recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

**အာကင်္ခေယျသုတ်**တွင် ဘုရားမြတ်စွာက ရဟန်းတို့အား သီလနှင့်ပါတိမောက်များကို လေးစားလုံခြုံစွာ စောင့်ထိန်းသင့်ကြောင်း နှိုးဆော်တိုက်တွန်းထားသည်။ သူတထူး၏စိတ်ကို သိလိုခြင်း၊ ကျော်စောလိုခြင်း၊ သတင်းပျံ့နှံ့လိုခြင်း စသည့် ဂုဏ်ပကာသနတို့ကို ရဟန်းတို့သည် တောင့်တလိုကောင်း တောင့်တမိကြပေလိမ့်မည်။ သို့သော် ဤသို့ စိတ်နှလုံးမပိုက်သင့်ချေ။ ကိုယ့်ကိုယ်ကို ချိုးနှိမ် ချုပ်တည်းကာ အကျင့်သိက္ခာတို့ကိုသာလျှင် သစ္စာရှိစွာ စောင့်ထိန်းသင့်ကြောင်း ဘုရားမြတ်စွာက ဤသုတ်ဖြင့် ညွှန်ကြားသတိပေးခဲ့သည်။

---

အထက်သုတ်လာ (၁၊ ၂၊ ၃၊ ၄၊ ၇၊ ၈၊ ၉၊ ၁၀)ဟူသော အကျိုး ၈-မျိုးနှင့် အာရုပ္ပသမာပတ်ကို ရရှိခြင်း၊ သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အနာဂါမ်၊ အရိယာသာဝကတို့ ဖြစ်ရခြင်း၊ ဣဒ္ဓိဝိဓ၊ ဒိဗ္ဗသောတ၊ ပရစိတ္တဝိဇာနန၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိ၊ ဒိဗ္ဗစက္ခုဟူသော အဘိညာဉ် ၅-ပါးကို ရရှိခြင်းဟူသော အကျိုး (၁၇)မျိုးတို့ကို သီလရှိသူများ ရရှိပြည့်စုံပုံကို ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

အဋ္ဌကထာ၌ -သမ္ပန္နသုံးမျိုး၊ လယ်၏အပြစ် လေးမျိုး၊ သီလ၏အပြစ် လေးမျိုး၊ သီလပြည့်စုံခြင်း၏ အကြောင်းနှစ်မျိုး၊ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလသာ မုချသီလဖြစ်ပုံ၊ ဝိသကဏ္ဋကဝါဏိဇ ဥပမာ၊ သိက္ခတ္တယဒေသနာဖြစ်ပုံ၊ သမထ, ဝိပဿနာတို့၏ သီလာနုရက္ခိတဖြစ်ပုံ၊ သီလရှိသောရဟန်းအား လှူဒါန်းရသော ဒါနအကျိုး၊ သီလရှိသောရဟန်း၏ မိဖများ ကောင်းရာသုဂတိရောက်နိုင်ပုံ၊ အရိယကောဋိယဝါသီ မဟာဒတ္တထေရ်ဝတ္ထု၊ သမာပတ် ၈-ပါးနှင့် အဘိညာဉ်များ ရလွယ်ပုံ၊ သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်၊ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်းတို့ကို ဖွင့်ပြထားပါသည်။

ဋီကာ၌ -ပါတိမောက္ခအဖွင့် ၆-မျိုးနှင့် အဋ္ဌကထာပါဌ်များ အဖွင့်တို့ကို အကျယ် ဖွင့်ပြချက်များပါရှိပါသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  ပါဠိစာပေသမိုင်း။ ဒေါ်အုန်း မဟာဝိဇ္ဇာ။ ဒုကြိမ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁၉၈၁။ သာသနာရေးဦးစီးဌာန။ ရန်ကုန်။
2. ↑  -မ၊၁၊၃၉-၄၃။ မ၊မြန်၊၁၊ ၄၃-၇။ မ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၅၈-၁၇၀။ မ၊ဋီ၊၁၊၂၅၅-၂၆၈။

-မဇ္ဈိမနိကာယ၊ မူလပဏ္ဏာသ၊ ၁-မူလပရိယာယဝဂ္ဂ၊ ဆဋ္ဌသုတ်။
3. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
အာကာသာနဉ္စာယတနဘုံ ဆိုသည် အာကာသာနဥစ္စာယတန ဝိပါက် နာမက္ခန္ဓာတရားလေးပါး၊ ထို ဝိပါက် နာမက္ခန္ဓာတရားလေးပါးနှင့် ပိုင်းခြားထားသည့် ကောင်းကင်အရပ်ကို ခေါ်သည်။ 
အကနိဋ္ဌဘုံနှင့် ယူဇနာ ငါးသန်း၊ ငါးသိန်း၊ ရှစ်ထောင် ကွာဝေးသည်။ အာကာသာနဉ္စာ ယတနဘုံဟု ဆိုသော်လည်း ပုံသဏ္ဌာန်အထင်အရှားမရှိပေ။ အာကာသာနဉ္စာ ယတနဘုံကို သိလွယ်အောင် ပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့် ဖော်ပြရလျှင် ဝိုင်းဝိုင်းဝန်းဝန်း ဝ-အက္ခရာ ကွင်းပြီးရေးသားဖော်ပြသင့်သည်။ 

သဒ္ဒါကျမ်းပြုဆရာ အရှင်အနုရုဒ္ဓါထေရ်က `အရူပဘူမိ'ဟု ဘူမိသဒ္ဒါနှင့် အသုံးပြုထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ အာကာသာနဉ္စာ ယတနဘုံတွင် ရူပက္ခန္ဓာ မရှိ၊ နာမ်ခန္ဓာ သက်သက်ဘဲရှိ၍ ဘုံမခေါ်ဆိုနိုင်၊ ဘုံမမည်နိုင်ဘူးဟု အယူမှားများ မဝင်ရအောင် ဘူမိသဒ္ဒါကို ထည့်သုံးထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘုံဗိမာန်တွေမရှိ၍ ဘူမိသဒ္ဒါကို ထည့်သုံးထားခြင်း မဟုတ်ပေ။ 

အာကာသာနဉ္စာ ယတနဘုံတွင် တိဟိတ်ပုထုဇဉ်တစ်ယောက်နှင့် သောတာပတ္ထိမဂ္ဂဌာန် ပုဂ္ဂိုလ်ကြဉ်တဲ့ အရိယာပုဂ္ဂိုလ် (၇)ယောက်ရသည်။ အာကာသာနဉ္စာ ယတနဘုံကို ရောက်လာသော ပုဂ္ဂိုလ်များသည် အာကာသာနဉ္စာ ယတနဈာန်ကို ရကြသည်။ ထိုဈာဉ်ကို ရရန်အတွက် ကသိဏုဂ ္ဃာဒိမာကာသ ခေါ်သော ကောင်းကင်ပညတ်ကို **အနန္တေအာကာသော၊ အနန္တောအာကာသော** ဟု ကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းကြရသည်။ 

အာကာသာနဉ္စာ ယတနဘုံ၏ ပဋိသန္ဓေစိတ်သည် အာကာသာနဉ္စာ ယတန ဝိပါက်စိတ်ဖြစ်သည်။ အာကာသာနဉ္စာ ယတနဘုံရှိ ဗြဟ္မာများသည် သက်တမ်းအားဖြင့် ကမ္ဘာနှစ်သောင်း အသက်ရှည်သည်။ အာကာသာနဉ္စာ ယတနဘုံသည် ကမ္ဘာကြီးပျက်သည့် အထဲတွင် မပါဝင်ပေ။

### ကျမ်းကိုး

1. ↑  ဦးမြတ်ကျော်(မြန်မာစာကော်မရှင်)`၃၁-ဘုံ ခရီးသည်´


| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
ဗုဒ္ဓ​ကျမ်း​လာ ၃၁-ဘုံ |
| --- |
| ဗြဟ္မာဘုံ နှစ်ဆယ် | 
* ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဖာ
* ဗြဟ္မပုရောဟိတာ
* မဟာဗြဟ္မာ
* ပရိတ္တာဘာ
* အပ္ပမာဏာဘာ
* အာဘဿရာ
* ပရိတ္တာသုဘာ
* အပ္ပမာဏသုဘာ
* သုဘကိဏှာ
* ဝေဟပ္ဖိုလ်
* အသညသတ်
* အဝိဟာ
* အတပ္မါ
* သုဒဿာ
* သုဒဿီ
* အကနိဋ္ဌ
* အာကာသာနဉ္စာ ယတန
* ဝိညာဏဉ္စာယတန
* အာကိဉ္စ ညာယတန
* နေဝသည နာသညာယတန

 |  |
| နတ်ပြည်ခြောက်ထပ် | 
* စတုမဟာရာဇ်
* တာဝတိံသာ
* ယာမာ
* တုသိတာ
* နိမ္မာနရတိ
* ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီ

 |
| လူ့ဘုံ တစ်ဘုံ | လူ့ဘုံ |
| အပါယ် လေးဘုံ | 
* ငရဲ
* တိရစ္ဆာန်
* ပြိတ္တာ
* အသူရကာယ်

 |
| နိဗ္ဗာန်-စကြဝတေးမင်း-မြင့်မိုရ်တောင်-ယုဂန္ဓိုရ်တောင်-တောင်စဉ် ခုနှစ်ထပ်- သီဒါ ခုနစ်တန်- အိုင်ကြီး ခုနှစ်အိုင်- အာလိန်ငါးဆင့်-စူဠာမဏိစေတီ-သိကြားမင်း- မာရ်နတ်- ယမမင်း- အသုရာ- ဘုမ္မစိုး- အမ္ဗပါလီ-နဂါး-နယား-အတွင်း ၃၇ မင်း- အပြင် ၃၇ မင်း-ဗေဠုဝ (နတ်စောင်း) -ကိန္နရာ- လူခြောက်- မဟာဂီရိနတ်- မြနန်းနွယ်- ဇော်ဂျီ-ယူဇနာ-ဂဠုန်-ဘီလူး |
အာကိဉ္စ ညာယတနဘုံ ဆိုသည် အာကိဉ္စ ညာယတန ဝိပါက် နာမက္ခန္ဓာတရားလေးပါး၊ ထို ဝိပါက် နာမက္ခန္ဓာတရားလေးပါးနှင့် ပိုင်းခြားထားသည့် ကောင်းကင်အရပ်ကို ခေါ်သည်။ 
ဝိညာဏဉ္စာယတနဘုံနှင့် ယူဇနာ ငါးသန်း၊ ငါးသိန်း၊ ရှစ်ထောင် ကွာဝေးသည်။ အာကိဉ္စ ညာယတနဘုံဟု ဆိုသော်လည်း ပုံသဏ္ဌာန်အထင်အရှားမရှိပေ။ အာကိဉ္စ ညာယတနဘုံကို သိလွယ်အောင် ပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့် ဖော်ပြရလျှင် ဝိုင်းဝိုင်းဝန်းဝန်း ဝ-အက္ခရာ ကွင်းပြီးရေးသားဖော်ပြသင့်သည်။ 

သဒ္ဒါကျမ်းပြုဆရာ အရှင်အနုရုဒ္ဓါထေရ်က `အရူပဘူမိ'ဟု ဘူမိသဒ္ဒါနှင့် အသုံးပြုထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ အာကိဉ္စ ညာယတနဘုံတွင် ရူပက္ခန္ဓာ မရှိ၊ နာမ်ခန္ဓာ သက်သက်ဘဲရှိ၍ ဘုံမခေါ်ဆိုနိုင်၊ ဘုံမမည်နိုင်ဘူးဟု အယူမှားများ မဝင်ရအောင် ဘူမိသဒ္ဒါကို ထည့်သုံးထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘုံဗိမာန်တွေမရှိ၍ ဘူမိသဒ္ဒါကို ထည့်သုံးထားခြင်း မဟုတ်ပေ။ 

အာကိဉ္စ ညာယတနဘုံတွင် တိဟိတ်ပုထုဇဉ်တစ်ယောက်နှင့် သောတာပတ္ထိမဂ္ဂဌာန် ပုဂ္ဂိုလ်ကြဉ်တဲ့ အရိယာပုဂ္ဂိုလ် (၇)ယောက်ရသည်။ အာကိဉ္စ ညာယတနဘုံကို ရောက်လာသော ပုဂ္ဂိုလ်များသည် အာကိဉ္စာညာယတနဈာန်ကို ရကြသည်။ ထိုဈာဉ်ကို ရရန်အတွက် အာကိဉ္စ ညာယတန ပထမာရုပ္ပဝိညာဏ်၏ စိုးစဉ်းမျှ အကြွင်းမရှိသော နတ္ထိဘောပညတ်ကို အာရုံပြု၍ **နတ္ထိကိဉ္စိ၊ နတ္ထိကိဉ္စိ** ဟု အဖန်ဖန် ကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းကြရသည်။ 

အာကိဉ္စ ညာယတနဘုံ၏ ပဋိသန္ဓေစိတ်သည် အာကိဉ္စ ညာယတန ဝိပါက်စိတ်ဖြစ်သည်။ အာကိဉ္စ ညာယတနဘုံရှိ ဗြဟ္မာများသည် သက်တမ်းအားဖြင့် ကမ္ဘာခြောက်သောင်း အသက်ရှည်သည်။ အာကိဉ္စ ညာယတနဘုံသည် ကမ္ဘာကြီးပျက်သည့် အထဲတွင် မပါဝင်ပေ။

