recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Пример на улична фотографија - реална фотографија на пар во тек на прошетка во Кенсингтон Маркет во Торонто,Онтарио.
Првата камера од типот Леика на Анри Картиер-Бресон.
Копенгаген 1987 г. Пример на улична фотографија
**Улична фотографија** е тип на документарна фотографија која се одликува со субјекти во рамките на вистинаски ситуации на јавни места како улици, паркови, плажи, трговски центри, политички конвенции и други опкружувања.
Уличната фотографија ги користи техниките на директна фотографија преку која се прикажува чиста слика на нештата, да се добие реално чувство како вие да сте биле сведок на настанот во моментот на фотографирање. Уличната фотографија честопати има тенденција да биде иронична и да се оддалечува од нејзината тема, и да се концентрира на единствен човечки момент, фатен во одлучувачки и неснослив момент. Од друга страна пак, многу улични фотографии го заземаат спротивниот пристап и овозможуваат буквална и крајно лична интерпретација на темата, давајќи и на публиката инстинктивно искуство на сфери на животот со кои тие можеби се недоволно запознаени. Во XX век, уличните фотографи обезбедија примерна и детална евиденција на уличната култура во Европа и Северна Америка, и во помала мера од други места.
Многу класични творби на улична фотографија беа создадени во периодот од околу 1890-тите до 1975 што се совпаѓа со појавата на преносните камери, особено на малите 35 милиметарски, камерите со далекомер, најпознатите Леика (англиски *Leica*), кои меѓу другите ги користеше и Анри Картиер-Бресон (*Henri Cartier-Bresson*).

Техника
-------

Повеќето видови на преносни камери се користат за уличните фотографии, на пример далекомери, дигителни камери и 35 милиметарска камера со единечна рефлексна леќа (SLR) , компактни камери и камери од мобилни телефони. Најпознатата техника за фокусирање која се користи е зонското фокусирање – поставувајќи фиксен фокус на далечина и сликање од таа далечина - како алтернатива на автоматскиот фокус, особено со користење на широкоаголни леќи со нивната зголемена длабочина на поле. Зонското фокусирање го олеснува „непромисленото" сликање што значи сликање без да се приближи фото-апаратот до окото. Алтернативно, сензорите за наоѓање на половичната линија дозволува да се создаде фотографија и/или да се подеси фокусот без да се доведе внимание на фотографот.

Поврзано
--------

* Улични фотографи
* Правна рамка за обични фотографии
* Закон за фотографија
* Социјално документирана фотографија
* Google Street View
***Училиште за сопрузи*** (француски: *L'École des maris*) ― драма напишана од Молиер и првично изведена во 1661 година во Париз. Таа била прва од неговите долгометражни драми, која и претходела на „*Училиште за сопруги*" за една година. Заплетот се насочува на додворувачите на две сестри, од кои секоја е одделение на секој од двајцата мажи. Еден додворувач, Сганарел, ја контролира и надмоќна неговата сопруга Изабела. Другиот додворувач, постариот брат на Сганарел, Арист, ја третира својата сакана сопруга Леонор повеќе како еднаква. Арист на крајот наоѓа успех во неговата остварена врска, додека Сганарел очајно не успева, толку многу што, всушност, тој несвесно е искористен од Изабела во барањето на нејзиниот претпочитан дворец, Валер.

Ликови
------

* Сганарел, 40 години
* Арист, 60 години и постар брат на Сганарел
* Валер, вљубен во Изабела
* Ергаст, камериер на Валера
* Судија
* Нотар
* Изабела, здружена со Сганарел
* Леонор, сестрата на Изабела, здружена со Арист
* Лизет, слугинката на Леонор

Аудио снимки
------------

Едночасовна верзија приспособена од Лоренс Лангнер била емитувана на радио серијалот на NBC, „*Големи драми*" (*Great Plays*) на 2 април 1938 година.

Театарски дела од Л.А. (LA Theatre Works) објавиле продукција во 2010 година (ISBN 1-58081-773-4) на двојна сметка со *Имагинарниот малечок*, двете продукции со преводи на Ричард Вилбур и со Брајан Бедфорд, Џулиет Милс, Кристофер Ним, Мојра Квирк и Џоан Вели.

Наводи
------

1. 1 2  „The School for Husbands". Theatrehistory.com. Посетено на 23 август 2022.
2. ↑  „17th Century French Theater Practice". 83.143.248.39. Посетено на 23 август 2022.
3. ↑  „Text of the play". www.gutenberg.org. Посетено на 23 август 2022.

Надворешни врски
----------------

* *The School for Husbands* аудио книга од јавен домен на LibriVox

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 177411596

 |

 |
Автобус Неоплан вози на МЈУНИ линија бр. 19 на улицата Полк.
**Улицата Полк** (англиски: *Polk Street*, позната и како германски: *Polkstrasse*) е улица во Сан Франциско, Калифорнија, САД. Таа се протега северно од улицата Маркет до улицата Бич и е една од главните сообраќајници низ населбата Полк Галч. Улицата Полк поминува и низ Тендерлоин, Ноб Хил и Рашан Хил. Именувана е по американскиот претседател Џејмс К. Полк.

Од 2002 година, улицата Полк има и велосипедски ленти, како дел од санфранциската велосипедска рута 25.

Наводи
------

1. ↑  „The resurrection of Polk Street". *East Bay Times* (англиски). 2005-05-22. Посетено на 2020-06-10.
2. ↑  Gordon, Rachel; Staff, Of the Examiner (1999-05-18). „Supes approve bicycle lanes on Polk Street". *SFGate*. Посетено на 2020-06-10.
3. ↑  „Maps & Routes" (англиски). Посетено на 2020-06-10.
**Ушестиот нуркач** (*Podiceps auritus*) е член на семејството нуркачи од видот водени птици. Тој, исто така, е познат и како словенски нуркач. Тој е одличен пливач и нуркач и својот рибен плен го гони под вода.
Ушестиот нуркач е еден од видовите заштитени со Спогодбата за заштита на африканско-евроазиските водени птици преселници AEWA. Го има и во Македонија.

Опис
----

Ушестиот нуркач е мал нуркач со должина од 31 до 38 см и со распон на крилјата од 46 до 55 см. Без исклучок, на лето, и машките и женските примероци имаат црна глава со кафени воздушести пердувести китки по должина на двете страни од нивното лице. Има долг црвен врат, црвеникави очи и мал прав црн клун покриен со бело. Плива по површината на водата.

Гнездење
--------

Јајца
Ушестиот нуркач се размножува во области покриени со вегетација и езера со слтка вода кои се наоѓаат на територијата на Европа и Азија. Тој, исто така, се размножува и во далечни островски делови на Соединетите Американски Држави и Канада. Најмногу од птиците се селат на зима кон крајбрежјето. Тогаш, овој мал нуркач воглавно е бел со остро дефинирана црна капа. За време на парење, викањето на машките единки се слуша како чудна, забележлива серија на гласно гракање и повторувачки звуци, следени со продолжено врескање.

Како сите нуркачи и тој гради гнездо на брегот, близу до водата, од причина што неговите нозе се поставени многу назад и не може добро да оди. Вообичаено полагаат две јајца, а изведените мали шарени птички понекогаш се носени на грбот од родителите.

Со перје, вон сезона на парење

Во културата
------------

Оваа птица меѓу народот е позната како *ѓаволски нуркач*, *пеколен нуркач*, *нуркач со розови очи* и *водена вештерка*. Неговото име често е скратено, односно заменето од британските птичари со „словенски нуркач" или едноставно „словен".

По кажувањето на Индијанците Блекфити, Стариот човек измамник (волшебник) намамил неколку патки да ги затворат очите и да танцуваат додека тој убивал една по една од нив. Но, најмалата патка погледнала, го видела Стариот човек и ги известила другите патки. Оваа „патка" била *ушестиот нуркач*, кој станал првиот кој ја забележува неволјата.

Поврзано
--------

* Список на птици во Македонија

Наводи
------

1. ↑  BirdLife International (2012). „*Podiceps auritus*". *IUCN Red List. Version 2012.1*. International Union for Conservation of Nature. Посетено на 16 July 2012.
2. ↑  Etymology: *Podiceps*: Latin for *podicis* (rump) and *pedis* (foot), referring to the placement of the legs on its body; *auritus*: Latin for *eared*.
3. ↑  Weidensaul, Scott (2007). *Of a Feather: A Brief History of American Birding*. New York: Harcourt, Inc. стр. 8. ISBN 978-0-15-101247-3.

Надворешни врски
----------------

* 

* Ризница Податотеки поврзани со *Podiceps auritus* на Ризницата
* 

* *Podiceps auritus* на Викивидовите ?
* BTO BirdFacts – Slavonian Grebe
Улицата Крал Џорџ и улицата Јафа 
**Улицата Бен Џехуда**(хебрејски: ‎מדרחוב בן יהודה, *Ben Yehuda Pedestrian Mall*) е улица која се наоѓа во Ерусалим, Израел. Се наоѓа на местото каде што улицата Јафа и улицата Крал Џорџ се среќаваат до крајот на Сионски плоштад|сионскиот плоштад..


| * п
* р
* у
Улица Јафа  |
| --- |
|  |
| Places |
| 1. Автобуска станица **·**  2. Израелска железница  **·**  3. Маркет Махан Џехуда **·**  4. Киал Центар5. Улица Бен Џехуда **·**  6. Нахалат Шива **·**  7. Generali Building **·**  8. Плоштад Сафра / City Hall **·**  9. Стариот град10. Мамила **·**  11. Порта Јафа / Давидова кула |
| Squares |
| A. Плоштад Давидка **·**  B. Сионски плоштад **·**  C. Чакалски плоштад |

 *Оваа статија поврзана со Ерусалим е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите*.
**Шамони Мон Блан** (француски:Chamonix-Mont-Blanc ), попознат како **Шамони** — општина во Горна Савоја во Оверњ-Рона-Алпи регионот во југоисточна Франција. Овде се одржале првите Зимски олимписки игри во 1924 година. Во 2017 година во Шамони имало 8.611 жители.

Сместен северно од Мон Блан, помеѓу врвовите на Егиј Руж и познатиот Егиј ду Миди, Шамони е еден од најстарите скијачки центри во Франција. Општината Шамони е популарна меѓу скијачите и планинарите.

Статус
------

Шамони е четвртата по големина општина во Франција, со површина од 245 квадратни километри. Со население од околу 8.900 жители се наоѓа на 1.089-то место во Франција.

Планински и зимски спортови
---------------------------

Шамони е туристички центар за зимски спортови. Како највисок европски врв западно од Русија,  Мон Блан привлекува многу планинари и алпинисти. Од 2003 година, секој август овде се одржува Ултрамаратонот до Мон Блан (Ultra-Trail du Mont-Blanc).

Има жичница која води до 3842 метри високот врв Егиј ди Миди. Изградена во 1955 година, своевремено била највисоката жичарница на светот,  а денес е највисоката вертикална жичарница во светот. 

Шамони е поделен на 3 посебни скијачки подрачја (фра: Les Grands Montets, Brévent - Flégère, le domaine de Balme).  Покрај Зимските олимписки игри во 1924 година, во Шамони се одржуваат натпревари од ФИС Светскиот куп во алпско скијање и Арлберг-Кандахар. Бил домаќин на ФИС Светското првенство во нордиско скијање (1937) и Светското првенство во биатлон за жени во 1984 и 1988 година.

Светското првенство во хокеј на мраз во 1930 година претежно се одржало во Шамони. Градот бил и домаќин на Европското првенство во карлинг во 1991 и 1999 година.

Panorama of the Chamonix Valley

Наводи
------

1. ↑  Sources des données : INSEE – Chamonix: Données générales
2. ↑  „Chamonix Resort Information". *Freedom Snowsports*. Посетено на 30 July 2018.
3. ↑  „Chamonix, Capitale Mondiale De L'alpinisme". *Summit Post*. 6 April 2008. Архивирано од изворникот на 13 April 2015. Посетено на 30 May 2016.
4. ↑  Berne, Laurent (2012). *L'aventure du premier téléphérique de France: Chronique du premier téléphérique de l'Aiguille du Midi, dit "des Glaciers", à Chamonix-Mont-Blanc*. Éditions des Rochers. ISBN 9782746641556. Посетено на 14 June 2017.
5. ↑  Chamonix ski resort guide

Надворешни врски
----------------

* 
* Public Domain Chisholm, Hugh, уред. (1911). *Encyclopædia Britannica* (11. изд.). Cambridge University Press. Отсутно или празно `|title=` (help)
* Official site of the city of Chamonix Mont-Blanc
* Chamonix Tourist Information Office and Website
* Chamonix Society for Mountain Rescue and Safety Information
* Impeding Hitler’s endeavour to capture Mont Blanc – The battle of the Vallée Blanche
**Данило Брестовац** ( македонски: *Данило Брестовац* ) (роден на 3 февруари 1975 година) е поранешен македонски ракометар кој од неодамна ја тренира македонската ракометна репрезентација .

Кариера
-------

Данило Брестовац е роден во Скопје, Македонија. Неговата ракометна кариера започнала како голман во Вардар Ватростална, а играл и во РК Тутунски Комбинат и РК Металург Скопје каде остварил пласман до четвртфиналето на машката ЕХФ Лига на шампионите. По играчката кариера како голман, тој започнал со тренерската кариера на клупско ниво, како асистент во РК Металург Скопје (2014/15) и потоа Шамбери (2015/16, 2016/17) пред да биде именуван во главен тренер во РК Металург Скопје.  Неговата кариера како главен тренер се преселила на меѓународно ниво, со тоа што бил избран како главен тренер на помагање на македонската јуниорска ракометна репрезентација   и на крајот како селектор на македонската ракометна репрезентација помагајќи да се квалификуваме за Европско првенство во ракомет за мажи во 2020 година .

Наводи
------

1. ↑  EHF profile[*мртва врска*]
2. ↑  „Данило брестовац претставен како нов шеф на стручниот штаб на металург". rkmetalurg.mk. Архивирано од изворникот на 2018-11-20. Посетено на 25 July 2018.
3. ↑  „Брестовац е новиот селектор на јуниорите". sport1.mk. Посетено на 9 September 2017.
4. ↑  „North Macedonia - team profile". IHF.
5. ↑  „Данило Брестовац нов селектор на Сениорската машка репрезентација на Македонија". macedoniahandball.com.mk. Посетено на 3 March 2019.
**„Улица на мрачните бутици"** (француски: *Rue des Boutiques obscures*) — роман на францускиот писател Патрик Модијано, објавен во 1978 година од издавачката куќа „Галимар" од Париз. За него, Модијано ја добил најпрестижната француска книжевна награда, „Гонкур". Инаку, Модијано им го посветил делото на мртвиот брат Риди и на татко си.

Содржина
--------

Осврт кон делото
----------------

„Улица на мрачните бутици" е шестиот роман на Модијано во кој тој повторно се зафаќа со егзистенцијалните прашања од неговите претходни дела. Романот е организиран низ сеќавањата распоредени околу главниот лик, кој е погоден од амнезија и поради тоа се наоѓа во потрага по сопстевниот идентитет. Амнезијата како книжевна постапка е веќе користена во литературата и пред Модијано, а тој ја применува на противречен начин: времето на амнезијата на главниот лик е отстрането од приказната, но со својата разурнувачка последица се провлекува низ неа. Со таквиот заплет, личноста е препуштена на непостојаноста на туѓуте сеќавања. Притоа, повеќеслојните метафори на Модијано се покриени со талогот на лесната приказна. Во таа мисла, романот може да се сфати како алузија на улицата на среќавањето на римските комунисти, која е само една попатна адреса на главниот лик заостаната во најдлабоките сеќавања, но која отвора бројни други потраги од кои настануваат другите глави на романот. Притоа, секоја глава е ново нејасно полусеќавање, отежнато од прашања и проблематични траги, најчесто туѓи. Меѓутоа, Ги Ролан, во потрагата по себе, е опкружен со интересна приказна која може да спореди со оние на Сименон. На тој начин, книжевната постапка на Модијано мајсторски ѝ помага на фабулата: приказната е толку полесна и поподвижна, токму поради тоа што е исткаена од овие несигурни сеќавања. Покрај тоа, таа е уште поубава поради тоа што е раскажана низ богата низа од слики при што некои од нив постепено се претвораат во симболи. Таков е случајот со сликата која се повторува низ приказната и така ја стекнува функцијата на рефрен: старата кутија со фотографии во која завршува сè откако од сеќавањата ќе исчезнат имињата на личностите од фотографиите, причините зошто се нашле на нив итн.

Наводи
------

1. ↑  Izabela Konstantinović, „Patrik Modiano", во: Patrik Modijano, *Izgubljeni kraj*. Beograd: Nolit, 1989, стр. 23.
2. ↑  Izabela Konstantinović, „Patrik Modiano", во: Patrik Modijano, *Izgubljeni kraj*. Beograd: Nolit, 1989, стр. 12-14.
Фанерли Христиќ во шалвари на платно од Влахо Буковац од 1921 година.
**Шалвари** — широки, лесни панталони кои, чие користење под влијание на Отоманското Царство, се проширило во балканските земји каде што османлиското влијание било доминантно. Ги носеле и мажи и жени, иако најчесто се класифицирани како делови од женски народни носии. Шалварите потекнуваат од античка Персија, потоа стигнале до балканската територија преку Јужна Азија и бројни земји на Отоманското Царство. Димиите се вид шалвари.

Изглед
------

 Шалвари
Шалварите биле со едноставен крој без џебови, широки во струкот, додека околу глуждовите биле целосно стеснети. Постоеле многу варијации во изгледот на шалварите, така што некаде биле целосно рамен крој, а можело да бидат украсени со реси на дното. Биле правени од бела, црна или темносина ткаенина, украсени со везови со црвен гајтан, додека кај муслиманите гајтаните биле зелени. Тие биле задолжителен дел од женските народни носии, обично биле превиткувани во брчки, а имало и такви за свечени пригоди украсени со ширити и златовезни гајатани.

Наводи
------

1. ↑  „шалвари" — Дигитален речник на македонскиот јазик
2. ↑  „шалвари" — Официјален дигитален речник на македонскиот јазик
3. ↑  „Народне ношње". 2011. Архивирано од изворникот на 27. 12. 2012. Посетено на 22. 4. 2019.. Проверете ги датумските вредности во: `|accessdate=, |archive-date=` (help)
4. ↑  Вукановић, Татомир (1978.). *Врање*. Врање: Раднички Универзитет у Врању. стр. 158–159. Проверете ги датумските вредности во: `|year=` (help)

Надворешни врски
----------------

* Харем панталони Архивирано на 11 октомври 2021 г.
* Народни носии во Босна и Херцеговина
Предлошка:Underlinked

|  |
| --- |
|  **Света Богородица** |
|  |
| **македонска православна црква** |
| **Епархија** | Дебарско-кичевска |
| **Архијерејско намесништво** | Охридско |
| **Парохија** | Слатинска |
| Местоположба |
|  |
| **Место** | Слатино |
|  **Општина** | Дебрца |
|  **Држава** | Македонија |
| Општи податоци |
| **Покровител** | Богородица |
|
| Архитектонски опис |
|

Во селото Слатино постојат две цркви кои се градени во 19 век како и манастир. Горната црква "Света Богородица" скришно е градена многу години бидејќи немало дозвола за градба. Таа била зографисана после Илинденското востание до 1912 година од мијачките браќа Димитрија, Ефтим и Ѓорѓи Чолакот. Долната црква се вика "Света Стара Недела". Започнала да се гради 1808 година и била завршена во 1858 година.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за црква или сличен христијански објект е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Глебов во ФК Ростов во 2020 година
**Данил Александрович Глебов** (руски: *Данил Александрович Глебов*; 3 ноември 1999) е руски фудбалер. Тој игра како централен играч за врска во ФК Ростов.

Клупска кариера
---------------

Тој дебитирал во Руската професионална фудбалска лига за ФК Анжи-2 Махачкала на 19 ноември 2017 година во натпревар против ФК Армавир.

Данил дебитирал во руската Премиер лига за ФК Анжи Махачкала на 1 септември 2018 година во натпревар против ФК Крилија Советов Самара.

На 13 јануари 2019 година, тој потпишал со ФК Ростов.

Наводи
------

1. ↑  „Game Report by PFL". Russian Professional Football League. 19 November 2017.
2. ↑  „Game Report by RFPL". Russian Premier League. 1 September 2018.
3. ↑  „Данил Глебов — игрок "Ростова"" [Danil Glebov is a Rostov player]. FC Rostov. 13 January 2019. Архивирано од изворникот на 2021-01-10. Посетено на 2021-02-10.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа биографска статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Хокеjарскиот клуб на Бринес** претставува професионален клуб во хокеј на мраз. Потекнува од градот Јевле. Моментално настапува во првата хокеарска лига на државата Шведска. Со своите вкупно 13 титули Бринес е на второто место по квалитет во Шведска веднаш по Ѓургарден кој има 16 шампионски прстени. Домашните натпревари ХК „Бринес" ги игра во арената „Гевлеринкен арена" со капацитет од 8.585 гледачи за седење.

Историја:
---------

ХК Бринес е формиран во далечната 1912 година како спортско друштво. Хокеарската секција од тимот се одделува во 1938 година. Овој хокеарски тим претставува еден од најуспешните во Шведска. Во првата Шведска лига настапува уште од 1960 година.

Последната шампионска титула Бринес ја има освоено во сезоната 2011/12 по победата над екипата на Шелефт во финалето и на Фрелунда во полуфиналето.

Првите луѓе на клубот на 20 ноември 2013 година потпишале договор за соработка со Уницеф. Така Бринес бил првиот хокеарски тим кој потпишал договор за соработка со Организацијата на Обединетите Нации во делот на соработката и згрижувањето на децата.

Клубот во јуни 2014 година клубот потпишал договор со Општината Јевле за соработка. Со овој договор општината имала обврска да ја одржува арената во добра состојба. Овој договор бил потпишан за рок од 5 години.

Клупски успеси:
---------------

* Национален првак вкупно 13 пати и тоа: прв пат во 1964 и последен пат во 2012 година.
* Финалист вкупно еден пат и тоа во сезоната 1994/95.

Наводи
------

1. ↑  Martin Alsiö (April 2004). „De allsvenska klubbarnas födelsedagar" (PDF) (шведски). Bolletinen. Посетено на 10 October 2011.

Надворешни врски
----------------

* Матична страница
**Фани Ингеборг Матилда Брате**, родена **Екбом** (26 февруари 1861

, Стокхолм -22 април 1940

, Стокхолм) — шведска сликарка. Била специјализирана во жанрот сцени, прикажувајќи семејства, кои често биле цитирани како инспирација за слични дела од страна на Карл Ларсон.

Животопис
---------

Фани Брате била ќерка на Јохан Франс Густаф Оскар Екбом (1832-1894), службеник во домаќинството на принцот Оскар, војводата од Естергетланд (подоцна, кралот Оскар II), и таа е родена во дворците Арвфурстенс. Од 1868 до 1877 година студирала во женско училиште, по што следеле часови по цртање во Училиштето за уметност и занаетчиство. Таа станала редовна студентка таму од 1878 до 1879 година. Таа година, таа почнала да зема часови од Август Малмстром на Кралската шведска академија за ликовни уметности. Во 1885 година добила Royal Medal (Sweden) [sv] за слика од самата таа на која е опкружена со деца-ученици.

Во 1887 година, со помош на стипендија за патување од Кралската академија, посетувала часови во Академијата Колароси во Париз. Подоцна истата година, таа се омажила за ренологот Ерик Брате. Имале четири ќерки. Торун Брате, нивното второ дете, исто така станала сликар. Таа продолжила да прави студиски патувања низ Западна Европа, вклучително и посета на Експозиција Универзела (1889). До крајот на векот, таа го усвоила импресионистичкиот стил и се приклучила на скагенските сликари. Многу од нејзините дела ги прикажувале нејзините сопствени деца. Процесот на нивното одгледување, исто така, ја инспирирало да ги илустрира детските книги, како што е *Mormors eventyr* (Приказните на бабата), и да учествува во тековната дебата за образованието.

Во 1891 година, таа станала членка на „Svenska konstnärernas förening" (Шведско здружение на уметници).

Националниот музеј на Шведска одржал спомен-изложба на нејзините собрани дела во 1943 година. Нејзините дела може да се видат и во Нордискиот музеј  и музејот Гетеборг.

Избрани слики
-------------

* Девојка на прозорецотДевојка на прозорецот
* ИменденИменден
* ЗадевањеЗадевање
* „Спиј толку слатко"„Спиј толку слатко"

Наводи
------

1. ↑  Minnesstuga, Gagnefs (August 30, 2013). „Hilma af Klint i Gagnef!".
2. ↑  Sveriges Dödbok 1901–2009, DVD-ROM, Version 5.00, Sveriges Släktforskarförbund (2010)
3. ↑  „Nationalmuseum - Fanny Brate". *emp-web-84.zetcom.ch*.
4. ↑  „Oljemålning". *digitaltmuseum.se*.
5. ↑  „Göteborgs konstmuseum | Italian Peasant". *emp-web-34.zetcom.ch*.

Дополнително читање
-------------------

* Fanny Brate на Svenskt kvinnobiografiskt lexikon

Надворешни врски
----------------

* Биографија на *Svenskt Biografiskt Lexikon*
* Повеќе дела од Брате на ArtNet
Гонг
**Гонг** е вид на ударен инструмент со неодредена висина на тонот. Води потекло од Кина и Јапонија. Направен е од легура, чиј состав е непознат и се чува во тајност. Во форма начинија е. Звукот се добива со удирање со палка по средина на чинијата. Се користи за музички ефекти во симфониски и џез оркестар. Не е секогаш составен дел на оркестарот. Се употребува само за ретки звучни акценти или во доловување на атмосфера од Далечен Исток, поднебје од каде води потекло. Инструментот се состои од голема бронзена чинија, по која изведувачот удира со палка која има глава од филц.

Надворешни врски
----------------
**Горан** — старо словенско машко име, настанато од именката гора. Во вистинска смисла означува оној кој е роден во шума, планина, но и оној кој е голем и силен. Се претпоставува дека во минатото е извадено од името Горислав, а по некои етимолози од името Георгије. Исто така, постои мислење дека има и грчко потекло. Името постои во Србија, Хрватска, Македонија и Словенија , но и во Шведска (се пишува *Göran*) и значи „фармер". Во оваа земја се слави и именден на 23 април .

Популарност
-----------

Во изминатите векови ова име во Србија било многу ретко, но во втората половина на XX век стана популарно и распространето во сите краишта на земјата. Во периодот од 2003 до 2005 било 71-во по застапеност, а во Македонија во 2011. имало 12.392 луѓе под ова име и е на четвртото место. Во Словенија во 1993, 1995 и 1997 било меѓу првите сто. Во јужна Австралија во 2004 било на 501-вото место.

Изведени имиња
--------------

Од ова име се изведени имињата Гора, Горана, Горе, Гого, Горица и Горјанка. **Горе** како име се јавува во англискиот јазик и има необично значење „триаголна земја", најверојатно се однесува на жител на такво место. Интересен податок е дека две населени места во САД и едно во Етиопија го носат овој назив.

Наводи
------

1. 1 2  Петар Стевановић - Ономастикон - име знати изабрати: Горан[*мртва врска*]
2. ↑  -{baby names pedia:}- Горан
3. ↑  -{Think Baby Names}-: Горан
4. ↑  -{Behind The Name}-: Горан
5. ↑  -{baby name facts}-: Горан Архивирано на 4 јануари 2010 г.
6. ↑  -{Behind The Name}-: Горан - имендан
7. ↑  -{baby name facts}-: Горе Архивирано на 26 декември 2010 г.
8. ↑  -{Think Baby Names}-: Горе
9. ↑  -{Behind The Name}-: Горе
10. ↑  -{baby name facts}-: насељена места са називом Горе[*мртва врска*]

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Трајче Ванчов Ристески** ( 1922
 во Брждани, Кичевско —  1945

 во Загреб, Хрватска) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Основното училиште го завршил во своето село, но бидејќи потекнувал од бедно семејство, не продолжил да се школува. Се занимавал со земјоделие. Уште веднаш по окупацијата се определил за борба пpoтив окупаторот. Доста бил активен во селото, а во редовите на НОВ на Македонија стапил во ноември 1944 година во Првата македонска бригада. Со бригадата учествувал во завршните борби за ослободувањето на Македонија. Во составот на Петнаесетиот корпус учествувал на Сремскиот фронт. Загинал во близината на Загреб во борба со германците и усташите во мај 1945 година.

Поврзано
--------

* Кичево и Кичевско во НОВ

Наводи
------

1. 1 2  Ристоски и други, Душан (1982). *Слободата беше нивниот идеал*. Кичево: Музеј - Западна Македонија во НОВ - Кичево. стр. 105.
**Трајче Петкановски-Андреев** (Бистрица, Велешко, 7 октомври 1919

— Ораовдолско, Велешко, 6 август 1943

) — македонски учител и партизан, учесник во НОВ.

Петкановски бил организатор на оруженото востание во Азот (Велешко). Бил член на првата партиска ќелија од август 1941 година. Ја формирал првата партизанска база во Азот во 1942 година. Од јуни до декември 1942 година бил борец на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов", а од јануари до август 1943 година ја предводел партизанската група на теренот на Азот, каде што и загинал во судир со бугарската полиција и контрачетниците.

Една година по неговата смрт, Велешко-прилепскиот партизански одред, формиран кон крајот на април 1944 година, бил наречен по него.

Галерија
--------

* Биста на Трајче Петкановски во БогомилаБиста на Трајче Петкановски во Богомила
* Биста во родното село БистрицаБиста во родното село Бистрица

Наводи
------

1. ↑  „Македонска енциклопедија", МАНУ, Скопје, 2009, 1139 стр.

|  |  |
| --- | --- |
| Знаме на МакедонијаБиографска икона | *Оваа биографска статија за личност од Македонија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Трајче Темелков Сколоски** (1910 во Годивје, Охридско — 24 октомври 1944 на Сува Гора) македонски партизан, учесник во НОБ.

Животопис
---------

Трајче Темелков Сколоски е роден во селото Годивје. Се занимава со земјоделие. Во НОБ пристапува доброволно на 5 август 1944 година. Како борец на Шестата македонска бригада загинува во борбите против балистите на Сува Гора, на 24 октомври 1944 година.

Наводи
------


1. ↑ . Охрид и охридско во борбата против фашизмот. ЗБОРНИК на паднатите борци во народно-ослободителната борба и револуција и жртвите на фашистичкиот терор во Охрид и охридско 1941-1945. Охрид. 1976. Отсутно или празно `|title=` (help)CS1-одржување: друго (link)
|  |
| --- |
|  |
| Мајанска цивилизација |
| Маи  **·**  јазици  **·**  општество |
| религија  **·**  мајански богови  **·**  митологија  **·**  човеково жртвување |
| архитектура  **·**  мајански градови  **·**  календар |
| текстил  **·**  трговија |
| музика  **·**  писмо |
| Историја |
| Падот на Маите |
| Мајански владетели |
| Шпанска колонизација на Јукатан |
| * п
* р
* у
 |

**Трговијата на Маите** бил важен фактор за развојот на градовите и империјата воопшто. Економијата била лабилна, базирајќи се на производство на храна како што се: компири, пченка, грав и некои чоколадни пијалаци направени од какао и вода. Тие исто така тргувале со сите неопходни суровини за едно нормално општество. Тргивијата на Маите се одвивала како на регионално, така и на пошироко ниво.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија Маите е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Установа** или **институција** — организации или механизми на општествена структура што го уредуваат однесувањето на две или повеќе личности. Се одликува со: општествена цел и трајност, надминувајќи ги поединечните човечки животи и намери, како и со создавање и спроведување на правила за уредување на човечкото однесување. Како структури и механизми на општествениот поредок меѓу луѓето, установите се еден од главните предмети на изучување на општествените науки како социологија, политички науки и економија. Установите се исто така клучна точка во правото.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85008810
* GND: 4113393-6

 |

 |
Сребрен чаен прибор
**Чаен прибор**, во западната традиција е прибор кој се продава заеднички за употреба при служењето на попладневен чај или формална чајанка.

Чајните прибори прилично варираат по цена и квалитет, од евтини предмети во масовно производство до рачно изработени ремек-дела. Најдобрите чајни прибори се изработуваат од познати изработувачи на порцелан. Чајниот прибор може да биде и од *сребро* кој е формален чаен прибор направен од стерлинг-сребро. Меѓутоа и тука можат да се најдат масовно произведени посребрени прибори.

Делови од чајниот прибор:

* чајник
* чајна шолја и тацничка
* шеќерник
* бокалче за млеко

покрај ова, формалниот чаен прибор содржи и:

* бокал со кафе
* лонче со врела вода
* лонче за фрлање
* послужавник

Поврзано
--------

* Сервис за јадење
* Чајанка
**Свети Ахил и Свето Благовештение** (грчки: *Ιερός Μητροπολιτικός Ναός Αγίου Αχιλλίου & Ευαγγελισμού της Θεοτόκου*) — црква во градот Гребен, Егејска Македонија. Претставува катедрален храм на Гребенската епархија на Цариградската патријаршија..

Историја
--------

Камен-темелникот на храмот е поставен на 13 јуни 1908 г. за време на митрополитот Агатангел Гребенски. Црквата првично го ноисела името „Св. Ахил" и и претставувала куполна базилика со закосувања на покривот, релативно ретка за своето време. Во архитектурата се забележуваат европски влијанија. Во 1922 г. митрополитот Емилијан II Гребенски ја обновил внатрешноста на храмот, кога е поставен и сегашниот иконостас, дело на светогорски монаси. Иконите на него исто така се светогорски — творби на јеромонахот Серафим од Кареја. Иконата на Благовештението е опкована со злато. Иконите се подарок од митрополитот Емилијан и од истакнати гребенски семејства. За време на митрополитот Филип Гребенски, поради проблеми со покривот, храмот е целосно преизграден — урната е куполата, покривот е снижен, двете проширувања на запад се срушени и на нивно место се подигнати две камбанарии. Изградена е и женска црква. Живописувањето на храмот почнало во 1987 г. за време на митрополитот Сергиј Гребенски. Манолис Јанусис од Периволи во олтарот ја насликал Пресвета Богородица Поширока од небесата. Останатите фрески се дело на зографот Аристотелис Варсамис од Мавронорес.

Поврзано
--------

* Драмска епархија

Наводи
------

1. 1 2  Τζιόλας, Αλέξανδρος (26 мај 2017). „O Iερός Ναός της Ευαγγελίστριας Γρεβενών το 1911 (τότε Ι.Ν. Αγίου Αχιλλείου)". Greveniotis.gr. Архивирано од изворникот на 2017-10-06. Посетено на 2022-06-12. Занемарен непознатиот параметар `|accesss-date=` (help)
**Свето Благовештение** (грчки: *Ιερός Ναός Ευαγγελισμού της Θεοτόκου* — црква во градот Негуш, Егејска Македонија. Влегува во состав на Берско-негушко-камбаниската епархија на Цариградската патријаршија. Претставува еден од парохиските храмови во Негуш.

Црквата се наоѓа јужно од реката Арапица, до VI основно училиште. Градена е во 1991 – 1994 г. на местото на помал параклис со гробишта. Плант го изготвил инженерот Марија Куцупија, а средствата за иградба се од прилози на верниците.

Градбата претставува трикорабна базилика без купола, со површина од 350 м2. Живописувањето започнало во 1996 г. од рацете на зографот К. Врузос, исто така финансирано од доброволни прилози. На фреските преовладува сината боја со златна позадина. Во конхата на апсидата е насликана Пресвета Богородица Поширока од небесата, а под неа е Благовештението.

Во 2002 г. чинарот крај храмот е прогласен за заштитен споменик.

Поврзано
--------

* Берско-негушко-камбаниска епархија

Наводи
------

1. 1 2 3  Κύρου, Νίκος, Ολυμπία Τσίτση (Επιμέλεια) (2005). *Οι εκκλησίες της Νάουσας. Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Σχ. έτους 1999 – 2000* (PDF). Νάουσα: 3ο Γυμνάσιο Νάουσας. стр. 23. Архивирано од изворникот (PDF) на 2018-05-15.
2. ↑  „ΥΑ 1221/29-4-2002 - ΦΕΚ 428/Δ/24-5-2002". Διαρκής κατάλογος κηρυγμένων αρχαιολογικών τόπων και μνημείων. Архивирано од изворникот на 2022-04-01. Посетено на 8 јули 2018.
**Свети Атанасиј** (грчки: *Αγίου Αθανασίου*) — доцносредновековна црква во селото Чирак, Гребенско, Егејска Македонија. Влегува во состав на Шишанско-сачишката епархија на Цариградската патријаршија.

Црквата е изградена околу 1500 г. како храм на тогашното село Мелидоништа. Претставува мал храм сместен на 300 м јужно од главната селска црква, истоимената „Св. Атанасиј" од 1750 г.

Во 2006 г. храмот е реставриран.

Поврзано
--------

* Шишанско-сачишка епархија

Наводи
------

1. ↑  „Το Χωριό μας (σήμερα και χθες)". Άγιος Κοσμάς. Архивирано од изворникот на 2014-05-02. Посетено на 2 мај 2014.
Првата страница на Уставот на САД
**Устав на Соединетите Американски Држави** (англиски: *The United States Constitution*) — највисок закон во САД и воедно најстар устав на светот. Донесен е на Конвенцијата во Филаделфија на 17 септември 1787 година. Со него Соединетите Држави се претворени во федерална држава. Уставот формално стапил насила на 21 јуни 1788 година, а почнал да се применува од 13 септември 1788 година, додека новите државни органи почнале со работа на 4 март 1789 година.

Поврзано
--------

* Повелба за правата (САД)

Надворешни врски
----------------

* Цел текст на Уставот на САД
* Цел текст на Законот за правата

Наводи
------



|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 179020116
* LCCN: n79065871
* GND: 4133001-8
* BNF: cb166939979 (податоци)

 |

 |
**Уставна монархија** — државно уредување воспоставено под уставен систем којшто признава само избран или наследен монарх како глава на државата, за разлика од апсолутната монархија, каде што монархот не е ограничен со устав и е единствениот извор на политичка моќ. Процесот на влада и закон во уставната монархија вообичаено е многу поинаков од оној во апсолутната монархија. Современите уставни монархии обично се водат според концептот на „поделба на моќта" (*trias politica*), каде што монархот е или глава на извршната власт или има само церемонијална или симболичка улога.

Во претставничките демократии што се уставни монархии, како Обединетото Кралство, монархот може да биде претседател на државата, но премиерот, чија моќ потекнува директно или индиректно од избори, е претседател на владата.

Иако сегашните уставни монархии воглавно се демократии (наречени уставни демократски монархии), тоа не било отсекогаш така. Постоеле монархии коишто имале устави што биле фашистички (или квазифашистички), како што било во Италија, Јапонија и Шпанија, или со воени диктатури, како што моментално е во Тајланд.

Поврзано
--------

* Монархија
* Список на државни уредувања

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* GND: 4165088-8
* BNF: cb13505755v (податоци)
* NKC: ph135345

 |

 |



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија политика е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Врвнојазична согласка** (**апикална**) е глас што се создава со попречување на минувањето на воздухот со врвот на јазикот. Противположна е на рамнојазичната согласка, што се создава со попречување на воздухот со рамниот дел на јазикот (веднаш зад врвот). 

Оваа разлика во творбата не е баш често застапена во рамките на поединечните јазици, и обично важи само за струјните и слеаните гласови. Така, македонскиот има само рамнојазични парници на [t]/[d], а англиските наречја имаат или врвнојазични или рамнојазични (не обете). Меѓутоа, некои варијанти на арапскиот како хадрамскиот, го реализираат [t] како рамнојазично, но [d] како врвнојазично.

Српскохрватскиот и баскискиот ја имаат оваа разлика кај венечните струјни согласки. Мандаринскиот ја корист кај задновенечните струјни гласови (т.н. „венечно-предонепчената" и „свиената" низа). Канадскиот јазик лилует ја има како споредно својство (со споредна творба) кај противположноста на веларизираните и невеларизираните струјни согласки. Многу австралиски јазици прават разлика помеѓу врвнојазична и рамнојазична творба кај носните, избувните и, најчесто, страничните приближни согласки.

Во Меѓународната фонетска азбука (МФА), врвнојазичните гласови се означуваат со дијакритичкиот знак U+033A ̺ придружнен подреден превртен мост (HTML: `&#826;`).

Поврзано
--------

* Преднојазична согласка
* Рамнојазична согласка
* Подјазична согласка
* Место на творба
* Звучна врвнојазичновенечна струјна согласка

Наводи
------

* Ladefoged, Peter; Maddieson, Ian (1996). *The Sounds of the World's Languages*. Oxford: Blackwell. ISBN 978-0-631-19815-4.

1. ↑  Наречена и **апикал**.
Јамка израбтена од жолти врвки
**Врвки** претставуваат поводници со одредена должина кои се ставаат низ посебни дупчиња во обувките за да се овозможи нивното затегање на нозете. Доколку врвките во обувките ги нема, обувката не би се задржувала на своето место.

Примероци на врвки
Врвките широко биле прифатени дури во XX век. Дотогаш се носеле обувки без врвки, кои се затегнувале со помош на разни спојки. 
Првите споменувања на врвки потикнуваат уште од 13 век. Тогаш врвките се применувале за затегнување на облека на чии краеви стоеле тврди завршетоци во облик на лешници. Веќе во 15 век, познатиот морепловец Кристифор Колумбо успешно тргувал со врвки со бакарни и златни завршетоци. Поминало дури пет века од моментот кога биле измислени врвките до денот кога се појавиле на обувките.

Не е познато кој се сетил да ги искористи врвките за обувки, но се знае дека на 27 март 1790 година, по грегоријанскиот календар, во Англија за првпат свечано се официјализирани кожни врвки со железни завршетоци кои овозможуваат полесно спроведување низ дупчињата и кои го спречуваат случајното уништување на врвките.

Наводи
------

1. ↑  ikiev.com.ua Архивирано на 11 ноември 2010 г. Посетено на 23. 4. 2013.

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Врвки" на Ризницата ? |
**Данил Граорковски - Галичанчето** (18 мај 1925

 во Галичник, Македонија —  1944
 во Прилеп, Македонија)— македонски партизан, учесник во НОВ.

Животопис
---------

Основно училиште завршил во родното село. Потоа заминал на печалба во Белград каде останал до 6 април 1941 година. По капитулацијата на бивша Југославија се вратил во Скопје и работел како млекарски и угостителски работник.

Пролетта 1944 година бил примен за член на СКОЈ. Како скоевец зел активно учество во НОВ и ПОЈ. Тој се приклучил на 11 македонска ударна бригада и бил распределен во II баталјон. Учествувал во сите акции на Бригадата, особено во борбите за ослободувањето на Прилеп, каде загинал во директна борба со германски единици.

Наводи
------

1. ↑  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив. 1969. стр. 47. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
Знамиња на Гордоста на Милано
**Гордоста на Милано** е парада и фестивал што се одржува на крајот на јуни секоја година во Милано, Италија, за да ги прослави лезбејките, гејовите, бисексуалците, трансродовите, асексуалните, интерсексуалните и квир (ЛГБТК+) луѓето и нивните сојузници. До 2012 година, манифестацијата се одржувала секоја година, но со различно име. Гордоста на Милано е еден од најголемите геј организирани настани во Италија. Нејзината цел е да демонстрира за еднакви права и еднаков третман на ЛГБТ луѓето, како и да ја прослави гордоста на геј културата.

Историја
--------

Гордоста на Милано се одржува секоја година, но секоја година под различно име. Од 2013 година Гордоста во Милано била организирана од група наречена „Милано Прајд", чии членови доаѓаат од главните организации за правата на ЛГБТ во Милано. Тимот ја организирал целата парада на гордоста и Неделата на гордоста.

Во 2018 година настанот привлекол околу 250.000 луѓе.

Настанот бил откажан во 2020 година поради пандемијата од COVID-19, но настанот се вратил во 2021 година. Во 2022 година околу 300.000 луѓе марширале на парадата на гордоста во Милано.

Недела на гордоста
------------------

Од 2013 година, секоја година на крајот на јуни, во неделата кога се организира Парада на гордоста, во градот се одржува Недела на гордоста. Во текот на таа недела, многу културни настани, како дебати, снимање видеа, презентации на книги, се одржуваат главно во Casa dei Diritti (*Куќа на правата*), зграда во која градот Милан е домаќин на услуги за граѓаните поврзани со дискриминација и човекови права.

Во близина на Порта Венеција, која е најпосетената област од ЛГБТ лица, се одржува „Плоштад на гордоста": многу продавачи продаваат храна, пијалоци, предмети и се слуша музика.

Поврзано
--------

* Милано

Наводи
------

1. ↑  „Milano Pride 2021".
2. ↑  „Gay Pride a Milano, in marcia con Sala e Pisapia. Gli organizzatori: "Siamo 200mila"". 25 June 2016.
3. ↑  Gerami, Vic (2018-10-14). „MILANO PRIDE: SENSATIONAL, PASSIONATE & BRILLANTE". *THE BLUNT POST* (англиски). Посетено на 2023-01-11.
4. ↑  „Milano Pride 2021: le date e le novità in programma". *Vogue Italia* (италијански). 2021-06-17. Посетено на 2023-01-11.
5. ↑  „Le foto del Milano Pride, per superare ogni conflitto". *Vogue Italia* (италијански). 2022-07-06. Посетено на 2023-01-11.
6. ↑  „Gay Pride, Milano arcobaleno: Sabato si sfila per i diritti LGBT con la madrina Lodovica Comello". 22 June 2016.

Надворешни врски
----------------

* Матична страница
* Milano Pride 2016 Архивирано на 1 февруари 2018 г.
* Milano Pride Архивирано на 18 јуни 2018 г. on ILGA Europe site
Франсин Жорди во Виена, 2008)
**Франсин Жорди** (фр. *Francine Jordi*) (р. 24 јуни 1977

) — швајцарска пејачка од Ворб. Родено име ѝ е Франсин Леман (*Francine Lehmann*). Како мало девојче таа веќе пеела песни за јапонските туристи во Интерлакен.

Со ваква музичка дарба, таа во 1998 г. во Германија ја освоила наградата Гран при за народна музика. Оттогаш Франсин станала вистинска ѕвезда во Швајцарија со златни плочи, успеси по топ-листите и турнеи по земјите од германско говорно подрачје. Водела и две емисии на телевизијата ARD.

Во 2002 г. Жорди ја претставувала Швајцарија на Евровизија во Талин со песната на француски јазик насловена како „Во градината на мојата душа" (*Dans le jardin de mon âme*). Истата есен, заедно со нејзината група направила соло турнеја низ Швајцарија.

Надворешни врски
----------------

* Официјално мрежно место (германски)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 79982053
* ISNI: 0000 0000 5845 8381
* GND: 135130891
* MusicBrainz: b781dd40-68c6-49a3-9f41-e1850d292097

 |

 |

ж


  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа биографска статија за личност од Швајцарија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Гранката на **Strepsirrhini** е една од двата подреда на примати. Една од најзабележителните особини на 118-те вида од овој подред се нивните влажни носеви по кои оваа група го добила своето име. Грчкото (научно) име означува поседување на извиткан или совиен нос (*strepho* − совиено, *rhis* − нос). Единствените примати на Мадагаскар (освен луѓето) припаѓаат во оваа група, иако други можат да се најдат во југоисточна Азија и Африка.

Се смета дека влажноносните имаат попримитивни особини и адаптации отколку нивните хаплорински ("сувоносни", на грчки: со едноставни носеви) роднини. Нивниот влажен нос е поврзан со горната усна, која е поврзана со непцето, што го ограничува фацијалниот израз. Кај нив, односот мозок наспроти тело е помал, што укажува на помала интелигнција. Олфакторните лобуси на мозокот се поголеми, што дава до знаење дека тие повеќе зависат од сетилото за мирис. Нивните нушки се најчесто издолжени, давајќи им кучевиден изглед, иако оваа одлика е застапена и кај некои мајмуни. Влажноносните поседуваат и посторбитална плочка, што уште еднаш ја потврдува попримитивната природа на овие примати. Тие исто така ја задржале способноста за ензимско производство на витаминот С, која е изгубена кај сувоносните, вклучувајќи ги и *Tarsiidae*.

Со исклучок на аје-аје приматите, сите влажноносни имаат забен чешел — тесно собрани секачи и песјаци — кои се користат за чистење и чешлање на крзното. Друга ваква козметичка адаптација е тоалетната канџа на вториот прст од стапалото, додека големиот прст е доста одделен од останатите.

Околу 75% од видовите се ноќни и сите поседуваат тапетум, кој претставува сјаен, рефлектирачки слој во заднината од своите очи, но неколку диурнални видови (како прстеноопашестиот лемур) исто така го поседуваат. Многу од ноќните видови исто така имаат многу чувствителен слух и уши кои можат да ги придвижуваат независно, со цел подобро фаќање на звуците.

Размножувањето на влажноносните примати се разликува во голема мерка од она кај сувоносните. Наместо поединечен циклус, влажноносните имаат сезона на парење. Исто така, даваат малкубројно потомство, а женките имаат Y-видна (бикорнатна) матка и повеќе реда со млечни жлезди.

Наводи
------

1. ↑  Groves, C. (2005). Wilson, D. E. & Reeder, D. M (уред.) (уред.). *Mammal Species of the World* (III. изд.). Baltimore: Johns Hopkins University Press. стр. 111–127. ISBN 0-801-88221-4.CS1-одржување: повеќе имиња: список на уредници (link)
2. ↑  Pollock JI, Mullin RJ (1987). „Vitamin C biosynthesis in prosimians: evidence for the anthropoid affinity of Tarsius". *Am J Phys Anthropol*. **73** (1): 65–70. doi:10.1002/ajpa.1330730106. PMID 3113259.