**Того** (француски: *Togo*) или официјално **Тогоанска Република** (*République Togolaise*) — држава во Западна Африка. Того се граничи со Гана на запад, Бенин на исток и со Буркина Фасо на север. На југ државата излегува на Атлантскиот Океан преку Гвинејскиот Залив каде се наоѓа и главниот град Ломе. Вкупната површина на Того изнесува 57.000 км2 со вкупно население од околу 6,7 милиони жители.

Того е тропска, потсахарска држава која е зависна од земјоделството со клима која е погодна за истото. Службен јазик во Того е францускиот јазик, но се зборуваат уште многу други јазици. Околу половина од населението живее во сиронаштија со 1.25 американски долари на ден.

Того својата независност ја стекнало од Франција во 1960 година. Во 1967 година, Гнасинбе Ејадема ја предводел војската и станал претседател на Того. До неговата смрт во 2005 година, тој бил африкански водач кој најдолго бил на таа функција, со период како претседател од 38 години.

Историја
--------

Главна статија: Историја на Того
За предколонијалниот период од историјата на денешен Того има малку информации. Познато е дека во период од 11 век и 16 век на овие простори живееле или минувале различни племиња. Поголемиот број од нив живееле или се населувале по бреговите. Во текот на XVIII век Того бил колонизиран од страна на Данска. По колонизацијата, населението било главно користено за трговија со робови. Того заедно со соседните региони бил познат под името "*Робски брег*". Во 1884 година бил подпишан договор според кој Германија ги зазела териториите на Того под своја контрола, и како германски протекторат останал до крајот на Првата светска војна. Германски Того вклучувал територии од денешна Гана. По Версајскиот договор, Того станал француска колонија. Кон 1950-тите, африканските земји започнале да се припремаат за деколонизација. Француски Того успеал да издвои независност во 1960 година. Во 1963 година билизвршен државен удар во кој бил убиен претседателот Сулванус Олимпио. Во 1967 година, Гнасинбе Ејадема ја предводел војската и станал претседател на Того. До неговата смрт во 2005 година, тој бил африкански водач кој најдолго бил на таа функција, со период како претседател од 38 години.

Географија и клима
------------------

Карта на Того.
Главна статија: Географија на Того
Того е мала и тесна западноафриканска држава. Таа граничи со Гана на запад, Бенин на исток и со Буркина Фасо на север. На југ државата излегува на Гвинејскиот Залив, односно Атлантскиот Океан.

Северниот дел од земјата е карактеристичен по своите савани, додека централниот дел од земјата е претежно ридско-планински. Исто како и северниот, така и јужниот дел е претежно со савани, додека пак приморјето е богато со лагуни и мали заливи. Вкупната површина на земјата е 56.785 km2 со густина на население од 98 жители на метар квадратен. Порано, регионот бил познат како Тоголанд.

Климата на Того е тропска со просечна температура од 27 степени целзиусови на брегот или 30 степени целзиусови во северните предели. Како резултат на тоа, климата е сува со тропски савани.

Политички систем
----------------

Главна статија: Политики на Того
Политиките на Того се во рамките на претседателска република. Претседателот на Того е шеф на државата и шеф на владата. Извршната власт е во рацете на владата, додека законодавната е поделена помеѓу владата и собранието. Того е повеќепартиски систем со регуларни избори за претседател.

Административна поделба
-----------------------

Карта на регионите во Того.
Главна статија: Административна поделба на Того
Того, административно, е поделено на 5 региони, кои пак се поделени на 30 префектури и една општина.

* Кара
* Платоа
* Приморски
* Савани
* Централен

Стопанство
----------

Главна статија: Економија на Того
Економијата не Того е доста зависна од трговијата и земјоделството, сектори кои вработуваат околу 65% од вкупното работоспособно население. Од извозот, 40 % заземаат памукот, кафето и какаото. Того е држава која може сама да произведе храна за населението кога природните услови се поволни. Во индустрискиот сектор, ископувањето фосфат не е веќе главна дејност бидејќи економијата се осврнала кон извоз на цемент во околните држави. Того е регионален комерцијален и трговски центар, со постојано промовирање за странски инвестиции.

Население, јазик и религија
---------------------------

Тогоански жени.
Главна статија: Демографија на Того
Со население од 6.619.000 во 2009 година, Того е 107 држава во светот според бројот на население. Поголемиот дел од населението живее во рурални предели, односно 65% од населението.

Во Того живеат 40 различни етнички групи, од кои најбројни се Еве на југот од земјата и се 46% од населението. Во средината на земјата живеат Котоколи и Чамба, етничката група Кабје живее на север. Помали етнички групи се Мина, Моси и Аџа и потомци на Европејци кои живеат во државата.

Околу 29% од населението се Христијани, 20% се Муслимани и 51% се припадници на локални религии. Службен јазик во државата е францускиот јазик.

* Христијани - 2,635,110
* Муслимани - 844,200
* Без Религија - 373,860
* Народна Религија - 2,146,680
* Други - 36,180



| Верници во Того |
| --- |
|  |  |  |
| Христијани |    | 43,70 % |
| Муслимани |    | 14,00 % |
| Без Религија |    | 6,20 % |
| Народна Религија |    | 35,60 % |
| Други |    | 0,60 % |

Култура
-------

Таберма.
Главна статија: Култура во Того
Културата на Того е доста богата поради различноста на етничките групи кои придонесуваат за тоа. Најмногу влијание се чувствува од етничките групи Еве, Мина, Тем, Чамба и Кабре. Иако има толку многу етнички групи, службен јазик е францускиот, но се зборуваат и јазиците на веќе споменатите етнички групи.

Половина од населението на Того негува традиционални религиски и културни вредности, иако другата половина се христијани или муслимани.

Наводи
------

1. ↑  Rulers.org - September 2008
2. 1 2 3 4  „Togo". International Monetary Fund. Посетено на 2008-10-09.
3. ↑  „2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. стр. 21–25. Посетено на 27 јули 2014.
4. ↑  *Human Development Indices*, Table 3: Human and income poverty, p. 35. Посетено на 1 June 2009
5. 1 2  According to CIA world factbook on Togo:  Архивирано на 31 август 2020 г.
6. 1 2  "Obituary: Gnassingbe Eyadema". (2005, February 5). BBC News. Retrieved May 22, 2007.
7. ↑  „архивска копија". Архивирано од изворникот на 2020-08-31. Посетено на 2010-03-02.

Користена литература
--------------------

* Schnee, Dr. Heinrich, (former Governor of German East Africa), *German Colonization, Past and Future - the Truth about the German Colonies*, George Allen & Unwin, London, 1926.
* Bullock, A.L.C. *Germany's Colonial Demands*, Oxford University Press, 1939.
* BBC News Country Profile - *Togo*
* Godfrey Mwakikagile, *Military Coups in West Africa Since The Sixties*, Huntington, New York: Nova Science Publishers, Inc. 2001.
* Bordalo, Adriano A. Savva-Bordalo, Joana. *The Quest for Safe Drinking Water: An Example From Guine-Bissau (West Africa)*. Water Research. Vol. 41. Iss. 13. Jul 2007. p. 2978-86.
* Hirsch, Dean. *Bringing "Water of Life" to Africa. Fund Raising Management*. Feb 1989. p. 24 (3 pp.).
* Mihindu-Ngoma, Prosper. *Clean Water at Low Cost*. World Health. Geneva: Jul 1992. p. 27 (1 pp.).
* Smith, Craig C. *Rural boreholes and wells in Africa-economics of construction in hard rock terrain*. American Water Works Association. Journal. Denver: Aug 2003. Vol. 95, Iss. 8, p. 100.

Поврзано
--------

* Ломе
* Робовски Брег
* Тоголанд

Надворешни врски
----------------

|  |
| --- |
| Повеќе за **Togo** на збратимените проекти на Википедија |
|  | Дефиниции и преводи на Викиречник ? |
|  | Податотеки на Ризницата ? |
|  | Образовни ресурси на Викиуниверзитет ? |
|  | Новинарски известувања на Викивести ? |
|  | Мисли на Викицитат ? |
|  | Изворни текстови на Викиизвор ? |
|  | Прирачници на Викикниги ? |
|  ? | Информации за патување во Википатување ? ? |
|
|

Влада
* (француски) Република Того
* (француски) Собрание на Того Архивирано на 11 мај 2011 г.
* Шеф на држава и кабинет Архивирано на 10 декември 2008 г.

Општо
* Того на BBC
* Того на Britannica
* „Светска книга на факти" на ЦИА — запис за „Того" (англиски)
* Того на UCB Архивирано на 7 јуни 2008 г.
* Того на Curlie (англиски)

Вести
* (француски) Радио Того Архивирано на 17 декември 2009 г.
* Вести за Того на AllAfrica.com

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Држави и територии во Африка |
| --- |
|  |
| Независнидржави | 

|  |  |
| --- | --- |
| Западна Африка | Бенин **·**  Брег на Слоновата Коска **·**  Буркина Фасо **·**  Гамбија **·**  Гана **·**  Гвинеја **·**  Гвинеја-Бисао **·**  Зелен ’Рт **·**  Камерун **·**  Либерија **·**  Нигерија **·**  Сенегал **·**  Сиера Леоне **·**  Того |
|  |
| Источна Африка | Бурунди **·**  Еритреја **·**  Етиопија **·**  Јужен Судан **·**  Кенија **·**  Руанда **·**  Сомалија **·**  Танзанија **·**  Уганда **·**  Џибути |
|  |
| Јужна Африка | Ангола **·**  Боцвана **·**  Есватини **·**  Замбија **·**  Зимбабве **·**  Јужноафриканска Република **·**  Комори **·**  Лесото **·**  Маврициус **·**  Мадагаскар **·**  Малави **·**  Мозамбик **·**  Намибија **·**  Сејшели |
|  |
| Северна Африка | Алжир **·**  Египет **·**  Либија **·**  Мавританија **·**  Мали **·**  Мароко **·**  Нигер **·**  Судан **·**  Тунис **·**  Чад |
|  |
| Централна Африка | Габон **·**  Екваторска Гвинеја **·**  Демократска Република Конго **·**  Република Конго **·**  Сао Томе и Принсипе **·**  Централноафриканска Република |

 | Ортографска проекција на Африка |
|  |
| Зависни и други територии | 

|  |  |
| --- | --- |
| Непризнаени држави | Азавад  **·**  Сахарска Арапска Демократска Република  **·**  Сомалиленд |
|  |
| Зависни територии | Западна Сахара (ООН/Мароко) **·**  Сокотра (Јемен) **·**  Мадеира (Португалија) **·**  Света Елена, Вознесение и Тристан да Куња (В.Б.) **·**  Мајот (Франција) **·**  Расеани Острови (Франција) **·**  Реинион (Франција) **·**  Канарски Острови (Шпанија) **·**  Сеута (Шпанија) **·**  Суверени територии (Шпанија) **·**  Мелиља (Шпанија) |

 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 130758453
* LCCN: n80061115
* ISNI: 0000 0001 2157 6744
* GND: 4060344-1
* SUDOC: 026402343
* BNF: cb11865648s (податоци)
* HDS: 003470
* NDL: 00573158
* NKC: ge131088
* BNE: XX455474

 |

 |