recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Kristian Halvorssen Svenkerud** (25. august 1798–2. april 1886) var ein lærar, gardbrukar, ordførar og stortingsmann frå Åsnes i Hedmark. Han var farfar til Otto H. Svenkerud.

Han var son til ein gardbrukar på Sjøli i Åsnes. Sjølv var han 1817-24 skulehaldar i Våler og heldt 1835-39 privatskule i same bygda. I 1824 kjøpte han garden Svenkerud i Våler og var gardbrukar der.

Svenkerud var medlem av heradsstyret 1838-73, fråteke to år. Han var ordførar i 18 år, samt forlikskommissær. Åra 1861-72 var han sparebankdirektør. Valmann var han 1838-76.

Han representerte Hedemarkens amt på Stortinget 1839-42 og 1848-51. I 1839 var han medlem av komiteen om militærutgifter, både i 1842 og 1848 av militærkomiteen. På sitt siste storting, 1851, var han medlem av Lagtinget, militærkomite nr 1 og av trykkekomiteen.

Han døydde på garden sin i Våler i 1886.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak:*Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
* Biografisk informasjon om Kristian Halvorssen Svenkerud NSD Norsk senter for forskningsdatas politikararkiv

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Historisk befolkningsregister
* PolSys
* VIAF

 |
**Kristian Langlo** (3. mai 1894–20. oktober 1976) var ein norsk skulemann og politikar frå Stranda på Sunnmøre. Han representerte partiet Venstre på Stortinget i periodane 1950-53 og 1961-65.

Langlo var son til brukaren av Pålgarden på Langlo. Sjølv gjekk han skulevegen, etter ha vorte student i 1915 studerte han filologi ved Universitetet i Oslo. Han gjekk også lærarskule. I 1918-19 arbeidde han som journalist. Frå 1919 til 1953 underviste han ved Ålesund offentlige høyere almenskole, fyrst som adjunkt og sidan som lektor. Periodane 1934-40 og 1945-46 var han i tillegg programsekretær ved Vigra kringkastar. Til sist skuledirektør i Møre og Romsdal i tida 1953-64. 

Langlo var med i bystyret i Ålesund i periodane 1932-34 og 1945-55, ordførar 1948-49. Ved stortingsvalet 1949 vart han vald til stortingsrepresentant for kjøpstadene i Møre og Romsdal for valbolken 1950-53. Etter å ha vore ute av Stortinget i åtte år, vart han i 1961 atter vald til tingmann, då frå Møre og Romsdal fylke. Bolken 1950-53 var han medlem i Kyrkje- og undervisningskomiteen, medan han 1961-65 sat i Utanriks- og konstitusjonskomiteen.

Kjelder
-------

* Stortingsbiografi

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
Tokarevpistol.
**Tokarevpistol** eller **Tula Tokarev 1933**, forkorta **TT-33**, er ein halvautomatisk pistol frå Sovjetunionen.

Fjodor Tokarev utvikla tokarevpistolen i 1930 for det sovjetiske militærvesenet for at han skulle komma i staden for dei gamle nagantrevolverane som dei hadde bruka i landet heilt sidan tsartida. Den noko utbetra Tokarev-Tula (TT) vart teken inn i 1933, såleis au kalla *TT 33*, mykje bruka av sovjetiske styrkar under andre verdskrigen og er ein av dei mest pålitelege pistolane i historia.

Han er ein svært nær kopi av John Browning sin bakslagspistol FN Browning 1903 i utsjånad og verkemåte, kombinert med Browning sitt kort-rekyl-prinsipp (som i Colt 1911) og eit enklare hane-system med utvendig hane/hammar. Han brukar patronar i kaliber 7.62x25 mm Tokarev, og er single-action. 

Kommandør med tokarevpistol under andre verdskrigen.
Under andre verdskrigen vart han lika betre enn nagantrevolveren fordi han var lettare å lade og raskare å skyte med. Da han kunne tole store påkjenningar vart han laga i store tal som krigsvåpen. 

Produksjonen av TT 33 i Sovjetunionen enda i 1954. Han vart au laga i Kina, Ungarn, Polen, Jugoslavia og Nord-Korea. Etter kvart vart han erstatta av makarovpistolane.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Da komrade: the Tula Tokarev Model 1930/1933 Arkivert 2008-12-10 ved Wayback Machine.
* Guns World
* Modern Firearms

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «TT-33» frå Wikipedia på engelsk, den 4. juli 2006.*
**Kristian Magnus Falsen Johansson Moljord** (6. august 1882–29. oktober 1976) var ein norsk gruvearbeidar, fagforeiningsmann og stortingsrepresentant frå Beiarn i Nordland. Han representerte valkrinsen Nordland og Norges Kommunistiske Parti på Stortinget 1945-49.

Far til Moljord forpakta eit gardsbruk i Beiarn. Sjølv arbeidde heime på garden og dreiv fiske, deltok i lofotfisket frå 1897 til 1901. Deretter var han 1901-03 med om å byggje Ofotbanen. I 1903 drog han til Sulitjelma og byrja arbeide i gruva. Frå 1907 var han aktiv i fagrørsla, etter eit historisk møte halde islagte Langvatnet.

Moljord var medlem av Fauske heradsstyre 1910–16 og 1931–40. Periodane 1913–33 og 1935–45 var han formann i Gikens gruvearbeiderforening. Heile tida frå 1913 til 1955 stod han i fremste rekke i Arbeidsmannsforbundet kva gjaldt gruvespørsmål. Åra 1926, 1927, 1932 og 1945 var han formann i Sulitjelma faglege utval. Også formann i Sulitjelma kommunistiske parti ei tid. 

Ved stortingsvalet i oktober 1945 vart Moljord inn på Stortinget frå Nordland. Dei neste fire sesjonane var han ein av 11 representantar frå Norges Kommunistiske Parti på Tinget. På Stortinget hadde han plass i Skog- og vassdragskomiteen. Moljord var elles kommunestyremedlem i Fauske frå 1947 til 1959.

Kjelder
-------

* Stortingsbiografi

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
**Skansenbrua** er ei jernbanebru i Trondheim. Den lèt Dovrebanen komme over Vestre kanalhavn og over på den kunstige øya Brattøra, som Trondheim sentralstasjon ligg på. Skansenbrua er ei klaffebru; det vil seie at bruspennet kan hevast slik at høge båtar kan passere under.

Brua blei tatt i bruk for jernbanetrafikk 22. mars i 1918 og er den første av denne typen i Noreg. Seglingshøgda under brua når den ikkje er heist opp er 4,0 meter.

Skansenbrua medan ho er opna for båttrafikk.
Med sine 52 meter er dette det største bevegelege bruspennet i Noreg. 

Motvekta på brua henge over jarnbaneskjenene, og er av armert betong. Betongen er støypt om eit tetraedrisk romfagverk som overfører betongvekta til bereveggane, som heng i eit stangparallellogram. Elektromotorar og tannhjul lyftar og senkar klaffen på brua. Løftemaskineriet er plassert i eit maskinhus.

