refer to caption
**Атинските бегалски сквотови** постојат од европската мигрантска криза во 2015 година. Грција е дестинација за мигрантите кои бараат засолниште на европскиот континент преку „Балканската рута".  Коалиции на солидарни групи и мигранти воспоставиле сквотови низ Атина (најчесто во Егзархија) за сместување бегалци, демонстрирајќи алтернатива на решенијата понудени од Европската унија и невладините организации.  Сквотите се групирани заедно во Координација на бегалски сквотови. Значајни проекти биле 5-то училиште и Сити Плаза. На крајот на 2019 година, партијата Нова демократија објавила дека ќе ги исели сите сквотови.

Позадина
--------

По финансиската криза во 2008 година, должничката криза на грчката влада ја поттикнало европската тројка да спроведе политики за штедење во форма на три различни меморандуми, и покрај јавниот протест. Распространетата сиромаштија и невработеноста довеле до нестабилни политички услови, а високи проценти на станови и излози останале ненаселени.  Појавувајќи се како алтернатива и критика на политиките и практиките на ЕУ, активистите во Грција истражувале алтернативни решенија за кризата на сиромаштијата со која се соочуваат грчките граѓани и воспоставиле мрежи на солидарност во екстремно левичарското движење.

Претставувајќи невиден прилив, повеќе од еден милион мигранти влегле во Грција барајќи азил во Европската унија помеѓу 2015 и 2016 година, достигнувајќи го врвот со пристигнувањето на над 200.000 бегалци во октомври 2015 година.  Фактори кои придонесуваат вклучуваат ескалација на сириската граѓанска војна и последователно затворање на јорданската и турската граница со Сирија.  Земјите-членки на ЕУ усвоиле различни политички одговори.  Балканските држави не биле во можност да ја контролираат миграцијата преку административни механизми, избрале да отворат рута подлабоко во Европа.  Во август 2015 година, германската канцеларка Ангела Меркел ја отворила германската граница за барателите на азил, доброволно откажувајќи се од Даблинската регулатива.  Нападите во Париз во 2015 година дополнително ги поларизирале позициите на земјите-членки за ситуацијата со бегалците.  Грчката влада немала капацитет да ги обработува пристигнатите мигранти, а под притисок на Европската комисија, грчкиот министер за одбрана Панос Каменос дозволил Фронтекс да помогне во управувањето со границите. Било предложено овој пристап да ја осигури безбедноста на локалното население и мигрантите, преку создавање побезбедни патеки за патување во Европа, додека строго се контролира каде можат да одат.  Во пракса, овие административни решенија создале нови опасности за мигрантите, дозволувајќи депортација во небезбедни земји и овозможувајќи нивно неопределено задржување под лоши, а понекогаш и опасни услови во официјалните кампови.

Историја
--------

Грчките солидарни мрежи биле активирани за поддршка на мигрантите по пристигнувањето во 2015 година. Полициското иселување на новодојдените мигранти од јавните простори околу плоштадот Викторија ги привлекло активистите да обезбедат ресурси и да ги поддржат протестите и штрајковите со глад предводени од бегалците. Блискиот парк Педион ту Ареос, окупиран од новодојдени мигранти, бил на сличен начин расчистен од полицијата. Солидарните групи помогнале во обезбедувањето на напуштени простори како сквотови за населување бегалци. Во средината на 2017 година, се проценува дека меѓу 2500 и 3000 мигранти биле сместени во сквотови во Атина.  Во август 2018 година, неформалното истражување сугерира дека има 850 луѓе (од кои вкупно, 30% се деца и 40% жени) кои живеат во шесте бегалски сквотови во Атина. 

Повеќето сквотови се цврсто засновани на принципите на антирасизам, самоуправување, директна демократија и нехиерархиска организација.  Понатаму, сквотови може да се поделат во четири категории: 

1. Анархистички сквотови кои не учествуваат со невладини организации
2. Самоорганизирани проекти главно управувани од самите бегалци
3. Феминистички сквотови кои ги користат само жените и нивните деца

Грчкиот суд во 2017 година пресудил дека три сквотови (Сити Плаза, Папучадико и Зоодохоу Пигис 119) треба да бидат иселени. Градоначалникот на Атина, Јоргос Каминис, ја поддржал оваа одлука, велејќи дека бегалската криза „*не легитимира некој што произволно окупира јавни или приватни згради за да ги смести тие лица*". Во знак на протест, 700 луѓе марширале од Сити Плаза до Министерството за миграција на плоштадот Клафтмонос. Солидарни акции за поддршка на сквотови биле одржани пред грчките амбасади во Австрија, Белгија и Германија. 

Неколку сквотови биле иселени во април 2019 година, вклучително и три бегалски сквотови (Азади, Кландестина и Нов Вавилон). Педесет иселени бегалци поставиле шаторски камп пред грчкиот парламент на плоштадот Синтагма. По неколку дена тие се согласиле да бидат преместени во официјалниот камп Елајонас.  На крајот на август 2019 година, полицијата уапсила околу 100 луѓе. Новиот градоначалник Костас Бакојани ветил дека ќе преземе нешто и го критикувал претходниот градоначалник Каминис дека е премногу мек.  Еден месец претходно, новоизбраниот нов премиер (и вујко на Бакојани) Киријакос Мицотакис од партијата Нова демократија ветил дека ќе воведе ред во областа Егзархија.  Во овој централен округ се сместени најмалку 23 анархистички и мигрантски сквотови и долго време областа е база за радикалните леви социјални движења во Грција.  До крајот на септември 2019 година, имало седум иселувања.  

Министерството за заштита на граѓаните на 20 ноември 2019 година објавило соопштение во кое се наведува дека „*Оние кои незаконски окупирале објекти, јавни или приватни, се повикуваат да ги евакуираат. Крајниот рок за евакуација е петнаесет дена по објавувањето на ова соопштение за печатот*".  Коментаторите го нарекле ова како ултиматум и забележале дека рокот ќе истече на 5 декември. На овој датум, Александрос Григоропулос бил убиен од полицијата, настан што ги предизвикало грчките немири во 2008 година. Кога дошол денот, сквотите одбиле да заминат и протести во знак на почит на Григоропулос се одржале во 18 градови.    Иселувањето било проширено од мигрантски сквотови до анархистички социјални центри  Кога била подигната елка на плоштадот Егзархија од Нова демократија во декември 2019 година, таа била запалена од анархисти во знак на солидарност кон луѓето кои неодамна биле протерани. Заменливото дрво било подигнато и изгорело неколку часа подоцна. 

Во мај 2020 година, околу 50 бегалци, главно од Конго и Сирија, биле спроведени надвор од зградата.

Координација на бегалски сквотови
---------------------------------

Сквотите на Сити Плаза, Нотара 26, Ониро, Спиру Трикупи, Араховис, 5-то училиште, училиштето Јасмин и Акархон 22 се здружиле во организација наречена Координација на бегалски сквотови.  Во 2016 година, групата за координација изјавила: „*Сè додека тие се обидуваат да ги иселат сквотовите, додека градат кампови и центри за притвор, додека има граници - ние исто така ќе бидеме таму за да возвратиме и да се бориме за подобар свет!* *Повторно ќе им го покажеме она што веќе го докажавме, живееме заедно, се бориме и се спротивставуваме заедно – да го браниме достоинството на секој поединец, да ги браниме нашите принципи на солидарност*".

5-то училиште
-------------

Во Егзархија се наоѓало 5-то Училиште. Во 2018 година во него биле сместени околу 200 бегалци, главно семејства. Тоа е самоуправувано. Претставниците на невладините организации не се добредојдени.  Самоорганизацијата значи дека еден сириски поранешен работник во информатичката технологија ја поставил мрежата за Wi-Fi, наставник по арапски јазик од Сирија држи неделни часови и некој што студирал хотелски менаџмент во Дамаск работи во кујната. 

Сквотот билисфрлен во септември 2019 година. Меѓу 143-те иселени мигранти имало жени и деца од Авганистан, Иран, Ирак и Сирија. Тие беа однесени во кампот Коринт, јужно од Атина. Здруженијата на родители и наставници побарале да се вратат 12-те деца кои биле изнесени од локалните училишта.

Сити Плаза
----------

Коалицијата на активисти за солидарност на мигрантите наречена „*Иницијатива за солидарност на економските и политичките бегалци*" ја отворила  Сити Плаза на 22 април 2016 година.  Активистите и бегалците се координирале за организирање и одржување на Хотелот како алтернатива на државните кампови, фокусирани на промовирање на автономијата и политичката агенција на жителите.  Сквотот Сити Плаза барал права за своите жители, а исто така ги произведувал овие права во секојдневниот живот на окупацијата.  Сквотот се самодефинирал како сместување на бегалците и простор за солидарност Град Плаза. 

Бегалците и придружните групи за солидарност го затвориле сквотот на 10 јули 2019 година, два дена по изборната победа на десничарската Нова демократија. Приоритет на новоинкубираниот министер, Михалис Хрисхоидис било да ги принуди бегалците да излезат од сквотот. Во соопштението на групата за солидарност се наведува дека на бегалците им е обезбедено засолниште на други места.

Нотара 26
---------

Домување за бегалци и имигранти Нотара 26 (именувано по адресата) била првата празна зграда што била отворена како засолниште за мигранти во Егзархија во септември 2015 година. Во поранешната даночна управа се сместени луѓе од земји како Авганистан, Алжир, Иран, Мароко и Сирија.  До летото 2016 година, во него биле сместени 3500 луѓе.  Работело на антиавторитарните принципи и одбивало да соработува со невладините организации. До 2019 година обезбедувало сместување за над 9000 луѓе.

Спиру Трикупи
-------------

Спиру Трикупи била сквотирана зграда во Егзархија. Во неа биле сместени околу деведесет мигранти од места како Авганистан, Еритреја, Иран и Курдистан. Сквотот го водел редовно неделно собрание и имаше бар, библиотека и училници за деца. Во август 2019 година, Спиру Трикупи станал првиот сквот што бил нападнат според политиката на новоизбраниот Костас Бакојани. Било иселено од полицијата. Лицата без документи биле однесени во притворни центри, а барателите на азил ставени во шатори.

Дополнително читање
-------------------

* Tsavdaroglou, Charalampos; Lalenis, Konstantinos (July 2020). „Housing Commons vs. State Spatial Policies of Refugee Camps in Athens and Thessaloniki" (PDF). *Urban Planning* (англиски). **5** (3): 163–176. doi:10.17645/up.v5i3.2924. ISSN 2183-7635.

Наводи
------

1. 1 2 3  Maniatis 2018. sfn error: no target: CITEREFManiatis2018 (help)
2. 1 2 3 4 5  Agustín & Jørgensen 2019. sfn error: no target: CITEREFAgustínJørgensen2019 (help)
3. 1 2 3 4 5  Galgano 2017. sfn error: no target: CITEREFGalgano2017 (help)
4. ↑  Ataç, Rygiel & Stierl 2016. sfn error: no target: CITEREFAtaçRygielStierl2016 (help)
5. 1 2  Mitchell & Sparke 2018. sfn error: no target: CITEREFMitchellSparke2018 (help)
6. 1 2  Broadhead 2018. sfn error: no target: CITEREFBroadhead2018 (help)
7. ↑  Tsavdaroglou & Kaika 2021. sfn error: no target: CITEREFTsavdaroglouKaika2021 (help)
8. 1 2 3  Tsavdaroglou 2018. sfn error: no target: CITEREFTsavdaroglou2018 (help)
9. ↑  Strickland 2017. sfn error: no target: CITEREFStrickland2017 (help)
10. ↑  Keep Talking Greece 2019. sfn error: no target: CITEREFKeep\_Talking\_Greece2019 (help)
11. 1 2  Manoussaki-Adamopoulou-A & King 2019. sfn error: no target: CITEREFManoussaki-Adamopoulou-AKing2019 (help)
12. 1 2  Manoussaki-Adamopoulou-B & King 2019. sfn error: no target: CITEREFManoussaki-Adamopoulou-BKing2019 (help)
13. ↑  Various authors 2019. sfn error: no target: CITEREFVarious\_authors2019 (help)
14. 1 2  Crabapple 2020. sfn error: no target: CITEREFCrabapple2020 (help)
15. 1 2  Kampouris 2019. sfn error: no target: CITEREFKampouris2019 (help)
16. ↑  Irfan 2019. sfn error: no target: CITEREFIrfan2019 (help)
17. ↑  Ekathimerini-November 2019. sfn error: no target: CITEREFEkathimerini-November2019 (help)
18. ↑  Ekathimerini-December 2019. sfn error: no target: CITEREFEkathimerini-December2019 (help)
19. ↑  GCT 2019. sfn error: no target: CITEREFGCT2019 (help)
20. ↑  Ekathimerini-May 2020. sfn error: no target: CITEREFEkathimerini-May2020 (help)
21. ↑  Crabapple 2017. sfn error: no target: CITEREFCrabapple2017 (help)
22. ↑  Psaropoulos 2019. sfn error: no target: CITEREFPsaropoulos2019 (help)
23. ↑  Kotronaki 2018. sfn error: no target: CITEREFKotronaki2018 (help)
24. ↑  Lafazani 2017. sfn error: no target: CITEREFLafazani2017 (help)
25. ↑  Welcome-united n.d. sfn error: no target: CITEREFWelcome-unitedn.d. (help)
26. ↑  „39 μήνες City Plaza: Ολοκλήρωση ενός κύκλου, αρχή ενός νέου" (грчки). 2019-07-10. Архивирано од изворникот на 2019-07-10. Посетено на 2019-07-11.
27. ↑  Έληξε μετά από τρία χρόνια η κατάληψη στο ξενοδοχείο City Plaza
28. ↑  Έληξε η κατάληψη στέγασης προσφύγων και μεταναστών City Plaza Kathimerini
29. ↑  Moldovan 2016. sfn error: no target: CITEREFMoldovan2016 (help)

Надворешни врски
----------------

* Сити Плаза - Најдобриот хотел во Европа