recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Arild Busterud** (fødd 26. januar 1948) er ein tidlegare gardbrukar og friidrettsutøvar frå Løten i Hedmark som vart norsk meister 1975 og 1976 i sleggjekasting. Han er medlem i Løten Idrettslag. Busterud har vore aktiv i veteranklassar til han vart over 70 år gammal.

Busterud deltok i noregsmeisterskapen i friidrett 1967 og var aktiv på toppnivå til 1980. Åra 1971 til -73 vann han NM-medaljar i både kulestøyt og i sleggjekast. Heile tida var likevel sleggjekasting spesialøvinga. Under noregsmeisterskapane 1975 og 1976 lukkast han vinne denne øvinga, i hard konkurranse frå Arne Lothe.

Sommaren 1975 var Busterud i sitt livs beste form. 8. juni på Kongsberg sletta han den elleve år gamle noregsrekorden til Oddvar Krogh. Kastet vart målt til 66,00 meter. I juli månad flytta han rekorden til 67,14 m på Moelv den 6. Same staden tre veker seinare, 27. juli 1975, auka han til 67,84 meter. Busterud si bestenotering var norsk rekord i tre år.

### Medaljar i noregsmeisterskap

* 1971 på Hamar: Sølvmedalje i kulestøyt, bronse i sleggjekast
* 1972 i Stavanger: Bronsemedalje i kulestøyt og sleggjekast
* 1973 i Trondheim: Sølvmedalje i kulestøyt og sleggjekast
* 1974 i Hønefoss: Sølvmedalje i sleggjekast
* 1975 i Fana: Gullmedalje i sleggjekast
* 1976 i Askim: Gullmedalje i sleggjekast
* 1977 i Lillehammer: Sølvmedalje i sleggjekast

### Personlege rekordar

* Kulestøyt: 18,07 m (1973)
* Sleggjekast: 67,84 m (1975)

Kjelder
-------

* friidrett.no
* Hamar Dagblad 28. juli 1975
Koordinatar: 66°25′S 110°28′E﻿

**O'Connor Island** er ei klipperik øy mellom Holl og Ford Islands i sørlege delen av Windmill Islands. Ho vart først kartlagd frå flyfoto teken av US Navy Operasjon Highjump og Operasjon Windmill i 1947 og 1948. Ho vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Joseph (Jerry) J. O'Connor, som var flymannskap for den austlege arbeidsgruppa under U.S. Navy Operasjon Highjump, 1946–47, og assistent under U.S. Navy Operasjon Windmill under opprettinga av astronomiske kontrollstasjonar mellom Wilhelm II Coast og Budd Coast i 1947-48.

Sjå òg
------

* Composite Antarctic Gazetteer
* Antarktiske og subantarktiske øyar
* Antarktiske øyar sør for 60 °S
* SCAR
* kravområde i Antarktis

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «O'Connor Island» frå Wikipedia på engelsk, den 15. november 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*


 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «O'Connor Island» (innhald frå Geographic Names Information System).


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
Ein **weblog** (frå engelsk *web* (vev) og *log* (logg), i kortform ein *blog* eller *blogg*, på norsk òg **vevlogg**) er eit omgrep om ei internettside der éin eller fleire forfattarar ytrar synspunkt og fortel om det som skjer i verda. Ofte kan òg lesarar av bloggen skrive svar og reaksjonar til det som står, og poste dei direkte til eit innlegg. Innlegga blir ofte datert i omvendt kronologisk rekkefølgje. 

Det finst webloggar som er reine dagbøker, medan andre er meir retta mot eit samfunnstema. Webloggar gjer også ofte ivrig bruk av peikarar til andre nettstader og ikkje minst andre webloggar. 

Mange webloggar tek opp teknologiske spørsmål, men det finst òg strikkebloggar, forfattarbloggar, matbloggar, jussbloggar og politiske bloggar. I etterkant av terroråtaka 11. september 2001 voks *warblogs* fram som ein egen bloggsjanger i USA. Webloggar var også sentrale under dei amerikanske presidentvala i 2004 og 2008. Kritikk mot desse var at forfattaren ofte var anonym. I mange land har bloggar fått ei viktig rolle i samfunnsdebatten, med avsløringar, politiske meiningar og som ein måte å organisere til politisk verksemd.

Sjå òg
------

* Videoblogg

Bakgrunnsstoff
--------------

* Oversyn over norske webloggar Arkivert 2017-03-14 ved Wayback Machine. i Open Directory Project



|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* NKC
* NDL

 |
**Øvre Stabu-innskrifta** eller **Reynir** er ei runeinnskrift på ein spydodd som vart funnen på garden Øvre Stabu på Østre Toten i Oppland. Spydodden vart funnen i ei mannsgrav saman med andre våpen og våpendeler, meir eller mindre skadde av brann og rust. Innskrifta på åtte teikn er tidfest til perioden mellom år 160 og 250/260 e.Kr. og er dermed kanskje den eldste på urnordisk.

Innskrifta lyder: *raunijaR*

På norrønt språk blir dette *reynir*, som på moderne norsk kan omsetjast til ‘røynaren’, altså ein som prøver seg, blir prøvd eller gjer ei erfaring. Jamfør nynorskordet *å røyna* = å måtta tola eller gjennomgå, prøva, få vita gjennom eiga oppleving, merka.

*raunijaR* har truleg vore namnet på spydet.

Med dette kan ein seia at det eldste ordet vi kjenner er eit ord som går utover det reint deskriptive, det er eit poetisk bilete, ein forløpar for den bilettypen som blir kalla heiti i norrøn diktekunst, og som ein i dag ville kalla metafor.

Det har òg vore gjort andre tolkingar av runeinnskrifta, t.d. *raunija*, som tyder *eg røyner*. Men grunntydinga av dei alternative tolkingane er om lag den same.

Spydodden vart funnen i ein låg, vid gravhaug som vart undersøkt i starten av 1890-åra. Det vart avdekt i alt fire graver. Sentralt i haugen låg to mannsgraver med rikt våpenutstyr. I utkanten av haugen vart det funne to kvinnegraver. Brannskadene på utstyret syner at lika har vore brende i tråd med den tids gravskikk. Det rike krigarutstyret tyder på at dei gravlagde var av høvdingklassen. Spydspissen med runeinskripsjonen er 28 cm lang og av jarn. Han er av ein søraust-europeisk type og høyrer i dag til Universitetets Oldsaksamling i Oslo.

Tilvisingar
-----------

1. ↑  Arild Hauge: Norske runeinnskrifter med eldre runer
2. 1 2  Havnevik, Ivar (red.) 2005 *Den store norske diktboken*, Pax Forlag, Oslo. ISBN 82-530-2818-0
3. ↑  Høst, Gerd 1976 *Runer. Våre eldste norske runeinnskrifter*, Aschehoug, Oslo. ISBN 82-03-08068-5 og ISBN 82-03-08069-3.
4. ↑  *Nynorskordboka*, Det Norske Samlaget, Oslo 1986. ISBN 82-521-2165-9.
**Det thrakiske havet** (gresk Θράκικος Πέλαγος, *Thrákikos Pélagos*) er eit hav som utgjer den nordlegaste delen av Egearhavet. Områda som ligg rundt sjøen er Makedonia i Hellas og Thrakia, i tillegg til den nordvestlege delen av Tyrkia. Heile strekket ligg nord for 40ºN. Frå aust til vest strekkjer havet seg frå Strymónasbukta i aust til dei nordlegaste områda av den greske halvøya. Frå nord til sør strekk havområdet seg frå Dardanellane til grensa mellom periferieiningane Xánthi og Rodópi. 

Av øyar finn ein Thásos og Samothráki i Hellas og Gökçeada (Ímvros på gresk, tidlegare stundom İmroz på tyrkisk) og Bozcaada (Ténedos på gresk) i Tyrkia. Av bukter finn ein Ierissósbukta i sørvest, Strymónasbukta der elva Strymónas (Struma) munnar ut, Kaválabukta og ei i Tyrkia. Av elvar som munnar ut i havet finn ein Néstos (Mesta) og Évros (Maritsa).

Hamnebyar
---------

* Amfípoli
* Kavála
* Alexandroúpoli
* Thásos
* Samothráki
* Bozcaada i Tyrkia

Kjelde
------

* *Denne artikkelen er basert på ei omsetjing av artikkelen Thracian Sea frå Engelsk Wikipedia .*

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* GeoNames

 |
**George Wesley Bellows** (12. august 1882–8. januar 1925) var ein USA-amerikansk målar og grafikar. Dei kraftfulle og realistiske bileta hans, ofte frå idrettstevlingar; til dømes boksescena *Dempsey and Firpo* frå 1924, skildrar i sterke fargar dei første tiåra av det 19. hundreåret i USA.

Liv og gjerning
---------------

*Klippebuarar*, 1913
*Dempsey og Firpo*, 1924
Bellows var fødd og voks opp i Columbus i Ohio. Åra 1901–04 studerte han ved Ohio State University. I si tid som student var han med på universitetslaga i baseball og basketball, og laga illustrasjonar til *Makio*, årboka til universitetet. År 1904 flytta han til New York City for å studere kunst.

Han fekk undervisning av Robert Henri ved New York School of Art og slutta seg til gruppa *The Eight* og til *Ashcan School*. I 1906 leigde Bellows eit atelier på Broadway i New York. 

Bellows vart lagt til merke i 1908, då han i lag med nokre andre av Henris elevar stilte ut ei rad med bymotiv. Mange kunstkritikarar såg på måleria som stygge, medan andre fann dei forfriskande djerve og opplevde dei som vidareføring, men eit steg lengre, av verka til læremeisteren deira.

Bymotiva frå New York skildra dei harde levekåra til arbeidarklassen, men var også ei satire vend mot overklassa. Frå 1907 til 1915 laga Bellows ein serie måleri som synte New York i snøver, som samstundes var eit eksperiment der han utvikla si sterke kjensle for lys og strukturar.

Bellows seinare verk konsentrerte seg meir om familielivet, der kona hans og døtrene deira var favorittmodellar. Desse måleria viste ei auka programmatisk og teoretisk tilnærming til farge og form og var eit markant steg bort frå det kraftfulle i dei tidlegare verka hans.

Bellows døydde vinteren 1925 i New York av bukhinnebetennelse etter vanskjøtsel av sprokken blindtarm. Han er gravlagd på Green-Wood Cemetery i Brooklyn.

Kjelder
-------


* *Denne artikkelen bygger på «George Bellows» frå Wikipedia på svensk, den 31. oktober 2012.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC

 |
|  |
| --- |
| ***«O-o-O Sole intorno a me»***  Singel av Michele Perniola |
|  |
| **Land** | San Marino |
| **Språk** | Italiensk |
| **Utgjeve** | 2013 |
| Låtskrivar(ar) | Antonio Carozza, Massimiliano Messieri, Michele Perniola og Piero Romitelli |
|

**«O-o-O Sole intorno a me»** var det sanmarinske bidraget i Junior Eurovision Song Contest 2013 i Kiev i Ukraina, framført på italiensk av Michele Perniola. Songen er skriven av Antonio Carozza, Massimiliano Messieri, Michele Perniola og Piero Romitelli.

Eurovision
----------

### Junior Eurovision Song Contest 2013

Deltakinga til San Marino i Junior Eurovision Song Contest i 2013 var den fyrste. Radiotelevisione della Repubblica di San Marino valde songen «O-o-O Sole intorno a me» av den italienske songaren Michele Perniola som sitt bidrag.

Landet enda på tiandeplass med 42 poeng; fire frå Armenia og Russland, tre frå Kviterussland og Georgia, to frå Aserbajdsjan, Malta, Moldova, Sverige og Nederland og eitt frå Ukraina. San Marino fekk i tillegg fem poeng frå barnejuryen og kvart land fekk tolv bonuspoeng for å unngå at nokon ville ende opp utan poeng. Det var fyrste gongen San Marino deltok i ein Eurovision-finale. Landet har aldri delteke i finalen i Eurovision Song Contest sidan debuten i 2008.

Kjelder
-------

* «About Michele Perniola» (på engelsk). Junioreurovision.tv. Henta 10. november 2013.

| * v
* d
* e
Sanmarinske songar i Junior Eurovision Song Contest |
| --- |
| *O-o-O Sole intorno a me* (2013)**·** *Breaking My Heart* (2014)**·** *Mirror* (2015) |
|  |
| --- |
| **Alfabetet** |
| A | B | C | D | E |
| F | G | H | I | J |
| K | L | M | N | O |
| P | Q | R | S | T |
| U | V | W | X | Y |
| Z | Æ | Ø | Å |

**O (o)** er den femtande bokstaven i det latinske og det greske alfabetet (O, o). Bokstaven stammar frå fønikisk skrift. I semittisk syner bokstaven til ei form for aspirasjon, ein skarp strupelyd som liknar 'alef (sjå A), men er kraftigare. Bokstaven heiter på hebraisk *ayin* og tyder «auge». Teiknet var òg eit symbol for auge. Grekarane tok bokstaven i bruk for vokalen o, til å byrje med både for lang og kort o-lyd. Seinare laga dei ei omdanna form, Ω eller ω, for lang o-lyd og plasserte han sist i alfabetet og kalla han «o mega» eller «stor o». Til skilnad vart o, no berre nytta for kort o og kalla «o mikron», som tyder «liten o».

På norsk vert o dels uttalt som lukka o (til dømes rom) og dels som å (til dømes kopp). Berre den eldre runerekka har eit særleg o-teikn, medan dei yngre runene nyttar same teiknet for u og o. 

O kan stå for:

* ein blodtype
* grunnstoffet oksygen
* ein kode innan astronomi som viser at ein asteroide blei oppdaga mellom 16. juli og 31. juli

O som slektsnamn
----------------

O (også skrive Oh) er eit japansk slektsnamn, 王 med kanji/kinesisk skrift. I Kina finst etternamnet som Wang. Dei fleste japanarar med O som etternamn slektar på kinesarar.

O er òg namnet på eit slott i Mortrée-kommunen i Normandie. Herskarane over slottet brukte O som slektsnamn. Den mest kjende av desse er François d'O, som var ein favoritt til Henri III av Frankrike.

På Irland dannar O' eit farsnamn: O'Neill tyder sonen til Neill.

Anna
----

* Historien om O er ein kjend erotisk roman

Kjelder
-------

* «O – bokstaven» i *Store norske leksikon*, snl.no.
|  |
| --- |
| **Blodnebbvevar** |
| Blodnebbverar ved Dyrehagen i Warszawa. Foto: Pawel RyszawaBlodnebbverar ved Dyrehagen i Warszawa. Foto: Pawel Ryszawa |
|
| **Utbreiing og status** |
| **Status i verda:** LC LivskraftigUtbreiinga av blodnebbvevar Utbreiinga av blodnebbvevar |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Dyr Animalia |
| **Rekkje:** | Ryggstrengdyr Chordata |
| **Underrekkje:** | Virveldyr Vertebrata |
| **Klasse:** | Fuglar Aves |
| **Orden:** | Sporvefuglar Passeriformes |
| **Familie:** | Vevarar Ploceidae |
| **Slekt:** | *Quelea* |
| **Art:** | **Blodnebbvevar** *Q. quelea* |
|
| **Vitskapleg namn** |
| ***Quelea quelea***Linnaeus, 1758 |

**Blodnebbvevar** (*Quelea quelea*) kan vere verdas mest talrike fugleart av ville fuglar med rundt rekna på 1,5 milliardar kjønnsmodne individ. Han er ein sporvefugl i vevarfamilien med leveområde i Afrika, sør for Sahara. 

Blodnebbvevarar Foto: Alastair Rae

Blodnebbvevarar blir ca. 12,5 cm lange og kan vege frå 15 til 20 gram. I hekkedrakt har hannen raudt nebb og fargefull drakt, og dermed skil han seg tydeleg frå hofuglar. Hannen sin hekkedrakt er uvanleg variabel, drakta består av ei maske som varierer frå svart til kvitt i farge, bryst og krone som varierer frå gulaktig til klårt rødt. Men resten av året er hannen sin drakt meir lik drakta til hoene, ei kamuflerande beige farge. Nebbet til hofuglar er gult i hekkedrakt, elles er det raudt. 

 Flokkane kan danne store «teikningar» mot himmelen – stundom på titusenar av individ. Foto: Alastair Rae
 Blodnebbvevarar lever og hekkar i enorme flokkar. Det kan ta opp til 5 timar før ein flokk har passert ein stad. I hovudsak ligg habitatet i regionar med stepper og savannar, men dei kan ikkje unngå plassar med busettingar for folk. Dei kan flyge store distansar for matauke kvar dag utan å bli utslite. Vanleg levetid er to til tre år.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Red-billed Quelea» frå Wikipedia på engelsk, den 2. juli 2009.*

### Bakgrunnsstoff

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Blodnebbvevar**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BBC Things
* ITIS

 |
Christian Berge til høgre
**Christian Berge** (fødd 19. juli 1973) er ein norsk handballtrenar og tidlegare spelar frå Trondheim. Sidan februar 2014 har han vore landslagssjef for Noreg på karasida. Han leidde landslaget til VM-sølv i 2017, VM-bronse i 2019 og EM-bronse i 2020.

### Spelar

Berge var aktiv i Charlottenlund SK til 1993, dei neste to sesongane spelte han for Trondheim HK. Hausten 1995 tok han steget opp i toppserien med Viking HK. Med laget frå Stavanger vart noregsmeister 1996. Etter sesongslutt våren 1999 skreiv Berge kontrakt med den tyske toppklubben Flensburg-Handewitt. Her var med om å vinne den europeiske cupvinnarcupen 2001, den tyske cupfinalen i 2003, 2004 og 2005. I 2004 gjekk laget hans til topps i seriemeisterskapen. Same året vart han råka av lymfekreft, men kom tilbake i spel før han i 2006 flytta over danske Århus GF, der han var spelande trenar til 2008.

Berge, som var spelstyrar (playmaker), debuterte på landslaget 2. mars 1997 i ein kamp mot Egypt og spelte sin siste landskamp 27. januar 2006 mot Kroatia. Gjennom 63 landskampar skåra han 251 mål. Frå 1999 var han kaptein på laget.

### Trenar

Berge var frå 2008 trenar i Elverum IL. Året etter leidde han laget kongepokal og i 2013 til siger i eliteserien. Vinteren 2014 fekk han jobben som norsk landslagssjef, ein jobb han framleis har i 2021. I hans tid som leiar har det norske handball-landslaget spelt seg fram til VM-finale i 2017 og på ny 2019.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Christian Berge» frå Wikipedia på bokmål, den 17. april 2021.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* VIAF
* Munzinger (sport)

 |
Dr. **Christian Boehmer Anfinsen, Jr.** (26. mars 1916–14. mai 1995) var ein norsk-amerikansk kjemikar som i 1972 mottok Nobelprisen i kjemi for forskinga si vedrørande ribonuklease, særskilt sambandet mellom aminosyre-sekvensar og biologisk aktiv konformasjon.

Anfinsen vart fødd i Monessen i Pennsylvania, der han voks opp i ein norsk-amerikansk familie. I 1937 tok han bachelorgrad ved Swarthmore College, mastergrad i organisk kjemi ved University of Pennsylvania i 1939, og Ph.D. i 1939 ved Harvard University.

I 1961 viste han at ribonuklease kan ombrettast etter denaturering og likevel oppretthalda enzym-aktivitet. Derved utleidde han at all informasjon som trengst for at proteinet skal kunna oppnå den endelege konformasjonen sin ligg koda i den primære strukturen til proteinet.

Han konverterte til ortodoks jødedom ved å gjennomgå *giur*-prosessen.

Christian B. Anfinsen handhelser på Jimmy Carter i 1980. Foto: Libby Anfinsen

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Wikipedia» frå Wikipedia på bokmål, den 25. september 2009.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Kort biografi om Christian B. Afinsen

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC

 |
Koordinatar: 23°14′13″N 57°15′50″E﻿

**Jebel Shams** arabisk جبل شمس, «Solfjellet») er eit fjell nordaust i Oman, nord for byen Al Hamra. Det er det høgaste fjellet i landet og ein del av Al Hajar-fjella. Jebel Shams er eit populært område for sightseeing, kring 240 km frå Muscat. Om sommaren kjem temperaturen opp i rundt 20 °C og om vinteren er det som regel frost her.

Toppen
------

Kløfta sett frå toppen.
Utsyn frå toppen av Jebel Shams.
### Nordtoppen

Det ligg ein militærbase på det høgaste punktet på Jebel Shams, så dette er eit avgrensa område. Turistdepartementet i Oman skriv at høgda på denne toppen er 3 009 moh.

### Sørtoppen

Jebel Shams har ein topp til, Sørtoppen, som er tilgjengeleg for ålmenta. Høgda på denne toppen er 2 997 moh.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Jebel Shams» frå Wikipedia på engelsk, den 3. juni 2016.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  «Jabal ash Sham, Oman». Peakbagger.com.  This prominence value is based on an elevation of 3,018 m.
2. ↑  «Mountains in Oman». *website*. Ministry of Tourism,sultanatet Oman. [*daud lenkje*]
3. ↑  «Trekking». *website*. Ministry of Tourism,sultanatet Oman. [*daud lenkje*]

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Jebel Shams**

* Travel Blog on Jebel Shams
* Arkivert 2016-03-03 ved Wayback Machine.
* Flickr Images
* 

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Jebel Tuwaiq** (arabisk **جبل طويق**) er ein smal skrent som kryssar platået Nejd sentralt i Arabia, og strekkjer seg kring 800 km frå den sørlege grensa til Al-Qasim i nord til den nordlege utkanten av Rub al-Khali-ørkenen nær Wadi ad-Dawasir i sør. Han er 600 meter høg og har ei lagdeling frå midtre juratida. Austsida heller slakt nedover, medan vestsida endar bratt. Skrenten kan reknast som eit smalt platå, men dei lokale kallar det *jebel* eller «fjell».

Mange smale dalar (*wadi*) går langs sidene, som Wadi Hanifa, og ei gruppe av byar ligg sentralt, som den saudiarabiske hovudstaden, Riyadh. Mange busetnader har historisk lagt på kvar side av ryggen, som Sudair og Al-Washm. Tweig-skrenten er nemnt i det geografiske leksikonet til Yaqut frå 1200-talet som Al-'Aridh, men dei siste hundreåra er dette namnet berre nytta om den sentrale delen av skrenten, kring Riyadh.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Jebel Tuwaiq» frå Wikipedia på engelsk, den 22. desember 2015.*
Koordinatar: 51°02′17″N 31°53′10″E﻿

**Nizjyn** (ukrainsk Ніжин) er ein by i Tsjernihiv oblast (provins) nord i Ukraina, langs Osterelva, 150 km nordaust for Kiev. Han er det det administrative senteret i Nizjyn rajon, men byen er sjølv eit eige distrikt i oblastet. Byen har kring 75 000 innbyggjarar.

Historie
--------

Byen vart først nemnd i 1147, då han vart nemnd som Unenezj. Under Det polsk-litauiske samveldet fekk Nizjyn Magdeburgrettar (1625) som ein sjølvstyrt by. Nizjyn var ein gong eit stort senter for hasidisk jødedom og grava til rabbi Dovber Sjtsjneuri av Tsjabad-Lubavittsj ligg her. Det var òg eit stort kosakkregiment (fram til 1782) her og eit gresk samfunn.

Jødane slo seg først ned i Nizjyn på byrjinga av 1800-talet etter delinga av Polen. I 1897 var 24 % av innbyggjarane jødar. Ei rekkje pogromar råka hardt jødane mellom 1881 og 1905. Då dei trekte seg attende tyskarane våren 1918 utførte den raude armeen i tillegg fleire pogromar. Under andre verdskrigen vart regionen okkupert av Nazi-Tyskland, som utrydda alle jødane i området. Berre dei få som klarte å rømme, overlevde. I 1959 var det kring 3 % jødar i Nizjyn og i 2005 var det berre kring 300 jødefamiliar i byen .

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Nizhyn» frå Wikipedia på engelsk, den 16. september 2012.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Nizjyn**

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata

| * v
* d
* e
Tsjernihiv oblast |
| --- |
| Administrativt senter: Tsjernihiv |
| Bakhmatsj**·** Bobrovytsia**·** Borzna**·** Horodnja**·** Itsjnja**·** Korjukivka**·** Mena**·** Nizjyn**·** Nosivka**·** Novhorod-Siverskyj**·** Oster**·** Pryluky**·** Semenivka**·** Snovsk |  Ukraina |


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* LCCN
* NKC
* GeoNames

 |
|  |
| --- |
| **Steinbitfamilien** |
|  |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Dyr Animalia |
| **Rekkje:** | Ryggstrengdyr Chordata |
| **Underrekkje:** | Virveldyr Vertebrata |
| **Klasse:** | Actinopteri |
| **Infraklasse:** | Ekte beinfiskar Teleostei |
| **Orden:** | Piggfinnefiskar Perciformes |
| **Underorden:** | Zoarcoidei |
| **Familie:** | **Steinbitfamilien** AnarhichadidaeBonaparte, 1846 |

**Steinbitfamilien** (*Anarhichadidae*) er ein familie piggfinnefisk som består av avlange fisk med kraftig kropp og særleg sterke kjevar som òg har gjeve gruppa namnet sitt. Steinbitane er utbreidde nord i Stillehavet og Atlanterhavet. I norske farvatn lever tre artar (av totalt fem): Gråsteinbit, flekksteinbit og blåsteinbit.

Kjenneteikn
-----------

Steinbitar er store og kraftige fisk med runde hovud og avlang kropp som er delvis flattrykt frå sidene. Ryggfinnen går over heile ryggen, og har berre mjuke finnestrålar. Det er i regelen eit kort opphald mellom hale- og ryggfinnen hjå dei fleste artane, berre hjå *Anarrhichthys ocellatus* heng dei saman. Bukfinnane manglar, medan brystfinnane er runde og sit langt framme på hovudet. Dei har harde og skarpe tenner både i kjeften og i svelget.

Dei største steinbitane kan bli opptil 2,5 meter lange. I norske farvatn er maksimallengda rundt 180 cm.

Fiskane i familien er botnlevande, og lever som regel av muslingar, kråkebollar og krabbar som dei nyttar dei kraftige kjevane sine til å knusa. Store eksemplar tek òg mykje fisk.

Kjelder
-------


* Gjøsæter, Jakob: «Piggfinnefisker» i *Norges dyr*, Cappelen 1992
* FishBase

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Steinbitfamilien**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* Dyntaxa
* ITIS
* EOL

 |
**Steingrímur Hermannsson** (22. juni 1928–1. februar 2010) var islandsk statsminister i to periodar, først frå 1983 til 1987, og deretter frå 1988 til 1991. Han var òg utanriksminister, justisminister, landbruksminister, fiskeriminister og transportminister. Hermannsson var òg partileiar for Framsóknarflokkurinn i 25 år, frå 1979 til 1994.

Liv
---

Han var son av statsminister Hermann Jónasson. Då han voks opp, var Island forma av Den store depresjonen, og som ung høyrde han ofte på når faren diskuterte andre verdskrigen heime. Han ville ikkje inn i politikken, men drog til USA for å studera i 1948. Hermannsson utdanna seg til ingeniør i Chicago og på Caltech, og vart direktør for Islands forskingsråd i 1957. Men i 1960-åra gjekk han likevel inn i politikken og vart vald inn til Alltinget i 1971, før han vart partileiar i 1979. 

Etter å ha tent som statsminister vart han sjef for Islands nasjonalbank, ei stilling han hadde frå 1994 til han vart pensjonist i 1998. 

I 1986 var han vert for toppmøtet i Reykjavík, der Mikhail Gorbatsjov og Ronald Reagan møtte kvarandre. Sjølv om det ikkje vart vurdert som så svært vellukka, bana møtet vegen for avsluttinga av den kalde krigen. Island var det første landet som anerkjende Litauen som uavhengig av Sovjetunionen, noko som skuldast Hermannsson sin sterke stønad til Vytautas Landsbergis.

Pensjonist
----------

Ein del folk ville nominera han til president i 1996, men det takka han nei til, han ønskte å gå av då han var 70 og ikkje sitja ut over det. Etter at Hermannsson trekte seg tilbake, heldt han til å begynna med ein låg profil. Men seinare engasjerte han seg, blant anna mot EU, og han vart meir kritisk overfor sitt gamle parti. Hermannsson støtta eit miljøinitiativ som vart teke før valet i 2007, noko som medførte at han nesten mista rolla som partiets *grand old man*.[*treng kjelde*]

Han gav ut erindringane sine i tre band frå 1998 til 2000.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Steingrímur Hermannsson» frå Wikipedia på dansk, den 7. januar 2019.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Steingrímur Hermannsson i Store norske leksikon

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* LCCN
* Munzinger (iba)

 |
Ray White utanfor konserten til Zappa Plays Zappa i Antwerpen.
**Ray White** er ein afroamerikansk vokalist og gitarist, mest kjend som medlem av bandet til Frank Zappa. Han vart med i bandet til Zappa hausten 1976 og spelte rytmegitar og song, mellom anna mykje harmonivokal med Ike Willis på seinare turnear i 1980 og 1984. Ein kan høyre vokalen til White på *Zappa in New York* (mars 1978), *You Are What You Is* (sept. 1981) og andre plater. White er òg med i *The Torture Never Stops* og *Does Humor Belong in Music?*, konsertfilmar. I følgje Zappa var White, som var djupt religiøs, ukomfortabel med det atestisiske synet til somme av dei andre bandmedlemmane, noko som førte til at han slutta. 

White har òg spelt i jam-orienterte grupper som KVHW, Don't Push the Clown og Umphrey's McGee, og har i nyare tid spelt med forskjellige artistar frå Michigan, mellom anna tidlegare Rare Earth-trommeslagaren Bob Weaver, og medlemmar av funk/fusion-bandet Generic Produce.

Sommaren 2007 vart Ray White med Dweezil Zappa som spesiell gjesteartist for Zappa Plays Zappa.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ray White» frå Wikipedia på engelsk, den 12. juni 2014.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Miles, Barry (25. oktober 2005). *Zappa: A Biography*. Grove Press. s. 255, 283. ISBN 978-0-8021-4215-3. Henta 12. juni 2011.

Bakgrunnsstoff
--------------

* United Mutations
* Project Object
**Lister tingrett** er ein førsteinstansdomstol under Agder lagdømme. Han ligg i Farsund i Vest-Agder og dekker kommunene Farsund, Hægebostad, Flekkefjord, Kvinesdal og Lyngdal. Domstolen består av tre dommarar og éin dommarfullmektig.

Historikk
---------

Domssoknet til den opphavlege **Lister heradsrett** fall saman med Lister fogderi. Etter noverande kommuneinndeling femna det om Sirdal (aust for Sira), Flekkefjord (aust for elva Sira), Kvinesdal, Farsund, Lyngdal, Hægebostad, Lindesnes, Audnedal og nordre del av Marnardal (Bjelland sokn).

I 1809 blei domssoknet delt mellom to nye domstolar: *Flekkefjord heradsrett* og *Lyngdal heradsrett* (frå 2002 nemnde *tingrett*). Desse domstolane stod ved lag i nesten to århundre, sjølv om grensene til domssokna blei endra nokre gonger. I 2005 blei den "nygamle" **Lister tingrett** skipa, ved at Flekkefjord og Lyngdal tingrettar blei slegne saman att. Unntaket var Sirdal kommune frå den oppløyste Flekkefjord domssokn, som i staden blei lagd til Dalane domssokn i Rogaland fylke..

Bakgrunnsstoff
--------------

* Lister tingrett

Kjelder
-------

1. ↑  Arkivverket
2. ↑  Arkivverket

| * v
* d
* e
Tingrettar i Agder lagdømme |
| --- |
| Riksvåpenet | Aust-Agder | Aust-Telemark | Kristiansand | Larvik | Lister | Nedre Telemark | Nordre Vestfold | Sandefjord | Tønsberg | Vest-Telemark | Riksvåpenet |
Denne balanserande steinblokka **Balanced Rock** står i Garden of the Gods-parken i Colorado Springs.
Steinblokk på ei strand i Saaremaa i Estland. Slike flyttblokker frå isbrear er vanlege på strendene i Baltikum..
**Steinblokk** eller berre ei **blokk** er i geologi ein stein med ein storleik på minst 20 cm i diameter på Atterberg-skalaen og minst 60 cm i ingeniørgeologien. Enkelte blokker kan vere små nok til at dei kan flyttast eller rullast med handkraft, medan andre er særs massive, som kampesteinar. Vanlegvis er blokkene for store til å flyttast av ein enkelt person. Mindre blokker vert vanlegvis berre kalla steinar. 

I område som var dekte av isbrear under istider, som Skandinavia, nordlege Nord-Amerika og Russland, er flyttblokker vanlege. Flyttblokker er blokker fanga i isen og som vart flytta og så avsett når isen smelta. Desse er ofte ein annan bergart enn berggrunnen dei ligg oppå. 

Somme steinformasjonar er enorme blokker som er forma av erosjon, som Devil's Marbles i Australia, Wairere Boulders på New Zealand, der ein heil dal berre består av steinblokker og The Baths på øya Virgin Gorda i Dei britiske Jomfruøyane.

Klatring av store steinblokker krev ofte månader eller til og med år med øving, og har gjeve opphav til sporten buldring (av engelsk *bouldering*, som igjen kjem av det engelske ordet for ei steinblokk, *boulder*)

Bakgrunnsstoff
--------------

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Boulder» frå Wikipedia på engelsk, den 25. februar 2010.*
Koordinatar: 66°17′S 110°30′E﻿

**Shirley Island** er ei klipperik øy i Antarktis som ligg 150 meter nordvest for vestenden of Bailey Peninsula i Windmill Islands. Kirkby Shoal er ei lita grunne som ligg 3,43,4 km frå toppen av Shirley Island.

Shirley Island vart først kartlagd frå flyfoto teken av US Navy Operasjon Highjump i februar 1947. Ho vart namngjeven av US-ACAN etter Q. Shirley, sjefsfotograf under flyturane i Operasjon Highjump som tok bilete av området her.

Launch Channel
--------------

Launch Channel er eit smalt sund mellom Bailey Peninsula og øya. Sidan sundet er grunt, kan ein berre nytta mindre fartøy.

Sjå òg
------

* Composite Antarctic Gazetteer
* Antarktiske og subantarktiske øyar
* Antarktiske øyar sør for 60 °S
* SCAR
* kravområde i Antarktis

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Shirley Island» frå Wikipedia på engelsk, den 15. november 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
Koordinatar: 25°15′N 55°19′E﻿

**Dubaivika** er ei vik i Dubai i Dei sameinte arabiske emirata (UAE). Ho endar ved Ras Al Khor viltreservat. Somme kjelder meiner at vika går så langt inn i landet som til Al Ain, og at dei gamle grekarane kalla ho *Zaraelva* Historisk delte vika byen i to – Deira og Bur Dubai. Det var langs Bur Dubai-området at medlemmar av Bani Yas-stamma først slo seg ned på 1800-talet, og grunnla Al Maktoum-dynastiet i byen. Tidleg på 1900-talet hadde vika ei lita hamn for dhow-båtar som kom så langt vekke frå som India eller Aust-Afrika. Sjølv om straumen i vika hindra skip å gå segle inn, var vika eit viktig element når det gjaldt plasseringa av handelsområdet i Dubai, sidan det var den einaste hamna i byen. Perlejaktindustrien i Dubai, som var hovudnæringa i byen, var hovudsakleg basert på fangst i vika. 

Dubaivika i 1964
Båttaxi i Dubaivika med Nasjonalbanken i Dubai og Dubai handelskammer og industri i bakgrunnen.
Fiske var òg ein viktig industri på den tida og det varme, grunne farvatnet hadde eit rikt dyreliv. I 1955 vart det lagt planar om å utvikle vika, mellom anna oppmudring av dei grunne områda, bygginga av ein molo og utvikle stranda med eit kaianlegg. Vika vart først oppmudra i 1961. Ho vart oppmudra igjen i 1960- og 1970-åra, så ho kunne ta i mot skip opp til 500 tonn. Oppmudringa auka skipstrafikken til Dubai, og byen fekk ein fordel i høve til Sharjah, det andre dominerande handelssenteret i regionen på den tida. Al Maktoum-brua, den første brua mellom Bur Dubai og Deira, stod ferdig i 1963. Sjølv om vika ikkje lenger er viktig som hamneområde, etter at Jebel Ali-hamna vart utvikla, finst det framleis mindre anlegg, som Port Saeed, langsmed henne. 

Det er reist fleire iaugefallande bygningar langs vika, som Deira Twin Towers, Dubai Creek Tower, Sheraton Dubai Creek, Nasjonalbanken og Dubai handelskammer.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Dubai Creek» frå Wikipedia på engelsk, den 5. juni 2016.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  «Image of Dubai Creek information placard in Dubai Museum». TravelPod.com. Arkivert frå originalen 28. februar 2009. Henta 5. juni 2016.
2. ↑  Dubai. T. Carter, L Dunston. Lonely Planet. 2006
3. 1 2  Doing Business with Dei sameinte arabiske emirata. Terterov, Marat. GMB Publishing Ltd. 2006
4. ↑  Ruling Shaikhs and Her Majesty's Government, 1960-1969. Joyce, Miriam. Routledge. 2003
5. 1 2  Negotiating Change: The New Politics of the Middle East. Jones, Jeremy. IB Tauris. 2007
6. ↑  Dubai Creek Gigapixel Arkivert 2009-04-16 ved Wayback Machine..

Bakgrunnsstoff
--------------

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Dubaivika**
**Steinbruvann** er eit kjent badevatn i Lillomarka nord for Oslo. Vatnet ligg i eit populært rekreasjonsområde nedanfor Røverkollen, i kort avstand frå Grorud og Romsås. Det er gode høve for turar inn i marka frå vatnet, både for vandrarar, syklistar og skigåarar.

I perioden frå 1936 til 1971 var Steinbruvann drikkevasskjelde og derfor stengt for bading og fisking. I samband med reguleringa vart det i 1936 demd opp ein badedam sør for vatnet.

Steinbruvannet vart demd opp før år 1800. Det finst innskrifter på steinar i silhuset på dammen som les «Monsen 1795», «1875» og «1935». Den naturlege «steinbrua» i sundet i nord, der ein visstnok kunne hoppe frå stein til stein, vart sett under vatn. Men vatnet har halde namnet sjølv om det på gamle kart kan stå *Seinbrødvann*. Dessutan gjekk vatnet ei tid under namnet Steinbruddvannet etter alle dei små steinbrota på austsida. «**Stemmern**» har òg vore eit populært namn blant folk som trudde det riktige namnet var *Stemmerudvannet*.

Bergensveien vart nedlagt i 1873 og kunne dermed settast under vatn i 1875. I dag kan ein sjå restar av den gamle Bergensveien litt under vassflata.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Steinbruvann» frå Wikipedia på bokmål, den 17. april 2008.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames
* SSR (namn)
* Naturbase

 |
**Absjeronhalvøya** (aserbajdsjansk *Abşeron yarımadası*) er ein region i Aserbajdsjan. Baku, den største og mest folkerike byen i landet, og storbyområdet kring byen med forstadane Sumgayit og Khirdalan ligg på halvøya.

Absjeronhalvøya med kommuneinndeling
Det er tre distrikt på halvøya. To av desse er urbane (Baku og Sumgayit), og ein (Absjeron rajon), er eit forstadsdistrikt i Absjeronområdet. 

Halvøya strekkjer seg 60 km austover og ut i Kaspihavet og er 30 km på det breiaste. Sjølv om ho teknisk sett er den austlegaste forlenginga av Kaukasus, er landskapet berre noko åslendt, og består hovudsakleg av ei svakt kupert slette som endar i ei lang sandtunge kalla Shah Dili, og som i dag er ein del av Absjeron nasjonalpark. På denne delen av halvøya finst det mange kløfter og fleire saltsjøar.

Økonomi
-------

Den første petroleumsverksemda i verda fann stad på Absjeronhalvøya frå 1870-åra av. Mykje av landskapet er prega av rustne boretårn. Trass i seriøse miljø- og forureiningsproblem, så er Absjeron kjend for blomar, hagebruk, morbær og fiken. På nordsida av halvøya finne in lange sandstrender som er populære lokale turistattraksjonar.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Absheron» frå Wikipedia på engelsk, den 6. januar 2011.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Geografi i Aserbajdsjan
* Historia til Absjeron
* Kort dokumentar om forureining frå kjemisk industri og oljeindustrien på halvøya Arkivert 2009-04-08 ved Wayback Machine.

Koordinatar: 40°27′49.20″N 49°57′27.29″E﻿
Koordinatar: 35°15′N 36°35′E﻿

**Mhardeh** (arabisk محردة, *Maḥarda*), òg skrive *Muhradah*, er ein by nord i Syria i Hama guvernement, kring 23 kilometer nordvest for Hama. Han ligg langs Orontes, nær Ghabsletta. Av stader i nærleiken finn ein Halfaya og Taybat al-Imam i aust, Khitab i søraust, Maarzaf i sør, Asilah og Jubb Ramlah i sørvest, Shaizar, Safsafiyah, Tremseh og Kafr Hud i vest og Kafr Zita og al-Lataminah i nord. 

I følgje Syrisk statistisk sentralbyrå (CBS), hadde Mhardeh eit folketal på 17 578 i 2004. Han er senteret i Mantiqat Mħardeh, eit av dei fem distrikta i Hama guvernemen, og *nahiyah* («underdistrikt») Mhardeh, som består av 21 stader med eit samla folketal på 80 165 i 2004. Innbyggjartalet i Mhardeh vart i 2010 estimert til 22 442. Innbyggjarar er hovudsakleg kristne.

Innbyggjarane i Mharda driv hovudsakleg med jordbruk, industri og handel. Utdanningsnivået skal vere høgt. Klimaet i byen er mildt om somaren og stundom fell det snø om vinteren.

Orontes vart nyleg demd opp 3 kilometer nord for byen, og Mhardehdammen på Ghabsletta vert nytta til å produsere vassenergi. Mhardeh har ei historie attende til hellenstisk tid og tida kring Apamea. Det mest kjende arkeologiske funnet frå denne perioden i området er eit gammalt tempel med steindører og søyler med korintisk bokstavar, som seinare vart omgjort til ei kyrkje. 

Ghada Shouaa, den første syriske idrettsutøvaren som vann ein olympisk gullmedalje, vart fødd i Mhardeh, og det same vart patriarken Ignatius IV av Antiokia.

Mhardeh er den næraste større byen til Tremseh der drapa fann stad 12. juli 2012. Additionally, a suicide bomber killed three civilians and one security officier in Mhardeh on 14. juli 2012.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Mhardeh» frå Wikipedia på engelsk, den 22. mai 2014.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Folketeljing 2004 Arkivert 2013-01-12 ved Archive.is. Syrisk statistisk sentralbyrå (CBS). Hama guvernement. (arabisk)
2. ↑  H̨amāh: Les villes les plus grandes avec des statistiques de la folketal
3. ↑  Syria acting to safeguard chemical weapons, says Russland. *BBC News*. 2012-12-22.
4. ↑  «Mhardeh». Mhardeh.com. Arkivert frå originalen 13. desember 2019. Henta 22. mai 2014.
5. 1 2  Hubbert, Ben (14. juli 2012). «Suicide Bomber Kills 4 in Syrian Town». *ABC*. AP. Henta 14. juli 2012.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND

 |
**Sacré-Cœur de Montmartre**, **Basilique du Sacré-Cœur de Montmartre**, er ein katolsk basilika som vart bygd i tida 1875 til 1919 på toppen av høgda Montmartre (butte Montmartre) i 18. arrondissement i Paris, hovudstaden i Frankrike.

Apsiden i koret, med mosaikken i taket.
Basilique du Sacré-Cœur de Montmartre, med kampanilen (klokketårnet) til høgre i biletet og L'Église Saint-Pierre de Montmartre (Sankt Peterskyrkja på Montmartre), ei av dei eldste kyrkjene i Paris, til venstre.
Nemninga *Sacré-Cœur* ('Det heilage hjarta') syner til Kristi hjarta som symbol på den guddommelege kjærleiken som manifesterte seg ved at Guds son vart menneske og gav livet sitt for menneskeætta. Det innandørs taket i apsisen i koret er dekorert med ein mosaikk som representerer Kristi heilage hjarta som den katolske kyrkja i Frankrike gjev guddomleg makt og glans ved bøn og tilbeding. Mosaikken dekkjer 473,78 rutemeter, og er den største i Frankrike, laga i åra frå 1918 til 1922.

Basilique du Sacré-Cœur de Montmartre er ei krosskyrkje med grunnplan som ein gresk kross, pryda med fire kuplar kring ein stor sentral kuppel som er 83 meter høg, med ein høg og slank lanternin på toppen. Stilen er inspirert av romansk arkitektur og arkitekturen i Austromarriket (bysantinsk arkitektur), med mellom anna særleg Cathédrale Saint-Front i sentrum av byen Périgueux i Dordogne som førebilete. Bygningen er kledd med kvit stein frå steinbrota i Château-Landon i Seine-et-Marne.

Basilikaen er òg kalla *Vœu national* (Nasjonalt ynske) av di det vart vedteke å byggje han med pengar som vart innsamla frå folk flest. Ved ei lov frå 24. juli 1873 i Assemblée nationale (Nasjonalforsamlinga) av 1871 for å fremje den nye moralske orden etter at Pariskommunen var fallen, vart det fastsett at bygginga av kyrkja var av offentleg interesse, og at dei truande i heile landet skulle verte bede om å gje så mykje som kvar og ein av dei kunne avsjå. Det kom etter dette inn nær på førtiseks millionar franc frå nesten ti millionar gjevarar. 

Det vart skipa til ein arkitektkonkurranse som vart vunne av Paul Abadie, som døydde i 1884, og vart erstatta av Honoré Daumet (1884-1886), som vart erstatta av Charles Laisné (1819 -1891), som fekk utstyrt vindauga i kyrkja med glasmåleri av kunstmålaren og glaskunstnaren Émile Hirsch (1832-1904). Grunnsteinen vart lagt 16. juni 1875, skipet vart teke i bruk i 1891, men kampanilen (tårnet for kyrkjeklokkene) vart ikkje ferdig før i 1912, og heile basilikaen ikkje før i 1914 og vigsla i 1919, etter at den fyrste verdskrigen var avslutta. Den indre dekoren i basilikaen vart ikkje ferdig før i 1923. I heile denne lange perioden vart byggjearbeidet akkompagnert av sterke og vedvarande kontroversar.

Kjelder
-------

1. ↑  Benoist, Jacques (textes réunis par) *Le Sacré-Cœur de Montmartre, Un vœu national*, Christine de Nantes-D'Aboville, p. 89-95

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Sacré-Coeur de Montmartre**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* NKC

 |
**Britt MiRee Abrahamsen** (fødd 7. august 1973) er ein norsk forfattar, biletkunstnar, journalist og lærar frå Tromøya i Arendal. 

Abrahamsen har studert kunst og språk i ulike delar av verda, mellom faga er russisk samtidslitteratur og klassisk arabisk. Ho har reist mykje i mellom anna Europa, Midtausten, Nord-Afrika og det tidlegare Sovjetunionen, og har som kunstnar hatt utstilling i fleire av desse landa, som Syria, Libanon og Dei sameinte arabiske emirata. Ho har òg stilla ut heime på Sørlandet, i Risør, Arendal og Kristiansand.

MiRee Abrahamsen debuterte som forfattar i 1999 med lyrikk. Den andre boka, *I skyggen av Qassioun*, er ein roman om ein arabisk familie i Damaskus, medan dei to neste romanane er lagt til Sørlandet.
Forfattaren er blitt nominert til Sørlandets litteraturpris tre gonger.

Verkliste
---------

* *Ankeret i apegården*, dikt, 1999
* *I skyggen av Qassioun*, prosa, 2001
* *Bols*, roman, 2002
* *Daviti*, roman, 2004
* *Det ville Østen* 2012

Referansar
----------

1. ↑  «MiRee Abrahamsen». forfatterkatalogen.no. Henta 6. april 2012.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Digitaliserte bøker av MiRee Abrahamsen hjå Nasjonalbiblioteket
* Utgjevingar av MiRee Abrahamsen i Biblioteksøk
* Utgjevingar av MiRee Abrahamsen i BIBSYS Ask[*daud lenkje*]

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC

 |
**Mia Terese Hundvin** (fødd 7. mars 1977) er ein norsk tidlegare handballspelar frå Bergen. Vengspelaren vann i tida 1998-2002 både EM-gull og VM-gull, OL-bronse og EM-sølv.

Karriere
--------

### Landslagsspel

Hundvin debuterte på landslaget mot Litauen 15. januar 1998. I desember same året var ho med på Noregs lag som vann handball-EM 1998 etter suveren finalesiger mot Danmark. Eitt år seinare skåra ho fem mål då Noreg vart verdsmeister på Lillehammer, etter ein høgdramatisk finalekamp mot Frankrike. Under Sommar-OL 2000 i Sydney fekk Hundvin ein bronsemedalje med Noreg, før ho til sist deltok i EM-finalen 2002 i danske Herning, ein kamp som enda med dansk tomålstriumf. Hundvin spelte 72 landskampar og skåra 174 mål for landslaget.

### Klubbspel

Hundvin var Tertnes-spelar i den norske toppserien fram til våren 2000, med unnatak for 1996/97-sesongen då ho var aktiv i Gjerpen IF. Ho avslutta tida i Tertnes med finaletap i EHF-cupen mot spanske Mislata. Perioden 2000-04 spelte ho på danske handballklubbar; Frederiksberg, Slagelse og Aalborg. Frå 2004 til 2008 var ho medlem i Nordstrand IF.

### Merittar

* EM 1998: Gullmedalje etter 24–16 mot Danmark
* VM 1999: Gullmedalje etter 25–24 mot Frankrike
* OL 2000: Bronsemedalje etter 22–21 mot Sør-Korea
* EM 2002: Sølvmedalje etter 22–25 mot Danmark

Ymse
----

Hundvin var frå 1999 kjærast og sidan sambuar med den danske handballspelaren Camilla Andersen. Frå 2002 var ho sambuar med snøbrett-utøvaren Terje Håkonsen.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Mia Hundvin» frå Wikipedia på bokmål, den 7. desember 2016.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon

 |
**Sara Slott Petersen** (fødd 9. april 1987) er ein dansk friidrettsutøvar frå Nykøbing Falster som deltek på sprintdistansane og i hekkeløp. Ho vart i 2016 europameister på 400 meter hekk, det fyrste EM-gullet teke av ein kvinneleg dansk friidrettsutøvar.

Aktiv
-----

Petersen sette i juli 2011 dansk rekord på 400 m hekk med 55,97 sekundar, ein rekord ho forbetra till 55,68 i polske Szczecin, like før Sommar-OL 2012 i London. I sjølve sommarleikane rauk ho ut i semfinalane, slik ho hadde gjort fleire gongar før i store meisterskap.

Sesongen 2015 gjorde Petersen veldige framsteg over langhekken, noko som toppa seg med tida 53,99 sekundar under DL-stemnet i Paris den 4. juli. Sju veker seinare vart ho nummer fire i øvinga ved friidretts-VM i Beijing, 0,18 sekundar bak bronsevinnaren. Under europameisterskapen 2016 i Amsterdam presterte Petersen sitt beste løp for sesongen, og vann ein rimeleg klar siger i finalen etter eit løp som varte i 55,12 sekundar.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* VM 2009 i Berlin: Utslått i semifinalane – nr 20 (56,99)
* EM 2010 i Barcelona: Utslått i forsøka – nr 22 (57,28)
* VM 2011 i Daegu: Utslått i semifinalane – nr 18 (56,49)
* EM 2012 i Helsinki: Utslått i semifinalane – nr 9 (56,07)
* OL 2012 i London: Utslått i semifinalane – nr 19 (56,21)
* EM 2014 i Zürich: Diskvalifisert i forsøksløpet
* VM 2015 i Beijing: Nr 4 – 54,20 sekundar
* EM 2016 i Amsterdam: Gullmedalje – 55,12, framom Joanna Linkiewicz (55,33)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sara Slott Petersen» frå Wikipedia på engelsk, den 13. juli 2016.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Munzinger (sport)

 |
**Sadako Sasaki** (7. januar 1943–25. oktober 1955) var ei japansk skulejente som var to år gamal då atombomba fall over Hiroshima 6. august 1945 i nærleiken av heimen hennar ved Misasabrua i Hiroshima. Sadako er hugsa gjennom historia om dei tusen origami-tranene, som blei eit symbol på uskuldige offer for krig. Ei gamal japansk legende fortel at den som faldar tusen origami-traner, ei for kvart år av det tusen år lange livet til trana, vil få oppfylt eit ønske av ei trane. Sadako rakk å falde 644 traner før ho døydde 12 år gamal, men klassekameratane hennar fullførte prosjektet. I 1958 blei ein statue av Sadako med ei papirtrane avduka i fredsparken i Hiroshima, der tusener av japanarar kvart år legg ned papirtraner. Sadako har både blitt eit av dei mest kjende symbola på offer for atombomba og eit førebilete for særs mange japanske jenter. Historia blei fortalt i boka *Sadako og de tusen papirtranene*.

Merknadar
---------

1. ↑  Japansk skrift 佐々木 禎子

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sadako Sasaki» frå Wikipedia på bokmål, den 5. januar 2016.*

Bakgrunnsstoff
--------------

Litteratur
* Eleanor Coerr (1977): *Sadako and the Thousand Paper Cranes*. New York: G. P. Putnam's Sons.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* NKC
* NDL

 |