***Безумности***  ( *Los disparates* ), исто така познато како  ***Поговорки***  (*Proverbios* ) и  ***Соништа***  (*Sueños*), - е циклус графики на шпанскиот сликар Франсиско де Гоја, создаден од 1815 до 1823година.

Графиките содржат бројни мотиви, детали и ликовни размислувања кои се директно поврзани со состојбата на уметникот : таинствени, метафорични, симболични, фантазмагорични.

Покрај 18- те графики од циклусот, кон нив или со истата тематика биле додадени уште 4 графички дела така што денес циклусот опфаќа опус од 22 творби..

Историски прилики во кои се создадени графиките
-----------------------------------------------

Делата биле создадени за време на страшната црковна инквизиција, која била репресивна и строго цензорска во секој поглед во Шпанија. Гоја бил повлечен, живеел во предградието на [[Мадрид, во куќата таканаречена – „Куќата на глувиот", врз чии sидови ги насликал познатите и монументални негови „темни" слики..

Датирање
--------

Циклусот бил создаван од 1815-1824 година, 1926 тој ја напуштил Шпанија и живеел во Бордо, Франција. Се смета дека серијата имала дваесет и пет отпечатоци, од кои останале само дваесет и два. Според бакарните плочи кои останале во неговата заоставнина, можело да се заклучи дека циклусот бил започнат во речиси исто време со завршувањето на циклусот „Тавромахија"
Поради сериозната болест што ја претрпел, Гоја, одреден период работел со прекини, а исто така и поради староста.
..

Техника
-------

Графичката техника во која биле направени графиките е бакропис и акватинта, со тоа што за разлика од другите циклуси, Гоја овде, слободно ги комбинирал графичките техники, ставајќи ги единствено во функција на силен, јасен субјективен графички израз со што се оддалечил од некои дотогашни правила во гравирањето и создавал еден вид на нов графички израз..

Теми и структури
----------------

Во историјата на уметноста покрај делата на Хиеронимус Бош, ова е една од најтаинствените ликовни творби воопшто во доменот на таинственоста, мистеријата, длабоката потсвесност.. Создавани во време на потполно ослободување во изразаот и во општественото живеење на авторот, овие дела се длабоки интерпретации на човечката: потсвест, психологија, фантазија, опсервација на трагичноста и апсурдноста на животот и постоењето во нерамномправните заедници. Неговата критика, иронија, сарказам и анализа на севкупните поразителни цивилизациски аномалии ги изразува со безброј метафори, симболи, тајни алузии и интерпретации на стварноста кои и денденес не се до крај и точно протолкувани.

Уметничко значење
-----------------

Покрај графичките циклуси „Капричосите" и „Ужасите на војната" , „Тауромахијата" овој последен голем циклус на Гоја е генијален, таинствен и пророчки недостижен. Како и претходните циклуси, тој негов ликовен и уметнички израз и поглед е најмалку сто години пред времето. Влијанието особено со овој циклус што го извршил врз современата уметност е непроценливо. Тоа го потврдуваат и сликарите од дваесеттио век : Емил Нолде, Паул Кле, авангардите експресионистички уметници како и Салвадор Дали, кој во овој циклус го забележува идниот [[надреалистички правец.
Франциско Гоја, покрај Албрехт Дирер и Рембрант ван Рајн спаѓа во најголемите и најзначајните графички творци во уметноста, неземајќи го предвид и неговото сликарство кое исто така спаѓа меѓу најзначајните ликовни творби на човештвото..

Галерија
--------

Делата од циклусот
------------------

Делата се од првото издание од 1864 година, денес чувани во Музејот Прадо во Мадрид

* 1: Женска безумност , 24.3 x 35.3 cm **1: *Женска безумност*** , 24.3 x 35.3 cm
* 2: Страшна безумност , 24.4 x 35,3 cm. **2: *Страшна безумност*** *, 24.4 x 35,3 cm.*
* 3: Смешна безумност  , 24.5 x 35.3 cm. **3: *Смешна безумност***  , 24.5 x 35.3 cm.
* 4: Бобаликон (Simpleton's folly)24.3 x 35.2& cm. **4: *Бобаликон***   
*(Simpleton's folly)*  
24.3 x 35.2& cm.
* Νο. 5: Одлетај , 24.4 x 35.2 cm.**Νο. 5: *Одлетај*** , 24.4 x 35.2 cm.
* 6: Сурова безумност  , 24.3 x 35.1 cm. **6: *Сурова безумност***  , 24.3 x 35.1 cm.
* 7: Нарушена безумност  , 24.4 x 35.2 cm. **7: *Нарушена безумност***  , 24.4 x 35.2 cm.
* 8:  Безумности во вреќи, 24.4 x 35.1 cm. **8:  *Безумности во вреќи***, 24.4 x 35.1 cm.
* 9: Општа безумност  ,24.1 x 35.1 cm. **9: *Општа безумност***  ,24.1 x 35.1 cm.
* 10: Киднапирање на коњ**10: *Киднапирање на коњ***
* 11: Стани сиромашен , 24.4 x 35.2 cm.**11: *Стани сиромашен*** , 24.4 x 35.2 cm.
* 12: Весела безумност  , 24.3 x 35.2 cm. **12: *Весела безумност***  , 24.3 x 35.2 cm.
* 13: Начин на летање , 24.4 x 35.3 cm.**13: *Начин на летање*** , 24.4 x 35.3 cm.
* 14: Карневалски безумности , 24.2 x 35.2 cm.**14: *Карневалски безумности*** , 24.2 x 35.2 cm.
* 15: Јасна безумност  , 24,3 x 35,2 cm.**15: *Јасна безумност***  , 24,3 x 35,2 cm.
* 16: Опомените ,24.4 x 35.3 cm. **16: *Опомените*** ,24.4 x 35.3 cm.
* 17:  Лојалност , 24.4 x 35.1 cm. **17:  *Лојалност***   
*, 24.4 x 35.1 cm.*
* 18: Погребна безумност  , 24.3 x 35.2 cm.**18: *Погребна безумност***  , 24.3 x 35.2 cm.

### Шетирите графички дела од подоцна

* Потпали ги биковите, 24,3 x 35,5 cm. (жиг) /30,6 x 44,5 cm. ( целиот лист)***Потпали ги биковите***, 24,3 x 35,5 cm. (жиг) /30,6 x 44,5 cm. ( целиот лист)
* Полудување, 24,3 x 35,5 cm. (жиг) /30 x 42,8 cm. (целиот лист)***Полудување***, 24,3 x 35,5 cm. (жиг) /30 x 42,8 cm. (целиот лист)
* Познати безумности , 24,2 x 35,6 cm. (жиг) /30,1 x 44,1 cm. (целиот лист)***Познати безумности*** , 24,2 x 35,6 cm. (жиг) /30,1 x 44,1 cm. (целиот лист)
* Пукај точно, 24,6 x 35,6 cm. (жиг) /30,2 x 43,8 cm. (целиот лист)***Пукај точно***, 24,6 x 35,6 cm. (жиг) /30,2 x 43,8 cm. (целиот лист)

### Подготвителни цртежи за серијата

* Цртеж за  Женска безумностЦртеж за ***Женска безумност***
* Цртеж за Оди исплашенЦртеж за ***Оди исплашен***
* Цртеж за Оди смешноЦртеж за ***Оди смешно***
* Цртеж за БобаликонЦртеж за ***Бобаликон***
* Цртеж за Бидете суровиЦртеж за ***Бидете сурови***
* Цртеж за Несреден безумникЦртеж за ***Несреден безумник***
* Цртеж за ВреќичкатаЦртеж за ***Вреќичката***
* Цртеж за Општи безумностиЦртеж за ***Општи безумности***
* Цртеж за  Грабнување на коњЦртеж за  ***Грабнување на коњ***
* Цртеж за Стани бедоЦртеж за ***Стани бедо***
* Цртеж за ЛудувајЦртеж за ***Лудувај***
* Цртеж за Режим на летањеЦртеж за ***Режим на летање***
* Цртеж за Оди јасноЦртеж за ***Оди јасно***
* Цртеж за ОпоменитеЦртеж за ***Опомените***
* Цртеж за ЛојалностаЦртеж за ***Лојалноста***

### Цртежите кои не биле преработени за графички отпечатоци

* Слонови (sверови безумни)***Слонови (sверови безумни)***
* Очајот на сатаната***Очајот на сатаната***
* Оган јаде***Оган јаде***
* Два лика се наведнуваат на излезот од светлината***Два лика се наведнуваат на излезот од светлината***
* Ликови кои се искачуваат на легнат гигант***Ликови кои се искачуваат на легнат гигант***
* Суетниот паун***Суетниот паун***

Наводи
------

1. ↑  Disparates[*мртва врска*]
2. ↑  Disparates es una característica intrínseca
3. ↑  La última gran serie de grabados hecha por Goya
4. ↑  „Goya: Pintor y grabador español considerado". Архивирано од изворникот на 2020-02-02. Посетено на 2020-11-17.
5. ↑  The Etchings of Francisco De Goya Los Disparates / Los Proverbios[*мртва врска*]
6. ↑  EXPLORA LA COLECCIÓN
7. ↑  „Bibliografía sobre los Disparates". Архивирано од изворникот на 2020-10-08. Посетено на 2020-11-17.

Надворешни врски
----------------

* Goya en el Prado, *Disparates*
* Cushing, Douglas (2015-02-23). „Beyond All Reason: Goya and his Disparates". Blanton Museum of Art.
* Lubbock, Tom (1997-03-11). „Culture: Disparate Goya". *The Independent*.
* *Los disparates* (imágenes de los grabados; en inglés). Архивирано на 12 октомври 2008 г.
* Bibliografía actualizada (febrero de 2016) sobre Los Disparates