**Фредерик Соди** (2 септември 1877 - 22 септември 1956) — англиски радиохемичар, кој заедно со Ернест Ратерфорд објаснил дека радиоактивноста се должи на трансмутацијата на елементи, за кои сега се знае дека вклучуваат јадрени реакции.Тој, исто така, го докажал постоењето на изотопи на одредени радиоактивни елементи.

Животопис
---------

Соди е роден на Улица 5 Болтон, Истборн, Англија.Син е на Бенџамин Соди, трговец на пченка и неговата сопруга Хана Грин.Отишол на училиште во Истборн Колеџ, пред да продолжи да студира на Универзитетскиот колеџ во Велс во Аберствит и на колеџот Мертон, Оксфорд, каде што дипломирал во 1898 година со почести по хемија од прва класа. Бил истражувач во Оксфорд од 1898 до 1900 година.

### Научна кариера

Во 1900 година тој станал демонстратор по хемија на Универзитетот Мекгил во Монтреал, Квебек, каде што работел заедно со Ернест Ратерфорд за радиоактивноста.Тој и Ратерфорд сфатија дека аномалното однесување на радиоактивните елементи е поради тоа што тие се распаѓаат во други елементи. Ова распаѓање, исто така, произведува алфа, бета и гама-зрачења. Кога првпат била откриена радиоактивноста, никој не бил сигурен што е причината. Потребна била внимателната работа на Соди и Ратерфорд за да докаже дека всушност се случувала атомската трансмутација.

Во 1903 година, заедно со Сер Вилијам Рамсај од Универзитетскиот колеџ во Лондон, Соди покажал дека распаѓањето на радиум произведува хелиумски гас.Во експериментот, примерок од радиум бил затворен во тенкозиден стаклен плик, ставен во евакуирана стаклена ламба.По оставање експериментот да трае долго време, спектрална анализа на содржината на поранешниот евакуиран простор открила присуство на хелиум.Подоцна во 1907 година, Рутерфорд и Томас Ројдс покажале дека хелиумот за првпат бил формиран како позитивно наелектризирани јадра на хелиум (He2 +) кои биле идентични со алфа-честички, кои можеле да поминат низ тенкиот стаклен ѕид, но биле содржани во околниот стаклен плик.

Од 1904 до 1914 година, Соди бил предавач на Универзитетот во Глазгов. Во мај 1910 година, Соди бил избран за член на Кралското друштво.Во 1914 година бил назначен за претседател на Универзитетот во Абердин, каде што работел на истражување поврзано со Првата светска војна.

Работата што Соди и неговиот истражувачки асистент Ада Хичинс ја направија во Глазгов и Абердин покажала дека ураниумот се распаѓа на радиум.Исто така, покажала дека радиоактивен елемент може да има повеќе од една атомска маса, иако хемиските својства се идентични.Споди го нарекува овој концепт изотоп, што значи "исто место". Зборот "изотоп" првично му бил предложен од Маргарет Тод. Подоцна, Џ, Џ Томсон покажал дека нерадиоактивните елементи исто така можат да имаат повеќе изотопи.

Во 1913 година, Соди исто така, докажал дека атомот се движи пониско во атомски број за две места на алфа емисија, а повисоко за едно место на бета емисија. Ова било откриено во исто време од Казимеж Фаџанс, и е познато како закон за радиоактивно поместување на Фаџанс и Соди, и претставува основен чекор кон разбирање на односите меѓу семејствата на радиоактивни елементи.Соди ги објавил книгите "Толкувањето на радиумот" (1909) и "Атомската трансмутација"(1953).

Во 1918 година, тој најавил откривање на стабилен изотоп на Протактиниум, работејќи со Џон Арнолд Кранстон.Ова малку го пост-датирало ткритието од страна на германски колеги, сепак, се вели дека нивното откритие е всушност направено во 1915 година, но нејзината објава беше одложена поради белешките на Кранстон кои беа заклучени, додека тој бил активнен во Првата светска војна.

Во 1919 година се преселил на Универзитетот во Оксфорд како професор по хемија на д-р Ли, каде што во периодот до 1936 година ги реорганизира лабораториите и наставната програма по хемија. Тој ја доби Нобеловата награда за хемија во 1921 година за негово истражување во радиоактивното распаѓање, а особено за неговата формулација на теоријата на изотопи.

Неговата работа и есеи, кои го популаризираа новото разбирање на радиоактивноста, биле главната инспирација за делото на Х. Г. Велс, "Осолободен свет" (1914), во кое се прикажани атомски бомби од околни авиони во војна, поставени многу години во иднината.Романѕо на Велс е исто така познат како "Последната војна, и замислува мирен свет што произлегува од хаосот.Соди, исто така, вели дека радиоактивните процеси веројатно ги напојуваат ѕвездите.

### Економија

Економскиот систем на човекот гледан како потсистем на глобалната животна средина
Во четири книги напишани од 1921 до 1934 година, Соди ја спровел "кампањата за радикално преструктуирање на глобалните монетарни односи", која нудела перспектива за економијата која е вкоренета во физиката - законите на термодинамиката, и бил класифициран како "чудак".Додека голем дел од неговите предлози - "да го напуштат златниот стандард, да дозволат странските девизни курсеви да пловат, да се користат федерални вишоци и дефицити како алатки за макроекономска политика кои би можеле да се спротивстават на цикличните трендови, и да воспостават бироа за економска статистика (вклучувајќи го и индексот на потрошувачки цени), со цел да ги олеснат овие напори "- сега се конвенционални практики, неговата критика на фракционо-резерва банкарство сè уште "останува надвор од границите на конвенционалната мудрост ", иако неодамнешниот документ на ММФ ги оживеа неговите предлози.Соди напишал дека финансиските долгови пораснале експоненцијално на сложена камата, но реалното стопанство било засновано на исцрпни резерви на фосилни горива. Енергијата добиена од фосилните горива не може повторно да се искористи. Оваа критика на економскиот раст ја повторуваат неговите интелектуални наследници во денешното поле на еколошка економија.

### Антисемитски погледи

Во "Богатството, виртуелното богатство и долгот", Соди ги цитираше (измамните) протоколи на учените старешини на Сион како доказ за верувањето, кое во тоа време беше релативно распространето, во "финансиски заговор за поробување на светот".Тој ги користел имињата на еврејскиот заговор за да го поткрепи своето тврдење дека "корумпираниот монетарен систем удира во самиот живот на нацијата". Во истиот документ, тој се осврна на "Полуориенталниот", кој е "врховен" во "високото финансирање" и на "раскошен меур на верувања разнесени низ светот со еврејската хиерархија". Подоцна во животот објавил памфлет "Уништете приватни пари" или "Давење во долгови" (1939), со забележан издавач на антисемитски текстови.Влијанието на неговото пишување може да се оцени, на пример, во овој цитат од Езра Паунд:

"Професорот Фредерик Соди вели дека монетарниот систем го уништил научното време!...Светските банкари...не се задоволиле само да го земат својот дел од современото богатство - одлично како што било - но тие одбиле, и им овозможиле на масите на човештвото да ги добијат."

### Декартовата теорема

Тој повторно ја открил теоремата на Декарт во 1936 година, и ја објавил како песна, "The Kiss Precise", цитиран од "Проблемот на Аполониј"."Круговите на бакнување" во овој проблем понекогаш се познати како кругови на Соди.

Почести и награди
-----------------

Тој ја добил Нобеловата награда за хемија во 1921 година, а истата година бил избран за член на Комитетот за меѓународни атомски тежини. По него се именува мал кратер на далечната страна на Месечината, како и радиоактивниот ураниумски минерал Соддит.

Личен живот
-----------

Соди се оженич со Винифрид Бејлби, ќерка на Сер Џорџ Билби, во 1908 година.Починал во Брајтон, Англија, во 1956 година.

Библиографија
-------------

* Радиоактивност (1904)
* Толкувањето на Радиумот (1909)
* Материја и енергија (1911), второ издание (2015)
* Хемијата на радио-елементи (1915)
* Наука и живот:Абердин адреира (1920)
* Декартовска економија: Состојба на физичките науки во државните прашања (1921)
* Наука и живот богатство, Виртуелен богатство, и Долг пари наспроти човекот (1921)
* Нобеловата предавање - Потеклото на концепцијата на изотопи (1922)
* Богатство, виртуелно богатство и долг. Решението на економскиот парадокс (George Allen & Unwin, 1926)
* Уништувањето на научно доба (1927)
* Толкувањето на атомот (1932)
* Пари наспроти човекот (1933)
* Улогата на парите (Лондон: George Routledge & Sons Ltd, 1934), второ издание (2015)
* Парите не се ништо за нешто; Златната "стандардна" замка (1935)
* Тековен изглед, Предупредување: губење на валутата, дефлација и невработеност (1944)
* Приказна за атомска енергија (1949)
* Атомска трансмутација (1953)

Наводи
------

1. "Нобеловата награда за хемија 1921 - Фредерик Содди Биографски".
2. "Фредерик Соди Роден е Истборн 2 септември 1877 година Починал Брајтон 26 септември 1956"
3. Дејвис, М. (1992). "Фредерик Соди: Научник како пророк"
4. Кауфман, Г. Б. (1997). "Преглед на книги: Светот создаден: Фридрих Соди, наука, политика и животна средина Линда Меррикс".
5. Дејли, Х. Е. (1980). "Економската мисла на Фредерик Соди". Историја на политичката економија.
6. Фридман, М. (2009). "Фредерик Соди и Практичното значење на радиоактивната материја". Британскиот весник за историја на науката.
7. Sclove, Р. Е. (1989). "Од алхемија до атомска војна:" Проценка на технологија "на Фредерик Соди за атомска енергија, 1900-1915". Наука, технологија и човечки вредности.
8. Линда Меррикс (1996). Светот создаден ново: Фредерик Соди, наука, политика и животна средина. Оксфорд Њујорк: Оксфорд Универзитетски печат
9. А. Н. Кривомазов (1978). Фредерик Соди: 1877-1956. Москва: Наука. стр. 208.
10. Џорџ Б. Кауфман (1986). Фредерик Соди (1877-1956): Ран пионер во радиохемијата (хемичари и хемија).
11. Џон Грибин (2014). 13.8: Потрагата да ја пронајдете вистинската ера на универзумот и теоријата на сè. Лондон: Книги за икони.
12. Вилијам Рамсај, Фредерик Соди (1903). "Експерименти во радиоактивноста и производство на хелиум од Радиум". Зборник на трудови на Кралското друштво на Лондон.72.204 - 207
13. \* Ернест Ратерфорд, Томас Ројдс (1909). "Природата на α честичката од радиоактивни супстанци". Филозофско списание.17.281
14. "Библиотека и архива". Кралското друштво. Преземено 19 октомври 2010 година.
15. Соди, Фредерик; Хичкинс, Ф. Р. (август 1915). "XVII. Односот помеѓу ураниум и радиум. - Дел VI. Животен период на јониум". Филозофско списание.
16. Soddy, Фредерик (15 февруари 1917). "Атомската тежина на" Ториум "Олово".
17. 
18. Зенси, Ерик (12 април 2009). "Еколошка економија на г-дин Soddy" (Мислење). Њујорк Тајмс.
19. Бенеш, Јаромир; Кумхоф, Мајкл. "Чикашкиот план повторно".
20. Економија на Фредерик Соди и Протоколите на старешините на Сион (1939)
21. Surette, Leon (1999). Фунта во чистилиште: Од економски радикализам до антисемитизам. Универзитет на Илиноис.
22. Soddyite минерални податоци




1. ↑  „The Nobel Prize in Chemistry 1921". *NobelPrize.org* (англиски). Посетено на 2019-03-13.
2. ↑  „Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society". *Wikipedia* (англиски). 2019-02-15.
3. ↑  Davies, Mansel (1992-07-01). „Frederick Soddy: The scientist as prophet". *Annals of Science*. **49** (4): 351–367. doi:10.1080/00033799200200301. ISSN 0003-3790.
4. ↑  „Digital object identifier". *Wikipedia* (англиски). 2019-03-03.
5. ↑  Daly, Herman E. (1980-11-01). „The Economic Thought of Frederick Soddy". *History of Political Economy* (англиски). **12** (4): 469–488. doi:10.1215/00182702-12-4-469. ISSN 0018-2702.
6. ↑  Freedman, Michael I. (1979/11). „Frederick Soddy and the Practical Significance of Radioactive Matter". *The British Journal for the History of Science* (англиски). **12** (3): 257–260. doi:10.1017/S0007087400017313. ISSN 1474-001X. Проверете ги датумските вредности во: `|date=` (help)
7. ↑  „SAGE Journals: Your gateway to world-class journal research". *SAGE Journals* (англиски). doi:10.1177/016224398901400203. Посетено на 2019-03-13.
8. ↑  „George Kauffman". *Wikipedia* (англиски). 2018-06-30.
9. ↑  „Experiments in radioactivity, and the production of helium from radium". *Proceedings of the Royal Society of London* (англиски). **72** (477–486): 204–207. 1904-1. doi:10.1098/rspl.1903.0040. ISSN 0370-1662. Проверете ги датумските вредности во: `|date=` (help)
10. ↑  „Rutherford & Royds". *web.lemoyne.edu*. Посетено на 2019-03-13.
11. ↑  F.R.S, Frederick Soddy M. A.; B.Sc, Miss Ada F. R. Hitchins (1915-08-01). „XVII. The relation between uranium and radium.—Part VI. The life-period of ionium". *The London, Edinburgh, and Dublin Philosophical Magazine and Journal of Science*. **30** (176): 209–219. doi:10.1080/14786440808635387. ISSN 1941-5982.
12. ↑  Soddy, Frederick (1917-02). „The Atomic Weight of "Thorium" Lead". *Nature* (англиски). **98** (2468): 469. doi:10.1038/098469a0. ISSN 1476-4687. Проверете ги датумските вредности во: `|date=` (help)
13. ↑  „University of Glasgow :: Story :: Biography of John Arnold Cranston". *universitystory.gla.ac.uk*. Архивирано од изворникот на 2019-03-24. Посетено на 2019-03-13.
14. ↑  Zencey, Eric (2009-04-11). „Opinion | Mr. Soddy's Ecological Economy". *The New York Times* (англиски). ISSN 0362-4331. Посетено на 2019-03-13.
15. ↑  „Frederick Soddy's Economics and the Protocols of the Elders of Zion (1939)". *JF Ptak Science Books*. Посетено на 2019-03-13.
16. ↑  „Soddyite Mineral Data". *webmineral.com*. Посетено на 2019-03-13.