recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Koordinatar: 32°44′11.04″N 35°32′36.95″E﻿

**Poria Illit** (hebraisk פּוֹרִיָּה עִלִּית, tyder Øvre Poria) er eit felleskap nord i Israel. Han ligg sør for Genesaretsjøen og høyrer til Emek HaYarden regionale kommune. I 2006 hadde han eit folketal på 673.

Området vart først busett i 1912 og driven som ein gard av jødiske emigrantar under den andre Aliyah. Dei første nybyggjarane drog der frå då fyrste verdskrigen braut ut, og landområde låg aude fram til 1940. Det året slo ein kvutza frå Noar HaOved kalla *Alumot* seg ned i området. Dei renoverte dei opphavlege basaltsteinhusa og kalla landsbyen **Poria Alumot**. Men i 1947 fekk dei ein permanent stad for kibbutzen sin i Bitania Illit, ein ås ovanom Poria. Den nye kibbutzen vart kalla Alumot.

Ei ny gar'in-gruppe kom til staden og oppretta ein ny kibbutz kalla **Poria**, men vart demontert i 1949 og dei fleste innbyggjarane flytta til Alumot. Ei anna gruppe nybyggjarar oppretta ein ny landsby i 1955. Landsbyen vart driven utan ein administrasjon og det var først i 1991 at han vart offisielt anerkjent som ein separat landsby frå Poria - Neve Oved.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Poria Illit» frå Wikipedia på engelsk, den 22. februar 2015.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Poria Illit Galilea Development Authority (he)

| * v
* d
* e
Emek HaYarden regionale kommune |
| --- |
| Kibbutzar | Afikim**·** Alumot**·** Ashdot Ya'akov Ihud**·** Ashdot Ya'akov Meuhad**·** Beit Zera**·** Degania Alef**·** Degania Bet**·** Ein Gev**·** Ginosar**·** Hukok**·** Kvutzat Kinneret**·** Ma'agan**·** Masada**·** Ravid**·** Sha'ar HaGolan**·** Tel Katzir |
| Moshavar | Almagor**·** HaOn |
| Andre landsbyar | Kinneret**·** Poria Illit**·** Poria - Kfar Avoda**·** Poria - Neve Oved |



|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* GeoNames

 |
**Vassgraut** er graut koka på vatn i staden for mjølk. Graut og flatbrød var dei to rettane som var historisk kvardagsmat i Noreg. Til kvardags vart grauten i dei fleste heimar koka på vatn. Vassgraut vart rekna som skral kost i høve til graut koka på mjølk. Det var ikkje uvanleg at tenestefolk måtte eta vassgraut, medan *sjølfolket* åt graut koka på mjølk.

Tillaging
---------

Når vassgraut vart kokt over open eld, var det vanleg å bruke jarngryte og tvore. Først måtte vatnet, mange stader kalla mokket, koke. Så dryste ein mjølet i med eine handa medan ein rørte med tvora. Dette skulle hindre at det vart klumpar i grauten. Ein måtte røre til ein var sikker på at alt mjølet var kokt. Då vart det heller ikkje mjølsmak av grauten. I tillegg til vanleg røring, kunne tvora haldast mellom båe handflatene og vert snurra rundt, medan ho vart ført rundt i grauten. Når grauten tok til å stivne, stampa ein med tvora. Då vart han og salta med grovsalt. Han var ferdig når tvora stod i grautgryta. 

Skikkeleg kokt graut måtte ikkje få sprekker, skirne, når han kom i grautfatet. Det oppnådde ein med iherdig stamping.

Kjelder
-------

1. ↑  Selje info Ord og uttrukk M - O

* Marie Ryssdal: Om mat og matskikkar i Nordfjord i *Årbok for Nordfjord 1987*
* Selje info Ord og uttrykk
Radiostasjonen Haga sende frå hovudhuset på Torholmen.**Haga** var ein radiostasjon for Secret Intelligence Service (SIS) på Sunnmøre under andre verdskrigen. Stasjonen var bemanna av Erling Rønneberg frå august 1944 til månadskiftet januar/februar 1945. Han rapporterte om tyske konvoiar og flåterørsler i skipsleia på Møre-kysten. Stasjonen vart etablert på Torholmen nord for Ålesund. Agenten hadde fått hjelp av folk på Torholmen og Roald på Vigra.

Frå 19. februar, til Rønneberg vart henta ut av shetlandsgjengen sin båt «Vigra» den 5. mars 1945, sende han frå Godøy.

Erling Rønneberg returnerte etter få veker. 14.april var han i gang med sendingar frå radiostasjonen Turid ved Vartdalsfjorden. Etter seks dagar der vart han arrestert.

Kjelder
-------

1. ↑  Ulstein, Ragnar (1992). *Etterretningstjenesten i Norge 1940-45*. Cappelen. s. 183. ISBN 8202138221.
2. ↑  En spion kom inn fra havet. Stiftelsen norsk Okkupasjonshistorie. 2014
3. ↑  Haga, Arnfinn (1980). *Kystens partisaner: den hemmelige militære nordsjøtrafikk 1943-45*. Cappelen. ISBN 8202046599.

* *Denne artikkelen bygger på «Haga (radiostasjon)» frå Wikipedia på bokmål, den 20. november 2017.*
|  |
| --- |
| ***The New Folk Sound of Terry Callier***  Studioalbum av Terry Callier |
|  |
| **Utgjeve** | 1968 |
| **Sjanger** | Folk |
| **Lengd** | 37:41 |
| **Selskap** | Prestige |
| **Produsent** | Samuel Charters |
|
| Terry Callier-kronologi |
|  | *The New Folk Sound of Terry Callier* | *Occasional Rain* (1972)
 
 |

***The New Folk Sound of Terry Callier*** er debutalbumet til den amerikanske visesongaren Terry Callier gjeve ut i 1968, kring tre år etter albumet vart spelt inn. Dette var truleg nokre år for seint, då visesongen var blitt mindre populær.

Alle songane på albumet er coverversjonar av folkeviser, ofte framført med eit visst jazzpreg med Callier på vokal og akustisk gitar og stundom bass frå anten Terbour Attenborough eller John Tweedle. 

Callier byrja å spele på viseklubbar og kafear i Chicago i midten av 1960-åra, der han vart sterkt inspirert av musikken til John Coltrane. Han møtte Samuel Charters i Prestige Records i 1964, og året etter spelte dei inn debutplata hans. Charters skal ha blitt så rørt av musikken at han forsvann til Mexico med masterlydbanda. Callier sa: «Alt eg veitt er at eg hadde spelt inn noko for Prestige og at det ikkje kom ut. Kring eit og eit halvt år seinare møtte eg Samuel og spurte han kva som hadde skjedd. Han sa han hadde reist til Mexico i ein provins der det var mange indianarar og han berre lytta til musikken og åt sop.» Albumet vart derfor ikkje gjeve ut før i 1968.

I oktober 2018 gav Craft Recordings ut albumet på ny i høve 50-årsjubileumet til utgjevinga. Plata kom då i ei luksusutgåve med sju bonusspor. Fem av desse var ikkje gjevne ut før.

Innhald
-------

Alle songane er tradisjonelle, utanom der anna er nemnt. 

Side ein| Nr. | Tittel | Lengd |
| --- | --- | --- |
| 1. | «900 Miles» | 5:05 |
| 2. | «Oh Dear, What Can the Matter Be» | 2:50 |
| 3. | «Johnny Be Gay If You Can Be» | 4:20 |
| 4. | «Cotton Eyed Joe» | 5:25 |

Side to| Nr. | Tittel | Låtskrivar(ar) | Lengd |
| --- | --- | --- | --- |
| 5. | «It's About Time» | Kent Foreman, Lydia Wood | 3:25 |
| 6. | «Promenade in Green» |   | 4:00 |
| 7. | «Spin, Spin, Spin» | Kent Foreman | 3:05 |
| 8. | «I'm a Drifter» | Travis Edmonson | 8:50 |

Bonusspor på 2003-utgåva| Nr. | Tittel | Lengd |
| --- | --- | --- |
| 9. | «Be My Woman» | 5:20 |
| 10. | «Jack O' Diamonds» | 5:32 |
| 11. | «The Golden Apples of the Sun» | 6:35 |

Bonusspor på 2018-utgåva| Nr. | Tittel | Lengd |
| --- | --- | --- |
| 9. | «Jack O'Diamonds» | 5:37 |
| 10. | «Golden Apples of the Sun» | 6:40 |
| 11. | «Promenade in Green» (opptak 1) | 3:54 |
| 12. | «Be My Woman» (opptak 1) | 5:46 |
| 13. | «900 Miles» (opptak 1) | 5:02 |
| 14. | «It's About Time» (opptak 2) | 3:28 |
| 15. | «Oh Dear, What Can The Matter Be» (opptak 2) | 2:51 |

Medverkande
-----------

* Terry Callier - akustisk gitar, vokal
* John Tweedle - bass
* Terbour Attenborough - bass

Kjelder
-------

The New Folk Sound of Terry Callier på Discogs.

1. 1 2  Ankeny, Jason. The New Folk Sound of Terry Callier på Allmusic
2. ↑  «Music: Coltrane, Mayfield... Terry Callier?», *The Independent*, 30. januar 1998, henta 14. april 2019
Ei vasskjelde i Rättvik i Sverige
Ei **kjelde, ile, olle** eller **oppkome** er ein stad der grunnvatnet kjem fram i dagen. Dei finst ofte i skråningar der eit lag med sand ligg på eit vasstett leirlag eller på fast berggrunn. Vatnet vert reinsa i grunnen, slik at kjeldevatnet ofte er betre drikkevatn enn innsjø- og elvevatn.

Varmekjelder
------------

Varmekjelder eller termer er vatn som kjem frå så store djupner at det vert varma opp av jordvarmen. I vulkanske område kan temperaturen i vatnet kome opp til kokepunktet, som i ein geysir

Mineralkilde
------------

Ei mineralkjelde inneheld vatn med løyste salt frå dei bergartane det har passert, og vert ofte nytta som mineralvatn. Mange av desse kjeldene, til dømes i Aachen og Bad Ems i Tyskland, Karlovy Vary i Tsjekkia og Vichy i Frankrike er òg varme. I eldre tid vart kjelder rekna som heilage, særleg på grunn av dei helsebringande verknadane dei første med seg, som Olavskjelder.

Springkjelde
------------

Ei **springkjelde** er ei kjelder der vatnet spring opp frå jordoverflata, ofte med stor fart og med høgt trykk. Dei kan anten vere artesiske brønnar eller geysirar.

Kjelder
-------

* Kilde: sted hvor grunnvann kommer opp. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 29. november 2013 fra .
* Springkilder. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 1. desember 2013 frå .

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GND
* NDL

 |
Koordinatar: 66°57′35.186″N 19°49′10.844″E﻿
**Porjus** (samisk staving: Bårjås) er ein tettstad nord i Sverige. Staden ligg i Jokkmokks kommun i Lappland i Norrbottens län. Tettstaden voks fram på byrjinga av 1900-talet i samband med bygging av eit vasskraftverk på staden. I dag er kraftverket i Porjus energiselskapet Vattenfall sitt tredje største vasskraftverk med ei normal årsproduksjon på 1 233 GWh. 

Slik som mange andre kraftverksamfunn, skulle tettstaden etter planen avviklast etter at utbygginga var ferdig. Trass i dette heldt busetnaden seg oppe, og på det meste var det 3 000 innbyggjarar. I dag er tettstaden den minste av Jokkmokks kommun sine tre tettstader. Elva Lule älv renn gjennom Porjus, vegen Riksväg 45 og jarnvegen Inlandsbanan går via tettstaden.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Porjus.se, nettstad om Porjus av Porjus By- och Intresseförening.
* Jokkomokks turistbyrå om Porjus Arkivert 2006-08-27 ved Wayback Machine.
* Porjus 1910 - banbrytande kraftstation i vildmarken Arkivert 2004-12-17 ved Wayback Machine. www.vattenfall.se
* Porjus Arkivert 2005-10-01 ved Wayback Machine. www.inlandsbanan.se
* Porjus Norrsken By

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* GeoNames

 |
Vasshjul som driv ei oppgangssag i Tørvikbygd i Kvam herad i Hardanger Foto: Svein Harkestad

**Vasshjul** er nemninga for ei gamaldags innretning som var vanleg i tidlegare tider for å utnytte vasskrafta i bekkar og elver til å drive ymse maskineri, til dømes blåsebelgar i jarnverk og smiar, oppgangssager, kverner for å male korn til mjøl, stampeverk for å lage vadmål og mykje anna. Sjølve vasshjulet er eit hjul med skovler som er festa til ein horisontal aksel og plassert loddrett i vasstraumen, slik at kreftane i vasstraumen kan overførast gjennom akselen på vasshjulet til eit maskineri i nærleiken av hjulet.

Straumhjul og overfallshjul
---------------------------

Eit overfallshjul med renne av ein uthola trestamme i Sankt Jakob im Lesachta, Kärnten i Austerrike.
Vasshjulet (rekonstruksjon) i Glomma ved Isegran i Fredrikstad.
Det finst i prinsippet to ulike verkemåtar for vasshjula. Anten kan hjulet plasserast med underkanten i vasstraumen i ei renne frå elva eller bekken, slik at straumen i vatnet driv hjulet rundt; slike vasshjul vert kalla *straumhjul*; eller vatnet kan leiast inn over hjulet som ein foss frå ei renne eller eit røyr over hjulet; slike vasshjul vert kalla *overfallshjul*. Straumhjul av store dimensjonar var vanlege i område der bekken eller elva renn i meir eller mindre flatt terreng, for då trengst det særs stor diameter på hjulet for å få stor nok fart og kraft på akselen som skal drive kverna eller kva det måtte vere.

Den typen av vasshjul som var vanleg i bekkekvernar kringom i Noreg, og som hadde skovlene plassert på skrå på ein vertikal aksling som var festa til ein horisontal kvernstein i eit kvernhus som stod rett over hjulet, har si eiga nemning og vert kalla kvernkall.

