Melbourne
Jata Bandaraya Melbourne
**Melbourne** (bahasa Boonwurrung/bahasa Woiwurrung: *Narrm* atau *Naarm*)) ialah ibu negeri dan bandar raya terbesar di wilayah Victoria, dan bandar raya kedua terbesar Australia (selepas Sydney), dengan penduduk seramai 3,600,650 di kawasan metropolitan Melbourne (Jun 2004) dan 61,670 di City of Melbourne (yang merangkumi kawasan pusat bandar raya sahaja). Motto bandar raya ini ialah "*Vires acquirit eundo*" yang bermaksud "kami semakin kuat sewaktu mara kehadapan". Melbourne pernah menjadi ibukota Australia antara 1901 dan 1927.

Melbourne telah dua kali diletakkan di tempat pertama dalam satu kajian oleh *The Economist* tentang *Bandar Raya Paling Sesuai Didiami di Dunia* atas dasar sifat-sifat kebudayaan, iklim, kos sara hidup, dan keadaan sosial; sekali pada 2002 [1], dan sekali lagi dalam tahun 2004. Utne Reader dari Amerika Syarikat pernah membuat pernyataan "Melbourne menambah satu tradisi yang lama yang menjadi kebanggaan sivik, masyarakat pendatang baru dari seluruh dunia, dan makanan terbaik di Australia, dan anda dapat menjumpai satu resipi di mana ramai yang mendakwa Melbourne adalah bandar raya paling hip dalam Hemisfera Selatan" (Nov/Dis 2001). 

Melbourne adalah tuan rumah untuk sukan-sukan terkemuka Australia, seperti: Karnival Larian Musim Bunga Melbourne (termasuk Piala Melbourne), Perlumbaan Formula One Grand Prix Australia, Tenis Terbuka Australia dan pusingan akhir AFL. Melbourne julung-julung kalinya menghoskan Sukan Olimpik di hemisfera selatan dalam 1956, dan kemudiannya Sukan Komanwel pada tahun 2006.

Geografi
--------

### Geologi

Sungai Yarra pada waktu selepas senja
Melbourne terletak dalam sudut dari tenggara tanah besar Australia, dan adalah ibu kota paling selatan di tanah besar. Ia dibina di kuala aliran lava Quaternary ke barat, batu lumpur Silurian ke timur dan pengumpulan pasir Holocene ke tenggara sepanjang Port Phillip, suburbianya berselerak ke timur, sepanjang Sungai Yarra sehingga ke Yarra dan Dandenong Ranges, tenggara ke mulut teluk, dan kemudian ke Sungai Maribyrnong dan bercabang ke barat dan utara ke kawasan pertanian. Central Business District, atau kawasan pusat perniagaan(bandar raya asal) adalah ditetapkan dengan menggunakan Hoddle Grid yang terkenal iaitu kawasan sebesar satu batu kali setengah batu.

#### Geografi Urban

Stesen Tren Flinders Street, stesen kereta api utama
Melbourne adalah bandar raya Australia yang di dibina dengan idea yang berdasarkan bandar yang mempunyai "rumah dan taman hanya bersuku ekar". Oleh itu, banyak daripada metropolitan Melbourne adalah disifatkan dengan ketumpatan penduduk yang rendah.

Tambahan pula, peruntukan bagi tren dan trem yang meluas yang dibekalkan pada tahun-tahun pembangunan terdahulu merangsangkan pembangunan ketumpatan rendah ini untuk berlaku dalam baris-baris radial mengikuti koridor-koridor pengangkutan. Hasilnya adalah Melbourne hari ini yang merupakan antara bandaraya terbesar di dunia dari segi saiz fizikal atau tapak bandar.

Infrastruktur
-------------

### Pengangkutan

Pengangkutan umum di Melbourne disediakan oleh tren, trem, dan bas. Sistem Pengangkutan berintegrasi dalam jaringan Metlink dengan sistem bayaran sepadu yang dapat digunakan untuk ketiga-tiga sistem tersebut. Bayaran untuk pengangkutan adalah mengunakan sistem kad sentuh myki PT Public transport Victoria yang merangkumi 3 zon. (Zon 1 - Percuma untuk perjalanan dalam CBD dan sekitar, Zon 2 dan Zon 3 di kawasan luaran metropolitan.

Melbourne memiliki beberapa lapangan terbang. Lapangan Terbang Antarabangsa Melbourne (atau dikenali juga sebagai Lapangan Terbang Tullamarine kerana terletak di dalam daerah Tullamarine) adalah lapangan terbesar di Melbourne. Lapangan terbang ini digunakan oleh penerbangan-penerbangan utama seperti Qantas Airways, Virgin Blue Airways, Singapore Airlines, Malaysia Airlines, Emirates Airlines, dan sebagainya. 

Lapangan terbang yang lain adalah Lapangan Terbang Avalon yang terletak antara Melbourne dan Geelong. Lapangan terbang ini juga dikenali sebagai lapangan terbang tambang rendah Melbourne kerana ketika ini hanya Jetstar Airways yang terkenal dengan penerbangan tambang rendahnya beroperasi di sini.

### Kenderaan

Melbourne memiliki jaringan lebuh raya yang sangat luas menghubungi bandar-bandar sekitar Melbourne. Misalnya, Hume Highway menghubung Sydney dan Melbourne. Untuk ke Adelaide pula, tersedia Princes Highway. 

### Pengangkutan Awam

Pengangkutan awam di Melbourne disediakan oleh tren, trem, dan bas. Sistem pengangkutan berintegrasi dalam jaringan Metlink dengan sistem bayaran sepadu yang dapat digunakan untuk ketiga-tiga sistem tersebut. Bayaran untuk pengangkutan menggunakan kaedah kad sentuh myki PT Public transport Victoria merangkumi 3 zon. (Zon 1 - pusat bandar raya (CBD) dan sekitar, Zon 2 dan Zon 3 di kawasan luaran metropolitan)

**Tren**

Melbourne trem di Southbank
Sistem tren di Melbourne dimiliki oleh Syarikat Connex. Stesen utama tren Melbourne adalah Stesen Flinders Street untuk tren intrabandar manakala Stesen Southern Cross pula untuk tren-tren antarabandar. Tren-tren ke sekitar kawasan Melbourne disediakan oleh V-Line, manakala tren untuk ke tempat yang lebih jauh seperti Adelaide dan Sydney disediakan oleh sistem-sistem lain yang telah dipersetujui.

**Trem**

Sistem trem di Melbourne dimiliki oleh Syarikat YarraTrams. Trem adalah antara pengangkutan yang sangat digemari oleh warga Melbourne kerana ia menghubungi tempat-tempat menarik seperti di dalam CBD, Docklands, Restoran-restoran Lygon Street, Universiti Melbourne, Pantai St Kilda, dan sejauh Box Hill (yang terletak di dalam Zon 2).

**Bas**

Bas melengkapkan sistem pengangkutan di Melbourne. Ia disediakan oleh beberapa syarikat bas yang dipertanggungjawabkan untuk menjaga laluan-laluan tertentu.

Sarang Penguin dapat dilihat St Kilda Pier di Pantai St. Kilda
Pemandangan Bandar Melbourne dapat dinikmati dari bangunan Eureka Tower ini
Pemandangan melalui Eureka Tower

Rujukan
-------

1. ↑  Clark, Ian D. (2002). *Dictionary of Aboriginal placenames of Melbourne and Central Victoria*. Melbourne: Victorian Aboriginal Corp. for Languages. m/s. 62. ISBN 0957936052.
2. ↑  Nicholson, Mandy; Jones, David (2020). "Wurundjeri-al Narrm-u (Wurundjeri's Melbourne): Aboriginal living heritage in Australia's urban landscapes". *The Routledge Handbook on Historic Urban Landscapes in the Asia-Pacific*. Routledge. doi:10.4324/9780429486470-30. ISBN 978-0-429-48647-0. S2CID 213567108. Diarkibkan daripada yang asal pada 4 June 2022. Dicapai pada 2022-04-23.
3. ↑  "Melbourne Collection". *Welcome to Country*. Diarkibkan daripada yang asal pada 4 June 2022.
4. ↑  "12 ways to reflect on World Heritage Day". *Melbourne Magazine* (dalam bahasa Inggeris). 2022-04-14. Dicapai pada 2022-04-23.
5. ↑  Nicholson, Bill and Mandy (2016). *Wurundjeri's Cultural Heritage of the Melton Area* (PDF). Melbourne: Melton City Council.

Sumber utama
1. myki - kad sentuh untuk semua pengangkutan di Bandar Melbourne , Victoria , Australia.

| * l
* b
* s
 Bandar tuan rumah Sukan Olimpik Musim Panas |
| --- |
| 
* **1896:** Greece Athens
* **1900:** Perancis Paris
* **1904:** Amerika Syarikat St. Louis
* **1908:** United Kingdom London
* **1912:** Sweden Stockholm
* **1916:** *Tiada*[c1]
* **1920:** Belgium Antwerp
* **1924:** Perancis Paris
* **1928:** Belanda Amsterdam
* **1932:** Amerika Syarikat Los Angeles
* **1936:** Jerman Berlin
* **1940:** *Tiada*[c2]
* **1944:** *Tiada*[c2]
* **1948:** United Kingdom London
* **1952:** Finland Helsinki
* **1956:** Australia Melbourne
* **1960:** Itali Rom
* **1964:** Jepun Tokyo
* **1968:** Mexico Bandar Raya Mexico
* **1972:** Jerman Barat Munich
* **1976:** Kanada Montreal
* **1980:** Kesatuan Soviet Moscow
* **1984:** Amerika Syarikat Los Angeles
* **1988:** Korea Selatan Seoul
* **1992:** Sepanyol Barcelona
* **1996:** Amerika Syarikat Atlanta
* **2000:** Australia Sydney
* **2004:** Greece Athens
* **2008:** Republik Rakyat China Beijing
* **2012:** United Kingdom London
* **2016:** Brazil Rio de Janeiro
* **2020:** Jepun Tokyo[c3]
* ***2024:** Perancis Paris*
* ***2028:** Amerika Syarikat Los Angeles*
* ***2032:** Australia Brisbane*

 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Rencana berkaitan Australia ini ialah rencana tunas. Anda boleh membantu Wikipedia dengan mengembangkannya. |

* l
* b
* s