recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**လက်သစ်တောင်တာ ဆုံးမစာ** ကို သျှင်မဟာရဋ္ဌသာရ (မြန်မာ ၈၃၀ - ၈၉၂) က ရေးသားပြုစုခဲ့သည်။

 **လက်သစ်တောင်တာ ဆုံးမစာ**
--------------------------

၁။ အစ်ကိုကြီးအား၊ ညီငယ်များလည်း၊ စကားနှုတ်ဆက်၊ ဖက်၍မဆို၊ ရိုသေလှစေ၊ ကိုကြီးအစ်မ၊ သည်နှစ်ဝကို၊ မိဘကဲ့သို့၊ မှတ်ပါလေ။

၂။ ဆွေကြီးမျိုးကြီး၊ အဘကြီးနှင့် ဦးရီးသားချင်း၊ ဘထွေးရင်းက၊ ဟူသမျှကို၊ ဂုဏဝုဍ္ဎ၊ ပစာယန၊ စိတ်ကသိစေ၊ ပြစ်မှားမိက၊ မသင့်ချေ။

၃။ ပေါက်ဖော်သားချင်း၊ တစ်ဝမ်းတွင်းမှ၊ အရင်းအနှစ်၊ ဖွေစိစစ်၍၊ အပြစ်စုပုံ၊ မခြားထုံသည်၊ အူတုံဖြစ်က၊ ချစ်ကြလေ။

၄။ သေတူရှင်ဘက်၊ ဆောင်ရွက်မကင်း၊ အချင်းချင်းတွင်၊ အခင်းကြီးငယ်၊ ရှိဝယ်ခါလည်း၊ မဖွယ်မသွေ၊ ညီညာကုန်း၍၊ ရုန်းကြလေ။

၅။ တစ်ယောက်စကား၊ တစ်ယောက်နားမှာ၊ မခါးရအောင်၊ သတိဆောင်၍၊ မောင်တို့ဆိုလေ၊ ပျားသကာသို့၊ ချိုလှစေ။

၆။ မတွေ့ခိုက်ရန်၊ မကျူးလွန်နှင့်၊ မျက်မာန်ဒေါသ၊ မထွက်ရအောင်၊ မာန်မာနကို၊ ချုပ်ကြလေ။

၇။ သေနှင့်အရက်၊ စီးပွားဖျက်ကို၊ တစ်စက်ကယ်မျှ၊ မသောက်ကြနှင့်၊ ရှောင်ကြပါလေ၊ ရှင်တော်ဟောသည့်၊ အဆိပ်ရေ။

၈။ ကိုယ်နှင့်လည်းစာ၊ သတ္တဝါကို၊ ကြင်နာလှစေ၊ သူ့အသက်ကို၊ ချစ်ပါလေ။

၉။ သူ့ကိုမမှား၊ မလှည့်စားနှင့်၊ စကားစမြည်၊ မြွက်သည်စစ၊ ပြောသမျှကို၊ မှန်လှစေ။

၁၀။ အပါယ်လေးပါး၊ လားမည့်အကြောင်း၊ မကောင်းမှုမှ၊ စပ်သမျှကို၊ ရှောင်ကြပါလေ၊ သေခါထုတ်ချောက်၊ ငရဲရောက်မည်၊ ရွံကြောက်စေ။

၁၁။ သူတော်ကောင်းနှင့်၊ ပေါင်းဖော်ယှဉ်တွဲ၊ လူမိုက်မဲတို့၊ ရှောင်လွှဲပါလေ၊ ဤသူအမြတ်၊ ဤသူလတ်က၊ ညစ်ထပ်ကြမ်းကြုတ်၊ ဤသူယုတ်ဟု၊ အဟုတ်အမှန်၊ မသွေလှန်သည်၊ ဧကန်ဆတ်ဆတ်၊ လူသုံးရပ်ကို၊ သိတတ်စေ။

၁၂။ ရပ်သူရွာသား၊ သူကောင်းများ၏၊ နားမှာမဆန့်၊ မခန့်မလေး၊ သူမုန်းဆေးလျှင်၊ ဆဲရေးညစ်ညမ်း၊ ကိုယ်လက်နွမ်းအောင်၊ အသွမ်းမကျင့်ကြလေနှင့်။

၁၃။ ကွယ်ရာမဝေး၊ မျက်နှာဝေးက၊ တွေးလေကြံဘိ၊ မိမိသဘော၊ သို့ကျင့်သောဟု၊ ပြောရလူချင်း၊ မေတ္တာကင်းအောင်၊ သတင်းမပုပ် ပါစေနှင့်။

၁၄။ အရောင်းအဝယ်၊ အသွယ်သွယ်တွင်၊ လိုဖွယ်ရရန်၊ ဖိုးထိုက်တန်လျှင်၊ မှန်သည်ကိုလိုက်၊ လောဘတိုက်၍၊ လူမိုက်မဆိုရစေနှင့်။

၁၅။ မဖြောင့်မသား၊ မတရားကို၊ လားလားဤသူ၊ မပြုဟူ၍၊ ဗိုလ်လူခပ်သိမ်း၊ မေတ္တာလိမ်းသည်၊ ချီးမွမ်းဆိုထွေ၊ ရတတ်စေ။

၁၆။ သူ၏စီးပွား၊ ငါ့စီးပွားကို၊ ထောက်ထားမိစေ၊ ကြီးလောဘကို မျှတစေ။

၁၇။ မမွှေမနှောက်၊ မကောက်မကျစ်၊ မလိမ်လစ်ဘဲ၊ မစဉ်းလဲနှင့်၊ စိတ်ထဲဖြောင့်စေ၊ သူ့အကျင့်ကိုလည်း၊ သိတတ်စေ။

၁၈။ ဟုတ်သောအကြံ၊ မှန်သောအကျင့်၊ သင့်သောအယူ၊ ဖြူသောနှလုံး၊ သူတော်ထုံးကို၊ စွဲသုံးသောထွေ၊ မှန်လှစေ။

၁၉။ မှတ်ဘွယ်မှတ်ရာ၊ ထိုထိုစာကို၊ ရှာ၍မပြတ်၊ အိမ်တွင်ဖတ်။

၂၀။ ဖတ်ပြန်သော်ကား၊ ဖတ်ဖန်များက၊ သားမယားပင်၊ သိမြင်ကင်းကွာ၊ မလိမ္မာတည်း၊ စာပေစကား၊ နေ့တိုင်းကြားက၊ ထူးခြားလိမ္မာ၊ ရှိသည်သာတည့်။

၂၁။ ရင်ဝယ်ဖြစ်ငြား၊ မွေးသည့်သားကို၊ မယ်ဘွားမိခင်၊ ဆုံးမသင်သို့၊ အကြင်ဆရာ၊ ထိုသူငါကို၊ လိမ္မာစေကြောင်း၊ ကောင်းပါစေလို၊ ဆိုပါသမျှ၊ ဩဝါဒကို၊ နားမျှမထောင်၊ မကြားယောင်သို့၊ မောင်တို့ပြုက၊ ယခုပစ္စုပ္ပန်၊ နောင်သံသရာ၊ ဆက်များစွာ၌၊ ချမ်းသာမည်ရေး၊ အလွန်ဝေးသည်၊ သေဘေးမလွဲ၊ ဝဋ်ဆင်းရဲမှ၊ ရွှေခဲဘယ့်နှယ်၊ အသွယ်သွယ်ကို၊ လွှဲဖယ်ကြံစည်၊ လွတ်ပါမည်။

၂၂။ နောင်သံသရာ၊ ရိက္ခာအတူ၊ ကံကျွေးဟူသည်၊ အလှူဆိုက၊ မဆုတ်ကြနှင့်၊ ရလှပါစေ၊ တံစက်အောက်တွင်၊ ခံသောက်အိုးတန်၊ ကျဖန်များက၊ ပြည့်ငြားသည်သာ၊ ထုံးဟောင်းစာကိုထောက်ပါလေ။[]

ကိုးကား
-------

1. 1 2  *ရင်နှစ်သည်းချာ နိုင်ငံ့ရတနာ ဆုံးမစာများ* (ဒုတိယအကြိမ် ed.)။ အခြခံပညာ ဦးစီးဌာန။ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၂။ pp. ၁၁၅။
**လက်ယာစွန်းနိုင်ငံရေး**သည် အစွန်းရောက် **လက်ယာ** သို့မဟုတ် **လက်ယာအစွန်းရောက်** ဟုလည်း ရည်ညွှန်းပြီး လက်ဝဲ လက်ယာနိုင်ငံရေးရပ်ဝန်း၏ ညာဘက်တွင်ရှိသော နိုင်ငံရေးသည် အထူးသဖြင့် အာဏာရှင် နှင့် အစွန်းရောက်မျိုးချစ်စိတ် ဖြစ်ခြင်းဆိုင်ရာ စံ နိုင်ငံရေးလက်ယာ ထက် သာလွန်သောလက်ယာနိုင်ငံရေးဖြစ်သည်။ မျိုးချစ် ဝါဒီ အယူဝါဒနှင့် သဘောထားများ ရှိသည်။ 

ဖက်ဆစ်ဝါဒ၊ နာဇီဝါဒနှင့် ဖာလန် ဝါဒတို့၏ အတွေ့အကြုံများကို ဖော်ပြရန် သမိုင်းတွင်အသုံးပြုခဲ့ပြီး ယခုအခါ လက်ယာစွန်းနိုင်ငံရေးတွင် ဖက်ဆစ် လက်သစ်၊ နာဇီလက်သစ် ၊ တတိယရာထူး ၊ alt-right ၊ လူမျိုးရေးအဓိပတိ နှင့် အာဏာရှင်ဆန်သော ရှုထောင့်များပါရှိသော အခြား အယူဝါဒ များ သို့မဟုတ် အဖွဲ့အစည်းများ၊ အစွန်းရောက် အမျိုးသားရေး ဝါဒီ ၊ လူမျိုးကြီးဝါဒ ၊ မျက်ကန်း မျိုးချစ် ၊ 

လက်ယာစွန်းနိုင်ငံရေးသည် ဖိနှိပ်မှု ၊ နိုင်ငံရေးအကြမ်းဖက်မှု ၊ အတင်းအကျပ် ရောနှော သတ်ဖြတ်မှု၊ လူမျိုးသုဉ်းသတ်ဖြတ်မှု၊ ယုတ်ညံ့သည်ဟု ယူဆသော သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ မိရိုးဖလာ လူမျိုးစု ၊ လူမျိုး ၊ ပြည်နယ် ၊ အမျိုးသားဘာသာ ၊ ယဉ်ကျေးမှုလွှမ်းမိုးမှု အပေါ် အခြေခံ၍ လူမျိုး သုဉ်း သတ်ဖြတ်ခြင်း သို့ ဦးတည်စေခဲ့သည်။ ရှေးရိုးစွဲ လူမှုရေးအဖွဲ့အစည်းများ။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Other names:
2. ↑  Fascism and Nazism:
3. ↑  Ethnic persecution, forced assimilation, cleansing, etc.:
**ညောင်တန်းရွာ** သည် ဧရာဝတီတိုင်း၊ လေးမျက်နှာမြို့နယ်၊ ခမောက်စု ကျေးရွာအုပ်စုဝင် ဖြစ်သည်။

နောက်ခံသမိုင်း
--------------

ရွာအနီးရှိ အင်းဘေးတွင် ညောင်ပင်များ တန်းလျက် ပေါက်နေသောကြောင့် ညောင်တန်းဟု တွင်သည်။ ရွာ၏သက်တမ်းမှာ နှစ် ၁၀၀ ခန့် ရှိပြီဟု သိရသည်။

အိမ်ခြေ
-------

ရွာတည်စတွင် အိမ်ခြေ ၁၅၊ လူ ၄၅ ဦးမျှဖြင့် စခဲ့သည်။ ကရင်၊ ဗမာတို့ အဓိကနေထိုင်သည်။

၂၀၁၆ ခုတွင် အိမ်ခြေ ၃၄၊ လူ ၁၆၅ ယောက်ရှိသည်။

လူမှုပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ အခြေခံအဆောက်အဦများ
------------------------------------------

### ဆေးရုံ/ဆေးပေးခန်း

မရှိ။ အနီးရှိ ရွာမသို့ သွားရောက်ကုသသည်။

### ကျောင်း

မရှိ။ အနီးရှိရွာများသို့ လွှတ်၍ သင်ကြားစေသည်။

### သုဿာန်

ရွာအနီးတွင် ရှိသည်။

သဘာဝဘေးဒဏ်များ
--------------

### ၁၉၇၅

မုန်တိုင်းတိုက်သဖြင့် ရွာလုံးကျွတ် (အိမ်ခြေ ၃၀ မျှ) ပျက်စီးသည်။ ကိုယ်ထူကိုယ်ထ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။

