**အမေနေ့** (**မိခင်များနေ့**) (Mother Day)သည် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ မိခင်အားလုံးကို ဂုဏ်ပြုသောနေ့ အဖြစ် နှစ်စဉ် မေလ ဒုတိယပတ် တနင်္ဂနွေနေ့ကို အမေမိခင်နေ့ဟု နိုင်ငံအများစုက သတ်မှတ်ကြသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ တွင် အမေနေ့ကို နှစ်စဉ် ပြာသိုလပြည့်နေ့၌ ကျင်းပပြုလုပ်ပြီး အမေ့ဂုဏ်ကျေးဇူးများကို ထုတ်ဖော်ပြောဆို ကြသည်။ ယဉ်ကျေးမှု ဓလေ့ထုံးတမ်း အလိုက် မတူညီသော ရက်များတွင် အမေနေ့ကို ကျင်းပကြသည်။

Julia Ward Howe ( 1819 - 1910 )
ရှေးဟောင်း ဂရိ ရောမခေတ်မှ စတင်၍ ဒီနေ့ခေတ်အထိ အမေနေ့ကို ကျင်းပနေကြဆဲဖြစ်သည်။ နောင်တွင်လည်း အမေ့ကျေးဇူး ထုတ်ဖော်သည့်နေ့ကို ဆက်လက်ကျင်းပ နေကြဦးမှာ မလွဲပေ၊ Officially အမေနေ့ဖြစ်မြောက်အောင် ကြိုးပမ်းအားထုတ်ခဲ့သူမှာ အမေရိကန်နိုင်ငံသူ နာမည်ကြီးစာရေးဆရာမဂျူလီယာဝါ့ဒ်ဟိုး ( Julia Ward Howe (1819-1910) ) ဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။ သူမသည် ကျော်ကြားသော စာရေးဆရာမကြီးတစ်ဦးဖြစ်ပြီး အမေနေ့ ဖြစ်မြောက်ရန် ကလောင်စွမ်းနှင့် ကြိုးပမ်းခဲ့သူဖြစ်သည်။

၁၈၇၂ ခုနှစ်မှာ စတင်လှုပ်ရှားခဲ့တာ ဖြစ်ပြီး၊ စစ်ပွဲမှာသေဆုံးခဲ့ကြသူများကို ရည်ရွယ်ပြီး၊ စစ်ပွဲကိုအလိုမရှိ၊ စစ်ပွဲကိုမုန်းတီးဆန့်ကျင်ဖို့ရန် မိခင်များအားလုံးကို နှိုးဆော်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ ဇွန်လ ၂ ရက်နေ့ကို မိခင်များနေ့အဖြစ် သတ်မှတ်ကျင်းပဖို့ရန် နှိုးဆော်ပြီး၊ ဇွန်လ ဒုတိယပတ် တနင်္ဂနွေနေ့ မှာလည်း Mothers' Peace Day အဖြစ်နဲ့ USA, Houston မှာ စတင်ပြုလုပ် ကျင်းပခဲ့ကြပါတယ်။ Julia Ward Howe ၏ စိတ်ကူးအမြင်ဟာအတော်ပြန့်နှံ့လာပြီး၊ နောက်ပိုင်းမှာတော့ Anna Jarvis တင်သွင်းတဲ့မေလမှာ ကျင်းပတဲ့ မိခင်များနေ့က နေရာယူသွားခဲ့ပါတယ်။ 

အမေနေ့ဖြစ်မြောက်အောင် ကြိုးပမ်းခဲ့သူ Anna Marie Jarvis က မိခင်ဖြစ်သူ Ann Maria Reeves Jarvis အိပ်မက်ကို ဆက်လက်ပြီး ရှင်သန်စေခဲ့သူ ဖြစ်ပြီး သူမဟာလည်း မမေ့သင့်သော ကျေးဇူးရှင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။ Julia Ward Howe နှင့် Anna Marie Jarvis တို့၏ ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့် နောက်ပိုင်းတွင် ကမ္ဘာနှင့် အဝှမ်း အမေနေ့ ကျင်းပနေခဲ့ကြတာဖြစ်သည်။

အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင် မယ်တော်မယ်ရီကို ဂုဏ်ပြုသည့်အနေ့နှင့် ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ ထိုနေ့မှာ အမေအားလုံးသည် တူညီဝတ်စုံများကို ဝတ်ဆင်ပြီး အခမ်းအနား ကျင်းပသောနေရာကို ရောက်လာသောအခါ သားသမီးများက အမေများ၏ ကျေးဇူးကို ထုတ်ဖော်ပြောဆိုကြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံ အမေနေ့ ဖြစ်ပေါ်လာပုံ
----------------------------------

မြန်မာပြည်တွင် စာရေးဆရာ၊ ဒါရိုက်တာ ဦးသုခ၏ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုကြောင့် ပြာသိုလပြည့်နေ့ကို အမေနေ့အဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်ခဲ့ပြီး မြန်မာ့ပြက္ခဒိန်တွင် ပြာသိုလပြည့်အမေနေ့အဖြစ် ကမ္ပည်းတင်နိုင်ခဲ့ပေသည်။ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုအရ အမေကို ဘုရားနှင့် တစ်ဂိုဏ်းတည်းထားပြီး **မာတာပိတုဂုဏောအနန္တော** ဟူ၍ ပူဇော်အရိုအသေပေးခဲ့ကြသည်။ ဆရာကြီးဦးသုခက တရားဝင်ဖြစ်စေရန် ကြိုးပမ်းပေးသူ ဖြစ်သည်။ (၁၉၉၅)ခုနှစ်၊ ပြာသိုလပြည့်နေ့၌ စာရေးဆရာ ဦးသုခ၏ တိုက်တွန်းပြောပြချက်အရ မန္တလေးတွင် အမေနေ့ကို ပထမဦးဆုံး စတင်ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့သည်။ (၁၉၉၇)တွင် ပြာသိုလပြည့်နေ့အား အမေနေ့အဖြစ် တရားဝင်သတ်မှတ်နိုင်ခဲ့သည်။ မိဘကျေးဇူးဆပ်နည်း စသည့် ဗဟုသုတပညာပေးများ ဟောပြောခြင်းဖြင့် ခေတ်လူငယ်များအား အသိပညာဗဟုသုတ တိုးပွားစေလိုသည့် ဆန္ဒဖြင့် စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  The New Light of Myanmar (5 JANUARY 2019)။ Yangon University confers Doctor of Letters on Reactor Sayadaw of International Theravada Buddhist Missionary University, Sayagyi U Thukha။  18 May 2020 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။ "Because of his organization, the Fullmoon Day of Pyatho has been observed as Mothers" Day since 1997."
2. ↑  "အမေဆိုသည့် စာကလေးနှစ်လုံးကို အသံထွက်အောင်ရွတ်ဆိုကြည့်လိုက်စမ်းပါ။ အလွန်ချိုမြိန်သော၊ သာယာသော၊ စိတ်ချမ်းသာသော၊ မေတ္တာနှင့်ထုံမွှန်းသော အရသာကို ခံစားရပါလိမ့်မည်" (ဆရာကြီး ဦးသုခ၏ ပထမဆုံးအကြိမ် မန္တလေး အမေနေ့ ဟောပြောပွဲမှ)

  


| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
မြန်မာ့ ရာသီ |
| --- |
| မြန်မာ လများ | 
* တန်ခူး
* ကဆုန်
* နယုန်
* ဝါဆို
* ဝါခေါင်
* တော်သလင်း
* သီတင်းကျွတ်
* တန်ဆောင်မုန်း
* နတ်တော်
* ပြာသို
* တပို့တွဲ
* တပေါင်း

 |
| ရာသီဥတုများ | 
* နွေ
* မိုး
* ဆောင်း

 |
|  ရာသီ ပွဲတော်များ | 
* သင်္ကြန်
* ညောင်ရေသွန်းပွဲ
* စာပြန်တော်ပွဲ
* သီတင်းကျွတ်ပွဲတော်
* တန်ဆောင်တိုင်ပွဲတော်
* မသိုးသင်္ကန်းရက်လုပ်ပွဲ
* လှေပြိုင်ပွဲ
* ထမနဲပွဲ
* မြင်းခင်းပွဲ
* သဲပုံစေတီပွဲ

 |
| ဒေသ ပွဲတော်များ | 
* တောင်ပြုံး
* ရတနာ့ဂူ နတ်ပွဲ
* အမေကြီးပွဲ

 |
| နေ့ထူးနေ့မြတ်များ | 
* လွတ်လပ်ရေးနေ့
* ပြည်ထောင်စုနေ့
* တောင်သူလယ်သမားနေ့
* တပ်မတော်နေ့
* ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးနေ့
* အလုပ်သမားနေ့
* ကမ္ဘာ့ကြက်ခြေနီနေ့
* ကဆုန်လပြည့် ဗုဒ္ဓနေ့
* မဟာသမယ အခါတော်နေ့ပွဲ
* ဝါဆိုလပြည့်နေ့
* ဓမ္မစကြာ အခါတော်နေ့
* သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့
* အဘိဓမ္မာ အခါတော်နေ့
* သာမညဖလ အခါတော်နေ့
* မေတ္တာအခါတော်နေ့
* မြတ်ဗုဒ္ဓပြည်တော်ဝင်အခါတော်နေ့
* ကမ္ဘာ့ဆေးလိပ်မသောက်ရေးနေ့
* ကမ္ဘာ့ပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးနေ့
* အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ မူးယစ်ဆေးဝါးတိုက်ဖျက်ရေးနေ့
* မြန်မာအမျိုးသမီးများနေ့
* အာဇာနည်နေ့
* ကမ္ဘာ့သစ်ပင်စိုက်ပျိုးရေးနေ့
* ကမ္ဘာ့လူဦးရေနေ့
* နိုင်ငံတကာ စာတတ်မြောက်ရေးနေ့
* ကမ္ဘာ့ဓာတ်မှန်ပညာနေ့
* အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အိုဇုန်းလွှာထိန်းသိမ်းရေးနေ့
* အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ သက်ကြီးရွယ်အိုများနေ့
* စာဆိုတော်နေ့
* အမေနေ့
* ကမ္ဘာ့ဆရာများနေ့
* ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာနေ့
* ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂနေ့
* အမျိုးသားနေ့
* ကမ္ဘာ့ခုခံအားကျဆင်းမှု ကူးစက်ရောဂါတိုက်ဖျက်ရေးနေ့
* အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းသူများနေ့
* အနာကြီးရောဂါ ကင်းဝေးရေးအထိမ်းအမှတ်နေ့
* အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲနေ့
* ကမ္ဘာ့ကလေးများနေ့
* ကမ္ဘာ့ရုပ်ရှင်နေ့
* အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဒီမိုကရေစီနေ့
* အာဆီယံနေ့‎
* ရေဒီယိုနေ့
* မြန်မာ့ဂီတနေ့
* နိုင်ငံတကာလူငယ်များနေ့
* အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အမျိုးသမီးများနေ့
* အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ နားလည်သင့်မြတ်မှုနေ့

 |