**Образованието за климатски промени** (ОКП) — образование кое има за цел да се справи и развие ефективни одговори на климатските промени. Тоа помага на учениците да ги разберат причините и последиците од климатските промени, ги подготвува да живеат со влијанијата на климатските промени и ги овластува учениците да преземат соодветни активности за да прифатат поодржлив начин на живот.

ОКП им помага на креаторите на политиките да ја разберат итноста и важноста од воспоставување механизми за борба против климатските промени на национално и глобално ниво. Заедниците учат за тоа како климатските промени ќе влијаат на нив, што можат да направат за да се заштитат од негативните последици и како можат да го намалат сопственото влијание на климата. Конкретно, ОКП помага да се зголеми отпорноста на веќе ранливите заедници кои имаат најголема веројатност да бидат негативно погодени од климатските промени.

ОКП е вкоренет во Образование за одржлив развој (ESD).

Програма на УНЕСКО
------------------

Основана во 2010 година, програмата на УНЕСКО за едукација за климатски промени за одржлив развој (CCESD) има за цел да им помогне на луѓето да ги разберат климатските промени преку проширување на активностите на ОКП во неформалното образование преку медиуми, вмрежување и партнерства. Тоа е втемелено на холистичкиот пристап на Образованието за одржлив развој (ОСР) кој ги инкорпорира клучните прашања за одржлив развој како што се климатските промени, намалувањето на ризикот од катастрофи и други во образованието, на начин кој се однесува на меѓузависноста на еколошката одржливост, економската одржливост и социјалната правда. Промовира партиципативни методи на настава и учење кои ги мотивираат и поттикнуваат учениците да го променат своето однесување и да преземат акција за одржлив развој. Програмата има за цел да им помогне на луѓето да го разберат влијанието на глобалното затоплување денес и да ја зголемат „*климатската писменост*", особено кај младите, и има за цел да го направи образованието поцентрален дел од меѓународниот одговор на климатските промени. УНЕСКО работи со националните влади за да го интегрира ОКП во националните наставни програми и да развие иновативни пристапи за настава и учење за тоа.

Избрани профили
---------------

### Австралија

Австралија била во првите редови на образованието за одржливост, усвојувајќи во 2000 година национален план насловен како „*Еколошко образование за одржлива иднина"*. Биле создадени голем број иницијативи и тела за спроведување на националниот план, вклучително и Австралиската иницијатива за одржливи училишта и Австралискиот истражувачки институт за животна средина и одржливост. Тие обезбедиле силна основа за стратегијата на Австралија, започната во 2006 година, за да одговори на програмата на ОН за образование за одржлив развој. Стратегијата ја поставила целта да се вклучи одржливоста преку холистички пристап кој ја вклучува заедницата преку образование и доживотно учење. Со оглед на тоа што климатските промени биле наведени како еден од бројните еколошки грижи во првиот национален план, новиот план започнал во 2009 година, насловен како Одржливо живеење: Национален акционен план на австралиската влада за образование за одржливост, имал поголем фокус на климатските промени и неговите влијанија врз другите природни ресурси во поширок глобален контекст. Новиот план ги вклучил климатските промени во образованието за одржливост, наместо да воспостави ново и потенцијално конкурентно поле на Образование за климатски промени. Австралија ја вовела својата прва национална наставна програма во 2014 година, вклучувајќи ја одржливоста како еден од трите меѓунаставни предмети.

Од 2009 година, образованието за климатски промени е најочигледно во секторот за техничко и стручно образование. Советот го одобрил Договорот за зелени вештини во 2009 година, а Министерскиот совет за стручно и техничко образование ја објавил Националната политика и акционен план за одржливост на секторот (2009-2012). Овие иницијативи имале за цел да им обезбедат на работниците вештини потребни за транзиција кон економија со ниска потрошувачка на јаглерод и на наставниците за стручно образование и обука соодветни пакети за обука за промовирање на образованието за одржливост.

### Кина

Кина го вовела еколошкото образование во доцните 1970-ти како резултат на зголеменото внимание на одржливиот развој и потребата за заштита на животната средина. По Конференцијата на Обединетите нации за животна средина и развој (Рио де Жанеиро, 1992), образованието за животната средина се придвижи кон животната средина, населението и развојот, и на крајот образованието за одржлив развој.

Кинеската влада изработила голем број политички документи кои ги идентификуваат еколошкото образование и ОСР како клучни за квалитетно образование. Во 2003 година, Министерството за образование ја издал првата водечка политика - *Насоки за спроведување на еколошкото образование во основното и средното училиште* - за еколошкото образование во Кина. ОСР бил формално инкорпориран во националната образовна политика во 2010 година во Националниот преглед на образованието 2010-2020 година и дополнително интегриран во некои локални образовни политики. Националните политики и планови за климатски промени во Кина се однесуваат на образованието, но не се однесуваат конкретно на ОКП. Ова резултирало со ограничена институционална поддршка до денес. Не постои национален акционен план за ОСР или ОКП или официјална политика за да се информира за неговото спроведување.

Во Кина, ОСР главно се однесува на обезбедување на поединци со научно знаење, капацитет за учење, вредности и избор на начин на живот за да се исполнат целите за одржлив развој на земјата. ОКП најчесто се имплементира како компонента на ОСР. Усвоени се голем број образовни пристапи за да се олесни спроведувањето. Тие вклучуваат интегрирање на вредностите во училишната филозофија, развој на наставни програми, градење капацитети на наставниците и воспитувачите, педагошките пристапи и тематските активности.

ОСР е компонента на задолжителното образование, но е ограничен во високото образование, ОСР и образованието за возрасни. Министерството за образование неодамна издало документ за упатство кој го идентификува секторот за стручно образование и обука особено дека треба да се реформира за да ги исполни целите за одржлив развој на кинеската економија.

### Данска

Данска и нејзините соседни земји почнале да работат заедно во 1990-тите за да формулираат политика за ОСР. Додека Данска ја потпишала декларацијата на Економската комисија за Европа на Обединетите нации (UNECE) во 2005 година, таа не усвоила стратегија до 2009 година. Министерството за образование организирало процес на консултации за тоа како да се промовира ОКП пред да ја усвои својата стратегија во 2009 година.

Климатскиот самит на ОН (COP15) одржан во Данска во декември 2009 година дал поттик за развој на голем број национални политички иницијативи. Била развиена национална стратегија со значителна компонента за климатски промени. Целта на стратегијата е да ги направи граѓаните поодговорни за своите постапки преку подобрување на нивното научно знаење. Стратегијата забележува дека климатските промени не треба да бидат единствениот фокус, иако конкретните иницијативи кои се дел од стратегијата најмногу ги поддржуваат проектите и активностите кои биле дел од подготовките за COP15.

### Доминиканска Република

Доминиканската Република презела водечка улога во промовирањето на ОКП. Еколошкото образование било задолжително за сите училишта во 1998 година и оттогаш тоа еволуирало. Во 2000 година, Општиот закон за животна средина и природни ресурси го сменил начинот на кој се предавало еколошкото образование, преминувајќи од предметна материја кон меѓусекторска и интердисциплинарна тема. Управувањето со ризик е исто така важен аспект на стратешкиот план на *MINERD* и е интегриран во училишната програма како меѓусекторски предмет. Во 2004 година била усвоена Стратегијата за еколошко образование за одржлив развој, која поттикнува формално и неформално образование. Се заснова на конструктивизам и користи различни педагошки техники кои промовираат партиципативно учење.

Десетгодишниот образовен план (ДОП) 2008-2018 година се однесува на прашањето за квалитетно образование, вклучувајќи одржлив развој и култура на мир. Исто така, планот воспоставил процес за периодично разгледување на наставната програма. Во наставната програма се воведуваат и климатски промени. Националниот институт за обука на наставници (*INAFOCAM*) и Вишиот институт за обука на наставници *Salomé Ureña* обезбедуваат поддршка за еколошкото образование преку обука на наставници и поддршка на наставната програма. Десетгодишниот план за високо образование за 2008-2018 година (ПДЕС) ги вклучува еколошките прашања во наставните програми и воспоставува програма за истражување за промовирање на одржливиот развој.

Доминиканската Република била вклучена во голем број иницијативи кои помогнале да се изгради локалниот капацитет, вклучувајќи:

* формални, неформални и неформални проекти за ООР предводени од владини агенции, граѓански организации, млади лидери и локални заедници;
* *UN: CC Learn Project*, кој го поддржува дизајнот и имплементацијата на ориентирано кон резултати и одржливо учење за справување со климатските промени (видете ја деталната студија на случај во овој Извештај);
* Национална стратегија за зајакнување на капацитетите на човечките ресурси за унапредување на зелениот развој, ниски емисии и отпорен на климата (*ENDVBERC*);
* обука за наставници поддржана од ОН: *CC Learn-UNITAR* и пилот-програмата УНЕСКО-ЦСЕСД.

### Обединето Кралство

Во Обединетото Кралство, кампањата „Учи ја иднината" има за цел брзо да го пренамени образовниот систем околу климатската вонредна состојба и еколошката криза; тие се кохостирани од Студентската климатска мрежа на Обединетото Кралство и СОС-Велика Британија и се во процес на пренесување на нивната кампања во Шкотска и Северна Ирска од Англија.

Имаат 3 барања на Владата 

* Владата нарачала преглед на тоа како англискиот формален образовен систем ги подготвува студентите за климатската вонредна и еколошка криза
* Вклучување на климатската вонредна состојба и еколошката криза во стандардите и обуката за настава по англиски јазик
* Донесувањето на англискиот закон за образование за итни случаи за климата - првиот студентски нацрт-закон во историјата

### Република Кореја

Република Кореја има голем број политики и иницијативи кои го поддржуваат еколошкото образование. Во 2008 година, Законот за унапредување на образованието во животната средина го поттикнал развојот на едукацијата за животната средина, кој имал за цел да ја подигне националната еколошка свест, да ги охрабри луѓето да развијат вештини за истражување и да го применат она што го учат на дело.

Министерството за животна средина, во својот мастер план за еколошко образование за 2011-2015 година, предложило агенда на политики за еколошко образование да се спроведува преку формално образование, социјално еколошко образование и пристапи во образовната инфраструктура. Различните пристапи во областа на формалното образование вклучуваат:

* „*Животна средина и зелен раст*" како изборен предмет во наставните програми за средно и средно училиште, како и часови во основно училиште дизајнирани да го интегрираат еколошкото образование;
* формирање на Институтот за природни еколошки студии кој нуди интерактивни младински програми за студии за животна средина;
* Училишта со модели на животна средина, дизајнирани да покажат најдобра практика;
* „*Предизвик со низок јаглерод*" кој вклучува десет универзитети;
* постојана обука за наставници до усовршување, специјализирани за едукација за животна средина.

### Виетнам

Развојот на ОКП во Виетнам се случил во последните децении. Националниот совет за одржлив развој бил формиран во 2006 година за да ја признае Програмата на Обединетите нации за образование за одржлив развој (  ). Комитет составен од високи лидери, како што се владини лидери и министри, биле назначени да изготват упатства за образование за одржливост.

Министерството за образование и обука (МОО) одиграло важна улога во поттикнувањето на воспоставувачките цели. Понатаму, тие исто така можеле да ги препознаат влијанијата на климатските промени севкупно во Виетнам, како што се зголемувањето на просечната температура и нивото на морето. Од 1951 до 2000 година, просечната глобална температура во Виетнам се зголемила за околу 0,5-0,7 целзиусови степени, а нивото на морето се зголемило за околу 20 cm. Овие два фактори ги запреле растечките социо-економски достигнувања; затоа, МОО дејствувал на аспектите на развојното образование за да ги ублажи климатските промени во иднина. Првите клучни чекори што МОО ги промовирл биле *Националниот акционен план за образование за одржлив развој на Виетнам во 2010 година и Акциониот план за одговор на климатските промени на образовниот сектор за периодот 2011-2015 година (* *).*

Наводи
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17  UNESCO (2015). *Not Just Hot Air: Putting Climate Change Education into Practice* (PDF). Paris, UNESCO. стр. 6, 8, 10, 32, 40, 44, 46, 48, 58. ISBN 978-92-3-100101-7.
2. ↑  „Who we are". *Teach the Future* (англиски). Посетено на 2020-05-29.
3. ↑  „Digital Hub". *Teach the Future* (англиски). Архивирано од изворникот на 2020-07-01. Посетено на 2020-05-29.
4. 1 2  „Climate change education for sustainable development: the UNESCO climate change initiative". *unesdoc.unesco.org*. Посетено на 2020-02-29.
5. 1 2  Shaw, Rajib; Oikawa, Yukihiko, уред. (2014). „Education for Sustainable Development and Disaster Risk Reduction". *Disaster Risk Reduction*. doi:10.1007/978-4-431-55090-7. ISBN 978-4-431-55089-1. ISSN 2196-4106.