recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**အန်နီမေးရှင်း(Animation)**ဆိုသည်မှာ တစ်ပုံနှင့်တစ်ပုံ အလွန့်အလွန်အသေးစိတ်ကာ ခြားနားသော ရုပ်ငြိမ်ပုံရိပ်များကို အလွန်မြန်လွန်းသော အလျင်ဖြင့် ပြသလျက် ပုံရိပ်များ အမှန်တကယ် လှုပ်ရှားပြောင်းလဲနေသည်ဟု ထင်မှတ်မှားအောင် စွမ်းဆောင်သည့် ဖြစ်စဉ်သာ ဖြစ်သည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ရုပ်ရှင်များမှာတွေ့ရသည့်အတိုင်း ထင်မှတ်မှားစေခြင်းသည် မျက်စေ့မှောက်ခြင်းဖြစ်စဉ်ပေါ်တွင် မှီခိုသည်ဟု ယူဆရသည်။ အန်နီမေတာ(Animators)များသည် **အန်နီမေးရှင်း** ဖန်တီးရာတွင် **အထူးကျွမ်းကျင်သော** အနုပညာရှင်များ ဖြစ်ကြသည်။

အန်နီမေးရှင်းကို ပုံစံမျိုးစုံဖြင့် သိမ်းဆည်းမှတ်တမ်းတင်ထားနိုင်သည်။ အန္နာလော့ဂ်မီဒီယာ(Analogue media)၊ လှစ်ကနဲစာအုပ်(flip book)၊ ရုပ်ရှင်ဖလင်၊ ဗီဒီယိုတိပ်ခွေ၊ ဒစ်ဂျစ်တယ်မီဒီယာများနှင့်သာမက အန်နီမေးရှင်းလုပ်ထားသော ရုပ်ပုံဖလှယ်စီစဉ်မှုပုံစံ(animated GIF)၊ ဖလက်ရှ်အန်နီမေးရှင်း အစရှိသော စီစဉ်မှုပုံစံများအပါအဝင် ဒစ်ဂျစ်တယ်ဗီဒီယိုများနှင့်လည်း မှတ်တမ်းတင်ထားနိုင်သည်။ အန်နီမေးရှင်းကို ပြသရန်အလို့ငှာ ထုတ်လုပ်ထားသော နည်းပညာအသစ်များနှင့်တကွ ဒစ်ဂျစ်တယ်ကင်မရာ၊ ကွန်ပျူတာနှင့် ပရိုဂျက်တာများကို အသုံးပြုလျက်ရှိသည်။  

အန်နီမေးရှင်းကို ဖန်တီးရာတွင် နည်းလမ်း အသွယ်သွယ် ရှိလေသည်။ တစ်နည်းမှာ ရိုးရာမပျက်အန်နီမေးရှင်းဖန်တီးခြင်း ဖြစ်၏။ ကျန်နည်းများမှာ နှစ်ဖက်၊သို့မဟုတ် သုံးဖက်မြင်ဝတ္ထုများ၊ ဖြတ်ညှပ်ကပ်စာရွက်များ၊ ရုပ်သေးရုပ်များနှင့် ရွှံ့ရုပ်များကို တရွေ့ရွေ့အန်နီမေးရှင်းဖန်တီးခြင်းပါဝင်သော နည်းလမ်းများဖြစ်ပေသည်။ ရုပ်ပုံများကို မြန်ဆန်လွန်းလှစွာ ပြသလေ့ရှိသည်ဖြစ်ရာ ထုံးစံအားဖြင့် တစ်စက္ကန့်လျှင် ရုပ်ပုံအကွက်ပေါင်း ၂၄၊ ၂၅ကွက်၊ အကွက် ၃၀၊ သို့မဟုတ် အကွက် ၆၀ အထိ ပြသလေ့ရှိသည်။

ဘာန့်တ်မြို့တော်(Burnt CIity) တွင်တွေ့ရသောမြေအိုးတစ်လုံးပေါ်မှ ဆွဲသားချက်တစ်ခု
အက်ဒ်ဝါ့ဒ်မိုင်းဘရစ်ဂ်ျ(Eadweard Muybridge)၏ဖန္နာကစ္စတိုစကုပ်(phenakistoscope)တစ်ချပ်(၁၈၉၃ ခုနှစ်)
လှုပ်ရှားမှုနှင့် ရွေ့လျားမှုဖြစ်စဉ်များကို ရုပ်ငြိမ်ဆွဲသားချက်များအဖြစ်သို့ ဖမ်းဆုပ်ရယူရန် ကြိုးပမ်းမှုများ၏ ကနဦးဥပမာများကို ကျာက်ခေတ်ဦး ဂူတွင်းနံရံဆေးရေးပန်းချီများတွင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ၎င်းပန်းချီများတွင် တိရစ္ဆာန်များကို တစ်ချောင်းပေါ်တစ်ချောင်းထပ်ထားသော အနေအထားဖြင့် ခြေထောက်များကို ဖော်ပြထားလေ့ရှိသည်။ ရွေ့လျားမှုများကို တွေ့သိနားလည်ခြင်းအား ပုံဖော်ရန် ပြတ်ပြတ်သားသား အားထုတ်ထားကြခြင်းလည်း ဖြစ်သည်။

ဆက်စပ်ဆောင်းပါးများ
-------------------

မှတ်ချက်
--------

ကိုးကား
-------
အန်တိုနီယို ဆယ်လဇာ
**အန်တိုနီယို ဒါ အိုလီဗယ်ယာ ဆယ်လဇာ**သည် ပေါ်တူဂီနိုင်ငံ ဝန်ကြီးချုပ် အဖြစ် ၁၉၃၂ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၅ ရက်မှ ၁၉၆၈ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၂၅ ရက် အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ပေါ်တူဂီနိုင်ငံကို အင်ဗရာနယ်၊ ဆန်တာ ကွန်ဗာ ဒါအို မြို့တွင် ၁၈၈၉ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၈ ရက်နေ့၌ တောင်သူလယ်သမား မိဘများမှ မွေးဖွားခဲ့လေသည်။ သူ၏နာမည်အပြည့် အစုံမှာ အန်ထော်နျူသီ အိုလီဗေအီရာ ဆယ်လဇာဖြစ်သည်။ ငယ်ရွယ်စဉ်က ဘုန်းကြီးလုပ်ရန်အကြံဖြင့် ကျမ်းစာသင်ကျောင်း တစ်ကျောင်းတွင် လေ့လာသင်ကြားခဲ့ဘူး၏။ ၁၉၁၆ ခုနှစ်တွင်ကိုအင်ဗရာတက္ကသိုလ်၌ ဘောဂဗေဒပါမောက္ခ ဖြစ်လာ၏။ ကိုအင်ဗရာ တက္ကသိုလ်တွင် အမှုထမ်းနေစဉ်၊ ဘဏ္ဍာရေးတွင် ပါရဂူမြောက် ကျွမ်းကျင်သူဟု နာမည်ကျော်ကြားလာခဲ့သည်။ ၁၉၂၆ ခုနှစ်တွင် စစ်တပ်က အစိုးရအာဏာကို သိမ်းယူပြီး နောက်များမကြာမီ သူ့အား ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးရာထူးကို သမ္မတ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကာမိုနာက ပေးအပ်ခဲ့လေသည်၊ သို့သော် သူအလိုရှိသော အာဏာများ အပြည့်အစုံမရရှိသဖြင့် ငြင်းပယ်ခဲ့၏။ 

၁၉၂၈ ခုနှစ်တွင် ပေါ်တူဂီနိုင်ငံ ဘဏ္ဍာရေးအခြေအနေမှာ အတော်ဆိုးနေခဲ့သောကြောင့် အစိုးရက ဆယ်လဇာ၏ တောင်း ဆိုချက်များကို လိုက်လျောခဲ့ရလေသည်၊ ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး အဖြစ်ရရှိခဲ့သော အာဏာများဖြင့် သူသည်တစ်ဖြည်းဖြည်း အစိုး ရအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့လုံးကို ကြိုးကိုင်ခဲ့၏။ ထိုမှတစ်ဖန် ၁၉၃၂ ခုနှစ် တွင် ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်လာ၍၊ ၁၉၃၃ ခုနှစ်တွင်ကား၊ အခြေခံ ဥပဒေသစ်တစ်ရပ် ကို ထုတ်ပြန်ကြေညာလျက် ပေါ်တူဂီနိုင်ငံ ၏ အချုပ်အချာအာဏာကို သိမ်းယူကာ၊ အာဏာရှင်အနေဖြင့် ဖက်ဆစ်နည်းအတိုင်း အုပ်ချုပ်ခဲ့လေသည်။ ၁၉၃ဝ ပြည့်နှစ်မှ စ၍ ၁၉၄၅ခုနှစ်တိုင်အောင် သူတည်ထောင်ခဲ့သော 'အမျိုးသား အစည်းအရုံး'ခေါ် အဖွဲ့အစည်း တစ်ခုတည်းကိုသာ တရားဝင် သော အသင်းအဖွဲ့တစ်ခုအနေဖြင့် အသိအမှတ်ပြုထားခဲ့၏။ ၁၉၃၆ ခုနှစ်မှစ၍ သူသည် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအဖြစ် ဆောင် ရွက်လျက်၊ ထိုနှစ်မှ ၁၉၄၄ ခုနှစ်တိုင်အောင် စစ်ဝန်ကြီးရာထူး ကိုလည်း ယူထားသည်။

ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးအတွင်း၌ သူသည် ကြားနေရေးဝါဒကို လက်ကိုထားလျက် မဟာမိတ်နိုင်ငံများနှင့် ဝင်ရိုးတန်းနိုင်ငံများပါ နှစ်ဖက်စလုံးကို ဝင်ထွက်ခွင့်ပြုထား၏။ သို့သော် ဗြိတိန် နိုင်ငံနှင့် အစဉ်အဆက်ပြုလုပ်ခဲ့သော ဆက်သွယ်မှုများကိုလည်း မပျက်ကွက် စေဘဲ၊ ၁၉၄၃ ခုနှစ်၌ ပေါ်တူဂီပိုင် အဇိုးကျွန်းများ တွင်ရှိသော ရေတပ်နှင့်လေတပ် အခြေခံစခန်းများကို အသုံးပြု ခွင့်ပေးခဲ့၏။ စစ်ပြီးကာလတွင် ဆယ်လဇာသည် သူ၏အာဏာ ရှင်ဆန်သော အချုပ်အချာများကို လျှော့ပေးရန် ကြံစည်ခဲ့သော် လည်း၊ အတိုက်အခံဖက်မှ လွန်စွာအားကောင်းနေသဖြင့်၊ ယခင် အတိုင်းပင် ကျင့်သုံးချက် နေခဲ့ရလေသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄)
**မယူမြစ်**သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ 
စစ်တွေခရိုင်တွင်း စီးဆင်းသော မြစ်တသွယ် ဖြစ်၍ ကုလားတန်မြစ်၊ လေးမြို့မြစ်တို့၏နောက် တတိယစွဲသည်။
မြောက်ဘက်ရှိ တောင်များ၌ မြစ်ဖျားခံသည်။ ကုလား 
တန်မြစ်၏ အနောက်ဘက်ကျ၍ နတ်မြစ်၏ အရှေ့ဘက်
ဖြစ်သည်။

မယူမြစ်သည် အထက်ပိုင်းတွင် ကုလားပန်းဇင်
ချောင်းဟု တွင်သည်။ အရှေ့ဘက်တွင် စိုင်တင်ချောင်းနှင့် 
ရီချောင်းတို့ပေါင်းဆုံလာသောချောင်းသည် ကုလားပန်းဇင်
ချောင်းနှင့် ဘုံညိုလိပ်အနီးတွင် ပေါင်းဆုံသည်။ ထို့နောက်တွင် 
မြစ်သည် တဖြည်းဖြည်း ကျယ်လာပြီးလျှင် စစ်တွေမြို့
အထက်ဘက်တွင် ဘင်္ဂလားအော်တွင်းသို့စီးဝင်သည်။ မယူမြစ်
သည် ၉၆ မိုင်မျှ ရှည်လျားသည်။ စစ်တွေမြို့မှ ၇၅ မိုင်ခန့်
ကွာဝေးသော ဘူးသီးတောင်မြို့အထိ မယူမြစ်စဉ်တစ်လျှောက် 
လှေသဘော်ငယ်များ သွားလာနိုင်သည်။ မယူမြစ်ပေါ်တွင် 
တည်ရှိသော ထင်ရှား သည့် မြို့များမှာ ဘူးသီးတောင်မြို့နှင့် 
ရသေ့တောင်မြို့များဖြစ်သည်။ ဘူးသီးတောင်မြို့သည် 
မယူမြစ်၏ အထက် ပိုင်းဖြစ်သော ကုလားပန်းဇင်ချောင်း၏ 
အနောက်ဘက် လက်ယာဘက်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ 