Skansenbrua vart bygd i samband med bygginga av Dovrebanen, og avløyste den gamle smalspora brua som stod der tidlegare. Brua har to spor, men berre det eine blir brukt regelmessig. Brua er konstruert av Joseph Baermann Strauss (1870–1938), som var ein vidgjeten USA-amerikansk ingeniør og konstruktør. Han stod òg for konstruksjonen av den verdskjente brua Golden Gate Bridge i San Francisco.

Skansenbrua er den einaste i sitt slag i Noreg, og ei av dei få som er att i verda av bruer som vart konstruerte på dette viset. I 2005 blei brua freda med verknad frå 26. januar 2006. Fredinga gjeld heile brua, både konstruksjonen og det tekniske utstyret. Bruvakthytta og trafobygningen som ligg attmed brua, er òg freda, saman med brukara. Skjenegangen, signal- og kontaktleidningssystemet på brua er ikkje freda. 

Gruppa Adamseplene har lagd ein song med tittelen «Skansenbrua».

Fotnotar
--------

1. ↑  *Trondheim Hamn: Infrastruktur i hamna*, arkivert frå originalen 12. juni 2008, henta 20. september 2010

Litteratur
----------

* Bratberg, Terje T. V. (2008) *Trondheim byleksikon*, s. 479 – Kunnskapsforlaget, Oslo. ISBN 978-82-573-1762-1

Bakgrunnsstoff
--------------

* Riksantikvaren om Skansen jernbanebru, freda 26. januar 2006
To danske ryggsekkturistar framfor operaen i Wien i juli 2005.

**Ryggsekkturisme** (engelsk *backpacking*, er ei form for uavhengig reise med minimale utgifter og bagasje. Det er òg ei form for subkultur beståande hovudsakleg av unge reisande som oppdagar verda på eit avgrensa budsjett. Turismeforma omfattar bruk av ryggsekk (framfor koffert) som er lett å bera over lange avstandar eller lengre tidsperiodar, nytte offentleg transport og haiking, billeg losji som ungdomsherberge og vandrarheim, går gjerne over lengre tid enn konvensjonelle ferieturar, og omfattar gjerne ei interesse i å møte lokale folk og kulturar.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ryggsekkturisme» frå Wikipedia på bokmål, den 5. oktober 2018.*

Litteratur
----------

* Johnsen, Siri (1998): *Jalan jalan! En sosialantropologisk analyse av backpackere i Nusa Tenggara, Indonesia*, hovedoppgave i sosialantropologi, Universitetet i Oslo

Bakgrunnsstoff
--------------

* Roadjunky.com, hendingar for reisande, guidar og forteljingar
* Haiketur.no Arkivert 2020-09-29 ved Wayback Machine. praktiske tips om dei meste populære reisemåla
**Roy Owen Haynes** (fødd 13. mars 1925) er ein amerikansk jazztrommeslagar.

Haynes byrja si profesjonelle karriere i 1943 i Boston, der han spelte både med mindre grupper og storband. I 1947 byrja han å spele i New York med Lester Young. I tillegg spelte han med Bud Powell og Miles Davis, og i 1949 kom han med i Charlie Parker sitt band. Han heldt fram med Parker i fleire år, og vart kjend for sitt ekspressive og fortetta musikalske uttrykk. 

I 1953 byrja Haynes i Sarah Vaughan sitt band, samtidig som han jobba stadig meir frilans med ei rekkje ulike artistar. Han erstatta ofte Elvin Jones i John Coltrane sin kvartett, i tillegg til å jobbe mykje med Thelonious Monk og Eric Dolphy. Seinare spelte han med mellom andre Gary Burton, Chick Corea og Pat Metheny. Sidan 1960-talet har han også sjølv leia fleire ulike band, og han føretrekk no å spele med sine eigne band.

Kjelder
-------

* Intervju i *Modern Drummer* august 2005
* Roy Haynes på Drummerworld

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC

 |
**Are Frode Søholt** (4. oktober 1974–18. januar 2012) var ein norsk songar og forfattar frå Gloppen.

Søholt var utdanna cand.philol. frå Griegakademiet ved Universitetet i Bergen, og hadde arbeidd som prosjektleiar for Tromsø Symfoniorkester, konsulent for Den Norske Opera, prosjektkoodinator for Grieg 07, dagleg leiar for Norsk Barokkorkester og prosjektkoordinator for Norcode før han vart dagleg leiar for kulturhuset Trivselshagen heime i Gloppen. Han var også festivalsjef for Gloppen Musikkfest frå 2003 til han døydde.

Som songar medverka han ved mange kyrkjemusikalske oppsetjingar og han var medlem i Det Norske Solistkor frå 2004. Andre kor han var med i var KorVest, Bergen Domkantori, Den Norske Operas kor, VokalArt og Vokal Nord.

Han debuterte som forfattar i 2010 med diktsamlinga *Ho står i rommet mitt og brenn* utgjeven av Tiden Norsk Forlag. Året etter kom *Antisorg*, også det ei diktsamling, og i 2012 vart den tredje diktsamlinga hans, kalla *Luftorkester*, utgjeven posthumt.

Bibliografi
-----------

### Bøker

* 2010 – *Ho står i rommet mitt og brenn* – diktsamling
* 2011 – *Antisorg* – diktsamling
* 2012 – *Luftorkester* – diktsamling (utgjeven posthumt)

### I tidsskrift - eit utval

* Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

Referansar
----------

1. ↑  ««Kontakt»». soholt.no. Henta 25. mars 2012.
2. ↑  Nekrolog i Aftenposten 16. februar 2012, skriven av Ragna Sofie Grung Moe, Brynjulf Stige og Hilde Haraldsen Sveen
3. 1 2  ««Curriculum Virae»». soholt.no. Henta 25. mars 2012.
4. ↑   «Are Frode Søholt» på Tiden

Bakgrunnsstoff
--------------

* Nettstaden til Are Frode Søholt
* Om Are Frode Søholt i Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane
* Om Are Frode Søholt i Allkunne

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* SUDOC

 |
Pall-Mall (Paille-maille) spelar
**Paille-maille** (òg palle-maille, palle-malle eller **pall mall**) er eit ballspel som vert spelt på ein grasplen og som var utbreidd i dei høgare sosiale kretsane i Vest-Europa på 1600- og 1700-talet. Pail4le-maille var ein forgjengar for både krokket og golf.

Den vanlegaste forklaringa på namnet er at det kommer frå italiensk *palla di maglio*, *pallamaglio*, som bokstaveleg tyder *ball* og *kølle*, altså «kølleball». Første ledd kan òg koma frå fransk *paille*, sjå nedanfor.

Det vart spelt i ein lang allé der ein jernbøyle var sett opp i kvar ende. Spelet gjekk ut på å slå ei trekule, ca. 10 cm. i diameter, med ei langskafta trekølle frå startpunk i den eine ende, gjennom alléen med så få slag som mogleg, og til slutt slå den gjennom bøylen i motsatt ende. Målet kunne òg vera ein opphengt ring. I Frankrike kunne målet for spelet vera ei bue av strå (fransk: paille). 

