recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
ဗုဒ္ဓဘာသာ ဘုရားဖူးခရီး |
| --- |
| သံဝေဇနိယလေးဌာန | 
* လုမ္ဗိနိဥယျာဉ်
* မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်
* မိဂဒါဝုန်
* ကုသိနာရုံ

 |
| အဝိဇဟိတလေးဌာန | 
* ရာဇဂြိုဟ်
* ဝေသာလီ
* သာဝတ္ထိ
* သင်္ကဿနဂိုရ်

 |
| အခြားဌာနများ | 
* အမရာဝတီ
* စန္ဒဝရံ
* ဒေဝဒဟ
* ဂါယာမြို့
* ကပိလဝတ်ပြည်
* ကေသရိယာစေတီ
* ကောသမ္ဗီ
* နာလန္ဒာ
* ပါဋလိပုတြ
* ပါဝါ
* ဗာရာဏသီမြို့

 |
| နောင်းဌာနများ | 
* အဇန္တာဂူ
* ဗရာဗရဂူ
* ဘရဟုတ်
* ဝေရူဠဂူ
* လလိတဂိရိ
* မထုရာ
* ပါဏ္ဍဝလေဏီဂူ
* ပိပြဝါ
* ပုပ္ဖဂိရိဝိဟာရ
* ရတနာဂိရိ
* ဆန်ချီ
* ဥဒယဂိရိ
* ဝိကြမသီလ

 |

သောဝီရတိုင်းကြီးမှာ မဟာဂေါဝိန္ဒပညာရှိကြီး တည်ထောင်ရင်းအတိုင်း သိန္ဒုတိုင်း နှင့်စပ်လျက် အဝန္တိတိုင်း၏ မြောက်ဘက်ကျသဖြင့် ဥတ္တရပထခေါ် အိန္ဒိယမြောက်ပိုင်း တိုင်းနိုင်ငံအပိုင်းအခြားတွင် အစိတ်အပိုင်းအားဖြင့် ပါဝင်သော တိုင်းနယ်ဖြစ်သောကြောင့် ယခုအခါ အနောက်မြောက်တိုင်းများဖြစ်သော သိန္ဒုမြစ်အထက်ပိုင်း နိုင်ငံများဖြစ်ကြောင်း မှတ်ယူသင့်၏။ ၎င်းတိုင်းနိုင်ငံသည်လည်း ဇာတ်တော်, နိပါတ်တော်များ၌ ထင်ရှားသော တိုင်းကြီးတစ်ခုဖြစ်သည့်အပြင် မြတ်စွာဘုရား လက်ထက်တော်၌ပင် ထင်ရှားရှိ၍ အိန္ဒိယ အလယ်ပိုင်း၊ မဇ္ဈိမဒေသရှိ တိုင်းနိုင်ငံတို့မှ သိန္ဒုတိုင်း, သောဝီရတိုင်းတို့သို့ ကုန်ကူးသန်း ရောင်းဝယ်ရန် သွားကြကြောင်း ဝိမာနဝတ္ထု, ပေတဝတ္ထုတို့၌ ထင်ရှားစွာလာ၏။

ရောရုကမြို့တော်
---------------

၎င်းသောဝီရတိုင်း၏မြို့တော် ရောရုကဖြစ်၍ အချို့ရောရုဝခေါ်ကြသော ရှေး ဇာတ်တော်, နိပါတ်တော်များ၌လည်း ထင်ရှားပါရှိသော မြို့တော်ကြီးတစ်ခု ဖြစ်သည့်အပြင် မဇ္ဈိမဒေသ အလယ်ပိုင်း တိုင်းနိုင်ငံများမှလည်း ရှေးအခါသမယက ကုန်သည်ကြီးများ သွားလာရာလမ်း စခန်းအဖြစ်ဖြင့် ခမ်းနားကြီးကျယ်သော မြို့တော်ကြီး ဖြစ်ခဲ့လေသည်။ သို့သော်လည်း ယခုအခါ ခေတ်ပထဝီ မြေပုံများ၌မူကား၎င်းမြို့တော်၏နေရာ အသေအချာ ဖြစ်သောဌာန နီးစပ်သော အမည်နာမများကိုပင် ထင်ရှားအောင် ရှာဖွေ၍ မရသည်မှာ ကာလရှည်လျားသည်အားလျော်စွာ ခေတ်အခါကာလ ပြောင်းလဲ၊ အမည်နာမ ကွဲပြား၊ ရှေးအမည်အစများ တိမ်မြုပ်သွားသောကြောင့်သာ ဖြစ်သင့်၍ ၎င်းတိုင်းနယ်များကိုသာ အမှန်ပိုင်းခြား မှတ်သားအပ်ကုန်၏။ 

### ကိုးကား

1. 1 2  အရှင်သံဝရာဘိဝံသ (ပရိယတ္တိ သာသနာဟိတဓမ္မာစရိယ ရွှေကျင်နာယကဆရာတော်)။ *ဗုဒ္ဓနိုင်ငံတော် (ပထမတွဲ)*။
**နကုလပိတာ** သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ဘုရားရှင်နှင့် အကျွမ်းတဝင်သော စကားကို ပြောဆိုသည့် အရာတွင် ဧတဒဂ် ရခဲ့သည်။ သူ၏ ဇနီးဖြစ်သူ နကုလမာတာ လည်း ထိုဧတဒဂ်ကို ရရှိခဲ့သည်။

အမည်တွင်ပုံ
-----------

နကုလပိတာ သည် ဘဂ္ဂတိုင်း သုသုမာရဂိရမြိုတွင် သူဌေးဖြစ်သည်။ နကုလဟု အမည်ရသော သားတစ်ယောက် ရှိ၏။ သားကလေး၏ အမည်ကို အစွဲပြုကာ နကုလပိတာ ဟု ခေါ်သည်။

ဘုရားရှင်နှင့် ဆွေမျိုးတော်စပ်ခြင်း
-----------------------------------

နကုလပိတာသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်နှင့် ရှေးဘဝများက အမျိုးတော်ခဲ့၏။

### ဘဝရေစက်

မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ဘဂ္ဂတိုင်း၊ သုသုမာရဂိရမြို့အနီးရှိ ဘေသကဠာတောအုပ်သို့ ကြွတော်မူလာသည်။ နကုလမာတာတို့ဇနီးမောင်နှံကို ချီးမြှင့်ရန် ကြွတော်မူလာခြင်း ဖြစ်သည်။ ဇနီးမောင်နှံ နှစ်ယောက်တို့သည် အသက်အရွယ် အိုမင်းသော်လည်း သားတော်ဘုရားရှိရာသို့ ကြိုးစားကာ ဖူးမြော်ရန် လာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ နကုလမာတာတို့ ဇနီးမောင်နှံသည်ကား ဘဝမခြားဘဲ ဘဝပေါင်းငါးရာတိုင်တိုင် ဘုရားရှင်၏ အဖေ အမေ၊ ဦးလေး ဒေါ်လေး၊ ဘကြီး မေကြီး၊ဦးကြီး အရီး တော်ခဲ့ကြသည်။

ဧတဒဂ်ရခြင်း
-----------

နကုလတို့ ဇနီးမောင်နှံသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်နှင့် စကားပြောရာတွင် ရင်ထဲမှာ ရှိသည့်အတိုင်း မထိမ်ချန်ဘဲ ရိုးသားပွင့်လင်းစွာ ပြောလေ့ရှိ၏။ ထို့ကြောင့် မြတ်စွာဘုရားသည် ဘုရားရှင်နှင့် အကျွမ်းတဝင်သော စကားကို ပြောဆိုသည့် အရာတွင် ဧတဒဂ် ကို ပေးတော်မူခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------

1. 1 2 3 4  သာသနာတော်ထွန်းကားပြန့်ပွားရေးဦးစီးဌာန (၂၀၀၅)။ *ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်း တစ်ယောက်*။ pp. ၅၉၄။
2. ↑  မလေးငြိမ်။ *အဆင့်မြင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အမျိုးသမီးများ*။
**နက်ဝေါ့ခ် အက်ဒမင်** တစ်ယောက်သည် နက်ဝေါ့ခ်ပိုင်းထိန်းသိမ်းရေး နှင့် သက်ဆိုင်ရာ ကွန်ပျူတာ ဟာ့ဒ်ဝဲလ်၊ ဆော့ဖ်ဝဲလ်ပိုင်းဆိုင်ရာများ အတွက် တာဝန်ရှိသူဖြစ်သည်။ နက်ဝေါ့ခ် အက်ဒမင်သည် များသောအားဖြင့် အဖွဲ့အစည်း တစ်ခု၏ နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာ ဝန်ထမ်းများတွင် အမြင့်ဆုံးဖြစ်သည့် အပြင် အသုံးပြုသူများနှင့် တိုက်ရိုက်ထိတွေ့ခြင်းလည်း ရှားပါးသည်။ နက်ဝေါ့ခ် အက်ဒမင်သည် နက်ဝေါ့ခ်အခြေအနေ၊ ဆာဗာပိုင်းအခြေအနေ၊ လုံခြုံရေးနှင့် ကုမ္ပဏီ၏ LAN/WAN ပိုင်းများကို စောင့်ကြည့်ရသည်။ ကုမ္ပဏီများ ပေါ်မူတည်၍ နက်ဝေါ့ခ် အက်ဒမင်သည် နက်ဝေါ့ခ်များကိုလည်း ရေးဆွဲ၊ တပ်ဆင်နိုင်သည်။ နက်ဝေါ့ခ် အက်ဒမင်များ၏ အဓိကအပိုင်းသည် ကုမ္ပဏီတစ်ခုနှင့် တစ်ခုကိုလိုက်၍ ကွဲပြားသည်။ သို့သော် နက်ဝေါ့ခ် လိပ်စာလုပ်ငန်း၊ အိုင်ပီ ချိတ်ဆက်ခြင်း လုပ်ငန်းများမှာ တူညီလေ့ရှိသည်။ ၎င်းသည် တစ်ခါတစ်ရံတွင် သီးသန့် စက်များဖြစ်သော ဒရိုင်ဘာများ၊ တစ်ကိုယ်ရည် ကွန်ပျူတာ စက်ပိုင်းဆိုင်ရာများ၊ ပရင်တာများ စသည်တို့ဖြင့် နက်ဝေါ့ခ် ထိန်းသိမ်းခြင်းကို ပြုလုပ်ရသည်။ 