ရသေ့တောင် မြို့မှာမူကား အရှေ့ဘက်ဖြစ်သော လက်ဝဲဘက်
ကမ်း အထက်ဘက် ၁ဝ မိုင်ကျော်လောက်တွင် တည်ရှိသည်။ 
မယူ မြစ်ဝှမ်းမှ ဆန်စပါးများ ထွက်သည်။
မယူမြစ်၏ အနောက်ဘက်ရှိ နတ်မြစ်နှင့် မယူမြစ်တို့
အကြားတွင် မယူမြစ်ဝအထိ မယူတောင်တန်းကြီး တည်ရှိ၏။ 
မယူတောင်တန်းအဆုံး၊ မယူမြစ်နှင့် ဘင်္ဂလားအော် အကြားရှိ 
မယူကျွန်းဆွယ်သည် ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်အတွင်းက စစ်တလင်း 
ဖြစ်ခဲ့လေသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Mayu River -။ Arakanrivers.net။ 6 November 2014 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  21 November 2014 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၈)
**သိင်္ဂုတ္တရကုန်းတော်** သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရန်ကုန်မြို့တွင် တည်ရှိပြီး ရွှေတိဂုံစေတီတော်ကို တည်ထားကိုးကွယ်ရာကုန်းတော် ဖြစ်သည်။

သိင်္ဂုတ္တရကုန်းတော်နှင့် ဆက်စပ်နေသည့် သမိုင်းကြောင်း
-----------------------------------------------------

### တပုဿနှင့် ဘလ္လိက

ဘာသာရေးကိုင်းရှိုင်းသည့် မွန်တိုင်းပြည်မှ ကုန်သည်ညီအစ်ကိုနှစ်ဦး တပုဿနှင့် ဘလ္လိတို့ ညီနောင်သည် ဂေါတမဗုဒ္ဓသည် အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိပြီးနောက်များကြာမီတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းတွင် ဂေါတမဗုဒ္ဓနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့ကြသည်။ ထိုအခါ ဂေါတမဗုဒ္ဓသည် ညီနောင်နှစ်ဦးအား ဆံတော်ရှစ်ဆူ ပေးသနားတော်မူခဲ့သည်။ ဤညီနောင်နှစ်ဦးသည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ပထမဆုံးသော သာသနာတော်ကို သက်ဝင်ယုံကြည်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ ထို့နောက်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် ဓာတ်တော်များကို သိင်္ဂုတ္တရကုန်းတော်တွင် ဌာပနာထားရန်နှင့် ထိုနေရာသည် ယခင်ပွင့်တော်မူပြီးခဲ့သည့် ဘုရားသုံးဆူ၏ ဓာတ်တော်များ ကိန်းအောင်းရာနေရာဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် ကုန်းတော်၏ အမည်၊ သက်တမ်းတို့ကို ပြောကြားခဲ့သည်။ တပုဿနှင့် ဘလ္လိကတို့သည် သိင်္ဂုတ္တရကုန်းတော်ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။

သမိုင်းဖော်ပြချက်
-----------------

တောင်ကုန်းသည် ပဲခူးရိုးမ၏ အစွန်ဆုံးတောင်စွယ်တွင် တည်ရှိသည်။ ရန်ကုန်မြို့လယ်မှ မြောက်ဘက် သုံးကီလိုမီတာခန့်အကွာနှင့် ကန်တော်ကြီးမှ အနောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ တောင်ကုန်းကို အထစ်သုံးခုဖြင့် ခွဲခြားထားသည်။ အောက်ဆုံးအထစ်သည် လမ်းမဖြစ်ပြီး (ဤနေရာမှစကာ လမ်းလျှောက်၍ တက်ရောက်နိုင်သည် )၊ ဒုတိယအထစ်သည် ဘုရားပရဝုဏ်ဖြစ်ကာ ဤနေရာမှ စတင်၍ ဖိနပ်စီးခြင်းများ၊ ဦးထုပ်ဆောင်းခြင်းများကို ခွင့်ပြုမထားပေ။ အပေါ်ဆုံးအထစ်သည် စေတီတော်တည်ရှိသည်။ ကားလမ်းမှသည် ဘုရားတည်ရှိရာသို့ သွားရောက်ရာ လမ်းသည် လေးခုရှိသည်။ အရှေ့ဘက်မုခ်၊ အနောက်ဘက်မုခ်၊ တောင်ဘက်မုခ်၊ မြောက်ဘက်မုခ် စသည့် တန်ဆောင်းလေးခုမှတစ်ဆင့် တက်ရောက်နိုင်ကြသည်။ အရှေ့ဘက်မုခ်နှင့် တောင်ဘက်မုခ်သည် လူဝင်ရောက်မှုအများဆုံး တန်ဆောင်းများ ဖြစ်ကြသည်။

ဒုတိယအင်္ဂလိပ်-မြန်မာစစ်ပွဲတွင် တောင်ကုန်းကို အင်္ဂလိပ်တို့သည် တပ်စခန်းချရာနေရာအဖြစ် အသုံးပြုခဲ့ကြပြီး ၎င်းကိုလည်း ၁၉၂၀ နှစ်များမတိုင်ခင်အထိ ထိန်းသိမ်းထားကြသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  History of the Shwedagon။  2020-04-18 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  GoogleEarth
၂၀၀၇
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
အန်တိုနီ တရောလပ်၏ ပုံတူ
ထရောလပ်သည် အင်္ဂလိပ်ဝတ္ထုရေးဆရာဖြစ်သည်။ သူ့ကို လန်ဒန်မြို့တွင် ခရစ် ၁၈၁၅ ခုနှစ်၌ မွေးဖွား၏။ သူ၏ ဖခင်သည် မူလက ဝတ်လုံတော်ရအလုပ်ကို လုပ်နေရာမှ လယ်ယာနှင့် ကုန်သည်လုပ်ငန်းဘက်သို့ ပြောင်းလိုက်ရာ စီးပွားပျက်သည်သာ အဖတ်တင်ခဲ့၏။ မိခင်မှာကား မူလကပင် စာရေးဆရာ၏ ဇာတိပါလာသဖြင့် ဝတ္ထုနှင့် ခရီးသွားဆောင်းပါးကြီးများကို ရေးသားကာ၊ စီးပွားပျက်သည့်အိမ်ထောင်ကို ဖေးမပြုစုခဲ့ရသည်။

ထိုကဲ့သို့သော အခြေမျိုးကြောင့် အန်တိုနီထရောလပ်သည် ငယ်စဉ်ကပညာကို ဆုံးခန်းတိုင် ပေါက်မြောက်စွာ မသင်ခဲ့ရရှာချေ။ အသက် ၁၉ နှစ် အရွယ်ကပင်လျှင် ဝမ်းရေးအလို့ငှာ အိုင်ယာလန်ပြည်နယ် စာတိုက်ဌာန၌ အလုပ်လုပ်ခဲ့ရသည်။ ထိုဌာနတွင် ၁၈၄၁ ခုမှ ၁၈၅၉ ခုနှစ်တိုင်တိုင် အလုပ်လုပ်ခဲ့ရာ၊ အက်စပက်တော်ရာထူးကို ရရှိခဲ့၏။

ထိုနောက် ၁၈၅၉ ခုနှစ်မှ ၁၈၆၇ ခုနှစ်အထိ အထူးအလုပ်ဝတ္တရားဖြင့် အနိုင်နိုင်ငံသို့ စေလွှတ်ခြင်းခံရ၍၊ အနောက်အိန္ဒိယ ကျွန်းစု၊ အီဂျစ်နိုင်ငံ၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ ဩစတြေးလီးယားကျွန်း၊ နယူးဇီးလန်ကျွန်း၊ တောင်အာဖရိကတိုက်ဟူသော ဒေသတို့သို့ ဝတ္တရားဖြင့် လှည့်လည်ပြီးလျှင် အင်္ဂလန်ပြည်သို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိကာ၊ တာဝန်ဝတ္တရားကို ဆက်လက်ထမ်းရွက်ရသည်။ ဤကဲ့သို့ အနိုင်နိုင်ငံတို့သို လှည့်လည်အမှုထမ်းခဲ့သဖြင့်၊ ရရှိသော ဗဟုသုတတို့ ကိုမူတည်ကာ၊ သူရောက်ရှိခဲ့သောဒေသအကြောင်း သူသွားခဲ့သော ခရီးစဉ်အကြောင်းဟူသည်တို့ကို စာအုပ်ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ 

မူလက အိုင်ယာလန်တွင် အမှုထမ်းခဲ့သဖြင့်၊ အိုင်ရစ်လူမျိုးတို့၏ ပုန်ကန်တော်လှန်သည်တို့ကို အခြေတည်ကာ ဝတ္ထုများရေးသားခဲ့၏။ သို့သော် သူ၏ဝတ္ထုများသည် မထူးခြားလှချေ။ နောင်အခါ၌ကား ထရောလပ်သည် ဝိတိုရိယဘုရင်မလက်ထက် အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင် လူလတ်တန်းစားတို့၏ အထက်လွှာရှိ လူ့သဘာဝ အခြေအနေတို့ကိုဖွဲ့ဆိုသော ဝတ္ထု ခြောက်အုပ်ရေးသား ထုတ်ဝေလိုက်ရာ နာမည်ကျော်ကြားလာခဲ့သည်။

ထရောလပ်သည် ထိုဝတ္ထုတို့တွင် သရုပ်မှန်ကို အတိအကျ ဖော်ပြ၍၊ လောကကို ခနဲ့သောသဘောဖြင့် ရေးသားလေရာ၊ အကြောင်းအရာတို့သည် သာမညပင် ဖြစ်စေကာမူ၊ တိကျမှန်ကန်သော အဖွဲ့အနွဲ့တို့သည် လူ၏စိတ်ကို ဆွဲဆောင်စေသည်။ ထိုဝတ္ထုများအပြင် နိုင်ငံရေးနှင့်ဆိုင်သော ဝတ္ထုပေါင်း ဆယ်အုပ်မျှကို ရေးသားသည်။ သူရေးသားသော စာအုပ်များမှာ အုပ်ပေါင်း ၅ဝ မျှရှိလေသည်။
[1]

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၅)
၂၀၁၅
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
**ဂိုဏ်းသင့်မည်စိုး** ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။

အကြောင်းအရာ
-----------

မောင်ဉာဏ်ကျယ် စာချိုးမှားသည်ကို ပြဆိုသော သံချိုကဗျာ ဖြစ်သည်။

ဂိုဏ်းသင့်မည်စိုး
-----------------

နန်းတည်ထောင် မန်းပြည် ကနက်တွင်မှ၊ စည်နှက်ခါ ပဟိုရ်သံနှင့် နတ်ရွာစံ ဓာတသမ္ဘာကြီးလှတဲ့၊ ရာထီးပိုင် ဧကရာဇ်ဩ၊ သွေးရင်နှစ်ရွှေလင်းခံ။  

  

ရွှေယွန်းပေါင်ပြောင် စတန်းငယ်နှင့်၊ တောင်နန်းလျာမှန်းကာထားသူက၊ ရွှေနားတော်ဆင်ရန်ဘို့၊ သဘင်ဉာဏ် ပညာကောင်းလှတဲ့၊ ရွာမောင်းထောင် ကျွန်တယောက်ကဲ့ကို၊ ရွေးကောက်ခဲ့ပြန်။  

  

ပထမကျော် စာတော်ပြန်သည့်၊ ရွှေနန်းဘုရာင်သမုနှင့်၊ ဆင်ဖြူရှင်မယ်တော်ကြီး၏၊ သ္မီးတော်မဟေသီမို့၊ ဒေဝီစုံရွှေညီခရ၊ ဇီဝနာမ်မကွယ်လို့သာပ၊ ဆံပယ်ကာ ရန်စွယ်ကင်းစေတော့၊ စလင်းသခင် ပိတ်ဖြူအုပ်ကယ်နှင့်၊ ဘိက္ခူလုပ်၍နေရှာပြန်၊ ဇာတာကံကုန်ညှိုး။  

  

ကုလဝံသာဘိံနှင့်၊ ဇာတိမှန်ဆွေတော်ရင်းကိုမှ၊ စလင်းငယ်သူပုန်မငယ်လို့၊ ကြံရရှာ ဆိုကာချိုးဝံ့ပေ့၊ မဟာမျိုးနွယ်ဟူသမျှတို့၊ မူလအခြေကို မျှော်လိုကရင်၊ ရဝေပျော် ဆွေတော်မျိုးမဟာတို့၊ မျှော်ကိုးကာညှာမလင့်ပြီဘူ့၊ မင်းလိုလူစသင်းဆိုလိုချက် ဖွင့်ရက်ပေ့၊ နှိုင်းစာနာ တိုင်းထွာမချင့်သူမို့၊ ဂိုဏ်းသင့်မှာစိုး။