Paille-maille vart først utbreidd i Italia, Frankrike og Skottland, og spreidde seg deretter til England og andre deler av Vest-Europa på 1600-talet. Namnet refererer ikkje berre tll spelet, men òg kølla og til alléen der det vart spelt. Mange byar hadde lange rette allear eller promenadar som kunne brukast til spelet og som i dag har namn som minner om kva dei opphavleg var. Disse finn vi att i Pall Mall og The Mall i London, i die Palmaille i Altona ved Hamburg, i Ru du Mail i Paris, og i Maliebaan i Utrecht. Då spelet ikkje lenger var populært, vart enkelte av desse *paille-mailles* nytta som butikkgater, medan andre vart til skyggefulle promenadar, framleis kalla mailles eller malls. Det er opphavet til det moderne namnet på kjøpesenter i USA, *shopping malls.* Eit av dei største er Mall of America i Bloomington, ein forstad til tvillingbyene Minneapolis og Saint Paul i staten Minnesota, USA..
| Brentwood  |
| --- |
| Crown Street Christian FellowshipCrown Street Christian Fellowship Crown Street Christian Fellowship |
| Plassering |
| 

Brentwood i Essex is located in

 |
| Styresmakter |
| Land |  Storbritannia |
| Konstituerande land |  England |
| Grevskap | Essex |
| Distrikt | Brentwood |
| Geografi |
| Innbyggjarar  - By (2001) | 71 500 |
| Koordinatar |  51°37′″N 0°18′″E﻿Koordinatar: 51°37′″N 0°18′″E﻿ |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | CM14, CM15 |
| Telefon-retningsnummer | 0 1277 |
| 
 Commons har multimedium som gjeld: **Brentwood i Essex**
 |

**Brentwood** er ein by i Essex i England. Han har gjeve namn til og er administrasjonssenter for distriktet Brentwood, og ligg innanfor pendlarbeltet til London, 32 km nordaust for Charing Cross og like ved ringvegen M25.

Det er ein typisk forstad til London, med eit lite handleområde og ei hovudgate. Utanfor sentrum har bustadområde spreidd seg ut i det som tidlegare var landsbygd og skogområde. Byen er kjent for privatskulen Brentwood School. Ei rekkje selskap held til på industriområde i byen.

Byen fekk i 1990-åra rykte på seg for å vere den kjedelegaste byen i England. Dette oppstod då David McClucky, bestyraren for Brentwood Theatre, sa til ein lokal journalist at «det er vanskeleg å trekkje fram noko interessant om Brentwood» som kunne feirast i ein komande festival. Han skal seinare ha forklart at han meinte at det var vanskeleg å trekkje ut ein ting frå dei mange historiske hendingane som har funne stad der. Men skaden var skjedd, og vart ikkje mindre då nokon fann ut at «Bored town» er eit anagram for Brentwood.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Brentwood (Essex)» frå Wikipedia på bokmål, den 16. juli 2011.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
**Skarbøvik Idrettsforening** (stifta i 1930) er ein fotballklubb frå Skarbøvika i Ålesund. Klubben spelar denne sesongen i 2. divisjon fotball for menn. 

Skarbøvik spelte frå 2008 til og med 2010 i 2. divisjon, og i tidlegare tider konkurrerte dei med Aalesunds Fotballklubb om å vere best i byen. Klubben var i 2010 i same avdeling som andrelaget til AaFK. 2010 rykte Skarbøvik ned att til regional 3. divisjon etter å ha spelt i 2. divisjon tre sesongar på rad. Etter to sesongar i 3. divisjon, rykte Skarbøvik opp til 2. divisjon igjen. 

Jan Erik Sørnes, trenaren som tok Skarbøvik tilbake til 2. divisjon vart tilsett som utviklingssjef i Aalesunds Fotballklubb i januar 2010. Han sa opp stillinga si i Skarbøvik i 2009, før tidlegare Hødd og Lyn-trenar Sture Fladmark tok over ansvaret for klubben. Etter at Fladmark tok jobb hos Aalesunds Fotballklubb vart Svein Slinning tilsett som hovudtrenar for klubben. Laget klarte nesten å rykke opp på første forsøk, men etter uavgjort i seriefinalen på heimebane, i ein kamp som måtte vinnast, var det Træff som stod att som vinnarar ved avdelinga. Skarbøvik slo tilbake i 2012, og vann kampen om opprykket føre lag som Herd og Sunndal.

Plasseringar
------------

* 2006: 1.plass 3. divisjon avd.17
* 2007: 1.plass 3. divisjon avd.17
* 2008: 3.plass 2. divisjon avd.2
* 2009: 8.plass 2. divisjon avd.2
* 2010: 12.plass 2. divisjon avd.2
* 2011: 2.plass 3. divisjon avd.9
* 2012: 1.plass 3. divisjon avd.9

Kjende tidlegare spelarar
-------------------------

|  |
| --- |
| * Flagget til Noreg Kjetil Osvold
* Flagget til Noreg Helge Skuseth
 |

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad

| * v
* d
* e
Oddsenligaen avdeling 1, 2013 |
| --- |
| 
* Asker
* Birkebeineren
* Bærum
* Drøbak/Frogn
* Førde
* Kjelsås
* Kvik Halden
* Molde 2
* Moss
* Nesodden
* Skarbøvik
* Træff
* Vålerenga 2
* Østsiden

 | Flagget til Noreg |
Arteriepinsettar med rett og krumma spiss.
Ein **arteriepinsett** (også kalla ei **arterieklemme** eller ein **peang**, etter Jules-Émile Péan) er ein kirurgisk reiskap som blir brukt i ulike kirurgiske inngrep for å kontrollere bløding. Det er ikkje uvanleg at eit innleiiande innsnitt er omringa av fleire arteriepinsettar som klemmer av blodårene i påvente av ligering, særleg i startfasen av inngrepet. Arteriepinsetten høyrer til ei gruppe instrument som dreier rundt eit fast punkt, i likskap med sakser, nålehaldarar, vevstenger og ulike klemmer, der strukturen på spissen avgjer bruksområdet.

Arteriepinsetten har handtak som kan festast med ein låsemekanisme. Denne mekanismen er samansett av små tenner, nokre få i kvart handtak, slik at brukaren kan låse instrumentet og styre krafta i tonga. Når tonga er fastlåst så er krafta mellom spissane om lag 40 N (9 lbf).

Arteriepinsett er ofte del av fyrstehjelpsskrinet til sanitetssoldatar og ambulansepersonell. Den blir også brukt som kjøleribbe ved lodding av elektriske krinsar; for å halde filteret i marihuana-sigarettar; av fiskarar for å fjerne kroken frå munnen til fisken; av bilmekanikarar for å handsame mutrar, boltar og skruar i tronge område; og som ein reiskap for å mate byttedyr til krypdyr i fangenskap og eksotiske invertebratar utan å bli stukken eller biten.

Historie
--------

Den tidlegaste kjende teikninga av eit dreiande kirurgisk instrument stammar frå 1500 fvt. og er innskrive på ei grav ved Thebes i Egypt. Ein har også funne liknande instrument av bronse og stål i Pompeii. Kring 800 evt. laga Abu al-Qasim illustrasjonar av eit instrument med dreiing, meint for å brukast til tanntrekking.

