recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
***Untuk makna lain perkataan ini, sila lihat faedah (nyahkekaburan).***

**Faedah** ialah suatu yuran, dibayar pada modal dipinjam. Aset dipinjam termasuk wang, saham, barangan pengguna melalui sewa beli, aset utama seperti pesawat, dan juga kilang-kilang keseluruhannya dalam aturan sewa kewangan. Kaedahnya dikira pada nilai aset-aset dalam cara yang sama dengan wang. Faedah boleh difikirkan sebagai "sewa pada wang". Contohnya, jika anda ingin meminjam wang dari bank, ada sesetengah kadar yang anda harus bayar menurut berapa banyak anda ingin diberikan pinjaman. 

Yurannya adalah pampasan kepada pemberi pinjaman untuk yang sebelum ini pelaburan berguna yang lain yang mungkin telah dilakukan dengan wang dipinjam. Daripada pemberi pinjaman menggunakan aset secara terus, mereka diberikan terdahulunya kepada peminjam. Peminjam kemudian menikmati manfaat menggunakan aset lebih awal daripada usaha yang diperlukan untuk mendapatkan mereka, sementara pemberi pinjaman menikmati kemanfaatan yuran dibayar oleh peminjam untuk keistimewaaan itu. Jumlah yang dipinjam, atau nilai aset yang dipinjam, digelar wang pokok. Nilai wang pokok ini dipegang oleh peminjam pada kredit. Kadar oleh itu adalah harga kredit, bukan harga wang seperti yang ia secara umum - dan secara tersilap - dianggap. Peratusan wang pokok yang dibayar sebagai suatu yuran (kadarnya), ke atas suatu tempoh masa, digelar **kadar faedah**.
**Etnologi** merupakan perkataan yang berasaskan perkataan etnik, iaitu bangsa manusia. Etnologi merujuk kepada salah satu daripada cabang bidang sains antropologi, yang mengkaji rumpun bangsa manusia dan pelbagai aspek kebudayaannya serta perhubungan antara satu bangsa dengan yang lain.

ilmiah disiplin
---------------

Berbanding dengan etnografi, menerusi pelbagai kajian kumpulan etnik tunggal melalui hubungan langsung dengan budaya, etnologi mengambil kajian yang telah disusun oleh etnografer dan ia kemudian, akan turut membandingkan dan juga membezakan beberapa budaya yang berbeza dengan, ilmiah disiplin, "ilmu pengetahuan tentang bangsa lain, "sains bangsa dan bangsa, atau tentang orang-orang terpelajar di mana mereka meneliti asal-usul, bahasa, adat istiadat, dan institusi dari berbagai bangsa, dan akhirnya ke tanah air dan tempat duduk kuno, agar dapat lebih baik untuk menilai bangsa dan bangsa pada zaman mereka sendiri. "kepelbagaian linguistik dan budaya ditimbulkan oleh keadaan di Kerajaan Hungary yang berbilang etnik dan multibahasa dan akarnya di antara Slovaknya, dan oleh pergeseran yang mula muncul setelah pengunduran secara beransur-ansur Empayar Uthmaniyyah di wilayah yang lebih jauh di Balkan, seterusnya, yang menggunakan dan mentakrifkannya, sebagai yang diantara, menjadi suatu disiplin, untuk pembinaan semula sejarah manusia, dan perumusan invarian budaya, seperti pantang larang sumbang dan perubahan budaya, dan perumusan generalisasi mengenai "sifat manusia", konsep yang telah dikritik sejak abad ke-19 oleh pelbagai ahli falsafah (Hegel, Marx, strukturalisme, dll.). Di beberapa bahagian dunia, etnologi telah berkembang di sepanjang jalan penyiasatan dan doktrin pedagogi yang bebas, dengan antropologi budaya menjadi dominan terutama di Amerika Syarikat, dan antropologi sosial di Great Britain. Perbezaan antara ketiga istilah itu semakin kabur. Etnologi telah dianggap sebagai bidang akademik sejak akhir abad ke-18, terutama di Eropah dan kadang-kadang dianggap sebagai kajian perbandingan kumpulan manusia.
Burung cakar Darwin ialah contoh jelas dan terkenal bagi evolusi mencapah, yang dalamnya spesies leluhur menyebar kepada sebilangan spesies keturunan dengan trait-trait yang serupa dan berbeza.
**Evolusi mencapah** atau **pemilihan mencapah** ialah perkumpulan perbezaan antara populasi berkait rapat dalam sesuatu spesies, yang membawa kepada penspesiesan. Evolusi mencapah biasanya terlihat apabila dua populasi menjadi terpisah kerana sawar geografi (seperti dalam penspesiesan alopatri atau penspesiesan peripatri) dan mengalami tekanan-tekanan terpilih yang memacu adaptasi terhadap persekitaran baharu. Selepas banyak generasi dan evolusi berterusan, populasi-populasi berkenaan tidak mampu saling membiak lagi dengan satu sama lain. Ahli alamiah Amerika Syarikat, J. T. Gulick (1832–1923) merupakan yang pertama untuk menggunakan istilah "evolusi mencapah", yang penggunaannya menjadi meluas dalam kesusasteraan evolusi moden. Contoh klasik bagi pencapahan dalam alam semula jadi ialah penyesuaian menyebar bagi burung cakar Darwin di Galapagos atau perbezaan warna pada populasi-populasi bagi spesies yang tinggal di habitat berlainan seperti mencit saku dan cicak pagar.

Istilah ini juga dapat digunakan dalam evolusi molekul, seperti terhadap protein yang terbit daripada gen-gen homolog. Kedua-dua gen ortolog (hasil daripada peristiwa penspesiesan) dan gen paralog (hasil daripada penduaan gen) dapat menggambarkan evolusi mencapah. Melalui penduaan gen, ada kemungkinan bahawa evolusi mencapah dapat berlaku antara dua gen dalam sesuatu spesies. Keserupaan antara spesies yang telah mencapah disebabkan oleh asal usul bersamanya, maka keserupaan demikian ialah homologi. Sebaliknya, evolusi menumpu bangkit apabila adaptasi telah bangkit secara berasingan, lalu mewujudkan struktur beranalog seperti sayap pada burung dan pada serangga.

Rujukan
-------

1. ↑  "Sympatric speciation" (dalam bahasa Inggeris). Dicapai pada 2 Februari 2016.
2. ↑  penerbitan capaian tertutup - di belakang sekatan berbayar Gulick, John T. (September 1888). "Divergent Evolution through Cumulative Segregation". *Journal of the Linnean Society of London, Zoology* (dalam bahasa Inggeris). **20** (120): 189–274. doi:10.1111/j.1096-3642.1888.tb01445.x. Dicapai pada 26 September 2011. (langganan diperlukan)
3. ↑  Carl T. Bergstrom and Lee Alan Dugatkin (2016), *Evolution* (dalam bahasa Inggeris) (ed. ke-2), New York: W. W. Norton & Company, m/s. 127, ISBN 9780393937930

Lihat juga
----------

* Kladistik
* Devolusi
***Filem The Unknown*** merupakan sebuah filem seram bisu Hitam-Putih yang dikeluarkan di Amerika Syarikat pada tahun 1927. Ia diarah oleh Tod Browning dan merupakan filem dalam genre Romantik-Drama-Seram. 

Filem The Unknown mempunyai tempoh tayangan sepanjang 65 minit. Ia menonjolkan Lon Chaney sebagai pelempar pisau "Alonzo Tanpa Lengan" dan Joan Crawford sebagai gadis karnival berpakaian seksi yang ingin dikahwininya.

Ahli sejarah filem Ken Hanke menganggap filem ini dalam banyak aspek merupakan filem terbaik Browning dengan Lon Chaney. Burt Lancaster berkata bahawa lakonan Chaney dalam *The Unknown* mencirikan "satu adegan paling menarik dan penuh emosi yang saya pernah lihat seseorang pelakon lakukan." Chaney melakukan adegan kerjasama yang menakjubkan dan menyakinkan dengan pengganti sebenar tanpa tangan Paul Desmuke (kadang kala dikreditkan sebagai Peter Dismuki), yang kakinya digunakan bagi menggunakan objek seperti pisau dan rokok dalam bingkai dengan bahagian atas dan muka Chaney.

Pautan luar
-----------

* The Unknown
* *The Unknown* at Rotten Tomatoes
* *The Unknown*  di Pangkalan Data Filem Internet (IMDb)
* *The Unknown* di Allmovie


1. ↑  Hanke, Ken. 1991. *A Critical Guide to Horror Film Series*. New York: Garland Pub. p. 9. ISBN 0824055454.
2. ↑  "Lon Chaney: The Man of a Thousand Faces", *American Masters*, pbs.org. Retrieved October 18, 2014.
**Evolusi manusia**, atau **Anthropogenesis**, merupakan bahagian dari evolusi biologi yang mengenai munculnya *homo sapiens*. Ini merupakan subjek yang luas penyelidikan ilmiah yang berusaha memahami dan menjelaskan bagaimana perubahan ini terjadi. Studi dari evolusi manusia meliputi berbagai ilmu pengetahuan, terutama fisik antropologi, linguistik dan genetika.

Beberapa typological spesies *Homo* telah berkembang. Termasuk *Homo erectus* yang menghuni Asia dan *Homo neanderthalensis* yang menghuni Eropah.

Archaic Homo sapiens berevolusi antara 400.000 dan 250.000 tahun yang lalu.

Baru-baru ini, beberapa kajian pada tahun 2019 dan 2020 dari "Central South University" (CSU; 中南 大学), telah mengemukakan bukti yang kuat untuk asal usul manusia yang berbilang wilayah. Bukti genetik menunjukkan bahawa populasi yang berkaitan dengan Orang Asia Timur (Orang Asia Timur, Orang Siberia, Orang Asia Tengah, Orang Asia Tenggara, Orang Polinesia dan Orang Asli Amerika) secara genetik berbeza dengan orang Eropah atau Afrika. Mereka lebih jauh menunjukkan bahawa bukti ini bertentangan dengan penghijrahan ke luar Afrika. Mereka menyimpulkan bahawa populasi yang berkaitan dengan Asia Timur (juga dikenali sebagai bangsa Mongoloid) berasal dari suatu tempat di Asia Timur (selatan China).

Daftar spesies
--------------

* *Sahelanthropus*
	+ *Sahelanthropus tchadensis*
* *Orrorin*
	+ *Orrorin tugenensis*
* *Ardipithecus*
	+ *Ardipithecus kadabba*
	+ *Ardipithecus ramidus*
* *Australopithecus*
	+ *Australopithecus anamensis*
	+ *Australopithecus afarensis*
	+ *Australopithecus bahrelghazali*
	+ *Australopithecus africanus*
	+ *Australopithecus garhi*
* *Paranthropus*
	+ *Paranthropus aethiopicus*
	+ *Paranthropus boisei*
	+ *Paranthropus robustus*
* *Kenyanthropus*
	+ *Kenyanthropus platyops*
* *Homo*
	+ *Homo habilis*
	+ *Homo rudolfensis*
	+ *Homo ergaster*
	+ *Homo georgicus*
	+ *Homo erectus*
	+ *Homo cepranensis*
	+ *Homo antecessor*
	+ *Homo heidelbergensis*
	+ *Homo rhodesiensis*
	+ *Homo neanderthalensis*
	+ *Homo sapiens idaltu*
	+ *Homo sapiens* (Cro-magnon)
	+ *Homo sapiens sapiens*
	+ *Homo floresiensis*
* *Megantrophus*
	+ *Megantrophus Paleojavanicus*

Pautan luar
-----------

* BBC: The Evolution of Man
* Illustrations from *Evolution* (textbook)
* Smithsonian – Homosapiens
* Smithsonian – The Human Origins Program



|  |  |
| --- | --- |
| Ikon tunas | Rencana berkaitan biologi ini ialah rencana tunas. Anda boleh membantu Wikipedia dengan mengembangkannya. |

* l
* b
* s

1. ↑  Modern human origins: multiregional evolution of autosomes and East Asia origin of Y and mtDNA. Dejian Yuan, Xiaoyun Lei, Yuanyuan Gui, Mingrui Wang, Ye Zhang, Zuobin Zhu, Dapeng Wang, Jun Yu, Shi Huang
2. ↑  Ancient Y chromosomes confirm origin of modern human paternal lineages in Asia rather than Africa. Hongyao Chen, Ye Zhang, Shi Huang
Dalam falsafah, **falsafah bahasa** berkisar mengenai sifat bahasa, hubungan antara bahasa-bahasa, penutur bahasa, dan dunia sekeliling. Penyelidikan boleh merangkumi penyelidikan mengenai sifat makna, niat, rujukan, penyusunan ayat, konsep, pembelajaran, dan pemikiran.

Dalam falsafah kontinental (Eropah moden), bidang bahasa tidak dipelajari sebagai disiplin yang ekslusif. Sebaliknya, bidang ini adalah sebahagian dalam banyak bidang pemikiran yang penting seperti fenomenologi, semiotik struktur, hermeneutik, eksistensialisme, dekonstruksi dan teori kritis.

Di dunia Barat, penyelidikan mengenai bahasa wujud seawal abad ke-5 SM dengan falsafah-falsafah Socrates, Plato, Aristoteles, dan aliran stoisisme. Di India serta Yunani, spekulasi linguistik muncul mendahului kemunculan penerangan sistematik bahasa menerusi tatabahasa, dengan kemunculan pada sekitar abad ke-5 SM di India (lihat Yaska), dan sekitar abad ke-3 SM di Yunani (lihat Rhianus).

Rujukan
-------

1. ↑  "Philosophy of language". *Encyclopedia Britannica* (dalam bahasa Inggeris). Dicapai pada 2018-11-14.
2. ↑  "Philosophy of Language". *Internet Encyclopedia of Philosophy* (dalam bahasa Inggeris). Dicapai pada 2019-09-22.
3. ↑  Blackburn, S. "History of the Philosophy of Language". In *Oxford Companion to Philosophy*. ed. Ted Honderich. Oxford: Oxford University Press. 1995. ISBN 0-19-866132-0

|  |  |
| --- | --- |
| Ikon tunas | Rencana berkaitan falsafah ini ialah rencana tunas. Anda boleh membantu Wikipedia dengan mengembangkannya. |

* l
* b
* s

|  |  |
| --- | --- |
| Kawalan kewibawaan: Perpustakaan negara Sunting ini di Wikidata | 
* Jerman
* Jepun
* Republik Czech

 |
Kultur *bacillus* yang biasa. Banyak alkalifil mempunyai morfologi *bacillus*.
**Alkalifil** (**الکاليفيل**) merupakan kelas mikrob lampau yang mampu hidup dalam persekitaran kealkalian (pH kira-kira 8.5–11), membesar secara optimum sekitar pH 10. Bakteria ini boleh lagi dikategorikan sebagai alkalifil obligat (yang memerlukan pH tinggi untuk hidup), alkalifil fakultatif (berupaya untuk hidup dalam pH tinggi, tetapi juga membesar di bawah keadaan normal) dan haloalkalifil (yang memerlukan kandungan garam yang tinggi untuk hidup).

Maklumat latar belakang
-----------------------

Pertumbuhan mikrob dalam keadaan beralkali mengemukakan beberapa komplikasi kepada aktiviti dan pembiakan biokimia biasa kerana pH yang tinggi boleh memudaratkan proses-proses sel biasa. Contohnya, kealkalian boleh membawa kepada penyahaslian DNA, ketidakstabilan membran plasma dan pentakaktifan enzim sitosol serta perubahan-perubahan fisiologi tidak menggalakkan yang lain. Oleh itu, untuk mengelakkan halangan tersebut, alkalifil mesti sama ada mempunyai jentera sel tertentu yang berfungsi dengan baik dalam lingkungan kealkalian atau kaedah untuk mengasidkan sitosol yang berhubung dengan persekitaran luar sel. Untuk menentukan yang mana satu kemungkinan di atas digunakan oleh alkalifil, pengujikajian menunjukkan enzim alkalifil mempunyai pH optimum yang normal secara relatifnya. Penentuan bahawa enzim ini berfungsi paling cekap berhampiran julat pH fisiologi neutral (kira-kira 7.5–8.5) merupakan salah satu langkah utama menjelaskan bagaimana alkalifil hidup dalam persekitaran yang amat bes. Kerana pH sitosol mesti hampir kekal neutral, aklafil mesti mempunyai satu atau lebih mekanisme untuk mengasidkan sitosol apabila hadir dalam persekitaran kealkalian yang tinggi.

Rujukan
-------

1. ↑  HORIKOSHI, KOKI. "Alkaliphiles: Some Applications of Their Products for Biotechnology." MICROBIOLOGY AND MOLECULAR BIOLOGY REVIEWS 63.4 (1999): 735-50. Print.
2. ↑  Higashibata, Akira, Taketomo Fujiwara, and Yoshihiro Fukumori. "Studies on the Respiratory System in Alkaliphilic Bacillus; a Proposed New Respiratory System." Extremophiles 2 (1998): 83–92. Print.
Portal:* icon Biologi
**Amalan Pertanian Baik** (APB) atau ***Good Agricultural Practices*** (GAP) merupakan satu pendekatan dalam sistem pengembangan pertanian Jabatan Pertanian Malaysia untuk memastikan pengeluaran hasil pertanian berkualiti dan selamat dimakan. APB mengambil kira pengurusan ladang yang mesra alam sekitar. APB adalah amalan-amalan yang dilaksanakan semasa proses pengeluaran dan pengendalian hasil bagi mempastikan hasil ladang adalah berkualiti, selamat dimakan dan tidak menimbulkan risiko kepada alam sekitar dan pekerja ladang. Dasar agro makanan negara memberikan penekanan terhadap sektor agro-makanan yang mahukan perlaksanaan APB oleh semua pengusaha ladang pertanian makanan.

Kepentingan
-----------

APB dijadikan nadi utama dan penting dalam perlaksanaan Program Pengembangan Jabatan Pertanian dan perlu diprogramkan dalam sistem penyampaian pengembangan kepada semua petani melalui Latihan dan Lawatan. Pegawai Pengembangan akan memberikan penerangan dan bimbingan sehingga petani faham bagaimana untuk melaksanakan APB dari pemilihan lokasi kebun, pemilihan bahan tanaman, amalan penanaman, amalan pembajaan, kawalan musuh dan penyakit, penuaian hasil, pengendalian hasil, pengurusan buruh dan pekerja asing serta beberapa aktiviti lain. Mereka akan diberikan akreditasi Persijilan seperti persijilan SALM (Skim Amalan Ladang Baik Malaysia) atau SOM (Sijil Organik Malaysia).

Perlaksanaan APB oleh semua petani dilaksanakan secara berperingkat-peringkat dan didaftarkan. Kajian oleh Perbadanan Produktiviti Malaysia (MPC) mendapati banyak faedah yang akan diperolehi oleh petani yang telah dianugerahkan SALM atau SOM seperti dapat memenuhi piawaian keselamatan makanan dan kualiti produk serta mampu membuka ruang pasaran hasil pertanian mereka kepada pasaran ekspot.

Permohonan
----------

Sehingga kini seramai 112 petani dan ladang telah pun dianugerahkan sijil SALM semenjak tahun 2002 dimana banyak permohonan persijilan masih dalam proses pemeriksaan ladang. Mengikut rekod yang ada, terdapat sebanyak 38 petani dan peladang telah dianugerahkan sijil SOM di Semenanjung Malaysia. Bagaimanapun, daripada senarai tersebut, terdapat sebahagian daripada SOM yang dikeluarkan telah tamat tempoh. Proses permohonan persijilan boleh dijalankan dengan pemohon boleh berhubung dengan pejabat pertanian terdekat atau berhubung dengan pembantu pertanian kawasan di setiap mukim.

Rujukan
-------

1. ↑  Senarai penerima sijil SALM[*pautan mati kekal*]
2. ↑  Senarai penerima SOM di Semenanjung Malaysia[*pautan mati kekal*]

Pautan luar
-----------

* (Inggeris) APB Global
**Armen Takhtajan** (1910-2009), juga dikenali sebagai **Armen Leonovich Takhtadjan** atau **Takhtadzhian**), ialah seorang ahli botani Soviet-Armenia yang merupakan salah satu tokoh yang paling mustahak dalam evolusi dan taksonomi tumbuhah, serta biogeografi, dalam abad ke-20. Kegemaran-kegemarannya yang lain termasuk morfologi tumbuhan berbunga, paleobotani, dan flora Kaukasia.

Takhtajan bertugas di Institut Botani Komarov, Leningrad, di mana beliau mengembangkan skim pengelasan untuk tumbuhan berbunganya yang menekankan perhubungan filogeni antara tumbuhan-tumbuhan pada tahun 1940. Sistemnya tidak diketahui oleh ahli-ahli botani di dunia Barat sehingga selepas 1950, dan pada lewat 1950-an, beliau memulakan surat-menyurat dan usaha sama dengan Arthur Cronquist, seorang ahli botani Amerika Syarikat yang terkenal untuk skim pengelasan tumbuhannya yang amat dipengaruhi oleh usaha samanya dengan Takhtajan dan ahli-ahli botani yang lain di Komarov.

"Sistem Takhtajan" untuk pengelasan tumbuhan berbunga mengolah tumbuhan-tumbuhan berbunga sebagai satu aras divisi (filum), iaitu *Magnoliophyta*, yang mempunyai dua kelas, iaitu *Magnoliopsida* (dikot) dan *Liliopsida* (monokot). Kedua-dua kelas itu dibahagikan pula kepada subkelas, dan kemudiannya kepada supersusunan, susunan, dan famili. Sistem Takhtajan serupa dengan sistem Cronquist, tetapi lebih rumit pada aras yang lebih tinggi. Takhtajan lebih menyukai susunan dan famili yang lebih kecil untuk membenarkan ciri-ciri dan perhubungan-perhubungan evolusi lebih mudah difahami. Sistem pengelasan Takhtajan masih terpengaruh; umpamanya, sistemnya digunakan oleh Taman Botani Montreal. Selain daripada sistem pengelasan tumbuhan berbunga, Takhtajan juga mengembangkan sebuah sistem kawasan flora.

Takhtajan ialah seorang ahli Akademi Sains Rusia, serta seorang ahli bersekutu asing untuk Akademi Sains Nasional di Amerika Syarikat sejak 1971. 

Ketika nama pengarang dimasukkan dalam penyedutan nama botani, singkatan **Takht.** boleh diletakkan pada nama tajuk karyanya.

Karya pilihan
-------------

* A. Takhtajan, Th.J. Crovello dan A. Cronquist (1986). *Kawasan-kawasan Flora di Seluruh Dunia* ("*Floristic Regions of the World*")
* A. Takhtajan (1991). *Arah-arah aliran Evolusi dalam Tumbuhan Berbunga* ("*Evolutionary Trends in Flowering Plants*")
* A. Takhtajan (1997) *Kepelbagaian dan Pengelasan Tumbuhan-tumbuhan Berbunga* ("*Diversity and Classification of Flowering Plants*")
**Doménikos Theotokópoulos** (Yunani: Δομήνικος Θεοτοκόπουλοςcode: el is deprecated ) atau juga dikenali dengan nama jolokannya **El Greco** ([él gré.ko], "Si Yunani", 1541 – 7 April 1614) ialah pelukis, pematung, dan jurubina Renaisans Spanyol. Ia biasa menandatangani lukisannya dalam abjad Yunani dengan nama lengkapnya , menunjukkan asal Yunaninya.

El Greco lahir di Kriti, yang menjadi pusat seni pasca-Bizantium saat itu. Ia dididik menjadi seniman dari genre itu sebelum merantau dalam usia 26 ke Venezia, seperti yang dilakukan seniman Yunani lainnya. Pada tahun 1570, ia pindah ke Roma dan membuka lokakarya dan mengerjakan sejumlah karya. Selama di Italia, El Greco menambahkan unsur manerisme dan Renaisans Venesia ke dalam karyanya. Pada tahun 1577, dalam usia 36 tahun, ia pindah ke Toledo, Spanyol, tempat kerjanya hingga meninggal pada tahun 1614. Di Toledo, El Greco mengerjakan sejumlah lukisan terkenal.

Gaya dramatis dan ekspresionis menyulitkan pelukis lain di zamannya, tetapi diapresiasi pada abad ke-20. El Greco dianggap telah memengaruhi gaya ekspresionisme dan kubisme. Kepribadian dan karyanya mengilhami para penyair dan penulis seperti Rainer Maria Rilke dan Nikos Kazantzakis. Banyak sarjana modern berpikir bahwa El Greco tidak termasuk aliran manapun. Ia banyak dikenal berpostur panjang dan memberi warna fantastik dan dramatis, menggabungkan tradisi Bizantium dengan lukisan Barat. Umumnya bagian lukisannya amat terang kontras dengan latarnya yang gelap.

Rujukan
-------

1. ↑  Metropolitan Museum of Art
2. ↑  J. Brown, *El Greco of Toledo*, 75-77
3. ↑  "Greco, El". *Encyclopaedia Britannica*. 2002.
4. ↑  M. Lambraki-Plaka, *El Greco—The Greek*, 60

|  |  |
| --- | --- |
| Ikon tunas | Rencana berkenaan biografi ini ialah rencana tunas. Anda boleh membantu Wikipedia dengan mengembangkannya. |

* l
* b
* s

|  |  |
| --- | --- |
| Ikon tunas | Rencana berkaitan pelukis ini ialah rencana tunas. Anda boleh membantu Wikipedia dengan mengembangkannya. |

* l
* b
* s
**Apokrifa** (atau dalam bahasa Inggeris **Apocrypha** ) berasal daripada perkataan Yunani *apokryphos*, bermaksud *rahsia*, *tersembunyi* atau *bukan kanonik*.  Oleh itu, istilah ini merujuk kepada tulisan yang diragui kesahihannya.

Istilah *apokrifa* biasanya digunakan oleh Gereja Kristian Protestan untuk merujuk kepada buku-buku yang dianggap bukan kanonik, tidak termasuk dalam kanon Perjanjian Lama atau Perjanjian Baru. Contohnya ialah 1 dan 2 Maccabees, Tobit, Judith, Kebijaksanaan Salomo, Ecclesiasticus, Barukh, dan tambahan kepada Ester dan Daniel.

Deuterokanonik
--------------

Bagi buku yang dianggap *Apokrifa* dalam Perjanjian Lama oleh orang Kristian Protestan, istilah yang biasa digunakan hari ini ialah Deuterocanonika, yang bermaksud kanon kedua, atau kurang penting. Walaupun dianggap kurang penting, buku-buku dalam "Deuterocanonical" masih berguna kerana ia memberikan banyak maklumat tentang tradisi kebijaksanaan dan sejarah Yahudi dari masa pembuangan Babylon hingga masa kelahiran Yesus .

Tetapi dalam Gereja Katolik dan Gereja Ortodoks Timur, Deuterocanics tetap dimasukkan dalam Kanon Alkitab sejak awal. Penganut Kristian Protestan melihat buku Deuterokanonik sebagai apokrif sejak Reformasi Protestan .

1. ↑   (Inggeris)Paul Lawrence. 2006. The Lion Atlas of Bible History. Oxford: Lion Hudson. 13.
Shows the countries where 3GPP Long Term Evolution is availablePenggunaan teknologi LTE
  Negara dan wilayah dengan perkhidmatan LTE komersial
  Negara-negara dan wilayah dengan penempatan rangkaian LTE komersial yang berterusan atau dirancang
  Negara dan wilayah dengan sistem percubaan LTE (pra-komitmen)
Dalam telekomunikasi, **Evolusi Jangka Panjang** (**LTE**) ialah piawaian untuk komunikasi tanpa wayar berkelajuan tinggi untuk peranti mudah alih dan terminal data, berdasarkan teknologi GSM/EDGE dan UMTS/HSPA. Ia meningkatkan kapasiti dan kelajuan menggunakan antara muka radio yang berbeza bersama dengan penambahbaikan rangkaian teras. Standard ini dibangunkan oleh 3GPP (Projek Perkongsian Generasi Ketiga) dan dinyatakan dalam siri dokumen Release 8, dengan peningkatan kecil yang diterangkan dalam Release 9. LTE adalah laluan peningkatan untuk pembawa dengan rangkaian GSM / UMTS dan rangkaian CDMA2000. Frekuensi dan band LTE yang berbeza yang digunakan di negara-negara yang berbeza bermakna hanya telefon berbilang band dapat menggunakan LTE di semua negara di mana ia disokong.

LTE biasanya dipasarkan sebagai **4G & Advance 4G**,tetapi ia tidak memenuhi kriteria teknikal perkhidmatan wayarles 4G, seperti yang dinyatakan dalam siri dokumen 3GPP Release 8 dan 9 untuk Advanced LTE. LTE juga dikenali sebagai 3.95G. Keperluan tersebut pada asalnya ditetapkan oleh organisasi ITU-R dalam spesifikasi Advanced IMT. Walau bagaimanapun, disebabkan oleh tekanan pemasaran dan kemajuan yang ketara yang WiMAX, Access Packet Speed Evolved dan LTE membawa kepada teknologi 3G asal, ITU kemudian memutuskan bahawa LTE bersama-sama dengan teknologi yang disebutkan di atas boleh dipanggil teknologi 4G. Standard Advanced LTE secara rasmi memenuhi keperluan ITU-R untuk dipertimbangkan IMT-Advanced. Untuk membezakan LTE Advanced dan WiMAX-Advanced daripada teknologi 4G semasa, ITU telah menetapkannya sebagai "True 4G".

Rujukan
-------

1. ↑  "An Introduction to LTE". 3GPP LTE Encyclopedia. Dicapai pada December 3, 2010.
2. ↑  "Long Term Evolution (LTE): A Technical Overview" (PDF). Motorola. Dicapai pada July 3, 2010.
3. ↑  "Newsroom • Press Release". Itu.int. Dicapai pada 2012-10-28.
4. ↑  "ITU-R Confers IMT-Advanced (4G) Status to 3GPP LTE" (Press release). 3GPP. 20 October 2010. Dicapai pada 18 May 2012.
5. ↑  pressinfo (2009-10-21). "Press Release: IMT-Advanced (4G) Mobile wireless broadband on the anvil". Itu.int. Dicapai pada 2012-10-28.
6. ↑  "Newsroom • Press Release". Itu.int. Dicapai pada 2012-10-28.

Pautan luar
-----------

* LTE homepage Diarkibkan 2008-12-07 di Wayback Machine from the 3GPP website
* LTE Frequently Asked Questions
* LTE Deployment Map
* A Simple Introduction to the LTE Downlink
* LTE-3GPP.info: online LTE messages decoder fully supporting Rel.14
**Fußballklub Austria Wien** (dalam bahasa Melayu dikenali sebagai; **Austria Vienna**), merupakan kelab bola sepak Austria yang berpangkalan di Vienna. Kelab ini telah menjuarai 24 gelaran Bundesliga Austria. Kelab ini merupakan pesaing terdekat dalam pertembungan Vienna, SK Rapid Wien. Dengan 27 kejayaan dalam Piala Austria dan enam dalam Piala Super Austria, Austria Wien merupakan kelab paling berjaya dalam kedua-dua kejohanan itu. Kelab ini juga pernah melangkah ke perlawanan akhir Piala Juara-Juara UEFA pada tahun 1978.

Stadium
-------

FK Austria Wien bermain di tempat halamannya iaitu di Stadium Franz Horr dengan mempunyai kapasiti 13,000 sejak 2008. Stadium ini asalnya dibina pada 1925 untuk pasukan Slovan Vienna, kelab imigran orang Czech dan telah dimusnahkan oleh tentera Bersekutu pada Perang Dunia Kedua. Austria Wien berpindah ke tapak tersebut pada 1973 dan bermain perlawanan pertama mereka pada 26 Ogos. Stadium ini kemudian diberi nama iaitu Franz Horr, yang merupakan pengerusi kelab ini sempena memperingati kematian beliau. Stadium ini dibaik pulih dan menambah tempat duduk pada 1982, 1986, 1998 dan paling terkini pada tahun 2008.

Penghargaan
-----------

#### Domestik

**Bundesliga Austria (24)**

* **Juara:** 1923–24 (gelaran serantau), 1925–26 (gelaran serantau); 1948–49, 1949–50; 1952–53; 1960–61, 1961–62, 1962–63; 1968–69, 1969–70; 1975–76; 1977–78, 1978–79, 1979–80, 1980–81; 1983–84, 1984–85, 1985–86; 1990–91, 1991–92, 1992–93; 2002–03, 2005–06, 2012–13

**Piala Austria (27)**

* **Juara:** 1921, 1924, 1925, 1926, 1933, 1935, 1936, 1948, 1949, 1960, 1962, 1963, 1967, 1971, 1974, 1977, 1980, 1982, 1986, 1990, 1992, 1994, 2003, 2005, 2006, 2007, 2009

**Piala Super Austria (6)**

* **Juara:** 1990, 1991, 1992, 1993, 2003, 2004

**Piala Wiener (2)**

* **Juara:** 1948, 1949

#### Kejohanan Eropah

**Piala Mitropa (2)**

* **Juara:** 1933, 1936

**Piala Juara-Juara UEFA**

* **Naib juara:** **1978**

**Copa Rio**

* **Naib juara:**  **1952**

Catatan
-------

1. ↑
2. ↑

Pautan luar
-----------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons mempunyai media berkaitan ***FK Austria Wien*** |

* Tapak web rasmi (Jerman)
* Austria Wien at EUFO.de
* Austria Wien at Weltfussball.de
* Austria Wien at Football Squads.co.uk
* Austria Wien at National Football Teams.com
* Austria Wien at Football-Lineups.com
**Muhammad Zaaf Fadlan Rabbani Al-Garamatan** (lahir 17 Mei 1969) ialah seorang pendakwah, sarjana dan ulama Islam yang berasal dari Papua, Indonesia. Dilahirkan dalam keluarga Muslim di Teluk Patipi, Fakfak sejak kecil, beliau telah belajar Islam. Ayahnya seorang guru sekolah rendah, dan juga seorang guru Al-Quran di kampungnya. Pengetahuan agamanya semakin mendalam semasa belajar dan aktif dalam pelbagai organisasi keagamaan di Makassar dan Jawa.

Kehidupan peribadi
------------------

Muhammad Zaaf Fadlan Rabbani Al-Garamatan dilahirkan pada 17 Mei 1969 di Teluk Patipi, Fakfak. Anak ketiga dari tujuh anak dilahirkan dalam keluarga Muslim. Ayahnya bernama Machmud Ibn Abubakar Ibn Husein Ibn Suar Al-Garamatan, dan ibunya, Siti Rukiah binti Ismail Ibn Muhammad Iribaram. ayahnya seorang guru Al-Quran di kampungnya yang juga bekerja sebagai guru sekolah dasar. Fadlan masih merupakan keturunan Raja Patipi, pemerintah pertama kerajaan Islam di Papua. Pendidikan asas hingga peringkat menengah atas diambil di Fakfak. Pada tahun 1980, beliau melanjutkan pelajaran ke fakulti ekonomi sebuah universiti terkenal di Makassar, lulus pada tahun 1984.

Perjalanan berdakwah
--------------------

Ustadz Fadlan adalah salah seorang pendakwah yang berjaya mengislamkan ribuan anggota suku asli di pedalaman di Provinsi Papua. Ustadz Fadlan pernah membuat seorang paderi memeluk Islam yang bernama Alfonso di tanah Irian pada tahun 1980-an. Setelah bertekun berdakwah selama tiga bulan dalam keluarga Pendeta Alfonso, paderi itu dan keluarganya akhirnya mengucap syahadah. Akibatnya, tanah Irian dikacau dan Ustadz Fadlan ditahan selama tiga bulan tanpa perbicaraan. Di luar tahanan, Ustadz Fadlan tidak berputus asa dan kembali berdakwah. Kali ini, beliau menuju ke tempat bernama Kampung Gayem. Hanya ketika dia tiba di tempat itu ketua segera melemparkan tombak ke salah satu kaki Ustadz Fadlan dan memukulnya di betis. Beliau juga terpaksa berada di hospital selama beberapa minggu. Setelah pulih, beliau kembali ke Desa Gayem sekali lagi hingga akhirnya ketua suku yang memuntahkan kakinya masuk Islam. Tetapi sekali lagi, setelah menukar watak, Ustadz Fadlan ditangkap dan dipenjara lagi, kali ini selama enam bulan.

Rujukan
-------

1. ↑  "Biografi Ustadz Fadlan Garamatan". *rsiypdhi.com*.
2. ↑  "Fadlan Garamatan "Ustadz Sabun" Yang Berhasil Mengislamkan Ribuan Orang Papua". *www.panjimas.com*.
3. ↑  "Kisah Mengharukan Ustadz Fadlan Yang Mengislamkan Ribuan Warga Pedalaman Papua". *www.islampos.com*.
**Asyraf Aley** (lahir **Ashraf Ali bin Sharifuddin Ali**; 16 Jun 1994) merupakan seorang pelakon baharu lelaki di Malaysia dan mula dikenali melalui drama *Jejak Karmila* yang ditayangkan di slot Zehra TV3. Memegang watak sebagai Syed Haikal gandingan bersama Ruhainies dan Mia Ahmad. Beliau kemudian muncul sekali lagi dalam drama *Meh Sandar Pada Aku* pada Febuari 2017 sebagai Syed Emir, sepupu kepada Dr. Syed Nadzhan lakonan Aliff Aziz. Beliau juga kini muncul dalam drama *Rindu Yang Terlarang* di Astro Ria bersama Fikry Ibrahim dan Zahirah MacWilson.

Kehidupan peribadi
------------------

Pada Jun 2020, Asyraf selamat bernikah dengan gadis pilihan hatinya, iaitu seorang model hijab bernama Wardina Anuar. Mereka bertemu dalam suatu konsert dan dua hari kemudian Asyraf melamar Wardina. Meskipun majlis mereka berlangsung semasa PKPB, namun mereka tetap mematuhi SOP bagi menggelakkan penularan Covid-19.

Kontroversi
-----------

Beliau pernah digosipkan bercinta bersama Ruhainies lantaran kerap dilihat bersama dan memuat naik foto di laman instagram masing-masing. Bagaimanapun isu tersebut dinafikan oleh Ruhainies yang menganggap hubungan mereka hanya sekadar rakan sekerja.

Filemografi
-----------

#### Drama

| Tahun | Tajuk | Peranan | Saluran |
| --- | --- | --- | --- |
| 2017 | *Jejak Karmila* | Syed Haikal | TV3 |
| *Meh Sandar Pada Aku* | Syed Emir | TV3 |
| 2019 | *Rindu Yang Terlarang* | Raja Azali | Astro Ria |
|

#### Telefilem

| Tahun | Tajuk | Peranan | Saluran |
| --- | --- | --- | --- |
| 2017 | *Syukur Syawal* |  |  |
|

Pencapaian
----------

*

Rujukan
-------

1. ↑   Zaidi Mohammad
 *Berita Harian.*
2. ↑   Kemalia Othman  *mStar*.
**Fadzlan Yahya** adalah politik DAP dan menang bertanding di kawasan DUN Pasir Bedamar, Teluk Intan, Perak untuk 3 penggal. Beliau tinggal di Lahad, Ipoh, Perak. Beliau pernah menjadi Naib Presiden DAP dan pemimpin DAPSY Perak. Pada 3 Ogos 1986, di DUN N043 Pasir Bedamar, Fadzlan Yahya (DAP) mendapat 10,845 undi. Sementara Gan Loot Heng (BN) mendapat 7, 667 undi.

Pemimpin Melayu dalam DAP
-------------------------

Pemimpin Melayu DAP yang lain ialah Ahmad Nor - Bayan Baru; Ibrahim Singgeh - Tapah Road ; Mohd Asri Othman kalah di Tapah ; Syed Ali Mohsin kalah menentang Lim Ah Lek di Pahang ; Abu Bakar Lebai Sudin kalah di Raub menentang Ng Yen Yen ; Ahmad Ton kalah di Labis ; Abdul Muluk Daud/Dharmala NS pernah menjadi Setiausaha Agung DAP.

Tasik ladam di Teluk Intan
--------------------------

Pangkalan Pasir Berdamar terletak di pinggir Sungai Perak dan bersebelahan dengan pangkalan Durian Sebatang. Penduduknya ramai kaum Cina dan penduduk Melayu tinggal beberapa keluarga sahaja. Pada 1989, sebagai wakil rakyat, Fadzlan Yahya bimbang dengan keadaan Teluk Intan yang terhakis dan boleh membentuk tasik ladam. Beberapa bangunan dan likuan di tapak rekreasi di Sungai Perak rebak atau runtuh ke dalam sungai. Datu Seri Megat Junid Megat Ayob menyatakan kerajaan memperuntukkan RM10 juta untuk membina tambak di sekeliling Teluk Intan. Jalan Woo Saik Hong dan Jalan Keng Jooi teruk terjejas.

Rujukan
-------

1. ↑  New Straits Times, 16 Februari 1989
**Fall Out Boy** merupakan kugiran yang ditubuhkan di Wilmette, Illinois, Chicago pada tahun 2001.

Fall Out Boy ditubuhkan pada tahun 2001 di kawasan luar bandar Wilmette, Illinois oleh 2 kawan iaitu Pete Wentz dan Joe Trohman. Walaupun dianggap sebagai kugiran pop punk, Fall Out Boy juga disifatkan sebagai pop rock, rock alternatif, emo, emo pop, punk rock dan electropop, dengan unsur elektronik, R&B, soul, funk, hip hop dan hardcore punk. Fall Out Boy berpengaruh dalam kerjaya ahli muzik lain seperti Panic! at the Disco yang Pete Wentz mengundang ke syarikat rakamannya, Decaydance Records, pada akhir tahun 2004. Setakat tahun 2020, kugiran ini sudah menerima 2 pencalonan Anugerah Grammy, yang pertama ialah Ahli Muzik Baru Terbaik pada Anugerah Grammy 2006 dan yang kedua ialah Album Rock terbaik untuk album 2018 mereka MANIA pada Anugerah Grammy 2019.

Ahli-ahli
---------

* Patrick Stump - vokal utama, gitar rentak
* Joe Trohman - gitar utama, vokal sokongan
* Pete Wentz - gitar bes, vokal sokongan
* Andy Hurley - dram

Diskografi
----------

* *Take This to Your Grave* (2003)
* *From Under the Cork Tree* (2005)
* *Infinity on High* (2007)
* *Folie à Deux* (2008)
* *Save Rock and Roll* (2013)
* *American Beauty/American Psycho* (2015)
* *Mania* (2018)

Rujukan
-------

1. ↑  "Fall Out Boy | Biography & History". AllMusic. Diarkibkan daripada yang asal pada June 27, 2016.
Jangan dikelirukan dengan mata air.
Air mata dirembeskan dari mata manusia
**Air mata**, (jawi: أير مات ) adalah cecair jernih dirembeskan kelenjar khas yang terdapat pada biji mata semua mamalia darat (kecuali kambing dan arnab). Rembesan ini bertujuan termasuk melincirkan mata, menghilangkan bendasing yang merengsa (air mata refleks), dan membantu sistem imun.  Air mata juga dikeluarkan sebagai sebahagian daripada tindak balas semula jadi baik dari kesakitan dialami tubuh mahupun kerana merasai emosi tertentu seperti kegembiraan atau kesedihan; fenomena ini khusus dalam kalangan manusia di mana rembesan air mata membantu mengeluarkan hormon penyebab stres ketika ditekan secara emosi.

Air mata terdiri dari air, elektrolit, protein, lipid dan mukin yang membentuk lapisan pada permukaan mata; komposisi kimia jenis air mata yang dikeluarkan bergantung kepada jenis tujuan air m Jenis air mata yang berlainan - basal, refleks, dan emosi - komposisi berbeza.

Jenis
-----

Terdapat tiga jenis air mata diketahui mengikut fungsi: air mata dasar, air mata refleks dan air emosi:

### Air mata dasar (*basal tears*)

Mengandungi air, mukin, lipid, lisozim, laktoferin, lipokalin, lakritin, imunoglobulin, glukosa, urea, natrium dan kalium membasahkan kornea serta melincirkan mata daripada terkena debu habuk. Sebilangan bahan dalam cecair lakrimal seperti lisozim melawan jangkitan bakteria dengan melarutkan lapisan luar peptidoglikan bakteria tertentu.

### Air mata refleks (*reflex tears*)

disebabkan kerengsaan mata terkena bendasing atau adanya bahan kimia tertentu (seperti wap bawang, minyak wangi, gas pemedih mata, semburan lada) pada kawasan sekitar mata, termasuk kornea, konjunktiva, atau mukosa hidung. Ia juga dikaitkan dengan perlakuan muntah, batuk, dan menguap.

### Air mata emosi (*emotional tears*)

Dikeluarkan akibat stres emosi kuat baik baik kerana ditimpa penderitaan, kemarahan mahupun kesenangan (yakni menangis gembira) atau ketawa kuat.

Rujukan
-------

1. ↑  "Definition of TEAR". *www.merriam-webster.com*. Dicapai pada 2019-08-04.
2. ↑  "Animals With No Tear Ducts". *animals.mom.me*. Dicapai pada 2019-08-04.
3. ↑  Farandos, NM; Yetisen, AK; Monteiro, MJ; Lowe, CR; Yun, SH (2014). "Contact Lens Sensors in Ocular Diagnostics". *Advanced Healthcare Materials*. **4** (6): 792–810. doi:10.1002/adhm.201400504. PMID 25400274.
4. 1 2  "Why do we cry? The scientific reasons behind sobbing". *The Independent*. 2014-09-18. Dicapai pada 2019-08-04.
5. ↑  "All About Emotional Tears". *American Academy of Ophthalmology*. 2017-02-28. Dicapai pada 2019-08-04.
6. ↑  Frey, W. H.; DeSota-Johnson, D.; Hoffman, C.; McCall, J. T. (October 1981). "Effect of stimulus on the chemical composition of human tears". *American Journal of Ophthalmology*. **92** (4): 559–567. doi:10.1016/0002-9394(81)90651-6. ISSN 0002-9394. PMID 7294117.
7. 1 2 3  "eye, human."Encyclopædia Britannica from Encyclopædia Britannica 2006 Ultimate Reference Suite DVD 2009
8. ↑  Farandos, NM; Yetisen, AK; Monteiro, MJ; Lowe, CR; Yun, SH (2014). "Contact Lens Sensors in Ocular Diagnostics". *Advanced Healthcare Materials*. **4** (6): 792–810. doi:10.1002/adhm.201400504. PMID 25400274.
Air kelabu (sejenis air sisa) di tangki penempatan.
**Air kumbahan** atau **air sisa buangan** ialah air yang telah dicemari oleh penggunaan manusia. Air kumbahan ialah "air terpakai dari gabungan aktiviti domestik, perindustrian, komersial atau pertanian, aliran permukaan atau air ribut, dan aliran masuk pembetung atau penyusupan pembetung". Oleh itu, air kumbahan ialah hasil sampingan dari aktiviti domestik, perindustrian, komersial atau pertanian. Ciri-ciri air kumbahan berbeza-beza bergantung pada sumbernya. Jenis air kumbahan termasuk: air sisa domestik dari isi rumah, air sisa perbandaran dari komuniti (juga disebut kumbahan) dan air kumbahan industri. Air kumbahan boleh mengandungi bahan pencemar fizikal, kimia dan biologi.

Isi rumah boleh menghasilkan air sisa kumbahan dari tandas, sinki, mesin pencuci pinggan, mesin basuh, tab mandi, dan pancutan mandian. Isi rumah yang menggunakan tandas kering menghasilkan lebih sedikit air kumbahan daripada yang menggunakan tandas.

Air kumbahan boleh dihantar ke saluran pembuangan yang hanya menyampaikan kumbahan. Sebagai alternatif, air kumbahan boleh diangkut dalam pembetung gabungan yang menyampaikan aliran air ribut dan kumbahan, dan juga air sisa industri. Setelah dirawat di kilang pengolahan air kumbahan, air kumbahan yang dirawat (juga disebut efluen) dibuang ke badan air penerima. Istilah "penggunaan semula air sisa" dan "penambakan air" berlaku jika sisa yang dirawat digunakan untuk tujuan lain. Air sisa buangan yang dibuang ke persekitaran tanpa rawatan yang sesuai boleh menyebabkan pencemaran air. 

Di negara-negara membangun dan di kawasan luar bandar dengan kepadatan penduduk yang rendah, air buangan sering dirawat oleh pelbagai sistem sanitasi di lokasi dan tidak disalurkan di pembetung. Sistem ini merangkumi tangki septik yang disambungkan ke medan saliran, sistem kumbahan di tempat (OSS), sistem vermifilter dan banyak lagi.

Lihat juga
----------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons mempunyai media berkaitan ***Air kumbahan*** |


|  |  |
| --- | --- |
|  | Scholia mempunyai profil *topic* tentang ***Air kumbahan***. |

* Sanitasi
* Pengurusan air
* Pencemaran air

Rujukan
-------

1. ↑  Tilley, E. Ulrich, L. Lüthi, C. Reymond, Ph. Zurbrügg, C. (2014). *Compendium of Sanitation Systems and Technologies – (2nd Revised Edition)*. Swiss Federal Institute of Aquatic Science and Technology (Eawag), Duebendorf, Switzerland. m/s. 175. ISBN 978-3-906484-57-0. Diarkibkan daripada yang asal pada 8 April 2016.CS1 maint: multiple names: authors list (link)
2. ↑  WWAP (United Nations World Water Assessment Programme) (2017). *The United Nations World Water Development Report 2017. Wastewater: The Untapped Resource*. Paris. ISBN 978-92-3-100201-4. Diarkibkan daripada yang asal pada 8 April 2017.
3. ↑  U.S. Environmental Protection Agency, Washington, D.C. (2008). "Septic Systems Fact Sheet." Diarkibkan 12 April 2013 di Wayback Machine EPA publication no. 832-F-08-057.
**Air liat** ialah sejenis air dengan kandungan mineral tinggi, bertentangan dengan air lembut. Air liat terbentuk apabila air mengalami penurasan melalui batu kapur dan gipsum yang memiliki kadungan karbonat, bikarbonat dan sulfat kalsium dan magnesium.

Pembentukan
-----------

Keliatan air adalah bergantung dengan kepekatan kation multivalen. Kation-kation ini merupakan ion kompleks logam bercas positif dengan cas lebih besar daripada +1, selalunya +2. Contoh kation-kation umum termasuklah Ca2+ dan Mg2+. Air hujan dan air suling pula dikira sebagai air lembut kerana mempunyai kepekatan ion rendah.

Kesan
-----

Dalam air liat, larutan sabun menghasilkan suatu mendakan putih, yakni kekat dan bukannya buih kerana ion-ion +2 akan mengganggu ciri-ciri surfaktan sabun. Contoh yang boleh diberikan ialah kalsium stearat yang terbentuk daripada natrium stearat, komponen utama sabun.

2 C17H35COO− (aq) + Ca2+ (aq) → (C17H35COO)2Ca (s)

Rujukan
-------

1. ↑  Hermann Weingärtner, "Water" dalam Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry, Disember 2006, Wiley–VCH, Weinheim. DOI:10.1002/14356007.a28\_001

|  |  |
| --- | --- |
| Ikon tunas | Rencana berkenaan kimia ini ialah rencana tunas. Anda boleh membantu Wikipedia dengan mengembangkannya. |

* l
* b
* s
**Falanks proksimal** adalah tulang yang terdapat pada lengan dan kaki kebanyakan vertebrat. Pada manusia, falanks proksimal adalah tulang-tulang yang terletak dekat dengan tapak jari, iaitu bahagian tangan berbonjol yang dipanggil buku jari.

Dalam manusia yang biasa terdapat 20 batang falanks proksimal kesemuanya, iaitu lima di setiap tangan dan lima di setiap kaki. Tulang-tulang persendiannya bergantung secara distal pada jari mana yang terbabit - falanks proksimal ibu jari tangan mahupun kaki bersendi langsung dengan falanks distal, sementara pada kesemua jari lain, falanks proksimal bersendi distal dengan falanks tengah. Sebabnya, ibu jari tangan dan kaki manusia hanya mempunyai dua batang falanks, sementara jari-jari selebihnya ada tiga batang.

Dalam vertebrata lain, falanks proksimal serupa letaknya dalam anggota badan yang bersamaan, baik kaki, sayap mahupun sirip. Dalam kebanyakan spesies, falanks proksimal adalah falanks (tulang jari) yang paling panjang dan paling tebal.

Rujukan
-------

1. ↑  Premkumar, Kalyani (2012). *Anatomy & Physiology: The Massage Connection.* Baltimore, MD. pp. 95. ISBN 978-0-7817-5922-9

Templat:Bones of upper extremity


Templat:Musculoskeletal-stub
**Air tulen** adalah air dari sebarang sumber yang telah diproses secara fizikal bagi menyingkir pencemaran. **Air suling** dan **air ternyahion** merupakan bentuk air tulen paling biasa tetapi air juga boleh ditulenkan melalui proses lain termasuk osmosis sonsang, penapisan karbon, penapisan liang mikro, penapisan ultra, pengoksidaan ultraungu atau elektrodialisis. Dalam dekad terkini,[*bila?*] gabungan proses di atas telah digunakan bagi menghasilkan air yang begitu tulen sehinggakan pencemaran dalamnya diukur dalam bahagian per sejuta (*parts per billion*, ppb) atau bahagian per laksa (*parts per trillion*, ppt). Air tulen mempunyai banyak kegunaan termasuk dalam makmal sains dan kejuruteraan dan pengilangan, dan dihasilkan dalam pelbagai ketulenan.

Kaedah penulenan air
--------------------

### Penyulingan

Rencana utama: Air suling
Botol bagi penyulingan air di Real Farmacia di Madrid
**Air suling** mempunyai hampir kesemua bendasing dalamnya disingkirkan melalui penyulingan. Penyulingan membabitkan mendidihkan air dan kemudiannya mempeluwap wap air dalam bekas bersih, meninggalkan hampir kesemua bendasing pepejal. Penyulingan menghasilkan air yang amat tulen tetapi meninggalkan sisik galian putih atau kekuningan, yang memerlukan perkakasan penyulingan kerap dibersihkan.

Bagi banyak kegunaan, cara lain seperti air *deionised* digemari berbanding air suling.

### Penyulingan berganda

**Air suling berganda** (ringkasan "ddH2O" atau "air Bidest") disediakan melalui penyulingan air berganda. Dalam sejarah, ia merupakan piwaian mutlak bagi air tulen makmal bagi biokimia dan analisis surih sehinggalah kaedah penulenan gabungan diterima ramai.

### Penyahionan

**Air ternyahion** merupakan air yang kandungan galian dalamnya disingkirkan, seperti kation dari natrium, kalsium, besi, tembaga dan anion seperti klorida dan bromida. Penyahionan ialah proses fizikal yang menggunakan resin penukaran ion dikilangkan khas yang mengikat dan menapis keluar bahan garam dari air. Disebabkan kebanyakan bendasing dalam air merupakan garam terlarut, penyahionan menghasilkan air yang tulen yang hampir menyerupai air suling dengan cepat dan tanpa penggandaan skala. Bagaimanapun, penyahionan tidak mengurangkan dengan banyaknya molekul organik tanpa caj, virus atau bakteria kecuali yang terperangkap tanpa sengaja oleh resin. Resin anion asas yang dibuat kuat khas mampu menyingkirkan bakteria gram negatif. Penyahionan boleh dilakukan secara berterusan dengan menggunakan pengionelektrodan.

Perlu disedari bahawa penyingkiran kesemua ion dari air adalah hampir mustahil disebabkan air cepat mengion sendiri bagi mencapai tahap keseimbangan.

### Proses lain

Proses lain turut digunakan bagi menulenkan air termasuk osmosis songsang, penapisan karbon, penapisan liang mikro, penapisan ultra, oksidasi ultraungu, atau elektrodialisis. Ia digunakan bagi menggantikan atau sebagai tambahan kepada proses yang disenaraikan di atas. Secara umumnya, setiap proses amat sesuai untuk menyingkirkan bendasing tertentu dan tidak begitu bagus bagi bendasing yang lain.

Rujukan
-------

Pautan luar
-----------

* Deionized Water (Physics Van QA Forum)