recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Koordinatar: 69°56′S 70°9′W﻿

**Finlandia Foothills** er eit fjellmassiv, 10 nautiske mil lang og 3 nautiske mil brei, med ei høgd opp mot kring 1130 moh på vestsida av Sibeliusbreen, like nord på Aleksanderøya i Antarktis. Massivet ligg like sør for Geode Nunataks, nord for Handel forlandsbre og vest for Witches Cauldron. Dei vart fotograferte frå lufta av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon, 1947–48, og kartlagd frå bilete av D. Searle frå Falkland Islands Dependencies Survey, 1960. I samband med breen vart dei kalla opp etter det symfoniske diktet *Finlandia* av den finsk komponisten Jean Sibelius (1865-1957).

Kjelder
-------

1. ↑  «Finlandia Foothills». Geographic Names Information System, U.S. Geological Survey. Henta 22. oktober 2012.

 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Finlandia Foothills» (innhald frå Geographic Names Information System).


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | 

|  |
| --- |
| *Anon: Gaudete* framført av dwsChorale. |
|  |
|  |
| 

---

 |

 |
| *Problem med å høyra denne fila? Sjå mediahjelp.* |

Førstesida av «Gaudete» i *Piae Cantiones*.
**«Gaudete»** (latin for 'gled dykk) er ein religiøs julesong frå 1500-talet. Songen var med i den svensk-finske songsamlinga *Piae Cantiones*, som blei gjeven ut i 1582 av Jacobus Finno frå Åbo. 

Songen byrjar med eit refreng på to linjer som inneheld ordet «gaudete». Versa imellom har fire liner. Dei byggjer på den bøhmiske songen «Ezecheelis Porta». Medan refrenget har noter til, er det ikkje oppgjeve musikk til resten av songteksten musikk. Melodien ein vanlegvis syng denne til kjem frå eldre liturgibøker.

Den tredje sundagen i advent blir kalla gaudete-sundag i fleire vestlege kyrkjer.

Tekst
-----

| Latin | Omsett |
| --- | --- |
| *Gaudete, gaudete! Christus est natusEx Maria virgine, gaudete!* | *Gled dykk, gled dykk! Kristus er føddav Maria møy, gled dykk!* |
| Tempus adest gratiæHoc quod optabamus,Carmina lætitiæDevote reddamus. | Den signa tida er komen,Det som me har lengta etter,GledesversLat oss fromt gå tilbake. |
| (refreng) |
| Deus homo factus estNatura mirante,Mundus renovatus estA Christo regnante. | Gud er blitt eit menneske,Naturen undrar seg.Heile verda er blitt nyav Kristus konge. |
| (refreng) |
| Ezechielis portaClausa pertransitur,Unde lux est ortaSalus invenitur. | Porten til Esekielstengd var, kan passerast.Der lyset er fødd,finst frelse. |
| (refreng) |
| Ergo nostra contioPsallat iam in lustro;Benedicat Domino:Salus Regi nostro. | Derfor lat vår samlingNo syngja i lysetLat oss prisa Herren:Helsingar til Kongen vår. |
| (refreng) |
|

Innspelingar
------------

I 1973 hadde elektrisk folk-gruppa Steeleye Span ein hitt med «Gaudete», sungen a cappella. Han nådde ein 14.-plass på den britiske singellista, og er dermed ein av svært få latinske og a cappella-songar som har nådd hittlistene i Storbritannia.

Andre grupper har også spelt inn songen, som Boston Camerata til albumet *A Renaissance Christmas* (1991), Mediæval Bæbes for *Salva Nos* (1997) og *Mistletoe and Wine*,
og El Duende til *Excelsis, Volume 2: A Winter's Song*. Chris Squire og eit kor spelte inn ein rockeversjon til*Chris Squire's Swiss Choir* (2007), og mellomalderrockegruppa Schelmish performed Gaudete on their 2006 album *Mente Capti*. Liz Madden song inn ein versjon til albumet *My Irish Home* (2010).

Koret Tenebrae har spelt inn eit arrangement av Karl Jenkins, både med perkusjon og a cappella, på albumet *Gaudete* (2004).

Bakgrunnsstoff
--------------

* Noter til Gaudete ved Choral Wiki

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Gaudete» frå Wikipedia på engelsk, den 4. desember 2011.*

* GAUDETE! GAUDETE! CHRISTUS EST NATUS ved hymnsandcarolsofchristmas.com
* Andrew Greenhill, Gaudete ved steeleye.freeservers.com
**Finn Berg Bendixen** (fødd 27. juni 1949) er ein fysioterapeut og tidlegare friidrettsutøvar frå Lillesand som vart norsk meister i lengdehopp i 1970, 1972, 1979 og 1980. Han er medlem i Lillesand IL og har budd i heimbyen sidan 1980. Perioden 1973-80 representerte han oslolgaet Kamp/Vestheim. Bendixen sin personlege rekord er på 7,97 meter.

Aktiv
-----

Bendixen vann 11 medaljar i lengdehopp i perioden 1968-82. I tevling med framifrå konkurrentar som Terje Haugland, Kristen Fløgstad, Dag Birkeland og Einar Sagli lukkast han å verte noregsmeister fire gongar og elles vinne 6 sølvmedaljar og ein bronsemedalje.

Bendixen tok hoppet inn i noregseliten i øvinga i 1967. Med eit bestehopp på 7,46 meter i finske Tampere hadde han berre Kristen Fløgstad føre seg på den norske årsstatistikken. Under OL-sesongen 1968 flytta Bendixen den personlege rekorden til 7,65 m. Han tangerte rekorden i landskampen mot Finland i slutten av august 1969 og fekk i september delta i EM i friidrett 1969. Med 7,27 m lukkast han ikkje nå finalekravet i meisterskapen på 7,35 m, enda dermed på 16. plass.

År 1970 vart Bendixen norsk meister i lengdehopp for fyrste gong. I 1971 forbetra han sitt personbeste til 7,87 m, det lengste hoppet av ein nordisk utøvar gjennom sesongen. Under europameisterskapen 1971 i Helsinki tok han seg til finalen med eit hopp på 7,74 m, i finalen mislukkast han og enda på 14. plass med 7,32 m. Sommaren 1972 sette Bendixen norsk rekord med eit hopp på 7,97 meter ved eit stemne i Stockholm, som året før det lengste i Norden. Etter å ha vorte norsk meister for andre gong deltok han i Sommar-OL 1972 i München, med 7,61 m vart han nummer 21 i kvalifiseringa.

I 1973 vart Bendixen USA-amerikansk studentmeister i lengdehopp med 7,96 m. Same året måtte han sjå at Kristen Fløgstad med eit hopp på 8,02 vart fyrste nordmann over 8 meter og norsk rekordhaldar. Etter 1973 nådde ikkje Bendixen fram til tidlegare lengder. Han heldt seg likevel nær noregstoppen og sanka NM-medaljar mest kvart år, i 1979 og 1980 plukka NM-gull nummer 3 og 4. 

Frå 1967 til 1982 deltok Bendixen i 44 landskampar.

Kjelder
-------

* friidrett.no

---

* *Denne artikkelen bygger på «Finn Bendixen» frå Wikipedia på bokmål, den 18. august 2020.*
**Storglomvatnet** er ein regulert innsjø i Meløy kommune i Nordland fylke. Magasinet er regulert for kraftproduksjon i Svartisen kraftverk i Holandsfjorden og er Noregs største vassmagasin (målt i nyttbart volum) med ein kapasitet på 3506 millionar kubikkmeter. Som ein del av utbygging av Stor-Glomfjordvassdragene i Svartisen - Saltfjellet-utbygginga vedtatt i 1987, vart det bygd to større fyllingsdammar for å utvide kapasiteten, Holmvassdammen og Storglomvassdammen. To mindre vatn like ved, Holmvatnet og Litle Storglomvatn vart frå då av inkludert i Storglomvatn-magasinet. I anleggstida vart den nye Storglomvassdammen omtala som verdas høgste av denne typen med asfaltkjerne. Han har ei høgd på 126 meter og har ei damkrone på 820 meter. Storglomvatnet var hovudmagasinet for Glomfjord kraftstasjon frå 1920 til det nye Svartisen kraftverk kom i drift frå 1993. 

Reguleringsfelt for Svartisen kraftverk

Fotnotar
--------

1. ↑  *arkivkopi*, arkivert frå originalen 28. september 2007, henta 7. januar 2007
2. ↑  *arkivkopi*, arkivert frå originalen 28. september 2007, henta 7. januar 2007

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Store norske leksikon
* GeoNames
* SSR (namn)

 |
**Fingolfin** er namnet på ein alvekonge i J.R.R. Tolkiens legendarium, og han spelar ein viktig rolle i Silmarillion. Han er yngre bror av Fêanor, og eldste son av kong Finwë og andre kona hans, Indis av Vanyafolket. Etter Fëanors opprør, vart han kanna som konge over noldofolket i Midgard og vart den første høgkongen der.

### I Silmarillion

Fingolfin vart fødd i Valinor som eldste son av Finwë og Indis. Det var aldri god stemning mellom han og Fëanor, men Fingolfin var rekna som både edel og lojal mot faren og broren. Då Melkor vart frigjeven etter tre æver i fangenskap, sette han brørne opp mot kvarandre, og Fëanor drog sverd mot Fingolfin i Tirion. Etter dette vart Fingolfin hovdingen over alvane i Tirion, og han slutta seg og til opprøret og reiste til Midgard etter eggjinga frå Fëanor, sidan han hadde svore å vera "heil bror i ånd". 

Men Fëanor sveik følgjet til Fingolfin, som laut våge folket sitt over den kvernande isen Helcaraxë med store tap. Han reiste nord til Hithlum og sette opp riket sitt der, når han først var komen til Midgard. Derifrå heldt han vakt over Morgoth, og var den første i åtaka mot han når det kom til slag. Fingolfin gjorde mykje for å sameine noldofyrstane att etter at Fëanor var daud.

### Dagor Bragollach

Fingolfin vart dermed øvste leiar for noldofolket i "bråeldslaget", der mange av frendene hans fall. Sistpå vart Fingolfin ustyrleg, då han såg at noldoane var ved å tapa slaget, og han reid fram for å utmane Morgoth til tvekamp. Morgoth synte seg, og Fingolfin kjempa mot han og gav han mange sår. Enden vart likevel at han vart krasa til marka, og let livet sitt framfor dørene til Thangorodrim. Lekamen hans vart boren bort av storørna Thorondor. 

Fingolfin var far til Fingon, som var konge etter han, Turgon, kongen i Gondolin, og Aredhel, som var mor til Maeglin.

Tidleg legendarium
------------------

Sidan Turgon opphavleg var tenkt som son av Finwë, finst det få beine spor etter Fingolfin i the Book of Lost Tales. Heile Fëanors frendesvik, og rolla Fingolfin spelar i seinare tekster, kom først til seinare. 

I den neste versjonen frå Tolkiens hand, *The early Silmarillion*, forfatta om lag 1926, finn namnet Fingolfin første gong, som son av Fëanor og soneson av Finn (Finwë). Namnet Golfin eller Golfinweg hadde vore til stades i versjonar av *Lost tales* før denne tida. Det er tydeleg at Finweg/Golfinweg var kimen til denne figuren.
"Dommedag" frå Vestfronten på Nidarosdomen - modellert av Fredriksen i 1948
**Stinius Fredriksen** (11. mars 1902–7. juni 1977) var ein norsk bilethoggar og målar.

Stinius Fredriksen vart fødd i Stavanger. Han studerte under Wilhelm Rasmussen på kunstakademidet 1921-1923, under Émile Antoine Bourdelle i Paris 1923-1924 og under Charles Despiau i 1928 og 1933. 

Han har laga mange offentlege minnesmerke som ein mellom anna kan sjå i Oslo, Stavanger, Trondheim og Kirkenes. Frå 1927 jobba han med vestfronten på Nidarosdomen og var ansvarleg for mange av statuane der. I Bergen kan ein sjå skulpturar av kunstnaren på tinghuset. I Stavanger domkyrkje er han blant anna ansvarleg for statuen av sankt Svithun på austfasaden. Han laga ein skulptur av Sankt Olav på Washingtonkatedralen. 

Han har òg laga statuar blant anna av Franklin D. Roosevelt og Lars Hertervig.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Arne Brenna. «Stinius Fredriksen». *Norsk kunstnerleksikon*. Henta 27. november 2016.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BIBSYS
* Norsk biografisk leksikon
* Store norske leksikon
* Norsk kunstnerleksikon
* VIAF
* GND
* ULAN
* KulturNav

 |
Koordinatar: 59°55′28.610″N 10°44′39.970″E﻿

 Bjerregaards gate sett frå Uelands gate
**Bjerregaards gate** er ei gate i bydel St. Hanshaugen i Oslo som går frå Ullevålsveien og nordaustover til Uelands gate, der gata er avsperra for biltrafikk både ut frå og inn i Uelands gate. Gata går parallelt med Waldemar Thranes gate, og er tradisjonelt sett på som ei grense mellom stroka Ila og Gamle Aker.

Gata vart namngjeve i 1871 etter diktaren Henrik Anker Bjerregaard (1792 -1842).

St. Hanshaugen studentby med Bjerregaards gate i framgrunnen
Parti av Bjerregaards gate sett mot Uelands gate
I Bjerregaards gate ligg mellom anna St. Hanshaugen studentby, eit av dei kompleksa av studentbustader som Studentsamskipnaden i Oslo og Akershus driv. Elles er gata i hovudsak kransa av bustadblokker.

Forfattaren Johan Falkberget budde i ein periode i Bjerregaards gate 17, der han skreiv fleire av historiene sine. I førerordet til *Runer på Fjellveggen* fortel han at «*Runer på Fjellveggen* er et nek sagn og fortellinger som ble til ved Ruglsjøen, gruvene og oppe på en kvist i Bjerregaards gate 17 i Oslo.»

