recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**အရှရက်အမှတ်တရဆေးရုံ**  သည် သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၊ Kalmunai တွင် တည်ရှိသည့် အစိုးရပိုင်ဆေးရုံတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ကိုလံဘိုမြို့ ဗဟိုအစိုးရက ထိန်းချုပ်သည်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ဆေးရုံ၌ ခုတင် ၃၁၀ ရှိသည်။ တစ်ခါတရံ ဆေးရုံကို Kalmunai တောင်ပိုင်းဆေးရုံ ဟု ခေါ်ကြသည်။

သမိုင်း
-------

Kalmunakudi ဗဟိုဆေးပေးခန်းကို ၁၉၄၀ ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ်တွင် ထိုဆေးခန်းကို Kalmunai သို့ နေရာပြောင်းရွှေ့ပြီး ဗဟိုဆေးပေးခန်းနှင့် သားဖွားခန်းအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် အရံဆေးရုံအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင်မူ ခရိုင်ဆေးရုံအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ ၁၉၉၉ ခုနှစ်တွင် အခြေစိုက်ဆေးရုံအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ Kalmunai တောင်ပိုင်းအခြေစိုက်ဆေးရုံကို အရှရက်အမှတ်တရဆေးရုံဟု ၂၀၀၂ ခုနှစ်တွင် M. H. M. Ashraff ကို အမှတ်ရသည့်အနေဖြင့် အမည်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ M. H. M. Ashraff သည် ထိုဒေသရှိ ဦးဆောင်နိုင်ငံရေးသမားတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၂ ခုနှစ်တွင် ဆေးရုံကို ကိုလံဘိုရှိ ဗဟိုအစိုးရက လွှဲပြောင်းရယူခဲ့သည်။ ဤဆေးရုံကို ယခင်က Trincomalee ရှိ ပြည်နယ်အစိုးရက ထိန်းသိမ်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ In 2002 the hospital was taken over by the central government in Colombo - it had previously been controlled by the provincial government in Trincomalee.

ပြင်ပလင့်များ
-------------

* Ashraff Memorial Hospital

ကိုးကား
-------

1. ↑  Under Line Ministry Beds 2010။ Ministry of Health, Sri Lanka။ 27 September 2011 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  12 May 2021 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. 1 2 3  AMH - History။ Ashraff Memorial Hospital။[*လင့်ခ်သေ*]
စစ်ပင်သည် 'လီဂူမီနိုးစီး'မျိုးစဉ်တွင်၎င်း၊
'မိုင်မိုစီ'မျိုးစဉ် ခွဲတွင်၎င်း ပါဝင်သည်။ ယင်းကို
သိပ္ပံအမည်အားဖြင့် 'အယ်လ ဗစ်ဇိယာ ပရိုစာရာ' (Albizia procera) ဟု
ခေါ်သည်။ အမြင့်ပေ ၈ဝရှိ၍၊ ပင်စည် ရှည်လျားသည်။
ပင်စည်ကိုင်းနေသည်ကို အများအားဖြင့်တွေ့ရ သည်။ အပင်၏
အမြင့်ပိုင်းတွင် အကိုင်းအလက်များ ဖြာထွက် သည်။ အရွက်များ
အုပ်အုပ်ဆိုင်းဆိုင်း မရှိချေ။ နွေရာသီတွင် အရွက်များကြွေသည်။
အရွက်မှာ ငှက်မွေးကဲ့သို့သော ရွက်ဆိုင် များ နှစ်ထပ်ရှိ၍၊
ရုက္ခဗေဒအလိုအားဖြင့် နှစ်ခါငှက်မွေးရွက် ပေါင်းဟု ခေါ်သည်။
ထိုအရွက်တွင် ငှက်မွေးပုံ ရွက်ငယ်သုံးစုံ မှ လေးစုံထိပါရှိသည်။
အပွင့်အရောင်မှာ အဖြူရောင် ဖြစ်သော် လည်း၊ အဝါရောင်သန်း
နေသည်။ အပွင့်ငယ်၍ အခိုင်လိုက်ပွင့် သည်။ အသီးမှာ
သီးတောင့်မျိုး ဖြစ်၍ အညိုရောင်ရှိသည်။ အလျား ၄ လက်မ
မှ ၆ လက်မထိရှိ၍ အနံ ၁/၂ လက်မမှ ၉/၁ဝလက်မ
ထိရှိသည်။ အခေါက်မှာ ချောမွှတ်၍ အဝါနုရောင် သို့မဟုတ်
အစိမ်းရောင်သန်းလျက်ရှိသည်။ အကာမှာထူ၍ ခပ်ဖြူဖြူ
အရောင်ရှိသည်။ အညိုရောင်အနှစ်တွင် အရေး ကြောင်းများ
ပါရှိသည်။ အိမ်ဆောက်လုပ်ရာတွင် စစ်ပင်၏ အနှစ်ကို
အိမ်တိုင်အဖြစ်အသုံးပြု လေ့ရှိသည်။ ထို့ပြင် လယ်ယာ
စိုက်ပျိုးကရိယာများ ပြုလုပ်ရာတွင်လည်း ယင်းကို အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။

စစ်ပင်သည် ရင့်သန်လွယ်သော အပင်မျိုးဖြစ်သည်၊ ကုက္ကိုပင်ထက်ပင်
လျင်မြန်စွာ ကြီးထွားလာတတ်သည်။ သို့သော် အရွက်များအုပ်အုပ်
ဆိုင်းဆိုင်းမရှိသဖြင့် ကုက္ကိုပင် လောက်အရိပ်မကောင်းလှချေ။ 
စစ်ပင်သားသည် ဆန်ထောင်း မောင်းပြုလုပ်ရန်အတွက် ကောင်း
သည်။ စစ်ပင်ကို ကုက္ကိုပင်ကဲ့ သို့ မျိုးစေ့မှ၎င်း၊ အကိုင်းများကို
ဖြတ်၍၎င်း၊ မျိုးပွားယူနိုင် သည်။ စစ်ပင်ကို နုံးမြေပေါများရာ
ချောင်းကမ်းပါးများ၌ အများအားဖြင့် တွေ့ရသည်။ စိမ့်ပေါသော 
နေရာများ၌လည်း တွေ့ရ တတ်သည်။ ဟိမဝန္တာတောင်အနိမ့်ပိုင်း
တွင် စစ်ပင်ကို တွေ့ရသည့် အပြင် ယမုနာမြစ်ဝှမ်းအရှေ့ဘက်မှ 
အာသံပြည်နယ်၊ ဗင်္ဂလား၊ ချိုတာနဂ္ဂပူ၊ အိန္ဒိယကျွန်ဆွယ်၊ မြန်မာ
နိုင်ငံ၊ ကပ္ပလီကျွန်းတိုင် အောင် အနှံ့အပြားတွေ့ရသည်။ မြန်မာနိုင်ငံနှင့်
အာသံပြည် နယ်တွင် စစ်ပင်များသည် ထန်းတော၊ အုန်းတောကဲ့သို့ 
စုရုံး၍ ပေါက်လျက် တွေ့ရှိရသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Barstow, M. (2019). "*Albizia procera*". *IUCN Red List of Threatened Species* **2019**. IUCN. doi:10.2305/IUCN.UK.2019-1.RLTS.T60757956A60757961.en.
2. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄)
ဗန်တိုဆိုသည်မှာ လက်နက်မဲ့သူက လက်နက်ကိုင်ဆောင် ရန်မူလာသူကို ကျွမ်းပြန်အောင် ကိုင်ပစ်နည်း ဖြစ်သည်။
လက်နက်ချင်း ကိုင်ဆောင် ခုခံကာကွယ်သည့် ဗန်ရှည်အတတ်ပညာ

ဗန်တိုဗန်ရှည်
=============

မြန်မာ့သိုင်း ဟုခေါ်သောဗန်တို၊ ဗန်ရှည် အတတ်ပညာသည် မြန်မာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ် ကိုယ်ခံပညာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ရှေးမြန်မာတို့က ကာယနှင့် စိတ်ဓာတ်ကြံခိုင်ရေးအတွက် အဓိကထားပြီး စစ်ပွဲများတွင် လက်နက်မဲ့၊ လက်နက်ကိုင်နှစ်မျိုးခွဲကာ
အသုံးပြု တိုက်ပွဲဝင်သည့် ရိုးရာကိုယ်ခံပညာဖြစ်သည်။ ၎င်းဗန်တိုဗန်ရှည်ပညာရပ်များကို အထူးလျှို့ဝက်သင်ကြားပေးခဲ့ကြသည်။
သားစဉ်မြေးဆက်၊ ဆွေစဉ်မျိုးဆက် သွေးရင်းသားရင်းများသာ လူမသိအောင် တိတ်တစိတ်သက်ကြားပေးလေ့ရှိသည်။
မြန်မာတို့၏ အမွေဖြစ်သော ဗန်တိုသိုင်းပညာသည် သရေခတ္တရာ သာသနာနှစ် (အစ) ဘီစီင်္ (၄၅၅) ကတည်းကတည်ရှိခိုင်ခံနေပြီး
ဒီထက်စောသော မှတ်တမ်းများလည်းရှိခဲ့ကြသည်။ သရေခေတ္တရာ၊ ဗိဿနိုး၊ ဟန်လင်း၊ ပုဂံ၊ ပင်းယ၊ အင်းဝ၊ ကုန်းဘောင်ခေတ်သမိုင်း တလျှောက် နိုင်ငံတော်ကာကွယ်ရေး အတွက် အသုံးပြုခဲ့ရာမှ မြန်မာ့သိုင်း ဟူ၍ယနေ့ခေါ်ဝေါ်ထားကြပြီဖြစ်သည်။
လက်နက်မဲ့ ဗန်တိုနှင့် လက်နက်ကိုင် ဗန်ရှည် ဟူ၍ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။ အမာဗန်တို၊ အပျော့ဗန်တိုနှစ်မျိုးခွဲကာ မြန်မာ့လက်ဝှေ့ကဲ့သို့
အကွဲအပြဲ မတွန့်မဆုတ်ရင်ဆိုင်သောနည်းကို ဗန်တို (အမာ) ဟုခေါ်ပြီး မိမိအားအထိမခံဘဲ ရှောင်တိမ်းကာတုံ့ပြန်သောနည်းကို
ဗန်တို (အပျော့) ဟုခေါ်သည်။
စစ်တောင်းမြို့ဟောင်း
--------------------

စစ်တောင်းမြို့ဟောင်းသည် ဟံသာဝတီ (၃၂)မြို့စာရင်းပါ မြို့ဟောင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည်။ ခံတပ်မြို့တစ်ခုဖြစ်ဟန် လက္ခဏာရှိသည်။ မြို့ဟောင်း၏အရှေ့ဘက်မြို့ရိုးအပိုင်းတွင်သာ မြို့ရိုး များကို အပီပြင်ဆုံးတွေ့ရသည်။ စစ်တောင်းသည် ကုန်းခေါင်ခေါင် တောင်ကမူတစ်ခုကို ဖွဲ့စည်း အပ်သည့်မြို့ဟောင်းဖြစ်သဖြင့် ရိုးရိုးမြို့ထက် ခံတပ်မြို့အသွင်ဆောင်သည်။

တည်နေရာ
-------

စစ်တောင်းမြို့ဟောင်းသည် မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၇ ဒီဂရီ ၂၇.၅ မိနစ်နှင့် လောင်ဂျီတွဒ် ၉၆ဒီဂရီ ၃၅မိနစ်တွင် တည်ရှိသည်။ ရန်ကုန်-မော်လမြိုင်မီးရထားလမ်းဟောင်းသည် စစ်တောင်း မြို့ဟောင်းကိုဖြတ်၍သွားသည်။ ယခင်စစ်အတွင်းက ဗုံးကြဲဖျက်ဆီးခံရသည့် စစ်တောင်းတံတား ကြီးသည် စစ်တောင်းမြို့ဟောင်းထိပ်နှင့် ဆက်သည့်တံတားပင်ဖြစ်သည်။ ယခုစစ်ပြီးခေတ်၌ စစ်တောင်းတံတားသစ်ကြီးမှာ တံတားဟောင်းထက် မြောက်ဘက်ပို၍ ကျစွာတည်ဆောက်ခဲ့ သဖြင့် ရထားလမ်းလည်း စစ်တောင်းမြို့ဟောင်းကို ဖြတ်၍မသွားတော့ပေ။ မြို့အကျယ်ရှေ့ နောက်မီတာ ၈၀ဝ ကျော်ခန့်နှင့် တောင်မြောက်မီတာ ၅၀ဝခန့်ရှိပေသည်။ မြို့ရိုးတစ်ပတ်လုံး၏ အလျားမှာ ၂၃၇၅ မီတာ (၂ကီလိုမီတာနှင့် မီတာ ၃၇၅ခန့်)ရှိသည်။ တောင်နှင့်မြောက်အကျဉ်း ဆုံးနေရာတွင် ၃၇၅မီတာခန့်ရှိလေသည်။

ပုံသဏ္ဌာန်
----------

စစ်တောင်းမြို့ဟောင်းသည် ကုန်းမြင့်တောင်ကမူကို အမှီပြု၍ ဖွဲ့စည်းတည်ထားသည့် မြို့တစ်မြို့ဖြစ်သဖြင့် ခံတပ်မြို့တစ်မြို့၏ အသွင်အပြင်သာရှိသည်။ မြို့၏ ပုံသဏ္ဌာန်မှာလည်း ကုန်းမြင့်တောင်ကမူ၏ အနေအထားအရ ကွေးဝိုင်းကွေ့ဝိုက်သည့်ပုံပင်ဖြစ်နေပေသည်။ ဤသို့ ကွေးဝိုင်းမှုသည် မြေမျက်နှာပြင်အနေအထားအရ တည်ဆောက်ရခြင်းဖြစ်သဖြင့် အလွန်ရှေး ကျသည်။ စောသည်ဟုဆိုရန်ခက်ပေသည်။ စစ်တောင်းမြို့ဟောင်း၏ ပုံသဏ္ဌာန်မှာ ကုန်းကမူ တစ်ခုကို ငုံ၍တည်ဖွဲ့ထားသည့် မြို့ဟောင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကုန်းပေါ်၌ စေတီကြီးတစ်ဆူရှိ၏။ ဤဘုရားကြီးမှာ စစ်တောင်းမြို့ဟောင်း အတွင်းရှိအဓိကရဘုရားကြီးပင်ဖြစ်ချေသည်။

ပွန်းတီးမှု
-----------

မြို့ရိုးသည် မြို့ဟောင်း၏ အရှေ့ဘက်ပိုင်းတွင်သာ ပီပြင်ထင်ရှားရှိသည်။ ကျန်အပိုင်း များထင်ရှားမှု မရှိလှ။ ပွန်းတီးမှုရှိသင့်သလောက်ရှိခဲ့သည်။ အရှေ့ဘက်မြို့ရိုး၏ အနေအထား နှင့် တည်ဆောက်မှုကို လေ့လာခြင်းဖြင့် ရေကျုံးဖြင့်ဖွဲ့စည်းအပ်သော မြို့ရိုးမဟုတ်ဘဲ ချောက်ကျုံးဖြင့် ဖွဲ့စည်းသည့် မြို့ဖြစ်ကြောင်းကောက်ချက်ချနိုင်ပေသည်။ [1]

ကိုးကား
-------

1. ↑
*Vanellus spinosus*
**စစ်တစ်လိုင်းငှက်** (*Vanellus duvaucelii*) ကို ချောင်းတလိုင်းဟူ၍လည်းခေါ်သည်။ ထိုငှက်သည် တစ်တီတူးနှင့်အတူ 'ဗင်နယ် လင်နေး' မျိုးရင်းခွဲတွင်ပါဝင်သည်။ ပါဏဗေဒအမည်မှာ
'ဟော့ လော့တာရပ်စပိုင်နိုဆပ် ဒျူဗိုး ဆဲလီ' ဖြစ်သည်။ အလျား ၁၂ လက်မရှိ၏။ တောင်ပံတွင် ထူးထူးဆန်းဆန်း အတက်ပါရှိသည်။ ထိုအတက် ကို နားနေခိုက်တွင် မတွေ့မြင်ရချေ။ မည်ကဲ့သို့ အသုံးချမှန်းလည်း မသိရသေးချေ။

စစ်တလိုင်း၏ အသံမှာ တစ်တီတူး၏ အော်သံနှင့်တူသော် လည်း တစ်တီတူးအသံလောက် မစူးရှပေ။ စစ်တလိုင်းသည် သဲထူထပ်သော မြစ်ကမ်းပါးတွင် ကျက်စား၏။ မြစ်ရေကြီးသောအခါတွင် ဥယျဉ်နှင့် မြက်ခင်းပြင်များသို့ ရွေ့ပြောင်း၍ နေ၏။ ရေကူးကျင်လျင်၏။ ယင်းကိုတောတွင်းရှိ ချောင်းများတွင်တွေ့ရသည်။

စစ်တလိုင်းငှက်ကလေးများသည် နွေရာသီတွင်ပေါက်ကြသည်။ အသိုက်ကို ကမ်းစပ်သဲမြေတွင်၎င်း၊ ကျောက်စရစ်အကြားတွင်၎င်း၊ ပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။ တစ်မြုံလျှင် ၃ ဥမှ ၄ ဥအထိရှိ၏။ ဥမှာ တစ်တီတူး ဥနှင့် တူသော်လည်း အနည်းငယ် ပိုရှည်၍၊ အညိုရောက်များသည်။

ထိုငှက်မျိုးကို အိန္ဒိယ၊ မြန်မာ၊ အင်ဒိုချိုင်းနားနိုင်ငံများတွင်တွေ့ရ၏။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် မြစ်ချောင်းများ၌ ကျက်စားလေ့ရှိသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ တောင်များပေါ်၌ တွေ့ရသည်။ မေမြို့ရှိ ရေကန်များ၌လည်း တွေ့ရတတ်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  BirdLife International (2012). "*Vanellus duvaucelii*". *IUCN Red List of Threatened Species* **2012**. IUCN. old-form url
2. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄)

|  |  |
| --- | --- |
| Taxon identifiers | 
* Wikidata: Q956855
* Wikispecies: Vanellus duvaucelii
* ADW: Vanellus\_duvaucelii
* Avibase: DDE5A01E9FC65B0A
* BirdLife: 22693992
* eBird: rivlap1
* GBIF: 5229132
* iNaturalist: 4854
* IRMNG: 11015052
* ITIS: 563660
* IUCN: 22693992
* Xeno-canto: Vanellus-duvaucelii

 |
မြန်မာစာ ရေးသားရာ၌ အဓိပ္ပာယ်ရှင်းလင်းစေရန် ပုဒ်ကလေး၊ ပုဒ်မ၊ ဝိုက်ကွင်းစသော သင်္ကေတများကို အသုံးပြု၍ ရေးသည်။ ထိုသင်္ကေတများကို **ပုဒ်ဖြတ်ပုဒ်ရပ်သင်္ကေတများ** ဟု ခေါ်သည်။

ပုဒ်မကြီး **။ ။**
-----------------

(၁) ရုံးစာရေးရာ၌ အကြောင်းအရာ၊ ရည်ညွှန်းချက်၊ မှတ်ချက်တို့၏ နောက်၌ ပုဒ်မကြီး (ပုဒ်မ ၂−ခု) ကိုသုံးသည်။

**ဥပမာ** −

− အကြောင်းအရာ ။ ။ (၃) လပတ် အစီရင်ခံစာပေးပို့ခြင်း။

− ရည်ညွှန်းခြင်း ။ ။ ၅၅၉ / မစဖ (ဖ) ၁ − ၄ / ၈၁။

− မှတ်ချက်။ ။ တစ်ဦးဆိုင်နာမ်ကို ဧကဝိဓနာမ်ဟုရှေးက ခေါ်ကြသည်။

  

(၂) စာပိုဒ်ဘေးခေါင်းစဉ်နောက်တွင် ပုဒ်မကြီး (ပုဒ်မ ၂−ခု) ကို သုံးသည်။

**ဥပမာ** −

− နှမ်း။ ။ နှမ်းသည် ပူ၍ခြောက်သွေ့သော ရာသီဥတုကို ကြိုက်သည်။ သဲဆန်သော မြေတွင်လည်းကောင်း၊ နုန်းတင်မြေတွင်လည်းကောင်း၊ နုန်းစနယ်မြေတွင်လည်းကောင်း ရှင်သန်သည်။

ဝိုက်ကွင်း **( )**
------------------

(၁) ရှိရင်းစာသားနှင့် ဆက်နွယ်သော အကြောင်းအရာ အကြောင်းအရာ တစ်ရပ်ရပ်ကို ရေးသားသော စကားချပ်ကို ဝိုက်ကွင်းဖြင့် ပြသည်။

**ဥပမာ** − 

− ကုမုဒြာ − န / ကုမုတ်ဒရာ / အပွင့်ဖြူသော ကြာတစ်မျိုး။ (ညအခါ လရောင်ခံ၍ ပွင့်သည်ဟု ဆိုကြသည်။)

− အလံ − န / အလန် / အရောင်ပုံစံ အမျိုးမျိုးရှိ၍ တိုင်၊ တုတ် စသည်တွင် လွှင့်ထူရသော အဝတ် သို့မဟုတ် စက္ကူဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် အရာ။ (တိုင်းပြည်၊ ဘုရင်၊ လူမျိုး၊ အဖွဲ့အစည်း တစ်ခုခုကို ကိုယ်စားပြုသော ကိစ္စတစ်ခုခုကို ရည်ညွှန်းသော အထိမ်းအမှတ် လက္ခဏာအဖြစ် သုံးသည်။)

  

(၂) အဆင့်၊ အမှတ်၊ အပိုဒ် စသော စကားလုံးတို့၏ နောက်ရှိ အစဉ်ပြ ကိန်းဂဏန်းများကို ဝိုက်ကွင်းဖြင့် ပြသည်။

**ဥပမာ** − 

− ဘာသာရပ် အားလုံးတို့တွင် အဆင့်(၄) ရသူများသာ လျှောက်ထားနိုင်သည်။

− အမှတ် (၃) အစိုးရအလယ်တန်းကျောင်း။

− အပိုဒ် အမှတ်(၅) တွင် ဖော်ပြထားသည်။

မျဉ်းစောင်း **/**
-----------------

အမိန့်ကြော်ငြာစာ၊ ကြော်ငြာစာ၊ စာအမှတ် အမှတ်စဉ်တို့ကို ဖော်ပြရာတွင် မျဉ်းစောင်းကို သုံးသည်။

**ဥပမာ** − 

− ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရ
အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် ၁ / ၈၂

− ဝန်ထမ်းရွေးချယ်လေ့ကျင့်ရေးအဖွဲ့
ခြောက်ထပ်ရုံး၊ ကမ်းနားလမ်း၊ ရန်ကုန်မြို့။
ကြော်ငြာစာအမှတ် ၁ / ၈၂

− စာအမှတ် − ၅၇၉ / မစဖ (ဝန်ထမ်း) ၂−၁၈ / ၈၂

မျဉ်းရှည်
---------

စာပိုဒ်ခွဲရှိ ယင်းတို့မှာ၊ ၎င်းတို့မှာ စသည်တို့၏ နောက်တွင်လည်းကောင်း၊ စာပိုဒ်ခွဲကိုညွှန်းသော စာပိုဒ်ကြီး၏ နောက်တွင်လည်းကောင်း မျဉ်းရှည် **’** ကို သုံးသည်။

**ဥပမာ** − 

− လူတို့နေ့စဉ်စားသုံးသည့် အစာထဲတွင် အာဟာရဓာတ် (၆) မျိုး ပါရှိသည်။ ယင်းတို့မှာ ’

၁။ အသားဓာတ် (ပရိုတိန်း)

၂။ အဆီဓာတ်

၃။ ကဆီဓာတ် (ကာဘိုဟိုက်ဒြိတ်)

၄။ ဗီတာမင်

၅။ သတ္တုဓာတ်

၆။ ရေ တို့ ဖြစ်ကြသည်။ 

ကျောက်အမျိုးအစားများကို အဓိကအားဖြင့် အောက်ပါအတိုင်း (၃) မျိုး ခွဲခြားထားနိုင်သည် ’

(က) မီးသင့်ကျောက်

(ခ) အနည်ကျကျောက်

(ဂ) အသွင်ပြောင်းကျောက်

မျက်တောင်ဖွင့် မျက်တောင်ပိတ်
----------------------------

(၁) ကောက်နုတ်ချက်၊ ကိုးကားချက်၊ ဆိုရိုးစကား စသည်တို့ကို ဖော်ပြရာ၌ မျက်တောင်ဖွင့် မျက်တောင်ပိတ် "" ကို သုံးသည်။

**ဥပမာ** − 

− "ကမ္ဘာမြေတွင် နေ့စဉ်လိုလို တစ်နေရာရာ၌ ငလျင်လှုပ်သည်" ဟု သိပ္ပံပညာရှင်တို့က အခိုင်အမာ ယုံကြည်ကြသည်။

−"မျက်ခမ်းစပ်ရောဂါသည် ကူးစက်တတ်သည်။ မျက်တောင်စူးတတ်သည်။ မျက်စိကွယ်နိုင်သည်။ ကြိုတင် ကာကွယ်ကုသပါက မျက်စိမကွယ်ပါ" ဟူသော ပိုစတာကြော်ငြာခြင်းဖြင့် ပညာပေးထားသည်ကို တွေ့ရသည်။

− "ပညာဟူသည် မြတ်ရွှေအိုး၊ ဥစ္စာဟူသည် မျက်လှည့်မျိုး" ဟု ဆိုရိုးစကား ရှိသည်။

  

(၂) ပြောသူ၏ စကားကို ပြောသည့်အတိုင်း တိုက်ရိုက်ဖော်ပြရာ၌ မျက်တောင်ဖွင့် မျက်တောင်ပိတ် "" ကို သုံးသည်။

**ဥပမာ** − 

− "မြန်မာစာရေးရာမှာ အဓိပ္ပာယ်ရှင်းလင်းအောင် ပုဒ်ဖြတ်ပုဒ်ရပ်တွေကို သူ့နေရာနှင့်သူ မှန်မှန်ကန်ကန် သုံးတတ်ဖို့ လိုတယ်" ဟု ဆရာက တပည့်များကို ပြောသည်။

ကိုးကား
-------
***ကျဉ်တုပ်ခံဝံ့ မခံဝံ့*** ဝတ္ထုကို ၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် မြန်မာစာရေးဆရာ မောင်သာရ ရေးသားသည်။ ၁၉၅၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာကျောင်းသားအရေးအခင်းတွင် မန္တလေးတက္ကသိုလ်မှ အဖမ်းအဆီးခံရသည့် ကျောင်းသားများ၏ အတွေ့အကြုံကို စိတ်ကူးပုံဖော်ထားသော ဝတ္ထုဖြစ်သည်။ ၁၉၇၁ ဒီဇင်ဘာလတွင် မြရာပင်စာပေတိုက်မှ အုပ်ရေခြောက်ထောင် ရိုက်နှိပ်ဖြန့်ချိသည်။

ခေါင်းစဉ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံ
-----------------------

ကျည်းကန်ရှင်ကြီး၏ မေတ္တာစာလာ လင်္ကာတပိုဒ်ဖြစ်သည့်

" မင်းမှာ လုပ်ချင်၏။ တင်းကုပ်မှာ အချုပ်ခံဝံ့ မခံဝံ့။

  ပဲဟင်းကို ရှုတ်ချင်၏။ နှုတ်ခမ်းမွှေးကို အနုတ်ခံဝံ့ မခံဝံ့။

  မှိုနှင့်မျှစ်ကို နုတ်ချင်၏။ ကျဉ်တုပ်ခံဝံ့ မခံဝံ့။ "

မှ ထုတ်နုတ်အမည်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။

လူတို့သည် အခက်အခဲနှင့် ရင်ဆိုင်ရသည့်အခါ ပိုမိုတက်ကြွလာသူ ရှိသကဲ့သို့ တွေဝေယိမ်းယိုင်သူများလည်း ရှိကြောင်းကို သရုပ်ဖော်ရေးသားလိုရင်း ဖြစ်သည်။

တရားမဝင်စာပေအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရပုံ
-------------------------------

ဤဝတ္ထုအား ရှုမဝ မဂ္ဂဇင်းတွင် အခန်းဆက်ဝတ္ထုရှည်အဖြစ် စတင်ရေးသားသည်။ ၁၉၇၁ ခုနှစ်၊ ဂျူလိုင်လတွင် တစ်ကြိမ်ပါပြီးသည်နှင့် ဝေဖန်မှုများ ပြင်းထန်သောကြောင့် ဆက်လက်ဖော်ပြခြင်း မပြုတော့ပေ။ နှစ်ကုန်ပိုင်းရောက်မှသာ မြရာပင်စာပေတိုက်နှင့် ချိတ်ဆက်မိပြီး ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေနိုင်ခဲ့သည်။ ကျောင်းသားများအပေါ် ထောင်ချောက်ဆင် ဖမ်းဆီးပုံ၊ ညှင်းပန်းနှိပ်စက်ကာ ဝန်ခံမှုယူပုံတို့ကို ဖော်ပြထားခြင်းကြောင့် ဖတ်ရှုရန်မသင့်ကြောင်း အာဏာပိုင်တို့က ဆုံးဖြတ်ကာ ဖြန့်ချိပြီးသုံးရက်အကြာတွင် စာအုပ်များကို လိုက်လံသိမ်းဆည်း၍ ထုတ်ဝေခွင့် ပိတ်လိုက်သည်။

ဇာတ်လမ်းအကျဉ်း
--------------

အောက်တိုဘာ၊ ဝါကျွတ်ကျောင်းပိတ်ရက်အား တစ်လမှ ဆယ့်ငါးရက်သို့ အာဏာပိုင်တို့က လျှော့ချလိုက်သည်။ အကြောင်းပြချက်မှာ ကျောင်းသူကျောင်းသားများ စာပေ ပိုမိုတတ်မြောက်စေလိုရင်း ဟူသည်။ ဤသည်ကို တော်လှန်ရန် နိုင်ငံရေးပါတီအချို့မှ အခါပေးသောကြောင့် သမဂ္ဂကျောင်းသားများ ဦးဆောင်ကာ ကျောင်းမတက်ဘဲ ဆန္ဒပြသည်။ လေးရက်ခန့်ကြာသော် စိတ်မခိုင်သည့်ကျောင်းသားများက ကျောင်းပြန်တက်ကြသည်။ ကျောင်းပြန်တက်သည့် ကျောင်းသားများကို သပိတ်ကျောင်းသားများက တားဆီးကြသည်။ ဤဂယက်မှာ အခြားတက္ကသိုလ်များသို့ ကူးစက်ကာ အရေးအခင်းအသွင် ဖြစ်ပေါ်လာသောကြောင့် အာဏာပိုင်များက ကျောင်းများအား အကန့်အသတ်မရှိပိတ်ကာ ဦးဆောင်သည့် ကျောင်းသားခေါင်းဆောင်များကို ဖမ်းဆီးစစ်ဆေးသည်။ ဤတွင် အဓိကဇာတ်ဆောင် မောင်ထွန်းနောင်အပါအဝင် ကျောင်းသားငါးဦး အဖမ်းဆီး ခံရသည်။ ထောင်တွင်း၌ အခက်အခဲများတွေ့လာ၍ အထိန်းသိမ်းခံ ကျောင်းသားများ သဘောထား ပြောင်းလဲလာသည်။ အချုပ်အနှောင်မှလွတ်သော် မိမိဘဝလမ်းကြောင်းကို တစ်ယောက်တစ်လမ်းရှာကာ ခွဲထွက်သွားကြတော့သည်။

အဓိကဇာတ်ဆောင်များ
-----------------

ထွန်းနောင်

တည်ကြည်

အောင်ထွေး

သိန်းလွင်

ဉာဏ်မြင့်

တင်မောင်ဝင်း

ကိုးကား
-------

1. ↑  မောင်သာရ, "ကျဉ်တုပ်ခံဝံ့ မခံဝံ့", ခေတ်ပြိုင်စာပေတိုက်, ဘန်ကောက်, မေ ၂၀၀၄, ISBN: 974 922 237 7
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် "သဒ္ဓိန္ဒြေ, ဝီရိယိန္ဒြေ, သတိန္ဒြေ, သမာဓိန္ဒြေ, ပညိန္ဒြေဟူသော ဣန္ဒြေ ငါးပါးတို့၏ သမုဒယ, အတ္ထင်္ဂမ, အဿာဒ, အာဒီနဝ, နိဿရဏ-တို့ကို အမှန်အတိုင်း မသိမမြင်သေးသရွေ့ လောကသုံးပါး၌ "အနုတ္တရ သမ္မာသမ္ဗောဓိ"ကို ထိုးထွင်း၍သိပြီ"ဟု ငါဘုရား ဝန်မခံခဲ့။ ထိုအခြင်းအရာတို့ဖြင့် ဣန္ဒြေငါးပါးတို့ကို ထိုးထွင်း၍ သိမြင်တော်မူပြီးရာအခါ၌သာ "အနုတ္တရသမ္ဗောဓိကို ထိုးထွင်း၍ သိမြင်တော်မူပြီး"ဟု ငါဘုရား ဝန်ခံတော်မူခဲ့သည်။ "ငါဘုရား၏ ဝိမုတ္တိသည်မပျက်စီးနိုင် တော့ပြီ။ ဤသိဒ္ဓတ္ထဘဝသည် ငါဘုရား၏ နောက်ဆုံးဘဝပေတည်း။ နောက်ထပ် ဘဝ၌ဖြစ်ဖို့ရန် ငါ့မှာ မရှိတော့ပြီ။ သိမြင်သော ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်အမြင် ငါဘုရားအား ဖြစ်စေခဲ့ပေပြီ"ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၃၊၁၇၉။ သံ၊မြန်၊၁၊၁၈၅။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ မဟာဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၄-ဣန္ဒြိယသံယုတ္တ၊ ၃-ဆဠိန္ဒြိယဝဂ္ဂ၊ ပဌမသုတ်။
2. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
|  |
| --- |
| **၁၉၇၀** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၆၇** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၇၉** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၈၇** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၇၅** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၆၆** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၇၁** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၈၃** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၆၉** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၈၁** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၇၃** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
**မဟာဝါ** (သို့) **သုတ်မဟာဝါ** (ပါဠိ: **မဟာဝဂ္ဂ**)ပါဠိတော်တွင် သုတ်ပေါင်း ၁၁ သုတ်ပါသည့်အနက် ဗုဒ္ဓဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံခဏ်းနှင့် ပရိနိဗ္ဗာန်မစံမီ အခြေအနေများ၊ ဗုဒ္ဓခေတ် မဇ္ဈိမဒေသ အခြေအနေများ၊ ယဉ်ကျေးမှုများ၊ လောကီ လောကုတ္တရာ ကြီးပွားအောင်မြင်ရေးတရားများကို အရင်းကျကျ ပြဆိုရာ မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ်တော်ကြီးလည်း ပါဝင်လေသည်။ ထို့ပြင် ဤကျမ်း၌ပင် ဗုဒ္ဓဘာသာလောကတွင် အခြေခံအကျဆုံးဖြစ်သည့် မဟာသတိပဋ္ဌာန်သုတ်လည်း ပါဝင်သည်။

ဤပါဠိတော်လာ မဟာနိဒါနသုတ်တော်ကြီးကား အလွန်တရာ ခက်ခဲနက်နဲ သိမြင်နိုင်ခဲသော ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်သဘောများကို အကျယ် ဝေဖန် ဟောပြတော်မူရာ သုတ်တော်ကြီး ဖြစ်ပေသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် အလွန် ခေတ်စားနေသည့် တမလွန်လောက ရှိ-မရှိဟူသော ပြဿနာအတွက် ဗုဒ္ဓဒေသနာကျမ်းလာ တိုက်ရိုက်အဖြေများကိုလည်း ဤပါဠိတော်ကျမ်း၌ပါရှိသည့် ပါယာသိသုတ်၌ ဥပမာ အမျိုးမျိုးဖြင့် ဖြေရှင်းဟောကြားထားသည်။

ပါဝင်သောသုတ်များ
----------------

* မဟာပဒါနသုတ်
* မဟာနိဒါနသုတ်
* မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ်
* မဟာသုဒဿနသုတ်
* ဇနဝသဘသုတ်
* မဟာဂေါဝိန္ဒသုတ်
* မဟာသမယသုတ်
* သက္ကပဉှသုတ်
* မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ်
* ပါယာသိသုတ်

ကိုးကား
-------

1. ↑   ပါဠိတော်မြန်မာပြန်ကျမ်းများ၏ ကျမ်းဦးမှတ်ဖွယ်များ (သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန)
၁၉၉၃
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
**သုဗြဟ္မာနတ်သား**သည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားလက်ထက်တော်အခါက နတ်သားတစ်ပါး ဖြစ်သည်။

သမိုင်း
-------

သုဗြဟ္မနတ်သားသည် နတ်သမီးတစ်ထောင်တို့နှင့်အတူ ထွက်လာ၍ ငါးရာသော နတ်သမီးတို့သည် သစ်ပင်ပေါ်သို့တက်ကာ ပန်းများကို ခူးလျက်ရှိ၏။ ငါးရာသောနတ်သမီးတို့သည် ပန်းများကို ကောက်ကာ သုဗြဟ္မနတ်သားကို ပန်ဆင်ပေးနေ၏။ ထိုအခိုက်တွင် ပန်းပင်များပေါ်မှ ပန်းများကျမလာသည်ကို တွေ့ရသဖြင့် နတ်မျက်စိဖြင့် ကြည့်ရာ နတ်သမီးငါးရာတို့သည် ငရဲပြည်သို့ ရောက်နေသည်ကို တွေ့ရလေသည်။ 

ထိုအခါ သုဗြဟ္မနတ်သားသည်လည်း မိမိ၏ အသက်အပိုင်းအခြားကို ကြည့်သည့်အခါ မိမိမှာလည်း သက်တမ်းကုန်ခါနီးပြီး ဖြစ်ကြောင်း သိရသဖြင့် စိတ်နှလုံးပူပန်ခြင်း ဖြစ်၏။ 

ထို့နောက်တွင် မြတ်စွာဘုရားထံသို့ ရောက်ရှိလာကာ "မြတ်စွာဘုရား၊ ယခုမဖြစ်သေးသော်လည်း နောင်ဖြစ်လတ္တံ့သော ကိစ္စတို့ကြောင့် တပည့်တော်၏ စိတ်သည် အမြဲကြောက်လန့်နေပါ၏၊ တုန်လှုပ်နေပါ၏ ထိတ်လန့်နေပါ၏၊ ဖြစ်ကုန်ပြီးသော ကိစ္စကြောင့်လည်း တပည့်တော်၏ စိတ်သည် အမြဲပင် ကြောက်လန့်နေပါ၏၊ တုန်လှုပ်နေပါ၏၊ ထိတ်လန့်နေပါ၏။ အရှင်ဘုရားအား မထိတ်လန့်သောတရား၊ မကြောက်ကြောင်းဖြစ်သော တရားသည် အကယ်၍ ရှိပါမူကား တပည့်တော်အား ဟောကြားတော်မူပါ" ဟု လျှောက်ထားလေ၏။

ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် "နတ်သား၊ သစ္စာလေးပါး မြတ်တရားကို ပိုင်းခြားထင်ထင် သိမြင်တတ်သော အရိယမဂ်ကို ကြဉ်ထား၍ သတ္တဝါတို့၏ ဘေးရန်ကင်းကွာချမ်းသာခြင်းကို ငါဘုရားသည် မြင်တော်မမူ၊ ကိလေသာကို ပူပန်စေတတ်သော သလ္လေခအကျင့်ကို ကြဉ်ထား၍ သတ္တဝါတို့၏ ချမ်းသာခြင်းကို မြင်တော်မမူပေ" စသည်ဖြင့် မြတ်စွာဘုရားသည် ဟောကြားတော်မူရာ သုဗြဟ္မနတ်သားနှင့်တကွ နတ်သမီးငါးရာတို့သည် သောတာပန်အရိယာ ဖြစ်ကြလေသည်။

ကိုးကား
-------

1. 1 2  ဆရာဦးကြည် (သစ္စာ ဒီပက ကမ္မဋ္ဌာနာ စရိယ) (နိုဝင်ဘာ ၂၀၀၆)။ *မဟာသတိပဋ္ဌာန်အဖွင့်ကျမ်း*။ ရန်ကုန်: ဦးကျော်ဟင်း (၁၀၉၁၀)၊ ယုံကြည်ချက်စာပေ။ pp. ၂၀၊ ၂၁။
၁၉၉၄
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
သုတေသီ (သိပ္ပံ သုတေသနသမား) ဆိုသည်မှာ သိပ္ပံ သုတေသန၊ နည်းပညာ ဆေးပညာသို့မဟုတ် အင်ဂျင်နီယာ သုတေသန တို့တွင် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုသူ ဖြစ်သည်။

သုတေသီတွင် ပညာရေး၊ ကုန်ထုတ်လုပ်ငန်း (industrial) နှင့် အစိုးရ သို့မဟုတ် ပုဂ္ဂလိက တွင် လုပ်သူဟူ၍ ရှိသည်။ ဥပမာ အချို့သော ပညာရေး ဌာနများတွင် ပရော်ဖက်ဆာ ကို "ပညာရေး ပရော်ဖက်ဆာ" သို့မဟုတ် "သုတေသန ပရော်ဖက်ဆာ" ဟု ခွဲခြားသည်။

များသောအားဖြင့် တိုင်းပြည်တစ်ခုတွင် နိုင်ငံတော် သုတေသီ အမြောက်အများရှိပြီး အမျိုးမျိုးသော research and development (R&D) တို့တွင် လုပ်ကိုင်သည်။ 

သုတေသန အလုပ်သည် ခဏတန်း ကျောင်းသားများသာ လုပ်ဆောင်ကြသည်မဟုတ်ပဲ ရေတို၊ ရေလတ်၊ ရေရှည်ဟူ၍ လမ်းစဉ်ချမှတ် လုပ်ဆောင်လေ့ရှိသည်။ မျိုးစုံသော စူးစမ်းရန် လိုအပ်ချက်များကြောင့် သုတေသန လုပ်ငန်းသည် ကြီးကျယ်လေ့ရှိပြီး စွယ်စုံရ သုတေသီများ မကြာခဏ လိုအပ်လေ့ရှိသည်။ သုတေသီများ ပြောင်းလဲသော လိုအပ်ချက်များကို လိုက်မှီအောင် နည်းသစ်၊ စက်သစ်၊ ပြဿနာသစ် များကို မပြတ်လေ့လာ ရန်လိုအပ်သည်။ ထို့ကြောင့် သုတေသီ၏ အဓိက အလုပ်တစ်ခုမှာ သိပ္ပံ သုတေသနများနှင့် မျက်ခြေ မပြတ်ရန် ဖြစ်သည်။

အထက်ပါအကြောင်းအရာများကြောင့် သုတေသီများ၏ အလုပ်ခွင်နှင့် ရာထူးမှာ ပညာရေးမှာ ထက် များစွာ ရှုပ်ထွေးသည်။
၁၉၉၆
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၈၄** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၅၁** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
|  |
| --- |
| **၁၉၈၀** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |



| ဒီဇင်ဘာလ |
| --- |
| ၁ | ၂ | ၃ | ၄ | ၅ | ၆ | ၇ |
| ၈ | ၉ | ၁၀ | ၁၁ | ၁၂ | ၁၃ | ၁၄ |
| ၁၅ | ၁၆ | ၁၇ | ၁၈ | ၁၉ | ၂၀ | ၂၁ |
| ၂၂ | ၂၃ | ၂၄ | ၂၅ | ၂၆ | ၂၇ | ၂၈ |
| ၂၉ | ၃၀ | ၃၁ |  |  |  |  |

(၁) ရက်
-------

* 
*

(၂) ရက်
-------

* 
*

(၃) ရက်
-------

* 
*

(၄) ရက်
-------

* 
*

(၅) ရက်
-------

* 
*

(၆) ရက်
-------

* 
*

(၇) ရက်
-------

* 
*

(၈) ရက်
-------

* 
*

(၉) ရက်
-------

* 
*

(၁၀) ရက်
--------

* 
*

(၁၁) ရက်
--------

* 
*

(၁၂) ရက်
--------

* 
*

(၁၃) ရက်
--------

* 
*

(၁၄) ရက်
--------

* 
*

(၁၅) ရက်
--------

* 
*

(၁၆) ရက်
--------

* 
*

(၁၇) ရက်
--------

* 
*

(၁၈) ရက်
--------

* 
*

(၁၉) ရက်
--------

* 
*

(၂၀) ရက်
--------

* 
*

(၂၁) ရက်
--------

* 
*

(၂၂) ရက်
--------

* 
*

(၂၃) ရက်
--------

* 
*

(၂၄) ရက်
--------

* 
*

(၂၅) ရက်
--------

* 
*

(၂၆) ရက်
--------

* 
*

(၂၇) ရက်
--------

* 
*

(၂၈) ရက်
--------

* 
*

(၂၉) ရက်
--------

* 
*

(၃၀) ရက်
--------

* 
*

(၃၁) ရက်
--------

* 
*

ကိုးကား
-------
**မတိုဘို အမျိုးသားဥယျာဉ်** သည် မတိုဘို သို့မဟုတ် မတိုဘို တောင်ကုန်းများ၏ အချက်အချာ ဖြစ်ပြီး ဂရက်နိုက်ကျောက် ထီးတည်းတောင် နှင့် သစ်တောထူထပ်သော တောင်ကြားများ ရှိသော နေရာဖြစ်ကာ ဇင်ဘာဘွေနိုင်ငံ တောင်ပိုင်း ဘူလာဝါရို၏ တောင်ဘက် ၃၅ ကီလိုမီတာ (၂၂ မိုင်) အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ ထိုတောင်ကုန်းများသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း သန်းနှစ်ထောင်ကျော်က ပေါ်ပေါက်ခဲ့၍ ဂရက်နိုက်ကျောက်များ မြေမျက်နှာပြင်ပေါ်သို့ ထွက်လာသော အခါတွင် ရေလေတို့၏ တိုက်စားမှုကြောင့် ချောမွတ်သော ဝေလငါးကျောကုန်းပုံစံ ကျောက်တောင်များနှင့် ကျိုးပဲ့နေသော ထီးတည်းတောင်များ ဖြစ်ပေါ်လာကာ အနားတွင် ကျောက်တုံးများ ပြန့်ကျဲနေပြီး အပင်များ ထူထပ်စွာ ပေါက်ရောက်လျက်ရှိသည်။ အန်ဒီဘလီနိုင်ငံ တည်ထောင်သူ မူဇီလီကာဇီက ထိုနေရာကို မတိုဘို ဟု အမည်ပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး အဓိပ္ပာယ်မှာ ခေါင်းပြောင်များ ဟူ၍ ဖြစ်သည်။

ထိုတောင်ကုန်းများသည် ၁,၂၀၀ စတုရန်းမိုင် (၃,၁၀၀ စတုရန်း ကီလိုမီတာ) မျှ ရှိပြီး ၎င်းတို့ထဲတွင် ၁၆၄ စတုရန်းမိုင် (၄၂၄ စတုရန်း ကီလိုမီတာ) မှာ အမျိုးသားဥယျာဉ်ဖြစ်ပြီး ကျန်ရှိသော နေရာများမှာ လူများနေထိုင်ရာ နေရာဖြစ်ပြီး စီးပွားဖြစ် စိုက်ပျိုးမြေ အနည်းငယ်မျှ ပါဝင်သည်။ ထိုဥယျာဉ်သည် သူလီမြစ်၊ အမ်တီရှာလာလေးမြစ်၊ မာလီမီမြစ် နှင့် အမ်ပိုပိုမာမြစ်တို့၏ မြစ်ဝှမ်းတလျှောက် ဖြန့်ကျက် တည်ရှိသည်။ အမျိုးသားဥယျာဉ်၏ ၃၉ စတုရန်းမိုင် (၁၀၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ) ကျယ်ဝန်းသော နေရာကို အမဲလိုက်သားကောင်များဖြင့် ဖြည့်တင်း၍ အမဲလိုက်ဥယျာဉ် အဖြစ် ဖန်တီးထားကာ ကြံ့ဖြူများပင် ပါဝင်သည်။ ထိုတောင်ကုန်းများ၏ အမြင့်ဆုံးနေရာမှာ ဂူလာတီ အမည်ရှိသော အငူဖြစ်ပြီး ၅,၀၈၂ပေ(၁,၅၄၉ မီတာ) မျှ မြင့်မားကာ ဥယျာဉ်၏ အရှေ့မြောက်ဘက် ထောင့်စွန်း အပြင်တွင် တည်ရှိသည်။

စီမံခန့်ခွဲမှု အနေနှင့် မတိုဘို အမျိုးသားဥယျာဉ်အား မတိုပိုကန် အပန်းဖြေဥယျာဉ်အတွင်း ထည့်သွင်းထားပြီး ဟေဇယ်ဆိုက်၊ ဆန်ဒီစပရု နှင့် မတိုပိုရေကန် တို့ အနီးတွင် ဖြစ်သည်။

အမျိုးသားဥယျာဉ်သည် အာဖရိကတောင်ပိုင်း တောခြုံ မြက်ခင်း ဇီဝ ရပ်ဝန်းဒေသ အတွင်းတွင် တည်ရှိသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  *National Parks and Nature Reserves of Zimbabwe*, World Institute for Conservation and Environment.
**မဋ္ဌကုဏ္ဍလီ** သည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားလက်ထက်တော်အခါက သူဌေးသား တစ်ဦး ဖြစ်၏။

အမည်
----

ဖခင်ဖြစ်သူသည် သာဝတ္ထိပြည်၌ အဒိန္နပုဗ္ဗကဟု အမည်ရှိသည့် ပုဏ္ဏားသူဌေးကြီး ဖြစ်၏။ "အဒိန္နပုဗ္ဗက" ဆိုသည်မှာ ရှေးကတစ်ကြိမ်တစ်ခါမျှ မလှူဒါန်း မပေးကမ်းခဲ့ဖူးသူ ဟု အဓိပ္ပါရသည်။ သားကလေး မဋ္ဌကုဏ္ဍလီ ကို ချစ်ခင်၏။ သို့သော် ပစ္စည်းဥစ္စာတို့အား သားကိုချစ်သည်ထက် ပို၍ ချစ်ခင်လေသည်။ သားကလေးအား နားတောင်းဆင်ပေးရာတွင် ရွှေပန်းထိန်သည်ထံ အပ်နှံကာ ပြုလုပ်လျှင် လက်ခပေးရမည် စိုသဖြင့် မိမိကိုတိုင် ပြုလုပ်ကာ နားတောင်းကို ပန်ဆင်ပေး၏။ မဋ္ဌကုဏ္ဍလီ ဟူသည်မှာ မြန်မာလို "မောင်နားတောင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။

မဋ္ဌကုဏ္ဍလီ
-----------

မဋ္ဌကုဏ္ဍလီသည် တစ်ဆယ့်ခြောက်နှစ်သားအရွယ်တွင် ကိုယ်လက်ဖျော့တော့သည် "ပဏ္ဍု" ဟုခေါ်သည့် ရောဂါ ဖြစ်၏။ ထိုအခါ ဖခင်ဖြစ်သူသည် ဆေးကုလျှင် ကုခပေးရမည်ဖြစ်သဖြင့် သမားများအား မေးမြန်းကာ မိမိကိုယ်တိုင် ကုသ၏။ ကြာလာသည့်အခါတွင် မဋ္ဌကုဏ္ဍလီ သည် ရောဂါရင့်လာ၏။ ထိုအခါ မနေသာဘဲ သမားတော်ပင့်ရမည့် အခြေအနေ ဖြစ်လာ၏။

ထိုအခါ ပုဏ္ဏားကြီးသည် လူနာကြည့်သူလာသည့်အခါ သူပိုင်ဆိုင်သည့် ပစ္စည်းများကို အခြားသူများ‌တွေ့မည်ကို စိုးရိမ်သဖြင့် သားဖြစ်သူအား အိမ်ဦးပြင်တွင် ထုတ်ကာထား၍ ပြောင်းသိပ်ထား၏။

ထိုနေ့နံနက်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် ဗုဒ္ဓစက္ခုဖြင့်ကြည့်ရာ မဋ္ဌကုဏ္ဍလီကို မြင်၏။ ထို့ကြောင့် မြတ်စွာဘုရားသည် သံဃာတော်များဖြင့် သာဝတ္ထိပြည်အတွင်းသို့ ကြွရောက်ကာ ဆွမ်းခံဝင်၏။ ထိုအချိန်တွင် မဋ္ဌကုဏ္ဍလီ သည် အိမ်အတွင်းသို့ မျက်နှာမူကာ လဲလျောင်းနေသဖြင့် မြတ်စွာဘုရားသည် ရောင်ခြည်တော်လွှတ်လိုက်၏။ ထိုအခါ ရောင်ခြည်တော်ကို သတိထားမိကာ လှည့်ကြည့်ရာ မြတ်စွာဘုရားကို မြင်၍ ကြည်ညိုစိတ် ဖြစ်လေ၏။ မြတ်စွာဘုရားလည်း သိတော်မူ၍ ဆက်လက်ကြွမြန်းလေသည်။

မဋ္ဌကုဏ္ဍလီသည် မြတ်စွာဘုရားအား မျက်စိဖြင့် မြင်ရာအရပ် လွန်သည့်အခါ သေလွန်၍ မဋ္ဌကုဏ္ဍလီသည် တာဝတိံသာနတ်ပြည်တွင် နတ်သား ဖြစ်လေသည်။

နတ်သားဘဝ
--------

မဋ္ဌကုဏ္ဍလီနတ်သားသည် ဘုရားရှင်အား ကြည်ညိုသောစိတ်ဖြင့် သေလွန်ခဲ့သဖြင့် ယူဇနာ ၃၀ ရှိသော ရွှေဗိမာန်တွင် နတ်သမီးတစ်ထောင်အခြံအရံဖြင့် စံမြန်းရ၏။

ကိုးကား
-------

1. 1 2 3 4 5 6 7  ဓမ္မာစရိယဦးအေးနိုင် (ဘီအေ) (ဩဂုတ်လ ၂၀၁၀)။ *ဗုဒ္ဓကျမ်းလာ နတ်ဒေဝါများ*။ အခန်း - ၄၀၄၊ တိုက် - ၆၊ ညောင်တန်းအိမ်ရာ၊ ပုဇွန်တောင်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့: အလင်းသစ်စာပေ။ `|date=` ရှိ ရက်စွဲတန်ဖိုး စစ်ဆေးရန် (အကူအညီ)CS1 maint: location (link)
ဟင်နရီဒူးနန့် ဆုရ စိုင်းအောင်လှိုင်မြင့်
**စိုင်းအောင်လှိုင်မြင့်**ကို ၂၄ နိုဝင်ဘာ ၁၉၅၆ တွင် မြစ်ကြီးနားမြို့၌ ဦးတင်မောင်၊ ဒေါ်မယ်ခတို့က ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ ငယ်မည်မှာ တင်လှိုင် ဖြစ်၏။ 

မြစ်ကြီးနားမြို့ အထက (၁) တွင် ပညာ ဆည်းပူးစဉ် အတွင် ကြက်ခြေနီ အသင်းသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ရာ သူနာပြု တပ်ကြပ်ကြီး အဆင့်သို့တိုင် ရောက်ရှိခဲ့သည်။ အသက် ၂၁ အရွယ်တွင် ကမ္ဘာ့ကြက်ခြေနီ အဖွဲ့၏ အမြင့်ဆုံးဆု ဖြစ်သော ဟင်နရီဒူးနန့်ဆု ကို ရရှိခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ထိုနှစ်မှ စ၍ မြန်မာနိုင်ငံ ကြက်ခြေနီ အသင်း ဌာနချုပ်တွင် လက်ထောက် ပြန်ကြားရေးမှူး အဖြစ် တာဝန် ယူခဲ့သည်။ ၁၉၇၉ ခုနှစ်၌ ဂျပန်နိုင်ငံ လူငယ် ကြက်ခြေနီ အသင်းသို့ သွားရောက် လေ့လာခဲ့သည်။

ဆုရရှိခဲ့သည့် အဖြစ်အပျက်
------------------------

၁၉၇၆ ခုနှစ်က မြစ်ကြီးနားမြို့ တဖက်ကမ်း ခတ်ချိုကျေးရွာ ကူးတို့ဆိပ်တွင် အင်ဂျင်နီယာတပ်မှ မော်တော်ယာဉ် တစင်း ဖောင်ပေါ် အတက်၌ ဘရိတ်ချော်ပြီး ရေထဲ ကျသွားသည်။ အမှတ်မထင် ဖြစ်ပျက်မှုကြောင့် အံ့အားသင့် နေကြစဉ် စိုင်းအောင်လှိုင်မြင့်က ကားထဲတွင် ပါသွားသော ရဲဘော် ခင်မောင်အေးအား မိနစ် ၂၀ ကြာ ရေငုပ်ရင်း သက်စွန့်ဆံဖျား ကယ်တင်ခဲ့သည်။ ဤသို့သော စွန့်စား စွမ်းဆောင်ခဲ့မှုကြောင့်ပင် စိုင်းအောင်လှိုင်မြင့်အား ကမ္ဘာ့ ကြက်ခြေနီ အဖွဲ့က ဟင်နရီဒူးနန့်ဆု ပေးအပ် ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ စိုင်းအောင်လှိုင်မြင့်သည် ၁၅ အောက်တိုဘာ ၁၉၇၇ တွင် ရူမေးနီးယားနိုင်ငံ ဘူခါရက်မြို့၌ ကျင်းပသော (၂၃) ကြိမ်မြောက် အပြည်ပြည် ဆိုင်ရာ ကြက်ခြေနီ ညီလာခံတွင် ဆုတက်ရောက်ယူခွင့် ရရှိခဲ့၏။

စာပေ
----

စိုင်းအောင်လှိုင်မြင့်သည် စာပေ ဝါသနာရှင် တဦး ဖြစ်သည့် အလျောက် သူ၏ ဘဝ အတွေ့အကြုံများကို သုံးဆယ့်တစ်ရက် နိုင်ငံခြားခရီး စာအုပ်ဖြင့် ရေးသား ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဘဝနိဂုံး
--------

၁၉၈၀ ပြည့်နှစ်တွင် စောစုစုခိုင်နှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ အသက် ၂၉ နှစ် အရွယ် ၂၅ မတ် ၁၉၈၅ တွင် စိုင်းအောင်လှိုင်မြင့် ဦးနှောက် အမြှေးရောင် ရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့ရာ သားတယောက်၊ သမီးတယောက် ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑   တင်နိုင်တိုး။ *ကမ္ဘာ့ ကြက်ခြေနီဆုရ မြန်မာ့ ဂုဏ်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်များ*။ Vol (4), No (30)၊ စာမျက်နှာ ၂၃။ Weekly Eleven News Journal။
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

ဝဇ္ဇီနိုင်ငံ ဝေသာလီမြို့တော်အနီး ဧကပုဏ္ဍရိကပရိဗိုဇ်ကျောင်း၌ ဝစ္ဆဂေါတ္တ ပရိဗိုဇ်၏ မေးလျှောက်ချက်အရ မြတ်စွာဘုရာသည် ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိအဘိညာဏ်၊ ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဏ်တို့ကို အလိုရှိသလို သိတော်မူနိုင်ခြင်း၊ မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အာသဝက္ခယဉာဏ်ကို ရတော်မူခြင်းကြောင့် မြတ်စွာဘုရားကို "တေဝိဇ္ဇော သမဏော ဂေါတမော"ဟု ပြောဆိုခြင်းသည် မှန်ကန်စွာပြောဆိုရာရောက်ပုံ လူတို့၏ သံယောဇဉ်ကိုမစွန့်ဘဲ ဒုက္ခ၏ကုန်ဆုံးရာနိဗ္ဗာန်ကို မရောက်နိုင်ပုံ၊ လူတို့၏ သံယောဇဉ်ကိုမစွန့်ဘဲ နတ်ပြည်ရောက်သူများစွာရှိပုံ၊ အာဇီဝကသည် ဒုက္ခ၏ကုန်ဆုံးရာ နိဗ္ဗာန် ရောက်သူမရှိပုံ၊ (၉၁)ကမ္ဘာထက်က အာဇီဝကတစ်ဦးသာ နတ်ပြည်ရောက်ခဲ့ပုံ တိတ္ထာယတနသည် အယုတ်ဆုံးအားဖြင့် သဂ္ဂူပဂမှလည်း သုညဖြစ်ပုံကို ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

အဋ္ဌကထာ, ဋီကာတို့၌ မှတ်သားဖွယ် ဖွင့်ဆိုချက်များ ရှိပါသည်။ လူအဝတ်ဖြင့်နေသော ရဟန္တာမရှိပုံ ဖွင့်ဆိုချက် ရှိပါသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -မ၊၂၊၁၄၈-၁၅၀။ မ၊မြန်၊၂၊၁၅၇-၉။ မ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၃၆-၇။ မ၊ဋီ၊၃၊၉၁-၂။

-မဇ္ဈိမနိကာယ၊ မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ၊ ၃-ပရိဗ္ဗာဇကဝဂ္ဂ၊ ပဌမသုတ်။
2. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
အရှင်စန္ဒိမာ(အောင်လံ)ကို ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး သနပ်ပင်မြို့နယ် အနောက်တံခွန်တိုင်ကျေးရွာနေ ခမည်းတော် ဦးသိန်းအောင်၊ မယ်တော် ဒေါ်ခင်မြတို့မှ ကောဇာသက္ကရာဇ် (၁၃၁၄) ခုနှစ် ကဆုန်လပြည့်ကျော် (၅) ရက် နံနက် (၄) နာရီအချိန်တွင် မီးရှူးသန့်စင်ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ မွေးချင်း (၇) ယောက်ရှိသည့်အနက် တတိယမြောက်သားရတနာ ဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်မှစ၍ လောကီအတန်းပညာများကို သင်ကြားခဲ့သည်။ အသက် (၂၄) နှစ်အရွယ်တွင် မိဘနှစ်ပါး၏ ပစ္စယာနုဂ္ဂဟဖြင့် မင်္ဂလာဒုံမြို့နယ်၊ ကျိုက္ကလဲ့ရွှေကျင်ကျောင်းကြီးတွင် ဘဒ္ဒန္တဇဝနကို ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍ ရဟန်းဘောင်သို့ တက်ခဲ့သည်။ သဲအင်းဂူဆရာတော်ဘုရားကြီး၏ တပည့် ဆရာတော်ဦးသီရိဓမ္မထံတွင် (၉) ရက် တရားစခန်းအားထုတ်ပြီး ၎င်းနှင့်အတူ မှော်ဘီသဲအင်းဂူဌာနချုပ်၌ ပထမဝါကပ်၍ တရားကျင့်ကြံအားထုတ်ခဲ့သည်။ ဆရာတော်ဦးသီရိဓမ္မထံ၌ (၅) နှစ်တာ တရားအားထုတ်ရင်း သာသနာပြုခဲ့သည်။

ရဟန်း (၂) ဝါအရတွင် ဖခင်ဖြစ်သူ သေဆုံးသဖြင့် (၆) ဝါအရတွင် ကျန်ရစ်သူမိခင်ကြီးနှင့် ညီငယ်များကို လုပ်ကျွေးရန် ဝတ်ကြောင်ဘဝသို့ သက်ဆင်းခဲ့ရသည်။ (၁၉၉၆)ခုနှစ်တွင် ပြည်မြို့ တီတွဒ်ကုန်းလမ်းသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဌာနမှ ဦးခင်ဝင်း-ဒေါ်သန်းသန်းမြင့်တို့၏ ပစ္စယာနုဂ္ဂဟကို ခံယူကာ မှော်ဘီမြို့နယ်၊ သဲအင်းဂူဝိပဿနာဌာနချုပ်မှ ဘဒ္ဒန္တဝါယာမ(ဘီးလင်းဆရာတော်) ကို ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍ ရဟန်းဘောင်သို့ ဒုတိယအကြိမ် တက်ခဲ့သည်။ (၂၀၀၀) ခုနှစ်တွင် အောင်လံမြို့၊ စက်ရုံရပ်ကွက်၌ တိုက်ခွဲအမှတ် (၃၂)၊ သဲအင်းဂူဝိပဿနာဓမ္မရိပ်သာကို စတင်ထူထောင်၍ ယခုအချိန်ထိ သာသနာပြုလျက်ရှိသည်။ ဆရာတော်သည် 'ယောဂီအခြေခံ သိမှတ်ဖွယ်၊ (၉) ရက်စခန်း နိဗ္ဗာန်လမ်းတရားကျင့်စဉ်၊ သောတာပတ္တိမဂ် ရှူဖွယ်' စသော ကျမ်းများကိုလည်း ပြုစုထားသည်။
ယခင်က **ဆမ်းမားဆတ်ရှိုင်းယား** (Somersetshire) ဟု အမည်တွင်သော **ဆမ်းမားဆတ်** (အင်္ဂလိပ်: Somerset) သည် အင်္ဂလန်အနောက်တောင်ပိုင်းရှိ စီရင်စုတခု ဖြစ်သည်။  မြောက်ဘက်တွင် ဂလော့စတာရှိုင်းယားနှင့် ဘရစ္စတို၊ အရှေ့ဘက်တွင် ဝေ့ရှိုင်းယား၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ဒေါဆတ် နှင့် အနောက်တောင်ဘက်တွင် ဒဗွန် တို့ဖြင့် နယ်နိမိတ် ထိစပ်နေ၏။ မြောက်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်ကို ဆဗန်မြစ်ဝနှင့် ဘရစ္စတိုရေလက်ကြားတို့ ရှိသည်။ ကမ်းရိုးတန်းမှာ ဝေလနယ်၏ အရှေ့တောင်ဘက်ကို မျက်နှာမူ၏။ သမိုင်းကြောင်းအရ ဆမ်းမားဆတ်ရှိုင်းယားနှင့် ဂလော့စတာရှိုင်းယားကို ခွဲခြားသည်မှာ အဗွန်မြစ်နှင့် ဖြစ်သည်။  စီရင်စု၏ ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ ထန့်တန် ဟူ၏။

အင်္ဂလန်သို့ လူတို့ စတင်နေထိုင်စဉ်က ဆမ်းမားဆတ်တွင် နေကြောင်း အထောက်အထားများ ရှိ၏။ ဆဲလတစ်များသည်၎င်း၊ ရောမသားတို့သည်၎င်း၊ အင်္ဂလိုဆက်ဆွန်တို့သည်၎င်း နိုင်ငံသို့ ဝင်ရောက်စဉ်က ဤနေရာတွင် အခြေချဖူးသည်။ အဲဖရတ်မင်းတရားကြီး အာဏာထူထောင်ရာတွင်လည်း အရေးပါသောကဏ္ဍ ဖြစ်ခဲ့သည်။ နောက် အင်္ဂလိပ်ပြည်တွင်းစစ်၌၎င်း၊ မွန်းမောက်ပုန်ကန်မှု၌၎င်း အချက်အချာနေရာတည်း။ ဂျော့ဘုရင်ခေတ် ဗိသုကာလက်ရာများရှိသည့် ဤစီရင်စုမှ ဘာ့မြို့မှာ ယူနက်စကို၏ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းတွင် ဝင်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  "Somerset definition and meaning". *www.collinsdictionary.com*. Collins English Dictionary. Archived from the original on 28 April 2021.
2. ↑  Rajan, Amal (24 August 2007). "Around a county in 40 facts: A (very) brief history of Somerset". *The Independent on Sunday*. London, UK. Archived from the original on 14 February 2009.