**Atal Bihari Vajpayee** (Hindi: अटल बिहारी वाजपेयीcode: hi is deprecated , lahir 25 Disember 1924 - 16 Ogos 2018) adalah Saintis India yang berkhidmat sebagai Perdana Menteri India sebanyak tiga kali iaitu pada 1996, selepas pilihan raya Lok Sabha dari 19 Mac 1998 - 19 Mei 2004. Beliau menjadi ahli Parlimen selama lebih empat dekad (40 tahun). Vajpayee telah dipilih meanggotai Lok Sabha (Parlimen) sembilan kali, dan dua kali kepada Rajya Sabha (dewan negeri). 

Beliau juga pernah berkhidmat sebagai Ahli Parlimen untuk kawasan Lucknow, Uttar Pradesh, sehingga 2009, apabila beliau bersara kerana masalah kesihatan. Vajpayee adalah salah seorang pengasas Majlis Kanser Nasional Sangh. Beliau juga merupakan Menteri Hal Ehwal Luar dalam kabinet Morarji Desai. Apabila kerajaan parti Janata runtuh, parti lama digabung dan membentuk parti baru dan dinamakan sebagai Parti Bharatiya Janata.

Awal hidup dan pendidikan
-------------------------

Atal Bihari Vajpayee lahir pada 25 Disember 1924 di Shinde Ki Chhavani, sebuah bandar kecil di daerah Gwalior, Madhya Pradesh. Kedua ibu bapanya, Krishna Devi dan Krishna Bihari Vajpayee dalam keluarga kelas pertengahan Brahmin yang dihormati. Datuknya, Pandit Shyam Lal Vajpayee berhijrah ke Gwalior dari kampung nenek moyang di Bateshwar, Uttar Pradesh. Bapanya, Krishna Bihari Vajpayee, adalah seorang penyair dan guru sekolah.

Vajpayee belajar di Kolej Gwalior Victoria (kini Kolej Laxmi Bai), dan lulus dengan kepujian dalam Bahasa Hindi , Bahasa Inggeris dan bahasa Sanskrit. Beliau mendapat ijazah MA jurusan Sains Politik dari DAV College, Kanpur - kelas pertama. Beliau bekerja sepenuh masa dengan Rashtriya Swayamsevak Sangh dan berkhidmat dengan Rashtradharma, Veer Arjun dan akhbar Panchjanya sebagai seorang wartawan. 

Vajpayee tidak pernah berkahwin dan memutuskan untuk mendedikasikan hidupnya untuk perkhidmatan negara.

Awal kerjaya politik
--------------------

Pada tahun 1942, beliau telah ditangkap kerana terlibat dalam pergerakan kemerdekaan India.Tahun 1951, beliau bekerja dengan Bharatiya Jana Sangh yang baru ditubuhkan yang mendukung kuasa Hindu. Beliau menjadi pembantu Shyama Prasad Mukherjee , pemimpin Bharatiya Jana Sangh (BJS). Tahun 1954 , Mukherjee meninggal dunia dalam penjara semasa mogok. Bantahan dan mati syahidnya Mukherjee mencetuskan masalah keselamatan negara India.Pada tahun 1957, Vajpayee dipilih sebagai ahli Lok Sabha kerana mahir berpidato. Beliau begitu kagum dengan Perdana Menteri Jawaharlal Nehru malah JawaharlAL meramalkan bahawa Vajpayee akan menjadi Perdana Menteri India satu masa nanti.

Selepas kematian tragis Deendayal Upadhyaya kepimpinan Jana Sangh jatuh pada bahu Vajpayee. Beliau menjadi presiden Sangh Jana Kebangsaan pada tahun 1968 dan bersama-sama dengan Nanaji Deshmukh , Balraj Madhok dan Lal Krishna Advani membawa Jan Sangh ke peringkat kebangsaan.

  

Beliau telah ditangkap dan ditahan di Bangalore semasa kecemasan 1975-1977. Pada tahun 1977, beliau menyahut seruan Jayaprakash Narayan agar semua parti pembangkang bersatu menentang Kongres.Vajpayee mengetuai Jana Sangh untuk bergabung dengan Parti Janata. Parti Janata menang besar dalam Pilihan raya umum India 1977, beliau menjadi itu Menteri Hal Ehwal Luar di bawah kabinet Morarji Desai. 1977, Beliau menjadi orang pertama berucap di Perhimpunan Agung PBB dalam bahasa Hindi. Kerajaan parti Janata runtuh pada 1979. Parti Janata telah dibubarkan tidak lama selepas Morarji Desai meletak jawatan sebagai Perdana Menteri pada tahun 1979. 

Vajpayee menyertai Jan Sangh Bharatiya dan Rashtriya Swayamsewak Sangh bersama Lal Krishna Advani dan Bhairon Singh Shekhawat , untuk mengasaskan Parti Bharatiya Janata (BJP) pada tahun 1980. Beliau menjadi Presiden pertama BJP. 

BJP menentang militan Sikh yang semakin meningkat di negeri Punjab. Beliau menyalahkan Perdana Menteri Indira Gandhi kerana peningkatan rasuah. BJP tidak tidak menyokong Operasi Bluestar dan membantah keganasan terhadap kaum Sikh di Delhi (1984) berikutan pembunuhan Indira Gandhi oleh dua pengawal peribadi Sikh. Dalam tempoh berdarah ini, lebih daripada 3,000 orang Sikh telah dibunuh. BJP hanya menang dua kerusi parlimen dalam Pilihan raya India 1984. Vajpayee kekal di peringkat pusat sebagai Presiden parti dan Ketua Pembangkang di Parlimen.

  

BJP menjadi suara politik Pergerakan Ram Janmabhoomi Mandir ,yang diketuai oleh aktivis Vishwa Hindu Parishad (VHP) dan RSS. Pergerakan ini berusaha untuk membina sebuah kuil yang didedikasikan kepada Tuhan Rama di tapak Masjid Babri di Ayodhya .Penganut Hindu percaya bahawa tapak itu adalah tempat kelahiran Rama, dan dengan menjadi tapak yang paling suci agama Hindu .

  

Kemenangan dalam pilihan raya di Gujarat dan Maharashtra Mac 1995 dan prestasi baik di Karnataka pada Disember 1994, mendorong BJP menjadi lebih dominan.Semasa persidangan BJP di Mumbai November 1995, Presiden BJP, LK Advani mengisytiharkan bahawa Vajpayee akan menjadi Perdana Menteri India jika BJP menang dalam pilihan raya parlimen Mei 1996. Vajpayee dilantik menjadi Perdana Menteri India dari 1996-2004 dan tiga tempoh masa iaitu May 1996, 1998-1999 dan tempoh 1999-2004.

Rujukan
-------



| Kawalan kewibawaan Sunting ini di Wikidata |
| --- |
| Umum | 
* ISNI
	+ 1
* VIAF
	+ 1
* WorldCat Identities
	+ 1

 |
| Perpustakaan negara | 
* Perancis (data)
* Jerman
* Israel
* Amerika Syarikat
* Australia
* Belanda

 |
| Kamus biografi | 
* Jerman

 |
| Pangkalan data saintifik | 
* CiNii (Jepun)

 |
| Lain-lain | 
* Aplikasi Berfaset Terminologi Subjek
* MusicBrainz (artis)
* RERO (Switzerland)
	+ 1
* SUDOC (Perancis)
	+ 1
* Trove (Australia)
	+ 1

 |