Litteratur
----------

* Knut Are Tvedt, red. 2010. «Bjerregaards gate» i *Oslo byleksikon* 5. utgåva. Oslo: Kunnskapsforlaget. s. 83. ISBN 978-82-573-1760-7.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Lokalhistoriewiki
* SSR (namn)

 |
Kommunar i Finland med svensk som offisielt språk i blått:  

**Kvit:** Einspåklege komunar med finsk som offisielt språk.  

**Ljus blå:** Kommunar med med finsk og svensk som offisielle språk, men finskspåkleg majoritet.  

**Mellomblå:** Kommunar med med finsk og svensk som offisielle språk, men svenskspråkleg majoritet.  

**Mørk blå:** Einspåklege kommunar med svensk som offisielt språk.
**Finlandssvenskar** eller **austsvenskar** er personar som talar svensk språk eller finlandssvensk i Finland. I Finland er delen svenskspråklege 5,58 prosent (2002) om Åland vert teke med. I 1809 ved avskiljinga frå Sverige var delen 33 %[*treng kjelde*] og i 1918 då Finland vart sjølstendig var delen svenskspråklege 18 %. Utvandring til det rikare Sverige og språkbyte til finsk har redusert delen svenskspråklege. Finland (utanom Åland) har to offisielle språk, finsk og svensk.

Vidgjetne finlandssvenskar
--------------------------

Vidgjetne finlandssvenskar er til dømes Linus Torvalds, skaparen av Linux, komponisten Jean Sibelius, feltmarskalk/president Carl Gustav Emil Mannerheim, finskdomsrørsla sin leiar Johan Vilhelm Snellman, forfattarane Tove Jansson, Johan Ludvig Runeberg og Edith Södergran, rally-førar Marcus Grönholm og Michael Widenius, skaparen av MySQL.

Sjå òg
------

* Finlandssvensk
* Austsvenskar

Bakgrunnsstoff
--------------

* Statistikcentralen - Finland i tal - Folkesetnaden
* Finland sitt kommuneforbund
* Svenska Finlands folkting - Svenskt i Finland
Boka om Huckleberry Finn av Mark Twain.
**Finn** er eit mannsnamn og ein namnedel som kan ha norrønt eller irsk opphav. Det har namnedag den 16. oktober i Noreg og Sverige og den 26. september i Finland.

Avleiing
--------

Det norrøne *Finnr* viser til dei ein tidlegare kalde finnar, nemleg samar. Det har kanskje vore gitt som klengenamn til folk som ætta på desse. Finn kan brukast åleine, men ein finn det i talrike samansetjingar av namn. I mannsnamn er det som regel ei ending, som i Arnfinn og Torfinn. Finn finst òg i nokre få kvinnenamn, som Finnlaug. Namnet finn ein òg i stadnamn, som Finnøy, Finnås, Finnsnes og fylket Finnmark.

Det tradisjonelle irske namnet *Finn* tyder 'kvit'. Det blir i dag skrive *Fionn*, og har gjeve dei avleidde namna Finnén og skotsk Fiona. 
Også dette namnet finst i samansette namn, som Fiontan, Fionnuala og Fionnlagh (anglisert som Finley).

I kulturen
----------

*Finn* er brukt som namn på troll i fleire soger, mellom anna Jätten Finn i Lund i Sverige

*Phineas Finn* (1867) er det eponyme namnet på ein roman av Anthony Trollope.

Huckleberry Finn er namnet på hovudpersonen i boka *Adventures of Huckleberry Finn* (1884), skriven av Mark Twain.

Bruk
----

Finn var mykje brukt i Noreg på 1920-talet, med ein topp rundt 1930 då over 1,0 % av nyfødde gutar fekk namnet. I 2009 var det 7 684 norske menn som heitte Finn.

Finn Schjøll, kjend som «Blomster-Finn».

Namneberarar
------------

Irske sogeheltar og kongar:

* Sogekongar:
	+ Eber Finn
	+ Cearmna Finn
	+ Finn mac Blatha
	+ Duach Finn
	+ Ailill Finn
	+ Fiatach Finn
* Krigaren Fionn mac Cumhail (Finn mac Cumhal; anglisert som Finn McCool)

* Finn Helgesen (1919-2011), norsk skøyteløpar
* Finn Hodt (f. 1919), norsk skøyteløpar
* Finn Alnæs (1932-1991), norsk forfattar
* Finn Amundsen (f. 1936), norsk skarpskyttar og skyttarkonge
* Finn Graff (f. 1938), norsk teiknar
* Finn Borgen Førsund (f. 1946), norsk lokalhistorikar
* Finn Kalvik (f. 1947), norsk musikar
* Finn Schjøll (f. 1948), norsk blomsterhandlar
* Finn Abrahamsen (f. 1949), norsk politimann og programleiar
* Finn Christian Jagge (f. 1956), norsk alpinist
* Finn Bjelke (f. 1959), norsk mediamann og forfattar
* Finn Carling (1925–2004), norsk forfattar
* Finn Gustavsen (1926–2005), norsk politikar
* Finn Iunker (f. 1969), norsk forfattar
* Finn E. Kydland (f. 1943), norsk økonom og nobelprisvinnar

Annan bruk
----------

* Finnjolle
* FINN.no

Kjelder
-------


* Hanks, Patrick; Hardcastle, Kate; Hodges, Flavia (2006), *A Dictionary of First Names*, Oxford University Press
* Søk etter norsk namnestatistikk for Finn hjå Statistisk Sentralbyrå

Bakgrunnsstoff
--------------

* Kusmenko, Jurij, «Orts- und Personennamen mit finn-», *Der samische Einfluss auf die skandinavischen Sprachen* (på tysk) (2 utg.), Berlin: Humboldt-Universität zu Berlin, s. 326–335, doi:10.18452/1888
**Provinsen Firenze** (italiensk *Provincia di Firenze*) er ein tidlegare provins i Toscana i Italia. Han blei erstatta i 2015 av *Città metropolitana di Firenze* ('Metropolbyeb Firenze').

Provinsen hadde eit areal på 3 514 km² og totalt 933 860 innbyggjarar (2004). Det var 44 kommunar i provinsen.
Provinshovudstaden var byen Firenze. 

Mykje av provinsen låg på sletta til elva Arno og store delar av han høyrde til storbyområdet til Firenze. Den nordaustlege delen av provinsen, som låg i Appenninane, var derimot langt meir urørt. 

Bortsett frå Firenze var andre byar og viktige stader i provinsen Barberino Val d'Elsa, Fiesole, Greve in Chianti og Tavarnelle Val di Pesa.

### Største kommunar

(Per 30. juni 2005)

| Kommune | Ibuarar |
| --- | --- |
| Firenze | 368 178 |
| Scandicci | 49 774 |
| Sesto Fiorentino | 46 631 |
| Empoli | 46 056 |
| Campi Bisenzio | 39 101 |
| Bagno a Ripoli | 25 539 |
| Fucecchio | 22 006 |
| Pontassieve | 20 602 |
|

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Province of Florence» frå Wikipedia på engelsk, den 15. desember 2007.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC
* GeoNames

 |
|  |
| --- |
| **Peparslekta** |
|  |
|
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Planteriket Plantae |
| **Infrarike:** | Streptophyta |
| **Overrekkje:** | Landplantar Embryophyta |
| **Rekkje:** | Karplantar Tracheophyta |
| **Underrekkje:** | Frøplantar Spermatophytes |
| **Orden:** | Piperales |
| **Familie:** | Peparfamilien Piperaceae |
| **Slekt:** | **Peparslekta** *Piper*L. 1753 |

**Peparslekta** (*Piper*) er ei planteslekt i peparfamilien som omfatter 1000-2000 artar som veks som urter, buskar eller klatrande vedplanter. Dei veks hovudsakleg i tropane, mange i underskogen i lågtliggande tropisk regnskog. Blomane er som oftast einkjønna, utan blomedekke, og sit i tette aks. Dei dannar ei bærliknande steinfrukt. 

