recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
သန္တာပင်လယ် (ကိုရယ်လ်ပင်လယ်) သည် ဩစတြေးလျတိုက်၏ အရှေ့မြောက်ကမ်းခြေဘက်ရှိ တောင်ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ၏ အနားသတ်ပင်လယ် ဖြစ်သည်။ သန္တာပင်လယ်၏ အနောက်ဘက်တွင် ကွင်းစလန်ပြည်နယ်၏ အရှေ့ကမ်းရိုးတန်း၊ အရှေ့ဘက်တွင် ဗနွားတူနိုင်ငံနှင့် 
နယူးကယ်လီဒိုးနီးယား၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ဆော်လမွန်အိုင်းလန်းနိုင်ငံ၏ တောင်ဘက်ဖျားစွန်းဒေသတို့က အသီးသီး ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။ အနောက်မြောက်ဘက်တွင် နယူးဂီနီကျွန်း (ပါပူအာကျွန်း) တောင်ကမ်းရိုးတန်းအထိကျယ်ပြန့်သည်။ တောင်ဘက်တွင် တက်စ်မန်ပင်လယ်၊ မြောက်ဘက်တွင် ဆော်လမွန်ပင်လယ်၊ အရှေ့ဘက်တွင် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာတို့နှင့် ပေါင်းဆုံသည်။ အနောက်မြောက်ဘက်တွင် တောရက်စ်ရေလက်ကြားမှတဆင့် အာရာဖူရာပင်လယ်တို့ဖြင့် ထိစပ်နေသည်။

ပင်လယ်သည် နွေးထွေးပြီး တည်ငြိမ်သည့် ရာသီဥတုရှိသည်။ မကြာခဏ မိုးရွာသွန်းကာ အပူပိုင်း ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်းများ တိုက်ခတ်တတ်သည်။ ပင်လယ်တွင်း၌ ကျွန်းများနှင့် သန္တာကျောက်တန်းများ များစွာတည်ရှိသည်။ ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် ယူနက်စကိုမှ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သော ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး သန္တာကျောက်တန်းဖြစ်သည့် မဟာ ဘယ်ရီယာ သန္တာကျောက်တန်းကြီး (Great Barrier Reef; အတိုကောက် GBR)သည် ဤပင်လယ်တွင်းတွင် တည်ရှိသည်။ GBR တွင် ရေနံရှာဖွေထုတ်လုပ်မှုများကို ၁၉၇၅ ခုနှစ်တွင် ရပ်ဆိုင်းခဲ့ကာ ငါးမဖမ်းရန် ကန့်သတ်နေရာများစွာကိုလည်း သတ်မှတ်ထားသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Coral Sea, Great Soviet Encyclopedia (in Russian)
2. ↑  Coral Sea, Encyclopædia Britannica on-line

ပြင်ပလင့်ခ်များ
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | ဝီကီမီဒီယာ ကွန်မွန်းစ်တွင် ***Coral Sea*** နှင့် ပတ်သက်သော မီဒီယာ ရှိသည်။ |
**လမုပင်**သည် ရိုင်ဇိုဖော်ရေးစီအီး (Rhizophoraceae) မျိုးရင်းတွင် ရိုင်ဇိုဖောရ (*Rhizophora*) မျိုးစု၌ ပါဝင်၍ ယင်း၏ရုက္ခဗေဒ အမည်မှာ ရိုင်ဇိုဖောရမင်းဂဲ (*Rhizophora mangle*) ဖြစ်သည်။ လမုပင် သည် အမြင့် ပေ ၂ဝ မှ ၂၅ ပေအထိ ရှိ၍ အသားမှာ ကျစ်၍ လေးသည်။ အခေါက်ကို သားရေနယ် လုပ်ငန်းတွင် အသုံးပြုသည်။ လမုသီး၏ အရသာမှာ ချဉ်၍ လူများ တစ်ခါတစ်ရံ စားသောက်ကြသည်။ လမုပင်များ ပေါက် လေ့ရှိသော အရပ်များမှာ အပူပိုင်းဒေသရှိ ပင်လယ်ကမ်းစပ်များပင် ဖြစ်သည်။ ယင်းအပင်များသည် ဆားငန်ရေကို နှစ်သက်ရကား ဆားငန်ရေရှိသောအရပ်များတွင် ထူထပ်စွာ ပေါက်ရောက်ကြသည်။ ထိုသို့ ထူထပ်စွာ ပေါက်ရောက်ကြခြင်းကြောင့် ပင်လယ်ကမ်းတစ်လျှောက်သို့ လူများ ဖြတ်သန်း သွားလာရန် အလွန်ခဲယဉ်းပေသည်။ ယင်းသို့ ဖြတ်သန်း မသွားနိုင်လောက်အောင် ထူထပ်ခြင်းမှာ ယင်းတို့၏ အမြစ်များကြောင့်သာ ဖြစ်သည်။ အမြစ်များသည် အကိုင်းမှလည်း ထွက်၍ ပေါက်ကြသည့်ပြင် ပင်စည်မှလည်း ထွက်၍ ပေါက်ကြသည်။ အမြစ်များသည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ရှုပ်ထွေးစွာ လိမ်ပတ်လျက် ရှိပြီးလျှင် ရွှံ့နွံများဖြင့် ရောနှော ပိတ်ဆို့နေကြသည်။ အမြစ်များသည် တဖြည်းဖြည်း တိုးပွာလာပြီး နောက်ဆုံးတွင် မြေကွက်လပ် ဧကပေါင်း မြောက်မြားစွာကို ဖုံးလွှမ်းအုပ်ဆိုင်းသွားလေသည်။ ပုံစံအားဖြင့် မလ္လာယုကျွန်းဆွယ်နှင့် ဖလော်ရီဒါပြည်နယ်တို့တွင် ပေါက်ရောက်သော လမုပင်များကို ကြည့်က ဖြတ်သန်းသွားလာရန် မည်မျှခက်ခဲသည်ကို တွေ့ရပေမည်။

လမုပင်များ၏ ထူးခြားချက်တစ်ရပ်မှာ လေရှူမြစ်များ ရှိခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ထိုလေရှူမြစ်များသည် ရေအောက်သို့ တိုးဝှေ့ ဝင်ရောက်ပြီး တစ်ဖန် ရေပေါ်သို့ ပေါ်၍လာကြသည်။ လမုပင်များ၏ ဘေးပတ်လည်တွင် ရေအောက်မှ ထွက်ပေါ်လာကြသော ငုံးတိတိ လေရှူမြစ်များ ပြည့်နှက်နေသည်ကို တွေ့ရှိကြရသည်။ ယင်းလေရှူမြစ်များကြောင့်သာ လမုပင်မှာ အသက် ရှင်နေနိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အကြောင်းကား လေထဲတွင် ပါဝင်သော အောက်စီဂျင်ဓာတ်ငွေ့ကို ထိုလေရှူမြစ်များက ရှူရိုက်၍ သစ်ပင်တစ်ပင်လုံးရှိ အစိတ်အပိုင်းများသို့ ဖြန့်ဖြူးပေးလေသည်။

လမုပင်များ မျိုးပြန့်ပွားပုံမှာလည်း အံ့ဩဖွယ်တစ်ရပ် ဖြစ်လေသည်။ လမုပင်၏ အစေ့များသည် အပင်ပေါ်၌ အပင် အညှောက် ပေါက်ကြ၍ ထိုအညှောက်များမှာ တဖြည်းဖြည်း ရှည်လာပြီးလျှင် အမြစ်ဖြစ်လာသည်။ အမြစ်များ သုံးပေမှ လေးပေခန့် ရှည်သည့်အခါမှသာ အပင်အောက်သို့ ကြွေကျ သည်။ ကြွေကျပြီးသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် အမြစ်များသည် ရွှံ့နွံထဲတွင် စွဲမြဲပြီး အပင်ပေါက်ကလေးများ ဖြစ်လာကြသည်။ လမုပင်၏ အမြစ်များသည် ပင်စည်လုံးပတ်မှလည်းကောင်း၊ အကိုင်း များမှလည်းကောင်း ထွက်ကြပြီးလျှင် အပင်အောက်သို့ တွဲလွဲဆွဲ၍ အမြစ်တွယ်ကြခြင်းကြောင့် ရုတ်တရက်ကြည့်လျှင် သစ်ပင်ကို ထောက်များဖြင့် ထောက်ထားသည်ဟု ထင်ရလေသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပင်လယ်ကမ်းစပ် ဒေသမျိုးနှင့် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်သို့ ဒေသမျိုးများ၌ လမုပင်များနှင့် ကနစိုပင်များ ထူထပ်စွာ ပေါက်ရောက်ကြသည်။ ကနစိုတောကို ကုန်းပိုင်း၌ တွေ့ရ၍ လမုတောများကို ပင်လယ်ကမ်းစပ်တစ်လျှောက်၌ တွေ့ရသည်။ ရေတက်သောအခါ လမုမြစ်များကို ရေဖုံးနေသော်လည်း ရေကျချိန်၌ ပေါ်နေတတ်ကြသည်။

ရုပ်ပုံများ
-----------

  

* လမုပင်လမုပင်
* ပင်ခြေပတ်လည်တွင် လေရှူမြစ်များ တည်ရှိနေပုံ ပင်ခြေပတ်လည်တွင် လေရှူမြစ်များ တည်ရှိနေပုံ
* အပင်ပေါ်ရှိ လမုသီးများအပင်ပေါ်ရှိ လမုသီးများ
* လမုငုံလမုငုံ
* လမုငုံ (အလယ်)နှင့် ပွင့်ဖတ်များကြွေသွားပြီဖြစ်သော လမုပွင့် (ဘယ်၊ညာ)လမုငုံ (အလယ်)နှင့် ပွင့်ဖတ်များကြွေသွားပြီဖြစ်သော လမုပွင့် (ဘယ်၊ညာ)

ကိုးကား
-------

1. ↑   "*Rhizophora mangle*"  (2015). *IUCN Red List of Threatened Species* **2015**. IUCN. doi:10.2305/IUCN.UK.2015-1.RLTS.T178851A69024847.en.
2. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၁)
သက္ကရာဇ်　၅၈၂　တွင် ပုဂံရှိ ရပ်စောက်ဂူဘုရားတွင် ရေးထိုးသော　မင်စာ　ဖြစ်သည်။ ရေးထိုးသည့် ခုနှစ်ကို မင်စာတွင် ပါသည်မှ လွဲ၍ အခြား ရေးထိုးသူ ကုသိုလ်ရှင် အကြောင်း မသိရချေ။ ပထမပိုဒ်၌ အလှူ ဖြစ်မြောက်ပုံကို ရေးထိုးထားကာ၊ ဒုတိယပိုဒ်၌ ထိန်းသိမ်း စောင့်ရှောက်သူတို့၌ ဘုန်းကျက်သရေ တိုးပွားစေမည့် အကြောင်း ရေးထိုးသည်။ တတိယပိုဒ်နှင့် စတုတ္ထပိုဒ်ဝယ် ဘုရားကျွန်ကို ရောင်းစားသူနှင့် ကောင်းမှုကို ဖျက်လိုဖျက်ဆီး လုပ်သူများကို အလွန် ပြင်းထန်သော ကျိန်စာ တိုက်ထားလေသည်။ နောက်ဆုံးပိုဒ်တွင် ကုသိုလ်ရှင်၏ ဆန္ဒ တောင်းဆုကို ရေးထိုးခြင်းဖြင့် နိဂုံးချုပ်ထား၏။

အနက်ဖော်
--------

သက္ကရာဇ်　၅၈၂　ခု၊　နွယ်တာလဆန်း　၇　ရက်၊　တနင်္ဂနွေနေ့　ဂူပြီးသတည်း။　သရက်စဉ်အား　သုဝဏ္ဏပိစည်မြောင်းလည်း　တူး၏။　သုဖရစ်　တင်းကုပ်ဖက်၍လည်း　ဆင်ခြံဖွဲ့၏။

ဤကား　ဝါ၌　နင်တို့ကျွေးစေသတည်း။　ငါကား　ချောင်းတာလယ်တာ　မရှိကျင်ရကား　ဘုရားကျွန်လျှင်　ကျွေးစေသတည်း။　ငါဒါယကာမဲ့မူလည်း　ငါ့အစ်ကိုလည်းကောင်း၊　ငါ့နှမလည်းကောင်း၊　ငါ့တူလည်းကောင်း၊　ငါ့တူမလည်းကောင်း၊　ငါ့မြေးလည်းကောင်း၊　ငါ့သားလည်းကောင်း၊　ဤဘုရားကျွေးသောသူကား　ငါဒါယကာထက်လျှင်　အကျိုးအတိုင်းမသိ　ရစေသတည်း။

ဤဘုရားကျွန်ကို　ရောင်းစားသောသူကား　မြေကားအထက်　ရောင်းစားသောသူကား　အအောက်　ဖြစ်စေသတည်း။　နင်အမျိုးတကာကို　မစေစေချင်၍　ပြတ်သောကား　မဟုတ်စွံ။　ဘုရားကျွေးစေလိုရကား　အမျိုးတကာ　ငါပေးသတည်း။

ဤခွက်တစ်ပွဲသောကား　ကျောင်း၌နေသော　သခင်ဟူသမျှ　စားစေသတည်း။　စားစေရှင်၊　ရောင်းချစားစေသော　မဟုတ်စွံ။　ကျောင်းပရိက္ခရာ　ထားသတည်း။　ဤခွက်ကို　ဥပါယ်တလည်မူ၍　ရောင်းစံ့၊　မြေကားအထက်　ရောင်းစားသူအအောက်　ဖြစ်စေသတည်း။

ဤငါပြုသောဥယျာဉ်ကား　အဆွေအမျိုး　စိုးသတည်း။　စိုးရှင်၊　ရောင်းချစားစေသော　မဟုတ်စွံတည်း။　ဘုရားတရားကို　ကျွေးစေလိုရကား　နင်တို့တကာ　ငါနှင်းသတည်း။

ပိဋကတ်အဦး　သီလက္ခန္ဓဝါသီတကျမ်း၊　အဘိဓမ္မသင်္ဂဏီ　တကျမ်း၊　ဒသဇာတ်　တကျမ်း၊　ဓမ္မပဒ　တကျမ်း၊　ဝိနည်းတပုံလည်း　ပြုခဖူး၏။　သခင်တို့　လုံ့လမူ၍　တပ်သောပညာသည်　တပ်သဖွယ်ကဲ့သို့　ငါဒါယကာကို　တပ်လေသတည်း။

ကိုးကား
-------

1. ↑  အရှင် အကုသိုလ်-ကုသိုလ်တော်စာကြည့်တိုက် (၂၀၀၉ ခု၊ နိုဝင်ဘာလ၊ ပကြိမ်။)။ *စာကိုးအဘိဓာန်*။ မြန်မာစာအဖွဲ့ဦးစီးဌာန။ p. ၂၉၅။ `|date=` ရှိ ရက်စွဲတန်ဖိုး စစ်ဆေးရန် (အကူအညီ)
ကေတီပယ်ရီကို ၁၉၈၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၅ရက်နေ့တွင် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု ကယ်လီဖိုးနီးယား ပြည်နယ်တွင် မွေးဖွားသည်။ အမည်ရင်းမှာ Katheryn Elizabeth Hudson ဖြစ်သည်။ ဘာသာတရားကိုင်းရှိုင်းသော သင်းအုပ်ဆရာ မိဘများမှ ဖွားမြင်သည့်သားသမီးသုံးဦး အနက် ဒုတိယသမီးဖြစ်သည်။ အိုင်းရစ် ပေါ်တူဂီ အင်္ဂလိပ် ဂျာမန် ကပြားတစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ် ကလေးဘ၀က ဘုရားကျောင်းများတွင် ဓမ္မတေးသီချင်းများလည်း သီဆိုခဲ့ရသည်။ မိဘများက ခေတ်ပေါ်တေးသီချင်းများကို နားထောင်ခွင့် မပေးခဲ့သောကြောင့် ဓမ္မတေးသီချင်းများဖြင့်သာကြီးပြင်းခဲ့ရသည်။ ၁၉၉၉ ခုနှစ် သူမအသက် ၁၅နှစ် တွင် Dos Pueblos High School ကျောင်းမှ ထွက်ခွာခဲ့ပြီး ဆန်တာဘာဘရာ Music Academy of the West တွင် အီတလျံအော်ပရာကို စတင်လေ့လာခဲ့သည်။ ၂၀၀၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ကေတီဟတ်ဆန် အမည်ဖြင့် ဓမ္မတေးသီချင်း အယ်လဘမ် ကိုဖြန့်ချိခဲ့သော်လည်း အောင်မြင်မှုမရ ခဲ့ပေ။ ၂၀၀၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် အယ်လဘမ် အသစ်ဖြန့်ချိရန်စီစဉ် ထားခဲ့သော်လည်း မထွက်ဖြစ်ခဲ့ပေ။ ထိုသို့ အကြိမ်ကြိမ် မအောင်မြင်ခဲ့သော်လည်း အနုပညာသက်တမ်း ကိုးနှစ် အကြာ ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် Capitol Record ဓာတ်ပြား ကုမ္ပဏီနှင့် One of the Boys အယ်လဘမ် ကိုဖြန့်ချိခဲ့ရာ I Kissed a Girl သီချင်းနှင့် အတူ ကေတီ ပယ်ရီလည်း နာမည်ကြီးလာခဲ့လေသည်။ ထိုနောက် ၂၀၁၀ ခုနှစ် Teenage Dream အယ်လဘမ် ကိုဖြန့်ချိခဲ့ရာ ယင်းအယ်လ်ဘမ်မှ single သီချင်း ငါးပုဒ်သည် Billaboard တွင် နံပါတ် ၁ရကာ သူမလည်း တစ်ဟုန်ထိုး နာမည်ကြီးလာခဲ့လေသည်။ ကေတီသည် ဆုပေါင်း ၃၈၂ ခုတွင် အမည်စာရင်းတင်သွင်း ခံရပြီး ၁၈၂ ခုဆွတ်ခူးခဲ့သည်။

ထွက်ရှိသည့် တေးအယ်လ်ဘမ်များ
---------------------------

1. Katy Hudson (2001)
2. One of the Boys (2008)
3. MTV Unplugged (2009)
4. Teenage Dream (2010)
5. Prism (2013)
6. Witness (2017)
7. Smile (2020)

သရုပ်ဆောင်သည့် ဇာတ်ကားများ
--------------------------

* The Smurfs (2011)
* Katy Perry: Part of Me (2012)
* The Smurfs 2 (2013)
* The Smurfs 3 (2015)

သရုပ်ဆောင်သည့် TVစီးရီးများ
---------------------------

* Wildfire (2008)
* The Young and the Restless (2008)
* The X Factor (2010)
* The Simpsons (2010)
* Sesame Street (2010)
* Saturday Night Live (2010 - 2013)
* Extreme Makeover: Home Edition (2010)
* American Idol (2010)
* How I Met Your Mother (2011)
* 50 Greatest Wedding Shockers (2011)
* Raising Hope (2012)

ကိုးကား
-------
လာအိုဘုရင့်နိုင်ငံဖြစ်သော လင်းဇင်းဘုရင့်နိုင်ငံ (kingdom of **Lan Xang**) (လာအို: ລ້ານຊ້າງຂາວຂາວ *Lanxanghômkhao* /laːn˥˧ saːŋ˥˧ hom˧ khaːw˥/, from ລ້ານ "million" + ຊ້າງ "elephants" + "[under] the white parasol"; ထိုင်း: ล้านช้างร่มขาว, RTGS: *Lan Chang Rom Khao*; ပါဠိ: शिसत्तनखनहुत्, Sisattanakhanahut; မြန်မာ: လင်းဇင်း, IPA: [lɪ́ɴzɪ́ɴ]; သင်္သကရိုက်: श्री सत्तनागहुत Srī Sattanāganahuta; ဗီယက်နမ်: *Vạn Tượng*) ကို ၁၃၅၄ခုနှစ်တွင် လာအိုဘုရင် ဖငွန် (Fa Ngum) မှ စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။

ရှေး မင်းမျိုးနွယ်ဖြစ်သော မင်းသား ဖငွန်သည် ကမ္ဘောဒီးယားသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရင်း ခမာဘုရင်၏ သမီးတော်နှင့် လက်ထပ်ထိမ်းမြားခဲ့သည်။ ၁၃၄၉ တွင် ဖငွန်သည် လူသူစစ်သည်ဗိုလ်ပါ ၁၀,၀၀၀ ပါသော စစ်တပ်ကြီးကို ဦးဆောင်လျက် ကမ္ဘောဒီးယားပြည် အန်ကောမှ သူ၏လာအိုပြည်တွင်းသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ဖငွန်သည် သစ္စာခံသောနယ်များကို လာအိုအခေါ် မွမ် (ပြည်နယ်)များ အဖြစ်သိမ်းယူသတ်မှတ်လိုက်သည်။ ခမည်းတော်နှင့် နောင်တော်များထံမှ အာဏာသိမ်းယူကာ ၁၃၅၄ တွင် ဗီယင်ကျန်းမြို့၌ လင်းဇင်းဘုရင်အဖြစ် ဘိသိက်ခံခဲ့သည်။ ဆင်ကောင်ရေတစ်သန်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော လင်းဇင်းနိုင်ငံအတွက် နယ်မြေချဲ့ထွင် သိမ်းပိုက်ခဲ့ရာ ထိုခေတ်က အရှေ့တောင်အာရှတွင် အကြီးမားဆုံးသော ဘုရင့်နိုင်ငံများတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ 
ဖငွန်အုပ်ချုပ်သော အစောပိုင်းနှစ်များတွင် အခက်အခဲမရှိသော်လည်း နောက်ပိုင်း (၆)နှစ် (၁၃၆၂-၁၃၆၈) အတွင်း ဒေသတွင်းရိုးရာယုံကြည်ကိုးကွယ်မှုဖြစ်သော ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ နှင့် သူ၏ယုံကြည်မှုဖြစ်သော မဟာယာန ဗုဒ္ဓဘာသာအကြား ပဋိပက္ခဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဘုန်းကြီးကျောင်းပေါင်းများစွာကို ဖျက်ဆီးခဲ့သည်။ ပြင်းထန်စွာနှိပ်ကွပ်ခဲ့သည်။ ၁၃၆၈တွင် ဖငွန်၏ မိဖုရား ခမာမင်းသမီး ကွယ်လွန်သည်။ ထို့နောက်တွင် သူသည် အယုဒ္ဓယဘုရင်၏ သမီးတော်နှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြန်သည်။ ထိုမင်းသမီးသည် သူ၏ ကြင်ယာတော်အပေါ် ဩဇာလွှမ်းမိုးနိုင်ပြီး အယုဒ္ဒယမှ ဗုဒ္ဒရုပ်ပွားဆင်းတုတော်များကို နောင်တွင် လွမ်ပရာဘွမ်ဟု အမည်တွင်မည့် ပရာဘွမ်မြို့တော်သို့ ပင့်ဆောင်လာခဲ့သည်။

၁၃၇၃ တွင် ဖငွန်သည် မွမ်နန် (Muang Nan) သို့ ဆုတ်ခွာခဲ့သည်။ ယူနန်ပြည်သို့ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေခဲ့သော သားဖြစ်သူ အွန်ဟွမ် (Oun Heuan) ပြန်လည်ရောက်ရှိလာပြီး ၁၃၉၃တွင် ဖခင် ဖငွန်ကွယ်လွန်ပြီးနောက်၌ ထိုင်းသုံးသိန်းဟု အမည်ရသော ဆမ်ဆင်နက်ထိုင်း (Samsenethai) ဟု ဘွဲ့အမည်ခံကာ လန်ဆန်းပြည်ကို ဆက်လက်အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ မဲခေါင်ဒေသတွင် မွန်ဂိုတို့၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို အဆုံးသတ်စေခဲ့သည်။ လာအိုလူမျိုး၊ ထိုင်းလူမျိုးနှင့် အခြားလူနည်းစုတိုင်းရင်းသားများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော လင်းဇင်းပြည်သည် နောင် နှစ်ပေါင်း ၃၀၀ တိုင်အောင် ကြာမြင့်ခဲ့သည်။ ဖငွန်၏ အဆက်အနွယ်ဖြစ်သူများသည် ဖငွန်သေဆုံးပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း (၆၀၀) ကြာသည့်အချိန်တွင် ထီးနန်ဆက်ခံခဲ့ပြန်သည်။ ၁၇ ရာစုနှစ်ကုန်အထိ လက်အောက်ခံနယ်စားများဖြင့် လန်ဆန်းပြည်ကြီး လွတ်လပ်စွာတည်ရှိနေခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် သမိုင်းမှတ်တမ်းများအရ ဗီယက်နမ်တို့က (၁၄၇၈-၇၉) တွင်လည်းကောင်း၊ ထိုင်းတို့က ၁၅၃၆တွင်လည်းကောင်း၊ မြန်မာတို့က (၁၅၇၁-၁၆၂၁) တွင်လည်းကောင်း တိုက်ခိုက်ခြင်းကို ခံခဲ့ရသေးသည်။

၁၆၉၄တွင် မင်းအဖြစ်အာဏာလုကြရာမှ စစ်ပွဲများ ဖြစ်ပွားကာ ၁၇၀၇ခုနှစ်တွင် လွမ်ပရာဘွမ်ဘုရင့်နိုင်ငံ၊ ဗီယင်ကျန်းဘုရင့်နိုင်ငံနှင့် ချမ်ပါဆက်ဘုရင့်နိုင်ငံဟူ၍ ၃ပိုင်းကွဲသွားခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်းတို့အားလုံးသည် အယုဒ္ဒယဘုရင်၏ သစ္စာခံများအဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့ကြသည်။ မွမ်ဖွမ် (Muang Phuan) သည် ၁၅ရာစုတွင် ဗီယက်နမ်တို့၏ သစ္စာခံအဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့သည်။

ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန်
-----------------

* ဖငွန်
* လာအိုဘုရင့်နိုင်ငံများ

ကိုးကား
-------
ဆန်ဆော်ဆီနန်းတော်၊ အမျိုးသား သမိုင်း ဥယျာဉ် ၊ ဟေတီ
**ဆန်ဆော်ဆီနန်းတော်** သည် ဟေတီနိုင်ငံ နော့ဒ်ပြည်နယ် မေးလော့မြို့တွင် တည်ရှိသော နန်းတော် တစ်ခု ဖြစ်ပြီး လာဖဲရီရာ ရဲတိုက် ၏ အရှေ့မြောက်ဘက် ၃.၁မိုင် (၅ ကီလိုမီတာ) ခန့် အကွာတွင် တည်ရှိပြီး ပင်လယ်အော် သုံးခု ထိန်းသိမ်းရေး ဒေသ၏ အနောက်တောင်ဘက် ၈.၁ မိုင် (၁၃ ကီလိုမီတာ) ခန့် အကွာတွင် တည်ရှိသည်။

ထိုနန်းတော်သည် ဟေတီ ပထမ ဟင်နရီဘုရင် (ဟေတီတွင် ဟင်နရီ ခရစ်စတော့ဖ် ဟု လူသိများသည်) ၊ ဘုရင်မ မေရီလူးဝစ် နှင့် သူတို့၏ သမီးနှစ်ဦး နေထိုင်ရာ တော်ဝင် စံအိမ် ဖြစ်သည်။ ထို နန်းတော်သည် ဘုရင်တည်ဆောက်ခဲ့သော နန်းတော် ကိုးခု အပြင် စံအိမ် ၁၅ ခု၊ များပြားလှသော ခံတပ်များ နှင့် သူ၏ စိုက်ခင်း ၂၀ ပေါ်တွင် ဖြန့်ကျက်တည်ရှိနေသော နွေရာသီ စံအိမ်များတွင် အရေးအပါဆုံး ဖြစ်သည်။  ထိုနန်းတော်အား ၁၈၁၀ တွင် စတင်တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး ၁၈၁၃ ခုနှစ် တွင် ပြီးစီးခဲ့သည်။ ပြင်သစ်ဘာသာဖြင့် **အားလုံးကို ပူပန်စရာမလို** ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ အနီးဆုံး လေဆိပ်နှင့် အကြီးဆုံး မြို့မှာ ကက်ပ်ဟေရှန်မြို့ ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Cheesman၊ Clive (2007)။ *The Armorial of Haiti: Symbols of Nobility in the Reign of Henri Christophe*။ London: The College of Arms။
ဆန်နီညိမ်းသည် မော်ဒန်ပန်းပုပညာရှင်၊ ပန်းချီဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ဆန်နီညိမ်းကို ၁၉၄၉-ခုနှစ်၌ မန္တလေးမြို့တွင် အဖ လက်ဝှေ့ကျော် ဦးကျားဘညိမ်း နှင့် အမိ ဒေါ်ကြည်ကြည်တို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။ မွေးချင်း(၈)ယောက်အနက် ဒုတိယသားကြီး ဖြစ်သည်။ 

၁၉၇၁-ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်ပန်းချီပန်းပုကျောင်းမှ ပန်းပုပညာရပ်နှင့် ကျောင်းဆင်းခဲ့ပြီး ပန်းချီပန်းပုပညာရပ်များကို ဆက်လက်ဆည်းပူးခဲ့ရာ ခေတ်ပြိုင် အနုပညာရပ်များနှင့် အခြေခံဒီဇိုင်း၊ အမြင်ဆိုင်ရာ အနုပညာ (Visual Art) အခြေခံများကို ဆရာဗဂျီအောင်စိုးမှ သင်ကြားပေးခဲ့သည်။ 

၁၉၇၂-ခုနှစ်တွင် ကန်တော်ကြီး ကရဝိတ်ဖောင်တည်ဆောက်ရေး လုပ်ငန်းခွင်တွင် ဆရာကြီးဦးဟန်တင်၏လက်အောက် ပန်းပုဌာနတွင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ 

၁၉၇၆-ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်ပြန်ကြားရေးဌာန (USIS Yangon)တွင် ဝင်ရောက်အမှုထမ်းခဲ့ရာ ပြပွဲဌာန၊ ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေရေးဌာန တို့မှာ Graphic Artist အနေနှင့် စာအုပ်ထုတ်ဝေခြင်း၊ ပြပွဲများ ခင်းကျင်း ပြသခြင်းများကို ၁၉၉၆-ခုနှစ်အထိ နှစ်ပေါင်း နှစ်ဆယ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ 

၁၉၈၀-ခုနှစ်များတွင် ပန်းချီဆရာ ပေါ်သိမ်းနှင့် တွဲ၍ ဥဒေါင်းမင်းပြခန်းကို ပြန်လည်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး အနုပညာလှုပ်ရှားမှုများကို လူငယ်မျိုးဆက်သစ်များနှင့် အတူ ပန်းချီပန်းပုများကို ပြသခဲ့သည်။ ထိုကာလများတွင် စတိတ်ရှိုး ခေါ် စင်တင်ဂီတအနုပညာ ဖျော်ဖြေပွဲများအတွက် စတိတ်ဒီဇိုင်းများကို ပေါ့(ပ်)ဂီတပညာရှင်များနှင့် တွဲဖက်၍ တင်ဆက်ခဲ့သည်။ စတိတ်ဒီဇိုင်းများကို တင်ဆက်ရာမှာ ဆက်တင်၊ မီးအလင်းအမှောင်၊ ဂီတသံစဉ် ဂီတပညာရှင်များနှင့် တွဲဖက်ခဲ့သည်။ 

ကဗျာဆရာ မြေချစ်သူ၏ ခေတ်ပြိုင်အနုပညာရပ်နှင့် ပတ်သက်သော မိတ်ဆက်စာတမ်းများကို လူငယ်ပရိသတ်များအတွက် ဖတ်ကြားပေးလေ့ရှိသည်။ 

၁၉၉၃-ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်ပြန်ကြားရေးဌာန၏(TV Program) အစီအစဉ်အရ မြန်မာပန်းချီဆရာများဖြစ်ကြသော ဦးတင်ဝင်း(ဗိဿနိုး)၊ ဦးမင်းဝေအောင်(New Treasure Art Gallery) တို့နှင့်အတူ အမေရိကန် မြို့ကြီးများရှိ ခေတ်ပြိုင် အနုပညာနှင့် ပြတိုက်များသို့ သွားရောက် လေ့လာခွင့် ရရှိခဲ့သည်။ 

ခရီးသွားလုပ်ငန်း မြှင့်တင်ရေး မဂ္ဂဇင်း Enchanting Myanmar တွင် Art Director/ Photographer အဖြစ် တာဝန်ယူလျက် ရှိသည့်အပြင် မဂ္ဂဇင်းများတွင် သရုပ်ဖော်ပန်းချီ ရေးဆွဲခြင်း၊ စာအုပ်မျက်နှာဖုံးများ ရေးဆွဲခြင်း၊ အနုပညာဆောင်းပါးများကို ရေးသားခြင်း၊ ခေတ်ပြိုင် ပန်းပုပြပွဲများကို (ပြည်တွင်းပြည်ပ) ပြပွဲများတွင် ပါဝင်ပြသခြင်း ပြုလုပ်လျက် ရန်ကုန်မြို့တွင် နေထိုင်သည်။

ရေးသားခဲ့သော စာအုပ်များ
-----------------------

1. အခြေခံဒီဇိုင်းနှင့် ဂရပ်ဖစ်အနုပညာ၊ (တူဒေးစာအုပ်တိုက်)
2. ပျူဒီဇိုင်းများကပြောသော ပျူအတွေးများ
3. 
4.

ဘဝနိဂုံး
--------

၂၀၂၁-ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ၊ ၂၀-ရက်နေ့၊ နေ့လယ် ၁နာရီခွဲတွင် ကိုဗစ် ၁၉ ရောဂါဖြင့် ဘဝတပါးသို့ ကူးပြောင်းသွားသည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် အသက်(၇၂)နှစ် ရှိပြီဖြစ်သည်။ 
မြန်မာ့အနုပညာနှင့် မြန်မာမှု အထူးကျွမ်းကျင်သူ ပန်းပုဆန်နီညိမ်းသည် မကွယ်လွန်ခင် တစ်ရက်အလို၊ ဇူလိုင်လ ၁၉ ရက်နေ့၌ "ဆန်နီညိမ်းတောင်းဆိုသည်" ဆိုသော စစ်ကောင်စီကို ရည်ညွန်းသည့်ပုံနှင့် "ရပ်ကြတော့"ဟူသော တုန်ရီချိနေသည့် လက်ရေးနှင့် စာလုံးမပီမသ ရေးသားခဲ့သည်။
**Crazy Rich Asians** (ကြိကြိတက် ချမ်းသာသော အာရှသူကြွယ်များ) ဝတ္ထုကို စာရေးဆရာ ခက်ဗင် ကွမ်း ရေးသားပြီး ဒက်ဘယ်ဒေး စာအုပ်တိုက်က ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသည်။ အိမ်ထောင်ရပ်သားပြုကြသည့်ကာလ၌ အလွန်အမင်းချမ်းသာသော စင်္ကာပူ တရုတ် မိသားစု သုံးခုတို့၏ အမွေခံဖြစ်သူက အမေရိကန် တရုတ်ရည်းစားအား စင်္ကာပူသို့ ခေါ်လာသည့်အခါ ဖြစ်ပွားသည့် ကိစ္စအထွေထွေကို အလွန်အမင်းဖော်ကျူးရေးသားထားသည်။ 

ဇာတ်လမ်းအကျဉ်း 
နောင်တစ်ချိန်၌ လက်ထပ်ရန် ရည်စူးထားသည့် ရည်းစားဖြစ်သူ **နစ်ခလတ်(စ်) ယန်း** နှင့်အတူ နွေရာသီပိတ်ရက်အား စင်္ကာပူတွင် ကုန်လွန်စေရန် **ရေးချယ် ချူ** သဘောတူလိုက်မိသည်။ သူမ မသိလိုက်သည်က နစ်ခလတ်(စ်) ၏အိမ်မှာ နန်းတော်ကဲ့သို့ဖြစ်နေပြီး ကားထက် ကိုယ်ပိုင်လေယာဉ်ကိုသာ ပိုစီးရတော့မည်ဖြစ်ကြောင်း အပါအဝင် အာရှတိုက်၌ အသင့်တော်ဆုံးသတို့သားအား မိမိရရှိထားမိသကဲ့သို့ ထိုးမည့်ဓားပေါင်းစုံတို့၏ ဗဟိုချက်ဖြစ်နေခြင်းတို့ကြောင့်ပင် ဖြစ်နေတယ်ဆိုတာကို သိလာရသောအခါတွင်။

နောက်ဆက်တွဲစာအုပ်များ
---------------------

* တရုတ် သူကြွယ်တွေလို ချမ်းသာတဲ့ ရည်းစားမလေး (၂၀၁၅)
* လူချမ်းသာတွေရဲ့ ပြဿနာများ (၂၀၁၇)

ကိုးကား
-------

1. ↑  Kwan, Kevin. "Crazy Rich Asians". Doubleday, New York. 2013.
**ဖာရာဖော့ဆက်** (အင်္ဂလိပ်: Farrah Fawcett; မွေးနာမည် **Ferrah Leni Fawcett**; ဖေဖော်ဝါရီ ၂၊ ၁၉၄၇ – ဇွန် ၂၅၊ ၂၀၀၉) သည် အမေရိကန် သရုပ်ဆောင်၊ မော်ဒယ် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ သူမကို ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု တက္ကဆက် ပြည်နယ်၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ဆက်ဆီ (Sexy) ဖြစ်သည့် ဝတ်စားဆင်ယဉ်မှုနှင့် အပြောအဆိုအနေအထိုင်တို့ကို လွန်ခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်း (၃၀) ကတည်းက ကမ္ဘာသို့မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည့် ချာလိစ် အိန်ဂျယ် ရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲမှ သရုပ်ဆောင် မင်းသမီးတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၆ ခုနှစ်မှ ၁၉၈၀ ခုနှစ် ထိပြသခဲ့သည့် ချာလိစ် အိန်ဂျယ်ရုပ်သံ ဇာတ်လမ်းတွဲများတွင် အလွတ်စုံထောက်နှင့် ပြိုင်ကားမောင်းသူ ဂျေးမွန် ရိုးအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ထိုရုပ်သံဇာတ် လမ်းတွင်သူမ၏ သရုပ်ဆောင်မှုအတွက် ရွှေကမ္ဘာလုံးဆု ရရှိခဲ့သည်။

ပလေးဘွိုင်းမဂ္ဂဇင်းအတွက် သူမ၏ ပကတိ အလှပုံကို ၁၉၉၅ နှင့် ၁၉၉၇ တွင် ရိုက်ကူးပေးခဲ့သည်။ ၁၉၇၃ ခုနှစ် တွင် The Six Million Dollar Man ဇာတ်လမ်းတွဲတွင် သူနှင့် အတူ သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည့် သရုပ်ဆောင် လီမေဂျာနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ သရုပ်ဆောင် ရိုင်ယန် အိုနီးနှင့် ၁၉၈၂ခုနှစ်မှ ၁၉၉၇ ခုနှစ်ထိ တွဲခဲ့ပြီး နောက် ၂၀၀၁ ခုနှစ်မှ ယခုကွယ်လွန်ချိန် အထိ တွဲခဲ့သည်။ ရိုင်ယန် အိုနီးက ဖော့ဆက်ကို လက်ထပ်ခွင့် တောင်းဆိုထားရာ သဘောတူထားသော်လည်း လက်ထပ် ခြင်းမပြုရသေးသည် ပင်ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ဖာရာဖော့ဆက် မှာ စအို ကင်ဆာ ရောဂါကို လွန်ခဲ့သည့် သုံးနှစ်ကတည်းက ခံစားနေရပြီး ယခု ထိုရောဂါ ဖြစ်ပင်ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် Combat , S.W.A.T, Little House စသည့် အမေရိကန် ရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲ များပြသစဉ် အချိန်က ချာလိအိန်ဂျယ် ဇာတ်ကားမှာ အပတ်စဉ် ကြာသပတေး နေ့တိုင်း ပြသရာ ဖာရာဖော့ဆက်မှာ မြန်မာပရိသတ်တို့၏ အသည်းကျော်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉၆၉ ခုနှစ်တွင် Love is funny thing ဇာတ်ကားတွင် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

ဘဝနိဂုံး
--------

ဖာရာဖော့ဆက်သည် ၂ဝဝ၉-ခုနှစ်၊ ဇွန်လ၊ (၂၅)ရက်နေ့ အသက် ၆၂ နှစ် အရွယ်တွင် ဆန်တာ မော်နီကာ ဆေးရုံကြီး၌ ကင်ဆာရောဂါတစ်မျိုးဖြင့် ကွယ်လွန် သွားခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑
2. ↑  Schneider, Karen S. (October 23, 2006). "Farrah's Fight Against Cancer". *People* **66** (17). Retrieved on December 23, 2013.
3. ↑  Ditzian၊ Eric။ "Farrah Fawcett Dies At 62"၊ June 25, 2009။ November 16, 2013 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
**၇၃ လမ်း**သည် မန္တလေးမြို့၏ အဓိကလမ်းမကြီးများအနက်မှ တစ်လမ်းဖြစ်သည်။ ထိုလမ်းသည် မြို့၏ တောင်နှင့်မြောက်အတိုင်း ဖောက်လုပ်ထားသည်။ မြောက်ဘက်ပိုင်း၏အစသည် မန္တလေးတောင်ခြေရှိ မန္တလေး-မိုးကုတ်-မြစ်ကြီးနားလမ်းမှ စတင်သည်။ တောင်ဘက်ပိုင်း၏အစသည် ရန်ကုန်-မန္တလေး လမ်းပေါ်တွင် အဆုံးသတ်သည်။ ၇၃ လမ်းသည် ၁၂ လမ်းမှ ၂၆ ဘီလမ်းအတွင်း နန်းမြို့ရိုးကို ဖြတ်၍ လည်းကောင်း၊ ၄၂ လမ်းမှ သိပ္ပံလမ်းအတွင်း မန္တလေးတက္ကသိုလ်အားလည်းကောင်း ဖြတ်သန်းသွားသည်။ ၂၆ ဘီလမ်းမှ မန္တလေးတက္ကသိုလ်အထိ သိပ္ပံလမ်းအရောက်အတွင်းတွင် အဓိပတိလမ်းဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။အရှင်နှစ်ပါး ပါတော်မူစဉ်က နန်းမြို့အတွင်းမှ ကျော်မိုးတံခါးမှထွက်၍ ဤလမ်းအတိုင်း ၃၅ လမ်းမှတစ်ဆင့် ဂေါဝိန်ဆိပ်သို့ သွားခဲ့ကြသည်။

ထင်ရှားသောနေရာများ
------------------

* တိုင်းရင်းဆေးတက္ကသိုလ်
* ရွှေမန်းတောင် အားကစားကွင်း
* မင်္ဂလာဈေး
* ဆေးတက္ကသိုလ်
* မန္တလေးတက္ကသိုလ်
* မန္တလာသီရိ အားကစားကွင်း
* မြန်မာသတင်းအချက်အလက်နည်းပညာတက္ကသိုလ်

ထင်ရှားသော လမ်းဆုံများ
----------------------

* မန္တလေး-မိုးကုတ်-မြစ်ကြီးနားလမ်း
* ၁၂ လမ်း
* ၂၆ ဘီလမ်း
* လမ်း ၃၀
* သိပ္ပံလမ်း

ကိုးကား
-------

1. ↑  Mandalay Roads and Streets Map။
ပုံသဏ္ဌာန် : အပင်----ပင်ပျော့ ပင်ငယ်မျိုး ဖြစ်၏ ။ ၃ ပေ ကျော်ခန့် မြင့်သည်။ ထောင်မတ် ၍ ပေါက်သည်။ ကိုင်းဖြာသည်။ ပင်စည်နှင့် အကိုင်းအခက် လေးထောင့် ပုံရှိသည်။ ပင်စည် ညိုခြောက် ခြောက် ရောင်ရှိ၍ ဖုဖောင်း နေသော အဆစ်များ ရှိ၏ ။ ပဉ္စငါးပါး လုံး မွှေး၏ ။ ကိုင်းနုများ ပေါ်တွင် အမွှေးနု ကလေးများ ရှိသည်။
အရွက်----၂ ရွက်စီ ရွက်ဆိုင် အလှည့်ကျ ထွက်၏ ။ ရွက်ရင်း ဝိုင်း၍ ရွက်ထိပ်ချွန်သည်။ ရွက်နား တွင် ခွေးသွား စိပ်များ ရှိ၏ ။ အရွက် အပေါ် မျက်နှာပြင်တွင် အမွှေးနု ကလေးများ ရှိ၏။ ရွက်လယ်ကြော ထင်ရှားပြီး အနီရောင်ရှိ သည်။ ရွက်ညှာ မရန်းစေ့ရောင် သမ်းကာ အမွေးနုလေး များဖြင့် ဖုံးလွှမ်း နေသည်။
အပွင့်--သေးငယ်၏ ။ ပန်းခရမ်းရောင် ရှိသော ပန်းပွင့်လေးများ ပန်းခိုင်ပေါ်တွင် စုပြုံ ၍ ပွင့်၏။
အသုံးပြုနိုင်သည့်
အစိတ်အပိုင်းများ : အရွက် ။
မြန်မာနိုင်ငံတွင်
တွေ့နိုင်သောနေရာများ : ဆေးဝါးအလို့ငှာ အိမ်များ တွင် စိုက်ပျိုး လေ့ရှိသည်။
စိုက်ပျိုးပင် ဖြစ်သည်။
အသုံးဝင်ပုံ : ပင်စိမ်းအာနိသင် နှင့်တူ၏ ။
အသုံးပြုပုံ-
အရွက်
၁ ။ ဆီး၌ သွေးပါခဲ့သော် အရွက်ရည်ကို ဆေးခြောက် အနည်းငယ် နှင့် ရောသောက် ရ၏။
၂ ။ ဖျားနာခြင်း နှင့် ကလေးများ အညှော် မိ၍ ငန်းမန်း လိုက်ခြင်း များ အတွက် အရွက်ကို ကြိတ်၍ နှမ်းဆီ နှင့် ရောပြီး ငယ်ထိပ်ပေါ် တွင် လိမ်းပေးခြင်း ၊ အုပ်ပေးခြင်း ပြုရ၏ ။
၃ ။ မီးယပ်လာစဉ် ကိုက်ခဲခြင်း အတွက် အရွက်ရည်ကို အတွင်းဆေးအဖြစ် သုံး၏။
၄ ။ ဆီးရွှင်ဆေး လေထိုး လေအောင့် ရောဂါပျောက်ဆေး ဖော်စပ်ရာ တွင်လည်း ထည့်သွင်း အသုံးပြု ၏။

ကိုးကား
-------

1. ↑
**သိုက်ထွန်းသက်** (၃၀ မေ ၁၉၅၂–၂၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၁) သည် မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။

အမည်ရင်း ဦးသိန်းဇော်ဖြစ်ပြီး မန္တလေးမြို့၊ စိန်ပန်းရပ်၊ အဖ ဦးအေးမောင်၊ အမိ ဒေါ်တင်မေ တို့မှ ၁၉၅၂-ခုနှစ်၊ မေလ (၃၀) ရက်တွင် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ မွေးချင်း လေးယောက်အနက် ဒုတိယသား ဖြစ်သည်။ လသားအရွယ်တွင် ဒေါ်တင်မေ၏ အစ်မဝမ်းကွဲဖြစ်သူ ဒေါ်တင်တင်ငြိမ်းက မွေးစားခဲ့သဖြင့် မွေးစားမိဘများမှာ ဦးသိန်းတန်၊ ဒေါ်တင်တင်ငြိမ်းတို့ ဖြစ်သည်။ မန္တလေးမြို့ အမှတ်(၁၇) အစိုးရအထက်တန်းကျောင်း၌ တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ 

၁၉၆၉-ခုနှစ်မှ စ၍ မန္တလေးမြို့ထုတ် (၁၉၆၉ ခုနှစ် မေလ ၂၆ရက်နေ့ထုတ်) ထူးစာစောင်တွင် "ထွဏ်းကနောင်" ကလောင်အမည်ဖြင့် ဝတ္ထုကဗျာများစတင် ရေးသားခဲ့ပြီး ရန်ကုန်မြို့ထုတ်ဂျာနယ် မဂ္ဂဇင်းများ၌လည်း ကဗျာများ ရေးသားခဲ့သည်။ ၁၉၇၉-ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လထုတ် မိုးဝေစာပေမဂ္ဂဇင်းတွင် "နွားခြေရာခွက်ကလေးများ" ဝတ္ထုတိုဖြင့် မဂ္ဂဇင်းဝတ္ထုတို ရေးသားခြင်း စတင်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၀-ခုနှစ်၊ မေလမှ ၂၀၀၃-ခုနှစ်၊ မတ်လအထိ မဟေသီ မဂ္ဂဇင်းတွင် "ဇန်မြင့်" ကလောင်ခွဲဖြင့် "ရွှေပါးစပ် ငွေပါးစပ်" ကဏ္ဍကို ပင်တိုင်ယူ၍ စာပေရေးရာ ဆောင်းပါးများ ရေးသားခဲ့သည်။ ၁၉၉၇-ခုနှစ်တွင် ပန်းတိုင် မဂ္ဂဇင်း အယ်ဒီတာအဖြစ်၎င်း၊ ၁၉၉၇-ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ (၂၄)ရက်မှ ၂၀၀၃-ခုနှစ်၊ မတ်လ (၁၇)ရက်နေ့အထိ နံနက်ခင်း သတင်းဂျာနယ်တွင် အယ်ဒီတာအဖြစ်၎င်း တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၃-ခုနှစ်၊ မတ်လ (၁၇)ရက်နေ့မှ မန္တလေးမြို့တွင် အခြေစိုက် ထုတ်ဝေသော ရွှေမန္တလေး သတင်းဂျာနယ် အယ်ဒီတာချုပ်အဖြစ် ၂၀၁၆-ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလအထိ တာဝန်ယူခဲ့သည်။ ဂျီဩမေတြီဂေါဝန် ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် (၁၉၉၀)၊ သိုက်ထွန်းသက် လက်ရွေးစင် ဝတ္ထုတိုများ(၂၀၀၂)၊ မြို့ကလေးရဲ့ ကော်ပတ်စက္ကူဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် (ဆရာမခင်ခင်ထူးနှင့် တွဲဖက်၍) (၂၀၀၃)၊ ဒေါ်လီ ဂျင်နီ အင်ဒီနှင့် စိန်မေလွင်တို့အကြောင်း စာပဒေသာဝတ္ထုတွဲ (၂၀၀၆)၊ သိုက်ထွန်းသက် ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ်(၂၀၁၄)၊ သိုက်ထွန်းသက်ဝတ္ထုတို (၅)ပုဒ် (၂၀၁၇)၊ ရောက်မလာသေးတဲ့ နွေဦးနှင့် အခြားဝတ္ထုတိုများ (၂၀၁၇)၊ ရွှေဘမျက်နှာ အံ့ကျော်မျက်နှာကြား ရောက်ရှိသွားတဲ့ သိုက်ထွန်းသက် စာပေဆောင်းပါးများ(၂၀၂၀) နှင့် အခြားစာရေးဆရာများနှင့် တွဲ၍ ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ်များ၊ စာပေအင်တာဗျူးများ၊ စာပေဆောင်းပါးများ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ 

သင့်ဘဝ၊ တိုင်းရင်းမေ၊ ရုပ်ရှင်အောင်လံ၊ ရုပ်ရှင်ပဒေသာတွင် ကဗျာများ ရေးသားခဲ့သည်။ မိုးဝေစာပေမဂ္ဂဇင်းနှင့် သောင်းပြောင်းထွေလာ မဂ္ဂဇင်းတို့၌ ကဗျာ၊ ဝတ္ထုတိုများကို သိုက်ထွန်းသက် ကလောင်အမည်ဖြင့် ရေးသားသည်။ 

မန္တလေးစာပေပညာရှင်များ၊ လူမှုကူညီရေးအစီအစဉ် ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ တိုက်(၆)၊ အခန်း-ဒီ-၅၊ ကန်တော်ကြီးအနောက်ခြမ်း၊ လူနေတိုက်တန်း၊ သံလျက်မော် တောင်ရပ်၊ ချမ်းမြသာစည် မြို့နယ်၊ မန္တလေးမြို့ တွင် နေထိုင်သည်။

ဘဝနိဂုံး
--------

၂၀၂၁-ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ (၂၈)ရက်နေ့တွင် ကိုဗစ်ရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်သွားခဲ့ပြီး ကွယ်လွန်ချိန်တွင် အသက်(၆၉)နှစ် ရှိပြီဖြစ်သည်။ ဇနီးဒေါ်အေးအေးနှင့် သမီး သုံးယောက် ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------
ပျက်စီးနေသော ဂိတ်တံခါးဟောင်း
ဘုရားကျောင်းဝင်း ဂိတ်တံခါးဟောင်း
**ဟွမ်ဖူးစေတီ** (ဗီယက်နမ်: *Chùa Hoằng Phúc*, literall: *Great Blessing*, Hán tự: 弘福寺) သည် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၊ မြောက်ဗဟိုကမ်းရိုးတမ်းဒေသ၊ ကွမ်းဘင်စီရင်စုနယ်မြေ၊ လယ်သွေခရိုင်၊ သွမ်ထရပ်ကျေးရွာတွင် တည်ရှိသည်။ စေတီသည် နှစ်ပေါင်း ၇၀၀ ကျော် ကြာမြင့်ခဲ့ပြီဖြစ်ကာ ဗဟိုဗီယက်နမ်ဒေသတွင်းရှိ သက်တမ်းအကြာဆုံး စေတီဘုရားများတွင် တစ်ခု အပါအဝင်ဖြစ်သည်။

သမိုင်းကြောင်း
--------------

၁၃၀၁ ခုနှစ်တွင် ထွမ်မင်းဆက်မှ ထွမ်နန်းတောင်းဧကရာဇ်သည် ဤဘုရားကျောင်းသို့ ရောက်ရှိလာရာမှ  **ထွိုင်ခပ်ဘုရားကျောင်း** ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။ ၁၇၁၆ တွင် ငုရင်မိသားစု အကြီးအကဲ ငုရင်ဖက်ချူးက **ခင်သရပ်တု ဘုရားကျောင်း** ဟု အမည်ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုခဲ့သည်။ ငုရင်မင်းဆက်မှ မင်းမန်ဘုရင်သည် ၁၈၂၁ တွင် ဘုရားကျောင်းသို့ ရောက်ရှိလာပြီး အမည်ကို ဟွမ်ဖူးစေတီအဖြစ် ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုခဲ့သည်။

စေတီကို အကြိမ်များစွာ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့ကြသည်။ ၁၉၈၅ တွင် အပူပိုင်းမုန်တိုင်းကြောင့် ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပျက်စီးခဲ့ရပြီး အဝင်ဂိတ်တံခါး၊ စေတီအောက်ခြေပိုင်းနှင့် ၈၀ ကီလိုဂရမ်ရှိသည့် ခေါင်းလောင်းနှင့် ဘုရားဆင်းတုအချို့သာ ကျန်ရစ်သည်။ 
ဤစေတီသည် ကွမ်းဘင်စီရင်စု အမွေအနှစ်များစာရင်းတွင် အပါအဝင်ဖြစ်သည်။

ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၄ တွင် ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းများကို စတင်ခဲ့သည်။ ၁၆ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၆ တွင် စေတီတော်သစ်ကို အခမ်းအနားဖြင့် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ဗီယက်နမ်အစိုးရ တာဝန်ရှိသူများ၊ ဗီယက်နမ်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံမှ သံဃာတော်များ၊ ကမ္ဘောဒီးယား သံဃရာဇာ ဆရာတော်ကြီး Tep Vong နှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံရှိ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များ တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။ ဟွမ်ဖူးစေတီသည် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ အမျိုးသားသမိုင်းဝင် အမွေအနှစ်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုထားသည်။
ဖွင့်လှစ်သည့်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံမှ သံဃာတော်များက ရန်ကုန်မြို့ ရွှေတိဂုံစေတီတော်မှ ဗုဒ္ဓဓာတ်တော်များကို ဟွမ်ဖူးစေတီတော်သို့ လက်ဆောင် ပေးအပ်ခဲ့သည်။

ဟွမ်ဖူးစေတီ

ကိုးကား
-------

1. ↑  Quang Binh province: Reconstruction of main facilities of Hoang Phuc pagoda completed။ religion.vn (2016-01-12)။  2016-01-18 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. 1 2  Chùa Hoằng Phúc။ Buddhist Shangha (2014-12-12)။ 23 September 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  3 February 2016 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
3. ↑  Quảng Bình: Phục dựng, tôn tạo chùa Hoằng Phúc 700 năm tuổi (in Vietnamese)။ VTV။  2014-12-20 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
4. ↑  Quang Binh’s Hoang Phap pagoda recognized as national historical relic။ vietnambreakingnews.com (2016-01-16)။ 26 January 2016 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  2016-01-18 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
5. ↑  Myanmar presents Lord Buddha’s sarira to Vietnamese pagoda။ VietnamNet (2016-01-16)။ 26 January 2016 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  2016-01-18 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
6. ↑  Cung nghinh xá lợi Phật tổ về chùa Hoằng Phúc tại Quảng Bình (in Vietnamese)။ Vietnamplus (2016-01-15)။
7. ↑  Cung nghinh xá lợi Phật tổ từ Myanmar về Quảng Bình (in Vietnamese)။ Tiền Phong (2016-01-15)။
**စတုန်းဟင်းချ်** (Stonehenge) ဆိုသည်မှာ သမိုင်းမတိုင်မီ ကာလကပင် တည်ရှိခဲ့သော အထိမ်းအမှတ် အဆောက်အဦး တစ်ခုဖြစ်ပြီး အင်္ဂလန်နိုင်ငံ ဝစ်ရှိုင်းယား (Wiltshire) ခရိုင် အမတ်စ်ဘူရီ (Amesbury) မြို့ မြောက်ဘက် ၂မိုင် (၃.၂ကီလိုမီတာ) အကွာ စလစ်စ်ဘူရီ (Salisbury) မြို့၏ မြောက်ဘက် ၈.၁မိုင် (၁၃ ကီလိုမီတာ) အကွာတို့တွင် တည်ရှိသည်။ စတုန်းဟင်းချ်တွင် မြေကတုတ် နှင့် ထိုအရာကို စက်ဝိုင်းပုံသဏ္ဌန် ဝိုင်းရံထားသော ထောင်မတ်နေသည့် ကြီးမားသော ကျောက်တုံးများပါဝင်သည်။ 

ရှေးဟောင်း သုတေသန ပညာရှင်များက ဤကျောက်တုံးသဏ္ဌန် တည်ဆောက်မှုသည် ဘီစီ ၂၅၀၀ ခန့်ကပင်တည်ရှိခဲ့ပြီး ဘီစီ ၂၄၀၀ မှ ဘီစီ ၂၂၀၀ အထိ အချိန်ကာလအတွင်း တိုးတက်ပြောင်းလဲလာခဲ့သည် ဟုယူဆကြသည်။ သို့သော် ယခုလက်ရှိတွေ့မြင်နေရသော ကျောက်တုံးများမှာ ထိုနေရာရှိ အစောဆုံး ကျောက်တုံးတည်ဆောက်မှုများ မဟုတ်ပေ။ ပထမဦးဆုံးတည်ဆောက်မှုတွင် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ယခုထက်တိုင် ဘေးပတ်ဝန်းကျင်တွင် တွေ့မြင်နိုင်သော မြေကတုတ်နှင့် တူးမြောင်းများကို ဘီစီ ၃၁၀၀ ခန့်တွင် တည်ဆောက်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနေရာနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်နေရာများကို ယူနက်စကို၏ ကမ္ဘာ့ သမိုင်းဝင် အမွေအနှစ်များ အဖြစ် ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် ထည့်သွင်းခဲ့ပြီး အေ့ဗ်ဘူရီ ဟင်းချ်တည်ဆောက်မှုများ (Avebury henge monument) နှင့်အတူတွဲဖက်၍ စာရင်းသွင်းခဲ့သည်။ 

ထို့ပြင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၏ အမျိုးသားရေးရာ အရေးကြီး ထိန်းသိမ်းရမည့်ရှေးဟောင်းတည်ဆောက်မှုများ (Scheduled Ancient Monument) တွင်လည်း တရားဝင်စာရင်း ဝင်သည်။ စတုန်းဟင်းချ်ကို အင်္ဂလန်နိုင်ငံတော်အစိုးရမှ ပိုင်ဆိုင်ပြီး အင်္ဂလိပ် သမိုင်းဝင်အမွေအနှစ် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေးမှ ကြီးကြပ်သည်။ ပတ်ဝန်းကျင်မြေနေရာများကို မူ နေရှင်နယ် ထရပ်စ် မှ ပိုင်ဆိုင်သည်။

  

စတုန်းဟင်းချ် ရေးဗားဆိုက် ပရိုဂျက် (Stonehenge Riverside Project) မှ အသစ်ထပ်မံတွေ့ရှိရသော ရှေးဟောင်း သုတေသန အထောက်အထားများအရ စတုန်းဟင်းချ်သည် အစောဆုံး စတင်တည်ရှိစဉ် အခါကပင် သင်္ချိုင်းမြေအဖြစ် တည်ရှိခဲ့ကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်။ ကျန်ရှိနေသော အရိုးပြာများကို ကာဘွန်ဒိတ်တင်း နည်းဖြင့် ဆန်းစစ်ကြည့်ရာတွင် မြှုပ်နှံမှုများမှာ ပထမဆုံး တူးမြောင်းကို အဆောက်အဦး၏ ပတ်ပတ်လည်တွင် စတင်တူးဖော်ခဲ့သော အချိန်ဖြစ်သည့် ဘီစီ ၃၀၀၀ ခန့်ကပင် စတင်ခဲ့သည်ဟု ညွှန်ပြနေသည်။ စတုန်းဟင်းချ်တွင် နောက်ထပ် အနည်းဆုံး နှစ်ပေါင်း ၅၀၀ ကျော်ကြာသည်အထိ မြှုပ်နှံမှုများ ဆက်လက်ပြုလုပ်နေခဲ့ကြပြီး ယခု အထိမ်းအမှတ်ဖြစ်နေသော ကျောက်တုံးကြီးများကို ထူထောင်ထားခဲ့ကြသည် ဟု စတုန်းဟင်းချ် ရေးဗားဆိုက် ပရိုဂျက်၏ ခေါင်းဆောင် ပရော်ဖက်ဆာ မိုက်ပတ်ကား ပီရာဆင်ကဆိုသည်။

ရည်ညွှန်းချက်များ
-----------------

1. ↑  Dig pinpoints Stonehenge origins။ BBC (2008-09-21)။  2008-09-22 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  How did Stonehenge come into the care of English Heritage?။ *FAQs on Stonehenge*။ English Heritage။  2007-12-17 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
3. ↑  Ancient ceremonial landscape of great archaeological and wildlife interest။ *Stonehenge Landscape*။ National Trust။  2007-12-17 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။

ပြင်ပလင့်ခ်များ
---------------

* Wikimedia Commons ရှိ Stonehenge နှင့်ပတ်သက်သော မီဒီယာများ
* ဝီကီကိုးကားချက်ရှိ Stonehenge နှင့်ပတ်သက်သော ကိုးကားချက်များ
* Wikivoyage ရှိ Stonehenge သို့ ခရီးသွားလမ်းညွှန်များ
* စတုန်းဟင်းချ် အင်္ဂလိပ် အမွေအနှစ် တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ်
* ၃၆၀° မြင်ကွင်းကျယ်ပုံများ
ဤဆောင်းပါးသည် ဂြိုဟ်တစ်ခု၏ လေထု အကြောင်း ဖြစ်သည်။   ကမ္ဘာမြေ၏လေထု အတွက် ကမ္ဘာ့လေထု ကို ကြည့်ပါ။
အင်္ဂါဂြိုဟ်၏ ပါးလွှာသောလေထု
ကမ္ဘာ့လေထု၏ အလွှာများ
**လေထု** ဆိုသည်မှာ ဂရိစကားအရ *ἀτμός* (အငွေ့) |*σφαῖρα* (အလုံး)) ဟုဆိုလိုပြီး ဂြိုဟ်ကဲ့သို့သော အရာဝတ္ထုတစ်ခုအား ဒြပ်ဆွဲအားဖြင့် ဝိုင်းရံထားသည့် အငွေ့လွှာတစ်ခုဖြစ်သည်။ အရာဝတ္ထုတစ်ခု၏ ဒြပ်ဆွဲအားသည် များနေပြီး လေထုအပူချိန်သည် နည်းပါက လေထုတစ်ခုသည် တည်ရှိနေမည်ဖြစ်သည်။ 

ကမ္ဘာ့လေထုတွင် နိုက်ထရိုဂျင် ၇၈ ရာခိုင်နှုန်း၊ အောက်ဆီဂျင် ၂၁ ရာခိုင်နှုန်း၊ အာဂွန် ၀.၉ ရာခိုင်နှုန်း၊ ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်နှင့် အခြားဓာတ်ငွေ့များ ပါဝင်သည်။ အောက်ဆီဂျင်သည် သက်ရှိများ အသက်ရှူရန်၊ နိုက်ထရိုဂျင်သည် အမီနို အက်စစ်ထုတ်လုပ်ရန်နှင့် ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်ကိုမူ အပင်များအတွက် အစာခြေရန် စသည်ဖြင့် အသုံးပြုကြသည်။ လေထုသည် သက်ရှိများ၏ genetic ပျက်စီးမှုကို နေရောင်ခြည်မှ ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်များကို ကာကွယ်ပေးသည်။ ယင်း၏ လက်ရှိတွင် ပါဝင်သောပစ္စည်းများသည် နှစ်ပေါင်း ဘီလီယံချီ၍ သက်ရှိများ၏ ဇီဝဓာတုဆိုင်ရာ လေထုပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကြောင့် ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  ἀτμός, Henry George Liddell, Robert Scott, *A Greek-English Lexicon*, on Perseus Digital Library
2. ↑  σφαῖρα, Henry George Liddell, Robert Scott, *A Greek-English Lexicon*, on Perseus Digital Library
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

(၂)သုတ် ရှိပါသည်။

ကုသိုလ်ကောင်းမှုပြုသူစာရင်း ကောက်ယူပို့ရန် သိကြားမင်း၏ တာဝန်ပေး ချက်အရ လဆန်း လဆုတ် (၈)ရက်နေ့များ၌ စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီးတို့၏ အမတ်များ၊ (၁၄)ရက်ဥပုသ်နေ့များ၌ နတ်မင်းတို့၏ သားတော်များ၊ (၁၅)ရက် ဥပုသ်နေ့များ၌ စာတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းတို့ကိုယ်တိုင် လူ့ပြည်သို့ဆင်း၍ ကုသိုလ် စာရင်း ကောက်ယူကြပုံ၊ ကုသိုလ်ပြုသူနည်းပါသည့်အခါ တာဝတိံသာနတ်တို့ စိတ်မချမ်းသာကြပုံ၊ ကုသိုလ်ပြုသူ များပြားသည့်အခါ တာဝတိံသာနတ်တို့ ပျော်ရွှင်ကြပုံ၊ "စာတုဒ္ဒသိံ" အစရှိသော ဂါထာကို ဥပုသ်စောင့်သုံးကြရန်အတွက် ရာဂ, ဒေါသ, မောဟများ မကင်းသေးသော သိကြားမင်းရွတ်ဆိုခြင်းထက် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ရွတ်ဆိုခြင်းသည် သင့်မြတ်သောရွတ်ဆိုခြင်းဖြစ်ပုံတို့ကို ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

"စာတုဒ္ဒသိံ"အစရှိသော ဂါထာကို ဇာတိ, ဇရာ, မရဏ, သောက, ပရိဒေဝ, ဒုက္ခ, ဒေါမနဿ, ဥပါယာသတို့မှ မလွတ်ကင်းသေးသော သိကြားမင်းရွတ်ဆိုခြင်းထက် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ရွတ်ဆိုခြင်းက ကောင်းမြတ်ပုံကို ဒေသနာတော်တစ်လှည့် ပြောင်း၍ ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -အံ၊၁၊၁၄၁-၃။ အံ၊မြန်၊၁၊၁၅၉-၁၆၂။ အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၂၂-၄။ အံ၊ဋီ၊၂၊၁၁၇-၈။ -အင်္ဂတုရနိကာယ၊ တိကနိပါတ၊ ပဌမပဏ္ဏာသက၊ ၄-ဒေဝဒူတဝဂ္ဂ၊ သတ္တမသုတ်။
2. ↑  -အံ၊၁၊၁၄၃။ (အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ ... အဋ္ဌမသုတ်။)
3. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
စတုရင်္ဂဗလ အမတ်ကြီးသည် ပင်းယခေတ် မြန်မာစာပေ၌ ထင်ရှားသော စာဆိုတော်တစ်ဦး ဖြစ်၍ ဇာတိအားဖြင့် ပြည်မြို့သား ဖြစ်သည်။ ဝိဇယာပုရ အမည်ရှိ ပင်းယမြို့တည် နန်းတည် တစီးရှင်သီဟသူမင်းကြီး (မြန်မာ ၆၇၄-၆၈၄)၏ သားတော်ငါးစီးရှင်ကျော်စွာမင်း(၇ဝ၄-၇၁၂)သည် အမတ်ကြီးအား သူကောင်းပြု၏။ ထိုမင်း၏ သားတော် လေးစီးရှင်ကျော်စွာခေါ် သီဟသူမင်း(၇၁၂-၇၂၁) လက်ထက်၌ အတွင်းဝန်အဖြစ် အမှုထမ်းနေစဉ် 'သီရိမဟာစတုရင်္ဂဗလ' ဘွဲ့ဖြင့် ချီးမြှင့်ခြင်း ခံရလေသည်။

ထို စတုရင်္ဂဗလဟူသော ဘွဲ့တော်မှာ စတု = လေးပါး၊ အင်္ဂ = အင်္ဂါရပ်၊ အစိတ်အပိုင်း၊ ဗလ = အားမာန်နှင့်ပြည့်စုံခြင်း ဟူသော အနက်အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ထို အင်္ဂါလေးပါးတို့သည်ကား-

1. သဒ္ဒါကျမ်းအတတ်တွင် အလုံးစုံနှံ့စပ် ထိုးထွင်းသိမြင်ခြင်း၊
2. ကဗျာလင်္ကာ ဖွဲ့ဆိုရေးသားရာတွင် ကျွမ်းကျင်လိမ္မာစွာ သီကုံးတတ်ခြင်း၊
3. လောက၊ ဓမ္မ၊ ရာဇ အရေးတို့ကို နက်နက်နဲနဲ အမေးပုစ္ဆာပြုတတ်ခြင်း၊
4. စစ်တုရင်ထိုးရာ၌ တူမုံတူအောင် စွမ်းဆောင်တတ်ခြင်း စသည့် အားလေးတန်နှင့် ပြည့်စုံခြင်းကို ဆိုပေသည်။

  

ပိဋကတ်သုံးပုံကို ကောင်းစွာနှံ့စပ်သော အမတ်ကြီးသည် မာဂဓဘာသာ ဂန္တန္တရ ကျမ်းများနှင့် သင်္သကရိုဋ်ဘာသာ 
ကျမ်းစာများတွင်လည်း ကောင်းစွာတတ်မြောက်သည်ဖြစ်၍ လက္ခဏာတော်ငယ် ရှစ်ဆယ်ဂါထာ၊ တစ်ရာ့ရှစ်ကွက် 
ခြေတော်စက်နှင့် ဆိုင်သော ပါဒနက်သန်ဂါထာများ၊ 'ဟိတောပဒေသ ဝတ္ထု'(အင်္ဂါ ၂ဝ ကျော်)နှင့် မာဂဓအဘိဓာန် ဋီကာကျမ်း တို့ကို ပြုခဲ့လေသည်။ ထိုပြင် ရှေးရိုးမြန်မာတို့၏ လူ့ကျင့်ဝတ်၌ အလွန်အရေးပါသေ လောကနီတိကျမ်းကိုလည်း ပါဠိဘာသာ ဖြင့်ပြုစုခဲ့လေရာ၊ ထိုကျမ်းကို ဆရာတော်ဦးဗုဓ်က မြန်မာနိသျ ပြန်ဆိုခဲ့လေသည်။

အမတ်ကြီးကား ကျမ်းပြုဆရာသာမဟုတ် လင်္ကာဆရာလည်းဖြစ်သည်။ လေးစီးရှင်ကျော်စွာ၏ ကျော်စွာမင်းကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော ရှင်နာဂိတအမည်ရှိ ပေါက်ကန်ဆရာတော်ဟူ၍လည်းတွင်သော ဆူးတွင်းပစ် ဆရာတော်ထံ မြတ်စွာဘုရားတရားတော်နှင့် စပ်လျဉ်း၍ အမတ်ကြီး ရေးသားသော 'ရွှေဘဝါးတော်အောက်'ချီအမေးပုစ္ဆာ ပိုဒ်စုံရတုသည် ရတုသမိုင်းတွင် ရှေးဟောင်းဖြစ်၍၊ ကောင်းလည်း ကောင်းလှပေသည်။ ဤရတုမှာ လောကုတ္တရာ
ကြောင်း သက်သက်ဖြစ်၍၊ သေခါနီးဇောပြန်ပုံကို 'မရဏသန်၊ ဇောငါးတန်လျှင်၊ လွန်၍ခုနစ်၊ အဖြစ်သဘော'ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဝိပဿနာ ရှုပုံကို'ဒွါရ ခြောက်ထပ်၊ ခြောက်ရပ်အာရုံ၊ ခြောက်စုံဝိညာဉ်၊ ခြောက်စဉ်ပီတိ၊ ဂတိငါးဖြာ၊ ရုပ်လေးမြွာနှင့်'ဟူ၍လည်းကောင်း စပ်ဆိုရေးသားခဲ့သည်။ အမတ်ကြီးမှာ ယင်းရတုနှင့်ပင် စာပေလောက၌ များစွာ ထင်ရှားသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၃)
**စတုဝေသာရဇ္ဇသုတ္တန်** သည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် တရားသုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်သည် အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော်တွင် ပါရှိသည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

သမိုင်းကြောင်း
--------------

မြတ်စွာဘုရားသည် သဗ္ဗညုတဉာဏ် ရရှိ၍ ဘုရားဖြစ်ပြီးနောက် တရားတော်တို့ကို ဆင်ခြင်တော်မူ၏။ ထိုအခါ မိမိသိမြင်တော်မူသည့် တရားတို့သည် အလွန်နက်နဲသိမ်မွေ့ခြင်း၊ ရရှိတော်မူသော အရဟတ္တဖိုလ်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ကိလေသာတို့ တုန်လှုပ်ခြောက်ခြားအောင် မတတ်နိုင်ခြင်း၊ မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး မဇ္ဈိမပဋိပဒါလမ်းစဉ်သည်သာလျှင် သံသရာဝဋ်မှ ကျွတ်လွတ်ထွက်မြောက်နိုင်သော တရားဖြစ်ခြင်း စသည့် ခိုင်မာသည့် တရားတို့ကို သိမြင်တော်မူသဖြင့် ဤသုတ္တန်တွင် "မြတ်စွာဘုရား၏ ရဲရင့်ကြောင်း ဝေသာရဇ္ဇဉာဏ်လေးပါး" ကို အောက်ပါအတိုင်း ဟောတော်မူခဲ့သည်။

၁။ အလုံးစုံသော တရားတို့ကို သိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားအား "ဤမည်သော တရားတို့ကို သိရန် ကျန်သေးသည်" ဟု သမဏဖြစ်စေ၊ ဗြဟ္မဏဖြစ်စေ၊ နတ်ဖြစ်စေ၊ မာရ်ဖြစ်စေ၊ ဗြဟ္မာဖြစ်စေ၊ လောက၌ တစ်စုံတစ်ယောက်ဖြစ်စေ ထောက်ပြပြောဆိုနိုင်သောသူ မည်သူ့ကိုမျှ မမြင်ပေ။

၂။ အာသဝေါတရားတို့ကို ကုန်စင်ပြီးသော ငါဘုရားအား "ဤမည်သော အာသဝေါတို့ မကုန်သေ၊ ကျန်သေးသည်" ဟု ထောက်ပြပြောဆိုနိင်သောသူ မည်သူ့ကိုမျှ မမြင်ပေ။

၃။ ဤတရားတို့ကို ကျူးလွန်လျှင် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်၏ အန္တရာယ်ဖြစ်သည်ဟု ငါ၏ ဟောထားချက်ကို အန္တရာယ်မဖြစ်ပါဟု ထောက်ပြပြောဆိုနိုင်သူ မည်သူ့ကိုမျှ မမြင်ပေ။

၄။ ဝဋ်ဆင်းရဲမှ ကုန်ကြောင်း ဟောထားသော တရားတို့ကို ကျင့်ကြံအားထုတ်သူတိုင်း ဝဋ်ဆင်းရဲမှ မကုန်ပါဟု ထောက်ပြပြောဆိုနိုင်သော သမဏဖြစ်စေ၊ ဗြဟ္မဏဖြစ်စေ၊ နတ်ဖြစ်စေ၊ မာရ်ဖြစ်စေ၊ ဗြဟ္မာဖြစ်စေ၊ လောက၌ တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူမှ စေဒကတက်မည့်သူ မရှိသဖြင့် ငါသည် ငြိမ်းချမ်းခြင်း၊ ဘေးမရှိခြင်း၊ ရဲရင့်ခြင်းသို့ ရောက်လျှက်နေ၏။

ကိုးကား
-------

1. 1 2  သစ္စာဒီပက ဆရာကြီးဦးကြည် (နိုဝင်ဘာ ၂၀၀၃)။ *ဗုဒ္ဓဘာသာသိစရာ*။ ကိုးထပ်ကြီးဘုရား၊ စမ်းချောင်းစာတိုက်၊ ရန်ကုန်မြို့: ဒေါ်ခင်နု၊ ပညာရောင်ခြည်စာပေဌာန။ pp. ၁၆၄၊ ၁၆၅။
**လေထိုးရုပ်** (ဂျပန်: 空気人形) သည် ၂၀၀၉-ထုတ် ဂျပန် အချစ်ဇာတ်ကား ဖြစ်ပြီး ဟီရိုကာဇူ ကိုရီအီဒါ ရိုက်ကူးသည်။ ရိုရှီအိ ဂိုဒါရေးသည့် ရုပ်ပြကို ဇာတ်လမ်းတည် ရိုက်သည်။ အသိစိတ်ဝင်သွားသည့် လေထိုးရုပ်၏အချစ်ကို ရိုက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ (၆၂) ကြိမ်မြောက် ကိန်းရုပ်ရှင်ပွဲတော်တွင် ဗွေဆော်ဦး ပြသခဲ့သည်။ ဂျပန်၌ ရုံတင်သည့်အချိန်မှာ စက်တင်ဘာလ ၂၆ ရက်တွင် ဖြစ်သည်။

ဇာတ်လမ်းအကျဉ်း
--------------

သက်လတ်ပိုင်း ဟီဒယ်ရိုသည် လေသွင်းရသည့် လိင်ဖျော်ဖြေရုပ်နှင့် နေသည်။ ထိုအရုပ်ကို နိုဇိုမီဟု အမည်ပေးထားသည်။ သူ၏ အရင်းနှီးဆုံး အဖော်ဖြစ်သည်။ အဝတ် ဆင်ပေးသည်။ စားပွဲနား ခေါ်ထားသည်။ လမ်းထွက်လျှင် ဘီးတပ်ကုလားထိုင်ပေါ်တင်ကာ တွန်းသွားသည်။ ညဘက်၌ အတူအိပ်သည်။

ဟီဒယ်ရို အလုပ်သွားခိုက် နိုဇိုမီ အသက်ဝင်လာသည်။ အဝတ်ဝတ်ကာ လောကကြီးအား စူးစမ်းရန် ထွက်သည်။ ထိုသို့ မကြာမကြာထွက်ရင်း ခွေအငှားဆိုင်တွင် အလုပ်ရကာ ဂျူနီချီ အမည်ရှိ လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်တစ်ဦးနှင့် ချစ်ကျွမ်းဝင်သည်။ တစ်ခါသော် အချွန်နှင့်ထိုးမိကာ လေလျော့ပြားချပ်သွားသည်။ ဂျူနီချီက ပြဲရာကို တိတ်နှင့်ကပ်ကာ လေပြန်သွင်းပေးသည်။

တစ်နေ့သော် ဟီဒယ်ရို ခွေဆိုင်ရောက်လာရာ နိုဇိုမီနှင့် ပက်ပင်းတိုးသည်။ နိုဇိုမီက ကြောက်နေသော်လည်း ဟီဒယ်ရို မမှတ်မိ။ မလုံမလဲဖြစ်နေသည့် နိုဇိုမီအား အလုပ်ရှင်က ဂျူနီချီနှင့် တိုင်တန်းမည်ဟု ခြိမ်းခြောက်သည်။ ခန္ဓာကိုယ်နှင့် နှုတ်ပိတ်လိုက်ရသည်။ အိမ်ပြန်ရောက်သော် ဟီဒယ်ရိုက နိုဇိုမီမှာ အရုပ်မဟုတ်ကြောင်း သိသွားသည်။ လူလူချင်းဆက်ဆံရေးကို မနှစ်မြို့သော ဟီဒယ်ရိုက နိုဇိုမီအား အရုပ်အဖြစ်သာနေရန် တောင်းဆိုသည်။ အသက်မဲ့ခြင်းကို မကြိုက်တော့သော နိုဇိုမီက အိမ်မှ ထွက်ပြေးသည်။

စက်ရုံသို့ ရောက်သွားရာ အရုပ်တုတ်သူနှင့် တွေ့သည်။ ထိုသူက အရုပ်တိုင်းတွင် နှလုံးသားရှိကြောင်း၊ ရုံသို့ ပြန်ရောက်လာလျှင် မျက်နှာကိုကြည့်ကာ မည်သို့ခံစားလာရသည်ကို ပြောပြနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ သုံးပြီးသားအရုပ်၏ဘဝကို မေးရာ အမှိုက်ပုံးတွင် လမ်းဆုံးရကြောင်း ရှင်းပြသည်။

နိုဇိုမီက ဂျူနီချီအား သူ့သဘောကျ နေမည်ဟု ခယသည်။ ဂျူနီချီက ခွေအငှားဆိုင်၌ ယခင်က လုပ်ဖူးသကဲ့သို့ လေထုတ်လေသွင်းပြုလိုကြောင်း တောင်းဆိုသည်။ ကိစ္စပြီး၍ အိပ်ရာဝင်ချိန်၌ ဂျူနီချီကိုလည်း သူ့နည်းတူ လေထုတ်လေသွင်း ပြုလိုလာသည်။ ဂျူနီချီ၌ လေပေါက် ရှာမတွေ့။ သို့ဖြစ်ရာ ကတ်ကြေးနှင့် ဗိုက်ကိုဖွင့်သည်။ ထွက်လာသည့် သွေးတို့ကို တိတ်နှင့် ပိတ်သည်။ ပါးစပ်မှ လေသွင်းသည်။ သို့သော်လည်း ဂျူနီချီမှာ အသက်လည်မလာတော့။ အသေကိုယ်ကို အမှိုက်ပုံသို့ နိုဇိုမီ သွားပစ်သည်။ အသည်းကွဲနေသည့် နိုဇိုမီမှာ သူ့၌ကပ်ထားသော အကွဲဟောင်းမှ တိတ်ကိုခွာကာ လေထုတ်ပြီး အမှိုက်ပုံလမ်းသို့ မြန်းတော့သည်။

ဇာတ်ဆောင်များ
-------------

* နိုဇိုမီ အဖြစ် ဘေဒူးနာ (Bae Doona)
* ဂျူနီချီ အဖြစ် အရတာ (Arata)
* ဟီဒယ်ရို အဖြစ် အီဆုဂျီ အီတာရို (Itsuji Itao)
* ဆိုနိုဒါ (အရုပ်လုပ်သူ) အဖြစ် ဂျိုး အိုဒါဂီရီ (Joe Odagiri)

ဒီဗွီဒီ
-------

၂၀၁၀ ခု၊ မတ်လ ၂၆ ရက်တွင် ဂျပန်၌ ပုံမှန်နှင့် ကန့်သတ်ထုတ်ဟူ၍ နှစ်စားဖြန့်သည်။ နှစ်စားစလုံးတွင် အင်္ဂလိပ်စာတန်းထိုး ပါသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  "*Air Doll*". Boxofficemojo. Retrieved March 04, 2012.
**စနည်းတဘောင်တူယောင်ယောင်** ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။

အကြောင်းအရာ
-----------

စနည်းတဘောင်တူယောင်ယောင်
-----------------------

ပြည်ကုန်းဘောင်ရတနာသိန်က၊ ရာဇနိန် ကွာဝိန္ဒရာဇ်ပေမို့၊ မာဃီန်ကသစ် ဆွေနေနွယ်နတ်၏၊ သေနတ်ဝန် ငတွန်တယောက်ကယ်နှင့်၊ မွန်အောက်ခွင်ရာမဉ်တိုင်းက၊ တလိုင်းတွင် ဘုရင်ဖြစ်ပေသည့်၊ ဓိရာဇ်ကယ်ရာဇာတို့၊ ရှိမေတ္တာသစ္စာရွက်လို့၊ စစ်ထွက်သူတလဖမ်းတဲ့၊ မှုထမ်းပြိုင်ဝန် (၂) ဝန်သို့၊ ကျွန်ငတွန်၊ အလွန်သရမ်းသောကြောင့်၊ မရနိုင်တလတိုင် ဖမ်းရသည်ဟု၊ တလဖမ်းရန်ငတွန်ပြောရှာကြသူတို့၊ အတ္တနောဝါဒ မူမမှန်။  

  

ဖြစ်ရေးမျှော်ခေါ်ဘို့၊ ဟစ်ကျွေးကြော် တဘောင်စည်းတို့၊ တောင်လည်းမလို မြေပြိုကွဲလို့၊ တော်လဲသံ ပဲ့တင်တီးသည့်ပြင်၊ မြေကြီးပင် ငလျင်လှုပ်သတဲ့ ငွေဥဂ္ဂါ မြောက်တောင်ကူးလို့၊ သောက်ရှူးကြယ် ဗုဒ္ဓဟူးကြယ်များတို့၊ ထူးခြားမြင်း ကောင်းကင်သို့ရှုလိုက်တော့၊ ရှင်သုမေ၊ ဗျာဒိတ်ပွဲတွင်မှ၊ ငရဲသူ မပူဆာဘု နမူနာ၊ နယူဗြဟ္မာမင်းတွေတို့၊ အစောင်စောင် တဘောင် လင်းသည်ဟု၊ တောင်တွင်းလာ၊ မဟာသီလဝင်က၊ ပါရမီတွင်၊ စာစီရင်လို့ရေးခဲ့၊ ရှေးကဖြစ်ဟန်။  

  

တော်ဒူးစနည်၊ နှစ်မည်ဘဝေါတဲ့၊ သဘောတွင် ဆင်ခြင်ရန်ဘို့၊ ပလ္လင်ခံ၊ ဘုရင်စံတဲ့အနီးတွင်မှ၊ ဝန်ကြီးတွေ ရွှေသည်တိုင်က၊ လွှတ်ကွန်းပိုင်၊ တော်နေရာနှင့်၊ ဒူးနေရာ၊ ဝေကာချလိုက်တော့၊ သည်မတိုင် အခြေရင်းက၊ အတွင်းဝန်၊ ပြင်ဝန်ထောက်တွေနှင့်၊ သည်နောက်မှာတိုင်သည်ထွေးက၊ စနည်ခေါ်မည်တော်ပေးသတဲ့ တော်ဝေးစွာ၊ ကျေးနဂရာများက၊ စော်ဘွားစော်ခံမင်းတွေတို့၊ အတွင်းဝင်ပြင်ဘဝေါနှင့်၊ သောခြောက်ဆယ်ညီလာရေ၊ ဒွါ ဒဆယ့်နှစ်ပါးစီတဲ့၊ ဖွဲ့ထားကာ ထာဝရက၊ ငါးဌာန ဝေကာဖန်၊ နေရာမှန်မတ်ပေါင်း။  

  

စလုံးကို အခြေတယ်လို့၊ နငယ်တွင်ညဆွယ်၍ သတ်လိုက်ရင်၊ စာဖတ်သူစနည်နှင့်၊ စနည်းကိုမှ၊ သည်လည်းညသတ်ခြားတဲ့၊ ခွဲထားကို မသိသေးရှာဘု၊ သည်ထွေးကို စနည်ခေါ်ရသတဲ့၊ သည်အပေါ် တွင်းပြင်ဘဝေါတို့၊ ယောင်တောင်တောင် တဘောင်လို့ပြောကြ၊ သမိန်ထောပါမဟာ၊ တလဖမ်းနှင့်၊ ခယမ်းသူရာမဉ်သုံးက၊ ပြည်ကုန်းဘောင်လူမောင်တွန့်နှင့်၊ ဝန် ၂ ဝန်သည်လောက်ကွဲရက်ကမှ၊ တယောက်ထဲထင်ရှာကြလို့၊ တလကြာ ငတွန်ဖမ်းရသတဲ့၊ နိဒါန်းအခြေစုံတဲ့၊ နန်းရွှေဘုံ ရာဇဝင်တို့၊ မကျွမ်းကျင် အထင်ဇောနှင့်၊ ဘဝေါကို တဘောင်စကားရယ်လို့၊ ယောင်မှားကာ များစရာ အကြောင်းငယ်ကြောင့်၊ ရွာမောင်းထောင်၊ ဆရာကျော်က၊ နာပျော်ဘွယ်၊ အာဘော်နှင့် မြွက်လိုက်ပ၊ ဆရာသက်ခေါ်အမည်နှင့်၊ ကော်မတီ၊ မဟော်အရည်လောက်ရှိပေတဲ့၊ ကဝီပညာနှင့်၊ ပလိတကာ၊ မဏိရတနာ သူဌေးငယ်က၊ ဘဝေါစကလာကို စောဒနာနှင့် မေးသူတို့၊ သဘောပါအောင်၊ မျှောစာနှင့်ရေးလို့၊ ပေးမပါကြောင်း။

ခက်ဆစ်
------

၁။ ရတနာသိန် = ရတနာသိင်္ဃမြို့၊ ကုန်းဘောင်ရွှေဘိုမြို့။

၂။ ရာဇနိန် = ရာဇ၊ ဇနိန္ဒ၊ မင်း၊ လူတို့ကို အစိုးရသောမင်း။

၃။ ကွာပိန္ဒရာဇ် = ရေမြေကို အစိုးရသူ။

၄။ မာဃိန် = သိကြားမင်း။

၅။ ဓိရာဇ်ရာဇာ = ရာဇဓိရာဇ်ဘုရင်။

၆။ အတ္တနောဝါဒ = မိမိတဦးတည်း၏ အယူအဆ။

၇။ တဘောင် = ကလေး၊ သဘင်သည်၊ သူရူးတို့ သီဆိုသော တေးကဗျာ။

၈။ စံနည်း = နတ်ကောင်းနတ်မြတ်တို့ ညွှန်ပြချက်။

၉။ တော်လဲ = တော်လည်း၊ အသံကြီးစွာဖြစ်ခြင်း။

၁၀။ ဥဂ္ဂါ = မီးရှူးကဲ့သို့ အလင်းရောင်ထွက်ခြင်း။

၁၁။ သောက်ရှူး = မီးရှူးကဲ့သို့ အလင်းရောင်ထွက်ခြင်း။

၁၂။ ရှင်သုမေ = သုမေဓာရှင်ရသေ့။

၁၃။ တော်ဒူးစနည် = တော်နေရာ၊ ဒူးနေရာ၊ စနည်နေရာ၊ ဘုရင့်ရှေ့၍ ခစားရသောနေရာများ။

၁၄။ ဘဝေါ = အတွင်းဘဝေါနေရာ၊ အပြင်ဘဝေါနေရာ။

၁၅။ ကော်မတီ = အမှုဆောင်လူကြီး (လိပ်)။

၁၆။ စောဒနာ = သိလို၍ စုံစမ်းမေးမြန်းခြင်း။

မှတ်ချက်
--------

ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော ခေါင်းစဉ်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------
အင်ဂျလာ မာကယ်
**အင်ဂျလာ ဒိုရသီယာ မာကယ်** (Angela Dorothea Merkel) (၁၉၅၄ ဇူလိုင် ၁၇ မွေးဖွား) သည် ၂၀၀၅ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၂၂ ရက်မှ ယနေ့တိုင်အောင် ဂျာမနီနိုင်ငံ ၏ အဓိပတိ(ဝန်ကြီးချုပ်) အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက် ရှိသည်။ မာကယ်သည် မက်လန်ဘတ်ချ်-ဗိုပွန်မန် မှ နေ၍ ဘူဒန်စတတ် ခေါ် ဂျာမန် ပါလီမန်သို့ ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ ခရစ်ယာန် ဒီမိုကရက်တစ်ယူနီယံ ၏ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ၂၀၀၀ ခုနှစ်မှ စတင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ခရစ်ယာန် ဆိုရှယ် ယူနီယံ ပါလီမန် ညွန့်ပေါင်းအဖွဲ့၏ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ၂၀၀၂ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၅ ခုနှစ် အထိ တာဝန် ထမ်းဆောင် ခဲ့သည်။

၂၀၀၅ ခုနှစ် မှ ၂၀၀၉ ခုနှစ် အထိ သူမသည် ခရစ်ယာန် လူမှုရေး သမဂ္ဂ နှင့် ၎င်း၏ ညီအစ်မပါတီ ဖြစ်သော ဂျာမနီ ဆိုရှယ် ဒီမိုကရက်တီပါတီ တို့၏ ညွန့်ပေါင်း အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၂၇ တွင် ကျင်းပသော ရွေးကောက်ပွဲတွင် သူမ၏ ပါတီဖြစ်သော ခရစ်ယာန် ဒီမိုကရက်တစ် ယူနီယံမှ မဲအများဆုံးရခဲ့ပြီး ခရစ်ယာန် ဆိုရှယ် ယူနီယံ၊ ဖရီး ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ တို့နှင့် ပူးပေါင်းကာ ညွန့်ပေါင်းအစိုးရ ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ သူမ၏ အစိုးရသည် ၂၀၀၉ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၂၈ ရက်တွင် ကျမ်းသစ္စာကျိန်ဆိုခဲ့သည်။

၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် မာကယ်သည် ဥရောပ ကောင်စီ၏ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး ဂျီအိတ် အဖွဲ့အား ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ သူမသည် လစ်စဘွန်းစာချုပ် နှင့် ဘာလင် ကြေညာစာတမ်း တို့တွင် အဓိက နေရာမှ ပါဝင်ပတ်သက်ခဲ့သည်။ သူမ၏ သက်တမ်းအတွင်း အဓိက ကိုင်တွင် ဖြေရှင်းသော နိုင်ငံတွင်းဆိုင်ရာ ပေါ်လစီများမှာ ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ စောင့်ရှောက်မှု ပြုပြင်ခြင်းနှင့် အနာဂတ်စွမ်းအင် ထုတ်လုပ်မှုဆိုင်ရာ ပြဿနာများ ဖြစ်သည်။

မာကယ်သည် ဂျာမနီနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး အမျိုးသမီး ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်ပြီး ဂျီအိတ် အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်သည့် အမျိုးသမီးများတွင် မာဂရက် သက်ချာ ပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက် ဖြစ်သည်။
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

(၂)သုတ် ရှိပါသည်။

ဗောဇ္ဈင်(၇)ပါးတို့ကို မပွားများအပ်, ကြိမ်ဖန်များစွာ အလေ့အလာ မပြုအပ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ဒုပ္ပည, ဧဠမူဂဟု ခေါ်ဆိုအပ်ပုံကို အညတရ ရဟန်းအား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

အဿဒ္ဓ, ဒုဿီလ, ကုသီတ, ဒုပ္ပည-ဟူသော ဓမ္မလေးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ဗာလ, အဗျတ္တဖြစ်သော သူယုတ်မာသည် မိမိ၏ ကုသိုလ်မူလကို တူးဖြိုဖျက်ဆီး၍ မိမိကိုယ်ကိုဆောင်သူ အပြစ်ရှိသူ ပညာရှိတို့ကဲ့ရဲ့အပ်သူ, အကုသိုလ်များစွာ တိုးပွား စေသူဖြစ်ပုံနှင့် သဒ္ဓါ, သီလဝန္တ အာရဒ္ဓဝီရိယ, ပညာဝန္တ-ဟူသော ဓမ္မလေးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ပဏ္ဍိတ၊ ဗျတ္တဖြစ်သော သူတော်ကောင်းသည် မိမိ၏ ကုသိုလ်မူလကို မတူးဖြို မဖျက်ဆီးပဲ မိမိကိုယ်ကိုဆောင်သူ, အပြစ်ကင်းသူ, ပညာရှိတို့ မကဲ့ရဲ့အပ်သူ, ကုသိုလ်ကောင်းမှုများစွာ ပွားများနေသူဖြစ်ပုံကို ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၃၊၈၈။ သံ၊မြန်၊၃၊၉၃။ သံ၊ဋီ၊၂၊၄၃၀။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ မဟာဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၂-ဗောာ်သံယုတ္တ၊ ၅-စက္ကဝတ္တိဝဂ္ဂ၊ စတုတ္ထသုတ်။
2. ↑  -အံ၊၁၊၅၅၂။ အံ၊မြန်၊၁၊၅၆၈။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ စတုက္ကနိပါတ၊ ပဉ္စမပဏ္ဏာသက၊ (၂၃) ၃-ဒုစ္စရိတဝဂ္ဂ၊ ဒသမသုတ်။
3. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
ကိုဩဒိနိတ်: 14°5′15″S 75°45′48″W﻿ / ﻿14.08750°S 75.76333°W﻿ / -14.08750; -75.76333

ပီရူးနိုင်ငံ၊ ဟွာကာချီနာ အိုအေစစ် မြင်ကွင်းကျယ်ပုံ
**ဟွာကာချီနာ**သည် ပီရူးနိုင်ငံ အနောက်တောင်ဘက်တွင်ရှိသော ရွာတစ်ရွာဖြစ်ပြီး သဲသောင်ခုံများဝန်းရံထားသည့် အိုအေစစ်ငယ်ပတ်လည်တွင် တည်ထားသော ရွာကလေးတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။ ထိုရွာကလေးသည်  Ica Province တွင် တည်ရှိပြီး Ica District ၏ မြို့တော် Ica နှင့် ငါးကီလိုမီတာခန့် ကွာဝေးသည်။ အဆိုပါ အိုအေစစ်ကို ပီရူးနိုင်ငံသုံးငွေကြေးဖြစ်သော 50 Nuevo Sol ငွေစက္ကူ၏ ကျောဘက်တွင် ရေးဆွဲဖော်ပြခဲ့သည်။ ဟွာကာချီနာတွင် အမြဲတမ်းနေသော လူဦးရေ ၁၀၀ ပတ်ဝန်းကျင်သာ ရှိသည်။ သို့ပေမယ်လည်း နှစ်စဉ် ခရီးသွားဦးရေ တစ်သောင်းခန့် လည်ပတ်လေ့ရှိသည်။

ဟွာကာချီနာကို သဲကန္တာရအတွင်း သေးငယ်သော သဘာဝရေကန်နံဘေးတွင် တည်ဆောင်ထားခဲ့သည်။  "အမေရိက၏ အိုအေစစ်"ဟု ခေါ်ကြပြီး မြို့တော် Ica အနီးမှ ဒေသခံ မိသားစုများအတွက် အပန်းဖြေနေရာတစ်ခုဖြစ်ပြီး သဲသောင်ပြင်စကိတ်စီးခြင်း(sandboarding)နှင့် ပေပေါင်း ရာကျော်အမြင့်ထိ စီး၍ရသော သဲသောင်ပြင်ကားမောင်းခြင်း(dune buggy) စသော အားကစားများသည် လည်ပတ်သူ ခရီးသွားများ၏ စိတ်ကို များစွာဆွဲဆောင်စေခဲ့သည်။

ဒဏ္ဍာရီများတွင် လှပသော ဌာနေလူမျိုး မင်းသမီးလေး ရေချိုးနေသည်ကို ငယ်ရွယ်သော မုဆိုးလေးမှ မြင်တွေ့သွားရာမှစ ရေအိုင်လေး ဖြစ်လာခဲ့တယ်လို့ ဆိုကြသည်။  ထိုသို့ ငယ်ရွယ်သော မုဆိုးလေးမှတွေ့သွားခဲ့ရာ မင်းသမီးမှာ ထွက်ပြေးသွားခဲ့ရပြီး သူမရေချိုးရာ ကျန်ရှိခဲ့သော ရေများနှင့်အိုင်ကလေးသည် အပြာရောင်ရေအိုင်ငယ်လေး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ မင်းသမီးလေး ထွက်ပြေးရာလမ်းကြောင်းတွင် ကျန်ရှိခဲ့သော သူမ၏ အပေါ်ရုံဝတ်လွှာ၏ ခေါက်ရိုးရာများအတိုင်း ကန်လေးကို ဝိုင်းပတ်ထားသော သဲသောင်ပူစာခုံများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ လူများအပြောတွင် မင်းသမီးလေးသည် ယနေ့တိုင်  အိုအေစစ်တွင် ရေသူမလေးအဖြစ် နေထိုင်သည်ဟု ဆိုကြသည်။

မြေပိုင်ရှင်များသည် အိုအေစစ်အနီးတွင် ရေတွင်းများ တူးလာခဲ့ကြရာ အိုအေစစ်၏ ရေပြင်မှာ လျော့ကျလာခဲ့သည်။  ရေများ လျော့ကျလာခဲ့ခြင်းကို အစားထိုးရန်နှင့် ခရီးသွားများအတွက် လှပ၍ ကျေနပ်ဖွယ်ရာ နေရာအဖြစ် အိုအေစစ်ကို ထိန်းသိမ်းရန် ရည်ရွယ်၍ မြို့တော်သည် သဘာဝကဲ့သို့ ရေများ ထည့်သွင်းပေးမည်အစီအစဉ်ကို စတင်ခဲ့ကြသည်။

ဟွာကာချီနာနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်းရှိ သဲသောင်ခုံများ

ကိုးကား
-------

1. ↑  Atlas Obscure: Huacachina
2. ↑  Discovery Channel Australia: Huacachina
3. ↑  El Huachinero: Huacachina's Legend။ 23 March 2016 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  27 March 2016 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
4. ↑  *Huacachina lagoon level drops sharply due to well pump failure*။ *Peruvian Times* (2008)။
5. ↑  Peru This Week: Water level in Huacahina Lagoon Drops (2013)။ 21 June 2016 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  27 March 2016 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။

ပြင်ပလင့်များ
-------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | ဝီကီမီဒီယာ ကွန်မွန်းစ်တွင် ***ဟွာကာချီနာ*** နှင့် ပတ်သက်သော မီဒီယာ ရှိသည်။ |

* Wikivoyage ရှိ Huacachina သို့ ခရီးသွားလမ်းညွှန်များ
* Gigapixel Image of Huacachina
စတူးဝပ်ဘုရင်များ
----------------

စတူးဝပ်မင်းဆက်သည် ခရစ် ၁၄ ရာစုနှစ်နှင့် ၁၈ ရာစု 
နှစ်များအတွင်းက စကော့တလန်နှင့် အင်္ဂလန်ပြည်များတွင် 
အလွန်ထင်ရှားခဲ့သော မင်းဆက်ဖြစ်သည်။ စကော့တလန် 
ပြည့်ရှင် ရောဗတ်ဘရုစ်(ခရစ် ၁၃ဝ၆ -၁၃၉ဝ)၏ သမီးတော် 
မာဂျရီနှင့် ဝေါ်လတာ စတူးဝပ်တို့သင့်မြတ်ရာတွင် ဖွားမြင် 
သော သားတော် ဒုတိယရောဘတ် (၁၃၇၁-၁၃၉ဝ) သည် 
စတူးဝပ်မင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်၍ စကော့တလန် 
ပြည်တွင် မင်းပြုသည်။ ဒုတိယရောဘတ် ဘုရင် နတ်ရွာစံ 
ပြီးနောက် တတိယရောဘတ်ဘုရင်နှင့်ပထမ၊ ဒုတိယ၊ တတိယ၊ 
စတုတ္ထ၊ ပဉ္စမ ဂျိမ်းစ်ဘုရင်များ၊ စကော့ ဘုရင်မ မေရီတို့သည် 
စကော့တလန်ပြည်အား အစဉ်အဆက် အုပ်ချုပ်သွားသော 
စတူးဝပ်မင်းဆက်များ ဖြစ်ကြသည်။

အင်္ဂလန်ပြည်၌ ပထမ အယ်လစ်ဇဘက်ဘုရင်မ (၁၅၅၈- 
၁၆ဝ၃)နတ်ရွာစံလျှင် စကော့ဘုရင်မ မေရီ၏ သားတော် 
စကော့တလန်ပြည့်ရှင် ဆဋ္ဌမဂျိမ်းစ်သည် ပထမဂျိမ်းစ် (၁၆ဝ၃- 
၁၆၂၅) အမည်ဖြင့် ဗြိတိသျှ ထီးနန်းကို ဆက်ခံလေသည်။ 
ဤသို့ဖြင့် ဗြိတိသျှထီးနန်းတွင် စတူးဝပ်မင်းဆက် ပေါ်ပေါက် 
လာကာ အထက်ထက်က မကြာခဏ စစ်မက်ဖြစ်ပွားခဲ့သော 
စကော့တလန်ပြည်နှင့် အင်္ဂလန်ပြည်တို့သည် ဘုရင်တစ်ပါး 
တည်း၏ လက်အောက်၌ နှစ်ပြည့်တစ်ပြည်အဖြစ်သို့ ပူးပေါင်း 
မိကြ၏။ သို့သော် နှစ်ပြည်ထောင်၏ အုပ်ချုပ်ရေးကဲ့သို့သော 
အရေးကိစ္စတို့၌မူ တစ်သီးတစ်ခြားစီ ဆောင်ရွက်ကြသည်။ 

ပထမဂျိမ်း ဘုရင်အား ဆက်ခံသော ပထမချားလ်စ်ဘုရင် (၁၆၂၅- 
၁၆၄၉) လက်ထက်တွင် ပြည်တွင်းစစ်ဖြစ်ရာ ဘုရင်အား 
ဆန့်ကျင်သော တော်လှန်ရေးခေါင်းဆောင် ကရွမ်းဝဲလ် ၏ 
ကွန်မွန်းဝဲ့ခေါ် အုပ်ချုပ်ရေးတစ်မျိုး ပေါ်လာသဖြင့် အင်္ဂလန် 
ပြည်၌ စတူးဝပ်မင်းဆက် ခေတ္တမျှပြတ်နေခဲ့သည်။ 

သို့သော် ပြည်တွင်းစစ်အပြီးတွင် ပထမချားဘုရင် 
၏သားတော် ဒုတိယချားလ်စ်ဘုရင် (၁၆၆ဝ-၁၆၈၅)အား နန်းတင် 
နိုင်ခဲ့သဖြင့် အင်္ဂလန်၌ စတူးဝပ် မင်းဆက်များ ဆက်လက်
အုပ်စိုးနိုင်ခဲ့သည်။ ဒုတိယဂျိမ်းစ်ဘုရင်(၁၆၈၅-၁၆၈၈)၊ ကြင်ဖက် 
တော် တတိယဝီလျံ (၁၆၈၈-၁၆၉၄)၊ မေရီ၏ညီမတော် အန်း
ဘုရင်မ (၁၇ဝ၂-၁၇၁၄)တို့သည်ကား ဒုတိယချားလ်စ်ဘုရင်နောက် 
အင်္ဂလန် တွင် အစဉ်အတိုင်း ဆက်လက်စိုးစံသော စတူးဝပ် 
မင်းဆက်များ ဖြစ်ကြသည်။ 

  

စတူးဝပ် နောက်ဆုံး မင်းဆက်ဖြစ်သော အန်းဘုရင်မတွင် 
သားသမီးမရှိသည်ကတစ်ကြောင်း၊ အခြား စတူးဝပ်အနွယ်ဝင် 
များမှလည်း နိုင်ငံတော်က အသိအမှတ်ပြုသော ခရစ်ယန် 
ပရိုတက်စတန့်ဂိုဏ်းဝင်များ မဟုတ်သည့်ပြင် ဗရင်ဂျီဂိုဏ်းဝင် 
များ ဖြစ်ကြသည်က တစ်ကြောင်း၊ ထိုအကြောင်းတို့ကြောင့် 
အန်ဘုရင်မ နတ်ရွာစံလျှင် ဗြိတိသျှထီးနန်း၌ စတူးဝပ်မင်းဆက် 
ပြတ်ကာ ဟန်နိုဗာခေါ် ဝင်ဆာမင်းဆက် စတင်လေတော့သည်။ 
ယင်းဝင်ဆာမင်းဆက်များ လက်ထက် ၁၇၁၅ ခုနှစ်နှင့် ၁၇၄၅ 
ခုနှစ်များတွင် စတူးဝပ်အနွယ်တော်များကို လိုလားသူများက 
ဗြိတိသျှထီးနန်းတွင် စတူးဝပ်မင်းဆက်အား ဆက်လက်ထား 
ရှိရန် ပုန်ကန်ထကြွသော်လည်း မအောင်မြင်ချေ။ ထိုအချိန်မှ 
စ၍ စတူးဝပ်အနွယ်ဝင်များမှာ ဗြိတိသျှ ထီးနန်းတွင် တန်ခိုး 
မှိန်ကာ၊ မင်းဆက်ပြတ်သွားလေတော့သည်။[1]

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၃)