နက်ဝေါ့ခ် အက်ဒမင်များသည် နည်းပညာပိုင်းအားဖြင့် ဆာဗာများကို ထိန်းသိမ်းခြင်းနှင့် ကြီးကြပ်ခြင်းများ၊ ဒက်စတော့ ကွန်ပျူတာများ၊ ပရင်တာများ၊ ရောက်တာများ၊ ဖိုင်းယားဝေါများ၊ ဖုန်းများ၊ စမတ်ဖုန်းများ၊ ဆော့ဖ်ဝဲလ် ထုတ်လုပ်မှုများ၊ လုံခြုံရေး(နက်ဝေါ့ခ်ပိုင်း) စောင့်ကြည့်မှုများ၊ ဟာ့ဒ်ဝဲလ်နှင့် ဆော့ဖ်ဝဲလ် အပိုမူကြမ်း ပတ်ချ်များနှင့် ထိတွေ့ရသည်။

နက်ဝေါ့ခ် အက်ဒမင်များ အတွက် လေ့ကျင့်ခန်းများ နှင့် လက်မှတ်များ
--------------------------------------------------------------

* ဂျူနီပါ
* စစ်စကို
* စီဒဗလျူအန်အေ
* မိုက်ခရိုဆော့ဖ်
* နိုဘယ်
* ကွမ်ပ်တီအိုင်အေ
* ရက်ဒ် ဟက်တ်
သောမတ်စ် ဂိန်းစဗားရား
ဗြိတိန်ပြည်၏ ပန်းချီအနုပညာကို ရှေ့တန်းသို့ ပို့ဆောင်ခဲ့ သော ပုဂ္ဂိုလ်များအနက် တောမတ်ဂိန်းစဗားရားသည် တစ်ယောက် အပါအဝင် ဖြစ်သည်။ လူပုံတူနှင့် ရှုခင်းများ ရေးခြယ်ရာတွင် ကဝိမြောက် တစ်ဦးဖြစ်၏။ ဂိန်းစဗားရားသည် 
ခရစ် ၁၇၂၇ ခုနှစ်တွင် ဆပ်ဖတ်ခရိုင် ဆဒ်ဗာရီမြို့၌ မွေးဖွား ၏။ မွေးချင်း ၉ ယောက်အနက် အငယ်ဆုံး ဖြစ်၏။ အသက် 
၁၄ နှစ်သားကပင် တောမတ်သည် သူနေထိုင်သည့် အရပ် ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ရှုခင်းများကို ရေးခဲ့သည်။ ထို့နောက် သူ၏ 
ဖခင်က ကလေး၏ ဝါသနာနှင့် အရည်အချင်းကိုသိ၍ လန်ဒန်မြို့သို့ပို့ပြီးလျှင် ဟျူး ဗတ်ဂရေ့ဗလောထံ၌ အက်ချင်းခေါ် 
စားဆေးဖြင့် ပုံဆွဲဲခြင်းအတတ်ကို သင်ယူစေသည်။ ၁၇၄၅ ခုနှစ်တွင် တောမတ်သည် အစ်ပစွစ်မြို့၌ နေထိုင်ကာ ရှုခင်း 
ပန်းချီကားများနှင့် ပုံတူကားများကို ရေးဆွဲလေသည်။ ၁၇၆ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ဗသမြို့သို့ ပြောင်းရွှေ့၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်ကြီးများ၏ ပုံတူပန်းချီကားများကို ရေးဆွဲလေရာ သတင်းကြီးလာသည်။

ထို့နောက် လန်ဒန်မြို့တော်သို့ ပြောင်းရွှေ့၍ တတိယဂျော့ဘုရင် နှင့် မိဖုရားတို့၏ ပုံတူကားများနှင့် အခြားထင်ရှားသော 
ယောက်ျား မိန်းမ ကချေသည်များကို ရေးဆွဲသည်။ 

ဂိန်းစဗားရားက ရှုမျှော်ခင်းကားများ ရေးဆွဲခြင်းကိုသာ စိတ်ပါသည်ဖြစ်သော်လည်း ထိုခေတ်ကလူများတို့သည် ထိုကား 
များကို တန်ဖိုးမထားတတ်ကြချေ။ ထို့ကြောင့် လူပုံတူများကို သာ တွင်ကျယ်စွာ ရေးဆွဲခဲ့ရသည်။ ၁၇၆၈ ခုနှစ်တွင် ဂိန်း 
စဗားရားသည် တော်ဝင်အနုပညာတံခွန်အသင်းကြီးသို့ ဝင်ခွင့် ရခဲ့၏။ အသင်းကြီးသို့ သူရေးဆွဲသည့် ရှုမျှော်ခင်းနှင့် လူပုံတူ ကားများကို ပေးပို့ခဲ့ရာတွင် လူပုံတူကား သုံးခုအတွက် အသင်း ကြီးနှင့် မကျေမနပ် ဖြစ်သောကြောင့် အသင်းဝင်အဖြစ်မှ နုတ် ထွက်ပြီးလျှင် သီးခြားပြခန်းတစ်ခု ဖွင့်လှစ်လေသည်။ သို့သော် လည်း သူ၏ပြခန်းမှာ သူမျှော်မှန်းသလောက် မအောင်မြင်ခဲ့ ချေ။

ဂိန်းစဗားရားသည် အလွန်ခေါင်းမာသူတစ်ယောက် ဖြစ် သည့်အလျောက် ဆာဂျော့ရွာရေးနောနှင့်လည်း အတိုက်အခံ 
ဖြစ်ခဲ့သေး၏။ 

သူ၏ လက်ရာ ပြောင်လှသော ပန်းချီကားများကို တွေ့ရှိရသဖြင့်လည်း ဂိန်း စဗားရားသည် ရေးနောထက် မသာသာအောင် ကြိုးစားခဲ့သည်ဟု ယူဆရပေမည်။ သို့သော် ဤပုဂ္ဂိုလ် ၂ ဦးတွင် မည်သူကပို၍ တော်သည်ဟု ပြောနိုင်ရန် ခဲယဉ်းသည်။ ပညာတူသဖြင့် ရန်သူ သဖွယ်ဖြစ်ကြသော်လည်း ဂိန်းစဗားရားသည် သူတို့၏ယခင်က မကျေနပ်မှုများကို ခဝါချကာ မိတ်ကောင်းဆွေကောင်းကဲ့သို့ သဘောထားကြရန် ပြောကြားသွားလေသည်။ ဂိန်းစဗားရား သည် ၁၇၈၈ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်လေသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၃)
ကိုဩဒိနိတ်: 36°34′31″N 137°31′24″E﻿ / ﻿36.57528°N 137.52333°E﻿ / 36.57528; 137.52333

ရှောမျောရေတံခွန် (ဘယ်)၊ ဟန်နိုခိရေတံခွန် (ညာ)
**ရှောမျောရေတံခွန်** (称名滝, Shōmyō-daki, ရှောမျောဒခိ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုယာမစီရင်စု၊ တတဲယာမမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ရေတံခွန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂျပန်တွင် အမြင့်အဆုံးရေတံခွန်တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၃၅၀ မီတာ (၁၁၄၈ ပေ) မြင့်သည်။ ရေတံခွန်သည် အဆင့်လေးဆင့် ရှိပြီး ပထမဆင့် ၇၀ မီတာ၊ ဒုတိယဆင့် ၅၈ မီတာ၊ တတိယဆင့် ၉၆ မီတာ နှင့် နောက်ဆုံးအဆင့် ၁၂၆ မီတာ ရှိကြသည်။ တတဲယာမတောင်များမှ နှင်းများအရည်ပျော်ချိန်ဖြစ်သည့် နွေလယ်အစောပိုင်းတွင် ရေတံခွန်၌ ရေပမာဏကြီးမားများပြားစွာ စီးဆင်းသည်။

