recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
မြန်မာဘာသာဖြင့် သင့်လျော်သော အမည်မရှိသေးသောကြောင့် ဤဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်ကို အခြားဘာသာစကား / စာဖြင့် ရေးသားထားခြင်း ဖြစ်သည်။

**Industrial rock** သည် industrial music နှင့် ရောစပ်ထားသော ဂီတအမျိုးအစားဖြစ်သည်။ industrial rock ကို industrial metal နှင့် မကြာခဏရှုပ်ထွေးကြသည်။ industrial music သည် အစောပိုင်းတွင် post-punk အုပ်စု ပေါင်းထားပြီး Chrome, Killing Joke, Swans, Foetus နှင့် Big Black စသော တီးဝိုင်းများ ပါရှိသည်။ Nine Inch Naib တီးဝိုင်းနှင့် Marilyn Mansonတီးဝိုင်းတို့ ဤအမျိုးအစားကို mainstream သို့ တွန်းတင်ခဲ့သည်။

ဂီတပုံစံ
--------

Industrial rock အနုပညာရှင်များသည် လျှပ်စစ်ဂစ်တာ၊ ဒရမ်နှင့် bass တို့ကို အသုံးပြုထားပြီး white noise blasts နှင့် electronic music ကိရိယာများ (synthesizer, sequencers, samplers နှင့် drum machine) ယှဉ်တွဲ သုံးထားသည်။ ဂစ်တာများမှာ အများအားဖြင့် distorted (သို့) treated သုံးထားသည်။ ဘေ့စ်ဂစ်တာ နှင့် drum များအသုံးပြု(သို့) electronic music instrument များ(သို့) computer များဖြင့် အစားထိုးအသုံးပြုထားသည်။ industrial rock သည် မကြာခဏ စက်သံများနှင့် ပေါင်းစပ်ထားသည်။ sound palette များကို အစောပိုင်း ၁၉၈၀ တွင် တီထွင်ခဲ့သော အနုပညာရှင်များ (SPK, Einsturzende Neubauten, Die Krupps နှင့် Test Dept) သည် metal ၏စည်းချက်တူရိယာကို အားထားသည်။ များသောအားဖြင့် pipeများ ပြွန်ချောင်းများနှင့် စက်မှုထုတ် စွန့်ပစ်ပစ္စည်းများဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည်။

မူရင်း
------

Experimental အုပ်စုဖြစ်သည်Cromagnon ကို industrial rock ကို မွေးထုတ်ရာတွင် ပါဝင်ခဲ့သည့် တီးဝိုင်းများအနက် တစ်ခုဖြစ်သည်။ သူတို့၏သီချင်း "Caledonia" ကို "pre-industrial stomp" ဟု သေသေချာချာသတိပြုမိသည်။ 

Industrial music ကို punk rock revolutionနှင့် disco Fever ကြားထဲတွင် ၁၉၇၀ နောက်ပိုင်းတွင် တီထွင်ခဲ့သည်။ ထင်ရှားသောအစောပိုင်း industrial ဂီတပညာရှင်များထဲတွင် Throbbing Cristle, Cabaret Voltaire, NON,SPK နှင့် ZEV တို့ပါဝင်သည်။ နှစ်အနည်းငယ်အတွင်းမှာ ဖျော်ဖြေတင်ဆက်သူများသည် Industrial ဂီတဆိုင်ရာ အစိတ်အပိုင်းများကို musical style အမျိုးမျိုးနှင့် ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။

အချို့ post-punk ဖျော်ဖြေတင်ဆက်သူများသည် ပုံစံများ industrial music နှင့်ယှဉ်၍ တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ Pere Ubu ၏ပွဲဦးထွက် album *The Modern Dance* ကို industrial ဟုဖော်ပြခဲ့သည်။ ဆန်ဖရန်စစ္စကိုမှ Chrome နှင့် Jimi Hendrix နှင့် The Sex Pistol တို့သည် tape music ကို လက်တွေ့ စမ်းသပ်ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ဂီတာဂျာနယ်လစ် Simon Rynold သည် Killing Joke ကို heavy metal ၏ post-punk version ဟု ယူဆခဲ့သည်။ New York city တီးဝိုင်း Swans သည် No Wave အဖြစ်အပျက်ကို လှုံ့ဆော်ခဲ့သည်။ punk rock, noise music (အထူးသဖြင့် Whitehouse) နှင့် Original Industrial အုပ်စုများလည်း ပါဝင်သည်။ Big Black မှ Singer Steve Albin သည် American hardcore punk ကို ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။ Big Black သည် industrial music ကိုအားသာသော်လည်း post-hardcore နှင့် noise rock တို့ကိုဆက်နွယ်ခဲ့သည်။ ဆွစ်ဇာလန်တီးဝိုင်း The Young Gods တီးဝိုင်းသည် hardcore နှင့် industrial မှ စိတ်ကူးညဏ်ကွန်မြူးမှုများ ယူသုံးခဲ့သည်။

Industrial rock သည် industrial metal တီးဝိုင်း Ministryနှင့် Nine Inch Nail တို့အစပြုရာမှ စီးပွားရေးအရ အောင်မြင်ခဲ့သည်။
**အနုပညာပျိုးခင်း** သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ အနုပညာအဖွဲ့အစည်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ နိုဝင်ဘာလ ၁၁ရက်နေ့၊ ၂၀၁၁ခုနှစ်တွင် အကယ်ဒမီ လူမင်း၊ အကယ်ဒမီ ပြေတီဦး၊ အကယ်ဒမီ နေတိုး၊ အကယ်ဒမီ ခန့်စည်သူ၊ မြင့်မြတ်နှင့် ဒါရိုက်တာ ဝိုင်းတို့ သည် အနုပညာပျိုးခင်း ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ အနုပညာပျိုးခင်း မိတ်ဆက်ပွဲ အစီအစဉ်ကို ၂၀၁၁ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၁၁ရက်နေ့၊ မနက် ၁၁နာရီတွင် ပါ့ခ် ရွိုင်ရယ် ဟော်တယ်၌ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ မင်းသမီး အသစ် ၃ ဦးကို ပရိသတ်နှင့် မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။

ရည်မှန်းချက်
------------

ရည်မှန်းချက်မှာ မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောကတွင် အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်ရှားပါးနေခိုက် မင်းသမီး အသစ်များ မွေးထုတ်ရန်ဖြစ်သည်။ အနုပညာလောကသား ခြောက်ယောက်(မင်းသား ၅ယောက်၊ ဒါရိုက်တာ ၁ယောက်)တို့သည် ကိုယ်ပိုင်ထုတ်လုပ်ရေးများ ဖြင့် မင်းသမီး အသစ်တင်တိုင်း မင်းသားတစ်ယောက်လျှင် ၃ကားစီဖြင့် စုစုပေါင်း ၁၅ကားအား ၂နှစ်အတွင်း ရိုက်ကူးပေးမည်ဖြစ်သည်။ မင်းသမီးသစ်များ အနေဖြင့် တစ်ကားကို အနုပညာကြေးအဖြစ် ၈သိန်းရရှိမည်ဖြစ်သည်။ ၂နှစ်အတွင်း ၁၅ကား မပြီးစီးပါက လျော်ကြေးအဖြစ် တစ်ကားကို ၈သိန်းနှင့် ကျန်ရှိသလောက် အရေအတွက်အလိုက် ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ မင်းသမီးသစ်များ၏ အရည်အချင်းအရ နှစ်နှစ် အတွင်း ၁၅ကားထက်ပို၍လည်း ရိုက်ကူးနိုင်မည်။

လက်ရှိတင်ပြီးသော မင်းသမီးသစ် ၃လက်
---------------------------------

လက်ရှိ အနုပညာပျိုးခင်းမှ တင်ပြီးသော မင်းသမီးသစ် ၃လက်တို့မှာ ယုသန္တာတင်၊ အိချောပိုနှင့် ရွှေမှုန်ရတီ တို့ဖြစ်ကြသည်။ 

### ယုသန္တာတင်

ယုသန္တာတင်သည် ၁၉၉၁ခုနှစ် မတ်လ ၃ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌မွေးဖွားခဲ့ပြီး ၂၀၀၉ခုနှစ်တွင် အနုပညာလောကအတွင်းသို့ ကြော်ငြာများရိုက်ကူးရာမှ တစ်ဆင့် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ မစ်လွိုင်ကထုံဆု၊ ၂၀၀၉ မစ်နောင်းဟောင်း ပေါ်ပြူလာ နှင့် မစ်နောင်းဟောင်း ဒုတိယဆု၊ ၂၀၁၀ မစ်ငွေဆောင် ဆုတို့ ရရှိခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၇ရက်တွင် နေပြည်တော်၌ကျင်းပသော မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆုပေးပွဲ၌ အကယ်ဒမီ ဗန်းကိုင် အဖြစ် ရွေးချယ်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။ 

### အိချောပို

အိချောပိုသည် BA (Cinema Photography and Drama)ဖြင့် ကျောင်းပြီးခဲ့သည်။ ၂၀၀၇ခုနှစ်တွင် အနုပညာလောကအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။၂၀၀၈မစ် ပီးပဲလ် ပြိုင်ပွဲတွင် မစ် ဆစ်ခ်အန်ရှိုင်း၊ Miss Smoothe E ၊ Miss 7 Day နှင့် မစ် ထရိုင် ဆုများရရှိခဲ့သည်။ 2010 Asean China Youth တွင် မြန်မာနိုင်ငံကိုယ်စားပြု၍ စေလွတ်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။ ၂၀၁၂ Miss Asean ပြိုင်ပွဲအတွက်လည်း တရုတ်ပြည်တွင် သွားရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရန်ရှိသည်။

  

### ရွှေမှုန်ရတီ

ရွှေမှုန်ရတီသည် ၁၉၉၈ခုနှစ်၊ မေလ ၁၆ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့ပြီး အသက် ၁၄နှစ်သာ ရှိသေးသည်။ အ.ထ.က (၃) တာမွေ တွင် အဌမတန်း၌ ပညာသင်ကြားနေပြီး အနုပညာလောကအတွင်းသို့ ၂၀၁၁ နှောင်းပိုင်းလောက်မှ ဝင်ရောက်ခဲ့သူတစ်ဦးဖြစ်သည်။ စတားမော်ဒယ်အေဂျင်စီတွင် သင်တန်းများ တက်ခဲ့ဖူးပြီး မော်ဒယ်ရှိုးများ လျှောက်ဖူးသည့် အတွေ့အကြုံရှိသည်။

ကိုးကား
-------

ရွှေအမြုတေ
|  |
| --- |
| တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ဖော်ပြချက် |
| ဗုဒ္ဓဘာသာ |
|  |
| သမိုင်း
* ဗုဒ္ဓဝင်
* ဂေါတမဗုဒ္ဓ
* သင်္ဂါယနာများ
 |
| ဓမ္မ
* သစ္စာလေးပါး
* ခန္ဓာငါးပါး

