recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Beaivváš Sámi Našunálateáhter
**Beaivváš Sámi Našunálateáhter** (tidlegare Beaivváš Sámi Teáhter), på norsk **Det Samiske Nasjonalteateret Beaivváš** er eit norsk teater, skipa i Kautokeino i 1981. Beaivváš er den einaste profesjonelle institusjonen i Noreg med samisk som scenespråk, men teateret turnerer òg i dei samiske områda i nabolanda. Årleg har teateret ca. 70-80 reisedøgn, og det turnerer over ei strekning på ca. 6000 km. 

Teateret var opphavleg ei uavhengig frigruppe, men har sidan 1991 vore statsstøtta, sidan 2002 via Sametinget. Det har hatt kunstnerisk og utdanningsmessig samarbeid med Samisk høgskule, teaterhøgskulen i Luleå, Scene Finnmark, Samiska Teatern i Kiruna, Åarjelhsaemien Teatere i Mo i Rana og Tärnaby, og dessutan Hålogaland teater.

I 2005 turnerte dei Norden med oppsetnjinga *Skuolfi*. I 2011 hadde teateret 30-års jubileum. Då vart den første framsyninga *Våre vidder/Min duoddarat* sett opp att med Nils Gaup i regien.

Teateret hadde i 2007 teatersjef Haukur J. Gunnarsson, fire fast tilsette skodespelarar og seks teknisk-administrativt tilsette. Teateret har årleg omkring 20 årsverk, ca. 10 årsverk går til innleidde instruktørar, dramatikarar, scenografar, kostymedesignarar, filmfolk, sminkørar, osb.

Teateret held til i Kautokeino kulturbygg. Det har lenge håpa å få nytt teaterbygg, og arbeidd for dette sidan 2005. I 2018 blei det gjort vedtak om å bygga eit samisk teaterhus samlokalisert med samisk vidaregåande- og reindriftssskule.

Utvalde oppsetjingar
--------------------

* *Den rimhårede og drømmeseeren*
* *Drømmeseeren*
* *Oahpaheaddji*

Teatersjefar
------------

* 1991–1996: Haukur J. Gunnarsson
* 1997–2002: Alex Scherpf
* 2002–2006: Harriet Nordlund
* 2007–2015: Haukur J. Gunnarsson
* 2016–2023: Rolf Degerlund
* 2023–: Per Ananiassen

Kjelder
-------

1. ↑  «Om teatret – Beaivváš». *Beaivváš* (på norsk bokmål).
2. ↑  [*daud lenkje*]
3. 1 2  «15. mai 2023 kl. 17:30 Beaivváš-teáhteris ođđa hoavda». *NRK Sápmi* (på nordsamisk). 15. mai 2023. Henta 16. mai 2023.

* *Denne artikkelen bygger på «Beaivváš Sámi Našunálateáhter» frå Wikipedia på bokmål, den 22. november 2015.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* beivvas.no

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* LCCN
* BR orgnr

 |
**Søren H. H. Larsen** (1920–1997) var ein norsk fysikar. 
Han tok militærutdanning i Sverige i 1944 og deltok i militæroperasjonar i Finnmark i 1945. I 1950 tok han cand.real. ved Universitetet i Oslo og doktorgraden tok han i 1958 ved Universitetet i Oxford med Gordon Dobson som vegleiar. Frå 1955 var han amanuensis ved Nordlysobservatoriet i Tromsø. Frå 1959 til 1962 var han lektor ved universitet i Oslo, så ved University of Chicago fram til 1963, før han i 1963-1964 var forskar ved NCAR Boulder. Han reiste attende til Universitetet i 1964 der han var lektor fram til 1987, før han vart seniorforskar ved NAVF fram til 1990. 

Han var ein pioner innan arbeidet med stratosfærisk ozon. I 1950 og 1951 utførte han ozonmålingar i Longyearbyen på Svalbard. Dette var dei første ozonmålingane frå ein høgarktisk stasjon. Desse målingane var viktige for Dobson då han starta ozon-målingane i Antarktis i 1956.

Målingane hans frå norske stasjonar er nokre av dei lengste måleseriane i verda av ozon. 

Frå 1970 til 1976 var han medlem av Den internasjonale ozonkommisjonen.

Kjelder
-------

* «Søren H. H. Larsen». *Store norske leksikon*. 19. februar 2012.
* Thormod Henriksen, Solstråling, Gyldendal, 2002 ISBN 82-05-30406-8
|  |
| --- |
| ***Be-Bop-A-Lula***  Singel av Gene Vincent |
|  |
| A-side | «Woman Love»‎ |
| **Utgjeve** | Mai 1956 |
| **Innspelt** | 4. mai 1956, Nashville i Tennessee |
| **Lengd** | 2:34 |
| **Selskap** | Capitol |
| Låtskrivar(ar) | Gene Vincent og Donald Graves |
|

«**Be-Bop-A-Lula**» er ein rock and roll-song som først var spelt inn i 1956 av Gene Vincent and His Blue Caps. Musikkmagasinet *Rolling Stone* rangerte songen på 102. plass over dei 500 største songane gjennom tidenen.

Songen er kreditert til Gene Vincent og mangaren hans Bill «Sheriff Tex» Davis. Songen kom til i 1955 då Vincent kom seg etter ei motorsykkelulukke. På sjukhuset i Norfolk i Virginia møtte han Donald Graves, som visstnok skreiv teksten til songen, medan Vincent skreiv melodien. Davis kjøpte visstnok låtskrivarrettane frå Graves for om lag $50.

Frasen «Be-Bop-A-Lula» er nesten identisk til «Be-Baba-Leba», tittelen på ein song av Helen Humes i 1946, som klarta til tredjeplass på R&B-lista, og som vart ein endå større hit for Lionel Hampton som «Hey! Ba-Ba-Re-Bop». Frasen, eller liknande uttrykk, vart mykje nytta i jazz-miljø i 1940-åra og gav namn til ein bebop-stil.

Tidleg i 1956 spelte Gene Vincent songen på eit radioshow i Norfolk og spelte inn ei demoutgåve som vart gjeve til Capitol Records. Dei hadde leita etter ein yngre songar som kunne konkurrere med Elvis Presley. Capitol inviterte Gene Vincent til å spele inn songen i Nashville den 4. mai 1956. Bandest bestod av Cliff Gallup (sologitar), «Wee» Willie Williams (rytmegitar), «Jumpin'» Jack Neal (kontrabass) og Dickie «Be Bop» Harrell (trommer). Då songen vart spelt inn, skreik Harrell i bakgrunnen fordi han ville vere sikker på at familien skulle høyre at det var han som spelte på plata.

Songen vart gjeven ut i juni 1956 på Capital Records og selde raskt mykje. I april 1957 rapporterte plateselskapet at det var seld over 2 millionar eksemplar av singelen. Songen nådde 7. plass på Billboard-lista.

Andre utgåver
-------------

Mange andre artistar har spelt songen, som har vorte ein rocke-standrard, som Elvis Presley, Jerry Lee Lewis, The Beatles, Suicide, David Cassidy, The Everly Brothers, Foghat, John Lennon, Paul McCartney, Gene Summers, Carl Perkins, Raul Seixas, Demented Are Go, Stray Cats, Queen og 77.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Be-Bop-A-Lula» frå Wikipedia på engelsk, den 23. september 2008.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  *How Be Bop A Lula Came to Be?*, arkivert frå originalen 26. oktober 2016, henta 23. september 2008
2. ↑  Peter Gammond, *The Oxford Companion to Popular Music*, 1991, ISBN 0-19-311323-6
3. ↑  *arkivkopi*, arkivert frå originalen 21. juli 2018, henta 17. august 2013

Bakgrunnsstoff
--------------

* Teksten til Be-Bop-A-Lula Arkivert 2016-03-03 ved Wayback Machine.


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 104: «Hot Stuff» Donna Summer | Plassering på lista til Rolling Stone frå 2010 over dei 500 beste songane gjennom tidene103 «Be-Bop-a-Lula» Gene Vincent and His Blue Caps | 102: «Voodoo Child (Slight Return)» Jimi Hendrix |
|  |
| --- |
| **Songrøyster** |
| Kvinnerøyster | Mannsrøyster |
| Rekkevidda til ein sopranSopran (S) | Rekkevidda til ein tenorTenor (T) |
| Rekkevidda til ein mezzosopranMezzosopran | Rekkevidda til ein barytonBaryton |
| Rekkevidda til ein altAlt (A) | Rekkevidda til ein bassBass (B) |

**Sopran** eller sopransongar (kjem av *Sopra*, betyr over) er omgrepet nytta om den lysaste kvinnerøysta, men vert òg nytta om guterøyster (*gutesopran*). Ofte skil ein mellom fyrste sopran (lysare) og andre sopran (mørkare), særleg i korsamanheng. Av di det er den lysaste røysta i eit kor, har ofte sopranen melodilinja.

Nokre kjente sopranar
---------------------

* Maria Callas
* Montserrat Caballé
* Sarah Brightman
* Beverly Sills
* Leontyne Price
* Victoria de los Ángeles
* Anna Moffo
* Joan Sutherland
* Renata Tebaldi
* Kirsten Flagstad
* Renée Fleming
* Astrid Herseth
* Sissel Kyrkjebø
* Tuva Weideborg Hongve

Rekkjevidd
----------

Nedanfor er ein illustrasjon av rekkevidda til ein sopran på eit piano. Ein sopran kan altså vanlegvis synga frå einstroken c til tristroken c.

Anna bruk av ordet
------------------

Ein nyttar ordet også om lyse instrument i eit orkester: sopranblokkfløyte, sopransaksofon.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sopran» frå Wikipedia på bokmål, den 3. september 2008.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GND
* NKC
* BNE

 |
**Susilo Bambang Yudhoyono** (fødd 9. september 1949) er ein indonesisk general og politikar som var president i Indonesia frå 20. oktober 2004 til 20. oktober 2014.

Han vann presidentvalet i september 2004 med 60,9 % av røystene i andre runde, over den sitjande presidenten Megawati Sukarnoputri. Han leiar partiet Partai Demokrat (*Det demokratiske partiet*).

Javanesarar har ikkje etternamn i vestleg forstand, og namnet *Yudhoyono* er ikkje arva etter foreldra hans. I indonesiske media blir han ofte omtale berre som *Susilo*.

Han vart fødd i Pacitan i provinsen Aust-Java i ein mellomklassefamilie. Faren var offiser i hæren. Yudhoyono gjekk inn i hæren, på befalsskule, i 1970. Frå 1975 til 1976 var han i USA og fekk militær trening på Fort Benning. Etter at han kom attende til Indonesia vart han stasjonert på Aust-Timor som del av den indonesisk okkupasjonsstyrken. Yudhoyono har vorte skulda for krigsbrotsverk frå denne tida, men har aldri blitt tiltalt.

Frå 1981 til 1982 jobba han ved hærens hovudkvarter, og vart igjen send til USA for vidareutdanning. Han fekk òg militær trening i jungelkrig i Panama. Han har òg gjennomgått militære kurs i Belgia, Tyskland og Malaysia. Gjennom denne tida steig han jamt i gradene i militæret. I 1986 var han bataljonskommandant. Frå slutten av 1980-talet hadde han posisjonar i administrasjonen i hæren. I 1993 var han stabssjef for den personlege staben til hærsjefen, general Edi Sudrajat. Frå 1995 til 1996 var han militær observatør hjå SN-styrken i Bosnia-Hercegovina (UNPROFOR).

Under hendingane som førte til diktatoren, general Suharto, sitt fall i 1998 tok Yudhoyono del i tingingar med opposisjonen. Under overgangen til demokrati var han med på å gjennomføra reformer i hæren. I 1999 vart han minister for gruver og energi i regjeringa til president Abdurrahman Wahid, og avslutta militærkarrieren sin, med grad av generalløytnant. I 2000 vart han minister for politikk og tryggleik. I denne rolla hadde han ansvaret for å gjennomføra skiljet mellom militæret og politikken. Etter at Megawati Sukarnoputri vart president i 2001 heldt Yudhoyono fram som minister for politikk og tryggleik. I denne rolla leia han jakta på dei ansvarlege for Bali-bombinga i 2002. 

I 2001 vart partiet Partai Demokrat stifta, som eit støtteparti for Yudhoyono, og for å fremja hans sjansar som presidentkandidat ved presidentvalet i 2004. Yudhoyono stilte som kandidat mot Megawati Sukarnoputri. Han vann første valrunden den 5. juli med 33,6 % av røystene, og slo Megawati med 60,9 % av røystene i andre valomgang den 24. september.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen starta med ei omsetjing frå engelsk wikipedia den 15. mars 2008.*



|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* NLA

 |
**Sophus Theodor Pihl** (fødd 23. mars 1840 på Sjælland død 17. april 1888 i Bergen, daud 17. april 1888 i Bergen) var dansk snikkarsvein og agitator. Han vart ein av pionérane i norsk arbeidarrørsle, og var saman med Carl Jeppesen den som var mest aktiv arbeidet for å spreia sosialismen i Noreg. 

Pihl forlét Danmark etter mellom anna å ha vorte dømd til fengsel i åtte månader (og sona elleve) fordi han freista å organisera sosialistar. Han hadde budd sju år i eksil i Sør-Afrika før han kom til Bergen i 1885. I juni same året starta han den første sosialdemokratiske avisa i Bergen, *Arbeidervennen*, og deretter Den demokratiske Arbeiderforening. Pihl vert rekna som grunnleggjaren av den sosialdemokratiske avisa, arbeidarrørsla og av bustadssamvirket i Bergen. 

