recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Anja Marie Hammerseng-Edin** (fødd **Anja Marie Edin**, 5. februar 1983) er ein norsk tidlegare handballspelar frå Porsgrunn som vann EM-sølv 2012 og VM-bronse 2009 med Noregs landslag. Ho var rykkromspelar, ofte i rolla som spelstyrar.

Karriere
--------

### Klubbspel

Edin spelte fram til 2001 på Herøya, eit lag ho hjelpte til opprykk til nivå 2 i seriesystemet. Sjølv melde ho overgang til Gjerpen IF i eliteserien. Allereie sommaren 2002 skifte ho over til Sola HK, ein klubb ho var aktiv i fram til 2004. Perioden 2004-08 var ho atter Gjerpen-spelar. Den neste fireårsperioden spelte ho på Storhamar IL. Til sist tente ho Larvik Håndballklubb, det dominerande kvinnelaget i norsk handball i fem år. Gjennom dei fem sesongane frå 2012 til 17 var ho med om å vinne samtlege cup- og seriemeisterskap.

### Landslagsspel

Edin deltok i to landskampar våren 2006. Etter eit opphald på over tre år, spelte ho 57 landskampar i åra 2009-13. I denne perioden var ho i med troppa som vann bronsefinalen under VM 2009 i Kina. Tre år seinare var ein viktig spelar i det norske mannskapet som tok seg til finalen i europameisterskapen 2012, ho skåra fire mål i finalen mot Montenegro, ein kamp som enda med tap 31–34. I sin siste internasjonale meisterskap, VM 2013, bidrog ho heller lite og fekk ikkje fleire landskampar. På 59 kampar med flagget på brystet skåra ho 143 mål.

Familie
-------

Anja Hammerseng-Edin gifta seg med Gro Hammerseng-Edin i 2013.

Kjelder
-------

1. 1 2  Tonje Steen (23. oktober 2016). «Fikk fødselstilbud fra mangemillionær». *Dagbladet.no*.

* *Denne artikkelen bygger på «Anja Hammerseng-Edin» frå Wikipedia på tysk, den 7. mai 2021.*
* handball.no


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* VIAF

 |
Koordinatar: 66°25′S 110°25′E﻿

**Holl Island** er ei klipperik, trekantforma øy i Antarktis som markerer sørvestenden av Windmill Islands. Ho vart kartlagd frå flyfoto teken under US Navy Operasjon Highjump, 1946–1947, og US Navy Operasjon Windmill, 1947-1948. Ho vart namngjeven av US-ACAN etter løytnant Richard C. Holl i USNR, som var kartkonstruktør i Navy Hydrographic Office under Operasjon Windmill då det vart oppretta astronomiske kontrollstasjonar på Holl Island og langs Queen Mary og Knox Coast.

Churchill Point
---------------

Churchill Point ligg nordvest på øya. Det vart namngjeve av US-ACAN etter sambandsmannen Robert W. Churchill i US Navy ved Wilkes Station i 1958.

Sjå òg
------

* Composite Antarctic Gazetteer
* Antarktiske og subantarktiske øyar
* Antarktiske øyar sør for 60 °S
* SCAR
* kravområde i Antarktis

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Holl Island» frå Wikipedia på engelsk, den 15. november 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
Sammallahdenmäki.
**Bronsealdergravrøysane i Sammallahdenmäki** er nokre gravrøysar frå bronsealderen. Røysane ligg ved landsbyen Kivikylä i kommunen Lappi i Västra Finlands län i Finland. På grunn av sin verdi som eit arkeologisk kulturminne vart røysane teke med på UNESCO si liste over verdsarv i 1999.

Området i Sammallahdenmäki vert utgjort av totalt trettitre gravrøysar frå bronsealderen (1500 f.Kr.-500 f.Kr.). På den tida låg området ved kysten. Gravene er laga i tre ulike mønster. Det finst låge og runde små røysar, store røysar forma som ein høystakk og runde ringforma. Ein del av gravene er firkanta og vert kalla "kyrkgolvet" (kyrkjegolvet). Firkanta steinrøysar er ikkje kjende frå andre delar av Finland. Forma er uvanleg i heile området til den skandinaviske bronsealderkulturen. Ifylgje ei segn på folkemunne tevla risar med nokre kristne om kven som kunne byggja ei kyrkje snøggast. Dei kristne vann tevlinga, og den firkanta røysa er grunnmuren til den kyrkja som risane bygde.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Museiverket - Sammallahdenmäki, Lappi

| * v
* d
* e
Verdsarven i Finland |
| --- |
| Gamle Raumo (1991)**·** Sveaborg (1991)**·** Petäjävesi gamle kyrkje (1994)**·** Verla tresliperi og pappfabrikk (1996)**·** Bronsealdergravrøysane i Sammallahdenmäki (1999)**·** Struvemeridianen1(2005)**·** Höga kusten/Kvarken arkipel2 (2006) |  |
| Årstalla angjev når staden vart teken opp på verdsarvlista 1: Delt mellom Estland, Finland, Hviterussland, Latvia, Litauen, Moldova, Noreg, Russland, Sverige og Ukraina2: Delt med Sverige |
**Reidun Buer Skogvold** (fødd 11. april 1938) er ein norsk tidlegare friidrettsutøvar frå Oslo som utmerkte seg i sprint. Ho vart tildelt kongepokalen fire gongar; under noregsmeisterskapen i 1955, 1956, 1957 og 1959. Buer var medlem i IL i BUL.

### Aktiv

17-år gamle Buer vann to gullmedaljar då NM i friidrett 1955 vart avvikla i heimbyen. Med tida 25,4 sekund tangerte ho noregsrekorden på 200 meter, elles sigra ho på 60 meter og fekk sølv på 100 m. Året etter kopierte ho prestasjonane og vann to gull og eitt sølv på nøyaktig same distansane i NM, det var elles siste gongen 60 meter stod på NM-programmet utandørs. Åra 1957 til 1960 sprang Buer inn til gullmedalje på både 100 m og 200 m i noregsmeisterskapen. Sigersrekkene, på 200 meter på seks år, vart broten i 1961 då ho kom på sølvplassen i NM på begge distansane.

Perioden 1954-59 sette Buer ei rad norske rekordar i sprint. Hausten 1954 fekk ho 7,5 sekund i sluttid på 60 meter, ei rekordforbetring med to tidels sekund. Rekorden vart sletta av Sissel-Falck-Jørgensen i 1957. På 200 meter forbetra Buer den norske rekorden fire gongar. I juni 1957 flytta ho rekorden til 25,3 sekund. Dei store forbetringane på distansen kom i 1959-sesongen, ho noterte seg fyrst for tida 25,0, deretter 24,8 og så, under NM i friidrett 1959 på Hamar, for sterke 24,5 sekund og kongepokal nummer 4. Den rekorden gjaldt til Berit Berthelsen sprang på 24,4 i 1965. Tidlegare i 1959-sesongen, den 5. juli i Helsingør i landskamp mot Danmark, vart Buer fyrste norske kvinna under 12 sekund på 100 meter. Rekordtida 11,8 sekund vart tangert av to utøvarar før den eine av desse, nemnte Berthelsen, fekk notert 11,7 i 1966.

