**ဦးထွန်းဝေ** (၂၃ အောက်တိုဘာ ၁၉၂၀–၈ ဩဂုတ် ၂၀၀၅) သည် မြန်မာအမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး အကယ်ဒမီဆု သုံးကြိမ်ရရှိထားသူ ဖြစ်သည်။ မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောကတွင် မင်းသား မြတ်လေးနှင့် ထွန်းဝေတို့သည် စကားပြောကောင်းသည့် မင်းသားများ ဖြစ်ကြသည်။

အစောပိုင်းဘဝ
------------

ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် အကယ်ဒမီ ဦးထွန်းဝေကို ၁၉၂၀-ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၂၃ ရက်နေ့ ပဲခူးတိုင်း၊ နတ်တလင်းမြို့၌ အဖ ဦးကျော်စိန်နှင့် အမိ ဒေါ်ရွှေရင်တို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။ မွေးချင်းများအနက် သားကြီး ဖြစ်သည်။

နတ်တလင်းအထက်တန်းကျောင်းတွင် အထက်တန်းပညာ သင်ကြားခဲ့ပြီး ၁၉၄၂-ခုနှစ်တွင် တရုတ်ပြည် ချုံကင်းမြို့တွင် စာနယ်ဇင်းသင်တန်း တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၇-ခုနှစ်တွင် နယ်ခြားသတင်းထောက်၊ နေ့စဉ်လမ်းညွှန် သတင်းစာများတွင် ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၈ - ၄၉-ခုနှစ်တွင် မန္တလေးမြို့ထုတ် `ဘဝသစ်နေ့စဉ်´တွင် အယ်ဒီတာချုပ်အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။

ရုပ်ရှင်လောကသို့ ဝင်ရောက်ခြင်း
------------------------------

သိန်းဖေမြင့်မှတစ်ဆင့် ဗြိတိသျှဘားမားရှိ ရွှေဒုံးဘီအောင်၏ တပည့်အဖြစ် ရုပ်ရှင်ပညာ သင်သည်။ ပထမဆုံး ဇာတ်ရံပါရမှာ ၁၉၅၂ ခုတွင် ဦးချစ်ခင်ရိုက်သည့် ချစ်ရေးမလွယ် ဇာတ်ကား ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၇ ခုတွင် ဦးချစ်စိန် ရိုက်သည့် ဗိုလ်မြဒင် ကားမှစ၍ ခေါင်းဆောင်မင်းသား ဖြစ်လာသည်။

၁၉၅၇-ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်မြဒင် ဇာတ်ကား၊ ၁၉၅၉ မှာ ကကြီးရေက ဇာတ်ကား၊ ၁၉၈၃-ခုနှစ်တွင် တတိယအရွယ်၏ ဒုတိယဝေဒနာ ဇာတ်ကားများနှင့် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် ထူးချွန်ဆု အကယ်ဒမီရရှိခဲ့သည်။

၁၉၅၂-ခုနှစ်တွင် ပီကင်းတွင်ကျင်းပသော အာရှနှင့် ပစိဖိတ်ဒေသငြိမ်းချမ်းရေး ကွန်ဂရက်သို့ ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် သွားရောက်ခဲ့ပြီး၊ ၁၉၅၆-ခုနှစ်တွင် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ပညာရှင်များ ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် တရုပ်ပြည်သို့ သွားရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၀-ပြည့်နှစ်တွင် မြန်မာ့ရုပ်ရှင် ပညာရှင်များ ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် တရုတ်ပြည်၊ ဘေကျင်းသို့ သွားရောက်ခဲ့ပြန်သည်။

၁၉၆၇-ခုနှစ်မှစပြီး အမြင့်သဘင်နှင့် ရုပ်ရှင်အစည်းအရုံးအဖွဲ့ဝင်၊ ၁၉၅၃-ခုနှစ်တွင် တရုတ်-မြန်မာ ချစ်ကြည်ရေး အဖွဲ့ကောင်စီဝင် အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

### ပါဝင်သော ဇာတ်ကားများ

| ခေါင်းစဉ် | ရုံတင်နှစ် | ဒါရိုက်တာ | ထုတ်ဝေသူ | မှတ်ချက် |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ချစ်ရေးမလွယ် | ၁၉၅၂ | ဦးချစ်ခင် |  |  |
| သည်ဆောင်းဟေမာန် |  | ဦးသုခ |  |  |
| မာလာရီ |  | ရွှေဒုံးဘီအောင် |  |  |
| ပွဲခါညောင်ရေ |  | ရွှေဒုံးဘီအောင် |  |  |
| ဒေါက်တာ အောင်ကျော်ဦး |  | ရွှေဒုံးဘီအောင် |  |  |
| ဖူးစာနှစ်ခိုင် |  | ဦးလှဦး |  |  |
| ဖြေလျှော့ခွေ |  | ဦးချစ်ခင် |  |  |
| ဘုနဲ့ ဘောက် |  | နေဒွန်း | ကန်တော်မိတ် ရုပ်ရှင် |  |
| ဗိုလ်မြဒင် | ၁၉၅၇ | ဦးချစ်စိန် | ဘီဘီဘီ ဖလင် |  |
| ကကြီးရေ က | ၁၉၅၉ | သာဓု |  |  |
| ‌ေမာင့်မူပိုင်ရှင် | ၁၉၆၄ | ‌ေအာင်ဝင်း |  |  |
| ဖဆကလပ် | ၁၉၆၆ | သာဓု |  |  |
| ချစ်တော့ ချစ်တယ် |  | မျိုးအောင် |  |  |
| ဗိုလ်အောင်နိုင် |  | ကျော်သန်း |  |  |
| တတိယအရွယ်၏ ဒုတိယဝေဒနာ | ၁၉၈၃ |  |  |  |

### အသံဇာတ်လမ်းများ

| ခေါင်းစဉ် | ထုတ်ဝေနှစ် | ဇာတ်ညွှန်း | ထုတ်ဝေသူ | မှတ်ချက် |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ကကြီးရေ က |  |  |  |  |
| နဂါးနိုင်မင်းသား |  |  |  |  |
| ပုဏ္ဏားဘကွန်း |  |  |  |  |
| ဝရမ်းပြေး ဘခက် |  |  |  |  |
| မဟာဇောတိကသူဌေး |  |  |  |  |
| ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပိတုန်းသုံးကောင် |  |  |  |  |
| ထောင်မင်းသား ဖိုးထော်နှင့် ယမင်းရုပ် |  |  |  |  |
| ဂျင်ပေါ်က ထုံး |  |  |  |  |
| အတ္တအကျဉ်းသား |  |  |  |  |
| ဂျမ်းမ |  |  |  |  |
| ပြောပြန်ရင်လည်း အောင်မင်း လွန်ရာကျမယ် |  |  |  |  |
| ဟင်္သာလည်းငှက် ကျီးလည်းငှက် |  |  |  |  |
| မုဆိုးနဲ့ ကျား |  |  |  |  |
| အဗ္ဗပါလီ |  |  |  |  |
| ဘုံ ရှင်းတမ်း |  |  |  |  |
| စိတ် |  |  |  |  |
| သမားတော်ကြီး မဟာဇီဝက |  |  |  |  |
| ရွှေနဲ့ကပ်တော့ ရွှေမင်းသား |  |  |  |  |

နိုင်ငံရေး
----------

ရှစ်လေးလုံးပြည်သူ့ အရေးတော်ပုံကြီး ဖြစ်ပွားသည့်အခါ အနုပညာရှင်များနှင့်အတူ တက်ကြွစွာ ပါဝင်ခဲ့ပြီး၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား အနီးကပ် ကူညီစောင့်ရှောက်ပေးခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ သူသည် နိုင်ငံရေးဝါဒအရ ကွန်မြူနစ်အတွေးအခေါ်ရှိသူတစ်ယောက်ဖြစ်သည်။

ရရှိခဲ့သော ဆုတံဆိပ်များ
-----------------------

ထွန်းဝေသည် အကယ်ဒမီ(၃)ကြိမ်ရသော ရုပ်ရှင်မင်းသားကြီး ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် *ဗိုလ်မြဒင်*ဇာတ်ကားဖြင့် အကောင်းဆုံးအမျိုးသားသရုပ်ဆောင်ဆု၊ ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် *ကကြီးရေက* ဇာတ်ကားဖြင့်လည်းကောင်း ၁၉၈၃ တွင် *တတိယအရွယ်၏ ဒုတိယဝေဒနာ* ဇာတ်ကားဖြင့်လည်းကောင်း ဇာတ်ပို့ဆု အကယ်ဒမီများ ရရှိခဲ့သည်။

မိသားစု
-------

ဦးထွန်းဝေသည် ပထမ ဒေါ်စောနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဇနီး ဒေါ်စော ကွယ်လွန်သွားသောအခါ၊ ဇနီး၏ တူမဖြစ်သူ ဒေါ်ထွေးထွေးနှင့် ထပ်မံ လက်ထပ်ခဲ့ပြီး၊ သား (၂) ယောက် ထွန်းကားခဲ့သည်။

ကွယ်လွန်ခြင်း
-------------

ရန်ကုန်မြို့ ရန်ကင်းမြို့နယ်၊ ပြည်သာယာ၊ သီရိဇေယျာလမ်း၊ နေအိမ်တွင် ၂၀၀၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၈ ရက်နေ့ နံနက် ၁နာရီ ၂၅ မိနစ်၌ ကွယ်လွန်အနိစ္စရောက်ခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီး ဒေါ်ထွေးထွေးနှင့် သားသမီး၊ မြေးများ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------