recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
|  |
| --- |
| **Stripeand** |
| StripeandStripeand |
|
| **Status** |
| **Status i verda:** LC Livskraftig |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Dyr Animalia |
| **Rekkje:** | Ryggstrengdyr Chordata |
| **Underrekkje:** | Virveldyr Vertebrata |
| **Klasse:** | Fuglar Aves |
| **Orden:** | Andefuglar Anseriformes |
| **Familie:** | Andefamilien Anatidae |
| **Slekt:** | *Anas* |
| **Art:** | **Stripeand** *A. superciliosa* |
|
| **Vitskapleg namn** |
| ***Anas superciliosa***Gmelin, 1789 |

**Stripeand** (*Anas superciliosa*) er ei mellomstor grasand i *Anas*-slekta som har leveområde frå Indonesia i vest, over Ny-Guinea, Australia, New Zealand og til øyar i sørvestre Stillehavet, like til Karolinane i Fransk Polynesia.

Skildring
---------

Stripeanda er mørk brun, med markerte mørke striper på eit bleikt hovud, nebbet er grått. I flukt viser begge kjønn eit grønt vengespegl, *speculum*. Kroppslengda er ca. 55 centimeter og hannar veg ca. 1100 gram, hofuglar 100 gram mindre.

Dei føretrekk habitat i små innsjøar og elvar med svak straum i skogsområde, i våtmarksområde, men skyr unna landbruksområde og område med menneske. Dei lever òg på relativt små og fjerne øyar slik som Chathamøyane og Snareøyane.

Føda er først og fremst frø som dei siler ut frå vatnet, dessutan anna akvatisk vegetasjon. Ungfuglar og hoer før egglegging et mykje animalsk føde som virvellause dyr, sniglar og larver. 

Egglegging skjer ofte frå slutten av august til slutten av desember. Kullet er typisk 10 egg som hoa rugar i ca. 27 dagar. Dei kan ha to kull i sesongen. Ungane er mørkt dunkledde ved klekking og flygedyktige etter ca. 60 dagar. 

Populasjonen er estimert til mellom 180 000–1,2 millionar individ. (2006) Han har minka mykje dei siste tiåra.

| Namn på ulike språk |
| --- |
| Stripeand |
| Svensk | Stillahavssvartand |
| Dansk | Tøjleand |
| Engelsk | Pacific Black Duck |
| Maori | Pārera |

Kjelder
-------

* Barrie Heather og Hugh Robertson, *The Field Guide to the Birds of New Zealand* (revised edition), Viking, 2005

Referansar

1. ↑   BirdLife International (2012) Species factsheet: *Anas superciliosa*. Henta frå  den 21. juli 2012

Bakgrunnsstoff
--------------

* (no) *Stripeand* hos ArtsdatabankenRedigere på wikidata
* (en) *Stripeand* – oversikt og omtale av artane i WORMS-databasenRedigere på wikidata
* (en) *Stripeand* i Global Biodiversity Information FacilityRedigere på wikidata
* (en) *Stripeand* hos FossilworksRedigere på wikidata
* (en) *Stripeand* hos ITISRedigere på wikidata
* (en) *Stripeand* hos NCBIRedigere på wikidata
* (en) *Kategori:Anas superciliosa* – bilete, video eller lyd på Wikimedia CommonsRedigere på wikidata
* (en) *Anas superciliosa* – galleri av bilete, video eller lyd på Wikimedia CommonsRedigere på wikidata
* *Anas superciliosa* – detaljert informasjon på WikispeciesRedigere på wikidata

* Videoar, bilete og lydopptak av stripeender hos Internet Bird Collection

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* ITIS

 |
| **Cézembre** |
| --- |
| Cézembre sett frå avstandCézembre sett frå avstand |
| Geografi |
| **Stad** | Atlanterhavet |
| **Koordinatar** | 48°40′36″N 2°4′38″W﻿

 |
| **Areal** | 0,18 km²

 |
| Administrasjon |
| **Land** | Frankrike |
| **Departement** | Ille-et-Vilaine

 |

**Cézembre** er ei øy i departementet Ille-et-Vilaine i Frankrike, like utanfor Saint-Malo. Øya er ikkje busett og har eit overflateareal på om lag 17 hektar, ei lengd på 750 meter og ei breidd på 250 meter. 

Øya har ei fin sandstrand mot Saint-Malo i sør, og ein bratt og steinete kyst rundt resten av øya. 

Cézembre var busett av fleire eremittar i fleire hundreår, og hadde ei stund eit kloster. Vauban bygde festningsverk på øya mot slutten av 1600-talet, og øya vart seinare nytta som ein stad for karantene.

Under den første verdskrigen oppretta den belgiske hæren eit disiplinærkompani på Cézembre. Under den andre verdskrigen vart festningsverket på øya forsterka av tyskarane som ein del av Atlanterhavsmuren. Under Operasjon Overlord sommaren 1944 vart den tyske garnisonen kraftig bombardert av artilleri på land, til sjøs og frå lufta, og nokre av dei første napalm-bombene vart nytta. Øya overgav seg i byrjinga av september 1944. 

På grunn av den kraftige bombinga er landskapet til Cézembre bert og har framleis lite vegetasjon. Alle minene på øya er framleis ikkje fjerna, så det meste av øya bortsett frå stranda er ein *zone interdit* (forbode område).
Fahrenheit's birthplace
**Daniel Gabriel Fahrenheit**, eller **Gabriel Daniel Fahrenheit** (fødd 24. mai 1686 i Danzig, død 16. september 1736 i Haag) var ein tysk fysikar og instrumentmakar. Temperatureininga Fahrenheit (F) er oppkalla etter han. Eininga var lenge i bruk i Tyskland, og vert framleis nytta USA. 

Han var busett i Nederland der han arbeidde som glasblåsar. Han vidareutvikla kvikksølvtermometeret slik at det i 1714fekk den forma som sidan er blitt vanleg for væsketermometer. Han vidareførte arbeida til danske Ole Rømer med å skape ein temperaturskala som var basert på fikspunkt. Han påviste at kokepunktet til vatn var avhengig av trykket i omgjevnadane og fann opp hypsometeret, der denne eigenskapen vert nytta for høgdemåling.

Litteratur
----------

* Grigull, Ulrich (1987): *Daniel Gabriel Fahrenheit: Leben und Werk*; C.H. Beck Verlag; ISBN 3-7696-4721-1

Bakgrunnsstoff
--------------

* Arkivert 2005-02-07 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* LIBRIS

 |
**Vilddas** er ei finsk musikkgrupppe skipa i Tampere i 1997 av Annukka Hirvasvuopio, Mikko Vanhasalo og Marko Jouste. Gruppa speler samisk musikk, men bruker instrument frå mange ulike kulturar, som oud og kemence. Vilddas hadde sin fyrste konsert 26. november 1997 ved Telakka i Tampere.

