**Мари Љалкова-Ластовечка** (3 декември 1920 – 7 ноември 2011 година) била чешки снајперист и член на чешката армија која се борела во егзил во Втората светска војна .

Личен живот
-----------

Љалкова (роден Петрушакова) е роден во Хороденка, Полска (денес во Украина) во семејство на Волхински Чеси. Таа ги изгубила родителите на 12-годишна возраст, а потоа живеела со нејзината тетка во Станиславов (денес Ивано-Франковск, Украина), каде што го запознала својот прв сопруг, Михал Љалко. По светската војна таа се премажила двапати.

Втора светска војна
-------------------

По германскиот напад на Советскиот Сојуз, Љалкова заедно со нејзиниот сопруг се приклучила на Првиот чехословачки независен теренски баталјон како волонтер во март 1942 година, на 21-годишна возраст. Таа потоа поминала медицински курс и тримесечен курс за снајпер во Бузулук .

Нејзиното прво борбено искуство дошло за време на тридневната битка кај Соколово (8-11 март 1943 г.) кога ѝ била препишана заслуга за убиството на седум германски војници, заработувајќи го нејзиниот непосреден *статус на ас*. Нејзиниот настап дури бил забележан од нацистичката античехословачка пропаганда во окупираните Чешки земји (со цел да се нагласи чудниот карактер на чехословачката воена единица. ).

Љалкова подоцна стана снајперски инструктор на чехословачката и советската пешадија. Откако жените биле повлечени од борбените единици во 1944 година, таа станала главен лекар на чехословачкиот тенковски баталјон .

### Награди

Таа била заслужна за најмалку 30 потврдени убиства за време на војната. Оваа бројка не е точна според зборовите на самиот Љалкова, бидејќи вистинските бројки не се познати. Била одликувана со советски орден на Црвена ѕвезда и Чехословачки воен крст. Таа го добила највисокото одликување на Чешката Република, Орденот на белиот лав, од претседателот Вацлав Клаус.

По Втората светска војна
------------------------

По војната студирала медицина и работела како воен лекар во Оломуц и во Централната воена болница во Прага. Подоцна се преселила во болницата во Брно каде го запознала својот втор сопруг, Вацлав Ластовецки. На крајот го добила чинот полковник, но поради здравствени проблеми ја напуштила војската и почнала да работи како туристички водич за туристите кои зборуваат руски. Остатокот од животот го поминала во Брно.

На 28 октомври 2010 година, таа го добила Орденот на бел лав, втор степен, втора највисока воена чест во Чешката Република.

1. ↑  „Ljalková (Petruščáková, Navrátíková, Lastovecká) Marie". *Československé ženy* (Czech). Архивирано од изворникот на 2023-05-18. Посетено на 17 December 2016.CS1-одржување: непрепознаен јазик (link)
2. ↑  Roland, H. (1943). *Váleční zajatci vypovídají…*. Praha: Orbis. стр. 40.
3. ↑  Šír, Vojtěch (5 March 2008). „Odstřelovačka Marie Ljalková - Lastovecká". *Fronta.cz* (Czech). Посетено на 17 December 2016.CS1-одржување: непрепознаен јазик (link)
4. ↑  Benešová 2009 harvnb error: no target: CITEREFBenešová\_2009 (help)
5. ↑  Jičínská 2008 harvnb error: no target: CITEREFJičínská2008 (help)
6. ↑  hrad.cz 2010 harvnb error: no target: CITEREFhrad.cz2010 (help)

Извори
------

* Ланик, Јарослав - *Војенске особности ческословенскехо одбој 1939-1945* (2005)ISBN 80-7278-233-9
* Бенешова, Хана - *Máme snajperku!*, Reflex.cz (2009)
* Jičínská, Vendula - *Zdravotnice vzala Pušku a šla do první linie*, Brněnský deník (2008)
* hrad.cz - *Претседател udělil státní vyznamenání*, hrad.cz (2010)

Надворешни врски
----------------

Предлошка:WWIISniper