recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Øyvind Nordsletten** (fødd 1. juni 1944 på Bryne) er ein norsk diplomat som har hatt fleire ambassadørplasseringar og leiarstilingar i embetsverket.

Utdanning og erfaring
---------------------

Nordsletten gjennomførte førstegangstenesta ved Forsvarets russiskkurs og avtente plikttenesta ved Garnisonen i Sør-Varanger. Han studerte humaniora ved Universitetet i Oslo frå 1970 til 1974.

Yrkesliv
--------

Nordsletten gjekk inn i den norske utanrikstenesta i 1974. Frå 1977 til 1979 var han attaché og seinare andresekretær ved den norske ambassaden i Tyrkia. Nordsletten var førstesekretær ved den norske ambassaden i Russland i tida 1979–1982, og var ambassadør der i perioden 2000–2008. Verkeområdet hans omfatta også Armenia og fem land i Sentral-Asia. I tida 1992–1996 var han norsk ambassadør i Ukraina og Kviterussland. 17. november 2008 blei han utnemnd til ambassadør i Irland.

Frå 1982 til 1992 og frå 1996 til 2000 arbeidde Nordsletten i Noreg, og var då tilsett i leiande stillingar ved ulike departement. Mellom 1997 og 2000 leidde han internasjonal avdeling ved Statsministerens kontor.

Privat engasjement, prisar og utmerkingar
-----------------------------------------

Nordsletten blei utnemnd til æresmedlem i Norsk-russisk handelskammer i 2008 for sitt bidrag til å forbetra norsk-russiske forretningstilhøve.

Som utflytta jærbu har Nordsletten halde kontakten med heimstaden Time. Saman med kona Åslaug Undheim flytta og restaurerte han eit over hundre år gammalt jærhus, «Arkjå». I 2008 fekk dei kulturvernprisen til Time kommune for restaureringa. Same året gjorde han framlegg om å verna ei gammal torvmyr i kommunen som kulturminne, og fekk gjennomslag for dette i kulturminneplanen til kommunen.

Kjelder
-------

Fotnotar

1. 1 2 3  norway.ie: «H.E. Mr. Øyvind Nordsletten, Ambassador of Norway to Ireland».
2. ↑  Sverre Strandhagen: «Kampen om UD Arkivert 2005-01-13 ved Wayback Machine.» hjå *Dagens Næringsliv* (13.01.2005).
3. ↑  «Æresmedlemskap til Russlandskjennere[*daud lenkje*]» hjå *Fredriksstad Blad* (04.12.2008).
4. ↑  Erlend Skarsaune: «Ambassadør for gjenbruk[*daud lenkje*]» hjå *Jærbladet* (05.11.2008).
5. ↑  Ane Madsen: «Kulturell priskveld[*daud lenkje*]» hjå *Jærbladet* (08.11.2008).
6. ↑  Geir Sveen: «Ambassadør får verna jærsk torvmyr[*daud lenkje*]» hjå *Stavanger Aftenblad* (16.10.2008).
| Pontoise |
| --- |
| Rue Thiers i PontoiseRue Thiers i Pontoise Rue Thiers i Pontoise |
| Styresmakter |
| Land  Region  Departement | Frankrike  Île-de-France  Val-d'Oise |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  7,15 km² |
| Innbyggjarar  - By (1999)   - folketettleik | 27 700   3 874/km² |
| Koordinatar | 49°03′″N 02°06′″E﻿Koordinatar: 49°03′″N 02°06′″E﻿ |
| Høgd over havet | 27 m |
| Tidssone | CET (UTC+1) |
| Diverse anna |
| Postnummer | 95300 |
| **Heimeside:** www.ville-pontoise.fr |

**Pontoise** er ein kommune i dei nordvestlege forstadane til Paris i Frankrike, men har status som by og er ein del av den «nye byen» Cergy-Pontoise. Han ligg 28,4 km frå sentrum av Paris. Pontoise er *préfecture* (administrasjonsstad) i departementet Val-d'Oise.

Historie
--------

Pontoise er den historie hovudstaden i Vexin français. Han vart grunnlagd i romartida som *Pontisara*. På den tida førte eit steinoverheng ved elva Oise til at det vart lettare å forsvare vadestaden over elva langs den romerske vegen Chaussée Jules César mellom *Lutetia* (Paris) og *Rotomagus* (Rouen). Vegen eksisterer framleis i dag, og er no ein del av N14 frå Paris til Rouen.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Turisme i Pontoise Arkivert 2004-10-12 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
**Þórarinn Benedikt Þorláksson** (14. februar 1867–10. juli 1924) var ein islandsk målar, den fyrste islendingen som studerte målarkunst i utlandet. Han var også den fyrste målaren som fekk offentleg stønad. Ved sidan av Ásgrímur Jónsson, Jóhannes Kjarval og Jón Stefánsson vert han rekna som pionerane i islandsk målarkunst. Þórarinn måla i hovudsak landskapsbilete.

*Tingvellir*, 1900
*Foss*, 1909
Þórarinn var nest eldst i ein syskenflokk på 14. Faren, som var prest i Undirfelli í Vatnsdal, døydde då Þórarinn var fem år gammal. Þórarinn lærde å binde bøker og leia ei tid arbeidet på ein verkstad som dreiv med bokbinding. År 1900 fekk han stønad frå Alltinget for å studere kunst i Danmark. Våren 1905 vart han den fyrste islendingen som vart uteksaminert frå kunstakademiet i København. Då han kom tilbake til heimlandet reiste han rundt på Island og måla ulike landskapsmotiv. Seinare stilte han ut verka síne i Glasgow, den fyrste eigenlege måleriutsillinga av ein islandsk kunstnar.

Frå 1916 til -22 var Þórarinn styrar for den nyskipa tekniske skulen i Reykjavik, der han underviste i teikning. Samstundes dreiv han ein bokhandel og gav ut ei avis. 

Þórarinn døydde av eit hjarteåtak på sommarbustaden sín ved Laugarvatn.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Þórarinn B. Þorláksson» frå Wikipedia på engelsk, den 22. juni 2014.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* ULAN

 |
|  |
| --- |
| **Raudkål** |
| RaudkålRaudkål |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Plantar Plantae |
| **Orden:** | Brassicales |
| **Familie:** | Brassicaceae |
| **Slekt:** | *Brassica* |
| **Art:** | **Raudkål** *B. oleracea* |
|
| **Vitskapleg namn** |
| ***Brassica oleracea*** |

**Raudkål** er ei form for hovudkål der blada er raudlege eller lilla på farge. Eit vitskapleg namn som blir bruka på varieteten er *Brassica oleracea capitata rubra*.

Tverrsnitt av raudkål
Blada får fargen sin frå antocyanin, som raudkål inneheld meir av enn andre kåltypar. Graden av pigment varierer med pH-verdien i jorda kålet veks i. I sur jord blir blada meir raudlege, i nøytrale blir dei meir lilla, medan i basisk jord blir kålet meir grøn-gult på farge. Safta frå kålet kan brukast som 
ein heimelaga pH-indikator som blir raud i sure og grøn-gul i basiske løysingar.
Bladnervene og stilken til raudkål er kvite på farge.

