recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Блитва** (*Beta vulgaris var. cicla*) — зеленчук којшто најчесто се користи во средоземната кујна. Како двегодишно растение, во првата година развива длабок и разгранет корен, кој во горниот дел е задебелен, скратено стебло и богата лисна розета. Во втората година развива разгрането цветно стебло во висина до еден метар. Блитвата се одгледува заради листот. Во исхраната се користи во комбинација со различни градинарски култури. Слична е на спанаќот. Блитвата е лековито и корисно растение кое претставува добар диуретик, а може да се користи и против слабокрвност.

Потекло
-------

Блитава најмногу се користи во средоземната кујна, а како земја родилка на блитвата се смета Грција, бидејќи уште во 4 век п.н.е. Аристотел пишувал за неа. Подоцна, Грците блитвата ја употребувале за медицински потреби.

Одгледување
-----------

Блитвата заедно со кељот се едни од листовидните зеленчуци кои растат како високи зелени зеленчуци, со крцкаво стебло, чии листови може да бидат во најразлични бои како црвена, жолта или бледо зелена и темнозелена. Блитвата спаѓа во истата фамилија зеленчуци во кои спаѓаат репката и спанаќот и го делат речиси истиот вкус: доза на горчливост и малку солена нишка во листовите. И листовите и стеблата на блитвата сможат да се јадат, иако листовите се помеки и нивната текстура е пофина за конзмирање, за разлика од стеблото кое може да се користи во супи или чорби.

Блитвата поседува голема прилагодливост помеѓу почвата и климатските фактори. Оптимална температура за поникнување е 16 – 24°. При температура од 5 – 10° растението има слаб пораст, а оптимална температура за раст и развој е 16 – 20°.

Во текот на одгледувањето потребна е поголема количина на вода, посебно во подрачја каде се појавува недостаток на вода или пак таа е нерамномерно распоредена. Во текот на одгледувањето потребни се 5 – 6 наводнувања за да се постигнат оптимални приноси. Тоа зависи од периодите дали се врнежливи или сушни.

Блитвата е богата со магнезиум, железо, витамин Е, калиум, калциум, витамини б2 и б6, цинк и уште многу витамини, а има само 35 калории.

Галерија
--------

* Плодоред посаден со блитва во градина со ДрачевоПлодоред посаден со блитва во градина со Драчево
* Плодоред посаден со блитва во градина со ДрачевоПлодоред посаден со блитва во градина со Драчево
* Плодоред посаден со блитва во градина со ДрачевоПлодоред посаден со блитва во градина со Драчево

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Видете ***Блитва*** во Викиречник, слободниот речник. |

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Блитва" на Ризницата ? |
**Валеријановоцветни** или **Valerianaceae Batsch**, односно семејството на **валеријановоцветните** растенија, содржи околу 350 видови распоредени во 7 родови. Овие растенија најчесто се тревести, а нивните листови имаат јак мирис. Тие виреат во повеќето региони на светот, освен во Австралија. Некои видови се одгледуваат како украсни растенија, или, пак, се користат во народната медицина за релаксирање и заспивање.

Подолу се дадени родовите од оваа фамилија со најпознатите видови:

* ***Centranthus***

*C. ruber* (Црвена валеријана)
* ***Fedia***

*F. cornucopiae* (Африканска валеријана)
* ***Nardostachys***

*N. jatamansi*
* ***Patrinia***
* ***Plectritis***
* ***Valeriana***

*V. dioica* (Мочуришна валеријана)
*V. officinalis* (Градинарска валеријана)
* ***Valerianella***

*V. locusta* (Пченкарна салата)

Наводи
------

1. ↑  Angiosperm Phylogeny Group (2009). „Ажурирање на класификацијата на *Angiosperm Phylogeny Group* за редовите и фамилиите на цветни растенија: APG III". *Botanical Journal of the Linnean Society*. **161** (2): 105–121. doi:10.1111/j.1095-8339.2009.00996.x.
| Дел од **темата** |
| --- |
| Историја на Шпанија |
|  |
| Античка историја
* Рана историја
* Иберија
* Хиспанија
 |
| Среден век
* Визиготи и Визиготско кралство
* Свеви и Кралство Галиција
* Спанија
* ел-Андалуз
* Реконквиста
 |
| Кралство Шпанија
* Хабсбуршка Шпанија
* Просветителство во Шпанија
 |
| Република
* Прва Шпанска република
* Реставрација
* Втора Шпанска република
* Шпанска граѓанска војна
 |
| Модерна Шпанија
* Франкова Шпанија
* Прва светска војна
* Втора светска војна
* Демократска Шпанија
* Шпанија
 |
| **Страницата Предлошка:Hlist/styles.css нема содржина.*** *Икона за портал Портал: „Шпанија"*
* *Икона за портал Портал: „Историја"*
 |
| * п
* р
* у
 |

**Визиготска Шпанија** (**Хиспанија**) е назив за територијата на Пиринејскиот Полуостров во времето кога бил владеен од страна на Визиготите. Овој период го опфаќа времето од Битката кај Вујеа во 507 година до Битката кај Гвадалета во 711 година. До 507 година, Визиготското Кралство, со центар Тулуза, ги контролирал Аквитанија, Нарбонска Галија и голем дел од тогашна Шпанија (Иберија). По поразот на Визиготите од страна на Франките во 507 година, и смртта на визиготскиот крал, Визиготите неговиот наследник Амаларих го одвеле во Шпанија. Нивниот центар најпрво се наоѓал во Барселона, а потоа во Толедо.

Од 511 година до 526 година, Визиготите биле во сојуз со Остроготите, на чие чело се наоѓал Теодорих Велики. Во текот на 6 век дошло до војна околу престолот помеѓу Визиготите и источноримскиот цар Јустинијан I со неговиот претендент Атанагилда. Во војната, Византија победила, а Византијците немале намера да се повлечат и го зазеле југоисточниот дел од полуостровот каде се задржиле до 754 година. Овде тие ја создале и провинцијата Спанија.

Подоцна, на овие простори се појавил нов непријател, муслиманите кои во 711 година го зазеле скоро целиот полуостров, уништувајќи го целосно Кралството на Визиготите.
**Валентинијан II** бил римски цар. Познат и како *Флавијан Валентинијан*. Со Римското Царство управувал до 393 година.