Sjå òg
------

Kvernkall

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Lokalhistoriewiki
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* NDL

 |
Ein **nasjonalstat** er ein stat der folkesetnaden utgjer éi einsarta språkleg og kulturell gruppa med sams soga, det som etnos-definisjonen kallar ein nasjon. Endå dette slaget stat har vore halde som idealstaten av nasjonsbyggjarar oppgjennom dei siste hundreåra, finst det knappast døme på nokon slik einsarta stat. Det næraste me kjem er Island, som ikkje har nokon språkleg minoritet. Etter Island plar ein rekna Portugal og Japan som tilnærma nasjonalstatar (jamvel om urfolket ainu held til i Japan). Dessutan kunne Somalia kanskje høva, dersom landet hadde hatt ein sentraladministrasjon.

Ordet *nasjonalstat* vert bruka mykje, for di om den idealtypiske utgåva knapt finst. Då er det gjerne tala om statar der éi folkegruppa dominerer, so som Noreg, Sverige, Tyskland og Frankrike. I slike land gjev gjerne éin nasjon namn til landet, soleis sveane til Sverige, tyskarane til Tyskland, finnane til Finland og danane til Danmark (medan Noreg derimot har teke namn etter ei skipsleid). Dette til skilnad frå jamnare samansette land som Sveits, Belgia, India og Nigeria. 

Mange ekstreme former for nasjonalisme har den *reine nasjonalstaten* som hovudmålsetnad.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* GND
* LCCN
* NDL

 |
**Ronny Deila** (fødd 21. september 1975) er ein norsk fotballtrenar. Han er trenar for New York City FC (2020).

Deila vart 14. januar 2008 presentert som hovudtrenar for Strømsgodset. Han er tidlegare forsvarsspelar og var i tillegg assistent under trener Dag-Eilev Fagermo i perioden 2006 – slutten av 2007. Deila har òg trent Brodd I.L frå Stavanger. Då Fagermo forsvann til Odd som trenar i slutten av 2007, tok Ronny Deila over som hovudtrenar i Strømsgodset.

Deila har tidlegare spelt for Urædd, Odd Grenland (1993–2004), Viking (2005) og Strømsgodset (2005–2008). Han vart cupmeister for Odd i 2000. Deila gjorde comeback på fotballbanen då han i mai 2009 signerte kontrakt med 3. divisjonsklubben Sparta/Bragerøen.

Ronny Deila har i ung alder hatt fleire sesongar som hovudtrenar for Strømsgodset. Strømsgodset har vunne eit cupmeisterskap og hatt gode plasseringar i Tippeligaen under Deila, mellom anna sølv i Tippeligaen 2012.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ronny Deila» frå Wikipedia på bokmål, den 8. mai 2013.*
	+ *Wikipedia på bokmål oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Deila har savnet presset, oppmerksomheten og forberedelsene. Dagsavisen. Vitja 10. juli 2020
2. ↑  «Godsets nye hovedtrener» *Drammens Tidende*.
3. ↑  «Godset-trener Ronny Deila klar for Lier-laget Spa/Bra» *Drammens Tidende*.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Profil på Strømsgodsets nettside Arkivert 2013-10-26 ved Wayback Machine.
* Profil på altomfotball
Pisarro og kona Julie Vellay i 1877.
**Camille Pissarro**, **Jacob Abraham Camille Pissarro**, (10. juli 1830–13. november 1903) var ein fransk impresjonistisk kunstmålar.

Liv
---

Camille Pissarro vart fødd i Charlotte Amalie på St. Thomas i daverande Dansk Vestindia av foreldra Abraham Gabriel Pissarro, ein sefardisk jøde frå Frankrike, og Rachel Manzano-Pomié, frå Den dominikanske republikken. Pissarro budde på St. Thomas til han var tolv år gammal, da han vart sendt til ein kostskule i Paris. Han vende attende til St. Thomas for å få opplæring i forretninga åt faren. Under denne tida brukte han all fritida til teikning. I 1852 reiste han til Venezuela saman med den danske kunstnaren Fritz Melbye. I 1855 flytte han til Paris, der han studerte med den franske landskapsmålaren Camille Corot.

Camille Pissarro døydde i Éragny-sur-Epte den i 1903 og vart gravlagd på Père Lachaise-gravlunden i Paris.

«Hagen i Pontoise», måla av Pissarro i 1877.

Kunst
-----

Pissarro kom til å bli kjend som «impresjonismens far». Han måla bilete med fransk tematikk — særleg landskapsbilete, bilete av gardsarbeidarar og scener frå Montmartre. Han reiste så til Paris att for å undervise, og blant studentane hans kan nemnast Paul Cezanne og Paul Gauguin.

I mars 1893 sette parisgalleriet Durand-Ruel opp ei større utstilling med 46 av kunstverka åt Pissarro saman med 55 kunstverk av Antonio de La Gandara. Men medan kritikarane priste Gandara var dei tydeleg mindre entusiastiske over Pissarro sin kunst.

I levetida si selde Pissarro berre nokre få av bileta sine. I ettertida har livsverket hans vorte sett mykje høgare, og føre 2005 har pissarrobilete vortne selde for kring 4 millionar amerikanske dollar.

Kjelder
-------

* «Camille Pissarro» frå Engelsk Wikipedia

Bakgrunnsstoff
--------------

* Camille Pissarro ved Olga's Gallery

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* LIBRIS

 |
**Hurum** er ei bygd og ein tidlegare norsk heradskommune som låg i Buskerud, no Viken fylke. Kommunen låg på halvøya Hurumlandet mellom Oslofjorden og Drammensfjorden, og grensa til Røyken kommune i nord. Det tidlegare administrasjonssenteret Klokkarstua ligg i innlandet, i Sandungsdalen, medan dei fleste andre tettstadane i kommunen, som Sætre, Tofte, Filtvet og Holmsbu, ligg langs kysten. Verd å nemne er òg plassen Verket, rett vest for Klokkarstua. Han er ei istidsavsetting som mesten stengjer Drammensfjorden.

Rundt 100 km² av flatevidda var produktiv skog, medan rundt ein tidel av landet vart nytta til jordbruk. Den 63 kilometer lange kystlina til kommunen har ein kyststi for turgåarar.

Hurum kommune vart i 2020 slegen saman med kommunane Røyken og Asker til den nye Asker kommune.

Industri
--------

Hurum rådhus på Sætre
Holmsbu hamn
Den industrielle revolusjonen kom tidleg til Hurum, først med eit glasverk som vart bygd på slutten av 1700-talet. Nå har kommunen fleire hjørnesteinsverksemder, som Dyno Industrier, Norske Skogindustrier A/S, og Tofte Industrier.

Kommunikasjon
-------------

Hurum har lenge trekt til seg sommarturistar, men i den siste tida har folk utanfrå òg busett seg der fordi det er mogleg å pendla frå Hurum til storbyane Drammen og Oslo. Oslofjordtunnelen, ein tunnel under Oslofjorden til Drøbak, har gjort bygda betre tilgjengeleg.

I 1988 vedtok Stortinget å byggja hovudflyplass for Austlandet i kommunen, men dette vart omgjort i 1990 på grunn av risiko for skodde i området, og flyplassen vart i staden lagt til Gardermoen.

Øyar
----

Langs Hurumkysten finn ein òg fleire øyar og holmar med ein særskild flora og geologi. Fleire av desse er freda. Ei av øyane er Mølen (ikkje å forveksla med neset Mølen i Larvik kommune), ein av dei få stadane i Noreg der det veks misteltein.

### Flora og fauna

Hurum har kystbarskog, og innimellom åker- og kulturlandskap i indre strøk er det blandingsskog med lauvtrær og mykje gran. Av sjeldnare arter kan nemnast misteltein (i sør), vårmarihånd og vårkrossknapp. 

Faunaen er dominert av den søraustnorske lauvskogens habitat, med rådyr, noko elg, hare, grevling og ulike gnagarar. Fuglelivet har tatt seg opp. Det hekkar mellom anna hegre, knoppsvane, ærfugl, strandsnipe og gråspett i Hurum. Det er også noko ål, knurr og sjøaure i sjøen langs kysten.== Verd å vitja ==

  

* Hurum kyrkje
* Holmsbu billedgalleri

Kjende Hurumbuar
----------------

* Målaren Henrik Sørensen
* Admiralen Iver Huitfeldt

Fotnotar
--------

1. ↑  Internettside om nye Asker kommune

Bakgrunnsstoff
--------------

* Hurum kommune
* Arkivert 2004-12-27 ved Wayback Machine.

| * v
* d
* e
Kommunar i Buskerud |
| --- |
| Drammen  • Flesberg  • Flå  • Gol  • Hemsedal  • Hol  • Hole  • Hurum  • Kongsberg  • Krødsherad  • Lier  • Modum  • Nedre Eiker  • Nes  • Nore og Uvdal  • Ringerike  • Rollag  • Røyken  • Sigdal  • Øvre Eiker  • Ål | Buskerud fylke |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* Lokalhistoriewiki
* VIAF
* LCCN
* GeoNames
* SSR (namn)

 |
Administrativt kart av Kaukasus i Sovjetunionen, 1952-1991.
**Transkaukasus**, òg kalla **Transkaukasia** eller **Sør-Kaukasus**, er den sørlege delen av området Kaukasus mellom Europa og Asia. Det strekkjer seg frå Store Kaukasus i nord til grensa til Tyrkia og Iran mellom Svartehavet og Kaspihavet. Området inkluderer låglandet Kolkhida, Kura, Lenkoran, Talysjfjella, Litle Kaukasus og Det armenske høglandet. Heile Armenia ligg i Transkaukasus, i tillegg til mesteparten av Georgia og Aserbajdsjan, inkludert eksklaven Nakhitsjevan. Landa i området produserer olje, mangan, te, sitrusfrukt og vin.

I vestlege språk er uttrykket «Transkaukasus» ei omsetjing av det russiske *zakavkazje*, som tyder «området bortanfor Kaukasusfjella». 

Regionen har fleire omstridde område – Abkhazia og Sør-Ossetia i Georgia, og Nagorno-Karabakh i Aserbajdsjan.

Sjå òg
------

* Kaukasus
* Kaukasia
* Nord-Kaukasus (Ciscaucasia)

Kjelder
-------

1. ↑  «Caucasus». *The World Factbook*. Library of Congress. mai 2006. Henta 7. juli 2009.
2. ↑  Mulvey, Stephen (16. juni 2000). «The Caucasus: Troubled borderland». *News*. BBC. Henta 1. juli 2009. «*"The Caucasus Mountains form the boundary between West and East, between Europe and Asia..."*»
3. ↑  Solomon Ilich Bruk. «Transcaucasia». *Encyclopædia Britannica*. Henta 3. desember 2014.

* *Denne artikkelen bygger på «South Caucasus» frå Wikipedia på engelsk, den 5. juni 2007.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* GND
* LCCN
* NKC

 |
**Newari**, **newar** eller **nepalbhasha** er eit sinotibetansk språk som blir tala av
rundt 825 000 menneske frå Nepal (2001), der det er offisielt språk. Det blir også tala i den indiske delstaten Sikkim, der det også har offisiell status. Landnamnet «Nepal» kjem frå dette språket, som er forskjellig frå nepali.

Newari blir tala i Katmandudalen og i dei fleste større busetnader i Nepal. Det er morsmål til rundt 5 % av nepalarar, og er knytt til folkegruppa newarar. 

Språket høyrer til den himalayiske greina av sinotibetanske språk, men har også blitt mykje påverka av indoariske språk. Det er det einaste tibetoburmanske språket som blir skrive med devanagariskrift.

Historie
--------

Dei eldste nedskrivne newariorda er namn i sanskritinnskrifter frå Licchavidynastiet. Elles er den eldste kjende newariteksten eit skjøte frå 1207. Det eldste manuskripter er ei omsetjing av *Hitopadesha* frå 1360. 

Newari var språket til Malladynastiet, som herska over Nepal frå 1100-talet til 1768, då Katmandu blei hærteken av Prithvi Narayan Shah. Språket fekk ein renessanse i 1950-åra, men er ikkje blitt likestilt med nepali.

Litteratur
----------

Klassisk newari er sterkt påverka av sanskrit, medan litteraturen i nyare tid har hatt hindi og nepalilitteratur som førebilete.
Eldre newari-dramatikk byggjer på sanskrit- og maithili-dramaet. Ei rekkje tidlege tekstar var omsetjingar av buddhistisk litteratur frå sanskrit. 

Av viktige moderne forfattar kan nemnast diktaren Chittadhar Hridaya (1906–1982), som sat fem år i fengsel for å ha gjeve ut dikt på newari, og prosaforfattaren Tirtharaj Tuladhar.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Wikipedia på **newari**

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Newari» frå Wikipedia på svensk, den 31. mai 2012.*

* «newari» i *Store norske leksikon*, snl.no.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* NKC
* UNESCO lang

 |
**Hurtigruten AS**, tidlegare *Hurtigruten Group ASA* og *Hurtigruten ASA*, er eit norsk reiarlag som mellom anna opererer Hurtigruta. Selskapet vart stifta som Hurtigruten Group ASA 1. mars 2006 ved samanslåinga av Troms Fylkes Dampskibsselskap og Ofotens og Vesteraalens Dampskipsselskab, med hovudkontor i Narvik. 
Eigaren av reiarlaget er Silk Bidco AS, der hovudaksjonæren er det London-baserte investeringsselskapet TDR Capital.

Selskapet skifta namn til Hurtigruten ASA 26. april 2007. 2. februar 2015 fekk skifta Hurtigruten ASA namn til Hurtigruten AS, og hovudkontoret vart flytta til Tromsø. HRG har omtrent 3 400 tilsette, og driv og mellom anna USA og Sør-Amerika. Selskapet driftar 11 hurtigruteskip langs norskekysten. Fram til 2008 dreiv selskapet òg ferjer og snøggbåtar i Nordland, Troms og Sunnmøre, men selskapet Torghatten Nord tok over ferjene og snøggbåtane i Nordland og Troms dette året. Hurtigruten AS har òg skip i cruise i Antarktis.

