**Центар за ледено доба** (естонски: *Jääaja Keskus*) е музеј кој е посветен за разбирање на леденото доба, кој се наоѓа во селото Екси Тарту, Естонија.

Музејот промовира знаење за потеклото и динамиката на различните периоди на леденото доба, вклучително ефекти врз прородата, животинскиот свет и луѓето, а со посебен осврт на влијанието на последното ледено доба во Естонија.

Местоположба
------------

Центарот е во селото Eкси, на брегот на езерото Садјарв, во округот Тарту, на два часа возење од Талин, главниот град на Естонија. На имотот се наоѓа езеро, мала зоолошка градина и забавен парк кој се наоѓа во близина Еден од „Жолтите прозорци" на *National Geographic* се наоѓа во близина на центарот на леденото доба, нагласувајќи ја важноста на овој регион за туристите да ја откријат Јужна Естонија. Областа е позната по леденото доба и естонските легенди на Калевипоег.

Поставки
--------

Центарот за ледено доба има интерактивна изложба, која користи три ката на едукативна забава. Генерално е наменет за деца, но има активности за посетители од сите возрасти.

На првиот кат посетителите учат за ледените доба и животните кои живееле тогаш, вклучувајќи го и волнениот мамут. Влегувајќи во изложбениот салон, посетителот прво го гледа мамутот од леденото доба. Околу мамутите е диорама, парче природа во која некогаш живееле. Таква заедница се формирала во Естонија по топењето на глечерите. Овде посетителите можат да се запознаат со праисториски животни во природна големина и да искусат искуствен преглед на тоа како светот и естонската природа се развивале низ милениумите. Учат и како луѓето се прилагодувале за време на ледените доба. Децата имаат можност да експериментираат со мраз, вклучително и игралиште кое е дизајнирано како пештера од ледено доба.

Вториот кат го истражува влијанието на ледените доба врз естонските пејзажи, вклучувајќи ги и нивните траги во народни приказни. Овде посетителот се запознаваат со историјата на естонската природа и човечкото населување по последното ледено доба. Централно место во оваа постглацијална историја на природата се истражувачките приказни на научниците, чие „раскажување" му помага на посетителот да ги прочита и разбере знаците во природните пејсажи и културата на наследството.

Образовна програма
------------------

Студиски програми за животна средина се нудат од групи, од возраст на градинки до матуранти. Се спроведуваат истражувања од прва рака на посетителите за Саадјерв (на сплав во лето, на мраз во зима), безрбетниците се ловат и идентификуваат, а многу други интересни и едукативни активности се прават и на отворено и на затворено.

Наставните програми за градинка и прво одделение се фокусираат на игра.

History
-------

Во 2004 година, идејата да се создаде центар за посетители во општината Тарту во близина на Саадјарв, кој ќе привлече посетители во областа, но исто така ќе биде давател на едукација за природата. Идејата произлегла од Природното училиште Саадјерв и нејзиниот тогашен директор, Аста Туусти. „Изложбата ги воведува ледените доба во контекст на светската историја, наследството на глечерите во нашите пејзажи и дивиот свет и ги воведува идните перспективи во контекст на климатските промени", објаснила Туусти. „Екси е многу погодно место за центарот на леденото доба. Околниот пејзаж со неговите кругови, езера и карпи е наследство на глечерите од леденото доба". Руралната заедница и градоначалникот на Тарту, Аивар Сооп, го поддржал концептот и, со соработка со заедницата, била создадена изложбата, воведувајќи ги ледените доба во контекст на светската историја, наследството на глечерите во естонските пејзажи и дивиот свет и идните перспективи во контекст на климата. промена. „Уникатно е што една локална самоуправа се обврзува да основа толку голем и посебен образовен центар за природата", рекол Туусти. Целиот регион има корист од илјадниците туристи кои го посетуваат Центарот секоја година. Центарот чинеше околу 4 милиони евра, од кои дел беше грант од Европскиот фонд за регионален развој.

Наводи
------

1. ↑  Good News (11 July 2016). „Visitor Record! A new record of visitors was set at the Ice Age Centre". *Good News: Estonian Life*. Посетено на 26 October 2020.
2. ↑  In Your Pocket. „Ice Age Centre". *In Your Pocket*. UAB In Your Pocket. Посетено на 27 October 2020.
3. ↑  Estonian Tourist Board. „Ice Age Centre". *Visit Estonia*. Посетено на 26 October 2020.
4. ↑  Ice Age Centre. „About Ice Age Centre". *Jaaaja Keskus*. Посетено на 26 October 2020.
5. 1 2  Raigna, Raivo (25 July 2012). „The ice age centre is a hot spot". *Virumaa Teataja*. Postimees Grupp. Посетено на 27 October 2020.
6. ↑  Reisijuht. „Discover the autumn-winter Tartu County". *Reisijuht*. Ekspress Meedia. Посетено на 26 October 2020.
7. 1 2 3  Maaleht. „The Ice Age Centre is the result of a small step by a small municipality". *Maaleht*. Ekspress Meedia. Посетено на 26 October 2020.

Надворешни врски
----------------

* https://www.visitestonia.com/en/ice-age-centre-jaaaja-keskus- W*ebsite of Visit Estonia*
* Арктички музеј -Санкт Петербург, Русија
* ScienceMuseum.org.uk
* Центар за вулканска активност - Нов Зеланд
* Музеј на глечери и климатски промени - Норвешка