**Arbeid** utført av eit system i termodynamikk er energien som vert overført frå systemet til eit anna ved hjelp av endringar i dei ytre generaliserte mekaniske restriksjonane til systemet. Slik sett er eit termodynamisk arbeid ei generalisering av konseptet mekanisk arbeid i mekanikk.

Dei ytre generaliserte mekaniske restriksjonane kan vere kjemiske, elektromagnetiske (inkludert stråling, som i laser-kraft), gravitasjon, eller trykk/volum eller andre enkle mekaniske restriksjonar, som moment, som i strålingsoverføring. Termodynamisk arbeid er definert til å kunne målast utelukkande ut frå kjennskapen til slike ytre makroskopiske restriksjonsvariablar. Desse makroskopiske variablane opptrer alltid i kopla par, som til dømes trykk og volum, magnetisk flukstettleik og magnetisering, molbrøk og kjemisk potensial. i SI-system vert arbeid målt i joule (symbol: J). Endringa som arbeidet vert utført i er effekt.

Oversyn
-------

Den første termodynamikklova knyter endringar i den indre energien til eit termodynamisk system til to former for energioverføring.

Omgrepet termodynamisk arbeid er meir generelt enn det enkle mekaniske arbeidet, fordi det omfattar andre typar energioverføring i tillegg. Ein særs viktig faktor for å forstå termodynamisk arbeid er heilt og haldent definert av dei ytre generaliserte mekaniske variblane. Den andre forma for energioverføring er varme. Varme vert målt ved endringar i temperaturen til ei kjend kalorimetrisk stoffmengd. Det ligg i essensen til varme at han ikkje er definert av dei ytre generaliserte mekaniske variablane som definerer arbeid. Denne skilnaden mellom arbeid og varme er særs viktig i termodynamikk.

Arbeid syner til former for energioverføring som ikkje endringar i dei ytre *makroskopiske* fysiske restriksjonane til systemet kan stå for, til dømes energi som går til å utvide volumet til eit system mot eit ytre trykk, ved å drive eit stempel ut av ein sylinder mot ei ytre kraft.

Dette står i kontrast til varme, som er energi transport eller omforma ved *mikroskopiske* termale partikkelrørsler, eller ved varmestråling Dette finst berre to makroskopiske varmeoverføringa mellom system: varmeleiing og varmestråling. Det finst fleire former for å omforme energi som kan dukke opp internt i eit system som produserer eller forbruker varme på mikroskopisk nivå: friksjon inkludert viskositet, kjemisk reaksjon, utviding utan restriksjonar som i jouleutviding og diffusjon, faseovergangar; desse overfører ikkje varme mellom system. Konveksjon av energi er ei form for energitransport, men ikkje, som ein ofte feilaktig trur, ei form for varmeoverføring, fordi kovensjonen i seg sjølv ikkje er ei mikroskopisk rørsler av partiklar eller foton, men ei samla rørsler av vegeleg stoff med ein indre energi. Den nulte lova i termodynamikken tillett berre ei form for temperatur ved likevekt, og det er derfor mogeleg å definere ein makroskopisk variabel til temperatur, nemleg entropi.

Formel
------

I følgje den første lova i termodynamikken, vil ein netto auke i den indre energien, *U*, til eit termodynamisk system vert gjort reie for i form av varme, *δQ*, som vert tilført systemet og arbeidet *δW* utført av systemet:

{\displaystyle dU=\delta Q-\delta W.\;}
Bokstaven *d* indikerer totalt differensial, og uttrykker at den indre energien *U* er ein eigenskap ved tilstanden til systemet. Dei er berre avhengig av den originale tilstanden og den endelege tilstanden, og ikkje korleis ein kjem fram dit. I motsetnad viser den greske delta (*δ*) i likninga til at varmeovrføring og arbeidsoverføring *ikkje* er eigenskapar i den endelege tilstanden til systemet. Om ein berre har starttilstanden og sluttilstanden til systemet, kan ein berre sei kvar den endelege endringa i den indre energien er, ikkje kor mykje energi som gjekk med til varme og kor mykje som gjekk med til arbeid. Dette kan oppsummerast med å sei at varme og arbeid ikkje er tilstandsfunksjonar i systemet.

