မြန်မာ-ကိုးကန့်စစ်ပွဲသည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပြည်တွင်းစစ်ပွဲများ၏ တစ်စိတ်တစ်ဒေသဖြစ်ပြီး မြန်မာစစ်တပ်နှင့် ကိုးကန့်တပ်ဖွဲ့တို့ တိုက်ခိုက်သော စစ်ပွဲလည်းဖြစ်သည်။ ဖေဖော်ဝါရီလ (၉)ရက်နေ့မှ လက်ရှိ အချိန်အထိ အပြန်အလှန် တိုက်ခိုက်နေကြဆဲဖြစ်သည်။

နောက်ခံ အကြောင်းအရာ
-------------------

အကျယ်တဝင့် ဖော်ပြထားသောဆောင်းပါး - မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်
၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ဗကပ မှ ခွဲထွက်လာသော ကိုးကန့်တပ်ဖွဲ့သည် မြန်မာစစ်တပ်နှင့် ပထမဆုံး ငြိမ်းချမ်းရေးရယူခဲ့သည့် အဖွဲ့တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ်၌ နယ်ခြားစောင့်တပ်ဖွဲ့စည်းမှုနှင့် ပတ်သတ်၍ ပြဿနာ ဖြစ်ပွားကာ ငြိမ်းချမ်းရေးပျက်ပြယ်ခဲ့သည်။ 

မြန်မာစစ်တပ်၏ လက်အောက်၌ နယ်ခြားစောင့်တပ်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းရေးကို ကိုးကန့်တပ်ဖွဲ့မှ မလိုလားခဲ့ခေျ။ ကိုးကန့်အဖွဲ့အနေနှင့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ရေးကိုသာ ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် မြန်မာစစ်တပ်က ၎င်းတို့နှင့်အတူ ပူးတွဲလုပ်ဆောင်နေသာ ဘိန်းလုပ်ငန်းကို ကိုးကန့်အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့တည်း လုပ်ကိုင်သည်ဟု လွှဲချကာ စစ်ကို စတင်ခဲ့သည်။  ကိုးကန့်ခေါင်းဆောင် ဖုန်ကြားရှင်ကိုလည်း ဖမ်းဆီးရန် ကြိုးပမ်းသဖြင့် ဖုန်ကြားရှင်သည် ၂၀၀၉ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် တရုတ်ပြည်သို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရသည်။ 

၂၀၁၄ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် တရုတ်နိုင်ငံအင်တာဗျူးတစ်ခု၌ ဖုန်ကြားရှင်က ၎င်းတို့ ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည့် ကိုးကန့်နယ်မြေကို ပြန်လည်တိုက်ခိုက်သိမ်းယူမည်ဟု ဖြေကြားခဲ့သည်။

Violence
--------

After six years of relative calm, fighting was first reported on 9 February 2015 in Laukkaing Township, Kokang Self-Administered Zone in the northern part of Shan state near Sino-Burmese border. The MNDAA troops, who were trying to retake the Kokang self-administered zone, had attacked Burmese army outposts near the town of Mawhtike on 9 February. Further fighting broke out in Tashwehtan, northwest of Laukkai in the morning of 10 February as Burmese army reinforcements arrived in the region.

According to state-run newspaper, Global New Light of Myanmar, 200 Kokang renegades, as opposed to government-loyal Kokang units, attacked an army military base in the Konkyan Township and shelled the army headquarters on 12 February.

A convoy of the Myanmar Red Cross Society, clearly marked with red cross insignia which was carrying its staff and at least two journalists, was attacked by MNDAA troops on 17 February after an aid mission in Laukkai township. Two members of the convoy were injured during five minutes of fire. But MNDAA spokesperson, Tun Myat Lin, denied the charge.

Allied group of Ta-ang National Liberation Army (TNLA), Arakan Army (AA) are also fighting alongside the MNDAA. Some sources indicated that the Kachin Independence Army (KIA), United Wa State Army and National Democratic Alliance Army were also involved, but KIA denied its involvement.

The MNDAA is thought to be under the command of former leader Pheung Kya-shin, who was ousted from his position by a government-backed Kokang faction in 2009 and has since lived in relative obscurity in China.

ဒုက္ခသည်များနှင့် အိုးမဲ့အိမ်မဲ့များ ဖြစ်စေမှု
----------------------------------------------

စစ်ပွဲအတွင်း လူပေါင်း ၄၀,၀၀၀ ကျော် အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ဖြစ်ကာ ထွက်ပြေးကြရပြီး ရှမ်းပြည်နယ် လားရှိုးရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများသို့ ထွက်ပြေးလာကြသည်။ တရုတ်ဘက်သို့လည်း စစ်ရှောင်ဒုက္ခသည်များ အများအပြားဝင်ရောက်လာသည်ဟု တရုတ်ပိုင်သတင်းမီဒီယာများက ဆိုကြသည်။ 

၂၀၁၅ခု မတ်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် မြန်မာစစ်တပ်မှ တိုက်လေယာဉ်တစ်စင်းပစ်ခတ်သည့် ဒုံးလက်နက်လမ်းကြောင်းလွဲကာ တရုတ်ပိုင်နက်ထဲသို့ ကျရောက်ပေါက်ကွဲပြီး တရုတ်လူမျိုး (၄) ယောက်သေကာ (၉)ယောက် ဒဏ်ရာရခဲ့သည်။ ထိုကိစ္စနှင့်ပတ်သတ်၍ တရုတ်က မြန်မာအား စစ်ရေးနှင့် သံတမန်ရေး အရ ပြင်းထန်စွာသတိပေးခဲ့သည်။ နယ်မြေကျွံ၍ ဗုံးကြဲမိခြင်းအတွက် မြန်မာအစိုးရမှ တရုတ်အစိုးရကို တောင်းပန်ခဲ့ရသည်။

နိုင်ငံခြား အထောက်အပံ့
----------------------

Burmese Minister for Information Ye Htut called on Chinese government to reign in any local officials who might be helping the group on their side of the border. According to Burmese military intelligence, MNDAA forces are being supported by former Chinese soldiers recruited as mercenaries. However, Chinese government claimed that it did not give military assistance to MNDAA and TNLA spokesman rejected the assertions by the Burmese government.

နိဂုံးချုပ်
-----------

မြန်မာစစ်တပ်တွင် အာဆီယံနိုင်ငံများနှင့် ယှဉ်နိုင်သော လက်နက်များ၊ နည်းပညာများရှိကာ အာဆီယံထိပ်သီး စစ်အင်အားကြီးနိုင်ငံဟု ဒေသတွင်းနိုင်ငံများက သတ်မှတ်ထားသည်။ မြန်မာစစ်တပ်သည် တစ်နိုင်ငံလုံး၏ အသုံးစရိတ် ၉၁% ခန့်ကို စစ်နက်လက်ပစ္စည်းများဝယ်ယူခြင်းနှင့် စစ်တပ်အတွက်သာ အသုံးပြုသည်။ ခေတ်မီ စစ်လက်နက်ပစ္စည်းများကို ပိုင်ဆိုင်ထားသော တပ်လည်းဖြစ်သည်။ ရှိခြင်းကြောင့် မြန်မာစစ်တပ်၏ အောက်ခြေအဆင့် တပ်သားများမှာ အဆင့်နိမ့်လက်နက်များနှင့် တိုက်ပွဲကို ရင်ဆိုင်တိုက်ခိုက်ရခြင်းမှာလည်း စစ်ကို ရှုံးနိမ့်ရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ မတ်လကုန် ဧပြီလဆန်းပိုင်းများတွင် ခေတ်မီလက်နက်များကို အသုံးချ တိုက်ခိုက်ခဲ့သော်လည်း ခေတ်မီလက်နက်များကို အသုံးချမှုတွင် ကျွမ်းကျင်မှုလိုအပ်ချက်ကြောင့်

ကိုးကား
-------

1. ↑  47 Govt Troops Killed, Tens of Thousands Flee Heavy Fighting in Shan State။ *irrawaddy.org*။
2. ↑
3. 1 2  Myanmar says 126 soldiers have been killed in fight with Kokang army။ *Xinhua News Agency* (19 April 2015)။
4. 1 2  ABC News။ Myanmar Says Kokang Rebels on the Run Despite Allies' Help။ *ABC News*။
5. ↑  Situation in Myanmar's Kokang region calm down gradually: officer။ *GlobalPost*။ 22 February 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  28 April 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
6. ↑  Rebels declare 'unilateral ceasefire' with Myanmar army။ *Mizzima*။ 27 September 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  16 February 2022 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
7. 1 2 3  Myanmar Kokang Rebels Deny Receiving Chinese Weapons။ *Radio Free Asia*။
8. 1 2 3  Kokang enlist allies’ help in fight against Burma army။ 23 September 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  28 April 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
9. 1 2  Myanmar Army Troops Recover Bodies of 13 Rebels in Renewed Clash။ *irrawaddy.org*။
10. ↑  Thousands Reportedly Cross Into China to Flee Fighting, Airstrikes in Shan State။ *irrawaddy.org*။
11. 1 2  47 Burmese soldiers killed in Kokang conflict: state media။ 23 September 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  28 April 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
12. ↑  Red Cross Convoy Ambushed Near Laukkai။ The Irrawaddy (17 February 2015)။  18 February 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
13. ↑  Myanmar, Kokang Rebels Trade Accusations Over Red Cross Attack။ VOA။ 5 March 2016 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  23 February 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
14. 1 2  Thida Linn။ Military says ethnic groups supplying Kokang rebels။ *Eleven Myanmar*။
15. ↑  The Myanmar Times။ Ethnic allies join Kokang fight။ *mmtimes.com*။
16. 1 2  AFP။ Myanmar airstrikes hit Kokang rebels။ *mizzima.com*။ 10 March 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  28 April 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
17. 1 2  Burma army claims 26 Kokang rebels killed။ 16 February 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  28 April 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
18. 1 2  Tens of thousands flee war, airstrikes in Kokang region။ *DVB Multimedia Group*။ 28 March 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  31 March 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
19. ↑  By truck, by bike, by foot – the exodus from Laogai။ *DVB Multimedia Group*။ 18 February 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  31 March 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
20. ↑  Thousands Displaced by Kokang Fighting Arrive in Lashio။ *irrawaddy.org*။
21. 1 2 3  China threatens 'decisive' response after Myanmar bombing။ *Yahoo News Canada* (15 March 2015)။
22. 1 2 3  Myanmar’s Air Force Back in Kokang Amid After Chinese Ire Over Border Bombing။ *irrawaddy.org*။
23. 1 2  Lun Min Maung , Ye Mon (6 April 2015)။ Myanmar apologises to China over cross-border bombing။ The Myanmar Times။  6 April 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
24. ↑  Post Publishing PCL.။ Myanmar points finger in Kokang - Bangkok Post: news။ ။
25. 1 2

ပြင်ပလင်ခ့်များ
---------------

* Thousands of Myanmar refugees flee violence to China

ကိုဩဒိနိတ်: 23°41′30″N 98°45′45″E﻿ / ﻿23.69167°N 98.76250°E﻿ / 23.69167; 98.76250