### ၁၉၉၁

ထိန်ငူတာ ကျိုးသဖြင့် ရေကြီးရေလျှံဖြစ်ကာ ရွာလုံးကျွတ် (အိမ်ခြေ ၃၀ ကျော်) ပျက်စီးသည်။ ရွာအပြင် လယ်များလည်း ရေမြုပ်သဖြင့် ပြန်လည်ထူထောင်ရန် အချိန်ယူခဲ့ရသည်။ အစိုးရအထောက်အပံ့ အနည်းငယ်ရသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  GAD, Feb 2011
2. ↑  "လူထုဗဟိုပြုစီမံကိန်း၊ ကျေးရွာဖွံ့ဖြိုးရေးအစီအစဉ် ၂၀၁၆ Archived 30 July 2021 at the Wayback Machine."။ စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန၊ ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဦးစီးဌာန။
**ပွဲရှစ်ခုစွန်း** ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။

အကြောင်းအရာ
-----------

၁၂၈၄ ခုနှစ် ပါပဓာတ်စသော ဓာတ်ကြီးလေးမျိုးတို့၏ အကျိုးအပြစ်ကို ဖွဲ့ဆိုထားသည်။

ပွဲရှစ်ခုစွန်း
--------------

ကပ်ဆန်းငယ်ကမ္ဘာက၊ ဓာတ်ကျမ်းမှာ ကျမ်းစာပြခဲ့၊ ပါပသူရဇ္ဇောငယ်နှင့်၊ ခေတ်သဘောညီ၊ နှစ်ဟောအသီတိအမှတ်ကယ်က၊ ကောလိဓာတ်အမြိတ္တာ။  

  

အန္တရာရန်ကာညှပ်နေကြ၊ တကပ်လျှင် ခြောက်ဆယ်လေးပါတဲ့၊ ဖွဲ့ရေးနှောင်ရှေးယခေါင် ရှင်ရသေ့ငယ်တို့၊ နောင်တွေ့ရန်အနာဂတ်ကို၊ အမှတ်ပညာပွားစေဖို့၊ ထားခဲ့ပေရှာ။  

  

ဝဒတ်ဆရာ၊ မှတ်ကာရေးခဲ့၊ ဓာတ်လေးလီအညီညှိလို့၊ အသိတိ ပြဝေပုံက၊ ပါပမကုန်သေးသော်ကြောင့်၊ ခုလေးသွယ်၊ ရှစ်ဆယ်စွန်းတွင်ဖြင့်၊ ဘယ်ယွန်းဇလုံနှင့်၊ ဂျွန်းသူပုန်မတုန်လှုပ်ပေဘု့၊ တရုတ်ကရန်ပရှာ၊ မြန်မာရှိနယ်အဝှန်း။  

  

ကောသလ စောလှရာဇာ၏၊  သောဠဿာ အိပ်မက်ခန်းတွင်မှ၊ ဇာတ်လမ်းတွေပွေလို့ ရှုတ်သည်သို့၊ အရုပ်စုံမကြုံဘူးအောင်ပ၊ ဘီလူးတွေ မျောက်တွေထွက်ရှာကြ၊ ညဉ့်နက်ပြန်သန်းကောင်လွဲတော့၊ ဇာတ်လဲကာ တဖုံပြသည့်နှယ်၊ ပါပကုန်သည်နှစ်မတော့၊ သူရဇ္ဇျာ ဖြစ်လာဆဲမို့၊ ဘိလပ်စံ တပ်ခံမြဲပါမှ၊ ဓာတ်ကုန်လျှင် ဇာတ်ပုံလဲတတ်တယ်၊ ပွဲရှစ်ခုစွန်း။

ခက်ဆစ်
------

၁။ ဝေဒတ်ဆရာ = ဝေဒ၊ ဗေဒ၊ ဗေဒင်ဆရာဟု ဆိုလိုသည်။

၂။ အသီတိ = ရှစ်ဆယ်။

၃။ ကောသလ = ကောသလမင်းကြီး။

၄။ သောဠသဿာ = ၁၆ ချက်။

မှတ်ချက်
--------

ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် နာမည်ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော နာမည်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------
တေးမြုံငှက် တေးစုသည် အဆိုတော် ခိုင်ထူး ၏ ပထမဆုံး ပွဲဦးထွက် တေးစုဖြစ်သည်။

တေးစုအကြောင်း
-------------

တေးစု ၏ တကယ့်အမည်မှာ "လူစိမ်းချစ်သူ့အလွမ်းပြေတေးစု" ဖြစ်သော်လည်း တေးမြုံငှက် တေးစုဟုသာ လူသိများခဲ့သည်။ ခိုင်ထူး နှင့် အဆိုတော် ရီဇော် တို့ နှစ်ဦး၏ သီချင်းများကို တေးစု တခုထဲတွင် အတူ ထုတ်လုပ်ဖြန့်ချီခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ပွဲဦးထွက် အောင်မြင်မှုရခဲ့ပြီး ခိုင်ထူးကို အဆိုတော် အဖြစ် မြန်မာဂီတလောကတွင် အသိအမှတ်ပြုလာစေသော ယင်းတေးစုကို ၁၉၇၉ ခုနှစ်က ရန်ကုန်မြို့တွင် စတင်ထုတ်လုပ်ကာ မြန်မာတနိုင်ငံလုံးတွင် ဖြန့်ချီခဲ့သည်။ မူပိုင် မှာ တေးသံလွင် တေးသံသွင်း ပဲခူး ဖြစ်သည်။ တိပ်ခွေ အဖြစ် ထုတ်လုပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ မိနစ် ၆၀ တိပ်ခွေ၏ Side A နှင့် Side B တို့တွင် သီချင်း ရှစ်ပုဒ်စီ ပါသဖြင့် စုစုပေါင်း သီခြင်း (၁၆) ပုဒ် ပါဝင်သည်။ ခိုင်ထူး၏ သီချင်း (၁၁) ပုဒ် နှင့် ရီဇော်၏ သီချင်း (၅) ပုဒ် ဖြစ်သည်။ တိပ်ခွေ၏ မျက်နှာဖုံး ဒီဇိုင်းမှာ ငှက် တကောင် နားနေပုံဖြစ်ပြီး ပန်းချီဆရာ မောင်မောင်လှမြင့်က ရေးဆွဲဖန်တီးပေးထားသည်။ သီချင်းများကို ခိုင်ထူး၏ သူငယ်ချင်း လိဒ်ဂစ်တာသမား မိုးကျော် ဦးဆောင်သည့် **တေးမြုံငှက် (Phoenix) တေးဂီတအဖွဲ့** က တီးခတ်ပေးထားသည်။  ကိုရဲခေါင် ၏ မေ စတူဒီယို တွင် အသံသွင်းခဲ့သည်။ တေးစာသားများကို ကိုနေဝင်း၊ မောင်သစ်မင်း၊ ရာပြည့် တို့က ရေးသား ခဲ့ကြသည်။ တေးမြုံငှက် (Phoenix) တေးဂီတအဖွဲ့တွင် လိဒ်ဂစ်တာ မိုးကျော်၊ ရစ်သမ်ဂစ်တာ ခိုင်ထူး၊ ဘေ့စ် ဂစ်တာ ရဲလွန်း၊ အော်ဂင် ရဲခေါင်၊ ဒရမ် အော်စကာသန်းတင် တို့ ပါဝင် တီးခတ်ထားသည်။  ထူးခြားချက်အနေနှင့် အဆိုတော် နှစ်ဦးတွင် ခိုင်ထူး ကိုသာ လူသိများခဲ့ပြီး အဆိုတော် ရီဇော် မှာ များစွာ အောင်မြင်ခဲ့ခြင်း မရှိပေ။

တေးမြုံငှက်တေးစုတွင် ပါဝင်သော သီချင်းများ
-----------------------------------------

### Side A

* စဉ်းစားထား (တေးရေး ကိုနေဝင်း၊ တေးဆို ခိုင်ထူး)
* လမ်းခွဲဖို့လိုပြီလား (တေးဆို ရီဇော်)
* မျက်ရည်လက်နက် (တေးရေး တေးဆို ခိုင်ထူး)
* တေးမြုံငှက် (တေးရေး စာသား မောင်သစ်မင်း သံစဉ် ရဲလွင် ၊ တေးဆို ခိုင်ထူး)
* အဝေးဆုံး (တေးရေး စာသား ရာပြည့် သံစဉ် ခိုင်ထူး ၊ တေးဆို ခိုင်ထူး)
* ပေးတဲ့ဆုနဲ့ပြည့်ပါစေ (တေးရေး တေးဆို ခိုင်ထူး)
* ကိုယ့်ရင်ထဲမှာနွေ (တေးရေး တေးဆို ခိုင်ထူး)
* တဗွေထဲ (တေးဆို ရီဇော်)

### Side B

* တဘက်သတ်အချစ် (တေးရေး တေးဆို ခိုင်ထူး)
* ချစ်သူ့အလွမ်းပြေ (တေးဆို ရီဇော်)
* ကဝေ (တေးရေး တေးဆို ခိုင်ထူး)
* လောကကြီးရဲ့အရင်လူ (တေးရေး တေးဆို ခိုင်ထူး)
* ဝဋ်ရှိရင်လဲပြေပါစေ (တေးဆို ရီဇော်)
* နောက်ဆုံးတွေ့ဆုံခြင်း (တေးရေး တေးဆို ခိုင်ထူး)
* လူစိမ်း (တေးဆို ရီဇော်)
* လမ်းပြမဲ့လူ (တေးရေး တေးဆို ခိုင်ထူး)

ကိုးကား
-------

1. ↑   ခိုင်ထူး - တေးမြုံငှက် (Album) (Khine Htoo Youtube Channel)
2. ↑   ခိုင်ထူး၊ရီဇော် - တေးမြုံငှက် (Sky Mysic Youtube Channel)
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

(၂)သုတ် ရှိပါသည်။

အာပတ္တိကို အနာပတ္တိဟု ပြ (ပြောဟော, ရေးသား, ယူဆ, ပြုကျင်)ကြသော ရဟန်းတို့သည် လူအများ အစီးအပွားမဲ့ရန်, ချမ်းသာမဲ့ရန်, အကျိုးစီးပွားမဲ့ရန်, နတ် လူတို့ဆင်းရဲရန် ကျင့်သုံးကြကုန်၏။ သည်သာမကသေး ထိုရဟန်းတို့သည် များစွာသော အကုသိုလ်ကိုလည်း တိုးပွားစေကြကုန်၏၊ ဤသဒ္ဓမ္မသုံးဖြာသာသနာတော်ကို ကွယ်ပျောက်စေသူတို့လည်း ဖြစ်ကုန်၏-ဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

အာပတ္တိကို အာပတ္တိဟု ပြ (ပြောဟော, ရေးသား, သင်ကြား, ယူဆ, ကျင့်သုံး နေခဲ့ကြသော ရဟန်းတို့သည် လူအများတို့ ကြီးပွား ချမ်းသာရန်၊ နတ်လူတို့ ချမ်းသာစေရန် ပြုကျင့်ကြသူတို့ဖြစ်ကုန်၏။ သည်သာမကသေး ထိုရဟန်းတို့သည် များစွာသော ကုသိုလ်တရားကို တိုးပွားစေကြကုန်၏၊ သဒ္ဓမ္မသုံးဖြာ ဤသာသနာတော်ကိုလည်း ကြာရှည်လေးမြင့် တည်တံ့စေသူတို့ ဖြစ်ကုန်၏-ဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -အံ၊၁၊၂၀။ အံ၊မြန်၊၁၊၂၇။ အံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၇၃။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ ဧကကနိပါတ၊ ၁၂-အနာပတ္တိဝဂ္ဂ၊ ဒုတိယသုတ်။
2. ↑  -အံ၊၁၊၂၁။ အံ၊မြန်၊၁၊၂၈။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ ... ဒွါဒသမသုတ်။
3. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
အာရဘီဘာသာဖြင့် Bismillah
မွတ်စလင်မ်(မူဆလင်)တို့သည် လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို စတင်ရာ၌ မင်္ဂလာရှိစေရန်အတွက် ‘အလွန်တစ်ရာ သနားကြင်နာတော်မူထသော၊ မဟာဂရုဏာတော်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူထသော ဘုရားရှင်၏ နာမတော်ဖြင့် (အစပြုပါ၏)’ ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော Bismillaheer Rahmaneer Raheem ကို ရွတ်ဆိုလေ့ရှိကြပြီး မူရင်းမှာ အာရဘီ(အာရပ်ဘာသာ) စကားဖြစ်လေသည်။ 