Trykk-volum-arbeid
------------------

Trykk-volum-arbeid, (eller *pV*-arbeid) skjer når volumet (*V*) til eit system vert endra. *pV*-arbeid vert ofte målt i einingar liter-atmosfærar, der 1L•atm = 101,325J. Liter.atmosfære er ikkje ei SI-eining. *pV*-arbeid er eit viktig tema innan kjemisk termodynamikk.

pV-arbeid vert representert av den følgjande differensiallikninga:

{\displaystyle dW=pdV\,}
der:

* *W* = arbeid utført på systemet
* *p* = trykk
* *V* = volum

{\displaystyle W=\int \_{V\_{i}}^{V\_{f}}p\,dV.}
Likninga for arbeid over gjeld for alle reversible prosessar i eit lukka system.

Den første lova i termodynamikken kan derfor skrivast

{\displaystyle dU=dQ-pdV\,}

Sjå òg
------

* Mekanisk arbeid
* Termodynamikk
* Kjemi
* Kjemisk rekasjon

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Work (thermodynamics)» frå Wikipedia på engelsk, den 17. april 2011.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
* G.J. Van Wylen and R.E. Sonntag (1985), *Fundamentals of Classical Thermodynamics*, John Wiley & Sons, Inc. New York ISBN 0-471-82933-1

1. 1 2 3 4 5  Guggenheim, E.A. (1985). *Thermodynamics. An Advanced Treatment for Chemists and Physicists*, seventh edition, North Holland, Amsterdam, ISBN 0444869514.
2. 1 2  Jackson, J.D. (1975). *Classical Electrodynamics*, second edition, John Wiley and Sons, New York, ISBN 047143232X.
3. ↑  Konopinski, E.J. (1981). *Electromagnetic Fields and Relativistic Particles*, McGraw-Hill, New York, ISBN 007035264X.
4. 1 2  Essex, C. Kennedy, D.C. Bludman, S.A. (2005). "The nonequilibrium thermodynamics of radiation interaction", Chapter 12, s. 603-626 i *Variational and Extremum Principles in Macroscopic Systems*, ed. S. Sieniutycz, H. Farkas, Elsevier, Amsterdam, ISBN 0080444881.
5. ↑  North, G.R. Erukhimova, T.L. (2009). *Atmospheric Thermodynamics. Elementary Physics and Chemistry*, Cambridge University Press, Cambridge (UK), ISBN 9780521899635.
6. 1 2  Kittel, C. Kroemer, H. (1980). *Thermal Physics*, second edition, W.H. Freeman, San Francisco, ISBN 0716710889.
7. 1 2 3 4  G.J. Van Wylen and R.E. Sonntag, *Fundamentals of Classical Thermodynamics*, Chapter 4 - *Work and heat*, (3rd edition)
8. ↑  Prevost, P. (1791). Mémoire sur l'equilibre du feu. *Journal de Physique* (Paris), vol 38 s. 314-322.
9. ↑  Planck, M. (1914). *The Theory of Heat Radiation*, second edition translated by M. Masius, P. Blakiston's Son and Co. Philadephia, 1914.
10. ↑  Kondepudi, D. (2008). *Introduction to Modern Thermodynamics*, John Wiley and Sons, Chichester, ISBN 9780470015988.
11. ↑  Rayleigh, J.W.S (1878/1896/1945). *The Theory of Sound*, volume 2, Dover, New York,
12. ↑  Freedman,Roger A. and Young,Hugh D. (2008). 12th Edition. Chapter 19: First Law of Thermodynamics, page 656. Pearson Addison-Wesley, San Francisco.