အနီးရှိ ဟန်နိုခိရေတံခွန် ရာသီချိန်၌သာ စီးဆင်းသည့် အမြင့်ဆုံးရေတံခွန် ဖြစ်သည်။ ဟန်နိုခိသည် Midagahara plateau မှ နှင်းများအရည်ပျော်ချိန် ဧပြီမှ ဇူလိုင်အထိသာ ရေရှိသည်။ ပုံတွင် မြင်ရသည့်အတိုင်းပင် ဟန်နိုခိနှင့် ရှောမျောတို့သည် အမြွှာရေတံခွန်များ ဖြစ်ကြသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Shomyodaki Falls - Toyama Prefectural Tateyama Museum။ 2005-02-18 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  2008-02-21 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
၁၉၁၂ခုနှစ် ထင်းရူးပင်မှ တာပင်တိုင်ဆီ ထုတ်ယူနေပုံကိုပြသော ပို့စ်ကတ်ဒ်
တာပင်တိုင်ခေါ် တာရပင်ဆီကို ထင်ရှူးပင်မျိုးအပါအဝင် 
ဖြစ်သော ကတော့ပုံ အသီးသီးသည့် အပင်အမျိုးမျိုးမှ ရနိုင် 
သည်။ တာရပင်ဆီ အမျိုးမျိုးရှိရာ၊ ထွက်သော တိုင်းပြည်ကို 
လိုက်၍ ပြင်သစ်တာရပင်ဆီ၊ ရုရှတာရပင်ဆီ၊ ပါလက်စတိုင်း 
တာရပင်ဆီ၊ ဗင်းနစ်တာရပင်ဆီစသည်ဖြင့် အမည်အမျိုးမျိုး 
ကွဲပြားကြလေသည်။

ထိုအပင်အမျိုးမျိုးမှ ထုတ်ယူရရှိသောအဆီမှာ အဝါရောင် 
တာရပင်ဆီအရိုင်းဖြစ်၍ ထိုအဆီကို ပေါင်းခံခြင်းဖြင့် တာရပင် 
ဆီကိုရနိုင်သည်။ ထိုအပင်တို့၏ သစ်သားကို ပြုတ်၍ပေါင်းခံ 
ခြင်းဖြင့်လည်း တာရပင်ဆီကို ရနိုင်သည်။ တာရပင်ဆီသည် 
အရောင်ကင်း၍ မီးလောင်လွယ်သည်။ ပူသောအရသာရှိလျက် 
အနံ့မှာသင်းသည် ကန့်၊ ဖေါ့စဖေါရပ်၊ ထင်းရှူးဆီကဲ့သို့သော 
သစ်အဆီ၊ ကြက်ပေါင်စေးကဲ့သို့သော သစ်အစေးတို့သည် 
တာရပင်ဆီတွင် ပျော်ဝင်နိုင်သည်။ တာရပင်ဆီသည် ခြောက် 
လွယ်သည့်အတွက် ထွက်သမျှ တာရပင်ဆီ၏ ၈၅ ရာခိုင်နှုန်း 
ကို ခြယ်ဆေးနှင့်အရောင်တင်ဆီများတွင် သုံးကြသည်။ 

ခြယ်ဆေးများပြစ်နေလျှင် တာရပင်ဆီနှင့် အရည်သွက်လာအောင်
လုပ်ယူနိုင်သည်။ အဝတ်ပေါ်၌ ခြယ်ဆေးများပေကျံနေလျှင်လည်း
ချွတ်ဆေးအဖြစ် အသုံးပြုနိုင်သည်။ ထိုပြင် ဘယဆေးနှင့်
ပိုးသတ်ဆေးများတွင် ထည့်၍လည်း အသုံးပြုကြသေးသည်။

ကိုးကား
-------

မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄)
Pandava Caves: According to the mythological sources Pandavas stayed here during their exile.
**ပန်ဒဝဂူများ** သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ကာနကတပြည်နယ်၊ မန်ဂလောမြို့ (Mangalore)၊ ကဒရိန်ဂျူနတ်ကျောင်းတော် (Kadri Manjunath) အနီးတွင် တည်ရှိသည်။ သမိုင်းပညာရှင်များက တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်မှာ လက်ရှိကျောင်းတော်သည် ကန်ဒရိယဝိဟာရ ဟု သိခဲ့ကြသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတော်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ကျောင်းတော်၏ အတွင်းထဲတွင် ရပ်တော်မူဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်တစ်ဆူ ရှိသည်။ ၎င်းရုပ်ပွားတော်ကို Alupa မင်းဆက်၏ ဘုရင် Kundvarma အစားထိုးခဲ့သည်။ ဘုရင် Kundvarma သည် ရှီဝကို ကိုးကွယ်သူ ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း ထိုအစားထိုးခဲ့သည့် ရုပ်ပွားတော်သည် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မူဟုတ်ဘဲ သမိုင်းကြောင်းအရ ရှီဝနှင့် ဆက်နွှယ်မှုရှိသည့် ဗောဓိသတ္တတစ်ပါး ဖြစ်သည်။ သမိုင်းပညာရှင်များက ဤဝိဟာရသည် နဂိုမူလက ဗောဓိသတ္တ Manjusri ဘာသာ၏ ကျောင်းတော်ဖြစ်သည်ဟု ကောက်ချက်ချကြသည်။ ဤကျောင်းတော်သည် ၁၁ ရာစုမတိုင်မီအချိန်အထိ သင်ကြားရေးနှင့် ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ ထင်ရှားသည့်နေရာများထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဤကျောင်းတော်သည် တနန္တရဘာသာ၏ အဓိကျသည့်နေရာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဤကျောင်းတော်ကို ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတော်အဖြစ် မပြောင်းလဲမီက Shilinga နှင့် ဗောဓိသတ္တတို့ကို ရာစုနှစ်များစွာ ဝတ်ပြုခဲ့ကြသည်။

ဒဏ္ဍာရီများအရ ပန်ဒဝတို့သည် Mahabharata ကာလအချိန်အတွင်း ၎င်းတို့နှင်ထုတ်ခံခဲ့ရစဉ်အခါက ဤကျောင်းတော်တွင် နေခဲ့ကြသည်။

ကိုးကား
-------

1. 1 2  These places in India have distinct Mahabharata, Ramayana connections (in en-US)။  1 July 2020 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  Ourkarnataka။ 23 August 2000 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  29 June 2013 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
3. 1 2  Jaini၊ ed. by Padmanabh S. (2001)။ *Collected papers on Buddhist studies* (1. ed.)။ Delhi: Motilal Banarsidass။ pp. 148–149။ ISBN 81-208-1776-1။CS1 maint: extra text: authors list (link)
သတင်းစာ၊ ဂျာနယ်၊ မဂ္ဂဇင်းသုံးမျိုးပေါင်းထားသည့် "စာနယ်ဇင်း" ဆိုသော ဝေါဟာရကို တိုးတက်ရေးမဂ္ဂဇင်းအားထုတ် ဝေခဲ့သည့် စာရေးဆရာကြီး ပဂျီငို အမည်ခံ တိုးတက်ရေးဦးစိန်က ၁၉၃၅ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင်သုံးစွဲခဲ့သည်။ "ဂျာနယ်" ဆိုသော ဝေါဟာရကို ၁၉၁၉ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည့် "မြန်မာ့ဗျူဟာ ဂျာနယ်" တွင်စတင်သုံးစွဲခဲ့သည်။ ထုတ်ဝေခဲ့သူမှာ ဆရာကြီး ရွှေဥဒေါင်းဖြစ်သည်။ ဆရာကြီးရွှေဥဒေါင်းအုပ်စုမှ တစ်ပတ် အတွင်း အရေးကြီးသည့် သတင်းများ၊ သတင်းဝေဖန်ချက်များ ဝတ္ထုတို၊ ရုပ်ပြောင်စသည်တို့ပါဝင်သော ဂျာနယ်ပုံစံကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ဂျာနယ်ဆိုသည့် ဝေါဟာရကို ရဲဝံ့စွာစတင်သုံးစွဲလာခဲ့သည်။ ထိုခေတ်ကဂျာနယ်များ အပြိုင်အဆိုင်ထွက်ပေါ်လာရာတွင် ပါတီနိုင်ငံရေး ကျောထောက်နောက်ခံဖြင့် ရပ်တည်ပြီး ထုတ်ဝေကြသည်ကများသည်။ ပါတီနိုင်ငံရေးကျောထောက်နောက်ခံမယူဘဲ သတင်းသန့်သန့်၊ ဝေဖန်ရေးသန့်သန့်ထုတ်ဝေသောဂျာနယ်များတွင် မြန်မာ့ဗျူဟာဂျာနယ်၊ သူရိယရုပ်စုံဂျာနယ်နှင့် ဇေယျ ဂျာနယ်တို့လောက်သာရှိသည်။