Наводи
------

1. ↑  *Valentinian II*, Roman emperors.
2. ↑  Curran 1998, стр. 86. sfn error: no target: CITEREFCurran1998 (help)

  

* п
* р
* у
Римски цареви

**Принципат 27 п.н.е. — 235:**  
Август • Тибериј • Калигула • Клавдиј -{I}- • Нерон • Галба • Отон • Вителиј • Веспазијан • Тит • Домицијан • Нерва • Трајан • Адријан • Антонин Пиј • Марко Аврелиј • Лукиј Вер • Комод • Пертинакс • Дидиј Јулијан • Септимиј Север • Каракала • Макрин • Елагабал • Александар Север

  

**Криза од III век 235 - 284:**  
Максимин Трак • Гордијан I • Гордијан II • Пупијан  • Балбин• Гордијан III • Филип Арапски • Дециј Трајан • Требонијан Гал cо Хостилијан и Волусијан• Емилијан • Валеријан • Галиен • Клавдиј II • Квинтил • Аврелијан • Такит • Флоријан • Проб • Кар • Нумеријан • Карин

  

**Доминат 284 - 395:**  
Диоклецијан • Максимијан • Констанциј I Хлор • Галериј • Север II • Максенциј • Максимин II Даја • Лициниј • Константин I Велики • Константин II  • Констанс I • Констанциј II • Јулијан Отпадник • Јовијан • Валентинијан I • Валенс • Грацијан • Валентинијан II • Теодосиј I

  

**Западно царство (395 - 476):**  
Хонориј • Констанциј III • Јован • Валентинијан III • Петрониј Максим • Авит • Мајоријан • Либиј Север • Антемиј • Олибриј • Глицериј • Јулиј Непот • Ромул Августул

  

**Источно (Византиско) царство (395 - 1453):**  
Аркадиј • Теодосиј II • Маркијан • Лав I • Лав II • Зенон • Василиск • Анастасиј I • Јустин I • Јустинијан I • Јустин II • Тибериј II • Маврикиј • Фока • Ираклиј I • Константин III • Ираклиј II • Констанс II • Константин IV • Јустинијан II • Леонтиј • Тибериј III • Филипик • Анастасиј II • Теодосиј III • Лав III • Константин V • Лав IV • Константин VI • Ирина • Никифор I • Ставрикиј • Михаил I • Лав V • Михаил II • Теофил • Михаил III • Василиј I • Лав VI • Константин VII  • Роман I • Роман II • Никифор II • Јован I • Василиј II • Константин VIII • Роман III • Михаил IV • Михаил V • Константин IX • Зоја • Теодора • Михаил VI • Исак I • Константин X • Роман IV • Михаил VII • Никифор III • Алексиј I • Јован II • Мануил I • Алексиј II • Андроник I • Исак II • Алексиј III • Алексиј IV • Алексиј V • Константин XI • Теодор I • Јован III • Теодор II • Јован IV • Михаил VIII • Андроник II • Андроник III • Јован V • Јован VI • Андроник IV • Јован VII • Мануил II • Јован VIII • Константин XI


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 13155284897787062782
* LCCN: nr95046637
* ISNI: 0000 0000 6136 3367
* GND: 119145111
* BIBSYS: 90606024

 |

 |
Координати:  44°04′46.60″N, 03°01′20.39″E



Податотека:ViaducdeMillau.jpg
**Мостот Мијо** или **Виадуктот Мијо** (француски: *le Viaduc de Millau*) е највисокиот патен мост на светот, висок 343 метри, а долг 2,5 километри. Дел е од автопатот кој ги поврзува Париз и Барселона.

Градбата е започната во октомври 2001, а завршена е во декември 2004. Самостојната градежна фирма Еифаж, го изгради мостот за (за 400 милиони евра) без финансиско на државата. Во наредните 75 години таа фирма ќе ја собира мостарината. Мостот го проектирал британскиот архитект Норман Фостер.

Највисокиот од седумте огромни носечки столбови е висок 343 метри, што го прави за 23 метри повиско од Ајфеловата кула.

Во градбата се употребени 200.000 тони бетон, 36.000 тони челик и 9000 тони асфалт. Почетокот на мостот се наоѓа на 270 метри надморска височина, што не е највиско на светот (Ројал Горж од Колорадо има 321 метар).

Поврзано
--------

* Обесен мост

Галерија
--------

* 
* Вијадукт МијоВијадукт Мијо
* Вијадукт МијоВијадукт Мијо

Наводи
------

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Вијадукт Мијо" на Ризницата ? |

* Viaduc de Millau Архивирано на 28 септември 2002 г.
* The Millau viaduct project from the Greisch's office Архивирано на 21 мај 2008 г.
* The Millau Bridge (a BBC overview of the Millau Viaduct)
* Project on Viaduc de Millau
* Eiffage group мрежно место
* Google Maps Satellite photo (under construction)
* Слики на мостот
* Панорамски погледи Архивирано на 24 февруари 2008 г.
* Collection of Viaduc de Millau/Millau Viaduct Photos Архивирано на 31 март 2008 г.
* 3D Model for Millau viaduct overview in GE Архивирано на 14 јануари 2009 г.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 243897551
* BNF: cb15015985z (податоци)

 |

 |
Миграција на Визиготите
**Визиготите** или *западни Готи* се германско варварско племе.

За првпат, како посебен народ се појавиле во 268 година кога го нападнале Римското Царство и ја започнале својата инвазија на Балканот. Тие ја зазеле римската провинција Панонија и дел од Илирика, дури стигнале и до Италија. Но во летото 268 година биле поразени кај денешната италијанско-словенска граница. По ова, во 268 годсина биле поразени и кај Ниш. Во текот на следните години, тие се повлекле кон Дунав во серијата походи на римскиот цар Клавдиј II. Во времето кога се населиле во Дакија, тие го прифатиле Аријанството, според кое верување се смета дека Исус не е еден од обиците на Господ во Светото Тројство, туку тој е на посебен начин створен и нема божанствен епитет. Ова верување било едно од најглавните противници на православието. Ибериските Визиготи до 589 година верувале во Аријанството, кога кралот Рекаред I им ја наложил католичката вера.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Германски народи |
| --- |
|  |
| Алемани •  Англи •  Батави •  Бургунди •  Вандали •  Визиготи •  Гепиди •  Готи •  Дани •  Јути •  Квади •  Кимбри •  Лангобарди •  Лугии •  Маркомани •  Немети •  Остроготи •  Руги •  Саксонци •  Свеви •  Свеи •  Скири •  Таифали •  Тевтонци •  Тенктери •  Франки •  Хети •  Херули •  Херусци |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* NDL: 00568541
* NKC: ph123310

 |

 |
Отворањето на Вашингтон Сквер парк, во срцето на Гринич Вилиџ, 2009
**Гринич Вилиџ** е населба во западната страна на Менхетен, Њујорк. Гринич Вилиџ е познат како уметнички рај, боемски град, колевката на модерното ЛГБ движење, и родното место и на Бит и на контракултурните движења на 60-тите.

Гринич Вилиџ претрпе реставрирање и комерцијализација; сите три поштенски кодови кои се дел од Гринич Вилиџ биле рангирани меѓу десетте најскапи во САД според цените за домување во 2014 година, според Форбс.

Наводи
------

1. ↑  Strenberg, Adam (November 12, 2007). „Embers of Gentrification". *New York Magazine*. стр. 5.
2. ↑  Erin Carlyle (October 8, 2014). „New York Dominates 2014 List of America's Most Expensive ZIP Codes". Forbes.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за САД е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Вимблдон, мај 2019
**Првенството Вимблдон**, или многу попознат само како **Вимблдон** — најстариот голем турнир во тенис и е општо признат и како најпрестижен во *белиот спорт* .

Се одржува секоја година кон крајот на јуни и почетокот на јули  во период од две седмици (обично завршува, најдоцна, на втората недела во јули) на тениските терени на *Ол Ингланд Клубот* (*All England Lawn Tennis and Croquet Club*) во Лондон, Англија. Турнирот е третиот Гренд Слем настан по ред, веднаш по Австралијан Опен и Ролан Гарос, а пред ЈуЕс Опен. Често, како резултат на честите врнежи, самиот настан се оддолжува.

Симултано се одржуваат неколку турнири, сите за време на истиот период, и тоа во поединечна конкуренција кај мажите, поединечна конкуренција кај мажите, во двојки кај мажите и жените, како и во мешани двојки. Младинските турнири – поединечна конкуренција за момчиња, поединечна конкуренција за девојки, двојки за момчиња и двојки за девојки – исто така се одржуваат. Покрај тоа, Вимблдон е познат и по своите специјални турнирски типови: двојки за мажи над 35 години, двојки за мажи над 45 години, двојки за жени над 35 години и двојки за лица во инвалидска количка.

Белешки
-------

1. ↑  „„Ролан Гарос: настан отворен во текот на целата година. Телевизиска покриеност." ftt.fr". Архивирано од изворникот на 2007-07-04. Посетено на 2007-08-12.
2. ↑  „Официјална страница (Wimbledon.org): Дати". Архивирано од изворникот на 2010-03-29. Посетено на 2007-08-12.

Надворешни врски
----------------

* Официјална страна
* 3D карта на земјиштето од 2007 година Архивирано на 30 јуни 2007 г.
* Вимблдон центар - неофицијална страна
* Вимблдон билети - неофицијална страна
* Сателитска слика на околината (Google Maps)
* BBC Five Live за Вимблдон

Галерија
--------

* The Royal Gallery at Centre Court, WimbledonThe Royal Gallery at Centre Court, Wimbledon
* The Crowd at Centre Court, WimbledonThe Crowd at Centre Court, Wimbledon
* The Centre Court, WimbledonThe Centre Court, Wimbledon
* The decision of In or Out with the help of Technology at WimbledonThe decision of In or Out with the help of Technology at Wimbledon
* The longest match ever played at WimbledonThe longest match ever played at Wimbledon
* The Wimbledon ShopThe Wimbledon Shop
* The instructions to Non Ticket Holders at WimbledonThe instructions to Non Ticket Holders at Wimbledon
* Wimbledon scoreboardWimbledon scoreboard
* Wimbledon order of playWimbledon order of play
* Centre Court Wimbledon 1Centre Court Wimbledon 1
* Wimbledon Court 1Wimbledon Court 1
* Court 4 WimbledonCourt 4 Wimbledon
* Court 19 WimbledonCourt 19 Wimbledon
* Court 15 WimbledonCourt 15 Wimbledon
* Court 17 WimbledonCourt 17 Wimbledon
* Wimbledon Queue BridgeWimbledon Queue Bridge
* Score board WimbledonScore board Wimbledon

|
|  |
| Претходник**Ролан Гарос** | **Гренд Слем турнир****јуни-јули** | Наследник**ЈуЕс Опен** |
**Диви суштества** (англиски: *Fierce Creatures*) е британско-американски филм од 1997 година, во режија на Фред Шеписи и Роберт Јанг. Главните улоги ги толкуваат: Џон Клиз, Мајкл Палин, Кевин Клајн, и Џејми Ли Кертис.

Содржина
--------

Мултинационалната компанија „Октопод" купува една пропадната британска фирма, која раководи и со една зоолошка градина. Новиот сопственик на зоолошката градина воведува нова политика, насочена за зголемување на заработувачката. За таа цел, сопственикот на „Октопод" ги поставува својот син (експерт за маркетинг) и младата менаџерка за односи со јавноста да ја водат зоолошката градина. Новата политика на раководење не им се допаѓа на чуварите, кои со сите сили се борат против неа. Истовремено, синот на сопственикот, не само што раководи со зоолошката градина, туку и краде пари од неа, а таткото дознава за тоа...

Наводи
------

1. ↑  *Антена*, број 867, 6.2.2015, стр. 17.
2. ↑  „Диви суштества", *Антена*, број 878, 24.4.2015, стр. 26.
**Виктор Хрјапа** (руски: *Виктор Владимирович Хряпа*, роден на 3 август 1982

 во Киев) — руски кошаркар кој во моментот настапува за екипата на КК ЦСКА Москва на позиција крилен центар.

Својата кариера ја започнал во 1999 година во КК Химки, а во 2001 година преминал во Автодор. Следната 2002 преминал во ЦСКА со кој тим го освоил на двапати руската суперлига во 2003 и 2004 година. На драфтот на НБА бил избран во вториот круг од страна на Љу Џерси Нетс, а по ова тој бил разменет во Портланд. Во 2007 година бил разменет и потпишал за Чикаго Булс. Во 2008 Чикаго го раскинал неговиот договор и тој станал слободен играч.

Во враќањето од САД, тој потпишал со ЦСКА со кој во 2008 ја освоил руската суперлига и Евролигата.

Хрјапа е член на Руската репрезентација со кој во 2007 го освоил златото во Шпанија на Европското првенство во кошарка.

 *Оваа биографска статија за личност од рускиот спорт е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите*.
**Бугарска работничка социјалдемократска партија** (бугарски: *Българска работническа социалдемократическа партия*; **БРСДП**) — бугарска политичка партија. Таа била основана во 1894 година преку обединување на Бугарската социјалдемократска партија на Димитар Благоев и Бугарскиот социјалдемократски сојуз, на чело со Јанко Сак’зов. Дотогаш двете организации постоеле независно една од друга и исповедувале различни ставови за развојот на социјалистичкото движење во Бугарија.

