**Боговињско Езеро** (месно: **Богоњско Езеро**) — најголемо од 27. леднички езера на Шар Планина, во Македонија.

Езерото се наоѓа во сливното подрачје на Боговињска Река, односно самата река поминува низ езерото, сместено на надморска височина од 1.941 метар. Истото се протега во насока исток-запад.

Одлики
------

Поглед на целото Боговињско Езеро од запад
Езерото се наоѓа меѓу Брустовец (Бориславец) и Мала Смрека на 1.936 метри надморска висина. Во правец југозапад-североисток е долго 245 метри и широко 210 метри. Најголемата длабочина изнесува 2,2 метри. Има површина од 66.880 м2. Се наоѓа на карпест басен, со многу издолжен облик, со голема разлика во широчината, па по тоа се разликува од сите останати шарски езера. Од западниот дел на езерото започнува со широчина од 170 метри, потоа се проширува во средината, за на источниот дел да се сведе само на 10 метри.

Замрзнатото Боговинско езеро во зима  
Поглед на целото Боговинско езеро од северозапад  

Во својата книга „Материјали по изучувањето на Македонија", македонскиот револуционер Ѓорче Петров, меѓу позабележителните шарски езера го наведува и: *Езерце* над селото Боговиње на Езерце Планина (Езерски Рид), од коешто и планината си го добила називот. Тоа е најголемо од познатите Шарски Езера; има обиколка од околу 1⁄2 час, а длабочината му е непозната.

Бреговите му се кривулесни, наместа вовлечени, особено јужниот брег, со најголема деформација од 45 метри. Северниот брег е нешто потесен од јужниот, а на двата се гледа плочест нанос, со кој е зафатен и источниот дел на брегот. Западниот брег е целосно претворен во мочуриште и е обраснат со шамак и чемерика.

### Мерења во 2020 г.

Пред прогласувањето на новиот национален парк „Шар Планина", во извршената студија за валоризација на паркот се дадени мерењата дека езерото има површина од 62.000 м2, долго е 470,4 метри, широко е 200,3 метри, а средната широчина му изнесува 131,8 метри. Должината на бреговата линија е 1.246 метри.

Вода
----

Водите на Боговињското Езеро
Боговињското Езеро има голем број на притоки кои се влеваат во него. Најголема и најпозната секако е истоимената Боговињска Река, која се влева во него и на спротивната страна се одлива, за да продолжи кон селото Боговиње, и на крај да се влева во Вардар кај селото Радиовце. Вода добива и од повеќе извори, кои некои се наоѓаат во ливадестиот дел веднаш до самото езеро. Во близина се наоѓаат и неколку водопади. Езерото ја губи водата преку испарување, подземно истекување и преку површинска истека.

Поради честото капење на овците езерската вода е матна, но поради големиот број на притоки, водата сама се прочистува.

Народно предание
----------------

Поглед на Боговињското Езеро
За Боговињското Езеро народни преданија во XIX век запишале Марко Цепенков и Ѓорче Петров. Според записите на Ѓорче Петров, постои предание, дека еден извор во селото Рашче (Скопско) на источните падини на планината Жеден и недалеку од Вардар го води своето потекло од ова езеро, за што како потврда на таа претпоставка месните луѓе ја наведуваат следната легенда: некојси овчар на Шар Планина, како што си седел на брегот на езерото и си свирел на својот кавал, кога посегнал во чантата за да извади леб, го испуштил кавалот во езерото. Кога по некое време си отишол дома во Рашче, за чудо, тој го нашол својот кавал закачен на карпата. Потоа работата се разјаснила, кога му кажале дека кавалот се нашол на изворот, што покажува дека тој извор има некаква поврзаност со езерото.

Има и друг доказ за тоа. Кај селото Јегуновце, коешто се наоѓа под западното подножје на планината Жеден, на неколку стапки од Вардар има една пештера, којашто некое време била отворена само одгоре. Уште од далеку се слуша шумот на водата, којашто тече на дното на пештерата, а ако погледнеш во отворот го гледаш самото течение на водата, која што оди накај планината. Жеден е на десно од Вардар и е одделен од Шара со Тетовското Поле. Тогаш, тука имаме една многу интересна географска појава, ако тоа предание е точно. Доста силна вода излегува од висока планина, го пресекува полето напреку и при подземно течение минува под дното на Вардар, ја пресекува широката каменеста планина Жеден и се јавува на нејзината друга страна. Тоа, според Ѓорче Петров, е важна појава којашто заслужува сериозно внимание од страна на геолозите. Точноста на тоа предание се потврдува со течението на водата во споменатата пештера и со сличноста на преданијата во околните места на тие краишта. Во Рашче веруваат дека водата им доаѓа од Шар, а на Шар веруваат дека водата од езерото слегува во Рашче - совпаѓање, коешто не може да биде туку-така случајно, затоа што селаните во Рашче и оние околу езерото имаат слаби врски и меѓусебни односи.

Историја и искористување
------------------------

Значајна одлика на ова езеро е таа што постојат сигурни извори дека ова езеро во минатото било двојно поголемо, и дека неговата површина се намалила со таложењето на наносите. Наталожената површина е долга 248 метри и зафаќа површина од 57.000 м2. Постои можност езерото со помош на човечка рака да се наполни и да се зголеми неговиот волумен.

Жителите на селото Раковец ја користат водата за наводнување. Имено тие имаат ископано истек, па со долги бразди ја носат водата до нивите.

Постои голема можност на ова езеро да се развие туризмот. Чистата недопрена природа, големината на езерото, бројните водопади и лесната пристапност овозможуваат развој на еко туризмот во секој поглед.

Во селото Боговиње функционира **еколошко друштво** со истото име.

Галерија
--------

* Водите на Боговинското ЕзероВодите на Боговинското Езеро
* Поглед на езеротоПоглед на езерото
* Поглед на езеротоПоглед на езерото
* Поглед на Боговинското Езеро и врвот БориславецПоглед на Боговинското Езеро и врвот Бориславец
* Поглед на езерото од североистокПоглед на езерото од североисток
* Водите на Боговинското ЕзероВодите на Боговинското Езеро
* Поглед на езеротоПоглед на езерото
* Поглед на источниот брег на езеротоПоглед на источниот брег на езерото
* Поглед на западниот брег на езеротоПоглед на западниот брег на езерото
* Поглед на езеротоПоглед на езерото

Поврзано
--------

* Боговиње
* Боговињска Река

Наводи
------

1. ↑  *Rista Nikolić: "Glacijacija Šar Planine i Koraba", Beograd, 1912 godina*
2. 1 2  „СТУДИЈА ЗА ВАЛОРИЗАЦИЈА НА ШАР ПЛАНИНА" (PDF). *Министерство за животна средина*. 2020. Посетено на 29 јануари 2022. line feed character во `|title=` во положба 31 (help)
3. ↑  *Македонска Енциклопедија:* Боговинско Езеро *стр. 175, МАНУ, Скопје, 2009 година*.
4. ↑  *Живко Стефановски, Напредок Тетово, Шар Планина, стр 54-56*
5. 1 2 3 4  Петров, Ѓорче (1896). превод: Марио Шаревски (уред.). *Материјали по изучувањето на Македонија* (2016. изд.). Скопје: Единствена Македонија. стр. 39. ISBN 978-608-245-113-8.
6. ↑  *Душан Кривокапиќ: „Шар-Планина", издание на „Туристичка Штампа", Белград, 1969 година*
7. ↑  *Кузман Најденоски: „Тетово во минатото", издание од 1964 година. Печатница „Напредок" Тетово*

Надворешни врски
----------------

* Боговињско Езеро на Ризницата ?

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Хидрографија на Македонија |
| --- |
|  |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Егејскислив | 
* Бабуна
* Блато
* Блаштица
* Боишка Река
* Бошава
* Брегалница
* Бутурица
* Вардар
* Градешка Река
* Дворишка Река
* Дошница
* Драгор
* Дуњска Река
* Жаба
* Журешница
* Злетовска Река
* Зрновска Река
* Јелешка Река
* Кадина Река
* Каменичка Река
* Коњарска Река
* Кочанска Река
* Крадешка Река
* Крива Лакавица
* Крива Река
* Крушевичка Река
* Лазечка Река
* Мала Река
* Маркова Река
* Оризарска Река
* Осојница
* Оча
* Пена
* Пчиња
* Раец
* Ракита
* Салаковска Река
* Слатинска Река
* Стара Река
* Струмица
* Тополка
* Треска
* Трновчица
* Турија
* Цветовска Река
* Црна Река
* Чеплеска Река
* Шемница

 |
|  |
| Јадранскислив | 
* Жерноица
* Мавровска Река
* Мала Река
* Радика
* Рибничка Река
* Црн Дрим

 |
|  |
| Црноморскислив | 
* Биначка Морава
	+ Кључевска Река
	+ Слатинска Река (Биначка Морава)

 |

 |
|  |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Природни | 
* Боговинско
* Дојранско
* Караниколичко
* Локув
* Моклишко
* Острово
* Охридско
* Пелистерски Очи
	+ Големо и Мало Пелистерско
* Подгоречко
* Преспанско
* Црно

 |
|  |
| Вештачки | 
* Беровско
* Водоча
* Глажња
* Глобочица
* Гратче
* Дебарско
* Калиманци
* Козјак
* Липковско
* Мавровско
* Мантово
* Матка
* Младост
* Прилепско
* Слатинско
* Стрежевско
* Тиквешко
* Турија

 |

 |
|  |
| Мочуришта | 
* Катлановско Блато
* Кундинско Езеро
* Моноспитовско Блато
* Новоселски Вир 1
* Новоселски Вир 2
* Сини Вирој
* Студенчишко Блато

 |
|  |
| Водопади | 
* Бабунски
* Беловишки
* Габровски
* Гратчевски
* Дуфски
* Ѓаволски
* Ѓеневички
* Камењански
* Капејнци
* Колешински
* Корапски
* Кучковски
* Момински
* Пехчевски (Ж’тачки • Љутачки • Скокото • Спиковски (2) • Црндолски)
* Самовилски
* Смоларски
* Станечки

 |

 |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Шар Планина |
| --- |
|  |
| Врвови | Титов Врв  (2.747) •  Бакардан  (2.704) •  Мал Турчин  (2.702) •  Бориславец  (2.675) •  Рудока  (2.658) •  Пескови  (2.651) •  Чаушица  (2.620) •  Џинибег  (2.610) •  Трпезница  (2.599) •  Црн Врв  (2.585) •  Голема Враца  (2.582) •  Езерска Чука   (2.582)  •  Езерски  (2.580) •  Казани  (2.567) •  Вртоп  (2.555) •  Челепински Врв  (2.554) •  Бистрица  (2.540) •  Мала Враца  (2.536)  •  Син Врв  (2.531) •  Кобилица  (2.528) •  Церипашина  (2.525) •  Пирибег  (2.524) •  Шилиџе  (2.502) •  Љуботен  (2.499)  •  Скакало  (2.494) •  Залина  (2.493) •  Маја  (2.492)  •  Ливадица  (2.491) •  Караникола  (2.479)  •  Среден Камен  (2.456) •  Баба Асаница  •  Куќиногледски Врв  (2.452) •  Плоча  (2.450) •  Плат  (2.398) •  Бриња Шахит  (2.480) •  Бури Шереметица  (2.476) •  Расенгул  (2.383) •  Доброшки  (2.370) •  Шереметица  (2.342) •  Црн Камен  (2.320) •  Лера  (2.197) •  Јелачки Црн Врв  (1.890) |  |
|  |
| Езера | Боговињско •  Големо •  Мало •  Караниколичко •  Мал Ѓол •  Црн Ѓол •  Скакаличко •  Големо Јажинско •  Мало Јажинско •  Ливадичко •  Горно Доброшко •  Долно Доброшко •  Кривошијско •  Бело •  Црно •  Челепински •  Гиноводно •  Шутманско •  Горно Врачанско •  Долно Врачанско •  Дефско •  Големо Деделбешко •  Мало Деделбешко •  Горно Блатешко •  Долно Блатешко •  Црн Вир •  Венечно Езеро •  Шарски локви (Бозовачко Eзеро)  •  Други (Мало Црно Езеро) |
|  |
| Реки | Беловишка •  Бистрица •  Боговињска •  Вардар •  Вруточка •  Врапчишка •  Вратничка Река •  Габровица •  Голема •  Дебрешка •  Езерска •  Јажинска  •  Јеловјанска •  Камењанска •  Кривошијска (Кривошијски Водопад)  •  Лешничка •  Лешочка •  Љубинска •  Маздрача •  Одранска •  Пена •  Петроштица •  Плавска •  Поника •  Поројска •  Растеличка •  Речичка •  Свињска •  Слапска (Смрека)  •  Темишница •  Улеваричка •  Шарштица |
|  |
| Долини | Лешница  •  Крива Шија  •  Три Воде |
|  |
| Седла | Царево Гумно  (2.319) |
|  |
| Туризам | Попова Шапка •  Бањиче •  Шарпланински куп •  Лешок •  Шарска убавица  •  Планинарски дом „Смрека"  •  Планинарски дом „Љуботен"  •  Западна македонска трансферзала  •  Шарски Води (велосипедизам) |
|  |
| Градови | Тетово •  Гостивар |
|  |
| Друго | Во книжевноста •  „Распукала Шар Планина" •  Шарпланинец •  Сиринички Ледник •  ХМС „Радиовце - Бистрица" •  Шарски хидроцентрали •  ПК Љуботен |

 |