**Sempadan Malaysia – Filipina ialah sempadan** maritim yang terletak di Laut China Selatan, Sulu dan Celebes. Ia memisahkan negeri Sabah di Malaysia, yang terletak di pulau Borneo, dan Kepulauan Sulu di selatan Filipina.

Sempadan itu adalah hasil pembahagian Kesultanan Sulu melalui penyerahan wilayahnya kepada kuasa penjajah. British menguasai pantai timur laut Borneo, yang dikenali sebagai Borneo Utara dan seterusnya Sabah, manakala seluruh Kepulauan Sulu jatuh di bawah kawalan Sepanyol dan kemudiannya pemerintahan Amerika Syarikat. Filipina masih secara rasmi menuntut bahagian timur Sabah sebagai sebahagian daripada wilayahnya, dengan alasan kesahihan penyerahan oleh waris Sultan Sulu. , walaupun sudah dijelaskan pada Perjanjian 1903, mengenai pengesahan Penyerahan Sabah (Borneo Utara), yang dilakukan oleh Sultan Sulu kepada British.

Malaysia dan Filipina juga merupakan pihak dalam tuntutan multinasional ke atas Kepulauan Spratly dan kedua-dua negara mempunyai tuntutan bertindih ke atas beberapa pulau di kawasan Nusantara.

Hubungan sejarah penduduk yang tinggal di kedua-dua belah sempadan telah menyebabkan sempadan menjadi sangat berliang, dengan banyak pendatang haram dari Filipina ke Malaysia berlaku. Sempadan berliang itu juga mengakibatkan beberapa insiden serbuan rentas sempadan dan penculikan oleh kumpulan bersenjata dari Filipina ke atas bandar dan pusat peranginan Malaysia di beberapa kawasan di pantai timur Sabah.

Sempadan dan pertikaian
-----------------------

Sempadan Malaysia–Filipina terdiri daripada dua bahagian. pada Segmen pertama ialah bahagian yang telah dibataskan melalui perjanjian. Segmen maritim kedua masih belum dibatasi kerana ia berada di kawasan Kepulauan Spratly di Laut China Selatan di mana kedua-dua negara mempunyai tuntutan bertindih ke atas pelantar benua dan pulau.

### Sempadan yang ditentukan oleh perjanjian

Tiga perjanjian mentakrifkan keluasan wilayah kepulauan Filipina, di mana dua daripadanya adalah relevan dari segi penentuan sempadan antara Malaysia dan Filipina. Perjanjian ketiga ialah berkenaan penyerahan beberapa pulau di Laut Sulu tetapi tidak termasuk sebarang klausa penentuan sempadan.

**Perjanjian Paris 1898** antara Sepanyol dan Amerika Syarikat mentakrifkan perairan wilayah Filipina.  Hanya satu bahagian sempadan yang dihadkan oleh perjanjian ini adalah berkaitan dengan sempadan bersama antara kedua-dua negara. Regangan yang berkaitan terletak di antara pulau Palawan Filipina dan hujung utara negeri Sabah Malaysia di antara titik pusingan **7° 40' N 116° 0' E** dan **7° 40' N 117° 0' E**. Walaupun British tidak pihak dalam perjanjian ini, ia tidak pernah mencabar keluasan perairan wilayah Filipina selepas menduduki Borneo Utara (Sabah hari ini).  Malaysia juga tidak mencabar sempadan dan sebenarnya telah mengiktirafnya melalui peta 1979 yang mengikut bahagian sempadan ini sebagai keluasan perairan wilayahnya. 

Perjanjian kedua ialah mengenai **Konvensyen mengenai Sempadan antara Kepulauan Filipina dan Negara Borneo Utara** antara Amerika Syarikat dan United Kingdom yang ditandatangani di Washington, DC pada 2 Januari 1930. Perjanjian itu kemudiannya berkuat kuasa dengan Pertukaran Nota pada Tarikh 6 Julai 1932.   Amerika Syarikat adalah pemerintah berdaulat Filipina pada masa itu selepas memperolehnya dari Sepanyol di bawah perjanjian 1898 antara AS dan Sepanyol manakala UK adalah pemerintah kolonial Borneo Utara. Negeri-negeri moden Filipina dan Malaysia menjadi negeri pengganti kepada perjanjian tersebut. Perkara I perjanjian ini menetapkan titik perubahan bagi bahagian sempadan maritim yang ditetapkan antara Malaysia dan Filipina. Konvensyen itu meminda bahagian had yang ditakrifkan oleh perjanjian 1898 kepada penjajaran semasa sempadan Malaysia–Filipina di Laut Sulu, antara titik **7° 40' N 117° 0' E** dan **4° 45' N 120° 0' E** .

Tiada tiga titik biasa untuk Indonesia, Malaysia dan Filipina di Laut Sulawesi yang ditubuhkan, kerana perjanjian ini tidak melibatkan Belanda, sebagai pemerintah kolonial yang kini dikenali sebagai Indonesia, sebagai penandatangan. Ketiga-tiga negara itu juga tidak berunding untuk tri-point bersama selepas kemerdekaan mereka. Malah, Indonesia dan Malaysia kini terlibat dalam pertikaian akibat tuntutan bertindih pelantar benua di Laut Celebes dan rundingan untuk mewujudkan tripoint nampaknya tidak mungkin untuk masa terdekat. [*perlu rujukan*]

| titik | Latitud (N) | Longitud (E) | Kenyataan |
| --- | --- | --- | --- |
| Penghujung sempadan Malaysia–Filipina dan titik pusingan mengikut perjanjian 1930 |
| 1 | 4° 45' | 120° 0' | Perhentian sempadan timur yang ditakrifkan oleh perjanjian 1930 di mana had wilayah yang dipinda bergabung semula dengan had yang ditakrifkan oleh perjanjian 1898. Malaysia menganggap perkara ini di luar bidang kuasanya |
| 2 | 4° 23' | 120° 0' | Peta Malaysia 1979 menganggap ini sebagai titik tiga Indonesia–Malaysia–Filipina dan perhentian timur sebenar sempadan Malaysia–Filipina |
| 3 | 4° 23' | 119° 0' |  |
| 4 | 4° 42' | 119° 0' |  |
| 5 | 5° 16' | 119° 35' |  |
| 6 | 6° 0' | 118° 50' |  |
| 7 | 6° 0' | 118° 20' |  |
| 8 | 6° 17' | 117° 58' |  |
| 9 | 6° 52' | 117° 58' |  |
| 10 | 7° 24' 45" | 117° 25' 30" |  |
| 11 | 7° 40' | 117° 0' | Perhentian barat sempadan Malaysia–Filipina mengikut perjanjian 1930. Sempadan menyertai semula had yang ditentukan oleh perjanjian 1898. |
| Batasan sempadan Malaysia–Filipina dan titik pusingan mengikut perjanjian 1898 |
| 1 | 7° 40' | 117° 0' | Titik ini juga merupakan perhentian barat sempadan Malaysia–Filipina mengikut perjanjian 1930. |
| 2 | 7° 40' | 116° 0' | Disifatkan perhentian barat sempadan sempadan Malaysia–Filipina |

### Sempadan yang dipertikaikan

Kedua-dua Malaysia dan Filipina juga mempunyai tuntutan bertindih ke atas pelantar benua dan pulau-pulau di kawasan Kepulauan Spratly di Laut China Selatan. China/Taiwan dan Vietnam yang juga turut menuntut seluruh kawasan Kepulauan Spratly sebagai sebahagian daripada wilayah dan perairan wilayah mereka manakala sebahagian kecil kawasan tuntutan bertindih oleh Malaysia dan Filipina turut dituntut oleh Brunei.

#### tuntutan Malaysia

Malaysia mendasarkan tuntutannya pada peraturan Konvensyen Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu mengenai Undang-undang Laut, dengan jarak 200-batu-nautika (370 km). Pada tahun 1979, ia menerbitkan peta laut wilayah dan pelantar benua yang menggambarkan tuntutannya ke atas kawasan itu.

| titik | Longitud (E) | Latitud (N) | Kenyataan |
| --- | --- | --- | --- |
| Tuntutan pelantar benua Malaysia di Laut China Selatan mengikut peta 1979 |
| 52 | 109° 38'.6 | 6° 18'.2 | Perhentian utara sempadan Indonesia–Malaysia dan perhentian timur sempadan Indonesia–Vietnam |
| 53 | 111° 34' | 7° 027'.75 |  |
| 54 | 112° 30'.75 | 8° 23'.75 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 55 | 113° 16'.25 | 8° 44'.42 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 56 | 113° 39' | 8° 33'.92 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 57 | 113° 47'.75 | 8° 24'.42 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 58 | 113° 52'.42 | 8° 24'.43 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 59 | 114° 19'.83 | 8° 23'.75 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 60 | 114° 29'.17 | 8° 30'.25 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 61 | 114° 50'.12 | 8° 28'.17 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 62 | 115° 10'.58 | 8° 55' | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 63 | 115° 8'.75 | 8° 49'.08 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 64 | 115° 54'.08 | 8° 19'.92 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 65 | 116° 03'.5 | 8° 01'.5 | Dipertikaikan oleh Filipina |
| 66 | 116° 00' | 7° 40' | Ini adalah titik permulaan barat bagi sempadan yang ditentukan oleh perjanjian antara Malaysia dan Filipina |

Tuntutan Filipina menyebabkan sempadan yang ada dituntut oleh Malaysia di atas dipertikaikan dari pertengahan antara Titik 53 dan Titik 54 dan seterusnya sehingga Titik 66 yang merupakan titik permulaan barat perjanjian yang ditakrifkan, dan dengan itu dipersetujui, sempadan antara kedua-dua negara.

#### tuntutan Filipina

Tuntutan Filipina di kawasan Kepulauan Spratly, yang dikenali sebagai Kepulauan Kalayaan, adalah berdasarkan penemuan dan kesinambungan geografi. Perairan wilayah tuntutan itu telah diisytiharkan oleh Presiden Ferdinand Marcos dalam Dekri Presiden 1596 pada Tarikh 11 Jun 1978. Tuntutan itu diperkukuh lagi dalam Akta Garis Pangkal Kepulauan Filipina (**Akta Republik No. 9522**) yang ditandatangani oleh Presiden Gloria Macapagal-Arroyo pada 11 Mac 2009.

| titik | Longitud (E) | Latitud (N) | Kenyataan |
| --- | --- | --- | --- |
| Tuntutan Kepulauan Kalayaan Filipina |
| 1 | 118° 00' | 12° 00' |  |
| 2 | 114° 30' | 12° 00' |  |
| 3 | 112° 10' | 8° 00' |  |
| 4 | 112° 10' | 7° 00' | Dipertikaikan oleh Malaysia |
| 5 | 116° 00' | 7° 40' | Sama seperti penamat paling barat perjanjian yang ditakrifkan sempadan antara Malaysia dan Filipina; sama seperti Titik 66 peta Malaysia 1979 |

Lihat juga
----------

* sempadan Indonesia–Filipina
* hubungan Malaysia–Filipina
* Kepulauan Spratly

Rujukan
-------

1. ↑  "Cession and transfer of the territory of North Borneo by His Highness, Sultan Mohammad Esmail Kiram, Sultan of Sulu, acting with the consent and approval of the Ruma Bechara, in council assembled, to the Republic of the Philippines". Government of the Philippines. 24 April 1962. Dicapai pada 7 February 2016.
2. ↑  "Sulu claims: 1903 agreement removed any ambiguity". *www.nst.com.my* (dalam bahasa Inggeris). New Strait Times (Malaysia). 24 Julai 2022. Dicapai pada 29 Disember 2022. Any ambiguity was settled in 1903, when Sultan Jamalul Kiram II signed a document known as the "Confirmation of cession of certain islands", under which he ceded to the British North Borneo Company additional islands in the vicinity of the mainland of North Borneo from Banggi Island to Sibuku Bay.
3. ↑  1903 Agreement PDF Version
4. ↑  Article III of the treaty. For full text of treaty, see Yale Law Schools Avalon Project site
5. ↑  Bautista, Lowell B. (2008). "The Historical Context and Legal Basis of the Philippine Treaty Limits" (PDF). Asian-Pacific Law and Policy Journal. Diarkibkan daripada yang asal (PDF) pada 11 October 2010. Dicapai pada 1 April 2009. Cite journal requires `|journal=` (bantuan)
6. ↑  See 1979 map Diarkibkan 10 Julai 2007 di Wayback Machine of Malaysia's territorial waters and continental shelf produced by Malaysia's Land and Survey Department and reproduced by the Singapore Ministry of Foreign Affairs in the country's response in the International Tribunal of the Law of the Sea case concerning the reclamation of lands by Singapore in the Straits of Johor Diarkibkan 10 Disember 2008 di Wayback Machine.
7. ↑  Convention regarding the Boundary between the Philippine Archipelago and the State of North Borneo, U.N. Treaty Collection (archived from the original Diarkibkan 28 Julai 2011 di Wayback Machine on 2011-07-28)
8. ↑  United States. Dept. of State; Charles Irving Bevans (1968). *Treaties and other international agreements of the United States of America, 1776-1949*. Dept. of State; for sale by the Supt. of Docs. U.S. Govt. Print. Off. m/s. 473–481.

| * l
* b
* s
 Sempadan Malaysia  |
| --- |
| **Darat dan Laut**: | 
* Brunei
* Indonesia
* Negara Thai

 |
| **Laut**: | 
* Filipina
* Singapura
* Vietnam

 |

3°10′58″N 119°28′02″E﻿ / ﻿3.1828°N 119.4672°E﻿ / 3.1828; 119.4672