**Kumpulan Tentera Darat Utara** (Jerman: *Heeresgruppe Nord*code: de is deprecated ) ialah sebuah formasi besar strategik Jerman, menguasai sekumpulan tentera darat medan semasa Perang Dunia II. Kumpulan tentera darat tersebut terletak dibawah *Oberkommando des Heeres* (OKH), iaitu Markas Besar Tentera Darat Jerman, dan menyelaraskan operasi kor yang berasingan, formasi simpanan, pasukan barisan belakang dan logistik.

Formasi
-------

Kumpulan Tentera Darat Utara telah ditubuhkan pada 2 September 1939 oleh penyusunan semula Markas Tentera Darat Ke-2.   

Panglima 27 Ogos 1939: Kolonel Jeneral Fedor von Bock

Sejarah kempen dan operasi
--------------------------

### Pencerobohan Poland

Tugas pertama Kumpulan Tentera Darat Utara ialah didalam Pencerobohan Poland pada September 1939, dimana ia menguasai:

* Tentera Darat Ke-3
* Tentera Darat Ke-4
* 4 divisyen simpanan
	+ Divisyen Ke-10 Panzer
	+ Divisyen Ke-73 Infantri
	+ Divisyen Ke-206 Infantri
	+ Divisyen Ke-208 Infantri.

Kumpulan Tentera Darat Utara telah diperintah oleh Fedor von Bock semasa operasi itu.

Setelah Kempen Poland selesai ia telah dipindahkan ke Barisan Barat dan
pada 10 Oktober 1939 telah dinamakan semula sebagai Kumpulan Tentera Darat B, dan terdiri daripada:

* 6. Armee
* 4. Armee

### Operasi Barbarossa

Sebagai persediaan untuk Operasi Barbarossa, Kumpulan Tentera Darat Utara telah dibentuk semula daripada Kumpulan Tentera Darat C pada 22 Jun 1941. Kumpulan Tentera Darat Utara telah diperintah oleh Fil Marsyal Wilhelm Ritter von Leeb dan berpangkalan di Prusia Timur. Sasaran strategiknya ialah Leningrad, dengan objektif operasi mendapatkan wilayah-wilayah Baltik dan menguasai rusuk utara Kumpulan Tentera Darat Tengah di Utara Rusia antara Barat Sungai Dvina dan sempadan Kumpulan Tentera Darat Daugavpils-Kholm. Pada permulaan operasi penyerangan Baltik *Wehrmacht*, Kumpulan Tentera Darat ini dikerahkan kedalam Lithuania dan utara Belorussia.

Ia beroperasi sepenuhnya di wilayah Baltik dan utara Rusia sehingga tahun 1944.

Panglima 22 Jun 1941: GFM Wilhelm Ritter von Leeb

Ketumbukan darat bawahannya telah dikerah dengan objektif berikut:

* Tentera Darat Ke-18 - dari Koenigsberg ke Ventspils - Jelgava
* Tentera Darat Ke-4 Panzer - Pskov
* Tentera Darat Ke-16 - Kaunas, Daugavpils
* Pasukan Kumpulan Tentera Darat
	+ Rejimen 537 Semboyan
	+ Rejimen 639 Semboyan (barisan kedua)

#### Operasi penyerangan Baltik

Semua objektif operasi seperti Tallinn telah dicapai walaupun terdapat tentangan sengit Tentera Merah dan beberapa penyerangan balas yang tidak berjaya seperti Pertempuran Raseiniai, dan Kumpulan Tentera Darat itu menghampiri Leningrad, memulakan Pengepungan Leningrad. Walau bagaimanapun, sementara negara-negara Baltik ditakluki, Pengepungan Leningrad berterusan sehingga tahun 1944, apabila ia ditamatkan akibat daripada Operasi penyerangan strategik Leningrad-Novgorod Tentera Merah.

Pada September 1941, Divisyen Biru Sepanyol telah ditugaskan ke Kumpulan Tentera Darat Utara .

#### Operasi penyerangan Utara Rusia

Komposisi:  

Oktober 1941

* 16 Armee
* 18 Armee

Nevsky Pyatachok  

Operasi Nordlicht

### Kempen pertahanan Utara Rusia

Panglima 17 Januari 1942: GFM Georg von Küchler

Komposisi:  

September 1942

* 11 Armee
* 16 Armee
* 18 Armee

Disember 1942

* 16 Armee
* 18 Armee

Kelompok Demyansk  

Kelompok Kholm  

Operasi Toropets-Kholm Soviet  

Pertempuran Velikiye Luki  

Pertempuran Krasny Bor

### Kempen pertahanan Baltik

Panglima 9 Januari 1944: GFM Walter Model  

Panglima 31 Mac 1944: Generaloberst Georg Lindemann  

Panglima 4 Julai 1944: Generaloberst Johannes Friessner  

Panglima 23 Julai 1944: GFM Ferdinand Schörner

Mac 1944

* Detasmen "Narwa"
* 16 Armee
* 18 Armee

Pertempuran Narva, terdiri daripada:

1. Pertempuran untuk Kubu Terdepan Narva dan
2. Pertempuran Garis Tannenberg

Kombat di Estonia Selatan, 1944  

Penyerangan Baltik  

Pertempuran Porkuni  

Pertempuran Vilnius (1944)  

Pertempuran Memel

Selepas terperangkap dalam Kawah Courland pada 25 Januari 1945, Kumpulan Tentera Darat itu telah dinamakan semula sebagai Kumpulan Tentera Darat Courland. Pada hari yang sama, di Prusia Timur, sebuah Kumpulan Tentera Darat Utara yang baru telah diwujudkan dengan menamakan semula Kumpulan Tentera Darat Tengah. Pada 2 April 1945, kumpulan tentera darat itu telah dibubarkan, dan stafnya membentuk markas Tentera Darat Ke-12.

### Kempen di Prusia Timur

Kumpulan Tentera Darat Utara (Kumpulan Tentera Darat Tengah lama), telah ditarik kedalam kelompok kecil keliling Königsberg di Prusia Timur. Pada 9 April 1945 Königsberg akhirnya jatuh ke tangan Tentera Merah, namun saki baki unit Kumpulan Tentera Darat itu terus berjuang di Heiligenbeil & kubu terdepan Danzig sehingga penghujung perang di Eropah.

Oktober 1944

* 16 Armee
* Armee-Abteilung Grasser
* 18 Armee

November 1944

* 16 Armee
* Armee-Abteilung Kleffel
* 18 Armee

Disember 1944

* 16 Armee
* 18 Armee

Penyerangan Prusia Timur Soviet  

Pertempuran Königsberg  

Kelompok Heiligenbeil

### Kempen di Prusia Barat

Panglima 27 Januari 1945: Generaloberst Dr. Lothar Rendulic  

Panglima 12 Mac 1945: Walter Weiss  

Komposisi:  

Februari 1945

* Armee-Abteilung Samland
* Tentera Darat Ke-4

Penyerangan Pomerania Timur Soviet  

Pertempuran Kolberg  

Kelompok Courland  

Pada 25 Januari 1945 Hitler menamakan semula tiga kumpulan tentera darat. Kumpulan Tentera Darat Utara menjadi Kumpulan Tentera Darat Courland, lebih sesuai kerana ia telahpun diasingkan dari Kumpulan Tentera Darat Tengah dan telah terperangkap di Courland, Latvia; Kumpulan Tentera Darat Tengah menjadi Kumpulan Tentera Darat Utara dan  Kumpulan Tentera Darat A menjadi Kumpulan Tentera Darat Tengah.

Nota dan rujukan
----------------

1. ↑  Kirchubel, Robert (2012). *Operation Barbarossa 1941 (2): Army Group North*. Osprey. m/s. 18.

Bibliografi
-----------

* *Das Deutsche Reich und der Zweite Weltkrieg, vol. 8. Die Ostfront: 1943/44; der Krieg im Osten und an den Nebenfronten*. Mit Beiträge von Karl-Heinz Frieser, Bernd Wegner u.a. 2007: Militärgeschichtlichen Forschungsamt.
* Hoth, Hermann. *Panzer-Operationen* 1956: Heidelberg, Kurt Vowinckel Verlag,

Pautan luar
-----------

|  Kumpulan Tentera Darat Wehrmacht |
| --- |
| 
* Kumpulan Tentera Darat A
* Kumpulan Tentera Darat Afrika
* Kumpulan Tentera Darat B
* Kumpulan Tentera Darat C
* Kumpulan Tentera Darat D
* Kumpulan Tentera Darat Don
* Kumpulan Tentera Darat E
* Kumpulan Tentera Darat F
* Kumpulan Tentera Darat G
* Kumpulan Tentera Darat H
* Kumpulan Tentera Darat Courland
* Kumpulan Tentera Darat Tengah
* Kumpulan Tentera Darat Utara
* Kumpulan Tentera Darat Oberrhein
* Kumpulan Tentera Darat Ostmark
* Kumpulan Tentera Darat Ukraine Utara
* Kumpulan Tentera Darat Selatan
* Kumpulan Tentera Darat Ukraine Selatan
* Kumpulan Tentera Darat Vistula

 |