Det er reist ein bauta over han på Møllendal gravplass, og ei av gatene i byen har fått namn etter han.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sophus Pihl» frå Wikipedia på bokmål, den 2. januar 2018.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Sophus Pihl i Norsk biografisk leksikon
**Bertha Torgersen** (7. april 1864–25. mars 1954) var ein norsk skipsreiar. Saman med Hanna Brummenæs skipa ho reiarlaget Brummenæs & Torgersen i 1909, og dei blei med dette dei fyrste kvinnelege skipsreiarane i Noreg.

Liv og virke
------------

Brummenæs og Torgersen traff kvarandre på Visnes på Karmøy, då dei jobba i butikk i gruvesamfunnet der. Dei dreiv ei stund sin eigen butikk, men avslutta denne verksemda. Rundt 1900 flytta dei saman i Haugesund og byrja å interessere seg for skipsfart. Dei investerte i skipsaksjar, og la seg opp nok pengar til å kjøpe ein sildedampar i 1909. Båten heitte «D/S Gouval» og blei kjøpt kontant på tvangsauksjon. 

Brummenæs og Torgersen kjøpte fire skip til på mellom 1350 dvt og 3200 dvt, som hadde som fellesnemnar at dei stort sett alle var i dårleg stand og trege. Tre av skipa var bygget på 1800-talet og det siste i 1904. Skipa blei brukte til trampfart, det vil seia at dei frakta last ein stad ho var ønska, og så tok med ny last på tilbakevegen. Tilstanden til skipa gjorde at alle blei mista under første verdskrigen, bortsett frå «Gouval», som sank før krigen.

Etter krigen stod det dårleg til med skipsbransjen i byen. Brummenæs og Torgersen hadde betalt svært lite for sine fem skip og dreiv reiarlaget svært rimeleg, så dei gjekk med eit enormt overskot då krigsskadeerstatningane blei utbetalt.

Mellom 1921 og 1927 kjøpte Brummenæs og Torgersen fem gamle skip, og i 1929 kjøpte dei sitt einaste motorskip. Dette var «Equatore» som var i svært dårleg stand, og til slutt blei kornlager på land. Dette gjorde skipet til eit av to skip dei eigde som ikkje sank.

Før andre verdskrig kjøpte dei fleire gamle dampskip. I løpet av krigen blei alle skipa deira senka eller gjekk på grunn.

Torgersen blei, saman med Brummenæs, kalla for «mannedamene». Dei kledde seg i herreklede og opererte i ein mannsdominert bransje.

Det var Torgersen som hadde det økonomiske ansvaret i drifta. Da ho døydde var det rundt 6 millionar kroner igjen i buet, og ein fann at det framleis var pengar igjen etter krigsskadeerstatningane etter første verdskrigen.

Torgersen døydde i 1954 og er gravlagd saman med Hanna Brummenæs.

Kjelder
-------

1. ↑  Mannedamene. Arkivert 2017-03-12 ved Wayback Machine. Lest 10. mars 2017
2. 1 2 3 4 5 6  De gjerrige skipsrederne - NRK. Lest 10. mars 2017
3. 1 2 3 4  Brummenæs & Torgersen - Europas første kvinnelige skipsredere. - Skipshistorie.net. Lest 10. mars 2017
4. ↑  Bentzrud, Inger (2. august 2021). «Dristige damer i dress». *dagbladet.no* (på norsk). Henta 6. august 2021.

* *Denne artikkelen bygger på «Bertha Torgersen» frå Wikipedia på bokmål, den 27. mars 2023.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Hanna Brummenæs og Bertha Torgersen hos Skeivt Arkiv.
* Brummenæs og Torgersen hos Kvinnehistorie.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Historisk befolkningsregister

 |
*For andre tydingar av oppslagsordet, sjå Sussex (fleirtyding).* 

**Sussex** er eit tradisjonelt grevskap sør i England. Sidan 1888 har det vore delt i to administrative grevskap, East Sussex og West Sussex. Denne inndelinga har ein historisk forløpar, då det har vore separate administrative organ i aust og vest i lengre tid. Fram til 1974 blei Sussex verande eit seremonielt grevskap, men dette året vart også den funksjonen delt i to. Lewes var administrasjonsstad for grevskapet, ei rolle han no har for East Sussex.

Området har tilnærma same grenser som det angelsaksiske kongedømet Sussex. Det grensar mot Surrey, Kent, Hampshire og Den engelske kanalen.

Det har vore ein felles politistyrke for begge grevskapa i Sussex sidan 1968, og det er òg ei rekkje andre oppgåver dei samarbeida om.

Fram til Brighton and Hove fekk status som *city* i 2000 var Chichester den einaste byen i Sussex med ein slik status; alle andre byar har status som *town*.

Sjå òg
------

* Hertug av Sussex
* Jarl of Sussex
* Sheriff av Sussex
* Lord Lieutenant av Sussex
* Sussex by the Sea

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sussex» frå Wikipedia på bokmål, den 3. mai 2021.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* NKC
* GeoNames

 |
**Jon Ragnvald Lende-Njaa** (10. januar 1882–20. november 1927) var ein norsk landbruksvitskapsmann frå Time.

Liv
---

Lende-Njaa var son til ein gardbrukar og lærar på garden Njå i Time. Hausten 1900 tok han til på Tveit landsbruksskule i Nedstrand, der han var elev i to skulevintrar. Ferda gjekk så til Noregs Landbrukshøgskule, der han gjekk jordbruksavdelinga 1902-04 og meieriavdelinga 1905-06. Etter eit par år som gardsstyrar og forpaktar var han åra 1908-10 assistent på forsøksgarden Hjellum i Hedmark.

I 1910 fekk Lende-Njaa stillinga som myrkonsulent og leiar ved Det norske myrselskap sin gard Mære i Sparbu. Fram til 1921 gjorde han ei mengd forsøk og «fekk klårlagt mange viktige [spørsmål] i samband med kultivering og bruk av myrar». Han gav i 1924 ut boka *Myrdyrking*, eit sentralt verk i norsk jordbruk i mellomkrigsåra og lenger framover.

Lende-Njaa var frå 1921 professor i jordkultur på NLH på Ås i Akershus. Også ved landbrukshøgskulen gjorde han viktig vitskapleg arbeid, særleg om jordreaksjon og bruken av kalk i jorddyrkinga.

Lende-Njaa var i fleire år styremedlem i Norsk Landmannsforbund og var frå 1925 til han døydde i 1927, i Oslo, formann i Det norske myrselskap.

Han er gravlagd på Mære kyrkjegard.

Kjelder
-------

* Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1957
**Sophus Septimus Henrichsen** (12. november 1845–1928) var ein norsk fysikar frå Kragerø. 

Henrichsen tok reallærareksamen i 1871 og studerte 1878–79 fysikk i Berlin og Leipzig. 1873–1879 var han amanuensis ved det fysiske kabinettet ved universitetet i Kristiania, og frå 1890 overlærar ved Kristiania tekniske skole.