Hurtigruteskip
--------------

* MS «Fram»
* MS «Midnatsol»
* MS «Trollfjord»
* MS «Finnmarken»
* MS «Nordnorge»
* MS «Polarlys»
* MS «Nordkapp»
* MS «Nordlys»
* MS «Richard With»
* MS «Kong Harald»
* MS «Vesterålen»
* MS «Lyngen»
* MS «Lofoten» (går inn for MS «Nordnorge» når dette er seg på vintercruise i Antarktis)
* MS «Nordstjernen»

Kjelder
-------

1. ↑  Regjering.no: Havila og Hurtigruten får kontrakter på kystruten Bergen-Kirkenes, 23. mars 2018
2. ↑  «Slik blir hovedkontoret, form og styret i nye Hurtigruten AS». Vest24. 3. februar 2015. Henta 3. februar 2015.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad
* Kvar er hurtigruta no? Arkivert 2007-08-26 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* BR orgnr

 |
**Hippodrome Theatre**, òg kalla **New York Hippodrome**, var eit teater og seinare ein kino i New York City frå 1905 til 1939 på Sixth Avenue mellom 43rd Street og 44th Street i Theater District i Midtown Manhattan. Det vart kalla for i verdas største teater av byggjarane. Det hadde 5 300 sitteplassar og ein 30 gangar 61 meter stor scene. Teateret vart utstyrt med den seinaste teknologien innanfor teaterutstyr i si samtid, mellom anna ein løftbar vasstank i glas.

Hippodromen vart bygd av Frederick Thompson og Elmer Dundy, skaparane av Luna Park-forlystelsesparken på Coney Island, med stønad frå Harry S. Blacks U.S. Realty, eit av i dei dominerande eigedom- og byggeselskapa i samtida. Bygget vart overteke av The Shubert Organization i 1909. I 1933 vart det gjenopna som kinoen New York Hippodrome, og vart scenen for Billy Rose sin musikal *Jumbo* i 1935. Dei som opptredde i hippodromen omfatta mange sirkus, musikalske revyar, vaudevillar og den forsvinnande elefanten til Harry Houdini, Det blei vist stumfilmar som *Neptune's Daughter* frå 1914 og *Better Times* frå 1922, i tillegg til filmar frå 1930-talet.

Teateret stengde i august 1939 for å rivast. I 1952 opna ein stor, moderne kontorbygning kalla «The Hippodrome Center» (1120 Avenue of the Americas) på same stad.

I kulturen
----------

I 1915 komponerte John Philip Sousa marsjen «The New York Hippodrome» til minne om at korpset hans spelte i tilstellinga *Hip Hip Hooray* denne staden.

Kjelder
-------

1. ↑  «Raze Old Hippodrome Theater in New York; Will Build 'Taxpayer'». Chicago Tribune. 9. juli 1939. Henta 22. februar 2013.
2. ↑  George C. Izenour (1996). *Theater Technology*. ISBN 0300067666. Henta 22. februar 2013.
3. ↑  David Ewen (1970). *New complete book of the American musical theater*. Holt, Rinehart, and Winston. ISBN 9780030850608. Henta 22. februar 2013. «Hippodrome Theater.»
4. ↑  Armond Fields (22. januar 2002). *Fred Stone: Circus Performer and Musical Comedy Star*. ISBN 9780786411610. Henta 22. februar 2013.
5. ↑  Sheldon Patinkin (20. mai 2008). *"No Legs, No Jokes, No Chance": A History of the American Musical Theater*. ISBN 9780810119949. Henta 22. februar 2013.
6. 1 2  "World Theatres – alphabetical listing", World-Theatres, 2008, webpage: World-theatres.
7. ↑  «The New York Hippodrome March». United States Marine Band. Arkivert frå originalen 11. juni 2021. Henta 11. juni 2021.

* *Denne artikkelen bygger på «New York Hippodrome» frå Wikipedia på dansk, den 22. september 2018.*

* Epstein, Milton. *The New York Hippodrome: A Complete Chronology of Performances, From 1905 to 1939*. Performing Art Resources, vol. 17–18. New York: Theatre Library Association, 1993. ISBN 978-0-03-261014-9

Bakgrunnsstoff
--------------

* Cinema Treasures (engelsk)
Statue i Wien som skal vise Isidoros
**Isidoros frå Milet** (442–537) var ein seinantikk arkitekt, fysikar og matematikar. Han var frå byen Milet.

Hagia Sofia
Isidor var, saman med Anthemios frå Tralleis, byggmeister på Hagia Sofia. Hagia Sofia var hovudkyrkje i Konstantinopel i 900 år, og er eit av dei siste store byggverka i antikken. Byggverket vart reist på oppdrag frå den austromerske keisaren Justinianus I, på staden der den store basilikaen Hagia Sofia tidlegare hadde stått. Den kyrkja, som vart oppført under Theodosius, vart øydelagd under Nikaopprøret i 532.

Isidor underviste i fysikk i Alexandria og seinare ved universitetet i Konstantinopel. På gammalgresk skreiv han ein kommentar til det i dag tapte verket *Om kvelving* av Heron frå Alexandria. Brorsonen hans, nemnd som Isidoros frå Milet den yngre, var byggmeister for den kuppelen Hagia Sofia har i dag. Denne stod ferdig i ei litt endra form i 563, fem år etter at den opphavlege kuppelen hadde falle ned.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Isidor von Milet» frå Wikipedia på tysk, den 1. august 2010.*

Litteratur
----------

* John Martindale: *The Prosopography of the Later Roman Empire*. Bd. 3. Cambridge 1992, S. 724.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* ULAN

 |
**Langvatnet** er ein innsjø i Rana kommune i Nordland fylke. Langvatnet er regulert og fungerer som magasin for Ytteren kraftverk og Reinforsen kraftverk. Langvassgrenda ligg ved vestenden, i nordaust Røvassdalen.

Frå den vestlege delen av Svartisen, renn Glomåga ut i Langvatnet, saman med dei mindre sideelvane Trolldalselva, Leiråga og Ramnåga.

Frå den austlege delen av Svartisen renn Svartisåga og Blakkåga, og dei møter kvarandre som som Raudvassåga, som òg knytt til Langvatnet.

Langvatnet er bunde til Ranelva gjennom Langvassåga.

Oppdemminga av Reinforsen dam, i nærleiken av Reinforsen kraftverk, fører til at Raudvassåga ofte renn ut i Langvatnet. Det medfører òg at vatnet frå Ranelva tidvis renn oppover Langvassåga og ut i Langvatnet.

Straumretninga i Langvassåga er avhengig av tilløpet til og vassstanden i Langvatnet, vassføringane i Raudvassåga og Ranelva, lukestillingane i Reinfossen dam og drifta i Langvatn kraftverk.

* 
* 
* 

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GeoNames
* SSR (namn)

 |
Koordinatar: 68°34′13″N 014°54′38″E﻿

**Hurtigrutemuseet** er eit museum på Nordnes (Richard Withs plass) i Stokmarknes i Nordland fylke, drive av stiftinga Hurtigrutemuseets forening. Museet har som sitt fremste utstillingsobjekt det komplette hurtigruteskipet MS «Finnmarken», bygd i 1956 og eigd av Vesteraalens Dampskibsselskab (VDS). Skipet vart drege på land 16. juni 1999, og er seinare utstyrt med i ein vernebygning.

Hurtigruteskipet MS «Finnmarken», bygd i 1956, er ein vesentleg del av Hurtigrutemuseet.
MS «Finnmarken» som museumsskip, fotografert i juli 2006.
Museet vart opna 2. juli 1993 av dåverande samferdsleminister Kjell Opseth. Opninga gjekk føre seg på hundreårsdagen for den fyrste seglinga med DS «Vesteraalen» frå Trondheim i den såkalla hurtigruta, ei rute med snøgge skip for frakt av passasjerar og gods mellom alle dei viktigaste kyststadane i Nord-Noreg og delar av Sør-Noreg.

Hurtigrutemuseet har utstillingar som gjer greie for soga til hurtigruta, og er dessutan eit informasjonssenter for kystkulturen. Det tek sikte på å vere ein faglig ressurs for skular, og for institusjonar og organisasjonar som driv med kulturvern. Opphavleg hadde museet tilhald i den gamle direktørbustaden til Vesteraalens Dampskibsselskab, men flytta i 1999 til nye lokale i Hurtigrutens Hus attmed hurtigrutekaia i Stokmarknes.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Hurtigrutemuseet**

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF

 |
**Ishockey under Vinter-OL 1984** vart arrangert i tida frå 7. til 19. februar 1984 i Sarajevo. Kampane vart avvikla på to ulike arenaer i OL-byen, finalerunda i sin heilskap på Olimpijska dvorana Zetra med plass til 12 000 tilskodarar. Sovjetsamveldet tok gull, Tsjekkoslovakia sølv og Sverige bronse.

Turneringa
----------

12 land deltok i turneringa, som tok til med ei opningsrunde med seks lag likt fordelt på to grupper. Dei to beste laga i kvar av gruppene gjekk vidare til ei finalerunde. Nummer tre og fire i gruppene gjekk direkte til respektive plasseringskampar. Noreg enda sist i Gruppe B med eitt poeng, etter uavgjort mot Finland.

Finalerunda
-----------

| Plass | Lag | Kampar | Sigrar | Uavgj. | Tap | Målskår | Poeng |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  Sovjetunionen | 3 | 3 | 0 | 0 | 16 - 1 | 6 |
| 2 |  Tsjekkoslovakia | 3 | 2 | 0 | 1 | 6 - 2 | 4 |
| 3 |  Sverige | 3 | 1 | 0 | 2 | 3 - 12 | 2 |
| 4 |  Canada | 3 | 0 | 0 | 3 | 0 - 10 | 0 |

### Sovjetunionen sitt meistermannskap

Målvakter: Vladislav Tretjak, Vladimir Mysjkin   

Forsvarar: Vjatsjeslav Fetisov, Aleksej Kasatonov, Vasilij Pervukhin, Zinetula Biljaletdinov, Igor Stelnov, Sergej Starikov   

Løparar: Vladimir Krutov, Igor Larionov, Sergej M. Makarov, Sergej Sjepelev, Nikolaj Drozdetskij, Mikhail Vasiljev, Aleksandr Gerasimov, Vladimir Kovin, Andrej Khomutov, Aleksandr Kosjevnikov, Viktor Tjumenev, Aleksandr V. Skvortsov.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Olympische Winterspiele 1984/Eishockey» frå Wikipedia på tysk, den 16. april 2020.*
Eit **nyttårsforsett** eller eit **nyårsforsett** er ein lovnad ein gjer til seg sjølv ved nyttår som går ut på å byrja eit nytt og betre liv. 

Å stumpa røyken er eit vanleg nyttårsforsett som ofte blir brote.
Det kan vera å slutta med ein uvane, leggja seg til ein god vane, eller ta til med eit nytt prosjekt. Å slutta å røyka, gå ned i vekt eller byrja å trena er typiske slike lovnader. Andre lovnader kan gå ut på å leva meir miljøvennleg eller å gje pengar til gode føremål.

Nyttårsforsett blir typisk laga før nyttårsaftan og trer i kraft ved midnatt 1. januar. Som regel er planen at ein skal halda dei på ubestemt tid framover. Svært ofte vil dei gode forsetta visna etter kvart.

Å laga til og halda nyttårsforsett kan minna om kristen oppførsel under fastetida, der mange truande gjev opp eit gode i perioden tida varar. Skilnaden er at fastetida er fastsett til førti dagar, og at målet med denne tida er å ofra noko til Gud, ikkje nødvendigvis å prøva å forbetra seg sjølve.
**Løp for livet** er ein aksjon til inntekt for Kreftforeningen som raudrussen på Bømlo har halde kvart år sidan starten i 1989. Det var i hovudsak to stafettløp, eit bedriftsløp for lokale bedrifter, lag og organinsasjonar og eit skuleløp for elevane ved vidaregåande skular og ungdomsskular i området.

Løp for Livet vart starta då ei jente ved Bømlo vidaregåande skule fekk kreft og klassevenene hennar ikkje ville sitja stille og sjå på. Dette vart starten på ein snart 30 år gamal tradisjon.

Dei siste åra har russen tatt på seg meir enn berre dei to løpa, og dei er mellom anna ute og leikar med ungane på barneskulane, sel vaflar og tek på seg oppdrag frå den lokale handelsstanden. I 2007 var dei og for fyrste gong med på bøsseaksjonen Krafttak mot Kreft. Bømlorussen har seinare blitt den største innsamlaren for Kreftforeninga.

I 2013 var det 25-årsjubileum, og Bømlorussen samla inn 570 000 NOK. 

Innsamla beløp siste åra

* 2005: 150 000 NOK
* 2006: 200 000 NOK
* 2007: 400 000 NOK
* 2013: 570 000 NOK
* 2017: 767 000 NOK
* 2018: 740 000 NOK

Kjelder
-------
Koordinatar: 62°23′29″S 59°40′58″W﻿

**The Triplets** er ein isfri ås sørvest på Alfatar Peninsula på Robert Island i Sør-Shetlandsøyane i Antarktis og ragar opp over Coppermine Cove i nordvest, Mitchell Cove i søraust og English Strait i vest og sør. *Aconcagua Point* 62°23′32.8″S 59°41′08.8″W﻿ er ei sidegrein av åsen på øya. Åsen har tre toppar og ei høgd på 160 meter over havet.

The Triplets vart kartlagd og namngjeve av Discovery Investigations i 1935. Aconcagua Point vart namngjeven av Den chilenske antarktisekspedisjonen i 1948-49 etter provinsen Aconcagua i Chile.

Åsen ligg 3,15 km søraust for Fort William, 750 m vest-nordvest for Debelyanov Point, 3,55 km nordvest for Negra Point, 6,22 km nord-nordaust for Spark Point, Greenwich Island, 3,13 km aust-nordaust for Barrientos Island, Aitcho Islands og 4,1 km aust-søraust for Bilyana Island i Aitcho Islands.

Sjå òg
------

* Alfatar Peninsula
* Robert Island

Kjelder
-------

* SCAR Composite Antarctic Gazetteer.
Herakles drep den nemeiske løva. Detalj frå ein romersk mosaikk i Llíria i Spania
Herakles sin kamp med den nemeiske løva. Måleri av Peter Paul Rubens.
**Løva frå Nemea**, eller *Den nemeiske løva* (gresk Νεμέος λέων, *Neméos léōn*, latin *Leo Nemeaeus*) var eit grusamt monster i gresk mytologi. Løva, som levde i Nemea på Peloponnes, vart rekna for å vera avkom av Tyfon og Ekhidna, som så mange andre monster, men nokre segner fortel òg at løva fall ned frå månen, og var barn av Zevs og Selene. Opphavet er òg tidvis omtalt som Orthos, ein frykteleg hund med to hovud som vakta kjempa Geryons tamdyr.

Det første av dei tolv storverka til Herakles var å drepa løva og koma attende med skinnet hennar. Løven hadde terrorisert områda rundt Nemea, og hadde så tjukt skinn at våpen ikkje kunne trenga gjennom det. Sidan ingen våpen verkte, drap Herakles løva ved å køyra armen ned i halsen på henne slik at ho vart kvelt. Gudinna Athene rådde Herakles til å bruka ei av løveklørn til å flå dyret med, ettersom vanlege reiskapar ikkje dugde. Klørne var skarpare enn noko sverd og kunne rispa einkvar rustning. Seinare brukte Herakles løveskinnet som rustning. 

Den nemeiske løva vart så send opp på himmelen som stjerneteiknet Løva.

I dag er løver ikkje ein del av gresk fauna. Asiatisk løver var tidleg ein del av dyrelivet i søraustlege Europa. Ifølgje den antikke historikaren Herodot var det løver i Hellas i antikken, men rundt 100 f.Kr. var dei vorte utrydda.

Sjå òg
------

* Dyrekrinsen

Referansar
----------

1. ↑  Apollodoros; Wagner, Richard Anton, red. (2008): *Mythographi Graeci, Vol.*
2. ↑   Pseudo-Apollodorus: *Library* 2.5.1
3. ↑  Hesiod: *Theogony* 327
4. ↑   Schaller, George B. (1972): *The Serengeti lion: A study of predator–prey relations*. Chicago: University of Chicago Press. ISBN 0226736393.

* *Denne artikkelen bygger på Løven fra Nemea fra Wikipedia på bokmål 2. desember 2018*
**Noregsmeisterskapen i handball 1995/96 for kvinner** vart vunne av Larvik Håndballklubb gjennom finalesiger 24 – 19 over Gjerpen Idrettsforening.

### Semifinalane

* Toten HK – Gjerpen IF 18 – 23
* Larvik HK – Sjetne IL 21 – 14

### Finalen

Finalen vart avvikla i Oslo Spektrum laurdag 24. februar 1996 framfor 4 349 tilskodarar. Larvik var det førande laget og leia 12-10 ved pause. Litt ut andre omgang prikka Larvik-skyttarane inn seks mål utan Gjerpen kvitterte. Midtveges i omgangen stod det då 20-12 til Larvik, som sidan styrte kampen inn til seksmålssiger.

**Larvik HK** sine målskårarar var Cathrine Svendsen (10), Lina Olsson (7), Heidi Flaatnes (3), Kristine Moldestad og Vibeke Nesse (2, begge). Lise Kristiansen var målvakt. Korkje Monica Vik Hansen eller Tonje Larsen kom på skåringslista.

**Gjerpen IF** sine mål kom frå Anne Brit Skarstein (6), Camilla Thorsen (5), Ann Iren Haugen (3), Siri Eftedal (2), Helene Stamnes (2) og Cecilie Thorsteinsen (1).

Gjerpen vart tildelt 6 og Larvik 4 tominutts-utvisingar av dommarane Ole Jørstad og Rune Forbord.

Kjelder
-------

* Østlandsposten 26. februar 1996
Flytande nitrogen blir kjølt ned for å avgrensa fordampinga.
**Fordamping** er ein faseovergang der atom eller molekyl ved overflata i eit stoff får nok energi til å gå frå ein lågare aggregattilstand til gass. Ofte vil dette seia å gå over i gassform frå væskeform, men ved sublimasjon kan eit stoff òg gå direkte frå fast stoff til gass.

For at eit stoff skal fordampa må det ha nok energi til å vinna over overflatespenninga. Fordamping skjer derfor raskare ved høgare temperaturar, der molekyla har meir energi, og i stoff med låg overflatespenning. Sidan berre få molekyl er nær overflata og rører seg i rett retning for å sleppa fri, er det avgrensa kor mange som kan fordampa. I tillegg vil dei raske molekyla som slepp unna føra til at resten av molekyla i gjennomsnitt har lågare rørsleenergi, slik at temperaturen i stoffet og dermed sjansen for fordamping vil gå ned.

Fordamping av vatn
------------------

Om lag 90 % av vassdampen i lufta kjem frå havet. Fordampinga skjer når sola varmar opp vatnet. Vassmolekyla inneheld positive og negative elektriske ladningar. Så sjølv om molekyla er i rørsle er dei knytt saman av kreftene mellom ladningane. Oppvarminga fører til at vassmolekyla vibrerer raskare, og enkelte vassmolekyl klarar å bryte laus og flykte ut i lufta i form av damp. Jo meir vatn som blir varma opp, jo meir vassdamp blir tilført til lufta.

Ein nyttar fordamping i dagleglivet mellom anna når ein heng opp våte klede for å tørka dei.

Sjå òg
------

* Kokepunkt
* Kondensasjon
* Sublimasjon
* Deposisjon

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* NDL

 |
|  |
| --- |
| ***The Thin Ice***  Song av Pink Floydfrå albumet *The Wall* |
|  |
| **Utgjeve** | 30. november 1979 |
| **Innspelt** | April-november, 1979 |
| **Sjanger** | Progressiv rock |
| **Lengd** | 2:31 |
| **Selskap** | Harvest Records (UK), Columbia Records (US)/Capitol Records (US) |
| Låtskrivar(ar) | Roger Waters |
| **Produsent** | Bob Ezrin, David Gilmour, James Guthrie og Roger Waters |
|
|

**«The Thin Ice»** er ein song av det britiske rockebandet Pink Floyd frå albumet deira *The Wall* frå 1979.

Komposisjon
-----------

Dei første sekunda av songen kan ein høyre eit lite barn som gret (som òg avslutta songen «In the Flesh?» som kjem før «The Thin Ice»). Songen startar så med første vers, som har ein lett og dempa tone, sunge av David Gilmour. Etter at Gilmour sitt vers er ferdig, tar Roger Waters over og tonen i songen vert meir «kynisk» i samband med teksten. Resten av songen, som er ein gitarsolo, vert så meir høglydt.

Innhald
-------

Som dei andre songane på *The Wall* fortel «The Thin Ice» ein del av historia til hovudpersonen *Pink*. Songen fortel om dei første åra av Pink sitt liv, før han vert gamal nok til å forstå kva som har skjedd med faren. Den «tynne isen» representerer den uskuldige, men skjøre perioden i livet før ein verkeleg kan forstå verda rundt seg. 

Tredje og fjerde linja i tredje verset, 

«Dragging behind you the silent reproach,
of a million tear-stained eyes»

fungerer som ein metafor for den psykologiske og/eller andelege effekten krig har på barn etter foreldre som har lidd eller omkomme som følgje av krig.

Filmutgåva
----------

Filmen viser tusenvis av menn i krig, anten skada eller daude, før ein så går til Pink i eit symjebasseng fullt av blod, der han lid på grunn av faren sin død.

Medverkande
-----------

* David Gilmour - vokal, gitar og synthesizer.

Medverkande
-----------

* David Gilmour – vokal (første vers), gitar, Prophet-5 synthesiser
* Nick Mason – trommer
* Roger Waters – vokal (andre vers), bassgitar
* Richard Wright – piano, Hammondorgel

Personnel per Fitch and Mahon.

Kjelder
-------

* Fitch, Vernon. *The Pink Floyd Encyclopedia* (3. utg.), 2005. ISBN 1-894959-24-8

1. ↑  Fitch, Vernon and Mahon, Richard, Comfortably Numb — A History of The Wall 1978–1981, 2006, p.72
**Noregsmeisterskapen i handball 1996** for menn vart vunnen av Viking Håndballklubb gjennom finalesiger 36 – 35 etter ekstraomgangar mot Idrettslaget Runar.

### Kvartfinalane

* Stavanger IF – Viking HK 21 – 28
* Drammen HK – IL Runar 23 – 28
* Kragerø IF – Elverum IL 32 – 27
* Sandefjord TIF – Kristiansand 20-21

### Semifinalane

* Kragerø IF – IL Runar (22-23 og 27-31) 49 – 54
* Viking HK – Kristiansand (23-20 og 26-23) 49 – 43

Finalen
-------

Finalen vart avvikla i Stavanger idrettshall laurdag 28. desember 1996 med mellom 2 og 3 000 tilskodarar til stades. Runar var i føringa store delar av kampen. På det meste var laget frå Sandefjord oppe i ei firemålsleiing. Ved pause leia Runar 16-15. På stillinga 28-28 og før ordinær tid var ute, fekk Runar straffekast. Men kapteinen skaut utanfor målburet. I ekstraomgangane fekk Viking overtaket og mannskapet sikra klubben sin tredje kongepokal. 

**Viking** sin toppskårar i finalen, Jan Thomas Lauritzen, skåra heile 10 mål. Hakk i hæl fylgde Asle Gran med 9 skåringar, medan Stig Penne stod for 6 nettkjenningar og Tor Bjørn Andersen for 5. Christian Berge, Rune Haugseng og Morgan Lunde skåra kvar sine 2 mål. Laget hadde ei dyktig målvakt i Steinar Ege.

Jarl Trollerud fann vegen til nettmauskane 11 gongar og vart med det både **Runar**s og kampens toppskårar. Kristian Hansen skåra 8 mål, Geir Erlandsen 5 og Bård Tonning 4. Ole Kristian Strøm og Stian Gabrielsen noterte seg begge for 2 skåringar, medan Tormod Moldestad, Lasse Lie og Jon Egil Ek skåra ein gong kvar. Målvakta Mats Fransson stod ein god kamp.

Dommarane Bjørn Høgsnes og Svein Olav Øie straffa Viking tre tominutts-utvisingar og Runar seks.

Kjelder
-------

* Rogalands Avis 30. desember 1996
* Tønsbergs Blad 30. desember 1996
Koordinatar: 46°33′26″N 7°50′07″E﻿

**Schilthorn** er eit 2 970 meter høgt fjell i Bern-Alpane i Sveits, oppfor Mürren.

Frå toppen kan ein sjå Titlis, Jungfrau, Mönch, Eiger, over Bern-Alpane og Jurafjella opp til Vogesane og Schwarzwald. Mont Blanc er òg så vidt synleg.

Mellomstasjonen til kabelvogna *Birg* 
Det går ei rekkje kabelvogner opp til fjellet får dalbotnen nedanfor. På toppen ligg ein roterande panoramarestaurant kalla Piz Gloria. Her vart mellom anna scenar til James Bond-filmen *On Her Majesty's Secret Service* filma. Restauranten roterer ein runde på 55 minuttar. 

Om vinteren er Schilthorn utgangspunkt for det lengste utforrennet i verda, kalla «Inferno», som vart halde første gongen i 1928.

Om sommaren endar Inferno triathlon på toppen etter eit løp opp frå Lauterbrunnendalen.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Schilthorn» frå Wikipedia på engelsk, den 11. februar 2012.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Schilthorn - Piz Gloria
* moh Live webkamera på Schilthorn[*daud lenkje*]
* Utsyn nordover
* Utsyn sørover
* Inferno Triathlon
* Schilthorn: Bilete Arkivert 2007-09-30 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* SUDOC
* GeoNames

 |
**Noregsmeisterskapen i handball 1997/98 for menn** vart vunnen av Idrettslaget Runar gjennom finalesiger 18 – 17 over byrivalen Sandefjord Turn- & Idrettsforening. Kongepokalen var Runars tredje på få år.

### Semifinalane

* Stavanger IF – IL Runar (27-15 og 17-25) = 44 – 50
* Sandefjord TIF – Drammen HK (28-24 og 30-16) = 58 – 40

### Finalen

Finalen vart avvikla i Oslo Spektrum laurdag 7. februar 1998 framfor 4 080 tilskodarar. Sandefjord TIF leia 8 – 7 ved pause. I den andre omgangen auka laget leiinga til fire mål, før Runar snudde eit målfattig oppgjer til eittmålstriumf.

**Runar** sine mål kom frå Kristian Hansen (4), Dejan Petkovic og Lasse Lie (3, begge), medan Tormod Moldestad, Ole Kristian Strøm, Bård Tonning og Geir Erlandsen alle fire skåra kvar sine 2 gongar. Jan Stankiewicz stod i mål for vinnarlaget.

**Sandefjord**s Preben Vildalen vart toppskårar i finalen med 5 nettkjenningar. Elles skåra Øystein Havang 4 gongar, og Johnny Jensen så vel som Atle Larsen kvar sine 3 mål. Pål Cramer og Eivind Wingsternæs noterte seg for ei skåring kvar. Eivind Ellingsen og Thomas Pettersen kom ikkje på skåringslista. Gunnar Fosseng var målvakt.

Dommarane Kenneth Abrahamsen og Arne M. Kristiansen straffa Runar med tre 2-minuttsutvisingar og Sandefjord med to.

Kjelder
-------

Østlandsposten 9. februar 1998
Koordinatar: 59°55′57.871″N 10°47′40.884″E﻿

Parti frå Løren. Foto: Helge Høifødt

Kanonhallen fotografert i 2012
**Løren** er eit strok i bydelen Grünerløkka i Oslo som tidlegare var dominert av industri, kontorverksemder og elles var kjend for militærleiren Løren leir, men som no fyrst og fremst er eit område dominert av bustadblokker.

Militærleiren vart bygd av den [[Noreg under andre verdskrigen|tyske okkupasjonsmakta[[ under den andre verdskrigen, nytta av Hærens våpentekniske korps etter at krigen var slutt, og i 1999 selt for å nyttast til tomter for bygging av bustadblokker. Somme av bygningane frå tida som militærleir er tekne vare på, mellom anna den såkalla Kanonhallen som okkupasjonsmakta bygde for å produsere og vedlikehalde artilleri og tyngre våpen, og som no har vorte omgjort til kulturhus.

Langs sørsida av området går jarnbanelina Alnabanen, ei line for godstog. T-banelina Lørenbanen har stasjon på Løren med namnet Løren.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Løren**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* Lokalhistoriewiki

 |