အာရဘီဘာသာစကား၌ အတိုချုပ်ရေးသားရန် တစ်ခါတစ်ရံတွင် Abjad Numberals အဗ်ဂျဒ် ဂဏာန်းများကို အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။ အာရဘီအက္ခရာ (၂၈)လုံးတွင် အလုံးတိုင်း၊ အလုံးတိုင်းအား တစ် မှစ၍ တစ်ထောင်အထိ အောက်ပါအတိုင်း တန်ဖိုးတစ်ခုတစ်ခုစီ ရှိကြပေသည်။

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| Value | Letter | Name | Trans-literation |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | ا | alif | ā / ʼ |
| 2 | ب | bāʼ | b |
| 3 | ج | jīm | j |
| 4 | د | dāl | d |
| 5 | ه | hāʼ | h |
| 6 | و | wāw | w / ū |
| 7 | ز | zayn/zāy | z |
| 8 | ح | ḥāʼ | ḥ |
| 9 | ط | ṭāʼ | ṭ |
|   |   |   |   |

 | 

| Value | Letter | Name | Trans- literation |
| --- | --- | --- | --- |
| 10 | ى | yāʼ | y / ī |
| 20 | ك | kāf | k |
| 30 | ل | lām | l |
| 40 | م | mīm | m |
| 50 | ن | nūn | n |
| 60 | س | sīn | s |
| 70 | ع | ʻayn | ʻ |
| 80 | ف | fāʼ | f |
| 90 | ص | ṣād | ṣ |
|   |   |   |   |

 | 

| Value | Letter | Name | Trans-literation |
| --- | --- | --- | --- |
| 100 | ق | qāf | q |
| 200 | ر | rāʼ | r |
| 300 | ش | shīn | sh |
| 400 | ت | tāʼ | t |
| 500 | ث | thāʼ | th |
| 600 | خ | khāʼ | kh |
| 700 | ذ | dhāl | dh |
| 800 | ض | ḍād | ḍ |
| 900 | ظ | ẓāʼ | ẓ |
| 1000 | غ | ghayn | gh |

 |

ဤသို့ဖြင့် Bismillaheer Rahmaneer Raheem တွင်ပါရှိသော အက္ခရာများကို ပေါင်းလိုက်ရာ (၇၈၆) ရရှိလေသည်။ မြန်မာနိုင်ငံနှင့် အခြားအာရဘ်မဟုတ်သော နိုင်ငံများရှိ မွတ်စလင်မ်များသည် အာရဘီစာကို မရေးတတ်ကြသဖြင့် လွယ်ကူသမှုရှိစေရန် (၇၈၆)ဟုသာ အတိုကောက်ရေးသားကြလေသည်။ ဤသည်မှာ မင်္ဂလာလာဘ်လာဘရှိစေရန် အာရဘီစာ မတတ်သူများက အလွယ်တကူ ရေးသားခြင်းပင်ဖြစ်ပြီး၊ အခြား မည်သည့်အဓိပ္ပာယ်မျှ အကျုံးဝင်သက်ရောက်ခြင်း မရှိပေ။

ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန်
---------------

* အစ္စလာမ်ဘာသာ
* မိုဟာမက်
* တမန်တော်မြတ်၏ နောက်ဆုံးမိန့်ခွန်း

ကိုးကား
-------
**ကြားဖြတ်အစိုးရ**ဆိုသည်မှာ **ယာယီအစိုးရ**၊ **အရေးပေါ်အစိုးရ**(သို့) **အသွင်ကူးပြောင်းရေးအစိုးရ** စသဖြင့် ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲပြီး၊ နိုင်ငံအသစ် ဖြစ်ပွားသော အခြေအနေများ(သို့) ယခင်အစိုးရအုပ်ချုပ်မှု ပြိုလဲသွားပြီး အခြေအနေများတွင် နိုင်ငံအရေးအကူးအပြောင်းကို စီမံခန့်ခွဲရန် ဖွဲ့စည်းထားသော အရေးပေါ်အစိုးရအာဏာပိုင် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကြားဖြတ်အစိုးရများသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပစစ်ပွဲများ ဖြစ်နေစဉ်အတွင်း(သို့) ဖြစ်ပြီး ဖွဲ့စည်းသည့် မကြာခဏပေါ်ပေါက်သော အစိုးရဖြစ်သည်။

ကြားဖြတ်အစိုးရများသည် ပုံမှန်နိုင်ငံရေးဖြစ်စဉ်အတိုင်း ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်မှတစ်ဆင့် အစိုးရအသစ်အား ဖွဲ့စည်းနိုင်သည်အထိ အစိုးရအာဏာကို ထိန်းသိမ်းထားသည်။ ၎င်းတို့သည် နောက်ဆက်တွဲ အုပ်ချုပ်မှုများ၏ တရားဝင်ဖွဲ့စည်းပုံများ၊ လူ့အခွင့်ရေး၊ နိုင်ငံရေး လွတ်လပ်ခွင့်များနှင့်သက်ဆိုင်သော လမ်းညွှန်ချက်များ၊ စီးပွားရေး၊ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများနှင့် နိုင်ငံတကာနှင့်ပတ်သက်သော အဖွဲ့အစည်းများ၏ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံများကို တရားဝင်သတ်မှတ်ခြင်းများတွင် ပါဝင်လုပ်ဆောင်သည်။ ကြားဖြတ်အစိုးရများသည် အိမ်စောင့်အစိုးရများနှင့် ကွဲပြားပြီး၊ ဖွဲ့စည်းထားသောပါလီမန်စနစ်အတွင်း အုပ်ချုပ်ရန်နှင့်၊ အယုံအကြည်မရှိအဆို ပေါ်ပေါက်ခြင်း(သို့) အာဏာရညွှန့်ပေါင်းအစိုးရအဖွဲ့အား ဖျက်သိမ်းခြင်းနောက်တွင် အစိုးရနေရာအဖြစ် တာဝန်ယူရသည်။

Yossi Shain နှင့် Juan J. Linz တို့၏ အမြင်တွင် ကြားဖြတ်အစိုးရများကို အုပ်စုလေးစု ခွဲခြားနိုင်သည်။

1. တော်လှန်ရေးကြားဖြတ်အစိုးရများ (ယခင်အစိုးရကို ဖြုတ်ချပြီး အာဏာကိုဖြုတ်ချသောသူများ ပိုင်ဆိုင်သောအခါ)
2. အာဏာခွဲဝေမှုကြားဖြတ်အစိုးရများ (အာဏာကို ယခင်အစိုးရနှင့် ၎င်းအားပြောင်းလဲရန် ကြိုးစားနေသူများအကြား ခွဲဝေသောအခါ)
3. တာဝန်ထမ်းဆောင်ဆဲကြားဖြတ်အစိုးရများ (အသွင်ကူးပြောင်းရေးကာလအတွင်း အာဏာသည် ယခင်အစိုးရက ပိုင်ဆိုင်သည့်အခါ)
4. နိုင်ငံတကာကြားဖြတ်အစိုးရများ (အသွင်ကူးပြောင်းရေးကာလအတွင်း အာဏာသည် နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်းက ပိုင်ဆိုင်သည့်အခါ)

မြန်မာနိုင်ငံ၏ ကြားဖြတ်အစိုးရများ
---------------------------------

* ကြားဖြတ်အစိုးရ (၁၉၄၇)

ကိုးကား
-------

1. ↑  Yossi Shain, Juan J. Linz, "Between States: Interim Governments in Democratic Transitions", 1995, ISBN 9780521484985 , p. 5
ရန်ကုန်လေဆိပ်ရှိလေဆိပ်ပေါင်းကူးတံတား

**လေဆိပ်ပေါင်းကူးတံတား**(jet bridge, jetway, gangway, aerobridge/airbridge, air jetty, portal, skybridge, passenger boarding bridge (PBB)) ဆိုသည်မှာ လေဆိပ်အဆောက်အဦးမှနေ၍ လေယာဉ်ပေါ်သို့ တက်ရန်အသုံးပြုသော အပိတ်ပါကာ ရွေ့နိုင်သောတံတားဖြစ်သည်။ အဆောက်အဦးပုံစံ၊ လေယာဉ်အရွယ်အစားပေါ်မူတည်ကာ တံတားများကို ရွေ့နိုင်သည်။ ထိုတံတားများကို ဒါယူအန်မှ တီထွင်ခဲ့သည်။

အဲဘတ်စ် A380ပေါ်သို့တက်ရန် တံတား၃စင်း

သမိုင်းကြောင်း
--------------

ထိုတံတားများမပေါ်ခင်တွင် ခရီးသည်များသည် လေယာဉ်ဆီသို့ လမ်းလျောက်ကာ လေယာဉ်ပေါ်သို့ လှေကားဖြင့်တက်ရသည်။

အမေရိကန်လေကြောင်းလိုင်းမှ ၁၉၅၄ တွင် စသုံးခဲ့သည်။ ပထမဆုံး တံတားကို ၁၉၅၉ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၂၂ ရက်နေ့တွင် အသုံးပြုခဲ့သည်ဟုလည်း ဆိုသည်။

ကောင်းကျိုးများ
---------------

တံတားများသည် နေပူမိုးရွာပါစေ ခရီးသည်များကို လေယာဉ်ပေါ်သို့တက်ရန် လွယ်ကူစေသည်။ တံတားအစွန်းတစ်ဖက်ကို လေဆိပ်အဆောက်အဦးတွင် ထားရှိပြီး တစ်ဖက်ကိုလေယာဉ်သို့ ချိတ်နိုင်သည်။ တံတားအစွန်းရှိ အရာရှိသည် ထိန်းချုပ်ရာစက်မှ တံတားကို အနိမ့်အမြင့် ဘယ်ညာ ရွေ့နိုင်သည်။

တချို့လေဆိပ်များတွင် ဂိတ်တစ်ခုတွင် တံတား ၂ ခု ၃ ခုရှိနိုင်သည်။ ဤသည်မှာ အချို့လေယာဉ်ကြီးများတွင် အထပ်များ၊ အတန်းများသို့ လွယ်ကူစွာသွားနိုင်သည်။

ဆိုးကျိုး
---------

တံတားများသည် လေယာဉ်များကို တစ်ခါတစ်ရံ အန္တရာယ်ဖြစ်စေသည်။ လေယာဉ်မထွက်ခွာမီ တံတားကို မရုတ်နိုင်ပါက လေယာဉ်ကို ထိခိုက်နိုင်သည်။

ပြခန်း
------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

ကိုးကား
-------
ဟီးသရိုးလေဆိပ်၏အဆောက်အဦး၅

**လေဆိပ်အဆောက်အဦ**မှာ ခရီးသည်များ ထွက်ခွာ၊ ရောက်ရှိနေရာများ၊ လေယာဉ်ကွင်းအာဏာပိုင်အဖွဲ့၏ ရုံးခန်းများ၊ လေကြောင်းလိုင်း အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် ဆိုင်သောရုံးခန်းများ အများအားဖြင့် ပါဝင်ပေသည်။ ခရီးသည်များအတွက်လည်း လိုအပ်သည့် စားသောက်ဆိုင်များ၊ စာအုပ်အရောင်းဆိုင်များ၊ တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေး ရုံးများ၊ ရေချိုးသန့်စင်ခန်း များပါဝင်သည့် နားနေခန်းများ၊ လက်ဆောင်ပစ္စည်းဆိုင်များ စသည်ဖြင့် ပါဝင်သည်။ အဆောက်အဦး ၏အပြင် ဘက်ထွက်ပေါက်တွင်လည်း ကုန်လမ်းသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအတွက် တက္ကစီများနှင့် ဘတ်စ် ကားများ တတ်နိုင်သလောက် စီစဉ်ပေးနိုင်ရမည်။ 

ထိုထဲတွင် လေယာဉ်သို့တက်ရန် နားနေဆောင်များလည်း ရှိပေသည်။

လေယာဉ်ကွင်းငယ်များမှာ အဆောက်အဦး ၁ ခုရှိသလို လေယာဉ်ကွင်းကြီးများ၌ အဆောက်အဦးများစွာ ရှိသည်။

အချို့လေဆိပ်ကြီးများတွင် အဆောက်အဦး ၁ ခုသာရှိသော်လည်း နားနေဆောင်များစွာ ခွဲထားသည်။

ပုံစံ
-----

စံပုံစံ
ခရီးသည်မြင့်တက်လာမှုများကြောင့် ၁၉၃၀-၁၉၄၀ခုနှစ်များဆီက လေဆိပ်ပုံစံများမှာ ခေတ်မှီခြင်းမရှိတော့ပေ။ ခရီးသည်များမှာ လေယာဉ်ဆီသို့ ကားဖြင့်သွားရသည်။

Typical design of a terminal, showing the Departures (upper half of page) and Arrivals levels. 1. Departures Lounge. 2. Gates and jet bridges. 3. Security Clearance Gates. 4 Baggage Check-in. 5. Baggage carousels
### ပီယာ

မွန်ဘိုင်းလေဆိပ်
ပီယာဒီဇိုင်းမှာ ကျဉ်း၍သေးငယ်ကာ တစ်ဖက်တစ်ချက်စီတွင် လေယာဉ်ဆိုက်ကပ်နိုင်သည်။ လေယာဉ်ပေါင်းများစွာ ဆိုက်ကပ်နိုင်ကာ ရိုးရှင်းသောဒီဇိုင်းရှိသည်။ သို့သော် ချက်အင်ကောင်တာမှ လေယာဉ်ဆီသို့ ကြာမြင့်စွာလမ်းလျှောက်ရသည်။

### ဆယ်တစ်လိုက် အဆောက်အဦး

ပေကျင်းလေဆိပ်
ဤလေဆိပ်မျိုးမှာ လေဆိပ်အဆောက်အဦးများ သီးခြားစီရှိကာ လေယာဉ်များခွဲ၍ ကပ်နိုင်သည်။ လန်ဒန် ဂတ်ဝတ်လေဆိပ်မှာ ပထမဦးဆုံးအသုံးပြုသော လေဆိပ်ဖြစ်သည်။ တစ်ဆောင်နှင့်တစ်ဆောင်ကို မြေအောက် လူသွားစင်္ကြန်ဖြင့် ဆက်သွယ်ထားသည်။

### စက်ဝိုင်းခြမ်းပုံစံ အဆောက်အဦး

ဂျာကာတာလေဆိပ်
အချို့လေဆိပ်များသည် စက်ဝိုင်းခြမ်းပုံစံဆောက်လုပ်သည်။ ထိုပုံစံမျိုးမှာ ခရီးသည်များအတွက် အချိန်ကုန်သက်သာစေသည်။

မြေပြင်ပို့ဆောင်ရေး
-------------------

လေဆိပ်များမှ မြို့တွင်းသို့ ဆက်သွယ်ရန် ရထား၊ ဘတ်စ်နှင့် အငှားယာဉ်များဖြင့် ဆက်သွယ်နိုင်သည်။

ဇုံ
---

လုံခြုံရေးအကြို

* ချက်အင်ကောင်တာ
* စားသောက်ဆိုင်များ
* အထုပ်လက်ခံနေရာ

လုံခြုံရေးအပြီး

* အခွန်လွတ်ဆိုင်များ
* စားသောက်ဆိုင်များ
* လေဆိပ်နားနေဆောင်
* လေဆိပ်အခွန်

မြန်မာနိုင်ငံရှိ လေဆိပ်အဆောက်အဦးပုံစံများ
-----------------------------------------

မြန်မာပြည်တွင် လက်ရှိ၌ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ် ၃ ခုရှိသည်။

### ရန်ကုန် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်

ရန်ကုန်လေဆိပ်သည် မြန်မာပြည်၏ ပထမဆုံးအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ် ဖြစ်သည်။ ထိုလေဆိပ်တွင် အများပြည်သူအတွက် အဆောက်အဦး ၃ ခုနှင့် အရေးကြီးပုဂ္ဂိုလ်အဆောက်အဦး ၁ ခုရှိသည်။ ပုံစံမှာအတန်းလိုက် မြောက်မှတောင်သို့ ဆောက်ထားသည့် စတန်းဒတ်ပုံစံ။ မြောက်ဘက်ဆုံးတွင် အဆောက်အဦး၁၊ အလယ်တွင် အဆောက်အဦး ၃၊ တောင်ဘက်စွန်းတွင် အဆောက်အဦး ၂ တို့ရှိသည်။ ၁ နှင့် ၂ မှပြည်ပခရီးစဉ်များဖြစ်ပြီး ၃ မှာပြည်တွင်းအတွက် ဖြစ်သည်။ ထိုအဆောက်အဦးများ၏ တောင်ဘက်တွင် အရေးကြီးပုဂ္ဂိုလ်အဆောင် ရှိသည်။

ယခင်ပြည်တွင်းထွက်ခွာ
### မန္တလေး အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်

မန္တလေးလေဆိပ်ကို ၁၉၉၉ ခုနှစ်တွင် တည်ဆောက်ပြီးစီးခဲ့ပြီး ခေတ်အမီဆုံးလေဆိပ် ဖြစ်လာသည်။ လေဆိပ်အဆောက်အအုံတစ်ခုရှိပြီး စတန်းဒတ်ပုံစံပင် ဖြစ်သည်။

မန္တလေးလေဆိပ်အဆောက်အဦး
### နေပြည်တော် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်

နေပြည်တော်လေဆိပ်မှာလည်း စတန်းဒတ်ပုံစံဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ဖော်ပြချက် |
| ဗုဒ္ဓဘာသာ |
|  |
| သမိုင်း
* ဗုဒ္ဓဝင်
* ဂေါတမဗုဒ္ဓ
* သင်္ဂါယနာများ
 |
| ဓမ္မ
* သစ္စာလေးပါး
* ခန္ဓာငါးပါး

* အနိစ္စ
* ဒုက္ခ
* အနတ္တ

* ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်
* မဇ္ဈိမပဋိပဒါ
* သုညတ

* ကံ
* သံသရာ
* ၃၁-ဘုံ
 |
| ဗုဒ္ဓဘာသာ ကျမ်းစာများ
* တိပိဋက
* ပိဋကတ် သုံးပုံ
	+ ဝိနည်းပိဋကတ်
	+ သုတ်ပိဋကတ်
	+ အဘိဓမ္မာပိဋကတ်
 |
| ကျင့်စဉ်များ
* ရတနာသုံးပါး
	+ ဗုဒ္ဓ
	+ ဓမ္မ
	+ သံဃာ
* သီတင်းသီလ
	+ ငါးပါးသီလ
	+ ရှစ်ပါးသီလ
	+ ကိုးပါးသီလ
* ပါရမီ
* သမထ
* ဝိပဿနာ
* သတိပဋ္ဌာန်
* ဓုတင်
* ကမ္မဋ္ဌာန်း
* ဒုက္ကရစရိယာ
 |
| နိဗ္ဗာန်
* ပုထုဇဉ်
* ကိုရင်
* ရဟန်း
* သောတာပန်
* သကဒါဂါမ်
* အနာဂါမ်
* ရဟန္တာ
* ဧတဒဂ်
* ဘုရား
 |
| Traditions
* ထေရဝါဒ
* မဟာယာန

* တန္တရ
* တိဘက်ဗုဒ္ဓဘာသာ
 |
| နိုင်ငံအလိုက် ဗုဒ္ဓဘာသာ
* ကမ္ဘောဒီးယား
* ကိုရီးယား
* ဂျပန်
* တရုတ်
* တိဗက်
* ထိုင်း
* ထိုင်ဝမ်
* ဗီယက်နမ်
* ဘူတန်
* မြန်မာ
* မွန်ဂိုးလီးယား
* ရုရှား
* လာအို
* သီရိလင်္ကာ
* အိန္ဒိယ
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

**ဆတ္တပါဏိသိက္ခာပုဒ်** **(သုရုသုရုဝဂ်)**

လက်၌ထီးရှိသူအား တရားဟောမှု
--------------------------

ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းတို့သည် လက်၌ထီးရှိသူ (ထီးကိုင်ထားသူ, ထီးဆောင်းနေသူ)အား တရားဟောကြကုန်၏။ တရားဟောမှု ဟူသည် မြင့်မြတ်သော အလုပ်ဖြစ်ရကား... ဟောသူက အထက်တန်းကျမှသာ သင့်လျော်မည်၊ ယခုသော် ထီးဆောင်း၍ ဟန်ကြီး ပန်ကြီးလုပ်သူအား ဟောသဖြင့် ဟောသူက အောက်ကျသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့်) ရဟန်းတော်များ ကိုယ်တိုင်ကပင် ထိုဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းတို့ကို ကဲ့ရဲ့၍ ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားကြသောကြောင့် "ထီးလက်စွဲသူအား တရားမဟောရ"ဟု ပဌမ ပညတ်တော်မှုပြီးလျှင်, ဂိလာနတို့အားလည်း ထီးကိုင်ထားလျှင် တရားမဟောဘဲ နေကြသောကြောင့် လူတို့ကဲ့ရဲ့ရကား—

"န ဆတ္တပါဏိဿ အဂိလာနဿ ဓမ္မံ ဒေသေဿာမီတိ သိက္ခာ ကရဏီယာ"။ ဟု ဤသိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်တော်မူရလေသည်။

မြန်မာပြန်
----------

"ဂိလာနမဟုတ်သော (ကျန်းကျန်းမာမာရှိသော)ပုဂ္ဂိုလ်အား လက်၌ ထီးကိုင်ထားလျှင် တရားမဟောအံ့"ဟု အလေ့အကျင့်ကို ပြုရမည်၊ [ဂိလာနဖြစ်နေလျှင် (မိုးမိမှာစိုး၍ ထီးဆောင်း ထားစေကာမူ) တရားဟောကောင်း၏။

ကိုးကား
-------

1. ↑  အရှင်ဇနကာဘိဝံသ (၁၉၉၆)။ *ဘုရားဥပဒေတော်ကြီး*။
ပထမ အောဖို့နယ်စားဘွဲ့ရ ဆာရောဗတ် ဝါလပိုသည် ဗြိတိန်နိုင်ငံ၏ ပထမဦးဆုံး ဝန်ကြီးချုပ်ဟူ၍ ခေါ်ဆိုထိုက်သော နိုင်ငံရေးခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည်။ ၁၆၇၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂၆ ရက်နေ့တွင် နောဖို့နယ်၊ ဟောင်တန်မြို့၌ 
ဖွားမြင်သည်။ အီတန်ကျောင်းနှင့် ကိမ်းဗရစ်တက္ကသိုလ်၊ ဘုရင့်ကောလိပ်ကျောင်းတွင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီးနောက် ၁၇ဝ၁ ခုနှစ်၌ ဝှစ်ပါတီဝင်အမတ်အဖြစ်ဖြင့် ပါလီမန်သို့ ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်းခံရသည်။ ၁၇ဝ၈ ခုနှစ်တွင် စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ အတွင်းဝန်ရာထူး၌ အမှုထမ်းရသည်။ ထိုနောက် ဝှစ်ပါတီအာဏာကျဆင်းလာသဖြင့် ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ရလေသည်။ ၁၇၁၂ ခုနှစ်တွင် ဝါလပိုသည် မိမိနှင့် နိုင်ငံရေးအတိုက်အခံ 
တို့က စာရိတ္တပျက်ပြားသည်ဟု စွပ်စွဲချက်ကြောင့် ပါလီမန်မှ ထုတ်ပယ်ခြင်းကို ခံရသည်သာမက လန်ဒန်ရဲတိုက်ကြီး၌ပင် ခေတ္တမျှ အကျဉ်းချထားခြင်းကို ခံရလေသည်။ သို့ရာတွင် ၁၇၁၄ ခုနှစ်၌ ပါလီမန်အမတ် အဖြစ်တစ်ဖန် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်းခံရလေသည်။ ထိုနှစ်ထဲ၌ပင် ဝှစ်ပါတီကို လိုလားသော ပထမဂျော့ဘုရင် နန်းတက်လာလေသည်။ ၁၇၁၅ ခုနှစ်မှ ၁၇၁၇ ခုနှစ် အထိ ဝါလပိုသည် ဘဏ္ဍာရေးနှင့် ရွှေတိုက်စိုး ဝန်ကြီးအဖြစ် အမှုထမ်းသည်။ သူသည် နိုင်ငံရေးထက် ဘဏ္ဍာရေးကိစ္စများ၌ ပို၍ကျွမ်းကျင်လေသည်။ ထို့ကြောင့် ၁၇၂၁ ခုနှစ်တွင် ဆောက်ဆီးကုမ္ပဏီအရေး ပေါ်ပေါက်လာသည့်အခါ၌ တိုင်းပြည်၏ ဘဏ္ဍာရေးအခြေအနေကို ထိန်းသိမ်းပေးရန် ဝါလပိုအား ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးအဖြစ် တစ်ဖန် ခန့်အပ်လေသည်။ ယင်းကုမ္ပဏီကို ၁၇၁၁ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့ရာ တိုင်းသူပြည်သားအများတို့သည် အမြတ်အစွန်း မြောက်မြားစွာ ထွက်ပေါ်လာမည် အထင်ဖြင့် အစုများဝယ်၍ ငွေရင်းမြှုပ်နှံခဲ့ကြသည်။ နောက်ဆုံး၌ ကုမ္ပဏီပျက်၍ အစုရှင်များ ငွေကြေးဆုံးရှုံးနစ်နာကြရလေသည်။ ဝါလပိုသည်လည်း တိုင်းပြည်တွင် ထိုကိစ္စကြောင့် ကျရောက်အံ့သော စီးပွားရေး အခြေပျက်ခြင်းကို ကာကွယ်နိုင်သဖြင့် ထင်ရှားလာလေသည်။ ထိုသို့ ဖြစ်သောကြောင့် ဝါလပိုသည် ၁၇၂၁ ခုနှစ်မှ ၁၇၄၂ ခုနှစ်အထိ ထိုရာထူး၌ တည်မြဲလျက် ပထမဂျော့ဘုရင် လက်ထက်၌လည်းကောင်း၊ ဒုတိယ ဂျော့ဘုရင် လက်ထက်၌လည်းကောင်း ညာလက်ရုံးသဖွယ် အားကိုးရသော နိုင်ငံရေးခေါင်းဆောင်ဖြစ်ခဲ့လေသည်။ သူ၏ဝါဒမှာ နိုင်ငံ၏ ကြီးပွားရေးအတွက် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးကို အားပေးခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဖွံ့ဖြိုးရန်အတွက်မှာလည်း တိုင်းပြည်၌ ဘဏ္ဍာရေးအခြေခိုင်ရမည့်ပြင် နိုင်ငံအချင်းချင်း ငြိမ်းချမ်းသာယာမှု ရှိရမည်ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ဝါလပိုသည် ပြည်တွင်း ပြည်ပတို့တွင် ငြိမ်းချမ်းမှုရှိရန် ကြိုးစား ဆောင်ရွက်ခဲ့သော်လည်း ၁၇၃၉ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိန်နိုင်ငံသည် စပိန်နိုင်ငံနှင့် စစ်ဖြစ်ပွားခဲ့ရလေသည်။ ဝါလပိုသည် စစ်ဖက်ဆိုင်ရာဝန်ကြီးအဖြစ် အမှုထမ်းရပြီးနောက် ၁၇၄၂ ခုနှစ်တွင် ရာထူးမှ နုတ်ထွက်လေသည်။ ထိုနှစ်၌ပင် ဘုရင် ဝါလပိုလအား အောဖို့နယ်စားဘွဲ့ဖြင့် သူကောင်းပြု ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ ဆာ ရောဗတ် ဝါလပိုသည် ဝန်ကြီးချုပ် ဟူသော ရာထူးဘွဲ့ကို မခံယူခဲ့ရသော်လည်း ဝန်ကြီးချုပ်တစ်ဦးကဲ့သို့ပင် ဗြိတိန်နိုင်ငံကို ၁ဝ နှစ်ကျော်မျှ အုပ်ချုပ်ခဲ့ပြီးနောက် ၁၇၄၅ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂)
ဂျာမန်လူမျိုး သမားတော် ရောဘတ် ကို့ချ် (Robert Koch) ကို ၁၈၄၃ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၁ ရက်တွင် ဂျာမနီနိုင်ငံ၊ ကလော့စ်သယ်လ်မြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ကို့ချ်၏ ဖခင်မှာ သတ္တုတွင်း အရာရှိတစ်ဦးဖြစ်သည်။ ကို့ချ်သည် ငယ်စဉ်ကပင် ဇီဝဗေဒနှင့် ဆေးပညာရပ်များကို စိတ်ဝင်စားခဲ့ကာ ၁၈၆၂ ခုနှစ်တွင် ဆေးပညာရပ် များကို ဆက်လက်သင်ကြားရန်အတွက် ဂေါ့တင်းဂျင်တက္ကသိုလ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ခန္ဓာဗေဒ ပါရဂူတစ်ဦးဖြစ်သူ (Friedrich Gustav Jakob Henle)၏ လက်အောက်တွင် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ပညာရပ်များကို ဆက်လက်သင်ကြားခဲ့ကာ ၁၈၆၆ ခုနှစ်တွင် ဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။ ကို့ချ်၏ ဆေးပညာရပ်အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုတွင် ဆရာဖြစ်သူ Jakob Henle ၏ အတွေးအခေါ်များ ဖုံးလွမ်းခဲ့ကြောင်း ထင်ရှားခဲ့သည်။ ၎င်းသည် "ကူး စက်တတ်သော ရောဂါများသည် အသက်ရှိသော ဇီဝရုပ်ကပ်ပါးကောင်များကြောင့် ဖြစ်ပွားရသည်" ဟူသော Jakob Henle ၏ယူဆချက်ဖြစ်သည်။

ကို့ချ်သည် ပြင်သစ်-ပရပ်ရှား စစ်ပွဲများအပြီးတွင် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အရာရှိတစ်ဦးဖြစ်လာသည်။ ထိုသို့ အလုပ်လုပ်ကိုင်စဉ် သူ၏ သုတေသနပြု လေ့လာချက်များအရ ပိုးမွှားဗေဒပညာရပ်တွင် ပိုမိုကျွမ်းကျင်လာခဲ့ကာ Louis Pasteur ကဲ့သို့ ပိုးမွှားဗေဒပညာရပ်တွင် ကျွမ်းကျင်တစ်ဦးဖြစ်လာသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  ID Tree profile Robert Koch
2. ↑  Fellows of the Royal Society။ Royal Society။ 2015-03-16 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဘုရားဆင်းတုတော် ပူဇော်မှုကို လွန်ခဲ့သောနှစ်ပေါင်း ၂၀၀၀-ခန့်ကပင် စတင်ခဲ့သည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့သည် ဘုရားဆင်းတုတော်ကို ရွှေ၊ ငွေ၊ ကြေး၊ ကျောက်၊ သစ်သား၊ အင်္ဂတေ၊ နှီး စသည့်ပစ္စည်းများဖြင့် ရပ်တော်မူပုံ၊ ထိုင်တော်မူပုံ၊ လျောင်းတော်မူပုံ တို့ကို ထုလုပ်ကိုးကွယ် ခဲ့ကြသည်။ ယင်းတို့တွင် `ပုလင်းဘုရား´သည် ထူးခြားလှသည်။

ပုလင်းဘုရား ဆိုသည်မှာ ဆင်းတုတော်၊ ပလ္လင်၊ တံကဲ၊ ပြာသာဒ် စသည့် အစိတ်အပိုင်းများကို သစ်သား(ကျွန်းသား)ဖြင့် အသေးစိတ် ထုလုပ်ပြီး၊ ကျောင်းဆောင်နှင့် တကွ လေးထောင့်ပုလင်း ထဲသို့ ထည့်သွင်း၍ ကိုးကွယ်သော ဘုရားပင်ဖြစ်သည်။

ပုလင်းဘုရား ထုလုပ်ငန်းမှာ အခြားပန်းပုရုပ်များ ထုလုပ်ခြင်းထက် ပို၍ ခက်ခဲသည်။ ထုလုပ်ရာတွင် လက်ဝင်သည်။ ဇွဲကောင်းကောင်းဖြင့် အချိန်ယူလုပ်ရသည်။ ပုလင်းထဲကြည့်လျှင် ဆင်းတုတော်နှင့် ကျောင်းဆောင်မှာ ပစ္စည်းများကို တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အစီအစဉ်ကျအောင် ဆက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။

ပုလင်းမှာ အမြင့် ၁၀-လက်မ၊ အကျယ်(အနံ) ၃-လက်မခန့်နှင့် လုံးပတ် ၁၂-လက်မရှိ လေးထောင့် ပုလင်းဖြစ်သည်။ ကျောင်းဆောင်တွင် ဘုရားရှင်နှင့် ရဟန္တာရှစ်ပါး( မြန်မာအခေါ် ဘုရားကိုးဆူ) ပါရှိသည်။ ဘုရားဆင်းတုမှာ ဉာဏ်တော် ၂-လက်မခွဲမှ ၃-လက်မအထိ ရှိသည်။ အမြင့် ၁-လက်မ၊ အကျယ်၂-လက်မခွဲခန့်ရှိ၍ ပလ္လင်ပေါ်တွင် ဘုရားရှင်အား ရဟန္တာများ ခြံရံလျက် ရှိသည်။ ပုလင်း၏ ထောင့်လေးထောင့်တွင် ထီးလေးလက်လည်း စိုက်ထူထားသည်။ ထို့ပြင် ကျောင်းဆောင်ပေါ်တွင် 
စေတီတစ်ဆူလည်း ပူဇော်ထားသည်။ ဘုရားထီးတော်ကို ပုလင်းဗူးဆို့ဖြင့် ခိုင်မာစွာ ချိပ်ပိတ်ထားသည်။ ထိုသို့ပြုလုပ်ခြင်းမှာ ဘုရားကျောင်းဆောင် ယိုင်လဲခြင်း၊ လှုပ်ရှားခြင်း၊ ပျက်စီးခြင်း မရှိအောင် ဗူးဆို့က ထိန်းချုပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။

ထုလုပ်နည်း
----------

ပုလင်းဘုရား ထုလုပ်နည်းမှာ ရှေးဦးစွာ ပုလင်း၏ အတွင်းပိုင်းကို သေချာစွာ တိုင်းတာပြီး အပြင်မှာ ပုံစံထုတ်ကြည့်ရသည်။ ပုလင်းအဝမှာ ငါးမူးခန့်သာ ကျယ်သည်။ ကျောင်းဆောင်မှအပ ဆင်းတုတော်၊ ပလ္လင်၊ တံကဲ၊ ပြဿဒ် စသည့်ပစ္စည်းများမှာ အမြင့် ၂-လက်မခွဲနှင့် အကျယ်(အနံ) လက်မဝက်ခန့်သာ ရှိသည်။ ထိုအစိတ်အပိုင်းများကို ပုလင်းထဲ ဝင်သွားအောင် ထုလုပ်ရသည်။ ထုပြီးသော ပစ္စည်းများ ပုလင်းထဲ မထည့်မီ အပြင်မှာ လက်တွေ့တပ်ဆင် ကြည့်ရသည်။ ပုံစံပေါ်လာလျှင် ထိုပစ္စည်းများကို ဇာကနာအရှည်ဖြင့် တစ်ခုခြင်းယူကာ ပုလင်းထဲ ထည့်ပြီး သူ့နေရာနှင့်သူ၊ ဆက်၍ဆက်၍ ပေးပြီးသောအခါ လက်ရာမြောက်သော ပုလင်းဘုရားတစ်ဆူ ဖြစ်လာသည်။(ပစ္စည်းများကို ကော်ဖြင့် မဆက်ရပါ။)

ပုလင်းဘုရားသည် အမြင်ဆန်း၍ ကြည်ညိုဖွယ် ကောင်းသည်။ ရှေးခေတ် ပန်းပုဆရာတစ်ဦး၏ စိတ်ကူးနှင့် တီထွင်ဉာဏ်မှာ ချီးကျူးဖွယ်ကောင်းသည်။ ရွှေသင်္ကန်းကပ်လှူထားသော ပုလင်းဘုရားများမှာ ပို၍ ကြည်ညိုဖွယ် ကောင်းသည်။ ယခုအခါ ပုလင်းဘုရား ထုလုပ်သည့် ပညာရှင်များ မရှိတော့သဖြင့် ပုလင်းဘုရားများ ရှားပါးနေပြီ ဖြစ်သည်။

ဖူးတွေ့နိုင်သည့်နေရာ
--------------------

ရှားပါးသော ပုလင်းဘုရားများကို ရန်ကုန်မြို့၊ ရွှေတိဂုံဘုရားပြတိုက်၊ မန္တလေးမြို့၊ မဟာမြတ်မုနိဘုရားပြတိုက်၊ ပခုက္ကူမြို့၊ သီဟိုဠ်ရှင်ဘုရားပြတိုက် တို့နှင့် အခြား အမြတ်တနိုးပူဇော်ထားသူအချို့တွင် သာဖူးတွေ့နိုင်သည်။ ထိုဘုရားများသည် ရှေးဆရာတော်ကြီးများနှင့် ဘိုးဘွားမိဘများမှ တဆင့် သားစဉ်မြေးဆက် လက်ဆင့်ကမ်း ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည့် ဘုရားများဖြစ်ကြောင်း သိရှိရသည်။ အဆိုပါဘုရားများသက်တမ်းမှာ နှစ်ပေါင်း ၂၀၀-ခန့် ရှိမည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  ရာဇာဝင်း(ယင်းမာပင်) မြတ်မင်္ဂလာ စာစောင်၂၀၀၉-ခုနှစ်မေလ
မြန်မာနိုင်ငံသည် မသန်စွမ်းအိုလံပစ် အားကစားပြိုင်ပွဲ (ပါရာလမ်းပစ်)တွင် ၆ကြိမ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး ဆုတံဆိပ်များ ဆွတ်ခူး ရရှိထားသည်။