*Piper longum*
Mange artar i slekta er viktige krydderplantar ettersom alle plantedelane inneheld skarpe stoff som brenn på tunga (harpiksar og eteriske oljer). Svart pepar (*Piper nigrum*) og kubebapepar (*P. cubeba*) er klatreplantar som gjev peparkrydder - krydderet frå førstnemnde er den vanlegaste pepartypen. Av *P. longum* og *P. officinarum* blir heile fruktstanden tørka og seld som langpepar. Fleire artar blir brukte som medisin, avslappande eller stimulerande middel. Betelpepar (*P. betle*) blir til dømes brukt til framstilling av betel og kava-kava ( *Piper methysticum*) til drikken kava.

Kjelder
-------


* «Pepper: planteslekt» (14. februar 2009), *Store norske leksikon*. Fri artikkel henta 13. oktober 2014.

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Peparslekta**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* GND
* LCCN
* BNF
* BNF (data)
* NKC
* ITIS
* EOL

 |
| Finiq |
| --- |
| Høglandet i Finiq Høglandet i Finiq |
| 

|  |
| --- |
|  |
| **Byvåpenet til Finiq** |

 |
| Styresmakter |
| Land  Region | Albania  Vlorë |
| Geografi |
| Flatevidd - By |  444 km² |
| Innbyggjarar  - By (2011) | 10 529 |
| Koordinatar | 39°54′0″N 20°3′0″E﻿Koordinatar: 39°54′0″N 20°3′0″E﻿ |
| Tidssone | CET (UTC+1) |
| Plassering |
| Finiq kommune innafor regionen VlorëFiniq kommune innafor regionen Vlorë |

**Finiq** (gresk Φοινίκη, *Finíki*) er ein landsby og ein kommune i regionen Vlorë i Albania. Kommunen ligg langt sør i landet og grensar i nordaust til regionen Gjirokastër, i søraust til nabolandet Hellas.

Kommunen vart oppretta gjennom ei admininistrasjonsreform i 2014, ved at dei tidlegare landkommunane Livadhja, Dhivër, Aliko, Finiq og Mesopotam vart slått saman. Dei tidlegare kommunane inngår no som kommunaleiningar i den nye storkommunen. Kommunen har hovudsete i landsbyen Dermish.

Ved folketeljinga i 2011 hadde den dåverande landkommunen Finiq 1 333 innbyggjarar, medan dei fem kommunane som i dag utgjer storkommunen Finiq, til saman hadde 10 529 innbyggjarar.

Tidlegare administrativ inndeling
---------------------------------

Fram til år 2000 var dei tidlegare landkommunane Livadhja, Dhivër og Aliko ein del av distriktet Saranda, medan Finiq og Mesopotam høyrde til distriktet Delvinë. Den dåverande landkommunen Finiq omfatta busetnadene:

* Finiq
* Buronjë
* Çlirim
* Vrion
* Karahaxhë
* Bregas

Referansar
----------

1. 1 2  Folketeljing 2011
2. 1 2  Kommunereforma i 2014
3. ↑  Regionreforma i 2000
**Provinsen Como**| Fil:Provincia di Como-Stemma.png |
| **Nasjon** |  Italia |
| **Region** | Lombardia |
| **Hovudstad** | Como |
| **Areal** | 1 288 km² |
| **Folketal** (2004) | 507 500 |
| **Folketettleik** | 394/km² |
| **Kommunar** | 162 |
| **Bilnummer** | CO |
| **Postnummer** | 22100 |
| **Retningsnummer (tlf)** | 031 0344 02 0331 |
| **President** | Leonardo |
|  |
| Plasseringa til Como i Italia |

**Provinsen Como** (italiensk *Provincia di Como*) er ein provins i regionen Lombardia i Italia. Hovudstaden er byen Como. Han har eit areal på 1 288 km² og totalt 507 500 innbyggjarar (2004). Det er 162 kommunar i provinsen.

Han grensar til kantonane Ticino og Graubünden i Sveits i nord, dei italienske provinsane Sondrio og Lecco i aust, provinsen Milano i sør og provinsen Varese i vest. 

Andre store byar er Cantù, Erba, Mariano Comense og Olgiate Comasco. Campione d'Italia er òg ein del av provinsen og er ein enklave i Ticino i Sveits. 

I 2005 er dei største kommunane i provinsen Como: 

| Kommune | Innbyggjarar |
| --- | --- |
| Como | 83 144 |
| Cantù | 36 742 |
| Mariano Comense | 21 844 |
| Erba | 16 874 |
| Olgiate Comasco | 10 893 |
| Lurate Caccivio | 10 052 |
| Cermenate | 8 772 |
| Fino Mornasco | 8 748 |
| Turate | 8 389 |
| Lomazzo | 8 329 |
| Inverigo | 8 280 |
| Mozzate | 7 494 |
| Appiano Gentile | 7 236 |
| Cabiate | 7 100 |
| Cernobbio | 7 036 |
|

Dei bergamaskiske Alpane og nokre åsar dekkjer heile provinsen. Her ligg òg Comosjøen og byen Como er kjend som fødestaden til Alessandro Volta, oppfinnaren av batteriet i 1800.

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell side

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen er basert på ei omsetjing av artikkelen Province of Como frå Engelsk Wikipedia .*

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* NKC
* GeoNames

 |
**Willem Kok,** kjend som **Wim Kok**, (29. september 1938–20. oktober 2018) var ein nederlandsk politikar frå Krimpenerwaard. Han var frå 1994 til 2002 statsminister i Nederland.

Kok var leiar av eit sosialistisk fagforbund frå 1972 til -76. Då det same forbundet i 1976 slo seg saman med eit katolskleidd fagforbund, tok han over som leiar av det nye forbundet, ein posisjon han hadde til 1985. Frå 1986 representerte han arbeidarpartiet PvdA i nasjonalforsamlinga. Same året vart han vald til leiar av partiet. Perioden 1989-94 var han finansminister i ei koalisjonsfregjering leidd av Ruud Lubbers.