*Bec de Corbin* («kråkenebbet»)
Konseptet med å klemme av ei blodåre før ein knytar ho er vanlegvis tilknytt Galenos (ca. 100 evt.). Denne metoden for å skape hemostase blei i stor grad gløymd, før den blei oppdaga att av den franske barber-kirurgen Ambroise Paré på 1500-talet. Paré laga føregjengaren til den moderne arteriepinsetten og kalla instrumentet sitt for *Bec de Corbin* («kråkenebbet»). Med denne kunne han klemme av blodårene før han sikra dei med ein ligatur.

Den moderne arteriepinsetten er godskriven til fleire personar, og særleg til den franske kirurgen Jules-Émile Péan. Kirurgar som William Stewart Halsted har medverka til små endringar i ettertid.

Ulike arteriepinsettar
----------------------

* Arteriepinsett, Rankin
* Arteriepinsett, Crile
* Moskitoklemme
* Mixter, rettvinkla

Sjå òg
------

* forceps

Bakgrunnsstoff
--------------

* *Denne artikkelen bygger på «Hemostat» frå Wikipedia på engelsk, den 4. april 2015.*


---

* Phillips N.; Sedlak P. (2010) *Surgical Instrumentation*, Cengage, Clifton Park, NY.
**Noregsmeisterskapen i handball 1992 for kvinner** vart vunne av Gjerpen Idrettsforening gjennom finalesiger 24 – 19 over Toten Håndballklubb frå Lena i Østre Toten.

### Semifinalane

* Toten HK – Sjetne IL 15 – 14
* Bækkelaget SK – Gjerpen IF 29 – 30 eeo

### Finalen

Finalen vart avvikla i Oslo Spektrum laurdag 5. desember 1992 framfor 5 010 tilskodarar. Toten kom best i gang og leia på eit tidspunkt 6 – 2, før Gjerpen snudde kampen og ved pause leia 12 – 10. I den andre omgangen drog laget frå Skien ifrå og kunne kontrollere inn til ein klar femmålssiger 24 – 19.

**Gjerpen IF** sine mål kom frå Siri Eftedal (8), Hanne Hegh (5), Tone Anne Alvestad og Anne Brit Skarstein (3, begge), Linda Oldrup Jensen og Gro Knutsen (2, begge) og Mirella Mierzejewska (1).

**Toten HK** sine målskårarar var Tonje Sagstuen med 6 nettkjenningar, Else Karin Bekkelund (5), Kjersti Grini (4), Siri Hanne Heggen (2), Julie H. Løkkebakken og Tone Skjelstad med 1 mål kvar.

Begge laga vart tildelt 4 tominutts-utvisingar av dommarane Svein Olav Øie frå Rapp og Bjørn Høgsnes frå Steinkjer.

Kjelder
-------

* Arbeiderbladet 7. desember 1992
**Arthur Arntzen** (29. april 1906–28. mars 1997) var ein norsk byråkrat frå Borge i Østfold, og stortingsrepresentant for Arbeidarpartiet.

Arntzen tok eksamen ved handelsskule i 1928 og var frå 1929 kasserar ved Glomma sagbruk og høvleri A/S i Fredrikstad. Deretter arbeidde han som heradskasserar i Borge i perioden 1937-58 og så fram til 1972 som kontorsjef.

Arntzen var medlem av Borge kommunestyre i tida 1934–37 og på ny 1948–58. Siste fireårsbolken var han ordførar i Borge kommune. I 1945 var han medllom dei mange nye stortingsrepresentantane, vald for Østfold og Arbeidarpartiet. Attval i 1949 og 1953 syrgde for at han sat på Tinget i tre periodar frå 1945 til 1957. Heile si tid på Stortinget var han medlem av Finans- og tollkomiteen, i den siste fireårsperioden som sekretær i komiteen. Dei to siste periodane var han også med i Valkomiteen. Landsstyremedlem i Arbeidarpartiet 1949-53.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Arthur Arntzen (1906–1997)» frå Wikipedia på bokmål, den 26. oktober 2015.*
* Stortingsbiografi


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Historisk befolkningsregister
* PolSys

 |
Hurtigruteskipe «Midtnatsol» på veg ut Sunnylvsfjorden. Den veglause garden Smoge i bergsida ovanfor. Skrenakken og Robbervika (olivinbrot) i bakgrunnen.
Hellesylt ved Sunnylvsfjorden
**Sunnylvsfjorden** er ein del av Storfjorden i Stranda og Fjord kommune på Sunnmøre. Sunnylvsfjorden tek til ved Uksneset, der Storfjorden deler seg i to. Sunnylvsfjorden går sørover, medan Norddalsfjorden går austover til Tafjorden. Sunnylvsfjorden går inn til bygda Hellesylt. Eit par km nord for Hellesylt kløyver fjorden seg, Geirangerfjorden går austover, medan Sunnylvsfjorden held fram sørover. 

Sunnylvsfjorden er 26 km lang, og mellom 600 m og 2000 m brei. Den største djupna er 452 m, vest for Skrenakken i Norddal kommune.

Langs fjorden ligg mange forlatne fjord- og fjellgardar, og er elles ein typisk vestnorsk fjord. Fjorden er i dag særleg omtala i samband med Åkerneset, der ein fjellsprekk i ei ukjent framtid truleg kjem til å utløyse eit stort ras.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* GeoNames
* SSR (namn)

 |
**Noregsmeisterskapen i handball 1995/96 for menn** vart vunne av Idrettslaget Runar gjennom finalesiger 29 – 22 over Viking Håndballklubb frå Stavanger.

### Finalen

Finalen vart avvikla i Oslo Spektrum laurdag 23. februar 1996 framfor 4 349 tilskodarar. Runar tok omgåande føringa og leia 14 – 9 ved pause. I den andre omgangen var sigeren aldri truga og Runar sikra lagets andre kongepokal i handball med sju måls margin.

Kantspelaren Sjur Tollefsen vart toppskårar for **Runar** med sine 9 nettkjenningar. Kristian Hansen skåra 6 gongar, Tormod Moldestad og Jarl Trollerud noterte seg for 4 mål kvar, medan Ole Kristian Strøm, Bård Tonning og Geir Erlandsen stod for høvesvis 3, 2 og 1 Runar-mål. Målvakta Mats Fransson stod ein god kamp.

**Viking**-måla kom frå Tor Bjørn Andersen (5), Erlend Sødal (3), Jan Thomas Lauritzen (3), Stig Penne (3), Rune Erland (2), Christian Berge (2) og Rune Haugseng, Asle Gran, Cord Manhenke, Øystein Stray (1, alle). Steinar Ege var målvakt.

Dommarane Bjørn Høgsnes og Svein Olav Øie straffa Runar med fem 2-minuttsutvisingar og Viking med ei.

Kjelder
-------

* Tønsbergs Blad 26. februar 1996
* Rogalands Avis 26. februar 1996
**Bennett Keith Schaeufele** (6. mars 1937–26. juli 2010), betre kjend som **Ben Keith**, var ein amerikansk musikar og plateprodusent. Han er mest kjend for å ha spelt pedalsteelgitar med Neil Young, Keith var fast i countrymiljøet i Nashville i 1950- og 1960-åra, før han arbeidde med mange rock-, country og popartstar som produsent og musikar i over fire tiår. 

Keith vart fødd i Fort Riley i Kansas før han flytte til Bowling Green i Kentucky. Han flytte så til Nashville der han arbeidde som studiomusikar.

Keith arbeidde først med Neil Young i 1971 på *Harvest*. Dette samarbeidet skulle vare i nesten 40 år, og Keith spelte på mange Neil Young-album og turnear. 

I tillegg til Young har Keith arbeidd med Terry Reid, Todd Rundgren, Lonnie Mack, The Band, Blue, David Crosby, Graham Nash, Paul Butterfield, J. J. Cale, Linda Ronstadt, Warren Zevon, Ian og Sylvia, Emmylou Harris, Willie Nelson, Waylon Jennings, Anne Murray og Ringo Starr. Han var òg produsent for debutalbumet til Jewel, *Pieces of You* og har arbeidd som soloartist. Han turnerte med Crosby Stills Nash & Young på turneen deira i 2006. 

Keith døydde av blodpropp i lunga då han var heime hos Young i Nord-California den 26. juli 2010.

Diskografi
----------

* *To a Wild Rose* (En Point, 1984)
* *Seven Gates: A Christmas Album by Ben Keith and Friends* (1994)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Ben Keith» frå Wikipedia på engelsk, den 27. oktober 2010.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. 1 2  «Ben Keith, Neil Young's steel guitarist: 1937-2010». *Latimesblogs.latimes.com*. Henta 22. juli 2017.
2. ↑  «Ben Keith - Steel Guitar at the Cool Groove». *Thecoolgroove.com*. 27. juli 2010. Henta 22. juli 2017.

Bakgrunnsstoff
--------------

* In Memory of Ben Keith: 1937 – 2010

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* NKC
* BNE
* MusicBrainz (artist)
* Discogs (artist)

 |
**Swanahild** var ei adelskvinne på 700-talet frå den bayerske slekta agilulfingarane. Ho var den andre kona til frankarkongen Karl Martell, og mor til Grifo.

Karl Martell tok Swanahild og Pilitrud, kona til hertug Grimoald av Bayern, med seg tilbake frå Bayern etter å ha hærteke området i 725. Swanahild blir omtalt som ei niese eller kvinneleg slektning av Pilitrud og seinare av hertug Odilo av Bayern, men foreldra hennar er ukjende.

Karl Martell og Swanahild fekk sonen Grifo i 726.
Swanahild skal ha bidrege til at ei dotter av Karl Martell, Hiltrud, blei gift med Odilo av Bayern i 741.
Ho skal også ha oppfordra Karl Martell til å etterlata ein viktig del av kongedømet til sonen deria. Etter at Karl Martell døydde i 741, delte sønene hans Karloman og Pipin riket mellom seg to. Swanahil skal då ha oppfordra Grifo til å gjera opprør for å gjera krav på sin del av riket. Dei blei nedkjempa, og Swanahild blei send til eit kloster i Chelles i Seine-et-Marne.

Ho blei gravlagd i klosterkyrkja Saint-Denis, der dei fleste franske kongelege er gravlagde.

Namnet hennar blir også skrive som *Swanachild, Suanachildis, Suanhilde, Sunnichilde, Sonichilde* og *Serenahilt*.

Kjelder
-------

1. 1 2  Stuart, s. 105.
Airlie, Stuart (1999), «Narratives of Triumph and Rituals of Submission: Charlemagne's Mastering of Bavaria.», *Transactions of the Royal Historical Society* **9**: 93–119, doi:10.2307/3679394
2. 1 2  Medieval Lands Project on Suanachildis
Det er føreslått at denne sida blir fletta med *Redningsselskapet*. (Sjå eventuelt diskusjon)

**Sjøredningskorps** har i Noreg vorte oppretta for å drive aktivt sjøredningsarbeid, og å gi ålmenta opplæring og trening i tryggleik til sjøs. Det er Redningsselskapet som har oppretta og driv dei 24 redningskorpsa, med til saman 1200 frivillige.

I 1980-åra vart det gjort ulike forsøk på å starte sjøredningskorps ulike stader i landet. Desse forsøka førte ikkje fram. I Trondheimsfjorden og på Mjøsa var det redningsfartøy som vart bemanna av frivillige. Desse to redningsskøytene RS «Jaycees» (RS 98) og RS «G.J.Kastor» (RS 97) vart bemanna av frivillige utan at drifta var organisert som sjøredningskorps. I 1996 oppretta Redningsselskapet eit sjøredningskorps i Arendal. Dette var meint som ei prøveordning. Forsøket var vellukka og fleire korps har vorte oppretta. Det har og vorte oppretta slike korps ved innsjøane Mjøsa og Femunden.

Sjøredningskorpsa disponerer mindre fartøy som er bygde for stor fart, og som har vassjet som framdrift i staden for propell. Desse fartøya vert bemanna av frivillig mannskap som er medlemmer av Redningsselskapet. Sjøredningskorpsa er basert på heilårsdrift og er eit supplement til dei fast bemanna redningsskøytene.

Oversikt over sjøredningskorps og fartøy:

| Landsdel | Sjøredningskorps | Fartøy |
| --- | --- | --- |
| Nord-Noreg | Alta | RS 145 Vekteren |
| Tromsø | RS 128 Gideon |
| Harstad | RS 122 Simrad Færder |
| Brønnøysund | RS 144 Uni Helgeland |
| Midt-Noreg | Namsos | RS 124 Hvaler |
| Levanger | RS Båt 16 |
| Trondheim | RS 131 Uni |
| RS 164 Jens Bye |
| Femunden | RS 149 Uni Røros |
| Vestlandet | Aukra | RS 141 Mærsk |
| Ålesund | RS 154 Det Norske Veritas II |
| Måløy | RS 123 Simrad Buholmen |
| Mongstad | RS 130 Utvær |
| Bergen | RS 140 Bjarne Kyrkjebø |
| Stord | RS 120 Sundt |
| Sørlandet | Stavanger | RS 151 Sjømann |
| Mandal | RS 157 Bill |
| Kristiansand | RS 155 Bendt R. Rasmussen |
| Lillesand | RS 165 Askeladden |
| Austlandet | Kragerø | RS 143 Uni Kragerø |
| Skjeberg | RS 166 Horn Stayer |
| Tønsberg | RS 156 Eivind Eckbo |
| Moss | RS 159 Elias |
| Horten | RS 135 Kaptein Egil J. Nygård |
| Oslo | RS 139 Uni Oslofjord |
| RS 161 Einar Staff Sr |
| Mjøsa | RS 148 Mjøsvekteren |

Kjelder
-------

1. 1 2  «Årsrapport 2017» (PDF). Redningsselskapet.
2. ↑  «Fra seil til vannjet – redningsskøytenes historie» (PDF), *velihavn.no*, henta 22. mars 2019
3. 1 2  «Redningsskøytene», *Redningsselskapet* (på norsk bokmål), henta 21. mars 2019
**Emil Carl Jonas Lie** (29. juli 1897–3. august 1976) var ein norsk skulptør, fødd i Berchtesgaden i Bayern. Forfattaren Bernt Lie var far hans.

Emil Lie utdanna seg ved École des Beaux-Arts i Paris. Han budde mange år i den franske hovudstaden, men flytta til Oslo i 1932. Ei «sers ven kvinneakt» står utstilt i Freiaparken i Oslo, og på Rådhusplassen i same byen er ein stor aktfigur i stein og bronse. Lie, som i den beste perioden var sterkt påverka av fransk kunst, er også representert i Nasjonalgalleriet.

Statue på Rådhusplassen i Oslo. Foto: Jac Brun, 1956

Av hans best kjende verk er:

* «Bernt», bronsehovud 1926, Nasjonalgalleriet
* «Sittende gutt» (Erik), 1932; vann Prix de Viking
* «Stående kvinne» («Ba»), Modum rådhus og Nasjonalgalleriet
* «Ung kvinne», Freiaparken i Oslo
* Rådhusplassen i Oslo; konkurransevinnar (med Per Hurum) 1939, ny utforming (basseng med kvinne- og barneskulpturar) i 1950, ferdig 1960
* Niels Henrik Abel-monument, Oslo katedralskole 1953
* Minnesmerke over britiske falne på Vestre gravlund i Oslo 1960
* «I ungdommen», monument over Morten Wilhelm Wilhelmsen i Tønsberg 1961

Han laga også gallionsfigurar til fleire av Fred. Olsen sin skip.

Tidleg i karrieren var mange av arbeida til Lie abstrakte og kubistiske. Dei fleste av desse øydela han sjølv seinare, og berre få er bevart. Han gjekk så over til meir klassiske former, og mange av dei viktigaste arbeida hans er naturalistiske aktfigurar.

Lie hadde tallike verv i kunstnarorganisasjonane. Han var formann i Norsk Billedhuggerforening 1954–57 og satt i direksjonen for Kunstnernes Hus 1936–41 og 1964–65.

Kjelder
-------

* Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1957

* *Denne artikkelen bygger på «Emil Lie» frå Wikipedia på bokmål, den 4. desember 2017.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Norsk biografisk leksikon
* Store norske leksikon
* Historisk befolkningsregister
* Norsk kunstnerleksikon
* VIAF
* GND
* ISNI
* ULAN

 |
**Magh Tuireadh** (uttalt *Moytura*), er namnet på staden for to mytiske slag i keltisk mytologi. Namnet tyder *Pålesletta*. Tradisjonen legg staden til Connacht, vest i Irland. Det er omstridt om han i røynda ligg nær Galway eller Sligo.

Første slaget ved Magh Tuireadh
-------------------------------

Då Tuatha dé Danann først kom til Irland, førte kong Nuada dei i eit slag mot Firbolc, dei opphavlege innbyggjarane på øya, og kongen deira, Eochaid mac Eirc. I dette slaget mista Nuada armen sin.

Andre slaget ved Mach Tuireadh
------------------------------

Det andre slaget er rekna som det viktigaste, av di Tuatha dé her slost mot fomorane, ei slekt av keltiske risar, eller Titanar. Soga om dette slaget er skrive ned på 1000-talet.

Etter det første slaget laut Nuada få skaffa seg ei sølvhand, men vart rekna som uskikka til å leie Tuatha dé i slag. Halvfomoren Bres som var gift med Brigit tok over makta, men vart avsett. Difor leita han opp fomorane og kongen deira, Balor, for å vinne over Dana-folket. I rådløysa som følgde, dukka Lugh Lamhfada opp, og synte seg som den nye leiaren for Dana-folket. Nuada gav trona frå seg til Lugh, og dei planla slag dei neste sju åra. Dei tre handverkarane i Danafolket smidde våpen i denne tida. Dagda gjorde òg ei avtale med Morrigan for å vinne på fomorane i kampen. Kjelda Slane vart signa slik at dei såra kunne lækjast der. Dette vart gjort av Dian Cecht og dottera hans.

Smiekunsta til Goibniu sytte for at ingen av våpna til Tuatha dé vart brotne utan at dei voks saman att, og Ruadan, sonen til Brigit og Bres vart send for å drepa Goibniu. Goibniu vart såra, men drap Ruadan med hans eige spjut, som han sjølv hadde smidd, og vart lækt i kjelda Slane.

I slaget vart Nuada og Macha, dotter av Emmas, drepne av Balor. Lugh møtte Balor og venta på at det drepande auget hans skulle opne seg. Då dette hende, sende han ein slyngestein i auget på han så han fall. Dette fekk fomorane til å misse motet.

Lugh fann Bres einsam på slagmarka, og Bres bad om å få leva. Han lova å syte for at kyrne i Irland aldri gjekk tomme for mjølk, men Tuatha dé meinte dei greidde seg. Då lova Bres å signe avlinga for eit år, men danafolket meinte dei greidde seg. Lugh lét Bres leva om han lærde bort kunsta å pløye, så og hauste.

Kjelder
-------
Koordinatar: 34°52′35″N 36°15′25″E﻿

**Mashta al-Helu** (arabisk مشتى الحلو, òg **Meshta al-Helu** eller **Mashta al-Helo**) er ein by og feriestad nordvest i Syria i Tartus guvernement, 45 kilometer nordaust for Tartus. Landsbyen ligg i eit skogkledd område i An-Nusayriyahfjella, dei syriske kystfjella. Av stader i nærleiken finn ein Kafrun i vest, al-Malloua og al-Bariqiyah i sørvest, Habnamrah og Marmarita i sør, Hadiya i søraust, Kafr Ram i aust, Ayn Halaqim i nordaust, Ayn al-Shams i nord og Duraykish i nordvest. 

I følgje Syrisk statistisk sentralbyrå (CBS), hadde Mashta al-Helu eit folketal på 2 458 i 2004. Han er det administrative senteret i Mashta al-Helu *nahiyah* («underdistrikt») i Safita-distriktet som består av 19 stader med eit samla folketal på 12 577 i 2004. Innbyggjarane er hovudsakleg kristne.

Byen ligg 465 meter over havet. Før baathistane tok over makta i landet i 1960-åra, var Mashta al-Helu ein av få landsbyar i kystfjella som fekk elektrisk straum.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Mashta al-Helu» frå Wikipedia på engelsk, den 5. juli 2014.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  «Mashta al-Helou Nahiyah Population». Syrisk statistisk sentralbyrå. 2004. Henta 29. juni 2014.
2. ↑  Balanche, 2006, s. 44.
3. ↑  Balanche, 2006, s. 60.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Mashta Al Helou - arabisk nettstad Arkivert 2018-08-06 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Emil Moritz Rathenau** (11. desember 1838–20. juni 1915) var ein tysk ingeniør og industrimann. I 1881 fekk han skaffa seg rett til å nytta patenta til Thomas Alva Edison i Tyskland. Rathenau grunnla i 1883 Deutsche Edison-Gesellschaft für angewandte Elektricität, som i 1887 vart skipa om til Allgemeine Elektricitäts-Gesellschaft (AEG). I 1903 grunnla han saman med Werner von Siemens selskapet Telefunken Gesellschaft für drahtlose Telegraphie mbH. 

Emil Rathenau var son av Moritz Rathenau og far til seinare utanriksminister Walther Rathenau.

Rathenau var av jødisk avstamming. Han var frå 1866 gift med Mathilde Nachmann.

Litteratur
----------

* Manfred Pohl: *Emil Rathenau und die AEG*, Verlag v. Hase & Koehler, Mainz, 1988, ISBN 3-7758-1190-7

Bakgrunnsstoff
--------------

* Verk av og om Emil Rathenau i katalogen til det tyske nasjonalbiblioteket
* 
* Arkivert 2006-08-19 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* SUDOC

 |
| Swanage  |
| --- |
|  |
| Plassering |
| 

Swanage is located in

 |
| Styresmakter |
| Land |  Storbritannia |
| Konstituerande land |  England |
| Grevskap | Dorset |
| Distrikt | Purbeck |
| Geografi |
| Koordinatar |  50°36′36″N 1°57′36″W﻿Koordinatar: 50°36′36″N 1°57′36″W﻿ |
| Diverse annan informasjon |
| Postnummer | BH19 |
| Telefon-retningsnummer | 01929 |
| 
 Commons har multimedium som gjeld: **Swanage**
 |

**Swanage** er ein liten kystby søraust i Dorset i England. Han ligg aust på Isle of Purbeck, om lag 10 km sør for Poole og 40 km aust for Dorchester. Byen har kring 10 000 innbyggjarar. I nærleiken ligg Ballard Down, Old Harry Rocks, med Studland Bay og Poole Harbour i nord og Durlston Bay og Durlston Country Park i sør. 

Byen, som opphavleg var ein liten hamneby og fiskelandsby, blømde i victoriatida, då han vart ei viktig utskipingshamn for stein og seinare ein feriestad for dei rike. I dag er byen framleis ein populær turiststad, som i dag er hovudnæringa her. Her finst sandstrender og fleire andre attraksjonar. 

Byen ligg heilt aust på Jurassic Coast, ein verdsarvstad.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad
* Bilete frå Swanage Arkivert 2007-09-30 ved Wayback Machine.
* Swanage Museum Arkivert 2009-09-07 ved Wayback Machine.
* Swanage Online Guide

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Swanage» frå Wikipedia på engelsk, den 10. januar 2010.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* GeoNames
* BBC Things

 |
Kristusfiguren i dette krusifikset stammar frå Skafså stavkyrkje.Foto: Kulturhistorisk museum

**Skafså stavkyrkje** stod på same tufta som dagens Skafså kyrkje. Ho vart riven i 1830-åra, og dagens kyrkje vart innvigd i 1839.

Det er smått med omtale av kyrkja i mellomalderen, men Skafså-folket fekk som bøndene i nabosoknet Mo ikkje *indulgents* av Biskop Eystein i hans hyrdebrev. Jens Nilssøn nemnar kyrkja i sin visitasrapport frå 1595, og i ein synfaringsrapport frå 1668 er kyrkja skildra som lik Mo-kyrkja, med svaler og mange skruv. Lorentz Dietrichson spør seg om ho som Mo-kyrkja hadde heva kor. I ei jubileumsbok frå 1939 heiter det: «Kyrkja var bygd umkring ei mast.» Tyder det at ho var ei midtmastkyrkje? Utover dette synast lite kjent om utsjånaden.

Gjenstandar frå stavkyrkja
--------------------------

Ein kristusfigur frå eit krusifiks vart i si tid overført frå gamlekyrkja til nykyrkja og fekk ny kross i 1928, samstundes som krusifikset vart montert på ein korbjelke. Bjelken vart fjerna ved ei vøling fram mot 1959, og krusifikset vart plassert i altartavla. Det vart fjerna for konservering i 1990 og er frå 2001 i Vest-Telemark Museum.

Eit renessansealtarbord frå stavkyrkja vart teke i bruk i dagens kyrkje i 1959 etter å ha vore i privat eige, og i dagens kyrkje er òg ein  Frederik II-bibel frå 1589. Enkelte materialar frå stavkyrkja er brukt opp att i dagens kyrkje. Til dømes er rosemåla bord oppdaga i golvet.

Kjelder
-------

* Lorentz Dietrichson (1892). «Skafsaa kirke». *De norske stavkirker: Studier over deres system, oprindelse og historiske udvikling. Et bidrag til Norges middelalderske bygningskunsts historie*. Kristiania: Cammermeyer. s. 503–504.
* *Mo og Skafså kyrkjer 1839–1989 Eit jubileumsskrift*. Mo og Skafså sokneråd. 1989.
* Jan Brendalsmo: Kildegjennomgang: Middelalderske kirkesteder i Telemark (Riksantikvaren, 2016), s. 117
* Herman Henriksveen, red. (1986). «Skafså Kyrkje». *Kirker i Telemark*. Stathelle: Flora forlag. s. 175. ISBN 82-90695-00-4.

* *Denne artikkelen bygger på «Skafså stavkirke» frå Wikipedia på bokmål, den 12. september 2020.*

Fotnotar
--------

1. ↑  Diplomatarium Norvegicum IX:186
2. ↑  Jens Nilssøn (1981). Yngvar Nielsen, red. *Biskop Jens Nilssøns visitatsbøger og reiseoptegnelser 1574–1597*. Carl Zakariasson. s. 383.
3. ↑  Olav Gravir (1939). *Kyrkje og folk i Mo i 100 år 1839–1939*. s. 32.
4. ↑  *Mo og Skafså kyrkjer 1839–1989*, s. 13.

Bakgrunnsstoff
--------------

* 

* Skafså stavkyrkje i kulturminnesok.no, nettstaden til Riksantikvaren
* Randi Gjertsen (2002). *Den korsfestede Kristus fra Skafså kirke, Tokke kommune i Telemark. Undersøkelser og konservering*. Norsk institutt for kulturminneforskning.
Amy Diamond på kulturnatta i Umeå i 2011.
**Amy Linnéa Deasismont**, kjend som **Amy Diamond** (fødd 15. april 1992) er ein svensk-britisk songar, skodespelar og programleiar.

Biografi
--------

Amy Deasismont vart fødd i Sverige, men flytte med foreldra til England i Storbritannia i barneåra. Engelsk vart difor det fyrste språket ho lærte, men ho flytte tilbake til Jönköping i Sverige som fireåring. Frå seks års alder dreiv ho med kunstløp, og ho gjekk også på danse- og teaterskule. Sommaren 1999 deltok ho i fjernsynstalentiaden *Småstjärnorna*, og framførte Heaven Is a Place on Earth utkledd som Belinda Carlisle. Ho enda på 3. plass i tevlinga.

