recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
ရော်ဘင်ဝီလျံစ်(၁၉၅၁-၂၀၁၄)
ရော်ဘင်ဝီလျံစ်သည် ၁၉၅၁-ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ (၂၁)ရက်နေ့တွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ အီလီနွိုင်းပြည်နယ်၊  ချီကာဂိုမြို့ တွင် မွေးဖွားသည်။
ဟောလိဝုဒ် ဝါရင့် ဟာသဇာတ်ဆောင် မင်းသားကြီး ရော်ဘင်ဝီလျံစ် သေဆုံးမှုသည် မိမိကိုယ်ကိုယ် သေကြောင်းကြံခြင်းဟု အမေရိကန် ရဲတပ်ဖွဲ့က အတည်ပြုလိုက်သည်။ အသက်(၆၃)နှစ်ရှိ အော်စကာဆုရှင် မင်းသားကြီးကို ဩဂုတ်(၁၁)ရက်က ကယ်လီဖိုးနီးယားရှိ နေအိမ်တွင် အသိမဲ့ မေ့မြောလျက်သား တွေ့ရှိခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်။ ဝီလျံစ်သည် စိတ်ဖိစီးမှုများအတွက် စိတ်ပညာရှင်များနှင့် ကုသမှု ခံယူနေရသူ ဖြစ်သည်။ ရဲများ၏ အဆိုအရ ၎င်းသည် မိမိကိုယ်ကိုယ် ကြိုးဆွဲချပြီး အဆုံးစီရင်သွားခြင်းဟု သိရှိရသည်။ ဝီလျံစ်ကို ပြီးခဲ့သည့် သီတင်းပတ်ကုန်က မိသားစုဝင်များက နောက်ဆုံးတွေ့မြင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင်မူ မင်းသားကြီးက ယခုကဲ့သို့ မိမိကိုယ်ကိုယ် အဆုံးစီရင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဝီလျံစ်သည် မျိုးဆက်တစ်ခုစာ ကာလအတွင်း ဟောလိဝုဒ်တွင် ပရိသတ်၏ ချစ်ခင်မှုကို အခံရဆုံး သရုပ်ဆောင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ 

ဝီလျံစ်သည် ၎င်း၏အနုပညာသက်တမ်းတစ်လျှောက် ဟာသဇာတ်ကောင်များဖြစ်သည့် ဂြိုဟ်သား၊ ကလေးထိန်းမိန်းမကြီး၊ ဆေးပညာရှင် စသည့်ဇာတ်ကောင်များအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည့်အပြင် Aladin and the King of Thieves ဇာတ်ကားမှ ဂျီနီနတ်သား၏ အသံပိုင်ရှင်လည်း ဖြစ်ကြောင်းသိရသည်။ ဝီလျံစ်သည် ၎င်း၏များစွာသော ဇာတ်ကားများအနက် သိပ္ပံစိတ်ကူးယဉ်ဇာတ်ကား Flubber ဖြင့် ကလေးသူငယ်အများစုကို ကြိုက်နှစ်သက်စေခဲ့သည်။ ဝီလျံစ်သည် ၁၉၉၇ခုနှစ်ဇာတ်ကား Good Will Hunting တွင် ကျောင်းဆရာတစ်ဦးအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ကာ အကောင်းဆုံး အမျိုးသားဇာတ်ပို့ အော်စကာဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ ၎င်းသေဆုံးချိန်တွင် ဇနီးသည် ဆူဆန်ရှနိုက်ဒါနှင့် သားသမီး(၃)ဦး ကျန်ရှိနေခဲ့သည်။ ၎င်းသေဆုံးကြောင်းသတင်းကို ကြားသိရချိန်တွင် အမေရိကန် သမ္မတ ဘာရတ်အိုဘားမား အပါအဝင် နာမည်ကျော် ပုဂ္ဂိုလ် အများအပြားက ဝမ်းနည်းကြောင်း သတင်းစကားများ ပေးပို့ခဲ့ကြသည်။ [1]

ကိုးကား
-------

1. ↑  BBC
မြင့်မြတ်သောရောမအင်ပါယာ
-----------------------

ခရစ် ၈ဝဝ ပြည့်နှစ် ရှားလမိန်းဘုရင်ကြီး လက်ထက် 
တွင် ရောမသာသနာစောင့် နိုင်ငံတော်ဟူ၍ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ 

  

ထိုနှစ် ခရစ္စမတ်ပွဲတော်နေ့၌ ပုပ်ရဟန်းမင်း တတိယလီယိုက ရောမမြို့ 
စိန်ပီတာဘုရားရှိခိုး ကျောင်းတွင် ရှားလမိန်းအား ရောမဧကရာဇ်အဖြစ် သရဖူ 
ဆောင်း၍ ဘိသိတ်‌မြှောက်ခဲ့လေသည်။ ရောမ ဧကရာဇ်ဟူသော 
ဘွဲ့ထူး၏ နောက်ဆွယ်တွင် ခရစ်ယန်လောက၏ လောကီ 
ရေးရာဟူသမျှတွင် ဧကရာဇ်ဘုရင်သည် အချုပ်အခြာဖြစ်၍ 
ပုပ်ရဟန်းမင်းသည် အယူဝါဒရေးရာတွင် အထွတ်အထိပ် 
ဖြစ်သည်ဟူသော သဘောပါရှိလေသည်။ ဤသဘောကြောင့် 
ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ အခက်ကြုံခဲ့ရလေသည်။ ပုပ်ရဟန်းမင်း 
နှင့် ဧကရာဇ်မင်းတို့သည် မည်သူက မည်သူ့အပေါ် တန်ခိုး 
အာဏာ လွှမ်းမိုးသည်ဟူသောအချက်နှင့် စပ်လျဉ်း၍ သဘော 
မညီညွတ်နိုင် ရှိခဲ့၏။ ဥရောပတိုက်၏ အလယ်ခေတ် 
တစ်လျှောက်တွင် ဤကိစ္စနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အရေးအခင်းများ 
ဖြစ်ပွားခဲ့ရလေသည်။ ရှား လမိန်းဘုရင် ကွယ်လွန်ပြီးနောက် 
ယင်း၏ နိုင်ငံတော်ကြီးမှာ ပြိုကွဲသွားခဲ့၏။ ခရစ် ၉၆၂ ခုနှစ် 
သို့ ရောက်သောအခါ ဂျာမနီပြည် ဆက္ကဆွန်နီဘုရင် ပထမ 
အော့တိုသည် အီတလီနိုင်ငံကို အောင်မြင်ပြီးနောက် ရောမ 
ဧကရာဇ်ဘွဲ့ကို ခံယူပြန်သည်။ ဖရက်ဒရစ်ဗာဗရော့ဆာ လက် 
ထက်တွင် *သာသနာစောင့်*ဟူသော စကားလုံးကို ဖြည့်စွက်၍ 
ရောမသာသနာစောင့်ဧကရာဇ်ဘွဲ့ကို ခံယူသည်။ ဤသို့ပြုသည် 
မှာ ဧကရာဇ်တို့သည် ပုပ်ရဟန်းမင်းတို့ကိုလည်း ကာကွယ် 
စောင့်ရှောက်ရသည်။ ဤသို့အားဖြင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းတို့ထက် 
တန်ခိုးကြီးသည်ဟူသောသဘောကို လေးနက်စေလိုသောကြောင့် 
ဖြစ်သည်။ ၁၃ ရာစုနှစ်အထိ ရောမသာသနာစောင့် နိုင်ငံတော် 
တွင် အဓိကအားဖြင့် အီတလီ၊ ဂျာမနီနှင့် ဩစတြီးယားနိုင်ငံ 
တို့သာ ပါဝင်ခဲ့၏။ ရံဖန်ရံခါ နယ်ပယ်နီးချင်းများဖြစ်သော 
ဟန်ဂေရီ၊ ပိုလန်နှင့် ဒိန်းမတ် စသည်တို့လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။ 
ထိုစဉ်က ဂျာမနီဘုရင်များသည် များသောအားဖြင့် ရောမ 
သာသနာစောင့် ဧကရာဇ်များ ဖြစ်ခဲ့လေသည်။ 

  

ဦးစွာ၌ ထိုဘုရင်များကို နယ်ပယ်ကြီး ၁ဝ ခုကို ကိုယ် 
စားပြုသူများက ရွေးကောက်တင်မြှောက်ကြ၏။ နောင်အခါ 
ဂျာမန်မင်းသားများနှင့် ဂိုဏ်းချုပ်များက ရွေးကောက်သည်။ 
ထိုသို့ ရွေးကောက်တင်မြှောက်ရသူများ၏ အရေအတွက်မှာ ၁၇ 
ရာစုနှစ်တွင် ကိုးဦး ဖြစ်လာသည်။ ၁၃၃၈ ခုနှစ် နောက်တွင် 
ရွေးကောက် တင်မြှောက်ခြင်းခံရသော ဘုရင်များကို ဧကရာဇ် 
ဟူ၍လည်း သဘောထားလာကြ၏။

  

ဤသို့ ဧကရာဇ်ကို ရွေးကောက်တင်မြှောက်သည်ဟု ဆိုရ 
သော်လည်း သားစဉ်မြေးဆက် အုပ်စိုးခဲ့ကြသည်လည်း ရှိ၏။ 
၁ဝ၂၄ ခုနှစ်မှ ၁၁၂၅ ခုနှစ်အထိ အုပ်စိုးခဲ့သော ရောမ 
သာသနာစောင့် ဧကရာဇ်များသည် ဖရန်ကိုနီယန်မင်းဆက်ဝင် 
ဘုရင်များ ဖြစ်ကြ၏။ ထိုနောက်တွင် ဟိုဟန်စတပ်ဖန်မင်း 
ဆက်က ၁၁၃၈ ခုနှစ်မှ ၁၂၅၄ ခုနှစ်အထိ အုပ်စိုးခဲ့၏။ 
၁၄၃၈ ခုနှစ်နောက်တွင် သတ္တမချားနှင့် ပထမဖရန်စစ်တို့က 
လွဲ၍ ရောမသာသနာစောင့် ဧကရာဇ်များသည် ဟက်စဗတ် 
ဆွေမျိုးစုမှ ဖြစ်လေသည်။

တစ်ဆဲ့သုံးရာစုနှစ်အတွင်း အီတလီသည် ရောမသာသနာ 
စောင့် နိုင်ငံတော်အတွင်း လုံးလုံးလျားလျား မပါဝင်တော့ချေ။ 
ထိုနောက်တွင်ကား ရောမသာသနာစောင့် နိုင်ငံတော်တွင် 
ဂျာမနီ ဩစတြီးယားနှင့် ယင်းတို့ပိုင် နယ်ပယ်များသာ ပါဝင် 
တော့သည်။ ဧကရာဇ်ဘုရင်များသည် ဥရောပတိုက်ရှိ ထီး 
ဆောင်မင်းတို့၏ အထွတ်အထိပ်အဖြစ် ခံယူနေဆဲ ဖြစ်သော် 
လည်း နိုင်ငံတော်ကား အားနည်း၍ မညီမညွတ်ရှိနေခဲ့သည်။ 
၁၈ ရာစုနှစ်သို့ ရောက်လျှင် ရောမသာသနာစောင့် နိုင်ငံတော် 
သည် *ရောမလည်းမဟုတ်၊ သာသနာ စောင့်လည်းမဟုတ်၊* 
နိုင်ငံတော်လည်းမဟုတ်*ဟူ၍ပင် ဆိုနိုင်နေပေပြီ။*

နပိုလီယန်သည် ၁၈ဝ၆ ခုနှစ်တွင် ဩစတြီးယားနှင့် 
ဂျာမနီတောင်ပိုင်းကို အောင်မြင်ခဲ့သောအခါ ဒုတိယဖရန်စစ် 
သည် ရောမသာသနာစောင့် ဧကရာဇ်အဖြစ်ကို စွန့်၍ ဩစတြီး 
ယန်း ဧကရာဇ်အဖြစ်သာ ခံယူခဲ့လေသည်။ ဤသို့အားဖြင့် 
ရောမသာသနာစောင့် နိုင်ငံတော်သည် ဇာတ်သိမ်းခဲ့ရလေသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၁)
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

(၄)သုတ် ရှိပါသည်။

ရရှိသမျှဖြင့် မရောင့်ရဲ တင်းမတိမ်နိုင်သောသူအား မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ် တရားတို့ ဖြစ်ပေါ်လာကုန်၏၊ ဖြစ်ပြီးသောကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်ကုန်၏။ မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်တရားတို့ဖြစ်ရန်၊ ဖြစ်ပြီးသော ကုသိုလ်တရားတို့ ဆုတ်ယုတ်ရန် အသန္တုဋ္ဌိတာမှတပါး အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှ ငါဘုရားမြင်တော်မမူဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

မရောင့်ရဲနိုင်မှု "အသန္တုဋ္ဌိတာ မှတပါး များစွာသော အကျိုးမဲ့ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှ ငါဘုရားမြင်တော်မမူ-ဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

မိမိကိုယ်တွင်း၌ဖြစ်သော အကြောင်းဖြစ်ခြင်းကြောင့် များစွာသောအကျိုးမဲ့ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော အသန္တုဋ္ဌိတာ-မှတပါး အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှ မြင်တော် မမူဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

သဒ္ဓမ္မသုံးဖြာ သာသနာတော်ကို ပျောက်ပျက်စေခြင်းငှာ, ကွယ်ပစေခြင်းငှာ ဖြစ်သော "အသန္တုဋ္ဌိတာ" မှတပါး အခြားတစ်ခုသော တရားကိုမျှ ငါးဘုရား မြင်တော် မမူဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -အံ၊၁၊၁၁။ အံ၊မြန်၊၁၊၁၅။ အံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၅၉။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ ဧကကနိပါတ၊ ၇-ဝီရိယာရမ္ဘာဒိဝဂ္ဂ၊ စတုတ္ထသုတ်။
2. ↑  -အံ၊၁၊၁၅။ အံ၊မြန်၊၁၊၂၀။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ ဧကကနိပါတ၊ ၉-ပမာဒါဒိဝဂ္ဂ၊ အဋ္ဌမသုတ်။
3. ↑  -အံ၊၁၊၁၇။ အံ၊မြန်၊၁၊၂၃။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ ဧကကနိပါတ၊ ၁၀-ဒုတိယပမာဒါဒိဝဂ္ဂ၊ သတ္တမသုတ်။
4. ↑  -အံ၊၁၊၁၈။ အံ၊မြန်၊၁၊၂၄။

-အင်္ဂုတ္တရနိကာယ၊ ... တေဝီသတိမသုတ်။
5. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
မြန်မာ တည်သီး (ဝါ) ဒိုင်အော့စပိရော့ကာကီး အသီး
ဒိုင်‌အော့စပိ‌ရော့ဗာဂျင်နီအားနာ
ဒိုင်‌အော့စပိ‌ရော့လိုတပ်
**တည်ပင်**သည် အက်ဗနီပင်မျိုးဖြစ်သည်။ ရုက္ခ‌ဗေဒ အလို 
အားဖြင့် ‘ဒိုင်‌အော့စပိ‌ရော့’(*Diospyros*) မျိုးစိတ်ဖြစ်၍ ‘အက်ဗိ‌နေစီအီး’မျိုး 
ရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ အဓိကအားဖြင့် တည်ပင်မျိုး‌ပေါင်း ၃ 
မျိုးရှိသည်။ သို့‌သော် တစ်မျိုးနှင့်တစ်မျိုးမှာ ဆင်တူယိုးမှား 
ဖြစ်သည်။ အ‌ရှေ့တိုင်းများတွင် စိုက်ပျိုးကြ‌သော တည်ပင် 
တစ်မျိုးကို ‘ဒိုင်‌အော့စပိရော့ကာကီး’(*Diospyros kaki*)ဟု‌ခေါ်သည်။ အထူးအား 
ဖြင့် ယင်းကို တရုတ်နိုင်ငံ အလယ်ပိုင်းနှင့် ‌မြောက်ပိုင်း‌ဒေသ 
များတွင် စိုက်ပျိုးကြသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်း စိုက်ပျိုးကြ 
သည်။ တည်သီးများကို အင်းဝ‌ခေတ်က တရုတ်နိုင်ငံမှ 
အ‌မြောက်အမြား တင်သွင်းခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။ ထိုတည်ပင်မျိုး 
ကို ပြင်သစ်နိုင်ငံ‌တောင်ပိုင်းနှင့် အ‌မေရိကန်ပြည်‌ထောင်စု 
တို့၌လည်း စိုက်ကြသည်။

ထိုတည်ပင်များ၏ အရွက်မှာကြီး၍ ‌တောက်ပ‌သော အစိမ်း 
နက်‌ရောင်ရှိသည်။ အပွင့်အ‌ရောင်မှာ စိမ်းဝါဝါဖြစ်သည်။ အသီး 
သည် ခရမ်းချဉ်သီးနှင့် ပုံသဏ္ဌာန်တူသည်။ အ‌ရောင်မှာ အဝါမှ 
အနီအထိ အမျိုးမျိုးရှိသည်။ ‌ကောင်းစွာမှည့်မှပင် စား၍အရသာ 
ရှိသည်။ တည်သီးကို လတ်လတ်ဆတ်ဆတ်ဖြစ်‌စေ၊ အ‌ခြောက် 
လှန်း၍ဖြစ်‌စေ၊ ယိုထိုး၍ဖြစ်‌စေ စားကြသည်။

အ‌မေရိကန်ပြည်‌ထောင်စုတွင် အရိုင်း‌ပေါက်‌သော ‘ဒိုင်‌အော့စပိ‌ရော့ ဗာဂျင်နီအားနာ’(*Diospyros virginiana*)ခေါ် တည်ပင်မျိုးရှိသည်။ ထိုတည်ပင် 
မျိုးသည် ‌ပေ‌ပေါင်း ၃၀ မှ ၅၀ အထိမြင့်သည်။ အရွက်မှာ
ငှက်‌ပျောဖူးပုံသဏ္ဌာန်ရှိသည်။ အသီးများမှာ အချင်း လက်မ 
ဝက်မှ ၂ လက်မအထိရှိသည်။ အသီးထဲရှိအသားသည် 
လိမ်‌မော်ဝါ‌ရောင်ရှိ၍ အ‌စေ့များပါရှိသည်။ မမှည့်မီ အလွန် 
တစ်ရာဖန်၏။ မှည့်လာ‌သောအခါ အနံ့အရသာ အထူး‌ကောင်း 
‌ပေသည်။ ထိုတည်ပင်၏အသားမှာ ကျစ်လျစ်၍မာသည်။ 

ရက်ကန်းလွန်းနှင့် ‌ဂေါက်သီးရိုက်တံများ ပြုလုပ်ရာတွင် အသုံး 
ပြုကြသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၌လည်း သစ်သား‌ကောင်းရနိုင်‌သော 
တည်ပင်မျိုးများရှိသည်။

‘ဒိုင်‌အော့စပိ‌ရော့လိုတပ်’(*Diospyros lotus*)ဟု‌ခေါ်‌သော တည်ပင်တစ် 
မျိုးကို အီတလီနိုင်ငံနှင့် အ‌ရှေ့တိုင်းနိုင်ငံများတွင် စိုက်ကြ 
သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၌လည်း ထိုတည်ပင်မျိုးကို ‌တွေ့ရသည်။

ကိုးကား
-------

1. 1 2  Genus: *Diospyros* L.။ *Germplasm Resources Information Network (GRIN) [Online Database]*။ United States Department of Agriculture Agricultural Research Service, Beltsville, Maryland (28 Apr 1998)။ 20 January 2016 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  15 Sep 2016 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၅)

အခြားကြည့်ရန်
-------------

* အောက်ချင်းစာ (*Diospyros ehretioides*)
* မျောက်တည် (*Diospyros melanoxylon*)

ပြင်ပလင့်ခ်များ
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | ဝီကီမီဒီယာ ကွန်မွန်းစ်တွင် ***Diospyros*** နှင့် ပတ်သက်သော မီဒီယာ ရှိသည်။ |

|  |  |
| --- | --- |
|  | ဝီကီမျိုးစိတ်တွင် ***Diospyros*** နှင့် ပတ်သက်သော အချက်အလက်များ ရှိသည်။ |
**ဝအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်** (အင်္ဂလိပ်: Wa National Organisation; **WNO** ) သည် မြန်မာနိုင်ငံ ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ နိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်းနှင့် ထိုင်းမြန်မာနယ်စပ်အနီးတွင် လှုပ်ရှားနေသော ဝအမျိုးသားတပ်မတော် (WNA) သည် ဝအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်၏ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တစ်ခု ဖြစ်သည်။

သမိုင်းကြောင်း
--------------

ရှမ်းပြည်တပ်မတော် (SSA)၊ လော်စစ်ဟန် တို့နှင့် ပူးပေါင်းပြီးနောက် WNO ကို ၁၉၇၄ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၉ ရက်နေ့တွင် WNA နှင့်အတူ တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ထိုအဖွဲ့ကို ကကွယ်ရဲ ဟုခေါ်ပြီး ဝိန်ငင်း နောက်ဆုံး စော်ဘွား၏သား စဝ်မဟာဆန်းက ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ 

၁၉၇၇ ခုနှစ်တွင် WNO သည် SSA နှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်ခဲ့ပြီး ဗိုလ်ချုပ်ကြီး Li Wenhuan ဦးဆောင်သော မြန်မာ - တရုတ်နယ်စပ်အနီး တွင် လှုပ်ရှားနေသော ကူမင်တန် တပ်ရင်း ၃ နှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ခဲ့သည်။ ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် WNO သည် အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အင်အားစု (NDF) သို့ တရားဝင် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ 

၎င်းအဖွဲ့သည် ၁၉၉၇ ဩဂုတ်လတွင် နဝတ အစိုးရနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေး သဘောတူစာချုပ် ချုပ်ဆို ခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------

ကြည့်ပါ။
--------

* မြန်မာ့ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ
* မြန်မာနိုင်ငံရှိ လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများ

1. 1 2 3  "Wa National Organization Denies Involvement in Drug Trade"၊ *The Irrawaddy*၊ 27 June 2016။ 25 November 2016 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
**သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ပါဠိတက္ကသိုလ်** သည် သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၊ Homagama တွင် တည်ရှိသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာတက္ကသိုလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ဌာနနှစ်ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။

ရည်မှန်းချက်
------------

စာကြည့်တိုက်
တက္ကသိုလ်၏ ရည်မှန်းချက်များသည် သီရိလင်္ကာဗုဒ္ဓဘာသာနှင့်ပါဠိတက္ကသိုလ် ဥပဒေအမှတ် ၇၄/၁၉၈၁ ကို တက္ကသိုလ်က ပြင်ဆင်ထားသည့် သီရိလင်္ကာဗုဒ္ဓဘာသာနှင့်ပါဠိတက္ကသိုလ် ဥပဒေအမှတ် ၃၇/၁၉၉၅ ပါ အချက်အလက်များအတိုင်း ဖြစ်သည်။

သမိုင်း
-------

တက္ကသိုလ် အဓိကဝင်ပေါက်တက္ကသိုလ် အဓိကဝင်ပေါက်
သီရိလင်္ကာဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ပါဠိတက္ကသိုလ်ကို ပါလီမန်၏ ဥပဒေအမှတ် ၇၄/၁၉၈၁ ဖြင့် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ တက္ကသိုလ်တည်ထောင်ရခြင်း ရည်မှန်းချက်များတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာထွန်းကားပြန့်ပွားရေး၊ သီရိလင်္ကာနှင့် နိုင်ငံခြားမှ ပါဠိနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို လေ့လာမှုများ တိုးတက်စေရေး၊ သက်ဆိုင်ရာနယ်ပယ်များတွင် သုတေသနဌာနများ ပေါ်ပေါက်လာစေရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။ အထက်ဖော်ပြပါ ဥပေဒကို တက္ကသိုလ်က ဥပဒေအမျဝ် ၃၇/၁၉၉၅ အဖြစ် ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ ဤတက္ကသိုလ်၏ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံကိုလည်း သီရိလင်္ကာရှိ အခြားသော တက္ကသိုလ်များ၏ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံများကဲ့သို့ ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းပြင်ဆင်ခဲ့သည်။

ဤတက္ကသိုလ်သည် ဓနသဟာယတက္ကသိုလ်များအဖွဲ့၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာထေရဝါဒဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်များအဖွဲ့တို့၏ မိတ်ဖက်တက္ကသိုလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

ဌာနများ
-------

### ဗုဒ္ဓဘာသာလေ့လာရေးဌာန

တက္ကသိုလ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး၊ ဗုဒ္ဓဘာသာလေ့လာရေးဌာန၊ Prof. Samantha Illangakoon

ဌာနများ:

* ဗုဒ္ဓဘာသာအတွေးအခေါ်ဌာန
* ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် ခေတ်ပြိုင်အတွေးအခေါ်ဌာန
* ဗုဒ္ဓဘာသာယဉ်ကျေးမှုဌာန
* ရှေးဟောင်းသုတေသနဌာန

သင်ကြားရေးယူနစ်များ:

* ကွန်ပျူတာသင်ကြားရေး (CTU)

CTU
### ဘာသာစကားလေ့လာရေးဌာန

ဘာသာစကားလေ့လောရေးဌာနမှူး - တွဲဖက်ပါမောက္ခ Prof. Ven. Lenagala Siriniwasa Thero

ဌာနများ : 

* ပါဠိဘာသာဌာန
* သီရိလင်္ကာဘာသာဌာန
* သက္ကတဘာသာဌာန
* အင်္ဂလိပ်ဘာသာဌာန
* ဘာသာစကားစွမ်းရည်တိုးတက်ရေးဌာန
* အင်္ဂလိပ်ဘာသာသင်ကြားရေးဌာန

### ကျောင်းဝင်ခြင်း

* ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ - အထွေထွေဒီဂရီများ (နိုင်ငံတွင်း)
* ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ အထူးဒီဂရီများ

### ဘွဲ့ကြိုနှင့် ပြင်ပစာစစ်ဌာန

သင်တန်းများ

* PHD
* M.Phil
* M.A
* P.G.D
* B.A.

ဒီပလိုမာများ

* ဗုဒ္ဓဘာသာ/ ပါဠိ/ သက္ကတ ဒီပလိုမာများ
* သက္ကတဘာသာဒီပလိုမာ
* ဂျပန်/ ကိုရီးယား/ ပြင်သစ်/ တရုတ်/ ဟိန္ဒီ/ တမီ/ အင်္ဂလိပ်ဘာသာ ဒီပလိုမာများ
* ဗုဒ္ဓဘာသာအတွေးအခေါ်ဒီပလိုမာ

မိတ်ဖက်အဖွဲ့အစည်းများ
---------------------

* စင်္ကာပူ
* မလေးရှား
* တောင်ကိုရီးယား
* ဂျာမဏီ
* ဩစတြေးလျ
* စကော့တလန်
* အင်္ဂလန်
* Buddhist & Pali Research Trust [R] (India )
* ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ပါဠိကောလိပ် (U.S.A)

စာသင်သားဘဝ
----------

တက္ကသိုလ်တွင် ကျောင်းသား ၃၀၀၀ နီးပါးတက်ရောက်နေကြသည်။ ထို့အပြင် ပြင်ပဒီဂရီပရိုဂရမ်များကို တက်ရောက်နေကြသူများလည်း ရှိသည်။

သုတေသနနှင့် ထုတ်ဝေခြင်း
-----------------------

*

ပြင်ပလင့်များ
-------------

* Annual Report 2002

ကိုးကား
-------
**သီလဝါအထူးစီးပွားရေးဇုန်**သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ သန်လျင်မြို့နယ် အတွင်းတွင် တည်ရှိသည်။ သီလဝါအထူးစီးပွားရေးဇုန်ကြောင့် ရန်ကုန်တောင်ဘက်ပိုင်း ဒေသများ ဖွံ့ဖြိုးမှုကို မြန်ဆန်စေပြီး ဒေသခံများ၏ အလုပ်အကိုင် အခွင့်အလမ်းများကိုလည်း ဖန်တီးပေးနိုင်ခဲ့သည်။ အခြားစက်မှုဇုန်များကဲ့သို့ မဟုတ်ဘဲ အထူးစီးပွားရေးဇုန် ဖြစ်သောကြောင့် နိုင်ငံတကာ စံနှုန်းနှင့် ညီသည့် မူဝါဒများ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများကို ထုတ်ပြန်ကျင့်သုံး ဆောင်ရွက်နေသည်။ နိုင်ငံပေါင်း (၁၉)နိုင်ငံမှ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသည့် ကုမ္ပဏီပေါင်း (၁၁၂) ခုရှိသည်။ 

သီလဝါအထူးစီးပွားရေးဇုန်ကို အပိုင်းနှစ်ခုခွဲကာ အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပြီး ၂၀၁၃-ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလမှ စတင်ကာ ဇုန်(အေ)တွင် (၄၀၅)ဟက်တာကို အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့ရာ ၂၀၁၅-ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ (၂၃)ရက်နေ့တွင် စီးပွားဖြစ် စတင်လည်ပတ်နိုင်ခဲ့သည်။ ဇုန်(ဘီ)ကိုလည်း Phase(I)ဟက်တာ (၁၀၁), Phase(II)ဟက်တာ (၇၇), Phase(III) ခွဲ၍ အကောင်အထည်ဖော်သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Myat May Zin။ "Thilawa SEZ work to start"၊ *Myanmar Times*၊ 29 October 2012။ 1 July 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑
3. ↑  Ko Ko Aung။ "Eight companies set to begin operations in Thilawa SEZ"၊ *Myanmar Times*၊ 29 April 2015။ 1 July 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။ Archived from the original on 8 January 2016။
4. ↑  ကြေးမုံ သတင်းစာ၊ ၂၀၁၉ ဇန်နဝါရီလ ၁၁ ရက်၊ စာ-၈
Wat Phra Si Rattana Mahathat
**ဖရာသီရိရတနမဟာဓာတ်ကျောင်းတော်** (မြန်မာ: သိရိရတနမဟာဓာတု ဝရမဟာဝိဟာရ၊ ပါဠိ: Sīriratanamahādhātu Varamahāvihāra) သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ Phitsanulok ဒေသ တွင် တည်ရှိသည့် ဗုဒ္ဓကျောင်းတော်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ Naresuan တံတားအနီး တွင် တည်ရှိသည်။

သမိုင်း
-------

ဖရာစီရတ္တနာမဟာသတ်ကျောင်းတော်ကို ၁၃၅၇ ခုနှစ်တွင် လီထိုင်းဘုရင် (Lithai) က တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ကျောင်းတော်သည် W at Phra Phuttha Chinna Si နှင့် W at Phra Si Satsadaram တို့နှင့် အချိန်အတူတူ တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ အယုဓျာ၏ Ekathotsarot လက်ထက်တွင် ရုပ်ပွားတော်ကို ရွှေ့ပြောင်းခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ကျောင်းတော်ကို ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် စုဠာလင်္ကရဏ နှင့် ဘူမိဗလအတုလျတေဇ of Rattanakosin တို့က လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ကျောင်းတော်သည် Naresuan တံတားအခြေ၊ နန်မြစ် (Nan) ကမ်းစပ်တွင် တည်ရျိသည်။ ကျောင်းတော်သည် ဧရိယာအားဖြင့် ၃၆ rai (၁ rai = 1600 စတုရန်းမီတာ) ရှိသည်။ ကျောင်းတော်သည် ရွှေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်ကြောင့် အထူးကျော်ကြား၏။ ထိုရုပ်ပွားတော်ကို "ဗုဒ္ဓဇိနရာဇ" (Phra Phuttha Chinnarat) ဟု ခေါ်သည်။ ထိုရုပ်ပွားတော်သည် ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များတွင် အကြည်ညိုဖွယ်အကောင်းဆုံး သို့မဟုတ် အလှဆုံးဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။

ဗုဒ္ဓဇိနရာဇ ရုပ်ပွားတော်
------------------------

ကျောင်းတော်သည် ရွှေဖြင့်စီခြယ်ထားသော ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်ကြောင့် ကျော်ကြားလှသည်။ ထိုရုပ်ပွားတော်ကို "ဗုဒ္ဓဇိနရာဇ" (Phra Phuttha Chinnarat) ဟု သိကြသည်။ အဓိပ္ပာယ်သည် "အောင်မြင်မှု၏ ဘုရင်" (King of Victory) ဖြစ်သည်။ ထိုရုပ်ပွားတော်သည် ထိုင်းနိုင်ငံ ကြည်ညိုဖွယ်ရာအကောင်းဆုံး သို့မဟုတ် အလှဆုံး ရုပ်ပွားတော်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

ပြတိုက်
-------

ဗုဒ္ဓဇိနရာဇ ရုပ်ပွားတော်အမျိုးသားပြတိုက်သည် ကျောင်းတော်၏ နေရာတွင်ပင် တည်ရှိသည်။ ဆူခိုထိုင်း (Sukhothai) ကာလတုန်းက အရွယ်အစားမျိုးစုံဖြင့် အနုပညာများကို စုစည်းပြသထားသည်။

ပွဲတော်များ
-----------

ကျောင်းမြေပြင်တွင်ပင် ပွဲတော်ကို မကြာခဏ ကျင်းပလေ့ရှိ၏။ ဗုဒ္ဓဇိနရာဇ ရုပ်ပွားတော်၏ နှစ်ပတ်လည် ပွဲတော်လည်း ပါဝင်သည်။ အောက်တိုဘာလ၏ ပထမပတ်အဆုံးတွင်လည်း Phitsanulok Drangn လှေပြိုင်ပွဲကို ကျောင်းတော်၏ အပြင်ဘက်ရှိ မြစ်ထဲတွင် ကျင်းပသည်။

ရုပ်ပုံများ
-----------

* The wihan of Wat Phra Si Rattana MahathatThe wihan of Wat Phra Si Rattana Mahathat
* Phra Phuttha ChinnaratPhra Phuttha Chinnarat
* The gilded top of the temple's prangThe gilded top of the temple's prang

ကိုးကား
-------



| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဘွဲ့တံဆိပ်တော်ရ တော်ဝင်ကျောင်းတော်များ |
| --- |
| ပထမအဆင့် | 

|  |  |
| --- | --- |
| ရာဇဝရမဟာဝိဟာရ | 
* ဇေတုဝနဝိမလမင်္ဂလာရာမကျောင်းတော်
* ပဌမစေတီ
* ဗုဒ္ဓပါဒကျောင်းတော်
* မဟာသတ်ယုဝါရထရန်ဆရစ်ကျောင်းတော်
* သုဒသနကျောင်းတော်
* အရုဏ်ကျောင်းတော်

 |
| ရာဇဝရဝိဟာရ | 
* နိဝေသဓမ္မပဝတ္တိကျောင်းတော်
* ပဝရနိဝေသကျောင်းတော်
* ပဉ္စမပဝိတ္တတုသိတကျောင်းတော်
* ပရမဓာတုဇယာကျောင်းတော်
* သီရိရတနမဟာဓာတုကျောင်းတော်၊ သုခေါဒယ
* ရာဇပဝိဓာဌိတကျောင်းတော်
* Wat Ratchapradit
* ရာဇဩရသာကျောင်းတော်
* သုဝဏ္ဏတာရာရာမကျောင်းတော်
* သေနာသနာရာမကျောင်းတော်

 |
| ဝရမဟာဝိဟာရ | 
* ဉာဏသင်္ဝရာရာမကျောင်းတော်
* Wat Phra That Phanom
* ဓာတုဟရိဘုဉ္ဇယကျောင်းတော်
* မဟာဓာတုကျောင်းတော်
* သီရိမဟာဓာတုကျောင်းတော်
* သီရိရတနမဟာဓာတ်ကျောင်းတော်
* ဖရာဆင့်ကျောင်းတော်

 |

 |
| ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဗုဒ္ဓကျောင်းတော်များစာရင်း |
**ဦးနှောက်ယဉ်စေ ပင်ထန်းရေ** ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။

အကြောင်းအရာ
-----------

စာရေးဆရာ ဆရာမှန် နှင့် ဆရာစုံတို့သည် မောင်းထောင်ရွာအနီးရှိ ငှက်ပျောရေတင်ရွာသို့ အလည်သွား၍ ထန်းရည်သောက်ကြသည်။ ထန်းရည်သောက်ရာသို့ စက်ဆရာ ဦးကံဝင်းလည်းလိုက်သွားရာ အဖော်ကောင်းသဖြင့် သောက်ပြီး မူးယစ်ကာ အိမ်ပြန်သဖြင့် မယားက ဆူပူသည်ကို ဖွဲ့ဆိုထားသည်။

ဦးနှောက်ယဉ်စေ ပင်ထန်းရေ
-----------------------

စာရေးတော် ကိုရင်မှန်နှင့်၊ ပေါင်းဆက်ဆံ ဆရာစုံတို့၊ လူစုံကာ နှစ်ယောက်ချင်းသာပ၊ အပျင်းပြေအလည်သွားချည်ဘို့၊ စကားတိုင်ပင်တော့၊ အပါးတွင် ကိုကံဝင်းရယ်က၊ သူပျင်းသည်လိုက်ပါအုံးမည်ဟု၊ သုံးယောက်ပြေ့ထွက်ခဲ့ရာ။  

  

ငှက်ပျောရေတင်က၊ ဆွေလုလင်မိတ်နှစ်ဦးတို့၊ ကြည်နူးစွာသဒ္ဓါလှိုင်၍၊ မွှေးကြိုင်ကြိုင်ပင်ပေါ်ရေရဲ့၊ လျှော်တေအောင်ပျူငှာဝတ်ကယ်နှင့်၊ လောကွတ်ဖြင့် ကျေမြွန်စွာ။  

  

ဆရာစုံတော်စာရေးတို့၊ ဆေးအလိုခွက်စီသုံးကြတော့၊ တလုံးထိုသူရရဲ့၊ အတူပါ ကိုကံဝင်းရယ်က၊ ငြင်းဖယ်ချက်အဓိဌာ၊ စိတ်မပါယ်ပရှား။  

  

မသုံးလျှင် ဆရာမှန်က၊ ရွာပြန်ရန် အဖော်မလုပ်သော်ကြောင့်၊ စိတ်ရှုတ်ခါ ကျုံးရွာသို့အရောက်၊ မဖယ်သာတကယ်ခမျာသောက်မိလို့၊ ဦးနှောက်ယဉ်ယဉ်နှင့်၊ စခန်းစဉ်အကုန်ဆုံးတော့၊ လူသုံးတွေမြန်မကြာပ၊ ပြန်လာကာအိမ်အဆိုက်တွင်းမှ၊ အမိုက်ရေအူပူလို့၊ ဟန်မယူအမူခြားသည်ဟု၊ အိမ်နေသူ အကြင်မယားရယ်က ချစ်လင်ပြစ်တင်စကားသာပ၊ မောင်မှားတာမတော်ချင်ဘူး၊ မှော်ဝင်တာ နှစ်ခါရှိပြီမို့၊ ညချမ်းအခါ မဂျမ်းတာကကလိတော့၊ စက်ဆရာရှက်ပါဘိရယ်လို့၊ ပါးစပ်မဖွာပါနှင့်အေ၊ ရပ်ရွာကသိချည်ရဲ့၊ ဖုံးဖိလို့ထား။

ကိုးကား
-------
***ရွှေကြာ*** သည် ၂၀၁၈ ခုထွက် မြန်မာ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား ဖြစ်သည်။ ငွေသော်တာ ရုပ်ရှင်အတွက် ပုညခင်၏ *အရှေ့တံခါးအဝင်* ဝတ္ထုကို ဝိုင်း ရိုက်ကူးသည်။ အလင်းရောင်၊ ဖွေးဖွေးနှင့် သင်ဇာဝင့်ကျော်တို့ အဓိကပါဝင်ထားသည်။ မတ်လ ၁၆ ရက်တွင် ရုံတင်သည်။

ဇာတ်လမ်းအကျဉ်း
--------------

စံထားညိုမှာ ဟိုတယ်တစ်ခု၏ ဧည့်ခန်းတာဝန်ကျမန်နေဂျာ ဖြစ်သည်။ ရွှေကြာမှာ ထိုဟိုတယ်သို့ ဝင်ထွက်နေသည့် ပြည့်တန်ဆာ ဖြစ်သည်။ ရွှေကြာက စံထားညို၏ဘဝကို အားကျနေသော်လည်း စံထားညိုကမူ ရွှေကြာအား မနှစ်လို။ 

ပညာပေးဇာတ်လမ်းတိုများရိုက်သည့် ဒါရိုက်တာ သတိုးသိုက်သည် စံထားညို၏ ချစ်သူဖြစ်သည်။ ရဲလိုက်၍ပြေးသော ပြည့်တန်ဆာတစ်ဦးကို ကူရင်း ရွှေကြာနှင့် သတိုးသိုက် ရင်းနှီးသွားကြသည်။ ၎င်းတို့နှစ်ဦး ခင်မင်နေကြမှန်း သိသည့်အခါ စံထားညို မပတ်သက်ရန် တောင်းဆိုသည်။ သတိုးသိုက်က နားချရာ စံထားညိုက ရွှေကြာအား မိတ်ဆွေအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုလိုက်သည်။

သတိုးသိုက်က ပြည့်တန်ဆာအကြောင်း ပညာပေးဇာတ်လမ်းရိုက်ရန် ရွှေကြာအား ကမ်းလှမ်းသည်။ ပြီးစီးသော် ထိုဇာတ်ကားအား နော်ဝေသို့ သွားပြသည်။ ဆုနှင့် ထောက်ပံ့ငွေများ ရသည်။ ထိုငွေဖြင့် လူမှုကွန်ရက်ထောင်ကာ ပြည့်တန်ဆာများ အမှောင်လမ်းမှ လွတ်မြောက်စေရန် သတိုးသိုက်က ကြိုးပမ်းမည်ဖြစ်သည်။ ထိုကာလတွင် ရွှေကြာက စံထားညို အကူအညီဖြင့် မုန့်ဖုတ်ပညာသင်ကာ မုန့်ဖုတ်လုပ်ငန်းဖြင့် အသက်မွေးနေပြီ ဖြစ်သည်။

သတိုးသိုက် နော်ဝေမှ ပြန်လာ၍ စာနယ်ဇင်းတွေ့ဆုံပွဲလုပ်ရာ ရွှေကြာက ဧည့်သည်တော်အဖြစ် တက်ရသည်။ ထိုပွဲ၌ "ငါ လူရာဝင်ပြီ" ဟူသော အသိဖြင့် ပီတိဖြစ်ကာ တလှမ်းချင်း ဝင့်ဝင့်ကြွားကြွားဝင်လာသော ရွှေကြာအား တွေ့ရမည်ဖြစ်သည်။

ဇာတ်ဆောင်များ
-------------

* စံထားညို အဖြစ် သင်ဇာဝင့်ကျော်
* ရွှေကြာ အဖြစ် ဖွေးဖွေး
* သတိုးသိုက် အဖြစ် အလင်းရောင်

ကိုးကား
-------

1. ↑  ရိုးလူ (၁၆ မတ် ၂၀၁၈) "ရွှေကြာ"။ အခရာ။
**ရွှေကျွန်းတော်ရှင်နှင့် ကျောက်ဆောင်ကတော်**သည် မြန်မာ့မိရိုးဖလာကိုးကွယ်ယုံကြည်ကြသည့် နှတ်မောင်နှမ ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် ဆင်ပေါင်ဝဲမြို့သူမြို့သားများသည် ဆင်ပေါင်ဝဲမြို့အား စောင့်ရှောက်သည်ဟု ယုံကြည်မှုရှိကြသည်။

သမိုင်း
-------

ပုဂံပြည် အလောင်းစည်သူမင်းကြီးသည် ဖောင်တော်ဖြင့် ဧရာဝတီမြစ်ကြောင်းအတိုင် စုန်ဆင်းတော်မူလာ၏။ ထိုအခါ ဆင်ပေါင်ဝဲအနီးရှိ ဝဲကြီးတစ်ခုတွင် ဖောင်တော်သည် မရွေ့မလျားနိုင်ဘဲ ရှိနေသဖြင့် ကမ်းထက်မှ ဆင်များဖြင့် ဆွဲကာ ဖောင်တော်ကို ရွှေ့လျားစေသည်။ ထိုသို့ ဆင်များဖြင့် ဖောင်တော်ကို ပင်ပန်းကြီးစွာ ဆွဲသည့်အခါတွင် ဘုရင်၏ ထီးတော်မိုးတစ်ယောက်သည် ထီးတော်ကို မိုးပေးရန် အမှုလစ်ဟင်းလျက်ရှိ၏။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဘုရင်မင်းမြတ်အား နေပြောက်ထိုးလေသည်။ ထိုအခါ ဘုရင်သည် ထိုထီးတော်မိုးအား သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်။

ထိုအသတ်ခံရသည့် ထီးတော်မိုးသည် မင်းကြီး၏ မိဖုရားငယ်တစ်ဦး၏ မောင်ကြီးတော်စပ်သူ ဖြစ်သည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် မိဖုရားငယ်သည် မောင်ကြီးအား သတ်ဖြတ်သည်ကို ဒေါသထွက်ကာ ဖောင်တော်ဦးကို ထွက်ပြီး ဦးခေါင်းဆေးလေသည်။ ထိုအခါ မင်းကြီးသည် မပြုအပ်သည်ကို ပြုသည့်အတွက် အမျက်တော်ဖြစ်ကာ ထီးတော်မိုး၏ နှမကိုပါ ကွပ်မျက်ခဲ့ပြန်သည်။

ဤသို့ဖြင့် အလောင်းစည်သူမင်းကြီးသည် ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအထိ လှည့်လည်တော်မူပြီးနောက် ပြန်လာရာတွင် ဆင်ပေါင်ဝဲအနီးသို့ ရောက်သောအခါ ဖောင်တော်သည် မရွေ့မလျား ဖြစ်နေပြန်သည်။ ထိုအခါ မင်းကြီးသည် ရေပြင်ကို ကြိမ်တော်ဖြင့် ရိုက်လိုက်သည့်အခါ ဖောင်တော်ဦး၌ ထီးတော်မိုး အစိမ်းနတ်မောင်နှမကို တွေ့ရလေသည်။

ထို့နောက်တွင် နတ်မောင်နှမသည် မင်းကြီးအား မိမိတို့အား အပိုင်စားနယ်ပေးသနားပါရန် ပြောသဖြင့် မင်းကြီးသည် ထီးတော်မိုးအား ဆင်ပေါင်ဝဲအနီးရှိ ကျွန်းတော်ကိုလည်းကောင်း၊ နှမဖြစ်သူအား ဆင်ပေါင်ဝဲကမ်းစပ်ရှိ ကျောက်ဆောင်ကျောက်သန့်ကိုလည်းကောင်း အပိုင်စား ပေးခဲ့သည်။

ကိုးကွယ်ယုံကြည်ခြင်း
--------------------

နတ်မောင်နှမသည် ဆင်ပေါင်ဝဲကို အမြဲစောင့်ရှောက်သည်ဟု မြို့သူမြို့သားတို့သည် ယုံကြည်ကြသည်။ ရပ်ရွာတွင် အန္တရာယ်တစ်စုံတစ်ခု ဖြစ်မည်ဆိုပါက နတ်မောင်နှမသည် ကြိုတင်၍ ပြောတတ်ကြသည်။ ထို့ပြင် ဝဲကြီးများမှလည်း ထူးခြားကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသည့် အသံကြီးများဖြင့် နိမိတ်ပြတတ်သည်။

ကျွန်းတော်ပေါ်သို့ ဆင်များ တက်ခြင်း မပြုရပေ၊ တက်လာသော ဆင်များသည်လည်း အောင်မြည်ကာ ပြေးကြရလေသည်။ ကျွန်းတော်ရှင်နတ်သည် ဖောင်တော်ကို ဆင်နှင့်ဆွဲစဉ် အမှုလစ်ဟင်းသဖြင့် အသတ်ခံရသည့်အတွက် ဆင်များကို မုန်းတီးခြင်း ဖြစ်သည်။

မြို့အမည်
---------

ဆင်ပေါင်ဝဲမြို့၏ အမည်သည်လည်း ဖောင်ကို ဆင်ဖြင့် ဆွဲသဖြင့် "ဆင်ဖောင်ဆွဲ" ဟု ခေါ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားလာသည့်အခါ "ဆင်ပေါင်ဝဲ" ဟု ဖြစ်လာသည်။

ကိုးကား
-------

1. 1 2 3 4  ဦးထွေးဟန် (ဇူလိုင် ၁၉၉၁)။ *မြန်မာ့မိရိုးဖလာဓလေ့ နတ်သမိုင်း*။ ရန်ကုန်: ရွှေပုရပိုက်စာပေ။
အိုင်ဘစ်ဇာရှိ နိုက်ကလပ်တစ်ခုတွင် ဒီဂျေ ၂ ဦးမှ ဖျော်ဖြေနေစဉ် (၂၀၁၅)
အေသင်မြို့ရှိ နိုက်ကလပ်တစ်ခုတွင် လူများ အင်ဒပ်စထရီယယ် ဂီတဖြင့် ကခုန်နေစဉ် ၊ ၂၀၁၂
**နိုက်ကလပ်** ၊ **ဂီတကလပ်** သို့မဟုတ် **ကလပ်** ဆိုသည်မှာ ညနက်သန်းခေါင် အထိဖွင့်လှစ်သော ဖျော်ဖြေဧည့်ခံရာ နေရာနှင့် အရက် ဘား ကို ဆိုလိုသည်။ နိုက်ကလပ်များနှင့် သမာရိုးကျ အရက်ဘားများ ကွဲပြားသည့် အချက်မှာ နိုက်ကလပ်များတွင် လူများမှ တီးခတ် သီဆိုဖျော်ဖြေသော စင်မြင့်၊ တစ်ခု သို့မဟုတ် တစ်ခုထက်ပိုသော ကခုန်ရာ ကြမ်းပြင် ဧရိယာ နှင့် အသံသွင်းထားသော သီချင်းများကို ပြန်လည်ထုတ်လွှင့်သော ဒီဂျေများရှိရာ နေရာတို့ ပါဝင်သည်။ နိုက်ကလပ်၏ အထူးအစီအစဉ် အနေနှင့် နာမည်ကျော်များနှင့် ၎င်းတို့၏ ဧည့်သည်များအတွက် ဗွီအိုင်ပီ ဧရိယာများ ထားရှိခြင်း ဖြစ်သည်။ ပုံမှန် အရက်ဘားများထက်စာလျှင် နိုက်ကလပ်များတွင် ဘောက်ဆာခေါ်သည့် အစောင့်များကို ထားရှိကြပြီး ကလပ်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်မည့် သူများကို တင်ကြိုစစ်ဆေးလေ့ရှိကြသည်။ အချို့သော နိုက်ကလပ် ဘောက်ဆာများသည် ပွဲတက်ဝတ်စုံဝတ်မထားသော သူများ နှင့် ဂန်းစတား ပုံစံ ဝတ်ဆင်ထားသူများကို ဝင်ရောက်ခွင့်ပြုရန် ငြင်းပယ်လေ့ရှိကြပြီး နိုက်ကလပ်အတွက် ဝင်ရောက်ရန် ဝတ်စုံ သတ်မှတ်ချက် အတွက် စစ်ဆေးခြင်း ဖြစ်သည်။ နိုက်ကလပ်များ လူအစည်ဆုံး ညများမှာ သောကြာ နှင့် စနေညများ ဖြစ်သည်။ ကလပ် အများစုသည် ဟောက်စ်ဂီတနှင့် ဟစ်ဟော့ပ် အစရှိသော သီးသန့် ဂီတ အမျိုးအစား တစ်ခုဖြင့်သာ ဖျော်ဖြေလေ့ရှိသည်။

ကိုးကား
-------
ပဲခူးတိုင်း လက်ပံတန်းမြို့နယ်တွင် ၂၀၁၅ ခုနှစ် မတ်လ ၁၀ ရက်နေ့က ဖြစ်ပွားခဲ့သော အမျိုးသား ပညာရေး ဥပဒေ ကန့်ကွက်သည့် ဆန္ဒပြပွဲတွင် ရိုက်နှက်ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသည့် ကျောင်းသားတဦးဖြစ်သည်။ 

သာယာဝတီထောင်တွင် ၂ လကြာ ဖမ်းဆီးခံရပြီး မေလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် မောင်အောင်မင်းခိုင်သည် အသက် ၁၆ နှစ်သာရှိပြီး အသက်မပြည့်သေးသော ၁၀ တန်းကျောင်းသားဖြစ်နေ၍ တရားရုံး က အာမခံဖြင့် ပြန်လွှတ်ပေးခဲ့သည်။ 

"ခဲတွေစပစ်တဲ့အချိန်မှာ ကျနော်နဲ့ ဦးပဉ္ဇင်းတပါးက ကားတစီးပေါ်မှာရောက်နေတယ်။ အဲဒီမှာ ရဲတွေတွေ့တော့ ကားပေါ် ကနေ ကျနော့်ကို ကန်ချတယ်။ အတူရှိနေတဲ့ဦးပဉ္ဇင်းကိုလည်း ဆွဲချပြီး ရိုက်တယ်။ ကျနော့်ကိုလည်း ကားအောက် ရောက်တာနဲ့ တပြိုင်နက် နံပါတ်တုတ်တွေနဲ့ဝိုင်းရိုက်တယ်။ နောက်ကနေ တွန်းလိုက်၊ ရိုက်လိုက်နဲ့လုပ်ပြီး ခေါင်းနဲ့ လက်တွေကို အဓိကထားပြီး ရိုက်တယ်လို့ ကျနော်ထင်တယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ ရဲတယောက်က ပုဆိုးကို ဆွဲချွတ်တယ်။ ကျနော် ပြန်ဆွဲတာမမီတော့ဘူး။ တပြိုင်နက်တည်း ကျနော့်ခေါင်းကို ရိုက်နေတယ်ဆိုတော့ စိတ်ထဲမှာ ပုဆိုးကို ကောက်ဝတ်ရမလား။ ခေါင်းကိုကာကွယ်ရမလား ဒွိဟဖြစ်တယ်။ ကျနော် ခေါင်းကို ကာကွယ်လိုက်တယ်။ အဲဒီအတိုင်း ဆက်ပြေးတယ်" ဟု မောင်အောင်မင်းခိုင်က မတ်လ ၁၀ ရက်နေ့ အတွေ့အကြုံကို ပြန်ရှင်းပြခဲ့သည်။

ကလေးသူငယ်အာမခံဖြင့် ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာသည့် မောင်အောင်မင်းခိုင်သည် အမျိုးသား ပညာရေးဥပဒေပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး သပိတ်မှောက်မှုကြောင့် ဥပဒေနှင့်ဆန့်ကျင်သော အစုအဝေးတွင်ပါဝင်မှု ပုဒ်မ ၁၄၃၊ လူစုခွဲရန် အမိန့်ပေးပြီးနောက် ဆက်လက်ပါဝင်နေမှု ပုဒ်မ ၁၄၅၊ ရုန်းရင်းဆန်ခတ်ဖြစ်စေမှု ပုဒ်မ ၁၄၇၊ တာဝန်ထမ်းဆောင်ဆဲဝန်ထမ်းကို နာကျင်စေမှု ပုဒ်မ ၃၃၂ နှင့် နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝမ်ပိပြားရေးကို ထိခိုက်စေမှု ပုဒ်မ ၅၀၅ (ခ) များဖြင့် တရားစွဲမှုများကို ရင်ဆိုင်ရသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  ကမ္ဘာကျော် ဓာတ်ပုံထဲက ကျောင်းသား။ 20 May 2015 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  19 May 2015 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
သခင်အောင်မင်း (၁၉၁၈-၁၉၈၂)
-------------------------

နိုင်ငံဂုဏ်ရည်ဘွဲ့ (ပထမဆင့်)ရ သခင်အောင်မင်း (ခေါ် )ဦးဟာကီးဖေလိန်းကို ၁၉၁၈ ခုနှစ် ၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၁၅)ရက်နေ့တွင် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း ၊ မင်းတပ်မြို့နယ် ၊ တောင်ကုန်းကျေးရွာ၌ အဖ မောတိုက်အုပ် (တောင်ပိုင်) ဦးကီးဖေ ၊ အမိ ဒေါ်ငိုင်းငြိမ်းတို့မှ မွေးဖွားသည်။ ငယ်စဉ်က ဝမ်မသူရွာ အမျိုးသားမူလတန်းကျောင်းနှင့် ထီးလင်းမြို့ အစိုးရအလယ်တန်းကျောင်းများတွင် ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ ကျောင်းသားဘဝမှစတင်၍ အင်္ဂလိပ်နယ်ချဲ့ဆန့်ကျင်ရေး လှုပ်ရှားမှုတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ချင်းတောင် ညီညွတ်ရေးအဖွဲ့တွင် အတွင်းရေးမှူးဖြစ်၍ သခင် အစည်းအရုံးဝင် ဖြစ်သည်။
သခင်အောင်မင်းသည် ခြွင်းချန်ထားသော တောင်တန်းဒေသများကို ၉၁ ဌာနအုပ်ချုပ်ရေးအတွင်း ထည့်သွင်းပေးရန်နှင့် မြန်မာပြည်ဘုရင်ခံ၏ ပါလီမန်တွင် တောင်တန်းဒေသများမှ ကိုယ်စားလှယ်များအား ထည့်သွင်းပေးရန် တောင်းဆိုခဲ့သော တိုင်းရင်းသား ခေါင်းဆောင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။

မြန်မာပြည်အရပ်ရပ်ရှိ ကျောင်းသားများ၊ အလုပ်သမားများ သပိတ်မှောက်ခဲ့သည့် ၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် သခင်အောင်မင်းသည် သပိတ်မှောက်ခဲ့သည့် ၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် သခင်အောင်မင်းသည် သပိတ်ခေါင်းဆောင်အဖြစ် ကန်ပက်လက်မြို့တွင် နယ်လူထု ၅၀ဝ၀ ကို ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ စစ်ပုလိပ်များနှင့် ပဋိပက္ခဖြစ်၍ ၁၉၃၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၂၀)ရက်နေ့တွင် အဖမ်းခံရပြီး ၊ ကန်ပက်လက်၊ ဟားခါး ၊ ဖလမ်း ၊ မြင်းခြံ ၊ မန္တလေးနှင့် ကသာထောင်များတွင် ရွှေ့ပြောင်းချုပ်နှောင်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
၁၉၄၂ ခုနှစ် ၊ မတ်လတွင် ကသာထောင်မှ လွတ်မြောက်ပြီး အမရပူရရှိ ဗမာ့လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော် (ဘီအိုင်အေ)နှင့် ဆက်သွယ်ပူးပေါင်း ပါဝင်ခဲ့သည်။ သခင်အောင်မင်းသည် ချင်းတောင်ငြိမ်းချမ်းရေး နှင့် ယာယီအုပ်ချုပ်ရေး ၊စစ်ရေး ၊ နိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်းအပြင် ဖက်ဆစ်တော်လှန်ရေးတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။
၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် ချင်းတောင် ဖဆပလအဖွဲ့ အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် မြန်မာပြည် လုံးဝလွတ်လပ်ရေး ရရှိရေးအတွက် ၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ ဇွန်လအထိ ပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့ပြီး လွတ်လပ်ရေးအတွက် နယ်ချဲ့ကိုတိုက်ရန် ချင်းအမျိုးသား လူငယ်များအား စည်းရုံးခဲ့သည်။

၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် ကျန်းမာရေးချို့တဲ့လာသဖြင့် နိုင်ငံရေးမှ အနားယူခဲ့ပြီး ၁၉၄၈ ခုနှစ် မတ်လမှစတင်၍ လက်ထောက်ငွေတိုက်အရာရှိ (မြို့ပိုင်) ရာထူးတွင် ဆယ်နှစ်ကျော် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် အစိုးရအလုပ်မှ နုတ်ထွက်ပြီး ၁၉၆၂ ခုနှစ်အထိ တောင်ယာဥယျာဉ်ခြံလုပ်ငန်းကို လုပ်ကိုင်သည်။
၁၉၆၂ ခုနှစ် ကွယ်လွန်ချိန်အထိ မင်းတပ်မြို့နယ် ပြည်သူ့ကောင်စီ အတိုင်ပင်ခံအဖွဲ့ဝင်၊ ချင်းပြည်နယ် လုံခြုံရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးကော်မတီအဖွဲ့ဝင်၊ နိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲရေးကော်မရရှင်အဖွဲ့ဝင်၊ အခြေခံဥပဒေပြည်လုံးကျွတ် ဆန္ဒခံယူပွဲကော်မရှင်အဖွဲ့ဝင်၊ ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် ပြည်သူ့ကောင်စီ အဆင့်ဆင့် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ပွဲကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် အသီးသီး ပါဝင်ဆောင်ခဲ့သည်။

ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်တွင် မင်းတပ်မြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း ခံရပြီး၊ နိုင်ငံတော်ကောင်စီဝင် ဖြစ်လာသည်။ ဒုတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်တွင်လည်း မတူပီမြို့နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁)မှ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရပြီး နိုင်ငံတော်ကောင်စီဝင်အဖြစ် ဆက်လက်ရွေးချယ်ခံရသည်။ တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်တွင် မတူပီမြို့ အမှတ် (၁) ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ထပ်မံရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရပြီး နိုင်ငံတော်ကောင်စီဝင်အဖြစ်လည်း ဆက်လက် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရသည်။ နိုင်ငံ့ဂုဏ်ရည် ပထမအဆင့်ရ နိုင်ငံတော်ကောင်စီဝင် သခင်အောင်မင်းသည် ၁၉၈၂ ဇွန်လ (၃)ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီး ဒေါ်ရီအေးနှင့် သားသမီး (၁၁)ယောက် ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။
**ပါဝါစကော့ ရေတံခွန်** (Irish: Eas Chonaill) သည် ၁၂၁ မီတာမြင့်သည့် ရေတံခွန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အိုင်ယာလန်နိုင်ငံ၊ Enniskerry မြို့နယ်အနီးရှိ ဒါဂဲ (Dargle) မြစ်တွင် တည်ရှိသည်။ ရေတံခွန်သည် Glensoulan လွင်ပြင်တွင် တည်ရှိသည်။ ရေတံခွန်သည် horsetail-fan ပုံစံဖြင့် တစ်နှစ်ပတ်လုံး စီးဆင်းလျက်ရှိသည်။ ဤရေတံခွန်သည် အိုင်ယာလန်တွင် အမြင့်ဆုံး ဖြစ်သည်။

မြေမျက်နှာသွင်ပြင်
------------------

Glensoulan လွင်ပြင်၏ အစတွင် ရေတံခွန်သည် တည်ရှိသည်။ Glensoulan လွင်ပြင်ကို အထက်ဘက်အပိုင်းတွင် တောင်များသည် မြင်းခွာပုံသဏ္ဌာန် ဝန်ရံထားသည်။ ဝန်းရံထားသည့် တောင်များမှာ Maulin ၅၇၀ မီတာ (၁၈၇၀ ပေ)၊ Tonduff ၆၄၂ မီတာ (၂၁၀၆ ပေ)၊ War Hill 686 metres (2,251 ft), and Djouce 725 metres (2,379 ft) တို့ ဖြစ်ကြသည်။

သွားရောက်လည်ပတ်မှု
------------------

ရေတံခွန်သည် ပါဝါစကော့မြို့နယ်တွင် တည်ရှိသည်။ ရေတံခွန်သို့ သတ်မှတ်ထားသည့်အချိန်တွင် အခကြေးငွေပေးချေကာ သီးခြားခရီးသွားဝင်ပေါက် (မြို့ဝင်ပေါက်မှ ခြောက်မိုင်အကွာတွင် တည်ရှိသည်။) မှတစ်ဆင့် သွားရောက်ခွင့် ပြုထားသည်။ ရေတံခွန် အခြေတွင် လည်ပတ်သူများအတွက် ဝန်ဆောင်မှုများ၊ ကားရပ်နားရန်နေရာ၊ ပျော်ပွဲစားခြင်း၊ BBQ နေရာ နှင့် အမျိုးမျိုးသော လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်မှုများလည်း ရရှိသည်။

ထင်ရှားသည့် ဖြစ်ရပ်များ
-----------------------

### သမိုင်း

### ကျော်ကြားသည့် အနုပညာများ

* ရေတံခွန်အား ၂၀၁၃ ခုနှစ် တယ်လီဗီးရှင်း၏ သမိုင်းဒရာမာစီးရီးဖြစ်သည့် Vikings တွင် ပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့် ပြသထားသည်။
* ၁၉၈၁ တွင် ဂျွန်ဘောမန်းရိုက်ကူးခဲ့သည့် Excalibur ရုပ်ရှင်တွင်လည်း ပါဝါစကော့ရေတံခွန် ပါဝင်သည်။

ရုပ်ပုံများ
-----------

* Waterfall in Autumn
* Waterfall and visitor picnic areaWaterfall and visitor picnic area
* Panoramic view of the horsetail-fan shapePanoramic view of the horsetail-fan shape
* From Crone Woods on slopes of MaulinFrom Crone Woods on slopes of Maulin
* Glensoulan Valley and Djouce behindGlensoulan Valley and Djouce behind

ကိုးကား
-------

1. ↑  Powerscourt Waterfall။ World Waterfall Database။  14 July 2019 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
**ယုဇနပလာဇာ**သည် ငါးထပ်ရှိသော အဆောက်အဦဖြစ်ပြီး ဗညားဒလလမ်း၊ မင်္ဂလာတောင်ညွန့်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့၊ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တည်ရှိသည်။ ယုဇနပလာဇာသည် ရန်ကုန်မြို့ရှိ နာမည်ကြီး ပလာဇာများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး ဒေသခံပြည်သူများ အကြိုက် ဈေးဝယ်ထွက်ရာနေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ပလာဇာသည် သမာရိုးကျဈေးထက် အနည်းငယ်သာပြီး ရှော့ပင်းမောလ် အဟောင်းကြီးနှင့်တူသယောင် ရှိသည်။ မြေညီထပ်သည် လက်ကားရောင်းချရာနေရာကြီးဖြစ်ပြီး ထုပ်ပိုးပြီး အစားအစာများ၊ အဖျော်ယမကာများပါဝင်ပြီး အိမ်မွေးတိရစ္ဆာန်များတောင် ရောင်းချလျက်ရှိသည်။ အပေါ်ထပ်ရှိ ဆိုင်ခန်းများတွင် အီလက်ထရောနစ် ထုတ်ကုန်များ၊ အိမ်သုံးပစ္စည်းများ၊ မိုဘိုင်းဟမ်းဆက်များ၊ ပရိဘောဂပစ္စည်းများအား ရောင်းချကြသည်။ တတိယထပ်တွင်တော့ မိုဘိုင်းဖုန်းပြုပြင်ဆိုင်များ အများအပြားတည်ရှိနေသည်။ ကော်ဖီဆိုင်၊ စားသောက်ဆိုင်၊ ဒိုးနက်ဆိုင်နှင့် အဖျော်ယမကာဆိုင်များသည် အပေါ်ဆုံးထပ်တွင်တည်ရှိသည်။

တည်နေရာ
-------

ယုဇနာပလာဇာသည် သိမ်ဖြူတင်းနစ်ကွင်းမှ တာမွေအဝိုင်းသို့သွားသော ဗညားဒလလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ ယုဇာနာပလာဇာသည် မင်္ဂလာဈေးနှင့် ၂၀၀ မီတာအကွာတွင်တည်ရှိပြီး ကန်တော်ကြီးနှင့်လည်း နီးသည်။ ထို့ပြင် ပလာဇာသည် မင်္ဂလာတောင်ညွန့်မြို့နယ်နှင့် တာမွေမြို့နယ်တို့၏ မြို့နယ်ချင်းထိစပ်နေသော ဧရိယာတွင် တည်ရှိသည်။ ဘက်စ်ကားမှတ်တိုင်အနေဖြင့် ယုဇနာပလာဇာမှတ်တိုင်ဟုခေါ်ပြီး ပလာဇာနှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင်တွင် တည်ရှိသည်။

သမိုင်းကြောင်း
--------------

ယုဇနပလာဇာကို ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ဆောက်လုပ်ပြီးစီးခဲ့ပြီး ပလာဇာရှိ ဆိုင်ခန်းများသည် ၁၉၉၅ ခုနှစ်အစပိုင်းတွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ပလာဇာတစ်ခုလုံး၏ ပိုင်ရှင်မှာ ဦးဌေးမြင့် ဖြစ်ပြီး ယုဇန ဦးဌေးမြင့်ဟု လူသိများကြကာ မြန်မာနိုင်ငံရှိ အချမ်းသာဆုံးသော ပုဂ္ဂိုလ်များထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ၉၀ ခုနှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀၀၀ ခုနှစ်များအစောပိုင်းတွင် ယုဇနပလာဇာသည် ဈေးဝယ်လို့ကောင်းသော နေရာတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၀ ခုနှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀၁၀ ခုနှစ်များအစောပိုင်းအတွင်းတွင် ပလာဇာအတွင်း ခင်ကျင်းပြသမှုများဖြင့် ပြည့်ကျပ်နေပြီး စိတ်ပျက်ဖွယ်ရာကောင်းသော နေရာတစ်ခုဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် မင်္ဂလာဈေးတစ်ခုလုံးနီးပါး မီးလောင်ခံရသောအခါတွင် မင်္ဂလာဈေးမှ ဆိုင်ခန်းများသည် ယုဇနပလာဇာသို့ ပြောင်းရွေ့ရောင်းချကြရာ ၂၀၁၀ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းပိုင်းတွင် ယုဇနပလာဇာသည် ရန်ကုန်မြို့ရှိ လူများတိုးမပေါက်အောင် ဝယ်ယူမှုများသော ပလာဇာဖြစ်လာခဲ့သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  Yuzana Plaza။  11 May 2014 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
2. ↑  Yangon (Rangoon)။  11 May 2014 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
3. ↑  Myanmar (Burma)။  11 May 2014 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
4. ↑  U Htay Myint။ 17 May 2011 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  11 May 2014 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။

ပြင်ပလင့်များ
-------------

* Yuzana Plaza shops going out of business
* Business hours: Yuzana Plaza dispute resolved
* ယုဇနပလာမြေပုံ
* လေဆိပ်မှ အကွာအဝေး
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

ဘုရားရှင် ငြင်းခုံ၍ မညီမညွတ်သော ကောသမ္ဗီမြို့သား ရဟန်းများကို စွန့်ခွါတော်မူပြီး ပါလိလေယျကရွာ၏အနီး ပါလိလေယျက တောအုပ်၌ သီတင်းသုံးတော်မူနေစဉ် အရှင်အာနန္ဒာဦးဆောင်၍ ရောက်ကြလာကြသော ရဟန်းတော် ငါးရာအနက် အညတရရဟန်း၏ အကြံအစီကိုအကြောင်းပြု၍ စူစမ်းပြီးမှ ဗောဓိပက္ခိယတရားတို့ကို ဟောကြားတော်မူပုံ၊ အဿုတဝန္တပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည်-

၁။ ရုပ်ကို အတ္တအားဖြင့်ရှုမြင်ပုံ၊

၂။အတ္တကို ရုပ်ရှိ၏ဟု ရှုမြင်ပုံ၊

၃။အတ္တ၌ ရုပ်ကိုရှုမြင်ပုံ၊

၄။ရုပ်၌ အတ္တကိုရှုမြင်ပုံ၊ ဤနည်းတူ နာမက္ခန္ဓာ တစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီ၌ ရှုမြင်ပုံ ထိုရှုမြင်မှုသင်္ခါရသည် အဝိဇ္ဇာနှင့် ယှဉ်သော တွေ့ထိမှုဖဿကြောင့်ဖြစ်သော ဝေဒနာဖြင့် တွေ့ထိအပ်သော တဏှာကြောင့်ဖြစ်ပုံ၊ ထို သင်္ခါရ, တဏှာ, ဝေဒနာ, ဖဿ, အဝိဇ္ဇာတို့သည် အသီးအသီး "အနိစ္စ, သင်္ခတ, ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နဖြစ်ပုံဟူသော "သက္ကာယဒိဋ္ဌိနှစ်ဆယ်" သဿတ ဒိဋ္ဌိ, ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာဟူသောသင်္ခါရသည် အဝိဇ္ဇာနှင့်ယှဉ်သော တွေ့ထိမှုဖဿကြောင့်ဖြစ်သော ဝေဒနာဖြင့် တွေ့ထိအပ်သော တဏှာကြောင့်ဖြစ်ပုံ၊ ထိုသင်္ခါရ တဏှာ, ဝေဒနာ, ဖဿ အဝိဇ္ဇာတို့သည် အနိစ္စ, သင်္ခတ ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နဖြစ်ပုံကို သိမြင်သော ဝိပဿနာဉာဏ်၏အခြားမဲ့၌ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ဖြစ်၏ဟု-နှစ်ဆယ့် သုံးပါးသောဌာနတို့ကို တစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီ အကျယ်ဝေဖန်၍ ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။

အဋ္ဌကထာ၌ ဝံသနိုင်ငံ ကောသမ္ဗီမြို့တော်၌ ရဟန်းများ ငြင်းခုံမှုကို ၃-ရက်တိုင်တိုင် ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသော်လည်း ငြင်းခုံမြဲငြင်းခုံမှုကြောင့် တစ်ပါးတည်း ရွာစဉ်အတိုင်း ကြွတော်မူပုံ၊ ဗာလကလောဏာကာရရွာ အရှင်ဘဂုထေရ်, ပါစီနဝံသ မိဂဒါယ အရှင်အနုရုဒ္ဓါအမှူးရှိသော မထေရ်သုံးပါးတို့အား တစ်ပါးတည်းနေခြင်း၏ အကျိုးကျေးဇူးတရားတို့ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့ပုံ၊ ပါလိလေယျကတောအုပ်သို့ ကြွတော်မူပြီး တစ်ပါးတည်း သီတင်းသုံးတော်မူပုံအစရှိသော အတ္ထုပ္ပတ္တိနှင့်တကွ ဤသုတ်ကို ဟောတော်မူပုံအစရှိသော သိမှတ်ဖွယ်ရာများကို ဖွင့်ပြတော်မူပါသည်။ ဋီကာ၌လည်း မှတ်သားဖွယ် ဖွင့်ဆိုချက်များ ပြည့်စုံစွာ ပါရှိပါသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၂၊၇၇-၈၂။ သံ၊မြန်၊၂၊၇၄-၈။ သံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၉။ သံ၊ဋီ၊၂၊၂၄၁-၂။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၁-ခန္ဓသံယုတ္တ၊ (၈)၃-ခဇ္ဇနီယဝဂ္ဂ၊ နဝမသုတ်။
2. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
**သခင်အောင်ဖေ**ကို ၁၉၂၀ ပြည့်နှစ်၌ မြောင်းမြမြို့နယ်၊ ပကိတ်ကြီးကျေးရွာ၌ ဘုရားကျောင်း၊ တန်ဆောင်း၊ သိမ်၊ ဇရပ်ဒကာ၊ ဦးဘိုးဆိုင်၊ ဒေါ်လေးတို့ ဖွားမြင်ခဲ့သည့် တစ်ဦးတည်းသော သားဖြစ်သည်။

၁၉၃၆ ခုနှစ်အတွင်း တို့ဗမာအစည်းအရုံးသို့ဝင်၍ သခင်အမည်ခံယူပြီး ၁၉၃၇ ခုနှစ်စ၍ ကျရာတာဝန်ကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၂ အင်္ဂလိပ်နယ်ချဲ့ တော်လှန်ရေးတွင် မြို့နယ်အဆင့် ယူဂျီခေါင်းဆောင်တာဝန် ၊ ဗမာ့လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော် (B.I.A)၌ ဗိုလ်အဆင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

၁၉၄၅ ဖက်ဆစ်တော်လှန်ရေးကာလ၌ လက်နက်ကိုင် မြို့နယ်ရဲခေါင်ပြောက်ကျားတပ် အဖွဲ့ခေါင်းဆောင်တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ လက်နက်ကိုင် တော်လှန်ရေး အရပ်ရပ်ပြီးဆုံးသောအခါ ဖဆပလအဖွဲ့ ၊ ဆိုရှယ်လစ်ပါတီ၌ မြို့နယ်အဆင့် ခေါင်းဆောင်တာဝန်များ ယူခဲ့သည်။ ၁၉၄၇ တွင် ဖဆပလအဖွဲ့ ဆိုရှယ်လစ်ပါတီ ခရိုင်အဆင့်တာဝန်များ ယူခဲ့သည်။

၁၉၅၄ တွင် မြောင်းမြမှ ရန်ကုန်သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ပြီး ၊ ၁၉၅၇ တွင် ဗဟိုအဆင့်ရှိ နိုင်ငံရေးတာဝန်များ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၈ ၌ အိုးဝေသတင်းစာတွင် အုပ်ချုပ်မှု အယ်ဒီတာအဖြစ် ထမ်းရွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၀ တွင် အိုးဝေမောင်အမည်နှင့် အိုးဝေမောင် ဆောင်းပါးပေါင်းချုပ် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ၁၉၄၆ တွင် အိုးဝေမောင်အမည်နှင့် 'ထွက်ရပ်လမ်း' လောကုတ်တရာ ကျမ်းတစ်စောက် ထုတ်ဝေပြီး ကြေးမုံ သတင်းစာ၌ စတင် ဆောင်းပါးများရေးသည်။ မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာ ၊ ဟံသာဝတီ သတင်းစာတို့၌လည်း ဆောင်းပါးများ ရေးသားသည်။ ၁၉၈၆ တွင် 'ကြုံရဆုံရကျွန်တော့ဘဝ' စာအုပ်ထုတ်ဝေသည်။ ၁၉၉၁ ဖေဖော်ဝါရီလမှစ၍ မိုးဂျာနယ်ကို တည်ထောင်သည်။ လစဉ်မပျက်မကွက် ဆောင်းပါးများ ရေးသားသည်။

သခင်အောင်ဖေသည် မြို့နယ်အဆင့်ရှိ မြန်မာပြည် လွတ်လပ်ရေး အမျိုးသမီးအစည်းအရုံး ခေါင်းဆောင် ဒေါ်တင်တင်နှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ သားသမီး ၊ မြေးများနှင့်အတူ ရန်ကုန်မြို့၌ နေထိုင်စဉ်အတွင်း ၁၉၈၉ နိုဝင်ဘာ ၂၉ တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့လေသည်။ ကြွင်းကျန်ရစ်သော ရုပ်ကလာပ်ကို ထိန်ပင်သုဿန်၌ သဂြိုဟ်ခဲ့လေ သည်။ သခင်အောင်ဖေသည် နိုင်ငံတော်အစိုးရမှ ချီးမြှင့်သော လွတ်လပ်ရေး မော်ကွန်းဝင် ပထမဆင့် ရရှိခဲ့သည်။

ကျမ်းကိုးစာရင်း
---------------

* သခင်အောင်ဖေ 'ဒီလိုပြောချင်သည်' ရန်ကုန် ၊ စေတနာစာပေ ၊ ပကြိမ် ၊ ၁၉၉၅ ၊ ဖေဖော်ဝါရီလ။
* မိုး ဂျာနယ် ၁၉၉၉ ၊ ဖေဖော်ဝါရီ။
တမ်းပလိတ်:Infobox nobility title

 Tiverton Castle, Devon, အစောပိုင်း mediaeval ရဲတိုက်နှင့် Redvers နှင့် Courtenay Earl of Devon တို့၏အကြွင်းအကျန်များ ဆုံးရှုံးခဲ့ရခြင်းနှင့်ပြန်လည်ကုစားမှုအကြိမ်ပေါင်းများစွာပြုလုပ်ခဲ့ပြီး၎င်းကို ၁၅၅၃ ခုနှစ်တီထွင်မှုမှ အက်ဒွပ်ကိုတီတန် ( Earl Cour of Devon (d.1556)) ၏သမီးများနှင့်အမွေဆက်ခံသူများကရောင်းချခဲ့သည်။ ၎င်းသည် Courtenay သက်တမ်းအတွင်းမည်သည့်အခါမျှဝိုင်းရံပိတ်ဆို့ခြင်းမရှိခဲ့သော်လည်းနောက်ပိုင်းတွင် ပြည်တွင်းစစ်အတွင်း ကံကောင်းခြင်းဖြင့်ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသည်။ ၎င်းသည်ကြိုတင်ကာကွယ်မှုအဖြစ်အကြီးအကျယ်ဖြိုဖျက်ခဲ့သည်
**အားလ်ဒီဘွန်**ခေါင်းစဉ်ကို အင်္ဂလိပ် peerageတွင် အကြိမ်ပေါင်းများစွ ာဖန်တီးခဲ့ပြီး၊ (Red66 Conquest of 1066) ပြီးနောက် ( **de) Redvers** ( *alias* de Reviers, Revieres, etc) မိသားစုနှင့်နောက်ပိုင်းတွင် **Courtenays** မှပိုင်ဆိုင်ခဲ့သည်။ ဒါဟာ၏ခေါင်းစဉ်နှင့်အတူရောထွေးခံရဖို့မဟုတ်ပါဘူး Devonshire ၏ Earl အတူတကွခေါင်းစဉ်နှင့်အတူကျင်းပ, Devonshire ၏ Duke ၏ Cavendish ကမိသားစုအသုံးပြုပုံ Chatsworth အိမ် အဆုံးစွန်သော peerages ၏ဖန်တီးမှုများအတွက်အက္ခရာများမူပိုင်အတူတူလက်တင်စကားများအသုံးပြုခဲ့ပေမယ့်, Derbyshire, *Devon (iae) လာ* ။  ၎င်းသည် Devon ၏ Ealdorman ၏ Conquest မတိုင်မီရုံးခန်း၏ ပြန်လည်ထူထောင်မှု ဖြစ်ခဲ့လျှင်အမှန်တကယ်ဆက်လက်မလုပ်ဆောင်နိုင်ပါ။ 

1. ↑  "Comes", Latin "companion"; the original Norman earl was different from an Anglo-Saxon *ealdorman* or Norse *jarl*, being a companion of the Duke of Normandy who was the war leader or *dux* and in 1066 led his army across the Channel.
2. ↑  Thorn, Caroline & Frank, (eds.) Domesday Book, (Morris, John, gen.ed.) Vol. 9, Devon, Parts 1 & 2, Phillimore Press, Chichester, 1985, part 2 (notes), chapter 5. Thorn refers to Ordgar, Ealdorman of Devon as "Earl of Devon"
| ပိဋကတ် သုံးပုံ |
| --- |
| ဝိနယပိဋက |
| * ပါရာဇိကဏ်
* ပါစိတ်
* မဟာဝဂ်
* စူဠဝါ
* ပရိဝါ
 |
| သုတ္တန်ပိဋကတ် |
| * ဒီဃနိကာယ်
* မဇ္ဈိမနိကာယ်
* သံယုတ္တနိကာယ်
* အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
* ခုဒ္ဒကနိကာယ်
 |
| အဘိဓမ္မာပိဋကတ် |
| * ဓမ္မသင်္ဂဏီ
* ဝိဘင်း
* ဓာတုကထာ
* ပုဂ္ဂလပညတ်
* ကထာဝတ္ထု
* ယမိုက်
* ပဋ္ဌာန်း
 |
| * ရှု
* ပြော
* ပြင်
 |

(၆)သုတ် ရှိပါသည်။

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် သဒ္ဓိန္ဒြေအစ ပညိန္ဒြေအဆုံးရှိသော ဣန္ဒြေငါးပါးတို့ကို ပွားများအပ်, ကြိမ်ဖန်များစွာ အလေ့အလာပြုအပ်သည်ရှိသော် အနာဂါမိဖိုလ်, အရဟတ္တဖိုလ် နှစ်မျိုးတို့တွင် တစ်မျိုးမျိုးကို မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ်ကို မချွတ်မုချ ရရှိနိုင်သည်။ ဥပါဒါန် အကြွင်းအကျန် ရှိနေသေးလျှင် အနာဂါမိဖိုလ်ကို ရနိုင်ပုံကို ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် အထက်သုတ်တော်ပါ သဒ္ဓိန္ဒြေအစရှိသော ဣန္ဒြေငါးပါးတို့ကို ပွားများအပ်, ကြိမ်ဖန် များစွာ အလေ့အလာပြုအပ်သည်ရှိသော်

၁။ မကွယ်လွန်မီ ကြိုတင်၍ မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ်ကို ရရှိနိုင်ခြင်း။

၂။ ကွယ်လွန်ခါနီးအချိန်၌ ရနိုင်ခြင်း။

၃။ ဩရမ္ဘာဂိယသံယောဇဉ်ငါးပါးတို့ကုန်ခြင်းကြောင့် အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ခြင်း။

၄။ ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီပုဂ္ဂိုလ်၊

၅။အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီပုဂ္ဂိုလ်၊

၆။ သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီပုဂ္ဂိုလ်၊

၇။ ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ခြင်းဟူသော အကျိုးအာနိသင် ၇-ပါးတို့ကို မချွတ်ဧကန် ရနိုင်သည်ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဣဒ္ဓိပါဒ်လေးပါးတို့ကို ပွားများအပ်, ကြိမ်ဖန်များစွာ အလေ့အလာပြုအပ်သည်ရှိသော် အနာဂါမိဖိုလ်, အရဟတ္တဖိုလ်တို့သို့ ရောက်နိုင်ပုံကို အထက်သုတ်တော်များအတိုင်း ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် ဣဒ္ဓိပါဒ်လေး မျိုးကို ပွားများအပ်, ကြိမ်ဖန်များစွာ အလေ့အလာပြုအပ်သည်ရှိသော် အကျိုး အာနိသင် (၇)ပါးတို့ကို မချွတ်မုချ ရရှိလိမ့်မည်-ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။

---

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် အာနာပါနဿတိ သမာဓိကို ပွားများပုံ ပွားများနည်း အကျိုးအာနိသင် များပြားအောင် ပွားများအပ်, ကြိမ်ဖန်များစွာ ပွားများအပ်, အလေ့အလာပြုအပ်သည်ရှိသော် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အနာဂါမ်, ရဟန္တာ မချွတ်ဧကန် ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။

---

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် အာနာပါန ဿတိ သမာဓိကို ပွားများအပ်, ကြိမ်ဖန်များစွာ အလေ့အလာပြုအပ်သည်ရှိသော် ရရှိခံစားအပ်သော အကျိုးအာနိသင် (၇)ပါးတို့ကို ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  -သံ၊၃၊၂၀၇။ သံ၊မြန်၊၃၊၂၁၃။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ မဟာဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၁၂-သစ္စသံယုတ္တ၊ ၄-ဣန္ဒြိယသံယုတ္တ၊ (၇) ဗောဓိပက္ခိယဝဂ္ဂ၊ ပဉ္စမသုတ်။
2. ↑  -သံ၊၃၊၂၀၈။ သံ၊မြန်၊၃၊၂၁၃-၄။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ ... ဆဋ္ဌသုတ်။
3. ↑  -သံ၊၃၊၂၄၈။ သံ၊မြန်၊၃၊၂၅၁။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ မဟာဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၇-ဣဒ္ဓိပါဒသံယုတ္တ၊ ၃-အယောဂုဠဂ္ဂ၊ ပဉ္စမသုတ်။
4. ↑  -သံ၊၃၊၂၄၉။ သံ၊မြန်၊၃၊၂၅၂။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ ဆဋ္ဌသုတ်
5. ↑  -သံ၊၃၊၂၇၃။ သံ၊မြန်၊၃၊၂၇၅။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ မဟာဝဂ္ဂသံယုတ္တ၊ ၁၀-အာနာပါနသံယုတ္တ၊ ၁-ဧကဓမ္မဝဂ္ဂ၊ စတုတ္ထသုတ်။
6. ↑  -သံ၊၃၊၂၇၃-၄။ သံ၊မြန်၊၃၊၂၇၅-၆။

-သံယုတ္တနိကာယ၊ ... ပဉ္စမသုတ်။
7. ↑  ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် **တိပိဋကသူစိကျမ်း** နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် **တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ**
**အားမေး** (A-mei; 阿妺) သည် ထိုင်ဝမ်မှ နာမည်ကျော် ဖူယူမာ (Puyuma) တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ခေတ်ပေါ် တေးသံရှင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူမ၏ တရုတ်အမည်မှာ ကျန်းဟွေ့မေ့ (张惠妹) ဖြစ်ပြီး တိုင်းရင်းသား အမည်မှာ ဂူလီလိုင်း အာမစ် (Gulilai Amit) ဖြစ်သည်။ သူမသည်လည်း အမေရိကန် CNN သတင်းဌာနမှ တွေ့ဆုံမေးမြန်းခဲ့သည့် ပထမဦးဆုံးသော ထိုင်ဝမ် တေးသံရှင်ဖြစ်သလို တိုင်းမ် (TIME) မဂ္ဂဇင်း အာရှတလွှား ဖြန့်ချိသည့် အက်ဒရှင် (edition) နှင့် အေးရှားဝိ(ခ်စ်) (Asia Weeks) အပတ်စဉ် မဂ္ဂဇင်းတို့တွင် မျက်နှာဖုံးရှင်အဖြစ် ဖော်ပြခံရသူ ဖြစ်သည်။  အားမေးသည် ကမ္ဘာတလွှားရှိ တရုတ်အသိုင်းအဝိုင်းအကြား လူသိများ ကျော်ကြားကာ ထိုင်ဝမ်၊ တရုတ်၊ ဟောင်ကောင်၊ စင်ကာပူနှင့် မလေးရှားစသည့် တရုတ်စကားပြောသည့် ဒေသများမှ ဂီတထူးချွန်ဆုများကို ရရှိခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအကြား တရုတ်ခေတ်ပေါ်ဂီတလောကတွင် အပြောင်မြောက်ဆုံး အမျိုးသမီး တေးသံရှင်အဖြစ်၊ မျက်မှောက်ခေတ် လွှမ်းမိုးမှု အရှိဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးအဖြစ် အသိအမှတ်ပြု ခံရသူဖြစ်သည်။ သူမသည် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းတွင် စံချိန်ပေါင်း 55 သန်း ရောင်းချခဲ့ရသည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  张惠妹接受CNN专访 登上美《时代》杂志2006-05-23中国新闻网
2. ↑  张惠妹出道十年上演"艺术人生":不能放弃奋斗2007-08-22新京报
3. ↑  အသက် ၄၉ နှစ်ရှိ Zhang Huimei သည် အမျိုးသား ၂ ဦး၏ ကျေးဇူးကြောင့် Mandarin ဘုရင်မ ဖြစ်လာခဲ့သည်။蘋果日報
ဖိုလ်သို့ ကောင်းစွာ ရောက်ခြင်း၊ ဖိုလ်ဝင်စားခြင်း၊ ဖလသမာပတ်။ (အရိယာဖိုလ်စိတ်၏ နိဗ္ဗာန်၌ အပ္ပနာ အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်ခြင်းသည် ဖလသမာပတ်မည်၏။ **ဖိုလ်ဝင်စားခြင်း** ဟု သုံးစွဲသည်၊ မဂ်၏ အခြားမဲ့၌ဖြစ်သော (မဂ္ဂဝီထိ၌ ပါဝင်သော) ဖိုလ်ကိုမူ သီးခြား ပရိကံမရှိ၍ ဖလသမာပတ်မဆိုရချေ (ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၂၊၅၁၇)။ 

ထိုဖလသမာပတ်ကို အရိယာတို့သည် ဝင်စားနိုင်၏၊ သို့သော် အောက်ဖလဋ္ဌာန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အထက်အထက်ဖိုလ်ကို(မရသေးသောကြောင့်)မဝင်စားနိုင်ကြ၊ အထက် ဖလဋ္ဌာန်ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်လည်း အောက် အောက်ဖိုလ်ကို (ပုဂ္ဂိုလ်တပါးအဖြစ်သို့ ရောက်သွားခြင်းကြောင့်) မဝင်စားနိုင်ကြ၊ ကိုယ့်ဖိုလ်ကိုသာ ဝင်စားနိုင်ကြ၏။ မျက်မှောက်ဘဝ၌ ကိလေသာ အပူငြိမ်း၍ ချမ်းချမ်းသာသာနေရန် ဖလသမာပတ်ကို ပိုင်းခြားကန့်သတ်၍ အလိုရှိသောအခါ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ဝင်စားကုန်၏။ နိဗ္ဗာန်မှ တပါးသော သင်္ခါရတို့ကို နှလုံး မသွင်းခြင်း, နိဗ္ဗာန်ကို နှလုံးသွင်းခြင်း - ဤ-၂-ပါးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖလသမာပတ်ဝင်စားသည်။ (ထိုအင်္ဂါ ၂-ပါးသည် အဓိပ္ပါယ်တူလျက် ခွဲခြားပြခြင်း၏ အကြောင်းကို ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၂၊၅၁၇-ကြည့်။ အထက်ပါ အင်္ဂါ ၂-ပါးနှင့် သမာပတ်မဝင်စားမီ "မည်သည့်အချိန် ထအံ့"ဟု ကာလ ပိုင်းခြားခြင်း၊ ဤ ၃-ပါးသည် သမာပတ်၏ တည်ခြင်းမည်၏။ နိဗ္ဗာန်အာရုံကို နှလုံးမသွင်းပဲ သင်္ခါရနိမိတ်ကို နှလုံးသွင်းခြင်း (ဘဝင်စိတ်၏ အာရုံကိုယူခြင်း)သည် ဖလသမာပတ်မှ ထခြင်းမည်၏။ ဖလသမာပတ်၏ အကြောင်းစုံ အဓိပ္ပါယ်အကျယ်ကို ပဋိသံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၄၆-၉။ ဝိသုဒ္ဓိ၊၂၊၃၄၀-၃။ ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၂၊၅၁၃-၂၀-တို့၌ ကြည့်။) ဓမ္မသွာက္ခာတတာ ကုသလမူလရောပနာယ စ ဖလသမာပတ္တိယာ စ သာဓာရဏံ ပဒဋ္ဌာနံ။ နေတ္တိ။ ၄၃။ (ဝိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၆၄။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂။ ၁၃၇။ မ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၀၇။) ကာ ဖလသမာပတ္တိတိ? ယာ အရိယဖလဿ နိရောဓေ အပ္ပနာ။ ပဋိသံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၄၆။ ဝိသုဒ္ဓိ၊၂၊၃၄၁။

ကိုးကား
-------

1. ↑  တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၁၅
သကြားလုံးသည် ယခုအခါ ယဉ်ကျေးသောနိုင်ငံတိုင်း၌ ကြီးငယ် မရွေး 
သုံးဆောင်သော စားစရာတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ မြန်မာဝေါဟာရဖြင့် 
သကြားလုံးဟု သိမ်းကျုံးခေါ်သော်လည်း အမှန်အားဖြင့် 
သကြားလုံးတိုင်းသည် အလုံးကလေးများချည်းမဟုတ်ချေ။ အလုံး၊ 
လေးထောင့်၊ အပြား၊ အဝိုင်း စသည်ဖြင့်စိတ်ကူးရမိသည့် 
သဏ္ဌာန်အမျိုးမျိုးပြုလုပ်ထားလေသည်။ သို့ရာတွင် 
သကြားပါ၍ချိုရဲသောအရသာရှိခြင်းကား သကြားလုံးများ၏ ယေဘုယျ 
သဘောပင်ဖြစ်လေသည်။

သကြားလုံးကို သကြားတစ်မျိုးတည်းဖြင့်သာ ပြုလုပ်သည်မဟုတ်ဘဲ 
အခြားချိုဆိမ့်သော အရသာရှိသည့် ပစ္စည်းများပါထည့်သွင်းပြုလုပ်သည်။ 
ထို့ပြင် အနံ့မွှေးကြိုင်စေရန်အတွက် ဗနီလာရနံ့ထည့်သွင်း၍ 
လှပတင့်တယ်စားချင်စဖွယ်ဖြစ်စေရန် ဆေးရောင်အမျိုးမျိုးတင်ပေးလေသည်။
သကြားလုံးများသည် ပထမပေါ်စက လူတိုင်းဝယ်ယူသုံးဆောင် 
နိုင်သောစားစရာမဟုတ်ဘဲ ငွေကြေးချမ်းသာသူများသာ စားသုံးနိုင်သော ဇိမ် 
ခံအစားအစာဖြစ်ခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် တစ်ဖြည်းဖြည်း လူကြိုက်များလာသ 
ဖြင့် ဆင်းရဲချမ်းသာမရွေး စားသုံးနိုင်အောင် စီမံပြုလုပ်ကြလေသည်။ ယင်း 
သို့ အများသုံးအတွက်ပြုလုပ်လာကြသောအခါ အမျိုးအစားညံ့၍ဖြူနီကြောင် 
ကြား ဆေးဆိုးထားသော အပေါစားသကြားလုံးများ အမြောက်အမြားထွက် 
ပေါ်လာလေသည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် အမျိုးအစား အသင့်အတင့်ကောင်းမွန်၍ 
ဈေးလည်း မကြီးလှသောသကြားလုံးများကို တိုးတက်ချဲ့ထွင်လုပ်ကိုင်လာကြ 
သည်။ ယခုအခါတွင်ကား သကြားလုံးလုပ်ငန်းမှာ ကြီးကျယ်လာပြီးလျှင် 
ကမ္ဘာအနှံ့အပြား လူတန်းစားမရွေး ဝယ်ယူသုံးဆောင်နိုင်သော အဖိုးနှုန်းထား 
ဖြင့် အများအပြားရောင်းချနိုင်လေပြီ။ သကြားလုံးများကိုလည်း တစ်နေ့တစ် 
ခြား ဆန်းသစ်လှပသော ပုံသဏ္ဌာန်အမျိုးမျိုးဖြင့် ထူးခြား၍အရသာရှိလာ 
အောင်တီထွင်ပြုလုပ်ကြလေသည်။

သကြားလုံးပြုလုပ်ပုံပြုလုပ်နည်းမှာ အမျိုးမျိုးဖြစ်လေသည်။ များ 
သောအားဖြင့် သကြားလုံးပြုလုပ်ရာတွင် သကြားနွားနို့၊ အမွှေးရည်နှင့် 
အရောင်တင်ဆေးများကိုထည့်သွင်းအသုံးပြုရသည်။ အချို့သောသကြားလုံး 
မျိုးတွင်ကား ချိုဆိမ့်သောသစ်သီးဆန်များ ပါရှိတတ်သည်။ အအီပြေစားသုံး 
ရန် ခပ်ချဉ်ချဉ်ပြုလုပ်ထားသောသကြားလုံးမျိုးလည်းရှိပေသည်။
သကြားလုံးများ ပြုလုပ်ရာတွင်များသောအားဖြင့် ကြွေရည်သုတ် 
ခွက်များကိုသာအသုံးပြုရသည်။ နွားနို့၊ သကြားစသည်တို့ကို ထိုခွက်ကြီး 
များတွင်ထည့်ကျို၍ အနည်းငယ်ပျစ်ခဲလာသောအခါ အုန်းသီးဆန်၊ ဗာဒံစေ့ 
စသော အဆာများနှင့်အမွှေးအကြိုင်များထည့်ပေးရသည်။ ထို့နောက် ကျို 
ထားသောအရည်ကို လက်ဖြင့်ပုံသွင်းပြီးနောက် ခဲသွားနိုင်မည့်အနေတွင် 
ဖိုပေါ်မှချပြီးလျှင် ထောပတ်သုတ်ထားသော ကြွေရည်သတ်ခွက်များထဲသို့ 
လောင်းချရသည်။ ထိုအခါမှ ကျိုထားသောအရာများအေး၍ ခဲမသွားမီ အလို 
ရှိရာ သကြားလုံးပုံအမျိုးမျိုးကို ပုံစံခွက်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဓားဖြင့် ခွဲစိတ်၍ 
လည်းကောင်း ပြုလုပ်ပေးရလေသည်။

သကြားလုံးပြုလုပ်ပုံ အခြေခံမှာ အထက်ပါအတိုင်းဖြစ်သော်လည်း 
မိမိတို့နှစ်သာက်ရာ အမျိုးအစားမျိုးရရှိအောင် အမယ်များထည့်၍ ပြုလုပ်နိုင် 
လေသည်။ အမယ်များထည့်ရသောအမယ်မှာ သကြားဖြစ်၍ နွားနို့ကောင်း 
မရနိုင်လျှင် နို့ဆီ၊ နို့စိမ်းများကိုအသုံးပြုနိုင်လေသည်။ 
သကြားလုံးများသည် မပုပ်မသိုးနိုင်ဘဲ တာရှည်ထား၍ စားသုံး 
နိုင်သော စားစရာမျိုးဖြစ်သည်။ ပြုလုပ်ရာတွင်လည်းခဲခဲယဉ်းယဉ်း မရှိလှဘဲ 
အားလပ်သည့်နေ့ရက်များတွင် အိမ်၌အပျင်းပြေ လုပ်ကိုင်စားသောက်နိုင် 
သည်။

ကိုးကား
-------

1. ↑  မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂)