erez Tal». *IMDb*. Henta 21. desember 2018.
2. ↑  «Israeli show makes light of conflict». *BBC News Online*. 2. august 2002. Henta 9. august 2010.
3. ↑  Zwart, Josianne. «Bar Refaeli, Erez Tal, Assi Azar & Lucy Ayoub to host Eurovision 2019!». *eurovision.tv*. Henta 25. januar 2019.
4. ↑  «Meet the Eurovision 2019 hosts: Bar Refaeli, Erez Tal, Assi Azar and Lucy Ayoub». *wiwibloggs.com*. 25. januar 2019. Henta 26. januar 2019.

* *Denne artikkelen bygger på «Eres Tal» frå Wikipedia på bokmål, den 18. desember 2022.*
Koordinatar: 68°57′18.8″N 15°36′24.7″E﻿

Risøysundet med Andøybrua. Risøyhamn til høgre.
**Risøysundet** er ein del av sundet som skil Andøya og Hinnøya i Nordland. Risøysundet bind saman Andfjorden (som også er eit sund) og Sortlandsundet. Sundet er grunt, og for at større båtar skulle kunne passere gjennom det, måtte det gravast ut ei renne gjennom det grunnaste området. Richard With var den fremste pådrivaren for dette. Risøyrenna blei opna i 1922, og utvida og nyopna i 2001.

I sør går Risøysundet over i Sortlandssundet, med Gavlfjorden ut mot nordvest. I nord går sundet ut i Andfjorden nord om Lovika.

Andøybrua kryssar Risøysundet mellom Dragnes på Hinnøya og Risøyhamn på Andøya. Brua blei opna i 1974. Hurtigruta går gjennom sundet, med anløp i Risøyhamn mellom Sortland og Harstad.

Den nordvestlege delen av Risøysundet er verna som Risøysundet naturreservat.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Andøy Historielag om Risøyhamn og Risøysundet Arkivert 2009-06-28 ved Wayback Machine.
* Andøy Historielag om Lovika og Risøysundet Arkivert 2008-03-17 ved Wayback Machine.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Risøysundet» frå Wikipedia på bokmål, den 25. november 2010.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GeoNames

 |
| **Prievidza** |
| --- |
| Treeiningsmonument i PrievidzaTreeiningsmonument i Prievidza Treeiningsmonument i Prievidza |
| Plassering |
| 

Prievidza is located in Slovakia

 |
| Styresmakter |
| Land |  Slovakia |
| Kraj | Trenčín kraj |
| Først nemnd i | 1113 |
| Borgarmeister | Ján Bodnár |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  43,063 km² |
| Innbyggjarar  - Totalt (2007)   - folketettleik | 51 201   1 189 /km² |
| Koordinatar | 48°46′16″N 18°37′18″E﻿Koordinatar: 48°46′16″N 18°37′18″E﻿ |
| Høgd over havet | 280 moh |
| Tidssone - Ved sommartid | CET (UTC+1) CEST (UTC+2) |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | 971 01 |
| Retningsnummer (tlf) | +421-46 |
| Bilnummer | PD |
| **Nettstad:** www.prievidza.sk |

**Prievidza** (ungarsk *Privigye*, tysk *Priwitz*) er ein by sentralt i det vestlege Slovakia. Han har om lag 50 000 innbyggjarar og er ein av dei største byane i Trenčín kraj.

Historie
--------

Byen vart nemnd første gongen i 1113 som *Preuigan*. Han fekk status som fri kongeleg by i 1383. Sidan 1500-talet utvikla handverkaryrket seg i Prievidza. Frå 1500-talet til første del av 1600-talet kontrollerte familen Thurzo byen. Det osmanske riket kom til byen frå sør og brende han ned i 1599, i lag med andre byar i den øvre Nitradalen. Under Kuruc-opprøret i 1673 vart Prievidza sett i brann igjen, og brannen tok delar av byarkiva. I 1870 hadde han 2719 innyggjarar.

Frå slutten av 1800-talet og byrjinga på 1900-talet har industrien vokse i byen etter at jernbanen først kom hit. I den andre verdskrigenj var byen ein av sentera til den slovakiske motstandsrørsla. Etter slutte av krigen voks folketalet kraftig i lag med industrien frå 5000 til rundt 53 000. Prievidza vart bustad for mange gruvearbeidarar som fann arbeid i nærliggande kolgruver, kraftstasjonar og ein kjemisk fabrikk nær byen Nováky.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Prievidza» frå Wikipedia på engelsk, den 14. april 2009.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* NKC
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
Koordinatar: 28°40′N 48°39′E﻿

**Umm al Maradim** (arabisk جزيرة ام المرادم) er ei øy heilt sør i farvatnet til Kuwait, nær grensa til Saudi-Arabia.

Umm Al-Maradim er omgjeven av djupt nok vatn til at skip kan leggje til kai direkte ved øya, noko som ikkje går for dei fleste andre øyane i Kuwait. Ho er 1,5 km lang og 540 meter brei, med eit areal på kring 65 hektar. Øya er ovalforma med ei sandkappe. Perleøsters ynglar kring øya. Tidlegare for båtar ut for å dykke etter perler om morgonen og kom attende om kvelden ved denne øya. Øya var derfor tidlegare full av skipsmannskap, dykkarar og perlehandlarar som kom for å kjøpe perler direkte frå skipskapteinane. 

Umm Al-Maradim var den første øya i Kuwait som vart frigjort frå invasjonen av Kuwait i 1991. 

Øya er vanlegvis full av trekkfugl og fastbuande fugl, som måse og flamingo. I regntida er øya grøn. Ho er ikkje busett utanom nokre offentlege byggverk som eit fyr og ein politistasjon.

Sjå òg
------

* Bubiyan

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Umm al Maradim Island» frå Wikipedia på engelsk, den 5. september 2017.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑

| * v
* d
* e
Øyar i Kuwait |
| --- |
| Busette øyar | Bubiyan**·** Failaka**·** Shuwaikh**·** Umm al Maradim**·** Umm an Namil |
| Folketomme øyar | Auhah**·** Kubbar**·** Miskan**·** Qaruh**·** Warbah |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Austra Skujytė** (fødd 12. august 1979) er ein litauisk tidlegare friidrettsutøvar frå Biržai. Ho vann sølvmedaljen i sjukampen under Sommar-OL 2004 i Aten, ho tevla òg i kulestøyt.

Aktiv
-----

Skujytė vart nummer seks i sjukampen i VM 2001 og nummer fire i EM 2002. Høgdepunktet kom då ho kneip sølvmedaljen i sjukamp-tevlinga då dei olympiske leikane 2004 fann stad i Aten. Med 6 435 poeng hamna ho over 500 poeng bak den suverene vinnaren, Carolina Klüft, men 11 poeng føre Kelly Sotherton. Åra etter kom Skujytė på fjerdeplassen i VM 2005, 15 poeng unna bronsemedalje, og på sjetteplassen i VM 2007.

I Friidretts-VM 2009 deltok Skujytė i kulestøyt og sette personbeste med 17,86 meter i kvalifiseringa, utan det gav henne finaleplass. Under Sommar-OL 2012 i London presterte Skujytė sitt livs beste sjukamp. Med 6 599 poeng enda ho på femteplass i tevlinga. I kuleøvinga støytte ho heile 17,31 meter, det aller beste resultat i øvinga nokon gong oppnådd i ein sjukamp. IOK annullerte i ettertid prestasjonane til nummer tre og fire i OL-tevlinga, utan at Skujytė har vorte tilgodesett med ein bronsemedalje.

Skujytė la opp i 2017.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* OL 2000 i Sydney: Nr 12 i sjukamp – 6 034 poeng
* VM 2001 i Edmonton: Nr 6 i sjukamp – 6 112 poeng
* EM 2002 i München: Nr 4 i sjukamp – 6 275 poeng
* VM 2003 i Paris: Nr 10 i sjukamp – 6 077 poeng
* OL 2004 i Aten: Sølvmedalje i sjukamp– 6 435 poeng, bakom Carolina Klüft (6 952 poeng)
* VM 2005 i Helsinki: Nr 4 i sjukamp – 6 360 poeng
* VM 2007 i Osaka: Nr 6 i sjukamp – 6 380 poeng
* OL 2008 i Beijing: Braut sjukampen
* VM 2009 i Berlin: Utslått i kvalifiseringa i kulestøyt (17,86 m=nr 17)
* VM 2011 i Daegu: Nr 9 i sjukamp – 6 297 poeng
* OL 2012 i London: Nr 5 i sjukamp – 6 599 poeng
* EM 2016 i Amsterdam: Nr 14 i sjukamp – 5 245 poeng

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Austra Skujytė» frå Wikipedia på tysk, den 26. juni 2020.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF

 |
Koordinatar: 32°58′47.56″N 35°29′56.03″E﻿

**Birya** (בִּירִיָּה), òg skrive **Biriya**, er ein jordbrukslandsby nær Safed, Israel, under Merom HaGalil regionale kommune i Øvre Galilea.

Historie
--------

Byen Birya er nemnt i Talmud.

I 1946 slo ei gruppe pionerar frå Den religiøse kibbutzrørsla seg ned på ein stad nær Biryaborga. According to the Jewish National Fund,

I følgje *Jewish National Fund*, vart Biria ofte angripen av både syriske soldatar og styrkane til Kaukji. I februar 1946, etter eit åtak på ein leir for den arabiske legionen i området, søkte den britiske hæren i landsbyen og fann våpen på landområdet. Alle kvutza-medlemmane vart arresterte og landsbyen vart okkupert av det britiske militæret. Tusenvis av unge jødar frå alle delar av landet kom då til og grunnla busetnaden på ny, ikkje langt frå den opphavlege staden.  Britane trekte stykrane sine ut to månader seinare, men landsbybuarane vart ikkje sleppte fri før sommaren etter. I 1947 hadde Birya 150 innbyggjarar. 
Dagens Birya vart grunnlagd i 1971. Birya var ein av busetjingane som vart råka av Katyusha-rakettar skotne opp av Hizbollah under Libanon-krigen i 2006.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Birya» frå Wikipedia på engelsk, den 16. mars 2015.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  The Territory of Asher
2. ↑  *About Kibbutz Hadati*, arkivert frå originalen 29. september 2011, henta 16. mars 2015
3. 1 2 3 4  Jewish National Fund (1949). *Jewish Villages i Israel*. Jerusalem: Hamadpis Liphshitz Press. s. 191.

| * v
* d
* e
Merom HaGalil regionale kommune |
| --- |
| Kibbutzim | Parod |
| Moshavim | Alma**·** Amirim**·** Avivim**·** Dovev**·** Dalton**·** Hazon**·** Kerem Ben Zimra**·** Kfar Hoshen**·** Kfar Shamai**·** Meron**·** Shezor**·** Shefer**·** Tefahot |
| Fellesbusetnader | Amuka**·** Bar Yohai**·** Birya**·** Inbar**·** Kalanit**·** Kfar Hananya**·** Livnim**·** Or HaGanuz |
| Ikkje-jødiske landsbyar | Ein al-Asad (drusarar)**·** Rehaniya (tsjerkessarar) |
Koordinatar: 77°10′S 155°25′W﻿

**Richterbreen** er ein slak isbre som ligg 19 km vest for Scott Nunataks på nordsida av Edward VII Peninsula. På andre sida av skardet på toppen av breen ligg Butlerbreen. Breen flyt nordvest til sjøen der han dannar ei lita bretunge. Isbreen og tunga er synt på kart frå Byrd-ekspedisjonen i 1928-30. Kartet indikerer at laget som gjekk i land frå «Kainan Maru» (Nobu Shirase) drog opp denne breen til toppen av Scott Nunataks i januar 1912. Isbreen vart kartlagt i detalj av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy i 1959-65. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Gregory S. Richter, ein meteorolog og forskingssjef på Byrd-stasjonen vinteren 1968.

Kjelder
-------

 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Richter Glacier» (innhald frå Geographic Names Information System).


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
MiG-31 Foxhound
**Mikoyan MiG-31** (NATO-kallenamn: «**Foxhound**») er eit russiskprodusert jagarfly. Den er ein høghastighetsavskjeringsjager, og vart konstruert for å erstatte den eldre modellen MiG-25.

Utvikling
---------

På starten av 1970-talet blei det klart at samanlikna med tilsvarande NATO fly, var den sovjetiske avskjeringsjagaren MiG-25 var utdatert. Ein byrja difor utviklinga på ein erstatning, og i september 1975 flaug for fyrste gong prototypen på det som etterkvart vart MiG-31.

MiG-31 vart sett i serieproduksjon i 1979, og vart teken inn i operativ teneste 3 år seinare. Det første biletet av flyet vart tatt av ein norsk pilot over Barentshavet i 1985.

Skildring
---------

MiG-31 er et tomotors jetfly. Det har ei besetning på to, i tillegg til piloten er det ein våpensystemoffiser i baksetet.

MiG-31 er 22,69 meter lang, og har eit vengespenn på 13,36 meter. Vekta av flyet når det er tomt er 21 820 kg, med våpen veg flyet 41 000 kg.

Flyet har et fart på 1 500 km/t ved havoverflata, og 3 000 km/t ved marsjhøgda. Flyet har ei rekkevidde på 720 km.

MiG-31 er væpna med ein 23 mm kanon, samt fire missil av typen Vympel R-33. I tillegg var det plass til ein av følgjande: To Bisnovat R-40-missil, fire Molniya R-60-missil eller fire Vympel R-77-missil.

Produksjon og teneste i dag
---------------------------

Ca. 500 MiG-31 vart produsert før Sovjetunionen kollapsa. Av desse er ca. 300 framleis i aktiv teneste i det russiske flyvåpenet, Samt 20 fly som er i Kasakhstan.

Produksjonen av MIG-31 stoppa opp i 1991. Det vert ikkje lengre produsert reservedelar til flyet. Mange skvadroner med MIG-31 er difor ikkje operative, i 1996 var berre 20 % av flya i russisk teneste klar til strid.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Mikoyan-Gurevich MiG-29**

* Data om MiG-31 fra produsenten nettside (engelsk)
* «Federation of American Scientists» om MiG-31 (engelsk, med bildegalleri)
**Richard Fenn** (fødd 23. mai 1953) er ein engelsk rockegitarist. Han er mest kjend som medlem av bandet 10cc sidan 1976. Han har òg samarbeidd med Mike Oldfield, Rick Wakeman, Hollies-songaren Peter Howarth og Pink Floyd-trommeslagaren Nick Mason.

Diskografi
----------

### Med Mason + Fenn

*Profiles* – 1985
*Life Could Be a Dream* – 1986 (filmmusikk) 
*White of the Eye* – 1987 (filmmusikk)
*Body Contact* – 1987 (filmmusikk)
*Tank Malling* – 1989 (filmmusikk)
### Med 10cc

*Live and Let Live* – 1977
*Bloody Tourists* – 1978
*Look Hear?* – 1980
*Ten Out of 10* – 1981
*Windows in the Jungle* – 1983
*Alive* – 1993
*Mirror Mirror* – 1995
*Clever Clogs* – 2008
### Med Eric Stewart

*Girls* – 1980
*Frooty Rooties* – 1982
### Med Graham Gouldman

*Animalympics* (1980)
*And Another Thing...* (2000)
*Love and Work* (2012)
### Med Agnetha Fältskog

*Eyes of a Woman* – 1985
### Med Peter Howarth

*Robin Prince of Sherwood* – 1992
*Androcles and the Lion* – 1995
*Circle of Four* – 1995
### Med Mike Oldfield

*QE2* – 1980
*Live at Montreux 1981* – 1981
*Five Miles Out* – 1982
*Crises* – 1983
*Islands* – 1987
### Med Rick Wakeman

*Crimes of Passion* (filmmusikk) – 1984
*Silent Nights* – 1985
*Live at Hammersmith* – 1985
### Med Sniff 'n' the Tears

*Love Action* – 1981
### Med Michael Mantler

*Live* – 1987 – med Jack Bruce og Nick Mason
*Many Have No Speech* – (Watt/ECM) — med Jack Bruce Marianne Faithfull, Robert Wyatt
*The Watt Works Family Album* – : (WATT/ECM) —
*Folly Seeing All This* – 1993: (ECM) —
### Med Peter Green

*Blues for Dhyana* – 1998
*The Clown* – 2001
### Med Tanita Tikaram

*The Cappucino Songs* – 1998
### Med Wax

*Live in Concert 1987* – 2019

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Rick Fenn» frå Wikipedia på engelsk, den 29. juni 2020.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Ankeny, Jason. «Biography: 10cc». AMG. Henta 29. juni 2020.
2. ↑  Fitch, Vernon (8. mai 2000). «Life Could Be a Dream – The Nick Mason film». *pinkfloydarchives.com*. Arkivert frå originalen 8. mai 2016. Henta 29. juni 2020.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* MusicBrainz (artist)
* Discogs (artist)
* AllMusic (artist)

 |
Spontant symmetribrot i eit enkelt mekanisk system
**Spontant symmetribrot** er eit fenomen i fysikken der ein symmetri hos eit system bryt grunntilstanden (eller vakuumtilstanden hos ein kvantefeltteori)

Dømet i figuren viser eit symmetrisk mekanisk system, der den symmetriske situasjonen ikkje har lågast energi og finn seg i labil likevekt. Eit anna enkelt døme på spontant symmetribrot er ferromagnetisme. Strukturen til jarnet har speglingssymmetri, og ved høge temperaturar finst ingen spontan magnetisering. Men om det blir kjølt ned til under Curiepunktet, oppstår det eit spontant magnetisk moment innan små domener.

Eit anna døme der symmetrien spontant vert broten ved ein faseovergang er superleiar og Meissner-effekten.

Eit døme er den såkalla Higgsmekanismen, der tre av dei fire elektrosvake bosona , W+, W- og Z0 får masse ved at den elektrosvake gaugesymmetrien vert broten spontant til den elektromagnetiske gaugesymmetrien. Fotona blir verande masselause. Dette er ein eigenskap hos den kjente Weinberg-Salam-teorien, som Steven Weinberg og Abdus Salam fekk Nobelprisen i fysikk for i 1979.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Spontant symmetribrudd» frå Wikipedia på bokmål, den 14. april 2013.*
**Frakokk Moddansdotter** (ca. 1064-1138) er ein person i *Orknøyingasoga*, ei norrøn-gælisk adelskvinne frå 1000-talet som var dotter av Moddan [Maddan] de Dair, som var *mormaer* (leiar tilsvarande jarl) av Caithness. Ho hadde ein oppmodande og påverkande rolle i maktkampen for Orknøyane, i konspirasjon med søstera Helga Moddansdatter (f. 1070) mot Pål Håkonsson, jarl av Orknøyene, til fordel for Harald Håkonsson, bror hans som var sonen til Helga.

Frakokk var gift med Ljot Hallson, kalla Niding, i Sudrland. Etter at ektemannen døydde drog ho med systersonen Harald til Orknøyane. Ho og systera Helga skal ha hatt stor innverknad på styret til Harald. Så skal dei to systrene ha prøvd å fjerna Pål Håkonsson frå makta ved å forgifta ein kjortel dei ville gje han, men i soga tek Harald kjortelen i staden og døyr raskt. Systrene blei så forviste av jarl Pål Håkonsson og Frakokk vende tilbake til Sutherland, der ho hadde gods. 

Frakokk og Ljot hadde barna Oliver, Magnus, Orm, Moddan, Eindrid og Audhild. Orknøyingasoga nemner også ei Gudrun som dotter av Frakokk, som var mor til Torbjørn Torsteinsson Klerk. Ei anna dotter var Steinvor som var mor til Olve Rosta. På garden til Frakokk voks også Erlend, son til Harald jarl og Margret, dotter av Håkon jarl og Helga Moddansdotter, opp.

Under eksilet allierte Frakokk seg med Olve Rosta og søkte hjelp frå Ragnvald Kale Kolsson til å styrta Pål. Ho reiste ein hær på Hebridane for å slutta seg til Ragnvald sine styrkar, men blei brend inne på godset sitt (*hús-brenna*) av Svein Asleifsson, som hemn for at faren Olaf Rolfson (Óláfr Hrólfsson) var blitt brend inne av Olve Rosta.

Kjelder
-------

1. ↑  Burke's Guide to the Royal Family (1973), (London: Burke's Peerage, c1973), FHl book 942 D22bgr. p. 313.
2. ↑  «Icelandic Sagas, Volume 3: The Story of Earl Magnus», *www.sacred-texts.com*, henta 12. juli 2021
3. ↑  «Orknøyingasoga – heimskringla.no», *heimskringla.no*, henta 12. juli 2021
4. ↑  *Saga Orkneyinga*, cap. 63 p. 118.
5. ↑  *Saga Orkneyinga*, cap. 64, 65, 74, 76.
6. ↑  *Saga Orkneyinga*, cap. 78, 80, 92.

* *Denne artikkelen bygger på «Frakokk Moddansdatter» frå Wikipedia på spansk, den 12. juli 2021.*
	+ *Wikipedia på spansk oppgav desse kjeldene:*
* *Orkneyinga Saga*, Penguin Classics, 1981 ISBN 978-0-140-44383-7

Bakgrunnsstoff
--------------

* Earl Harald and the Poison Shirt. Engelsk gjenforteljing frå soga ved orkneyjar.com.
Oppstigninga til Splügenpasset frå den sveitsiske sida
**Splügenpasset** er ein fjellovergang på 2113 meter over havet, mellom den sveitsiske dalen Rheinwald i kantonen Graubünden og den italienske dalen Valchiavenna i regionen Lombardia. Landsbyen Splügen ligg på nordsida, 6 km unna, og har gitt namn til passet. Fjellovergangen er enkel å nå frå nordsida, der det stig jamnt ei 600 høgdemeter frå Splügen og fram til passhøgda. På sørsida er det bratt ned den øvste delen. Høgdeforskjellen mellom Chiavenna, som ligg 30 km sør for passet, og passhøgda er 1 800 m.

### Soge

Passet har vore kjent frå romartida. Kløvveg for pakkhestar og -muldyr vart opparbeidd på 1200-talet. Transport av varer over Splügenpasset var ei viktig inntektskjelde for folk både i Rheinwald og i Valchiavenna. Splügenpasset var lenge mindre brukt enn Settimopasset. Dette endra seg då Viamala, eit til då uframkomeleg juv ved inngangen til Hinterrheindalen vart opna. Ruta via Schams, Hinterrhein og Splügenpasset vart då greiare enn ruta via Churwalden og Settimopasset. Passtaten Graubünden kontrollerte Splügenpasset i lang tid ved å gjere Valchiavenna på sørsida til ein vasallstat (*Untertanenland*). Dette varte til 1797.

Den første passvegen vart bygt mellom 1818 og 1823. Dermed var vegen over Splügenpasset Sveits sin andre passveg gjennom Alpane, nest etter Simplonpasset. I dei fylgjande tiåra var Splügenpasset eit av dei mest trafikkerte alpepassa. Etter opninga av jarnbanestrekningane over Brennerpasset i 1867, under Mont Cenis-passet i 1872 og under Sankt Gotthard-passet i 1882, spela Splügenpasset ei mindre rolle som ferdselsåre.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* HDS
* GeoNames

 |

Kjelde
------

* *Denne artikkelen bygger på «Splügenpasset» frå Wikipedia på bokmål, den 8. mars 2010.*
Koordinatar: 33°35′41″N 35°37′49″E﻿

**Niha** (arabisk نيحا) er ein by i Chouf i Libanonfjella i Libanon. Byen ligg 38 km frå Beirut og har eit areal på kring 27.5 kvadratkilometer. Det bur kring 3 500 innbyggjarar i byen. Han er kjend for olivenlundane sine og druer, epler, plummer og mandlar. Turistattraksjonane i byen er St. Josef-kyrkja, El Qa'ah-kjelda, grava til profeten Job og Nihaborga. Den kjende libanesiske songaren Wadih El Safi var fødd i Niha.

Etymologi
---------

Namnet Niha vert nytta om fire libanesiske byar: Niha i Zahlé; Niha i Batroun; Niha i Tyr og Niha i Chouf. Ordet neeha er assyrisk og syner til at plassen er fredfull.

Historie
--------

I følgje ei drusisk segn skal gravstaden til profeten Job ligge på ein ås oppom Niha. Det finst mange grotter, både naturlege og menneskeskapte, kring Niha. Ei av desse er ei festningsgrotte som vart skoren ut i klippene under krosstoga mellom 1165 og 1260. Denne vert kalla Nihaborga eller *Shakif Tiro*. I følgje ei populær soge, skal prinsen Fakhreddine El Ma'ani II ha gøymd seg der då han flykta frå osmanarane i 1635. Men meir nøyaktige historiske versjonar knyter denne hendinga til faren til prinsen, Korkomaz i 1584.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Niha Chouf» frå Wikipedia på engelsk, den 18. september 2014.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
* Debenham, Frank (1972). «El Atlas de nuestro tiempo», The Reader's Digest Association Limited, London, 241


| * v
* d
* e
Flag of Lebanon Chouf distrikt, Libanonfjella guvernement |
| --- |
| Hovudstad: **Beitedine** |
| Byar og landsbyar | Ain Qani**·** Ammatour**·** Baakline**·** Barja**·** Barouk**·** Bakaata**·** Beitedine**·** Beykoun**·** Bourjain**·** Boutmeh**·** Brih**·** Damour**·** Daraya**·** Deir el Qamar**·** Dibbiyeh**·** El Bireh**·** Gharife**·** Jahlieh**·** Jiyyeh**·** Joun**·** Kahlouniye**·** Kfarfakoud**·** Mazraat el chouf**·** Maasser**·** Moukhtara**·** Mtolleh**·** Serjbel**·** Shheem**·** Zaarourieh |  |
| Kjende landemerke | Beiteddinepalaset**·** Fakhredinepalasset**·** Deir el Qamar-synagoga**·** Fakhredine-moskeen**·** Al Shouf-seder naturreservat |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Australia** debuterte i Eurovision Song Contest 2015 i Wien i Austerrike med ein song av Guy Sebastian. Bidraget vart valt internt av Special Broadcasting Service.

10. februar 2015 annonserte Den europeiske kringkastingsunionen at Australia ville debutere i tevlinga. Deltakinga var då rekna som eit eingongstilfelle i høve 60-årsjubiléet til Eurovision Song Contest. Landet var direktekvalifisert til finalen, og skulle røyste å både semifinalane og finalen. Special Broadcasting Service måtte i tillegg sende alle tre sendingane direkte. Om Australia vann Eurovision Song Contest 2015 ville landet fått høve til å arrangere tevlinga i ein by i Det europeiske kringkastingsområde saman med ein kringkastar som er aktivt medlem i Den europeiske kringkastingsunionen.

Fotnotar
--------

1. 1 2 3 4 5 6 7  «Australia to compete in the 2015 Eurovision Song Contest» (på engelsk). Eurovision.tv. 10. februar 2015. Henta 12. februar 2015.
2. ↑  «Guy Sebastian to compete for Australia at the Eurovision Song Contest» (på engelsk). Eurovision.tv. Henta 5. mars 2015.

| * v
* d
* e
Australia i Eurovision Song Contest |
| --- |
| 2015**·** 2016**·** 2017**·** 2018**·** 2019**·** 2020**·** 2021 |

Mal:Land i Eurovision Song Contest 2015
Leikanger prestegard på Norsk Folkemuseum.
**Gerhard Geelmuyden** (1704–1764) var sokneprest i Leikanger frå 1750 til 1764. 

Gerhard Geelmuyden var kjøpmannsson frå Bergen. Han gifta seg i 1738 med Barbara Marie Leganger. 
Geelmuyden starta karrieren som personellkapellan under svigerfar Iver Iversen Leganger. Han sikra seg *expectance* (fyrsterett) på kallet i 1745, og tok såleis over då svigerfaren gjekk bort fem år seinare. 

Geelmuyden bygde den staslege hovudbygningen på Leikanger prestegard i 1752. Denne var i bruk fram til 1911, då han vart flytt til Norsk Folkemuseum på Bygdøy. Som prest var Geelmuyden middelmådig og kranglevoren, og kan ikkje reknast blant biskopane Pontoppidan og Tidemand sine favorittar. Personellkapellan Jørgen Johan Ibsen måtte rømma prestegarden grunna Geelmuydens *«voldsomme adferd mod ham»*.

Kjelder
-------

* Terje Eggum (1999). *Leikanger kyrkje : frå mellomalderen til idag*. Leikanger: Skald forlag. s. 121. ISBN 8279590099.


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Føregangar**Iver Iversen Leganger | **Sokneprest i Leikanger**1750–1764 | **Etterfylgjar**Ole Bernhoft Friis |
**Somalistraumen** er ein havstraum i Indiahavet. Han går utanfor kysten av Somalia og Oman mellom ekvator og 8-9 ºN og er ein vestleg grensestraum, tilsvarande Golfstraumen i Atlanterhavet. Om sommaren går han nordaustover og er til dels kraftig med ein snøggleik på 5-6 knop (9–10 km/t) og stor vasstransport. Straumen skiftar retning med monsunen, som kjem mellom april og oktober, slik at straumen om vinteren går sørvestover. Han er då ikkje like sterk og permanent. Straumen om sommaren fører til oppvelling av kaldt, næringsrikt vatn ved kysten.

Namnet Somalistraumen vert ofte berre nytta om den nordaustgåande straumen om sommaren (under sørvestmonsunen). Han kan då reknast som eit framhald av Sørekvatorialstraumen og startar då eigentleg sør for ekvator.

Kjelder
-------

* *Delar av denne artikkelen bygger på «Somali Current» frå Wikipedia på engelsk, den 10. september 2011.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  McCreary, J.P. Kohler, K.E. Hood, R.R. and Olson, D.B. (1996) "A four compartment ecosystem model of biological activity in the Arabian Sea." Progress in Oceanography. 37, 193-240.

* «Somalistrømmen» i *Store norske leksikon*, snl.no.
**Somerfield** er ein forstad sør i Christchurch på New Zealand.

Location
--------

Forstaden er avgrensa av Heathcote River, Strickland Street, Milton Street og Barrington Street. Skulane Christchurch South Intermediate og Somerfield School, Somerfield Park og ei rekkje forretningar ligg i Somerfield. Bydelen er kjend for å ha ein stor variasjon av treslag, særleg langs Heathcote River.

Etymologi
---------

Den newzealandske politikaren Richard Packer (1794—1872) var representant i Parlamentet på New Zealand frå 1858-1859 for elektoratet Town of Christchurch. Han åtte 170 000 m² land i sørenden av Colombo Street. Der sette han opp bustaden sin som han kalla Somerfield, etter fødestaden sin, Somerset i England. Son hans, Henry William Packer (1831–1890), utvida familien sitt landområde til 0,53 km². Namnet til bustaden deira vart seinare gjort til namn på denne forstaden.

Referansar
----------

1. ↑  Statistics New Zealand, folketeljinga i 2006.
2. ↑  Harper, Margaret. «Christchurch Place Names» (PDF) (på engelsk). Christchurch City Libraries. s. 167. Henta 5. februar 2012.
3. ↑  «Mr. Richard Packer». *The Cyclopedia of New Zealand - Canterbury Provincial District*. Christchurch: The Cyclopedia Company Limited. 1903. Henta 5. februar 2012.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
Gerh.Voldnes AS, sjå også www.voldnes.no

Firmaet vart skipa i 1917 under namnet Floer & Br. Voldnes AS. Eigarar var Richard Floer jr frå Honningsvåg, og brørne Anders, Peder og Gerhard Voldnes frå Voldneset i Herøy på Sunnmøre.

Firmanamnet vart i 1944 endra til Gerh. Voldnes AS, etter Gerhard Voldnes som då hadde vorte eineeigar. Voldnes-konsernet som det etterkvart vart heitande dreiv først med tradisjonell handel av fisk og sild, men utover 1920 talet vart det satsa på sildolje. 

Anlegget i Fosnavåg på Sunnmøre og anlegget i Storbukt i Honningsvåg vart då utbygd som sildoljefabrikkar. I 1936 vart hermetikkfabrikk etablert i Fosnavåg (Fosnavåg Canning co.) i 1938 ny sildoljefabrikk i Måløy (Måløy Sildoljefabrik AS). Verksemda var engasjerte i sildoljefabrikkar både i Vardø og Haugsholmen. Verksemda hadde òg reiarlag, bunkersanlegg, bilverkstad, bensinstasjon,fryseri,slipp, mekanisk verktad, skipsverft (Voldnes Skipsverft AS), skipshandel og hadde handel med koks og sand og sement.

Firmaet voks jamt og trutt frå 1930-åra og vart etter kvart landets største privateigde fiskerikonsern (1950- og 1960-talet). Ca. 1000 personar var tilsett der i sesongane fram til kring 1970.

Gerhard Voldnes vart i 1968 slått til riddar av St. Olav for sin innsats for norsk fiskerinæring. Gerhard Voldnes døydde i 1976.

Firmaet som i stor grad var tufta på fiskeria fekk problem på 1970 talet og måtte innskrenke. Mange av avdelingane vart etterkvart utskilt som eigne føretak.

I dag er firmaet eit kombinert eigedoms og konsulentselskap med base i kontorbygget frå 1938 i Fosnavåg.
Gerh Voldnes AS var dei første her i landet til å byggje supplybåtar til det gryande oljeeventyret rundt 1970.
**Ritornell** (eller *refreng*) er den delen av ein rondo som avbrotne av kontrasterande mellomspel vert gjenteke fleire gonger i løpet av musikkstykket.

I solokonsertar i barokken snakkar ein ofte om *ritornellform* som ei oppdeling i tutti- og soloavsnitt. Dette var ei form framfor alt Vivaldi gjorde populær. Orkesteret (tutti) opnar konserten med ein ritornell som inneheld dei musikalske hovudideane, etterfølgd av ein solistseksjon. Orkesteret spelar ritornellen i ulike toneartar og variantar, oftast forkorta. Mellom tutti-partia til orkesteret speler solisten virtuose solostrofer slik at mønsteret vert *tutti-solo-tutti-solo-tutti*. Berre sluttritornellen gjentar i nokre tilfelle heile ritornellen. I ritornellane er rekkefølgja av toneartane oftast tonika - dominant - tonikaparallell - tonika, og i moll tonika - dominant (eller molldominant) - tonikaparallell. Solodelen står i tydeleg kontrast til ritornellen ved at han ofte berre vert akkompagnert av ein generalbass med den harmoniske funksjonen å modulere til den neste tonearten i ritornellen.

Opphavleg vart *ritornell* nytta om tidlege italienske folkesongar med trelinjers strofer med rim på forma A-B-A.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ritornell» frå Wikipedia på bokmål, den 20. april 2010.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* MusicBrainz (label)

 |
**Gerhard Christopher Krogh** (14. november 1839–6. januar 1916) var ein lærar, offiser, forfattar og stortingsmann frå Bergen. Han vart medlem av Stortingets Venstreforening då denne vart skipa i 1883.

Krogh var son til ein skipper. Han avla eksamen ved sjøkrigsskulen i 1861 og var deretter sekondløytnant ved den bergenske brigade i to år. Perioden 1864-76 var han lærar ved Tanks skole i Bergen. Utnemnd til kaptein og kvartermeister i 1877 og oberstløytnant og sjef for Hardanger landevernbataljon i 1891. Til sist, 1897-1905, oberst og sjef for 3. korps og Bergen linjebataljon.

Krogh var medlem av bystyret i Bergen frå 1873 til 1901, ordførar 1879 og 1891. Elles var han sekretær i Bergens jarnbanekomite 1873-78, og frå 1884 styremedlem i Noregs Bank si avdeling i Bergen. Han vart i 1878 medlem av ein kongeleg kommisjon vedkomande utgreiing av spørsmålet om verkstadbedrift for infanteriavdelingane.

Krogh representerte Bergen på Stortinget frå 1880 til -88. Valbolken 1880-82 var han medlem av vegkomiteen, sidan var han formann i same. Han var medlem av valkomiteen 1882-88 og sekretær i Lagtinget i valbolken 1883-85, deretter var han president i Lagtinget 1886-88. Valbolken 1895-97 var han 1. varamann frå Bergen, møtte på Stortinget to gonger i juni og juli 1896.

Han gav ut fleire lærebøker i fag som rekning, geometri og historie.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak:*Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff
--------------

* Biografisk informasjon om Gerhard Krogh NSD Norsk senter for forskningsdatas politikararkiv
* 

* Publikasjonar av Gerhard Krogh i BIBSYS

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
Hovudbygninga til MI6, Vauxhall Cross ved Themsen.
**Secret Intelligence Service** (**SIS**), tradisjonelt kalla **MI6**, er den sivile utanriksetterretninga i Storbritannia. Han har som oppgåve å innhente opplysingar av tyding for tryggleiken i Storbritannia i utlandet, i motsetnad til MI5, som er ansvarleg for innanriksetterretning.

Verksemda til SIS er svært hemmelig. Berre leiaren har ein offentleg kjend identitet.
Leiaren heitte i 2017 Alex Younger.

Historie
--------

MI6 vart etablert i 1909.
Nemninga *MI6* stammar opphavleg frå *Military Intelligence section 6*, men organisasjonen er idag heilt sivil og underlagt Foreign and Commonwealth Office, som er det britiske Utanriksministeriet. SIS står under kontroll av Parlamentets sikkerhetskomité, og dei rettslege rammene for verksemda er regulert i Intelligence Services Act frå 1994.

Tidlegare signerte alle direktørar for MI6 alle dokument med berre «C», etter MI6 sin fyrste sjef, Mansfield Smith-Cumming (C for Cumming). Dette fordi identiteten deira skulle vera løynd. Dette vart endra i 1950-åra.

MI6 hadde omkring 200 agentar i det okkuperte Norge under andre verdskrigen, mellom andre Oluf Reed Olsen, Einar Johansen, brørne Snefjellå og Alfred Nilsen.

Kjelder
-------

1. ↑  *SIS eller MI6?*, arkivert frå originalen 12. januar 2012, henta 29. oktober 2017
2. 1 2 3  «Secret Intelligence Service». *Store norske leksikon*. 22. september 2014.
3. ↑  «The Chief» Arkivert 2012-01-12 ved Wayback Machine. Secret Intelligence Service. Lest 17. desember 2014.
4. ↑  Historikk om SIS
5. ↑  Isungset, Odd: Verkebyllen. *Om menneskeskjebner og kald krig.* Oslo: Tiden, 1995.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Secret Intelligence Service**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC

 |
Koordinatar: 66°19′S 110°27′E﻿

**Pidgeon Island** er ei klipperik øy i Antarktis mellom Midgley Island og Mitchell Peninsula i Windmill Islands. Ho vart først kartlagd frå flyfoto teken av US Navy Operasjon Highjump og Operasjon Windmill i 1947 og 1948. Ho vart namngjeven av US-ACAN etter E. C. Pidgeon flyfotograf under Operasjon Highjump i området. Ein trudde tidlegare at den austlege delen av øya var ei eiga øy som først fekk namnet O'Brien Islet. Namnet O'Brien vert i dag nytta om vika nord for Mitchell Peninsula.

Lynsky Cove
-----------

Lynsky Cove er ei vik på nordsida av øya. Ho vart namngjeven av US-ACAN etter sjefsbyggar James E. Lynsky i US Navy ved Wilkes Station i 1958.

Sjå òg
------

* Composite Antarctic Gazetteer
* Antarktiske og subantarktiske øyar
* Antarktiske øyar sør for 60 °S
* SCAR
* kravområde i Antarktis

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Pidgeon Island» frå Wikipedia på engelsk, den 15. november 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
Prinsippet for eit Umgebindehaus. Taket på huset ligg på langsgåande dragarar som er båre av stolper som står utanfor ytterveggane på det lafta huset.
Umgebindehaus i Ebersbach. Andrehøgda er bygd i bindingsverk.
Skisse som synar dei ulike elementa eit umgebindehaus kan vere sett saman av. *Massivteil* tydar den parten av huset som er bygd i mur, vanlegvis av pussa teglstein, slik at både ytterveggar og somme av dei indre veggane er berande. *Blockstube* tydar den parten av huset som er lafta, og *Fachwerck* tyder den parten av huset som er bygd i bindingsverk, det vil seie bygd med veggar av eit berande og avstivande rammeverk av tre med murverk i mellomromma, slik ein ser det på fotografiet av huset i Ebersbach. *Umgebinde* er det stolpe- og dragarsystemet som ber andrehøgda fritt over den lafta parten av dette huset, og som har gjeve denne hustypen si nemning. På taket er det markert vindauga av ein type som vert kalla *Ochsenauge*.
Umgebindehaus i Jetřichovice (tysk namn: *Dittersbach*) i Tsjekkia.
**Umgebindehaus** er den tyske nemninga på hustypar som er kjenneteikna av at andre høgda i huset og/eller taket ikkje kvilar på fyrste høgda fullt og heilt, men på ein konstruksjon som står utanfor eller utanpå ytterveggane i den fyrste høgda på to eller tre sider. Desse hustypane kan kombinere element frå lafta bygningar, bygningar i bindingsverk og i murte konstruksjonar i det same huset. Det er over den lafta parten av fyrste høgda i huset at den andre høgda kviler på ein særskild ytre konstruksjon. Umgebindehaus har særleg vore nytta i Schlesien, Oberlausitz og Nordböhmen og inn i Sächsische Schweiz i Tyskland.

Takvindauga av ein type som vert kalla *Ochsenauge* er ofte å sjå på Umgebindehaus.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Agnieszka Gaczkowska: *Traditional Upper Lusatian Umgebinde House* : *Modern Reinterpretation*

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GND

 |
**Abu Nidal** (1937–16. august 2002), opphavleg **Sabri al-Banna**, var ein palestinsk politisk leiar og grunnleggjaren av organisasjonen *Fatah — Det revolusjonære rådet* (*Fatah al-Majles al-Thawry*), også kjend som Abu Nidal-organisasjonen (ANO). Organisasjonen hans vart danna etter ei splitting med Yassir Arafat og Fatah. 

Namnet «Abu Nidal» var eit sjølvvalgt nom de guerre som tyder 'far åt kampen' eller 'far åt Nidal'. Eldstesonen hans heitte Nidal.

På 70- og 80-talet var Abu Nidal rekna som ein av dei verste terroristane i verda. Han er meir eller mindre knytt til hendingar som München-massakren i 1972, okkupasjonen av den saudiarabiske ambassaden i Paris og kapringa av eit KLM-fly frå Beirut til New York og Tokyo i 1973 og bombinga av TWA Flight 841 frå Tel Aviv til New York i 1974 og ei rekkje andre bombeåtak og kapringar. Han var også knytt til fleire attentat og attentatforsøk. I 1974 skal han ha planlagd eit attentat på Yassir Arafat og Mahmoud Abbas. For dette blei han dømt til døden av PLO, og allierte seg tettare med Irak under Saddam Hussein.

Abu Nidal døydde etter at han vart skoten mellom ein og fire gonger i Bagdad i august 2002. Palestinske kjelder meiner han vart avretta på ordre frå Saddam Hussein, medan irakiske styresmakter hevdar han tok sitt eige liv.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Abu Nidal» frå Wikipedia på engelsk, den 3. juni 2012.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC

 |
Mikhailovskijpalasset som i dag hyser ein del av samlingane til Russisk Museum
Gammalt postkort frå Det russiske museet.
**Det russiske statsmuseet** (russisk *Государственный Русский музей*) i St. Petersburg var den første statlege kunstsamlinga i Russland, og hyser i dag den største samlinga av russisk kunst i landet. Museet er eit sentrum for forsking, restaurering og undervising, og koordinerer 260 andre museum i landet.

Museet vart grunnlagt 13. april 1895. Grunnlegginga fann stad då Nikolaj II vart krynt til tsar, og skulle vere til minne om far hans, Aleksander III. Ved grunnlegginga bestod samlinga av kunstverk henta frå Eremitasjen, Aleksanderpalasset, og frå St. Petersburgs kunstakademi. Etter revolusjonen i 1917 vart mange privatsamlingar nasjonalisert og flytt til Russisk Museum. Mellom desse var Kasimir Malevitsj sitt *Svart firkant*.

Hovudbygninga til museet er Mikhailovskijpalasset, ein overdådig nyklassistisk bustad som hadde høyrt til storhertug Mikhail Pavlovitsj. Palasset vart reist 1819-25, etter ei teikning av Carlo Rossi, på Kunstplassen i St. Petersburg. Etter storhertugen døydde fekk eigedomen namn etter kona hans, storheruginna Elena Pavlovna. Bustaden vart velkjend for sine mange teaterframsyningar og adelsball.

Nokre av hallane i palasset har behalde interiøret frå den tida det var ein keisarleg residens. Andre bygningar knytt til Russisk Museum er Sommarpalasset til Peter I (1710-14), Marmorpalasset til greven Grigorij Orlov (1768-85), Mikhailpalasset tilhøyrande tsar Paul (1797-1801), og Stroganovpalasset på Nevskij Prospekt (1752-54).

Etnografisk avdeling
--------------------

Etnografisk avdeling vart opphavleg lokalisert i ein bygning teikna for formålet av Vladimir Svinjin i 1902. Museet fekk snart i oppgåve å hyse gåver til tsarfamilien, motteke frå representantar frå folk som budde i ulike regionar i det russiske imperiet. I tillegg kom verk som vart erverva gjennom regulære ekspedisjonar til ymse delar av Russland. Desse oppkjøpsturane kom i gang frå 1901. Attåt vart gjenstandar kjøpt av Nikolaj II og andre medlemer av familien hans, då statskassa ikkje hadde midlar nok til å kjøpe nye gjenstandar. Ei samling av buddhistiske gjenstandar vart erverva til museet av fyrsten Esper Ukhtomskij. I 1934 fekk Etnografisk avdeling status som sjølvstendig museum under namnet Russisk museum for etnografi.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Interiør i Mikhailpalasset I
* Interiør i Mikhailpalasset II
* Interiør i Mikhailpalasset III

Kjelder
-------

Fotnotar

1. ↑  Russian Museum (frå Engelsk Wikipedia, vitja 8. juli 2008)

* *Denne artikkelen bygger på «Russian Museum» frå Wikipedia på engelsk, den 1. april 2010.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* ULAN
* NLA

 |
**Pico Almanzor** er det høgaste fjellet sentralt i Spania. Det ligg i Sierra de Gredos i provinsen Ávila og er 2592 meter over havet. Det består av granitt. Fjellet vert òg kalla *Pico de Almanzor* og *Moro Almanzor*.

Historie
--------

Fjellet har fått namn etter Al-Mansur (arabisk for «den sigrande»). Al-Mansur Ibn Abi Aamir var ein general og statsmann i det muslimske Spania seint på 900-talet. Muhammad bin Abi Amir var det verkeleg namnet hans, men maurarane i Spania gav han tittelen Al-Mansur etter sigane hans over dei kristne. 

Under dei mange felttoga hans passerte Al-Mansur nær dette fjellet og vart slått av kor vakker det var. 

Pico Almanzor vart første gong klatra i september 1899 av M. González de Amezúa og José Ibrián. Espada, Ontañon og Abricarro utførte den første vinterklatringa i 1903. I 1960 vart ein meterhøg jarnkross plassert på toppen.

Sjå òg
------

* Circo de Gredos

Bakgrunnsstoff
--------------

* «Almanzor». peakware.com.
* «Almanzor». summitpost.org.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |