**Gelsenkirchen** ialah sebuah bandar di bahagian utara kawasan Ruhr, Rhine Utara-Westphalia, Jerman. Jumlah penduduknya pada 31 Disember 2005 adalah 270,057 orang,  dengan 234,964 orang merupakan warganegara Jerman dan 35,093 orang merupakan penduduk asing. Bilangan penduduk Gelsenkirchen merosot dari tahun ke tahun, dengan jumlah penduduk pada 22 Oktober 2006 merupakan 269,219 orang, termasuknya 35,327 orang penduduk asing. 

Gelsenkirchen mula sekali didokumenkan pada tahun 1150, tetapi ia masih merupakan sebuah perkampungan yang kecil sehinggalah abad ke-19, apabila Revolusi Perindustrian membawa kepada pertumbuhan di seluruh kawasan berkenaan. Pada tahun 1840, apabila perlombongan batu arang bermula, 6,000 orang tinggal di Gelsenkirchen tetapi menjelang tahun 1900, jumlah penduduknya telah meningkat sehingga 138,000 orang.

Pada awal abad ke-20, Gelsenkirchen merupakan bandar perlombongan batu arang yang paling penting di Eropah. Ia dirujuk sebagai "bandar raya seribu kebakaran" kerana serombong-serombongnya yang berasap. Pada tahun 1928, Gelsenkirchen digabungkan dengan kota-kota Buer dan Horst yang bersebelahan dan dinamai **Gelsenkirchen-Buer** sehingga tahun 1930 apabila namanya ditukarkan kepada Gelsenkirchen. 

Pada zaman Nazi, Gelsenkirchen tetap merupakan sebuah pusat pengeluaran batu arang dan penapisan minyak dan atas alasan itu, telah dibom oleh serangan udara Pihak Berikat dalam Perang Dunia II. Gelsenkirchen kini tidak lagi mempunyai sebarang lombong batu arang dan oleh itu, sedang mencari-carikan imej yang baru selepas dilanda dengan salah satu kadar pengangguran yang tertinggi di negara sejak berdekad-dekad lagi. Kini, loji kuasa suria Jerman yang terbesar terletak di bandar raya ini, dengan sebuah stesen kuasa batu arang yang mempunyai serombong yang tertinggi di Jerman (302 meter) terletak di Gelsenkirchen-Scholven.

Sukan
-----

Gelsenkirchen ialah tempat asal untuk kelab bola sepak KBS Schalke 04, dengan Veltins-Arena, tempat Schalke sendiri, umumnya dianggap sebagai salah satu stadium yang paling inovatif yang telah dibina pada tahun-tahun terkini. Gelsenkirchen merupakan salah satu daripada 12 buah bandar raya Jerman yang mengehoskan permainan semasa Piala Bola Sepak Dunia 2006 dan telah mengehoskan perlawanan-perlawanan antara Poland dan Ecuador, Argentina dan Serbia dan Montenegro, Portugal dan Mexico, serta juga Amerika Syarikat dan Republik Czech.

Bandar kembar
-------------

* England Newcastle di atas Tyne, (England)
* Bosnia dan Herzegovina Zenica (Зеница) (Bosnia dan Herzegovina)
* Rusia Shakhty (Шахты) (Rusia)
* Poland Olsztyn (Poland)
* Jerman Cottbus (Brandenburg, Jerman)
* Turki Büyükçekmece (Turki)

Pautan luar
-----------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons mempunyai media berkaitan ***Gelsenkirchen*** |

* Laman web rasmi Gelsenkirchen Diarkibkan 2006-01-12 di Wayback Machine – dengan maklumat tentang pengaruh British/Ireland pada abad ke-19

* Laman web *MapQuest:* Gelsenkirchen (interaktif)
* Laman web *FifaWorldCup:* Piala Bola Sepak Dunia 2006 di Gelsenkirchen Diarkibkan 2007-02-20 di Wayback Machine

  


| * l
* b
* s
Flag of North Rhine-Westphalia Daerah bandar dan luar bandar di negeri North Rhine-Westphalia di Jerman Flag of Germany |
| --- |
| Daerah bandar | 
* Bielefeld
* Bochum
* Bonn
* Bottrop
* Dortmund
* Duisburg
* Düsseldorf
* Essen
* Gelsenkirchen
* Hagen
* Hamm
* Herne
* Köln (*Cologne*)
* Krefeld
* Leverkusen
* Mönchengladbach
* Mülheim
* Münster
* Oberhausen
* Remscheid
* Solingen
* Wuppertal

 |  |
| Daerah pedalaman | 
* Aachen
* Borken
* Coesfeld
* Düren
* Ennepe-Ruhr-Kreis
* Euskirchen
* Gütersloh
* Heinsberg
* Herford
* Hochsauerlandkreis
* Höxter
* Kleve (*Cleves*)
* Lippe
* Märkischer Kreis
* Mettmann
* Minden-Lübbecke
* Oberbergischer Kreis
* Olpe
* Paderborn
* Recklinghausen
* Rheinisch-Bergischer Kreis
* Rhein-Erft-Kreis
* Rhein-Kreis Neuss
* Rhein-Sieg-Kreis
* Siegen-Wittgenstein
* Soest
* Steinfurt
* Unna
* Viersen
* Warendorf
* Wesel

 |

**Error: tiada nama laman disertakan (help).**

1. ↑  [*pautan mati kekal*] Laman web *Gelsenkirchen:* Veroeffentlichungen der Statistikstelle]
2. ↑  ] Laman web *Gelsenkirchen*: Bevoelkerungsstatistik]