Henrichsen offentleggjorde undersøkingar over den spesifikke varmen til vatnet og over magnetisme i organiske sambindingar i *Annalen der Physik und Chemie*. Ei av desse avhandlingane vart løna med Gullmedaljen til kronprinsen. Dessutan studerte han omnar, teori for tørking, og skreiv fleire lærebøker.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sophus Henrichsen» frå Wikipedia på bokmål, den 8. november 2013.*
	+ *Wikipedia på bokmål oppgav desse kjeldene:*
* Denne artikkelen har innhald frå den opphavsrettsfrie førsteutgåva av *Illustreret norsk konversationsleksikon*, 1907–1913.


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* Historisk befolkningsregister
* VIAF
* GND
* ISNI

 |
Kart over Niedere Tauern (gul farge) si plassering i Aust-Alpane (lysegrå farge)
**Niedere Tauern** er ei fjellkjede i sentrale område av Austerrike og ein del av Aust-Alpane. Ho ligg like aust for Hohe Tauern i forbundslanda Salzburg og Steiermark, frå Murtörl i vest til Schoberpasset i aust. Fleire skisenter ligg i Niedere Tauern, derimellom Obertauern og Schladming.

Niedere Tauern markerte den austlege grensa for det samanhengande isdekket under den siste istida (Weichsel-istida). Austlege delar av fjellkjeda var derfor utan is og var eit viktig refugium for kiselhaldige planter. 

Niedere Tauern vert vidare delt opp i Radstädter Tauern, Schladminger Tauern, Wölzer Tauern, Rottenmanner Tauern og Seckauer-alpane. Det høgaste fjellet i Niedere Tauern er Hochgolling i Schladminger Tauern med 2 863 meter.

Koordinatar
-----------

47°18′N 14°00′E

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen er basert på ei omsetjing av artikkelen Niedere Tauern frå Engelsk Wikipedia .*

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* NKC
* GeoNames

 |
**Terje Paul Wibe** (fødd 6. oktober 1947 i Oslo) er ein norsk sjakkspelar. Han vart Noregsmeister i sjakk i 1971 etter stikkamp mot Svein Johannessen, som han vann 4,5-3,5. 

Terje Wibe vart utnemnd til Internasjonal Meister i sjakk (IM) av Verdssjakkforbundet FIDE i 1977, som den femte frå Noreg med denne tittelen. Han kvalifiserte seg til tittelen ved fine resultat i dei to internasjonale turneringane Astoria Chess International 1976 og 1977 på Hamar, og deretter med ein tredjeplass i Gausdal Chess International 1977.

Terje Wibe lærte å flytte sjakkbrikkene heime som 7-8-åring, og kom deretter med i skulesjakk i Oslo. Han vart sidan Oslomeister i juniorklassa, og i 1965 vart han junior-Noregsmeister.

Terje Wibe deltok på det norske landslaget i sjakk-OL (VM for landslag) i 1966, 1968, 1970 og 1972. I 1966 måtte han vinne mot Stormeister Rossolimo, USA for at Noreg skulle gå til A-finalen med dei 16 beste laga. Dette klarte han også, eit "sprudlande kongeangrep slo gjennom". Terje Wibe tok 4,5 av 10 på 6. bord i 1966, 8,5 av 14 på 5. bord i 1968, 8,5 av 15 på 4. bord i 1970 og 7 av 15 på 2. bord i 1972.

Terje Wibe har også spelt postsjakk, og i 1982 kvalifiserte han seg til tittelen Internasjonal Meister i fjernsjakk, og i 1994 til tittelen Internasjonal Stormeister i fjernsjakk.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Terje Wibe sine parti hos www.chessgames.com
* Terje Wibe sine parti hos NorBase

Kjelder
-------

* Norsk Sjakkblad nr 5, 1977
* Øystein Brekke: Norges sjakkforbund 75 år 1914-1989, Norges Sjakkforbund 1989, ISBN 82-991916-0-2
* Olimpbase, database over sjakk-olympiadar mv

Fotnotar
--------

1. ↑  Brekke s. 105
2. ↑  Norsk sjakkblad nr 5, 1977 s. 6
3. ↑  Brekke s. 95
4. ↑  Norsk Sjakkblad nr 5, 1977 s. 3-7
5. ↑  Brekke s. 104
6. ↑  Norsk Sjakkblad nr. 5, 1977 s. 6
7. ↑  olimpbase
8. ↑  Brekke s.113
9. ↑  ICCF liste over Stormeistrar i fjernsjakk vitja 13. april 2009
**Terje Søviknes** (fødd 28. februar 1969) er ein norsk politikar frå Framstegspartiet. Han var olje- og energiminister i regjeringa Solberg frå 20. desember 2016 til 30. august 2018.

Han var ordførar i Os kommune i Hordaland frå 1999 til 2016. Søviknes er også gruppeleiar for Framstegspartiet i Hordaland fylkesting, og vart i 2005 utnemnd som formann i Frps kommunalpolitiske utval. Han var 2. nestleiar i partiet 1999–2001, og vidare 2. nestleiar frå 2019.

Liv og virke
------------

Terje Søviknes kjem frå Søvikneset i Lysefjorden i Os kommune. Han er utdanna sivilingeniør.

Terje Søviknes vart ordførar i Os i 1999, og vart med det den første Frp-ordføraren i landet. Os kommune vart då omtalt som Framstegspartiet sitt «utstillingsvindauge» og Søviknes' popularitet og politikk gav han tilnamnet «Trollmannen frå Os» i mange aviser.

Terje Søviknes var frå 1999 til 2001 nestformann i Framstegspartiet saman med Siv Jensen og var ein profilert rikspolitikar. Han vart i denne perioden ofte omtalt som dåverande partiformann Carl I. Hagens naturlege etterfølgjar. Han trekte seg frå alle rikspolitiske verv i januar 2001 etter at det vart kjend at han hadde hatt seksuell omgang med ei 16-årig jente på ein fest i Langesund etter eit landsmøte i Framstegspartiets Ungdom. Siv Jensen og partileiinga vedgjekk seinare at dei kjende til saka då Søviknes vart nominert på førsteplass på Hordaland Frps liste til stortingsvalet 2001. Søviknes heldt fram som ordførar, men var ikkje innblanda i rikspolitikken før hausten 2002 då han var innleiar på partiets landskonferanse. Frå 2003 har han vore til stades på landsmøta. Siv Jensen uttrykte at ho ønskjer Terje Søviknes tilbake i rikspolitikken.

Ved kommunevalet i 2003 gjekk FrP si oppslutning i Os frå 36,6 til 45,7 prosent – ein framgang på nær ti prosentpoeng i forhold til valet i 1999. Os vart òg den kommunen i Noreg der partiet hadde størst tilslutning. I valet i 2007 oppnådde partiet 44,8 prosent i Os.

