recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Roko Blažević** (fødd 10. mars 2000), kjend som **Roko**, er ein kroatisk songar. I februar 2019 vann han den TV-sende songtevlinga *Dora* på tv-kanalen HRT, og han representerte Kroatia i Eurovision Song Contest 2019 med songen «The Dream».

Bakgrunn
--------

Blažević vart fødd i Split i 2000 og vaks opp i ein musikalsk familie. Han byrja å syngje allereie som barn og lærte etter kvart å spela piano og orgel. Som 12-åring vart han med i ei lokal songgruppe, og sidan har han delteke i fleire talentshow i Kroatia og utlandet. Blant desse er *Imagine Festival* i Brussel og det kroatiske tv-programmet *Zvjezde* ('stjerner'), der han hadde songaren Jacques Houdek som mentor. Blažević vann òg det serbiske TV-programmet *Pinkove Zvezdice* ('Stjernene til Pink') i 2017.

I februar 2019 deltok Blažević i den TV-sende songtevlinga *Dora* 2019 med songen «The Dream». Han vann tevlinga etter å ha fått toppoeng frå både juryane og tv-sjåarane, og han fekk dimed representere Kroatia i Eurovision Song Contest 2019. I semfinalen enda Blažević og songen «The Dream» på ein 14. plass og var dimed ikkje kvalifisert til finalen laurdag 18. mai.

Kjelder
-------

1. 1 2  «Croatia goes for Roko with 'The Dream' in 2019». EBU. 16. februar 2019. Henta 17. februar 2019.
2. ↑  «Roko Blažević wins Dora 2019 with Jacques Houdek penned "The Dream"» (på engelsk). 16. februar 2019. Henta 17. februar 2019.
3. ↑  «Second Semi-Final: Last 10 acts qualify for Eurovision 2019 Grand Final». EBU. 16. mai 2019. Henta 17. mai 2019.

* *Denne artikkelen bygger på «Roko Blažević» frå Wikipedia på bokmål, den 29. desember 2021.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* MusicBrainz (artist)
* Discogs (artist)

 |
**Roland CompuRhythm CR-78** er ein trommemaskin som vart lansert av Roland Corporation i 1978.

Sjølv om han er primitiv etter dagens standarar, var CR-78 eit langt steg fram i trommemaskinteknologien på den tida, særleg fordi brukarane kunne programmere og lagre sine eigne trommerytmar. At boksen kom i tre med førehandssette rytmar som *Waltz*, *Bossa Nova* og *Rhumba* indikerer at han var meint som akkompagnement for eit elektrisk orgel, men CR-78 vart raskt ein favoritt hos pop- og elektroniske musikarar seint i 1970-åra og tidleg i 1980-åra. Kjende songar som nyttar Roland CR-78 er mellom andre «Vienna» av Ultravox, «Heart of Glass» av Blondie og «In the Air Tonight» av Phil Collins.

Kjende innspelingar
-------------------

* Ultravox - «Vienna»
* Blondie — «Heart of Glass», «Atomic»
* Gary Numan — «Remind Me To Smile»
* Genesis — «Duchess» og «Man on the Corner»
* Hall & Oates — «Kiss On My List» og «I Can't Go For That (No Can Do)»
* Orchestral Manoeuvres in the Dark — «Enola Gay»
* Phil Collins — «In The Air Tonight»
* Roxy Music — «Same Old Scene»
* Modest Mouse — «Missed the Boat»
* 69 — «Novo Rock»

Sjå òg
------

* Boss Doctor Rhythm DR-110
* Linn LM-1
* TR-808

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Roland CR-78» frå Wikipedia på engelsk, den 11. februar 2013.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  The History Of Roland
2. ↑  *Classic Tracks: Phil Collins' "In the Air Tonight"*, arkivert frå originalen 17. mars 2007, henta 11. februar 2013

Bakgrunnsstoff
--------------

* Roland CompuRhythm CR-78 Demo (YouTube)
Lys blir bøygd kring eit massivt objsket frå ei fjerntliggande kjelde. Den oransje pila syner den tilsynelatande plasseringa til bakgrunnskjelda. Den kvite pila syner vegen lyset går.
I formasjonen kjend som Einstein-krossen, vert fire bilete av den same fjerntliggande kvasaren synt kring ein galakse i framgrunnen, på grunn av ei kraftig gravitasjonslinse.
Ei **gravitasjonslinse** er eit objekt, som ein galaksehop, mellom ei fjerntliggande kjelde (ein galakse i bakgrunnen) og ein observatør, som bøyer lyset frå kjelda gjennom ein linse-effekt når lyset kjem mot observatøren. Effekten vart føresett av den generelle relativitetsteorien til Albert Einstein, og vart først observert i 1979. 

Romtida kring eit massivt objekt (som ein galaksehop eller eit svart hòl) er bøygd, og som følgje av dette vil òg lysstråler frå ei kjelde lenger bak bli bøygd gjennom romtida.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Gravitational lens» frå Wikipedia på engelsk, den 13. juni 2016.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Gravitasjonslinse**
| Ashford  |
| --- |
| Church RoadChurch Road Church Road |
| Plassering |
| 

Ashford i Surrey is located in

 |
| Styresmakter |
| Land |  Storbritannia |
| Konstituerande land |  England |
| Grevskap | Surrey |
| Distrikt | Spelthorne |
| Geografi |
| Innbyggjarar  - By (2001) | 25 240 |
| Koordinatar |  51°26′″N 0°28′″W﻿Koordinatar: 51°26′″N 0°28′″W﻿ |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | TW15 |
| Telefon-retningsnummer | 0 1784 |
| 
 Commons har multimedium som gjeld: **Ashford i Surrey**
 |

**Ashford** er ein by i Surrey. Han ligg nær grensa til Stor-London, og høyrer til den delen av Middlesex som vart ein del av Surrey i 1965. Byen er nemnt i *Domesday Book* (1086), og vart truleg grunnlagt i angelsaksisk tid. Det meste av busetnaden er frå mellom 1930 og 1960.

Byen ligg nær London Heathrow Airport, men er lite plaga av flystøy sidan han ikkje er direkte under flytraséane.

Ashford har alltid har låg arbeidsløyse. Mange av innbyggjarane jobbar på Heathrow, og BP International er ein stor lokal arbeidsgjevar. Det er òg mange som pendlar til London eller stader i Thames Valley.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ashford (Surrey)» frå Wikipedia på bokmål, den 18. juli 2011.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* LCCN
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
**Ellen Gezima Maria van Langen** (fødd 9. februar 1966) er ein nederlandsk tidlegare friidrettsutøvar frå Oldenzaal som vart olympisk meister på 800 meter under Sommar-OL 1992.

### Aktiv

Etter å ha drive med fotball og friidrett til 1986, satsa Langen på springing frå neste sesong. Ho fekk sitt nasjonale gjennombrot på 800 meter i 1989 då ho som relativt ukjend vart nederlandsk meister på distansen. Under europameisterskapen 1990 vart ho nummer fire på tida 1.57,57, to sekundar under den gamle nederlandske rekorden på 800 m. Året etter gjorde ho fleire gode løp på spesialdistansen, men lukkast ikkje å ta seg til finalen ved VM 1991 i Tokyo.

I slutten av juni 1992 forbetra Langen sin eigen nasjonale 800-meterrekord til 1.56,66 i eit stemne i Hengelo. Vel fem veker seinare, i finalen under Sommar-OL 1992 i Barcelona, gjorde ho unna sitt livs løp på 800 meter. Spurtsterk som ho var, slo ho storfavoritten frå Russland, verdsmeister Lilija Nurutdinova med eit lite halvsekund og bronsevinnar Ana Fidelia Quirot frå Cuba med godt over sekundet. Vinnartida 1.55,54 er 25 år seinare framleis nederlandsk rekord. Langens olympiske gullmedalje var den fyrste til ein nederlandsk utøvar i løpsøvingane på 44 år.

Frå 1993 til ho la opp i 1998, var Langen ofte plaga med skadar. Ho deltok korkje i VM 1993 eller EM 1994. I sitt siste store meisterskap, VM 1995 i Göteborg, kom ho i mål til ein sjetteplass på 800 m.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* EM 1990 i Split: Nr 4 – 1.57,57
* VM 1991 i Tokyo: Utslått i forsøka (2.02,02 =nr 17)
* OL 1992 i Barcelona: Gull – 1.55,54, framom Lilija Nurutdinova (1.55,99)
* VM 1995 i Göteborg: Nr 6 – 1.58,98

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ellen van Langen» frå Wikipedia på nederlandsk, den 23. juni 2017.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* Munzinger (sport)

 |
**Låa** eller **Delebekken** er ein springar som er kjend i Hallingdal, Valdres og Sogn. Slåtten er spela på Nedstilt bass, og er svært lik i alle distrikta. Nokre tak har stundom vore nytta i former av Lauskarlåtten, i sær i Sogn. 

Namnet Låa skal vera etter ei kokke på plassen Lå i Nes. «Låa var en gammel, låghalt legdekjerring. I lag pleide hun at danse en bekjendt springar, som endnu den dag i dag kaldes Låa. ‘Leik Låa’ pleide hun at sige» (Etter Wilhelm Sorteberg). Slåtten er og kjend under namnet Raudalsdansen. Raudal er ein kjend dansestad mellom Hallingdal og Valdres.

Stevet til Låa går slik:

Kjem du ruggan' med di hit tå låva
Å set de' ne' me' du spela Låa.
Namnet Delebekken er kjend i Valdres. Delebekken var namnet på ein kar som har fått namnet sitt knytt til slåtten. Stevet her går slik:

Eg skal ta deg så de muna
sa Delebekken då han juna.
Dette stevet er rekna som svært grovt.

### Variantgruppa

Slåtten har variantnr 435 i Hardingfeleverket. To variantar frå Valdres er skrive opp som nr 532 i etterraksten, og slåtten har fem variantar i alt. Slåttenamnet Låa er knytt til Nes. Lenger opp i dalen hadde ikkje springaren namn før. Slåtten har eit alderdommeleg preg, og blåtonepreget er ofte utnytta. 

* a: *Springar*, etter Peder Straumen, Solund i Sogn. Nedskrift Arne Bjørndal 1937 (B 1005). Straumen hadde lært slåtten av Per Kolgrov frå Solund.

* b: *Låa*, etter Wilhelm Sorteberg, Krødsherad. Nedskrift Truls Ørpen 1912 (Ø 7). Sorteberg hadde slåtten etter Gudbrand Skjellerud frå Nes.

* c: *Springar etter Ola Dekko*, etter Sevat Sataøen, Ål. Nedskrift Eivind Groven 1961 (G 1421, NRK magn.)

Supplementsformer: 

* 532a: *Delebekken*, etter Torleiv Bolstad, Øystre Slidre. Nedskrift Sven Nyhus 1977.

* 532b: *Delebekken*, etter Ola Bøe, Vestre Slidre. Nedskrift Eivind Groven 1966 (G 1787, NRK magn. 53457).
Koordinatar: 63°18′54.817″N 13°14′55.151″E﻿

Undersåker jernbanestasjon
**Undersåker** (sørsamisk *Såaka*) er ein tettstad i Åre kommun i Jämtlands län i Sverige. Staden hadde i 2005 eit innbyggjartal på 384 og eit areal på 0,79 km².

Staden ligg rundt 80 km vest for Östersund, og er langstrekt i retning aust-vest. Det består av ein austleg del med Undersåker kyrkje («kyrkjebyen») og ein vestleg del med Undersåker jernbanestasjon (stasjonsbyen). Mellom dei to ligg Hålland med Hållandsgården.

E14 frå Östersund mot Storlien og Noreg går gjennom Undersåker. Her passerer òg Mittbanan, som er fortsetjinga til Meråkerbanen i Sverige, som blei innvigd i 1882. Tilkomst til Edsåsdalen, Trillevallen, Vålådalen, Fångåmon og Ottsjö med bil er via Undersåker. Det finst to førskular samt ein grunnskule i Undersåker.

Kjende folk frå Undersåker
--------------------------

* Richard Richardsson – olympisk sølvmedaljevinner i snowboard
* Lars Molin – forfattar
* Ove Rothoff – fleire gongar verdsmeister i whist
* Per Eggers – skodespelar
* Mårten Elfstrand – lege, professor
* John Hedman – professor ved Colby College.
* Andreas Bengtsson – professor i biomekanikk.
* Q Rehnberg – Den første personen i Sverige med fornamn på ein enkelt bokstav. Det blei klart etter ein rettstvist i 2009

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Undersåker» frå Wikipedia på bokmål, den 4. august 2012.*
	+ *Wikipedia på bokmål oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Tätorter; arealer, befolkning 2005, Befolknings- og arealfakta frå SCB

Bakgrunnsstoff
--------------

* Åre kommune

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Mathias Johan Rasofiel Arnesson Skaar** (26. oktober 1869–14. juli 1944) var ein norsk handelsmann og politikar, fødd i Syvde på Sunnmøre. Han var ordførar i Røst frå 1929 til 1941. I perioden 1922-24 var han stortingsrepresentant for Nordland der han representerte Høgre.

### Liv og gjerning

Skaar var fødd på matrikkelgarden Indre-Skår i Syvde. Då han var 13 år gammal selde foreldra bruket, som mor hans var frå, og flytta med dei fem borna sine til Kårøya i Røst. Her var han i unge år fiskar, og var elles ein tur over til Nord-Amerika. Frå 1897 var Skaar væreigar og handelsmann på Røst. Han var medlem av heradsstyret i dåverande Værøy og Røst kommune frå 1898. 

Skaar vart hausten 1921 vald inn på Stortinget for landkrinsane i Nordland. I den treårsperioden han hadde sete på tinget, var han medlem av Næringskomiteen. Saman med sambygdingen Harald Nilsen tok han i 1923 initiativet til eit skriv til fylkesmannen i Nordland som 210 røysteføre røstværingar skreiv under på, med krav om at Røst skulle skiljast ut som eigen kommune. Etter at kommunen var delt sommaren 1928, var Skaar ordførar i Røst frå 1929 til han vart avsett av okkupasjonsmakta i 1941.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Mathias Skaar» frå Wikipedia på bokmål, den 2. september 2013.*

* Haakon M. Fiskå:*Bygdebok for Syvde sokn*, 1974.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
**Mathias Indrebø** (23. oktober 1881–ca 1960) var ein norsk forfattar. Han voks opp i Angedalen i Førde. 

Då Indrebø var 11 år vart han angripen av poliomyelitt og han vart lam i hender og føter. Han var sterkt funksjonshemma heile livet, sjølv om han etterkvart kunne bruka høgrehanda. 17 år gamal kom han til Sophies Minde i Oslo og der lærde han teikning og treskjering. Då han flytta tilbake til Førde livnærde han seg delvis på treskjerararbeid. Den siste delen av livet budde Indrebø på Vestlandske Vanføreheim i Bergen.

Indrebø skreiv ein del småstubbar og dikt i m.a. Solglimt, Vanførelaget sitt blad.

Bibliografi
-----------

### Bøker

* 1933 – *Av livsens lagnad : et utvalg dikt* (Førde: M. Indrebø)
* 2015 – *Av livsens lagnad : dikt* (Førde)  [Foto: Judith Hegrenes. 2. utg.]

### I tidsskrift - eit utval

* Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

Kjelder
-------

* Sogeblad frå Førde kommune, hefte 12, 1994, s. 25

Bakgrunnsstoff
--------------

* Om Mathias Indrebø i Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* VIAF

 |
**Mathias Antonsen Normann** (fødd 28. mai 1996) er ein norsk fotballspelar frå Svolvær. Han er midtbanespelar.

Karriere
--------

### Klubbspel

16 år gammal spelte Normann 5 seriekampar for Lofoten FK på nivå 4 i seriesystemet. Året etter skreiv han kontrakt med Bodø/Glimt. Sesongen 2015 var han aktiv for Alta IF på nivå 3. År 2016 spelte han seg til fast plass på eliteserielaget Bodø/Glimt. Våren 2017 fekk han kontrakt med engelske Brighton, men kom aldri på bana i kamp og spelte i staden for Molde FK frå hausten 2017 og halve 2018-sesongen. Frå hausten 2019 gjorde Normann teneste i FK Rostov i den russiske toppserien i to sesongar. Sesongen 2021/22 har Normann spelt for Norwich City, nyopprykka til engelske Premier League.

### Landslagsspel

Normann debuterte på det norske landslaget som innbytar den 5. september 2019. Den 8. oktober 2020 skåra han Noregs mål då landslaget på heimebane tapte EM-kvalifiseringskampen mot Serbia med 1–2. Per 1.1.2022 hadde han delteke i 11 landskampar.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Mathias Normann» frå Wikipedia på engelsk, den 21. mars 2022.*
* eu-football
**Kjernefusjon** innebèr at to eller fleire atomkjernar smelter saman, slik at det vert danna ein ny og tyngre atomkjerne. Ved samansmelting av lette atomkjernar vert det frigjeve store mengder energi. Kjernefusjon finn stad i stjerner, i visse typer atomvåpen og i fusjonsreaktorar, der ein freistar å utvinne energi.

Terskelverdien for dei fleste kjernefusjonar er svært høg, og det er vanlegvis naudsynt med svært høge temperaturar for å få reaksjonen til å gå. I forskinga nyttar ein ulike metodar for å setja i gang og kontrollera kjernefusjon, t.d. tokamakar og laserfusjon. Det har vore gjort fleire forsøk på å få i stand såkalla kald fusjon, der fusjonsreaksjonar finn stad ved vanlege temperaturar, men ein har enno ikkje lukkast med dette.

Referansar
----------

1. ↑  Stefano Atzeni og Jürgen Meyer-ter-Vehn (2004). «Nuclear Fusion Reactions». *The Physics of Inertial Fusion: BeamPlasma Interaction, Hydrodynamics, Hot Dense Matter* (PDF). New York: Oxford University Press. ISBN 9780198562641.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* NKC
* BNE
* BBC Things
* NDL

 |
**Kjerringjuldagen** eller **kjerringjula** er, spesielt i Nord-Noreg, men òg sørover lang kysten, ei feiring som avsluttar jula. Det er sterkast tradisjon for å knyte kjerringjuldagen til kyndelsmesse 2. februar, men somme stader, i alle fall i nyare tid, er dagen markert tidlegare.

Innhaldet i feiringa
--------------------

Når mannfolka var reist på Lofoten, og kvinnfolka kunne slappe av etter strevet og ta seg tid til å smake på restar av rekstekosten, var det tid for å feire kjerringjul. Dei kunne komme saman og smake på lefsa, drikke god og sterk kaffi og ikkje minst prate. 

Kjerringjuldagen var fridagen, kosedagen, fredens dag for kvinnfolk ved havet. Dei kunne sitje med hendene i fanget og kose seg - i lag eller åleine.

Frå Lofoten, der mannfolka ikkje trong reise heimanfrå for å komme seg på fiske, finst det forteljingar om andre måtar å feire kjerringjula på. Då vart kjerringjuldagen ein dag kjerringane gjorde det ekstra koseleg for mannfolka, og lage noko god mat til dei når dei kom frå havet. Somme stader tok kjerringane med seg ungar og lefse og møtte opp ved rorbua når båtane kom til lands.

Datoen for feiringa
-------------------

Det er sterkast tradisjon for å knyte kjerringjula til kyndelsmesse, ein dag som i Noreg var heilagdag fram til festdagsreduksjonen i 1770. Sidan vart dagen mange stader heldt som «halvhelg». Slik vert det fortald frå Lofoten, frå Trondenes, og frå Senja. Slik var òg tradisjonen i Beiarn og på kysten av Helgeland.

Men det finst òg tradisjon for at feiringa er lagt til tjuande dag jul (13. januar) og til 8. januar.

Kjelder
-------

1. ↑  *Nordnorsk ordliste, UIT*, arkivert frå originalen 21. juni 2009, henta 1. februar 2009
2. ↑  *Søndre Senniens Budstikke*, arkivert frå originalen 15. mars 2016, henta 1. februar 2009
3. ↑  *Søndre Senniens Budstikke*, arkivert frå originalen 15. mars 2016, henta 1. februar 2009
4. ↑  *Søndre Senniens Budstikke*, arkivert frå originalen 15. mars 2016, henta 1. februar 2009
5. ↑  Båtmuseet i Gratangen, i *Harstad Tidende*[*daud lenkje*]
6. ↑  *Nordnorsk ordliste, UIT*, arkivert frå originalen 21. juni 2009, henta 1. februar 2009
7. ↑  *Norsk nettskole*, arkivert frå originalen 24. januar 2005, henta 1. februar 2009
8. ↑  Kuling.net, folkeminne frå Andøya[*daud lenkje*]
9. ↑  vivest.no
**Kjersti Evindsdotter Haugland** (1796–5. april 1881) var ein kjend sogeseiar og tradisjonsberar frå Flatdal i Seljord i Telemark. Ho var mor til Anne Sundbøhaugen.

Dei som skreiv opp etter Kjersti, var mellom andre Magnus Brostrup Landstad og Moltke Moe. Han fann ho i 1878, og då var ho sengeliggjande med broten lårhals. Moe var innom Kjersti fleire gonger i denne tida, og skreiv:

*Det sted hvor jeg kortest tid gjorde den rikeste høst var Flatdal. Dette held skylder jeg, næst min venlige vært herr Sigurd Sundbøs veiledning, væsentlig den omstendighed, at der endnu levede et par av den gamle slegt, hvis kjærlighed til de nedarvede traditioner aarenes løb kunde have bidraget til at styrke. Især én af dem, en 82 aarig gammel kone, havde et uudtømmeligt forraad af æventyr. Men da hun paa det tredje aaret var skral og sengeliggende, svigtede kræfterne hende før hukommelsen. Imidlertid fik jeg dog i de 8-10 dage mit ophold varede, forøget mine samlinger med 36 æventyr, af hvilke 9 ikke før har været offentliggjorte for vort land. De øvrige æventyr — varianterne og pendanterne — er ogsaa, næsten uden undtagelse, eiendommelige og interessante.*
Haugland døydde på Sundbøhaugen den 5. april 1881. Dottera Anne Sundbøhaugen førte tradisjonen etter Kjersti vidare, men Rikard Berge gjer ein merknad på at nokre eventyr er skrive opp etter både mora og dottera. Dette er ei rettleiing for dei som vil ha greie på korleis forteljarstilen kan ha gått i arv. Seinare forsking har merkt seg at Anne om mogleg mista ut noko at det som Kjersti hadde betre minne for.

Kjelder
-------

* Rikard Berge: *Norsk sogukunst*, 1924.
**Rutger Smith** (fødd 9. juli 1981) er ein nederlandsk tidlegare friidrettsutøvar frå Leek som tevla internasjonalt både i kulestøyt og diskoskasting. Han vann i 2005 VM-sølv i kulestøyt og 2007 VM-bronse i diskoskasting. Under europameisterskapen 2012 sikra han seg sølv i kulestøyt og bronse i diskoskasting. Smiths personbeste i kulestøyt er 21,62 meter, oppnådd i 2006, hans lengste diskoskast målte 67,77 meter og er frå 2011.

Aktiv
-----

Smith vart 1999 junior-europameister i både kulestøyt og diskos, i 2000 junior-verdsmeister i kulestøyt. I Friidretts-EM 2002 i München vart han nummer åtte i kulestøyt med 19,73 meter. Året etter mislukkast han i å kvalifisere seg til VM-finalen i Paris såvel diskos som kule, noko som gjentok seg under Sommar-OL i Aten.

Ved innandørs-EM 2005 tok Smith sølv i kulestøyt med 20,79 m, dansken Joachim B. Olsen vann. Under verdsmeisterskapen 2005 i Helsinki støytte Smith 21,29 meter og vann sølvmedaljen, Adam Nelson frå USA var klar bestemann i tevlinga. I 2006 deltok Smith i begge øvingane då europameisterskapen fann stad i Göteborg, og vart fjerdemann i kulestøyt og kom på sjuandeplass i diskos. Under VM 2007 i Osaka vann han bronsen i diskos med eit kast på 66,42 m, i kulefinalen kom han på fjerdeplass med 21,13 m.

Også under dei olympiske leikane 2008 tok Smith seg til to finalar. I Beijing enda han opp som nummer sju i diskoskasting og nummer ni i kulestøyt. Dei neste åra sleit han med ryggen sin og tevla ikkje att før april 2011. Sommaren 2012 deltok han i EM i friidrett i Helsinki og seinare i sommarleikane i London. I Helsinki vann han sølv i kulestøyt og bronse frå diskosringen. Under London-OL presterte han ikkje like bra og i den hardare konkurransen lukkast han ikkje å få finaleplass i korje øving.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* EM 2002 i München: Nr 8 i kulestøyt – 19,73 m
* VM 2003 i Paris: Utslått i kvalfiseringa i diskoskasting (61,55 m=nr 15) og kulestøyt (19,02 m=nr 25)
* OL 2004 i Aten: Utslått i kvalfiseringa i kulestøyt (19,69 m=nr 13) og diskoskasting (61,11 m=nr 17)
* VM 2005 i Helsinki: Sølv i kulestøyt – 21,29 m, bakom Adam Nelson (21,71 m)
* EM 2006 i Göteborg: Nr 4 i kule – 20,90 m og nr 7 i diskos – 64,46 m
* VM 2007 i Osaka: Bronse i diskos – 66,42 m og nr 4 i kule – 21,13 m
* OL 2008 i Beijing: Nr 7 i diskos – 65,39 m og nr 9 i kule – 20,13 m
* VM 2011 i Daegu: Utslått i kvalifiseringa i diskoskasting (62,12 m=nr 16)
* EM 2012 i Helsinki: Sølv i kule – 20,55 m og bronse i diskos – 64,02 m
* OL 2012 i London: Utslått i kvalfiseringa i kulestøyt (20,08 m=nr 14) og diskoskasting (63,09 m=nr 16)
* EM 2016 i Amsterdam: Nr 11 i diskoskasting – 59,99 m

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Rutger Smith» frå Wikipedia på tysk, den 6. juni 2020.*
* *Denne artikkelen bygger på «Rutger Smith» frå Wikipedia på engelsk, den 6. juni 2020.*
Bryan Coast is located in Antarktis
Bryan Coast (Antarktis)

**Bryan Coast** er den delen av kysten av Antarktis som ligg langs sørsida av Bellingshausenhavet mellom Pfrogner Point og nordenden av Rydberg Peninsula. I vest ligg Eights Coast, og i aust ligg English Coast. Austenden av denne kysten vart oppdaga frå lufta under flyturane til U.S. Antarctic Service (1939–41) og Ronne antarktiske forskingsekspedisjon (1947–48). Heile kysten vart kartlagd av US Geological Survey frå landmålingar og flyfoto av U.S. Navy 1961–67. Han fekk opphavleg namnet **George Bryan Coast** etter kontreadmiral George S. Bryan, hydrograf i U.S. Navy 1938–46.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Bryan Coast» frå Wikipedia på engelsk, den 15. oktober 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
* Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Bryan Coast» (innhald frå Geographic Names Information System).

73°35′S 84°0′W﻿Koordinatar: 73°35′S 84°0′W﻿

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Minste kvadrats metode** er ein metode for handsaming av observasjonsmateriale, først nytta av Carl Friedrich Gauss og kort tid etter uavhengig offentleggjord av Adrien-Marie Legendre (1806). Metoden vert nytta når ein skal finne ein teoretisk samanheng ut frå observerte verdiar, og går når ein skal finne ein teoretisk samanheng ut frå observerte verdiar. Metoden går ut på å velje ei løysing slik at spriket mellom observasjonane er minst mogeleg. Storleikane ein skal rekne ut frå observasjonane skal tilfredsstille eit eller fleire vilkår, og dette er vanlegvis berre tilnærma mogeleg. Ved triangulering skal til dømes summen av dei målte vinklane i ein trekant vere 180°, men dette oppnår ein vanlegvis ikkje, på grunn av målefeil eller unøyaktige målingar. Ved minste kvadrats metode vel ein den løysinga som gjev at summen av kvadrata av avvika frå dei gjevne vilkåra er eit minimum. Om ein til dømes vil bestemme ei rett linje frå ei rekkje punkt som er observert, vel ein den linja der summen av kvadrata av avstandane frå dei observerte punkta til linja er så liten som mogeleg. 

Det enklaste tilfellet av minste kvadrats metode finst når ein har gjort fleire målingar a1, a2, ... an av same storleikar, og skal bestemme eller anslå storleiken ut frå desse målingane. Ein vel då som løysing det aritmetiske middelet (gjennomsnittet)

{\displaystyle {\bar {a}}={\frac {1}{n}}(a\_{1}+a\_{2}+\ldots +a\_{n})}

av løysingane. Det er den verdien som minimerer summen av kvadratavvika (a – a1)2 + (a – a2)2 + ... + (a – an)2.

Kjelder
-------

* «minste kvadraters metode» (2012-01-15). I *Store norske leksikon*.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* NKC
* NDL

 |
**Barstad** er ein matrikkelgard i Ørsta kommune, gardsnummer 22 i Ørsta. Geografisk høyrer han til Follestaddalen, etter som tuna ligg på ein terasse langs med Storelva (Follestaddalselva) (øvre del av Ørstaelva). Administrativt låg han under den no (2009) avvikla skulekrinsen Åmås. Kulturelt og til dels sosialt har Barstad-folk vore meir vendt mot Åmdalen enn mot Follestaddalen. Barstad grensar i sør/vest mot Brudavoll, og i nord/aust mot Rebbestad.

Køyreveg til Follestaddalen (forbi Barstad) for hjulvogner var ferdig i 1846. Vegen er no Fv 55.

Før garden vart utskift i 1864-67 låg dei tre bruka i eit klyngjetun, med i alt 17 bygningar. Bruka fann seg nye tufter, kvar med *ein* stor innmarksteig rundt dei nye tuna. Alle bruka vart delt i tida 1866-1899. Talet på bruk som dreiv husdyrhald var i nokre tiår i fyrste halvdelen av det 20. hundreåret oppe i sju. I 2009 er det eitt bruk som driv med mjølkeproduksjon. Barstad og Brudavoll hadde felles seter på Barstadfjellet, nord for garden. Seterdrifta tok slutt kring 1940.

### Folketal:

* 1801: 24 personar (4 heimar)
* 1865: 32 personar (4 heimar)
* 1900: 30 personar (6 heimar)

### Kjelde

* Øye, Asbjørn: *Follestaddalen i farne dagar*, Stend 1983
* Folketeljingar for 1801, 1865 og 1900
**Johan Støa** (20. februar 1913–24. september 1973) var ein norsk arbeidsmann og politikar frå Verdal. Han representerte Nord-Trøndelag og Arbeidarpartiet på Stortinget frå 1965 til han døydde.

Støa var son til ein småbrukar og skogsarbeidar. Etter framhaldsskule i 1927/28 arbeidde han på gard i Verdal til 1935. I tida 1935-56 var han sysselsett med skogs- og bygningsarbeid. Han var så fylkessekretær 1957-59 i Nord-Trøndelag Arbeiderparti. Frå 1959 var han tilsett i Verdal kommune, fyrst fire år som byggeleiar og deretter to år tiltakssekretær.

Støa var medlem av Verdal kommunestyre i tida 1948-67, ordførar 1964–67. Hausten 1965 vart han vald til stortingsrepresentant frå Nord-Trøndelag, attvald 1969 og -73. Han var medlem i Kommunalkomitéen 1965-71, Finanskomitéen 1971-72 og Kommunal- og miljøvernkomitéen 1972-73. Støa døydde straks etter stortingsvalet i september 1973, før det nye stortinget vart opna. 
Steiner Kvalø rykte då opp på fast representantplass.

Kjelder
-------

* Stortingsbiografi

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
**Det første ordentlege Storting** kom saman 1. juli 1815 og vart opna av statthaldar Hans Henrik von Essen 5. juli. Det blei oppløyst av kronprins Karl Johan 6. juli 1816.

Omframstortinget hausten 1814 hadde vedteke at det første ordentlege Storting skulle tre saman første kvardag i juli året etter. Regjeringa hadde deretter sendt ut ei kunngjering i namnet til kong Karl II 30. november med påbod om å arrangera nye val etter grunnlova.

Vala vart haldne til forskjellig tid i dei ulike valkrinsane, i Akershus amt vart det til dømes
halden val 29. desember 1814 og i bykrinsane Fredrikshald og Fredrikstad 15. juni. Fullmakta til 
utsendingen frå Kongsberg by vart underteikna 26. juni.

Wilhelm Frimann Koren Christie vart vald til stortingspresident og visepresidentar var Niels Aall, Lauritz Weidemann, Peder Olivarius Bugge, Lorents Lange og frå 5. desember Johan Andreas Budtz.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak (1914). *Stortinget og statsraadet: 1814-1914. De enkelte storting og statsraader 1814-1885*. Kristiania: Steen'ske bogtrykkeri. s. 29 ff.

1. ↑  Fredrikshald og Fredrikstad hadde val 15. juni. Fullmakta til utsendinga frå Kongsberg vart underteikna 26. juni og Tallak Lindstøl skriv ikkje når valet vart avholdt.
2. ↑  Stortingets sammensetning 1814-1903 frå Norsk samfunnsvitenskapelig datatjeneste

* *Denne artikkelen bygger på «Stortinget i 1815» frå Wikipedia på bokmål, den 25. juli 2014, revisjon 11402154*
**Michael Smith** (1775–25. november 1849) var ein norsk landmålar, krigskommissær og stortingsmann frå Stavanger.

Smith var fenrik ved Vesterlehnske infanteriregiment frå 1792, perioden 1801 til 1811 steig han i gradane frå sekondløytnant til major. Åra 1797-1800 arbeidde han som landmålingskonduktør i Stavanger amt. Etter å ha teke landmålareksamen i 1800 deltok han 1801-02 i festningsarbeid i Kristiansand. Dei neste tre åra var han tilsett i Nedenes og Råbygdelagets amt. I 1805 reiste han til Island der han styrte den geografiske kyst- hamneoppmålinga på øya. På heimereisa vart han teken til fange av eit britisk orlogsfartøy. Han sat i kort tid fanga i Skottland, alt hans samla materiale på Island vart han fråteke.

Vel heime i Noreg vart Smith sett til å taksere og skifte det benefiserte godset i Trondhjems stift. Frå 1814 hadde han same oppgåva for Kristiansand stift. To år seinare vart han amtskonduktør i Stavanger stift. Han var frå 1819 sjø- og landkrigskommissær i Stavanger amt, frå 1835 i Kristiansand stift.

Smith representerte byen Stavanger på Stortinget i 1818. Han var medlem av 13 komitear, formann i komiteen om Krokskogen allmenning. I 1835 var han medlem av ein kongeleg kommisjon om utskifting.

Han døydde i Kristiansand.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys
* VIAF

 |
**Anders Torgeir Andersen** (fødd 7. oktober 1966) er ein norsk skodespelar og regissør, og har vore ein del av den kunstariske leiinga ved Torshovteatret sidan 2007. Han har tidlegare fått merksemd som regissør av fjernsynsserien *Berlinerpoplene* etter romanen til Anne B. Ragde med same namn. 

Andersen har teaterutdanninga si frå Storbritannia, og byrja som skodespelar ved Nationaltheatret i 2000. Då spela han i *Fruen fra havet*. To år seinare var han med i *Hva dere vil*. Deretter følgde *Kirsebærhaven* i 2003, *Vildanden* i 2004 og *Til Damaskus* i 2006. Før dette hadde han vore med i ei oppsetjing av *Hedda Gabler* ved Hålogaland Teater i 1997. Og før han nokre år seinare vart teaterinstruktør, spela han også i *Faust* ved Torshovteatret i 2007.

Han debuterte som teaterregissør i 2008 med stykket *Jokkes verdiløse menn*, som er skrive av Christopher Nielsen. Andersen medverkar også i Nielsen sin animasjonsserie *To trøtte typer* og animasjonsfilmen *Slipp Jimmy fri*.

Anders T. Andersen var òg med i filmen *Gåten Knut Hamsun* (1996), der han spela Arild Hamsun. Han har også hatt ei rekkje biroller i norske filmar.

Kjelder
-------

* Knut Olav Åmås [red.]: «Andersen, Anders T.» i *Hvem er hvem?* (Aschehoug, 2008)

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* VIAF
* LCCN
* ISNI

 |
**Anders Arnt Wilhelmsen** (8. april 1899–24. juli 1969) var ein norsk skipsreiar.

Wilhelmsen byrja yrkeskarrieren hos Wilh. Wilhelmsen, før han etter kort tid gjekk til over Ivarans Rederi. Han var hos Ivarans frå 1916 til like etter andre verdskrigen, dei siste åra som disponent og einebestyrar. Ved sida av dette hadde han starta sitt eige reiarlag i 1939, Skips A/S Awilco. Det første skipet til dette reiarlaget, MS «Segundo», forliste under krigen, men Wilhelmsen klarte å byggja selskapet opp att som tankreiarlag etter krigen var over. Sønene Gjert og Arne Wilhelmsen vart tidleg tekne inn som medeigarar i konsernet til faren, som seinare vart drive under Awilhelmsen-namnet.

Han var styremedlem i Norges Rederforbund og i Skipsfartens Arbeidsgiverforenings råd. Han sat òg i styret i Norsk Sjøfartsmuseum.

I sine yngre dagar var Wilhelmsen aktiv som konkurranseroar, skiløpar og pistolskyttar.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Anders Wilhelmsen» frå Wikipedia på bokmål, den 8. mai 2020.*

1. 1 2 3  «Skipsreder Anders Wilhelmsen er død». *Aftenposten*, 25. juli 1969.
2. ↑  «60 år: skipsreder Anders Wilhelmsen, Holmen, Smedstad». *Morgenbladet*, 8. april 1959.
3. ↑  Nekrolog av Trygve Hirsch i *Aftenposten*, 29. juli 1969.
4. ↑  «Om oss - Awilhelmsen». www.awilhelmsen.no. Arkivert frå originalen 12. april 2020. Henta 12. april 2020.


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Norsk biografisk leksikon
* Store norske leksikon
* Historisk befolkningsregister

 |
|  |
| --- |
| ***«Sea of Flags»***  Singel av Jessica Mauboy |
|  |
| **Land** | Australia |
| **Språk** | Engelsk |
| **Utgjeve** | 8. mai 2014 |
| **Innspelt** | 2014 |
| **Sjanger** | Dance |
| **Lengd** | 3:54 |
| **Selskap** | Sony |
| Låtskrivar(ar) | Jessica Mauboy, Ilan Kidron og Stuart Crichton |
| **Produsent** | Stuart Crichton |
|
| Jessica Mauboy-kronologi |
| «Never Be the Same»(2014) | *«Sea of Flags»* | 
 |

**«Sea of Flags»** er ein singel av Jessica Mauboy, gjeven ut 8. mai 2014. Songen er skriven av Jessica Mauboy, Ilan Kidron og Stuart Crichton.

Eurovision
----------

### Eurovision Song Contest 2014

26. mars 2014 vart det annonsert at Jessica Mauboy var vald ut av Special Broadcasting Service til å «representere» Australia i Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark. Dette var ein gjesteopptreden, og ei gåve til det australske folket som lenge har fulgt med på Eurovision Song Contest. Tittelen på songen, «Sea of Flags», vart presentert 6. mai 2014 av Auspop. Mauboy framførte songen i den andre semifinalen 8. mai 2014 som ein del av det australske pausenummeret, og vart dimed den fyrste ikkje-europeiske soloartisten som deltok i eit pausenummer i Eurovision Song Contest. I showet deltok mellom anna ein astronaut med eit tosidig australsk og aboriginalsk flagg, som avslutta showet med å seie: «Eitt lite steg for Europa, eitt stort sprang for Australia!» «Sea of Flags» vart gjeven ut på iTunes like etter framføringa, både i Australia og Europa.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sea of Flags» frå Wikipedia på engelsk, den 12. mai 2014.*

Fotnotar

1. 1 2 3  McCabe, Kathy (26. mars 2014). «Jessica Mauboy will represent Australia at the Eurovision Song Contest as a guest performer» (på engelsk). The Herald and Weekly Times. Henta 12. mai 2014.
2. ↑  «Countdown to Eurovision: Armenia» (på engelsk). Auspop. 6. mai 2014. Henta 12. mai 2014.
Ein **stiftsstad** er ein by som er sete for ein biskop. Staden har ei domkyrkje med domkapittel og domkyrkjeforsamling og utgjer dermed hovudsete for eit kyrkjeleg stift. Jamfør omgrepa residensstad og hovudstad.
Omgrepet vart innført etter reformasjonen.

Folkekyrkjene i dei nordiske landa
----------------------------------

### Danmark

Den danske folkekyrkja har stiftsstader i København, Helsingør, Roskilde, Odense, Maribo, Ribe, Haderslev, Viborg, Ålborg, Århus og i Nuuk (Godthåb) på Grønland.

### Finland

Den evangelisk-lutherske kyrkja i Finland har stiftsstadene Åbo, Tammerfors, Uleåborg, S:t Michel, Borgå, Kuopio, Lapua, Helsingfors og Esbo.

Den finske ortodokse kyrkja har stiftsstadene Joensuu, Helsingfors og Uleåborg

### Island

Den islandske kyrkja utgjer eit einaste stift med Reykjavik som stiftsstad.

### Noreg

Den norske kyrkja hadde stiftsstader fram til 1. januar 1919 då omgrepet bispedømme erstatta stift. Fram til 1919 var Trondheim, Bergen, Oslo, Hamar, Kristiansand, Stavanger (fram til 1682 då Kristiansand overtok) og Tromsø (formelt frå 1844). I ein kort periode var Alstahaug (1804−1828) sete for biskopen, men var formelt sett ikkje eige stift og dermed heller ikkje stiftstad.

I dag er desse stadene bispesete med domkyrkje:
Trondheim, Bergen, Oslo, Bodø, Fredrikstad, Hamar, Kristiansand, Molde, Stavanger, Tromsø og Tønsberg.

### Sverige

Den svenske kyrkja har som stiftsstader Uppsala, Linköping, Skara, Strängnäs, Västerås, Växjö, Lund, Göteborg, Karlstad, Härnösand, Luleå, Visby og Stockholm.

Kjelder
-------

1. ↑
Koordinatar: 62°38′26.7″S 61°11′11″W﻿

Topografisk kart over Livingston Island, Greenwich, Robert, Snow og Smith Islands.
**Stewart Stacks** er ei gruppe markante staurar, ein av dei med ei høgd opp mot 25 moh, som ligg mellom Rugged Island og Astor Island nordaust for Osogovo Bay, vest for Livingston Island i Sør-Shetlandsøyane i Antarktis. Området vart vitja tidleg på 1800-talet av engelske og amerikanske selfangarar.

Klippene er kalla opp etter Hampton Stewart på den amerikanske selfangstskuta «Jane Maria» under kaptein Robert Johnson som i følgje New York Gazette og General Advertiser den 16. mai 1821 laga eit av dei første karta over Sør-Shetlandsøyane i 1820-21.

Klippene ligg 800 m aust-søraust for Radev Point på Rugged Island, 600 m sørvest for Astor Island, 2,09 km nordvest for Point Smellie på Livingston Island og 3,4 km nordvest for Devils Point på Livingston Island.

Kjelder
-------

* Composite Antarctic Gazetteer.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
Skibladner er den mest kjente hjulbåten i Noreg.
**Hjulbåt** er eit skip med dampmaskin som driv skovlhjul som sørgjer for framdrifta. 

Hjulbåten representerte første fase i overgangen frå seglbåtar til båtar med motor. Dei første propellane (skruar) for drift av skip vart først utvikla i 1836.

Skovlhjula var høvesvis plassert eitt på kvar side da dette gav best manøvreringseigenskapar. Ulempa var at brygger og gangvegar måtte tilpassast spesielt. Alternativt vart skovlhjulet plassert akterut. Dette var vanleg blant anna på elvebåtar (floddamparar). 

Dei første dampskipa i Noreg DS «Constitutionen» og DS «Prinds Carl» var hjulbåtar. Dei vart sett i trafikk i 1827. 

I 1819 var DS «Savannah», det første dampskipet som kryssa Atlanterhavet, i Arendal. Dette var første gong nokon såg eit dampskip i Noreg. 

DS «Skibladner», som framleis er i sommartrafikk på Mjøsa, vart bygd i 1856 og er det eldste, bevarte hjuldampskipet i verda som framleis er i drift.

Sjå òg
------

Hjuldampar

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Hjulbåt» frå Wikipedia på bokmål, den 18. desember 2012.*
Koordinatar: 33°04′50″N 35°25′20″E﻿

**Maroun al-Ras** (arabisk مارون الراس) er ein landsby i Libanon i Jabal Amel i Bint Jbeil distrikt i Nabatiye guvernement sør i Libanon. Han ligg kring 120 km søraust for Beirut, og kring 1 km frå grensa til Israel.

Historie
--------

Den 1. mars 1978 vart landsbyen okkupert av ein styrke på 60 falangistar, som kom frå landsbyane kring Ain Ebl på vegner av det israelske militæret. Ein trur dei vart leia av israelarar som vart varmt teke i mot av innbyggjarane. I Maroun al-Ras var derimot innbyggjarane sjiamuslimar, som raskt bad om hjelp frå Fatah og deira libanesiske allierte. Falangistane hadde fått lovnader om luftstøtte frå Israel om dei møtte motstand, men dette fekk dei aldri. Sju falangistar vart drepne då palestinarane nådde fram og resten av falangistane måtte flykte. Etter denne episoden sette israelarane ut ei gruppe soldatar for å verne Ain Ebl mot hemnåtak, og dei vart verande der fram til Israel invaderte Libanon to veker seinare.

Landsbyen var åstad for ei stor konfrontasjon mellom det israelske forsvaret og Hizbollah under Libanonkrigen i 2006.

Maroun al-Ras ligg strategisk til med utsyn over dei kringliggande bane. Landsbyen ligg 911 meter over havet. 

Under slaget ved Maroun al-Ras i 2006, vart landsbyen okkupert av Israel. Landsbyen vart hevda å vere ein skanse for Hizbollah og ein av stadane det vart skote opp rakettar mot Israel frå.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Maroun al-Ras» frå Wikipedia på engelsk, den 24. september 2014.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Tveit, Odd Karsten (1985). *Nederlag. Israels krig i Libanon*. Cappelen. s. 50–52. ISBN 82-02-09346-5.
2. ↑  Israel Enters South Lebanon - Hits Maroun al-Ras and Yaroun Villages :: Middle East News and Perspectives :: Hyscience
3. ↑

| * v
* d
* e
Flag of Lebanon Bint Jbeil distrikt i Nabatieh guvernement |
| --- |
| Adm. senter: **Bint Jbeil** |
| Byar og landsbyar | Aynata **·** Ain Ebel **·** Aitaroun **·** Ayta al-Jabal **·** Ayta ash Shab **·** Bayt Lif **·** Bayt Yahoun **·** Bint Jbeil **·** Brashit **·** Burj Qallawiyah **·** Chakra we Doubiyah **·** Dayr Antar **·** Debel **·** Frun **·** Ghanduriyah **·** Haddatha **·** Hanin **·** Haris **·** Jumayjimah **·** Kafra **·** Kafr Dunin **·** Khirbet Selm **·** Kunin **·** Maroun al-Ras **·** Qalouet **·** Qaouzah **·** Rachaf **·** Ramyah **·** Rmaich **·** Safad al-Battikh **·** as-Sultaniyah **·** Sribbin **·** Tebnine **·** Tiri **·** Yaroun **·** Yater |  |
| Kjende landemerke | Wadi Koura |
| Anna | Chalaaboun |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
Koordinatar: 64°33′S 63°40′W﻿

**Marr randis** er ein stor randis som dekkjer nordvestre halvdelen av Île Anvers i Antarktiske Arkipel. Isen vart truleg først oppdaga av den tyske ekspedisjonen under Dallmann, 1873–74, og vart først grovt kartlagt av Den franske antarktisekspedisjonen i 1903–05, og den franske antarktisekspedisjonen, 1908–10, begge under Charcot. Isen vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) etter James W.S. Marr, som var ein britisk marinebiolog, og den første leiaren frå Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS), 1943–45, og leiaren for basen i nærleiken ved Port Lockroy. Marr var òg eit medlem av British Australian New Zealand Antarctic Research Expedition (BANZARE) under Mawson i 1929–31, og Shackleton-ekspedisjonen i 1921-22.

Kjelder
-------

 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Marr Ice Piedmont» (innhald frå Geographic Names Information System).


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Marouane Fellaini-Bakkioui** (fødd 22. november 1987) er ein belgisk fotballspelar frå Etterbeek med foreldre innvandra frå Marokko. Han er sidan januar 2019 aktiv i den kinesiske klubben Shandong Luneng. Perioden 2008-19 spelte han i Premier League i England, fyrst for Everton og deretter Manchester United. Tida 2007-18 har Fellaini delteke i 86 landskampar for Belgia. Storvaksne Fellaini er kjend som ein hardttaklande midtbanespelar og dyktig hovudspelar.

### Klubbspel

Fellaini debuterte på Standard Liège i 2006 og var i 2008 med å vinne fyrstedivisjon i Belgia. I september same året vart han overført til Everton FC i England, der han våren 2009 var med då laget frå Liverpool tapte 1-2 mot Chelsea FC i finalen FA-cupen. Etter fem år i Everton gjekk turen i september 2013 vidare til Manchester United, mot eit vederlag 27,5 millionar engelske pund. Med Manchester United vann pokalar både i FA-cupen, ligacupen og europaligaen. Vinteren 2019 fekk han kontrakt med Shandong Luneng.

### Landslagsspel

Fellaini var landslagsspelar for Belgia frå 2007 til-18. Han representerte landet både under Sommar-OL 2008 i Beijing, verdsmeisterskapane i fotball 2014 og 2018, samt i det mellomgåande EM 2016.

### Merittar

* Vinnar av europaligaen: 2017 med Manchester United
* Belgisk seriemeister: 2008 med Standard Liège
* Engelsk FA-cupvinnar: 2016 med Manchester United
* Engelsk ligacupvinnar: 2017 med Manchester United

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Marouane Fellaini» frå Wikipedia på engelsk, den 7. juli 2018.*

* eu-football

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Munzinger (sport)

 |
Ein kunstnar si førestilling av MRO i bane over marsoverflata
MRO fotograferte den 19. februar 2008 eit snøskred i nærleiken av nordpolen på Mars. Dette biletet er eitt av få som viser pågåande geologisk aktivitet på Mars. Biletet er i falske fargar.
Jorda og månen fotografert av The High Resolution Imaging Science Experiment-kameraet (HiRISE) ifrå krinsløp rundt Mars.
**Mars Reconnaissance Orbiter** (**MRO**) er ein NASA-sonde i bane rundt planeten Mars. Romfartøyet kosta 720 millionar USD og blei bygd av Lockheed Martin under oppsyn av Jet Propulsion Laboratory (JPL). MRO blei skote opp 12. august 2005 og gjekk inn i bane rundt Mars 10. mars 2006. Etter fem månader med aerobremsing var MRO i november 2006 endeleg i banen som den skulle utføra dei vitskaplege observasjonane ifrå.

MRO har med seg ei rekkje vitskaplege instrument, som kamera, spektrometer og ein radar som ein nyttar til å analysera landformer, stratigrafi, mineral og is på Mars. Sonden banar veg for framtidige landingssondar med daglege rapportar om vêr- og bakkeforhold, studie av moglege landingsplassar og ved å fungera som ein mellomstasjon for kommunikasjon mellom marsoverflata og jorda. Telekommunikasjonssystemet om bord vil overføra meir data tilbake til jorda enn alle tidlegare interplanetariske ferder kombinert og vil som nemnt kunna fungera som ein kraftig reléstasjon for framtidige ubemanna marslandingar.

Ferdmål
-------

MRO vil vera verksam i to år, ifrå november 2006 til november 2008. Eit av hovudmåla med ferda er å kartleggja marslandskapet med høgoppløysningskameraet for å lettare kunna velja landingsstader for framtidige marslandingssondar. MRO spela ei viktig rolle då landingsstaden til Phoenix-sonden som skal utforska nordpolen til Mars skulle veljast.

Bakgrunnsstoff
--------------

* MRO-nettstaden hjå NASA
* MRO-nettstaden hjå Jet Propulsion Laboratory
* Alle offentleggjorde MRO-bilete (NASA Photojournal)

Fotnotar
--------

1. ↑  Spacecraft Parts: Telecommunications Arkivert 2006-03-17 ved Wayback Machine. - NASA si MRO-nettside

| * v
* d
* e
Romsondeferder til Mars |
| --- |
| Nyleg aktive | 

|  |  |
| --- | --- |
| Banesondar | * Mars Express
* Mars Reconnaissance Orbiter
* 2001 Mars Odyssey
* Mars Orbiter Mission
* MAVEN
 |
| Roverar | * Curiosity
* Opportunity
 |

 |    |
| Tidlegare | 

|  |  |
| --- | --- |
| Passeringar | * *Mariner 3*
* Mariner 4
* Mariner 6
* Mariner 7
* Mars 1
* *Mars 1M No.1*
* *Mars 1M No.2*
* *Mars 2MV-4 No.1*
* Mars 4
* Mars 6
* Mars 7
* Nozomi
* Zond 2
 |
| Anna | * Dawn (passering)
* Deep Space 1 (passering føreslege)
* Rosetta (passering)
* Zond 3 (kryssa marsbanen)
 |

 |
| Planlagde | 
* InSight (2016)
* ExoMars Trace Gas Orbiter (2016)
* ExoMars-rover (2018)
* Inspiration Mars (2018 or 2021)
* Mars 2020 (2020)

 |
| Kansellertekonsept | 
* ARES
* Astrobiology Field Laboratory
* Beagle 3
* Mars 4NM
* Mars 5NM
* Mars 5M (Mars-79)
* Mars-Aster
* Mars Astrobiology Explorer-Cacher
* Mars Surveyor Lander
* Mars Telecommunications Orbiter
* NetLander
* Vesta
* Voyager

 |
| *Kursiv skrift* tyder mislukka oppskyting. |