Kåltypen har ein mild smak. Ein kan eta rå finskore bitar i salat, koka, dampa, steika eller stua det. Kålet kan også fyllast eller syltast. Det passar godt til å laga surkål.

Kjelder
-------

1. ↑  «raudkål» i Nynorskordboka.
2. ↑  «Where does the color come from in purple cabbage?». *HowStuffWorks* (på engelsk). 7. august 2000. Henta 14. mars 2019.
3. 1 2  «Rødkål», *www.frukt.no* (på norsk bokmål), henta 3. april 2019

* *Delar av denne artikkelen bygger på «Red cabbage» frå Wikipedia på engelsk, den 18. april 2019.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* (en) *Kategori:Brassica oleracea var. capitata f. rubra* – bilete, video eller lyd på Wikimedia CommonsRedigere på wikidata


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GND

 |
**Þjórsá** (utt. *thjours-ao*) er den lengste elva på Island. Ho er 230 km lang, startar frå breen Hofsjökull og renn mot sør. Elva endar i Atlanterhavet vest for Þykkvabær med ei middelvassføring på 360 m³/s. Þjórsá er grense mellom Rangárvallasýsla og Árnessýsla og er samtidig smittevernslinje for bufe.

Kommunikasjon
-------------

Det er to bruer over elva, ei ved Þjórsártún og ei anna rett nedanfor kraftverket Sultartangjavirkjun. Den gamle brua ved Þjótandi blei tatt i bruk i 1895 og reparert i 1949. Den nye brua blei opna i 2003 og er omtrent ein kilometer unna den andre.

I tillegg er det nokre vadestader ved elva, verdt å nemne er Nautavað ved Þjórsárholt og Hagavað ved garden Hagi.

Den gamle Sprengisandsleia gjekk inn gjennom Gnúpverjaafréttur og over Þjórsá ved vadet tvers av Sóleyjarhöfði aust for elva. På vestsida her er det ei fjellstue (med namnet Bólstaður) for turgåarar som kjem frå Gnúpverjahreppur.

Kraftverk
---------

Det er to vasskraftverk i Þjórsá: Búrfellsvirkjun og Sultartangavirkjun. I tillegg er Búðarhálsvirkjun under bygging og på teiknebordet er det enda to: Núpsvirkjun og Urriðafossvirkjun. Dette gjer at elva er den viktigaste produsenten av vasskraft på Island.

Fossar
------

Det er fleire fossar i Þjórsá fossar. Sett frå starten er dei: Kjálkaversfoss, Dynkur, Gljúfurleitarfoss, Tröllkonuhlaup, Þjófafoss, Minna-Núps flúðir, Búðafoss og Hestfoss på kvar side av Árnes og til slutt Urriðafoss.

Sjå òg
------

* Elvar på Island

Bakgrunnsstoff
--------------

* Bilete av Þjórsárver

Kjelder
-------

* Vísindavefurinn: Hver er lengsta á á Íslandi og hvað er hún löng?
* Vegagerðin - saga og minjar - söguleg gögn - blaðaefni um vegagerð árið 1895b Arkivert 2007-10-06 ved Wayback Machine. lese 26. februar 2006
* Bok av Gísli Gestsson: Árbók FÍ 1956. Árnessýsla milli Hvítár og Þjórsár

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* GeoNames

 |
**Øyvind Jørgensen** (fødd 6. april 1960) er ein norsk koreograf og dansar fødd i Kragerø. Han byrja karrieren sin som dansar i 1978, og i 1983 tok han hovudfageksamen i moderne dans ved Statens Balletthøgskole. Dei neste to åra studerte han vidare ved Martha Graham School of Contemporary Dance i New York, der han òg dansa med Martha Graham Ensemble under leiing av Yuriko. 

I 1987 grunnla han Zakraz Dansekompani saman med koreografane Karen Foss og Ingun Bjørnsgaard. I Zakraz fungerte han både som dansar, koreograf og medprodusent fram til 1993. I 1994 grunnla han sitt eige dansekompani, Ø.J.Prod..

Øyvind Jørgensen er tildelt Statens arbeidsstipend for kunstnarar to gonger, fyrste gong i 1993 og andre gong i 2003 for ein periode på fire år.

Han har sett opp fleire danseproduksjonar med utgangspunkt i bøker, mellom anna oppsettingar som Don Quijote og Peer Gynt. I desse to har han ikkje dansa, men koreografert.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Store Norske Leksikon om Jørgensen.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF

 |
|  |
| --- |
| **Raudhovudvarslar** |
| RaudhovudvarslarFoto: Juan EmilioRaudhovudvarslarFoto: Juan Emilio |
|
| **Utbreiing og status** |
| **Status i verda:** NT Nær trugaUtbreiinga av raudhovudvarslar Utbreiinga av raudhovudvarslar |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Dyr Animalia |
| **Rekkje:** | Ryggstrengdyr Chordata |
| **Underrekkje:** | Virveldyr Vertebrata |
| **Klasse:** | Fuglar Aves |
| **Orden:** | Sporvefuglar Passeriformes |
| **Familie:** | Varslarfamilien Laniidae |
| **Slekt:** | *Lanius* |
| **Art:** | **Raudhovudvarslar** *L. senator* |
|
| **Vitskapleg namn** |
| ***Lanius senator***Linnaeus, 1758 |

**Raudhovudvarslar** (*Lanius senator*) er ein fugl i varslarfamilien som hekkar i Sør-Europa, Midt-Austen og Nordvest-Afrika, og overvintrar i tropisk Afrika. Han hekkar i ope dyrka land, fortrinnsvis med frukttre, eik, furu eller poppel.

Skildring
---------

Hannen er ein iaugefallande fugl med svart og kvit overside, ei kastanjefarga krone og klår kvit underside. Underarten *L. s. badius* i det vestlege Middelhavet manglar dei store kvite vengeflekkene som er synlege i flukt på nominatforma. Hofuglar er litt mattare i farger enn hannar og er mørk brungrå på ryggen der hannar er svarte. Unge fuglar har fjørdrakt som skil seg med lysare og gråare farger. Denne trekkfuglen er ein mellomstor sporvefugl, kroppslengda er 18–19 centimeter og vekta 21–59 gram. Hovudet er stort og det mørke nebbet har ein nedbøygd tupp.

Utbreiingsområdet for hekking strekkjer seg frå Portugal til Hellas, Tyrkia, Irak og Iran, og frå Mauritania og Vest-Sahara i Nord-Afrika til Libya. Raudhovudvarslarar overvintrar i eit belte som femnar om Sahel, utvida sør til Etiopia og nordvestre Kenya i aust og Gabon i vest.

Føda er insekt, småfuglar og amfibium. Som andre varslarar jaktar han frå framstikkande greiner, og fester byttedyr på tornar eller piggtråd som eit «spiskammer». Under vårtrekket flyg denne arten ofte forbi hekkeområdet, og er ein sjeldan gjest til Noreg.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Woodchat Shrike» frå Wikipedia på engelsk, den 4. desember 2016.*

Referansar

1. ↑  Yosef, R. & International Shrike Working Group (2016) *Woodchat Shrike (Lanius senator)* I: del Hoyo, J. Elliott, A. Sargatal, J. Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.) (2016). Handbook of the Birds of the World Alive. Lynx Edicions, Barcelona. Henta den 4. desember 2016
2. ↑  BirdLife International (2016) Species factsheet: *Lanius senator*. Henta frå  den 4. desember 2016
3. ↑  Søk på artsobservasjoner.no den 4. desember 2016

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Raudhovudvarslar**
|  |
| --- |
| **Raudvengtrast** |
| RaudvengjetrostFoto: Andreas Trepte, MarburgRaudvengjetrostFoto: Andreas Trepte, Marburg |
|
| **Utbreiing og status** |
| **Status i verda:** NT Nær trugaUtbreiinga av Raudvengtrast Utbreiinga av Raudvengtrast |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Dyr Animalia |
| **Rekkje:** | Ryggstrengdyr Chordata |
| **Underrekkje:** | Virveldyr Vertebrata |
| **Klasse:** | Fuglar Aves |
| **Orden:** | Sporvefuglar Passeriformes |
| **Familie:** | Trastefamilien Turdidae |
| **Slekt:** | *Turdus* |
| **Art:** | **Raudvengtrast** *T. iliacus* |
|
| **Vitskapleg namn** |
| ***Turdus iliacus***Linnaeus, 1766 |

**Raudvengtrast**, *Turdus iliacus*, er ein fugl i trastefamilien. Arten har ei nordleg utbreiing i Europa og Asia. Han hekkar frå Island og Færøyane i vest, gjennom heile Fennoskandia, sørover til Polen, og vidare austover gjennom Russland og Sibir heilt til elva Kolyma nær Stillehavet. I siste del av 1900-talet etablerte fuglen seg som fåtalig men regelmessig hekkefugl i Skottland. Raudvengtrasten er delt i to underartar, den eine hekkar på Island og Færøyane, og den andre i resten av området. Raudvengtrasten er vanleg i mesteparten av Noreg. 

Raudvengtrasten hekkar i all slags skog, men unngår større felt med samanhengande barskog. Ein reknar med at over 1 million par hekkar her i landet. Populasjonen gjekk sterkt attende i perioden 2002 til 2012. Forskarane meinte at nedgangen kan vere relatert til klimaendringar.  Han lever av meitemakk, vevkjerring og biller. Utanom hekkesesongen et han og frukt, bær og sniglar.

Raudvengtrasten trekker sørover i september og oktober. Dei fleste funn av fugl som er ringmerka i Noreg vert gjort i Frankrike. Det er gjort funn så langt sør som Middelhavet og aust om Svartehavet. Raudvengtrastar overvintrar i Noreg i svært varierande tal. Somme vintrar med god tilgang på næring kan fuglane vere nesten vanlege på kystane i Sør-Noreg. Ved sterk kulde kan dei trekke sørover sjølv midtvinters. Trekket attende mot nord startar tidleg. Alt i april er han attende på hekkestaden. I Finnmark er han komen i midten av mai. Raudvengtrasten kjem oftast attende til same staden kvar sommar.

Fuglen kan synga heile dagen. Reiret er som regel godt skjult, oftast lågt i eit tre eller ei busk, eller direkte på marka. Egga vert lagt frå mai. Dei vert klekte etter om lag 14 dagar, og ungane er flygedyktige etter knapt to veker.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Raudvengtrast**

* Norsk ornitologisk forening
* Norsk Fugleatlas, 1994.

1. ↑  Norsk institutt for naturforskning: Færre fugl i fjellet
|  |
| --- |
| **Raudkløver** |
| **Status i Noreg:** LC Livskraftig
  |
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Plantae |
| **Klasse:** | Eudicotyledonae   |
|
|
| **Orden:** | Fabales |
| **Familie:** | Fabaceae |
| **Slekt:** | Trifolium |
| **Art:** | *T. pratense* |
|
| Vitskapleg namn |
| Trifolium pratense

Linné , 1753 |

Raukløver med insekt. Steigen kommune.
**Raudkløver** er ei fleirårig urt i ertefamilien. Han er utbreidd over alle kontinent med temperert eller varmt klima. 

Planta vert 20-30 cm høg og har eggforma eller avlange småblad, om lag utagga og med lange mjuke hår. Dei øvre øyreblada er eggforma med kort spiss. Raudkløber har stort rundt blomsterhouvud som oftast er uskafta. Han blømer kring juni i eng og bakkar. 

Raudkløver er vanleg over det meste av Noreg, sjeldan lengst nord. Han går opp på setrane, og er funnen opp til 1230 m på Hardangervidda. Han er vanleg dyrka i eng. Arten er rekna som innført i Noreg, med innføring ein gong før 1800.

Kjelder
-------

### Fotnotar

1. ↑  Artsdatabanken.no

---

* Svensk Wikipedia.
* Johannes Lid: *Norsk-svensk-finsk flora*. Det Norske Samlaget, 1985.
**Timandus Jonas Løberg** (29. januar 1819–3. april 1882) var ein norsk lege frå Kongsberg. Han var stortingsrepresentant frå Bergen i tre valperiodar i tida 1865-76. Ole Løberg var ein eldre bror.

Far til Timandus Løberg var bokhaldar ved Kongsberg sølvverk. Sjølv vart han student i 1838 og cand.med. i 1845. Same året byrja han som lege i Bergen, frå 1849 underlege ved Lungegaardshospitalet og St. Jørgens hospital. I 1857 vart han lege ved pleiestiftelse for spedalske nr 1. Året etter vart han tilsett som overlege for den spedalske sjukdom i «søndre distrikt», frå 1863 for heile Noreg, heile tida med base i Bergen. Frå 1875 var han direktør ved Rikshospitalet i Kristiania til like før han døydde i 1882.

Løberg var stortingsmann 1865-66 og 1871-76 frå Bergen, heile tida medlem i Budsjettkomiteen. Han var i 1872 med i stortingsdeputasjonen ved tusenårsfeiringa i Haugesund. Frå 1866 til -75 var han medlem av Bergen bystyre i tida 1866-75, fem av åra i formannskapet. Løberg var elles formann i ein offentleg kommisjonen som skulle kom med framlegg til tiltak for vårsildfiskarane. Og 1877-80 var han medlem i byggjenemnda for eit nytt rikshospital.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
**Dataassimilasjon** er ein metode som vert nytta i fleire geovitskapar, hovudsakleg innan vêrvarsling og hydrologi. Dataassimilasjon er ein metode for å overføre observasjonar av forskjellige variablar inn i matematiske modellar. 

Ein matematisk modell har ei viss oppløysing der området som modellen vert nytta på er delt inn i eit grid eller eit nett. I ein datamodell med ei oppløysing på 10 km vil det vere 10 km mellom kvart gridpunkt der variablane vert rekna ut. Desse gridpunkta samsvarar som regel ikkje med observasjonsnettverket og ein nyttar derfor dataassimilasjon for å overføre observasjonane til kvart gridpunkt. For å gjere dette vert observasjonsvariablane innanfor eit grid interpolerte mellom dei næraste gridpunkta. Forskjellige statistiske metodar vert nytta for å gjere dette, som til dømes kalmanfiltrering. 

Når ein har utført datassimilasjonen vil ein ha ein stattilstaund, ein *analyse*, der ein kjenner tilstanden i kvart gridpunkt i datamodellen. Likningane i modellen kan då nyttast til å rekne ut variablane i kvart gridpunkt framover i tid og lage eit varsel.

Litteratur
----------

* R. Daley, Atmospheric data analysis, Cambridge University Press, 1991.
* ECMWF om dataassimilasjon
* Geir Evensen, Data Assimilation. The Ensemble Kalman Filter. Springer, 2007
|  |
| --- |
| ***Red Rubber Ball***  Singel av The Cyrklefrå albumet *Red Rubber Ball* |
|  |
| **Utgjeve** | 4. april 1966 |
| **Sjanger** | Pop |
| **Lengd** | 2:22 |
| Låtskrivar(ar) | Paul Simon / Bruce Woodley |
|

«**Red Rubber Ball**» er ein popsong som vart ein hit (andreplass på Billboard Hot 100 i USA og toppen av *RPM 100* i Canada) for The Cyrkle i 1966.

Songen vart sungen frå perspektivet av ein mann som nettopp har enda eit forhold, der kvinna aldri gav han merksemd eller kjærleik. Han ser no på framtida med ei positiv halding. 

Han vart skriven av Paul Simon (frå Simon and Garfunkel) og Bruce Woodley (frå The Seekers). I følgje Cyrkle-gitaristen Tom Dawes, tilbaud Simon songen til The Cyrkle då dei varma opp for Simon and Garfunkel på ein turné. Songen vart spelt inn i stereo, med bass, sologitar og perkusjon i høgresporet og akustisk gitar og elektrisk orgel i det venstre, medan vokalen var i begge. 

The Seekers spelte òg inn «Red Rubber Ball» for albumet *Come the Day* (i USA *Georgy Girl*) i 1966. Denne finst på 'Disc Three – 1966 – 1967' av samleboksen *The Seekers Complete*.

I eit intervju på *The Colbert Report* sa Paul Simon at han skreiv «Red Rubber Ball» medan han budde i England for å få eit forskot på £100 frå The Seekers. Dette var eit svar på på spørsmålet frå Colbert om han kunne nemne ein song som berre så vidt kom med i songboka *Lyrics 1964–2008*.

Andre versjonar
---------------

* Simon and Garfunkel spelte ein konsertversjon av songen.
* Neil Diamond spelte songen for debutalbumet sitt *The Feel of Neil Diamond* i 1966.
* Eggchair-versjonen vart spelt i 2004 for filmen *Dodgeball: A True Underdog Story*.
* Det kanadiske punkrockbandet The Diodes spelte ein versjon av songen for debutalbumet sitt, *The Diodes* (1977).
* Det amerikanske skapunkbandet Streetlight Manifesto spelte ein versjon av songen i 2010 for albumet *99 Songs of Revolution*.
* Cilla Black spelte ein versjon av songen i 1969 for albumet *Surround Yourself with Cilla*.
* Del Shannon spelte ein versjon av songen.
* Mel Torme spelte songen i 1966 for albumet *Right Now!*

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Red Rubber Ball» frå Wikipedia på engelsk, den 20. august 2013.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Library and Archives Canada.
2. ↑   Song Facts
3. ↑   Classic Bands: The Cyrkle
4. ↑
Det indre av cisternen.
**Filoksenoscisterna** (gresk Κινστέρνα Φιλοξένου ) eller **Binbirdirekcisterna** er eit underjordisk vassreservoar i Istanbul, mellom Konstantinforumet og Konstantinopelhippodromen i bydelen Sultanahmet. Cisterna er restaurert og i dag ein turistattraksjon.

Cisterna vart bygd under eit palass, ofte identifisert som Antiokhospalasset frå 400-talet. Reservoaret har ei flate på 3640 m2 og kan lagre 40 000 m3 vatn. Cisterna består av eit stort stylkammer støtta av kvelving. Dei 224 søylene, som kvar er 14 til 15 meter høge, er laga av marmor frå den nærliggande Marmaraøya.

Cisterna vart restaurert av Justinian I på 500-talet, etter at palasset hadde brunne ned under ein brann i 475. Etter at osmanarane erobra Konstantinopel i 1453 vart cisterna gløymd og først oppdaga på ny under bygginga av palasset til Fazli Pasja på same stad på 1600-talet.

Namnet **Binbirdirek** tyder på tyrkisk 1001 søyler, sjølv om det verkelege talet berre er 224.

Sjå òg
------

* Basilikacisterna (Istanbul)
* Theodosiuscisterna (Istanbul)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Cistern of Philoxenos» frå Wikipedia på engelsk, den 16. august 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
* Alexander Kazhdan (éd.), *The Oxford Dictionary of Byzantium*, 3 vols. Oxford University Press, 1991 (ISBN 0-19-504652-8), *s. v.* Constantinople, Monuments of : Cisterns, vol. 1, 518-519 ;
* Wolfgang Müller-Wiener, *Bildlexikon Zur Topographie Istanbuls: Byzantion, Konstantinupolis, Istanbul Bis Zum Beginn D. 17 Jh*, Wasmuth, Tübingen, 1977 (ISBN 3-8030-1022-5), 280-281.


Koordinatar: 41°0′27″N 28°58′28″E﻿
**Olaf Bertram Løhre** (31. desember 1877–5. mai 1957) var ein norsk jarnbanearbeidar og politikar frå Strinda i Sør-Trøndelag, stortingsmann for Det norske Arbeidarpartiet og Norges Kommunistiske Parti.

Far til Løhre var lærar og gardbrukar i Bleiklia i Strinda. Sjølv arbeidde Løhre på farsgarden til 1897. Sidan var han nokre år på anleggsarbeid. Frå 1901 til 1920 var han tilsett i Statsbanene som sporskiftar og underkonduktør. I 1920 vart han overkonduktør, men vart oppsagt same året, etter han under ein jarnbanestreik fylgde fagforeininga sitt pålegg om å nekte overtid, såleis forlet han toget på Tynset stasjon utan å skifte det vekk frå hovudsporet på stasjonen. Seinare fekk han jobb att i Statsbanene og var ekstrastasjonsbetjent 1924–28 og overkonduktør 1928–40.

Løhre hadde ei rekke tillitsverv i politiske og faglege organisasjonar i Trondheim. Han var også styremedlem i Statsbanenes Konduktørforbund og i Norsk Jernbaneforbund.

Hausten 1921 vart Løhre vald inn på Stortinget frå valkrinsen Trondhjem og Levanger, på Tinget med sete i Lønskomiteen og som nestformann i komiteen 1922-sesjonen. Då Arbeidarpartiet vart splitta hausten 1923 valde han, som eit fleirtal av trønderane, å vere med på danninga av Norges Kommunistiske Parti. Han lukkast ikkje verte attvald til Stortinget i 1924, derimot vart han på ny stortingsmann for NKP i perioden 1928-30, også då med sete i Lønskomiteen. Løhre var elles medlem i Trondheim bystyre 1922–28 og frå 1937 til bystyret vart oppløyst av okkupasjonsstyret i 1941. Under den andre verdskrigen tok Løhre del i kommunistane sin flyktningtransport på Meråkerbanen.

Stortingsmann Ole Ingebrigtsen Soelberg var oldefar til Løhre.

Kjelder
-------

* Stortingsbiografi Arkivert 2018-09-23 ved Wayback Machine.
Picos de Europa i Dei kantabriske fjella.
**Grøne Spania** (spansk *España Verde*) er namnet på nordkysten av Spania mot Atlanterhavet i Galicia. Området går langs Biscayabukta, parallelt med Dei kantabriske fjella og Baskarfjella. Det omfattar Asturias, Cantabria og den nordlege halvdelen av Baskarland frå Galicia til den franske grensa.

Klima og landskap
-----------------

Klimatiske område i Spania, det såkalla Grøne Spania ligg heilt i nord.
Området vert kalla «grønt» fordi det har eit vått og temperert maritimt klima som gjer det frodig. Klimaet og landskapet er forma av vindane frå Atlanterhavet som vert pressa opp mot fjella i området og skapar regn. På grunn av fønvinden hamnar sørsida av fjella i regnskugge, så det Grøne Spania står i sterk kontrast til det tørre, indre platået i landet. I kortare periodar med sørvestleg vind over fjella (særleg i oktober og november), vert effekten snudd om, og nordkysten får varm fønvind, medan dei indre områda får regn. 

I snitt er den årlege normale nedbøren om lag 1200 mm, mykje høgare enn i indre område av Sentral-Europa, som elles er våtare enn andre stader i Spania. Dei mest utbreidde tresortane i området er bøk og eik. På andre halvdel av 1900-talet (særleg i Galicia) vart dei opphavlege skogane byta ut med plantasjar av eukalyptus og montereyfuru som vart utnytta kommersielt i papirindustrien. 

Pyreneane, som stundom vert rekna inn under det same geologiske systemet som Dei kantabriske fjella, vart tidlegare rekna som ein del av Grøne Spania, sjølv om nedbørsmengdene her har forskjellige mønster og landskapet generelt er meir alpint enn maritimt.

Biletgalleri
------------

* Tradisjonell hórreo i Asturias.Tradisjonell hórreo i Asturias.
* Kysten av BaskarlandKysten av Baskarland
* Kysten av Cantabria.Kysten av Cantabria.
* Kysten av Galicia.Kysten av Galicia.
* Kysten av Asturias.Kysten av Asturias.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Green Spain» frå Wikipedia på engelsk, den 26. september 2009.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Euskalmet, baskisk meteorologisk institutt (spansk)

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad Arkivert 2012-06-15 ved Wayback Machine.
* Visit Asturias Arkivert 2007-02-18 ved Wayback Machine.

| * v
* d
* e
Spain Spanske kystar |
| --- |
| Costa Brava  • Costa Dorada  • Costa del Azahar  • Costa Blanca  • Costa Cálida  • Costa de Almeria  • Costa de Granada  • Costa del Sol  • Costa de la Luz  • Costa de las Rías Bajas  • Costa da Morte  • Costa Verde  • Costa Vasca |
**Red Steel** er eit fyrstepersonsskytespel for Wii, utvikla og produsert av Ubisoft. Det vart gjeve ut på same tid som då Wii-konsollen vart lansert i alle territoria; november 2006 i Nord-Amerika og desember 2006 i Japan, Australia og Europa.

Ein oppfølgjar til spelet, *Red Steel 2*, er annonsert i 2010.

Handling
--------

Hovudpersonen i spelet er Scott Monroe, og han er trulova med Miyu Sato. På eit amerikansk hotell skal han få møta Isao Sato, faren til kjærasten Miyu, for første gong. Etter kvart kjem ein bande som har kledd seg ut som tilsette på hotellet, og dei byrjar å skyta i rommet til Isao. Scott prøver å hjelpa til, men blir slått i svime. Han vaknar etterpå, tek ein pistol frå ein daud livvakt og finn Sato skada oppe på taket.

Scott får lært seg å bruka katana av Sato etter å ha blitt åteke av ein servitør med eit sverd.
Sato og Scott trekkjer seg så tilbake til hotellrommet til Sato, der Scott må dekkje Miyu, Sato og Ryuichi, ein av vaktane til Sato, mens dei kjem seg til bilen deira på parkeringsplassen. Når Scott når dei tre viser det seg at Ryuichi er ein svikar, og han bortfører både Sato og Miyu. Scott jagar etter bilen og reddar Sato etter å ha skote bilen og nedkjempa føraren i sverdkamp. Ryuichi klarer å rømma med Miyu, og Scott må fara til Tokyo for å redda ho.

Oppsett
-------

Spelet nyttar Wii-fjernkontrollen og nunchuk-utvidinga for at ein kan styra ein katana og fleire skytevåpen. Om ein vrir kontrollen til sides mens ein held pistolen vil det same skje på skjermen. Spelaren kan dytta objekt ved å røra kontrollen for å kunne bruka dei som dekke. Ein ladar skytaren sin ved å skaka på nunchuk eller trykka høgre på styrekrossen, og granatar blir kasta ved å gjera kaste-rørsler med kontrollen.

Kjelder
-------

1. ↑  «Ubisoft Confirms Red Steel 2». Henta 20. oktober 2009.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell *Red Steel*-side
Adolfo Consolini ved rattet, med boksaren Duilio Loi bak. Reklame frå 1958.
**Adolfo Consolini** (5. januar 1917–20. desember 1969) frå Costermano i provinsen Verona var ein italiensk friidrettsutøvar som konkurrerte i diskoskasting. Mellom 1946 og -54 vart han tre gongar europameister i øvinga, og olympisk meister éin gong. Han fekk dessutan eit OL-sølv. Consolini var aktiv internasjonalt til han var 43 år gammal. Han døydde i Milano.

Aktiv
-----

Consolini vann dei tre fyrste europameisterskapane i diskoskasting som vart arrangert etter 2. verdskrigen. I alle tre meisterskapane; Oslo 1946, Brussel 1950 og Bern 1954 sigra han føre landsmannen Giuseppe Tosi. I 1948 vann han gullmedaljen i diskoskast under OL 1948 i London, også då føre landsmannen Tosi. Consolini prøvde å forsvare OL-tittelen fire år seinare, under OL 1952 i Helsingfors, men måtte nøye seg med sølvmedaljen, slått av USA-amerikanaren Sim Iness. Consolini deltok i alle internasjonale meisterskap til 1960, då sommar-OL gjekk på heimebane i Italia.

Consolini sette tre verdsrekordar, alle i Milano. Den fyrste kom i oktober 1941 med 53,34 m, som han forbetra til 54,23 m i april 1946. Siste verdsrekorden sette han 10. oktober 1948, då han oppnådde 55,33 m, ein rekord som sesongen etter vart slått av Fortune Gordien frå USA. Hans personlege bestekast presterte han i 1955-sesongen og målte 56,98 meter. 

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* EM 1938 i Paris: Nr 5 - 48,02 m
* EM 1946 i Oslo: Gullmedalje – 53,23 m, framom Giuseppe Tosi (50,39 m)
* OL 1948 i London: Gullmedalje – 52,78 m, framom Giuseppe Tosi (51,78 m)
* EM 1950 i Brussel: Gullmedalje – 53,75 m, framom Giuseppe Tosi (52,31 m)
* OL 1952 i Helsingfors: Sølvmedalje – 53,78 m, bakom Sim Iness (55,03 m)
* EM 1954 i Bern: Gullmedalje – 53,44 m, framom Giuseppe Tosi (52,34 m)
* OL 1956 i Melbourne: Nr 6 – 52,21 m
* EM 1958 i Stockholm: Nr 6 – 53,05 m
* OL 1960 i Roma: Nr 17 – 52,44 m

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Adolfo Consolini» frå Wikipedia på tysk, den 4. august 2013.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Adolfo Consoini Arkivert 2015-09-26 ved Wayback Machine. ved sports-reference.com

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* Munzinger (sport)

 |
**Adolf Theodor Hansen Strengehagen** (4. januar 1852–25. februar 1928) var ein gruvearbeidar og stortingsmann frå Kongsberg. Han var medlem av Venstre.

Strengehagen var son til ein arbeidsformann ved sølvverket på Kongsberg. Han arbeidde sjølv på sølvverket frå 1867. I to år, 1871-73, gjekk han bergskulen, før han tok til att på verket. Han var arbeidsformann 1878-79 og og oppsynsmann 1897-95. Sidan var han stiger.

Han var medlem av Kongsberg bystyre frå 1881, ordførar i fire år. Også skulestyreformann i to år.
Strengehagen var varamann til Stortinget perioden 1895-97. Alle dei tre sesjonane møtte han på tinget frå midten av juli, i staden for den faste representanten Thomas Münster. Han var fast representant på Stortinget frå byen i perioden mellom 1898 og 1906, sidan var han Kongsberg og Hønefoss sin representant 1906-12. Frå 1895 til 1900 var han medlem av landbrukskomiteen, sekretær i denne 1900-03. Medlem av Lagtinget 1900-12, som sekretær den siste valbolken. Elles var han medlem av militærkomiteen 1903-12 og av valkomiteen 1906-12

Strengehagen døydde i heimbyen i 1928.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914

1. ↑  «Biografier 1905-1945 Adolf Teodor Hansen Strengehagen». Norsk samfunnsvitenskapelig datatjeneste. Henta 9. desember 2012.
2. ↑   Gravminner i Norge

Bakgrunnsstoff
--------------

* Vilhelm Hafner: *Stortinget: 1906-1909*, s. 35, biografi med foto
**Claus Sellevoll** (fødd 27. mars 1973) er ein norsk artist og skodespelar frå Alversund. Han bur i Bergen og livnærer seg som artist og skodespelar. Dei siste åra har han vore knytt til Hordaland Teater og Sogn og Fjordane Teater («Singel & Sand», «Bikubesong», «Cato og Claus», «Vestlandsrevyen» og « Tyl »). 
Saman med Olav Stedje, Ragnar Hovland, Finn Tokvam og Halvor Folgerø gjorde han stor suksess i Bergen og dei fire vestlandsfylka med «Vestlandsrevyen» i 2007 og 2008. 
I 2009 delte Landssamanslutninga av nynorskkommunar ut målprisen til Hordaland Teater for produksjonen «Vestlandsrevyen».

I 2011 var Claus Sellevoll , Olav Stedje, Ragnar Hovland, Finn Tokvam og Halvor Folgerø tilbake med oppfølgjaren "Vestlandsrevyen II". "Vestlandsrevyen er både intelligent og folkeleg – og sameiner det beste frå vestnorske bygderevyar og britisk Monty Python-tradisjon", var mellom gjetorda frå kritikarane sist karane stod saman på scena. 

I 2013 mottok Claus Sellevoll Medaasprisen. Prisen er på 20.000 kroner, samt en bronseplakett av Ivar Medaas laget av skulptør Vidar Mæland. Medaasprisen vert kvart år tildelt ein utøvande kunstnar som i Ivar Medaas si ånd tek utgangspunkt i lokale musikalske tradisjonar og brukar sin lokale dialekt.

I 2014 er Claus Sellevoll og Olav Stedje aktuell med eit teaterstykke om Ivar Medaas på Sogn og Fjordane Teater

Bakgrunnsstoff
--------------

* Bergens Tidende, 21.01.07: Valgte kunsten fremfor kronene[*daud lenkje*]
Adresse skrive på eit britisk postkort frå 1890.
**Adresse** (frå fransk, opphavleg 'mål, middel for nå eit mål, retning' eller 'råd') er eit system av opplysingar for å finna fram til ein viss stad. Dette er som regel ein fysisk stad, som ein bustad eller der ei verksemd held til. Han blir brukt på post, pakkar og for å hjelpa personar å finna fram til staden. Utviklinga av standardiserte adressar har vokse fram saman med postvesenet og det moderne samfunnet.
I nyare tid har ein også byrja bruka virtuelle adressar, som epost- eller IP-adressar.

Adresser følgjer eit visst format som gjeld for eit område, til dømes eit land. Dei kan innehalda opplysingar som namnet på den eller dei han skal fram til (adressaten), nummeret til eigedommen, bygningen eller delen av bygningen han skal til og namnet på gata eller bygningen, namnet på staden og eventuelt eit større administrativt område han ligg i, og eit postnummer. Om sendinga går mellom ulike land vil adressa også oppgje landet ho skal til.

Presise adresser gjer det lettare å finna ein stad for tilreisande, og kan ha stor tyding i ein naudsituasjon.

Adressesystem i Noreg
---------------------

Noreg har to adressesystem - matrikkeladressar og vegadressar.

**Matrikkeladressa** er ei offisiell adresse som er oppført i matrikkelen. Ho blir fastsett av kvar kommune og er garantert unik innanfor denne kommunen. Heimelen for fastsetjing av matrikkeladressar finst i matrikkelloven § 21. 

Adressa har form av ei talrekkje som inneheld gardsnummer og bruksnummer, eventuelt også festenummer og undernummer. Matrikkeladressa kan til dømes ha ei slik form: 12/158/5-8.

**Vegadressa** består av *adressenamn* (typisk eit vegnamn, som Strandgata) og *adressenummer* (husnummer/leilegheitsnummer, til dømes 10A). 
Kartverket er ein pådrivar for å laga vegadressar der dette manglar, og hjelper kommunar med dette arbeidet.

Der det finst vegadresse, er ho del av postadressen. Postadressa kan elles oppgje postboks, postnummer, poststad, kommune og landkode. 
Ei norsk postadresse inneheld *adressat* (første linje), *vegadresse* (andre linje) og tilhøyrande *postnummer og poststadnamn* (tredje linje). Der det ikkje finst vegadresse, gjev Posten eit stadnamn ein kan bruka i staden. Brukseinsnummer/bustadnummer er ikkje del av postadressa, men kan tilføyast på ei linje over vegadressea. For at posten skal koma fram, må adressaten vera namngjeven på postkassen på adressa.

Kjelder
-------

1. ↑  «address, n.», *OED Online*, Oxford University Press, juni 2017
2. 1 2 3  *Fakta matrikkeladresse og vegadresse*, kartverket.no
3. ↑  Carrie Jung (2. november 2015), «Navigating Navajo Nation Soon To Be Easier For Amazon, Ambulances», *Morning Edition* (NPR)
4. ↑   Statistisk sentralbyrås definisjon av postadresse, ssb.no
5. ↑  «Adresseveileder». *Kartverket*. 13. februar 2013. Henta 26. april 2016.

* *Denne artikkelen bygger på «Adresse (geografisk)» frå Wikipedia på bokmål, den 14. juli 2017.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* EURADIN – EURopean ADdresses INfrastructure

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* LCCN
* NDL

 |
**Olaf Bryn** (9. juni 1872–8. oktober 1948) var ein norsk gardbrukar og politikar som var fødd og død i Bærum.

Bryn var son til ein gardbrukar. Etter eksamen frå mellomskulen i 1890 tok han over både farsgarden Bryn og garden Rud i Vestre Bærum, 18 år gammal. Her dreiv han mellom anna Bryn gartneri. 

Frå 1901 til 1922 var Bryn medlem av heradsstyret i Bærum, varaordførar 1904-09 og ordførar 1910-16. Åra 1922 til -27 var han stortingsrepresentant frå Akershus og for partiet Høgre. På Tinget var han sekretær 1922-24 og medlem 1925-27 i Tollkomiteen. Han møtte også to veker i 1928-sesjonen som vararepresentant.

Bryn var lokal kyrkjeverje i over femti år. Han var forlikskommissær i Bærum i lang tid, formann i forliksrådet 1914-34. Elles var han medlem i Akershus fylkes vegstyre til 1922, styremedlem i Bærums sparebank, medlem 1895-1928 av forstandarskapet i Bærums Sparebank og frå 1928 av ettersynskomiteen ved Noregs Bank sitt hovudkontor i Oslo.

Kjelder
-------

* Stortingsbiografi Arkivert 2016-03-03 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Historisk befolkningsregister
* PolSys

 |
**Claus Christian Olrog** (22. desember 1807–24. mai 1885) var ein norsk byråkrat og tollar frå Kristiansand som representerte byen på Stortinget i tre periodar i tida 1859-69.

Olrog var son til ein skipsmålar. Etter han vart student i 1825 utdanna han seg til cand.jur. ved universitetet i Christiania i 1830. Han arbeidde i Finansdepartementet frå 1831, fyrst som kopist, sidan fullmektig og deretter byråsjef frå 1838 og ekspedisjonssekretær frå 1842. I 1847 fekk han stillinga som tollinspektør i Kristiansund, før han same jobben i heimbyen Kristiansand i 1852.

Olrog var medlem av bystyret i Kristiansand i tida 1853-80. Han var stortingsmann frå Kristiansand i 1859-60, 1862-63, 1868-69 og på Omframtstortinget 1864. Også til Stortinget 1865-66 vart han vald til å representere valkrinsen, men sa frå seg valet. På Stortinget var han alle sesjonane formann i Tollkomiteen. Olrog var elles medlem i Tollkommisjonen av 1839 og kommisjonen om skipsmålingar frå 1867.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
*Sjå også: forfattaren Claus Pavels Riis, dotterson til Pavels.*

**Claus Pavels** (1. august 1769–16. februar 1822)var ein norsk prest og forfattar.

Pavels var fødd i Kjørrefjord i Vanse, fire månader etter faren, som var residerande kapellan, døydde. Han vart cand. theol. i 1789. I 1793 fekk han si fyrste preststilling som res. kap. i Brevik og Eidanger. Åra mellom 1796 og 1805 hadde han ymse prestestillingar i Danmark. I 1805 vart han slottsprest på Akershus og samstundes sokneprest i Aker prestegjeld. År 1817 etterfylgde han Johan Nordahl Brun som biskop i Bergen, eit embete han haddde til han døydde fem år seinare.

Pavels skreiv dagbok i tida 1812-22. Dei viktigaste bolkane av desse døgbøkene vart trykt og gjeve ut i fem band i tida mellom 1863 og 1904. Ein sjølvbiografi vart gjeven ut i 1864, ei fyldigare utgåve kom i 1866. Pavels sine dagbøker er viktige kjelder til kunnskapen om menneske, politikk og kultur i samtida.

Pavels døydde i Bergen vinteren 1822.

Kjelder
-------

1. ↑  Arne Bugge Amundsen. «Claus Pavels». Norsk biografisk leksikon. Henta 4. september 2016.

* *Norsk Allkunnebok. IX. bandet*. 1959


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* Norsk biografisk leksikon
* Store norske leksikon
* Historisk befolkningsregister
* VIAF
* GND
* ISNI

 |
**Antoine Joseph Adolphe Sax** (6. november 1814–4. februar 1894) var ein belgisk instrumentmakar, mest kjend for oppfinninga av saksofonen.

Sax vart fødd i Dinant i Belgia. Far hans, Charles Joseph Sax, var òg instrumentmakar. Adolphe byrja å lage sine eigne instrument i veldig ung alder.

Etter at han vart ferdig på skulen byrja Sax å eksperimentere med nye instrument. Den første oppfinninga var ei forbetring av bassklarinetten.

I 1841 flytta Sax til Paris og byrja å jobbe på nye instrument. Desse instrumenta var klare for visning i 1844. Sjølv om han ikkje stod som oppfinnar av instrumenta var dei så gode at dei gjekk under namnet saxhorn.

På denne tida jobba han med det instrumentet som han er best kjend for, saksofonen. Komponisten Hector Berlioz gav positiv omtale om det nye instrumentet i 1842, men det vart ikkje patentert før i 1846. Det var desse instrumenta som gjorde Sax kjend og sikra han ein lærarjobb ved Paris Conservatoire. 

Adolphe Sax døydde i 1894 i Paris og vart gravlagd på Cimetière de Montmartre.

Referansar
----------

1. ↑  *Sax, Mule & Co*, Jean-Pierre Thiollet, H & D, 2004. ISBN 2-914266-03-0
**Ola Torgeir Lånke** (fødd 18. mars 1948) i Rennebu) er ein tidlegare norsk stortingsrepresentant (KrF) og prest. Han har graden cand.theol. frå Menighetsfakultetet 1977.

Han blei vald inn på Stortinget frå Sør-Trøndelag i 1993. Lånke fråsa seg gjenval i 2009. I si tid på Stortinget har Lånke arbeidd lengst og mest med kultur- og mediaspørsmål. Han var saksordførar for ulike saker som ABM-meldinga (arkiv, bibliotek og museum), for Operasaka i fleire omgangar, opprettinga av Digitalt bakkenett for fjernsyn og utflytting av statlege tilsyn mfl.

Før han blei vald til Stortinget, var han stiftskapellan med ansvar for personalspørsmål i Nidaros bispedømme. Han var medlem av Trondheim bystyre 1991–1993 (varamedlem 1987–1991). Frå 1975–76 var han leiar i KrFU. Han er gift med Berit Lånke, dagleg leiar for Nidaros Pilegrimsgård. Berit Lånke har òg presteutdanning og har vore nemnd ved fleire bispenominasjonar. 