Kjelder
-------

1. ↑  Karen Tjernshaugen, Solveig Ruud og Tarjei Kramviken (20. desember 2016). «Erna Solberg presenterte tre nye statsråder på Slottsplassen». Aftenposten. Henta 3. juni 2017.
2. ↑  NTB (30. august 2018). «Olje- og energiminister Terje Søviknes går ut av regjeringen». Document.no. Henta 30. august 2018.
3. ↑  
Kristian Skard (17. september 2010). «Min epoke går mot slutten». Dagbladet. Henta 3. juni 2017.
4. ↑  Margunn Ueland (9. oktober 2006). «Søviknes vurderer comeback». Aftenbladet. Arkivert frå originalen 12. august 2011. Henta 3. juni 2017.
5. ↑  «Resultater for Os i Hordaland - Kommunestyrevalget». Regjeringa. 11. september 2007. Arkivert frå originalen 6. januar 2008. Henta 3. juni 2017.

* *Denne artikkelen bygger på «Terje Søviknes» frå Wikipedia på bokmål, den 5. oktober 2007.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Terje Søviknes**

* «Terje Søviknes». Stortinget.no.

* Portrettintervju i Økonomisk Rapport (2006)[*daud lenkje*]

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* PolSys

 |
**Bertram Dybwad Brochmann** (1. januar 1881–15. januar 1956) var ein norsk forfattar, redaktør, politikar og samfunnskritikar. 

Bertram D. Brochmann vart fødd i Grue i Solør, som son til Sophie Wilhelmine Dybwad og sokneprest Jørgen Henrik Hegermann Brochmann. Han var utdanna gartnar, og arbeidde mellom anna som disponent for forskjellige bedriftar. 

Brochmann interesserte seg tidleg for samfunnsspørsmål, spesielt tilhøvet mellom individ og samfunn. Han gjekk til åtak på den tankegodset i tradisjonell sosialøkonomi, og utvikla ein teori om eit nytt samfunnssystem tufta på sosialpsykologiske og holistiske tilnærmingsodellar. Han var ein aktiv folketalar, og han presenterte dei sosiologiske og samfunnsøkonomiske teoriane sine i ei rad bøker og pamflettar.

1929 grunnla Brochmann «Det Frie Samfunds Forlag» og 1931 avisa *Samfundsliv*. 1933 grunnla Brochmann Samfundspartiet, og ved Stortingsvalet 1933 kom han inn på Stortinget som den einaste representanten frå partiet.

Samfundspartiet røysta, som det einaste partiet på Stortinget, mot lova som heimla sterilisering av tatarar og andre «uønskte grupper» i samfunnet. Brochmann advarte i talar i Danmark og Noreg mot nazismen som voks fram i Tyskland. Likevel gjekk Brochmann offentleg ut til fordel for Tyskland og nasjonalsosialismen sommaren 1940. I ein tale i NRK støtta han kampen tyskarane sin kamp for å gjennomføre den nasjonalsosialistiske verdsrevolusjonen. Brochmann utdypa dette synspunktet i fleire foredrag og i boka *Den 9de april Norge og verdensrevolusjonen*, som utkom hausten 1940. I dei 4 siste okkupasjonsåra heldt Brochmann ein lågare profil. Han gjekk aldri inn i Nasjonal Samling. Under rettsoppgjeret vart han dømd til fengsel i 3 år og 6 månader. Brochmanns opptreden skuffa partifellar over heile landet, og etter krigen var Samfundspartiet kompromittert, slik at partiet ikkje kom til å spille nokon politisk rolle etter 1945.

Kjelder
-------

* Even Lorch-Falch: Om Bertram D. Brochmann  Arkivert 2006-02-21 ved Wayback Machine.
* Krigsleksikon om Brochmann

Bakgrunnsstoff
--------------

* "Kunsten å lese Bibelen" Arkivert 2007-09-28 ved Wayback Machine.(rekna som B.D.Brochmann sitt hovudverk)
* Biografisk informasjon om Bertram Dybwad Brochmann NSD Norsk senter for forskningsdatas politikararkiv

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Norsk biografisk leksikon
* Store norske leksikon
* Historisk befolkningsregister
* PolSys
* VIAF
* GND
* LCCN

 |
Koordinatar: 72°30′S 74°0′W﻿

**Ronne Entrance** er ei brei vik i George VI Sound som opnar ut mot Bellingshausenhavet ved sørvestsida av Aleksanderøya i Antarktis. Sørsida av Monteverdi Peninsula ligg nord for Ronne Entrance medan Ellsworth Land ligg sør for innløpet. Innløpet er dekt av is det meste av året og får is frå George VI Sound og George VI isbrem frå sørvest. Ronne Entrance får òg noko is frå Bach isbrem (som skil sørsida av Beethoven Peninsula frå nordsida av Monteverdi Peninsula) og Wilkins isbrem (hovudsakleg frå sørvestdelen av isbremmen). Det ligg nokre øyar i Ronne Entrance, hovudsakleg i sørvest. Somme av desse øyane er Eklund Islands, DeAtley Island, Spaatz Island, Case Island og Smyley Island. Ho vart oppdaga på ein sledetur rundt sundet i desember 1940 av Finn Rønne og Carl Eklund frå U.S. Antarctic Service (USAS), 1939-41, og namngjeven «Ronne Bay». Finn Rønne la bak seg fleire kilometer med ski og hundeslede enn nokon anna i historia og kartla den siste ukjende kystlinja på jorda under Ronne antarktiske forskingsekspedisjon i 1947.

Sidan 1940 har botnen av bukta trekt seg austover og inn i George VI Sound, slik at det ikkje lenger kunne kallast ei bukt. Namnet vart derfor endra til Ronne Entrance, for å halde på namnet, som er kalla opp etter familien Rønne. Faren Martin Rønne deltok på den norske ekspedisjonen til Amundsen, 1910-12, og Byrd-ekspedisjonen 1928-30; sonen Finn Rønne (d. 1980), deltok på Byrd-ekspedisjonen, 1933-35, og USAS, 1939-41. Som kaptein kaptein leia Finn Rønne Ronne antarktiske forskingsekspedisjon, 1947-49 og vart den vitskaplege og militære leiaren for USA i Weddellhavet. Kona hans, Edith Rønne, vart den første kvinna som overvintra på kontinentet.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ronne Entrance» frå Wikipedia på engelsk, den 30. november 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Ronne Entrance» (innhald frå Geographic Names Information System).


1. ↑  *Navy Military History*, arkivert frå originalen 2. oktober 2013, henta 30. november 2012

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Terje Totland** (fødd 14. februar 1957) er ein norsk tidlegare høgdehoppar frå Lindås i Hordaland. Han vart noregsmeister i øvinga seks gongar og sette norsk rekord i 1977 med eit hopp på 2,22 meter. Totland var medlem i Eikanger Idrettslag.

Aktiv
-----

Totland tangerte noregsrekorden i høgdehopp på Ostereidet 10. juli 1976. Han svinga seg då over 2,19 meter og fekk OL-billett. Tre veker seinare kom han på niandeplass i OL-finalen etter å ha teke høgda 2,18 m i sitt andre forsøk. Under noregsmeisterskapen, to veker etter sommarleikane i Montreal, hoppa han 2,17 m. Likevel måtte han nøye seg med sølv ettersom noregsrekordhaldaren Leif Roar Falkum tangerte rekorden sin. Vel to veker etter NM i Askim forbetra Falkum noregsrekorden til 2,20 m.