သမိုင်း​ကြောင်း
---------------

ပထမဆုံးအ​နေဖြင့် ၁၉၇၆ တိရွန်တို​နွေရာသီပါရာလမ်းပစ်ပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်​ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ဦး​တင်​ငွေမှာ ပထမဆုံး ရွှေတံဆိပ်ရရှိသူဖြစ်သည်။100 m C1 ပွဲစဉ်တွင်​ ရွှေတံဆိပ်ရရှိခဲ့သည်။ သူနှင့်အတူ ဦး​အောင်သန်းက​ ငွေတံဆိပ်ရရှိခဲ့သည်။100 m Cပွဲစဉ်တွင် ဦးတင်ဝင်းမှ ​ကြေးတံဆိပ်ရရှိခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည် ၁၉၈၀ပြိုင်ပွဲတွင် ပါဝင်ခဲ့ခြင်းမရှိခဲ့​ပေ။၁၉၈၄ပြိုင်ပွဲတွင် ​ဘော်လီ​ဘောနှင့်​ ပြေးခုန်ပစ်ပြိုင်ပွဲတို့တွင် ဝင်​ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ဦးတင်​ငွေက အမြင့်ခုန်တွင် ရွှေတံဆိပ်၊long jumpတွင် ​ငွေတံဆိပ်ရရှိကာ ဦး​အောင်ကြီးမှ ​ငွေနှင့်​​ကြေးရရှိခဲ့သည်။

၁၉၈၈ နိုဝင်ဘာအ​ရေးအခင်း​ကြောင့် ​အောက်တိုဘာလတွင်ကျင်းပ​သော ၁၉၈၈ပြိုင်ပွဲတွင် ယှဉ်ပြိုင်ခြင်းမရှိခဲ့​ပေ။ နိုင်ငံ၏ အင်္ဂလိပ်အမည်ကို "Burma"မှ "Myanmar"သို့​ပြောင်းလဲခဲ့ပြီး နိုင်ငံကုဒ်ကိုလည်း ''BIR''မှ ''MYA''သို့​ပြောင်းလဲခဲ့သည်။

၁၉၉၂ဘာစီလိုနာပါရာလမ်းပစ်တွင် ဦး​ကျော်ခိုင်တစ်ဦးသာ ဝင်​ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ ထို့​နောက် ၃ကြိမ်ဆက်ဝင်​ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခြင်းမရှိခဲ့ဘဲ ၂၀၀၈​ပြိုင်ပွဲတွင်မှ နိုင်ဝင်း၊စစ်​အောင်နိုင်၊စန်း​အောင်ဝင်းတို့ဝင်​ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ သို့​သော် ​အောင်မြင်မှုများမရရှိခဲ့​​ပေ။
၂၀၂၁ခုနှစ်တွင် ကျင်းပသည့် ၂၀၂၀တိုကျိုပွဲတော်တွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရန် စီစဉ်ခဲ့သော်လည်း ပြိုင်ပွဲစတင်ချိန်တွင် နုတ်ထွက်ခဲ့သည်။

''Burma''အမည်ဖြင့် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့စဉ်က ရွှေတံဆိပ် ၂ခု၊​ငွေတံဆိပ် ၃ခု၊​ကြေးတံဆိပ် တခု၊စုစု​ပေါင်းဆုတံဆိပ် ၇ခုရရှိခဲ့သည်။''Myanmar''အမည်ဖြင့် ဆုတံဆိပ်တစ်ခုမျှမရရှိ​သေး​ပေ။​ဆောင်းရာသီပါရာလမ်းပစ်တွင် တစ်ကြိမ်မျှ ဝင်​ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ခြင်းမရှိ​​ပေ။

ဆုတံဆိပ်မှတ်တမ်း
----------------

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ဆုတံဆိပ် | အမည် | အားကစား | ပွဲစဉ် | ခုနှစ် |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 01 !1st, gold medalist(s)ရွှေတံဆိပ် | * ဦးတင်​ငွေ
 | ​ပြေးခုန်ပစ် | မီတာ၁၀၀ | * ၁၉၇၆
 |
| အမြင့်ခုန် | * ၁၉၈၄
 |
| 02 !2nd, silver medalist(s)​ငွေတံဆိပ် | long jump | * ၁၉၈၄
 |
| 02 !2nd, silver medalist(s)​ငွေတံဆိပ် | ဦး​အောင်သန်း | ​ပြေးခုန်ပစ် | မီတာ ၁၀၀ | * ၁၉၇၆
 |
| 02 !2nd, silver medalist(s)​ငွေတံဆိပ် | ဦး​အောင်ကြီး | ​ပြေးခုန်ပစ် |  | * ၁၉၈၄
 |
| 03 !3rd, bronze medalist(s)​ငွေတံဆိပ် |  | * ၁၉၈၄
 |
| 03 !3rd, bronze medalist(s)ကြေးတံဆိပ် | ဦးတင်ဝင်း | ​ပြေးခုန်ပစ် | မီတာ ၁၀၀ | * ၁၉၇၆
 |

 | 

| **အားကစားနည်းအလိုက်ဆုတံဆိပ်** |
| --- |
| **အားကစား** | 01 !1st, gold medalist(s) | 02 !2nd, silver medalist(s) | 03 !3rd, bronze medalist(s) | **Total** |
| ​ပြေးခုန်ပစ် | ၂ | ၃ | ၂ | **၇** |
| **စုစု​ပေါင်း** | **၂** | **၃** | **၂** | **၇** |

 |

ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန်
-----------------

* မြန်မာအသင်း၏ အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲရလဒ်

ကိုးကား
-------
**ဘော့ဂ်ဝါ့ဒ်** သည် ကားလ် ဘော့ဂ်ဝါ့ဒ် မှ ဘရီမန်မြို့ တွင် 1919 ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့သော ဂျာမန်မော်တော်ကားထုတ်လုပ်သူဖြစ်သည်။ ကုမ္ပဏီသည် မတူကွဲပြားသော နိုင်ငံတကာ ဖောက်သည် အခြေစိုက်စခန်းများသို့ ရောင်းချသည့် မတူညီသော အမှတ်တံဆိပ် လေးမျိုးဖြင့် ကားများ ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်: **ဘော့ဂ်ဝါ့ဒ်**၊ **ဟန်ဆာ**၊ **ဂေါလျတ်** နှင့် **လွိုက်**။ ပထမဆုံးမော်ဒယ်ကတော့ ဘလီတဇကာရ်ရ်က်န် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ကုမ္ပဏီ၏ အောက်ဖော်ပြပါ မော်ဒယ်များကို ဘော့ဂ်ဝါ့ဒ် 2000 နှင့် 2300 အသီးသီး ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ 1954 ခုနှစ်တွင် ဘော့ဂ်ဝါ့ဒ် သည် ၎င်း၏ အထင်ကရ မော်ဒယ် ဣဇာဘဲလအ ကို ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ 1959 ခုနှစ်တွင် ဘော့ဂ်ဝါ့ဒ် မှ P100 ဆီဒင်ကားကို လေထုဆိုင်းထိန်းစနစ်ဖြင့် ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ ကုမ္ပဏီသည် 1963 ခုနှစ်တွင် ဒေဝါလီခံခဲ့ပြီး ကားအမှတ်တံဆိပ်တစ်ခုအဖြစ် ၎င်း၏လုပ်ငန်းကို ရပ်တန့်ခဲ့သည်။ ဖျက်သိမ်းမှုဖြင့် ဒေဝါလီခံပြီးနောက် ရာစုနှစ်တစ်ဝက်အကြာ 2015 တွင် ကုမ္ပဏီသည် ၎င်း၏ပြန်လည်ရောက်ရှိလာကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ၎င်း၏မိခင်ကုမ္ပဏီ ဘေအိုင်စီ အုပ်စု လက်အောက်ရှိ မကြာသေးမီက ဘော့ဂ်ဝါ့ဒ် BX5 နှင့် BX7/BXi7 တို့ကို ဓာတ်ဆီနှင့် ဟိုက်ဘရစ် SUV များ ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။

မှတ်စု
------

1. ↑  Borgward foundation and history။
2. ↑  Borgward brands။
3. ↑  Borgward Blitzkarren။
4. ↑  Borgward 2000/2300။
5. ↑  Borgward Isabella။
6. ↑  Borgward P100။
7. ↑  Could BMC have saved Borgward။
8. ↑  German brand Borgward back after 50 years။
9. ↑  The SUVs you've never heard of: Borgward BX7, BX5 and BX3 under the microscope။
ဘောလ်တစ်ပင်လယ်၏ မြေပုံ
ဘောလ်တစ်ပင်လယ်ကို ပိုလန်နိုင်ငံ မြောက်ပိုင်း ဒါလိုဝိုတွင် တွေ့ရပုံ
ဘောလ်တစ်ပင်လယ်သည် မြောက်ဥရောပတွင် တည်ရှိသော ကုန်းတွင်းပင်လယ် တစ်ခုဖြစ်ပြီး စကင်ဒီနေးဗီးယား၊ ဖင်လန်နိုင်ငံ၊ ရုရှားနိုင်ငံ၊ ဘောလ်တစ်နိုင်ငံများ၊ ပိုလန်နိုင်ငံနှင့် ဂျာမနီနိုင်ငံတို့ကြားတွင် တည်ရှိသည်။

ပတ်ဝန်းကျင် နိုင်ငံများရှိ မြစ်ကြီးများသည် ဘောလ်တစ်ပင်လယ် အတွင်းသို့ စီးဝင်ကြသည်။ ဘောလ်တစ်ပင်လယ်သည် ဒိန်းမတ်ရှိ ကျဉ်းမြောင်းပြီး တိမ်သော ရေလက်ကြားများ မှတဆင့် သမုဒ္ဒရာအတွင်းသို့ စီးဝင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဘောလ်တစ်ပင်လယ်တွင် ဆားပါဝင်နှုန်း နည်းပြီး ပင်လယ်၏ မြောက်ဘက်ပိုင်းသည် ဆောင်းရာသီတွင် ရေခဲလေ့ ရှိသည်။ ရေခဲများပေါ်မှ ကားဖြတ်မောင်းနိုင်ပြီး ဆွီဒင်နိုင်ငံ နှင့် ဖင်လန်နိုင်ငံတို့ကြားရှိ ကျွန်းများတွင် မော်တော်ကားသွားနိုင်သော လမ်းများ ဖောက်လုပ်ကြသည်။

ထောင်စုနှစ်ပေါင်း များစွာ တိုင်အောင်ပင် ဘောလ်တစ်ပင်လယ်သည် သူ၏ ကမ်းခြေရှိ နိုင်ငံများကို ဆက်သွယ်ပေးထားသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဘောလ်တစ်ပင်လယ် ကမ်းခြေနိုင်ငံများရှိ ယဉ်ကျေးမှုများမှာ ဆင်တူသည်ကို တွေ့နိုင်သည်။ ထိုနိုင်ငံ အများစုမှာ ဥရောပနိုင်ငံများ ဖြစ်ကြသည့် အတွက် ဘောလ်တစ်ပင်လယ်ကိုလည်း ဥရောပ ပင်လယ်တစ်ခု အဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

ဘုရားရှင် စာတုမရွာ ရှစ်ရှား(သျှစ်သျှား)တော၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် ဘုရားရှင်ကိုဖူးမြင်ရန်နှင့် တရားတော်ကိုနာကြားရန် ရောက်လာကြကုန်သော အဂ္ဂသာဝကနှစ်ပါးနှင့် တပည့်ရဟန်းသစ်ငါးရာတို့ သပိတ်သင်္ကန်း သိမ်းဆည်းခြင်း, တံခါးဖွင့်ခြင်း, ဖုံခါခြင်း, အချင်းချင်းနှုတ်ဆက်ခြင်းအစရှိသော ဆူဆူညံညံ အသံပြုခြင်းကို အကြောင်းပြု၍ အဂ္ဂသာဝကနှစ်ပါးနှင့်အတူ အာဂန္တုကရဟန်းတို့ကို ဘုရားရှင် နှင်ထုတ်မှုကို စာတုမရွာသား သကျများနှင့် သဟမ္ပတိဗြဟ္မာကြီးတို့၏ တရုဏဗီဇူပမာ နှင့် ဝစ္ဆကဥပမာတို့ဖြင့် ကြောင်းကျိုးဖော်ပြ တောင်းပန်လျှောက်ထားခြင်းကြောင့် ပြန်လည် လက်ခံတော်မူပြီး "ဤသာသနာတော်၌ သီတင်းသုံးဖော်တို့၏ ဆိုဆုံးမ ခြင်းကြောင့် အမျက်ထွက်ပြီး လူထွက်ခြင်း, "ဦမီဘယ (လှိုင်းတံပိုးဘေး)" စားရေး သောက်ရေးကို အကြောင်းပြု၍ လူထွက်ခြင်း "ကုမ္ဘီလဘယ (မိကျောင်းဘေး)၊ ငါးဖြာအာရုံ ကာမဂုဏ်ကို ခံစားလိုမှုကြောင့် လူထွက်ခြင်း "အာဝဋ္ဋဘယ (ဝဲကတော့ ဘေး)"၊ မာတုဂါမကို အကြောင်းပြု၍ လူထွက်ခြင်း "သုသုကာဘယ (ငါးမာရ်း ဘေး)"ဟူသော ဘေးလေးမျိုးကြောင့် ပျက်စီးတတ်ပုံကို ဘုရားရှင် ဟောတော်မူပါသည်။