Den 22. august 1994 vart Kok utnemnd til statsminister i Nederland. Dei neste åtte åra stod han i spissen for ei koalisjonsregjering beståande av PvdA og liberalkonservative VVD og sosialliberale Democrats 66. Kok-koalisjonen heldt fram etter valet i 1998. Regjeringa førte ein pragmatisk og konsensusorientert politikk. Kok-regjeringa gjekk av 22. juli 2002, delvis grunna i sterk offentleg kritikk for handteringa av kringsetjinga av Srebrenica i 1995. Kok gjekk frå formannsrolla i PvdA i desember 2001.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Wim Kok» frå Wikipedia på engelsk, den 15. januar 2019.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* SUDOC

 |
**Provinsen Carbonia-Iglesias**|
|  |
| **Nasjon** |  Italia |
| **Region** | Sardinia |
| **Hovudstad** | Carbonia og Iglesias |
| **Areal** | 1 495 km² |
| **Folketal** (2001) | 131 890 |
| **Folketettleik** | 88/km² |
| **Kommunar** | 23 |
| **Bilnummer** | CI |
| **Postnummer** | - |
| **Retningsnummer (tlf)** | 0781 |
| **President** | Pierfranco Gaviano |
|  |
| Plasseringa til Carbonia-Iglesias i Italia |

**Provinsen Carbonia-Iglesias**  (italiensk *Provincia di Carbonia-Iglesias*, sardisk *Provìntzia de Carbònia-Igrèsias*) er ein tidlegare provins i regionen Sardinia i Italia, som inneheld den historiske regionen Sulcis-Iglesiente. Provinsen låg sørvest på øya. I 2016 blei provinsen erstatta av provinsen Sud Sardegna.

Dei to byane Carbonia og Iglesias delte dei administrative oppgåvene. Han hadde eit areal på 1 495 km² og totalt 131 890 innbyggjarar (2001). 
Det var 23 kommunar i provinsen. Den største av desse er Carbonia, medan Iglesias er den nest største. Ein annan viktig kommune var Sant'Antioco, som ligg på øya med same namn. 

Kart over provinsen Carbonia-Iglesias

### Største kommunane

Per 30. juni 2005

| Kommune | Folketal |
| --- | --- |
| Carbonia | 30 450 |
| Iglesias | 27 902 |
| Sant'Antioco | 11 745 |
| Domusnovas | 6 498 |
| Carloforte | 6 480 |
| San Giovanni Suergiu | 6 086 |
| Portoscuso | 5 346 |
| Gonnesa | 5 189 |
|

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell side

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Province of Carbonia-Iglesias» frå Wikipedia på engelsk, den 11. april 2019.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
***Pepsikyss*** er debutboka til Ingvar Ambjørnsen frå 1976. Det er ei diktsamling som han laga medan han tok gartnarutdanning i Ulvik.
Boka er på 20 sider, og blei gjeven ut på eiga hand av Ambjørnsen. Ho inneheld også hans eigne illustrasjonar og eit kort prosastykke.

Allereie då han var 19 år hadde forfattaren fått tilsagn om utgjeving av bokmanuset *En dragefangers drøm* på Solum Forlag. Men forlaget trekte seinare tilbodet - og Ambjørnsen destruerte manuset. Deretter skreiv han *Pepsikyss* som han sjølv omtalar som «jævleg dårleg» og at han i boka «sviktar si eiga røyst».

Ambjørnsen selte halvparten av opplaget på gata i Bergen, men dumpa 250 eksemplar av den fyrste diktsamlinga si i ein containar. I dag er boka verd mellom 5000 og 10 000 kroner, og er tilnærma «søkk borte».

Referansar
----------

1. 1 2  Nadina Bouhlou (1. november 2004). «Solgte dikt på gaten». *Bergensavisen*.
2. 1 2  Cato Schiøtz (31. juli 2009). «Tilnærmet søkk borte». *Morgenbladet*.
3. ↑  «Dagbladet Kultur (SoundCloud): Intervju med Ingvar Ambjørnsen (min. 26:33 og vidare)».

Bakgrunnsstoff
--------------

* Boka hos bokhylla.no
**Provinsen Cosenza**|
|  |
| **Nasjon** |  Italia |
| **Region** | Calabria |
| **Hovudstad** | Cosenza |
| **Areal** | 6 650 km² |
| **Folketal** (2013) | 713 095 |
| **Folketettleik** | 107/km² |
| **Kommunar** | 155 |
| **Bilnummer** | CS |
| **Postnummer** | 87100 |
| **Retningsnummer (tlf)** | 0968, 0981-0985 |
| **President** | Franco Antonio Iacucci |
|  |
| Plasseringa til Cosenza i Italia |

**Provinsen Cosenza** (italiensk *Provincia di Cosenza*) er ein provins i regionen Calabria i Italia. Hovudstaden er byen Cosenza. Provinsen har eit areal på 6 650 km² og totalt 713 095 innbyggjarar (2013). Det er 155 kommunar i provinsen.

Provinsen Cosenza har samfunn der oksitansk språk vert nytta (òg kalla Langue d'oc) i Guardia Piemontese, og oppstod då valdensarar eller Vaudoisrørsla, flykta hit for å unngå religiøs forfølging på 1200- og 1300-talet. Det er òg eit stort samfunn av arbëreshë-albanarar, som slo seg ned i Italia på 1400- og 1500-talet. 

Kart over Cosenza

### Største kommunar

Per 31. mai 2011

| Kommune | Folketal |
| --- | --- |
| Cosenza | 69 926 |
| Corigliano Calabro | 40 612 |
| Rossano | 38 804 |
| Rende | 35 776 |
| Castrovillari | 22 514 |
| Acri | 21 129 |
|

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Province of Cosenza» frå Wikipedia på engelsk, den 9. desember 2007.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* Store norske leksikon
* VIAF
* GND
* LCCN
* SUDOC
* NKC
* GeoNames
* MusicBrainz (area)

 |
Koordinatar: 72°28′S 62°11′W﻿

**Du Toit Mountains** er ei fjellkjede søraust i Palmer Land i Antarktis. Fjellkjeda er 56 km lang og 16 km brei og ligg sørvest for Wilson Mountains. Fjella har toppar opp til 1700 moh og grensar til Beaumontbreen, Maurybreen og Defantbreen. Dei vart først fotograferte frå lufta av U.S. Antarctic Service i 1940; fotografert på ny av U.S. Navy, 1966–69, og kartlagd frå fotografi av U.S. Geological Survey. I samband med at fleire namn i området er kalla opp etter forskarar på kontinentaldrift, vart dei namngjevne av Advisory Committee on Antarctic Names etter Alexander du Toit, ein sørafrikansk geolog som tidleg støtta teorien om kontinentaldrift.

Kjelder
-------

1. ↑  «Du Toit Mountains». Geographic Names Information System, U.S. Geological Survey. Henta 15. oktober 2012.

 Denne artikkelen inneheld stoff som er offentleg eige frå United States Geological Survey-artikkelen  «Du Toit Mountains» (innhald frå Geographic Names Information System).


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
**Jens Thue** (7. mars 1819–8. juni 1880) var ein norsk offiser, veginspektør og stortingsmann frå Grimstad.

Thue var son til ein kjøpmann. Sjølv gjekk han i bokbindarlære i hovudstaden frå han var 15 til 18 år gammal. I 1838 vart han tilsett som underoffiser ved det norske gevorbne jegerkorps. Samstundes fekk han høve til lese privat til eksamen, som ein av dei siste privatistane tok han eksamen ved krigsskulen i 1840. Deretter var han sekondløytnant i kristiansandske brigade til han i 1858 vart forfremja til kaptein i same brigaden. Frå 1848 til -52 var han assistent hos veginspektøren i Bratsbergs amt, sidan var han sjølv veginspektør i Bratsberg i 23 år. I 1875 vart Thue utnemnd til oberstløytnant for Stavanger bataljon. I sistnemnde posisjon leia han oppbygginga av militærleiren på Madla.