Kjelder
-------

* friidrett.no

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon

 |
**Ankaraelva** (tyrkisk *Ankara Çayı*) er ei lita elv som renn gjennom byen Ankara i Tyrkia. Elva er ei sideelv til Sakarya og er 140 km lang. Sidan ho i lang tid har vore utsett for kloakk og forureining frå industri vert ho ikkje rekna som ei god elv for kunstig vatning, sjølv om framleis vert nytta til dette føremålet lenger ned i elva og har ført til utbrot av kolera og andre sjukdommar i byen. På varme dagar gjer lukta av kloakk frå elva denne miljøkatastrofen meir tydeleg. Verdsbanken har finanisert prosjekt for å reinse elva. 

Elva deler Ankara nesten i to delar og renn gjennom mange bydelar og søppeldynga i byen. Det er bygd mange bruer over elva i byen og somme stader er ho heilt tildekt og renn i røyr.

Historie
--------

Byen vart grunnlagd i steinalderen, truleg på grunn av elva. Hittittane slo seg ned i Ankara 4000 år sidan ved breidda av elva. Aleksander den store erobra byen i 334 fvt. og oppretta eit viktig handelssenter ved elva. Den romerske keisaren Augustus innlemma byen i Romarriket og opprettheldt handelen på elva. Byen vart seinare ein del av Austromarriket, men vart tapt til tyrkarane i 1073. Timur Lenk kjempa mot den osmanske sultanen Bayezid I nær elva i slaget ved Ankara. Under dette slaget leidde Timur Lenk alt vatnet frå ei av sideelvane til Ankaraelva, slik at armeen til Bayezid lenger ned i elva ikkje fekk vatn, og han vann slik slaget.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ankara River» frå Wikipedia på engelsk, den 11. august 2012.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  WASAMED Thematic Network (1997). «The Effect of Irrigation with Ankaraelva that was polluted with Domestic and Industrial Wastes.». Arkivert frå originalen (PDF) 27. september 2007. Henta 11. august 2012.
2. ↑  The World Bank (30. september 1989). «Ankara Sewerage Project.». Henta 31. mars 2008.

Koordinatar: 39°50′27″N 31°53′15″E﻿

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Hollis Conway** (fødd 8. januar 1967) er ein tidlegare USA-amerikansk høgdehoppar som perioden 1988-92 tok medalje i øvinga i dei tre største internasjonale meisterskap på rad.

Conway kneip sølvmedaljen i høgdehopp under Sommar-OL 1988 i Seoul då han hoppa 2,36 m i fyrste forsøk. 30. juli 1989 forbetra han landsrekorden i USA til 2,39 meter. I 1991 presterte han livsbeste med 2,40 meter då han sigra i hall-VM i Sevilla, og noko seinare gjekk han til topps ved universiaden i Seattle med 2,37 m. Under verdsmeisterskapen 1991 var han nest best av dei tre utøvarane som enda opp med 2,36 m i sluttprotokollen, nok til å berge bronsen. Året etter var han ein av tre utøvarar som alle fekk bronse under sommarleikane i Barcelona.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap

* OL 1988 i Seoul: Sølvmedalje – 2,36 m, bakom Hennadij Avdjejenko (2,38 m)
* VM 1991 i Tokyo: Bronsemedalje – 2,36 m
* OL 1992 i Barcelona: Bronsemedalje – 2,34 m

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Hollis Conway» frå Wikipedia på engelsk, den 19. juni 2022.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Munzinger (sport)

 |
**Tom Nordlie** (fødd 2. mars 1962) er ein norsk fotballtrenar frå Skedsmo kommune. Han er trenar for Lillestrøm Sportsklubb i Tippeligaen. 

Nordlie er ein av dei mest kjende fotballtrenarane i Noreg. Mykje grunna ein omfangsrik kropp fekk han kallenamnet *Keiko*. 

Trenarfilosofien hans er at ein skal vere «kontrollert sinnssjuke». Nordlie meiner med dette at ein skal gje alt, men samtidig ha fokus på oppgåvene sine, og at ein skal ha mange pasningsalternativ. Dette står i kontrast til Drillo-filosofien, der ein har satsa på lange ballar og dødballsituasjonar.

Tom Nordlie har opplevd fleire suksessar, men også fleire vonbrot. I 1998 leia han Odd Grenland opp til Tippeligaen og året etter til ein respektabel 7. plass. I 2000 gjekk det motsett veg, då han trena Vålerenga ned til 1. divisjon. Etter ein periode som ekspertkommentator i TV 2 tok han over Sandefjord Fotball, utan å klare å leie dei til opprykk. Den klart største prestasjonen til Nordlie var med Start. Etter at laget hadde hamna på nedre halvdel av tabellen i 1. divisjon, tok han over laget i 2004. Dette året leia han laget i 1. divisjon frå fyrste til siste serierunde. Som nyopprykt til Tippeligaen i 2005 tok IK Start sin fyrste sølvmedalje - berre eit poeng frå gullet. Sesongen 2006 gjekk dårlegare, og 14. juli 2006 vart Nordlie løyst frå kontrakten sin med Start. Det er førebels uvisst av kva grunn Nordlie vart fråteken stillinga, men fleire aviser har trekt fram samarbeidsproblem mellom trenar og spelarar som bakgrunn for avgjerda. Nordlie redda Viking frå nedrykk i 2006-sesongen. Då han fekk tilbod om å halde fram som trenar i Stavangerklubben, takka Nordlie nei, og signerte i staden kontrakt med Lillestrøm Sportsklubb.

Tidlegare klubbar
-----------------

* Løvenstad Fotballklubb
* Bærum Sportsklubb
* Lørenskog Idrettsforening
* Strømmen Idrettsforening
* Skjetten SK
* Strømmen Idrettsforening
* Vålerenga Fotball
* Odd Grenland
* Sandefjord Fotball
* Idrettsklubben Start
* Viking FK - 14. september-november 2006

*Skal vi danse*
---------------

Hausten 2010 skulle Nordlie vere med i fjernsynsprogrammet *Skal vi danse* på TV 2, men måtte trekkje seg og vart erstatta av Åsleik Engmark som til slutt vann tevlinga. I 2013 vart han att presentert som ein av deltakarane i programmet, men berre to veker før premieren vart han sjukemeldt og måtte trekkje seg for andre gong. Nordlie vart erstatta av Rein Alexander.

Fotnotar
--------

1. ↑  Arne Reginiussen og Fredrik Furuseth (23. august 2010). «Tom Nordlie trekker seg fra «Skal vi danse»» (på norsk). TV 2. Henta 16. august 2013.
2. ↑  Åshild Amland (19. august 2010). «Åsleik Engmark til Skal vi danse» (på norsk). TV 2. Henta 30. august 2013.
3. ↑  Nina Aasmundsen (30. august 2013). «Tom Nordlie trekker seg fra «Skal vi danse» igjen» (på norsk). TV 2. Henta 30. august 2013.
4. ↑  Malini Gaare Bjørnstad (7. september 2013). «Rein Alexander er Nordlies erstatter» (på norsk). Se og Hør. Henta 7. september 2013.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon

 |
Koordinatar: 59°16′26″N 9°16′7″E﻿

Foto: Kay M. Staaland/Riksantikvaren

**Holla prestegard** er ein prestegard i Nome kommune i Telemark. Garden ligg nordvest for Holla kyrkjeruin, altså nær mellomalderkyrkjestaden.

Ein trur at den noverande hovudbygningen er frå rundt 1870. Det er ein lafta bygning i halvannan etasje som er oppført på grunnmuren til ein eldre bygning og kan inkorporere delar av denne. Stilen er senempire med innslag av sveitser. Stabburet er frå rundt 1800. Det er i motsetning til hovudbygningen ikkje lengre eigd av Opplysningsvesenets fond. Både hovudbygningen og stabburet er freda. Gårdsdrifta er forpakta bort.

Kjelder
-------

* Holla prestebolig Arkivert 2018-09-19 ved Wayback Machine. hos Opplysningsvesenets fond

* *Denne artikkelen bygger på «Holla prestegård» frå Wikipedia på bokmål, den 19. september 2018.*

.

Bakgrunnsstoff
--------------

* 

* Holla prestegard i kulturminnesok.no, nettstaden til Riksantikvaren
* Kulturhistorisk registrering. Nome kommune, Holla prestegård Arkivert 2018-09-19 ved Wayback Machine. (PDF)
**Zinetula Kajdarovitsj Biljaletdinov** (fødd 13. mars 1955) er ein sovjet-russisk tidlegare ishockeyspelar og -trenar frå Moskva. Han var forsvarsspelar på Sovjetunionen sitt landslag som i tida 1978-86 vann seks verdsmeisterskap og i 1984 sigra i den olympiske ishockeyturneringa i Sarajevo. Biljaletdionov var landslagssjef for Russland frå 2011 til -14.

Biljaletdinov spelte på Dynamo Moskva frå 1973 til 1988, eit lag som i hans tid enda på andreplassen i Sovjet-serien heile sesongar. Perioden 1978-87 vann han årleg medalje i anten verdsmeisterskap eller olympiske leikar. Såleis vart han verdsmeister 1978-79, 1981-83 og 1986. Han fekk OL-sølv i 1980 og gull i Vinter-OL 1984, dessutan bronse i VM 1985 og sølv i VM 1987.

Etter han la opp som spelar arbeidde Biljaletdinov som ishockeytrenar. Omframt Dynamo Moskva har han hatt oppdrag for lag i Canada, USA, Sveits og i heimlandet. Han var Russlands landslagssjef i 2004 og åra 2011-14. I 2012 leidde han landslaget til suveren siger i Ishockey-VM i Helsinki.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Sinetula Chaidarowitsch Biljaletdinow» frå Wikipedia på tysk, den 27. april 2020.*
*Frelsar. Ikkje laga med hand*. 1658
**Simon (Pimen) Fjodorovitsj Usjakov** (1626–25. juni 1686) var ein leiande russisk ikon-målar i andre halvparten av 1600-talet. Saman med Fjodor Zubov og Fjodor Rozjnov vert han knytt til den omfattande reformeringa av den russisk-ortodokse kyrkja, leia av patriarken Nikon.

Ein veit knapt noko om Usjakovs yngre år. 22 år gammal vart han tilsett som kunstnar av Myntkammeret, knytt til tyhuset (depotet) Prikaz. Dei lyse, friske fargane og sirlege, krumma linene på dei proto-barokke ikonane hans vekte Nikon si interesse, som på si side gjorde tsar Aleksej Mikhailovitsj kjent med Usjakov. Han vart ein favoritt hos tsar-familien og vart i 1664 knytt til tyhuset i Kreml, drive av den lærde bojaren Bogdan Khitrovo.

Usjakov hadde ei mengd elevar og medhjelparar i si verksemd. Han publiserte ei kort avhandling om ikonmåling med tittelen *Eit ord om kjærleg-grundig ikon-måling* (1664). Nokre av dei meir konservative russiske prestane, til dømes erkepresten Avvakum, såg på ikonane hans for «vellystige verk av ein djevel». Framstillingane av dei heilage var for vestlege, menneskelike, etter deira smak. Avvakum hevda at Usjakov målte sine «kjøttfulle helgenar» etter sin eigen tjukkfalne utsjånad.

Usjakov utførte også oppdrag av verdsleg art, laga graveringar til bokillustrasjonar. Såleis var han ein av dei første verdslege kunstnarane i Russland. Nokre av ikonane hans vart framvist i Vest-Europa. Desse var avgjerande i å vekke interessa for russisk kunstmåling i sin tidlege fase.

Han døydde i Moskva.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Simon Ushakov» frå Wikipedia på engelsk, den 26. mars 2009.*



|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* SUDOC
* ULAN
* NKC

 |
| Fenny Stratford  |
| --- |
| SentrumSentrum Sentrum |
| Plassering |
| 

Fenny Stratford is located in

 |
| Styresmakter |
| Land |  Storbritannia |
| Konstituerande land |  England |
| Grevskap | Buckinghamshire |
| Distrikt | Milton Keynes |
| Geografi |
| Koordinatar |  52°00′″N 0°43′″W﻿Koordinatar: 52°00′″N 0°43′″W﻿ |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | MK2 |
| Telefon-retningsnummer | 01908 |
| 
 Commons har multimedium som gjeld: **Fenny Stratford**
 |

**Fenny Stratford** er ein by i Buckinghamshire i England. Han ligg søraust i distriktet Milton Keynes, heilt inntil Bletcley.

Namnet *Stratford* er av angelsaksisk opphav, og tyder *vadestad på ein [romersk] veg*. Dette viser til Watling Street, som kryssar ei elv like utanfor byen. I 1252 vart namnet notert som *Fenni Stratford*. Det første namneleddet vart innført i mellomalderen for å skilje han frå Stony Stratford, som ligg i nærleiken.

Fenny Stratford ein ein gammal marknadsby. Han hadde vekentleg marknad i mange år, inntil han vart hardt råka av byllepest i 1665. Som ei følgje av dette vart vegen lagt utanom byen, og marknaden døydde ut. Det vart aldri gjenoppretta, og ved byrjinga av 1700-talet var byen svært forfallen.

St Martin's
11. november 1724 fekk byen ein ny start då grunnsteinen til ei ny soknekyrkje vart lagt. Historikaren Browne Willis hadde samla inn pengar til kyrkjebygget, og valde denne dagen, som er festen for St. Martin av Tours, fordi bestefaren hans hadde døydd denne datoen i St Martin's Lane i Fenny Stratford. Kyrkja vart, naturlegvis, vigd til St. Martin.

Fenny Stratford er i dag ein travel liten by rett utanfor den langt større byen Milton Keynes. Marknaden har enno ikkje vorte gjenoppretta, men han har ei handlegate som er mykje vitja.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Fenny Stratford» frå Wikipedia på bokmål, den 14. juli 2011.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Ferdinand Lassalle** (fødd 11. april 1825 i Breslau i Schlesien, døydde 31. august 1864 i Genève) var ein tysk politikar og forfattar. Han høyrde til grunnleggjarane av arbeiderrørsla, og reknast som det sosialdemokratiske partiet SPDs grunnleggjar.

Han vart fødd inn i ein jødisk familie i Breslau, og studerte historie og filosofi i Breslau og Berlin frå 1842 til 1846.

Han gjekk inn for allmenne val, og var i motsetnad til Karl Marx òg tilhengjar av eit sosialt og demokratisk innretta kongerike.

Ferdinand Lassalle representerte grevinne Sophie Josepha von Hatzfeld-Trachenberg i ein nesten tiårig skilsmisseprosess og budde 1850/51 i grevinnas byhus i Düsseldorf.

Lassalle grunnla Allgemeiner Deutscher Arbeiterverein (ADAV) den 23. mai 1863, som blir rekna som opphavet til SPD.

Lassalle døydde 39 år gammal som følgje av ein duell med ektemannen til elskarinna si. Han vart gravlagd på den jødiske gravplassen (Jüdische Friedhof) i Breslau.

Bakgrunnsstoff
--------------

* SPD Berlin: Lasalle, Ferdinand Arkivert 2004-07-03 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* LIBRIS

 |
**Morten Ågheim** (20. juli 1980–8. juni 2017) var ein norsk tidlegare skihoppar frå Åga i Rana kommune. Han vart noregsmeister i normal bakke i 1999.

Karriere
--------

Ågheim debuterte i verdscupen i november 1997 på Lillehammer. Sesongen etter var han mellom dei aller beste skihopparane i Noreg, og gjorde enkelte sterke prestasjonar i verdscupen. Hans beste plassering i verdscupen kom då i Harrachov 20. desember 1998, ein 4. plass i stor bakke. Seinare i sesongen vart han samanlagd nummer 13 i den tysk-austerrikske hoppveka og var med på det norske laget som vart nummer 6 i laghoppinga under VM i Ramsau. Han vart noregsmeister då han vann tevlinga i normalbakken på Raufoss, med klar margin til sølvgutane Roar Ljøkelsøy og Christian Meyer. I 2000-sesongen vann Ågheim sølv i begge bakkane under NM-renna, begge gongane bak Lasse Ottesen. I internasjonale tevlingar makta han ikkje lengre å hevde seg. Han la opp 2002. Ågheim budde i Mo i Rana.

### Besteplasseringar i internasjonale renn

* 1998: Nr 16 i Planica
* 1998/99: Nr 4 i Harrachov
* 1999/2000: Nr 15 i Val di Fiemme
* 2001: Nr 28 i Trondheim

### Medaljar og besteplasseringar i noregsmeisterskap

* Ski-NM 1998: Nr 4 i normalbakken i Trondheim
* Ski-NM 1999: Gullmedalje i normalbakken på Raufoss
* Ski-NM 2000: Sølvmedalje både i normalbakken på Vang og i storbakken i Meldal
* Ski-NM 2001: Nr 6 i storbakken i Trondheim
* Ski-NM 2002: Nr 7 i normalbakken i Høydalsmo

Kjelder
-------

1. ↑  Dødsannonse

* *Sportsboken*, aktuelle årgangar

Bakgrunnsstoff
--------------

* Morten Ågheim i fis-ski.com
**Pinatubo** er ein vulkan på øya Luzon i Filippinane. Han ligg 100 km nordvest for Manila i provinsen Pampanga.

Pinatubo er ein stratovulkan og er rundt 1760 meter høg. Namnet Pinatubo betyr 'som får til å veksa', og kjem kanskje av den fruktbare jorda rundt fjellet.

På 1500-talet trekte mange frå aeta-folkegruppa til Pinatubo under ekspansjonen til spanjolane. 

Kratersjøen på Pinatubo i 2006
Pinatubo hadde eit veldig utbrot i juni 1991. Dette var eit av dei kraftigaste vulkanutbrota på 1900-talet. Utbrotet blir trass i følgjene sine rekna som eit godt døme på føregåande skadeførebyggande arbeid. Utbrotet førte til at 700 menneske omkom og at 100 000 blei heimlause. Om tidlegare utbrot finst det lite nøyaktig informasjon, men Pinatubo hadde truleg ikkje hatt noko større utbrot på over 400 år. Aeta-folket fortalde om at ein nokre gonger i tidlegare tider kunne høyra små eksplosjonar, noko som er vanleg i eit område med geotermisk aktivitet. 

Før utbrotet sørgde Det filippinske instituttet for vulkanologi og seismologi for at mange blei evakuerte. Dei erklærte eit 10 km breitt område rundt vulkanen som farleg. Det blei sett i gang eit stort arbeid for å evakuera folk. Ein gjorde det ein kunne for å gje beskjed om den overhengande faren. Mellom anna sørgde ein for å visa videoar av vulkanutbrot. Sidan så mange menneske blei evakuerte, klarte ein å unngå mykje skade.

Det første større utbrotet fann stad 12. juni. Ein opplevde at det regna sand ned over store landområde. Dette blei følgt av fleire jordskjelv og utbrot. Ei oske- og dampsøyle blei send 30 km opp i lufta. 20 millionar tonn svoveldioksid blei slynga ut i atmosfæren. Det blei meldt om at sand hadde falle ned så langt unna som i Vietnam. Utbrotet hadde til ei viss grad verknad på vêrforhold fleire stader. Svoveldioksid som samla seg i stratosfæren hadde innverknad på solstrålane og gjorde at det mange stader i verda blei nokre grader kaldare.

Eit utbrot følgde i august 1992. I dette utbrotet omkom omkring 70 personar. 

Av frykt for ras og flaum sørga ein i 2001 for å drenera bort ein del av vatnet som hadde samla seg i krateret.

I dag driv ein med symjing og padling med kajakk i kratersjøen.

Kjelder
-------

1. ↑  *arkivkopi*, arkivert frå originalen 18. november 2012, henta 20. mars 2022
2. ↑  «Philippines volcano lake empties» (på engelsk). 6. september 2001.

* *Denne artikkelen bygger på «Pinatubo» frå Wikipedia på bokmål, den 20. mars 2022.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Pinatubo**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* LCCN
* GeoNames
* BBC Things

 |
Koordinatar: 22°41′N 58°33′E﻿

**Ibra** er den nest største byen i Ash Sharqiyah Nord guvernement i Oman. Han ligg kring 170 km frå Muscat og har kring innbyggjarar. 

Ibra er ein av dei eldste byane i Oman og var ein gong eit senter for handel, religion, utdanning og kunst. Ibra er heimstaden til den store Al-Harthy-stamma, ei av dei største og mektigaste stammene i Oman.

Historie
--------

Ibra vart grunnlagd i før-islamsk tid og har mange borger og gamle moskear. 

Ibra har blitt ein meir moderne by sidan 1970 under regjeringstida til sultan Qaboos.

Geografi og klima
-----------------

Ibra er omgjeven av fjell på begge sider. Frå november til mars er klimaet relativt kjølig med temperaturar ned mot 10 ºC i desember. Om sommaren er klimaet heitt og tørt, med temperaturar opp mot 50 ºC i juli. Det kjem lite nedbør og det vesle som kjem er om vinteren. 


| Vêr for Ibra |
| --- |
|  | Jan | Feb | Mar | Apr | Mai | Jun | Jul | Aug | Sep | Okt | Nov | Des | År |
| Gjennomsnittleg maks °C | 22,8 | 25,8 | 29,6 | 33 | 36,9 | 39,5 | 40 | 37,7 | 36,2 | 32,8 | 29,3 | 26,1 | 32,5 |
| Gjennomsnittleg min °C | 13,3 | 14,8 | 18,2 | 22,3 | 26,2 | 27,9 | 27,8 | 26,5 | 24,6 | 21,3 | 17,9 | 15,1 | 21,3 |
| Gjennomsnittleg nedbør mm | 1 | 16 | 19,6 | 14,4 | 2,9 | 16 | 12,2 | 10,9 | 11,8 | 0,9 | 2,6 | 9,2 | 117,5 |
| Kjelde: *World Meteorological Organization* (temperature and rainfall 1998–2009) |

Turistmål
---------

Hovudattraksjonane i byen er dei mange vakre vakttårna, ein tradisjonell marknad og undergrunnnskanalen Falaj Al-Afrit.

Galleri
-------

* 
* 
* 
*

Kjelder
-------

1. ↑  «Climatological Information - Ibra». World Meteorological Organization. Henta 21. april 2016.

* *Denne artikkelen bygger på «Ibra» frå Wikipedia på engelsk, den 5. juni 2016 og 1. januar 2021.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* LCCN
* GeoNames

 |
**Yukio Kasaya** (fødd 17. august 1943) er ein japansk tidlegare skihoppar frå Yoichi på Hokkaido. Han vart olympiameister i normalbakken i 1972 og vann VM-sølv i normalbakken i 1970.

Aktiv
-----

Kasaya deltok i dei internasjonale skimeisterskapane frå 1964, utan dei heilt store resultata. Fyrst då han vart nummer ti i den tysk-austerrikske hoppveka 1969/70, nærma han seg verdstoppen. Likevel var det svært overraskande at han skulle ta VM-sølv i normalbakken under meisterskapen i Štrbské Pleso i februar 1970. I 1971-sesongen vart Kasaya nummer to i Holmenkollen, fire poeng bakom Ingolf Mork.

Sesongen 1971/72 vann Kasaya dei tre fyrste renna i den tysk-austerriske hoppveka, og reiste så heim for å førebu seg til vinter-olympiaden på heimebane i Sapporo. Dermed overlet han hoppvekesigeren til Ingolf Mork. Kasaya vart olympisk meister i normalbakken under Sapporo-OL. Han vann ein klar siger føre landsmennene Akitsugu Konno og Seiji Aochi, som ordna storeslem for Japan. Kasaya var den fyrste asiat som vann ein gullmedalje i eit vinter-OL, noko som har gjeve han ein særeigen status i japansk idrett. I storbakken vart han nummer sju.

I sin siste internasjonale sesong som skihoppar vart Kasaya under verdsmeisterskapen i Falun i 1974 nummer åtte i storbakken og nummer ni i normalbakken. Straks etter vart han nummer to i hopprennet i Holmenkollen, der Walter Steiner vann klart.

### Medaljar og besteplasseringar i internasjonale meisterskap

* OL 1964 i Innsbruck: Nr 11 i storbakken
* VM 1966 i Oslo: Nr 17 i normalbakken
* OL 1968 i Grenoble: Nr 20 i storbakken
* VM 1970 i Štrbské Pleso: Sølvmedalje i normalbakken
* OL 1972 i Sapporo: Gullmedalje i normalbakken
* VM 1974 i Falun: Nr 8 i storbakken

Kjelder
-------


* *Sportsboken*, aktuelle årgangar
* (en) Yukio Kasaya – Profil og resultatoversikt hos FIS
* *Denne artikkelen bygger på «Yukio Kasaya» frå Wikipedia på tysk, den 14. desember 2012.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Munzinger (sport)

 |
**Gunnar Piltingsrud** (23. april 1911–24. september 1944) var ein norsk offiser og flygar som omkom under andre verdskrigen.

Liv
---

Før krigen var Piltingsrud til sjøs som styrmann, før han saman med broren Arvid fekk flygaropplæring hja Widerøe. Arvid fekk jobb hjå Widerøe, medan Gunnar ei tid arbeidde for Wessels flyveselskap. 

Gunnar Piltingsrud viser resultattavla til 56 Squadron
Gunnar Piltingsrud kom seg til Little Norway, der han vart instruktør og var med på skipinga av den norske 331 skvadron på Catterick. Han var innom den britiske 615 skvadron, før han igjen var med på skipinga av ein ny norsk skvadron, 332 skvadron, der han oppheldt seg frå januar til juni 1942. Deretter var han ved 56 skvadron fram til juli 1943, før han fekk ein kvileperiode som instruktør.

I januar 1944 kom han attende til 56 skvadron for ei kort periode, før han vart forfremja til major og beordra til 137 skvadron, der han vart skvadronsjef i april 1944.

Den 24. september 1944 omkom Piltingsrud då flyet hans vart skote ned av tyske fly nær Üdem.

Familie
-------

Arvid, som var bror hans, var òg flygar under krigen, og heldt fram som passasjerflygar for mellom anna Widerøe og Norrønafly etter krigen. Ein tredje bror, Rasmus, var forsyningssjef for Milorg-basen «Elg» i Begnadalen.

Utmerkingar
-----------

For innsatsen sin under krigen fekk Piltingsrud blant anna følgjande utmerkingar: 

* St. Olavsmedaljen
* Krigsmedaljen
* Deltakarmedaljen
* Distinguished Flying Cross

Ettermæle
---------

I 1947 vart det avduka eit minnesmerke over Piltingsrud i Begnadalen i Sør-Aurdal, der speidarane legg ned krans kvar 17. mai.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Gunnar Piltingsrud» frå Wikipedia på bokmål, den 6. oktober 2018.*
	+ *Wikipedia på bokmål oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Krigskorset og St. Olavsmedaljen med ekegren. Oslo: Grøndahl Dreyer. 1995. s. 199. ISBN 8250421906.

Litteratur
----------

* Jul Haganæs, *Flygerne fra Piltingsrud*, Grøndahl og Dreyer, 1988. ISBN 82-504-0956-6
* Cato Guhnfeldt, *Spitfire Saga*, band I, Wings, 2009. ISBN 978-82-998071-0-4

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Norsk krigsseglarregister

 |
**Abu al-Hasan 'Ali ibn 'Abd al-Rahman ibn Ahmad ibn Yunus al-Sadafi al-Misri**, eller berre **Ibn Junis** (arabisk **ابن يونس**) (ca. 950-1009) var ein viktig egyptisk muslimsk astronom og matematikar.