Den 31. juli 1977 på Hamar, i den norske juniormeisterskapen, tok Totland over som norsk rekordhaldar ved å gå over 2,22 meter. Noregsrekorden hans stod i 10 år, til dess Håkon Särnblom i mai 1987 hoppa 2,23 m. Åra 1977-78, 1980-81 og 1983-84 vann Totland gullmedaljen i noregsmeisterskapen i friidrett. Beste vinnarhoppet gjorde han då han i 1984 tangerte meisterskapsrekorden på 2,19 m. Han kvalifiserte seg til høgdehoppfinalen EM i friidrett 1978, enda på delt 14. plass med sine 2,15 m.

Kjelder
-------


* Rekordenes Utvikling/Progression of the Records Men Tekniske øvelser/Field events (01.01.202) ved friidrett.no
Slaps i Adirondack-fjella i USA.
**Slaps** er ei blanding av flytande vatn og is eller ein våt, sørpet type snø. Andre ord på fenomenet er **snøslaps**, **slafs**, **slufs**, **sjask** og **sørpe**.

Slaps i Basingstoke i England.
I naturlege omgivnadar oppstår slaps når is og snø smeltar, og vert ofte blanda med skit og andre stoff som gjev den ein grå eller mudderaktig brunfarge. Ofte vil slaps fryse og smelte om ein annan før den forsvinn heilt, og kan ofte blokkere avløp og skape lokale oversymjingar. I område der vegsalting er vanleg oppstår slaps ved lågare temperaturar enn normalt, men berre i dei salta områda. Dette kan føre til slaps av forskjellig konsistens innanfor same geografiske område. 

Slaps på rullebanar kan vere eit problem for flytrafikk og kan bremse fly som skal ta av. München-ulukka i 1958, som tok livet av halve fotballaget Manchester United skjedde som følgje av dette.

Sjå også
--------

* Sørpeis, delvis frose sjøvatn

Kjelder
-------

1. ↑  «slaps» i Nynorskordboka.
2. ↑  «snøslaps» i Nynorskordboka.
3. ↑  «slafs» i Nynorskordboka.
4. ↑  «slufs» i Nynorskordboka.
5. ↑  «sjask» i Nynorskordboka.
6. ↑  «sørpe» i Nynorskordboka.
Koordinatar: 54°46′S 36°6′W﻿

**Ristingbreen** er ein isbre som er 8 km lang og som ligg nord for Jenkinsbreen og flyt søraust til enden av Drygalskifjorden sør på Sør-Georgia. Han vart kartlagt av South Georgia Survey (SGS) under Duncan Carse i perioden 1951-57, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) etter Sigurd Risting (1870-1935), ein norsk kvalfangsthistorikar og sekretær i Norsk Hvalfangerforening i 1918-35, og redaktør i Norsk Hvalfangst-Tidende i 1922-35. Den tyske antarktisekspedisjonen under Wilhelm Filchner i 1911-12, namngav Drygalskifjorden og denne breen etter Erich von Drygalski, leiaren for Den tyske antarktisekspedisjonen i 1901-03, men namnet for breen overlevde ikkje. Fleire stader i Antarktis, inkludert Drygalskibreen, er kalla opp etter Drygalski.

Kjelder
-------

 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Risting Glacier» (innhald frå Geographic Names Information System).


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
*East Base* på Stonington Island vart nytta som hovudkvarter for ekspedisjonen og er i dag verna som eit kulturminne i Antarktis.
**Ronne Antarctic Research Expedition** (**RARE**) var ein ekspedisjon til Antarktis i 1947-48 som utforska området rundt Den antarktiske halvøya. Norsk-amerikanaren Finn Rønne leia RARE, den siste privatfinansierte amerikanske forskingsekspedisjonen. Ekspedisjonen hadde base på Stonington Island og utforska og kartla den siste ukjende kyststrekning på jorda og fastslo at Weddellhavet ikkje var forbunde med Rosshavet. Ekspedisjonen tilbakela 5 800 kilometer på ski og hundesledar – meir enn nokre andre i historia. Det vart òg gjort rekognoseringsturar og omfattande fotografering frå fly.

Hustrua til Rønne, Edith deltok som historikar og nyhendekorresponent for North American Newspaper Alliance. Ho og hustrua til sjefspiloten, Jennie Darlington, var dei første kvinnene som overvintra i Antarktis.

Sjå òg
------

* Antarktisekspedisjonar

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ronne Antarctic Research Expedition» frå Wikipedia på bokmål, den 18. oktober 2012.*
	+ *Wikipedia på bokmål oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  *Biography: Captain Finn Ronne. Naval Historical Center*, arkivert frå originalen 2. oktober 2013, henta 18. oktober 2012

Litteratur
----------

* Rønne, Finn (1950) *Erobring i Antarktis – Historien om Rønne-ekspedisjonen 1946-1948*, Oslo, Gyldendal (oversatt av Jakob R. Sverdrup)

Bakgrunnsstoff
--------------

* Ekspedisjonskart south-pole.com
**Terje Pedersen** (fødd 9. februar 1943) er ein norsk
tidlegare friidrettsutøvar. Han forbetra i 1964 verdsrekorden i spydkast to gongar. Han representerte Sportsklubben Vidar i Oslo. Pedersen er praktiserande tannlege.

Terje Pedersen, Jorma Kinnunen, Gergely Kulcsar (Helsingfors 1965).
Allereie som 17-åring var han på nasjonalt toppnivå. Han vann då (i 1960) sitt første noregsmeisterskap med eit kast på 74,18 m, og sette personleg rekord med 76,76 m. Han deltok i Sommar-OL 1960 i Roma. I kvalifiseringa kasta han 74,67 m og var ein av tretten finaleklare. Grunna skade kasta han ikkje i finalen. Både i 1962, -63 og -64 vart han norsk meister med kast på høvesvis 74,09 m, 76,45 m og 78,95 m. 

I OL-sesongen 1964 sette han 1. juli i Oslo ny verdsrekord i landskampen mellom Noreg og Be-Ne-Lux-landa med eit kast på 87,12 m. Han kasta langt i fleire tevlingar utover sommaren, men stoppa inn i mellom på lengder ned mot 75 m. 2. september 1964 vann han i Oslo spydkast-tevlinga i landskampen mellom Noreg og Tsjekkoslovakia. Her smelte han i 2. omgangen til med eit kast på 91,72 m, ei forbetring av hans eigen verdsrekord med over fire og ein halv meter. Han kom såleis til Sommar-OL som ein av dei største gullfavorittane. Med eit lengstekast på 72,10 m i kvalifiseringa kom han ikkje inn mellom dei tolv som fekk kaste i finalen. Som i OL 1960 hamna han på trettande-plassen. I 1964 vart han tildelt Morgenbladets Gullmedalje, men skadar og overtrening førte til at han la opp i 1965.