ခက်ဆစ်
------

၁။ မန်းပြည်ကနက် = အနက္ကဒဏ် ထီးဖြူ လွှင့်ထူထားသော မန္တလေး နေပြည်တော်။

၂။ ဓာတ်သမ္ဘာ = ပါရမီ အဆောက်အဦ ဖြစ်သော မူလဓာတ်ခံ။

၃။ ဘုရင်သမု = သမုတိဘုရင်။

၄။ ဇီဝနာမ် = အသက်နာမ်တရား။

၅။ ကုလဝံသာဘိ = လွန်ကဲမြင့်မြတ်သော အမျိုးအနွယ်။

မှတ်ချက်
--------

ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် နာမည်ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော နာမည်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------



1. ↑  *မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ၏ သံချိုကဗျာပေါင်းချုပ်*။ ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန၊ ယဉ်ကျေးမှုဗိမာန်ဌာန။ နိုဝင်ဘာ ၁၉၈၃။
လယ်ယာလုပ်ငန်းတွင် မရှိမဖြစ်သည့် ကျွဲနွားများ သေဆုံး 
ပါက တောင်သူလယ်သမားများသည် ကျွဲနွားများကို အစားထိုး 
ဝယ်ယူ၍ လယ်ယာလုပ်ငန်းကို အဟန့်အတားမရှိ စဉ်ဆက် 
မပြတ် ဆောင်ရွက်သွားနိုင်ရန် ရည်ရွယ်၍ မြန်မာ့အာမခံ လုပ် 
ငန်း ကော်ပိုရေးရှင်းက ခိုင်းကျွဲ၊ ခိုင်းနွား အာမခံလုပ်ငန်းကို 
အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။

ဤအာမခံစံနစ်သည် ကျေးရွာများတွင် ကျွဲအုပ်စု၊ နွားအုပ်စု 
သီးခြားစုစည်း၍ အုပ်စုအလိုက် အာမခံ ထားသည့်စနစ် ဖြစ် 
သည်။ အာမခံထားသော ငွေကို ကျပ် ၁၀၀၀ မှ ကျပ် ၁၅၀၀ 
ထိ သတ်မှတ်ထားသည်။ အာမခံကြေးနှုန်းထားမှာ အာမခံထား 
ငွေ ကျပ် ၁၀၀ ကျပ် တစ်နှစ်အတွက် တစ်ကျပ်ဖြစ်၍ တစ်နှစ် 
အာမခံထားရှိ ပြီးသည့် ကျွဲ၊ နွားများကို ဆက်လက်၍ အာမခံ 
ထားရှိမည် ဆိုပါက ကျွဲနွားအတွက် ကျသင့်သည့် အာမခံကြေး 
မှ နှစ်ကျပ်လျော့၍ ပေးသွင်းခွင့်ပြုထားသည်။ ဥပမာ အာမခံ 
ထားငွေကျပ် ၁၀၀၀ ဖြစ်ပါက တစ်နှစ်အတွက် ၁၀ ကျပ် 
ပေးသွင်းရမည့်အစား ရှစ်ကျပ်သာ ပေးသွင်းရန် ဖြစ်သည်။ 
အာမခံခွင့်ပြုထားသည့် ကျွဲနွား၏ အသက်သည် လေးနှစ်မှ ၁၂ 
နှစ်အတွင်းရှိရမည် ဖြစ်သည်။

အာမခံထားသည့် ကျွဲနွားများသည် ကပ်ရောဂါ ကာကွယ် 
ဆေးထိုးပြီး ဖြစ်ရမည်။ အာမခံထားလိုသောကျွဲနွား၏ အသက်၊ 
ကျွဲနွားတွင်ရှိသည့် အမှတ်အသား၊ အရောင်၊ လိင် စသည့် 
အချက်များကို ဖော်ပြရသည်။

အာမခံထားသည့် ကျွဲနွားများကို အာမခံထားပြီးကြောင်း 
အရေးပြားပေါ်တွင် မှတ်ပုံတင်တံဆိပ်အမှတ် ရိုက်နှိပ်သည်။ 
အာမခံထားရန် အဆိုပြုပြီး စိစစ်ရေးအဖွဲ့မှ လက်ခံသည်နှင့် 
တစ်ပြိုင်နက် ကျသင့်သည့် အာမခံကြေးငွေကို ပေးသွင်းရသည့် 
အာမခံစာချုပ်ကို ကျေးရွာများရှိ ကျွဲအုပ်စု၊ နွားအုပ်စုအလိုက် 
ကျေးရွာ တောင်သူလယ်သမား အစည်းအရုံးအမည်ဖြင့် ထုတ် 
ပေးသည်။

အာမခံထားသည့် ကျွဲ၊ နွားများကို မရိုးမဖြောင့်သော 
ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် သေစေခြင်းမှအပ အာမခံထားသော ကျွဲနွား 
များ မည်သည့်အကြောင်းကြောင့် သေဆုံးသည်ဖြစ်စေ အာမခံ 
ထားသူသည် အကျိုးခံစားခွင့် ရရှိသည်။

ခိုင်းကျွဲ၊ ခိုင်းနွား အာမခံလုပ်ငန်းကို ပြည်နယ်နှင့်တိုင်း 
ခုနစ်ခုရှိ မြို့နယ်ပေါင်း ၁၃၉ မြို့နယ်တွင် စတင် အကောင် 
အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ စစ်ကိုင်းတိုင်းတွင် ၂၃ မြို့ 
နယ်၊ ပဲခူးတိုင်းတွင် ၂၈ မြို့နယ်၊ မကွေးတိုင်းတွင် ၁၅ မြို့ 
နယ်၊ မန္တလေးတိုင်းတွင် ၂၃ မြို့နယ်၊ မွန်ပြည်နယ်တွင် ၁၀ 
မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်တိုင်း တွင် ၁၄ မြို့နယ်၊ ဧရာဝတီတိုင်းတွင် 
၂၆ မြို့နယ် ဖြစ်သည်။

အာမခံထားရှိပြီးသော ကျွဲ၊ နွား ပိုင်ရှင်သည် အပြောင်း 
အလဲ ရှိသော်လည်း အကောင်အထည်ဖော်ထားသည့် နယ်မြေ 
အတွင်းဖြစ်ခဲ့လျှင် အာမခံသည် ဆက်လက် တည်မြဲခွင့်ရှိသည်။ 
ထိုနယ်မြေများမှ ကျော်လွန်၍ ရောင်းချပြောင်းလဲခဲ့လျှင် အာမခံ 
ပျက်ပြယ်သည်။ မူလပိုင်ရှင်သည် ကျွဲ၊ နွားကို လက်ပြောင်း 
လက်လွှဲ ပြုလုပ်ပြီးသောအခါ တိုင်းအာမခံ ကွင်းဆင်းတာဝန်ခံ 
ကို အကြောင်းကြားရမည် ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂)
**ညောင်ရွှေမင်းသားစဝ်ခမ်းဖ**( မြန်မာ: စဝ်ခမ်းဖ**၊ အခကျား**၊ ဧပြီလ ၁၅ ရက် ၁၉၃၈ - ၁၉၆၆ ခုနှစ်အောက်တိုဘာ ၄ ရက်) သည် ကနေဒါပြည်ပရောက်နေထိုင်သော အတိုင်ပင်ခံဘူမိဗေဒပညာရှင် ဖြစ်သည်။ သူသည် ယောင်ဟွေ မှ စော်ဘွား စဝ်ရွှေသိုက် နှင့် မဟာဒေဝီ(ကြင်ယာတော်) စဝ်နန်းဟိအာန်ခမ်းတို့၏ သားတော်ဖြစ်သည်။ 

ညောင်ရွေမင်းသား၏ ပညာရေးမှာ ညောင်ရွှေ မြို့ရှိကျောင်းတွင်စတင်ခဲ့သည်။ ညောင်ရွှေ ကဖွင့်ကွန်ဗင်းရှင်းမှာ ရိုမန်ကက်သလစ်ဘုရားကျောင်း မှာသီလရှင် လော နှင့်သိန္နီ ( သိန်းနီ ထဲမှာ) ရှမ်းပြည်နယ်, အကြာတွင် ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင်တက်ရောက်ခဲ့သည် အဆိုပါ Doon ကျောင်း Dehra ဒွန်းမှာ ( Dehradun အတွက်) အိန္ဒိယ, 1954 ခုနှစ်တွင်ဘွဲ့ရ; ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် တွင် ၂ နှစ်ကြာလေ့လာခဲ့သည်။ ကင်းဘရစ် ၊ အင်္ဂလန် ၊ ကင်းဘရစ်နှင့် Cambridgeshire နည်းပညာကောလိပ်ရှိ Bell Bell of Language Language ကျောင်းသို့တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၄ ခုနှစ်တွင်အင်္ဂလန် ရှိ Keele တက္ကသိုလ်မှ ဘူမိဗေဒနှင့်နိုင်ငံရေးအင်စတီကျူးရှင်းများတွင် BA (Hons) ဖြင့်ဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။

ဆွေစဉ်မျိုးဆက်စာရင်း
--------------------

ညောင်ရွှေတော်ဝင်မိသားစုသည် ဘီစီ ၆၆၁ မှ ၆၀၀ အထိအုပ်ချုပ်ခဲ့သော ဘုရင်ဘုင်ယာယက်မှဆင်းသက်လာကြသည်။ သူတို့မိသားစုသည်မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းနှင့်တရုတ်နိုင်ငံအနောက်တောင်ပိုင်းတို့တွင်အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသည်။ ၁၃၅၈ တွင် စော်ဘွား (ဘုရင် / ရာဇာ) ဆီဆင်ဖ သည် ဤမိသားစု၏ဘိုးဘေးဘီဘင်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် မြို့တော်ကိုညောင်ရွှေ/ ယောင်ဟွေသတ်မှတ်တည်ထောင်ခဲ့သည်။

မျိုးရိုး
---------

| Ancestors of စဝ်ခမ်းဖ |
| --- |
| 

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |  | ၄။ ဆာစဝ်မောင်(အဘိုး) |
|  |  |
|  |  |
|  |
|  | ၂။ စဝ်ရွှေသိုက်(ဖခင်) |  |
|  |  |
|  |  |  |  |
|  |
|  |  |
|  |  |
|  |  |
|  |
|  | ၁။ စဝ်ခမ်းဖ |  |
|  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |
|  | ၆။ စော်ဘွားခွန်ဆင်တောန်ဟောင် (အဘိုး) |
|  |  |
|  |  |
|  |
|  | ၃။ စဝ်နန်းဟိအာန်ခမ်း(မိခင်) |  |
|  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |

 |

ကိုးကား
-------

1. ↑  Genealogy။ 4 March 2016 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  7 April 2020 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။

ကြည့်ရှုပါ
----------

* မြန်မာမှအာသံကိုသိမ်းပိုက်ခြင်း
* ရှမ်းလွတ်လပ်ရေးကြေညာသူ စဝ်ခမ်းဖ နှင့်စကားစမြည်ပြောဆိုခြင်း
* မြ့်မြတ်သ့်တော်ဝင်ဘွဲ့ရ မင်းသား စဝ်ခမ်းဖ ညောင်ရွှေ
* င
* မြန်မာပြည်၊အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာကြည်ရှုခြင်း Archived 26 October 2019 at the Wayback Machine.
‌မော်‌တော်မြန်မာသည် အွန်လိုင်းအခြေပြု မော်တော်ကားနှင့် တစ်ခြားယာဉ်အမျိုးစုံ‌ရောင်းဝယ်ရေး ဝက်ဘ်ဆိုက်ဒ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၃ ခုနှစ် ၁၀လပိုင်းမှစ၍ ကာမူဒီ၏လက်‌အောက်၌ လုပ်ငန်းလည်ပတ်လျက်ရှိသော ‌မော်‌တော်မြန်မာသည် ပြည်တွင်းရှိ ကားအရောင်းပြခန်းပေါင်း (၂၂၀)၊ ရန်ကုန်မြို့ရှိ ကားရောင်း ဝယ်ရေးစခန်းများနှင့် တစ်သီးပုဂ္ဂလကားရောင်းဝယ်သူများ စသည့် ပြည်တွင်းကားဈေးကွက်အတွင်း အရောင်း အဝယ်ပြုလုပ်သူများ၏ (၉၅)ရာခိုင်နှုန်းကျော်နှင့် ချိတ်ဆက်ထားလျက်ရှိသည်။

သမိုင်း‌ကြောင်း
---------------

‌မော်‌တော်မြန်မာကို ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် အသုံးပြုသူတွေအနေဖြင့် မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးက မော်တော်ကား၊ ‌မော်‌တော်ဆိုင်ကယ် နှင့် ကုန်တင်ကားအမျိုးအစားပေါင်းများစွာကို တစ်နေရာတည်းမှာပဲ လွယ်ကူစွာရှာဖွေနိုင်ပြီး ကားရောင်းချသူများအနေဖြင့် ကားဝယ်ယူသူများနှင့် လွယ်ကူစွာ တိုက်ရိုက်ဆက်သွယ်နိုင်ရန် အွန်လိုင်းပလက်‌ဖောင်းတစ်ခု အ‌နေဖြင့် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၃ ခုနှစ် ၇ လပိုင်းမှ ၁၀ လပိုင်းအတွင်း ကာမူဒီကို မက္ကဆီကို၊ နိုင်ဂျီးရီးယား၊ ပါကစ္စတန်၊ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့တွင် သီးသန့်ထူ‌ထောင်ခဲ့သည်။ အွန်လိုင်းအခြေပြု မော်တော်ယာဉ်ရောင်းဝယ်ရေး ဝက်ဘ်ဆိုက်ဒ်များသည် ၎င်းနိုင်ငံတို့တွင် ဤအချိန်မတိုင်မီက ရှိပြီးသားဖြစ်သည်။ ကာမူဒီက ‌မော်‌တော်မြန်မာကို ၂၀၁၃ ခုနှစ် ၁၀လပိုင်းတွင် ရယူပြီးသည့်အခါ တခြားနိုင်ငံများကဲ့သို့ ကာမူဒီဟု အမည်မ‌ပြောင်းဘဲ ‌"motors.com.mm" အမည်နှင့် ဆက်လက်လှုပ်ရှားလျက်ရှိသည်။

အသုံးပြုမူ
----------

၂၀၁၄ ခုနှစ် ၇ လပိုင်း တွင် ‌မော်‌တော်မြန်မာမှ အန်းဒရွိုက်အက်ပ်ကို စတင်မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ယာဉ်အစီးရေ (၁၀၅၀ဝ၀)ကျော်ကို ‌ဖော်ပြထားလျက်ရှိပြီး ‌မော်‌တော်မြန်မာအက်ပ်သည် အသုံးပြုသူများအား ကွန်ပြူတာအ‌ရှေ့မှာကဲ့သို့ သက်‌တောင့်သက်သာ ကားရှာ‌ဖွေနိုင်မှုကို စမတ်ဖုန်းနှင့် သွားလာလှုပ်ရှား‌နေခိုက် အသုံးပြုနိုင်ရန်ရည်မှန်းလျက် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Rocket Internet continues its tear through Asia with the launch of vehicle classifieds platform Carmudi။ Tech In Asia။  14 July 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  About Us။ Carmudi။ 18 August 2014 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  14 July 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
3. ↑  Rocket's Carmudi rides on Myanmar's Internet growth potential။ Starting Up Asia။  14 July 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
4. ↑  Motors.com.mm Rolls Out Local App for Android Devices။ Myanmar Business Today။ 20 August 2014 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  14 July 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။

ပြင်ပလင့်ခ်များ
---------------

* Official website Archived 15 July 2015 at the Wayback Machine.
Chedi, Wat Suan Dok, 2009
**ဆွန်ဒေါက်ကျောင်းတော်**(ထိုင်း: วัดสวนดอก)သည် ထိုင်းနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း၊ ချင်းမိုင်မြို့တွင် တည်ရှိသည်။ ပန်းပွင့်ဥယျာဉ်ကျောင်းတော်သို့မဟုတ် **ပုပ္ဖာရာမကျောင်းတော်** (ပါဠိ: Pupphārāma) ဟု အကြမ်းအားဖြင့်လည်း ခေါ်ကြသေးသည်။ တတိယအဆင့်ရှိ တော်ဝင်ကျောင်းတော်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ကျောင်းတော်သည် စုသပ်လမ်းမ (Suthep) ပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ကျုံး၏ အနောက်ဘက်ရှိ ဆူရန်ဒေါ့၏ အနောက်ဘက် တစ်ကီလိုမီတာအကွာတွင် တည်ရှိသည်။
ချင်းမိုင်ရှိ Buddhist Mahachulalongkornrajavidyalaya တက္ကသိုလ်သည် ကျောင်းတော်များ စုဝေးပေါင်းစုထားရာ နေရာတစ်ခု ဖြစ်သည်။

သမိုင်း
-------

Wat Suan Dok in 1886 photographed from above
၁၃၇၀ စီအီးနှစ်တွင် သုမနထေရ် (Sumana Thera) ၏ တိုက်တွန်းချက်ဖြင့် လန်နာ (lanna) ၏ ဘုရင်ဖြစ်သူ ကူးန(Kue Na) သည် ကျောင်းတော်ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ကျောင်းတော်သည် ဝီယန်ဆူဒန်ဒေါ့(Wiang Suan Dok) ၏ အလယ်တွင် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ဝီယန်ဆူဒန်ဒေါ့သည် လာဝါ (Lawa) လူမျိုးများ ပြောင်းရွှေ့ကာ အခြေချနေထိုင်ခဲ့သည့်နေရာဖြစ်ကာ ချင်းမိုင်မြို့ထက်ပင် သက်တမ်းပိုများသည်။ အကြမ်းဖျင်းဖော်ပြချက်များကို ဂြိုဟ်တုဖြင့် ရိုက်ယူထားသည့် ရုပ်ပုံများဖြင့် စစ်ဆေးထားသည်။ ကျန်သော မြေကြီးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် နံရံများကို စုသတ်လမ်းမ၏ မြောက်ဘက်တွင် ယခုထက်တိုင် မြင်တွေ့နိုင်သေးသည်။ ကူးနဘုရင်၏ ပန်းဥယျာဉ်သည် ထိုနေရာတွင်ပင် တည်ရှိခဲ့သည်။ ကျောင်းတော်၏ မူလအမည်သည် အတိုကောက်အားဖြင့် **ပုပ္ဖရာမကျောင်းတော်** (Buppharam) သို့မဟုတ် ဆူရန်ဒေါ့မိုင် (Suan Dok Mai) ဖြစ်သည်။

မြင်ကွင်း
---------

* သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၏ ပုံစံများအတိုင်းတည်ထားသည့် ခေါင်းလောင်းပုံသဏ္ဌာန်စေတီကို အဝေးမှ ဖူးမြင်နိုင်သည်။ ထိုစေတီသည် အမြင့် (၄၈) မီတာ ရှိသည်။ ဗုဒ္ဓ၏ ဓာတ်တော်များကို ဌာပနာထားသည်ဟု ပြောကြသည်။

* မကြာသေးခင်က ပြုပြင်မွမ်းမံမှုများလုပ်ထားသည့် အမြင့် ၄.၇၀ မီတာ (၁၅.၄ ပေ) ရှိသည့် ကြေးညိုဖြင့်လုပ်ထားသော ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်သည် ဘူမိဖဿမုဒြာအနေအထားဖြင့် တည်ရှိသည်။ ရုပ်ပွားတော်သည် Mueang Kaeo ဘုရင်၏ လက်ထက်ကာလအတွင်း ၁၅၀၄ စီအီးတွင် သွန်းလုပ်ခဲ့သည်။ ရုပ်ပွားတော်သည် Phra Chao Kao Tue ဟူသောအမည်မှ ဖြစ်တည်လာသည်။ မှတ်သားရမည့် ထူးခြားသည်မှာ ရုပ်ပွားတော်၏ လက်ချောင်းများသည် တူညီသောအလျား ရှိကြခြင်း ဖြစ်သည်။

* အဖြူရောင်ဆေးသုတ်လိမ်းထားသည့် ဂူဗိမာန်တို့သည် ချင်းမိုင်၏ တော်ဝင်မိသားစု၏ ဈာပနမှပြာများတည်ရှိသည့် နေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ကျောင်းတော်မြေပြင်၏ အနောက်မြောက်ထောင့်တွင် တည်ရှိသည်။ ၂၀ ရာစုအစပိုင်းတွင် Dara Rasmi မင်းသမီးသည် ချင်းမိုင်ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အရိုးပြာများကို စုဆောင်းစေကာ လက်ရှိနေရာတွင် မြှုပ်နှံခဲ့သည်။ ထိုမင်းသမီးသည် စုဠာလင်္ကရဏ (ရာဘဘုရင် V) ၏ ကြင်ယာတော်မိဖုရားဖြစ်သည်။ Lanna ဘုရင် Inthawichayanon ၏ သမီးတော်လည်း ဖြစ်သည်။

ရုပ်ပုံများ
-----------

* Entrance gate, Wat Suan DokEntrance gate, Wat Suan Dok
* Royal cemeteryRoyal cemetery
* Standing Buddha in the sala kan prianStanding Buddha in the *sala kan prian*
* Chedi, Wat Suan Dok, 2005Chedi, Wat Suan Dok, 2005

ကိုးကား
-------
**၁၉၆၇ စစ်တွေ ဆန်ပြဿနာ** သည် မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီအစိုးရခေတ် ၁၉၆၇ ခုနှစ် မိုးရာသီတွင် ရခိုင်ပြည်နယ်၌ စားနပ်ရိက္ခာ ရှားပါးပြီး အငတ်ဘေးကြုံရသဖြင့် ဩဂုတ် ၁၃ ရက်နေ့တွင် စစ်တွေမြို့လမ်းမပေါ်သို့ ထွက်ကာ ဆန်ရရှိရေးအတွက် ဆန္ဒပြတောင်းဆိုခဲ့ကြသည့် ပြည်သူများကို စစ်တပ်က သေနတ်ဖြင့် ပစ်သဖြင့် လူပေါင်း ၂ဝဝ ကျော်သေဆုံးခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ် ဖြစ်သည်။

အဆိုပါ ဩဂုတ် ၁၃ ရက်နေ့ကို စစ်တွေ ဆန်ပြဿနာနေ့ အဖြစ် သတ်မှတ်ကာ ဝမ်းနည်းအောက်မေ့ဖွယ် အခမ်းအနားများကို နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ရခိုင်ပြည်နယ်နှင့် နိုင်ငံတကာရှိ ရခိုင်လူမျိုးများရှိသည့်နေရာများတွင် ကျင်းပကြသည်။

ဖြစ်စဉ်
-------

၁၉၆၇ ခုနှစ်တွင် ရခိုင်ပြည်၌ ရာသီဥတုမကောင်းမွန်၍ စိုက်ပျိုးပင်များမဖြစ်ထွန်းသည့်အတွက် ဆန်စပါးမှာလည်း အထွက်နည်းသွားခဲ့သည်။ ဦးနေဝင်း၏ မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီအစိုးရသည် ရခိုင်ဒေသစပါးအထွက်နူန်း ကျဆင်းမည်ကိုသိရှိလျက် နိုင်ငံခြားသို့ စပါးတင်းရေပြည့်မီအောင် ရောင်းချနိုင်ရေးကိုသာ ဦးစားပေးခဲ့သဖြင့် ဒေသတွင်း ဝမ်းစာမဖူလုံဖြစ်ခဲ့ရသည်။

ထိုကြောင့် ရခိုင်ပြည်ရှိ အခြေခံလူထုမှာ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးမှုပြဿနာကို ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။ စစ်တွေမြို့ရှိ ဆန်ဂိုထောင်များတွင် ဆန်အပြည့်ရှိသော်လည်း အစိုးရမှ ဆန်ရောင်းချမပေးခြင်း၊ လူတစ်ယောက်လျှင် နို့ဆီဗူးဖြင့် ၁၄ ဗူးသာ ရောင်းချပေးခဲ့ခြင်းတို့ကြောင့် နိုင်ငံခြားသို့တင်ပို့ရန် ဆန်ဂိုဒေါင်များ၌ လှောင်ထားသောဆန်များကို ရောင်းချပေးရန် ၁၉၆၇ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် စစ်တွေမြို့ရှိ ရခိုင်ပြည်သူလူထုသည် "ပြုတ်ဆန်မစား ရခိုင်သား၊ ဆန်ခွဲမစားရခိုင်သား" ဟု ဟစ်ကြွေးကာ ငြိမ်းချမ်းစွာ လှည့်လည်ဆန္ဒပြတောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။ ထိုသို့ ငြိမ်းချမ်းစွာဖြင့် တောင်းဆိုခဲ့သည်ကို အစိုးရမှ လိုက်လျောခြင်း မရှိသည့်အပြင် ခလရ ၂၀ တပ်ရင်းမှူးက ပစ်မိန့်ပေးနှိမ်နှင်းခဲ့သဖြင့် ဒေသခံရခိုင်ပြည်သူ ၂၀၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့ရသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  အတိတ်သည် ယနေ့အတွက် သမိုင်းဖြစ်သည် (in my) (၁၂ ဩဂုတ် ၂၀၁၉)။  ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. 1 2  ဩဂုတ် ၁၃ ဆန်ပြဿနာနေ့နှင့် သူတို့အမြင်များ (in my) (၁၅ ဩဂုတ် ၂၀၁၆)။  ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
3. ↑  စစ်တွေ ဆန်ပြဿနာ ၄၄ နှစ်ပြည့် အခမ်းအနားများ ကျင်းပ (in en) (၁၃ ဩဂုတ် ၂၀၁၁)။  ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
4. 1 2  ထွန်းခိုင် (တောင်ရင်းကျွန်း) (၁၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၀)။ (၅၃) နှစ်မြောက် စစ်တွေ ဆန်ပြဿနာနေ့ ဝမ်းနည်းအောက်မေ့ဖွယ် အခမ်းအနားကို ရခိုင်ပြည်ကျောင်းသားသမဂ္ဂအဖွဲ့မှ စစ်တွေတွင်ကျင်းပ (in my)။  ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
5. ↑  စစ်တွေ ဆန်ပြဿနာ နှစ်ပတ်လည် ကုသိုလ်ပြုပွဲ (in en) (၁၃ ဩဂုတ် ၂၀၁၁)။  ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
6. ↑  ခေတ်သမိုင်းတွေကို နှောင်းလူငယ်တွေသိစေဖို့ စစ်တွေဆန်ပြဿနာနေ့ကို ကျင်းပရခြင်းဟု ANP ခေါင်းဆောင်ဒေါ်အေးနုစိန်ပြော (in my)။  ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
7. ↑  ၄၄ နှစ်မြောက် ရခိုင်ပြည် ဆန်ပြဿနာနေ့ (၁၃ ဩဂုတ် ၂၀၁၁)။  ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
8. 1 2  နှစ် (၅၀) မြောက် ဆန်ပြဿနာနေ့ အထိမ်းအမှတ်အတွက် သဘောထားထုတ်ပြန်ကြေညာချက် (in my) (၁၃ ဩဂုတ် ၂၀၁၇)။  ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
**အမှတ် (၆) အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း၊ မော်လမြိုင်** သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မွန်ပြည်နယ်၊ မော်လမြိုင်မြို့အတွင်းတွင် တည်ရှိသည်။ ယခင် မော်တလိန်းဂျဒ်ဆင်ကျောင်း ဟု အမည်တွင်ခဲ့ပြီး မူလက အေဘီအမ် အမျိုးသမီးကျောင်းအဖြစ် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

သမိုင်းကြောင်း
--------------

### မော်တလိန်း အမျိုးသမီးကျောင်း (၁၈၆၇-၁၉၄၆)

မော်တလိန်း အမျိုးသမီးကျောင်းသည် ၁၈၆၇ ခုနှစ်တွင် မော်လမြိုင်တွင် စူစန်ဟာ့စ်ဝဲလ် ဆိုသူ အမျိုးသမီးက စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ကိုလိုနီကာလအတွင်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် တည်ထောင်ခဲ့သော ပထမဆုံး အေဘီအမ်ကျောင်းများအနက်မှ တစ်ခုဖြစ်သည်။

  

### မော်တလိန်းဂျဒ်ဆင် အထက်တန်းကျောင်း (၁၉၄၆ ခုနှစ်၊ မေလ)

နောက်ပိုင်းတွင် မော်တလိန်းမိန်းကလေးကျောင်းနှင့် ဂျဒ်ဆင် ယောက်ျားလေး အထက်တန်းကျောင်းနှင့် ပေါင်းစပ်ပြီး မော်တလိန်းဂျဒ်ဆင်ဖြစ်လာသည်။ မော်တလိန်းဂျဒ်ဆင်ဟူ၍ ဖြစ်လာချိန်တွင် ကျောင်းသားကျောင်းသူပေါင်း ၁၄၇၆ ယောက် ရှိခဲ့ပြီး ထိုအချိန်က ကျောင်းအုပ်ကြီးမှာ ဦးအောင်ကြွယ် ဖြစ်သည်။

### အ.ထ.က(၆) မော်လမြိုင် (၁၉၆၅ မှစ၍)

၁၉၆၂ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်အာဏာသိမ်းခြင်း ဖြစ်ပေါ်ပြီးနောက် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး နေဝင်း ၏ စစ်အစိုးရက ၁၉၆၅ ခုနှစ် ပြည်သူပိုင်သိမ်းပြီးနောက် ကျောင်း၏အမည်ကို အမှတ် (၆) အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း၊ မော်လမြိုင် အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။

ကိုးကားချက်
-----------

 

1. ↑  ရန်ဒို့ဖ် ဟောင်းဝဒ် (၁၉၃၁). *Baptists in Burma*. The Judson Press. စာမျက်နှာ ၉၁–၉၃
2. ↑  မစ်ရှင် ၁၉၁၉-၀၂ အတွဲ ၁၀၊ အမှတ် ၂ စာမျက်နှာ ၉၉
3. ↑  Burma Baptist Chronicle − မောင်ရွှေဝ ၁၉၆၃ စာမျက်နှာ ၂၇၉
၂၀၁၂
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
အကနိဋ္ဌဘုံဆိုသည်မှာ ယုတ်နိမ့်သည့် သဘောအလျင်းမရှိ၊ အထွတ်အမြတ်အဖြစ်ကို ရောက်နေကြသော ဗြဟ္မာများ၏ နေရာဘုံဖြစ်သည်။ အကနိဋ္ဌဘုံသည် သုဒဿီဘုံနှင့် ယူဇနာ ငါးသန်း၊ ငါးသိန်း၊ ရှစ်ထောင် ကွာဝေးသည်။ 

အကနိဋ္ဌဘုံသို့ ကသိုဏ်း(၁၀)ပါး၊ အာနာပါနဿတိ၊ ဥပေက္ခာ ဗြဟ္မဝိဟာရ စသောကမ္မဌာန်းတရား (၁၂)ပါးထဲမှ တစ်ပါးပါးကို အားထုတ်၍ ပဉ္စမဈာန်ကိုရလာသော အနာဂါမိဖလဋ္ဌာန်၊ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်များမှ ရောက်နိုင်သည်။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်များသည် မိမိတို့ရရှိထားသော ပဉ္စမဈာန်ကို ပွားများသောအခါ **ပညိန္ဒြေလွန်ကဲသူများ** ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် အကနိဋ္ဌဘုံကို ရောက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ အကနိဋ္ဌ၏ ပဋိသန္ဓေစိတ်သည် ရူပပဉ္ဖမဈာဉ် ဝိပါက်စိတ်ဖြစ်သည်။ ထိုဘုံတွင် အနာဂါမိဖလဋ္ဌာန်၊ အရဟတ္တဖလဋ္ဌာန်၊ အရဟတ္တမဂ္ဂဋ္ဌာန် ပုဂ္ဂိုလ်(၃) ယောက်ရသည်။ ထိုဘုံကို အရိယာဘဝဂ်ဟုလည်း ခေါ်သည်။ အကနိဋ္ဌဘုံသို့ ရောက်ရှိသော ဗြဟ္မာများသည် တခြားဘုံသို့ မပြောင်းတော့ဘဲ ထိုဘုံမှာဘဲ ပရိနိဗ္ဗာန်စံသည်။ သက်တမ်းအားဖြင့် ကမ္ဘာပေါင်း တစ်သောင်းခြောက်ထောင် အသက်ရှည်သည်။ အကနိဋ္ဌဘုံသည်လည်း ကမ္ဘာကြီးပျက်သည့် အထဲတွင် မပါဝင်ပေ။

### ကျမ်းကိုး

1. ↑  ဦးမြတ်ကျော်(မြန်မာစာကော်မရှင်)`၃၁-ဘုံ ခရီးသည်´


| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
ဗုဒ္ဓ​ကျမ်း​လာ ၃၁-ဘုံ |
| --- |
| ဗြဟ္မာဘုံ နှစ်ဆယ် | 
* ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဖာ
* ဗြဟ္မပုရောဟိတာ
* မဟာဗြဟ္မာ
* ပရိတ္တာဘာ
* အပ္ပမာဏာဘာ
* အာဘဿရာ
* ပရိတ္တာသုဘာ
* အပ္ပမာဏသုဘာ
* သုဘကိဏှာ
* ဝေဟပ္ဖိုလ်
* အသညသတ်
* အဝိဟာ
* အတပ္မါ
* သုဒဿာ
* သုဒဿီ
* အကနိဋ္ဌ
* အာကာသာနဉ္စာ ယတန
* ဝိညာဏဉ္စာယတန
* အာကိဉ္စ ညာယတန
* နေဝသည နာသညာယတန

 |  |
| နတ်ပြည်ခြောက်ထပ် | 
* စတုမဟာရာဇ်
* တာဝတိံသာ
* ယာမာ
* တုသိတာ
* နိမ္မာနရတိ
* ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီ

 |
| လူ့ဘုံ တစ်ဘုံ | လူ့ဘုံ |
| အပါယ် လေးဘုံ | 
* ငရဲ
* တိရစ္ဆာန်
* ပြိတ္တာ
* အသူရကာယ်

 |
| နိဗ္ဗာန်-စကြဝတေးမင်း-မြင့်မိုရ်တောင်-ယုဂန္ဓိုရ်တောင်-တောင်စဉ် ခုနှစ်ထပ်- သီဒါ ခုနစ်တန်- အိုင်ကြီး ခုနှစ်အိုင်- အာလိန်ငါးဆင့်-စူဠာမဏိစေတီ-သိကြားမင်း- မာရ်နတ်- ယမမင်း- အသုရာ- ဘုမ္မစိုး- အမ္ဗပါလီ-နဂါး-နယား-အတွင်း ၃၇ မင်း- အပြင် ၃၇ မင်း-ဗေဠုဝ (နတ်စောင်း) -ကိန္နရာ- လူခြောက်- မဟာဂီရိနတ်- မြနန်းနွယ်- ဇော်ဂျီ-ယူဇနာ-ဂဠုန်-ဘီလူး |
**မှန်းရော်ကာ ဆွမ်းတော်ချ** ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။

အကြောင်းအရာ
-----------

သုံးဆယ်မြို့တွင် သီတင်းသုံးတော်မူသည့် မောင်းထောင်ဆရာတော်ဘုရားသည် ဇာတိချက်ကြွေ မောင်းထောင်သို့ ကြွရောက်လာစဉ် ဒါယကာ၊ ဒါယကာမတို့သည် တစ်သောင်းကျော်တန် ကျောင်းဆောင်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့သည်။ မောင်းထောင်ရွာအနီးရှိ လယ်တီရွာနေ ဆရာတော်ဘုရား၏ တစ်ဝမ်းကွဲအစ်ကို ဖြစ်သူ ဦးရွှေနှစ်သည် သုံးဆယ်မြို့၌ ဆရာတော် ပျံလွန်တော်မူသည့်အခါ ဆွေမျိုးတို့ကို နှိုးဆော်ကာ သက်ပျောက်ဆွမ်းကျွေး ပြုလုပ်ကြသည်။ ဤအကြောင်းကို ဖွဲ့ဆိုထားသည်။

မှန်းရော်ကာ ဆွမ်းတော်ချ
-----------------------

ဘုရားဘဂဝါ တရားမဟာဓမ္မရာဇ်သော်မှ၊ ငါးနှစ်ကျော်ဝါတော်လေးဆယ်မျှ၊ နယ်ငေးပြည်ကုဿိန္နံ၊ ဣန္ဒတ်သိကြားနှင့်၊ ငပ်ထွားကာ ဗြဟ္မာကုသော်လဲ၊ အာယုတော်သင်္ခါရာဖြင့်၊ ကုသလာ အကုသလာ ဓမ္မတို့၊ မဟာဇယ စွန့်ဖြိုဖျက်လို့၊ ဖိုလ်မဂ္ဂင်ဝင်ကာအောင်းရသတဲ့၊ ရွာမောင်းမြေ၊ သာဘုမ္မိက၊ ဇာတိပင်မြင်မျှော်သည့်၊ ဆရာတော်ထိပ်တင်ဘုန်းငဲ့၊ မြို့သုံးဆယ်၊ ရာမညတွင်မှ၊ ဆုံးကွယ်ပဇီဝိတံ။  

  

ပင်ဇလပ်ကယ်နှင့်၊ ရင်ကတ်မြိုင်ခိုင်အင်ကြင်းတို့၊ ကြိုင်သင်းစွာခါတပေါင်းတွင်မှ၊ အသပြာပေါင်း ငွေကုဋေကျော်နှင့်၊ အလောင်းတော် ရုပ်ကာယကိုဖြင့်၊ ပြာကျအောင် ဖိုကျင်ထိုးချည်တော့၊ ထွေထွေရာရာ ဝေဒနာအမျိုးတွေကြောင့် ဆွေမျိုးကုန်မလိုက်အုံးဝံ့ဘု၊ တိုက်ကုန်းသာဝိဟာရတွင်မှ၊ ချုံးချပူပန်။  

  

အညာတခါကြွလာတော့၊ ဒကာ ဒကာမတွေ၊ နေအခြေကောင်းသူတို့၊ ငွေသောင်းရည် ဆယ်ထောင်ကျော်နှင့်၊ ရွှေကျောင်းတော် လှူကာဆောက်ကြ၊ မူဖောက်ပြန် သံဃာကွဲသောကြောင့်၊ ခွာလွှဲကြဉ်ရာမဉ်သုံးက၊ ခင်ဘုန်းထေရ်သာကီယတို့၊ ညီလှအောင်ကံဆောင်ရွက်လို့၊ ဆန်တက်ကာ သိမ်သမုတ်မည်ဟု၊ ထေရ်ပုဂ္ဂိုလ်ကြံဖန်ရှာငဲ့၊ ဖြေမသာ လေနာစွဲသောကြောင့်၊ စဲရှာရအနိစ္စ၊ စိတ်အကြံမဆုံး။  

  

တဝမ်းခြာ လှမ်းကာစပ်လိုက်ရင်၊ နန်းကပ္ပိမေပြမှာစံရစ်တဲ့၊ မဟာနန်ဧကရာဇ်ကဲ့သို့၊ ဖေနှစ်ရွှေတီသားက၊ ဘုရားရှင်ဘဂဝါမြတ်သော်မှ၊ ဉာတ္တံစရိယောနှင့်၊ ကြံတော်မူပန်ယူစောကဲ့၊ ဗုဒ္ဓေါဘဂဝါကဲ့သို့၊ စေတကာသက်သေနှုံးရတော့၊ မြို့သုံးဆယ်ဟိုမှာပျော်သည့်၊ ဆရာတော်မရဧာကူးသူ၏၊ ကျေးဇူးဟုံ၊ ဂုဏ်ဗလတွေတို့၊ မှန်းရော်ကာဆွမ်းတော်ချရန်ဘို့၊ အမျိုးတော်သူ၊ အကျိုးမျှော်ဆလို့၊ နှိုးဆော်လှတုန်း။

ခက်ဆစ်
------

၁။ ဓမ္မရာဇ် = ဓမ္မရာဇာ၊ တရားမင်း။

၂။ ဣန္ဒ = သိကြားမင်း။

၃။ ကုသလာဓမ္မ = ကုသိုလ်အကျိုးဆက်တရား။

၄။ အကုသလာဓမ္မ = အကုသိုလ်အကျိုးဆက်တရား။

၅။ မဟာဇဟ = ကြီးသောစွန့်ခြင်း (ဝါ) မြတ်သောစွန့်ခြင်း။

၆။ ဘုမ္မိ = မြေ။

၇။ ဇီဝိတံ = အသက်။

၈။ တဝမ်းခြာ = တစ်ဝမ်းကွဲ။

၉။ ဉာတတ္ထံစရိယော = ဆွေမျိုးတို့၏ အကျိုးငှာ ကျင့်တော်မူခြင်း။

မှတ်ချက်
--------

ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော ခေါင်းစဉ်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------
၂၀၀၈
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| အောက်တိုဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
**အမှတ် (၂) သံမဏိစက်ရုံ (ပင်းပက်)** သည် အမှတ် (၁) အကြီးစားစက်မှုလုပ်ငန်း၊ စက်မှုဝန်ကြီးဌာနအောက်ရှိ အစိုးရလက်အောက်ခံ စက်ရုံဖြစ်ပြီး ရှမ်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်း၊ တောင်ကြီးမြို့နယ်တွင် ရှိသည်။

နောက်ခံသမိုင်း
--------------

ပင်းပက်တောင်တွင် သံရိုင်းသိုက်ရှိကြောင်း ၁၉၅၁ ခုတွင် စတွေ့သည်။  သို့သော် ပြည်တွင်းပြည်ပ လက်နက်ကိုင်လှုပ်ရှားမှုကြောင့် လုပ်ငန်းမစနိုင်။ ၁၉၆၁ ခုတွင် ပြန်စရန် ပြင်သော်လည်း ၁၉၆၂ ခု အာဏာသိမ်းလိုက်ရာ တခန်းရပ်သွားသည်။

ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ အမည်ခံ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့နှင့် အပစ်ရပ်ရန် သဘောတူမှု ရပြီးသည့် ၁၉၉၁ ခုတွင် နောက်တကြိမ် ကြိုးစားသည်။ 

၂၀၀၃ ခုတွင် သတ္တုတူးဖော်ရုံအတွက်သာ လုပ်ဆောင်ခဲ့သော်လည်း ၂၀၀၅ ခုမှစ၍ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ပင်ငို၊ မုဲင်းဟုဲင်၊ ပုံးစင်၊ နောင်ကာကယ်၊ ထီအုန်းစိမ်း၊ စူမုဲင့်ရွာများနှင့် တောင်ကြီးမြို့အစွန်းပိုင်းမှ မြေအချို့ကို သိမ်းကာ စက်ရုံတည်သည်။

ထုတ်လုပ်မှုစွမ်းရည်
-------------------

ဝန်ထမ်းအင်အား ၂၇၂ ဦး (အရာထမ်း ၁၀၊ အမှုထမ်း ၂၆၂) ဖြင့် တနှစ်လျှင် သံစိမ်း တန် ၂၀၀ ၀၀၀၊ သံရိုင်း တန် ၇၂၀ ၀၀၀ ကို ထုတ်လုပ်နိုင်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  (2 May 1997) "*Myanmar to Extract Iron Ore on Commercial Scale*", Xinhua.
2. ↑  ပအိုဝ်းလူငယ်အစည်းအရုံး (ဇွန် ၂၀၀၉) "အနာဂတ်ကို လုယူဖျက်ဆီးခြင်း"။
**မှိုင်းမပါကြောင်း** ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။

အကြောင်းအရာ
-----------

မှိုင်းမပါကြောင်း
-----------------

အရွယ်မှာအစွယ်ကျိုးလို့၊ ကွယ်ကိုးရန်မပေါ်ဘု၊ ညှိုးလျော်ပြီ၊ ဖိုးကျော်လှငဲ့၊ ကိုးမှော်ရ ညဏ်ဝိဇ္ဇာ။  

  

မန်းရွှေပြည်၊ နန်းဘွေကနက်တွင်မှ၊ ထမ်းရွက်သည်အခါတုန်းက၊ ရွာလုံးကုန်မှီခိုလောက်ပါငဲ့၊ ဂုဏ်ရောက်ဟန်၊ မောက်မာန်နှင့်မတင်းပါဘု၊ ရန်ကင်းအောင်ထွေထွေပြုခဲ့၊ မင်းမှုတွက်တာ။  

  

ဘိလပ်စံ၊ အရင်သူကြီးတို့နှင့်၊ ဝရီးတူဆွေအမျိုးပါတဲ့၊ မောင်ဖိုးမှန်စိုးပြန်ခိုက်တွင်မှ၊ ထန်လိုက်လေအရပ်သားတို့၊ သနားမညှာတာလို့၊ တံခါးမှာ သွားကာအိပ်ပြန်ရ၊ အရိပ်ကယ်အရောင်မဲလို့၊ မှောင်မဲတွင်မမြင်မကန်းဟာမို့၊ ပင်ပန်းစွာလမ်းတာကိုသွားရ၊ စန်းဒါးစန်းဒီ၊ ဖြစ်ချည်ပေါ့၊ ဤနှစ်လွန်၊ ခုနစ်ဆယ်သာတဲ့၊ ကိုယ်ခန္ဓာ၊ အိုကာထိုင်းပြီမို့၊ ထိုရွာမှာ တံခါးဗိုလ်အရာ မခိုင်းလေနှင့် မှိုင်းမပါကြောင်း။

ခက်ဆစ်
------

၁။ ကိုးမှော် = မှော်ကိုးမျိုး၊ အင်းမန္တာန် စသည်တို့ဖြင့် စီရင်၍ သိဒ္ဓိပြီးစေသော အတတ်။

၂။ ဘိလပ်စံ = ဘိလပ်မင်း (ဝါ) အင်္ဂလိပ်မင်း။

၃။ အနိစ္စာ = အနိစ္စရောက်သည်။

၄။ ဘိဇ္ဇနာ = ပျက်စီးသည်။

၅။ စန်းဒါးစန်းဒီ = မှုန်တိမှုန်မွှား (ဘန်း)။

၆။ တံခါးဗိုလ် = တံခါးစောင့်။

မှတ်ချက်
--------

ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော ခေါင်းစဉ်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------
A sign suggesting the use of a #TimeToAct hashtag at a 2014 conference
ဟက်ရှ်တက်ခ် (အင်္ဂလိပ်: Hashtag) ဆိုသည်မှာ လူမှုကွန်ယက်များဖြစ်သည့် တွစ်တာ နှင့် အခြားဘလော့ဂ်များတွင် အလွယ်တကူရှာဖွေနိုင်ရန်ပြုလုပ်ထားသည့် အချက်အလက်များအကြောင်းကို မှတ်သားဖော်ပြသည့်အချက်အလက်ဖြစ်သည်။

မူလအစ နှင့် အသုံးပြုပုံ
-----------------------

စတိုင်
------

လုပ်ဆောင်ပုံ
------------

Search bar in the header of a social networking site, searching for most recent posts containing the hashtag #science

အခြားအသုံးပြုပုံ
----------------

အသုံးပြုခြင်း
-------------

### မီဒီယာ

### ဝယ်ယူခြင်း

### ပွဲများအား ကြော်ငြာခြင်း

Stencil graffiti promoting the hashtag #OccupyForRights
### သုံးစွဲသူများမှ တိုင်ကြားခြင်း

### Sentiment analysis

### အားကစားပွဲများ

ထင်ရှားသောဓလေ့
--------------

ကိုးကား
-------

ပြင်ပ အင်တာနက်စာမျက်နှာများ
---------------------------

* Wikipedia internal hashtag search engine – for hashtags used in edit summaries
* Veszelszki, Ágnes 2016: #time, #truth, #tradition. An Image-text Relationship on Instagram: photo and hashtag. In: Benedek, András; Veszelszki, Ágnes (eds.): In the Beginning was the Image: The Omnipresence of Pictures: Time, Truth, Tradition. Frankfurt am Main: Peter Lang GmbH, Internationaler Verlag der Wissenschaften, pp. 139–150.
**ဆွန်ဇူး** (/ˈsuːnˈdzuː/;(အချို့က ဆွန်ဇီ၊ ဆွန်ဇဟုခေါ်)သည် တရုတ်လူမျိုး စစ်ဗိုလ်ချုပ်၊ စစ်ဗျူဟာမှူး၊ ဒဿနပညာရှင်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ရှေးခေတ်တရုတ်ပြည်၏ နွေဦးနှင့် ဆောင်းဦးကာလတွင်နေခဲ့သူဖြစ်သည်။ ဆွန်ဇူးကို "စစ်သေနကဗျူဟာ"ကျမ်းပြုစုသူအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုကြပြီး အဆိုပါကျမ်းမှာ အနောက်တိုင်းနှင့်အရှေ့တိုင်းဒဿနပညာရပ်များအပေါ် လွှမ်းမိုးမှုရှိသည်။ 
အနောက်တိုင်းတွင် "ဆွန်ဇူး"ဟူ၍ လူသိများသော နာမည်မှာ ဘွဲ့အမည်နှင့်ခေါ်သောအမည်ဖြစ်ပြီး ဇူး(ဇ)ဆိုသည်မှာ "ဆရာကြီး"ဟုအဓိပ္ပာယ်ရ၍ ဆွန်ဇူးဟူသည်မှာ "ဆရာကြီး ဆွန်"ဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။

ဆွန်ဇူးအကြောင်းသမိုင်းမှာ မတိကျမသေချာပေ။ စိမာကျင်နှင့် အခြားသမိုင်းဆရာကြီးများက သူ့အား ဝူနိုင်ငံ၏ မှူးမတ်တစ်ဦးအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုထားသည်။

ဘဝမှတ်တမ်း
----------

  

ဆွန်ဇူးမွေးဖွားခဲ့ရာ ဒေသကို သမိုင်းအထောက်အထားမရှိ၍ မသိကြသေးပေ။ နွေဦးနှင့် ဆောင်းဦးနှစ်စဉ်မှတ်တမ်းအချို့အရ ဆွန်ဇူးသည် ချီပြည်နယ်တွင် မွေးဖွားသည်ဟုဆိုကြသည်။ သို့သော်လည်း စိမာကျင်က ဆွန်ဇူးသည် ဝူပြည်နယ်ဖွားဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။မွေးရာဒေသကွဲပြားနေသော်လည်း ဆွန်ဇူးသည် နွေဦးနှင့် ဆောင်းဦးကာလ( ခရစ်မပေါ်မီ ၄၇၅-၂၂၁)နှောင်းပိုင်းမှ မွေးဖွားခဲ့သူအဖြစ် လက်ခံကြလေသည်။

စိမာကျင် ထံမှ ဆွန်ဇူး၏ ထင်ရှားလူသိများသော ပုံပြင်တစ်ပုဒ်တွင် ဆွန်ဇူး၏စိတ်လှုပ်ရှားလွယ်မှုကို အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဆွန်ဇူးအား မခန့်အပ်မှီတွင် ဝူနိုင်ငံဘုရင်မင်းမြတ်သည် သူ့အားစမ်းသပ်သည့်အနေဖြင့် ကိုယ်လုပ်တော်မောင်းမ ၁၈၀ ကို တိုက်ရည်ခိုက်ရည်ပြည့်ဝသော စစ်သားများဖြစ်လာအောင် လေ့ကျင့်ခိုင်းသည်။ ဆွန်ဇူးသည် ၎င်းတို့အားအုပ်စုနှစ်ခုခွဲ၍ ဘုရင်မင်းမြတ် မျက်နှာသာပေးသော ကိုယ်လုပ်တော်နှစ်ယောက်ကို အုပ်စုနှစ်ခုကို ဦးဆောင်စေသည်။ ဘုရင်မင်းမြတ်ကို အုပ်စုနှစ်ခုလုံး၏ အကြီးအကဲအဖြစ်တာဝန်ယူစေသည်။ သူကိုယ်တိုင်ကမူ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ၎င်းတို့အား ဆွန်ဇူးက ညာညှိခိုင်းရာ ကိုယ်လုပ်တော်များမှာ တခစ်ခစ်ရယ်မောသာနေကြသည်။ စစ်သားတို့သည် ၎င်းတို့ကို ပေးအပ်သော အမိန့်ကို နားလည်ရန်မှာ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဖြစ်သူတွင် တာဝန်ရှိသည်ဟု ဆွန်ဇူးက ဆိုသည်။ တဖန်ထပ်မံ၍ ညာညှိရန် အမိန့်ထပ်ပေးရာ ကိုယ်လုပ်တော်များမှာ တခစ်ခစ်ရယ်လျက်သာနေပြန်သည်။ ထိုအခါ ဆွန်ဇူးက ဘုရင်မင်းမြတ်မျက်နှာသာပေးသော အုပ်စုခေါင်းဆောင် ကိုယ်လုပ်တော်နှစ်ယောက်ကို ဘုရင်မင်းမြတ်ကကန့်ကွက်နေသည့်ကြားမှ သတ်ပစ်ရန် အမိန့်ပေးလေသည်။ ဗိုလ်ချုပ်၏ စစ်သားများသည် အမိန့်ကို နားလည်ကြသော်လည်း မလိုက်နာကြခြင်းမှာ အုပ်စုကိုခေါင်းဆောင်သူတို့တွင် တာဝန်ရှိသည်ဟု ဆွန်ဇူးက ရှင်းပြသည်။ ဗိုလ်လုပ်မည့်သူသည် ဘုရင်မင်းမြတ်က ကန့်ကွက်သော်ငြား ၎င်းအားပေးအပ်ထားပြီးဖြစ်သော တာဝန်ကို ဆုံးခန်းတိုင်အောင်မြင်အောင် ဆောင်ရွက်ရမည်သာဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ အုပ်စုခေါင်းဆောင်နှစ်ယောက်ကို သုတ်သင်ပြီးသော် အခြားကိုယ်လုပ်တော်နှစ်ယောက်ကို ထပ်မံရွေးချယ်ကာ အုပ်စု ခေါင်းဆောင်လုပ်စေပြန်သည်။ ထိုမှစ၍ အုပ်စုနှစ်စုလုံးတို့သည် ကို့ယို့ကားယားလုပ်မှု၏ အကျိုးဆက်ကို သိမြင်ပြီးဖြစ်၍ ၎င်းတို့အား ခိုင်းစေသည်ကို မဆိုင်းမတွလိုက်လုပ်ကြလေတော့သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  "Sun Tzu". *Columbia Encyclopedia|Columbia Electronic Encyclopedia* (2013).
2. ↑  Sawyer၊ Ralph D. (2007)၊ *The Seven Military Classics of Ancient China*၊ New York: Basic Books၊ pp. 421–422၊ ISBN 0-465-00304-4.
3. ↑  Sawyer 2007, p. 151.
4. ↑  Sawyer 2007, p. 153.
5. ↑  McNeilly 2001, pp. 3–4.
6. ↑  Bradford 2000, pp. 134–135.
ဗိန္ဒုသာရ မင်းသည် ဗုဒ္ဓသာသနာတော်တွင် နေလအသွင်ထင်ရှားသော သီရိဓမ္မာသောကမင်းကြီး၏ ခမည်းတော်ဖြစ်သည်။ ပါဋလိပုတ်ပြည်၌ သာသနာနှစ် ၁၈၆ ခုမှ ၂၁၄ ခုနှစ်အထိ နန်းစံသော မင်းဖြစ်သည်။ ဗိန္ဒုသာရမင်းကို သာသနာနှစ် ၁၇၀ ပြည့်တွင် ဖွားမြင်သည်။ ခမည်းတော်မှာ စန္ဒဂုတ္တမင်းဖြစ်၍ မယ်တော်မှ စန္ဒဂုတ္တမင်း ဦးရီးတော်၏ သမီးတော်ဖြစ်လေသည်။

ဖွားမြင်ခြင်းနှင့် ဘဝအစ
-----------------------

ခမည်းတော် စန္ဒဂုတ္တမင်းသည် မလိုသူတို့ စားတော်၌ သေဆေးထည့်သော် အန္တရာယ် မဖြစ်နိုင်စိမ့်သော်ငှာ စားသောက်ရာဟူသမျှတို့၌ အဆိပ်နှင့်ရော၍သာ စားလေ့ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် မိဖုရားတို့နှင့်အတူ ပွဲတော်မတည်ဘဲ အသီးအခြား ပွဲတော်တည်လေ့ရှိ၏။ စန္ဒဂုတ္တမင်း၏ မိဖုရားကြီးသည် မီးဖွားရန် ၇ ရက်အလို ကိုယ်ဝန်အရင့်အမာရှိစဉ် တခါသော် မင်းကြီးစားတော်ခေါ်ရာဝယ် တလုပ်မျှယူ၍ ခံတွင်းသို့ သွင်းမိ၏။ မင်းကြီးလည်း မိဖုရား ထွေးထုတ်စေလေသည်။ သို့သော် အချိန်နှောင်းသဖြင့် ထိုအစာသည် လည်ချောင်းတွင်းသို့ ဝင်၏။ ထိုသို့ ဝင်ကြောင်းသိလျှင် မင်းကြီးလည်း မိဖုရား၏ လည်ပင်းကို သန်လျက်ဖြင့် ဖြတ်လျက် ဝမ်းမှ သန္ဓေသားကို ထုတ်ယူ၍ ဆိတ်မကြီး၏ ဝမ်းကို ဖောက်၍ ထည့်ထားသည်။ ယင်းသို့ဖြင့် ထိုသားကို ၇ ရက်တိုင်တိုင် တနေ့လျှင် ဆိတ်မတကောင်လဲ၍ အလှည့်အလှယ်ဖြင့် အောင်းစေပြီးနောက် နေ့ရက်စေ့သော သားငယ်ကို နို့ထိန်းတို့ကို အပ်လျက် မွေးမြူစေသည်။ ထိုသတို့သားငယ်သည် ဆိတ်သွေးတို့ဖြင့် လိမ်းကျံရသောကြောင့် အရေတို့တွင် အပိမ့်အပိမ့် ပေါက်ကုန်၏။ ယင်းသို့ ပေါက်ခြင်းကြောင့် ထိုသတို့သားကို ဗိန္ဒုသာရဟု အမည်ပေးလေသည်။

မင်းအဖြစ်ရောက်ရှိခြင်း
----------------------

ထိုဗိန္ဒုသာရ သတို့သား အရွယ်ရောက်လတ်သော် ခမည်းတော် စန္ဒဂုတ္တမင်းကြီး နတ်ရွာစံ၏။ မင်းကြီး နတ်ရွာစံသော်လည်း ဒေဝဂဗ္ဘမည်သော ဘီလူးဝင်၍ မင်းကြီး အသက်ရှင်သကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်ကို ဥပါယ်တမျဉ်ဖြင့် ပယ်ရှားလျက် သားတော် ဗိန္ဒုသာရ မင်းအဖြစ်ပြု၍ ပါဋလိပုတ်ပြည်၌ စံ၏။ ဗိန္ဒုသာရမင်းသည် မောရိယပြည်မှ သာကီဝင် မင်းမျိုးဖြစ်သော ဓမ္မာမင်းသမီးကို မိဖုရားမြှောက်သည်။ ထိုမိဖုရားမှ နောင်သောအခါ သီရိဓမ္မာသောကမင်းဟု တွင်မည့် သတို့သားနှင့် ညီတော် တိဿမင်းသားကို ဖွားမြင်သည်။

နတ်ရွာစံခြင်း
-------------

ဗိန္ဒုသာရမင်းကြီးသည် ထီးနန်းစည်းစိမ်ကို ၂၈ နှစ်တိုင်တိုင် စံစားခဲ့ပြီးနောက် သာသနာနှစ် ၂၁၄ ခုနှစ်တွင် နတ်ရွာစံလေသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အပိုင်း-က၊ အတွဲ-၈
**သိင်္ဃသူ** ဟူသည်မှာ ရှေးမြန်မာမင်းလက်ထက် မင်းသားတို့ကို ချီးမြှင့်လေ့ရှိသော ဘွဲ့အမည်တခု ဖြစ်သည်။

ဝေါဟာရဖြစ်ပေါ်ပုံ
-----------------

သိင်္ဃသူ သည် သိင်္ဃ နှင့် သူရ ဟူသော ပါဠိဝေါဟာရ ၂ ခုကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ သိင်္ဃ သည် သီဟကို မြန်မာမှုပြုခြင်းဖြစ်ပြီး ရဲရင့်ခြင်းဟု အနက်ရသည်။  သူရ သည်လည်း အနက်တူသော စကားလုံးပင် ဖြစ်၏။ အချို့သူတို့မှာ သိခါ မှဖြစ်သော သိင်္ခနှင့် လွဲကာ **~~သိင်္ခသူ~~** ဟု ရေးတတ်၏။ သိခါမှာ ဦးစွန် သို့ သျှောင်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရ၏။  သိင်္ခသူရေးက သျှောင်ဖြင့်ရဲရင့်သူဟု မရမကအနက်ယူသော် သင့်နိုင်သည်။

သိင်္ဃသူဘွဲ့ခံများ
------------------

### သိင်္ဃသူ (ကျစွာမင်း သား)

အစောဆုံးတွေ့ရသော သိင်္ဃသူဘွဲ့ခံမှာ ကျစွာမင်း၏ သားတော်တပါး ဖြစ်သည်။ သူ၏သမီး ရေးထိုးသော သိင်္ဃသူ့သမီးကျောက်စာမှာ ဆုတောင်းပုံလှသဖြင့် ထင်ရှား၏။

### သိင်္ဃသူ (တောင်တွင်း သီဟပတေ့ သား)

တောင်တွင်း သီဟပတေ့ သား စောနှောင်းသည်လည်း သိင်္ဃသူဘွဲ့ ခံသည်။ ဖခင်ရှိစဉ် စကုကိုစား၍ သိင်္ဃသူဘွဲ့ခံသော်လည်း မည်သူပေးကြောင်း မသိရ။ 

### သိင်္ဃသူ (စကုစား သိင်္ဃသူ သား)

သိင်္ဃသူငယ်ဟု ရာဇဝင်များတွင် ရေးခြင်းခံရသူမှာ အထက် သိင်္ဃသူ စောနှောင်း သား ဖြစ်၏။ မင်းကြီးစွာ၏ သမီးနှင့်လက်ထပ်သူဖြစ်၍ ဤဘွဲ့ကို မင်းကြီးစွာပေးကြောင်း ယုံကြည်ရသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မဟာဇေယသင်္ခယာ။ "ဝေါဟာရလီနတ္တဒီပနီ"။ ဟံသာဝတီစာပုံနှိပ်တိုက်။ ၁၉၆၃၊ ဇူလိုင်။ စာ ၃၂၂။ "... မိဿသိင်္ဃဓနုမာသေ ဟူ၍ ဗေဒင်ကျမ်းတွင် ဟအက္ခရာ ဃပြုကြောင်း ..."
2. ↑  ဦးဟုတ်စိန်။ "ပါဠိ-မြန်မာအဘိဓာန်"။ ပိဋကဗျူဟာအဖွဲ့။ ၁၉၉၉။ စာ ၁၀၃၃။
3. ↑  "မှန်နန်းမဟာရာဇဝင်တော်ကြီး"၊ ဆဋ္ဌမတွဲ၊ တတိယအကြိမ်။ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန။ ၁၉၉၂၊ ဒီဇင်ဘာ။ စာ ၃၉၈။ "ထိုအခါ ငနွယ်ကုန်စား ဘယကျော်သူ ခြားနားလေ၏။ တောင်တွင်းကြီးစား သီဟပတေ့လည်း ခြားနားလေ၏။ စကုစား သိင်္ဂသူလည်း ခြားနားလေ၏။ ..."
**သိတကော့ဝိဟာရ** သည် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၊ Dinajpur ခရိုင်၊ Nawabganj upazila တွင် တည်ရှိသည့် ရှေးဟောင်းသုတေသနနယ်မြေတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုနေရာကို ဒေသခံများက Sita နေထိုင်ခဲ့သည့်နေရာအဖြစ် သိကြသည်။ ပုံမှန်တူးဖော်မှုများကို ၁၉၆၈၊ ၁၉၇၂ - ၁၉၇၃ ခုနှစ်များတွင် လုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ရှေးခေတ်ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတော်တစ်ခုကို တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။ ကျောင်းတော်ကို တည်ဆောက်ခဲ့သည့်အချိန်မှာ အနီးအနားရှိ Somapura Mahavihara နှင့် Halud Vihara တို့နှင့် အတူတူပင် ဖြစ်သည်။

ဗိသုကာ
------

ကျောင်းတော်ကို စတုရန်းဧရိယာ ၆၅ မီတာ ရှိသည့် မြေပေါ်တွင် တည်ဆောက်ထားသည်။

နယ်နိမိတ်အတွင်းရှိ တောင်ဘက်နှင့် မြောက်ဘက်တို့တွင် ကျယ်ပြန့်သည် နေရာကွက်လပ်ရှိသည်။ တောင်ဘက်တွင် အပြင်ဘက် ဝင်ထွက်ပေါက်ရှိပြီး နယ်နိမိတ်အတွင်းတွင် စောင့်ကြပ်သည့် အခန်းနှစ်ခန်း ရှိသည်။ အတွင်းဘက်ဝင်ထွက်ပေါက်မှတစ်ဆင့် အဝင်ဘက်ခန်းမသို့ ရောက်ရှိသည်။ ခန်းမသည် အခြားသော အခန်းများနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ ထိုအခန်းများသည် ၄၁ ခန်းရှိသည်။ မြောက်ဘက်တွင် ၈ ခန်း၊ အခြားသုံးဘက်တွင် ၁၁ ခန်းစီ ရှိသည်။ အခန်းများသည် အရွယ်အစား (3.66 m by 3.35 m).အတူတူနီးပါး ရှိကြသည်။

အရှေ့ဘက်အခန်း၏ နံရံအထူသည် ၁.၀၇ မီတာ၊ အနောက်ဘက်နံရံသည် ၂.၅၉ မီတာနှင့် ကန့်ထားသည့် နံရံသည် 0.91-1.22 မီတာ ထူကြသည်။ အခန်းတစ်ခုချင်းစီ၏ အရှေ့ဘက်တွင် တံခါးပေါက်ရှိပြီး အခြားနံရံသုံးဘက်တွင် အပေါက်များ ဖောက်ထားကြသည်။

ကျောင်းတော်၏ ပတ်လည်တစ်လျှောက်တွင် ၂.၅၉ မီတာကျယ်သည့် ဝရန်တာ ရှိသည်။ အခန်းများသည် ထိုဝရံတာသို့ အလျား ၁.၆၈ မီတာ၊ အကျယ် ၁.၀၇ မီတာရှိသည့် လမ်းပေါက်မှတဆင့် ဆက်သွယ်ထားသည်။

တွေ့ရှိရသည့် ပစ္စည်းများ
------------------------

ကြေးဆင်းတုနှစ်ခုကို တွေ့ရသည်။ ဗောဓိသတ္တ Padmapani နှင့် ဗောဓိသတ္တ Manjushri တို့၏ ဆင်းတုများ ဖြစ်သည်။ တူးဖော်မှုပြုလုပ်စဉ် မြေတွင် မြုပ်နေသည့် မင်အိုးများ၊ မြေစေးအရုပ်များ၊ အလှဆင်အုတ်များနှင့် အိုးကွဲများစွာကို တွေ့ရသည်။

ထိန်းသိမ်းကာကွယ်မှု
-------------------

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံအစိုးရ၏ ရှေးဟောင်းသုတေသနနှင့် ပြတိုက်များဌာနက သိတကော့ဝိဟာရ ကို ထိန်းသိမ်းထားရှိသည်။ သိတကော့ဝိဟာရသည် ပြုပြင်မွမ်းမံမှုများနှင့် ထိန်းသိမ်းမှုများ ကောင်းမွန်စွာ လုပ်ဆောင်ရန် လိုအပ်လျက်ရှိသည်။

ရုပ်ပုံများ
-----------

* 
*

ကိုးကား
-------

1. ↑  Banglapedia။ Banglapedia။
2. 1 2  Site Board။
3. ↑  The Buddhist Forum။ 7 December 2017 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  29 January 2021 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
**သိင်္ဂါလမာတုထေရီ** သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ဧတဒဂ်ရ ရဟန်းမိန်းမတစ်ပါး ဖြစ်သည်။

အတိတ်ဘဝ
-------

ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာမှ ရေတွက်ပါက ကမ္ဘာတစ်သိန်းအထက်တွင် ပဒုမုတ္တရမြတ်စွာဘုရား ပွင့်တော်မူ၏။ ထိုအချိန်တွင် သိင်္ဂါလမာတုထေရီသည် ဥစ္စာပြည့်စုံသည့် အမတ်မျိုးတွင် ဖြစ်၏။ တစ်ခုသောအချိန်တွင် သိင်္ဂါလမာတုထေရီသည် ထိုမြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်ကို နာကြားရ၏။ ထို့နောက် ရဟန်းဘောင်သို့ ဝင်သွား၏။

တစ်နေ့သောအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းမတစ်ဦးအား သဒ္ဓါတရားဖြင့် နှလုံးသွင်းသူတို့တွင် အမြတ်ဆုံးဟု ချီးကျူး၏။ ထိုအခါ သိင်္ဂါလမာတုထေရီသည် ထိုဧတဒဂ်ဆုကို တောင့်တကာ သိက္ခာသုံးပါးကို ဖြည့်ကျင့်၏။ ထိုအခါ ပဒုမုတ္တရမြတ်စွာဘုရားသည် ဂေါတမအမည်ရသည့် မြတ်စွာဘုရားလက်ထက်တွင် "သိင်္ဂါလလုလင်၏ အမိ" ဟူသော အမည်ဖြင့် တပည့်သာဝိကာမ ဖြစ်မည်ဟု မိန့်တော်မူ၏။

ဧတဒဂ်ရတော်မူခြင်း
-----------------

နောက်ဆုံးဘဝတွင် ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင် သူဌေးမျိုး၌ လူဖြစ်၏။ သိင်္ဂါလဟူသော သားတစ်ဦးအား ဖွားမြင်၏။ သားဖြစ်သူ သိင်္ဂါလသည် မှားယွင်းသော အယူရှိသူ ဖြစ်၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် သိင်္ဂါလသတို့သားအား တရားတို့ကို ဟောကြားရာ မိခင်ဖြစ်သူသည် သောတာပန် ဖြစ်၏။ ထို့နောက်တွင် သာသနာ့ဘောင်သို့ ဝင်ခဲ့၏။

ထိုအခါ သိင်္ဂါလမာတုထေရီသည် ဗုဒ္ဓနုဿတိဘာဝနာကို ပွားများရာ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူ၏။ သိင်္ဂါလမာတုထေရီသည် မြတ်စွာဘုရား၏ ရောင်ခြည်တော်တောက်ပလျက်ရှိသည့် ရုပ်အဆင်းတော်ကို ဖူးမြော်ရသော်လည်း မရောင့်ရဲနိုင်ဖြစ်၏။

ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် သိင်္ဂါလမာတုထေရီအား သဒ္ဓါတရားဖြင့် နှလုံးသွင်းသူတို့တွင် အမြတ်ဆုံးဟူသော ဧတဒဂ်ဆုကို ပေးတော်မူ၏။

ကိုးကား
-------

1. 1 2 3  *ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ထေရီအပဒါန်ပါဠိတော်၊ ခတ္တိယာဝဂ်*။
သိန္ဓုနယ်
---------

ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၊ အနောက်ပါကစ္စတန်ပြည်နယ်တွင်တည်ရှိ၍ အိန္ဒုမြစ်ဝှမ်း 
အောက်ပိုင်းမှ နယ်ကြီးဖြစ်သည်။ ယခင်ကဘုံဘိုင်ပြည်နယ်၏ 
လက်အောက်ခံဖြစ်ခဲ့ဘူးသောနယ်ပင် ဖြစ်သည်။ ၁၉၃၆ 
ခုနှစ်မှစ၍ သိန္ဓုနယ်သည် သီးခြားဘုရင်ခံအုပ်ချုပ်သော 
ပြည်နယ်တစ်နယ်ဖြစ်လာသည်။ ၁၉၄ရ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၅ 
ရက်နေ့တွင် အိန္ဒိယနှင့်ပါကစ္စတန်ဟူ၍ ဓနသဟာယနိုင်ငံနှစ်ခု 
ကွဲသောအခါ သိန္ဓုနယ်သည်ပါကစ္စတန်နိုင်ငံအပါအဝင် 
နယ်တစ်နယ်ဖြစ်လာလေသည်။ 

သိန္ဓုနယ်မြေသည် အိန္ဒုမြစ်ဝကျွန်းပေါ်အတွင်း 
များသောအားဖြင့် ကျရောက်လျက် နုံးတင်မြေ များဖြစ်၍ 
မြေဩဇာထက်သန်သည်။ အနောက်ဘက်ပိုင်းသည် 
တောင်ကုန်းထူထပ်၏။ အရှေ့ဘက်အစွန်တွင်ကားသာ 
သဲကန္တာရ၏ အနောက်ဘက်စွန်းတည်ရှိသည်။ 
စပါးသည်ထိုနယ်၏အဓိကသီးနှံဖြစ်၍ 
အကြီးအကျယ်စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ကြသည်။ နယ်လူဦးရေ၏ ၄ဝ 
ရာနှုန်းသည်လယ်ယာလုပ်ကိုင်စားသောက်သူများဖြစ်၏။ 
စပါးမှတစ်ပါး တောင်ပိုင်း၌နှမ်းကိုလည်း စိုက်ပျိုးကြသည်။ 
အလယ်ပိုင်း၌ဂျုံများစိုက်ပျိုး၍ အောက်ပိုင်းတွင် ဝါဂွမ်းများ 
စိုက်ပျိုး၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးအပြင် လက်မှုလုပ်ငန်းများမှာ 
အိုးခွက်လုပ်ငန်း၊ အုတ်ကြွပ်လုပ်ငန်း၊ ယွန်းထည်၊ ပိုးထည်နှင့် 
ကော်ဇောလုပ်ငန်းစသည်တို့ဖြစ်၏။ စက်မှုကိရိယာများ 
ထွန်းကားလာသောအခါ လက်မှုလုပ်ငန်းများတိမ်ကောသ 
လောက်ဖြစ်သွား၏။ ဝါဂွမ်း၊ ရိုင်းဂျုံ၊ ဂျုံမှုန့်၊ စပါး၊ 
သားရေစိမ်းများကိုတင်ပို့ရောင်းချသည်။ သိန္ဓု နယ်သည် 
အိန္ဒိယနိုင်ငံအနောက်မြောက်ဒေသများနှင့် မီးရထားလမ်း 
အားဖြင့် ဆက်သွယ်ထားလေသည်။ မြို့ကြီး များမှာ 
ဟိုက်ဒရာဗတ်၊ နာဝဗ်ရှားနှင့် မီရပူခတ်မြို့၊ စသည်တို့ဖြစ်၏။ 

သိန္ဓုနယ်၏အကျယ်အဝန်းမှာ ၅ဝ၃၉ရ စတုရန်းမိုင် 
ရှိ၍၊ ၁၉၅၁ ခုနှစ်၊ သန်းခေါင်စာရင်း အရ လူဦးရေ 
၄၆ဝ၈ဝဝဝရှိသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃)