Koordinatar: 25°15′17″N 49°22′19″E﻿

**Al Ahsa**, **El Hasa** eller **Hadjar** (arabisk الأحساء *al-Aḥsāʾ*) er ein tradisjonell oaseregion aust i Saudi-Arabia. Han har gjeve namn til Al-Ahsa guvernement, som dekkjer det meste av Austprovinsen. Oasen ligg kring 60 km frå kysten av Persiabukta.

Al-Ahsa er ein del av regionen som historisk vart kalla Al Bahrain i Aust-Arabia, som omfatta austkysten av Den arabiske halvøya ned til grensa til Oman, og øyane Awaløyane (dagens Bahrain). Historisk sett var Al Ahsa var hovudbyen i Al Bahrain-provinsen, der dei fleste innbyggjarane budde.

Historie
--------

Al-Ahsa har vore busett sidan førhistorisk tid og har vore rikt på vatn i ein elles så tørr region. Naturleg fersvasskjelder har kome til overflata i oasar i regionen i tusenvis av år, og menneske har slått seg ned og dyrka jorda her (særleg daddelpalmar). I nyar tid har Al-Ahsa-oasen vore nominert til eit av dei sju underverka i verda. 

Den tidlege historia følgjer historia til Aust-Arabia. I 899 evt. kom regionen under kontrollen til qarmatane som var leia av Abu Tahir Al-Jannabi, og vart erklært sjølvstendig frå Abbaside-kalifatet i Bagdad. Hovudstaden var al-Mu'miniya nær dagens Hofuf. Kring 1000 var Al Hasa den niande største regionen i verda med over 100 000 innbyggarar. I 1077 vart den qarmatiske staten Al-Ahsa styrta av ujunidane. Al Ahsa hamna så under Bahrain-dynastiet til usfuridane, etterfølgd av slektningane deira , jabridane, som vart ein av dei mektigaste familiane i regionen og tok attende øyane i Bahrain frå fyrstane av Hormuz. Den siste Jabrid-herskaren av Bahrain var Muqrin ibn Zamil.

I 1521 erobra Det portugisiske imperiet Awaløyane (øyane som utgjer dagens Bahrain) frå Jabrid-herskaren Migrin ibn Zamil, som fall i slaget. Jabridane kjempa for å halde posisjonen sin på fastlandet mot osmanarane og deira allierte, Muntafiq. I 1550 kom Al-Ahsa og nærliggande Qatif under Det osmanske riket og sultan Suleiman I. Al-Ahsa var nominelt Lahsa eyalet i det osmanske administrasjonssystemet, og var vanlegvis ein vasall under porten. Qatif vart seinare tapt til portugisarane. 

Osmanarane vart drivne ut av Al-Ahsa i 1670, og regionen kom under styret til høvdingane av Banu Khalid-stamma.

Al-Ahsa, og Qatif, vart innlemma i den wahhabistiske første saudiarabiske staten i 1795, men kom inn under osmansk kontroll att i 1818 då Muhammed Ali av Egypt gav ordre om invasjon. Banu Khalid vart igjen sett inn som herskarar i regionen, men i 1830, tok Den andre saudiarabiske staten over regionen att.

Direkte osmansk styre vart sett inn att i 1871 og Al-Ahsa vart først plassert under Bagdad vilayet og sidan i eit underdistrikt til Bagdad, Basra vilayet i 1875. I 1913 annekterte Ibn Saud, grunnleggjaren av det moderne Saudi-Arabia, Al-Ahsa og Qatif til kongedømet hans Najd.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Al-Hasa» frå Wikipedia på engelsk, den 8. mars 2016.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*

1. ↑  *arkivkopi*, arkivert frå originalen 23. august 2016, henta 8. mars 2016
2. ↑  Wheatley, Paul (2001). *The places where men pray together: cities in islamic lands, seventh through the tenth centuries*. Chicago: University of Chicago Press. s. 129. ISBN 0-226-89428-2.
3. ↑  *Al Hasa population soared to 100 000 by circa 1000*, arkivert frå originalen 5. juni 2013, henta 8. mars 2016
4. ↑  Al-Juhany, Uwidah Metaireek (2002). *Najd before the Salafi reform movement: social, political and religious conditions during the three centuries preceding the rise of the Saudi state*. London: Ithaca Press. s. 53. ISBN 0-86372-401-9.
5. 1 2 3  Long, David (2005). *Culture and Customs of Saudi-Arabia (Culture and Customs of the Middle East)*. Westport, Conn: Greenwood Press. s. xiv, p8. ISBN 0-313-32021-7.
6. ↑  *World and its peoples*. London: Marshall Cavendish. 2006. s. 29. ISBN 0-7614-7571-0.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Tor Eigeland, 1970, The Twice-Used Water, *Saudi Aramco World*
* Jon Mandaville, 1974, Al-Hasa: Outpost of Empire, *Saudi Aramco World*
* Al-Ahsa Municipality website

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* VIAF
* GND
* SUDOC

 |