Ibn Junis utførte nøyaktige astronomiske målingar på observatoriet som kalif al-Hakim bygde på fjellet Mokattam aust for Kairo. Han utarbeidde dei hakimittiske tabellane over sola, månen og planetar, men berre brotstykke er bevart. Han rekna ut trigonometriske tabellar og gav nye formlar i den sfæriske trigonometrien. 

Krateret Ibn Yunus på månen er namnsett etter han.

Kjelder
-------

1. ↑  Ivan van Sertima, *Egypt: Child of Afrika*, s. 337.
2. ↑  Science & Technology in the islamic World - Page 77
3. ↑  Science in Medieval Islam: an illustrated introduction by Howard R. Turner - Page 65
4. ↑  Eternal Egypt. Ibn-Yunus El-Falaky.

* «Ibn Junis», *Store norske leksikon*, 14. februar 2009, henta 13. august 2014


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* SUDOC

 |
**Gunnar Magnus Kjølstad Graarud** (22. august 1857–22. juni 1932) var ein norsk lege og politikar. 

Graarud var fødd i Hammerfest i Finnmark der far hans var lege. Som nyutdanna lege kom Graarud til Holmestrand i Vestfold i 1882 der han opna privat praksis. Der arbeidde han fram til han døydde i 1932. Graarud var også overlege ved Modum bad frå 1896.

Graarud representerte partiet Høgre i Holmestrand bystyre frå 1892 og var ordførar i Holmestrand periodane 1898-1900 og 1907-09. I 1900 vart han vald til stortingsmann, der han sat i to periodar, 1900-1903 og 1903-1906, og var medlem av kyrkjekomiteen. Han vart tildelt 7. juni-medaljen.

I august 1992 avduka Vestfolds dåverande fylkesmann Mona Røkke ei byste av Graarud, utført av bilethoggaren Arne Durban, utanfor Holmestrand Museum. Lokalhistorikaren og bypatrioten Graarud spela ei viktig rolla då museet vart etablert. Han var elles ein aktiv amatørfotograf.

Kjelder
-------


* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
* Biografisk informasjon om Gunnar M.K. Graarud NSD Norsk senter for forskningsdatas politikararkiv


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
**Ica-regionen** (spansk *Región Ica*, quechua *Ika suyu*) er ein region i det sørvestlege Peru med kystlinje mot Stillehavet. Han har grenser mot 
Lima-regionen i nord, mot 
Huancavelica-regionen i nordaust, mot 
Ayacucho-regionen i aust og 
Arequipa-regionen i sør. 

Folkesetnaden var 607 630 i 1996, arealet er 21 305 km². Hovudstaden er byen Ica som har namn etter elva Ica.

Politisk inndeling
------------------

Regionen er delt inn i fem provinsar.  

Provins (hovudstad):

1. Chincha (Chincha Alta)
2. Ica (byen Ica)
3. Nazca (Nazca)
4. Palpa (Palpa)
5. Pisco (Pisco)

Geografi
--------

Denne kystregionen er prega av store ørkenområde stykka opp av frodige dalar som oasar. Dei grøne områda er skapt av elvevatn som kjem ned frå Andes i perioden desember til april. Nokre grøne område er skapt med hjelp frå irrigasjonskanalar. 

Utanfor byen Pisco og Paracashalvøya ligg Chinchaøyane som midt på 1800-talet hadde stor økonomisk verd for Peru grunna eksport av guano til Nord-Amerika og Europa. Guanoen vart tatt ut frå øyane. I dag er verksemda lagt ned og øyane er del av eit naturreservat kjent for mangfald i fugleliv.

Både paracaskulturen og nazcakulturen utfolda seg innan grensene for Ica-regionen. På regionmuseet i Ica kan ein sjå døme på den mest særeigne arv frå desse kulturane, tekstilkunsten. I tillegg finst fin keramikk frå nazca.

Kjelder
-------

* Ica (Region) Tilsvarande wikipedia-artikkel på tysk
* Rob Rachowiecki, *Peru*, 3. opplag, Lonely Planet (1996)

Sjå òg
------

* Paracaskulturen
* Nazcakulturen
* Nazcalinjene

| * v
* d
* e
Regionar i Peru |
| --- |
| Amazonas**·** Ancash**·** Apurímac**·** Arequipa**·** Ayacucho**·** Cajamarca**·** Callao**·** Cuzco**·** Huancavelica**·** Huánuco**·** Ica**·** Junín**·** La Libertad**·** Lambayeque**·** Lima metropol |  |


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Cæsar Læsar Boeck** (13. mai 1766–16. januar 1832) var ein dansk-norsk offiser, kjøpmann og stortingsmann frå Fredericia i Danmark. Han var far til Carl Wilhelm Boeck og Christian Boeck.

Boeck var løytnant i artilleriet, steig seinare til kaptein. Han opna grossistforretning i Kragerø, før han vart overførster på Kongsberg. Til sist var han kjøpmann i Christiania.

Boeck var stortingsrepresentant for Kragerø og Risør i 1818, 1824 og 1830. I 1818 var han med i 23 komitear, formann i tre av dei og sekretær i to. Same året var han medlem av stortingsdeputasjonen som tok del i kongekroninga i Stockholm. Seks år seinare var han med i komiteen om militærvesen, om berg- og skogvesen og om kjøpstadskatten. På sitt siste storting, 1830, var han med i komiteen om næringsvegane og kjøpstadskatten.

Boeck døydde i Christiania i 1832.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
* Biografisk informasjon om Cæsar Boeck NSD Norsk senter for forskningsdatas politikararkiv

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Historisk befolkningsregister
* PolSys

 |
Gunnar Nordahl i 1948
**Nils Gunnar Nordahl** (19. oktober 1921–15. september 1995) var ein svensk fotballspelar frå Hörnefors i Västerbottens län. Han er særleg kjend for si tid i AC Milan mellom 1949 og 1956, der han var med å vinne fire meisterskapsstitlar. Tidlegare vann han fem svenske titlar med IFK Norrköping. I 1948 spela han senterløpar for Sverige landslag som vann OL-gull.

Aktiv
-----

### Klubbspel

Nordahl starta spele for Hörnefors IF som 16-åring, knapt 19 år gammal gjekk han over til IF Degerfors IF. I 1944 byrja han i den svenske toppklubben IFK Norrköping. Fire av dei fem sesongane i Norrköping vart han toppskårar i Sverige. Han vann fire serietitlar med Norrköping og skåra heile sju mål i ein og same kamp. Fram til hausten 1948 laga han 149 mål på 172 kampar i svensk fotball.

I januar 1949 gjekk Nordahl til AC Milan. Same året fekk også landsmennene Gunnar Gren og Nils Liedholm kontrakt med Milan, og dei tre danna den berømte spisstrioen Gre-No-Li. Gjennom åtte år i AC Milan vart Nordahl toppskårar i Serie A i fem av dei. Nordahl er toppskårar i Milan gjennom alle tider med 210 seriemål på 257 kampar. Med til saman 225 mål på 291 kampar er han den tredje mestskårande i Serie A-historia, einast Silvio Piola og Francesco Totti har fleire mål i den italienske toppdivisjonen. Etter at Nordahl slutta i Milan, spela han to sesongar for AS Roma.

### Landslagsspel

Nordahl spela den fyrste landskampen for Sverige i 1945. Under sommar-OL 1948 hjelpte han Sveriges landslag å vinne fotballturneringa, og vart toppskårar i turneringa. Også brørne hans Bertil og Knut Nordahl var med på det svenske gullaget. Etter at han byrja på AC Milan spela han ingen landskampar, då det var forbod mot profesjonelle spelarar på det svenske landslaget. På sine 33 kampar for landslaget skåra han 44 mål.

Han var trenar for mellom andre AS Roma, IFK Norrköping, Östers IF og AIK Stockholm. 

### Merittar

* Olympiameister 1948 med Sverige
* Svensk seriemeister 1945, 1946, 1947 og 1948 med IFK Norrköping
* Svensk cupmeister 1945 med IFK Norrköping
* Italiensk seriemeister 1951 og 1955 med AC Milan
* Vinnar av *Coppa Latina* 1951 og 1956 med AC Milan

Nordahl døydde i Alghero i Italia.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Gunnar Nordahl» frå Wikipedia på svensk, den 27. april 2013.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* LIBRIS

 |
Koordinatar: 23°14′11″N 56°30′16″E﻿

**Ibri** (arabisk عبري) er ein by i Az Zahirah, nordvest i Oman.

Wilayat Ibri
------------

Det finst fleire arkeologiske stader i wilayat Ibri som fort, borger og tårn. Her ligg òg ruinane av byen Bat, som er den andre arkeologiske staden som hamna på verdsarvlista til UNESCO, etter Bahla Fort i A’Dakhliya. Ibri ligg to timar frå Al Ain og 215 km frå hovudstaden Muscat.

 Kopargryte frå tidleg jernalder frå Ibri/Selme.

Klima
-----

Vêret i Ibri er vanleg heitt og tørt, med sommartemperaturar frå 35 til 50 ºC. Frå desember til februar er vêret relativt kjøligare, med temperaturar frå 15 til 20 ºC.

Økonomi
-------

Tidlegare var Ibri kjend for marknaden sin og fruktdyrking.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ibri» frå Wikipedia på engelsk, den 4. juni 2016.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  Prothero, G.W. (1920). *Arabia*. London: H.M. Stationery Office. s. 104.

| * v
* d
* e
Ad Dhahirah guvernement |
| --- |
| *Hovudstad:* Ibri |
| Abu Silah**·** Al Akhdar**·** Hayy Al-Nahdha**·** As Subaykhi**·** Mazim**·** Tanam |
|  |  |
| --- | --- |
| «Det var julekveld i skogen. Langt frå byens ståk og larm
låg ei gammal husmannsstove, heller fattigsleg og arm. 
Og i stova, som var nedsnødd av ei mengd med julesnø, 
der låg gamlemor og gomla på si siste skive brød.»

Opninga av Hans Ericssons nynorskversjon av Astor Ericsons «Julekveld i skogen»   |  |

«**Julekveld i skogen**» er ein norsk julelåt skriven som ein parodi på ein julesong til *Søndagsposten* i 1963. Teksten er skriven av Astow Ericson og melodien av Otto Nielsen. Songen parodierer sentimentalitet]en rundt juletida. Songen er ein av rundt 60 som Ericson og Nielsen skreiv i lag, men «Julekveld i skogen» er den som har vorte mest kjend.

Handlinga i songen foregår i ei falleferdig stue i skogen, der det bur eit fattig og gammalt par, utan nokon annan julemat enn «muggen fleskesvor». Armoda desse to lid under vert omtalt med ord som «juletårer», «julehulk» og «julesukk». Jula vert redda av at eldstesonen til paret, familiens svarte får, kjem heim frå Amerika med ein koffert full av julemat og julegåver. Dermed endar songen trass alt lykkeleg med at «Det ble jul allikevel!».

Songen, slik han vart framført av Rolf Just Nilsen i *Søndagsposten*, har ni vers (eller 4 og eit halvt dobbeltvers). Den opphavlege teksten til Ericson hadde ti vers, men den nest siste, som omtalar ein fyllefest med «julerap og -stønn» vart klipt vekk sidan Otto Nielsen syntest han var for støytande.

I 1998 la Ericson ned forbod mot at NRK fekk sende songen. Bakgrunnen for dette var ifølge Ericson at NRK aldri nemnde Ericson når låten vart framført. Ericson heldt fast på dette forbodet i fleire år, trass i at han tapte pengar på det. I 2003 laga den svenske låtskrivaren Hans Ericsson ein svensk versjon av songen, og Astow Ericson ville ikkje motsetje seg at innspelingar med den svenske eller nynorske teksten vart brukte av NRK.

|  |  |
| --- | --- |
| «Det var eldste son i huset, heile slektas svarte sau, 
som i årevis var sakna, alle trudde han var daud. 
Men no stod han der og julesong ein julemelodi, 
då han opna julekofferten med julegåver i.»

 |  |

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Julekveld i skogen» frå Wikipedia på bokmål 13. desember 2008.*
	+ *Wikipedia på bokmål oppgav desse kjeldene:*
* Julefred i skogen Arkivert 2003-12-27 ved Wayback Machine. NRK.no (17.11.2003)
* Nekter å slutte julefred med NRK Aftenposten.no (15.12.02)

Bakgrunnsstoff
--------------

* Tekst med besifring for gitar Arkivert 2009-02-12 ved Wayback Machine.
* Nynorsk tekst
**Jules Adolphe Aimé Louis Breton** (1. mai 1827–5. juli 1906) var ein fransk målar og forfattar frå landsbyen Courrières i departementet Pas-de-Calais. Han er kjend for sine vakre, kjenslevare bilete av livet på landsbygda, skapt innanfor ein realistisk tradisjon i målarkunsten.

Liv og gjerning
---------------

'Songen til lerka' (1884)
Bretonsk kvinne med lys (ca. 1869).
*Ein Golgata-kross vert reist* 1859
*Skurfolket vert kalla inn*, 1859
Breton var lærling hos Felix de Vigne og seinare av mellom andre Michel Martin Drolling. Etter å ha måla historiske tema henta Breton motiva sine oftast frå dei nære, landlege omgivnadene. Han måla bønder og byfolk i den gamle provinsen Artois opptekne med sine daglege gjeremål, for det meste ute i det fri. Desse enkle motiva formidla han gjennom ei vár kjensle for tilhøvet mellom figurar og landskap, somme tider i ei nærast opphøgd ro. Fargebruken i bileta er stemningsmetta og kraftig, modelleringa skarp og plastisk.

Han fekk sitt definitive gjennombrot i 1857 med måleriet *Velsigninga av åkrane*, noko som vart forsterka med det tematisk like biletet *Ettersankar* frå 1859. Same året fullførte han både *Ein Golgata-kross vert reist*, og det humoristiske *Den blå måndagen*, der kvinner hentar mennene sine ut frå skjenkestaden. Utover 1860-åra laga han ei rad sentrale verk, som *Vinhaust*, *Beitande kalkunar og vaktjente*, medan måleriet *Skurkjerringar etter solnedgangen* frå 1865 er sjølve hovudverket i hans produksjon. På verdsutstillinga i 1867 presenterte han *Skur-kar kvesser ljåen* og *Kjelda ved sjøen, kvinner og born*. Breton sine skildringar av bønder i arbeid på åkrane kan nok minne om Jean-François Millet, men dei er meir idealiserte i uttrykket.

