| BernTysk: *Bern*Fransk: *Berne*Italiensk: *Berna*Retroromansk: *Berna* |
| --- |
|  Våpenet til Bern |
|  Kart som viser kor i Sveits Bern ligg.

---

 |
| Hovudstad | Bern |
| Folketal | 979 802 (2011) |
| Areal | 5 959,44 km² |
| Folketettleik | 164/km² |
| Forkorting | **BE** |
| Kanton sidan | 1353 |
| Høgaste topp | Finsteraarhorn (4274 moh) |

**Bern** er ein kanton i det vestlege, sentrale Sveits. Kantonen har eit areal på 5 959 km², og hadde 969 299 innbyggarar i 2009. Kantonen er den nest største i Sveits, både kva gjeld flatevidd og folketal. Byen Bern er hovudstad i kantonen.

### Geografi

Utsyn over nedre delar av Simmental
Distriktskart over kantonen Bern
Kantonen grensar i nord til kantonane Jura, Solothurn, i aust til Aargau, Luzern, Obwalden, Nidwalden og Uri, i sør til Valais, og i vest til Vaud, Fribourg og Neuchâtel.

Kantonen vert ofte delt etter landskap. I nord ligg sjølandet (*Seeland*) og Bern-Jura, deretter kjem Mittelland med byen Bern, medan Oberland i sør er prega av storfjell. 43,3% av kantonen er jordbruksareal, og 31,0% er skogdekt. Om lag 19,3% er fjell, brear og innsjøar. Dei fem høgste fjelltoppane i Oberland er over 4 000 meter over havet, med Finsteraarhorn som den høgste.

### Språk og samfunn

12,5% av innbyggarane i kantonen er utanlandske statsborgarar. I kring 84 % av folket snakkar bernerttysk, ein variant av sveitsartysk, medan 7,6 % snakkar fransk, desse bur i vest og i nord i kantonen. Om lag 67 % av innbyggarane er protestantar, dei fleste av desse er medlem av *Schweizer Reformierte Kirchen*, som er statskyrkje (*Landeskirche*). 16 % soknar til den katolske kyrkja.

### Distrikt og kommunar

Bern består sidan 2010 av 10 distrikt (*Verwaltungskreise*), som er delt opp i til saman 396 kommunar. Dei ti distrikta er Bern-Mittelland, Biel/Bienne, Emmental, Frutigen-Niedersimmental, Interlaken-Oberhasli, Bern-Jura, Oberaargau, Obersimmental-Saanen, Seeland og Thun.

### Historie

Bern slutta seg til det sveitsiske eidsforbundet i 1353. På den tid bestod kantonen Bern einast av nokre mindre område i nærleiken av byen. Dei neste 200 åra voks kantonen mykje, dels gjennom oppkjøp og dels gjennom erobringar. Mellom anna kom Aargau under kantonen i 1415, medan det meste av Vaud sitt landområde vart erobra i 1536.

Ved danninga av republikken Helvetia i 1798 vart den dåverande kantonen delt i to, ein i sørvest med Lausanne til hovudstad og ein annan, kalla Oberland, med Thun til hovudstad.
Då den sveitsiske føderasjonen vart restaurert i 1815, fekk kantonen Bern tilført land som hadde lege under bispedømmet i Basel, mellom anna Bern-Jura. Den utskilde kantonen i vest, derimot, vart til kantonen Vaud.

I tida 1815-1979 var Bern den største kantonen i Sveits. Etter Bern-Jura braut ut og vart eigen kanton i 1979, vart Graubünden den kantonen i landet med størst flatevidd.

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Kanton Bern» frå Wikipedia på tysk, den 11. august 2011.*

Bakgrunnsstoff
--------------

 Commons har multimedium som gjeld: **Kantonen Bern**

* Offisiell nettsad

| * v
* d
* e
Kantonane i Sveits |
| --- |
| Aargau  • Appenzell Ausserrhoden  • Appenzell Innerrhoden  • Basel-Stadt  • Basel-Landschaft  • Bern  • Fribourg  • Genève  • Glarus  • Graubünden  • Jura  • Luzern  • Neuchâtel  • Nidwalden  • Obwalden  • Schaffhausen  • Schwyz  • Solothurn  • St. Gallen  • Thurgau  • Ticino  • Uri  • Valais  • Vaud  • Zug  • Zürich |  Sveits |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritetsdata | 
* WorldCat
* VIAF
* GND
* LCCN
* ISNI
* BNF
* BNF (data)
* HDS
* NKC
* CiNii

 |