**DjVu** (се чита: „дежа ви") е податотечен формат предвиден за отсликани (скенирани) документи, особено онакви што содржат комбинација од текст, графички прикази и фотографии. Користи технологии како раслојување на текстот од позадината и сликите, прогресивно вчитување, аритметичко кодирање и загубно збивање за двотонски (монохромни) слики. Ова овозможува висококвалитетни читливи слики во минимална зафатнина, погодни за на интернет.

DjVu се промовира како алтернатива на форматот PDF, давајќи помали податотеки од PDF кај највеќето отсликани документи. Развивачите на DjVu изјавуваат дека една страница од списание во боја се збива до 40–70 кБ, црно-белите технички документи до 15–40 кБ, а стари ракописи се збиваат до 100 кБ. Една JPEG-слика со задоволителен квалитет зафаќа околу 500 кБ. Како и PDF, DjVu може да содржи текстуален слој со оптички-препознаени букви и знаци, што овозможува лесно прекопирање на текстот и негово пребарување.

На страницата djvu.org се нудат бесплатни приклучоци за прелистувачи и прегледувачи за работната површина. DjVu го поддржуваат повеќеформатни прегледувачи/обработувачи на документи и читачи на е-книги што работат со програми на Linux (Okular, Evince), Android (VuDroid) и iPhone/iPad (Stanza).

Историја
--------

Технологијата Djvu е дело на Јан Ле Кин, Леон Моту, Патрик Хафнер и Пол Хауард, кои ја разработувале во AT&T Labs од 1996 до 2001 г.

Некои независни стручњаци (како Брустер Кејл) веќе подолго време го сметаат овој формат за подобар од форматот PDF поради повисоката стапка на збивање (па така и помала зафатнина), големиот капацитет на претворање текст во Djvu формат и фактот што ова е отворен формат. Djvu наоѓа широка примена во економските сектори, иако форматот PDF и понатаму е пораспространет.

### Release history

Библиотеката на DjVu која се содржи во редовниот програмски пакет DjVuLibre игра улога на меродавна примена на форматот. DjVuLibre го одржуваат и подновуваат самите творци на DjVu уште од 2002 г.

Форматот DjVu претрпел повеќе измени на техничките својства во разните верзии:

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| Верзија | Објавена | Белешки |
| --- | --- | --- |
| 1 - 19 | 1996–1999 | Развојни верзии во лабораторијата на AT&T пред форматот да биде продаден на LizardTech. |
| Верзија 20  | април 1999 | DjVu верзија 3. DjVu станува повеќестраничен формат. |
| Верзија 21 | септември 1999 | Заменет форматот за посредно складирање. Додаден пребарливиот текстуален слој. |
| Верзија 22 | април 2001 | Воведена насоченост на страницата, JB2 во боја |
| Верзија 23 | јули 2002 | Воведено CID |
| Верзија 24 | февруари 2003 | Воведено LTAnno |
| Верзија 25 | мај 2003 | Воведено NAVM. Додадена поддршка за обележувачи (кратки прегледи). Направените промени во верзиите 23 и 24 се отфрлени како застарени. |
| Верзија 26 | април 2005 | Воведени прибелешки во текст / редови |
| Верзија 27 | јули 2006 | Воведена поддршка за „SDjVu" (безбедно DjVu). |

 | 

|  | Толкување |
| --- | --- |
| Црвено | Стар стандард - нема поддршка |
| Жолто | Стар стандард - сè уште поддржан |
| Зелено | Тековен стандард
 |

 |

Збивање
-------

DjVu дели една слика на голем број различни слики, а потоа ја збива (компримира) секоја посебно. При создавањето на DjVu-податотеката, првичната слика најпрвин се дели на три слики: задна, предна и маска. Задната и предната се во боја и со пониска резолуција (на пр. 100 dpi). Маската е двосјлојна со висока резолуција (на пр. 300 dpi) и во неа се складира текстот. Потоа задната и предната се збиваат со алгоритам на основа на бранчиња наречен IW44. Маската се збива со методот наречен JB2 (сличен на JBIG2). Методот на шифрирање JB2 препознава речиси истоветни облици на страницата, како повеќекратно јавување на извесен знак во рамките на даден фонт, стил или големина. Потоа една по друга ги збива битовите распореди на секој посебен знак, а потоа ги шифрира местата кајшто секој облик се јавува на страницата. Така, наместо повеќепати да ја набие буквата „e" во рамките на даден фонт, ја збива само еднаш (како набиена битова слика), а потоа го секое место кајшто таа се јавува.

Постои можност овие облици да се пресликаат со ASCII-кодови (рачно или можеби со систем за препознавање на текст) и да се складираат во самата DjVu-податотека. Ако постои ова пресликување, тогаш текстот може да се избира и копира.

Поврзано
--------

* Дежа ви
* PDF

Наводи
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  Верзија на податотечниот формат DjVu Архивирано на 22 јуни 2017 г. од Џим Рајл, 23 февруари 2007 - PlanetDjVu (англиски)
2. ↑  „Што е DjVu - DjVu.org". DjVu.org. Архивирано од изворникот на 2019-01-21. Посетено на 5 март 2009. (англиски)
3. 1 2 3  Леон Боту, Патрик Хафнер, Пол Хауард, Патрис Симар, Јошуа Бенџо и Јан Ле Кин (1998). „Висококвалитетно збивање на слики од документи со DjVu, 7(3):410-425" (PDF). Journal of Electronic Imaging. Наводот journal бара `|journal=` (help)CS1-одржување: повеќе имиња: список на автори (link)
4. ↑  Брустер Кејл (16 декември 2004). „Сеопшт пристап до сето знаење" (аудио - говор од 1 ч. и 38 мин.). Conversations Network. (англиски)

Надворешни врски
----------------

* DjVu.org - матично мреж. место (англиски)
* DjVuLibre - прегледувачи и збивачи за разни подлоги (отворен код) (англиски)
* WinDjView: DjVu-прегледувач за Windows и Mac (англиски)
* MiniDjVu: DjVu-збивач за Linux/Unix и Windows (англиски)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Графички податотечни формати |
| --- |
|  |
| Растерски формати | ANI **·** ANIM **·** APNG **·** ART **·** BEF **·** BMF **·** BMP **·** BSAVE **·** CAL **·** CGM **·** CIN **·** CPC **·** DPX **·** ECW **·** EXR **·** FITS **·** FLIC **·** FPX **·** GIF **·** HDRi **·** ICER **·** ICNS **·**  ICO / CUR **·** ICS **·** IGES **·** ILBM **·** JBIG **·** JBIG2 **·** JNG **·** JPEG **·** JPEG 2000 **·** JPEG-LS **·** JPEG-HDR **·** JPEG XR **·** MNG **·** MIFF **·** PBM **·** PCX **·** GF **·** PGM **·** PICT **·** PICtor **·** Pixel **·** PNG **·** PPM **·** PSP **·** RAD **·** RGBE **·** SGI **·** TGA **·** TIFF (Logluv TIFF) **·** WBMP **·** WebP **·** XAR **·** XBM **·** XCF **·** XPM |
|  |
| Сирови формати | CIFF **·** DNG **·** ORF |
|  |
| Векторски формати | AI **·** CDR **·** DXF **·** EVA **·** EMF **·** PGML **·** SVG **·** VML **·** WMF |
|  |
| Мешовити формати | DjVu **·** EPS **·** PDF **·** PostScript **·** Adobe PhotoshopPSD **·** SWF **·** XAML |
|  |
| Поврзано | EXIF **·**  XMP |
|  |
| Споредба |

 |