Amy Diamond skriv autografar i Kalmar i 2005.
I 2005 slo Amy Diamond gjennom som songar med singelen «What's In It For Me», som vart ei landeplage i Skandinavia og Baltikum. I Polen var songen den mest spelte på radio den sommaren. Singelen var med på debutplata hennar, *This Is Me Now* som kom ut i mai, og songane «Welcome to the City», «Shooting Star» og «Champion» var også gjeve ut på singel. Under VM i friidrett 2005 i Helsingfors var «Champion» den offisielle VM-låta til det svenske laget. I 2005 vann ho tre musikkprisar, og ho var nominert til fleire, t.d. Grammis, der ho var den yngste artisten som vart nominert nokonsinne.

Amy Diamond har så langt vore ein aktiv artist. Allereie året etter gav ho ut neste plate, *Still Me, Still Now*. Frå dette albumet vart singelen «Don't Cry Your Heart Out» ganske populær, både i Sverige og Noreg. Fram til 2010 har ho gjeve ut minst eitt album i året. I 2006 vart ho kåra til *Årets turnédronning* av Aftonbladet, og tidsskriftet *Tove* kåra henne til *Årets artist 2006*. 2 gonger har ho delteke i svenske Melodifestivalen; i 2008 med låta «Thank You» og i 2009 med «It's My Life». Av dei to var «Thank You» den som fekk høgast plassering med ein 8. plass i hovudfinalen. I 2010 lanserte ho samleplata *Greatest Hits*, berre 18 år gamal. 

Som skodespelar har ho hatt roller i nokre svenske fjernsynsseriar. I desember 2009 fekk ho rolla som *Alice* i musikalen *Alice i Underlandet* på Maximteatern i Stockholm. I januar 2011 vart ho programleiar for hundeprogrammet *Bulldogg* på SVT B. Amy er i dag utdanna frisør.

Diskografi
----------

### Album

* 2005: *This Is Me Now*
* 2006: *Still Me, Still Now*
* 2007: *Music in Motion*
* 2008: *Music in Motion - Gold Edition*
* 2008: *En helt ny jul*
* 2009: *Swings and Roundabouts*
* 2010: *Greatest Hits*

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen byggjer på «Amy Diamond» frå Wikipedia på svensk, den 8. februar 2012.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* MusicBrainz (artist)
* Discogs (artist)
* AllMusic (artist)

 |
**Emil Boc** (fødd 6. september 1966) er ein rumensk politikar som var statsminister i Romania frå 22. desember 2008 til 6. februar 2012. Han er partileiar for Det liberaldemokratiske partiet (Partidul Democrat Liberal), som er rekna som liberalkonservativt.

Boc vart fødd i Răchiţele i Cluj fylke. Han studerte historie, filosofi og jus i Cluj-Napoca. I juni 2004 vart han vald som ordførar i Cluj-Napoca, den største byen i Transilvania. Det same året vart han partileiar. I 2008 vart han gjenvald som ordførar. 

Ved parlamentsvalet 30. november 2008 vart Det liberaldemokratiske partiet det største partiet i parlamentet og fekk 32,4 % av stemmene. Partiet fekk i oppdrag å danna ei koalisjonsregjering med det sosialdemokratiske partiet (Partidul Social Democrat) under Liberaldemokratane sin statsministerkandidat Theodor Stolojan, men Stolojan trekte seg overraskande og overlet oppdraget til den yngre partifellen sin, Emil Boc, som vart statsminister 22. desember 2008. 

6. februar 2012 gjekk Boc av som statsminister etter omfattande demonstrasjonar i protest mot store nedskjeringar.

Emil Boc gifta seg med Oana i 1994, og dei har to døtrer.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* Munzinger (iba)

 |
Finske krigsbarn, nyleg komne til Stockholm i 1944.
**Krigsbarn** er barn som er særskilt råka av krig. Det kan vera barn unnfanga som følgje av krig, til dømes med soldatar som foreldre, barn tvinga til å flykta frå heimane sine, eller barn som på annan måte er innblanda i krigshandlingar eller følgjene av dei. 

Innhaldet i omgrepet «krigsbarn» og opplevingane til dei som omgrepet gjeld varierer etter korleis samfunna dei lever i opplever krig. I nokre høve, som i Nord-Amerika under andre verdskrigen, var krigsbarn ofte barn av soldatar som drog utanlands for å kjempa i krigen, og som voks opp heilt eller delvis utan fedrar. I Storbritannia og Sverige/Finland kan det visa til barn som blei evakuerte på grunn av krigshandlingar og dermed voks opp borte frå familien sin. I land under framand okkupasjon eller med framande soldatar til stades på anna vis, viser krigsbarn ofte til barn fødde av lokale mødrer med slike «framande» soldatfedrar. Nokre barn kan ha kome til gjennom vanlege tilhøve medan andre kan vera følgjer av valdtekt. Korleis statusen deira preger livet til slike krigsbarn er avhengig av synet på dei framande soldatane og tilhøvet til dei. For barn fødd utanfor ekteskap eller barn av blanda opphav, som ofte kan vera tilfellet for krigsbarn, vil lokal toleranse for dette også ha mykje å seia for tilhøva deira.

Krigsbarn i Noreg
-----------------

I Noreg viser omgrepet særleg til barn av foreldre med medlemskap i Nasjonal Samling («NS-barn») eller barn av tyske soldatar i Noreg («tyskarungar») under andre verdskrigen. Felles for desse barna er at dei utan å ha gjort noko sjølv er at mange utsette for mobbing, utfrysing og liknande gjennom oppveksten i etterkrigsåra. Desse opplevingane skapt dårleg sjølvkjensle og ein livsvarig utryggleik hjå mange, og har jamnt over ført til at krigsbarn har dårlegare helse, økonomi og utdanning enn nordmenn i same aldersgruppe. 

Den første interesseorganisasjonen til barn av tyske soldatar, *Norges krigsbarnforbund*, vart stifta i 1986. Usemje mellom anna om offentleg godtgjerdsle førte i 1999 til skipinga av *Krigsbarnfobundet Lebensborn*.  *Foreininga av norske NS-barn* vart skipa i 1991.

Sjå òg
------

* Barnesoldat

Bakgrunnsstoff
--------------

* Norges Krigsbarnforbund  Arkivert 2006-10-04 ved Wayback Machine.
* Krigsbarnforbundet Lebensborn  Arkivert 2006-07-01 ved Wayback Machine.
* Foreininga av norske NS-barn Arkivert 2003-10-27 ved Wayback Machine.
* Krigsbarn. Vandreutstilling med fotografier av Einar Bangsund ved Den norsk-tyske Willy Brandt-stiftelsen
* Finska krigsbarn/Sotalapset Arkivert 2011-10-31 ved Wayback Machine.
* krigsbarn.se

**Litteratur**

* *En hvitbok om krigsbarnsaken*. Noregs forskningsråd 1999.
* Bård Borge: *Naziyngel*, 2002.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «War children» frå Wikipedia på engelsk, den 30. oktober 2011.*
* «Tøff oppvekst for krigsbarn» Arkivert 2011-08-07 ved Wayback Machine. ved forskning.no