### ကျမ်းကိုး

1. ↑  ဦးမြတ်ကျော်(မြန်မာစာကော်မရှင်)`၃၁-ဘုံ ခရီးသည်'


| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
ဗုဒ္ဓ​ကျမ်း​လာ ၃၁-ဘုံ |
| --- |
| ဗြဟ္မာဘုံ နှစ်ဆယ် | 
* ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဖာ
* ဗြဟ္မပုရောဟိတာ
* မဟာဗြဟ္မာ
* ပရိတ္တာဘာ
* အပ္ပမာဏာဘာ
* အာဘဿရာ
* ပရိတ္တာသုဘာ
* အပ္ပမာဏသုဘာ
* သုဘကိဏှာ
* ဝေဟပ္ဖိုလ်
* အသညသတ်
* အဝိဟာ
* အတပ္မါ
* သုဒဿာ
* သုဒဿီ
* အကနိဋ္ဌ
* အာကာသာနဉ္စာ ယတန
* ဝိညာဏဉ္စာယတန
* အာကိဉ္စ ညာယတန
* နေဝသည နာသညာယတန

 |  |
| နတ်ပြည်ခြောက်ထပ် | 
* စတုမဟာရာဇ်
* တာဝတိံသာ
* ယာမာ
* တုသိတာ
* နိမ္မာနရတိ
* ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီ

 |
| လူ့ဘုံ တစ်ဘုံ | လူ့ဘုံ |
| အပါယ် လေးဘုံ | 
* ငရဲ
* တိရစ္ဆာန်
* ပြိတ္တာ
* အသူရကာယ်

 |
| နိဗ္ဗာန်-စကြဝတေးမင်း-မြင့်မိုရ်တောင်-ယုဂန္ဓိုရ်တောင်-တောင်စဉ် ခုနှစ်ထပ်- သီဒါ ခုနစ်တန်- အိုင်ကြီး ခုနှစ်အိုင်- အာလိန်ငါးဆင့်-စူဠာမဏိစေတီ-သိကြားမင်း- မာရ်နတ်- ယမမင်း- အသုရာ- ဘုမ္မစိုး- အမ္ဗပါလီ-နဂါး-နယား-အတွင်း ၃၇ မင်း- အပြင် ၃၇ မင်း-ဗေဠုဝ (နတ်စောင်း) -ကိန္နရာ- လူခြောက်- မဟာဂီရိနတ်- မြနန်းနွယ်- ဇော်ဂျီ-ယူဇနာ-ဂဠုန်-ဘီလူး |
**မြူးနစ်မြို့**သည် ဂျာမနီနိုင်ငံ ဘာဗေးရီးယားပြည်နယ်၏ မြို့တော်ဖြစ်သည်။ ဘာဗေးရီးယန်း အဲလ်ပ် တောင်တန်း၏ မြောက်ဘက် အီဆာမြစ်ကမ်း ပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ မြူးနစ်သည် ဘာလင်မြို့ နှင့် ဟမ်းဘတ်မြို့တို့ ပြီးလျှင် ဂျာမနီနိုင်ငံတွင် တတိယမြောက် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ မြို့၏ ဧရိယာ အတွင်းတွင် လူဦးရေ ၁.၃၅ သန်းခန့် နေထိုင်ကြသည်။ မြူးနစ်ချ်သည် ၁၉၇၂ ခုနှစ် နွေရာသီ အိုလံပစ်အတွက် အိမ်ရှင်မြို့ဖြစ်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဆောင်းရာသီ အိုလံပစ်အတွက် အိမ်ရှင်အဖြစ် ပဏာမ ရွေးချယ်ထားသော စာရင်းတွင်လည်း ပါဝင်သည်။  

မြူးနစ်မြို့ကို ဂျာမန်ဘာသာအားဖြင့် မျူချင်းဟု ခေါ်ကာ ရဟန်းတို့ဌာနီဟူ၍ အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ခရစ် ၇၀၀ ပြည့်နှစ်ခန့်က ယင်းဒေသ၌ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်း တကျောင်းရှိသောကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ မြူးနစ်မြို့သည် နာဇီပါတီနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ထင်ရှားနာမည်ရပေသည်။ ခရစ် ၁၉၁၉ ခုနှစ်တွင် မြူးနစ်မြို့တွင် နာဇီပါတီကို တည်ထောင်ခဲ့လေသည်။ ၁၉၂၃ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ပွားသော ဗီယာအဆောင်ပုန်ကန်မှု အရေးအခင်းသည် မြူးနစ်မြို့တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်၏။ ဟစ်တလာ၏ ပထမဆုံးအကြိမ် အာဏာသိမ်းယူရန် ကြံစည်သော အမှုပင်တည်း။ ၁၉၃၉ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်၊ ပြင်သစ်နှင့် ဂျာမနီတို့ ဆွေးနွေး၍ ချက်ကိုဆလိုဗေးကီးယားကို နာဇီတို့အား ပေးအပ်သော သသောတူညီချက်ကို မြူးနစ်မြို့တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးကြ၏။   

မြူးနစ်မြို့တွင် ဘာလင်မြို့မှ မိုင် ၃၀၀ ကွာဝေး၍ အနောက်တောင်အရပ် ဘာဘေးရီးယားလွင်ပြင်ရှိ အီဇာမြစ်ကမ်းဘေး၌ တည်ရှိသည်။ အီဇာ၏ကမ်းလေး တလျှောက်တွင် ဥယျာဉ်ပန်းခြံ၊ ချောင်းငယ် မြောင်းငယ် ရေတံခွန်နှင့် အိုင်များရှိသဖြင့် နာဇီပါတီမကြီးစိုးမီအခါကာလက အလွန်သာယာသည် ဟူ၏။ မြူးနစ်မြို့သည် အီတလီနိုင်ငံသို့ ခရီးပေါက်သော ဘရင်နာတောင်ကြားလမ်းနှင့် မိုင် ၁၀၀ မျှပင် မဝေးပေ။ မြူးနစ်မြို့မှ မျှော်မှန်းကြည့်လိုက်ပါက ဆီးနှင်းများ ဖုံးလွှမ်းနေသော အဲ့လ်ပ်တောင်ထွတ်များကို မြင်နိုင်ပေသည်။ မြူးနစ်မြို့၏ တည်နေရာသည် အချက်အချာကျသောကြောင့် နှစ်ပေါင်းများစွာကပင် ဥရောပတိုက်တောင်ပိုင်းနှင့် မြောက်ပိုင်းရှိနိုင်ငံများ ဆုံတွေ့ကြရာဒေသ ဖြစ်ခဲ့ပေသည်။   

မြူးနစ်မြို့တွင် လှပခမ်းနားသော နန်းတော်များ၊ ဘုရားရှိခိုးကျောင်းများ၊ အစိုးရရုံးများ၊ ကျောင်းများ၊ ဈေးဆိုင်များနှင့် တိုက်တာအဆောက်အဦများစွာ ရှိကြသည်။ ထင်ရှားသော အဆောက်အဦကြီး ၃ ခုတို့မှာကား နန်းတော်ဟောင်း၊ နိုထရာဒမ် ဘုရားရှိခိုးကျောင်းနှင့် ဂျာမန်ပြတိုက်ကြီးဖြစ်၏။ ဂျာမန်ပြတိုက်ကြီးမှာ ကမ္ဘာတွင် ထင်ရှားသော ပြတိုက်ကြီးတခုဖြစ်၍ စက်မှုလက်မှုနှင့် သိပ္ပံပညာဆိုင်ရာများကို ခင်ကျင်းပြသထားပေသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၉)
၁၉၈၀ ပြည့်နှစ် ‌အောက်တိုဘာလ ၂၃ ရက်‌နေ့တွင် ဆိုဗီယက်ပြည်‌ထောင်စု ဝန်ကြီးများ ‌ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ (ဝန်ကြီးချုပ်) အလက်ဇီကိုဆီဂင်သည် ကျန်းမာ‌ရေး အ‌ခြေအ‌နေ‌ကြောင့် ရာထူးမှ နုတ်ထွက်သွားခဲ့ရာ ဆိုဗီယက်ဦးစီးလွှတ်‌တော်ချုပ်က ဝန်ကြီးများ‌ကောင်စီ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ (ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်) နီကိုလိုင် အလက်ဇန္ဒာရိုဗစ်ကျီခို‌နော့အား ဝန်ကြီးများ‌ကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ (ဝန်ကြီးချုပ်)အဖြစ် ‌ရွေးချယ်တင်‌မြှောက်ခဲ့သည်။ ကျီခို‌နော့သည် ၁၉၆၅ ခုနှစ်မှစ၍ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် တာဝန်ယူ ထမ်း‌ဆောင်ခဲ့ရသူ ဖြစ်သည်။ 

နီကိုလိုင် အလက်ဇန္ဒာရိုဗစ် ကျီခို‌နော့သည် ၁၉၀၅ ခုနှစ်တွင် ‌မွေးဖွားခဲ့ပြီး အသက် ၁၉ နှစ်အရွယ်တွင် လက်ထောက်အင်ဂျင်စက်‌မောင်းအဖြစ် အလုပ်စတင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဒနီပရိုပီထ‌ရော့မြို့ သတ္တုတက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရသောအခါ အင်ဂျင်နီယာအဖြစ်လည်း‌ကောင်း၊ စက်ရုံကြီးကြပ်‌ရေးမှူးအဖြစ်လည်း‌ကောင်း၊ အင်ဂျင်နီယာချုပ်အဖြစ် လည်း‌ကောင်း၊ စက်ရုံမန်‌နေဂျာအဖြစ်လည်း‌ကောင်း တာဝန်ယူထမ်း ရွက်ခဲ့ရသည်။ ၁၉၄၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဆိုဗီယက်ကွန်မြူနစ် ပါတီဝင် ဖြစ်ခဲ့သည်။

နီကိုလိုင်း ကျီခို‌နော့သည် စက်ရုံမန်‌နေဂျာအဖြစ် အမှုထမ်းဆောင်ပြီး‌နောက် ရာထူးတိုးကာ ဆိုဗီယက်ပြည်‌ထောင်စု သံသတ္တုဝန်ကြီးဌာန၏ အမှု‌ဆောင်ရာထူးတွင် ထမ်းရွက်ခဲ့ရာ ဗဟိုဌာနကြီးတစ်ခု၏ ဌာနမှူးကြီး အဖြစ်လည်း‌ကောင်း၊ ဒုတိယဝန်ကြီးအဖြစ်လည်း‌ကောင်း တာဝန်ယူ ‌ဆောင်ရွက်ခဲ့ရသည်။၁၉၅ရ ခုနှစ်တွင် နီကိုလိုင်ကျီခို‌နော့သည် ဒနီပရိုပီထ‌ရော့ဒေသ စီးပွား‌ရေး‌ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာသည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဝန်ကြီးရာထူးအဆင့်ရှိ‌သော နိုင်ငံ‌တော်စီးပွား‌ရေး‌ကောင်စီ၏ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်းခံရသည်။ တစ်ဖန် ၁၉၆၃ ခုနှစ်တွင် ဝန်ကြီးရာထူးအဆင့်ဖြင့် နိုင်ငံ‌တော်စီမံကိန်း ‌ကော်မတီ၏ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်းခံရသည်။

၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် ဆိုဗီယက်ပြည်‌ထောင်စု ဝန်ကြီးများ ကောင်စီ၏ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌဖြစ်လာခဲ့ပြီး ၁၉ရ၆ ခုနှစ်တွင် ပထမဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၁၉၇၈ ခုနှစ်တွင်နီကိုလိုင်ကျီခို‌နော့သည် ဆိုဗီယက်ကွန်မြူနစ်ပါတီ ဗဟို‌ကော်မတီ နိုင်ငံ‌ရေးဦး‌ဆောင်အဖွဲ့၏အရန် ကော်မတီဝင်အဖြစ် ‌ရွေးချယ်တင်‌မြှောက်ခြင်း ခံရပြီး ၁၉၇၉ ခုနှစ်တွင် အချိန်ပြည့် နိုင်ငံ‌ရေး ဦး‌ဆောင်အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ‌ရွေးချယ်တင်‌မြှောက်ခြင်း ခံ၇‌လေသည်။

နီကိုလိုင်း ကျီခို‌နော့သည် ဆိုရှယ်လစ်လုပ်သားသူရဲ‌ကောင်းတစ်ဦးဖြစ်ပြီး စက်မှုသိပ္ပံပညာရပ်၌ ပါရဂူဘွဲ့ ၇ရှိသည်။ ဆိုဗီယက်ဦးစီးလွှတ်‌တော်ချုပ်သို့ ပြည်သူ့ကိုယ်စားလှယ်အမတ်အဖြစ် အကြိမ်ကြိမ် ‌ရွေးချယ်တင်‌မြှောက်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၃)
အမြစ်အမြစ်
**အမြစ်**သည် သစ်ပင်တစ်ပင်လုံး၏ မှီခိုအားထားရာဖြစ်သည်။ အမြစ်များသည် မြေကြီးအတွင်း၌ ဖြာထွက်လျက်ရှိပြီးလျှင် 
မြေကြီးကို ခိုင်မြဲစွာ ကုတ်ထားခြင်းကြောင့် လေပြင်းမုန်တိုင်း ကျရောက်သည့်အခါတွင် ယိုင်လဲမသွားပဲ မတ်မတ်မားမား ရပ်တည်နေနိုင်သည်။ ရေတိုက်စားခြင်းမှလည်း ရုတ်တရက် 
ပါမသွားနိုင်သည့်ပြင် အပင်တစ်ပင်လုံး၏ အသက်ရှင်ရေးနှင့် ကြီးထွားရေးအတွက် သဘာဝအလျောက် မြေကြီးထဲတွင် ဖြစ်ပေါ်နေသော ရေနှင့်ဓာတ်ဆားရည်များကို တစ်ပင်လုံးသို့ ဖြန့်ဖြူးရာ အချက်အချာ ဌာနလည်း ဖြစ်သည်။ မြေကြီးထဲမှ 
စုတ်ယူရရှိသောရေနှင့် ဓာတ်ဆားရည်တို့သည် အပင်စာချက် 
လုပ်ရာ၌ အဓိက လိုအပ်သည့် ပစ္စည်းကြမ်းများ ဖြစ်ကြသည်။ 
သရက်စေ့၊ ပဲစေ့၊ လိမ်မော်စေ့စသော အချို့အပင်များ၏ 
အစေ့တို့တွင် အစေ့ရွက် နှစ်ခုစီ ရှိကြသည်။ စပါး၊ ပြောင်း၊ 
ဝါး၊ ထန်းမျိုးနှင့် မြက်စသော အခြားအပင်များ၏ အစေ့ 
တို့တွင် အစေ့ရွက်တစ်ခုစီသာ ရှိကြသည်။ အစေ့ရွက်နှစ်ခု 
ရှိသော အစေ့ရွက်စုံအပင်နှင့် အစေ့ရွက် တစ်ခုစီရှိသော အစေ့ 
ရွက်ထီး အပင်တို့မှ ထွက်သော အမြစ်တို့သည် ခြားနားကြ 
သည်။ အစေ့ရွက်စုံပင်မှ ထွက်သော အမြစ်တွင် ဗဟိုအမြစ်မ 
ကြီးရှိ၍ ယင်းမှ တစ်ဆင့် အမြစ်ငယ်များ ပြန့်ထွက်သွားကြ 
သည်။ အစေ့ရွက်စုံပင်မှ ထွက်သောအမြစ်တွင် ဗဟိုအမြစ်မ 
ကြီးရှိ၍ ယင်းမှတစ်ဆင့် အမြစ်ငယ်များ ပြန့်ထွက်သွားကြသည်။ ထိုအရင်းခံအမြစ်မကြီးကို ရေသောက်မြစ် ဟုခေါ်သည်။ 
ရေသောက်မြစ်သည် မြေဆီလွှာအောက်သို့ နက်စွာ ဝင်ရောက်ထိုးဖောက်သွား တတ်သည်။ အစေ့ရွက်စုံပင်၏ ထူးခြားချက် 
တစ်ရပ်မှာ ရေသောက်မြစ်ရှိခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ အစေ့ရွက်ထီးပင် 
၌ကား ရေသောက်မြစ်ဟူ၍ မရှိချေ။ အမြစ်များသည် သေးငယ် 
၍ အရွယ်အစားခြင်းလည်း တူညီသလောက် ရှိကြသည်။ ဤ 
သို့သောအမြစ်များကို အမြစ်ဖွားများဟုခေါ်သည်။ ယင်း အမြစ် 
ဖွားများသည် အပေါ်ယံမြေဆီလွှာ၌သာ ပေါက်လေ့ရှိသည်။ 
မုန်လာဥဝါ၊ မုန်လာဥနီနှင့် မုန်လာဥဝိုင်းစသော အချို့အပင် 
တို့၏ ရေသောက်မြစ်တို့မှာ ပွယောင်းနေသည်။ ယင်းသို့ ပွ 
ယောင်းနေသည်မှာ ယင်းတို့၌ အပင်စာအပိုများ သိုထားခြင်း 
ကြောင့်ဖြစ်သည်။

အမြစ်များသည် များသောအားဖြင့် မြေအောက်သို့သာ ထိုး 
ဖောက်ဝင်သွားပြီးလျှင် ရေနှင့်ဓာတ်ဆားများကို ရှာဖွေကြသည်။ 
သို့သော် အချို့အနည်းငယ်မျှသော အပင်တို့၏ အမြစ်များသည် 
မြေပေါ်တွင် ထွက်ကြသည်။ ဤကဲ့သို့ မြေပေါ်တွင် ပေါက် 
ရောက်ကြခြင်းဖြင့် ထိုအမြစ်များသည် ပင်စည်ကို ပိုမိုခိုင်မြဲ 
စေသည်။ ယင်းတို့ကို မြေထောက်မြစ်များဟုခေါ်သည်။ ပြောင်း 
ဖူးပင်၊ ညောင်ပင်စသည်တို့တွင် မြေထောက်မြစ်များ ရှိကြ 
သည်။ ထိုအမြစ်မျိုးကို လေရှူမြစ်ဟုခေါ်သည်။ ဤလေရှူမြစ် 
များသည် လေထဲမှ ရေငွေ့ကို ယူ၍ အသက်ရှင်ကြသည်။ 
ဗေဒါပင်ကဲ့သို့သော အပင်၏အမြစ်များသည် ရေထဲတွင်သာ 
ပေါက်၍ အသက်ရှင်ရကား ယင်းအမြစ်များကို ရေမြစ်ဟု 
ခေါ်သည်။

အပင်၏ အမြစ်တက်များသည် အဘက်ဘက်သို့ ဖြာထွက် 
လျက် ရေနှင့်ဓာတ်ဆားများကို ရှာဖွေကြသည်။ အမြစ်တက်များ 
ဖြစ်သော အမြစ်ငယ်များ၏ ထိပ်ဖျားအနီး၌ အမြစ်မွေးဟုခေါ် 
သော နုနယ်သည့် အမွေးကလေး များရှိသည်။ အမြစ်ထိပ်ဖျားမှ 
တစ်စင်တီမီတာလောက် အတွင်း၌ ထိုအမြစ်မွေးများကို မတွေ့ရ 
ချေ။ ထိပ်ဖျားအနီး၌သာ တွေ့ရသည်။ ရင့်သော အမြစ်ပိုင်း၌ 
လည်း ထိုအမြစ်မွေးများ မရှိချေ။ မြေဆီလွှာရှိရေနှင့် ဓာတ် 
ဆားရေတို့သည် ထိုအမြစ်မွေးတို့မှတစ်ဆင့် အပင်ထဲသို့ ဝင် 
ရောက်နိုင်သည်။ အခြားအမြစ်၏ အစိတ်အပိုင်းများမှ မဝင် 
ရောက်နိုင်ချေ။ ဝင်ရောက်ရာ၌လည်း တစ်ဖက်သပ်စိမ့်၍ ဝင် 
လာခြင်းဖြစ်သည်။ အပင်ပေါက်ကလေးတစ်ပင်ကို ဆွဲနုတ်လိုက် 
သည့်အခါ အမြစ်မွေးများ အားလုံလိုလိုပင် ပျက်စီးကုန်ကြ 
သည်။ ထိုကြောင့် အပင်များကို ပြောင်းရွေ့စိုက်ပျိုးသည့်အခါ 
အမြစ်များကိုရံလျက် မြေဆီလွှာမြောက်မြားစွာ ပါလာစေရန် 
သတိပြုကြရမည်။ သို့မဟုတ်လျှင် အမြစ်မွေးများ ပျက်စီးကုန် 
လိမ့်မည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၄)
|  |
| --- |
| တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ဖော်ပြချက် |
| ဗုဒ္ဓဘာသာ |
|  |
| သမိုင်း
* ဗုဒ္ဓဝင်
* ဂေါတမဗုဒ္ဓ
* သင်္ဂါယနာများ
 |
| ဓမ္မ
* သစ္စာလေးပါး
* ခန္ဓာငါးပါး

* အနိစ္စ
* ဒုက္ခ
* အနတ္တ

* ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်
* မဇ္ဈိမပဋိပဒါ
* သုညတ

* ကံ
* သံသရာ
* ၃၁-ဘုံ
 |
| ဗုဒ္ဓဘာသာ ကျမ်းစာများ
* တိပိဋက
* ပိဋကတ် သုံးပုံ
	+ ဝိနည်းပိဋကတ်
	+ သုတ်ပိဋကတ်
	+ အဘိဓမ္မာပိဋကတ်
 |
| ကျင့်စဉ်များ
* ရတနာသုံးပါး
	+ ဗုဒ္ဓ
	+ ဓမ္မ
	+ သံဃာ
* သီတင်းသီလ
	+ ငါးပါးသီလ
	+ ရှစ်ပါးသီလ
	+ ကိုးပါးသီလ
* ပါရမီ
* သမထ
* ဝိပဿနာ
* သတိပဋ္ဌာန်
* ဓုတင်
* ကမ္မဋ္ဌာန်း
* ဒုက္ကရစရိယာ
 |
| နိဗ္ဗာန်
* ပုထုဇဉ်
* ကိုရင်
* ရဟန်း
* သောတာပန်
* သကဒါဂါမ်
* အနာဂါမ်
* ရဟန္တာ
* ဧတဒဂ်
* ဘုရား
 |
| Traditions
* ထေရဝါဒ
* မဟာယာန

* တန္တရ
* တိဘက်ဗုဒ္ဓဘာသာ
 |
| နိုင်ငံအလိုက် ဗုဒ္ဓဘာသာ
* ကမ္ဘောဒီးယား
* ကိုရီးယား
* ဂျပန်
* တရုတ်
* တိဗက်
* ထိုင်း
* ထိုင်ဝမ်
* ဗီယက်နမ်
* ဘူတန်
* မြန်မာ
* မွန်ဂိုးလီးယား
* ရုရှား
* လာအို
* သီရိလင်္ကာ
* အိန္ဒိယ
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

**ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယကံ**\_ ကုသိုလ်, အကုသိုလ် သတ္တမဇောစေတနာသည် ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယကံမည်၏။  ကုသိုလ်ဘက်၌ သမာပတ် ၈-ပါး အကုသိုလ်ဘက်၌ ပဉ္စာနန္တရိယကံများသည် ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယကံ မည်၏။ 

ဤသတ္တမဇောစေတနာသည် ဆဋ္ဌဇော၏ အာသေဝနပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုမှုကို ခံရသောကြောင့် ပဌမဇော စေတနာထက် အတော်အတန် အားကောင်းသည် အာသေဝနပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုခံရသည်ဟုဆိုသော်လည်း ထက်မြက်သော အာသေဝနပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုခံရသည်မဟုတ်၊ အရှိန် အဟုန် ကုန်စဲခါနီးဖြစ်၍ နုံ့သောဆဋ္ဌဇော၏ အာသေဝနပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုမှုကိုသာ ခံရ၍ အလွန်ကြီး အားမကောင်းလှ၊ ထို့ကြောင့် အလယ်ဇောစေတနာများကဲ့သို့ ဒုတိယဘဝကို ကျော်လွန်၍ တတိယဘဝ စသည်၌ အကျိုးမပေးနိုင်၊ ဒုတိယဘဝ၌သာ ပဋိသန္ဓေ ပဝတ္တိအကျိုးကို ပေးရသည်။ 

၌ ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယကံသည် ပဋိသန္ဓေအကျိုးကို ပေးပြီးမှ ပဝတ္တိအကျိုးကို ပေးနိုင်သည်၊ ပဋိသန္ဓေအကျိုး မပေးသော် ပဝတ္တိအကျိုးကို မပေးနိုင်ဟု ဆို၏၊ သို့သော် စန္ဒေယျဇာတ်၌ အလောင်းတော် စမ္မေယျနဂါးမင်းသည် ရှေးဘဝက နဂါးမင်းစည်းစိမ်ကို တောင့်တ၍ ဒါန သီလစသော ကုသိုလ် အမှုများကို ပြုလုပ်ခဲ့၏၊ ထိုကုသိုလ်များကြောင့် နဂါးမင်းစည်းစိမ်ကို ရရှိလာသည်၊ ဤဝတ္ထု၌ ဘုရားလောင်း၏ ဒါန, သီလ ကုသိုလ်များသည် ပဋိသန္ဓေကျိုးကို မပေး ပဝတ္တိအကျိုးမျှကိုသာ ပေးသည်။  ဤဥပပဇ္ဇဝေဒနီယကံလည်း ဆန့်ကျင်ဘက်တရားတို့၏ နှောက်ရှက်မှုကို မခံရပါမှ အကြောင်း အထောက်အပံ့အထူးဖြင့် ရအပ်သော အကြောင်းထူးလည်းရှိပါမှ အကျိုး ပေးနိုင်သည်။  ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယကံ-လည်း ကြည့်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  (ဝိဘာဝိနီ၊၁၇၁။)
2. ↑  (အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၀၄။)
3. ↑  (ဝိဘာဝိနီ၊၁၇၁။ ပရမတ္ထဒီပနီ။)
4. ↑  ဝိဘာဝိနီ၊၁၇၁-
5. ↑  (ဝတ္ထု အကျယ်ကို ဇာ၊ဋ္ဌ၊၄၊၄၅၇-၄၇၂-ကြည့်။)
6. ↑  (ဝိဘာဝိနီ၊၁၇၁။)
7. ↑  တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၅
နယူးယောက်စီးတီးရှိ McDonald's စားသောက်ဆိုင်
ဟောင်ကောင်ရှိ အမြန်ပြင် အစားအစာ စားသောက်ဆိုင်
**အမြန်ပြင် အစားအစာ စားသောက်ဆိုင်** (အင်္ဂလိပ်: fast food restaurant; သို့မဟုတ် **quick service restaurant** (**QSR**)) ဆိုသည်မှာ အမြန်ပြင် အစားအစာများကို တည်ခင်းရောင်းချပြီး စားပွဲထိုး ဝန်ဆောင်မှု အနည်းအကျဉ်းဖြင့် ဖွင့်လှစ်သော စားသောက်ဆိုင် အမျိုးအစားတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ အမြန်ပြင် အစားအစာ စားသောက်ဆိုင်များတွင် ရရှိနိုင်သော အစားအစာများသည် ပုံမှန်အားဖြင့် အနောက်တိုင်း အစားအစာများ ဖြစ်ကြပြီး ကန့်သတ်ထားသော မီနူးနှင့် အများအပြားချက်ပြုတ်ထားပြီး ပူပူနွေးနွေး ပြင်ဆင်ထားကာ ထိုင်ခုံဖြင့် စားသုံးနိုင်သော်လည်း များသောအားဖြင့် ထုတ်ပိုးသယ်ဆောင်နိုင်သည့် ပုံစံဖြင့် ရောင်းချသည်။ ယင်းစားသောက်ဆိုင်များသည် ဆိုင်ခွဲများ သို့မဟုတ် ဖရန့်ချိုက်ပုံစံဖြင့် သတ်မှတ်ထားသော ပါဝင်ပစ္စည်းများ ဖြည့်တင်းပေးခြင်း သို့မဟုတ် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ပြင်ဆင်ထားသော အစားအစာများနှင့် ထောက်ပံ့ကုန်များကို စားသောက်ဆိုင်ခွဲများဆီသို့ ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ပေးလေ့ရှိသည်။ "fast food" ဝေါဟာရကို ၁၉၅၁ ခုနှစ်တွင် Merriam–Webster အဘိဓာန်တွင် အသိအမှတ်ပြု ဖော်ပြခဲ့သည်။

မည်သို့ဆိုစေ ပထမဆုံး အမြန်ပြင် အစားအစာ စားသောက်ဆိုင်များကို အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ၁၉၁၉ ခုနှစ်၌ A&W စားသောက်ဆိုင်နှင့် ၁၉၂၁ ခုနှစ်၌ White Castle စားသောက်ဆိုင်များက စတင်ခဲ့သည်။ ယနေ့အချိန်တွင် McDonald's (၁၉၄၀ စတင်) နှင့် KFC (၁၉၅၂ စတင်) ကဲ့သို့သော အမေရိကန်မှ စတင်သော အမြန်ပြင် အစားအစာ ဆိုင်ခွဲများသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ဖွင့်လှစ်ရောင်းချလျက် ရှိသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Jack In The Box Inc.။ 23 July 2018 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  2 March 2017 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  The Evolution of the Quick Service Restaurant။ A Management Consultant @ Large။  10 February 2008 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။တမ်းပလိတ်:Unreliable source?
3. ↑  Franchising။  13 March 2017 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
4. ↑  Our Story။ KFC UK။ 15 February 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  13 March 2017 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
5. ↑  KFC Thailand။  13 March 2017 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
6. ↑  "KFC founder Colonel Sanders didn't achieve his remarkable rise to success until his 60s"၊ *Business Insider*။ 13 March 2017 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။

ပြင်ပလင့်ခ်များ
---------------

|  |
| --- |
| **fast food** နှင့်ပတ်သက်သမျှကိုဝီကီပီးဒီးယား၏ ညီအစ်မပရောဂျက်များတွင်ရှာဖွေဖတ်ရှုရန် |
| ဝစ်ရှင်နရီတွင် ရှာဖွေရန် | ဝစ်ရှင်နရီမှ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များ |
| Commons တွင် ရှာဖွေရန် | Commons မှ မီဒီယာများ |
| ဝီကီသတင်းတွင် ရှာဖွေရန် | ဝီကီသတင်းမှ သတင်းများ |
| ဝီကီကိုးကားချက်တွင် ရှာဖွေရန် | ဝီကီကိုးကားချက်မှ အဆိုအမိန့်များ |
| ဝီကီရင်းမြစ်တွင် ရှာဖွေရန် | ဝီကီရင်းမြစ်မှ ရင်းမြစ်စာသားများ |
| ဝီကီစာအုပ်တွင် ရှာဖွေရန် | ဝီကီစာအုပ်မှ ပြဋ္ဌာန်းစာအုပ်များ |
|
| ဝီကီတက္ကသိုလ်တွင် ရှာဖွေရန် | ဝီကီတက္ကသိုလ်မှ လေ့လာနိုင်သော အကိုးအကားများ |
|
|
|
|
|
**ဥပရာဇာ**(IPA: [ṵpəjàzà]; ခမာ: ឧបរាជ - *Ouparach*; ထိုင်း: อุปราช - RTGS: Upparat; လာအို: ອຸປຮາດ - *Oupahat*)သည် မြန်မာ၊​ ကမ္ဘောဒီးယား၊ လာအိုနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံများရှိ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာကို ကိုးကွယ်ကြ​သော မင်းဆက်များတွင် ထားရှိခဲ့​သော ​တော်ဝင်ရာထူးဖြစ်သည်။

မြန်မာ
------

တိုင်းပြည်၏ ဒုတိယဘုရင်ဖြစ်ကာ **မဟာဥပရာဇာအနောက်ရပအိမ်ရှေ့မင်း** ဟု အပြည့်အစုံ​ခေါ်သည်။ မင်းညီမင်းသားများတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်ရှိ​သော မင်းသားကို ခန့်​လေ့ရှိသည်။

သို့​သော် ဤ​နေရာမှာ မိဖုရား​ခေါင်ကြီး၏ အကြီးဆုံးသားကို ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်​ပေ။ဥပရာဇာမှာ ​နောင်တွင် ဘုရင်ဖြစ်လာမည်ဟုမဆိုနိုင်​ပေ။

ကမ္ဘောဒီးယား
------------

**ဥပရာချ်** (အင်္ဂလိပ်: Ouparach၊ခမာ: ឧបរាជ)သည် သင်္သကရိုက်ဘာသာနှင့် ပါဠိဘာသာတို့မှ ဆင်းသက်လာပြီး *ဒုတိယဘုရင်*ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဘုရင်ပြီး​နောက် အာဏာရှိသူဖြစ်သည်။ အမည်အပြည့်အစုံမှာ **Samdach Preah Ouparach** (ခမာ: សម្តេចព្រះឧបរាជ) သို့မဟုတ် **Samdach Preah Moha Ouparach** (ခမာ: សម្តេចព្រះមហាឧបរាជ្យ)ဖြစ်သည်။

ဆိုင်ယမ်တိုင်းပြည်-ထိုင်းနိုင်ငံ
--------------------------------

အကျယ်တဝင့် ဖော်ပြထားသောဆောင်းပါး - အရှေ့နန်းတော်
**ဥပရတ်** (အင်္ဂလိပ်: Uparat၊ ထိုင်း: อุปราช; RTGS: Upparat)သည် ဆိုင်ယမ်တိုင်းပြည်၏ ဒုတိယဘုရင်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို​နေရာကို အဆင့်အမြင့်ဆုံးမင်းသားကို ​ပေး​လေ့ရှိသည်။ဥပမာ- ဘုရင်၏ညီငယ် (သို့မဟုတ်) သား​တော်ကြီးများဖြစ်သည်။၁၈၈၅ခုနှစ်မတိုင်မီအထိ ချက္ကရီမင်းဆက်မှန်သမျှသည် ဥပရာဇာခန့်​လေ့ရှိသည်။ဥပရတ်သည် အရှေ့နန်းတော်တွင် ရုံးစိုက်​လေ့ရှိသည်။ ချူလာ​လောင်ကွန်းဘုရင်လက်ထက်တွင် သူ၏ဝမ်းကွဲ၊ဥပရာဇာဖြစ်​သော ဘိုဗွန် ဗီချိုင်ချန်​ကွယ်လွန်ပြီး​နောက် ဥပရတ်နေရာကို ဖျက်သိမ်းခဲ့သည်။ ထို့​နောက် သူ၏သားအကြီးဆုံးကို အိမ်​ရှေ့မင်း ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ သို့​သော် ဥပရတ်မဟုတ်​ပေ။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Khmer dictionary, adapted from Samdach Chuon Nat Khmer dictionary, page 1643, published in 2007.
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

ဘုရားရှင်သည် နာတိကရွာ ဂိဉ္ဇကာဝသထအုတ်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဆိတ်ငြိမ်ရာအရပ်၌ တစ်ပါးတည်းကိန်းအောင်းစဉ် "အဇ္ဈတ္တိကာယတန ၆-ပါး နှင့် ဗဟိဒ္ဓါယတန ၆-ပါးကို စွဲ၍ ဝိညာဏ် ၆-ပါး ဖြစ်၏။ ထိုသုံးပါးတို့ ပေါင်းဆုံသည် ရှိသော် ဖဿ ၆-ပါး ဖြစ်၏၊ ဖဿကြောင့် ဝေဒနာဖြစ်၏-အစရှိသည်ဖြင့် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် အနုလောမဒေသနာတော်ကို၎င်း၊ အထက်ပါ အာယတန ၁၂-ပါး, ဝိညာဏ် ၆-ပါးတို့ ပေါင်းဆုံသည်ရှိသော် ဖဿဖြစ်၏၊ ဖဿကြောင့် ဝေဒနာဖြစ်၏၊ ဝေဒနာကြောင့် တဏှာဖြစ်၏၊ တဏှာချုပ်လျှင် ဥပါဒါန်ချုပ်၏-အစရှိသည်ဖြင့် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ ပဋိလောမ ဒေသနာတော်ကို၎င်း"မိန့်ကြားတော်မူပါသည်၊ ဘုရားရှင်၏ စကားတော်ကြားလောက် ရာအရပ်၌ ရဟန်းတော်တစ်ပါး ရပ်တည်နေပါသည်၊ ထိုရဟန်းတော်ကို သင်ယူလော့၊ အထပ်ထပ် မပြတ် လေ့လာလော့၊ ဆောင်မှတ်ထားလော့၊ အကျိုးစီးပွားရှိသောတရားတော် ဗြဟ္မစရိယ၏အစဖြစ်သောတရားတော်ပေတည်း-ဟု မိန့်တော်မူသည့်သုတ်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၂၊၃၁၀-၁။ သံ၊မြန်၊၂၊၃၀၃-၅။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ သဠာယတနဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၁-သဠာယတနသံယုတ္တ၊ (၁၁)၁-ယောဂက္ခေမိဝဂ္ဂ၊ ဒသမသုတ်။
2. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

(၄)သုတ် ရှိပါသည်။

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အဂ္ဂဝတီ, ဝဂ္ဂ, သမဂ္ဂ-ဟူသော ပရိသတ်သုံးမျိုးကို အကျယ်ဝေဖန်တော်မူ၍ ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

အဋ္ဌကထာ, ဋီကာတို့၌ မှတ်သားဖွယ်ရာ ဖွင့်ဆိုချက်များ ရှိပါသည်။

---

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် (၁) ဩက္ကာစိတဝိနီတာ၊ (၂) ပရိပုစ္ဆာဝိနီတာ၊ (၃) ယာဝတာ (ယာဝတဇ္ဈာ) ဝိနီတာ-ဟူသော ပရိသတ်သုံးမျိုးရှိပုံကို ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ပရိသဒူသကပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးနှင့် ပရိသသောဘနပုဂ္ဂိုလ် ၄-မျိုးတို့၏ အရည်အချင်း (ဂုဏ်)တို့ကို ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ပရိသတ်(၈)မျိုးနှင့် ပရိသတ်များသို့ ချဉ်းကပ်တော်မူ၍ တရားဟောတော်မူပုံကို ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် အကျယ်အားဖြင့် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

(မဟာမြတ်မုနိ ရုပ်ပွားတော်မြတ် သမိုင်းကြောင်းဖြစ်သည်။)

အဋ္ဌကထာ, ဋီကာတို့၌ မှတ်သားဖွယ်ရာ ဖွင့်ဆိုချက်များ ရှိပါသည်။ အဝိညာတဒေသ၌ တရားဟောတော်မူခြင်းသည် ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့ ဝါသနာဖြစ်စေရန် ဟောတော်မူကြောင်း ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -အံ၊၁၊၂၄၅-၆။ အံ၊မြန်၊၁၊၂၆၃-၄။ အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၂၂-၃။ အံ၊ဋီ၊၂၊၁၉၃-၅

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ တိကနိပါတ၊ ၂-ဒုတိယပဏ္ဏာသက၊ (၁၀)၅-လောဏက ပလ္လဝဂ္ဂ၊ စတုတ္ထသုတ်။
2. ↑  -အံ၊၁၊၂၈၉။ အံ၊မြန်၊၁၊၃၀၆။ အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၄၂။ အံ၊ဋီ၊၂၊၂၁၆။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ တိကနိပါတ၊ ၃-တတိယပဏ္ဏာသက၊ (၁၄)၄-ယောဓာဇီဝဝဂ္ဂ၊ ဒုတိယသုတ်။
3. ↑  -အံ၊၁၊၅၄၇-၈။ အံ၊မြန်၊၁၊၅၆၃။ အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၃၈၉။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ စတုက္ကနိပါတ၊ ၅-ပဉ္စမပဏ္ဏာသက၊ (၂၂)၂-ပရိသသောဘနဝဂ္ဂ၊ ပဌမသုတ်။
4. ↑  -အံ၊၃၊၁၂၇-၈။ အံ၊မြန်၊၃၊၁၂၈-၉။ အံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၄၆-၇။

-အံ၊ဋီ၊၃၊၂၅၀-၁။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ အဋ္ဌကနိပါတ၊ ၂-ဒုတိယပဏ္ဏာသက၊ (၇)၂-ဘူမိစာလဝဂ္ဂ၊ နဝမသုတ်။
5. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
**ဥပါလိထေရ်** သည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားလက်ထက်တော်တွင် 
ထင်ရှားသောဧတဒဂ်ရမထေရ် ကြီးတစ်ပါးဖြစ်၍ ပဉ္စမသာဝက
ကြီး ဖြစ်ပေသည်။

ပဒုမုတ္တရမြတ်စွာဘုရား၏ ဗျာဒိတ်တော်
----------------------------------

ဒုမုတ္တရမြတ်စွာဘုရား ပွင့်တော်မူစဉ်က ဖြစ်၏။ ထိုအချိန်တွင် အရှင်ဥပါလိထေရ်သည် မြတ်စွာဘုရားကို မြင်၍ လက်အုပ်ချီကာ ရှိခိုး၏။
ထို့နောက် မြတ်စွာဘုရားသည် အရှင်ဘာဂိနေယျူပါလိထေရ် အား "တစ်ဆယ့်ရှစ်ကြိမ် သိကြားမင်း၊ အကြိမ်သုံးရာ ဧကရာဇ်မင်း၊ နှစ်ဆယ့်ငါးကြိမ် စကြဝတေးမင်း၊ ပဒေသရာဇ်မင်းအဖြစ်ကား မရေတွက်နိုင်အောင် ဖြစ်မည်။ ထို့ပြင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားလက်ထက်တွင် ဥပါလိ အမည်ဖြင့် ဝိနည်းအရာတွင် ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းဖြစ်လိမ့်မည်" ဟု မိန့်တော်မူ၏။

ရဟန်းပြုခြင်း
-------------

ဥပါလိသည် ငယ်စဉ်က မထင်ရှားသော ဆတ္တာသည် 
မိဘတို့၏သား ဖြစ်၍၊ ဆတ္တာသည်အဖြစ်ပင် အသက်မွေး 
သည်။ သာကီဝင်မင်းသားများထံတွင် ဆံပင်ပြုပြင်ခြင်းကိစ္စကို 
ဆောင်ရွက်ရသည်။ နောင်အခါ သော် အနုရုဒ္ဓါ၊ အာနန္ဒာ၊ 
ဘဒ္ဒိယ၊ ကိမိလ၊ ဘဂု၊ ဒေဝဒတ် တည်းဟူသော သာကီဝင် 
မင်းသား ခြောက်ပါး နှင့်အတူ တောထွက်ရာသို့ လိုက်ပါ 
လေသည်။

တောအုပ်ကြီးတစ်ခု အတွင်းသို့ ရောက်သောအခါ မင်းသား 
တို့က ဝတ်စားဆင်ယင်သော တန်ဆာရတနာတို့ကို ဥပါလိ 
အားပေး၍ ထိုဥစ္စာများဖြင့် အသက်မွေးလော့ဟု ပြန်၍လွှတ်ကာ 
မိမိတို့မူ ရဟန်းပြုရန် ဆက်လက်သွားကြသည်။ ထိုအခါ 
ဥပါလိသည် မင်းသားတို့နှင့်အတူ လိုက်ပါလိုကြောင်း 
တောင်းပန်သော်လည်း မင်းသားတို့က ပြန်ခိုင်း၍ ပြန်ခဲ့ရသည်။
လမ်းသို့ ရောက်သောအခါ ဤဆတ္တာသည်သည် မင်းသား 
တို့ကို သတ်၍ ဆင်အပ်သော တန်ဆာများကို ဆောင်၍လာ 
သည်ဟု ထင်မှတ်ပြီးလျှင် မိမိအား သတ်မည်ကို စိုးရိမ်သည့် 
အပြင် စည်းစိမ်ချမ်းသာ ကြီးကျယ်စွာသော သာကီဝင်မင်းသား 
တို့ပင်လျှင် ရဟန်းပြုနိုင်ပါလျက် မိမိသည် ကျေးကျွန်မျှသာ 
ဖြစ်၍ အဘယ် ကြောင့် ရဟန်းမပြုနိုင်ရှိအံ့နည်း။ ဤဥစ္စာ 
တို့ကို မခင်တွယ်တော့ဟု သစ်ပင်တွင် ဆွဲချိတ်ကာ မင်းသား 
တို့၏ ထံသို့ လိုက်ပါ၍ အကြောင်းစုံကို ပြောပြသည်။ 
ထိုနောက် မင်းသားတို့နှင့်အတူ မြတ်စွာဘုရားထံသို့ သွား၍ 
ရဟန်းပြုသည်။

ရဟန္တာဖြစ်တော်မူခြင်း
---------------------

သာကီဝင်မင်းသားတို့သည် အမျိုးကိုစွဲသည့် ဇာတိမာန် 
ပြင်းပြလေရကား ထိုဇာတိမာန်ကို ချိုးနှိမ်နိုင်စေရန် ဥပါလိ 
ကိုပင် ရှေးဦးစွာ ရဟန်းပြုလေသည်။ ဘုရားသာသနာတော် 
အတွင်း၌ ဝါကြီးဝါငယ် ရိုသေရသော အစဉ်ရှိသဖြင့် ရဟန်း 
တစ်ဦးဖြစ်သော ဥပါလိကို ရိုသေလေးစားခြင်း ပြုရမည်သာ 
ဖြစ်သည်။ ဥပါလိသည် မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို 
နာကြားရသဖြင့် ရဟန္တာဖြစ်လာသည်။

ဧတဒဂ်ဘွဲ့ ရခြင်း
----------------

ဥပါလိထေရ်သည် ဝိနည်းပိဋကတ်ကို တတ်ကျွမ်းလှသဖြင့်
မြတ်စွာဘုရားရှင်က ဝိနယဓရအရာ၌ ဧတဒဂ် ချီးမြှောက်တော် 
မူသည်။ မြတ်စွာဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီးနောက် ပထမ 
သင်္ဂါယနာတင်ကြရာတွင် ဝိနည်း တရားကို ရှေးဦးစွာ သင်္ဂါ 
ယနာတင်ခဲ့ကြရာ ဥပါလိထေရ်ကို အမှူးထား၍ တင်ကြလေ 
သည်။ ဥပါလိထေရ် သည် ဝါတော် ၇၈ ဝါ ဆောင်တော်မူ 
ပြီးမှ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုလေသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  *ထေရာပဒါန်ပါဠိတော်၊ ဥပါလိဝဂ်*။
2. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၄)
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

(၄)သုတ် ရှိပါသည်။

မြေ, ရေ, လေ, မီး ဘုတ်ကြီးလေးခုတို့၏ ဖြစ်ခြင်း, တည်ခြင်း, ထူးထူးခြားခြား ဖြစ်ခြင်း၊ ထင်ထင်ရှားရှားဖြစ်ခြင်းသည် ဆင်းရဲဒုက္ခဖြစ်ခြင်း, ရောဂါတို့၏တည်ရာဖြစ်ခြင်း, အိုမှု သေမှု၏ ထင်ရှားဖြစ်ခြင်း ဖြစ်ပုံ၊ ယင်းဘုတ်ကြီးလေးခုတို့၏ ချုပ်ခြင်း ငြိမ်းခြင်း, ကွယ်ပျောက်ခြင်းသည် ဆင်းရဲဒုက္ခ၏ ချုပ်ခြင်း ရောဂါတို့၏ ငြိမ်းပျောက်ခြင်း အိုမှု သေမှု၏ ကွယ်ပျောက်ခြင်း ဖြစ်ပုံကို မဟာဘုတ်တစ်ပါးစီကို ကဏှပက္ခ, သုက္ကပက္ခအားဖြင့် အသီးသီး ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

ရုပ်၏ဖြစ်ပေါ်မှုသည် ဒုက္ခ၏ဖြစ်ပေါ်ခြင်းတည်း၊ "ရောဂါများသိုလှောင်ထားရာ ခန္ဓာ့ဂိုထောင်ကြီးပမာ" ရုပ်၏တည်မှုသည် ရောဂါတို့၏တည်မှုတည်း။ ရုပ်၏ထင်ရှားစွာ ဖြစ်မှုသည် ဇရာမရဏ၏ ထင်ရှားစွာ ဖြစ်မှုတည်း၊ ရုပ်၏ချုပ်မှုသည် ဒုက္ခ၏ချုပ်ခြင်းတည်း၊ ရုပ်၏ငြိမ်းပျောက်မှုသည် ရောဂါတို့၏ ငြိမ်းပျောက်မှုတည်း၊ ရုပ်၏ ကင်းပျောက် ချုပ်ငြိမ်းမှုသည် ဇရာမရဏ၏ ကင်းပျောက်ချုပ်ငြိမ်းမှုတည်း အစရှိသည်ဖြင့် ခန္ဓာငါးပါးတို့ကို တစ်ပါးစီတစ်ပါးစီ သုက္ကပက္ခ, ကဏှပက္ခ ဒေသနာတော်နည်းဖြင့် ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။

---

အရဟံဂုဏ်, သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်ရှင်ဖြစ်တော်မူသော ဘုရားရှင် ထင်ရှား ပွင့်တော် မူရာအခါ၌သာ မဖြစ်ပေါ်ဖူးသေးကုန်သော ပွားများအပ် ကြိမ်ဖန်များစွာ အလေ့အလာ ပြုအပ်ကုန်သော သဒ္ဓါ၊ ဝီရိယ၊ သတိ၊ သမာဓိ၊ ပညာ-ဟူသော ဣန္ဒြေငါးပါးတို့ ဖြစ်ပေါ် လာကုန်၏-ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။

---

ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမသာသနာတော်၌သာ မဖြစ်ပေါ်ဖူးသေးကုန်သော ပွားများအပ် ကြိမ်ဖန်များစွာ အလေ့အလာပြုအပ်ကုန်သော သဒ္ဓါအစရှိသော ဣန္ဒြေ ငါးပါးတို့ ဖြစ်ပေါ်လာကုန်၏-ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၁၊၃၈၄။ သံ၊မြန်၊၁၊၃၇၁။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ နိဒါနဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၃-ဓာတုသံယုတ္တ၊ ၄-စတုတ္ထဝဂ္ဂ၊ သတ္တမသုတ်။
2. ↑  -သံ၊၂၊၂၆-၇။ သံ၊မြန်၊၂၊၂၆။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ခန္ဓသံယုတ္တ၊ ၃-ဘာရဝဂ္ဂ၊ နဝမသုတ်။
3. ↑  -သံ၊၃၊၂၀၆။ သံ၊မြန်၊၃၊၂၁၁။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ မဟာဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၄-ဣန္ဒြိယသံယုတ္တ၊ ၆-သူကရခတဝဂ္ဂ၊ နဝမသုတ်။
4. ↑  -သံ၊၃၊၂၀၆။ သံ၊မြန်၊၃၊၂၁၂။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ ... ဒသမသုတ်။
5. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
နာဆာမှ အာကာသယာဉ်မှူး ဘရုစ် မက်ကန်းဒဲလ် ၂ သည် ၁၉၈၄ ခုနှစ် STS-41-B လွန်းပျံ မစ်ရှင်အတွင်းလူစီးနင်းမောင်းနှင်နိုင်သည့် ယူနစ် ကို ချဲလင်ဂျာ အပြင်ဘက်တွင် အသုံးပြုနေပုံ။ 
**အာကာသယာဉ်မှူး** ဆိုသည်မှာ လူစီးနင်း လိုက်ပါသည့် အာကာသယာဉ် ပရိုဂရမ် မှ လေ့ကျင့်သင်ကြားထားသော ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ပြီး အာကာသယာဉ် တွင် ကွပ်ကဲ မောင်းနှင်ရန် သို့မဟုတ် အမှုထမ်းအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ရန် ဖြစ်သည်။ ထိုအသုံးအနှုန်းအား ပရော်ဖက်ရှင်နယ် အာကာသ ခရီးသွားသူများအတွက်သာ သုံးနှုန်းလေ့ ရှိသော်လည်း တစ်ခါတစ်ရံတွင် အာကာသ အတွင်း ခရီးသွားသော သိပ္ပံပညာရှင်များ၊ နိုင်ငံရေးသမားများ၊ စာနယ်ဇင်းသမားများနှင့် ခရီးသွား ဧည့်သည်များ အတွက် အသုံးပြုလေ့ ရှိသည်။ 

၂၀၀၂ ခုနှစ်အထိ အာကာသယာဉ်မှူးများကို အစိုးရနှင့် ဆက်စပ်နေသာ စစ်တပ်မှသော်လည်းကောင်း၊ အရပ်ဘက် အာကာသအေဂျင်စီများမှ သော်လည်းကောင်း ကမကထပြု လေ့ကျင့်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ပုဂ္ဂလိကမှ ငွေကြေး စိုက်ထုတ်ထားသော ထားသော စပေ့ရှစ်ဝမ်း ၏ ကမ္ဘာပတ်လမ်းကြောင်း တစ်ဝက်တစ်ပျက် ပျံသန်းမှုနှင့်အတူ အာကာသယာဉ်မှူး အမျိုးအစားအသစ်ဖြစ်သော စီးပွားဖြစ်အာကာသယာဉ်မှူး များ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  NASA (2006)။ Astronaut Fact Book။ National Aeronautics and Space Administration။ September 26, 2007 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  October 4, 2007 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  Marie MacKay (2005)။ Former astronaut visits USU။ The Utah Statesman။ September 26, 2008 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  October 4, 2007 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
**Space Boot** အမည်ရှိ လကမ္ဘာပေါ်၌ စီးနင်းနိုင်သည့် ဖိနပ်တစ်ရံလျှင် ပျမ်းမျှဒေါ်လာ ၃၀၀၀၀ ဝန်းကျင်ခန့်ရှိသည်။ M2 Trekker ဟုအမည်ပေးထားသော အာကာသတွင်း၌ စီးနင်းနိုင်မည့်ဖိနပ်များကို သုံးပိုင်းခွဲ၍ တည်ဆောက်ထားသည်။ အတွင်းပိုင်း ဖိနှိပ်အားဒဏ်ခံနိုင်မည့် bladder လေအိတ်၊ အလယ်ပိုင်းတွင် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံနှင့် သက်ဆိုင်သော အလွှာနှင့် အပေါ်မှ ဖုံးအုပ်ကာကွယ်ထားသည့် အလွှာများဖြစ်သည်။ ထိုဖိနပ်များသည် အပူချိ န်အနုတ် ၃၅၀ ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက်အထိ ခံနိုင်ရည်ရှိရန် လိုအပ်သည်။ တစ်နာရီလျှင်မိုင် ၄၅၀၀၀ နှုန်းနှင့်လာ၍ ထိတွေ့မည်ဖြစ်သော အလွန့်အလွန်သေးငယ်သည့် ဥက္ကာခဲများ (Micrometeoroids) များ၏ ဒဏ်ကိုခံနိုင်ရည်ရှိရပေမည်။ လကမ္ဘာပေါ်ရှိ ကျောက်သားမြေမျက်နှာပြင်ပေါ်သို့လည်း သွားလာနိုင်ရမည်။ လဆင်းယာဉ်က အဝေးသို့ ရောက်နေချိန်တွင် လမ်းလျှောက်ပြီး ပြန်လာနိုင်အောင် ဖိနပ်စီးထားသူကို သက်သောင့်သက်ရှိစေဖို့လည်း လိုအပ်သည်။ ယခုခေတ် အကာသဖိနပ်များသည် အပိုလိုခေတ်ဖိနပ်များထက် ပို၍သေးသွယ်ပေါ့ပါးလာသည်။ နေးလ် အမ်းစထရောင်း စီးခဲ့သောဖိနပ်များနှင့် အခြား အပိုလိုအကာသယာဉ်မှူးတို့၏ ဖိနပ် ၉ ရံသည် လကမ္ဘာပေါ်တွင်သာ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ အာကာသယာဉ်များသည် လကမ္ဘာပေါ်မှ ကျောက်ခဲများ ကောက်သည့်အခါ အလေးချိန်လျော့ချရန် လိုအပ်လာသောကြောင့် ထိုဖိနပ်များကို ချွတ်ထားခဲ့ကြရသည်။ လကမ္ဘာပေါ်တွင် ဆယ်စုနှစ်သုံးခုစာ ကြာမြင့်စွာတည်ရှိနေပါက ထိုဖိနပ်များကို ထိခိုက်လာစေနိုင်သည်။ သတ္တုနှင့် ပြုလုပ်ထားသော Buckles ကွင်းများသည် ယခင်အတိုင်းပင် တည်ရှိနေပေမည်။ လကမ္ဘာပေါ်တွင် အောက်ဆီဂျင်မရှိသောကြောင့် ဓာတ်ပြုဖွယ်မရှိ၊ သံချေးတက်နိုင်မည်မဟုတ်။ သို့သော် Silicone နှင့်ပြုလုပ်ထားသော အောက်ခံ Soles များနှင့် သမ္ဘာရနည်းနှင့် ပြုလုပ်ထားသော အဝတ်အထည်များကမူ လက်နှင့်ထိတွေ့လိုက်သည်နှင့် အမှုန်များဖြစ်နိုင်ပေသည်။ အာကာသဖိနပ်များကို နာဆာအတွက် ILC Dover ကုမ္ပဏီရှိ Dave Graziosi ၏အဖွဲ့က ပုံစံထုတ်၍ဖန်တီးခဲ့သည်။ သံမဏိ၊ Spectra၊ Aluminium နှင့် Polyester တို့ကို အသုံးပြုပြီး ဖန်တီးခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------
ကနေဒါနိုင်ငံသည် ဗြိတိသျှဓနသဟာယ နိုင်ငံများတွင် ပါဝင်၍ ဂရိတ်ဗြိတိန်နှင့်လည်းကောင်း၊ အခြားသော ဒိုမီနီယန် နိုင်ငံများနှင့်လည်းကောင်း တန်းတူကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ရေး ရရှိသော နိုင်ငံဖြစ်သည်။ သို့သော် ၁၈၆၇ ခုနှစ် ဗြိတိသျှ မြောက်အမေရိက အက်ဥပဒေတွင် ပါဝင်သော အခြေခံဥပဒေကို ကနေဒါပါလီမန်က ထပ်မံပြင်နိုင်သည့်အပြင် ကနေဒါနိုင်ငံအတွက် အပြီးသတ် အယူခံ တရားရုံးတော်သည် ပရီဗီကောင်စီပင် ဖြစ်နေသေးသည်။ မည်သို့ဖြစ်စေ အထက်ပါ ကိစ္စနှစ်ရပ်စလုံးကို ကနေဒါပါလီမန်၏ ထောက်ခံချက် ရရှိမှသာ သက်ဆိုင်ရာတို့က ဆောင်ရွက်ကြသည်။ 

ကနေဒါ ဒိုမီနီယန် နိုင်ငံအတွင်း၌ ပြည်နယ် ၉ ခုနှင့် နယ်ကြီး ၂ ခုရှိ၍ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုကဲ့သို့ ပြည်နယ်များကို စုပေါင်းထားသည်။ သို့သော် အခြေခံဥပဒေတွင် ပြည်နယ်များအတွက် အာဏာများကို ဖော်ပြ၍ ကြွင်းသောအာဏာများကို ဗဟိုအစိုးရသို့ အပ်နှင်းသည်ဟုဆိုထားရာ ကနေဒါအစိုးရသည် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု ဗဟိုအစိုးရထက် အာဏာပို၍ ရရှိသည်။ အုပ်ချုပ်ပုံစနစ်မှာ ဗြိတိသျှစနစ်အတိုင်း ဖြစ်သည်။ ဗြိတိသျှဘုရင်က ထိုင်နိုင်ငံအား အုပ်ချုပ်ရန် ဘုရင်ခံချုပ် ခန့်အပ်ထားသော်လည်း ဘုရင်ခံချုပ်မှာ ဩဇာအာဏာမရှိပေ။ ကနေဒါ အစိုးရ ဝန်ကြီးများ၏ အကြံပေးချက်အတိုင်း ဆောင်ရွက်ရသူဖြစ်သည်။ ကနေဒါနိုင်ငံ အုပ်ချုပ်ရေးတွင် လက်တွေ့ ဩဇာအာဏာ အရှိဆုံးမှာ ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်သည်။ အစိုးရအဖွဲ့တွင် ဝန်ကြီး ၂၀ ထက်မနည်းရှိ၍ ထိုသူများသည် အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ ဌာနများ၏ အကြီးအကဲ တာဝန်ခံများဖြစ်သည်။ ပြည်ပရေးရာဌာနကို ဝန်ကြီးချုပ်ကသာ တာဝန်ယူလေ့ရှိသည်။

ကနေဒါပါလီမန်တွင် လွှတ်တော် ၂ ရပ်ရှိသည်။ အထက်လွှတ်တော်တွင် ရာသက်ပန် ကိုယ်စားလှယ် ၁၀၂ ဦးပါဝင်၍ ယင်းတို့အား ကနေဒါပရီဗီကောင်စီ၏ အကြံပေးချက်အရ ဘုရင်ခံချုပ်က ခန့်ထားသည်။ အောက်လွှတ်တော်မှ အတည်ပြုပြဋ္ဌာန်း တင်ပို့လိုက်သော ဥပဒေကြမ်းများအား အထက်လွှတ်တော်က ပယ်ချနိုင်ခွင့် တချက်လွှတ်အာဏာ ရှိသော်လည်း အထက်လွှတ်တော်တွင် နိုင်ငံရေးအာဏာ အနည်းငယ်မျှသာ ရှိသည်။ 

အောက်လွှတ်တော်မှာ ပြည်သူတို့က ရွေးကောက်တင်မြှောက်လိုက်သော ကိုယ်စားလှယ်များ ပါဝင်သည်။ သာမန်အားဖြင့် သက်တမ်းမှာ ၅ နှစ်ဖြစ်သည်။ ၁၈၆၇ ခုနှစ် ဗြိတိသျှ မြောက်အမေရိက အက်ဥပဒေအရ ကွီဗက်နယ်၏ ကိုယ်စားလှယ်ဦးရေကို ၆၅ ဦး သတ်မှတ်ထားသည်။ အခြားပြည်နယ်များမှာ လူဦးရေအလိုက် ကိုယ်စားလှယ်များ စေလွှတ်ခွင့်ရှိသည်။

ဒိုမီနီယန်နိုင်ငံတွင်းရှိ ပြည်နယ်တိုင်း၌ ဘုရင်ခံအသီးသီးရှိ၍ ဥပဒေပြုလွှတ်တော်များလည်း ရှိသည်။ ဥပဒေပြုလွှတ်တော် ၂ ရပ်ရှိသော ကွီဗက်ပြည်နယ်မှတပါး အခြားပြည်နယ်များတွင် ဥပဒေပြုလွှတ်တော် တစ်ရပ်စီသာ ရှိသည်။ ထို့အပြင် ပြည်နယ်ဥပဒေပြုလွှတ်တော်သို့ တာဝန်ခံရသော ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ ခေါင်းဆောင် ဝန်ကြီးချုပ်သည် ပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေး အကြီးအကဲဖြစ်သည်။ အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း ပြည်နယ်များ၏ အာဏာများကို ကန့်သတ်ထားသည်။ ဗဟိုအစိုးရက ပြည်နယ် ဥပဒေပြုလွှတ်တော်က ပြဋ္ဌာန်းသော အက်ဥပဒေများကို ပယ်ဖျက်နိုင်သည်။ သို့သော် ထိုသို့ကား ပြုခဲလှသည်။ ပြည်နယ်ဆိုင်ရာ ကိစ္စများကို ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့များက ဆောင်ရွက်၍ တစ်နိုင်ငံလုံးနှင့် သက်ဆိုင်သော ကိစ္စရက်များအား ဒိုမီနီယန်အစိုးရအဖွဲ့က ဆောင်ရွက်သည်။ ထိုအစိုးရအဖွဲ့နှင့် ဘုရင်ခံချုပ် ရုံးထိုင်ရာဌာနမှာ ကနေဒါနိုင်ငံ၏ မြို့တော် အော့တဝမြို့ဖြစ်၍ ထိုမြို့တော်တွင် ကနေဒါနိုင်ငံ ပါလီမန် အဆောက်အအုံ ရှိသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑   မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း
အမျိုးသားမျက်စိဘဏ်(ရန်ကုန်)ကို ၁၉၉၃ ခုနှစ်တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရန်ကုန်နှင့် မန္တလေး နှစ်မျိုးတွင်သာ မျက်စိဘဏ်ရှိသည်။ မျက်စိဘဏ်သည် ဆင်းရဲနွမ်းပါးပြီး ဆေးမကုသနိုင်သော် မျက်ကြည်တိမ် ဝေဒနာရှင်များကို ကူညီကုသပေးသည်။
 မျက်စိဘဏ်သည် မျက်ကြည်လွှာ စုဆောင်းခြင်း၊ စစ်ဆေးခြင်းနှင့် လိုအပ်သော ဆေးရုံများသို့ ဖြန့်ဝေခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်ပေးသည်။

မျက်ကြည်လွှာ အစားထိုးကုသခြင်း
-----------------------------

 မျက်ကြည်လွှာ အစားထိုးကုသခြင်း ဆိုသည်မှာ မျက်စိတစ်လုံးလုံးကို အစားထိုးကုသခြင်း မဟုတ်ပါ။ လူမျက်စိ၏ မျက်ကြည်လွှာကိုသာ အစားထိုး ကုသခြင်းဖြစ်သည်။ မျက်ကြည်လွှာလဲလှယ် ခွဲစိတ်ကုသမှု၏ ၉၀ ရာခိုင်နှုန်း အောင်မြင်မှု ရရှိသည်။ မျက်ကြည်လွှာကို မည်သည့်အရွယ်မဆို အစားထိုး ကုသနိုင်သည်။

မျက်ကြည်လွှာ လှူဒါန်းခြင်း အကြောင်း
-----------------------------------

 လူတစ်ဦး၏ မျက်ကြည်လွှာမကောင်းပါက ကွယ်လွန်သွားသူတစ်ဦးလှူဒါန်းခဲ့သည့် မျက်ကြည်လွှာနှင့်သာ အစားထိုးကုသနိုင်သည်။ လူ့မျက်ကြည်လွှာကို အခြားအစားထိုးကုသနိုင်သည့် ပစ္စည်း တီထွင်နိုင်ခြင်း မရှိသေးပေ။
 မျက်ကြည်လွှာကို မျက်ကြည်လွှာ အလှူရှင် ကွယ်လွန်ပြီးနောက်မှ ထုတ်ယူခြင်း ပြုလုပ်သည်။ ကွယ်လွန်ပြီး ၄ နာရီအတွင်း မျက်ကြည်လွှာ အလှူရှင်၏ ကျန်ရစ်သူ မိသားစုက မျက်စိဘဏ်သို့ အကြောင်းကြားပေးရသည်။
 မျက်စိအတွင်းတိမ်ရှိသူ၊ မျက်မှန်တပ်သူ၊ ဆီးချိုရောဂါရှိသူ၊ သွေးတိုးရောဂါရှိသူ၊ အသက်အရွယ်ကြီးသူ(၇၅ နှစ်အောက်) များလည်း မျက်ကြည်လွှာ လှူဒါန်းနိုင်သည်။
 မျက်ကြည်လွှာ လှူဒါန်းရာတွင် မျက်စိတစ်လုံးလုံးကို ထုတ်ယူခြင်း မဟုတ်ပဲ၊ နာရီမှန်ကဲ့သို့သော အပေါ်ယံအလွှာကိုသာ ထုတ်ယူခြင်းဖြစ်သည်။ မျက်ကြည်လွှာလှူဒါန်းခြင်းဖြင့် ကွယ်လွန်သူ၏ မျက်နှာပုံပန်း သဏန် မပျက်စီးနိုင်ပါ။ မျက်တွင်း ဟောက်ပက် ဖြစ်မသွားပါ။ မျက်ကြည်လွှာကို ဘာသာမရွေး၊ လူမျိုးမရွေး အယုတ်အလတ်၊ အမြတ်မရွေး လှူဒါန်းနိုင်သည်။
 မျက်ကြည်လွှာ တစ်စုံပေးလှူခဲ့ခြင်းဖြင့် မျက်ကြည်လွှာ မကောင်းသူနှစ်ဦးအား အလင်းဓာတ်လက်ဆောင်ပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ လှူဒါန်းခဲ့ခြင်းကြောင့် မျက်စိမမြင်သူ နှစ်ဦး၏ ဘဝကို အမြင်အာရုံပြန်လည်ရစေပြီး လူ့လောကထဲတွင် စိတ်ချမ်းသာစွာနှင့် နေထိုင်သွားစေနိုင်မှာဖြစ်သည်။ မျက်စိလှူဒါန်းခြင်းသည် အလွန့်အလွန်မွန်မြတ်သော အလှူဒါန ဖြစ်သည်။ ကြိုတင်လှူဒါန်းသူ ကွယ်လွန်ပြီးပါက ကျန်ရစ်သူ မိသားစုမှ မျက်စိဘဏ်သို့ အကြောင်းကြားပေးရန် လိုအပ်သည်။

မျက်စိဘဏ်၏ ဆောင်ပုဒ်
--------------------

* မျက်စိလှူကြ၊ မျက်ကြည်ရ ၊ မြတ်သည့် လှူဒါန။

မျက်စိဘဏ်၏ လိပ်စာ
-----------------

* အမျိုးသားမျက်စိဘဏ်(ရန်ကုန်)သည် အမှတ်-၃၀၊ နတ်မောက်လမ်း၊ မျက်စိဆေးရုံ၊ ရန်ကုန်မြို့။ ဖုန်း - ၀၁ - ၅၄၉ ၁၇၁၊ ၅၅၇ ၉၅၆၊ ၅၄၁ ၃၀၆
* အမျိုးသားမျက်စိဘဏ် (မန္တလေး)သည် ၂၃ လမ်း(၈၀ နှင့် ၈၁ လမ်းကြား)၊ မ-န-န-လ ဆေးရုံးကြီး၊ မန္တလေးမြို့။ ဖုန်း - ၀၂ - ၃၉၄၅၀၊ ၀၂ - ၃၁၂၀၀
ပဋိသန္ဓေ တားဆီးခြင်း ဆိုသည်မှာ ယောက်ျားတစ်ယောက်နှင့် မိန်းမတစ်ယောက်တို့အား ကိုယ်ဝန်မရရှိစေပဲ လိင်ဆက်ဆံမှု ပြုနိုင်ရန် ကူညီပံ့ပိုးပေးသော နည်းလမ်း ဖြစ်သည်။ အချို့သော ပဋိသန္ဓေ တာဆီးနည်းများမှာ လိင်မှတဆင့် ပြန့်ပွားတတ်သော ရောဂါများမှ အကာအကွယ်ရရန် အတွက်လည်း အထောက်အကူပေးသည်။

လူတို့အနေနှင့် ပဋိသန္ဓေ တားဆီးခြင်းနှင့် လိင်မှတဆင့် ပြန့်ပွားတတ်သော ရောဂါများကို ကာကွယ်၍ လိင်ဆက်ဆံမှု ပြုကြခြင်းကို safe sex ဟု ခေါ်ကြသည်။

ပဋိသန္ဓေ တားဆီးခြင်းကို တခါတရံတွင် မိသားစု စီမံခန့်ခွဲခြင်း (family planning) ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ ထိုသို့ ခေါ်ဆိုရခြင်း အကြောင်းမှာ လူတို့အနေနှင့် သူတို့ အလိုရှိမှသာ ကလေး ရယူပြီး မိသားစု ဘဝတည်ဆောက်ကြခြင်းကို ရည်ညွှန်းခြင်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မိသားစုနှင့် ကလေးရယူခြင်းမှာ မတော်တဆ ဖြစ်ပျက်ခြင်း မဟုတ်တော့ပေ။

ပဋိသန္ဓေ တားဆီးခြင်း နည်းလမ်းများ
---------------------------------

ပဋိသန္ဓေ တားဆီးခြင်း နည်းလမ်း အမျိုးမျိုး ရှိသည်။ ၎င်းတို့ထဲမှ အချို့ကို လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်းများစွာကပင် စတင် ကျင့်သုံးခဲ့ကြသော်လည်း အများစုမှာ လွန်ခဲ့သော နှစ် ၈၀ အတွင်းကမှ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ ပဋိသန္ဓေ တားဆီးသည့် နည်းလမ်းတိုင်းတွင် အကျိုးအပြစ်များ ရှိသည်။

### အကာအကွယ် နည်းလမ်း

အကာအကွယ်ဆိုသည်မှာ အရာဝတ္ထု နှစ်ခုကြားတွင် တစ်ခုခုဖြင့် ပိတ်ဆို့ထားခြင်းကို ခေါ်သည်။ အကာအကွယ် နည်းလမ်းသည် ယောက်ျားမျိုးဥနှင့် မိန်းမမျိုးဥတို့ကို မပေါင်းစည်းသွားအောင် တားဆီးခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ အချို့သော အကာအကွယ် နည်းလမ်းများမှာ လိင်မှတဆင့် ကူးစက်တတ်သော ရောဂါ များမှလည်း အကာအကွယ် ပေးသည်။

ကွန်ဒုံးကို လိပ်ထားပုံ
* ကွန်ဒုံး – ကွန်ဒုံးသုံးခြင်းသည် ရှေးအကျဆုံးသော အကာအကွယ် နည်းလမ်း ဖြစ်သည်။ ကွန်ဒုံးသည် ပါးလွှာသော ပြွန်တစ်ခု ဖြစ်ပြီး ရာဘာစေးဖြင့် ပြုလုပ်ထားလေ့ ရှိသည်။ ယောက်ျားလေးများသည် ကွန်ဒုံးကို သူတို့၏ လိင်တံ ပေါ်တွင် စွပ်၍ အသုံးပြုလေ့ ရှိကြသည်။ ထို့ကြောင့် ယောက်ျားတို့၏ သုက်ရည်များကို မိန်းမအင်္ဂါအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်မသွားရန် တားဆီးပေးသည်။ ကွန်ဒုံးကို ရာဘာ၊ အက်ဖ်အယ်၊ ဦးထုပ် စသည်ဖြင့်လည်း အမျိုးမျိုး ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။
* မိန်းမကွန်ဒုံး - ကွန်ဒုံးကဲ့သို့ပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ၎င်းသည် မိန်းမမျိုးပွား အင်္ဂါအတွင်းတွင် ဝတ်ဆင်ကြသည်။

### ဟိုမုန်းနည်းလမ်း

### သားအိမ်အတွင်းမှ ကာကွယ်ခြင်း နည်းလမ်း

### သန့်စင်ခြင်းနည်းလမ်း

### သမာရိုးကျ ကာကွယ်ခြင်း နည်းလမ်း

### အချိန်အပိုင်းအခြားဖြင့် ရှောင်ကြဉ်ခြင်း နည်းလမ်းများ

### Lactational Amenorrhea နည်းလမ်း

ကလေးကို မိခင်နို့ ပုံမှန်တိုက်ခြင်းဖြင့် နို့တိုက်မိခင်များ ၆ လအတွင်း တားဆီးပေးနိုင်သော အာနိသင်ရှိသော်လည်း စိတ်ချရသော နည်းလမ်းမဟုတ်ပေ။

### ဆေးဖြင့် ပဋိသန္ဓေကို ရပ်တန့်စေခြင်း နည်းလမ်း
**အာကသတပ်မတော်** (အင်္ဂလိပ်: Space Force) ဆိုသည်မှာ အပြင်ဖက်အာကာသအခြေစိုက်၍ အာကာသစစ်ဆင်ရေးများကို ဆောင်ရွက်ရသော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံရှိတပ်မတော်၏ တပ်ဖွဲ့ခွဲဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာ့ပထမဆုံးသော အာကာသတပ်မတော်သည် ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် သီးခြားတပ်မတော်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သော ရုရှားအာကာသတပ်မတော်ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်း၏လွတ်လပ်မှုကို နှစ်ကြိမ်ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။ ပထမအကြိမ် ၁၉၉၇ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၁ ခုနှစ်အထိ ဗျူဟာမြောက်ဒုံးပျံတပ်မတော်ထဲသို့ ပေါင်းစည်းခံခဲ့ရပြီး ဒုတိယအကြိမ် ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် ရုရှားလေတပ်နှင့်ပေါင်းစည်းကာ ရုရှားလေကြောင်းအာကာသတပ်မတော်ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ရာ ယခုအခါတွင် အဆိုပါတပ်မတော်၏ တပ်ဖွဲ့ခွဲအဖြစ်သာ တည်ရှိတော့သည်။ လက်ရှိသီးသန့်တပ်မတော်အနေဖြင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အာကာသတပ်မတော်တည်ရှိသည်။ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၏ ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် ဗျူဟာမြောက်ထောက်ပံ့ရေးတပ်ဖွဲ့သည်လည်း အာကာသစစ်ဆင်ရေးဆိုင်ရာတို့ကိုလည်း ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။

သေးငယ်သော သို့မဟုတ် ဖွံ့ဖြိုးဆဲ အာကာသတပ်များရှိသော နိုင်ငံများသည် ၎င်းတို့၏ လေတပ်နှင့်အာကာသတပ်များကို တပ်ဖွဲ့ခွဲတစ်ခုအဖြစ် ပေါင်းစပ်ကြသည်။

အာကာသတပ်မတော်များ
-----------------

အကျယ်တဝင့် ဖော်ပြထားသောဆောင်းပါး - အာကာသတပ်မတော်များ စာရင်း
### လက်ရှိတပ်မတော်များ

* အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အာကာသတပ်မတော်
* တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် ဗျူဟာမြောက်ထောက်ပံ့ရေးတပ်ဖွဲ့

### ယခင်တပ်မတော်ဟောင်းများ

* ရုရှားနိုင်ငံ ရုရှားအာကာသတပ်မတော် (၁၉၉၂–၁၉၉၇၊ ၂၀၀၁–၂၀၁၁)

ကိုးကား
-------

1. ↑  As Trump pushes for separate space force, Russia moves fast the other way (21 June 2018)။
**သည်းခံချက်ကောင်း** ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။

အကြောင်းအရာ
-----------

ဒီပဲယင်းမြို့ အနောက်လက်ပေါင်း တောင်ကူရွာတောင်ကျောင်း ဘုန်းတော်ကြီးဖြစ်သည့် ဦးညာဏိန္ဒအား ဒါယိကာမတစ်ယောက်သည် ပဌမပါရာဇိက အာပတ်ဖြင့် စွပ်စွဲသည်။ ဤသည်ကို သံဃာတော် ဝိနည်းများဓိုရ်များဖြင့် ရှင်းလင်းရာ မဟုတ်ကြောင်း ထင်ရှားသည်ကို ရေးဖွဲ့ထားသော သံချိုကဗျာ ဖြစ်သည်။

သည်းခံချက်ကောင်း
----------------

ကောသလာရာဇာစံတဲ့၊ နာဂရံ သာဝတိ၏၊ ဒက္ခိဏေ ဘွေစွန်က၊ ဇေတဝန်ဘုရားကျောင်းကဲ့သို့၊ မြပေါင်းတောင်ရွှေကူရွာ၏၊ မြေဘူမာတောင်အရပ်တွင်မှ၊ သုံးထပ်ဆောင်ဝိဟာရငယ်နှင့်၊ ဦးညာဏိန္ဒမြတ်အရှင်။  

  

သတ်ဒွေးဝီသတာနှင့်၊ နှစ်ရာမှာနှစ်ဆယ်လွှန်းတဲ့၊ အစွန်းခုနှစ်ထွေထိ၊ သုံးကုဋေကျော်ကာစွန်းတဲ့၊ ရဟန်းတော် သိက္ခာပုဒ်ကယ်တို့၊ ဘုန်းမိုတပသာ၊ နှလုံးကိုယ်ပါနှုတ်ကယ်နှင့်၊ ထိန်းအုပ်ရက်ပင်။  

  

အဘိဇ္ဈာဣဿာရှိတဲ့၊ တိတ္တိတွေတက္ကဒွန်းတို့က၊ မျက်စွန်းမာန်ရှိန်မပြေဘူး အစိန္တေဘဂဝါတို့၊ စိဉ္စမာနင့်လင်စွဲချေဟု၊ သင်နဲနာ မှာစကားကြောင့်၊ တရားတော်ဟောရာသို့ လိုက်ပါလို့၊ နှုတ်ပိုက်လွယ် ဆယ်လဖွားလုပေပ၊ ဆေးဝါးသမကူနှင့်၊ လုပ်ကျွေးသူ မွေးမြူဘို့မအပ်ပြီဘု၊ ပရိဿတ်အလယ်တွင်မှ၊ မအပ်မရာအတတ်လာလို့စွဲတော့၊ ကြပ်တဲ့စွာဤစကား၊ အခြားသူမမြင်သင့်ဘု၊ သင်နှင့်ငါသည်သာသိဟု၊ အာမိသံ မြွက်ဖော်လျင်းတော့၊ သက္ကာနံ ကြွက်ဖန်ဆင်းလို့၊ ချက်ချင်းပင်၊ ကြိုးခွေပြုတ်ပါသတဲ့၊ ရှေးအထုပ်သက်သေတင်၊ ဗုဒ္ဓဝင်ရှိဟောင်း။  

  

ညစ်နူးစွာဇာတာမှိန်ခိုက်မို့၊ ဦးညာဏိန်ခင်တပါးငဲ့၊ ထင်မှားလေအောင်ပလင်သား ယောင်ဒကာမိက၊ ပါရာဇိကံ အာပတ်စွဲသောကြောင့်၊ ပြတ်စဲအောင် သံဃာနှင့်ရှင်းကြတော့၊ ဟုတ်လိမထင်၊ သုဒ္ဓိစင်၍လင်းသတဲ့၊ ရှင်ရင်းမြတ်ဘုရားသော်မှ၊ နတ်သားမောင်တာဝတိံက၊ မာဃဝိန် တခါတကြိမ်ဆင်းပါလို့၊ လိင်ကွင်းကို ပြတ်အောင်ခဲရှာသတဲ့၊ ပုထုဇဉ်ပေ၊ သူ့လင်လို့ မစွဲချေလှ၊ သဲခံချက်ကောင်း။

ခက်ဆစ်
------

၁။ နဂရ = နဂရ(ပါ)၊ မြို့။

၂။ ဒက္ခိဏေ = တောင်ဘက်။

၃။ ဝိဟာရ = ကျောင်း။

၄။ တပသာ = တာပသ(ပါ)၊ ရသေ့ရဟန်း။

၅။ အဘိဇ္ဈာ = သူတပါးကောင်းစားသည်ကို မရှုစိမ့်သောစိတ်။

၆။ ဣဿာ = မနာလိုသောစိတ်။

၇။ တိတ္တိ = အယူလွဲသူ၊ အဖျက်သမား။

၈။ တက္ကဒွန်း = တိတ္တိကိုပင် တမျိုးခေါ်တွင်သောအမည်။

၉။ စိဉ္စမာ = စိဉ္စမာနအမျိုးသမီး။

၁၀။ သမကူ = သမားတို့၏ အကူအညီ။

၁၁။ အာမိသံ = အာမိန့်သံကိုပင် ဆိုလေသလောမသိ၊ အနက်ကို မဆင်ခြင်တတ်။

၁၂။ သက္ကာနံ = သိကြားမင်း။

၁၃။ မာဃဝိန် = သိကြားမင်း။

၁၄။ သဲခံ = သည်းခံ။

မှတ်ချက်
--------

ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော ခေါင်းစဉ်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------
**သည်ကပ်အနိုင်ကျော်တော့** ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။

အကြောင်းအရာ
-----------

၁၂၈၉ ခုနှစ်အတွင်း စနေ နှင့် ရာဟုဂြိုဟ် အသွားအလာတို့၏ အကျိုးအပြစ်ကို ရေးသားဖွဲ့ဆိုထားသည့် စနေ − ရာဟုဖွဲ့ သံချို ဖြစ်သည်။

သည်ကပ်အနိုင်ကျော်တော့
---------------------

ထောင့်နှစ်ရာရှစ်ဆဲ့ကိုးမှာတော့၊ ဆိုးလိုက်ပုံအခြေဆိုရလျှင်၊ စနေဂြိုဟ်ရာဟုမင်းရယ်က၊ အတင်းကွယ်ဘေးရန်ပြုချေတော့၊ ကိန်းယခုကြုံပြန်လာ။  

  

အပြစ်ရှိစရာဆိုးမှဖြင့်မချွင်းပြီဘု၊ မဇ္ဈိမာ ကိုးရာအတွင်းမှာလ၊ သူတင်းလျှင်ငါမာမည်ဟု၊ ရာဇာတွေပါဝါလုပ်ပါလို့၊ အားထုတ်ကာစစ်ဆင်ထိုးကြလိမ့်၊ ဆိုးလိုက်မည့်သည်အခါ။  

  

ထိုသည့်ပြင်ဂန္ဓာလရာဇ်မှာလ၊ ရန်စစ်သည်သူပုန်ထပါလို့၊ ကြုံရလေသည်ခေတ်တွင်းမှာဖြင့်၊ ရန်ချင်းရန်ပွေလို့ထပ်ကရော၊ သည်ကပ်အနိုင်ကျော်ရအောင်၊ တူပျော်ပျော်ကျင့်သီလရယ်နှင့်၊ ပွားလိုက်ကြဘာဝနာ၊ သည်အခါခေတ်ဆိုး။  

  

ဗုဒ္ဓဘာသာတွေနှင့်၊ မြန်မာပြေချန်လို့ ကြွင်းတန်ငဲ့၊ ကျမ်းရင်းစာဆိုမဖြင့် စနေဂြိုဟ်ရာဟုနင်းတာက၊ မဇ္ဈိမနယ်အတွင်းရယ်နှင့်၊ တရုပ်ပြည်မချန်ချွင်းပြီကဘု၊ အတင်းကွယ်သည်အခါဆော်တော့၊ ပြည်နဂရာမော် − မငြိမ်သက်ဘို့အပိုင်းမှာကွယ်၊ ရိုင်းချက်တမျိုး။

ခက်ဆစ်
------

၁။ မဇ္ဈိမ = မဇ္ဈိမတိုက်၊ အိန္ဒိယပြည်။

၂။ ကိုးရာအတွင်း = ယူဇနာ အဝန်းကိုးရာရှိသော အိန္ဒိယပြည်အတွင်း။

၃။ ဂန္ဓာလရာဇ် = ဂန္ဓာလရာဇ်၊ တရုတ်ပြည်။

မှတ်ချက်
--------

ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် နာမည်ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော နာမည်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------
အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာပိုင်များမှ ထုတ်ပြန်သည့်အမိန့်၊ တရားရုံးများ၏စီရင်ချက်နှင့် အမိန့် စသည်တို့သည်လည်း ဥပဒေသဘောသက်ဝင်သည်။ အမိန့်သည် သီးသန့်အကြောင်းအရာကိစ္စ တရပ်ရပ်အတွက် ထုတ်ပြန်ခြင်းဖြစ်သည်။ အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာပိုင်များမှ ထုတ်ပြန်သော အမိန့်များအနက် နိုင်ငံတော်သမ္မတကထုတ်ပြန်သော အမိန့်များလည်း ပါဝင်သည့်အပြင် ထိုကဲ့သို့သော အမိန့်မျိုး၏ လေးနက်မှုအတိုင်းအတာမှာလည်း မြင့်မားသည်ကို တွေ့ရမည်ဖြစ်သည်။

Ordiance ဟူသော အမိန့်သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင်ကျင့်သုံးခဲ့သော ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေများအရ နိုင်ငံတော်၏ ဥသျှောင်၊ အကြီးအကဲ(သို့မဟုတ်) နိုင်ငံတော်၏ အာဏာပိုင်အဖွဲ့က ထုတ်ပြန်သော အမိန့်ဖြစ်သည်။ ၁၉၄၇ခုနှစ် ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံ၏ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ ၉၄(၁) အရ၊ စစ်ကြောင့်ဖြစ်စေ၊ နိုင်ငံတွင်းဆူပူမှုကြောင့်ဖြစ်စေ၊ ပြည်ထောင်စုနိုင်ငံ၏ တည်တံ့မှုကို အန္တရာယ်ဖြစ်စေအံ့သော အထူးအရေးတကြီး အခြေအနေ ဖြစ်ပေါ်နေပြီဟူ၍သော်လည်းကောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတက ကျေညာချက်တရပ် (Proclamation) ကို ထုတ်ပြန်နိုင်သည်ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ ၁၁၀(၁) အရ ပါလီမန်ဆိုင်ရာ လွှတ်တော်နှစ်ရပ်လုံး၏ ညီလာခံမရှိခိုက်၊ မည်သည့်အခါမျိုး၌မဆို၊ နိုင်ငံတော်သမ္မတသည်၊ ချက်ချင်းအရေးယူဆောင်ရွက်ရန် လိုအပ်သော ကိစ္စများပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု ယူဆလျှင်၊ ထိုကိစ္စများ ပေါ်ပေါက်လာသည့်အလျှောက် လိုအပ်သည်ဟု ထင်မြင်သော တစ်ချက်လွှတ်ဥပဒေများ (Ordinances) ကိုထုတ်ပြန်ကျေညာနိုင်သည်ဟု ပြဋ္ဌာန်း ပါရှိပေသည်။

၁၉၇၄ ခုနှစ်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ ၇၄-တွင် ဥပဒေကဲ့သို့အာဏာတည်သောအမိန့်များ
------------------------------------------------------------------------------

Ordinances

ထုတ်ပြန်ကျင့်သုံးခွင့်နှင့် စပ်လျှဉ်း၍ "နိုင်ငံတော်ကောင်စီသည် ပြည်သူ့လွှတ်တော် အစည်းအဝေးတစ်ခုနှင့် တစ်ခုအကြားတွင် ပုဒ်မ ၇၄- ပါ ကိစ္စများမှအပ၊ အခြားကိစ္စများအတွက် လိုအပ်လျှင် ဥပဒေကဲ့သို့အာဏာ တည်သောအမိန့်များ (Ordinances) ကို ပြဋ္ဌာန်းနိုင်ခွင့် ရှိသည်။ ယင်းအမိန့်များကို ရက်ပေါင်း ကိုးဆယ်အတွင်း ကျင်းပသော အနီးကပ်ဆုံး ပြည်သူ့လွှတ်တော်အစည်းအဝေးသို့ တင်ပြ၍ အတည်ပြုချက်ရယူရမည်။ ယင်းအမိန့်များကို ထုတ်ပြန်ပြီးနောက် ရက်ပေါင်း ကိုးဆယ် အတွင်း ပြည်သူ့လွှတ်တော်အစည်းအဝေး ကျင်းပရန်မရှိလျှင် ပြည်သူ့လွှတ်တော်အရေးပေါ် အစည်းအဝေးကို ခေါ်ယူကျင်းပ၍ အတည်ပြုချက်ရယူရမည်။ ပြည်သူ့လွှတ်တော်၏ အတည်ပြုချက် မရှိလျှင် ယင်းအမိန့်သည် အတည်မပြုသည့်နေ့မှစ၍ အာဏာတည်ခြင်းမှ ရပ်စဲရမည်"ဟူ၍ ပြဋ္ဌာန်း ကျင့်သုံးခဲ့သည်ကို တွေ့ရသည်။

၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ (၁၈) ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်အာဏာကိုသိမ်းယူပြီးနောက် နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ (ငြိမ်ပိ) ကို စစ်ခေါင်းဆောင်များက ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသည်။ ထိုနေ့မှာပင် ငြိမ်ပိအဖွဲ့ သည် အမိန့်အမှတ်- ၂/၈၈ ကို ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့ပြီး၊ အပိုဒ် ၁(က) ၌ "ည ၂၀ ဝ၀နာရီအချိန်မှ နံနက် ဝ၄ ဝ၀နာရီအချိန်အထိ မည်သူမဆို အမိန့်တစ်စုံတစ်ရာမရှိဘဲ လမ်းများပေါ်သို့ ထွက်ရောက်သွားလာမှု မရှိစေရ။"ဟု အမိန့်တစ်ရပ်ကိုထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ဒေသဆိုင်ရာ အာဏာပိုင်အဖွဲ့အစည်းများသည် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပါ ပြဋ္ဌာန်းချက်များနှင့် ပါလီမန်က ပြဋ္ဌာန်းထားသောဥပဒေများ၊ နည်းဥပဒေများကို မထိခိုက်စေဘဲ၊ သက်ဆိုင်ရာဒေသအတွက် လိုအပ်သော အမိန့်များ၊ ညွှန်ကြားချက်များနှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများကို လိုအပ်သလို (အကန့်အသတ်ဖြင့်) ထုတ်ပြန်နိုင် ခွင့်များရှိကြပေသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ဒေသတခုအတွင်း ရပ်ရွာအေးချမ်းသာယာရေးအတွက် လိုအပ်ပါက ညမထွက်ရအမိန့် အစရှိသည့် အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ အမိန့်တို့ကို အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာပိုင်မှ အရေးပေါ်လိုအပ် ချက်အရ ထုတ်ပြန်နိုင်ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် ဥပဒေကဲ့သို့စည်းနှောင်အားရှိပေသည်။