|  |
| --- |
| **Linguistik** |
| Linguistik teori |
| Fonetik |
| Fonologi |
| Morfologi |
| Sintaksis |
| Semantik |
| Semantik leksikal |
| Semantik statistik |
| Semantik struktur |
| Semantik prototaip |
| Stilistik |
| Preskripsi |
| Pragmatik |
|  |
| Linguistik gunaan |
| Pemerolehan bahasa |
| Psikolinguistik |
| Sosiolinguistik |
| Linguistik generatif |
| Linguistik kognitif |
| Linguistik pengiraan |
| Linguistik perihalan |
| Linguistik sejarah |
| Linguistik perbandingan |
| Etimologi |
| Sejarah linguistik |
| Senarai ahli linguistik |
| Masalah yang belum diatasi |

**Etnonim** ( daripada grc ἔθνος *(Templat:Grc-transl)*, bermaksud "negara", dan ὄνομα *(Templat:Grc-transl)*, bermaksud "nama" ) ialah nama yang digunakan untuk kumpulan etnik tertentu. Etnonim boleh dibahagikan kepada dua kategori: eksonim (yang nama kumpulan etniknya telah dicipta oleh kumpulan orang lain) dan autonim, atau endonim (yang namanya dicipta dan digunakan oleh kumpulan etnik itu sendiri).

Sebagai contoh, kumpulan majoriti etnik di Jerman ialah orang Jerman. Etnonim *Germans* ialah eksonim terbitan Latin yang digunakan dalam bahasa Inggeris. Sebaliknya, orang Jerman memanggil kumpulan mereka sebagai *Deutsche*code: de is deprecated , sebuahendonim. Orang Jerman dikenal pasti dengan pelbagai eksonim di seluruh Eropah, seperti *Allemands*code: fr is deprecated ( Perancis ), *tedeschi*code: it is deprecated ( Itali ), *tyskar*code: sv is deprecated ( Swedish ) dan *Niemcy*code: pl is deprecated  ( Poland ).

Sebagai sub-bidang antroponim, kajian etnonim dipanggil etnonim atau etnonim.

Etnonim tidak boleh dikelirukan dengan demonnim, istilah tersendiri memberikan nama kepada semua orang yang berkaitan dengan satu wilayah tertentu, tanpa mengambil kira sebarang perbezaan etnik, agama, bahasa apa-ap perbezaan lain yang mungkin wujud dalam populasi wilayah tersebut.

Variasi
-------

Pelbagai etnonim boleh digunakan untuk merujuk kepada kumpulan etnik atau kaum yang sama, bergantung kepada pengiktirafan, penerimaan dan penggunaan. Perpustakaan Negeri Australia Selatan sebagai contoh, membicangkan isu ini apabila mempertimbangkan tajuk untuk kesusasteraan yang berkaitan dengan orang asli dan orang dari kepulauan Torres Strait di Perpustakaan Kongres. Kira-kira 20 etnonim berbeza dibincangkan sebagai tajuk Perpustakaan Kongres yang berpotensi, tetapi disyorkan bahawa hanya sebahagian kecil daripadanya digunakan untuk tujuan pengkatalogan.

Berubah mengikut masa
---------------------

Etnonim boleh berubah watak dari semasa ke semasa; sesuatu istilah etnonim yang pada awalnya boleh diterima secara sosial, mereka mungkin dianggap menyinggung perasaan apabila zaman berubah. Sebagai contoh, istilah gipsi telah digunakan untuk merujuk kepada Romani. Contoh lain termasuk Vandal, Bushman, Barbarian, dan Philistine .

Di Malaysia, etnonim yang digunakan untuk individu yang berturunan India contohnya, telah menunjukkan evolusi yang lebih besar; istilah lama seperti *Keling* membawa konotasi negatif walaupun pada awalnya digunakan hanya untuk merujuk kepada individu yang berasal dari benua India. Etnonim lain seperti *Negro* mempunyai status yang berbeza. Istilah ini dianggap boleh diterima dalam penggunaannya oleh aktivis seperti Martin Luther King Jr. pada tahun 1960-an,  tetapi aktivis lain mengambil perspektif yang berbeza. Dalam membincangkan ucapan pada tahun 1960 oleh Elijah Muhammad, ia telah dinyatakan "kepada orang Islam, istilah seperti Negro dan berwarna adalah label yang dicipta oleh orang kulit putih untuk menafikan kehebatan masa lalu kaum kulit hitam". 

  

Dalam konteks sedemikian, etnonim mudah terdedah kepada fenomena yang juga dipanggil sebagai eufemisme .

Morfologi dan tipologi
----------------------

Dalam bahasa Inggeris, etnonim umumnya dirumuskan melalui imbuhan; kebanyakan etnonim untuk toponim berakhir dengan *-a* dibentuk dengan menambah *-n* : *Bulgaria, Bulgaria* ; *Estonia, Estonia*. Dalam bahasa Melayu pula, nama untuk bahasa dominan sesebuah kumpulan adalah sama dengan etnonim bahasa Melayu mereka; orang Perancis bercakap Perancis, orang Jerman bercakap Jerman. Pengunaan ini kadangkala menyebabkan kesalahan dalam sesetengah kes; boleh diandaikan bahawa orang dari India bercakap "India",  walaupun pada dasarnya di India tiada bahasa yang mengunakan nama itu.

Secara amnya, mana-mana kumpulan orang mungkin mempunyai banyak etnonim, mereka boleh dikaitkan dengan gabungan politik dengan negeri atau wilayah, dengan mercu tanda geografi, dengan bahasa, atau apa-apa ciri-ciri lain yang berbeza. Etnonim juga boleh menjadi kata majmuk apabila ia dikaitkan dengan asal usul atau penggunaan.

*Polito-etnonim* adalah istilah yang digunakan apabila nama itu terhasil daripada gabungan politik, seperti apabila istilah polisemik *Austria* kadangkala secara khusus untuk penduduk asli, berbahasa Jerman di Austria, yang juga mempunyai endomin mereka yang tersendiri.

*Topo-etnonim* pula merupakan istilah yang digunakan untuk merujuk kepada etnonim yang berasal daripada toponim (nama tempat secara geografi), seperti apabila istilah polysemic *Montenegrins*, yang pada asalnya digunakan untuk merujuk kepada penduduk kawasan geografi *Gunung Hitam* ( Montenegro ), mendapat penggunaan etnonim tambahan, yang digunakan untuk mengambarkan etnik Montenegrin moden, yang mempunyai endonim tersendiri. Ahli geografi lazimnya menggunakan istilah *topo-etnonim* (etnonim yang terbentuk daripada toponim) sebagai istilah untuk mengantikan etnonim dalam membuat huraian secara umum, atau untuk endonim tidak jelas.

Istilah berkaitan
-----------------

Dalam kajian berkenaan onomastik, wujudnya beberapa istilah yang mempunyai kaitan dengan etnonim, seperti istilah *ethnoponym*, yang menamakan toponim tertentu (seperti nama tempat) yang terbentuk daripada etnonim. Banyak nama wilayah dan negara adalah daripada istilah *etnotoponim* .

Lihat juga
----------

* -onym
* kajian diaspora
* sempang Amerika
* teks statistik
* onomastik
* nama pengakuan

Rujukan
-------

1. ↑  Roberts 2017.
2. ↑  Aboriginal Rountable (1995): LCSH for ATSI People.
3. ↑  King, Martin Luther Jr.; Holloran, Peter; Luker, Ralph E.; Penny A. Russell (1 January 2005). *The Papers of Martin Luther King, Jr.: Threshold of a New Decade, January 1959 – December 1960*. University of California Press. m/s. 40. ISBN 978-0-520-24239-5. Dicapai pada 29 July 2013.
4. ↑  Message from the Wilderness of North America. A Journal for MultiMedia History article.
5. ↑  "The game of the name" (PDF). *Baltimore Sun*. 1994-04-03. Diarkibkan daripada yang asal (PDF) pada 2011-05-15. Dicapai pada 2011-01-19.
6. ↑  Bourne, Jill; Pollard, Andrew (26 September 2002). *Teaching and Learning in the Primary School*. Taylor & Francis. m/s. 34. ISBN 978-0-203-42511-4. Dicapai pada 29 July 2013.
7. ↑  Room 1996.

Sumber
------

* Coates, Richard (2021). "Some thoughts on the theoretical status of ethnonyms and demonyms". *Onomastica*. **65**: 5–19.
* Roberts, Michael (2017). "The Semantics of Demonyms in English". *The Semantics of Nouns*. Oxford: Oxford University Press. m/s. 205–220. ISBN 978-0-19-873672-1.
* Room, Adrian (1996). *An Alphabetical Guide to the Language of Name Studies*. Lanham and London: The Scarecrow Press. ISBN 9780810831698.
* Tuite, Kevin (1995). "The declension of ethnonyms in English". *Proceedings of the Berkeley Linguistics Society*. **21**: 491–502. doi:10.3765/bls.v21i1.1420.

Pautan luar
-----------

* Kategori berkenaan Etnonim di Wikimedia Commons

| * l
* b
* s
Keetnikan |
| --- |
| Konsep berkait | Negara, kerakyatan, minoriti negara, puak, clan, orang asli, kelompok etnolinguistik, kelompok etnoagama, kelompok etnik berbilang bahasa, penduduk, rase, meta-keetnikan, keseluruhetnikan |
| Etnologi | Antropologi, Etnografi, Etnolinguistik, Etnotaksonomi, Etnopuitika, Etnobotani, Etnomatematik, Etnogeologi |
| Kelompok etnik mengikut wilayah | **Afrika**  **·**  **Asia** (Asia Barat  **·**  Asia Selatan  **·**  Asia Tenggara  **·**  Asia Timur  **·**  Asia Tengah  **·**  Asia Utara)  **·**  **Eropah**  **·**  **Benua Amerika** (orang asli  **·**  Amerika Syarikat  **·**  Kanada  **·**  Amerika Tengah **·**  Amerika Selatan)  **·**  **Australia** (orang asli)  **·**  **Oseania** (orang asli  **·**  Eropah) |
| Identiti dan etnogenesis | Demonim, endonim, nama puak, identiti budaya, identiti nasional, mitos asalan, mores, mitos negara, agama rakyat, bahasa kebangsaan, negara bangsa, fahaman berpuak, masyarakat ikatan zuriat, sodaliti seluruh puak, pembinaan negara, asimilasi budaya, komuniti bayangan |
| Mayarakat berbilang etnik | Hak minoriti, konsosiasionalisme, minoriti dominany, etnokrasi, kelompok sekepentingan etnik, politik diaspora, kemajmukan etnik |
| Ideologi dan konflik etnik | Nasionalisme etnik, indigenisme, etnosentrisme, gerakan penyokong autonomi, xenofobia, penghapusan etnik, genosid, genosid budaya, etnosid |