* အနိစ္စ
* ဒုက္ခ
* အနတ္တ

* ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်
* မဇ္ဈိမပဋိပဒါ
* သုညတ

* ကံ
* သံသရာ
* ၃၁-ဘုံ
 |
| ဗုဒ္ဓဘာသာ ကျမ်းစာများ
* တိပိဋက
* ပိဋကတ် သုံးပုံ
	+ ဝိနည်းပိဋကတ်
	+ သုတ်ပိဋကတ်
	+ အဘိဓမ္မာပိဋကတ်
 |
| ကျင့်စဉ်များ
* ရတနာသုံးပါး
	+ ဗုဒ္ဓ
	+ ဓမ္မ
	+ သံဃာ
* သီတင်းသီလ
	+ ငါးပါးသီလ
	+ ရှစ်ပါးသီလ
	+ ကိုးပါးသီလ
* ပါရမီ
* သမထ
* ဝိပဿနာ
* သတိပဋ္ဌာန်
* ဓုတင်
* ကမ္မဋ္ဌာန်း
* ဒုက္ကရစရိယာ
 |
| နိဗ္ဗာန်
* ပုထုဇဉ်
* ကိုရင်
* ရဟန်း
* သောတာပန်
* သကဒါဂါမ်
* အနာဂါမ်
* ရဟန္တာ
* ဧတဒဂ်
* ဘုရား
 |
| Traditions
* ထေရဝါဒ
* မဟာယာန

* တန္တရ
* တိဘက်ဗုဒ္ဓဘာသာ
 |
| နိုင်ငံအလိုက် ဗုဒ္ဓဘာသာ
* ကမ္ဘောဒီးယား
* ကိုရီးယား
* ဂျပန်
* တရုတ်
* တိဗက်
* ထိုင်း
* ထိုင်ဝမ်
* ဗီယက်နမ်
* ဘူတန်
* မြန်မာ
* မွန်ဂိုးလီးယား
* ရုရှား
* လာအို
* သီရိလင်္ကာ
* အိန္ဒိယ
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

အမှု—**မထေရ်ကြီးများအနား၌ ကပ်ရောက်နေထိုင်မှု**။

အမှုသည်—**ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းများ**။

ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းများ ညစ်ပုံ
------------------------

သံဃိကအိပ်ရာ နေရာများတွင် ကြီးသူတို့ မလိုချင်သော နေရာကိုသာ ငယ်သူတို့ ရကြရိုးတည်း၊ ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းတို့ကား သံဃာများခရီးသွားကြသည့်အခါ ရှေးဉုးစွာ သွားနှင့်ကြ၍ နေရာကောင်းတို့၌ သူတို့၏ သပိတ်သင်္ကန်းများကိုထားပြီးလျှင် ထေရ်ကြီးများကို (ထိုနေရာ မယူရအောင်) အနှောင့်အရှက် ပေးကြ၏၊ ထေရ်တို့သည် ဝါစဉ်အတိုင်း နေရာယူသည့်အခါ ဆဗ္ဗဂ္ဂီတို့ မှတ်ထားသော နေရာများ၌ ကျရောက်ကြသဖြင့် "ငါတို့အား ဒီနေရာမှာ ကျရောက်သည်" ဟုပြောပြီးလျှင် ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းငယ်တို့ကို ထစေကြလေသည် ထိုအခါ ဆဗ္ဗဂ္ဂီ ရဟန်းတို့သည် "အရှင်ဘုရားတို့အား ခုဋင်ထားရာ ထိုင်ခုံထားရာ အရပ်သာရောက်၏, ထိုခုဋင်ထိုင်ခုံ၏ နံပါး၌ လွတ်လပ်သော ကြမ်းပြင်သည် အရှင်ဘုရားတို့နှင့်မဆိုင်" ဟု ဆိုပြီးလျှင် သူတို့အတွက် ကျရောက်သော အခြားနေရာမှ ညောင်စောင်းအင်းပျဉ် (ခုဋင်ထိုင်ခုံ)များကိုယူခဲ့၍ ထေရ်တို့၏ ခုဋင်ထိုင်ခုံများအနီးအပါး၌ ကပ်လျက်ခင်းပြီးလျှင် ထိုင်ကြ အိပ်ကြ 
စာအံကြလေသည်၊ သူတို့ရည်ရွယ်ချက်ကား ယခုလို ကျဉ်းမြောင်းကြပ်တည်းအောင် အနှောင့်အရှက်ပေးလျှင် ထေရ်ကြီးတွေ အခြားနေရာ သွားနေကြလိမ့်မည်၊ ထိုအခါ နဂိုက ငါတို့မှတ်ထားသော ညောင်စောင်းအင်းပျဉ်ကို ငါတို့ပင်ရလိမ့်မည်ဟု ယူဆကြခြင်းဖြစ်၏၊ ထို့ကြောင့် ဤသိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်တော်မူရလေသည်။

သိက္ခာပုဒ်
----------

ယော ပန ဘိက္ခု သံဃိကေ ဝိဟာရေ ဇာနံ ပုဗ္ဗုပဂတံ ဘိက္ခုံ အနုပခဇ္ဇ သေယျံ ကပ္ပေယျ ‘‘ယဿ သမ္ဗာဓော ဘဝိဿတိ, သော ပက္ကမိဿတီ’’တိ ဧတဒေဝ ပစ္စယံ ကရိတွာ အနညံ, ပါစိတ္တိယံ။

မြန်မာပြန်
----------

အကြင်ရဟန်းသည် သံဃိကကျောင်း၌ မထစေထိုက်သူဟု သိလျက် မိမိအလျင်, ကပ်ဝင်နေထိုင်သော ရဟန်း၏အနီးသို့ ကပ်ဝင်၍ ထိုင်ခြင်း အိပ်ခြင်းကိုပြုအံ့၊ (အဘယ်သို့ကြံ၍ ပြုသနည်းဟူမူ) "အကြင်ရဟန်းမှာ ကျဉ်းကြပ်ခြင်းဖြစ်လတံ့၊ ထိုရဟန်း ဖဲသွားလိမ့်မည်"ဟု ကြံ၍ ဤကျဉ်းကြပ်စေခြင်းကိုသာလျှင် အကြောင်းပြု၍ အခြားအကြောင်းမရှိဘဲ ထိုင်ခြင်း အိပ်ခြင်းကိုပြုအံ့၊) ထိုရဟန်း ပါစိတ်အာပတ်သင့်၏။

မှတ်ချက်
--------

မိမိထက်ကြီးသူကို၎င်း, မကျန်းမမာဖြစ်နေသူကို၎င်း, (အများအကျိုး ဆောင်သော စာချ-ဓမ္မကထိက-ဝိနည်းဓိုရ်-ဘဏ္ဍာစိုး စသူတို့အား သီးခြားနေရာပေးထားတတ်၏။) ထိုသို့ နေရာသီးခြားရထား သူကို၎င်း အခြားပုဂ္ဂိုလ်များက "ဒီနေရာ တပည့်တော်အား ရောက်သည်"ဟုဆို၍ ထ, မသွားစေနိုင်၊ ထိုသို့ သူ့နေရာမှ မထစေထိုက်သော ရဟန်းဟုသိခြင်းကို "ဇာနံ"ဟု သိက္ခာပုဒ်၌ဆိုသည်။

ကိုးကား
-------

1. 1 2 3 4  အရှင်ဇနကာဘိဝံသ (၁၉၉၆)။ *ဘုရားဥပဒေတော်ကြီး*။
ရှင်အာစရန္တ (၁၁၆၁ - ၁၂၁+) သည် "မိုးထိဆရာတော်" ဟု ထင်ရှားခဲ့သည့် ဆရာတော် ဖြစ်သည်။

ဘဝ
--

ဆရာတော်ကို ၁၁၆၁ ခုနှစ်၊ တပို့တွဲလဆန်း ၉ ရက်နေ့တွင် ပင်းမြို့၊ ဆတ်ချိုရွာတွင် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ ငယ်မည်မှာ "မောင်ပြောင်" ဖြစ်သည်။ မိဘနှစ်ပါးမှာ မောင်အိနှင့် ရှင်စိန်တို့ ဖြစ်သည်။ 

ရှင်သာမဏေဝတ်သည့်အခါ "ရှင်အာစာရ" ဟူသည့် ဘွဲ့ကို ယူခဲ့သည်။ ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်သည့်အခါတွင် "ရှင်အာစရန္တ" ဟူသည့် ဘွဲ့ကို ယူခဲ့သည်။ ဆရာတော်သည် အင်းဝမြို့တော်တွင် လောကသယမ္ဘူဘရားရှေ့ သဲအင်းကျောင်းတိုက် သဲအင်းဆရာတော်ထံတွင် ပညာများ သင်ကြားခဲ့သည်။ 

အမရပူရမြို့သို့ ရောက်သည့်အခါ မြို့တော်အရှေ့တောင်ရှိ မိုးထိတိုက်တွင် ငွေခွန်ဝန် မောင်မှုံက ကျောင်းဆောက်လုပ်ကာ လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင် ပုသိမ်မြို့၊ ကန္တီမြို့စား မင်းသမီးက ကိုးကွယ်ခဲ့ကာ ဘုံဝေသာယန်မိုးထိကျောင်းကို ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့သည်။

ဆရာတော်သည် "အာစာရန္တသီရိဓဇ မဟာဓမ္မရာဇဂုရု" တံဆိပ်တော်ကို ရခဲ့သည်။

ပျံလွန်တော်မူခြင်း
------------------

ဆရာတော်သည် ၁၂၁၃ ခုနှစ်နောက်တွင်မှ ကိုးကွယ်ခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------

1. 1 2 3  လှသမိန် (၁၉၆၁)။ *ဂန္ထဝင်ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်များ အတ္ထုပ္ပတ္တိပေါင်းချုပ်*။ ရန်ကုန်မြို့: ဟံသာဝတီစာအုပ်တိုက်။ pp. ၈၆။
ရစ်ကြီးတို့၏ မူလနေရပ်မှာ အာဖရိကတိုက်ဖြစ်၍ အနောက်ဘက် ဂီနီကမ်းခြေမှ တောင်ဘက်တစ်လျှောက်တွင် ဂွတ်ဟုတ်အငူအထိ ဤငှက်မျိုးကို အတွေ့ရများသည်။ ရှေးနှစ်ပေါင်း နှစ်ထောင် အထက်က ရောမလူမျိုးတို့သည် ရစ်ငှက်အယဉ်တို့ကို ဥရောပတိုက်သို့ ယူဆောင်ခဲ့ကြသည်။ သို့ရာတွင် ရောမခေတ် ပျက်သုဉ်းသွားပြီးနောက် ဥရောပတိုက်မှ ရစ်ငှက်များလည်း ပျောက်ကွယ်သွားလေသည်။ ၁၆ ရာစုနှစ်သို့ ရောက်သည့်အခါ ပေါ်တူဂီလူမျိုးက ရစ်ငှက်များကို ဥရောပတိုက်သို့ တစ်ဖန် ယူဆောင်ခဲ့ကြပြန်သည်ဟု ထင်မှတ်ရလေသည်။ ရစ်များသည် 
အစုအသင်းဖွဲ့ကာ နေတတ်ကြ၍ အနည်းငယ် လန့်ဖျပ်ရုံမျှနှင့် အဆက်မပြတ် တကြော်ကြော် အော်မြည်နေတတ်ကြသည်။ ထိုကြောင့် နေအိမ်၏ အနီးအနားတွင် ရစ်ငှက်များကို မွေးမြူထားလျှင် ထိုငှက်တို့၏ အော်သံကြောင့် နားငြီးအောင် ဆူညံနေတတ်သည်။ သို့သော် ကြက်ခြံ၊ ဘဲခြံစသည်တို့အတွက် ရစ်များသည် အလွန်စိတ်ချရသော အစောင့်အကြပ်များ ဖြစ်နိုင်ပေသည်။ လူတို့ မွေးမြူကြသော ကြက်ငှက်တို့တွင် ရစ်သည် အလှပဆုံးငှက်ဟု မဆိုစေနိုင်ကာမူ ညိုမွဲရောင်ရှိသော အမွှေးအတောင်များ၌ အဖြူစက်ကလေးများ ပြည့်နှက်လျက် ရှိနေသဖြင့် အမြင်ရ တင့်တယ်၏။

သာမန်ရစ်ကြီးများတွင် များသောအားဖြင့် အရိုးဆန်ဆန် အမောက်တစ်ခု ရှိသည်။ နီမြန်းသည့် အရေပြား၊ နီမြန်းသည့် လည်အောက် အသားတွဲတို့ကြောင့် ဦးခေါင်း၊ မျက်နှာနှင့်လည်ပင်းတစ်စိတ် တစ်ဒေသကို ထူးခြားစေသည်။ အမောက်ပါသော ရစ်ကြီးများ၏ အမွှေးရောင်မှာ အမည်းဖြစ်၍ အပြာပျော့ရောင် အစက်များရှိသည်။ ထိုရစ်ကြီးမျိုး၏လည်တိုင်မှာ ပြာ၍လည်ချောင်းမှာ နီသည်။

ရစ်ကြီးသည် မြေပေါ်တွင် ကျက်စား၍ သစ်ပင်ထက်၌ အိပ်တန်းတက်တတ်သော ငှက်ဖြစ်သည်။ ၁ဝ လုံးမှ အလုံး ၂ဝ ထိရှိသော ဥများကို မြေပြင်ပေါ်တွင် အုချတတ်သည်။ ဥများတွင် အစက်များ ပါရှိသည်။ ရစ်၏အသားမှာ အလွန်နူးညံ့၍ အရသာရှိသဖြင့် လူကြိုက်များသည်။ ရစ်ဥများမှာမူ သေးငယ်သဖြင့် အသုံးမဝင်လှချေ။ ထိုကြောင့် ရစ်ငှက်တို့ကို အသားအတွက် မွေးမြူထားကြသည်။

ရစ်ကြီးမျိုးစိတ်ပေါင်း ၂၃ မျိုး ရှိသည်။ ယင်းတို့သည် ဘေးအန္တရာယ်မှ လွတ်မြောက်စေရန် ကြိုးစားရာတွင် ပျံခြင်းထက် ပြေးခြင်းကို ပို၍ နှစ်သက်ကြသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  BirdLife International (2012). "*Numida meleagris*". *IUCN Red List of Threatened Species* **2012**. IUCN. old-form url
2. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၁)
2MASS J-band image, the brown dwarf 2MASS J17111353+2326333 is highlighted.
**Two Micron All-Sky Survey** သို့မဟုတ် **2MASS** သည် အနီအောက်ရောင်ခြည် ရောင်စဉ်ဖြင့် ကောင်းကင်တစ်ခုလုံးအား နက္ခတ္တဆိုင်ရာ လေ့လာရေး စီမံကိန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ယင်းသည် ၁၉၉၇ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၁ ခုနှစ်အထိ အမေရိကန်၌ Fred Lawrence Whipple Observatory တွင်လည်းကောင်း၊ ချီလီနိုင်ငံ Cerro Tololo Inter-American Observatory ၌လည်းကောင်း ၁.၃ မီတာရှိ တယ်လီစကုပ်ကို အသုံးပြုကာ ကမ္ဘာတောင်ဘက်ခြမ်းနှင့် မြောက်ဘက်ခြမ်းအသီးသီးတို့တွင် လေ့လာခဲ့သည်။

2MASS သည် နေအဖွဲ့အစည်းရှိ ဂြိဟ်သိမ်များ၊ ကြယ်ပုညိုများ၊ ထုထည်နည်းကြယ်များ၊ ကြယ်အစုအဝေးများ၊ ဂလက်ဆီများ၊ နက်ဗျူလာများအပါအဝင် နက္ခတ္တဆိုင်ရာ object ပေါင်း ၃၀၀ မီလီယံအား စာရင်းပြုစုမှတ်တမ်းတင်ပေးခဲ့သည်။ ယင်းအပြင် အခြား အရာဝတ္ထုပေါင်း ၁ မီလီယံကျော်အားလည်း *2MASS Extended Source Catalog* တွင် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။ မှတ်တမ်းဝင် အရာဝတ္ထုများကို "2MASS" ဟုရှေ့တွင်တပ်၍ စာရင်းပြုစုသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  About 2MASS (A Brief Explanation of 2MASS)။ University of Massachusetts, Infrared Processing and Analysis Center (JPL/ Caltech), NASA, NSF (2006-02-01)။  2008-09-21 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  Two Micron All Sky Survey (2MASS)။ NASA/IPAC Infrared Science Archive။  2011-10-22 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
**အဘိသိဒ္ဓိ ဝေဇ္ဇာဇီဝ** (ထိုင်း: อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ; ထိုင်းအသံထွက်အားဖြင့် "အ ဖိစစ် ဝေ့ချ်ချာချီဝ"; အင်္ဂလိပ်: Abhisit Vejjajiva) သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ၂၇ ဦးမြောက် ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်သည်။ သူသည် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တယောက်ဖြစ်ပြီး အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၊ နယူးကတ်ဆဲလ်တွင် ၁၉၆၄ ခု ဩဂုတ်လ ၃ ရက်နေ့မှာ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ထိုင်း-တရုတ်အထက်တန်းလွှာ မိသားစုမှ ဆင်းသက်လာသူ ဖြစ်သည်။ အစ်မ ၂ ယောက်ရှိသည်။ သူ၏ မိဘ နှစ်ဦးစလုံး ဆေးပညာ ပါရဂူဘွဲ့ရများဖြစ်ကြပြီး ဖခင်သည် ကျန်းမာရေး ဒုတိယဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ဖူးသည်။ အောက်စ်ဖို့တက္ကသိုလ်မှ စီးပွားရေး၊ နိုင်ငံရေး၊နှင့် ဒဿနိကဗေဒ ဘာသာရပ်တို့ဖြင့် ဘွဲ့ရခဲ့ပြီး၊ စီးပွားရေး ဘာသာဖြင့် မဟာဘွဲ့ကို အောက်စ်ဖို့တက္ကသိုလ်မှပင် ရယူခဲ့သည်။ ၁၉၉၀ ခုနှစ်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်ရှိ ရမ်ခန်ဟိန်းတက္ကသိုလ် မှ ဥပဒေဘွဲ့ကိုလည်း ရရှိခဲ့သည်။ ဒေါက်တာ Pimpen Sakuntabhai ကို လက်ထပ်ခဲ့ပြီး သားသမီး ၂ယောက် ရှိသည်။ 

၎င်း၏ အမနှစ်ယောက်အနက် တစ်ဦးမှာ ကလေးဒဿနိကဗေဒဆိုင်ရာ ပါမောက္ခဖြစ်ပြီး အခြားတစ်ဦးမှာ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ကျော်ကြားသော စာရေးဆရာမဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ ဇနီးသည် သွားဆရာဝန်ဖြစ်ခဲ့ပြီး ယခုအခါ ချူလာလောင်ကွန်းတက္ကသိုလ်တွင် သင်္ချာကထိကအဖြစ် ပို့ချနေသူ ဖြစ်သည်။

ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံရခြင်း
----------------------------------

၁၉၉၀ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံရေးနယ်ပယ်ထဲဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး ဘန်ကောက်မြို့ မဲဆန္ဒနယ်မှ ရွေးချယ်တင်မြောက်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။ ၂၀၀၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ကတည်းကစပြီး ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ၏ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။

ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီခေါင်းဆောင် အဘီစစ် သည် စုစုပေါင်း မဲအရေအတွက် ၄၃၁ မဲ အနက် ၂၃၅ မဲရရှိခဲ့ပြီး ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ရာထူးတက်လာသည်။ သူရာထူးတက်ချိန်တွင် အသက် ၄၄ နှစ်သာ ရှိခဲ့ပြီး ပြီးခဲ့တဲ့ နှစ် ၆၀ အတွင်း ထိုင်းနိုင်ငံ၏ အသက် အငယ်ဆုံး ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်လာသည်။ သူ၏ ပြိုင်ဘက် Puea Pandin ပါတီခေါင်းဆောင် ပရာချပရွန်နော့က မဲ ၁၉၈ မဲသာ ရရှိခဲ့သည်။
ဝဇ္ဇီတိုင်းကြီးကား မြတ်စွာဘုရားလက်ထက်တော်၌ ထင်ရှားသော တိုင်းကြီးပင် ဖြစ်သော်လည်း ပဒေသရာဇ် အာဏာပိုင် မင်းတရားများ စိုးမိုးအုပ်ချုပ်သော တိုင်းပြည် မဟုတ်ဘဲ မင်းအများအုပ်ချုပ်သော တိုင်းကြီးဖြစ်၍ သာသနာတော်တွင်လည်း ဒေသနာတော် ဓမ္မစက် ထွန်းကားစည်ပင်ရာ တိုင်းနယ်ကြီးဖြစ်ကြောင်း၊ ၎င်းတိုင်းကြီးကို လိစ္ဆဝီ အမျိုးများ အုပ်ချုပ်ခွဲခန့်သဖြင့် လိစ္ဆဝီနိုင်ငံကြီး ဟူ၍လည်း ထင်ရှားကြောင်း၊ ၎င်း၏ မြို့တော်ကြီးလည်း များစွာသော သိက္ခာပုဒ်များ ပညတ်တော်မူရာ များစွာသော သုတ် ဒေသနာတော်များ ဟောကြားတော်မူရာဌာနဖြစ်၍ သာသနာတော်တွင် ထင်ရှားသော ဝေသာလီမြို့တော်ကြီး ဖြစ်ကြောင်း မှတ်ယူအပ်ကုန်၏။ ၎င်းပြင် သာသနာနောက်ပိုင်းမှာ ၎င်းဝဇ္ဇီတိုင်းသား အဓမ္မဝါဒီများ၏ တရားဓမ္မကံမကျ ဝိနယဓမ္မနှင့် ဖီလာဖြစ်သော အဓမ္မဝါဒများ ဟောပြောကြခြင်းကို အကြောင်းပြု၍ ဒုတိယသံဂါယနာတင်ရသဖြင့်လည်း သာလွန်ထင်ရှားသော သံဂါယနာတင်ရာ နိုင်ငံကြီးဖြစ်ခဲ့လေသည်။ 

၎င်းပြင် ဝိဒေဟတိုင်းသည် ရှေးကတိုင်းကြီး နိုင်ငံကြီး ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း မြတ်စွာဘုရားလက်ထက်တော်၌ ဝဇ္ဇီတိုင်းအထဲတွင်ပါဝင်၍ မိထိလာမြို့တော်သည်လည်း မင်းနေပြည်မဟုတ်တော့ဘဲ ပုဏ္ဏားကြီးများ စိုးမိုးအုပ်ချုပ်သော မြို့မျှသာ ဖြစ်ခဲ့လေသည်။

### ကိုးကား

1. ↑  အရှင်သံဝရာဘိဝံသ (ပရိယတ္တိ သာသနာဟိတဓမ္မာစရိယ ရွှေကျင်နာယကဆရာတော်)။ *ဗုဒ္ဓနိုင်ငံတော် (ပထမတွဲ)*။



| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
ဗုဒ္ဓဘာသာ ဘုရားဖူးခရီး |
| --- |
| သံဝေဇနိယလေးဌာန | 
* လုမ္ဗိနိဥယျာဉ်
* မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်
* မိဂဒါဝုန်
* ကုသိနာရုံ

 |
| အဝိဇဟိတလေးဌာန | 
* ရာဇဂြိုဟ်
* ဝေသာလီ
* သာဝတ္ထိ
* သင်္ကဿနဂိုရ်

 |
| အခြားဌာနများ | 
* အမရာဝတီ
* စန္ဒဝရံ
* ဒေဝဒဟ
* ဂါယာမြို့
* ကပိလဝတ်ပြည်
* ကေသရိယာစေတီ
* ကောသမ္ဗီ
* နာလန္ဒာ
* ပါဋလိပုတြ
* ပါဝါ
* ဗာရာဏသီမြို့

 |
| နောင်းဌာနများ | 
* အဇန္တာဂူ
* ဗရာဗရဂူ
* ဘရဟုတ်
* ဝေရူဠဂူ
* လလိတဂိရိ
* မထုရာ
* ပါဏ္ဍဝလေဏီဂူ
* ပိပြဝါ
* ပုပ္ဖဂိရိဝိဟာရ
* ရတနာဂိရိ
* ဆန်ချီ
* ဥဒယဂိရိ
* ဝိကြမသီလ

 |
**သာဓုကန်စေတီတော်** သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေပြည်သာမြို့နယ်၊ သာဓုကန်ရွာ၏ အရှေ့ဘက်ကန်ဘောင်ရှိ တောင်ကုန်းမြင့်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။

သမိုင်းကြောင်း
--------------

မဇ္ဈိမဒေသမှ ရှင်ယသ၊ ရှင်ဉာဏနှင့် ရှင်သုစိတို့သည် ဓာတ်တော်မွေတော်တို့ကို ပင့်ဆောင်လာခဲ့သည်။ ထိုဓာတ်တော်တို့ကို သီဟဒီပမင်းသည် ပူဇော်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင် ဓာတ်တော်တို့ကို ဌာပနာကာ စေတီတော်တည်ခဲ့သည်။

### အမည်တွင်ပုံ

စေတီတော်တည်ရှိရာ ကုန်းသည် ကကုသန်ဘုရားလက်ထက်တွင် တန်ခိုးပြိုင်သည့် ဘီလူးသည် မာန်ချရာ နေရာဖြစ်သဖြင့် မွန်ဘာသာဖြင့် "ဒိုဂနီပရော" ဟု ခေါ်သည်။ ဘီလူးသည် မြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမ၌ သက်ဝင်ယုံကြည်သဖြင့် မြတ်စွာဘုရားသည် သာဓုသုံးကြိမ် ခေါ်ခဲ့သည်။ ထိုသို့ သာဓုခေါ်သည်ကို စွဲကာ "သာဓုခံ" ဟု ခေါ်ရာမှ ကန်ကို အစွဲပြုကာ "သာဓုကန်" ဟု ခေါ်ခဲ့သည်။ စေတီတော်ကိုလည်း "သာဓုကန်စေတီတော်" ဟု ခေါ်ခဲ့သည်။ ကကုသန်ဘုရား၏ ဆံတော်နှစ်ဆူကို ဘီလူးသည် ရရှိခဲ့သဖြင့် ဌာပနာခဲ့သည်။

ပြုပြင်မွမ်းမံမှုများ
---------------------

သက္ကရာဇ် ၇၄၅ ခုနှစ်တွင် ရာဇဓိရာဇ် (ဗညားနွဲ့) သည် စေတီတော်ကို ငုံကာ အသစ်တည်ခဲ့သည်။ မွန်ဘာသာဖြင့် ကျုက်ဆာဓုဟု ခေါ်တွင်ခဲ့၍ သာဓုဘုရားဟု ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။

သက္ကရာဇ် ၁၁၉၆ ခုနှစ်တွင် စေတီတော် ပြိုကျခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် မှော်ဘီသူကြီးနှင့် ရွှေပေါက်ပင်ဘုန်းတော်ကြီးတို့ ဦးစီးကာ ပြုပြင်ခဲ့သသည်။ ၁၂၀၂ ခုနှစ်တွင် မှော်ဘီသူကြီးမင်း ဗန္ဓုက ကြပ်မတ်ကာ ပြုပြင်ခဲ့သည်။ ၁၂၄၄ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့မှ ဦးရန်ခ၊ ၁၂၄၈ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့ ပုဇွန်တောင်မှ ဦးကုလားမိသားစုတို့က ကြပ်မတ်၍ ဒါယကာများ စုပေါင်း၍ ပြုပြင်ခဲ့သည်။ ၁၂၅၀ ပြည့်နှစ်တွင် ထီးတော်တင်ခဲ့သည်။

၁၂၆၄ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့အား ရေပေးဝေရန် ကန်ကြီးကို တူးဖော်ခဲ့ရာ ဘုရားကုန်းတော်မြေသည် ပြိုပျက်ကာ ပါသွားသဖြင့် ဂေါပကတို့သည် လျော်ကြေးတောင်းခဲ့သည်။ လျော်ကြေး ငွေ ၁၀၀၀ ကျပ် ရခဲ့သည်။ ထိုငွေဖြင့် ၁၂၆၄ ခုနှစ်၊ တန်ဆောင်မုန်းလတွင် စေတီတော်ကို ရွှေသင်္ကန်း ကပ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် အုတ်လှေကား၊ ဆောင်းတန်းများကို ပြုပြင်ခဲ့ရာ ၁၂၆၅ ခုနှစ်တွင် ပြီးစီးခဲ့သည်။ လှော်ကားကန်ကိုပင် သာဓုကန်ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြသည်။

ကိုးကား
-------

1. 1 2 3 4  လှသမိန် (ဧပြီ ၁၉၆၈)။ *မြန်မာနိုင်ငံတခွင် ဘုရားသမိုင်းပေါင်းချုပ်*။ ရန်ကုန်မြို့: မဟာဝိဇ္ဇာစာပေ။ pp. ၂၆၆၊ ၂၆၇။ Unknown parameter `|adit=` ignored (အကူအညီ)
ဘုရားငါးဆူပွင့်သော ကမ္ဘာကို ဘဒ္ဒကမ္ဘာဟု
ခေါ်သည်။ ဘုရားမပွင့်သော ကမ္ဘာလည်းရှိ၏။ ဘုရား
မပွင့်သော ကမ္ဘာကို ဘုရားမှ ဆိတ်ခြင်းကြောင့် သုည
ကမ္ဘာဟုခေါ်၏။ သုညကမ္ဘာမျိုး၌ ဘုရားပွင့်ရိုးထုံးစံ မရှိသည် သာမက၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၊ ရဟန္တာနှင့် စကြဝတေးမင်းတို့သော်မှ မပေါ်ချေ။ ဘုရားပွင့်သော ကမ္ဘာကိုကား ဘုရားမှ မဆိတ်ခြင်း
ကြောင့် အသုညကမ္ဘာဟု ခေါ်သည်။ ထိုဘုရားပွင့်သော အသုညကမ္ဘာသည်လည်း ဘုရားတစ်ဆူ ပွင့်လျှင် သာရကမ္ဘာ၊ နှစ်ဆူပွင့်လျှင် မဏ္ဍကမ္ဘာ၊ သုံးဆူပွင့်လျှင် ဝရကမ္ဘာ၊ လေးဆူပွင့်လျှင် 
သာရမဏ္ဍကမ္ဘာ၊ ငါးဆူပွင့်လျှင် ဘဒ္ဒကမ္ဘာဟု ငါးပါးအပြားရှိသည်။ ငါးဆူထက် လွန်၍ကား မပွင့်ချေ။ ယခု ဤကမ္ဘာကား ဘုရား ငါးဆူပွင့်သော ဘဒ္ဒကမ္ဘာတည်း။

ဤကမ္ဘာမှစ၍ ရေတွက်လျှင် အထက်လေးသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်း ကာလအတွင်း၊ ပွင့်လင်းတော်မူကြသော ဘုရားရှင်များနှင့် ကမ္ဘာ၏ အရေတွက်တို့မှာ -

ကမ္ဘာ ဘုရား
-----------

### သာရမဏ္ဍကမ္ဘာ

* တဏှင်္ကရာဘုရား
* မေဓင်္ကရာဘုရား
* သရဏင်္ကရာဘုရား
* ဒီပင်္ကရာဘုရား

ထိုနောက် သေလ အသင်္ချေ သုဉ်း၏။ 

### သာရကမ္ဘာ

* ကောဏ္ဍညဘုရား

ထိုနောက် ဘာသ အသင်္ချေ သုဉ်း၏။ 

### သာရမဏ္ဍကမ္ဘာ

* မင်္ဂလဘုရား
* သုမနဘုရား
* ရေဝတဘုရား
* သောဘိတဘုရား

ထိုနောက် ဇယ အသင်္ချေ သုဉ်း၏။ 

### ဝရကမ္ဘာ

* အနောမဒဿီဘုရား
* ပဒုမဘုရား
* နာရဒဘုရား

ထိုနောက် ရုစိရ အသင်္ချေ သုဉ်း၏။ 

### သာရကမ္ဘာ

* ပဒုမုတ္တရဘုရား ( ကမ္ဘာတစ်သိန်းထက် )

ထိုနောက် ကမ္ဘာ ၆၉၉၉၉ အတိသုဉ်း၏။

### မဏ္ဍကမ္ဘာ

* သုမေဓာဘုရား
* သုဇာတဘုရား (ကမ္ဘာသုံးသောင်းထက်)

ထိုနောက် ကမ္ဘာ ၂၈၁၉၉ သုဉ်း၏။

### ဝရကမ္ဘာ

* ပိယဒဿီဘုရား
* အဒဿီဘုရား
* ဓမ္မဒဿီဘုရား ( ကမ္ဘာ ၁၈ဝဝ ထက် )

ထိုနောက် ကမ္ဘာ ၁၇ဝ၅ သုဉ်း၏။

### သာရကမ္ဘာ

* သိဒ္ဓတ္ထဘုရား ( ၉၄ ကမ္ဘာထက် )

ထိုနောက် တစ်ကမ္ဘာသုဉ်း၏။

### မဏ္ဍကမ္ဘာ

* တိဿဘုရား
* ဖုဿဘုရား ( ၉၂ ကမ္ဘာထက် )

### သာရကမ္ဘာ

* ဝိပဿီဘုရား ( ၉၁ ကမ္ဘာထက် )

ထိုနောက် ၅၉ ကမ္ဘာသုဉ်း၏။

### မဏ္ဍကမ္ဘာ

* သိခီဘုရား
* ဝေဿဘူဘုရား ( ၃၁ ကမ္ဘာထက် )

ထိုနောက် ၂၉ ကမ္ဘာသုဉ်း၏။ 

### ဘဒ္ဒကမ္ဘာ

* ကကုသန်ဘုရား
* ကောဏဂုံဘုရား
* ကဿပဘုရား
* ဂေါတမဘုရား
* အရိမေတ္တေယျဘုရား ( ပွင့်တော်မူလတ္တံ့)

ကမ္ဘာတွင် ဘုရားပွင့်ပုံ
-----------------------

ကမ္ဘာဖြစ်ပေါ်လာသည်ရှိသော် အကယ်၍ ဘုရားတစ်ဆူသာ ပွင့်သော ကမ္ဘာဖြစ်ငြားအံ့၊ ကမ္ဘာဦးအစ မဟာဗောဓိပင် ပေါက်ရောက်ရာ၌ ရှစ်ပါးသော ပရိက္ခရာအစုံ သီးသော ပဒုမာကြာတစ်ပင်ပေါက်၏။ နှစ်ဆူပွင့် ငြားအံ့၊ ပရိက္ခရာနှစ်စုံသီးသော ပဒုမာကြာတစ်ပင် ပေါက်၏။ သုံးဆူပွင့်ငြားအံ့၊ ပရိက္ခရာသုံးစုံသီးသော ပဒုမာ ကြာ 
တစ်ပင်ပေါက်၏။ လေးဆူပွင့်ငြားအံ့၊ ပရိက္ခရာ လေးစုံသီးသော ပဒုမာကြာ တစ်ပင်ပေါက်၏။ ငါးဆူပွင့် ငြားအံ့၊ ပရိက္ခရာ ငါးစုံသီးသော ပဒုမာကြာ တစ်ပင်ပေါက်၏။

