recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ein regulær pentadekagon.
Ein **pentadekagon** er i geometrien ein polygon med femten sider og femten vinklar. I ein regulær pentadekagon har alle sider lik lengd og alle vinklar er lik 156°. 

Arealet til ein regulær pentadekagon med sider med lengd *a* er gitt av

{\displaystyle {\begin{aligned}A={\frac {15}{4}}a^{2}\cot {\frac {\pi }{15}}&={\frac {15}{4}}{\sqrt {7+2{\sqrt {5}}+2{\sqrt {15+6{\sqrt {5}}}}}}a^{2}\\&={\frac {15a^{2}}{8}}\left({\sqrt {3}}+{\sqrt {15}}+{\sqrt {2}}{\sqrt {5+{\sqrt {5}}}}\right)\\&\simeq 17.6424\,a^{2}.\end{aligned}}}

Konstruksjon
------------

Ein regulær pentadekagon kan konstruerast med passar og linjal.
Animasjonen under viser konstruksjonen av ein pentadekagon. Det er viktig at passarradiusen vert halde konstant i stega 14 til 21.

Konstruksjon (animasjon)

| * v
* d
* e
Polygonar (mangekantar) |
| --- |
| Trekantar | Rettvinkla**·** Likesida**·** Likebeint |
| Firkantar | Kvadrat**·** Rektangel**·** Rombe**·** Parallellogram**·** Trapes**·** Drake |
| Regulære former | Trekant · Firkant · Pentagon · Heksagon · Heptagon · Oktogon · Enneagon · Dekagon · Hendekagon · Dodekagon · Triskaidekagon · Tetradekagon · Pentadekagon · Heksadekagon · Heptadekagon · Oktadekagon · Enneadekagon · Icosagon · Chiliagon · Myriagon |
| Stjerneformer | Pentagram**·** Heksagram |
**Jimmy 'Z' Zavala** (fødd 7. februar 1955) er ein USA-amerikansk musikar. I tenåra spelte saksofonisten ofte på nattklubbar i heimbyen Sacramento i California, ofte med mørke solbriller. På denne tida vart han introdusert for munnharpe- og munnspelsmusikken til Little Walter og Taj Mahal.

Han flytta til Los Angeles i 1980, og då han jamma på Central Club på Sunset Strip, vart han lagt merke til av Rod Stewart-bandmedlemma Robin Le Mesurier og Jim Cregan, som seinare føreslo Zavala då Stewart trengde ein saksofoninst i bandet. Jimmy Z vart då medlem av bandet til Stewart. 

I tillegg spelte Jimmy Z med John Cougar, Les Dudek, tidlegare Knack-gitarist, Doug Fieger, The Rockets og Ronnie Wood. Han spelte så med Eurythmics i fleire år. Munnspelet hans er å høyre på «Missionary Man».

Zavala spelte òg i lag med Tom Petty and the Heartbreakers på Live Aid i Philadelphia i 1985, og på *Southern Accents*-turneen til Petty. Han vart raskt ein av dei mest ettersøkte studiomusikarane i Los Angeles. 

Andre artistar Jimmy Z har spelt med er mellom andre Dr. Dre, Willy DeVille, Rick Springfield, Carole King, Eric Burdon, Rita Coolidge, Thomas Dolby, «Weird Al» Yankovic, Yes, Rick Price, Corey Hart og Shakespears Sister.

Diskografi
----------

* *Anytime...Anyplace!* (1988)
* *Muzical Madness* (1991)
* *Caught Inside* (2003)
* *Corazón Y Alma de un Jaguar (The Heart and Soul of a Jaguar)* (2004)
* *That's The Way I Roll* (2014)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Jimmy Zavala» frå Wikipedia på engelsk, den 12. mars 2015.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad
* Confessions of a Glorified Sideman (blog)
* Facebook Fan Page
* Jimmy Zavala ved The Internet Movie Database (IMDb)

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* MusicBrainz (artist)
* Discogs (artist)

 |
| Tranent  |
| --- |
| Plassering |
| 

Tranent is located in

 |
| Styresmakter |
| Land |  Storbritannia |
| Konstituerande land |  Skottland |
| Region | East Lothian |
| Geografi |
| Innbyggjarar  - By (2001) | 9 917 |
| Koordinatar |  55°56′″N 2°57′″W﻿Koordinatar: 55°56′″N 2°57′″W﻿ |
| Diverse annan informasjon |
| 
 Commons har multimedium som gjeld: **Tranent**
 |

**Tranent** er ein liten by i East Lothian i det søraustlege Skottland, omtrent 18 kilometer austom Edinburgh. 

Namnet ser ut til å vere av brytonisk, med elementa *tre* og *nant* som tyder «byen ved bekken». 

Staden er særleg kjent for Tranentmassakren, som fann stad i august 1797. Under ein protest mot innføringa av obligatorisk verneplikt i Skottland braut det ut opptøyar, og soldatar skaut ned og drap 12 personar. I 1995 vart det reist ein statue i sentrum av byen som viser eit av offera, Joan «Jackie» Crookston. I 1998 måtte han gjerast om ved at ein gut vart plassert ved sida av henne, sidan statuen var ustabil.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Tranent» frå Wikipedia på bokmål, den 27. oktober 2011.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* LCCN
* GeoNames

 |
Pavlovo Posad-sjal
**Pavlovo Posad-sjal** (russisk Павловопосадский платок), **Pavlovsky-sjal** eller **Povlovo Posad-skjerf** er eit tradisjonelt russisk klede og handarbeid. Det blir ofte brukt saman med andre tradisjonelle russiske klede.

Ullsjal kom på mote i Russland på byrjinga av 1800-talet. Dei fyrste sjala hadde vovne mønster, men frå midten av hundreåret byrja ein laga billigare sjal med trykka mønster. Ein fabrikk i småbyen Pavlovsky Posad i Moskva oblast fekk ei leiande rolle, og er i dag den einaste gjenverande sjalfabrikken i Russland.

Bakgrunnsfargen på desse sjala er ofte svart. Deretter er det pynta med store og små blomemotiv i fleire fargar. Den viktigaste dekorasjonsfargen er raudt, ettersom fargen har tydinga 'vakker' i russisk kultur. Orientalske og tyrkiske ornament har også vore populære.

Galleri
-------

* Fragment av eit sjal frå tidleg 1800-talFragment av eit sjal frå tidleg 1800-tal
* Kvinne med sjalet 'Sigersdag' frå  2018, utforma av Jekaterina Regunova.Kvinne med sjalet 'Sigersdag' frå 2018, utforma av Jekaterina Regunova.
* Fabrikkutsalet i Pavlovsky PosadFabrikkutsalet i Pavlovsky Posad
* Forretningsmannen Vladimir Stulov og motedesigneren Slava Zaitsev ved Pavlovo Posad sjalfabrikk i 2010Forretningsmannen Vladimir Stulov og motedesigneren Slava Zaitsev ved Pavlovo Posad sjalfabrikk i 2010
* Nærbilde av eit lyst sjalNærbilde av eit lyst sjal

Kjelder
-------

1. ↑  «Pavlovsky Posad shawls». *www.artrusse.ca*. Henta 3. oktober 2021.
2. ↑  Tat'jana. Razina (1990). *Die Volkskunst der Sowjetunion*. Čerkasova, Natalija. Kancedikas, Aleksandr. Köln: DuMont-Buchverl. ISBN 3770121961. OCLC 46072753.

