**Гулабот гривнеж** (науч. *Columba palumbus*) е птица од семејството на гулабите која ја има и во Македонија.

Распространетост
----------------

Во северните и источните постудени делови на Европа и западна Азија, гулабот гривнеж е птица преселница, но во јужна и западна Европа е постојан жител.

Опис
----

Трите западноевропски гулаби од родот *Columba* , гривнежот, планинскиот и дивиот гулаб, се многу слични, но имаат свои разликувачки одлики. Гулабот гривнеж е карактеристичен со својата големина од 38-44.5 см и тежина 300-615 грама, како и со белото на вратот и крилјата. Инаку, во основа е сива птица со портокаловести гради. Има распон на крилјата од 68 до 80 см, опашката му е долга 13.8-15 см, а клунот 1,9 до 2,2 см.
Младенчињата немаат бели дамки од страните на вратот, дури на 6-месечна возраст почнуваат да се појавуваат мали бели дамки кои постепено се зголемуваат додека птицата целосно да се оформи на 8-месечна возраст. Тие имаат посив клун од возрасните и целосно делуваат посветло сиви.

Поведение
---------

Возрасен во гнездо на дрво
Јајце
Возрасен гулаб гривнеж во Англија
Летот на гулабот гривнеж е брз, изведуван со обични замавнувања на крилјата и повремено остро плескање, карактеристично за сите гулаби. Слетува со гласно клепање. Стои на високи гранки и кабли, а кога се додворува оди по хоризонталната гранка испрчувајќи го вратот, со крилјата малку спуштени надолу и подраширена опашка. За време на додворувачкиот лет, птицата се вивнува нагоре со удари на крилјата како камшик, и се спушта надолу со укочени крилја. Звукот на камшикување повеќе го произведува кога ги шири крилјата, отколку кога ги собира. 
Оваа птица е дружењубива и формира големи јата вон сезоната на парење. 

### Размножување

Возрасен со пиле
Се размножуваат на дрвјата од шумите, парковите, градините и несат 2 бели јајца, во едноставно право гнездо, а пилињата се изведуваат по 17 до 19 дена. Се чини дека претпочитаат гнездото да се наоѓа близу патишта и реки. Гнездата се ранливи на напади, особено од гаврани и повеќе порано во годината кога крошните со лисја не се дооформени. Малечките почнуваат да летаат по 33-34 дена, а ако гнездото е вознемирувано некои младенчиња се во состојба да преживеат и ако го напуштат по 20 дена.

### Исхрана

Поголемиот дел од исхраната е зеленчук, округли, месести листови од каранфили, главоцветни растенија и мешункаст зеленчук, земени од отворени полиња или градини и тревници; фаворизира млади ’ркулци и саден материјал, жито, борови семиња, некои овошја и бобинки. Наесен, јадат смокви и желади, а зиме пупките од дрвјата и грмушките. Тие јадат и ларви, мравки и мали црви. Имаат потреба од отворена вода за пиење и за капење во неа. Овој вид може да претставува аргикултурен штетник и често е убиван, а во повеќето европски земји е легален дивеч за лов. Често е присутен во руралните средини и е питом ако не го гонат. Малечките гулапчиња многу брзо стануваат дебели од „млекото" со кое ги хранат нивните родители. Тоа е екстремно богата, слатка течност која ја произведуваат возрасните птици во својата гуша за време на сезоната на парење.

### Огласување

Огласувањето му е карактеристично гукање.

Два гулаба гривнежи во Англија

Подвидови
---------

* *Columba palumbus azorica* (Hartert, 1905);
* *Columba palumbus casiotis* (Bonaparte, 1854);
* *Columba palumbus excelsa* (Bonaparte, 1856);
* *Columba palumbus iranica* (Zarudny, 1910);
* *Columba palumbus maderensis* (Tschusi, 1904, изумрен);
* *Columba palumbus palumbus* (Linnaeus, 1758).

Наводи
------

1. ↑  BirdLife International (2012). „*Columba palumbus*". *IUCN Red List. Version 2012.1*. International Union for Conservation of Nature. Посетено на 16 July 2012.
2. ↑  *CRC Handbook of Avian Body Masses* by John B. Dunning Jr. (Editor). CRC Press (1992), ISBN 978-0-8493-4258-5.
3. ↑  David Gibbs, Eustace Barnes & John Cox (2001). *A Guide to the Pigeons and Doves of the World* Yale University Press, ISBN 0-300-07886-2.

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Гулаб гривнаш" на Ризницата ? |

* BBC News article: Wood Pigeon 'most common UK bird'
* Freesound Project: audio sample of a Common Wood Pigeon in the wild
* Woodpigeon videos, photos & sounds Архивирано на 26 април 2016 г. on the Internet Bird Collection
* Ageing and sexing (PDF; 1.9 MB) by Javier Blasco-Zumeta & Gerd-Michael Heinze Архивирано на 12 ноември 2013 г.
* Wood Pigeon on Iran's map. Iran deserts.