**အမှတ်(၁)အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း၊ လသာမြို့နယ်** သည် အမှတ်(၂၇၀)၊ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းလမ်းနှင့်ရွှေတိဂုံဘုရားလမ်းထောင့်၊ လသာမြို့နယ်၊ ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးတွင်တည်ရှိသော အစိုးရအထက်တန်းကျောင်းဖြစ်သည်။ ၁၈၇၁ခုနှစ်က အင်္ဂလိပ်အစိုးရတို့တည်ထောင်ပေးခဲ့သောအစိုးရကျောင်း(၆)ကျောင်းအနက် အထက်တန်းအဆင့်ပြည့်မှီသည့် တစ်ခုတည်းသောကျောင်းဖြစ်သည်။[]

* ရန်ကုန်ဟိုက်စကူးကျောင်း (Rangoon High School) ဟူ၍လည်းကောင်း၊
* ရန်ကုန်အစိုးရအထက်တန်းကျောင်း (Rangoon Government High School) ဟူ၍လည်းကောင်း၊
* စင်ထရယ်အထက်တန်းကျောင်း (Central High School) ဟူ၍လည်းကောင်း၊
* ဗဟိုစံပြအထက်တန်းကျောင်း (Central State Model High School) ဟူ၍လည်းကောင်း၊
* ယခု အ.ထ.က(၁)လသာ (Basic Education High School No.(1) LATHA) ဟူ၍လည်းကောင်း အမည်(၅)မျိုးခေါ်တွင်ခဲ့သည်။
*

သမိုင်းကြောင်း
--------------

အ.ထ.က ၁ လသာ ကျောင်းသည် အင်္ဂလိပ်အစိုးရတို့ အောက်မြန်မာပြည်ကိုသိမ်းပိုက်ပြီးချိန်တွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ပထမဦးဆုံးတည်ထောင်ဖွင့်လှစ်ပေးသော အစိုးရအထက်တန်းအဆင့်မီကျောင်းတစ်‌‌ကျောင်းဖြစ်သည်။ ၁၈၇၁ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် ဤကျောင်းကို ရန်ကုန်အစိုးရအထက်တန်းကျောင်း (Yangon Government High School) အမည်ဖြင့် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၁၈၇၄ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်သည်။ စတင်ဖွင့်လှစ်ချိန်တွင် ကျောင်းအုပ်ကြီးအဖြစ် ပထမဦးဆုံးဆောင်ရွက်ခဲ့သည့်ပုဂ္ဂိုလ်မှာ Mr.ဂီလ်ဘတ်(Mr.Gilbert) ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ရန်ကုန်ကောလိပ်ကို ၁၉၀၀ပြည့်နှစ်၌ အထက ၁ လသာတွင် ဦးစွာဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ကျောင်းစတင်ဖွင့်လှစ်ချိန်မှစ၍အချိန်အတော်အကြာထိအမျိုးသားသီးသန့်ကျောင်းဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ် နောက်ပိုင်းကာလမှသာ ကျောင်းသူများပါ တက်ရောက်ခွင့်ရရှိခြင်းဖြစ်သည်။

ကျောင်းဆောင်များ
----------------

အရှေ့ဆောင်ပုံသဏ္ဌာန်မှာ အင်္ဂလိပ်အက္ခရာ အီး(E) ပုံဖြစ်သည်။ အနောက်ဆောင်ပုံသဏ္ဌာန်မှာ အင်္ဂလိပ်အက္ခရာ စီ(C)ပုံဖြစ်သည်။ သူငယ်တန်း(KG) မှ ဒွါဒသမတန်း(G-12) အထိ ပညာသင်ကြားနိုင်သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၁)ရက်တွင် ပင်မနှစ်ထပ်ဆောင်အား "**သီဟဆောင်"**အဖြစ်လည်းကောင်း၊ လေးထပ်ကျောင်းဆောင်အား "**အဓိပတိဆောင်"**အဖြစ်လည်းကောင်း အမည်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

ပညာသင်ကြားနေသော ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူ များလိမ္မာယဉ်ကျေးပြီး ဘာသာတရားကိုင်းရှိုင်းတတ်စေရန်အလို့ဌာ ကျောင်းဝန်းအတွင်း၌ပင် ကျောင်းသားဟောင်းများ၊ စေတနာရှင်အလှူရှင်များ၊ ‌ဆရာ၊ ဆရာမများမှ စုပေါင်းကာတည်ဆောက်ခဲ့သော ‌ဗဟိုစံပြဓမ္မာရုံအား ၂၀၁၃ခုနှစ်၊ မတ်လ (၃၁) ရက်နေ့တွင် အောင်မြင်စွာဖွင့်လှစ်နိုင်ခဲ့သည်။

အထက ၁ လသာ ၏ မျက်နှာစာရှိ ပင်မနှစ်ထပ်ကျောင်းဆောင်(သီဟဆောင်)အား ကျောင်းသားဟောင်းဖြစ်သူ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် နှင့် တပ်မတော်မိသားစုဝင်များ၊ ကျောင်းသားဟောင်းများ၊ အလှူရှင်များ မှ စုပေါင်းမတည်ကာ ငွေကျပ်သိန်းလေးထောင်ခန့် အကြီးစားပြုပြင်မွမ်းမံခဲ့ပြီး ၂၀၁၅ ခုနှစ် ၊ စက်တင်ဘာလ ၄ ရက်နေ့တွင် ကျောင်းအုပ်ဆရာကြီးထံသို့ အောင်မြင်စွာလွှဲပြောင်းပေးအပ်ခဲ့သည်။

ထို့ပြင် အထက ၁ လသာ တည်ထောင်စဉ်က ဆောက်လုပ်ခဲ့ပြီး ၁၉၆၃ခုနှစ်တွင်မီးလောင်၍ပျက်စီးသွားသော နဂိုမူလကျောင်းဆောင်နေရာ၌ ကျောင်းသားဟောင်းဖြစ်သူ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် မှ မတည်ကာ စေတနာရှင်အလှူရှင်များ၊ ကျောင်းသားဟောင်းများမှစုပေါင်း၍ ငွေကျပ်သိန်းပေါင်းတစ်သောင်းခန့်လှူဒါန်းကာ လေးထပ်ကျောင်းဆောင်သစ်(အဓိပတိဆောင်)အားဆောက်လုပ်ပြီး ၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂၅ ရက်တနင်္လာနေ့တွင် ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အခြေခံပညာဦးစီးဌာနသို့ လွှဲ​ပြောင်းပေးအပ်ခဲ့သည်။

၁၉၆၅-၁၉၈၅ ခုနှစ် ပညာသင်နှစ် နှင့် ၁၉၈၆ခုနှစ်နောက်ပိုင်းပညာသင်နှစ် တွင်ပညာသင်ကြားခဲ့ကြသော ကျောင်းသားဟောင်းကြီးများအဖွဲ့သည် ကျောင်းတော်ကြီးအား ယခုလက်ရှိတိုင် လိုအပ်သည်များကိုပြုပြင်မွမ်းမံပေးလျက်ရှိသည်။

ကျောင်းအုပ်ကြီးများ
-------------------

1. မစ္စတာ ဂီလ်ဘတ် (၁၈၇၁)
2. စည်သူ ဦးချို (၁၉၅၀-၁၉၅၆)
3. စည်သူ ဦးကောင်း (၁၉၅၆-၁၉၅၈)
4. ဝဏ္ဏကျော်ထင် ဦးဘသန်းတင် (၁၉၅၈-၁၉၆၀)
5. မစ္စတာလီဂွာ (၁၉၆၀-၁၉၆၁)
6. ဒေါ်အုံးကြည် (၁၉၆၁-၁၉၆၂)
7. C.A မစ္စတာဝေးလ် (၁၉၆၂-၁၉၆၃)
8. ဦးဘိုးထင် (၁၉၆၃-၁၉၆၄)
9. ဦးစံတင့် (၁၉၆၄)
10. ဦးသောင်းထွန်း (၁၉၆၄-၁၉၆၅)
11. ဦးတင်အေး (၁၉၆၅-၁၉၆၆)
12. ဦးထွန်းအောင် (၁၉၆၆-၁၉၆၇)
13. ဒေါ်လှနု (၁၉၆၇-၁၉၇၃)
14. ဦးဘသောင်းတင် (၁၉၇၃-၁၉၈၁)
15. ဦးအေးသိန်း (၁၉၈၁-၁၉၈၈)
16. ဦးတင်ရွှေ (၁၉၈၈-၁၉၈၉)
17. ဦးတိုးမောင် (၁၉၈၉-၁၉၉၀)
18. ဦးစံရှိန် (၁၉၉၀-၁၉၉၂)
19. ဦးတင်ထွန်း (၁၉၉၂-၂၀၀၀)
20. ဦးအုန်းမြင့် (၂၀၀၀-၂၀၀၃)
21. ဦးအာမြလွင် (၂၀၀၃-၂၀၀၅)
22. ဦးစိုးမြင့် (၂၀၀၅-၂၀၁၀)
23. ဦးစိုးမင်း (၂၀၁၀-၂၀၁၇)
24. ဦးတင်မောင်အေး (၂၀၁၇-၂၀၂၁)
25. ဦးခင်မောင်ဝင်း (၂၀၂၁- လက်ရှိ)

ထင်ရှားသော ကျောင်းသားဟောင်းများ
-------------------------------

* ‌ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် - နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ၊ နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်၊ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်
* ဦးအေးသာအောင် - အမျိုးသားလွှတ်တော် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ
* ဒေါက်တာဘဦး - နိုင်ငံတော်သမ္မတ
* ဦးမောင်မောင်ခ - နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်
* ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးဝင်း - နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်
* ဦးရန်အောင် - နိုင်ငံတော်ရှေ့နေချုပ်
* ဦးမောင်မောင်ကြီး - ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံရွေးချယ်ရေးအဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ(ငြိမ်း)
* ဗိုလ်ချုပ် သန်းဖေ (ငြိမ်း)
* ဦးအောင်ချိန် - ရဲမင်းကြီး
* သတိုးမဟာသရေစည်သူ ဒေါက်တာဦးသိမ်းမောင်
* 
* 
* 
* ဦးဇော်ဝင်းရှိန် - Ayeyar Hinthar Holdings Co.Ltd
* ကြည်အေး - စာပေ
* 
* 
* စန္ဒရားလှထွဋ် - ဂီတ
* ကာတွန်းဦးစိန်ကြီး
* ကိုဖုန်းမော်
* 
* ပန်းချီ ဦးမောင်မောင်သိုက်

ကိုးကား
-------

* အ.ထ.က ၁ လသာ ကျောင်းသားဟောင်းများ၏ အမှတ်တရမဂ္ဂဇင်း ၊
* အ.ထ.က ၁ လသာ ကျောင်းသမိုင်း