* *Denne artikkelen bygger på «Pavlovo Posad shawl» frå Wikipedia på engelsk, den 3. oktober 2021.*
**Transdalsvatnet** er eit vatn i Gulen kommune i Vestland. Det er rundt 1,1 km langt og 0,6 km breitt. Transdalsvatnet ligg 402 meter over havet, og har eit areal på 0,47 km².

Vassføringa frå Transdalsvatnet er overført til Klyvtveitvatnet gjennom ein 734 meter lang tunnel, for å bli nytta i kraftproduksjon i Kløvtveit kraftverk. Overføringa tilsvarar rundt 42% av Dalelvas naturlege vassføring. Då Yndesdalsvassdraget i 1986 vart verna mot kraftutbygging vart det gjort unnatak for Transdalsvatnet og det nærliggande Austgulstølvatnet. Dette vart grunngjeve med at vassføringa frå dei to vatna var naudsynt for ei lønsam utbygging av Kløvtveit kraftverk, som vart vurdert å «ha avgjerande tyding for distriktet si kraftforsyning i framtida».

Vatnet var tidlegare kjent som eit godt fiskevatn, der det vart teke fisk av fin kvalitet. Men på grunn av sur nedbør på siste halvdelen av førre hundreår vart fiskestammen utrydda, og Transdalsvatnet var fisketomt i mange år. I 2006 vart det igjen sett ut fisk i vatnet, villfisk som var henta frå andre delar av Yndesdalsvassdraget.

Kjelder
-------

1. 1 2 3  NVE Atlas Arkivert 2011-03-06 ved Wayback Machine. *Norges vassdrags- og energidirektorat*
2. ↑  St.prp. nr. 89 (1984-85) Verneplan III for vassdrag, Objekt nr. 83, Ynnesdalsvassdraget
3. ↑  Trygve Hesthagen Gunnel Østborg: *Endringer i areal med forsuringsskadde fiskebestander i norske innsjøer fra rundt 1990 til 2006*, s.94, NINA Rapport 169, Trondheim, desember 2008, ISBN 82-426-1724-4
**Payola** er i musikkindustrien ei form for ulovleg kommersiell muting eller andre lokkemiddel frå plateselskap for å få utgjevingane sine kringkasta på kommersiell radio, utan at songen vert presentert som noko anna enn ein del av den normale, daglege spelelista. Etter USA-amerikansk lov kan ein radiostasjon få betalt for å spele ein spesifikk song, men då må dette opplysast om før songen vert avspelt. 

Sidan ein song som vert spelt mykje på radio kan vere avgjerande for om han vert ein hit, og dermed vert ei god inntektskjelde for alle involverte, har det i tidlegare tider vore vanleg å betale radiostasjonar ekstra for å få songane sine spelte føre konkurrerande selskap.

Alan Freed var ein DJ og tidleg støttespelar av rock and roll som fekk karrieren og rykte sitt øydelagd av ein payolaskandale i USA. Det var òg Freed som skal ha namngjeve omgrepet. Den tidlege karrieren til Dick Clark vart nesten stogga av ein payolaskandale, men han unngjekk problema med å selje partane han eigde i eit plateselskap og samarbeide med styresmaktene. Sjølv om mange av payolaskandalane kom tidleg i rock and roll-historia, på 1950-talet, finst det òg døme på seinare payolaskandalar, som i 1976 då soul-DJen Frankie Crocker vart dømd for payola.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Payola» frå Wikipedia på engelsk, den 18. februar 2018.*

1. ↑  «Pluggers war on old curse». *Billboard magazine* (Nielsen Business Media, Inc.) **61** (44): 3, 13, 47. October 29, 1949. ISSN 0006-2510.
2. ↑  «The Jordan brothers: A Musical Biography of Rock's Fortunate Sons», by Maxim W. Furek. Kimberley Press, 1986.
3. ↑  «United States of America v. Frankie Crocker, Appellant, 568 F.2d 1049 (3d Cir. 1977)».
Tre fotografi av ristningane på Altunasteinen. Til venstre er synt det motivet på den venstre smalsida som er plassert ovanfor motivet av guden Tors freistnad på å fiske Midgardsormen. Det midtre fotografiet syner framsida av steinen, og til høgre er synt ristninga på den den høgre smalsida.
**Altunasteinen**, eller **Runinskrift U 1161** i det svenske registeret over runeinnskrifter, er ein bilet- og runestein som står utanfor Altuna kyrka i Enköpings kommun i Uppland. På Altunasteinen er fleire mytologiske motiv innrista. Mellom anna finst det på den eine smalsida eit motiv som har vorte tolka som den heide guden Tor i ferd med å freista å fiske Midgardsormen opp av havet, slik Snorre Sturlason har skildra i Den yngre Edda.

Guden Tor i båten medan han er i ferd med å fiske Midgardsormen

Runeinnskrifta
--------------

Innskrifta i runer er omsett slik til moderne svensk: «Vifast. Folkad(?). Gunnar(?) lät resa stenen efter sin far Holmfast och sin bror Arnfast. Far och son blev bägge innebrända. Och Balle och Frösten, Livstens följeslagare ristade.»

Plasseringa av steinen
----------------------

Steinen står ikkje på den opphavlege staden. Han vart funnen av K.A. Karlinder i 1918, og låg då innmura og overkalka i grunnmuren til eit gravkapell i Altuna kyrka. Karlinder sytte for at steinen vart teke ut og plassert utanfor kyrkja, der han framleis står. Materialet i steinen er granitt.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Riksantikvarieämbetets fotografi av Altunasteinen.
* Riksantikvarieämbetet – Fornsök, om Altunasteinen.
Lenticularis
**Altocumulus lenticularis** eller berre **lenticularis** er stasjonære linseforma skyer som blir danna i midlare høgder, vanlegvis rettvinkla på vindretninga. På norsk vert dei derfor òg kalla **linseskyer**. Skyene er ein variant av altocumulus.

Når stabil luft strøymer over eit fjellrekkje, kan fleire storskala ståande bølgjer oppstå på lesida av fjellet. Dette er ikkje alltid synleg, men visst lufta er fuktig nok kan skyer oppstå på bølgjetoppane av desse ståande fjellbølgjene. Fordi fjellrekkjene vanlegvis har ei uregelmessig form, og fordi vinden kan variere i forskjellige nivå, vil det ofte vere forskjellig avstand (bølgjelengde) mellom bølgjetoppane, og skyene oppstår i eit uregelmessig mønster. I visse tilfelle kan det derimot oppstå ei samanhengande rekkje med lenticularis kjend som bølgjeskyer. Av og til er det fuktige og tørrare lag om ein annan i lufta over fjellet, og skyene kan oppstå i fleire lag oppå kvarandre (sjå bilete øvst til høgre). Desse lagdelte skyene har innimellom blitt feilaktig tatt for å vere UFOar. 
Skyene kan oppstå over dei fleste fjell rundt om i verda, men dei mest dramatiske skyene blir danna over dei store fjellkjedene som Himalaya, Andesfjella og Rocky Mountains. Det må forholdsvis kraftig vind til å for å skape desse skyene, og derfor er skyene òg assosiert med kraftig vind på bakkenivå. 

Fly prøver å unngå desse skyene pga av farlege turbulente rotorsystem i nærleiken av desse skyene, men for seglfly kan desse gje optimale forhold. Dette kjem av at det i samband med ståande bølgjer oppstår store vertikale luftrørsler, og å finne området der den stigande rørsla startar er forholdsvis enkelt i forhold til skya. Denne typen «bølgjeløft» er veldig jamn og kraftig, og seglflya kan nå opp til store høgder og nå lange avstandar. Verdsrekordane for både distanse (over 3000 km) og høgde (14 938 m) blei sett under slike forhold.

Sjå òg
------

* Orografisk stratus
* Fønvind

| * v
* d
* e
Skytypar |
| --- |
| Høge skyer (Type A) | Cirrus (Ci) • Cirrus uncinus • Cirrus Kelvin-Helmholtz • Cirrostratus (Cs) • Cirrocumulus (Cc) • Pileus • Kondensstriper |
| Midlare skyer (Type B) | Altostratus (As) • Altostratus undulatus • Altocumulus (Ac) • Altocumulus undulatus • Altocumulus makrellsky • Altocumulus castellanus • Altocumulus lenticularis |
| Låge skyer (Type C) | Stratus (St) • Orografisk stratus  • Nimbostratus (Ns) • Cumulus humilis (Cu) • Cumulus mediocris (Cu) • Stratocumulus (Sc) |
| Konvektive skyer (Type D): | Cumulonimbus (Cb) • Cumulonimbus incus • Cumulonimbus calvus • Cumulonimbus med mammatus • Cumulus congestus  • Pyrocumulus |
| Andre skytypar | Nattlysande skyer • Perlemorskyer |
**Altocumulus castellanus**| 

|  |
| --- |
| Altocumulus castellanus |
| Altocumulus castellanus |

 |
| **Høgd** | 2000-5500 m |
| **Utsjånad** | Opptårna skytårn frå toppen av skylaget |
| **Nedbørsky?** | Ja |
| **Forkorting** | Ac |

**Altocumulus castellanus** eller berre **castellanus** er ein type midlare sky og er ein variant av altocumulus. Namnet kjem av dei opptårna utskota som bølgjer seg oppover frå skybasen. Skybasen kan variere frå 2000 m til 5500 m. 

Castellanusskyer er prov på midttroposfærisk instabilitet og stor adiabatisk lapse rate i høgare nivå. Dei oppstår som regel når eit kaldare luftlag strøymer inn over eit område med altocumulusskyer. Dette medfører instabilitet, og luftbobler byrjar å stige frå skybasen. Kondensasjon i desse boblene skapar castellanuseffekten. 

Skyene kan vere teikn på dårlegare vêr, og visst konveksjon frå overflata rekk opp til det midttroposfæriske ustabile laget, kan castellanusskyene utvikle seg vidare til cumulonimbusskyer og torevêr. Av denne årsaka er meteorologar alltid på vakt når det vert observert castellanus. 

Sidan skyene er kjenneteikna ved vertikale luftstraumar, kan fly oppleve lett til moderat turbulens visst dei passerer slike skyer, men dette inneber vanlegvis ingen fare for flya.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Fleire bilete av castellanus

| * v
* d
* e
Skytypar |
| --- |
| Høge skyer (Type A) | Cirrus (Ci) • Cirrus uncinus • Cirrus Kelvin-Helmholtz • Cirrostratus (Cs) • Cirrocumulus (Cc) • Pileus • Kondensstriper |
| Midlare skyer (Type B) | Altostratus (As) • Altostratus undulatus • Altocumulus (Ac) • Altocumulus undulatus • Altocumulus makrellsky • Altocumulus castellanus • Altocumulus lenticularis |
| Låge skyer (Type C) | Stratus (St) • Orografisk stratus  • Nimbostratus (Ns) • Cumulus humilis (Cu) • Cumulus mediocris (Cu) • Stratocumulus (Sc) |
| Konvektive skyer (Type D): | Cumulonimbus (Cb) • Cumulonimbus incus • Cumulonimbus calvus • Cumulonimbus med mammatus • Cumulus congestus  • Pyrocumulus |
| Andre skytypar | Nattlysande skyer • Perlemorskyer |
Gammelstaden
Gammelstadens distrikt
Gammal industriarkitektur ved Gammelstadsviken
**Gammelstaden** (finsk: *Vanhakaupunki*) er ein bydel i Helsingfors. Gammelstaden er òg namnet på eit av Helsingfors administrative distrikt.

Gustav Vasa grunnla Helsingfors ved utløpet av Helsingeån (no Vanda å) i 1550. Tanken var at den nye byen skulle verta ein konkurrent til Reval (Tallinn) om handelen i Finskebukta. Den grunne vika viste snart seg å vera lite eigna for skipsfarten, og i 1640 vart byen flytta nokon kilometer sørover, ut mot havet. Samstundes vart gamlebyen øydelagt, og det finnast ikkje verna bygningar frå 1500- eller 1600-talet i området.

Gammelstaden har i dag lite bustadsbusetnad; innbyggjartalet ligg på noko over 200. Vassfalla i Vanda å la på 1800-talet grunnlaget for ein del industri. Noko av den gamle industriarkitekturen er verna; ved fossen Gammelstadsforsen ligg blant anna eit kraftverk som enno produserer straum og vert drive som museum.

Gammelstadens distrikt
----------------------

Gammelstadens distrikt omfattar forutan sjølve Gammelstaden bydelane Majstad, Gumtäkt, Kottby og Forsby. Distriktet har 17 417 innbyggjarar (2004).

Gammelstadsforsen

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Gammelstaden» frå Wikipedia på bokmål, den 23. september 2016.*
President Kennedy helser på freskorpsdeltakarar
**Peace Corps** er eit amerikansk føderalt frivilligheitsprogram oppretta 1. mars 1961. Føremålet til programmet er å gje teknisk assistanse, hjelpa menneske i utlandet å forstå amerikansk kultur, og hjelpa amerikanarar til å forstå kulturane i andre land. Arbeidet er hovudsakleg relatert til sosial og økonomisk utvikling. Kvar deltakar, ein Peace Corps-frivillig, er ein amerikansk borgar, typisk med ein collegegrad, som arbeider utanlands for ein periode på to år etter opplæringa på tre månader.[*treng kjelde*]

Sjå òg
------

* AmeriCorps

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Peace Corps» frå Wikipedia på bokmål, den 14. oktober 2018.*

Referansar
----------

1. ↑  Historikk

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata

 Commons har multimedium som gjeld: **Peace Corps**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* NKC

 |
Kyrkja i Gammalsvenskby
Gammalsvenskby i Ukraina.
**Gammalsvenskby** er ein del av landsbyen **Zmijivka** (ukrainsk Зміївка) i Khersonska oblast i Ukraina med svensk kulturarv. Lenge budde det fordrivne estlandssvenskar i Gammalsvenskby.

Frå Dagö i Estland
------------------

På øya Hiiumaa i Estland, eller Dagö, som øya heiter på svensk, hadde det frå 12-1300-talet budd svenskar. I 1781 tvinga Katarina II dei svensktalande øybuarane til å dra frå Hiiumaa, og ho gav dei lovnad på nytt land sør i Ukraina, ved elva Dnjepr. 1 200 personar byrja så ein dødsmarsj som berre 300 personar kom til å overleve. Året etter kom dei resterande til den nye heimbygda si. Her dyrka dei jorda, og langsamt voks talet på svensktalande, til det nådde eit maksimum på om lag 900 tidleg på 1900-talet. Tyskarane gav byen namnet «Altschwedendorf» – Gammalsvenskby. Svenskbybuarane heldt på den svenske dialekta si, si lutherske tru og sine svenske sedar og skikkar.

Nye evakueringar
----------------

Etter den russiske revolusjonen vart det sett i gang arbeid for å hente svenskbybuarane heim til Sverige. 1. august 1929 kom om lag 900 svenskar till Sverige. Dei fleste vart verande i Sverige, nokre fór vidare til Canada. Men om lag 250 personar vende etter nokre år attende til den gamle heimbyen sin i Ukraina. På byrjinga av 1930-åra vart dei råka av utreinskingane hans Stalin, og mange vart fengsla eller forviste til Sibir. Under andre verdskrigen vart dei tyske troppane helsa som frigjerarar, og då russarane kom attende, vart dei straffa på nytt.

Gammalsvenskby i dag
--------------------

Mot slutten av 1980-åra kom perestrojkaen og glasnost i Sovjetunionen. Det vart råd å ta opp att kontakten mellom Sverige og dei isolerte svenskane i Ukraina. Den raserte svenske kyrkja i byen vart atteroppbygd av den ortodokse kyrkja i Ukraina, og det vert på nytt feira messer på svensk i kyrkja. 

Den Svenska kyrkan og Gotland kommune har gjeve noko økonomisk støtte til byen, og i 1994 etablerte Chumak, eit svensk selskap som produserer olje, ketsjup og hermetikkmat, seg i nabobyen Kakhovka. I dag har landsbyen mellom 150 og 200 innbyggjarar med ein svensk kulturarv. Berre nokre få av dei snakkar den svenske dialekta flytande.

Kjelder
-------


* SVENSKBYBORNA kort historik av Kjell Knutas Arkivert 2010-08-06 ved Wayback Machine.
* Svenskbyborna - heimeside
Koordinatar: 84°20′S 166°25′E﻿

**Mount Kirkpatrick** er eit høgt, generelt isfritt fjell i Queen Alexandra Range i Antarktis. Det ligg 8 km vest for Mount Dickerson og er det høgaste punktet i både Queen Alexandra Range og Dei transantarktiske fjella. Det vart oppdaga og namngjeven av den britiske antarktiskekspedisjonen (1907–09), og kalla opp etter ein forretningsmann frå Glasgow som var av dei første til å støtte ekspedisjonen. *Mount Kilpatrick* er eit alternativt namn på fjellet.

Fossilfunn på Mount Kirkpatrick
-------------------------------

Eit av dei viktigaste fossilfunna i Antarktis er gjort på Mount Kirkpatrick i Hanson-formasjonen. Fordi Antarktis brukte å vere varmare hadde kontinentet tidlegare ein tett bar- og konglepalmeskog, og fordi alle kontinenta tidlegare hang saman i eit enormt superkontinent kalla Pangaea, var dyrelivet i Antarktis i nær slektskap med funn gjort andre stader i verda. Mellom anna er det funne fossil av fleire dinosaurar her.

Sjå òg
------

* Fossile funnstader
* Paper (Smith, N.D. and Pol, D. 2007) on *Glacialisaurus hammeri*

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Mount Kirkpatrick» frå Wikipedia på engelsk, den 9. april 2013.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Alexi Murdoch** (fødd 27. desember 1973) er ein britisk musikar, låtskrivar og visesongar. 

Murdoch er fødd i London, men har vakse opp i både Hellas, Skottland og Frankrike og bur for tida i Berlin. 
Faren er gresk og mora er skotsk-fransk.

Karriere
--------

Murdoch flytte til USA i 1992 for å studera, og talentet hans blei oppdaga då ein DJ i Los Angeles starta å spela songane hans på lokalradio. Musikkindustrien synte stor interesse, men Murdoch skal ikkje ha brydd seg om dette.

Han platedebuterte med EP-en *Four Songs* i 2002, med over 50 000 selde eksemplar. Den fyrste fulle plata hans kom ut i 2006 og fekk namnet *Time Without Consequence*. Oppfylgjaren *Towards the Sun* kom i 2011.

Ein av dei «fire songane» frå debut-EPen heitte «Orange Sky». Den vart den mest spelte songen på ein lokalradio i Philadelphia i 2004. Seinare har denne songen vorte brukt til mange store USA-amerikanske fjernsynsseriar, som *House*, *The O. C.*, *Prison Break*, *Ugly Betty*, *Dirty Sexy Money*, *Ladder 49* og så bortetter. Fleire av songane hans har også vorte brukt i populære fjernsynsseriar og filmar, som *Grey's Anatomy*, *Scrubs*, *Brothers & Sisters* og *One Tree Hill*.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen byggjer på «Alexi Murdoch» frå Wikipedia på engelsk, den 19. oktober 2009.*
* *Fødselsdatoen er henta frå «Alexi Murdoch» frå Wikipedia på tysk, den 19. oktober 2009.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* SUDOC
* BNE
* MusicBrainz (artist)
* Discogs (artist)

 |
|  |
| --- |
| ***Julia***  Song av The Beatlesfrå albumet *The Beatles* |
|  |
| **Utgjeve** | 22. november 1968 |
| **Innspelt** | 13. oktober 1968 |
| **Sjanger** | Folk |
| **Lengd** | 2:54 |
| **Selskap** | Apple |
| Låtskrivar(ar) | Lennon–McCartney |
| **Produsent** | George Martin |
|
|

«**Julia**» er ein song skriven av John Lennon, men tilskriven Lennon/McCartney på vanleg vis. Han vart gjeven ut i 1968 på dobbeltalbumet *The Beatles (White Album)*. «Julia» er ein roleg, melankolsk song som endar den andre LP-sida (eller første plata av CD-utgåva) på albumet.

Lennon skreiv songen for mor si Julia, som han mista i tenåra. Julia Lennon, fødd Julia Stanley, vart drepen i ei trafikkulukke i Liverpool i 1958. Lennon var då 18 år gammal, men hadde vorte teken frå mora av sosialvesenet på vegner av tanta Mimi som oppdrog han. Lennon sa følgjande om mora: «Eg såg mor mi no og då, og kjenslene mine for ho forsvann aldri. Eg tenkte ofte på henne. Ho (tante Mimi) sa at ho var langt, langt unna.» I røynda var ho berre om lag 5 km unna. 

Lennon kom tilbake til morstemaet i fleire songar, mellom anna den angstbitre «Mother» (1970) som òg omhandla sakn, om enn på ein meir marerittaktig måte.

Det er òg mogeleg at Lennon hadde den nye kona Yoko Ono i tankane då han skreiv «Julia». Teksten inneheld setninga *Ocean child calls me*, noko som kan vere ein indirekte referanse til Yoko Ono, sidan «yoko» tyder «child of the sea» eller «barn av havet».

Medverkande
-----------

* John Lennon – solovokal, akustisk gitar, klassisk gitar

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Julia (sang)» frå Wikipedia på engelsk, den 9. februar 2009.*
**Alexis de Chateauneuf** (fødd 18. februar 1799 i Hamburg, død 31. desember 1853 i Hamburg) var ein tysk arkitekt og byplanleggjar. Han var ein av dei leiande arkitektane i si tid, utdanna i Hamburg, Paris og Karlsruhe samt eit kortare opphald hos Karl Friedrich Schinkel i Berlin. Chateauneuf spelte ei særleg viktig rolle under gjenoppbygginga av Hamburg etter bybrannen i 1842. Han arbeidde òg i London og Christiania i Noreg.

Akvarell av Chateauneuf (1848) viser dei endringene han foreslo for Vår Frelsers kirke (Oslo domkyrkje) og som stort sett vart gjennomførte.

I Noreg
-------

Chateauneuf sto for ei omfattanda restaurering av Oslo domkyrkje i åra 1848–1850. Han vann òg
konkurransen om Trefoldighetskyrkja i Oslo oppført i 1853–58 med Wilhelm von Hanno som utførande arkitekt.

Kjelder
-------

* Arno Berg og Bernhard Hagtvedt: *Vår Frelsers kirke*, forlaget Land og kirke, Oslo 1950, side 90 ff

1. ↑  Alexis de Chateauneuf frå Norsk biografisk leksikon
2. ↑  Alexis de Chateauneuf frå 
Norsk kunstnerleksikon

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Norsk biografisk leksikon
* Store norske leksikon
* Norsk kunstnerleksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI

 |
**Riksretten** i Noreg er ein særdomstol som skal døme i saker mot statsrådar, høgsterettsdomarar og stortingsrepresentantar for straffbare handlingar desse har gjort i kraft av embetet sitt. Riksretten er heimla i Den norske grunnlova.

Odelstinget har påtalemakta i riksrettssaker. Medlemmer av Lagtinget og Høgsterett dømer i riksrettssaker. Heimelen til riksretten er § 86 og § 87 i Grunnlova. 

Riksretten spelte ei viktig rolle i konstitusjonskampane i siste halvdel av 1800-talet, sjå til dømes Statsrådsaka. Striden om vetoretten til Kongen i grunnlovssaker fekk ein førebels slutt i og med riksrettsdommen mot regjeringa Selmer i 1884, noko som òg gav ei utvikling mot parlamentarisme.

I våre dagar er ikkje Riksretten særleg mykje nytta som politisk maktmiddel, og den siste gongen Riksrett vart nytta i Noreg var i 1927. Frå tid til anna har det rett nok blitt *foreslått* å reise riksrettstiltale mot enkelte statsrådar og stortingsfolk, også i nyare tid. I dei seinare åra er det vurdert om Riksretten bør avskaffast og heller overføre sakene til dei ordinære domstolane.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Stortinget: Dokument nr. 19 (2003-2004) pdf-fil) Rapport til Stortingets presidentskap frå utvalet til å greie ut alternativ til riksrettsordninga

* Stortinget: Dokument nr. 12:1 (2003-2004) (pdf-fil) Grunnlovsforslag frå Jørgen Kosmo (A), Inge Lønning (H), Lodve Solholm (FrP), Ågot Valle (SV), Odd Holten (KrF), Berit Brørby (A) og Carl I. Hagen (FrP) om endringar i Grunnlova §§ 20, 30, 86 og 87 og nye §§ 15 og 82 (Riksretten)
	+ Saksopplysningar ved Stortinget Arkivert 2005-09-24 ved Wayback Machine.
**Anderz Eide** (fødd 16. juni 1975 i Hålandsdal i Hordaland) er ein norsk skodespelar. 

Eide er utdanna ved Bergen Teaterskole og har mellom anna arbeidd ved Det Norske Teatret, Riksteatret, Trøndelag Teater, Den Nationale Scene og Oslo Nye Teater. 

Han har også hatt mindre roller i nokre TV-produksjonar, mellom anna *Drømmefangeren* og *Kodenavn Hunter*, i tillegg til deltaking i nokre kortfilmar. I 2009 les han diktet «Nordmannen» i Akers reklamefilmen «Made by Norway».

Filmografi
----------

* Noen ganger gjør det vondt (kortfilm) (2006) .... Christer
* The Chamber (2005)
* En engel (2003) .... Scenearbeidar
* Tyven, tyven (2002) .... Policeman
* Forfall (2002)

### Fjernsyn

* Kodenavn Hunter (2007)
* Drømmefangeren (2005) .... Teddy Holm
* Brigaden (2002-03)

Bakgrunnsstoff
--------------

* Profil på filmfront.no

Fotnotar
--------

1. ↑  Helleve, Kjartan (03.09.2009). «"Nordmannen" i reklamefilm for Aker». Noregs Mållag. Henta 23. september 2009.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* VIAF

 |
|  |
| --- |
| ***Scelidosaurus*** |
|  |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Dyr Animalia |
| **Rekkje:** | Ryggstrengdyr Chordata |
| **Underrekkje:** | Virveldyr Vertebrata |
| **Klasse:** | Krypdyr Reptilia |
| **Overorden:** | Dinosaurar Dinosauria |
| **Orden:** | †Ornithischia |
| **Underorden:** | †Thyreophora |
| **Slekt:** | †***Scelidosaurus***Owen, 1860 |

Scelidosaurus
***Scelidosaurus*** var ein planteetande dinosaur som levde tidleg i jura-perioden. *Scelidosaurus* var ein av dei fyrste panserdinosaurane. Han var på storleik med ei lita ku og var ingen stor dinosaur. Men den var sannsynlegvis for tung til å laupa frå fiendane sina, så den brukte panseret til å forsvara seg med. Det bestod av rader med benknotter som stod ut av skinnet på ryggen, frå baksida av skallen til haletippen. Då *Scelidosaurus* levde, var nok knottane dekt av eit hornlag, og dei var truleg svært spisse. Beina til *Scelidosaurus* var truleg kraftige og den gjekk på alle fire. 

Skjelett av ein *Scelidosaurus*
Panserdinosaurane utvikla seg ikkje før seint i jura og tidleg i krit. Forskarar har alltid trudd at *Scelidosaurus* må ha vore stamfaren til dei typane som kom seinare. To store grupper var kamøgle, til dømes *Stegosaurus*, med rett oppståande plater og piggar på ryggen, og platedinosaurane, til dømes *Ankylosaurus* , med vassrette skjold og piggar som stakk ut frå sidene. Det er mest sannsynleg at *Scelidosaurus* tilhøyrde den gruppa som utvikla seg til platedinosaurane. Ein av grunnene til at ein trur dette, er at hodeskallen til *Scelidosaurus* var omgjeve av benplater, slik den var på dei seinare platedinosaurane, men ikkje på kamdinosaurene. Ein har likevel ikkje funne fossil av pansra dinosaurar frå dei 40 millionane åra som skil mellom Scelidosaurus og dei seinare pansra formene.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Scelidosaurus» frå Wikipedia på bokmål, den 2. november 2018.*
| **Recklinghausen** |
| --- |
| Rådhuset i RecklinghausenRådhuset i Recklinghausen Rådhuset i Recklinghausen |
| **Byvåpen** | **Plassering** |
| Byvåpenet til Recklinghausen | 

Recklinghausen is located in Tyskland

 |
| Styresmakter |
| Land  Delstat  Regierungsbezirk‎  Landkreis | Tyskland Tyskland  Nordrhein-Westfalen  Münster  Recklinghausen |
| Først nemnd i | 1017 |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  66,4 km² |
| Innbyggjarar  - By (2007)   - folketettleik | 121 521   1 830/km² |
| Koordinatar | 51°37′0″N 07°12′0″E﻿Koordinatar: 51°37′0″N 07°12′0″E﻿ |
| Høgd over havet | 85 m |
| Tidssone - Ved sommartid | CET (UTC+1) CEST (UTC+2) |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | 45601–45665 |
| Telefon-retningsnummer | 02361 |
| Bilnummer | RE |
| **Heimeside:** www.recklinghausen.de |

**Recklinghausen** er ein by i Tyskland i Ruhrområdet i delstaten Nordrhein-Westfalen med om lag 120 000 innbyggjarar. Byen er administrasjonsstad i *landkreisen* med same namn.

Historie
--------

Recklinghausen vart først nemnd i år 1017 som *Richoldinchuson*. Sidan 1150 har byen vore sentrum i det såkalla *Vest Recklinghausen*, eit forvaltings- og domstolsområde for heile regionen. Vest Recklinghausen høyrte til kurfyrstedømet Köln fram til 1802. I 1236 fekk Recklinghausen fullstendige byrettar.

Mellom 1514 og 1706 vart det brend hekser i byen. Forfølgjinga av heksane hadde sitt høgdepunkt i 1580-1581 og 1588-1589.

Etter at kurfyrstedømet Köln vart avskaffa kom Recklinghausen til hertugdømet Arenberg, i 1811 til storhertugdømet Berg og i 1814 til den prøyssiske sivilstyresmakta mellom Weser og Rhinen. I 1815 vart byen ein del av provinsen Westfalen i Preussen.

I 1949 vart Recklinghausen ein storby, det vil sei at han fekk meir enn 100 000 innbyggjarar. I 1975 vart Recklinghausen sete i kreisen Recklinghausen.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Recklinghausen» frå Wikipedia på svensk, den 15. juli 2007.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Recklinghausen**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* NKC
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
**1342** (romartal MCCCXLII) var eit normalår som byrja på ein tysdag i den julianske kalenderen.

Hendingar
---------

  

### Utlandet

* Mai: Valet av pave Klemens VI.
* Konstantin IV blei konge av Armenia.
* Ludvig I blei konge av Ungarn.
* Vijayanagarariket blei grunnlagd i Sør-India.

### Noreg

* 

Julian av Norwich

Fødde
-----

* Kong Leo VI av Armenia
* Julian av Norwich, engelsk kristen mystikar

Døde
----

* 24. april: Pave Benedikt XII
* 16. juli: Kong Karl I av Ungarn
* Al-Jaldaki, persisk lege og alkymist
* 

**<<   1300-talet   >>**
<< 1300 | 1301 | 1302 | 1303 | 1304 | 1305 | 1306 | 1307 | 1308 | 1309 | 1310 | 1311 | 1312 | 1313 | 1314 | 1315 | 1316 | 1317 | 1318 | 1319 | 1320 | 1321 | 1322 | 1323 | 1324 | 1325 | 1326 | 1327 | 1328 | 1329 | 1330 | 1331 | 1332 | 1333 | 1334 | 1335 | 1336 | 1337 | 1338 | 1339 | 1340 | 1341 | 1342 | 1343 | 1344 | 1345 | 1346 | 1347 | 1348 | 1349 | 1350 | 1351 | 1352 | 1353 | 1354 | 1355 | 1356 | 1357 | 1358 | 1359 | 1360 | 1361 | 1362 | 1363 | 1364 | 1365 | 1366 | 1367 | 1368 | 1369 | 1370 | 1371 | 1372 | 1373 | 1374 | 1375 | 1376 | 1377 | 1378 | 1379 | 1380 | 1381 | 1382 | 1383 | 1384 | 1385 | 1386 | 1387 | 1388 | 1389 | 1390 | 1391 | 1392 | 1393 | 1394 | 1395 | 1396 | 1397 | 1398 | 1399 >>
***Pokémon Black*** og ***White*** er rollespel utvikla av Game Freak og utgjeve av Nintendo på Nintendo DS. Dei er dei første spela i den femte generasjonen i rollespel-serien Pokémon. *Black* and *White* kom ut i Japan den 18. september 2010, i Europa den 4. mars 2011 og i Nord-Amerika den 6. mars 2011.

Spelmekanikkane i *Pokémon Black* og *White* liknar tidlegare spel i *Pokémon*-serien, men introduserer nokre nye endringar av mekanikkane i spela. Spelet handlar om ferda til ein pokémon-trenar gjennom regionen Unova, medan ein trenar opp pokémonar som blir nytta til å slåst mot andre trenarar. Det endelege målet i spelet er å bli den beste pokémontrenaren i regionen ved å nedkjempa ei gruppe av dei beste trenarane i pokémon-verda. *Black* og *White* introduserer 156 nye pokémon-figurar, som får det samla talet på pokémonar opp i 649 monster. Pokédexen, som fungerer som eit register over alle typar pokémonar, kan ein fullføre ved å få tak i alle 649 pokémon. *Black* og *White* kan spelast kvar for seg, men ein treng å byte pokémonar mellom spela for å fullføre pokédexen. Begge titlane er uavhengige av kvarandre, men har stort sett same historie og verd.

I forkant av utgjevinga vart *Black* og *White* dei raskaste DS-spela noko sinne til å nå ein million førehandsbestillingar i Japan. I januar 2011 var spela dei raskaste DS-titlane til å selja fem millionar eksemplar.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Pokémon Black and White» frå Wikipedia på engelsk, den 4. mars 2011.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  «『ポケットモンスターブラック・ホワイト』» (på japansk). Nintendo. 22. september 2010. Arkivert frå originalen 7. mars 2011. Henta 4. mars 2011.
2. ↑  «Pokemon Black/White Preview for from 1UP.com». September 23, 2010. Henta 30. oktober 2010. [*daud lenkje*]
3. ↑  Gantayat, Anoop (23. august 2010). «Pokemon Black & White Breaks Records Ahead of Release». IGN. News Corporation. Arkivert frå originalen 26. august 2010. Henta 23. august 2010.
4. ↑  Simon Parkin (January 12, 2011). «Gamasutra - News - Pokemon Black & White Becomes Fastest DS Title To Break Five Million Units». Gamasutra. Henta 20. januar 2011.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell japansk nettstad Arkivert 2012-01-25 ved Wayback Machine.
* Offisiell nettstad (global)
Koordinatar: 21°21′17″N 39°59′3″E﻿

**Arafatberget** (også kalla **Arafathøgda** eller **Arafatfjellet**) er ein granittås aust for Mekka. Det er også kjent som Nådefjellet (*Jabal ar-Rahmah*). Åsen er staden der Muhammed leverte avskjedstalen sin til muslimane som hadde følgt han under hadj då livet hans nærma seg slutten. Det stig omtrent 70 m over sletta.

Området som omringar Arafatberget vert kalla for **Arafatsletta**. Nemninga Arafatberget vert nokre gonger brukt om både åsen og sletta. Det er ein viktig stad i islam, fordi pilegrimane brukar ettermiddagen der under hajj, på den niande dagen av dhul-hidja. Å vere til stades på Arafatsletta på rett dag er avgjerande for at pilegrimsreisa skal vere gyldig. Mange pilegrimar vert verande heile natta i ei vakenatt.

Arafatsletta under hajj
Pilegrimar ber på Arafatsletta

Fotnotar
--------

1. ↑  Karen Armstrong (2000). *Islam: A Short History*. s. 11. ISBN 0-8129-6618-X.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Arafatberget**
Dobbelpokal frå Stuttgart frå rundt 1600.
**Pokal**(frå gresk *baukalis*, 'kar', gjennom fransk og tysk) er eit høgt beger med stett som gjerne blir nytta som pyntebeger eller trofé i konkurransar eller som heidersteikn.
Pokalar er ofte av sølv eller glas.

I handverkslaug høyrde pokalar til dei laugsgjenstandane det knytte seg seremoniar til. Denne typen pokal kunne ein kalla velkomstar.

Pokalar av glas blei brukt som drikkebeger ved festlege høve, mellom anna av borgarskapen i Noreg, på 1600- og 1700-talet. Med inngravert skrift og andre dekorasjonar er glaspokalar også seinare blitt nytta som gåver ved særskilde høve.

Det engelske ordet for pokal, *cup*, blir ofte nytta om idrettskonkurranser.

Galleri
-------

* Skjelpokal frå 1589.Skjelpokal frå 1589.
* Pokal laga av ei kokosnøtt i 1809Pokal laga av ei kokosnøtt i 1809
* Stilleben med nautiluspokal måla av Bolema de Stomme.Stilleben med nautiluspokal måla av Bolema de Stomme.
* Conchra Cup, ein pokal shintylaga frå Loch Alsh og Lochcarron kjempar om.Conchra Cup, ein pokal shintylaga frå Loch Alsh og Lochcarron kjempar om.
* Pokal for Hoppveka laga av Joska Kristall.Pokal for Hoppveka laga av Joska Kristall.

Sjå òg
------

* Vandrepokal
* Kongepokal

Kjelder
-------

1. ↑  «pokal» i Nynorskordboka.
2. 1 2  «pokal» i *Store norske leksikon*, snl.no.
3. ↑   H. Krog Steffens: *Slægten Aall*, Kristiania 1908, side 161, frå eit bryllaup i 1793: «begynte den lange Skaalerække, og Pokalerne som endnu i de Dage opmuntrede Gjæsterne, gik saa flittigen omkring, at jeg blant Mandspersonerne var den eneste ædru i den hele Forsamling »

* *Denne artikkelen bygger på «Pokal» frå Wikipedia på bokmål, den 15. september 2019.*
| Rambouillet |
| --- |
| Kyrkja i Rambouillet Kyrkja i Rambouillet |
| 

|  |
| --- |
|  |
| **Byvåpenet til Rambouillet** |

 |
| Styresmakter |
| Land  Region  Departement | Frankrike  Île-de-France  Yvelines |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  35,19 km² |
| Innbyggjarar  - By (2005)   - folketettleik | 24 900   708/km² |
| Koordinatar | 48°39′″N 01°50′″E﻿Koordinatar: 48°39′″N 01°50′″E﻿ |
| Høgd over havet | 142 m |
| Tidssone | CET (UTC+1) |
| Diverse anna |
| Postnummer | 78120 |
| **Heimeside:** www.rambouillet.fr |

**Rambouillet** er ein kommune i dei sørvestlege forstadane til Paris i Frankrike, men har status som by. Han ligg 44,3 km frå sentrum av Paris, og er *sous-préfecture* (underprefektur) i departementet Yvelines.

Rambouillet er kjend for den store Rambouilletskogen, i tillegg til Château de Rambouillet, som har vore vertskap for fleire internasjonale toppmøte. Sidan han ligg nær både Paris og Versailles har Rambouillet stundom vore sete for regjeringa.

Historie
--------

Rambouillet var i søkelyset under Kosovokrigen då partane møttest her i lag med NATO. Møte skulle gjere slutt på krisa, der Kosovo skulle få sjølvstyre, dei jugoslaviske paramilitære styrkane skulle legge ned våpna og NATO sin fredsstyrke skulle få lov å kome inn i Kosovo. Dei jugoslaviske styresmaktene nekta derimot å skrive under på Rambouillet-avtalen, og ville utsetje sjølvstyre til Kosovo. Dette starta Kosovokrigen og NATO sin reaksjon på at Jugoslavia ikkje skreiv under var å bombardere Jugoslavia mellom mars og juni 1999.

Bakgrunnsstoff
--------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
**William «Billy Boy» Arnold** (fødd 16. september 1935) er ein USA-amerikansk blues-munnspelspelar, songar og låtskrivar.

Biografi
--------

Billy Boy Arnold på International Jazz Festival i Wellington i 2006.
Arnold var fødd i Chicago og byrja å spele munnspel som barn, og i 1948 fekk han formelt opplæring frå naboen John Lee «Sonny Boy» Williamson, kort tid før Williamson døydde. Arnold debuterte som plateartist i 1952 med «Hello Stranger» for Cool, og plateselskapet gav han kallenamnet «Billy Boy».

Tidleg i 1950-åra slo han seg saman med gatemusikaren Bo Diddley og spelte munnspel 2. mars 1955 på innspelinga av Bo Diddley-songen «I'm a Man» for Checker Records. Same dagen som Bo Diddley-innspelinga spelte Billy Boy inn den sjølvskrivne «You Got to Love Me» som ikkje kom ut før plateboksen *Chess Blues 1947-1967* i 1992.

Arnold signerte ein solokontrakt med Vee-Jay Records og spelte inn originalane til «I Wish You Would» og «I Ain’t Got You». Begge vart seinare spelte inn av The Yardbirds. «I Wish You Would» vart òg spelt inn av David Bowie på albumet *Pin Ups* i 1973 og av Sweet i 1982 på albumet *Identity Crisis*.

Seint i 1950-åra fortsette Arnold å spele i Chicago og i 1963 spelte han inn albumet *More Blues From The South Side* for Prestige, men karrieren stagnerte og han starta ein parallell karriere so bussjåfør og seinare tilsynsførar.

I 1970-åra hadde Arnold byrja å spele att på festivalar i Europa. Han spelte inn ei innspeling for BBC Radio 1 og John Peel den 5. oktober 1977. Han spelte i 1997 inn songar for det som vart albumet *Catfish* i 1999 i London med Tony McPhee og The Groundhogs.

Diskografi
----------

### Studioalbum

* *More Blues On The South Side* (Prestige, 1964)
* *Kings Of Chicago Blues Vol. 3* (Vogue, 1973)
* *Blow The Back Off It* (Red Lightnin', 1975)
* *Checkin' It Out* (Red Lightnin', 1979)
* *Ten Million Dollars* (Blue Phoenix, 1984)
* *Back Where I Belong* (Alligator, 1993)
* *Eldorado Cadillac* (Alligator, 1995)
* *Boogie 'n' Shuffle* (Stony Plain, 2001)
* *Consolidated Mojo* (Electro-Fi, 2005)
* *Billy Boy Arnold Sings Sonny Boy* (Electro-Fi, 2008)
* *Billy Boy Arnold Sings Big Bill Broonzy* (Electro-Fi, 2012)
* *The Blues Soul Of Billy Boy Arnold* (Stony Plain, 2014)

### Konsertalbum

* *Live At The Venue 1990* (Catfish, 2000)

### Samlealbum

* *Crying And Pleading* (Charly, 1980)
* *Goin' To Chicago* (Testament, 1995)
* *Catfish* (Catfish, 1999)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Billy Boy Arnold» frå Wikipedia på engelsk, den 10. juli 2017.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. 1 2 3 4  Allmusic biography
2. ↑  *Chess Blues 1947-1967* (CD liner). various artists. USA: Chess/MCA Records. 1992. CHD4-9340. Arkivert frå originalen 5. januar 2011. Henta 10. juli 2017.
3. 1 2  Russell, Tony (1997). *The Blues - From Robert Johnson to Robert Cray*. Dubai: Carlton Books Limited. s. 89. ISBN 1-85868-255-X.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Intervju med Richie Unterberger
* Arnold på Allmusic

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* NLA
* MusicBrainz (artist)

 |
Koordinatar: 32°47′34.44″N 35°7′16.67″E﻿

**Ramat Yohanan** (hebraisk skrift רָמַת יוֹחָנָן, tyder Yohananhøgdene) er ein kibbutz nord i Israel. Han ligg nær Kiryat Ata og høyrer til Zevulun regionale kommune. I 2011 hadde han eit folketal på 842.. Han ligg like ved kibbutzen Kfar HaMaccabi

Landsbyen vart grunnlagd i 1932 på landområde kjøpt av Yehoshua Hankin frå Libanon i 1925. Grunnleggjarane var ei blanding av innfødde jødar og emigrantar frå USA. Han vart kalla opp etter den sørafrikanske politikaren Jan Smuts, som støtta sionismen.

Han var åstad for eit slag under borgarkrigen i Palestinamandatet 1947–1948. Drusar-regimentet til Den arabiske frigjeringshæren møtte Haganah-soldatar. Drusarane gjekk tom for ammunisjon og trekte seg attende til basen sin i Shefa-'Amr med store tap. Etter nederlaget deira skifta mange drusarar side i krigen, og byrja å samarbeide med Haganah.

I 1941 vart Yitzhak Rabin med i Palmach-avdelinga til Haganah under opphaldet sitt i kibbutzen Ramat Yohanan.

Kibbutzen dyrkar mellom anna pompelmus, og held kyr både for kjøt og meieriprodukt, og her ligg plastikkfabrikken Palram. Dei produserer òg noko olivenolje, som hovudsakleg vert nytta i eller seld frå kibbutzen.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ramat Yohanan» frå Wikipedia på engelsk, den 11. april 2015.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. 1 2  «Locality File» (XLS). Israelsk statistisk sentralbyrå. 2011. Henta 9. oktober 2014.
2. ↑  *arkivkopi*, arkivert frå originalen 11. april 2015, henta 11. april 2015

| * v
* d
* e
Zevulun regionale kommune |
| --- |
| Kibbutzim | Kfar HaMaccabi**·** Ramat Yohanan**·** Sha'ar HaAmakim**·** Usha**·** Yagur |
| Moshavim | Kfar Bialik**·** Kfar Hasidim Alef |
| Fellesbusetnader | Kfar Hasidim Bet**·** Nofit |
| Arabiske landsbyar | Ibtin**·** Khawaled |
| Andre landsbyar | Kfar HaNoar HaDati**·** Oranim |


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* LCCN
* GeoNames

 |
**Ramananda** (ca. 1400–ca. 1470) var ein indisk religiøs leiar. Namnet kan òg skrivast som **Ramanand** eller **Ramadatta**. Ramananda var ein bramin, men gjekk inn for å utbreie ein meir tilgjengeleg religion mellom folket gjennom den såkalla bhakti-rørsla. Av tilhengjarane sine blir han rekna som den femte i arvelinja etter den vidgjetne mystikaren Ramanuja. Ifølgje hagiografien om Ramananda, forlèt han tidleg heimen sin for å bli ein asket (*sannyasi*), før han seinare slo seg ned i Varanasi (Benares) for å studere filosofien åt Ramanuja, vediske tekstar og yoga. Ramananda sin filosofi hadde mange likskapstrekk med tankane ein finn hjå Ramanuja, men Ramananda brydde seg ikkje om reglane for kastesystemet og åt måltida sine saman med folk frå alle kastar. Han braut òg regelen om at all opplæring og alle tekstar laut vere på sanskrit, og nytta folkespråket hindi, vel vitande om at berre medlemar av dei høgare kastane meistra sanskrit. 

Ramananda tiltrakk seg tilhengjarar frå ulike samfunnslag og kastar, og mellom dei tolv opphavlege disiplane hans skal ein ha funne minst ei kvinne, garvaren Ravidas (garvarar er lågt nede på rangstigen i Det indiske kastesystemet) og ein muslim (Kabir). Samstundes har det faktum at Ramananda knapt er nemnd i poesien skrive av dei som blir sagt å vere disiplane hans, gjort at nokre fagfolk tvilar på det historiske grunnlaget for dette sambandet. Den mest kjende av disiplane hans, Kabir, vart sjølv ein høgvyrd diktar og opphav til ein rik legendetradisjon.

Kjelder
-------

* «Ramananda», *Encyclopædia Britannica*, 2018 . Henta 9. mai 2019.

Fotnotar
--------

1. ↑  Gerhardsen, E.; Højdahl, O.; Sanness, J. red. (1976). *Tidens leksikon*. Tiden. s. 324. ISBN 8210009206.
2. ↑  Langeland, A.St. (1994). *India og Sørøst-Asia*. Bokklubben. s. 113. ISBN 8252511759.