အဋ္ဌကထာ၌-ဤဘေးလေးမျိုးကိုကြောက်၍ သာသနာတော်၌ ရဟန်းပြု သူ, ရဟန်းမပြုသူတို့ကို ရေထဲဆင်းသူနှင့် မဆင်းသူဥပမာတို့ဖြင့် ရရှိနိုင်သော အကျိုးကျေးဇူးတို့ကို ခံစားရပုံနှင့် မခံစားနိုင်ပုံတို့ကို ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။ ဤသုတ်ကို နေယျပုဂ္ဂိုလ်၏အစွမ်းအားဖြင့် ဟောတော်မူပုံကိုလည်း ဖွင့်ပြထားပါသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -မ၊၂၊၁၁၉-၁၂၅။ မ၊မြန်၊၂၊၁၂၉-၁၃၅။ မ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၂၀-၄။ မ၊ဋီ၊၃၊၇၈-၈၀။

-မဇ္ဈိမနိကာယ၊ မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ၊ ဘိက္ခုဝဂ္ဂ၊ သတ္တမသုတ်။
2. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
မြန်မာဘာသာဖြင့် သင့်လျော်သော အမည်မရှိသေးသောကြောင့် ဤဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်ကို အခြားဘာသာစကား / စာဖြင့် ရေးသားထားခြင်း ဖြစ်သည်။

**Metalcore** သည် extreme metal နှင့် hardcore punk တို့ ပေါင်းစပ်ထားသည့် ဂီတအမျိုးအစားဖြစ်သည်။ breakdown အပေါ်အသားပေးမှုအပေါ်မှုတည်၍ ခွဲခြားထားသည်။ ၎င်းသည် နှေးကွေးပြီး ကြီးမားသော Moshing ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ Metalcote တီထွင်သော တီးဝိုင်းများမှာ Hogan’s Heros, Earth Crisis integrity တို့ဖြစ်ပြီး သူတို့သည် hardcore ဆီသို့ ဦးတည်ထားကြသည်။ နောက်ပိုင်းပေါ်ထွက်လာသည့် တီးဝိုင်းများမှာ Killswitch Engage, Underoath, All that remains, Trivium, As I Lay Dying, Bullet for My Vanentine, Parkway Drive, The Devil Wears Parada နှင့် Bary Tomorrow တို့ဖြစ်ပြီး metal သို့ အားပြုထားသည်။ Trivium, Alreyu, Bleeding Through နှင့် Unearth တို့ဖြစ်ပြီး ၂၀၀၀ခုနှစ်အတွင်းမှာ metalcore ကို ပိုမိုတိုးတက်သောအဆင့်သို့ လွှမ်းမိုးနိုင်ခဲ့သည်။

သမိုင်းကြောင်း
--------------

Black Flag နှင့် Bad Brains တို့ hardcore တီးဝိုင်းများဖြစ်ပြီး Black Sabbath ကို လေးစားကာ အတုယူလာခဲ့သည်။ British Street Punk အုပ်စုများဖြစ်သည့် Discharge နှင့် The Exploited တို့သည် heavy metalမှ စိတ်ကူးညဏ်များ ကွန့်မြူးလာခဲ့သည်။ Misfit ၏ Earth A.D album သည် thrash သို့အရေးပါသော လွှမ်းမိုးမှုတစ်ခုဖြစ်လာခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း metal နှင့် punk တို့၏ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဂီတတို့သည် ၁၉၈၀၏နှစ်ဝက်ကိုဖြတ်၍ သီးခြားတည်ရှိသည်။ Metalcore မှုလအဖြစ် crossover အုပ်စုကို ရည်ညွန်းသည်။ Hardcore Punk အုပ်စုများဖြစ်သော Corrosion of Conformity, Dirty Rotten Imbeciles နှင့် Suicida Tendencies တို့သည် thrash metal အုပ်စုများဖြစ်သော Metallica နှင့် Slayer တို့နှင့်ယှဉ်၍ တီးခဲ့ကြသည်။ Cro-Mags, Murphy’s Law, Agnostic Front နှင့် Warzone တီးဝိုင်းတို့သည် ၁၉၈၄ တွင် လွှမ်းမိုးလာခဲ့သည်။ အခြား New York metal လွှမ်းမိုးမှုများမှာ ၁၉၈၂တွင် တည်ထောင်ခဲ့သော Crumbsucker ကို ညွန်းဆိုနိုင်သည်။ Hogan’s Heroes ကို ၁၉၈၄ တွင် New Jersey တွင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၁၉၈၅ တွင် hardcore breakdown ၏ ဖွံဖြိုးမှုအဖြစ် Bad Brain၏ reggae နှင့် metal ကိုရောစပ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ငုင်းသည် Moshing ကို အားပေးထားသည်။ ၁၉၈၆ တွင် Agnostic Front၏ Cause for Alarm သည် hardcoreနှင့် metal ကိုရောနှောထားခြင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၈၇ Metallica သည် Discharge နှင့် Misfits တို့ ချီးကျူးဂုဏ်ပြုခဲ့သည်။

  


| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
ဟဲဗီးမက်တယ်လ် |
| --- |
| အမျိုးအစားကွဲများ | 
* Alternative metal
* Avant-garde metal
* Black metal
* Blackgaze
* Cello metal
* Celtic metal
* Christian metal
* Crossover thrash
* Crust punk
* Dark metal
* Deathgrind
* Death metal
* Death 'n' roll
* Deathcore
* Death-doom
* Djent
* Doom metal
* Drone metal
* Extreme metal
* Folk metal
* Funk metal
* Glam metal
* Goregrind
* Gothic metal
* Grindcore
* Groove metal
* Industrial metal
* Latin metal
* Mathcore
* Medieval metal
* Melodic death metal
* Melodic metalcore
* Metalcore
* National Socialist black metal
* Neoclassical metal
* Nu metal
* Pagan metal
* Pirate metal
* Pornogrind
* Post-metal
* Power metal
* Progressive metal
* Rap metal
* Red and Anarchist black metal
* Sludge metal
* Speed metal
* Stoner metal
* Symphonic black metal
* Symphonic metal
* Technical death metal
* Thrash metal
* Traditional heavy metal
* Unblack metal
* Viking metal

 |
ကေလာသ တောရိုင်းတိစ္ဆာန်ဘေးမဲ့တောသည်မွန်ပြည်နယ်၊ ဘီးလင်းမြို့နယ်တွင် တည်ရှိပြီး ဧရိယာသည် ၂၄ စတုရန်းကီလိုမီတာသာ ရှိပြီး လမ်းမြေများဖြင့် ဝန်းရံထားသည်။ ဒေသခံများကို လယ်ယာလုပ်ငန်းများလုပ်ကိုင်ခွင့်နှင့် ကျွန်းသစ်နှင့် သစ်ထုတ်ကုန်မှတပါး အခြားသစ်များကို သုံးစွဲခွင့်ပြုထားသည်။

တည်နေရာ
-------

မြောက်လတ္တီတွဒ်၁၇°၁၃'၊ အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၇°၀၇'၊ ဘီလင်းမြို့၊ မွန်ပြည်နယ်တွင်ရှိသည်။ ၂၄ စတုရန်းကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းပြီး စတင်တည်ထောင်သည့် ခုနှစ်မှာ ၁၉၄၂ ခုနှစ် ဖြစ်သည်။

သဘာဝအရင်းအမြစ်များ
------------------

ရွက်ကြွေတော နှင့် အမြဲစိမ်းတော အမျိုးအစားများဟာ ကေလာသဘေးမဲ့တော၏ သစ်တောအမျိုးအစားများဖြစ်ကြသည်။၁၉၉၆ခုနှစ်တွင် လေ့လာခဲ့သော စာရင်းဇယားများအရ **ကျားသစ်၊ ဆီးရိုးတောဆိတ်(serow)၊ ချေ၊ (ဂျီ)၊ ဆတ်၊ တောဝက်၊ မျောက်မျိုးကွဲများ၊ တောကြက်၊ ရစ်ငှက်၊ အောက်ချင်းငှက် နှင့် ဒေါင်း**များရှိသည်ဟု သိရသည်။

ခြိမ်းခြောက်နေသောအန္တရာယ်များ
-----------------------------

ရွေ့ပြောင်းတောင်ယာလုပ်ကိုင်ကြခြင်းများဟာ ဘေးမဲ့တော၏ နယ်နမိတ်ကို တဖြည်းဖြည်းထိစပ်လာနေကြသည်။ သစ်ခိုးထုတ်ခြင်းများနှင့် တရားမဝင် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များကို သတ်ဖြတ်ခြင်း အသင့်အတင့်ရှိနေပြီး လတ်တလော ခြိမ်းခြောက်နေသာ အန္တရာယ်ဖြစ်သည်။

ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ခြင်းလုပ်ငန်းများ
---------------------------------------

ခရီးသွားလာရေးလုပ်ငန်းများ
-------------------------

ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများ ဘုရား၊စေတီ၊ပုထိုးများရှိနေခြင်းကြောင့် ဒေသတွင်းဘုရားဖူးခရီးသွားဧည့်သည်များ များစွာလည်ပတ်လေ့ရှိသည်။

ကိုးကား
-------

1. မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများကြွယ်ဝမှု၊ သစ်တောဦးစီးဌာန  Archived 23 October 2014 at the Wayback Machine.
2. Report: Myanmar Protected Area (2011)

| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
မြန်မာနိုင်ငံရှိ သဘာဝ ထိန်းသိမ်းရေး နယ်မြေများ |
| --- |
| အမျိုးသားဥယျာဉ်များ | 
* အလောင်းတော်ကဿပ
* လှော်ကား
* ခါကာဘိုရာဇီ
* အင်ခိုင်ဘွမ်
* လန်ပိကျွန်း
* နတ်မတောင်
* ပုပ္ပါးတောင်
* တနင်္သာရီ
* လေညာ
* နံ့သာကျွန်း

 |
| ဘေးမဲ့တောများ | 
* ချပ်သင်း
* ဟူးကောင်းချိုင့်ဝှမ်း
* အင်းတော်ကြီး
* အင်းလေးကန်
* မိန်းမလှကျွန်း
* မိုးယွန်းကြီးအင်း
* ရခိုင်ရိုးမ
* ရွှေစက်တော်
* ထမံသီ
* ကေလာသ
* ဖုန်ကန်ရာဇီ
* ကျောက်ပန်းတောင်
* ကျိုက်ထီးရိုး
* ဝက်သည်းကန်
* မြောက်ဇာမရီ
* လောကနန္ဒာ
* သမီးလှကျွန်း
* မင်းစုံတောင်
* မင်းဝံတောင်
* မော့စ်ကော့ကျွန်း
* မူလာရစ်
* ပိတောင်
* ရွှေဥဒေါင်း
* ကဟီးလူ
* ပန်းလောင်နှင့် ပြဒါးလင်းဂူ- ဘွမ်ဖာဘွမ်
* တောင်ကြီး
* ပြင်ဦးလွင်
* တနင်္သာရီ
* လွိုင်မွေ
* ပါစာ

 |
| တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ်များ | 
* ဆာဖာရီဥယျာဉ်
* နေပြည်တော်
* ရန်ကုန်
* မန္တလေး

 |
| ဥယျာဉ်များ | 
* ကန်တော်ကြီး
* စိမ့်ရေ သစ်တောဥယျာဉ်

 |
| ဆင်စခန်းများ | 
* မြိုင်ဟေဝန်
* ဖိုးကျား
* ဝင်္ဂဘော်ဆင်စခန်း
* မှော်ယောကြီးဆင်စခန်း
* ဆင်ဆေးရုံ

 |
**ကေဆာ အမ်မရာ** သို့မဟုတ် **ကူဆီ အမ်မရာ** ( အဓိပ္ပာယ်အားဖြင့် အမ်မရာ၏ ရဲတိုက်ငယ်) အား **အမ်မရာ ရဲတိုက်** ဟုလည်း ခေါ်ဆိုလေ့ ရှိကြပြီး ယနေ့ခေတ် ဂျော်ဒန်နိုင်ငံ အရှေ့ပိုင်းတွင် တည်ရှိသော လူသိအများဆုံး သဲကန္တာရ ရဲတိုက် တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုရဲတိုက်အား အေဒီ ၇၂၃ နှင့် ၇၄၃ ခုနှစ်ကြားတွင် နောင်တစ်ချိန် အူမေယတ်ဒ်၏ ကာလစ်ဘုရင် ဒုတိယမြောက် ဝါလစ် ဖြစ်လာမည့် ဝါလစ် အီဘင် ယာဇစ် မှ တည်ဆောက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒေသအတွင်း သူ၏ လွှမ်းမိုးမှုမှာ ထိုအချိန်က မြင့်တက် နေပြီ ဖြစ်သည်။ ထိုနေရာအား အစောပိုင်း အစ္စလာမ် အနုပညာ နှင့် အစ္စလာမ် ဗိသုကာပညာအတွက် အရေးအပါဆုံး ဥပမာ တစ်ခု အဖြစ် မှတ်ယူကြသည်။

ထိုအဆောက်အဦးသည် တကယ်တမ်းတွင် ကြီးမားသော ရဲတိုက် ပါဝင်သည့် အဆောက်အဦး အစုအဝေးတစ်ခု၏ အကြွင်းအကျန် မျှသာ ဖြစ်ပြီး တော်ဝင်ဘုရင်၏ အပန်းဖြေရာ နေရာ ဖြစ်ကာ စစ်ရေးနှင့် ပတ်သက်သော အစီအမံများ မပါဝင်ပေ။ ယနေ့ခေတ်တွင် ကြွင်းကျန်ရစ်သည်မှာ ကျေးလက်အိမ် အသေးလေး တစ်ခုသာ ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အတွင်းပိုင်း မျက်နှာကြက်တွင်သာ ကြွင်းကျန်ရစ်သော ဆေးရေးပန်းချီများကြောင့် ထင်ရှားပြီး ထိုသို့ ရေးဆွဲရာတွင် ပါဝင်သော အကြောင်းအရာများမှာ ဘုရင်အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့၊ အမဲလိုက် မြင်ကွင်း၊ ဝစ်လစ်စလစ် မိန်းမများ ပါဝင်သော အက မြင်ကွင်း၊ အလုပ်လုပ်နေသော လက်မှုပညာသည် တို့ ဖြစ်သည်။

  

* ကေဆာ အမ်မရာ
* 
* 
* 
* 
* 
*

ကိုးကား
-------
ဒြပ်စင်အလှည့်ကျဇယား (Periodic Table) ၏ ဒြပ်စင် ၃၈ ခုပါဝင်သော ဒေါင်လိုက် အစုအမှတ်စဉ် အစု-၃ မှ အစု-၁၂ ထိ အစုများတွင်ပါဝင်သော သတ္တုများကို ကြားဆက်သတ္တုဒြပ်စင်ဟုခေါ်ပါသည်။ အားလုံးသော သတ္တုများ အတိုင်းပင် ၎င်း ကြားဆက်သတ္တုဒြပ်စင်များသည် ကွေးဆန့်ခြင်းနှင့် ပုံသွင်းခံနိုင်မှုရှိသည်။ ကြားဆင်သတ္တုဒြပ်စင်များ၏ ထူးခြားချက်မှာ ၎င်းတို့၏ Valence Electrons များသည် အီလက်ထရွန် ပတ်လမ်း တစ်ခုတည်းပေါ်တွင်သာ ရှိနေခြင်းမဟုတ်ပဲ တစ်ခုထက်ပို၍ ရှိနေပါသည်။ အကြောင်းမှာ ၎င်း တို့သည် ဓာတ်တိုးခြင်း အခြေအနေ (Oxidation State) အမျိုးမျိုးတွင် ရှိနေခြင်းကြောင့်ဖြစ်သည်။ ကြားဆက်သတ္တုဒြပ်စင်အုပ်စုတွင် Iron၊ Cobalt နှင့် နီကယ်သတ္တု သုံးခုသာလျှင် သံလိုက်စက်ကွင်းကို ထုတ်ပေးနိုင်သည်။

ရင်းမြစ်
--------

1. ↑  
	* MUCTR-MM  Archived 27 July 2010 at the Wayback Machine.


| ဒြပ်စင်အလှည့်ကျဇယား |
| --- |
| H |   | He |
| Li | Be |   | B | C | N | O | F | Ne |
| Na | Mg |   | Al | Si | P | S | Cl | Ar |
| K | Ca |   | Sc | Ti | V | Cr | Mn | Fe | Co | Ni | Cu | Zn | Ga | Ge | As | Se | Br | Kr |
| Rb | Sr |   | Y | Zr | Nb | Mo | Tc | Ru | Rh | Pd | Ag | Cd | In | Sn | Sb | Te | I | Xe |
| Cs | Ba | La | Ce | Pr | Nd | Pm | Sm | Eu | Gd | Tb | Dy | Ho | Er | Tm | Yb | Lu | Hf | Ta | W | Re | Os | Ir | Pt | Au | Hg | Tl | Pb | Bi | Po | At | Rn |
| Fr | Ra | Ac | Th | Pa | U | Np | Pu | Am | Cm | Bk | Cf | Es | Fm | Md | No | Lr | Rf | Db | Sg | Bh | Hs | Mt | Ds | Rg | Cn | *Nh* | Fl | *Mc* | Lv | *Uus* | *Uuo* |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| အယ်လ်ကာလီသတ္တုများ | အယ်ကာလိုင်း သတ္တုများ | Lanthanides | Actinides | Transition metals | Post-transition metals | တစ်ပိုင်းသတ္တုများ | Polyatomic nonmetals | Diatomic nonmetals | နိုဘယ်ဂက်စ်များ |

 |
| 

|  |
| --- |
| **မြင်ကွင်းကျယ်ဖြင့်** |

 |
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့တော် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် သံသရာ၏ စတင်ဖြစ်ပေါ်လာရာအခါကို မသိနိုင်ပုံ၊ အဝိဇ္ဇာဖြင့် (ပညာ မျက်စိကို) ပိတ်ဖုံးထားအပ်ကုန်သော တဏှာဖြင့် ဖွဲ့တုတ်ချည်နှောင်ထားအပ်ကုန်သော တစ်ဘဝမှ တစ်ဘဝသို့ ပြေးသွားနေကုန်၊ ထက်အောက်စုန်ဆန်သွားနေကြကုန်သော သတ္တဝါတို့၏ရှေးအစသည် မထင်ရှား။ ရှည်လျားလှစွာသော ကာလ အတွင်း၌ သမီးမဖြစ်ဖူးသော သတ္တဝါမည်သည် မရှိနိုင်။ သံသရာ၏ ရှည်လျားလှပုံ၊ ဤသို့ ရှည်လျားလှသွားသော သံသရာပတ်လုံး ရှည်မြင့်စွာသောကာလပတ်လုံး ဆင်းရဲအမျိုးမျိုး၊ ပြင်းထန်လှသော ဒုက္ခအဖုံဖုံ ပျက်စီးမှုအမျိုးမျိုးတို့ကို အဖန်ခံစား ခဲ့ရပုံ သင်္ချိုင်းမြေတိုးပွားခဲ့ပုံ၊ အလုံးစုံသော ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သင်္ခါရတရားတို့၌ ငြီးငွေ့ရန်၊ တပ်မက်စွဲလမ်းမှု ကင်းပျောက်ရန်၊ လွတ်မြောက်ရန် လွန်လွန်ကဲကဲ ဘာဝနာ လုပ်ငန်းကို အားထုတ်သင့်ပုံကို ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၁၊၃၉၆။ သံ၊မြန်၊၁၊၃၈၃။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ နိဒါနဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၄-အနမတဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၂-ဒုတိယဝဂ္ဂ၊ သတ္တမသုတ်။
2. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
Human settlement in အင်္ဂလန်တမ်းပလိတ်:SHORTDESC:Human settlement in အင်္ဂလန်
**စထရက်ဖို့-အက်ပွန်း-ဧဗွန်းမြို့** (အင်္ဂလိပ်: **Stratford-upon-Avon**) သည် အင်္ဂလန်ပြည် ဝါဝစ်ရှိုင်ယာနယ်ရှိ အလွန်ရှေးကျသော ဈေးမြို့တစ်မြို့ဖြစ်သည်။ ဧဗွန်းမြစ်၏ အနောက်ဘက်ကမ်းတွင် တည်ရှိသောကြောင့် စထရက်ဖို့-အွန်-ဧဗွန်းမြို့ဟုခေါ်သည်။ လန်ဒန်မြို့မှ အနောက်မြောက်ဘက် ၉၃ မိုင်ကွာဝေးသည်။ ၁၉၅၂ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေမှာ ၁၄၆၁၀ ယောက်ခန့်ရှိ၍ မြို့ငယ်ကလေးပင်ဖြစ်သော်လည်း ကမ္ဘာကျော် အင်္ဂလန်ပြဇာတ်ဆရာကြီး ရှိတ်စပီးယား၏ ချက်မြှုပ်ဒေသဖြစ်သဖြင့် လူသိများကာ ထင်ရှားလေသည်။ ရှေးဟောင်းမြို့ဖြစ်သဖြင့်လည်း မြင့်မားသော အဆောက်အအုံများနှင့် လမ်းကျဉ်းကလေးများမှာ ရှေးမူမပျက် ယခုတိုင်ရှိသည်။ အချို့သော လမ်းမကြီး အမည်များမှာ ရှေးခေတ်က အခေါ်အတိုင်း တည်လျက်ရှိသည်။

ထိုမြို့ရှိ ရှိတ်စပီးယား၏ မွေးဖွားရာ အိမ်ကို အစိုးရက သိမ်း၍ ထိုအိမ်၌ ရှိတ်စပီးယား၏ဘဝနှင့် သက်ဆိုင်သော စာအုပ်စာတမ်း၊ ပန်းချီကားများ စသည်တို့ကို ပြတိုက်သဖွယ်ထားရှိကာ၊ ရှိတ်စပီးယား အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ပြသထားလေသည်။ ရှိတ်စပီးယားတို့ ဇနီးမောင်နှံအား သင်္ဂြိုဟ်ရာ ဟိုးလီးထရင်နီတီ ဘုရားရှိခိုးကျောင်းမှာလည်း ထိုမြို့၌ပင်ရှိသည်။ ၁၈၇၉ ခုနှစ်တွင် အဆိုပါ ဘုရားရှိခိုးကျောင်းအနီး ဧဗွန်းမြစ်ကမ်းပါး၌ ဇာတ်ရုံ၊ စာကြည့်တိုက်နှင့် ပြတိုက်များ ပါဝင်သော ရှိတ်စပီးယား အထိမ်းအမှတ် အဆောက်အအုံ တစ်ခုကို ဆောက်လုပ်ခဲ့၏။ ယင်းတို့အနက် ပြဇာတ်ရုံကြီး မီးသင့်သွားလေရာ ၁၉၂၆ ခုနျစ်တွင် ယခင်ကထက် ပိုမိုကြီးကျယ်ခမ်းနား၍ ပရိသတ် ၁၀၀၀ ဆံ့သော ပြဇာတ်ရုံသစ်တစ်ခုကို ထပ်မံတည်ဆောက်ပြန်၏။ ဤကဲ့သို့ စထရက်ဖို့မြို့ရှိ ရှိတ်စပီးယားနှင့် သက်ဆိုင်သော အဆောက်အအုံ အသီးသီးတို့အပြင် စထရက်ဖို့မြို့၏ ဆင်ခြေဖုံးအရပ်များဖြစ်သော ရှော့တရီ အရပ်ရှိ ရှိတ်စပီးယား၏ဇနီးအိမ်နှင့် ဝင်ကော့အရပ်ရှိ ရှိတ်စပီးယား၏ မိခင်အိမ်များသို့ ကမ္ဘာအရပ်ရပ်မှ စာပေလိုက်စားသူများ လာရောက်လည်ပတ်ကြည့်ရှုကြသည်။

စထရက်ဖို့မြို့၏ ထင်ရှားသော ပွဲတော်မှာ ရှိတ်စပီးယား ပွဲတော်ဖြစ်၍ နှစ်စဉ်နွေရာသီ ၂ လခွဲကြာမျှ ခမ်းနားစွာကျင်းပကြသည်။ ထိုပွဲတော် ကျင်းပသောအခါ၌ အင်္ဂလန်ပြည်၏ ထိပ်သီး ပြဇာတ် ပညာသည်များသည် စထရက်ဖို့မြို့သို့ လာရောက်၍ ရှိတ်စပီးယားရေးခဲ့သော ပြဇာတ်များကို တင်ပြအသုံးတော်ခံလေ့ ရှိကြသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Stratford Town Council။  28 February 2019 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  မြန်မာနိုင်ငံဘာသာပြန်စာပေအသင်း (၁၉၅၆)။ "*စထရက်ဖို့-အက်ပွန်း-ဧဗွန်မြို့*"။ in စွယ်စုံကျမ်းစာတည်းအဖွဲ့ (ed.)။ *မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း*။ **၃** (ပထမအကြိမ် ed.)။ ဟေဇယ်၊ ဝပ်ဆင်နှင့် ဗိုင်းနေး ပုံနှိပ်လုပ်ငန်း၊ အင်္ဂလန်။: စာပေဗိမာန်။