Поглед на Руапеху од исток. Зад него се забележува постариот еродиран вулкан Хаухунгатахи, а десно е стожецот на Нгаурухое.
**Руапеху** (англиски: *Mount Ruapehu*, од маорски: *Ruapehu* - „бучна јама") — активен стратовулкан во Националниот парк Тонгариро, Нов Зеланд. 23 км на североисток од гратчето Охакуне и исто толку југозападно од брегот на езерото Таупо. Геолошки му припаѓа на вулканското подрачје на Таупо. На падините се сместени најзначајните скијалишта на Северниот Остров на земјата и неговите единствени ледници.

Ова е најголемиот активен вулкан во земјата и највисока планина на Северниот Остров со неговите три врва, Тахуранги (2.797 м), Те Хеухеу (2.755 м) и Парететаитонга (2.751 м). Помеѓу нив е вгезден длабокиот и активен кратер кој се полни со вода во периодите помеѓу поголемите избуви.

Вулканска активност
-------------------

Руапеху е претежно составен од андезит и почнал со својата активност пред барем 250.000 години. Во поново време откога постојат записи за него, вулканот прави поголеми избуви на секои 50 години, и тоа во 1895, 1945 и 1995–1996 г. Помалите изливи се почести — барем 60 пати од 1945 г. наваму. Некои помали избуви во 1970-тите произвеле скромно количество на пепел и лахари (калотеци) кои ги оштетиле скијалиштата. Последното забележително избувнување се случило на 25 септември 2007 г.

Во периодите меѓу поголемите избуви, истопениот снег се слева во кратерот и создава топло кисело езеро. При поголеми избуви, оваа вода целосно се исфрла. Позначајните извбиви таложат наноси од тефра и образуваат брана, која потоа прска при преполнување на езерото и истекува како голем лахар. Во 2000 г. е поставен систем за навремено предупредување на надлежните органи за ваквите изливи.

Скијалишта
----------

Скијалиштето „Туроа"
Руапеху има две јавни (наплатни) скијалишта: „Факапапа" на северната и „Туроа" на јужната падина — обете најголеми во земјата. Клупското скијалиште „Тукино" се наоѓа на источната страна на планината и исто така е отворено за јавноста. Скијачката сезона почнува во јуни и трае до октомври, иако ова може да зависи од количеството на снег и временските прилики.

До двете скијалишта се стасува со автомобил и седечки жичници. Имаат патеки со разна тежина, од почетнички до напредни. Факапапа има пет седечки жичници, со ограничени сместувачки капацитети и гостилница во пристапниот влез и освежување на други места по планината. Искачувачите можат да се послужат со планинарски колиби, претежно во сопственост на приватни клубови.

Ледници
-------

На Руапеху се сместени единствените ледници на Северниот Остров. Сите се мали, со должина не повеќе од 1,6 м. На број се осумнаесет, вклучувајќи ги оној со кратерот; најголеми од нив се Мангатоетоенуи, Самит Плато и Фангаеху.

Во популарната култура
----------------------

На падините на Руапеху се снимени некои сцени од областа Мордор и планината Ородруин (Кобната Планина) во филмската трилогија *Господарот на прстените* на Питер Џексон.

Поврзано
--------

* Национален парк Тонгариро
* Список на планини во Нов Зеланд

Наводи
------

1. 1 2  „Руапеху". *Глобална програма за вулканизмот*. Смитсонова установа. Посетено на 2016-11-12. (англиски)
2. 1 2  
„Volcano Fact Sheet: Ruapehu Volcano" (PDF). GNS Science. Посетено на 31 December 2013.
3. ↑  New Zealand Department of Conservation. „Crater Lake". Посетено на 2006-10-23.
4. ↑  New Zealand Department of Conservation. „Central North Island Volcanoes". Посетено на 2006-10-23.
5. ↑  „Glaciers in New Zealand". Te Ara: Encyclopaedia of New Zealand. Посетено на 24 November 2012.
6. ↑  Sibley, Brian. *The Making of the Movie Trilogy The Lord of the Rings*, Houghton Mifflin (2002).

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Руапеху" на Ризницата ? |

* „Руапеху". *Глобална програма за вулканизмот*. Смитсонова установа. Посетено на 2008-12-18. (англиски)
* Опасности од вулканот Руапеху — GNS Science (англиски)
* Вулканска камера на Руапеху Архивирано на 29 јануари 2005 г. — секојчасовни слики од GeoNet (англиски)
* Блог за сите избуви на Руапеху од 1995 до денес (англиски)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 247876166
* GND: 7669796-4

 |

 |