Breton gav elles ut *Oeuvres poétiques* (Poetiske verk, 1887), og ein sjølvbiografi i 1890. Han var medlem av Académie des beaux-arts i Paris frå 1886 og vart heidersmedlem av Royal Academy of Arts i London i 1899. Også broren Émile Breton (1831-1902) var landskapsmålar.

Breton døydde i Paris sommaren 1906, 79 år gammal.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Jules Breton» frå Wikipedia på svensk, den 26. mars 2014.*
* *Denne artikkelen bygger på «Jules Breton» frå ty, den 26. mars 2014.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Jules Breton**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* ULAN

 |
Koordinatar: 54°20′S 36°16′W﻿

**Ocean Harbour** er ei lang bukt på nordkysten av Sør-Georgia 2,5 km vest-nordvest for Tijuca point. Det låg ein aktiv kvalstasjon her mellom 1909–1920

Namna «New Fortune Bay» og «Neufortuna Bay», truleg etter den norsk-argentinske kvalbåten «Fortuna», som deltok under bygginga av den første permanente kvalstasjonen i Grytviken i Sør-Georgia i 1904-05, vart nytta om denne bukta i 1922 av Filchner under Den tyske antarktisekspedisjonen, 1911-12. Etter ei kartlegging av øya i 1951-52, rapporterte South Georgia Survey at bukta lokalt vart kalla Ocean Harbour, eit namn som kjem frå Ocean Whaling Co, som på denne tida hadde ein stasjon her.

Historie
--------

Gamle selkokingskjeler står framleis ved bukta og det same gjer vraket av «Bayard», ein 1300 tonn, 67 meter lang båt med jernskrog frå 1864. Fartøyet låg fortøydd ved kjølestasjonen i 1911 då det sleit seg under eit uvêr. Ocean Harbour var staden der reinsdyr først vart sett ut på Sør-Georgia av den norske kvalfangaren Carl Anton Larsen og broren hans i november 1911.

Det ligg ein liten gravplass ved Ocean Harbour med åtte graver. Ei av desse er den eldste kjende grava på øya - grava til Frank Cabrial (1820) frå selfangstskuta «Francer Allen». Merket på grava er borte, men somme av dei andre gravene er framleis merkte.

Kjelder
-------

 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Ocean Harbour» (innhald frå Geographic Names Information System).


| * v
* d
* e
 Sør-Georgia og Sør-Sandwichøyane |
| --- |
| Administrasjonssenter: King Edward Point (Grytviken) |
| Busetnader og kvalstasjonar | Grytviken**·** Godthul**·** Husvik**·** Leith Harbour**·** Ocean Harbour**·** Prince Olav Harbour**·** Rosita Harbour**·** Strømnes**·** Corbeta Uruguay |
| Øyar i Sør-Georgia | Annenkovøya**·** Birdøya**·** Black Rock**·** Black Rocks **·** Clerke Rocks**·** Cooperøya**·** Grass Island**·** Grassholmen **·** Kupriyanov Islands**·** Pickersgilløyane**·** Prion Island**·** Saddle Island**·** Shag Rocks**·** Sør-Georgia**·** Trinityøya**·** Welcome Islands**·** Willisøyane |
| Sør-Sandwichøyane | Bellingshausen**·** Bristol**·** Candlemas**·** Cook**·** Leskov**·** Montagu**·** Saunders**·** Thule**·** Vindication**·** Visokoi**·** Zavodovski**·** Traversay Islands |
| Landemerke | Allardyce Range **·** Fortunabreen **·** Gold Harbour**·** Larsen Harbour**·** Mount Belinda**·** Mount Paget**·** Peggotty Bluff**·** Salisbury Plain**·** Salvesen Range**·** Southern Thule**·** Thatcher Peninsula**·** Gracebreen **·** Lucasbreen**·** Bay of Isles**·** Point Abrahamsen**·** Sheep Point**·** Strømnesfjorden**·** Cumberland Bay**·** Possession Bay**·** Sheer Point**·** Busen Point |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Christian Sørenssen** (25. september 1765–16. august 1845) var ein norsk prest og stortingsmann.

Liv og virke
------------

### Bakgrunn

Sørenssen var fødd i Kristiansand, der far hans var grovsmedmeister. Han vart student frå katedralskulen i byen i 1782. Han avla filologisk eksamen i 1784, og vart cand. theol. året etter. Deretter arbeidde han som lærar i heimbyen, til han i 1791 vart aftansongprest i Strømsø i Drammen og attåt rektor ved Strømsø skule. I 1797 vart han sokneprest i Risør, der han reformerte skulestellet. I 1804 vart han utnemnd til stiftsprost i Kristiansand, og sokneprest for domkyrkjesoknet.

### Karriere

Den 11. april 1811 vart Sørenssen innvigd til biskop i Kristiansands Stift, han var den siste norske biskopen som vart innvigd i København. Stiftet dekte det som i dag er Agderfylka og Rogaland.

Sørenssen var representant for Kristiansand på dei to første stortinga. På det overordentleg stortinge i 1814 var han president i Odelstinget og medlem av tre komitear. Han var medlem av deputasjonen som møtte Kristian Fredrik den 10. oktober 1814, også medlem av deputasjonen som 7. november gjorde kongevalet kjent for kronprinsen som då oppheldt seg i Fredrikshald. På 1815-16-stortinget var han medlem av Lagtinget og ti komitear. Han var elles medlem av riksretten 1815–1816. Sørenssen var heller lite oppteken av politikk, og utmerka seg ikkje som talar under stortingsforhandlingane.

Sørenssen var med å stifte Det norske bibelselskap i 1815, formann i sentralkomiteen til han døydde. Åra 1818–1820 oppheldt han seg i Tyskland, hovudføremålet var å sette seg inn i den lancasterske undervisningsmetoden. Han vitja elles Italia, Frankrike, England og Nederland.

Frå 1823 til 1845 var Sørenssen biskop i Akershus stift, som tilsvarar dagens bispedømme Oslo, Hamar og Tunsberg, i tillegg til Telemark. I denne perioden var han elles medlem av undervisningskommisjonen av 1839. Prokanslar ved universitetet i Kristiania 1840.

Sørenssen døydde 16. august 1845 i Våler, på veg frå Moss til Son under ei visitasreise.

Søren Anton Wilhelm Sørenssen var sonen hans.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
* Molland, Einar: *Norges kirkehistorie i det 19. århundre*, Gyldendal 1979, ISBN 82-05-10919-2
* Biografisk informasjon om Christian Sørenssen NSD Norsk senter for forskningsdatas politikararkiv

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Christian Sørenssen**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* Norsk biografisk leksikon
* Store norske leksikon
* PolSys
* VIAF

 |