Candidiasis er ein infeksjon med gjærsoppen *Candida*.
**Patogene soppar** er soppar som fører til sjukdom, sokalla *soppsjukdommar*, hos menneske og andre organismar. **Medisinsk mykologi** er læra om slike soppar.

*Candida*
---------

*Candida*, Papanicolaou-test
Fleire artar i soppslekta *Candida* fører til infeksjon hos folk med svekka immunsystem. Trauskesopp (*C. albicans*) er den vanlegaste årsaka til candidiasis (trauske) hos menneske.

*Aspergillus*
-------------

Aspergillose, H&E-farging
Dei vanlegaste patogene soppartane er *Aspergillus fumigatus* og *A. flavus*. *A. flavus* produserer aflatoksin, eit giftstoff og karsinogen som potensielt kan kontaminera mat. *A. fumigatus* og *A. clavatus* kan forårsaka ulike allergisjukdommar. Somme artar fører til sjukdom i kornavlingar, særleg mais, der dei produserer mykotoksin og aflatoksin. Aspergillose er ei fellesnemning for sjukdommar forårsaka av *Aspergillus*. Vanlege symptom er feber, hoste, brystsmerte og andenaud. Mest utsett er folk med svekka immunforsvar og lungesjukdom.

*Cryptococcus*
--------------

Kryptokokkar (*Cryptococcus*)
*Cryptococcus neoformans* kan føre til alvorleg hjernehinnebetennelse og meningoencefalitt (betennelse i både hjernehinner og sjølve hjernen) hos folk med Hiv-infeksjon og aids. Kryptokokkar lever for det meste i jorda og fører vanlegvis ikkje til sjukdom hos menneske. *C. laurentii* og *C. albidus* har i enkelte høve forårsaka moderat til alvorleg sjukdom hos menneske med svekka immunforsvar. *C. gattii* er endemisk for tropiske områder i Afrika og Australia, og kan føre til sjukdom hos folk med normalt immunforsvar.

*Histoplasma*
-------------

Histoplasmose, PAS-farging
*Histoplasma capsulatum* kan føre til histoplasmose hos menneske, hundar og kattar. Soppen er vanlegast i Amerika, India og sør-Asia. Innanding av kontaminert luft er den vanlegaste årsaka til infeksjon.

*Pneumocystis*
--------------

*Pneumocystis jirovecii* (eller *carinii*) kan føre til lungebetennelse hos folk med svekka immunforsvar, slik som hos nyfødde, eldre og folk med aids.

*Stachybotrys*
--------------

*Stachybotrys chartarum* kan føre til skade i respirasjonssystemet og kraftig hovudverk. Soppen er vanleg i hus i områder med vedvarande fukt.

Forsvar mot sopp
----------------

Endotermi og homeotermi utvikla seg truleg som viktige, ikkje-spesifikke forsvar mot sopp hos pattedyr og fuglar. Berre eit fåtal soppar klarer å overleve i varmblodige dyr. Til skilnad er insekt, krypdyr og amfibium i stor grad plaga av sopp.

Sjå òg
------

* mikrobiologi
* mykologi
* mykose (*soppinfeksjon*)
* antimykotika (lækjemiddel mot sopp, soppmiddel)

Kjelder
-------

* *Denne artikkelen bygger på «Pathogenic fungus» frå Wikipedia på engelsk, den 14. november 2016.*

1. 1 2  San-Blas G; Calderone RA, red. (2008). *Pathogenic Fungi: Insights in Molecular Biology*. Caister Academic Press. ISBN 978-1-904455-32-5.
2. ↑  Ryan KJ; Ray CG (editors) (2004). *Sherris Medical Microbiology* (4th utg.). McGraw Hill. ISBN 0-8385-8529-9.
3. ↑  Robert, V. A.; Casadevall, A. (2009). «Vertebrate Endothermy Restricts Most Fungi as Potential Pathogens». *The Journal of Infectious Diseases* **200** (10): 1623–1626. PMID 19827944. doi:10.1086/644642.
4. 1 2  Dunn, Rob (2011). «Killer Fungi Made us Hotblooded». *New Scientist*. Henta 15. november 2016.