Diskografi
----------

### Háliidan 2003

1. Háliidan
2. Vuolgge Fárrui
3. Boađan Du Lusa
4. Go Moai Leimme Mánat
5. Vilges Suola
6. Moaresluohti
7. Lasse-ádjáluohti
8. Ohcejohka
9. Dánses Lille Sárá
10. Dolla
11. Dola Mun Cahkkehan
12. Irggástallan
### Single 2002

1. Go Moai Leimme Mánat
2. Ohcejohka
3. Go Moai Leimme Mánat (radio edit)
### Vilddas 2002

1. Savkalanlávlla
2. Jiekŋaáhpi
3. Oarreluohti - Nanne Luohti
4. Beaivvážis Šaddet Beaivvit
5. Dán Ija
6. Biegga
7. Hirvas-Niila Luohti
8. Ráfi
9. Pauanne
10. Guhtur-Ándde-Reijo
11. Eadni Lávlu
12. Báze Dearvan
### Single 2000

1. Biegga
2. Pauanne
3. Moarseluohti

Medverkande
-----------

* Annukka Hirvasvuopio, solosongar
* Marko Jouste
* Mikko Vanhasalo, klarinett, saksofon, ney osb.
* Ari Isotalo
* Karo Sampela, trommer
* Risto Blomster

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad (arkivert nettside)

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* ISNI
* MusicBrainz (artist)

 |
*Denne artikkelen er om den russiske byen. For den russisk/ukrainske revolusjonære kjent som Artjom, sjå Fjodor Sergejev.*

| **Artjom Артём** |
| --- |
| Horisonten til ArtjomHorisonten til Artjom |
|  |
| Flagget til Artjom | Byvåpenet til Artjom |
| **Flagget til Artjom** | **Byvåpenet til Artjom** | 
 |
| Plassering |
| 

Artjom is located in Russland

 |
| 

Artjom is located in Primorskij kraj

 |
| Styresmakter |
| Land |  Russland |
| Føderasjonssubjekt | Primorskij kraj |
| GrunnlagdBystatus | 19241938 |
| Borgarmeister | Vladimir Novikov |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  506,4 km² |
| Innbyggjarar  - Totalt (2008)   - folketettleik | 102 445   202,3 /km² |
| Koordinatar | 43°21′00″N 132°11′00″E﻿Koordinatar: 43°21′00″N 132°11′00″E﻿ |
| Høgd over havet | 40 moh |
| Tidssone- Ved sommartid | VLAT (UTC+10)VLAST (UTC+11) |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | 692750–692764 |
| Retningsnummer (tlf) | (+7)42337 |
| **Nettstad:** www.artemokrug.ru |

**Artjom** (russisk Артём) er ein by i Primorskij kraj i Russland med om lag 100 000 innbyggjarar (2008). Han ligg rundt 40 km nord for Vladivostok.

Historie
--------

Busetnaden vart grunnlagt i 1924 nær Zybunnijgruva. Han er kalla opp etter den kjend revolusjonære Artjom (F. A. Sergejev). Den 26. oktober 1938 fekk Artjom bystatus. Artjom består av tre tidlegare urbanliknande busetnader: Uglovoje, Zavodskoj og Artjomovskij.

Økonomi og næringsliv
---------------------

Artjom har 29 industriføretak, der halvparten av desse er private. Av forbruksvarene som vert produsert i byen er møblar og porselen. Føretaka med flest tilsette er *Primorskoje Gruveadministrasjon* (3 500 tilsette) og *Artjom-Mebel Møbelfabrikk* (1 100 tilsette).

Kolgruvene har alltid vore grunnlaget for den lokale økonomien, men kolreservene er no praktisk talt uttømt. Utsiktene seier at transport vil vere den mest produktive industrien i byen i framtida.

Transport
---------

Vladivostok internasjonale lufthamn ligg ved Artjom. I 1994 tente han 500 000 passasjerar, berre 28 % av kapasiteten. Det største jernbaneknutepunktet i Primorskij kraj ligg òg her. Årleg passerer 12 millionar tonn frakt gjennom Artjom til Vladivostok og 24 millionar tonn til Nakhodka.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Artjom» frå Wikipedia på bokmål, den 17. januar 2009.*


| * v
* d
* e
Byar i Primorskij kraj |
| --- |
| Administrativt senter: Vladivostok |
| Våpenskjoldet til Primorskij Krai |  Arsenjev **·**  Artjom **·**  Bolsjoj Kamen **·**  Dalnegorsk **·**  Dalneretsjensk **·**  Fokino **·**  Lesozavodsk **·**  Nakhodka **·**  Partizansk **·**  Spassk-Dalnij **·**  Ussurijsk  |


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* LCCN
* GeoNames

 |
Verdskart frå tida kring 1570.
**Juan Fernández**, fødd cirka 1528–1536 i Cartagena i Murcia, Spania, død cirka 1599–1604 i Santiago i Chile, var ein spansk sjøfarar og oppdagingsreisande som er rekna som oppdagaren av Juan Fernández-øyane og Desventuradasøyane sør i Stillehavet.

Liv og virke
------------

Det tidlege livet til Fernández er ukjent, men han må ha mønstra på i den spanske flåten og hamna sidan i dei spanske områda i Peru.

I 1563 gjennomførte Fernández ein ekspedisjon frå Callao i Peru til Valparaíso i Chile. Denne reisa tok berre 30 dagar, og gjorde han kjend som ein dyktig sjøfarar som fekk kallenamnet *brujo* ('trollmann').

Fernández gjennomførte truleg fleire ekspedisjonar i Stillehavet frå 1564 til 1574.

Juan Fernández-øyane blei truleg oppdaga den 22. november 1574 og Øygruppa er kalla opp etter han. Dei einskilde øyane blei fyrst kalla Isla Más A Tierra (seinare Isla Robinson Crusoe), Islote de Santa Clara (no Isla Santa Clara) og Isla Más Afuera (no Isla Alejandro Selkirk).

Seinare same året oppdaga han òg San Ambrosio-øya og San Félix-øya i Desventuradas-øyane.

Nokre historikarar meiner det er mogleg at Fernández òg kan ha vitja New Zealand kring 1576. Deretter finst det ingen dokumentasjon om livet hans.

Litteratur
----------

* Alexander Dalrymple: *An Historical Collection of the several Voyages and Discoveries inn the South Pacific Osean*, London, (1769–1771)

Kjelder
-------

1. 1 2 3  «Juan Fernández - Uppslagsverk - NE.se». *www.ne.se*. Henta 31. juli 2021.
2. 1 2  «Juan Fernández | Spanish navigator». *Encyclopedia Britannica* (på engelsk). Henta 31. juli 2021.
3. ↑  «Isla Robinson Crusoe - Archipielago Juan Fernández.». *www.comunajuanfernandez.cl*. Henta 31. juli 2021.

* *Denne artikkelen bygger på «Juan Fernández (sjöfarare)» frå Wikipedia på svensk, den 28. februar 2023.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Om ekspedisjonane til Juan Fernández

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon

 |
**Viktoria Rebensburg** (fødd 4. oktober 1989) er ein tysk alpin skirennar frå Tegernsee i Bayern, som vart olympisk meister i storslalåm i 2010. Ho vann FIS-pokalen som verdas beste storslalåmrennar i både 2011 og 2012.