Thue budde i Kristiansand til 1848. Han flytta då til Seljord og var busett der til han i 1867 busette seg i Skien. På stortinget 1865-66 var han Bratsberg amt sin tredjerepresentant og hadde plass i militærkomiteen. 

Han døydde i Stavanger i 1880, 61 år gammal.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
Scots Wha hae wi' Wallace Bled
**«Scots Wha Hae»** (skotsk-gælisk «Brosnachadh Bhruis», tyder 'skottar som har') er ein song som i lang tid har fungert som uoffisiell nasjonalsong for Skottland. I seinare tider har han i stor grad blitt erstatta av «Scotland the Brave» og «Flower of Scotland».

Teksten blei skriven av den skotske nasjonalskalden Robert Burns, i 1793. Til liks med «Flower of Scotland» er songteksten inspirert av kong Robert Bruce sin siger over engelskmennene og Edvard II i 1314 i slaget ved Bannockburn.

Teksten har form av ein tale gjeven av Robert Bruce] før slaget. Burns skreiv han til den skotske folketemelodien «Hey Tuttie Tatie», som etter tradisjonen blei spelt av hæren til Bruce i samband med slaget.

Fyrste verset
-------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Opphavleg tekst**
Scots, wha hae wi Wallace bled,
Scots, wham Bruce has aften led,
Welcome tae yer gory bed,
Or tae victorie. | **Engelsk omsetjing** 
Scots, who have with Wallace bled,
Scots, whom Bruce has often led,
Welcome to your gory bed
Or to victory. | **Skotsk-gælisk omsetjing**
Fheachd Alba, thug le Uallas buaidh,
'S tric fo Bhrus bha 'n cogadh cruaidh,
Fàilte dhuibh gu fois na h-uaigh,
No gu buaidh is sìth. |

Kjelder
-------

1. ↑  Murray Pittock, *Poetry and Jacobite politics in eighteenth-century Britain and Ireland*

* *Denne artikkelen bygger på «Scots Wha Hae» frå Wikipedia på bokmål, den 15. juni 2022.*
|  |
| --- |
| ***«Drømmekjolen»***  Singel |
|  |
| **Land** | Noreg |
| **Språk** | Norsk |
| **Utgjeve** | 1963 |
| Låtskrivar(ar) | Bjarne Amdahl og Edith Thronsen |
|

**«Drømmekjolen»** er ein song av Nora Brockstedt og Anita Thallaug frå 1963. Songen er skriven av Bjarne Amdahl og Edith Thronsen.

Eurovision
----------

### Melodi Grand Prix 1963

«Drømmekjolen» deltok i Melodi Grand Prix 1963, den norske uttakinga til Eurovision Song Contest 1963 i London i Storbritannia. Songen vart framført på norsk av Nora Brockstedt med eit lite orkester, og så på nytt av Anita Thallaug med eit stort orkester. Bidraget enda på fjerdeplass med 50 poeng.

Fotnotar
--------

1. ↑  «MGP 1963» (på norsk). OGAE Norge. Henta 6. juli 2014.
2. ↑  «Norway 1963» (på engelsk). esc-history.com. Henta 18. juni 2014.
3. ↑  «NORWEGIAN FINAL 1963» (på engelsk). natfinals.50webs.com. Henta 18. juni 2014.

| * v
* d
* e
Songar i Melodi Grand Prix 1963 |
| --- |
| *Vi slentret langs en vårlig sti***·** *Drømmekjolen***·** *Solhverv***·** *Adjø***·** *Jakteskipperen* |
**Jens Christian Folkman Schaanning** (11. januar 1804–13. september 1886) var ein norsk prest og politikar, innvald på Stortinget tre gongar. Johan Schaanning var halvbror hans.

Schaanning var fødd i Porsgrunn, faren hadde tittel som forvaltar. Han vart student frå Drammens skole i 1822 og cand. theol. i 1826. I heile 46 år, 1828-74, var han sokneprest i Kristiansund. Perioden 1858-70 var han også prost i ytre Nordmøre. Han var mangeårig medlem av bystyret, ei tid ordførar, samt medlem av forlikskommisjonen.

Schaanning representerte Kristiansund og Molde på Stortinget 1848, og einast Kristiansund på Stortinget 1851 og 1859-60. Både 1848 og 1851 var han medlem av justiskomite nr 1, i 1851 også medlem av Lagtinget og av lovkomiteen. 1859-60 var han medlem av militærkomiteen.

Han døydde i Kristiansund i 1886.

Kjelder
-------

* Lindstøl, Tallak:*Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
* Biografisk informasjon om Jens Schaanning NSD Norsk senter for forskningsdatas politikararkiv

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* Historisk befolkningsregister
* PolSys

 |
*Luft. Menneske. Rom* 1912
*Utan tittel* ca. 1921-22
**Ljubov Sergejevna Popova** (6. mai 1889–25. mai 1924), var ein russisk kunstmålar. Ho høyrde til mellom dei russiske avantgardistane. Stilartane kubofuturisme og konstruktivisme gjennomsyrar hovudverka hennar.

Liv og gjerning
---------------

Popova vart fødd i landsbyen Ivanskoje ved Moskva. Etter å ha studert ulike typar kunst i fleire år, slutta ho seg i Moskva til Vladimir Tatlin og arbeidde saman med han. Hennar verk frå denne tida er prega av kubofuturisme. Saman med Nadesjda Udaltsova la ho i året 1912 ut på ei studiereise til Paris. I Paris arbeidde ho vidare saman med Henri Le Fauconnier, Jean Metzinger og André Segonzac på 'Académie la Palette' i bydelen Montparnasse. 1913 vende Popova heim til Russland, før ho i 1914 reiste til Frankrike og Italia, der ho kom i nærare kontakt med futurismen.

Popova var medlem av gruppa Karo-Bube (Бубновый валет) som stilte ut verk i 1914 i Moskva. Ho deltok også i utstillinga 0,10 i Petrograd to år seinare. Denne siste utstillinga markerte gjennombrotet for non-figurativ kunst i Russland. Popovas verk frå denne tida er inspirert av suprematismen.

Frå 1918 arbeidde Popova som kunstprofessor. Ho tok i 1921 del i ei utstilling av konstruktivist-arbeid. Same året fjerna ho seg frå målarkunsten, arbeidde i staden med bok-, porselen- og tekstildesign og ymse anna.

Popova døydde i 1924 i Moskva av skarlaksfeber, 35 år gammal. Ei minneutstilling med hennar arbeid vart oppsett i desember same året.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Lyubov Popova» frå Wikipedia på engelsk, den 3. oktober 2009.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Ljubov Popova**

Fotnotar

1. ↑  kyrillisk Любовь Сергеевна Попова


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* BIBSYS
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* LIBRIS
* SUDOC

 |
**Jens Jørgen Jensson Steiro** (26. februar 1874–13. oktober 1939) var ein norsk gardbrukar og politikar frå Alstahaug som representerte Nordland og Bondepartiet på Stortinget i åra 1922-27. 

Steiro var son til ein gardbrukar. I 1890 og -91 gjekk han to ulike kurs på Helgelands amtsskule. Elles i ungdomen deltok han i Lofot-fisket i ni vintrar, og arbeidde heime på farsgarden. Fire vintrar dreiv han fiskeoppkjøp i Lofoten, før han i tida 1900-03 var oppsynsbetjent under Lofot-fisket. Deretter var han 1904-06 lensmannsbetjent i Vågan.

Frå 1905 var Steiro brukar av farsgarden i Alstahaug. Samstundes tok han til som heradskasserar, ei stilling han hadde til han frå 1911 til 1924 var kasserar i Alstahaug Sparebank.

Steiro var varaordførar i Alstahaug frå 1910, seinare ordførar 1918-21 og 1925-27?. Han var også forlikskommissær. Steiro møtte på Stortinget i periodane 1922-24 og 1925-27, der han var med i den fyrste stortingsgruppa til Bondepartiet. Begge treårsperiodane var han medlem i Post- og telegrafkomiteen. I 1935 vart han vald til styreformann for Nordland landbruksskule, og same året styremedlem i Norges Kjøtt- og Fleskesentral.

Kjelder
-------

* Stortingsbiografi Arkivert 2017-04-09 ved Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* PolSys

 |
Ljabru hovudgard.
Brua over Ljanselva ved Ljabru
**Ljabru** er eit strøk i bydel Nordstrand i Oslo, og ein av grunnkretsane i Oslo. Grunnkretsen samanfell ikkje heilt med det området som til vanleg vert oppfatta som Ljabru. Grunnkretsen er avgrensa mot vest av Ekebergveien, men i daglegtale vert òg enkelte område vest for denne vegen rekna med til Ljabru. Likevel strekkjer grunnkretsen seg austover heilt til Munkerudvollen, som til vanleg vert rekna for å tilhøyra Munkerud.

Då Ekebergbanen vart forlengd i 1941, fekk endestasjonen namnet Ljabru, etter garden nede ved Ljanselva noko lengre sør. Ljabru tyder brua over Ljǫrn, som er det gamle namnet på Ljanselva (Ljarnarbru). I området ligg òg den opphavlege *Ljabru hovudgard*, ein praktfull storgard som i dag blant anna husar barnehage. 

J. N. Wilse skreiv ei ferdskildring frå området i 1764, og han meinte at den trebrua som var der då, burde erstattast av ei i stein. Den nye brua vart bygd som ei steinhvelvbru i 1804, og vegen over ho var Den Fredrikshaldske kongeveg. Brua er enno i bruk, og det er denne brua som er gjeven i logoen til Oslo Bydel Søndre Nordstrand.
Bjerknessenteret held til i Geofysisk institutt, ved Universitetet i Bergen.
**Bjerknessenteret for klimaforskning** (BCCR) er eit internasjonalt klimaforskingssenter i Bergen. Senteret har fire partnarar: Havforskingsinstituttet (HI), Nansensenteret (NERSC), Universitetet i Bergen (UiB) og Norce (tidlegare Uni Research). Bjerknessenteret for klimaforsking har hatt status som Senter for fremragende forskning (2002–11), ei ordning opretta av Norges forskningsråd for å byggje norske forskingsinstitusjonar til høgaste internasjonale nivå.

Om senteret
-----------

Bjerknessenteret er det største naturvitskaplege klimasenteret i Norden. Senteret har særleg fokus på høge breiddegrader og formidlar kunnskap om klimaendringar for forskarar, politikarar, industri og publikum – fordelt på fire hovudområder: globalt klima, klimafarar, polarklima og karbonsystemet.

Den vitskaplege staben består av meir enn 200 forskarar og studentar frå over 30 nasjonar. Forskarane er rekruttert frå fleire fagområde, med forankring i meteorologi, oseanografi, geologi, fysikk og matematikk. Samarbeid på tvers av faggrenser og forvaltningsnivå står sentralt i organisasjonen.

Bjerknessenteret var ei av fire grupper i Europa som leverte globale klimascenarioer til første del av den fjerde klimarapporten til FNs klimapanel (Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC), lansert i februar 2007). Åtte forskarar ved senteret medverka til skrivinga av denne rapporten. FNs klimapanel vart tildelt Nobels fredspris hausten same år.

Senteret vart i 2013 tildelt Christieprisen, utdelt av Universitetet i Bergen til mottakarar som har «bidratt til å fremme eller synliggjøre universitetets sentrale rolle i samfunnsutviklingen».

Leiing
------

Direktør ved Bjerknessenteret er forskar Kikki Kleiven ved Universitetet i Bergen.

Kjelder
-------

1. ↑  «Han gjorde Bergen til hovudstad for klimaforsking», *pahoyden.no* (på norsk), 6. mars 2017, arkivert frå originalen 15. august 2020, henta 4. oktober 2019
2. ↑  «Bjerknessenteret for klimaforskning», *Bjerknessenteret for klimaforskning* (på norsk bokmål), henta 4. oktober 2019

Bakgrunnsstoff
--------------

* Bjerknessenteret for klimaforskning (BCCR)
* Havforskningsinstituttet (HI)
* Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC); Fjerde hovedrapport (AR4) (på engelsk); Oppsummering av fjerde hovedrapport (på norsk)
* Nansensenter for miljø og fjernmåling (NERSC)
* Norges forskningsråd
* Universitetet i Bergen (UiB)
* NORCE Research Centre
**Ljanselva** er ei lita elv som renn frå Nøklevann i Østmarka (Oslo), gjennom tett busetnad og verneverdig urskog, ned til Bunnefjorden. Elva er fiskeførande og har aure i dei øvre delane, medan den nedre delen er sjøaure- og lakseførande ved hjelp av ei laksetrapp.

Ljanselva drenerer Dalsbekken, Gjersrudbekken, Prinsdalsbekken og Lusetjernbekken.

Ljanselva miljøpark
-------------------

**Ljanselva miljøpark** er eit område med kultur og natur langs elva. All *urskog* i Noreg er (automatisk) freda.

* Sagdammen ved Skullerud.
* Sagstua frå 1800-talet.
* Ein merka kultursti frå Rustadsaga til sjøen.
* Eit område på om lag 100 meter på begge sider av elva frå Rustadsaga til sjøen er verna, dels som friområde, dels som naturvernområde (vedteke av Oslo bystyre juni 2003).

Elveløpet
---------

Ljanselva startar ved Lutvann i Austmarka og renn via Nøklevann ved Rustadsaga og ned i Skraperudtjern. Ljanselva renn forbi Skullerudstua, og ned til Sagstua nær Skullerudkrysset. Ved Hauketo møter Ljanselva Gjersrudbekken og Prinsdalsbekken. Ned Liadalen til fisketrappen ved Hallagerbanen renn ho gjennom Ljanselva naturpark. Ved Fiskevollbukta renn elva saman med Lusetjernbekken og ut i Bunnefjorden.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames

 |
Scotch egg
**Scotch egg** er ein engelsk rett laga av eit hardkokt egg som er blitt rulla i kjøtfarse og deretter brødsmular og deretter frityrsteikt. Det er ein utbreidd piknikrett og snøggmat i Storbritannia. Retten er er eit av dei tidlegaste døma på ferdigmat. Opphavet til namnet er uklar, ettersom retten ikkje har noko kjend samband med Skottland.

Delikatesseforretningen Fortnum & Mason i London i 1738 hevder at dei fann opp Scotch egg i 1738. Ifølgje *Culinary Delights of Yorkshire* oppstod retten i Whitby i Yorkshire i England på 1800-talet, og egga var opphavleg dekte av fiskefarse. Dei skal ha namn etter serveringsstaden William J. Scott & Sons, som selde dei.

Den eldste trykte oppskrifta på retten finn ein i 1809-utgåva av Maria Rundell si kokebok *A New System of Domestic Cookery.* Som andre 1800-talsforfattarar ville Rundell serever scotch egg varmt med sjysaus.

Kjelder
-------

1. ↑  «Single Hen Scotch Egg». Fortnum & Mason. Arkivert frå originalen 14. mai 2014. Henta 22. aAugust 2011.
2. ↑  Glancey, Jonathan (5. november 2007). «A facial at Fortnums? Never!». *The Guardian*.
3. ↑  «Are Scotch eggs really Scottish?». *The Guardian*. Henta 24. juli 2018.
4. ↑  *Oxford Companion to Food,* s.v.Scotch egg

* *Denne artikkelen bygger på «Scotch egg» frå Wikipedia på engelsk, og «Scotch egg» frå Wikipedia på bokmål den 16. august 2018.*


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* BBC Things

 |
**Freifjorden** er ein fjord i Kristiansund, Gjemnes og Tingvoll kommune på Nordmøre. Fjorden strekkjer seg 14 km sørvestover på vest og sørsida av Freiøya mellom Talgsjøen i nord og Kvernesfjorden i sørvest. 

Fjorden har innløp mellom Årsundøya i aust og Gyltneset på Freiøya i vest. Nordaust for innløpet ligg innløpet til Vinjefjorden. I andre enden av fjorden, mellom Flatsetøya i nord og Bergsøya går den 5 km lange Freifjordtunnelen under fjorden som ein del av riksveg 70 og Krifast til Kristiansund lenger nord. I tillegg til Bergsøya ligg Aspøya og Straumsnes på sør og austsida av fjorden. Mellom Bergsøya og Aspøya går Bergsøysundet sør til Tingvollfjorden. 

Av busetnader langs fjorden finn ein Ørnvik, Kvalvåg, Ora og bygda Frei på Freisida av fjorden. På austsida er det berre mindre bruk og gardar, men på Straumsnes finn ein grenda Kvisvika. 

Fv285 går på sørsida av fjorden over Bergsøya og Aspøya.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* GeoNames
* SSR (namn)

 |
Seattle Monorail passerer gjennom EMP-bygningen like ved skulpturen
**Science Fiction Museum and Hall of Fame** hevdar å vera verdas fremste science fiction-museum. Muséet ligg inne i arkitekten Frank Gehry's landemerke, Experience Music Project (EMP)-bygningen, som ligg ved foten av Space Needle i byen Seattle i Washington, USA. Det vart grunnlagd av Paul Allen og Jody Patton og vart opna 18. juni 2004. Bland medlemmane av muséets styre er Steven Spielberg, Ray Bradbury, James Cameron, George Lucas og Arthur C. Clarke. Bland dets samlingar av gjenstandar finn ein mellom anna kaptein Kirk's kommandostol frå *Star Trek*, B9-roboten frå *Lost in Space*, og domen frå filmen *Silent Running.* Troféet frå Ansari X Prize er for tida utstilt i muséets lobby.

Muséet er inndelt i fleire galleri med eit felles tema, som til dømes «Homeworld», «Fantastic Voyages», «Brave New Worlds» og «Them!». Kvart galleri har utstilt relaterte memorabilia (filmprops, førsteutgåver, kostyme og modellar) i store utstillingsmontrar, og interaktive skjermar for å skildra dei ulike emna.

Science Fiction Hall of Fame
----------------------------

«Science Fiction Hall of Fame» vart oppretta som «Science Fiction and Fantasy Hall of Fame» i 1996 av *Kansas City Science Fiction and Fantasy Society* i Kansas City, Missouri og *Center for the Study of Science Fiction* ved University of Kansas. «Hall of Fame» flytta til Seattle i 2004, og vart ein del av Science Fiction Museum. Ved skipinga var det berre forfattarar som kunne veljast inn, men frå 2005 av vart «Hall of Fame» utvida til òg å omfatta andre media enn dei litterære. Nominasjonar og innsettelser vert gjort i fire kategoriar: Film, Litteratur, Media og Open. Sidan skipinga har «Hall of Fame» hatt to leiarar: Keith Stokes (1996–2001) og Robin Wayne Bailey (2002-d.d.).

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Science Fiction Museum and Hall of Fame» frå Wikipedia på bokmål, den 5. november 2018.*

Bakgrunnsstoff
--------------

* Offisiell nettstad Edit this at Wikidata
* Science Fiction and Fantasy Hall of Fame
* Center for the Study of Science Fiction Arkivert 2011-10-15 ved Wayback Machine.
* Sci-Fi Synergy av Edward Rothstein, *The New York Timest*, 24. mai 2005.
Oddatjørndammen
**Oddatjørndammen** er ein steinfyllingsdam med tetningskjerne av morenemasse som (saman med 14 andre dammar) demmer opp den regulerte innsjøen Blåsjø. Han er konstruert som ein konvensjonell steinfyllingsdam, med grovare materiale di lenger ut frå kjernen ein kjem. Utfor den tettpakka morenekjernen er det gruslag i ulike grovleikar, og så stein. Ytst er han plastra med store steinar som er lagde på stein for stein. Dammen blei bygd som ein del av Ulla-Førre-utbygginga for å demma opp Ulladalsåna, og er med sine 142 meter den høgaste fyllingsdammen i Noreg. Damkrona er 446 meter lang, største tversnitt i botn er ca 400 meter, og fyllingsvolumet er på 5,75 millionar m³.

Nedanfor dammen låg brakkeleiren Øvre Moen, som husa opp mot 400 arbeidarar. Vasstunnelen til Saurdal kraftverk forlet Blåsjø ved Oddatjørndammen.

Kjelder
-------

1. ↑  snl.no: *dam - demning*
2. ↑  *Statkraft Vestlands-verkene:* Ulla-Førre (PDF), arkivert frå originalen (PDF) 27. februar 2014, henta 12. august 2012
3. ↑  *Statkraft: Kart over reguleringsområde* (PDF), arkivert frå originalen (PDF) 1. mars 2014, henta 12. august 2012

| * v
* d
* e
Ulla-Førre |
| --- |
| Kraftverk | Hylen kraftverk • Kvilldal kraftverk • Saurdal kraftverk • Stølsdal kraftverk |  |
| Magasin | Blåsjø • Sandsavatnet • Suldalsvatnet |
| Dammar | Førrevassdammen • Oddatjørndammen • Storvassdammen |