ဘုရားပွင့်မည့် ကမ္ဘာလော၊ မပွင့်မည့် ကမ္ဘာလောဟု ပှူနိမိတ်အကြည့် အရှုလာကြသော သုဒ္ဓါဝါသ ဗြဟ္မာတို့သည် ထိုပရိက္ခရာတို့ကို တွေ့မြင်သောအခါ အလွန်ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ ဖြစ်ကြ၍ ယူထားပြီးလျှင်၊ နောင်ပစ္ဆိမဘဝိက ဘုရားလောင်းတို့တောထွက်သောအခါ ကပ်လှူကြသည်။ ထိုထိုပွင့်ကုန်သော ဘုရားတို့သည် ဤဇမ္ဗူဒီပါလက်ယာ တောင်ကျွန်း၌သာလျှင် ပွင့်တော်မူကြကုန်သည်။

ကိုးကား
-------

1. 1 2  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၈)
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

(၂)သုတ် ရှိပါသည်။

ရုပ်, ဝေဒနာ, သညာ, သင်္ခါရ, ဝိညာဏ်ဟူသော ခန္ဓာတစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီ၌ မှားမှားယွင်းယွင်း နှလုံးသွင်းမိခြင်းကြောင့် အနှောင်အဖွဲ့သံယောဇဉ်, မှားမှား ယွင်းယွင်း နှလုံးသွင်းမှု "အဘိနိဝေသ", ပိတ်ပင်တားမြစ်မှု "ဝိနိဗန္ဓ" တရားတို့ဖြစ်ပေါ်လာကုန်၏ဟု မိန့်တော်မူပြီး အနတ္တလက္ခဏသုတ် ဒေသနာတော်နည်းဖြင့် ဆက်လက်၍ ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

ခန္ဓာငါးပါးတို့တွင် တစ်ပါးပါးရှိလျှင် ယင်းခန္ဓာကို အကြောင်းပြု၍ ယင်းခန္ဓာကို မှားမှားယွင်းယွင်း နှလုံးသွင်းခြင်းကြောင့် အနှောင်အဖွဲ့ ‘သံယောဇဉ်" နှလုံးသွင်း မှားမှု "အဘိနိဝေသ", ပိတ်ပင်တားမြစ်ကြောင်း "ဝိနိဗန္ဓ" တဏှာဖြင့် သက်ဝင်မျိုသိပ် ပြီးဆုံးစေမှု ‘အဇ္ဈောသာန" တရားတို့ဖြစ်ကုန်၏-ဟု ခန္ဓာတစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီခွဲစိတ်၍ ဟောတော်မူပြီး အနတ္တလက္ခဏသုတ်တော်နည်းအတိုင်း ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၂၊၁၅၂။ သံ၊မြန်၊၂၊၁၄၃-၄။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၁-ခန္ဓသံယုတ္တ၊ (၁၅) ၅-ဒိဋ္ဌိဝဂ္ဂ၊ အဋ္ဌမသုတ်။
2. ↑  -သံ၊၂၊၁၅၂။ သံ၊မြန်၊၂၊၁၄၄။

-သံယုတ္တနိကာယ ... နဝမသုတ်။
3. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
M သည် လက်တင်ဘာသာ၊ အင်္ဂလိပ်အက္ခရာစဉ်တွင် ၁၃ လုံးမြောက် အက္ခရာဖြစ်၍ *(/ˈɛm/; အမည်-em)*ဟု အသံထွက်ပါသည်။

သမိုင်း
-------

M ဆိုသည့် အင်္ဂလိပ်စကားလုံးအား ဂရိ မြူ (Greek Mu) မှတဆင့် ဖိုးနီးရှန်းန် မမ်(Phoenician Mem) မှ ရရှိခဲ့ကြသည်။ စီမီတစ် မမ်(Semitic Mem)၏ မူလသည် ရေပုံမှဖြစ်လာသည်မှာ သေချာသလောက်ရှိသည်။ အီဂျစ်ခေတ်တွင် စီမီတစ်လူများ အလုပ်လုပ်နေသည်ကို သိပြီးဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ၂၀၀၀ ဘီစီခန့်တွင် ရေအတွက်အီဂျစ်စာလုံး(n-t)ကြောင့် နှာသံပါသွားရင်းဗျည်းတစ်ခုအတွက် ရေပုံ အရုပ်စာကို ပထမဆုံး ငှားယူအသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဤတူသောသင်္ကေတသည် စီမီတစ်ဘာသာတွင် /m/ အတွက် အသုံးပြုဖို့ရန်ဖြစ်လာခဲ့သည်မှာ ၎င်းတို့၏စာလုံးတွင် ရေအတွက် ၎င်းစာလုံးအသံထွက်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ 
ခေတ်သစ်ဘာသာစကားများကဲ့သို့သော စံနှုန်းထားသည့်ဘာသာစကားများတွင် အက္ခရာ <m>သည် နှုတ်ခမ်းဗျည်းအက္ခရာအသံ (m)ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ အောက်စဖိုဒ်အင်္ဂလိပ်အဘိဓာန်(ပထမတည်းဖြတ်မှု)တွင် ပြောဆိုသည်မှာ (m)သည် နောက်၌ ism နှင့် spasm ကဲ့သို့ စကားလုံးများအတွင်း သရအက္ခရာတစ်ခုဖြစ်သည်ဟု ဖြစ်သည်။ ခေတ်သစ်ဘာသာဗေဒများတွင်မူ ဝဏ္ဏဗျည်းသံတစ်ခုကဲ့သို့ ဖော်ပြခြင်း ခံရသည်။-IPA [m]

| အီဂျစ်အရုပ်စာသင်္ကေတ "N" | Proto-Semitic M | ဖိုးနီးရှန်းန်*mem* | ဩပ်ရုစကမ်M | ဂရိ*mu* |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |  |  |

အသုံးပြုပုံ
-----------

* ယူနီကုဒ်တွင် အက္ခရာကြီး Mသည် ကုဒ်အမှတ် U+004D ဖြစ်၍ အက္ခရာသေးသည် ကုဒ်အမှတ် U+006D အဖြစ်တည်ရှိသည်။
* ASCII ကုဒ်တွင် အက္ခရာကြီး Mသည် ၇၇ ဖြစ်၍ အက္ခရာကြီး Mသည် ၁၀၉ သို့မဟုတ် ဘိုင်နရီ ၀၁၀၀၁၁၀၁ နှင့် ၀၁၁၀၁၁၀၁ စသဖြင့် လိုက်ရောညီထွေ တည်ရှိနေကြသည်။
* EBCDIC ကုဒ်အတွက် M အကြီးသည် ၂၁၂ ဖြစ်၍ အသေးသည် ၁၄၈ ဖြစ်ပြန်သည်။
* HTML နှင့် XMLတို့တွင် ဂဏန်းဆိုင်ရာရုပ်လက္ခဏာညွှန်းဆိုမှုသည် are "M" နှင့် "m" ဖြစ်ကြပြီးလျှင် အက္ခရာအကြီးနှင့် အသေးပုံစံ အသီးသီး ရှိကြသည်။

အမ် (အက္ခရာ) ကို အခြားနည်းဖြင့် ဖေါ်ပြချက်များ

|  |  |
| --- | --- |
| NATO phonetic | မောရ်စ်၏ သင်္ကေတ |
| Mike | –– |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  |  |  |
| အချက်ပြအလံ | Flag semaphore | မျက်မမြင် သင်္ကေတ |

ကိုးကား
-------

1. ↑  "M" Oxford English Dictionary, 2nd edition (1989); Merriam-Webster's Third New International Dictionary of the English Language, Unabridged (1993); "em," op. cit.
|  |
| --- |
| **၁၉၇၂** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၈၉** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၈၀** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၇၃** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၈၈** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
၂၀၀၁
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
***မုဒြာရဲ့ခေါ်သံ*** (အင်္ဂလိပ်: Mudras Calling) ဇာတ်ကားသည် အမျိုးသမီး ဒါရိုက်တာ ခရစ္စတီးနားခီ ပွဲဦးထွက်ရိုက်ကူးခဲ့သော ဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး ဇဏ်ခီ၊ လှယဉ်ကျေး နှင့် နန်းဝေဝေထွန်း(ဇာတ်ပို့)တို့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ထားသော dramatized documentary ဇာတ်ကားတစ်ကားဖြစ်သည်။

ဇာတ်လမ်းအကျဉ်း
--------------

အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် ကြီးပြင်းခဲ့သော မြန်မာပြည်ဖွား ဂျေဒန် (Jaden) သည် ၎င်း၏ဇာစ်မြစ်ကို ရှာဖွေရန် မြန်မာပြည်သို့ပြန်လာခဲ့ပြီး ထင်မှတ်မထားသော အမှန်တရားကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ မြန်မာပြည်ဖွား အမေရိကန်နိုင်ငံသား ဂျေဒန်သည် ၎င်း၏ ဂီတမဟာတန်းသုတေသန စာတန်းအတွက် မြန်မာ့ရိုးရာဂီတနှင့်အကကို သုတေသနပြုရန် ဇာတိမြေမြန်မာပြည်သို့ ပြန်လာခဲ့သည်။ ဤတွင် ယဉ်ကျေးမှုတက္ကသိုလ်မှ ရိုးရာဂီတဘာသာရပ်ဖြင့် ဘွဲ့ရထားသော နှင်းသူဇာနှင့်တွေ့ဆုံခဲ့ပြီး ဂျေဒန်၏မိဘအရင်းနှင့် ဇာစ်မြစ်ကို ရှာဖွေရန် ကူညီခဲ့သည်။ ဂျေဒန်၏ မြန်မာပြည်ခရီးစဉ်တလျှောက် လူသိနည်းသော ဒေသခံများ၏ နေထိုင်မှုပုံစံများ၊ တွေ့မြင်ရခဲသော မြန်မာပြည်၏ အလှအပများကို ထင်ဟပ်စေသော ဇာတ်ကားတစ်ကားဖြစ်သည်။

သရုပ်ဆောင်များ
--------------

* ဂျေဒန် အဖြစ် ဇဏ်ခီ
* နှင်းသူဇာ အဖြစ် လှယဉ်ကျေး

ရရှိခဲ့သောဆုများနှင့် ဆန်ကာတင်စာရင်းဝင်မှုများ
----------------------------------------------

| ခုနှစ် | ဆုအမည် | ဆုအမျိုးအစား | မှတ်ချက် |
| --- | --- | --- | --- |
| ၂၀၁၇ | Mexico International Film Festival 2017 | Silver Palm Award | ဆုရရှိ |
| ၂၀၁၇ | International Student Newcomer Woman Film Festival (ISENMA) 2017 | Platinum Award | ဆုရရှိ |
| ၂၀၁၈ | မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု | ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဆု 
(Central Base ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေး) | ဆန်ကာတင် |
| ရုပ်ရှင်ဒါရိုက်တာဆု 
(ခရစ္စတီးနားခီ) | ဆန်ကာတင် |
| ရုပ်ရှင်ဇာတ်ညွှန်းဆု 
(ခရစ္စတီးနားခီ) | ဆန်ကာတင် |
|

ကိုးကား
-------

1. ↑  Mudras Calling (2018) - IMDb
2. ↑

ပြင်ပလင့်များ
-------------

* တရားဝင် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်
* အိုင်အမ်ဒီဘီပေါ်ရှိ *Mudras Calling*
* ဖေ့စ်ဘွတ်ခ် ပေါ်ရှိ မုဒြာရဲ့ခေါ်သံ
ATS သုံးစွဲမှုသည် ရုတ်တရက်စိတ်ရူးသွပ်ခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်နေပြီး ရူးသွပ်ခြင်းဖြစ်ပေါ်မှုသည် အသက်ငယ်ငယ်ရွယ်ရွယ်နှင့် ဆေးသုံးခြင်း၊ ATS ဆေးအလွန်သုံးစွဲခြင်း၊ နဂိုစိတ်ကျရောဂါအခံရှိခြင်း၊ အရက်စွဲခြင်း၊လူမှုရေးနယ်ပယ်တွင် ကလန်ကဆန်လုပ်လေ့ရှိသည့် အမူအကျင့်ဝေဒနာ စသည့် အခြေအနေတို့တွင် ပိုမိုဖြစ်ပွားနိုင်ကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံမူးယစ်ဆေးဝါး ဆန့်ကျင်ရေးအသင်း (MANA)က တာဝန်ရှိသူတစ်ဦး၏ ပြောကြားချက်အရသိရသည်။ ATS ကိုအမှုန့်၊ ပုံဆောင်ခဲ၊ အရည်၊ ဆေးပြားစသော ပုံစံအမျိုးမျိုးနှင့် တွေ့ရပြီး ATS ပုံစံပေါ်မူတည်၍ မျိုချခြင်း၊ ရှူသွင်းခြင်း၊ ထိုးသွင်းခြင်းများပြုလုပ်သုံးစွဲကြကြောင်းသိရသည်။ ATSကို အာရုံမစိုက်နိုင်၊ လှုပ်ရှားမှုလွန် ဝေဒနာစုနှင့် ခန္ဓာကိုယ်အလေးချိန်လျှော့ချရန်စသည်ဖြင့် ဆေးကုသရာတွင်အသုံးပြုကြောင်းသိရသည်။ စိတ်ကြွဆေးအမျိုးအစားဖြစ်သည့် ATSသည် ဗဟိုအာရုံကြော အဖွဲ့အစည်းကို နှိုးဆွခြင်းဖြင့်ခန္ဓာကိုယ်တွင်းရှိပုံမှန်လုပ်ငန်းရပ်များကို အရှိန်အဟုန်မြှင့်တင်ပေးပြီး လွန်လွန်ကဲကဲသုံးစွဲမိပါက စိတ်ကြွနေရာမှ ဆေးစွမ်းပြယ်သည့်အခါ၌ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း၊ စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းခြင်းနှင့် တစ်ခါတစ်ရံစိတ်ခံစားမှု အပြောင်းအလဲ အလွန်မြန်ကာ ထိန်းမနိုင်သိမ်းမရ ဖြစ်တတ်ကြောင်း သိရသည်။ ATSသုံးစွဲမှုသည် ကမ္ဘာတစ်လွှားနိုင်ငံများအားလုံးတွင်တရားမဝင်သော်လည်း ATS သုံးစွဲသူများကို ထောင်သွင်းအကျဉ်းချခြင်းသည် ၎င်းတို့၏ ကျန်းမာရေးနှင့် အကျိုးစီးပွားကို ထိခိုက် စေနိုင်ကြောင်းသိရသည်။ အကြောင်းမှာ အကျဉ်းချခြင်းသည် စိတ်ကျန်းမာရေး ပြဿနာများ ပေါ်ပေါက်စေခြင်း၊လူမှုပေါင်းသင်းဆက်ဆံရေးများ ပျက်ပြားခြင်း HIV ရောဂါပိုးကူးစက်ခံရမှု အန္တရာယ် ပိုမိုကြီးမားလာခြင်း စသည်တို့ကို ဖန်တီးနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်ကြောင်းသိရသည်။ ATSသုံးစွဲသူအများစုမှာ ငယ်ရွယ်စဉ် ခေတ္တခဏမျှသာ သုံးစွဲသူများဖြစ်သဖြင့် လူငယ်များအကြား ATS သုံးစွဲမှုကို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းရာတွင်အခြားအစားထိုးနည်းလမ်းများရှာဖွေပေးရန် အရေးကြီးကြောင်းသိရသည်။ အဆင်ပြေချောမွေ့စေသော လူမှု ဆက်ဆံရေးများ၊ ပဋိက္ခဖြေရှင်းနည်းများ၊ လူငယ်များအားကျောင်းအလုပ်နှင့် အခြားသောအရာများတွင် စိတ်ပါ ဝင်စားစေရန် စီစဉ်ပေးခြင်း တို့သည် ATS သုံးစွဲမှုကို လျော့ပါးစေနိုင်သည်။ATS သည် Amphetamine Type Stimulants ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ပျိုဖော်ဝင်ချိန်အတွင်း အသက် ၁၄ နှစ်အရွယ်ယောက်ျားလေးတစ်ယောက်၏နဖူးရှိဝက်ခြံများ
**ဝက်ခြံ**ဆိုသည်မှာ မျက်နှာ၊ လည်ပင်း၊ ပခုံး၊ ရင်ဘတ်နှင့် ရံဖန်ရံခါ ကျောဘက်တွင်ပါ ပေါက်တတ်သည့် အရေပြားမူမမှန်မှုတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ထိုမူမမှန်မှုကြောင့် အထူးသဖြင့် မျက်နှာတွင် အနီဖုလေးများပေါက်လာတတ်သည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် အထက်ဖော်ပြပါ ကိုယ်ခန္ဓာအစိတ်အပိုင်းများတွင်လည်း ပေါက်တတ်သည်။ ထိုအနီဖု၏ ဝန်းကျင်တွင် နီရဲရောင်ကိုင်းလာတတ်သည်။ ဝက်ခြံကို ညှစ်ခြင်း၊ ပိုးဝင်ခြင်းများ ရှိပါက အမာရွတ်များ အရုပ်ဆိုးစွာ ကျန်ခဲ့တတ်သည်။

ပျိုဖော်ဝင်ခြင်း
----------------

ပျိုဖော်ဝင်စပြုလာချိန်တွင် လူပျို၊ အပျိုပေါက်စတို့သည် ဝက်ခြံပြဿနာနှင့် ရင်ဆိုင်ရတတ်သည်။ ပျိုဖော်ဝင်ခြင်းနှင့် ဝက်ခြံသည် အဆက်အစပ်ရှိသော်လည်း အကြောင်းရင်းအတိအကျကို မပြောနိုင်ပါ။ ထိုအသက်အရွယ်အပိုင်းအခြားတွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သော ဟော်မုန်းဓာတ်အပြောင်းအလဲကြောင့် ဖြစ်တန်ရာသည်ဟု ယူဆကြသည်။

ဝက်ခြံပေါက်သည့်အကြောင်းရင်း
---------------------------

အမွေးအမှင်နှင့် မွေးညင်းတို့၏ အခြေတွင် ချွေးအိတ်ရှိသည်။ ဝက်ခြံသည် ထိုအိတ်၏ အပေါ်ပိုင်းမှစ၍ မြစ်ဖျားခံသည်။ ထိုနေရာသည် အရေပြားခြောက်သွေ့မသွားစေရန် ချွေးအိတ်က ဆီဘမ်းဟု ခေါ်သောအဆီ ထုတ်ပေးရသည့် နေရာဖြစ်သည်။ မျက်နှာအဆီပြန်ခြင်း၊ ခြေဆီလက်ဆီထွက်ခြင်းတို့မှာ ထိုသဘောပင် ဖြစ်သည်။ ထိုချွေးအိတ်ရှိရာ မွေးညင်းပေါက်အဝသည် ချေး(ဂျီး)၊ ချွေး၊ ဖုန်၊ အမှုန်နှင့် အလှပြင်ပစ္စည်းတို့ဖြင့် ပိတ်သွားပါက မွေးညင်းပေါက်ဝမှ ချွေးအိတ်အထိသွားရာ လမ်းကြောင်းတစ်လျှောက် အဆိုပါဆီဘမ်းဟုခေါ်သော အဆီတို့ဖြင့် ပိတ်ဆို့တောင့်ခဲသွားသည်။ ထိုအခါ အနာစိမ်းကဲ့သို့ နီရဲရောင်ကိုင်းလာတတ်သည်။ ထိုအဆီခဲတောင့်ကို ကိုယ်တွင်းရှိ အင်ဇိုင်းများက ဖြိုခွဲကာ ယားကျိကျိနှင့် အနာကို ကလိချင်၊ ဆွချင်စိတ်ပေါ်လာစေမည့် အရာများအဖြစ် အသွင်ပြောင်းပေးလိုက်သည်။ ဤသို့ဖြင့် ဝက်ခြံဟူသော အနီဖု၊ သို့မဟုတ် အမာရွတ်များ ပေါ်ပေါက်လာရသည်။
**ဝီစကီ တေးချော့သီချင်း** (အင်္ဂလိပ်: Whiskey Lullaby) သည် ဘီလ် အန်ဒါဆန်နှင့် ဂျွန် ရန်ဒဲလ် တို့ဖွဲ့ဆိုထားသော သီချင်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်၍ အမေရိကန် ကန်းထရီးအဆိုတော် ဘရက်ဒ် ပေးဇ်လီ နှင့် အဲလစ်ဆန် ခရောက်စ် တို့သီဆိုသော စုံတွဲတေးသီချင်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။ ပေးဇ်လီ၏ တတိယမြောက် တေးအခွေ 'တာယာပေါ်က ရွှံ့ဗွက်များ' (Mud on the Tires) တွင် ပါဝင်ကာ ၂၀၀၄ မတ်လ ၂၉ တွင် ဖြန်ချိခဲ့သည်။ ပေးဇ်လီ၏ ဂီတလမ်းကြောင်းတွင် (၁၁)ကြိမ်မြောက် ဇယားပေါ်ရောက်ရှိခဲ့သော သီချင်းလည်းဖြစ်သည်။ ဘီလ်ဘော့ဒ် ရေပန်းစား ကန်းထရီး သီချင်း (၁၀၀) ဇယားတွင် အဆင့်သုံးအထိ ရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၀၅ ကန်းထရီးဂီတ တစ်နှစ်တာ အကောင်းဆုံးတေးသီချင်းဆုကိုလည်း ရရှိခဲ့သည်။ ပလက်တီနမ် အဆင့် နှစ်ဆရရှိခဲ့သော ပေးဇ်လီ၏ သီချင်းလေးပုဒ်အနက် တစ်ပုဒ်လည်းဖြစ်သည်။

ပါဝင်မှု
--------

ဝီစကီ တေးချော့သီချင်းသည် ဘဲလဒ် (ballad) လျှပ်စစ်ဂီတသံမပါ နဂိုအတိုင်းတီးခတ်သော (acoustic) တေးတစ်ပုဒ်ဖြစ်၍ ဘီ မိုင်းနား သံစဉ်ဖြင့် ဖြစ်သည်။ အကူးစတစ်ဂစ်တာ၊ ဒေါဘိုရာဂစ်တာ အမျိုးအစားများဖြင့် တီးခတ်ထားသည်။ ဇာတ်လမ်းအကြောင်းမှာ ရုတ်တရက် နာနာကျင်ကျင်ခွဲခွာခဲ့ရသော စုံတွဲသည် အရက်စွဲသည့် ဝေဒနာခံစားရပြီး နောက်ဆုံး အရက်ကြောင့်ပင် သေခြင်းတရားကို ကြုံတွေ့ရသည့် အကြောင်းဖြစ်၏ ။ ပထမအနေဖြင့် အမျိုးသားမှာ ခွဲခွာနာကျင်၍ အရက်စွဲသွားပြီး ထပ်မံ၍ ထိုအမျိုးသား သေဆုံးသဖြင့် အပြစ်မကင်းသလို ခံစားရသော အမျိုးသမီးသည် အရက်ကျေးကျွန်ဖြစ်၍ သေပွဲဆင်ရသည်။ သီချင်းစာသား၌ အမျိုးသမီးသည် အမျိုးသားကို နာကျင်ရင်ကွဲစေရန် ဖောက်ပြန်ခြင်း (သို့) ထိုသို့သော အခြေအနေမျိုး ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းမရှိပေ။ 

ပေးဇ်လီသည် ပထမ အပိုဒ်နှင့် သံပြိုင်အပိုဒ်ကို သီဆို၍ ခရောက်စ်က ဒုတိယ အပိုဒ်နှင့် သံပြိုင်အပိုဒ်ကို ဆိုသည်။ ပထမအပိုဒ်မှာ အမျိုးသားဇာတ်ရုပ်ကို သရုပ်ဖော်၍ အမျိုးသမီးအတွက် ဒုတိယအပိုဒ်ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Gallagher၊ Pat (November 11, 2009)။ Brad Paisley & Alison Krauss, 'Whiskey Lullaby': Story Behind the Lyrics။ *The Boot*။  October 1, 2010 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
**ဝီကီရင်းမြစ်** (အင်္ဂလိပ်: Wikisource) သည် အခမဲ့ရနိုင်သည့် စာပေရင်းမြစ်တို့အတွက် အွန်လိုင်းဒစ်ဂျစ်တယ်စာကြည့်တိုက် ဖြစ်ပြီး ဝီကီမီဒီယာဖောင်ဒေးရှင်းမှ တာဝန်ယူလည်ပတ်နေသည်။ ဝီကီရင်းမြစ်ဟူသည် စီမံကိန်းတခုလုံးကို ခြုံငုံခေါ်ဝေါ်သော အမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းအောက်တွင် ဘာသာစကားအလိုက် ဝီကီရင်းမြစ်များ ရှိသည်။ စီမံကိန်း၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ အခမဲ့ရနိုင်သော ဘာသာစကားအမျိုးမျိုးဖြင့် စာပေအားလုံး၊ ဘာသာပြန်အားလုံးကို စုစည်းပေးရန် ဖြစ်သည်။ ကနဦးတွင် သမိုင်းဝင်စာပေတို့ကို မော်ကွန်းတိုက်အဖြစ်ထားရန် သုံးကြ (ပထမဆုံး ဝီကီရင်းမြစ်ပေါ်ရောက်သော စာမှာ ပြင်သစ်ဘာသာဖြင့်ရေးသည့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာလူ့အခွင့်အရေးကြေညာစာတမ်းဖြစ်) သော်လည်း တစတစဖြင့် အမျိုးစုံသောစာကြည့်တိုက်အနေသို့ ရောက်လာ၏။ တရားဝင်စီမံကိန်းအဖြစ်မူ ၂၀၀၃ ခု၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၄ ရက်တွင် စတင်ပြီး ပရောဂျက်ဂူတင်ဘတ် (Project Gutenberg) နှင့် ကာရန်ညှိကာ ပရောဂျက်ဆို့စဘတ် (Project Sourceberg) ဟူသောအမည်ကို ယူသည်။ ထိုနှစ်တွင်ပင် ဝီကီရင်းမြစ်ဟု အမည်ပြောင်းကာ သီးခြားဒိုမိန်းအမည် သုံးခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Ayers၊ Phoebe; Matthews၊ Charles; Yates၊ Ben (2008)။ *How Wikipedia Works*။ No Starch Press။ pp. 435–436။ ISBN 978-1-59327-176-3။
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

(၂)သုတ် ရှိပါသည်။

ဝဇ္ဇီနိုင်ငံ ဝေသာလီမြို့ ကူဋာဂါရကျောင်းတော်အနီး တောရကျောင်း၌နေသော အရှင်အနုရာဓထေရ်က တိတ္ထိတို့၏ သတ္တဝါနှင့် ပတ်သက်သည့်မေးမြန်းချက်ကို ဖြေကြားရာ အရှင်အနုရာဓမထေရ်အား တိတ္ထိတို့က "နဝဝါဒ, ဗာလဝါဒ"တို့ဖြင့် စွပ်စွဲမှုကြောင့် အရှင်အနုရာဓမထေရ်က မိမိဖြေကြားချက်များကို ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထား ခဲ့ပါသည်။

အရှင်အနုရာဓထေရ်အား ဘုရားရှင်က "ခန္ဓာငါးပါးတို့တွင် တစ်ပါးစီ တစ်ပါး စီကို အနတ္တလက္ခဏသုတ်တော်အတိုင်း မေးမြန်း၍ ဟောတော်မူပါသည်။ "ခန္ဓာငါးပါးသာ ရှိ၏" ဟု ရှုသင့်ပုံ၊ ခန္ဓာငါးပါးမှတပါး သတ္တဝါမရှိဟု ရှုသင့်ပုံကို သဘောမှန်အတိုင်း သတ္တဝါဟု မရနိုင်သော ခန္ဓာငါးပါး၌ သတ္တဝါနှင့်ပတ်သက်၍ မေးမြန်းလာပါက ဖြေဆိုရန် သင့်/မသင့်ကို မိန့်ကြားတော်မူရာ အရှင်အနုရာဓမထေရ်၏ ဖြေကြားချက်များကို ဘုရားရှင်က သာဓုခေါ်တော်မူပြီး ငါဘုရားသည် ရှေးအခါ၌လည်းကောင်း၊ ယခုအခါ ၌လည်းကောင်း ဒုက္ခသစ္စာနှင့် နိရောဓသစ္စာကို ပညတ်တော်မူပုံကို ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

အဋ္ဌကထာ၌ -သစ္စာလေးပါးယူပုံကို ဖွင့်ပြထားပါသည်။

---

အထက်သုတ်အတိုင်းပင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

အလုံးစုံတူပါသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၂၊၉၄-၇။ သံ၊မြန်၊၂၊၈၉-၉၂။ သံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၈၆-၇။ သံ၊ဋီ၊၂၊၂၄၅-၆။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၁-ခန္ဓသံယုတ္တ၊ (၉)၄-ထေရဝဂ္ဂ၊ စတုတ္ထသုတ်။
2. ↑  -သံ၊၂၊၅၄၉-၅၅၂။ သံ၊မြန်၊၂၊၅၄၁-၄။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ သဠာယတနသံယုတ္တ၊ ၁၀-အဗျာကတသံယုတ္တ၊ ဒုတိယသုတ်။
3. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

ဘုရားရှင် ဘဂ္ဂနိုင်ငံ သုသုမာရဂိရမြို့အနီး ပဲစဉ်းငုံတောဝယ် သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် စေတိနိုင်ငံ ပါစီနဝံသ (အရှေ့ဝါးတော)၌ မဟာပုရိသဝိတက် ခုနစ်ပါးကို ကြံစည်တော်မူသော အရှင်အနုရုဒ္ဓါထေရ်အား ရှစ်ခုမြောက် မဟာပုရိသဝိတက်ကို ဖြည့်စွက်၍ ဟောကြားတော်မူပါသည်။ ဘုရားရှင်က ယင်းမဟာပုရိသဝိတက် ရှစ်ပါးကို ကြံစည်နေသောသူအား ရရှိခံစားနိုင်သော အကျိုးတရားတို့ကို ဆက်၍ ဟောကြားတော်မူပြီး ဤစေတိတိုင်း ပါစီနဝံသတော၌ နောက်ထပ်တစ်ဝါ ဆက်လက်သီတင်းသုံးရန် မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။

ဘဂ္ဂနိုင်ငံ သုသုမာရဂိရမြို့သို့ ပြန်လည်ရောက်တော်မူသောအခါ ရဟန်းတို့အား မဟာပုရိသဝိတက် ရှစ်ပါး အကျယ်ဒေသနာတော်ကို ဟောတော်မူပါသည်။ နောက်နှစ်ဝါတွင်း၌ ထိုစေတီနိုင်ငံ ပါစီနဝံသတော၌ အရှင်အနုရုဒ္ဓါ အသဝေါကုန်ခန်း ရဟန္တာ အဖြစ်သို့ ရောက်တော်မူပါသည်။ ရဟန္တာဖြစ်ပြီးချိန်၌ သုံးဂါထာဖြင့် ဥဒါန်းကျူးရင့်တော် မူပါသည်။

အဋ္ဌကထာ၌ -ပါစီနံသတောအကြောင်း၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာထေရ်နှင့် အရှင်အနုရုဒ္ဓါထေရ်တို့ တရားဆွေးနွေးကြပုံ၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာထေရ်၏ထံမှ ကမ္မဋ္ဌာန်းတရားကိုယူ၍ ယင်းတော၌ အရှင်အနုရုဒ္ဓါထေရ် တရားအားထုတ်ပုံ၊ မဟာပုရိသဝိတက်များ ဖြစ်ပေါ်လာပုံ၊ အပ္ပိစ္ဆ-လေးမျိုး၊ သန္တောသ-သုံးမျိုး၊ ပဝိဝိတ္တ-သုံးမျိုး၊ သင်္ဂဏိကာရာမ-နှစ်မျိုး၊ ပပဉ္စတရား-သုံးပါးတို့ကို ဖွင့်ပြထားပါသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -အံ၊၃၊၆၂-၈။ အံ၊မြန်၊၃၊၆၃-၉။ အံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၂၅-၈။ အံ၊ဋီ၊၃၊၂၃၅။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ အဋ္ဌကနိပါတ၊ ပဌမပဏ္ဏာသက၊ ၃-ဂဟပတိဝဂ္ဂ၊ ဒသမသုတ်။
2. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

ထင်ရှားကျော်ကြား, အခြံရံများ, လူအပေါင်းက သူတော်ကောင်းဟု သမုတ် ထားကြသော တိတ္ထိဆရာကြီး (၆)ဦးက "အနုတ္တရသမ္မာသမ္ဗောဓိကို သိသူဟု ဝန်မခံကြပဲ ရဟန်းပြုသစ်စ ရဟန်းငယ်မျှသာဖြစ်သော အရှင်ဂေါတမက "အနုတ္တရ သမ္မာသမ္ဗောဓိ"ကို ထိုးထွင်းသိမြင်သူဟု ဝန်ခံမှုနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ကောသလဘုရင်၏ မေးမြန်းလျှောက်ထားမှုနှင့်ဆက်စပ်၍ မင်းသား, မြွေ, မီး, သီလရှိသော ရဟန်း ဟူသည် ငယ်သည် (အနည်းငယ်)ဟု အထင်မသေးသင့်ပုံ၊ မထေမဲ့မြင် မပြုသင့်ပုံ၊ အပြစ်လုပ်လျှင် အပြစ်ရနိုင်ပုံတို့ကို အကျယ်တဝင့် ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

အဋ္ဌကထာ၌ သမ္မောဒနီယ, သာရဏီယအဖွင့်၊ တိတ္ထိဆရာကြီးများ၏ ဂုဏ်ပုဒ်အဖွင့်များ၊ ကပ္ပ, ဗုဒ္ဓ, စက္ကဝတ္တိဟူသော ကောလာဟလသုံးမျိုး အဓိပ္ပါယ်, ဆသတ္တာရတို့ကို ကောသလဘုရင်တွေ့ဆုံပြီး နန်းတော်မှနှင်ထုတ်ခဲ့ပုံ၊ ဗုဒ္ဓဟု ဝန်မခံ ရဲကြပုံ၊ အထင်အမြင်မသေးသင့် မထေမဲ့မြင် မပြုသင့်သော အရာလေးမျိုးနှင့် ဆက်စပ်၍ အကျိုးအပြစ်အစရှိသော ဖွင့်ဆိုချက်အပြည့်အစုံ၊ သရဏဂုံဆောက် တည်ခြင်းဆိုင်ရာ အကျဉ်းဖွင့်ဆို ချက်တို့ကို ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။

ဋီကာ၌ ကောသလဘုရင်သည် ဘုရားရှင်၏ ဂုဏ်တော်တို့ကို မသိပဲ မိမိ၏ ခတ္တိယမာန်ဖြင့် ဘုရားရှင်အား ပြောဆိုခဲ့ပုံ၊ သမ္မောဒနီယ, သာရဏီယ ပုဒ်များဖွင့်ဆိုချက်၊ ပီတိနှင့် ပါမောဇ္ဇအထူး ကောသလဘုရင်၏ တိတ္ထိ ဆရာကြီးနှင့် တွေ့ဆုံစဉ် အဖြစ်အပျက်ကြောင့် သမ္မာသမ္ဗောဓိဉာဏ်ကို အယုံအကြည်မရှိမှု အစရှိသော ဖွင့်သင့်သောပုဒ်တို့ကို ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၁၊၆၈-၇၀။ သံ၊မြန်၊၁၊၆၇-၉။ သံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၁၉-၁၂၅။ သံ၊ဋီ၊၁၊၁၆၉-၁၇၄။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ သဂါထာဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၃-ကောသလသံယုတ္တ၊ ပဌမဝဂ္ဂ၊ ပဌမသုတ်။
2. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
တစ်ပြည်ထောင်နိုင်ငံများ
  ဖက်ဒရယ်ပြည်​ထောင်စုနိုင်ငံများ
**တစ်ပြည်ထောင်နိုင်ငံ**တွင် နိုင်ငံဗဟိုအစိုးရသည် တစ်ခုတည်းသော အချုပ်အခြာအာဏာရှိသော အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအဖြစ် အုပ်ချုပ်သည်။ ဗဟိုအစိုးရသည် အုပ်ချုပ်ရေးဌာနခွဲများ၊ ပြည်နယ်များကို ဖန်တီးနိုင်သလိုဖျက်သိမ်းနိုင်သည်။ အဆိုပါပြည်နယ်များသည် ဗဟိုအစိုးရမှ လွှဲအပ်ရန် ရွေးချယ်သော အာဏာများကိုသာ ကျင့်သုံးသည်။  နိုင်ငံရေးအာဏာ ကို devolution (ဗဟိုမှ အာဏာကို လက်အောက်အဖွဲ့အစည်းများသို့ ခွဲဝေပေးခြင်း) မှတဆင့် ဒေသဆိုင်ရာ သို့မဟုတ် ဒေသန္တရအစိုးရ ကို ဥပဒေ ဖြင့် လွှဲအပ်သော်လည်း၊ ဗဟိုအစိုးရသည် ၎င်းတို့ ဗဟိုအစိုးရသို့ အာဏာလွှဲပြောင်းကျရောက်သော အစိုးရ​ (devolved governments) တို့၏ လုပ်ဆောင်ချက်များကို ဖျက်သိမ်းခြင်း သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ အာဏာများကို ကန့်သတ်ခြင်း သို့မဟုတ် ချဲ့ထွင်နိုင်သည်။

တစ်ပြည်ထောင်နိုင်ငံများသည် 'ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု' ဟုလည်းလူသိများသော ဖက်ဒရေးရှင်းနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာ့ အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်နိုင်ငံများ (ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ) တွင် အများစုသည် တစ်ပြည်ထောင်စနစ်ဖြင့် အစိုးရဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Unitary State ဆိုတာ ဘာလဲ။ (August 2017)။ 8 November 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  2019-02-22 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  Democracy (2015-11-20)။ 13 February 2021 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  2019-02 -22 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
**ဘဝသံသရာ** သည် ဒါရိုက်တာ ဦးသုခ ရိုက်ကူးသည့် အသံထွက် မြန်မာဇာတ်ကားတစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြန်မာ့ရုပ်ရှင်သမိုင်းတွင် ထင်ရှားသည့်ဇာတ်ကားများအနက် တစ်ကားအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး နှစ်ကုန်ပိုင်းရောက်မှသာ ရုံတင်သော်လည်း ၁၉၅၆ ခုနှစ်အတွက် ဝင်ငွေအကောင်းဆုံးဇာတ်ကား ဖြစ်ခဲ့သည်။

ရိုက်ကူး ရုံတင်ခြင်း
--------------------

မန္တလေးရုပ်ရှင် ကုမ္ပဏီ၏ ပွဲဦးထွက်ဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး ဦးသုခ က ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် စတင်ရိုက်ကူးရာ တစ်နှစ်ခန့် ကြာခဲ့သည်။

ရုံတင် ပြသခြင်း
---------------

၁၉၅၆ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၁၄ ရက်တွင် ရန်ကုန်မြို့ ရွှေဂုန်၊ ဂလုပ်နှင့် ကာလတန် ရုပ်ရှင်ရုံများတွင် တစ်ပြိုင်တည်း ပြသရာ အသံထွက်ဇာတ်ကားများအနက် ဝင်ငွေအကောင်းဆုံးစံချိန် ချိုးခဲ့သည်။ ဝင်ငွေ ၅၀၂၅၆၇ ကျပ် ရရှိပြီး အသံထွက်ရုပ်ရှင်များအနက် ဝင်ငွေအကောင်းဆုံး ဖြစ်သည်။ တရုတ်နိုင်ငံသို့ တင်ပို့ပြသစေရာ စတာလင်ပေါင် (၃၀၀၀) ရရှိကြောင်း သိရသည်။

အဓိကဇာတ်ဆောင်များ
-----------------

အောက်ပါသရုပ်ဆောင်များက အဓိက ပါဝင်ခဲ့သည် -

* မေသစ်
* ဇေယျ
* သုခ
* အေးကြူ
* ဒေါ်ဂျမ်းစိန်

ဆုတံဆိပ်များ
------------

အောက်ပါဆုတံဆိပ်များ ရယူနိုင်ခဲ့သည် -

* ၁၉၅၆ မြန်မာ့ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆု (ဒါရိုက်တာ)
* ၁၉၅၆ မြန်မာ့ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆု (ဇာတ်ကား)
* ၁၉၅၆ မြန့်မာရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆု (အမျိုးသားပညာသည်)

ဇာတ်ဝင်တေး
----------

ဦးသုခရေး၍ မန္တလေးရုပ်ရှင်မှ ဦးဘသိန်းသံစဉ်ထည့်ကာ ဦးသုခသီဆိုသည့် *ဘဝသံသရာ* ဇာတ်ဝင်တေးမှာ ယနေ့တိုင် လူကြိုက်များဆဲ ဖြစ်သည်။

ဘဝသံသရာ တံတား
-------------

ဘဝသံသရာ မီးရထားလမ်းတံတား
ရုပ်ရှင်တွင် ပါဝင်ခဲ့သည့် သာစည်နှင့် ရွှေညောင်အကြား မိုင်တိုင် (၃၇၉/၇-၈) တံတားသည်လည်း *ဘဝသံသရာတံတား* ဟု အမည်တွင်သွားသည်။ ၁၉၂၇ ခုနှစ်ကတည်းက တည်ဆောက်ခဲ့သော်လည်း ၁၉၅၆ ခုနှစ်ရောက်မှသာ အမည်ရသွားသည့် တံတားလည်း ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  တင်နိုင်တိုး။ *ခေတ်ဟောင်းသတင်းစာများကပြောသော ၁၂ လရာသီ အဖြစ်အပျက်များ*။ သူရိယစာပေ၊ ရန်ကုန်။ ၂၀၀၉ မတ်လ။
ဝိုင်ယာအစုအဝေးတစ်ခုဖြစ်သည်။ ယင်းဝိုင်ယာအစုအဝေးမှတဆင့် အချက်အလက်များကို ကွန်ပြူတာ၏အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုမှ တစ်ခုသို့ ထုတ်လွှင့်သည်။ Bus တစ်ခုကို ကွန်ပျူတာအတွင်း ချက်အလက်များ ခရီးသွားနေသည့် အမြန်လမ်းမတစ်ခုအဖြစ် စဉ်းစားနိုင်သည်။ Personal computer (PC) များအား ရည်ညွှန်းသုံးစွဲသည့်အခါ bus ဟူသော ဝိုင်ယာအစုအဝေးက ကွန်ပြူတာအားလုံးကို CPU နှင့် ပင်မမှတ်ဉာဏ်တို့နှင့် ဆက်သွယ်ပေးသည်။ CPU နှင့် ပင်မမှတ်ဉာဏ်တို့နှင့် ဆက်သွယ်ပေးသည်။ CPU နှင့် ပင်မမှတ်ဉာဏ်တို့ access လုပ်ရန် expansion slot များကို စွမ်းဆောင်ပေးသည့် expension bus တစ်ခုလည်း ရှိသေးသည်။ Bus အားလုံးတွင် အစိတ်အပိုင်း နှစ်ခုပါရှိသည်။ Adress bus တစ်ခုနှင့် Data bus တစ်ခုတို့ ဖြစ်ကြသည်။ Data bus သည် အချက်အလက်အစစ်အမှန်များကို လွှဲပြောင်းပေးသည်။ Address bus က အချက်အလက်များ မည်သည့်နေရာသို့ သွားသင့်သည်ဆိုသည့် သတင်းများ လွှဲပြောင်းပေးသည်။ Width ဟု သိထားကြသည့် bus တစ်ခု၏ အရွယ်အစားသည် အရေးကြီးသည်။ အကြောင်းမှာ တစ်ကြိမ်လျှင် အချက်အလက် မည်မျှထုတ်လွှင့်သည်ကို width က ဆုံးဖြတ်ပေးသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် 16 bit bus တစ်ခုသည် အချက်အလက် 16 bit ထုတ်လွှင့်ပေးနိုင်သည်။ 32 bit bus တစ်ခုသည် အချက်အလက် 32 bit ထုတ်လွှင့်ပေးနိုင်သည်။ Bus တိုင်းတွင် MHz ဖြင့် တိုင်းတာသည့် clock speed တစ်ခုရှိသည်။ မြန်ဆန်သည့် bus တစ်ခုသည် အချက်အလက်များကို မြန်ဆန်စွာ ထုတ်လွှင့်ခွင့်ပြုသည်။ ဤသို့ဖြင့် application များကို မြန်ဆန်စွာ run လုပ်စေသည်။ PC များပေါ်တွင် ISA bus အဟောင်းများကို PCI ကဲ့သို့ ပို၍မြန်ဆန်သည့် bus များဖြင့် အစားထိုးလျက်ရှိသည်။ ယနေ့ထုတ်လုပ်သည့် PC အများစုသည် မြန်ဆန်သည့် အချက်အလက်ပြောင်းနှုန်း လိုအပ်သည့် Video data ကဲ့သို့ အချက်အလက်များအတွက် local bus တစ်ခုပါရှိသည်။ Local bus သည် မြန်နှုန်းမြင့် လမ်းကြောင်းတစ်ခု ဖြစ်ပြီး Processer သို့ တိုက်ရိုက်ဆက်သွယ်ပေးသည်။ Apple macintosh ကွန်ပြူတာများပေါ်တွင် bus အမျိုးအစားမျိုးစုံ အသုံးပြုထားသည်။ Mac အဟောင်းများသည် Nu Bus ဟု ခေါ်သည့် bus ကို အသုံးပြုပြီး Mac အသစ်များတွင် PCI ကို အသုံးပြုသည်။