Terje Pedersen var trenar for spydkastaren Pål Arne Fagernes frå 1996.

Kjelder
-------

* Artikkelen «Terje Pedersen» frå Wikipedia på bokmål
* *Friidrott -65*. Hälsingborg 1964.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* Munzinger (sport)

 |
Koordinatar: 33°30′48.75″N 36°18′18″E﻿

**Barada** (arabisk بردى *Baradá*; gresk *Khrysorrhoas*) er den største elva som renn gjennom Damaskus, hovudstaden i Syria. Ho renn gjennom kjelda ‘Ayn Fījah (عين فيجة), kring 27 km nordvest for Damaskus i Anti-Libanon-fjella, men kjelda hennar er Baradasjøen, som ligg kring 8 km frå Zabadani. Barada renn gjennom eit bratt, smalt elvegjel kalla «Rabwe» før ho renn inn i Damaskus, der ho deler seg i sju greiner og gjev vatn til oasen Ghouta (الغوطة). Namnet 'Barada' trur ein kjem frå 'barid', som tyder 'kald'. Det gammalgreske namnet tyder 'gylden elv'.

Barada i 1868
Barada kring 1930
Gjennom det tørre platået aust for Damaskus finst oasar og elvar som munnar ut i myrområde og små vatn som gjev området vatn nok til å halde seg frodig. Dei viktigaste av desse er Barada, ei elv som spring ut frå Anti-Libanonfjella og forsvinn ut i ørkenen. Barada skapar Al Ghutah-oasen som Damaskus er bygd innanfor. Dette frodige området som dekkjer 370 kvadratkilometer har gjort det mogeleg for Damaskus å trivast sidan antikken. Frå midten av 1980-åra og frametter har Al Ghutah-oasen gradvis erodert bort på grunn av utbygging av forstader og lettindustri. .

Elva har blitt råka av alvorlege flaumar dei siste tiåra, hovudsakleg på grunn av mindre nedbør enn før og aukande folkesetnad i området. Ho er òg råka av alvorleg forureining, særleg om sommaren når elva nesten ikkje flyt og det er lite vatn i elveområdet. 

Barada er identifisert som **Abana** som er den viktigaste av to elvar i Damaskus og vart nemnt i *Kongebøkene* (2 Kong 5:12). 

Barada er òg eit etternamn i Syria, Egypt, Marokko, USA, Israel, Argentina og Frankrike.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Barada» frå Wikipedia på engelsk, den 26. mars 2014.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
Nettverk av vassvegar i Europa.
Nordvestpassasjen
**Vassveg** er ei seglbar elv, innsjø, havstrekning eller kanal som kan brukast til samferdsel. For at ein vassveg skal reknast som seglbar må han tilfredsstilla fleire kriterium:

* Vassvegen må vera djup nok for djupgangen til fartøya som bruker han.
* Vassvegen må vera brei nok til at fartøya som bruker han kan passera.
* Vassvegen må vera fri for hindringar som fossar og stryk, eller ha ein veg rundt dei (som slusar og båtheisar).
* Strømmen i vassvegen må vera svak nok til at fartøya kan røra seg mot han.

Fartøy som bruker vassvegar varierer frå små prammar til enorme havgåande tankskip og cruiseskip.

Kanalar
-------

Kanalar er vassvegar som er bygde for å gje ei ny transportrute for fartøy (i motsetnad til å forbetra ein naturleg vassveg langs den eksisterande traseen). Til å byrja med bygde ein kanalar hovudsakleg for små fartøy trekte av hestar eller andre trekkdyr. I nyare tid er det blitt laga større kanalar for å gjera mogleg passering av store havgåande fartøy (sjå skipskanal).

Kjelder
-------

1. ↑  «vandvej —», *ordnet.dk*, henta 10. februar 2023

* *Denne artikkelen bygger på «Vannvei» frå Wikipedia på bokmål, den 10. februar 2023.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* NKC
* NDL

 |
|  |
| --- |
| ***«Barbara Ann»***  Singel av The Beach Boysfrå albumet *Beach Boys' Party!* |
|  |
| B-side | Girl Don't Tell Me |
| **Utgjeve** | 20. desember 1965 |
| **Innspelt** | A: 23. september 1965B: 30. april 1965 |
| **Sjanger** | Rockabilly |
| **Lengd** | 3:23 (LP) 2:05 (singel) |
| **Selskap** | Capitol 5561 |
| Låtskrivar(ar) | Fred Fassert |
| **Produsent** | Brian Wilson |
|
| The Beach Boys-kronologi |
| «The Little Girl I Once Knew» (1965) | *«Barbara Ann»* | «Sloop John B» (1966)
 
 |

**«Barbara Ann»** er ein song skriven av Fred Fassert og spelt inn (som «Barbara Anne») av The Regents i 1961. Innspelinga nådde 13. plass på *Billboardlista.*

Den mest kjende utgåva av songen vart gjort av det amerikanske popbandet The Beach Boys. Dei gav songen ut på singel den 20. desember 1965 med B-sida «Girl Don't Tell Me». Songen nådde andreplassen i USA og tredjeplassen i Storbritannia. I Noreg gjekk songen heilt til topps. Han vart òg gjeven ut på albumet deira *Beach Boys' Party!* i 1965. Brian Wilson og Dean Torrence, som tidlegare hadde spelt songen som eine halvdelen av Jan and Dean, har solovokal på denne utgåva. Dean er ikkje tilskriven vokal på songen på albumomslaget,m en Carl Wilson seier «Thanks, Dean» på slutten av sporet. 

Singelen var den første til The Beach Boys som nådde første plassen på singellista i Noreg der han låg i fire veker. Totalt låg singelen 16 veker på Topp 10 i Noreg.

Andre utgåver
-------------

Songen har vorte spelt av The Who (1966), sungen av Keith Moon. Andre artistar som har spelt songen er Blind Guardian. Ein parodi på songen vart spelt inn av Vince Vance and the Valiants i 1979, kalla «Bomb Iran».

Medverkande på Beach Boys-utgåva
--------------------------------

* Brian Wilson: solovokal, bass
* Dean Torrence: solovokal
* Al Jardine: korvokal, gitar
* Bruce Johnston: korvokal
* Mike Love: korvokal
* Carl Wilson: korvokal, gitar
* Dennis Wilson: korvokal

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Barbara Ann» frå Wikipedia på engelsk, den 27. juni 2009.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Declain McCullagh (April 22, 2007). McCain's 'Bomb Iran' song was anti-Muslim? *News.com*.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Føregangar**«Michelle»The Beatles | **Toppen av VG-listaThe Beach Boys**4 veker, veke 17–20, 1966 | **Etterfylgjar**«Sloop John B»The Beach Boys |
**Glesbygd** er ei svensk nemning for område med spreidd busetnad, i motsetnad til tettstader, som er tettbygde stader. I somme samanhengar meiner ein med omgrepet 'glesbygd' generelt alle område som i hovudsak er tynt folkesette, sjølv om det finst mindre tettstader innanfor desse områda. Glesbygdsverket var tidlegare ein statleg etat som hadde med glesbygdsspørsmål å gjere. 

Oppgåvene Glesbygdsverket hadde, blei teke over av Myndigheten för tillväxtpolitiska utvärderingar och analyser og Tillväxtverket. Dei definerer 'glesbygd' som eit område som har «mer än 45 minuters bilresa till en tätort med över 3000 invånare» Berre mindre delar av Småland, Öland og Gotland, vestre Svealand, bitar av Roslagen og Bergslagen og størstedelen av Norrlands innland vert å rekne som glesbygd etter denne definisjonen. I tillegg kjem øyar utan fast tilknyting til land, som til dømes Koster og Ven.

Men i røynda blir glesbygd ofte definert litt romslegare, slik at alt som ikkje er tettstad eller tettfolka landsbygd, blir sett på som glesbygd. Små samfunn og stader som har ein demografisk og økonomisk tilbakegang, blir med dette inkludert i omgrepet.

Dei kommunane som har flest innbyggarar (2005) som kan klassifiserast som glesbygd er

* Öckerö kommun (12 231)
* Gotlands kommun (10 086)
* Åre kommun (9827)
* Pajala kommun (6798)
* Storumans kommun (6507)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Glesbygd» frå Wikipedia på svensk, den 24. mai 2013.*

1. ↑  *arkivkopi*, arkivert frå originalen 27. september 2007, henta 2. oktober 2011
2. ↑  *arkivkopi*, arkivert frå originalen 27. september 2007, henta 2. oktober 2011
**Barbara Orbison** (10. januar 1950–6. desember 2011) var ein tyskfødd entreprenør, plateprodusent og enkja til den amerikanske musikaren Roy Orbison.

Då ho var 18 år gammal møtte ho Orbison i England. Dei gifta seg 25. mars 1969 i Hendersonville i Tennessee. I 1980-åra styrte ho karrieren til ektemannen og var leiande produsent for albumet *In Dreams: The Greatest Hits* i 1987, og for den kritikarroste fjernsynsskonserten som gjekk på lufta i januar 1988 og vart kalla *Roy Orbison and Friends, A Black and White Night*. Etter at ektemannen døydde den 6. desember 1989 tok ho over føretaket deira og byrja å marknadsføre musikken hans for yngre generasjonar. Saman med venen og artisten Jeff Lynne sette ho saman albumet *King of Hearts* i 1992. Ho var òg medprodusent for musikalen *Only the Lonely: The Roy Orbison Story*.

I 2011 produserte ho Damien Leith-albumet *Roy: A Tribute To Roy Orbison*, som skulle lanserast på 75-årsdagen for Roy Orbisons fødsel.

Barbara Orbison låg på sjukehus frå mai 2011 til ho døydde den 6. desember 2011 av bukspyttkjertelkreft, på dagen 23 år etter ektemannens død. Ho vart gravlagd ved sidan av ektemannen i Westwood Village Memorial Park Cemetery i Los Angeles. Ekteparet hadde sønene Roy Kelton Orbison (f. 1970) og Alexander Orbison (f. 1974) i lag.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Barbara Orbison» frå Wikipedia på engelsk, den 5. mars 2015.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  *Barbara Orbison interview at bandweblogs*, arkivert frå originalen 28. april 2009, henta 5. mars 2015
2. ↑  Barbara Orbison obituary
3. ↑  *Damien Leith official website*, arkivert frå originalen 20. mars 2012, henta 5. mars 2015
4. ↑  Roy Orbison's widow dies of cancer[*daud lenkje*]
5. ↑  «Barbara Orbison, widow of Roy Orbison, dies aged 61». *BBC News*. 5. mars 2015. Henta 5. mars 2015.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Barbara Orbison-intervju i timesonline.co.uk
* «Widow of Singer Roy Orbison,» minneord i Los Angeles Times

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* MusicBrainz (artist)
* Discogs (artist)

 |
**Jon Lennart Mjøen** (22. oktober 1912–3. januar 1997) var ein norsk skodespelar og sceneinstruktør frå Oslo. Han var son til Jon Alfred Mjøen og bror til Fridtjof Mjøen og Sonja Mjøen. 

Jon Lennart Mjøen fekk sin debut ved Søilen Teater i Oslo. Sidan var han tilsett eitt år ved Det Nye Teater, også Oslo, og like lenge ved Trøndelag Teater i Trondheim. Periodane 1938–41 og 1944–59 var han i fast jobb på Centralteatret. Til sist arbeidde han på Oslo Nye Teater frå 1959 til –67. Mjøen var aktiv som instruktør både med komediar og realistisk dramatikk. Han utmerkte seg som rollefiguren Higgins i *Pygmalion* og spelte Hero i *Generalprøven* av Jean Anouilh.

Mjøen filmdebuterte i 1942. Han spelte større og mindre roller i mellom andre *Kranes konditori* (1951) og *Stevnemøte med glemte år* (1957), ein film etter Sigurd Hoel sin roman som han også regisserte, og i 1964 komedien *Pappa tar gull*.

Kjelder
-------

* «Jon Lennart Mjøen». *Store norske leksikon*. 14. februar 2009. Henta 9. september 2018.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* Historisk befolkningsregister
* VIAF

 |
**Jon Grue** (6. april 1858–6. juni 1916) var ein norsk lærar som var sentral innanfor norsk spesialskulevesen kring 1900.

Grue var frå Tolga i Hedmark. Han vart styrar for Hansens Institutt for Åndssvake Gutter, Lindern i 1896 då staten overtok skulen. Grue var dermed den som fekk ansvaret for flyttinga av skulen til Røstad ved Levanger i 1903. Grue styrte Røstad skole til 1915. Han vart då tilsett som styrar ved Torshov skole, men var då sjuk av tuberkulose og fungerte aldri i stillinga før han døydde.

Jon Grue var gift med den kjende kvinnesakskvinna og målkvinna Anna Welle Grue. Jon Grue stod på oppropet for den store målmarknaden i Oslo hausten 1898 der kona Anna sat i arbeidsnemnda.

Kjelder
-------

1. ↑  Jon Grue i folketeljinga 1910 for Levanger[*daud lenkje*], Aftenposten, 7.6.1916
2. ↑  Den 17de Mai, 21.12.1897

---

* Sølvberg, Lauritz: *Johan Anton Lippestad og hans verk. Et bidrag til åndssvakeskolens historie i Norge gjennom 100 år.* Oslo 1945, s. 242-244.
* *Røstad skole 75 år. 1903-1978*. (1978). Digital utgåve ved Levanger kommune Arkivert 2015-05-30 ved Wayback Machine.
* Alf Taraldsen: *Røstad skole Levanger 1903-1992. Skole og heim gjennom 89 år.* Levanger 1994.