**Lilis Surjani** (Ejaan yang Disempurnakan: **Lilis Suryani**; 22 Ogos 1948 – 7 Oktober 2007) merupakan seorang penyanyi wanita Indonesia, yang terkenal terutamanya untuk album 1965 *Gang Kelinci* dan lagu dengan nama yang sama, sebuah lagu yang sangat kritikal terhadap program "Demokrasi Terpimpin" Presiden Sukarno, yang dikritik (secara alegori) untuk mengakhiri zaman demokrasi liberal dan menggantikan dengan sistem penapisan totaliter dan eksploitasi ekonomi.

Biografi
--------

Lilis dilahirkan di Jakarta pada 22 Ogos 1948. Sebagai seorang gadis muda, beliau menunjukkan dirinya sebagai penyanyi yang baik, dan sentiasa mencari peluang untuk membuat persembahan.

Beliau memasuki industri muzik pada usia 15 tahun, ketika telah menandatangani bersama Irama Records. Studio ini telah menyiarkannya di stesen televisyen negeri TVRI yang baru, dan bersama mereka beliau mengeluarkan lagu-lagu terawal, "Cai Kopi" dan "Di Kala Malam Tiba", kedua-duanya adalah hits. Beliau kemudian melancarkan beberapa lagu bersama Bali Studios dan Remaco.

Lilis telah dihantar ke barisan hadapan konfrontasi Indonesia-Malaysia untuk menghiburkan tentera pada tahun 1964; beberapa tahun sebelum pergi ke negara jiran untuk membuat persembahan sempena sambutan hari kemerdekaan. Pada tahun itu, beliau membuat penampilan filem pertama, menerusi *Diambang Fajar*. Semasa pertengahan 1960an Lilis merakamkan beberapa lagu patriotik, termasuk "Tiga Malam" dan "Pergi Berjuang". Pada 1965 beliau melancarkan album *Gang Kelinci*; tajuk lagu, "Gang Kelinci", telah ditulis oleh Titiek Puspa dan telah menjadi karya terbaik Lilis. Pada 1966 dan 1967 beliau berlakon dalam dua filem, *Bunga Putih* (1966) dan *Mahkota* (1967).

Selepas berkahwin, Lilis mengambil cuti pendek dari industri muzik. Biarpun beliau kembali pada 1970an, beliau tidak mampu memperoleh kemasyhuran lamanya. Dari 1972 hingga 1974 beliau merupakan ahli kumpulan The Female, bersama Rita Rachman dan Rose Sumanti. Ia membuat persembahan beberapa kali di TVRI. Bersama kumpulan ini, Lilis tidak hanya menyanyi, malah juga bermain alat muzik. Beliau membuat penampilan filem terakhir *Jangan Kau Tangisi* pada 1974.

Lilis membantu menubuhkan beberapa pertubuhan untuk penyanyi di Jakarta, termasuk Persatuan Artis Penyanyi Ibukota dan Badan Koordinasi Seniman Indonesia, dan meneruskan persembahan pentas sehingga 2000an. Beliau meninggal dunia pada 7 Oktober 2007 akibat kanser uterin. Suaminya meninggal dunia beberapa tahun sebelumnya.

Keluaran
--------

Menjelang 1982 Lilis telah mengeluarkan sebanyak 500 lagu dan 20 album. Lagu beliau "Gang Kelinci" telah dipilih sebagai lagu Indonesia ke-66 terbaik sepanjang zaman oleh *Rolling Stone Indonesia*. Ia telah dinyanyikan semula oleh beberapa penyanyi, termasuk Gita Gutawa, Meliana Pancarani, dan Silver Quint.

Diskografi
----------

### Album Studio

* *Pulang Muhibah (Irama Record EPLN 4), (Irama.LPI 175123)*.
* *Lilis Surjani (Irama Records LPI 175111)*.
* *Ia Tetap di Atas (Irma Record LPI 17597)*.
* *Pantun Djenaka- Lilis Surjani (Bintang Record BT 103)*.
* *LS (Remaco RL)*.
* *Kisah Remadja (Remaco REP 010)*.
* *Wajah Menggoda (Bali/Remaco RL 018)*.
* *Gang Kelintji (Remaco RL 020)*.
* *Permata Bunda (Bali Record BLM)*.
* *Ku Telah Berdua (Remaco RL 036)*.
* *Pemburu (Remaco RL 044)*.
* *007 (Remaco RL 053)*.
* *Taxi Ibukota (Remaco RL 081)*.
* *Si Aseng Matjan Glodok (Remaco RL 080)*.
* *Insaflah (Mutiara MLL 005)*.
* *Lilis Surjani (Indah SML 12 001)*.
* *Ditinggal Mama (Phillips 112619)*.
* *Kasih Nan Abadi ( Popsound /Philips Product)*.
* *Jangan Tanya (Pop/Phillips Product)*.
* *Airmata - Lilis Surjani (Pop/Phillips Product)*.
* *Selamat Tinggal - Lilis Surjani (Pop Sound/Phillips)*.
* *Lilis Suryani Vol.1 (Yukawi IMR 900121)*.
* *Lilis Suryani Vol 2 'Neng Pipit' (Yukawi IME 900121)*.
* *Pakarena (Remaco)*.
* *Kini Kau Jauh. (Irama. EP-49)*.
* *Air Mata (Remaco. RL-058)*.
* *Telepon (Irama.LPI 17597)*.
* *Tiga Malam (Irama. LPI 175111)*.
* *Volume 3. Dadu Cinta.(Granada)*.

Filemografi
-----------

* *Di Ambang Fadjar (PT Agora Film, 1964)*.
* *Bunga Putih (PT Agora Film, 1966)*.
* *Mahkota (PT Agora Film, 1967)*.
* *Jangan Kau Tangisi (PT Daya Isteri Film, 1974)*.

Rujukan
-------

1. 1 2 3 4 5  Woodrich, Chris (2013). "Lilis Suryani's 'Gang Kelinci' as a Reflection of Social Realities in Indonesia (1957–1965)". *Diglossia*. **4** (2): 73–83.
2. 1 2 3 4 5  Joko; Deny Sakrie. "In Memoriam Lilis Suryani: Penyanyi Berambut Jambul". *Tembang.com*. Diarkibkan daripada yang asal pada 11 October 2007. Dicapai pada 10 October 2013.
3. 1 2 3 4 5  "Lilis Suryani". *Encyclopedia of Jakarta* (dalam bahasa Indonesia). Jakarta City Government. Diarkibkan daripada yang asal pada 9 October 2013. Dicapai pada 10 October 2013.
4. 1 2 3  "Filmografi Lilis Suryani" [Filemografi Lilis Suryani]. *Filmindonesia.or.id* (dalam bahasa Indonesia). Diarkibkan daripada yang asal pada 9 October 2013. Dicapai pada 10 October 2013.
5. 1 2 3  "150 Lagu Indonesia Terbaik Sepanjang Masa" [150 Best Indonesian Songs of All Time]. *Rolling Stone Indonesia* (dalam bahasa Indonesia). Jakarta: a&e Media (56): 71. December 2009. Diarkibkan daripada yang asal pada 16 March 2012.

Pautan luar
-----------

* Lilis Suryani di Pangkalan Data Filem Internet (IMDb)

|  |  |
| --- | --- |
| Kawalan kewibawaan Sunting ini di Wikidata | 
* MusicBrainz (artis)

 |