မဂ္ဂဇင်းကို ခေတ်ဦးပိုင်းတွင် "မဂ္ဂဇိန်" ဟူသောအမည်ဖြင့် ၁၉၁၁ ခုနှစ်မတိုင်မီတွင်ထုတ်ဝေခဲ့ကြကြောင်းတွေ့ရသည်။ မြန်မာ ပညာရှိများက အင်္ဂလိပ်ဝေါဟာရ Magazine ကို ပါဠိသက်ဝေါဟာရ အဖြစ် မဂ္ဂဇည၊ မဂ္ဂဇိန၊ မဂ္ဂဇာနဟူ၍ ပါဠိပုဒ်ဖြင့် ဝိဂြိုဟ်ပြုကြသည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ "ပညာရကြောင်း လမ်းခရီးကိုပြသော စာစောင်၊ စာအုပ်" ဟူ၍ဖြစ်သည်။ ၁၉၁၁ ခုနှစ်မတိုင်မီက မဂ္ဂဇင်းများပေါ် ထွက်ခဲ့စေကာမူ မဂ္ဂဇင်းလောကတွင် နာမည်ရပြီး အရေးအပါဆုံး ဖြစ်ခဲ့ရသည်မှာ "သူရိယမဂ္ဂဇင်း" ဖြစ်ပြီး ၁၉၁၇ ခုနှစ် မတ်လတွင် စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ၁၉ဝဝ ပြည့်နှစ်မှ ၁၉၄၅ ခုနှစ်အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် မဂ္ဂဇင်းစာစောင် ၁ဝဝ ခန့်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ဦးနန်းဝေ၏ တက္ကသိုလ် ပန်းချီကား တကား (အပေါ်)၊ ဦးနန်းဝေ ပန်းချီ ရေးဆွဲနေစဉ် (ဝဲ) နှင့် ပန်းချီ ဦးနန်းဝေနှင့် မိခင် ဒေါ်သန်း (ယာ)၊။ (ဓာတ်ပုံ - မိုးမခ)
ဆီဆေး ဆရာကြီး **ဦးနန်းဝေ**ကို ၁၂၉၅ ခု၊ နတ်တော်လဆန်း ၇ ရက်၊ မွန်းလွဲ ၁ နာရီခန့်မှာ ခရမ်းမြို့နယ် မြို့လှရွာမှာ အဖ ဦးသွင်၊ အမိ ဒေါ်သန်းတို့က မွေးဖွားခဲ့သည်။ မွေးချင်း ၄ ယောက်အနက် အကြီးဆုံးသား ဖြစ်၏။

ပန်းချီပညာကို ငယ်စဉ်ကတည်းက ဝါသနာကြီးခဲ့ပြီး ခရမ်းမြို့တွင် အထက်တန်းပညာသင်ယူရင်း ဗုဒ္ဓဘာသာ အင်္ဂလိပ် မြန်မာ အထက်တန်းကျောင်း (ခရမ်း) မှ ရေဆေးပန်းချီဆရာ ဆရာပု (ခေါ်) ပန်းချီနည်းပြ ဦးဘလှိုင်၏ အကူအညီဖြင့် ပန်းချီကျောင်းမှ ကျောင်းအုပ်ဆရာဖြစ်သူ ဦးမောင်မောင်ရီနှင့် တွေ့ဆုံကာ ဝါသနာပါလှသော ပန်းချီပညာအား စတင်ရင်းနှီးခွင့် ရခဲ့သည်။ 

အထက်တန်းကျောင်းသားဘဝ၌ နိုင်ငံတော်က ပြုလုပ်သည့် ပြိုင်ပွဲများတွင် ၃ နှစ် ဆက်တိုက်ဆုများ ရရှိခဲ့သည်။ ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်ကာလတဝိုက်တွင် ဆရာဦးဘဉာဏ်သည် မြင်ဆရာ ဖြစ်ခဲ့၏။ အခြား မြင်ဆရာများမှာ ဆရာ ဦးဘကြည်နှင့် ဆရာ ဦးဘရင်လေးတို့ ဖြစ်ကြသည်။

ဆရာသည် အောက်ဒိုးထွက်၍ ရေးဆွဲခြင်းကို နှစ်သက်သည်။ တက္ကသိုလ် မြန်မာစာ သုတေသနဌာနတွင် ဆရာဖြစ်ခဲ့သည်။ အင်းလျားကန်နှင့် တက္ကသိုလ်တဝိုက် မြင်ကွင်းများကို ပန်းချီကား ရေးဆွဲလေ့ ရှိရာမှ သူ့ကိုယ်သူ 'အင်းလျားနဲ့ ပန်းချီဆရာ ဖြစ်လာတာ' ဟု ပြောဆိုလေ့ရှိသည်။

၁၉၅၂ တွင် ပထမဦးဆုံး တကိုယ်တော် ပြပွဲကို ရန်ကုန်မြို့၌ ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး အုပ်စုလိုက် ပြပွဲများအား ၂ နှစ် တကြိမ်ခန့် ပြသနိုင်ခဲ့သည်။ ဆရာသည် ၁၉၆၅ ခု စက်တင်ဘာလ ၁၅ ရက်မှ စတင်ကာ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်ဘာသာပြန်ဌာနနှင့် စာအုပ်ထုတ်ဝေရေးတို့တွင် ပန်းချီဆရာအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

ဆရာ၏ ပန်းချီကားများတွင် အနီရောင်ကဲသော အသွေးကို တွေ့ရလေ့ရှိပြီး မြန်မာမှုကောက်ကြောင်းပန်းချီကိုလည်း နိုင်နင်းသူ ဖြစ်သည်။ တက္ကသိုလ်ပရဝုဏ်အတွင်း၌ ပန်းချီပြပွဲများ၊ ပန်းချီအင်အားစုများ ပေါ်ထွက်လာစေရန် များစွာဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။ 

၁၉၆၂ ခုနှစ်၊ တကသအဆောက်အဦ ဗုံးခွဲခံရစဉ်က ဆရာ့၏ ပန်းချီကားတွေ အများအပြား ပါဝင်သွားခဲ့သည်ဟု ဆိုကြ၏။ ထိုအဖြစ်အပျက်ကြောင့် ဆရာသည် ပန်းချီရေးခြင်းကို ကာလတခုအထိ မဆောင်ရွက်ခဲ့ဘဲ စိတ်ထိခိုက်ခဲ့ရသည်။ 

  

စာရေးဆရာအောင်ပြည့်ရဲ့ 'ပြိုမှာလေလား မိုးရဲ့' လုံးချင်း ဝတ္ထုသည် ဆရာ ဦးနန်းဝေ၏ တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားသမဂ္ဂ ဘဝ ဖြတ်သန်းမှု တစိတ်တဒေသကို ရေးဖွဲ့ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြ၏။ 

  

ဆရာသည် ဆီဆေးဓားချက် ပိုင်နိုင်စွာနှင့် ရှုမျှော်ခင်းပန်းချီကားများကို ရေးဆွဲနိုင်ခဲ့သလို ဆရာကြီး ဦးဖေမောင်တင်၊ ဆရာ မင်းသုဝဏ် စသည့် ဆရာများ၏ ပုံတူပန်းချီကားများကိုလည်း ပြောင်မြောက်စွာ ရေးဆွဲနိုင်သူ ဖြစ်သည်။

  

မြန်မာပန်းချီလောကမှာ ဆီဆေး ဓားချက်ရေးနည်းကို ပိုင်နိုင် ကျွမ်းကျင်စွာ ရေးဆွဲခဲ့သော ပန်းချီ ဆရာကြီး ဦးနန်းဝေ (အသက် ၈၃ နှစ်)သည် ၂၀၀၈ ခု၊ ဒီဇင်ဘာ ၁၈ ရက် ကြာသပတေးနေ့ ညနေ ၃:၂၅ က အမှတ် ၁၂၊ စံရိပ်ငြိမ် ၅ လမ်းရှိ ညီမဖြစ်သူ ဒေါက်တာ ဒေါ်မြင့်မြင့်ခင်ရဲ့ နေအိမ်၌ လူကြီးရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ဆရာသည် ခရမ်းမြို့တွင် နေထိုင်ရာမှ ညီမဖြစ်သူထံ ဆေးလာကုရင်း ကွယ်လွန်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်အထိ ဆရာသည် တကိုယ်ရည်ဘဝဖြင့် အနုပညာကို ဖက်တွယ်ရင်း နေထိုင်ခဲ့သည်။ ဆရာ၏ ဈာပနအား ဒီဇင်ဘာ ၂၀၊ ၂၀၀၈ စနေနေ့ နံနက် ၁၁ နာရီအချိန်တွင် ထိန်ပင်သုဿန်၌ မီးသဂြိုဟ် ပြီးစီးခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  ၂၀၀၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၁ ရက်နေ့က မိုးမခ မြန်မာပိုင်း [moemaka.com/index.php?option=com\_content&task=view&id=2989&Itemid=1] ကွန်ရက် စာမျက်နှာမှာ လွှင့်တင်ထားတဲ့ 'တာရာဝေယံ' ရဲ့ 'ကွယ်လွန်သွားတဲ့ ပန်းချီ ဦးနန်းဝေသို့ အမှတ်ရသမျှ'
|  |
| --- |
| **၁၉၇၇** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
၁၉၉၂
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၅၉** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၈၁** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
**ဂျမီလာ** (ရုရှား: Джамиля [dʐəmʲɪˈlʲa], ကာဂျစ်: Жамила, *Jamila*, တမ်းပလိတ်:IPA-ky) သည် ချင်ဂီဇ် အီမာတော့ဗ်၏ ပထမဆုံး အထင်ကရလက်ရာတစ်ခုဖြစ်ခဲ့ပြီး ရုရှားဘာသာဖြင့် ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ဝတ္ထုမှာ ကလေးဘဝကို ပြန်ပြောင်းအောက်မေ့ ပြောပြနေသော ကာဂျစ်ပန်းချီဆရာ Seit ၏အမြင်ကို ရေးဖွဲ့ထားသော ဝတ္ထုတစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။ သူအကို ဆာဒစ်သည် ရှေ့တန်းတစ်နေရာသို့ရောက်နေစဉ် (ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း ဆိုဗီယက်စစ်သားအဖြစ်) သူ့မရီး ဂျမီလာနှင့် ဒေသခံ မသန်စွမ်းလူငယ် ဓနိယကြား အချစ်ဇာတ်လမ်းကို အသေးစိတ်ပြောပြနေပုံကို ချယ်မှုန်းထားသော ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။

ဇာတ်လမ်းအတွင်း သဲလွန်စများကို အခြေခံကြည့်လျှင် ကာဂျစ္စတန်နိုင်ငံ အနောက်မြောက်ပိုင်း တာလပ်စ်ပြည်နယ်ဖြစ်နိုင်သည်။ ဝတ္ထုမှာ စုပေါင်းလယ်ယာယဉ်ကျေးမှုကို အမြင့်ဆုံးအခြေအနေရောက်နေချိန်ကို နောက်ခံအဖြစ် ရေးဖွဲ့ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ 

လူဝစ် အာရာဂွန်က ထိုဝတ္ထုငယ်အား "ကမ္ဘာ့အလှဆုံးအချစ်ပုံပြင်"ဟု ချီးကျူးခဲ့သည်။

ထိုဝတ္ထုကို ဆရာမြသန်းတင့်မှ **မိုးအဆုံး မြေအဆုံး** ဟုသော အမည်ဖြင့် မြန်မာဘာသာသို့ ပြန်ဆိုခဲ့သည်။

အွန်လိုင်းတွင် ရရှိနိုင်သော မူများ
----------------------------------

* Jamila — A translation of Jamilia into English by Fainna Glagoleva
* Джамиля — Download of the 1968 movie production of the story

ပုံနှိပ်မူဖြင့် ရရှိနိုင်သော အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်ဝတ္ထု
---------------------------------------------------

* *Jamilia*, translated James Riordan, Telegram Books, London, 2012

ကိုးကား
-------

1. ↑  Erich Follath and Christian Neef, "Kyrgyzstan Has Become an Ungovernable Country", *SPIEGEL ONLINE International*, 8 October 2010.
|  |
| --- |
| **၁၉၈၄** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* ဦးတင်မောင်(မဟာဝိဇ္ဇာ)ကွယ်လွန်သည်။
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
**ဂျယ်ရီ ယန်း** (Jerry Yang; 楊致遠) သည် အင်တာနက် ရှာဖွေရေးကုမ္ပဏီ Yahoo! အား ပူးတွဲ တည်ထောင်သူ၊ ယင်းကုမ္ပဏီ၏ အမှုဆောင် အရာရှိချုပ်ဟောင်းနှင့် Yahoo! ၏ အကြီးအကဲအဖြစ် ရပ်တည်နေသူဖြစ်သည်။

ငယ်စဉ်ဘဝ
--------

ယန်းအား ၁၉၆၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၆ ရက်နေ့တွင် ထိုင်ဝမ် ထိုင်ပေမြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ အသက် ၁၀ နှစ်အရွယ်တွင် ၎င်း၏ မိခင်၊ ညီငယ်တို့နှင့်အတူ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၊ ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ်၊ ဆန်ဟိုဆေးမြို့သို့ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့သည်။ ယန်း အသက် ၂ နှစ်မှာပင် ဖခင်ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ 

မိခင်မှာ အင်္ဂလိပ်စာ ဆရာမ ဖြစ်သော်လည်း ယန်း အမေရိကသို့ ရောက်ရှိလာချိန်တွင် Shoe (ဖိနပ်) ဟူသော အင်္ဂလိပ် စာလုံး တစ်လုံးကိုသာ သိသည်ဟု ယန်းက ဆိုသည်။ ယန်းသည် ၃ နှစ်အတွင်း အင်္ဂလိပ်စကား ရေလည်လာခဲ့ပြီး အေပီ အင်္ဂလိပ်စာ သင်တန်းများတွင် တက်ရောက်သင်ကြားခဲ့သည်။ 

ယန်းသည် အမေရိက၌ပင် အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်း ပညာများ သင်ယူခဲ့ပြီး အဆင့်မြင့်ပညာရေးအတွက် စတန်းဖို့ဒ် တက္ကသိုလ်တွင် တက်ရောက်ခဲ့သည်။ စတန်းဖို့ဒ် တက္ကသိုလ်မှ လျှပ်စစ်အင်ဂျင်နီယာ ဘာသာရပ် အထူးပြုဖြင့် ရိုးရိုးသိပ္ပံဘွဲ့နှင့် မဟာဘွဲ့များ ရရှိခဲ့သည်။

လုပ်ငန်း
--------

စတန်းဖို့ဒ် တက္ကသိုလ်၌ ပညာသင်ကြားနေစဉ်မှာပင် ဂျယ်ရီ ယန်းသည် ဒေးဗစ် ဖီလို (David Filo) နှင့်အတူ ‘Jerry's and Dave's Guide to World Wide Web’ ဟူသော အင်တာနက် ဝက်ဘ်ဆိုက်ကို စတင်ဖန်တီးခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် ဝက်ဘ်ဆိုက်အား Yahoo! ဟု အာမေဍိတ်သ့အဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ Yahoo! ဝက်ဘ်ဆိုက် လူကြိုက်များလာသောအခါ ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် ဂျယ်ရီ ယန်းနှင့် ဒေးဗစ် ဖီလိုတို့ ပူးတွဲ၍ Yahoo! Inc. ကို တည်ထောင်လိုက်သည်။ ၎င်းတို့ ဒေါက်တာဘွဲ့ယူမည့် အစီအစဉ်ကိုလည်း ရွှေ့ဆိုင်းလိုက်ကြသည်။ 

Yahoo! ကို ဝက်ဘ်ဆိုက် ပေါ်တယ် အဖြစ် စတင်ထူထောင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး အင်တာနက်ပေါ်မှ ရရှိနိုင်သော ကုန်ပစ္စည်းများနှင့် ဝန်ဆောင်မှုများကို အင်တာနက် လမ်းညွှန်စာအုပ်သဖွယ် ဖော်ပြပေးခဲ့သည်။ ယခုအခါ Yahoo! မှာ အင်တာနက်တွင် လူသိအများဆုံး အမှတ်တံဆိပ် တစ်ခုဖြစ်ပြီး တယ်လီဖုန်းကုမ္ပဏီများနှင့် ချိတ်ဆက်ထား၍လည်း Yahoo! မှာ လူသုံးအများဆုံး ကွန်ရက်လုပ်ငန်းအဖြစ် ရပ်တည်နေသည်။ 

ဂျယ်ရီ ယန်းသည် ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် Yahoo! ၏ အမှုဆောင် အရာရှိချုပ် အဖြစ်မှ ဆင်းပေးမည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ ဂျယ်ရီ ယန်းသည် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများ၏ ပြစ်တင်ပြောကြားမှု ခံရပြီး Yahoo! ၏ ဝင်ငွေများ ပိုမိုတိုးတက်အောင် မရှာဖွေခြင်း၊ စတော့ရှယ်ယာဈေးနှုန်းကို မတိုးမြှင့်ခြင်း အတွက်လည်း ဝေဖန်ခံနေရသည်။ မိုက်ခရိုဆော့ဖ် (Microsoft) မှနေ၍ Yahoo! ၏ ရှယ်ယာများကို ရှယ်ယာ ၁ ခုလျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၃၃ ဒေါ်လာဖြင့် ကမ်းလှမ်းခြင်းကို ဖယ်ချခဲ့ခြင်းအတွက်လည်း ဂျယ်ရီ ယန်းအား အစုရှယ်ယာရှင်များက ဝေဖန်ပြောကြားခဲ့သည်။ 

၂၀၀၉ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၁၃ ရက်နေ့တွင် Yahoo! က ဆီလီကွန် တောင်ကြား (silicon valley) ဝါရင့်တစ်ဦးဖြစ်သူ ကာရိုး ဘက်ဇ် (Carol Bartz) အား အမှုဆောင် အရာရှိချုပ်အဖြစ် ရွေးချယ်ခဲ့သော်လည်း ဂျယ်ရီ ယန်းသည် ရာဟူးအကြီးအကဲ (chief Yahoo) ဖြစ်နေသေးသကဲ့သို့ ဒါရိုက်တာ ဘုတ်အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးအဖြစ် ဆက်ဆက် ရပ်တည်နေဆဲဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  10-Q Watch: Yahoo's Acquisitions; Yang Salary | paidContent.org။ 10 February 2009 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  10 March 2011 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  Yahoo! Executives Compensation။ 23 September 2009 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  10 March 2011 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
3. ↑  "#773 Jerry Yang - Forbes.com"၊ *Forbes*။ 10 March 2011 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။ Archived from the original on 3 January 2021။
|  |
| --- |
| **၁၉၆၄** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
၂၀၀၄
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
ဂျယ်ရီစီ (JerryC) (Chinese: 張逸帆; pinyin: Zhāng Yìfān; born 31 August 1981) သို့မဟုတ် အင်္ဂလိပ်အမည် Jerry Chang သည် ထိုင်ဝမ် ဂီတာတီးသမားနှင့် တေးရေး တစ်ယောက်ဖြစ်သည်။ သူ၏ ကနွန်းရော့ခ် (Canon Rock) ဟုခေါ်သည့် ဂျွန်အန် ပက်ချယ်ဘယ်လ်' ကနွန်း အင် ဒီ အား ရော့ခ်တေးသွားအဖြစ် ပြောင်းလဲဖန်တီးထားခဲ့သောတေးသွားကြောင့် လူသိများကျော်ကြားလေသည်။ သူ၏အသက် ၁၅ နှစ်အရွယ်မတိုင်မီက ပီယာနိုင် နှင့် အသက် ၁၇ နှစ်အရွယ်တွင် ဂီတာကို စတင်တီးခတ်ခဲ့သည်။ သူ့အား ခေတ်ဟောင်းတေးဂီတ၊ နိုယိုကလက်စစ် ဂီတာပညာရှင်များနှင့် အခြား မယ်တယ် ဂီတဝိုင်းများဖြစ်သည့် ‌ဟော်လိုဝင် နှင့် မယ်တယ်လီက၊ ဂျပန်ရော့ခ်တီးဝိုင်းများဖြစ်သည့် ဘီဇ် နှင့် အယ်အာ့ခ် အန် ဇီရာယ် တို့က တီးခတ်မှုစတိုင်များက လွမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ထားနိုင်ခဲ့သည်။

ကနွန်းရောခ့်
------------

သူ၏ နာမည်အကြီးဆုံးနှင့် လူကြိုက်အများဆုံးဖြစ်သည့် ကနွန်းရော့ခ် သည် ကိုရီးယားဂီတာပညာရှင် လင်ဂျုံဟွန်း၏ ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ကာဗာတီးခတ်မှုပြီးမှ လူကြိုက်များလာခြင်းဖြစ်သည်။ ယင်းတေးသွားသည် မီဒီယာများအား အာရုံဖမ်းစားနိုင်ခဲ့ပြီး နယူးယော့ခ်တိုင်း သတင်းစာကဲ့သို့သော နာမည်ကြီးသတင်းစာများ၏ ခေါင်းကြီးသတင်းများအဖြစ်ဖော်ပြခံရပြီး ဘလော့ဂ်များ ရုပ်မြင်သံကြားပြပွဲများနှင့် ကမ္ဘာတဝှမ်းရှိ ရေဒီယိုအစီအစဉ်များတွင် ဖော်ပြခြင်းခံရလေသည်။ 
2007 ဇန်နဝါရီလထုတ် ဂီတာကမ္ဘာ မဂ္ဂဇင်းတွင် ချမ်း ၏ ကိုယ်ရေးအထုပ္ပတ္တိအားနှင့် သူ၏ ကနွန်းရော့ခ် ဂီတသင်္ကေတများနှင့် တေးသွားအား ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ 

အောင်မြင်မှု အထွတ်အထိပ်ဖြစ်ချိန်တွင် ကနွန်‌းရော့ခ် တေးဂီတနုတ်သည် Ultimate Guitar Archive တွင် ဒေါင်းလုပ်ပြုလုပ်သည့် ထိပ်ဆုံး နံပါတ် ၁၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ယူကျုဘ်တွင် လူကြည့်အများဆုံး ဗီဒီယိုတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည်။ လက်ရှိအချိန် ယူကျုဘ်ပေါ်တွင် ကနွန်းရော့ ကာဗာပြန်လည်တီးခတ်ထားသည့် ဗီဒီယို ထောင်သောင်းမက ရှိသည်။

တေးသံသွင်းစာချုပ်
-----------------

နောက်ပိုင်းတွင် ချမ်းသည် ထိုင်ဝမ် တေးဂီတထုတ်လုပ်ရေးကုမ္ပဏီတစ်ခုဖြစ်သည့် HIM International Music နှင့် တေးသံသွင်းရေး စာချုပ် ချုပ်ဆိုခဲ့သည်။ ကုမ္ပဏီဘက်မှ တရားဝင် ကြေညာခြင်းမပြုလုပ်ခဲ့သော်လည်း ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် ချမ်းအတွက် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ် စတင်လွင့်တင်ပေးခဲ့သည်။ လပေါင်းများစွာကြာပြီးနောက် ဂျယ်ရီ၏ ပရိသတ်များထံပေးပို့သောစာ၌ သူသည်စာချုပ်အမှန်ချုပ်ဆိုထားပြီး အခြားဂီတပညာရှင်တယောက်ဖြစ်သည့် Tank နှင့်အတူအလုပ်လုပ်နေကြောင်းလူသိရှင်ကြားကြေညာခဲ့သည်။

Canon Rock single
-----------------

Canon Rock single တွင် "Canon Rock", "Canon Rock backing track", "Dear Mozart" နှင့် "Dear Mozart နောက်ခံတီးလုံး" တို့ပါဝင်သည်။ JerryCတွင် ဖြန့်ဖြူးရေး ကန်ထရိုက်ရရှိမရှိသေးသဖြင့် ယင်း single ကို ထိုင်ဝမ်တွင်သာရရှိနိုင်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑
2. ↑  JerryC။ JerryC Profile။ 6 May 2021 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  3 May 2020 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
3. ↑  Heffernan၊ Virginia။ "Web Guitar Wizard Revealed at Last"၊ New York Times၊ 2006-08-27။ 2007-06-03 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
4. ↑  "Fame 'embarrasses' YouTube guitar star"၊ ABC News (Australia)၊ 2006-09-11။ 2007-06-03 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
5. ↑  Jeong-Hyun Lim (performer), JerryC (composer) (October 23, 2005)။ *Korean Student Rocks Pachelbel's Canon*။ ABC News။ 2007-06-03 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
၂၀၀၅
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
**Time Lord Rock** သည်(တစ်ခါတစ်ရံမှာ Trock) သည် geek rock ဂီတကို အခြေခံထားသည့် အမျိုးအစားတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ၂၀၀၈ခုနှစ်တွင် Chameleon Circuit ပုံသွင်းခြင်းနှင့်အတူ အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင် စတင်ဖန်တီးခဲ့သည်။

သမိုင်းကြောင်း
--------------

၁၉၈၈ တွင် The KIF က Doctorin the Tradis single သီချင်းကို ထုတ်လွင့်ခဲ့ပြီး UK single chart နှင့် အခြားနိုင်ငံများတွင် နံပါတ်တစ်နေရာသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ် နွေရာသီတွင် Youtuber နှင့် Doctor Who (television series) ၏ ဝါသနာရှင်ဖြစ်သူ Alex Day ကို wizard rock ၏အသွင်ဖြင့် Doctor Who အကြောင်းသီချင်းရေးရန် လှုံ့ဆော်ခြင်းခံရသည်။ Time Lord Rock ဟူ၍ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ Mc Donnell သည်လည်း ဝါသနာရှင်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး Blink ၏ acoustic video performance ကို ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။ Liam Dryden နှင့် Chris Battle တို့နှင့်ပေါင်းစပ်ခဲ့ပြီး ပထမဆုံး Time Lord rock တီးဝိုင်း Chamelron Circuit ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

Time Lord rock ဖျော်ဖြေသူများမှာ ဗြိတိန်(သို့) ဩစတေးလျမှဖြစ်သည်။ ချီကာဂို အခြေစိုက် Time Crash သည် ဤအမျိုးအစားမှ ပထမဆုံး အမေရိကန်တီးဝိုင်းဖြစ်သည်။ အမေရိကန်တီးဝိုင်းသည် အမျိုးအစားသစ်များကို ယူသုံးခဲ့ပြီး ကျယ်ပြန့်စေခဲ့သည်။
|  |
| --- |
| **၁၉၅၈** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၆၈** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
၂၀၀၀
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

(၂)သုတ် ရှိပါသည်။

အကြားအမြင်နှင့် ပြည့်စုံသော အရိယာသာဝကအား ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် အနုလုံပဋိလုံဖြစ်ပုံနှင့် ဆက်စပ်၍ သံသယမရှိ၊ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ အနုလောမဒေသနာ, ပဋိလောမ ဒေသနာ အတိုင်း လောကဖြစ်ပုံနှင့် ချုပ်ပုံကို ဉာဏ်ပညာဖြင့် သိမြင်၏။ လောကဖြစ်ပုံ ချုပ်ပုံကို အမှန်အတိုင်းသိသော အရိယာသာဝကကို မှန်ကန်သောအယူနှင့် ပြည့်စုံသူ၊ မှန်ကန်သောဉာဏ်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံသူ၊ ဤသူတော်ကောင်းတရားသို့ ရောက်သူ၊ ဤသူတော်ကောင်းတရားကို မြင်သူ၊ ကျင့်ဆဲ "သေက္ခ"ဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူ၊ ကျင့်ဆဲ သေက္ခဝိဇ္ဇာနှင့် ပြည့်စုံသူ၊ တရားအယဉ်သို့ ကောင်းစွာရောက်သူ၊ ကိလေသာတို့ကို ဖောက်ခွဲနိုင်သော အရိယာပညာရှိသူ၊ အမြိုက်နိဗ္ဗာန်တံခါးဝသို့ ရောက်၍ တည်နေသူ-ဟု ဆိုအပ်၏ဟု ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

အထက်သုတ်အတိုင်းပင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

နဝမသုတ်၌ ဝိညာဏ်က စ၍ ဟောတော်မူသည်။ ဒသမသုတ်၌ အဝိဇ္ဇာက စ၍ ဟောတော်မူသည်-ဟု သုတ် နှစ်သုတ် ထူးခြားကြောင်း အဋ္ဌကထာ/ဋီကာ-တို့၌ ပြဆိုထားပါသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၁၊၃၀၅။ သံ၊မြန်၊၁၊၂၉၃။ သံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၇၀။ သံ၊ဋီ၊၂၊၉၀။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ နိဒါနဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၁-နိဒါနသံယုတ္တ၊ ၅-ဂဟပတိဝဂ္ဂ၊ နဝမသုတ်။
2. ↑  -သံ၊၁၊၃၀၆-၈။ သံ၊မြန်၊၁၊၂၉၄-၅။ သံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၇၁။ သံ၊ဋီ၊၂၊၉၀။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ ... ဒသမသုတ်။
3. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
|  |
| --- |
| **၁၉၆၀** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၈၅** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
In transition from non-breeding to breeding plumage
 *Pluvialis fulva*
**တလိုင်းကောင်**ဟုခေါ်သော နှုတ်သီးတိုငှက်ကို ပါဏဗေဒ အလိုအရ 'ပလူဗီအေးလစ် ဒိုမင်နီက' ဟု ခေါ်သည်။ 'ကယ်ရာ ဒရိုင်အီဒီး' မျိုးရင်းတွင် ပါဝင်လေသည်။ အလျား ၁ဝ လက်မရှိ၏။ ပျံသန်းသည့်အခါ အမြီးပိုင်းသည် မည်းနေသည်ဟု ထင်ရသည်။ မေလအစ သားပေါက်ချိန်တွင် အမွှေးများသည် ပို၍မည်းလာ၏။ ထို့ပြင် ဦးခေါင်ထိပ်ရှိ အမွှေးဖြူများသည်လည်း 
ပို၍ကျယ်ပြန့်လာသည်။ ထိုအမွှေးဖြူများသည် မျက်စိအထက်မှ မျက်ခုံးမွှေးထူထူကဲ့သို့ နောက်ဖက်သို့ ရှည်ထွက်၍လည်ပင်းနှင့် ရင်အုပ်ထိ ရောက်လာသည်။ ကိုယ်အောက်ပိုင်းသည် မည်းနက်၍၊ ကျောဖက်ရှိ ရွှေရောင်တောက်နေသည့် အပြောက်များသည် ပို၍ထင်ရှားလေသည်။

တလိုင်းကောင်ငှက်များကို အုပ်လိုက်တွေ့ရလေ့ရှိသည်။ ထိုငှက်များသည် ခရီးဝေးပျံသန်း၍ ဒေသပြောင်းခြင်းမှာ အထူးအံ့ဩဖွယ်ကောင်းလှပေသည်။ အမေရိကတိုက်မြောက်ပိုင်းတွင် 
ပေါက်ပွားကြသောတလိုင်းကောင်များသည် ထိုဒေသ၌ ဆောင်းဥတုဝင်လာသောအခါ၊ တောင်အမေရိကတိုက်အလယ်ပိုင်းနှင့် အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံထိ မိုင်ပေါင်း ၂၄ဝဝ မျှရှိသော ခရီးကို 
သမုဒ္ဒရာပေါ်မှ ဖြတ်၍ ပျံသန်းကြသည်။ ထိုဒေသတွင် ဆောင်းဥတု၌ ကျက်စားကြပြီးလျှင် နွေဥတုရောက်သောအခါ မြောက်ဘက်နေရင်းဒေသများသို့ ပျံသန်းကြပြန်သည်။ အပြန်တွင် 
အလာလမ်းအတိုင်းမပျံကြဘဲ၊ ကုန်းမြေများပေါ်မှဖြတ်၍ ပျံသန်းကြခြင်းသည် ထိုငှက်များ၏ ထူးခြားချက်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသို့လည်း ဆောင်းဥတုတွင် တလိုင်းကောင်ငှက် အမြောက်အမြား ပျံသန်းလာတတ်ကြပြီးလျှင်၊ မေလလယ်လောက်တွင် ပြန်သွားတတ်ကြသည်။ ကမ္ဘာပေါ်တွင် တလိုင်းကောင် ငှက်မျိုးပေါင်း မြောက်မြားစွာရှိလေသည်။ 

တလိုင်းကောင်ငှက်၏ အော်သံသည် စူးရှသော်လည်း၊ နားထောင်ကောင်းသော နှစ်ဆင့် လေချွန်သံမျိုး ဖြစ်သည်။ ယင်းတို့သည် နွားစားကျက်နှင့် ကမ်းခြေရှိ ရွံ့ညွှန်များတွင် ကျက်စားလေ့ရှိကြ၏။ ထွန်ပြီးစ လယ်ကွက်၊ စွတ်စိုသော မြက်ခင်းနှင့် ရိုးပြတ်တောများတွင် ကျက်စားရန်ကိုလည်း နှစ်သက်ကြသည်။ ပျံသန်းရာ၌ အတောင်ကို မှန်မှန်ခတ်၍ စုစုရုံးရုံး စည်းကမ်းသေဝပ်စွာ ပျံသန်းတတ်သည်။ မြေပေါ်တွင် ခေါင်းကို ဟန်တစ်မျိုးဖြင့် ညိတ်၍ ညိတ်၍ ပြေးရင်းအစာများကို လိုက်လံရှာဖွေစားသောက်ကြသည်။ ထို့ပြင် လျှောက်ပြေးရာတွင် ကိုယ်ကို မြေပြင်နှင့်ညိလုမတတ် ထားတတ်ကြသည်။ 
သို့သော် ရပ်နားသောအခါတွင်မူ ကိုယ်ကို ပို၍တည့်မတ်စွာ ထားသည်။ အထူးသဖြင့် သူတို့အဖို့ ဘေးရန်ရှိမည်ဟု စိုးရိမ်ရသောအခါများတွင် ကိုယ်ကိုတည့်မတ်စွာ ထားတတ်ကြသည်။ တလိုင်းကောင်၏အစာများမှာ ပိုးမွှားကောင်များ၊ သစ်ပင် အစို့အညောင့်နှင့် ဗယ်ရီသီးများဖြစ်သည်။ ပင်လယ်ကမ်းနား၌ ကျက်စားသောအခါတွင်မူ၊ ခရု၊ ပက်ကျိ၊ ကနန်းမှစ၍ ပင်လယ်ပိုးကောင်းများကို ရှာဖွေစားသောက်ကြသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  BirdLife International (2012). "*Pluvialis fulva*". *IUCN Red List of Threatened Species* **2012**. IUCN. doi:10.2305/IUCN.UK.2012-1.RLTS.T22693735A38568056.en.
2. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄)
|  |
| --- |
| **၁၉၇၆** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
**ဆူးပုတ်ကြီးပင်** သို့မဟုတ် **ဆူးရစ်ပင်**ကို ရုက္ခဗေဒအလိုအားဖြင့် 'အကေးရှား ပင်နာတာ (Acacia pennata) ' ဟု ခေါ်သည်။ မျိုးရင်းမှာ 'လီဂူမီနိုး စီအီးLeguminosae Jussieu ' ဖြစ်သည်။ ဆူးရစ်ပင်သည် ဆူးများရှိသော ချုံပင်ကြီးမျိုးဖြစ်သည်။ နွယ်၍ တက်တတ်သည်။ အရွက်အနံ့မှာပြင်း၍ ထိုအနံ့ဖြင့် ဆူးရစ်မှန်း သိသာသည်။ ဩဂုတ်လမှ အောက်တိုဘာလအတွင်း ပွင့်သည်။ သီးတောင့်များသည် ၄ လက်မမှ ၈ လက်မအထိ ရှိသည်။ အရွက်သည် ဆေးဖက်ဝင်သည်။ ဆူးရစ်ပင်ကို မြန်မာနိုင်ငံ အရပ်ရပ်၌ တွေ့ရသည်။ ဆူးရစ်ကို ဆူးပုပ်ကြီးဟူ၍လည်း ခေါ်သည်။

ပုံသဏ္ဌာန်
----------

### အပင်

နွယ်ပင်မျိုးဖြစ်၍ ပင်စည်အသားမာသည်။ အခေါက်ပါးသည်။ တစ်ပင်လုံး ဆူးများရှိ၏။
အရွက် - နှစ်ခါ ငှက်မွေးရွက်ပေါင်း ဖြစ်၍ ရွက်လွှဲထွက်သည်။ ရွက်မြွှာ ၃၀-၆၀ စုံ ထိပါရှိသည်။ ရွက်မြွှာများ အလွန်သေးငယ်ပြီး ရှည်မျောမျောပုံ ရှိ၏။ ခပ်စိပ်စိပ် မျက်နှာချင်းဆိုင် ထွက်သည်။(ရှားရွက်နှင့် သဏ္ဌာန်တူသည်။) ရွက်ညှာရင်း ဖောင်းပြီး ရွက်ညှာကျောဘက်တွင် ဆူးရှိ၏။

### အပွင့်

ပန်းပွင့်သည် အဖြူရောင် သို့မဟုတ် ဖြူဝါရောင် ရှိသည်။ နယုန်လမှ ဝါခေါင်လအထိ ပွင့်သည်။

### အသီး

အသီးတောင့် ခပ်ပြားပြား ဖြစ်ပြီး ဖြောင့်မတ်သည်။ အသီးအက်ကြောင်း ထင်ရှားသည်။ အစေ့ အဝါရောင် သို့မဟုတ် အညိုရောင်ရှိသည်။ အစေ့ ၈-၁၂ စေ့ထိ ပါသည်။ တန်ဆောင်မုန်း လမှ ပြာသိုလအတွင်း အသီး ရင့်မှည့်သည်။

အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ
----------------------------------

အရွက်၊ အမြစ်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင်တွေ့နိုင်သောနေရာများ
-------------------------------------

မြန်မာနိုင်ငံ အနှံ့အပြား၌ ပေါက်ရောက်သည်။ သဘာ၀အလျောက် အလေ့ကျ ပေါက်ရောက်သော်လည်း ခြံဝင်းများ အတွင်း၌ စားပင်အလို့ငှာ အသင့်အတင့် စိုက်ပျိုးကြသည်။

အသုံးဝင်ပုံ အာနိသင်
-------------------

မြန်မာဆေးကျမ်းများအလိုအရ ဆူးပုပ်ကြီးသည် ခါး၏၊ ဖန်၏၊ သွေးဖောက်ပြန်ခြင်း၊ လေသည်းခြေနှင့် ချောင်းဆိုးရောဂါတို့ကို ပျောက်ကင်းစေ၏။ ဝမ်းမီးကို တောက်စေ၏။ မီးယပ်ရောဂါ၌ မြွေဆိပ်နှင့်တူသော သွေးကို ကြေစေ၏။

အသုံးပြုပုံ
-----------

အရွက်ကို ပြုတ်၍‌‌‌ သော်လည်းကောင်း ကြက်ဥ ဘဲဥနှင့်‌ ‌ရောနှော ကြော်၍သော်လည်းကောင်း သုံးဆောင်နိုင်သည်။ မြန်မာပြည်တွင် ပဲဟင်းချိုတွင် ထည့်၍ ချက်သည်ကိုလည်းတွေ့ရသည်။ 
၁ ။ ဆူးပုပ်ရွက်ကို စားခြင်းဖြင့် အသားမာပေါက်ခြင်းကို ပျောက်စေသည်။
၂။ အရွက်ကို စားသုံးခြင်းဖြင့် အထက်သို့ ဆန်တက်သော လေကို လည်းကောင်း၊ အောက်သို့သက်သော လေကို လည်းကောင်း ကြေစေနိုင်၏။
၃။ အစာမကြေရောဂါ၊ သွားဖုံးမှ သွေးယိုစီးခြင်း ရောဂါများ အတွက်လည်း သုံး၏။

ကိုးကား
-------

1. ↑
**မြို့မ မိသားစု စိတ်ဓာတ်**ဟူ၍ မြို့မကျောင်း မှ စတင်ခဲ့သည်။ 

၁၉၂ဝ ပြည့်နှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၅ ရက်နေ့ (၁၂၈၂ ခုနှစ် တန်ဆောင်မုန်းလဆုတ် ၁ဝ ရက်နေ့)တွင် မြန်မာပြည်၏ ပထမဆုံး တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားသပိတ် ပေါ်ပေါက်လာလေသည်။ ထိုသို့ ကျောင်းသားသပိတ် မှောက်စဉ်အတွင်း ပညာသင်မပျက်စေခြင်းငှာ ရန်ကုန်မြို့ ဗဟန်းရပ်ကွက်တွင် အမျိုးသား ကောလိပ်တစ်ကျောင်းကို ပညာရေးစိတ်ထက်သန်သူများနှင့် သပိတ်မှောက် ကျောင်းသားများက ဦးစီးတည်ထောင်ကြ၏။ နောင်တွင် သပိတ်လှန်သော်လည်း သပိတ်မှောက်ကျောင်းသားများပင် ကျွန်ပညာကို ဆက်လက် မသင်လိုတော့ပြီဟု ဆုံးဖြတ်ကာ တိုင်းပြည်အနှံ့ မြို့မကျောင်း အစရှိသော အမျိုးသားကျောင်း **၉၃**ကျောင်း တည်ထောင်ခဲ့၏။ မြို့မကျောင်း သည် **၁၉၂ဝ ပြည့်နှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၇ ရက် ရန်ကုန်မြို့ ဗဟန်း မြို့နယ်တွင် စတင် တည်ထောင်သော မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံးသော အမျိုးသားကျောင်း ဖြစ်သည်။**

**မြို့မ မိသားစု စိတ်ဓာတ်**မှသည် **ပြည်ထောင်စုစိတ်ဓာတ်** ဖြစ်လာသည်။ နောင်အခါတွင် ထို**ပြည်ထောင်စု စိတ်ဓာတ်**သည် **မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်**ကို ပိုမိုရင့်သန်လာစေပြီး မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးကို အောင်မြင်စွာ ရရှိစေခဲ့သည်။ အဆိုပါ **မြို့မ မိသားစု စိတ်ဓာတ်** နှင့် **နယ်ချဲ့ဆန့်ကျင် ရေး အမျိုးသားစိတ်ဓာတ်**တို့သည် နယ်ချဲ့ဆန့်ကျင်ရေး၊ အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေး၊ လူမျိုး၊ ဘာသာ သာသနာ၊ နိုင်ငံတော် အကျိုးစီးပွားအတွက် ခေတ်အဆက်ဆက်တွင် ရှေ့တန်းမှ ဦးဆောင်ဦးရွက်ပြုနိုင်ခဲ့သည်။ **လွတ်လပ်ရေးအစ-အမျိုးသားနေ့က**၊ **အမျိုးသားနေ့အစ-အမျိုးသားကျောင်းများက**၊ **အမျိုးသားကျောင်းများအစ-မြို့မကျောင်းက** ဟူ၍လည်း မြန်မာ့သမိုင်းစာမျက်နှာများတွင် မြင်တွေ့နိုင်သည်။ မြို့မ ကျောင်းအုပ်ဆရာကြီး ဦးဘလွင် သည် လွန်စွာထင်ရှားသည်။

ကိုးကား
-------

* ၁၉၉၅ ခုနှစ်မြို့မကျောင်း စိန်ရတု အထိမ်းအမှတ်စာအုပ်
* ၁၉၉၅ ခုနှစ်ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် စိန်ရတု အထိမ်းအမှတ်စာအုပ်

* 

*
စွန်ရဲအင်းနှင့် စွန်ရဲရွာသည် မြန်မာရာဇဝင် သမိုင်းလေ့ လာမှုတွင် အရေးပါသော နေရာများဖြစ်သည်။ ကျောက်ဆည်ခရိုင် မြေပြန့်၏ အရှေ့မြောက် အစွန်ဆုံးတောင်ကုန်းတို့၏ အခြေတွင် တည်ရှိသော စွန်ရဲအင်းသည် ဘဲလင်းဘူတာ၏ အရှေ့စူးစူး ၆ မိုင်ကွာ လောင်ဂျီတွဒ် ၉၆ ံ၁၂' နှင့် ၉၆ ံ၁၅' စပ်ကြား၊ လတ္တီတွဒ် ၂၁ ံ၄ဝ ' နှင့် ၂ဝ ံ၄၂' စပ်ကြားလောက်တွင် တည်ရှိသည်။

စွန်ရဲရွာသည် စွန်ရဲအင်း၏ အနောက်ဘက် ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ ခရစ် ၉ ရာစုနှစ်မတိုင်မီက၊ ဤဒေသတွင် မွန်၊ ပလောင်၊ ဝနှင့် သက်၊ ကဒူးတို့နေထိုင်ခဲ့ကြ၍၊ ခရစ်နှစ် ၈ဝဝ ကျော်လောက်တွင် မြန်မာတို့ဝင်ရောက်လာကြသည် ဟု သမိုင်းဆရာများက ယူဆကြ၏။ တောင်ခြေနှင့် အနီးကပ်ဆုံးဖြစ်၍ လွယ်ကူစွာ လုပ်ကိုင်စားသောက်နိုင်သော ဤဒေသ တစ်ဝိုက်၌ မြန်မာတို့ စတည်းချ နေထိုင်ခဲ့ကြဟန်တူသည်။ မြန်မာနိုင်ငံမြေပြန့်တွင် မြန်မာတို့ ရှေးဦးစွာအခြေစိုက်ခဲ့သော နေရာဖြစ်ကြောင်းကို သမိုင်းသုတေသီ ပါမောက္ခ လု(စ)နှင့် အခြားပညာရှင်များက အခိုင်အမာဆိုသည်။

ရှေးကျောက်စာတို့တွင် စွန်ရဲကို စွန်ရယ်ဟု ရေးထိုးသည်၊ စွန်ရဲနှင့်တကွ မြေပြန့်ဖက်ပတ်လည် ၆ မိုင်အတွင်းရှိ ဘဲလင်း၊ သင်တောင်း၊ ငဇွန်၊ မြင်စိုင်း စသော ဒေသတို့တွင် တွေ့ရှိသော ကျောက်စာတို့ကို ထောက်ထား၍ ဤဒေသသည် ပုဂံခေတ်နှင့် ပင်းယခေတ်တို့တွင် စည်ကားဝပြောကြောင်းသိရသည်။ စွန်ရဲ ရွာတစ်ဝိုက်၌ပင် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၅၅၉၊ ၅၉၄၊ ၆၉၈၊ ၆၉၂ တို့ပါသော ကျောက်စာတိုင် ၆ တိုင်တွေ့ရ၏။ ယင်းအထောက်အထားကြောင့် စွန်ရဲရွာ၏ ရှေးကျမှုကို ကောင်းစွာခန့်မှန်းနိုင်ပေသည်။ သင်တောင်ခရိုင်တွင် ပါဝင်ခဲ့သော ဤရွာသည် ရှေးအခါက ယခုထက် ပိုမိုစည်ကားသည် ဟုဆိုနိုင်သည်။ ဤရွာတွင် ပုဂံခေတ်အမတ်ကြီးများ၊ သံဃာတို့၏ အကြီးအကဲဖြစ်သော မဟာထေရ်မြတ်များ အလှူဒါနပြုခဲ့ကြောင်းနှင့် ရွာသူကြီးအပြင် ကလန်သံပျင်တို့ပါရှိခဲ့ကြောင်းကို ကျောက်စာများအရသိရသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄)