**Konsonan hentian**, **letupan**, **plosif** atau **oklusif** ialah bunyi konsonan yang dihasilkan dengan menghalang arus udara dalam saluran suara. Istilah *letupan*/*plosif* dan *hentian* serupa tetapi tidak sama sepenuhnya ertinya. Letupan ialah hentian lisan dengan mekanisme arus udara egresif pulmonik. Dalam erti kata lain, istilah *letupan* juga digunakan untuk mentakrifkan hentian lisan (bukan sengau). Ramai yang menggunakan istilah **malaran sengau**, bukannya **hentian sengau** untuk bunyi-bunyi seperti [n] dan [m]. Diingatkan bahawa rencana ini menganggap "malaran sengau" tersebut sebagai *hentian sengau*.

Penyebutan hentian
------------------

Dalam penyebutan sesebuah konsonan hentian, terdapat tiga fasa berbeza:

* **Sedut**: Saluran udara tutup agar udara tidak terlepas melalui mulut (maka *hentian* namanya). Bagi hentian sengau, udara keluar melalui hidung.
* **Tahan**: Saluran udara masih ditutup, menambahkan suatu beza tekanan (maka *oklusif* namanya).
* **Hembus**: Saluran udara dibuka, lalu arus udara yang dilepaskan menghasilkan impuls mendadak yang menghasilkan bunyi yang boleh didengari (maka *letupan* namanya).

Pengelasan hentian
------------------

### Voice

**Hentian bersuara** disebut dengan menggetarkan pita suara serentak; **hentian tak bersuara** pula tidak. Konsonan letupan itu banyak yang tak bersuara, manakala hentian sengau pula jarang pula.

### Penghembusan

Bagi **hentian berhembusan**, onset suara (iaitu apabila pita suara mula bergetar) seakan-akan melewati penghembusan hentian. Tempoh antara penghembusan hentian dan onset suara dipanggil dengan istilah masa onset suara (*voice onset time*, VOT). Hentian tenuis (halus) bermasa onset suara hampir sifar, iaitu penyuaraan bermula lebih kurang serentak dengan penghembusan hentian. Hentian bersuara bermasa onset suara negatif, iaitu penyuaraan bermula *sebelum* hentian dihembuskan. Hentian itu "bersuara penuh" jika disuarakan sepanjang keseluruhan proses oklusi. Hentian berhembusan ada masa onset suara melebihi sifar, jadi wujudnya tempoh aliran udara tak bersuara (berbunyi [h]) sebelum vokal bermula.

Bahasa Melayu tiada konsonan hentian berhembusan, tetapi dalam bahasa Inggeris, penghembusan adalah ketara bagi konsonan letupan tak bersuara. Contoh: perkataan *bag*, yang mana bunyi *g* mungkin sekali disuarakan sepenuhnya, manakala bunyi *b* disuarakan separa sahaja. Letupan tak bersuara di awal suku kata, seperti *p* dalam *pie*, melepaskan hembusan udara yang ketara, manakala konsonan letupan selepas *s* dalam *spy*, adalah halus. Apabila disebut berdekatan api lilin, penyebutan kata-kata *par*, *tar*, dan *car* lebih kuat mengedipkan apinya berbanding *spar*, *star*, dan *scar*.

Contoh
------

Berikut ialah hentian (letupan) lisan yang diberi aksara khusus dalam IPA. Lihat juga hentian sengau.

* [p] Letupan dwibibir tak bersuara
* [b] Letupan dwibibir bersuara
* [t] Letupan gusi tak bersuara
* [d] Letupan gusi bersuara
* [ʈ] Letupan gelungan tak bersuara
* [ɖ] Letupan gelungan bersuara
* [c] Letupan lelangit tak bersuara
* [ɟ] Letupan lelangit bersuara
* [k] Letupan velar tak bersuara
* [ɡ] Letupan velar bersuara
* [q] Letupan uvular tak bersuara
* [ɢ] Letupan uvular bersuara
* [ʡ] Hentian epiglotis
* [ʔ] Hentian glotis

Lihat juga
----------

* Konsonan malaran (lawan kepada konsonan hentian)

| * l
* b
* s
Konsonan |
| --- |
| Senarai · Jadual |
| 

| Daerah → | Bibir | Koronal | Dorsal | Laringal |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Cara ↓ | Dwi­bibir | Bibir ­gigi | Lidah ­bibir | Gigi | Gusi | Belaka­ng gusi | Gelung­an | Lelangit ­keras | Lelangit ­lembut | Anak tekak | Farinks­Epiglotis | Glotis |
| Sengauan | m̥ | m |  | ɱ |  | n̼ |  |  | n̥ | n |  |  | ɳ̊ | ɳ | ɲ̊ | ɲ | ŋ̊ | ŋ |  | ɴ |  |  |  |  |
| Hentian/letupan | p | b | p̪ | b̪ | t̼ | d̼ |  |  | t | d |  |  | ʈ | ɖ | c | ɟ | k | ɡ | q | ɢ | ʡ |  | ʔ |  |
| Letusan desis |  |  |  |  |  |  |  |  | ts | dz | t̠ʃ | d̠ʒ | ʈʂ | ɖʐ | tɕ | dʑ |  |  |  |  |  |  |  |  |
| Letusan tak desis | pɸ | bβ | p̪f | b̪v |  |  | t̪θ | d̪ð | tɹ̝̊ | dɹ̝ | t̠ɹ̠̊˔ | d̠ɹ̠˔ |  |  | cç | ɟʝ | kx | ɡɣ | qχ | ɢʁ |  | ʡʢ | ʔh |  |
| Geseran desis |  |  |  |  |  |  |  |  | s | z | ʃ | ʒ | ʂ | ʐ | ɕ | ʑ |  |  |  |  |  |  |  |  |
| Geseran tak desis | ɸ | β | f | v | θ̼ | ð̼ | θ | ð | θ̠ | ð̠ | ɹ̠̊˔ | ɹ̠˔ |  | ɻ˔ | ç | ʝ | x | ɣ | χ | ʁ | ħ | ʕ | h | ɦ |
| Malaran tak bergeser |  |  |  | ʋ |  |  |  |  |  | ɹ |  |  |  | ɻ |  | j |  | ɰ |  |  |  |  |  | ʔ̞ |
| Tamparan |  | ⱱ̟ |  | ⱱ |  | ɾ̼ |  |  | ɾ̥ | ɾ |  |  | ɽ̊ | ɽ |  |  |  |  |  | ɢ̆ |  | ʡ̆ |  |  |
| Getaran | ʙ̥ | ʙ |  |  |  |  |  |  | r̥ | r |  |  | ɽ̊r̥ | ɽr |  |  |  |  | ʀ̥ | ʀ | ʜ | ʢ |  |  |
| Sisian letus |  |  |  |  |  |  |  |  | tɬ | dɮ |  |  | ʈɭ̊˔ | ɖɭ˔ | cʎ̝̊ | ɟʎ̝ | kʟ̝̊ | ɡʟ̝ |  |  |  |  |  |  |
| Sisian geser |  |  |  |  |  |  |  |  | ɬ | ɮ |  |  | ɭ̊˔ | ɭ˔ | ʎ̝̊ | ʎ̝ | ʟ̝̊ | ʟ̝ |  |  |  |  |  |  |
| Sisian malar |  |  |  |  |  |  |  |  |  | l |  |  |  | ɭ |  | ʎ |  | ʟ |  | ʟ̠ |  |  |  |  |
| Sisian tampar |  |  |  |  |  |  |  |  | ɺ̥ | ɺ |  |  | ɭ̥̆ | ɭ̆ |  | ʎ̆ |  | ʟ̆ |  |  |  |  |  |  |

 |
| Lihat juga IPA · Vokal |