### Aktiv

Rebensburg kom fyrste gong på pallen i eit verdscuprenn i Cortina d'Ampezzo 24. januar 2010, i yndlingreina storslalåm var det berre finske Tanja Poutiainen som rann fortare. Ein månad seinare sikra Rebensburg seg gullmedaljen i storslalåm under vinterleikane i Vancouver, med ein margin på fire hundredels sekund til sølvvinnaren, Tina Maze frå Slovenia. 

23. oktober 2010 vann Rebeensburg opningsrennet i sesongen 2010/11, eit storslalåmrenn i Sölden, hennar fyrste triumf i verdscupen. Seinare i same sesongen vann ho to ny verdscuprenn i storslalåm, i høvesvis Zwiesel og Spindleruv Mlyn. Gjennom sesongen 2011/12 vann ho heile fem renn i verdscupen i alpine greiner, fire i storslalåm samt ei super-g-tevling i Schladming. I 2012/13-sesongen sigra ho i to verdscuptevlingar, føre jul i storslalåm og etter jul i super-g.

Vinteren 2014 vann ho OL-bronsen i storslalåm i Sotsji, bakom Tina Maze og austerrikske Anna Fenninger. Same Fenninger var hennar overkvinne også i VM i alpine greiner 2015, der Rebensburg tok sølvmedaljen.

Kjelder
-------

* FIS-biografi

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Viktoria Rebensburg**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* Munzinger (sport)

 |
Sjóvar kommuna.
**Sjóvar kommuna** er ein kommune på Færøyane. Han femner bygdene Strendur, Innan Glyvur, Kolbanargjógv, Morskranes og Selatrað. Det bur 1.043 menneske i kommunen, der 817 av dei bur i bygda Strendur. 

Namnet på kommunen kjem frå det gamle Sjóvar sokn, eit kyrkjesokn der grenda Sjógv i Strendur var sentrum.

Historie
--------

Det gamle Sjóvar sókn femnde om bygdene Selatrað, Strendur, Skáli og Skálafjørður. Av desse bygdene er Skálafjørður den yngste. Ho vart bygd ei tid på 1600-talet. For ein 100 år sidan kom i tillegg nybygdene Morskranes og Innan Glyvur. Den nyaste bygda er Kolbanargjógv som kom for ein 60 år sidan.

1. januar 1952 vart Sjóvar kommuna delt. Skáli og Skálabotnur kom inn under den nye kommunen, Skála kommuna, som siden 2005 har vore ein del av Runavíkar kommuna. Dei andre bygdene kom inn under den noverande Sjóvar kommuna.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sjóvar\_kommuna» frå Wikipedia på færøysk, den 22. februar 2020.*
Frå Isle of Wight-festivalen i 1970.
**Isle of Wight-festivalen** er ein årleg musikkfestival som blir halden på den engelske øya Wight (*Isle of Wight*). Han blei opphavleg halden frå 1968 til 1970 på høvesvis garden Ford (nær Godshill), Wootton og Afton Down (nær Freshwater). Festivalen i 1970 var så langt den største og mest berømte av desse tidlege festivalane. Blant dei som opptrådte var The Who, Jimi Hendrix, Miles Davis, The Doors, Ten Years After, Emerson Lake and Palmer, Joni Mitchell, The Moody Blues, Melanie, Donovan, Free, Chicago, Richie Havens, John Sebastian, Leonard Cohen, Jethro Tull, Taste og Tiny Tim.

Det store talet frammøtte, mange av dei utan billett, tydde at dei lokale styresmaktene og festivalarrangørane ikkje kunne forhalde seg til mengdene eller garantera tryggleiken deira. Slike suter førte til at det britiske parlamentet året etter vedtok ein eigen lov, «Isle of Wight Act», med forbod mot forsamlingar på meir enn 5 000 menneske på øya utan eige løyve.

Hovudscena på festivalen i 2008
Festivalen blei gjenoppliva i 2002 ved Seaclose Park, ein fornøyelsesspark ved utkanten av Newport. Festivalen har sidan blitt halde her kvart år, og gradvis strekt seg nordover frå parken til den austlege Medina-dalen. Mange kjente musikarar har opptredd på den gjenoppliva festivalen, mellom anna The Rolling Stones, Muse, Donovan, Ray Davies, Robert Plant, David Bowie, Manic Street Preachers, The Who, R.E.M. Coldplay, The Proclaimers, Bryan Adams og The Police.

Opptak frå festivalen
---------------------

***DVD:***

* Various Artists (Special Edition) - *The Message of Love. Live at the Isle of Wight Festival 1970*.
* Jimi Hendrix: *Blue Wild Angel. Live at the Isle of Wight Festival 1970*.
* Jethro Tull: *Nothing is Easy. Live at the Isle of Wight Festival 1970*.
* The Who: *Listening to You. Live at the Isle of Wight Festival 1970*.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Isle of Wight-festivalen» frå Wikipedia på bokmål, den 13. mai 2012.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Isle of Wight Festival
* Isle of Wight County Press gallery of Festival pictures Arkivert 2017-09-25 ved Wayback Machine.
* Isle of Wight Festival 2007 Official MySpace

* Information on the Original IOW Festivals
	+ Programsider for 1968-festivalen
	+ Programsider for 1969-festivalen
	+ Programsider for 1970-festivalen[*daud lenkje*]
**Hemnværing** (lokal uttale ["hæm:ˌvær.eŋ] el. ["hæmnˌvær.eŋ]), òg kalla *hemnemål* og *hemnedialekt*, er den tradisjonelle dialekten i Hemne og delvis Snillfjord kommunar i Trøndelag fylke. Hemnværing blir klassifisert som ein underdialekt av nordmøring, som i sin tur er ei undergruppe av dei uttrøndske dialektane av trøndermål.


|  |
| --- |
|  |

Fonologi (lydlære)
------------------

Som i dei fleste andre nordmørsmåla er tendensen i hemnværing at konsonanten i jamvektsord blir lengd (*komma*, *vekko*). Diftongane *ei*, *øy* og *au* er stort sett bevarte, anna enn vestanfor Vinjeøra, der ein kan ha monoftongisering av *ei* til *ε* og *øy* til *ʌ* i stavingsinnlyd. Vokalen *ʌ* er mykje bruka i ord som *dʌr* (‘dør’), *stʌ’r* (‘større’) i eldre mål. Yngre mål har gjerne overgang til *æ* eller, vanlegast, *ø* i desse orda.

Morfologi (ordlære)
-------------------

### Substantiv

Hemnemålet skil mellom sterke og svake hokjønnsord. Sterke hokjønnsord har normalt endinga *-a* i bunden form eintal nominativ og akkusativ (*rota*), og svake hokjønnsord har normalt endinga *-o* (*bøtto*).

### Adjektiv

Adjektiv av typen *roleg* har endinga *-li* i hemnværing. Dette er i samsvar med smølværing. aurgjelding og kristiansunder innanfor andre nordmørsmål og stemmer elles med dialektane lenger nord og aust.

Syntaks (setningslære)
----------------------

### Kasus

Hemnværing har tradisjonelt dativ av personlege pronomen og i bunden form av substantiv.

Bibliografi
-----------

* P.A. Sivertsen: *Maalet i Hemna*. Oslo (Student-maallaget), 1906. nettutgåve
**Ismailia** er ein egyptisk by som ligg på vestbreidda av Suezkanalen og er provinshovudstad i Ismailia guvernement. Han ligg ved saltsjøen Timsah, ein av Bittersjøane, midt mellom Port Said i nord og Suez i sør og 120 kilometer nordaust for Kairo. Byen hadde eit folketal på 293 184 innbyggjarar i 2006, rekna til 386 372 i 2017.

Ismailia jernbanestasjon
Byen blei grunnlagd i 1863 av den franske ingeniøren Ferdinand de Lesseps med namnet Timsah. Kort tid seinare fekk han namn etter den egyptiske visekongen Ismail Pasja. 

Ismailia er forbunde med Kairo av ein over 128 kilometer lang seglbar ferskvasskanal, den såkalla Ismailia-kanalen. I nærleiken av byen ligg El-Ferdan-brua, verdas lengste svingbru, med eit strekk på 340 meter. Brua er ikkje lenger verksam grunna utvidinga av kanalen.

Ismailia krigskyrkjegard blei utforma i 1919 av den skotske arkitekten Robert Lorimer.

I løpet av andre verdskrigen hadde Storbritannia ein flybase her. Slaget ved Romani mellom egyptiske og israelske styrkar fann stad i nærleiken mellom 18. og 22. oktober 1973.

Sidan 1976 har byen husa Suezkanalen-universitetet.

Kjelder
-------

1. ↑   «Al-Ismā'īliyah (Ismaïlia)», *City Population*
2. ↑   «El Ferdan Swing Bridge», Structurae. Nicolas Janberg Internet Content Services. 1998–2011.
3. ↑  «Robert Lorimer» Arkivert 2022-02-07 ved Wayback Machine. *Dictionary of Scottish Architects*
4. ↑   Anderson, Raymond H. (30.desember 1973): 5‐Hour Battle is Reported On Egyptian‐Israeli Front, *New York Times*

* *Denne artikkelen bygger på «Ismailia» frå Wikipedia på bokmål, den 22. mars 2020.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* GeoNames

 |
Koordinatar: 62°4′15.946″N 5°29′55.165″E﻿

Ytst i Vanylvsfjorden
**Vanylvsfjorden** er ein fjord på grensa mellom Vestland og Møre og Romsdal i kommunane Stad og Vanylven. Fjorden ligg aust for Stadlandet og strekkjer seg 22 km frå Rivjehornet og Haugsholmen i nord inn til den tronge og grunne Kjødepollen i Selje i Nordfjord. Nord for Vanylvsfjorden ligg Vanylvsgapet til nordvest og Haugsfjorden i Vanylven til nordaust. 

Han er jamt over mellom tre og fem kilometer brei og smalnar mykje lengst inne. Største djupna er 252 m utanfor Rivjehornet. 

Bruket Borgund ligg like ved Rivjehornet på vestsida og litt lenger sør ligg bygda Leikanger. Sør for Sighaugneset deler fjorden seg i to. Syltefjorden stikk inn mot aust, medan Vanylvsfjorden held fram sørover. På sørsida av innløpet til Syltefjorden ligg bygda Vanylven og litt lenger sør bygda Åheim. Inst i fjorden ligg Kjødepollen og grenda Kjøde. 

Riksveg 620 går langs vestsida av fjorden, rundt Kjødepollen og nord til Åheim. Frå her går Riksveg 61 vidare nordover

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GeoNames
* SSR (namn)

 |
**Ismaïl Sghyr** (fødd 16. mars 1972) er ein marokkansk tidlegare langdistanseløpar som frå 2000 tevla for Frankrike. Han vann sølvmedaljen på 5 000 meter under europameisterskapen 2002.

Aktiv
-----

16 år gammal flytta Sghyr til Bordeaux i Frankrike, men kom til å representere Marokko til han hausten 1999 vart fransk statsborgar. Han slo gjennom med fjerdeplass på 5 000 meter i Göteborg-VM 1995. Etter å ha vunne 10 000-meteren ved Mellomhavsleikane 1997 vart han same sesongen på ny nummer 4 på 5 000 m under verdsmeisterskapen i Aten.

30. juli 1999 sette Sghyr personbeste på 10 000 meter med 27.12,3 ved DN-galan i Stockholm, slått einast av Paul Tergat frå Kenya. Under Bislett Games i Oslo 28. juli 2000 forbetra han sin personlege rekord og den franske rekorden på 5 000 meter til 12.58,8, endå om han berre vart nummer 7 i tevlinga.

Sghyr representerte Frankrike ved Edmonton-VM 2001 der han vart femtemann på halvmila. Året etter sprang han inn til sølvmedalje på same distansen ved europameisterskapen 2002.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* VM 1995 i Göteborg: Nr 4 på 5 000 m – 13.17,8
* OL 1996 i Atlanta: Nr 11 på 5 000 m – 13.22,8
* VM 1997 i Aten: Nr 4 på 5 000 m – 13.17,4
* VM 1999 i Sevilla: Nr 15 på 10 000 m – 28.41,4
* VM 2001 i Edmonton: Nr 5 på 5 000 m – 13.07,7
* EM 2002 i München: Sølvmedalje på 5 000 m – 13.39,8, bakom Alberto García (13.38,1)
* VM 2003 i Paris: Nr 10 på 10 000 m – 27.54,8
* OL 2004 i Aten: Nr 8 på 10 000 m – 27.57,0
* VM 2005 i Helsinki: Nr 55 i maraton – 2.27.07

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ismaïl Sghyr» frå Wikipedia på tysk, den 13. august 2020.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* «Smail Sghyr» (på engelsk). olympedia.org. Henta 20. februar 2023.
**Ismaïl Omar Guelleh** (fødd 27. november 1947 i Dire Dawa i Etiopia) er president i Djibouti. Han vart president etter onkelen sin, Hassan Gouled Aptidon, som var president fram til 1999.

På slutten av 1960-talet flytta Guelleh til Djibouti frå Etiopia før han fullførte vidaregåande skule. Han vart seinare med i politiet og vart utnemnd til underoffiser. Etter at Djibouti vart eit sjølvstendig land, vart Guelleh leiar for det løynlege politiet og sjef for regjeringa i regjeringa til onkelen sin, dåverande president Hassan Gouled Aptidon.

Han fekk opplæring frå Somali National Security Service og deretter frå den franske Secret Service før han vart vald som etterfølgjaren til onkelen sin til president-embedet i 1999.

Ved presidentvalet 8. april 2005 vart Guelleh attvald for ein ny 6-års-periode. Han var då den einaste kandidaten og fekk 100% av røystene. Han vart òg attvald 8. april 2011, men opposisjonen boikotta då valet slik at Guelleh berre hadde ein lite kjend motkandidat (Mohamed Warsama Ragueh). Guelleh fekk 80,6% av stemmane.

Guelleh vert ofte berre omtalt ved initialane sine 'IOG'.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ismaïl Omar Guelleh» frå Wikipedia på bokmål, den 26. februar 2016.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BBC Things
* Munzinger (iba)

 |
|  |
| --- |
| ***«Hasta la vista»***  Song av Hurricane |
|  |
| **Land** | Serbia |
| **Språk** | Serbisk |
| **Utgjeve** | 7. februar 2020 |
| **Sjanger** | Dance-pop, R&B |
| **Lengd** | 03:01 |
| Låtskrivar(ar) | Nemanja Antonić, Kosana Stojić, Sanja Vučić |
|

**«Hasta la vista»** (spansk for 'på gjensyn') er ein serbisk popsong frå 2020 som vert framført av jentegruppa Hurricane. Songen skulle ha vore det serbiske bidraget i Eurovision Song Contest 2020 i Rotterdam i Nederland, men tevlinga vart avlyst på grunn av koronaviruspandemien i Europa vinteren 2020. Songen vart utgjeven 7. februar 2020.

Om songen
---------

«Hasta la vista» er komponert av Nemanja Antonić, medan Kosana Stojić og Sanja Vučić har skrive teksta. Songen har serbisk tekst, men tittelen er spansk, og det er enkelte engelske ord i teksta. «Hasta la vista» vart utgjeven for nedlasting og strøyming 7. februar 2020. Ein omarbeidd versjon av låten, og dessutan ein musikkvideo, vart utgjeven 27. februar same år.

6. februar 2020 vart Hurricane og «Hasta la vista» offentleggjord som ein av 24 deltakarar i songtevlinga *Beovizija 2020*. *Beovizija* vert arrangert av kringkastaren Radio-televizija Srbije (RTS), og vinnaren skulle representere Serbia i Eurovision Song Contest. «Hasta la vista» kvalifiserte seg frå semifinalen 29. februar 2020, og deltok i finalen dagen etter. Der vann songen både jury- og telefonavrøystinga og vart dimed det serbiske bidraget i Eurovision Song Contest 2020.

### Eurovision Song Contest

I januar 2020 vart Serbia trekt til å delta i den andre semifinalen av Eurovision Song Contest. Semifinalen skulle ha vore arrangert i Rotterdam Ahoy i Nederland torsdag 14. mai, men på grunn av koronavirusutbrotet vinteren 2020 vedtok EBU å avlyse Eurovision Song Contest. Dette vart gjort for å hindra spreiing av koronaviruset SARS-CoV-2 og den medfølgjande sjukdomen COVID-19 i Europa. Songen fekk dermed aldri delteke i Eurovision Song Contest.

Referansar
----------

1. ↑  Granger, Anthony (20. mars 2020). «Belgium: Hooverphonic Will Compete At Eurovision 2021» (på engelsk). Henta 20. mars 2020.
2. ↑  «‎Hasta la Vista by Hurricane» (på engelsk). Arkivert frå originalen 4. desember 2021. Henta 2. mars 2020.
3. 1 2  «Hurricane – Serbia – Rotterdam». eurovision.tv. 1. mars 2020. Henta 2. mars 2020.
4. ↑  «Serbia: Hurricane release "Hasta la vista" revamp and music video ahead of Beovizija 2020» (på engelsk). 27. februar 2020. Henta 2. mars 2020.
5. ↑  «Serbia: RTS reveals the 24 songs competing in Beovizija 2020» (på engelsk). 6. februar 2020. Henta 2. mars 2020.
6. ↑  «Serbia: Beovizija 2020 Semi-Final 2 qualifiers include Hurricane» (på engelsk). 29. februar 2020. Henta 2. mars 2020.
7. ↑  «Serbia: Hurricane win Beovizija 2020 with "Hasta la vista" | Eurovision» (på engelsk). 1. mars 2020. Henta 2. mars 2020.
8. ↑  Svendsen, Maiken (18. mars 2020). «Eurovision Song Contest avlyst» (på norsk bokmål). Henta 20. mars 2020.
9. ↑  «Second Semi-Final Rotterdam 2020». eurovision.tv. 2020. Henta 2. mars 2020.

* *Denne artikkelen bygger på «Hasta la vista (Hurricane-sang)» frå Wikipedia på bokmål, den 3. desember 2021.*
Koordinatar: 66°32′S 93°0′E﻿

**Haswell Islands** er ei gruppe klipperike kystøyar som ligg utanfor Mabus Point i Antarktis, og strekkjer seg kring 1,5 nautiske mil utover mot havet. Dei vart kartlagde av Australasian Antarctic Expedition under Douglas Mawson (1911–14), som kalla dei «Rookery Islands» (Hekkeøyane) på grunn av dei store koloniane med keisarpingvin som hekka på Haswell Island, den største og ytste øya i gruppa. I 1955 foreslo Australian Antarctic Names and Medals Committee å nytte Haswell om heile gruppa.

Sjå òg
------

* Composite Antarctic Gazetteer
* Holmevika
* Antarktiske øyar sør for 60 °S
* Scientific Committee on Antarctic Research
* kravområde i Antarktis

Kjelder
-------

1. ↑  «Haswell Islands». Geographic Names Information System, U.S. Geological Survey. Henta 13. november 2012.

 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Haswell Islands» (innhald frå Geographic Names Information System).


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
Alstadsteinen på museet i Oslo
**Alstadsteinen** er ein 2,70 meter høg runestein med bilete (biletstein) som stod på garden Nedre Alstad, Hof på Austre Toten, og som no er på Kulturhistorisk museum i Oslo. Steinen er ei 13 centimeter tjukk, langstrekt helle av raud ringerikssandstein dekt med bilete i såkalla ringeriksstil på båe breisidene, og runeinnskrifter på den eine, rett tilhogde smalsida, og på framsida. Steinen er rekna for å vere frå ikring år 1000.

På framsida av steinen er det øvst synt ein rovfugl i flukt oppover, under fuglen ein hund, deretter ein ryttar med ein jaktfalk ståande på eine handa; jaktfalken og hunden er til dels teikna ovanpå kvarandre. Under hesten er ein ny hund å sjå, under hunden ein hest utan ryttar, og nedst ein hest med ryttar. Hestane og hundane er i fart frå høgre mot venstre i biletet. Dyra er synt i profil, og alle fire beina har vore framstilt slik at dei kunne sjåast. Dyra er rissa inn i steinen med doble konturliner, medan ryttarane og rovfuglen øvst i biletet er rissa inn med einskildliner. Biletet er vorte tolka som ein jaktscene. På baksida av steinen er flata dekt av eit bandflettingsmotiv som kan vere ein stilisert vekst eller eit stilisert tre. Bileta på steinen syner nok til ein mytologisk eller reell hending knytt til den funksjonen og statusen som denne ætta hadde i samfunnet, og på det viset har gjeve eit meiningsgrunnlag for bodskapen i runeinnskriftene.

Den eine runeinnskrifta (N 61) er i langkvistruner og plassert på den venstre smalsida av steinen og opp langs venstre kanten av framsida. Innskrifta er rekna for å ha vore skrive i samband med at steinen vart utforma og reist ikring år 1000, og er tolka slik:

N 61: «Jorrun reiste denne stein etter .... som eigde [var gift med] henne, og [ho] førte [steinen] utanfrå Ringerike, frå Ulvøy. Og biletsteinen båe heidrar.»

Då Ulvøy er ei øy i Tyrifjorden på Ringerike der det er slik raud ringerikssandstein, reknar ein med at det er her steinen er henta frå. Ein har altså sett seg tent med å hente høveleg stein langvegsfrå for å få sett opp eit slikt monument på garden.

Den andre runeinnskrifta på steinen (N 62) er i kortkvistruner og ristet i tre radar under biletet på framsida, og reknast for å ha vorte tilføydd i perioden 1050-1075. Denne innskrifta er tolka slik:

N 62: «Engle reiste denne stein etter Torald, sin son, som fant døden i Vitaholm, mellom Vitaholm og Gardar.»

Gardar er vanlegvis namnet på Russland, men det har vore rekna med at det i denne samanhengen er meint Kiev.

Sjå også
--------

* Runesteinar i Noreg

Bakgrunnsstoff
--------------

* Alstadsteinens runeinnskrifter
* Alstadsteinens runeinnskrifter og bilete
**Samuline Seljeset** (1804–1872) var ein norsk folkemusikar frå Nordfjord.

Bakgrunn
--------

Samuline Seljeset vart fødd på garden Muldsvor i Hornindal kommune i Nordfjord, på grensa til Sunnmøre. Foreldra var Anders Rasmussen og Anne Olsdatter. 
Ho hadde tre sysken, ein gut og to jenter. Både broren Rasmus og systrene Synneve og Ingeborg spelte fele.

Læremeistrar
------------

Den omreisande spelemannen «Blinde-Rasmus» var læremeistar til Rasmus på Moldsvor då Samuline var lita jente, og medan karane spelte gjekk ho rundt og lytta. Ein annan spelemann som reiste rundt i Hornindal var Loms-Jakup eller Fel-Jakup som har var kjend som andre stader i landet. Namnet hans var Jakop Olsen Felodden og han var ein vidkjend spelemann med høgt utvikla teknikk.

Familieliv
----------

10. juli 1825 vart Samuline gift med Elling Andersen, og då gifte ho seg til garden Seljeset, som låg litt lengre ned i dalen. Elling og Samuline fekk ni born, men ikkje alle borna vaks opp. Historia fortel at Elling vart sur og furten når Samuline steig til hest og reiste på spelferd, for då laut han sjølv sjå etter garden og passe borna.

Eit musikalsk ettermæle
-----------------------

Mange kjende spelemenn er etterkommarar etter Samuline Seljeset. Synnøve Hjellbakk Hole og Gunn Gausemel, båe kjend frå gruppa Honndalstausene, er firmenningar og tipp-tipp-tipp-oldeborna til Samuline Seljeset. Songaren Elling Seljeset er Gunn Gausemel sin oldefar. Også felespelarane Lars, Andreas, Oskar og Svein Hjellbakk er Samuline Seljeset sine etterkommarar.

Kjelder
-------


* Samuline Seljeset - felespelar før pietismen, Kvinnestemmer frå Sogn og Fjordane Arkivert 2016-03-05 ved Wayback Machine.
* Bergljot Engeset (1984) *Kvinnelege Spelemenn* Arkivert 2015-10-30 ved Wayback Machine.
Strindheim kunstgressbane under ein kamp mellom Strindheim og Hamarkameratene i Oddsenligaen, avdeling 4, 2015.Foto: Cato Edvardsen (2015)

**Strindheim Idrettslag** er eit idrettslag i Trondheim, stifta 9. mars 1926. Laget deltek aktivt i idrettsgreinene fotball, friidrett, handball og langrenn.

### Fotball

Strindheim IL har spelt to sesongar på toppnivå i seriefotball for menn. Både i 1. divisjon 1984 og eliteserien 1995 enda det med sisteplass og nedrykk. Gøran Sørloth var den fremste Strindheim-spelaren i debutsesongen 1984. Laget spelar i gule trøyer og himmelblå bukser.

### Friidrett

Langdistanseløparen Knut Børø heldt internasjonalt nivå på 1970-talet, medan hekkeløparen Robert Ekpete var Noregs beste på korthekken i midten av 1980-åra. Også fleifaldig noregsmeister Stig Roar Husby var medlem i laget i 1970-åra.

### Handball

Strindheim har i dei seinare åra spelt fleire sesongar på nivå to i handballseriane for menn.

### Langrenn

Katharina Mo Berge, Ingrid Christensen og Berit Aunli var medlemer av Strindheim på 1970/-80-talet. I dei seinare år har Petter Northug og Emil Hegle Svendsen representert idrettslaget i langrennsløypa.

Tidlegare hadde Strindheim IL også avdelingar som dreiv med orientering og skeiseidrett.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Strindheim IL» frå Wikipedia på bokmål, den 14. april 2016.*
***Dragon Age: Inquisition*** er eit action-rollespel utvikla av BioWare og utgjeve av Electronic Arts. Det er det tredje houvdspelet i Dragon Age-serien, og oppfylgjaren til *Dragon Age: Origins* og *Dragon Age II*. Spelet blei utgjeve i november 2014 til Microsoft Windows, PlayStation 3, PlayStation 4, Xbox 360 og Xbox One.

Spelet handlar om hovudkarakteren som blir utvald som «Inquisitor» og prøvar å løyse borgarkrigen i kontinentet Thedas og lukka ein mystisk opning i himmelen kalla «Breach», som slepp laus farlege demonar i verda. «Inquisitor»-en blir sett av nokon som «den utvalde» av di karakteren har eit merke på handa si som gjer han/henne i stand til å lukka «Breach». Spelaren byggjar opp inkvisisjonen i eit forsøk på å stoppa Corypheus, ein gammal «darkspawn», som opna brotet for å erobra Thedas.

Spelestilen i *Dragon Age: Inquisition* er lik forgjengarane sine og består for det meste av element funne i eit typisk action rollespel. Spelarane kontrollerer den tilpassa karakteren sin, og partnarar han/ho møter. Dei kan overvinna fiendar med sverd og magi, gjera oppdrag, samhandle med ikkje-spelbare figurar, og oppnå framgang gjennom hovudhistoria. Spelarar kontrollerer i hovudsak hovudpersonane sine frå tredjepersonssynsvinkel, men ein tradisjonelt rollespel top-down-kameravinkel er òg tilgjengeleg.

Etter utgjevinga av *Dragon Age II* blei speleserien sett på av nokon som ein serie med ei «identitetskrise». Som eit resultat av dette ville Bioware skapa eit tredje *Dragon Age*-spel som kombinerte element frå dei to fyrste. Etter å ha byrja med utviklinga av spelet i 2011, blei det offisielt kunngjort på 2013 Electronic Entertainment Expo. Spelet sine lydspor blei hovudsakleg komponert av Trevor Morris, som erstatta Inon Zur, som komponerte musikken i *Dragon Age: Origins* og *Dragon Age II*. Fleire nedlastbare innhaldspakker vart òg utgjeve.

*Dragon Age: Inquisition* fekk strålande tilbakemeldingar, der kritikarane lovpriste historia, stemmeskodespelet, musikken, det detaljerte miljøet og det engasjerande kampsystemet. Spelet fekk likevell ein del kritikk for av tekniske problem.

Spelet blei tildelt mange utmerkingar og nominert til fleire, inkludert «Game of the Year» og «Best RPG»-prisar.

Spelestil
---------

Spelaren kan velja mellom å laga ein menneskje-, dverge-, alve- eller Qunari- karakter. Ein kan velja ein klasse å spela som, krigar, trollmann eller rouge, og etter dette gje karakteren spesielle ferdighetar etter kvart som han/ho kjem opp i nivå. Karakteren kan som Inquistior mellom anna dømma andre sin åtferd og velja om ein skal avretta NPC-ar eller ikkje.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Dragon Age: Inquisition» frå Wikipedia på engelsk, den 10. januar 2016.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad
|  |
| --- |
| **Stripehovudstifthale** |
| StripehovudstifthaleStripehovudstifthale |
|
| **Utbreiing og status** |
| **Status i verda:** LC LivskraftigUtbreiinga av Stripehovudstifthale Utbreiinga av Stripehovudstifthale |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Dyr Animalia |
| **Rekkje:** | Ryggstrengdyr Chordata |
| **Underrekkje:** | Virveldyr Vertebrata |
| **Klasse:** | Fuglar Aves |
| **Orden:** | Sporvefuglar Passeriformes |
| **Familie:** | Omnfuglar Furnariidae |
| **Slekt:** | *Cranioleuca* |
| **Art:** | **Stripehovudstifthale** *C. hellmayri* |
|
| **Vitskapleg namn** |
| ***Cranioleuca hellmayri***Bangs, 1907 |

**Stripehovudstifthale** (*Cranioleuca hellmayri*) er ein fugl i omnfuglfamilien som er endemisk for Colombia med utbreiing avgrensa til eit lite område lengst nord i landet, Sierra Nevada de Santa Marta. Utanom dette området er det kjent eitt funn i Perijá, nordvestre Venezuela.

Skildring
---------

Stripehovudstifthalen er ein liten omnfugl med kroppslengd på rundt 14 centimeter og masse på ca. 15 gram. Han arvar typiske trekk i morfologi for slekta *Cranioleuca*; har relativt kortare hale enn somme andre stiftehaleslekter, og halen endar i ein dobbel tupp. Oversida er brun, der venger og hale er meir raudbrune enn ryggen. Undersida er lys gråbrun, strupen nær kvit.

Det karakteristiske for arten er hovudet som har kastanjeraud krone med gråsvarte striper. Han har ei smal, lang og nær kvit augebrynstripe.

Han lever helst i skog og gjenreist skog mellom 1520 og 3000 moh. Her beitar dei på leddyr frå midten av trekroner og opp mot toppen. Dei beitar gjerne parvis i fleirartsflokkar.

Reiret er fletta av gras og hengt opp i ei grein. Hekketida er i september til november.

Storleiken på populasjonen er rekna som stabil, men han er ikkje estimert. Arten er skildra som vanleg i utbreiingsområdet, og IUCN har kategorisert han som livskraftig, LC.

Kjelder
-------

* Remsen, J.V. Jr (2003). *Streak-capped Spinetail (Cranioleuca hellmayri)* In: del Hoyo, J. Elliott, A. Sargatal, J. Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.) (2014). Handbook of the Birds of the World Alive. Lynx Edicions, Barcelona. Henta den 10. august 2015
* BirdLife International (2015) Species factsheet: *Cranioleuca hellmayri*. Henta frå  den 10. august 2015

Referansar

1. ↑  BirdLife International (2015)

Bakgrunnsstoff
--------------

Bilete av stripehovudstifthale på flickr.com
**Dramma per musica** (italiensk for 'drama for musikk') er eit uttrykk nytta av dramatikarar i Italia og andre stader frå seint på 1600-talet til midten av 1800-talet. Det vart stundom forkorta til berre *dramma*.

Ein *dramma per musica* var opphavleg eit drama skrive for at det skulle setjast musikk til, med andre ord ein libretto for ein opera, vanlegvis ein seriøs opera. Uttrykket vart etter kvart nytta om operaer som vart komponert til librettoen og ein variasjon, *dramma in musica*, som la vekt på det musikalske elementet, vart stundom føretrekt av komponistane.

På 1700-talet vart desse uttrykka, i lag med *dramma musicale*, hovudsakleg nytta for å skildre seriøse italienske operaer. I dag vert desse kalla *opera seria*, eit uttrykk som vart lite nytta då dei vart komponerte.

Døme på *drammi per musica* er Cavallis *Erismena* (1656), Vivaldis *Tito Manlio* (1719), Glucks *Paride ed Elena* (1770), Salieris *Armida* (1779), Mozarts *Idomeneo* (1781) og Rossinis *Otello* (1816), i tillegg til mange librettoar skrivne av Pietro Metastasio.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Dramma per musica» frå Wikipedia på engelsk, den 20. april 2010.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Blom, Eric (1971). *Everyman's Dictionary of Music, 5th edition, revised by Sir Jack Westrup*. London: J M Dent & Sons Limited. ISBN 0-460-02151-6.
2. ↑  Warrack, John og Ewan West (1992). *The Oxford Dictionary of Opera*. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-869164-5.
**Bastian Reinhold Larsen** (28. oktober 1856–4. juli 1919) var ein norsk jordbruksforskar, agronom og direktør ved Noregs Landbrukshøgskole frå Grue. Han er kjend for å ha oppretta frøkontrollen i Noreg og har utvikla plantedyrkjingsmetodar som framleis er nytta. Han vart ridder av 1. klasse i St. Olavs orden og Dannebrogordenen for si innsats for landbrukskunna.

Utdaning og yrkesliv
--------------------

Larsen studerte ved latinskulen i Skien, men tok ikkje eksamen. I staden utdana han seg ved Jønsberg landbruksskule i Stange i 1876, og gjekk vidare til den høgre landbruksskulen på Ås, kor han var kandidat i 1882.

Han var so lærar ved Haug landbruksskule i Vardal, til han og Olav Sendstad stifta Kristiania Vinterlandbruksskole i 1886. Her var han til 1889, då han byrja organisert forsking på jordbruk som den fyrste i landet. Denne forskinga held han fram med til han døydde, fyrst under Selskapet for Norges Vel, sidan hjå Noregs Landbrukshøgskole frå 1989, der han vart professor i 1914 og konstituert direktør i 1913.

Vitskapleg arbeid og oppdagingar
--------------------------------

For å sikra at bøndene fekk god kvalitet på frøa sine, skipa Bastian Larsen til frøkontroll i 1884 etter å ha studert liknande skipnadar i Danmark og Sverige. Han dreiv frå 1883 med forsking på kva plantar som var gav betre eller dårlegare avlingar.

Seinare utvikla han betre forsøkoppsett for jordbruksforsøk, slik at resultata i mindre grad synte tilfeldig variasjon, og i større grad resultatet av eksperimentet. Dei viktigaste verka hans i so måte *Om metoder for Markforsøg* og *Om muligheter for å innskrenke de feil som ved markforsøgene betinges av jordens uensartethet*

Bakgrunnsstoff
--------------

* 
* 
* Arkivert 2016-04-18 ved Wayback Machine. side 28 - 32

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* Norsk biografisk leksikon
* Store norske leksikon
* VIAF

 |
**Bastian Adolf Width** (8. april 1876–2. februar 1949) var ein norsk kjøpmann og politikar frå Veidholmen på Nordmøre som representerte Møre fylke og partiet Frisinna Venstre på Stortinget i perioden 1925-27.

Width var son til ein handelsmann og gardbrukar. Han var elev 1891/92 ved Nordmøre amtsskule og 1895-98 ved Gardens underoffisersskole. I 1900 reiste han heim til Veidholmen i Edøy herad, og gifta seg med dottera til ein handelsmann på staden. Sidan var han handelsbetjent i forretninga til svigerfaren. Jamsides pleia han den militære karrieren og vart sersjant i 1901, furer i 1917, kommandersersjant i 1924, fanejunker og kvartermeister ved Nordmøre bataljon av IR 12 i 1927 og løytnant 1930-31. Åra 1920-26 dreiv han hermetikkfabrikk, og frå 1921 handel med eiga forretning i lag med ein svoger. I tida 1921-46 var han postopnar på Veidholmen.

Width var ordførar i Edøy 1910-13 og i nydanna Hopen herad 1915-19, 1922-28 og 1945-46. Han var også forlikskommissær 1915-25, gjeldsmeklingsmann 1932-34 og formann i Hopen sokneråd frå 1937. Stortingsperioden 1925-27 sat han på Stortinget for partiet Frisinna Venstre. På Tinget var han medlem i Næringskomite nr 2, og var i 1926-27 med i riksretten som frikjende Berge-regjeringa.

Kjelder
-------

* Storrtingsbiografi[*daud lenkje*]

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Historisk befolkningsregister
* PolSys

 |
|  |
| --- |
| **Brennmanet** |
| BrennmanetBrennmanet |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Dyr Animalia |
| **Rekkje:** | Nesledyr Cnidaria |
| **Underrekkje:** | Medusozoa |
| **Klasse:** | Maneter Scyphozoa |
| **Orden:** | Skivemaneter Semaeostomeae |
| **Familie:** | Cyaneidae |
| **Slekt:** | *Cyanea* |
| **Art:** | **Brennmanet** *C. capillata* |
|
| **Vitskapleg namn** |
| ***Cyanea capillata***Linnaeus, 1758 |

**Brennmanet** (*Cyanea capillata*) er ei stor manet som lever nord i Atlanterhavet, Stillehavet og Nordishavet. Ho kan bli opptil 2 meter i diameter, og er det største kjende nesledyret. Dei største eksemplara lever i arktiske strok. Bortsett frå glasmaneta er brennmaneta den vanlegaste maneta i norske farvatn.

Langs norskekysten finst det to arter av brennmanet. I tillegg til den vanlege eller raude brennmaneta finn ein også blå brennmanet (*Cyanea lamarckii*), helst langs kysten av Sør-Noreg.

Brennmaneta er oftast gul til raud eller brungul i farge, og er utstyrt med lange tentaklar som kan bli over 20 meter lange. På desse har ho nesleceller som inneheld nervegifter som lammar byttedyr.

Brennmaneter lever om lag i eit år. Dei første eksemplara dukkar opp om våren og veks raskt utover sommaren. I juli-august formeirar dei seg, og larvane klekkjer kort tid etter. Desse fester seg til botnen og lever fastsitjande som polyppar. Manetene døyr om hausten og vinteren, men polyppane overlever og slepp ut nye maneter neste vår.

Kjelder
-------

1. 1 2 3  Sømme, Lauritz S. (12. januar 2023). «brennmanet». *Store norske leksikon* (på norsk).
2. 1 2 3  «Tema: Brennmanet». Havforskningsinstituttet. 13. april 2021. Henta 30. april 2023.

Bakgrunnsstoff
--------------

* (no) *brennmanet* hos ArtsdatabankenRedigere på wikidata
* (en) *brennmanet* – oversikt og omtale av artane i WORMS-databasenRedigere på wikidata
* (en) *brennmanet* i Encyclopedia of LifeRedigere på wikidata
* (en) *brennmanet* i Global Biodiversity Information FacilityRedigere på wikidata
* (sv) *brennmanet* hos DyntaxaRedigere på wikidata
* (en) *brennmanet* hos Fauna EuropaeaRedigere på wikidata
* (en) *brennmanet* hos ITISRedigere på wikidata
* (en) *brennmanet* hos NCBIRedigere på wikidata
* (en) *Kategori:Cyanea capillata* – bilete, video eller lyd på Wikimedia CommonsRedigere på wikidata
* *Cyanea capillata* – detaljert informasjon på WikispeciesRedigere på wikidata


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* Dyntaxa
* ITIS
* FaunEur
* EOL

 |
Dramatikkens hus
**Dramatikkens hus** i bygningen til det tidlegare Det Åpne Teater i gata Tøyenbekken 34 på Grønland i Oslo er ei stifting skipa i 2010 som ein etterfølgjer til Det Åpne Teater.

Dramatikkens hus, som har tilhald i ein ombygd, gamal mekanisk verkstad, har det nasjonale ansvaret for utvikling av ny norsk dramatikk. Føremålet er å fremje kunstnarskap, bidra til høgare kvalitet på nyskriven norsk dramatikk og arbeide for at tekstane vert produserte og når fram til eit større publikum, og Dramatikkens hus skal vere arena og prøverom for dette fagfeltet. I sceneromma i Dramatikkens hus får dramatikarane konsulentbistand, høve til å diskutere prosjekta og utforske tekstane sine saman med mellom anna profesjonelle regissørar og skodespelarar, og framfor eit publikum. Dramatikkens hus kan bidra med ressursar til profesjonelle kunstnarar i form av økonomiske tilskott, dramaturg-støtte og sceniske ressursar.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata
* Oslo byleksikon, femte utgåva: Dramatikkens hus (side 139)