На изборите за 8. Обично народно собрание во 1894 година за првпат биле избрани двајца пратеници од БРСДП (Јанко Сак’зов и Никола Габровски). Во следните години теоретските спорови и личните противречности во партијата продолжиле и во 1903 година таа се разделила на Бугарска работничка социјалдемократска партија (тесни социјалисти), на чело со Димитар Благоев и Бугарска работничка социјалдемократска партија (широки социјалисти) на чело со Јанко Сак’зов.

БРСДП издавала весниците *Работнически весник* (марксистички) и *Народ* (реформистички), како и списанијата *Ново време* (марксистичко) и *Општо дело* (реформистичко).
**Григориј Таронит** (грчки: *Γρηγόριος Ταρωνίτης*) бил ерменски благородник и војвода од втората половина на 10 век кој служел во армијата на византискиот цар Василиј II против царот Самуил и го дал почетокот на влијателното благородничко семејство во Византија.

Григориј Таронит бил син на Ашот, последниот владетел на ерменското кнежевство Тарот (северозападно од езерото Ван). По смртта на Ашот (кон 967 година) кнежевството било заземено од византискиот цар Никифор II Фока. Како компензација за наследството од кое се откажале, Григориј и неговиот брат Баграм добиле богати имоти во соседната област Халдеја и достојна положба меѓу византиската аристократија во својство на патриции. Освен со материјални ресурси, браќата Таронити продолжиле да имаат значително влијание меѓу сонародниците во источните покраини на империјата. Во 976 година, кога Варда Склир кренал востание против владата на младиот император Василиј II, двајцата застанале на страната на бунтовниците и ги предводиле ерменските трупи .

Во следната граѓанска војна (987-989) Григориј ја зазел страната на василевса против узурпаторот Вардех Фока. Во почетокот на 989 ​​година, кога бунтовниците го зазеле азискиот брег на Босфорот, Василиј II го испратил Григориј Таронит со одред по море во Трапезунд. Оттаму ерменскиот војвода преминал во родните земји ирегрутирал армија од свои сонародници. Ова го принудило на Фока да испрати дел од своите сили против Таронит. Борбата завршила со пораз за Ерменците, поради интервенција на Давид III од Тао, но војната била освоена од императорот со загинувањето на Фока и поразот на неговите приврзаници во пролетта истата година.

По смирувањето на Мала Азија во 990 година Григориј Таронит бил назначен од императорот за гувернер на Солун со задача да ги сопре нападите на силите на цар Самоил. Учествувал во опсадата и заземањето на Бер. Загинал во Битката кај Солун во 995 година. Неговиот син, Ашот Таронит ја преживеал истата битка, продолжувајќи го родот на Таронитите во Византија.

Наводи
------

1. 1 2  Kazhdan, A. The Oxford Dictionary of Byzantium. Oxford University Press, 1991. ISBN 0-19-504652-8, т. 3, стр. 2012-2013
2. ↑  Степаненко, В. П. Чортванели, Торники и Тарониты в Византии. (К вопросу о существовании т. н. тайкской ветви торникянов), стр. 140-143 (във: Античная древность и средние века, №30, 1999, достъп от 31.05.2014)
3. ↑  Greenwood, T. W. Armenian Neighbours (600-1045), стр. 357-358 (във: The Cambridge History of the Byzantine Empire c. 500 - 1492. Cambridge University Press, 2008. ISBN 978-0-521-83231-1, достъп от 31.05.2014)
4. ↑  Treadgold, W. A History of the Byzantine State and Society. Stanford University Press, 1997. ISBN 0-8047-2421-0. Стр. 518
5. ↑  Златарски, В. История на българската държава през Средните векове. Том 1. Част 2. София, „Наука и изкуство", 1971. стр. 651, 653, 660;  
Павлов, Пл. Цар Самуил и „Българската епопея". Архивирано на 25 мај 2009 г. София/Велико Търново, 2002 (достъп от 31.05.2014)
Лозови насади Маркам
**Винарска визба Маркам** е винарија која е создадена во долината Напа, Калифорнија, во 1874 година. Винаријата Маркам работела постојано од своето основање (иако под различни имиња) и е четвртата најстара винарија што работи постојано, во округот Напа.

Историја
--------

Винаријата Маркам е создадена од Џенан Лоран, кој бил имигрант од регионот Бордо во Франција, и пристигнал во Калифорнија во 1852 година како дел од приливот на население што произлезе од златната треска во Калифорнија. Видел дека земјата во долината Напа е соодветна за производство на вино и ја создал својата фабрика за производство на вино во 1874 година. Лоран и неговите лози станале познати текот на 1880-ти години.

Џенан Лоран починал во 1890 година, а неговата винарија продолжила со успешна работа до 1978 година. Таа година, винаторот Брус Маркам ја купил винаријата на Лоран и ги работел лозјата во околните Јантвил, Оук Нол и Калистога, Калифорнија. Со тоа ги основал лозовите насади Маркам. 

Во 1988 година винаријата Лоран била продадена на јапонскиот производител на вино и алкохолни пијалоци Мерсијан Корпорејшн. Тој започнал четиригодишна програма за реновирање, проширување и засадување на повеќе лозови насади на имотот на Маркам, вреден повеќе од милион долари. Со помош на овие реновирања и засадување на лози повеќе од двојно го зголемил капацитетот на лозовите насади Маркам.

Од 2019 година винаријата е во сопственост на јапонската компанија Кирин.

Лозја
-----

На винаријата Маркам во долината Напа и припаѓаат 350 хектрарина лозје во областите што се граничат со планината. Света Елена, околу заедниците Калистога, Јантвил и Оук Кнол.

Вина
----

Винаријата Маркам произведува вина од видовите Мерло, Каберне Совињон, Совињон блан и Шардоне. Винаријата е историски позната по своето вино Каберне Совињон, иако виното Мерло кое било познато во 1980 година подоцна станало предводник.

Наводи
------

1. ↑  Hill, Kathleen & Gerald. *Napa Valley Land of Golden Vines*. The Globe Pequot Press, 2005, p. 165.
2. ↑  Napa Valley Vintners, August 9, 2011.
3. ↑  „Lion-owned Distinguished Vineyards & Wine Partners Acquires Two Napa Valley Wineries: Markham Vineyards and TEXTBOOK". *Lion*. 28 March 2019. Архивирано од изворникот на 2020-12-17. Посетено на 17 December 2020.

Надворешни врски
----------------

* Винаријата Маркам на Ризницата ?

* Лозови насади Маркам
* Маркам Архивирано на 26 август 2018 г.
**Виа Понтика** (латински: Via Pontica; во превод: Понтски пат) ― антички римски пат во Тракија покрај Црното Море, почнувајќи од Византион и поминувајќи низ Деултум (денес Дебелт), Акве Калиде (денес во близина на Бургас), Аполонија, Месембрија, Одесос, Визона и Калиакра (денес во Бугарија); а потоа преку Калатис, Томис и Истрос (денес во Романија).

 Аполонија Созопол (Појтингерова табла).

Патека за преселба на птиците
-----------------------------

Денес, името „Вија Понтика" (Via Pontica) е дадено на втората по големина рута за преселба на птиците во Европа, преку западниот дел на Црноморскиот Биогеографски Регион. Птиците преселници ги користат крајбрежните езера, мочуриштата и лагуните зад брегот, а некои презимуваат во овие мочуришта. Делтата на Дунав е најпозната од мочуриштата. За прв пат во орнитологијата поимот „Via Pontica" го употребил бугарскиот орнитолог Николај Боев (1922-1985) за да го означи западниот црноморски преселнички начин на птици.

Археолошки проект во Бугарија
-----------------------------

Во 2010 година, Божидар Димитров, директор на Националниот историски музеј и Симеон Ѓанков, вицепремиер, го започнале проектот „Вија Понтика" за обновување на дваесет антички утврдувања долж брегот на Црното Море. Тие започнуваат од најјужната точка на Резово и го опфаќаат целото бугарско крајбрежје до Калиакра. Како резултат на оваа работа, откриени се неколку нови археолошки наоѓалишта, вклучувајќи го и утврдувањето Акра во близина на тракиска Аполонија, сегашен Созопол.

Наводи
------

1. ↑  Sundseth, Kerstin; Barova, Sylvia (2009), *Natura 2000 in the Black Sea Region* (PDF), European Commission Environment Directorate General, стр. 3, doi:10.2779/7908, ISBN 978-92-79-11585-1, Посетено на 6 јули 2023

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Римско Царство –  Римски патишта |
| --- |
|  |
|  | 
Вија Агрипа – 
Вија Адријана – 
Вија Америна – 
Вија Аникија – 
Вија Анија – 
Вија Апија – 
Вија Аквилија – 
Вија Аквитанија – 
Вија Астурика Бурдигалам – 
Вија Августа – 
Вија Августа Преторија – 
Вија Аврелија – 
Вија Бракара Астурикам – 
Вија Валерија – 
Вија Валеспири
Вија Галика – 
Вија Гемина – 
Вија Делапидата – 
Вија Девана – 
Вија Домиција – 
Вија Домицијана – 
Вија Деција – 
Вија Егнација – 
Вија Емилија – 
Вија Емилија Скаури – 
Вија Јулија Августа – 
Вија Касија – 
Вија Клавдија Августа – 
Вија Клодија – 
Вија Конфлуентана – 
Вија Корзика – 
Вија Корнелија – 
Вија Лабикана – 
Вија Латина – 
Вија Лузитанорум – 
Вија Мала – 
Вија Марис – 
Вија Милитарис – 
Вија Остиензис – 
Вија Понтика – 
Вија Попилија – 
Вија Портуензис – 
Вија Пренестина – 
Вија Постумија – 
Вија Саларија – 
Вија Трајана – 
Вија Трајана Нова – 
Вија Феноленција – 
Вија Фламинија – 
 |

 |
Оваа статија се однесува на Випер.  За други значења на поимот, погл. Випер (Унштрут) (појаснување).

**Випер** (герм. *Wipper*) — река во сојузната покраина Тирингија, Германија, лева притока на Унштрут. Извира кај Ајхсфелд во северозападна Тирингија, близу градот Лајнефелде-Ворбис. Вкупната должина на течението изнесува 95 км. Се влева во реката Унштрут кај Хелдрунген. Долж реката се расположени градовите Блајхероде и Зондерсхаузен.

Поврзано
--------

* Унштрут
* Хелдрунген

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија место во Тирингија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 305312314
* GND: 4715668-5

 |

 |
**Виракоча** (кечуански: *Wiraqocha*) бил осмиот Сапа Инка на Кралството Куско и трет владетел од династијата Ханан, кој владеел од 1410 година. Неговиот татко бил Јахуар Хуакак, додека негов син и наследник бил Пачакути. Неговото вистинско име било **Хатун Тупак** или **Рипак**, но бил именуван по богот Виракоча после тврдењата дека имал визии. Името на неговата жена било Мама Руну.

Виракоча бил инволвиран во конечната борба на Инките со Чанкасите. Различни хриники даваат различни податоци за тоа дали бил херој на војната или кукавица. Според едни, таткото на Виракоча го напуштил главниот град Куско кога нападнале Чанкасите, но Виракоча го одбранил градот. Други пак, тврдат дека Виракоча го напуштил градот и неговиот син Пачакути го спасил Куско.

Поврзано
--------

* Сапа Инка
* Список на Сапа Инки
* Кралство Куско
* Империја на Инките


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Оваа статија поврзана со Инките е никулец.Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.* |

|
|  |
| Претходник**Јахуар Хуакак** | **Сапа Инка**о. 1410 | Наследник***Пачакути*** |
*Автопортрет* , 1817 година
 *Јакобс Схелтема (1767-1835).* *Geschiedschrijver Rijksmuseum* (*Јакобс Схелтема*, историчар) 
**Вилхелмина ван Идсинга,** исто така, *Вилхелмина Гертруида од Идсинга* , (1788-1819) била холандска сликарка. Таа е родена во Леуварден.

Раниот живот
------------

Вилхелмина ван Идсинга била единственото дете на Јохан ван Идсинга, државен секретар на Фризија и Тјебина Хајман. Кога имала шест години, нејзината мајка умрела, по што Јохан ван Идсинга се оженил за Геертруида стил. Вториот брак на нејзиниот татко бил без деца.

Додека била млада, почнала да црта и слика на портрети, првично во пастелни креда и подоцна во маслени слики. Била подучена од фризиските сликари Карл Јакоб ван Баар ван Слангенбург и Вилем Бартел ван дер Кеј.

Наводи
------



1. ↑  „Wilhelmina Geertruida van Idsinga". *www.biografischportaal.nl* (холандски). Посетено на 30 September 2017.
2. ↑  „Wilhelmina Geertruida van Idsinga · dbnl". *DBNL* (холандски). Посетено на 30 September 2017.
3. ↑  „Explore Wilhelmina Geertruida van Idsinga". *rkd.nl* (холандски). Посетено на 30 September 2017.
4. ↑  „Familiebericht". *Leeuwarder courant*. 14 May 1819. Посетено на 30 September 2017.
Сив волк
**Дивиот свет** традиционално се однесува на не-припитомени животински видови, но ги вклучува и сите растенија, габи и други организми кои растат или живеат во дивината во област во која нема луѓе.

Дивиот свет може да се најде во сите екосистеми. Пустините, шумите, дождовни шуми, рамнините, пасиштата и другите области што ги вклучуваат и најразвиени урбани области кои имаат различни форми на животински свет. Иако изразот во популарната култура обично се однесува на животни кој не влијаат од човечки фактори, повеќето научници сметаат дека дивиот свет е под влијание на човековите активности.

Луѓето историски гледано се обидувале да ја одделат цивилизацијата од дивиот свет на повеќе начини, вклучувајќи правна, морална и социјална смисла. Некои животни се прилагодиле на приградската средина. Овие животни вклучуваат домашни мачки, кучиња, глувци и лилјаци. Некои религии прогласија одредени животински видови за свети, а во поново време загриженоста за животната средина ги активираа активистите да протестираат против експлоатацијата на животинскиот свет заради човечка корист или забава.

Според податоците на Светскиот фонд за дивите животни, светската популација на дивиот свет е намалена на 52% од 1970 до 2014 година.

Поврзано
--------

* Загрозени видови

Наводи
------

1. ↑  Usher, Michael B. (1986). „Wildlife conservation evaluation: attributes, criteria and values". *Wildlife Conservation Evaluation* (англиски). Springer Netherlands: 3–44. doi:10.1007/978-94-009-4091-8\_1. Посетено на 16 септември 2018.
2. ↑  *Wildlife : destruction, conservation and biodiversity* (англиски). Nova Science Publishers. 2009. ISBN 9781606929742. Посетено на 16 септември 2018.
3. ↑  Naik, Gautam (30 септември 2014). „Wildlife Numbers Drop by Half Since 1970, Report Says". *Wall Street Journal* (англиски). Посетено на 16 септември 2018.
**Дивата река** (англиски: *The River Wild*) — американски филм од 1994 година, во режија на Кертис Хансон, по сценариото на Денис О'Нил. Во главните улоги настапуваат: Мерил Стрип, Кевин Бејкон, Дејвид Стретхејм, Џозеф Мацело, Бенџамин Брет, Ј. Ц. Рајли, Елизабет Хофман, В. Галовеј итн. Филмот е снимен на живописни локации во Монтана и во Орегон.

Содржина
--------

Гејл (ја игра Стрип) е сопруга и мајка на две деца. Таа нема многу слободно време, а најмногу ужива во веслањето. Оттука, таа му предлага на сопругот Том (го игра Стретхејм) да одат во посета на нејзината мајка (ја игра Хофман) и нејзиниот татко (го игра Галовеј), кои живеат во Монтана. Истовремено, таму би поминале неколку дена на сплаварење по реката. Том не е многу расположен за патување, но прифаќа, додека нивниот син Рорк (го игра Мацело) е воодушевен од предлогот. И покрај претходните несогласувања меѓу Том и Гејл, одморот зпаочнува идилично, а таму се спријателуваат со двајца љубители на природата, Вејд (го игра Бејкон) и Тери (го игра Рајли). Нивното пријателство се зацврстува уште повеќе кога Том му го спасува животот на Вејд, кој за малку ќе се удави во реката. Меѓутоа, Вејд и Тери не се дојдени на одмор, туку бегаат од полицијата...

Наводи
------

1. ↑  „HRT (пристапено на 19.11.2017)". Архивирано од изворникот на 2017-12-01. Посетено на 2017-11-26.
2. ↑  „HRT (пристапено на 19.11.2017)". Архивирано од изворникот на 2017-12-01. Посетено на 2017-11-26.
**Виртуелна средина** е мрежна апликација која му овозможува на корисникот да има интеракција како со компјутерската околина така и со работата на другите корисници. Примери на виртуелни средини се е-пошта, разговор, како и веб-засновани апликации за споделување документи. Едноставно кажано, тоа е вмрежен заеднички оперативен простор. Откако верноста на виртуелното опкружување е таква што „создава психолошка состојба во која поединецот се перципира себеси како да постои во виртуелната средина" (Блашкович, 2002, стр. 129), тогаш виртуелното опкружување (ВЕ) напредуваше во царство на извонредни виртуелни средини (IVE).

Користена литература
--------------------

Блашкович, Ј. (2002). Социјално влијание во потопните виртуелни средини. Во Р. Шредер (Ур.), Социјалниот живот на аватарите: присуство и интеракција во споделени виртуелни средини (стр. 127-145). Лондон: Спрингер.
Постер од театарското издание
**„Величествените седуммина"** (англиски: *The Magnificent Seven*) — американски филм од 1960 година, во режија на Џон Старџес. Главните улоги ги граат: Јул Бринер, Стив Меквин, Џејмс Кобурн, Илај Волак, Хорст Бухолц, Бред Декстер, Роберт Вон, Чарлс Бронсон итн.

Синопсис
--------

Бандата на безмилосниот Калвера (го игра Валах) редовно го ограбува едно мало село во Мексико. Не можејќи повеќе да ги трпат маките, селаните одат да побараат помош во САД. Тие успеваат да го убедат Крис (го игра Бринер), кој наоѓа уште шестмина револвераши кои од различни причини ја прифаќаат работата, иако понудената парична награда е ниска. Револверашите успеваат да ги организираат селаните, кои успешно го одбиваат нападот на бандата. Но, токму тогаш опаѓа борбениот морал кај селаните и тоа го искористуваат разбојниците кои успеваат да влезат во селото. Така, револверашите се принудени да го напуштат селото, иако Калвера им ги поштедува животите. Меѓутоа, тие не се луѓе кои лесно се откажуваат и решаваат да се вратат во селото, каде успеваат да ја избркаат бандата, иако притоа гинат неколкумина од нив. Потоа, Крис и Вин (го игра Меквин) го напуштаат селото, а младиот Чико (го игра Бухолц) останува, воден од љубовта кон една селска девојка.

Наводи
------

1. ↑  РТС, Седморица величанствених (пристапено на 18.6.2022)
**Ведран Југовиќ** (роден во Осиек, 10 септември 1989) — хрватски фудбалер, кој во моментов настапува за екипата на Риека на како играч од средниот ред.

Технички одлики
---------------

Југовиќ е играч од средниот ред кој во ромб-формација може да ига квалитетно на било која позиција на средината на теренот. Одговорноста во играта го прави многу благодарен играч во одбранбени акции, а силниот шут со десната нога, брзината, дриблингот и читањето на играта, се квалитетите кој го прават опасен во нападот. Тој е типичен пример на модерен фудбалер од средниот ред таканаречен *box-to-box midfielder*, кој подеднакво добро ги одработува и напаѓачките и одбранбените задачи.

Кариера
-------

Својте прв фудбалски чекори ги направил во осиечкиот нисколигаш Олимпија, каде што играле фудбал и неговиот татко Владимир и братот Михаел. Веќе во раните играчки денови неговите квалитети ги препознале скаутите на Осиек кој во 2003 година го довел во својте редови. Ведран ја поминал сите кадетски (2004-2006) и јуниорски (од 2006 до 2008) категории на *бело-сините*, но и понатаму останал поврзан со својот матичен клуб Олимпија, каде ја поминал својата последна јуниорска година играјќи тогаш во 3 ХНЛ-исток. Своето деби за првиот тим на Осиек Југовиќ го направил на 3 август 2008 со штотуку наполнети 19 години против славонскиот соперник, Цибалија од Винковци. Во сезоната 2008-2009 забележал 24 настапи и една асистенција. На стартот на следната сезона, веќе во првото коло (25.07.2009) Југовиќ го постигнал својот прв гол во 1.ХНЛ откако ја затресол мрежата на Хајдук во натпревар на домашен терен што завршил 1-1. Таа сезона во 19 натпревари постигнал 6 гола и имал 4 асистенции. И во наредните три сезони бил редовен стартер за екипата на Осиек пред да го напушти тимот на 13 февруари 2013, и се преселил во редовите на Риека. Своето деби за новиот клуб го направил на домашен терен против Цибалија на 23 февруари. На 26 мај го постигнал првиот погодок за клубот во победата на гости против Загреб со 4-1.

Статистика на кариерата
-----------------------

| **Сезона** | **Клуб** | **Лига** | **Настапи** | **Голови** |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2008-09 | Осиек | Прва ХНЛ | 24 | 0 |
| 2009-10 | Осиек | Прва ХНЛ | 27 | 6 |
| 2010-11 | Осиек | Прва ХНЛ | 25 | 1 |
| 2011-12 | Осиек | Прва ХНЛ | 14 | 0 |
| 2012-13 | Осиек | Прва ХНЛ | 11 | 0 |
| 2012-13 | Риека | Прва ХНЛ | 12 | 1 |
| 2013-14 | Риека | Прва ХНЛ | 19 | 2 |

Надворешни врски
----------------

* Ведран Југовиќ на soccerway
* Ведран Југовиќ на espn

Наводи
------

1. ↑  Ведран Југовиќ Биографија

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
ФК Риека  – моментален состав |
| --- |
|  |
| 
3 Челиковиќ ·
4 Кулушиќ ·
5 Чанаџија ·
7 Квржиќ ·
10 Матеи ·
11 Чрниќ ·
12 Слуга ·
14 Акости ·
17 Чолак ·
18 Муриќ ·
20 Горгон  ·
21 Аџаји ·
22 Шофранац ·
23 Андријашевиќ ·
27 Томечак ·
29 Вешовиќ ·
30 Матиќ ·
32 Прскало ·
33 Велковски ·
77 Ристовски ·
Менаџер: Бишчан
 |

 |
**Декодер** – уред кој работи спротивно од кодерот, т.е. го „врти" кодирањето за да се добие првобитната информација. Вообичаено се користи обратен метод, т.е. инверзна функција од кодирањето.

Во дигиталната електроника, декодерот би бил логичко коло со повеќе влезови и излези кое ги претвора кодираните влезови во кодирани излези, со тоа што влезните и излезните кодови се различни. Многу е чест случајот на декодирање n во 2n. За секоја комбинација на влезните битови, само еден излез има вредност додека сите останати имаат вредност 0. Ако на декодерот му се додаде влез со име ENABLE кој дава можност сите И кола да се затворат со EN=0, тогаш со комбинација на декодери со помал број на излези може да се градат декодери со повеќе излези. 

Во поопшта смислам декодирањето може да биде и процес кој го извршува софтвер, но секогаш поврзан со претходниот процес на кодирање, а го извршува програм кој една низа битови ги пресликува во друга низа битови (првобитна, како што изгледала пред процесот на кодирање). 

Наједноставно декодерско коло би било И логичко коло, со оглед дека неговиот излез `1` (висок) единствено кога и неговиот влез е `1`.

Малку е посложен декодерот кој извршува бинарно декодирање n во 2n. Ваков вид декодер е комбинаторно коло за претворање на бинарна информација составена од n кодирани влезови во само еден од најмногу 2n излези.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Вежди Рашидов** (роден на 14 декември 1951

 во Димитровград) е бугарски политичар и министер за култура на Бугарија во периодот од 2009 до 2013 година.

Кога имал две години, неговите родители се преместиле во Хасково. Неговата мајка починала кога тој имал четири години. Завршил на Уметничката гимназија во Софија. И покрај тоа што е етнички Турчин, често пари ја критикува партијата Движење за права и слободи. Во 2001 година бил уапсен поради тепање на полицаец. Во 2002 бил награден со орден Стара Планина.

Во текот на својата кариера, направил повеќе од 40 изложби во Бугарија и надвор од неа. По изборите тој станал пратеник во бугарското собрание, а од 2009 е министер за културата.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 57550271
* LCCN: no2007019938
* ISNI: 0000 0000 1440 4031
* GND: 124597491

 |

 |
**Бурушаски** (урду: بروشسکی) — изолиран јазик зборуван од 112.000 Хунзи (Буруши) во Долината на Хунзите, долината Нагар, долината Јасин, и делови на Гилгит долината во северен Пакистан и Кашмир. Други имиња за јазикот се канџут, верчиквар, буришки.

Денес бурушаскиот јазик содржи многу зборови од урду (вклучувајќи и англиски зборови добиени преку урду) и од соседни дардикски како и коварски и шина јазик, како и нови форми на турски и форми од соседните сино-тибетски, балти, но оригиналниот лексикон останува во голема мера непроменет. Дардикскиот јазик исто така содржи голем број на позајмени зборови од бурушаскиот.

Постојат три дијалекти, наречени според долините: хунза, нагар, и јасин (исто така наречен и „верчиквар"). Дијалектот од Јасин се мисли дека е со најмалку влијание од јазиците од соседството и е генерално помалку сличен на другите два отколку тие што се меѓу себе.

Блискост со други јазици
------------------------

Направени се обиди да се воспостави врска помеѓу бурушаскиот и сумерскиот, и кавкаскиот, дравидискиот, и индоевропските јазични семејства; бурушаскиот е исто така дел од дене-кавкаската хипотеза, заедно со енисејски, кавкаски и сино-тибетски. Сепак, ниеден од овие трудови не задоволила генерално прифаќање. Самиот народ тврди дека се потомци на Александар Македонски и дека јазикот е дел од старомакедонскиот јазик.

Во Република Македонија бурушаскиот јазик се проучува преку напорите на Илија Чашуле.

Поврзано
--------

* Хунзи
* Изолирани јазици

Белешки
-------

1. ↑  подетално враска со „палеобалканската" група (бригиски и тракиски), како и балтословенските јазици, е предложена од Илија Чашуле од универзитетот „Маквори", Сиднеј

Надворешни врски
----------------

* Бурушакси јазик — Ethnologue (англиски)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* GND: 4286090-8
* NKC: ph281868

 |

 |
Палата на Генералитатот на Каталонија.
**Генералитат** е име на владините системи на шпанските автономни заедници Каталонија и Валенсија како и на владата на полуавтономниот каталонски округ Вал де Аран. Овој поим се однесува на сите три видови на власт. Името Генералитат датира од 13 век и се однесувал на делегација од членови на парламентот на Кнежевството Каталонија и Кралството Валенција. Тој произлегува од каталонскиот поим општа депутација (каталонски: *Diputació del General*).

Користена литература
--------------------

* *El Periodico, Història de Catalunya, Barcelona, 1992.*

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Слика од филмот „Matrimonio all'Italiana" (1964). Софија Лорен и Марчело МастројаниСлика од филмот „Matrimonio all'Italiana" (1964). Софија Лорен и Марчело Мастројани
**Брак на италјански начин** (италијански: *Matrimonio all'italiana*) — италијански филм од 1964 година. Режијата е на Виторио Де Сика, а сценариото на Ренато Кастелани според пиесата на Едуардо Де Филипо.

Во главните улоги настапуваат Софија Лорен и Марчело Мастројани. Покрај нив играат и Алдо Пуљиси, Текла Скарано, Марилу Толо и Џани Ридолфи.

Филмот има добиено одлични критики за двајцата главни глумци. Филмот ги освоил наградите „Давид Ди Донатело" (за најдобра продукција) и „Златен глобус" (за најдобар странски филм).

Заплет
------

Филумена Мартурано, мајка на три деца, која со години е слугинка и конкубина на Доменико Соријано, сака да се омажи. Успева во тоа преправајќи се дека е смртно болна. Но, потребна е дополнителна итроштина.

Наводи
------

1. ↑  „NY Times: Marriage Italian-Style". *NY Times.com*. Архивирано од изворникот на 2012-10-20. Посетено на 2009-03-22.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 198562324
* LCCN: n2005003376
* GND: 4788264-5

 |

 |
**Винфрид Георг Зебалд** (1944 - 2001) - германски писател и академик.

Биографија
----------

Зебалд се родил во Вертах, студирал германистика на Фрајбуршкиот универзитет, како и на Фрибуршкиот универзитет во Швајцарија. Во 1966 година емигрира во Англија, каде што во 1973 година докторира со дисертација за Даблин. Неговата хабилитација проследува 1986 година на универзитетот во Хамбург. Во 1989 година В. Г. Зебалд го основа Британскиот центар за книжевен превод на универзитетот на Источна Англија во Норвич. Од крајот на 80-сетите години се појавува неговото книжевно дело, кое на почетокот одвај да се восприема во Германија, за разлика од Англија, Америка и Франција, каде што е номиниран за Нобелова награда. Во 1996 година В. Г. Зебалд е примен во Германската Академија за јазик и поезија, во 1998 година во Баварската Академија за фини уметности. Зебалд се заложува за германистиката во Велика Британија и за посредување на германската книжевност во англиско говорно подрачје. Во 2011 година го загуби животот во една сообраќајна несреќа недалеку од неговото живеалиште.

Наводи
------

1. ↑  „Зебалд, В. Г.". *macedonian.traduki.eu*. Архивирано од изворникот на 2023-01-23. Посетено на 2019-04-02.
**Бјенемеово неравенство** (*француски: Bienaymé*) се изучува во теоријата на веројатност. Ова неравенство е генерализација на Чебишовото и неравенството на Марков.

Теорема
-------

Нека {\displaystyle X} е случајна променлива. Тогаш за произволни броеви {\displaystyle a} и {\displaystyle n} важи следното неравенство:

{\displaystyle P\{|X-a|\geq \epsilon \}\leq {\frac {E\{{|X-a|}^{n}\}}{{\epsilon }^{n}}}}

**забелешка 1:** За {\displaystyle a=\eta =E\{X\}} и {\displaystyle n=2} се добива неравенството на Чебишов.

**забелешка 2:** За {\displaystyle a=0} и {\displaystyle n=1} се добива неравенството на Марков.

Доказ
-----

Ако во неравенството на Марков на местото на случајната променлива {\displaystyle X} се стави случајната променлива {\displaystyle {|X-a|}^{n}}, и на местото на константата {\displaystyle \alpha } се стави константата {\displaystyle {\epsilon }^{n}}, тогаш важи:

{\displaystyle P\{{|X-a|}^{n}\geq {\epsilon }^{n}\}\leq {\frac {E\{{|X-a|}^{n}\}}{{\epsilon }^{n}}}}

од каде директно се добива бараното неравенство.

Наводи
------

* A. Papoulis, S. Unnikrishna Pillai, "Probability, Random Variables and Stochastic Processes", Fourth edition, McGraw-Hill, 2002

Поврзано
--------

* Ирене-Жил Бјенеме
* Чебишово неравенство
* Марково неравенство
* Љапуново неравенство
**Васка Милошева Петкова** ( 1924
 во Дренак, Кумановско —  1944

 во Гостиварско) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Произлегува од сиромашно семејство. По завршувањето на основното училиште, го продолжила своето образование во кумановската гимназија. а подоцна во Учителското училиште во Скопје. Како одлична ученичка покажала голем интерес и наклоност за читање на марксистичка литература. Се дружела со напредната младина. Учествувала во разни акции за помош на партизаните. Пред завршувањето на учебната година и самата станала борец на Третата македонска ударна бригада. Во борбите се покажала како цврст борец и со тоа станала мошне сакана од страна на соборците. Била примена и за член на КПЈ и поставена за политички комесар на чета. На 20 октомври 1944 година, била учесник во крвавата борба против побројните балисти и Германци, на реката Треска. Во оваа борба била тешко ранета и заробена. Како заробеничка бил подложена на нечовечки измачувања и малтретирања. Балистичките банди ја носеле како плен низ Тетово и Гостивар и ја малтретирале пред народот. Од тешката рана и ѕверското мачење, кон крајот на октомври 1944 година Васка починала.

Наводи
------

1. 1 2  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив. 1969. стр. 229. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)