Гравитациската константа *G* е клучна величина во Њутновиот закон за гравитација.
**Гравитациската константа** (*G*) е емпириска физичка константа која го определува гравитациското привлекување помеѓу телата што имаат маса. Константата фигурира во Њутновиот закон за општата гравитација и Ајнштајновата општа теорија за релативноста. Затоа е позната како **универзална гравитациска константа** или **Њутнова константа**. Ова не е исто што и *g*, што ја претставува локалната Земјина тежа (истоветна со забрзувањето при слободен пад).

Согласно Њутновиот закон за гравитација, силата на привлекување (*F*) помеѓу две тела е правопропорционална на производот од нивните маси (*m*1 и *m*2), и обратнопропорционална на растојанието помеѓу нив (*r*) дигнато на квадрат:

{\displaystyle F=G{\frac {m\_{1}m\_{2}}{r^{2}}}\ }
Константата на пропорционалност, *G*, е гравитациската константа.

Од сите физички константи, гравитациската константа е најтешко да се измери прецизно. Во SI единици, (со стандардната неодреденост во загради) изнесува:

{\displaystyle G=6,67384(80)\times 10^{-11}\ {\mbox{m}}^{3}\ {\mbox{kg}}^{-1}\ {\mbox{s}}^{-2}=6,67384(80)\times 10^{-11}\ {\rm {N}}\,{\rm {(m/kg)^{2}}}}
со релативна стандардна неодреденост од 1,2⋅10-4, или 1 дел од 8300.

Димензии, единици и величини
----------------------------

Зададените димензии на гравитациската константа во горенаведената равенка (должината на куб, поделена со масата и времето на квадрат) наоѓаат широка примена во равенките за гравитација. Меѓутоа овие димензии имаат фундаментално значење кога се изразени во Планкови единици: изразена во SI единици, гравитациската константа е димензионално и бројчено еднаква на кубот на Планковата должина поделена со Планковата маса и Планковото време на квадрат.

Кај природните единици, чиј најдобар пример се Планковите единици, *G* и другите физички константи како *c* (брзината на светлината) може да се сметаат за еднакви на 1.

Во многу учебници, димензите на G се изведени од сила за полесно сфаќање:

{\displaystyle G\approx 6,674\times 10^{-11}{\rm {\ N}}\,{\rm {(m/kg)^{2}}}.}
Во СГС, G може да се претстави како:

{\displaystyle G\approx 6,674\times 10^{-8}{\rm {\ cm}}^{3}{\rm {g}}^{-1}{\rm {s}}^{-2}.}
G може да се претстави и како:

{\displaystyle G\approx 0,8650{\rm {\ cm}}^{3}{\rm {g}}^{-1}{\rm {hr}}^{-2}.}
Доколку периодот *P* на објект во кружна орбита околу сферен објект се поведува по

{\displaystyle GM=3\pi V/P^{2}}
каде V е волуменот во полупречникот на орбитата, па затоа оттука гледаме дека

{\displaystyle P^{2}={\frac {3\pi }{G}}{\frac {V}{M}}\approx 10,896{\rm {\ hr}}^{2}{\rm {g\ }}{\rm {cm}}^{-3}{\frac {V}{M}}.}
Овој начин на изразување на G го покажува односот помеѓу просечната густина на една планета и орбиталниот период на сателит што кружи над површината.

Во некои полиња на астрофизиката, каде растојанијата се изразуваат во парсеци, *G* се изразува со брзина во километри во секунда (km/s), а масата во сончеви единици ({\displaystyle M\_{\odot }}):

{\displaystyle G\approx 4,302\times 10^{-3}{\rm {\ pc}}\,M\_{\odot }^{-1}\,{\rm {(km/s)}}^{2}.\,}

Поврзано
--------

* Портал: Физика

* Диракова хипотеза за големите броеви
* Космолошка константа

Белешки
-------

1. ↑  Fundamentals of Physics 8ed,Halliday/Resnick/Walker,ISBN 978-0-470-04618-0 стр. 336
2. ↑  George T. Gillies (1997), „The Newtonian gravitational constant: recent measurements and related studies", *Reports on Progress in Physics*, **60** (2): 151–225, Bibcode:1997RPPh...60..151G, doi:10.1088/0034-4885/60/2/001, Архивирано од изворникот на 2019-12-13, Посетено на 2011-11-19
3. 1 2  P.J. Mohr, B.N. Taylor, and D.B. Newell (2011), "The 2010 CODATA Recommended Values of the Fundamental Physical Constants" (Web Version 6.0). база: J. Baker, M. Douma, and S. Kotochigova. пристап:  - NIST, Gaithersburg, MD 20899.

Наводи
------

* E. Myles Standish. "Report of the IAU WGAS Sub-group on Numerical Standards". In *Highlights of Astronomy*, I. Appenzeller, ed. Dordrecht: Kluwer Academic Publishers, 1995. *(Complete report available online: PostScript Архивирано на 8 февруари 2006 г.; PDF Архивирано на 4 април 2014 г.. Tables from the report also available: Astrodynamic Constants and Parameters)*
* Gundlach, Jens H.; Stephen M. Merkowitz (2000), „Measurement of Newton's Constant Using a Torsion Balance with Angular Acceleration Feedback", *Physical Review Letters*, **85** (14): 2869–2872, arXiv:gr-qc/0006043, Bibcode:2000PhRvL..85.2869G, doi:10.1103/PhysRevLett.85.2869, PMID 11005956 Укажано повеќе од еден `|author1=` и `|author=` (help)

Надворешни врски
----------------

* Њутновата константа за гравитација *G* - NIST (англиски)
* Проблематичноста на мерењето на Њутновата константа Архивирано на 10 јануари 2010 г. (англиски)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* GND: 4593074-0

 |

 |