Lånke søkte i 2010 stillinga som fylkesmann i Sør-Trøndelag, men sjølv om han av nokre blei rekna som favoritt , fekk han ikkje denne posten da utnemninga fann stad 10. juni 2011.

Han var ordførar i Rennebu kommune frå 2011 til 2015.

Stortingets presidentskap
-------------------------

* 2006–2009 visepresident i Lagtinget

Medlemskap i regjering
----------------------

* 1990: Politisk sekretær i Kultur- og kyrkjedepartementet

Stortingskomitéar
-----------------

* 2006-2009 medlem av Kontroll- og konstitusjonskomitéen
* 2006-2009 medlem av Den utvida utanrikskomitéen
* 2005–2006 medlem av Kyrkje-, utdannings- og forskingskomitéen
* 2001–2005 medlem av Familie-, kultur- og administrasjonskomitéen
* 2001–2005 varamedlem av Valkomitéen
* 1997–2001 medlem av Familie-, kultur- og administrasjonskomitéen
* 1993–1997 sekretær i Kommunalkomitéen

Kjelder
-------

* Biografi på nettstaden til Stortinget

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* PolSys

 |





1. ↑  [*daud lenkje*]
Koordinatar: 66°21′17.003″N 14°38′22.654″E﻿
**Grønfjelldalen** er eit dalføre i Rana kommune. Dalen ligg på vestsida av Dunderlandsdalen, og er oppkala etter Grønfjellet, som når 1057 meter over havet.

Dalføret er rikt på mineral, spesielt kvarts, muskovitt, plagioklas, kalifeltspat, grafitt, sinkblende og blyglans.

Grønfjellåga renn gjennom dalen, og etter *Henrikforsen* og *Dunderforsen* munnar ut som ei side-elv til Ranelva ved Nevernes kyrkje. Av gardane i Grønfjelldalen er Kvannlia, Rabben og Granlisør for elva og Grønfjell, Lauvås, Granheim, Kvanndalen, Silåmoen og Snasen nord for elva.

Grønnfjelldalen har vegsamband til E6, via ei bru om lag 3 km nord for Storforshei.

Næringsgrunnlaget i Grønfjelldalen er tufta på jord- og skogbruk.

Grønfjelldalen hadde inntil 2007 ein skole som òg fungerte som grendehus. Natt til 3. mars 2007 brann likevel denne ned til grunnen.

Folketal
--------

Statistisk Sentralbyrå (SSB) oppgir følgjande folketal for Grønfjelldalen:

| År | Folketal |
| --- | --- |
| 1998 | 135 |
| 2000 | 126 |
| 2001 | 127 |
| 2002 | 130 |
| 2003 | 126 |
| 2004 | 128 |
| 2005 | 137 |
| 2006 | 125 |
| 2007 | 119 |

Referansar
----------

1. ↑  Rana Blad: «Vil kjempe for ny skole», 5. mars 2007

Litteratur
----------

* Norges geologiske undersøkelse: *Grønfjelldalen. Forekomst nr.48 i Rana (1833) kommune*, Malmdatabasen 8. februar 2000

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**H-dagurinn** den 26. mai 1968 var den dagen Island skifta frå venstrekøyring til høgrekøyring. Endringa skjedde formelt klokka 06.00.

Bakgrunn
--------

Sjølv om Island var styra av Danmark, som offisielt vedtok høgrekøyring i 1793, køyrde dei fortsatt på venstre side. Ein plan om å byte til høgre blei avbrote av andre verdskrig, da landet var under britisk militær okkupasjon. Den militære trafikken var større enn den sivile.

Alltinget sette fram fylgjande krav 13. mai 1964: *Alþingi ályktar að skora á ríkisstjórnina að láta hefja hið allra fyrsta undirbúning að því, að upp verði tekinn hægri handar akstur hér á landi* (Alltinget oppfordrer regjeringa til å iverksette første planlegging om korleis ein kan byte til høgrekøyring her i landet).

I 1965 vart det vedteke ein ei lov om at landet skulle byte til høgrekøyring i 1968. Avgjerda til Sverige om å bytte til høgrekøyring i 1967, og det å samstille seg med resten av Norden, påverka au beslutninga til Island. I tillegg opplevde Island auka tal på besøkande frå USA og fastlands-Europa.

Endring
-------

Trafikknemnda (Umferðarnefnd) skulle handtere oppgåva. Kostnaden utgjorde over 33 millionar islandske kroner til ombygging av bussar og tolv millionar kroner til endringar i infrastruktur. I løpet av natta før endringa ble 1662 skilt over heile landet byta ut, og totalt tal på endra skilt var 5727.

Den einaste trafikklykka som direkte kunne bli kopla til overgangen var ein syklande gut som braut beinet.

I samsvar med risikoteoriar falt trafikkulykkesfrekvensen ein periode da sjåførane overkompenserte for auka risiko på grunn av køyring på den ukjende sida av vegen. Etter kvart steig ulykkestalet til same nivå som før endringa.

Sjå au
------

* Dagen H i Sverige

Referansar
----------

1. ↑  *Morgunblaðið* 26. mai 1968, side 1
2. ↑  45 ár frá hægri umferð, *Morgunblaðið*, 26. mai 2013
3. ↑  *Umferð*, 7. årgang, 1. utgåve, side 3
4. ↑  *Morgunblaðið* 26. mai 1968, side 1
5. ↑  *New York Times*, 28. mai 1968, side 94.
6. ↑  Wilde, Gerald J. S. (1994). *Target Risk*. PDE Publications. ISBN 0-9699124-0-4. Arkivert frå originalen 4. juli 1997. Henta 23. august 2016.

* *Denne artikkelen bygger på «H-dagurinn» frå Wikipedia på engelsk, den 3. september 2017.*
**Ragnvald Soma** (fødd 10. november 1979 på Kvernaland i Time kommune) er ein norsk fotballspelar. Soma er midtstoppar eller defensiv midtbanespelar for Viking FK. Han har spela i mange år for Bryne FK, frå 1996 til 2000 og frå 2002 til 2003. Til Bryne FK kom han frå Frøyland IL. Han har òg hatt eit relativt mislukka utanlandsopphald som proffspelar i den engelske klubben West Ham United. 

Etter å ha vore rekna som eit stort talent i mange år, fekk Soma eit gjennombrot for Sportsklubben Brann i 2004. Han vart då av fleire aviser kåra som den beste spelaren i Tippeligaen det året. I tillegg debuterte han på A-landslaget. Han vart òg cupmeister. 
I mars 2006 vart det klart at han gjekk over frå å spela for Brann, til å spela for Viking.

Karriere som spelar
-------------------

*(oppdatert 6. august 2007)*

|
|  |
| Klubb | Kamper | Mål | Periode |
| Noreg Bryne | 210 | 13 | 1996-2004 |
|  West Ham | 7 | 0 | 2000-2001 |
| Noreg Brann | 77 | 1 | 2004-2005 |
| Noreg Viking | 61 | 3 | 2006- |
|

Bakgrunnsstoff
--------------

* Sportsklubben Brann om Soma Arkivert 2007-09-27 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF

 |