**Ѕвездена порта** (англиски: *Stargate*) — научнофантастичен филм од 1994 г. во режија и сценарио на Роланд Емерих, кој за првпат ја претставил вселената на *Ѕвездена порта*. Добитник е на наградата „Сатурн" за најдобар научнофантастичен филм (1995). Првично бил наменет да биде првиот дел од трилогијата, но *Metro-Goldwyn-Mayer* одлучиле прво да направат телевизиска серија, наречена „Ѕвездена порта СГ-1".

Содржина
--------

**Разоткривачко предупредување: *Следат подробности што го разоткриваат дејствието и/или расплетот.***Во 1928 г. археолозите што работат во Гиза откриле голема прстеновидна камена скулптура. Во средината на 1990-тите, младиот египтолог Даниел Џексон се обидува да докаже дека Кеопсовата пирамида, Големата сфинга и египетското писмо се многу постари отколку што обично се верува, но неговите колеги не го сфаќаат сериозно. Меѓутоа, војската почнува да се интересира за идеите на Џексон. Тој е поканет во лабораторијата на Американските воздухопловни сили, каде сè уште се проучуваат наодите од 1928 г. Џексон ги дешифрира симболите врежани во каменот, благодарение на што војската успева да ја пушти Ѕвездената порта, вонземен механизам пронајден под камениот прстен. Овој механизам излегува дека е портал за миговно патување до непозната планета надвор од нашата галаксија. Сондата пуштена низ „портата" открива дека условите на планетата се многу блиски до оние на Земјата и дека излезот од порталот е истиот механизам, но со различни симболи. Без дешифрирање на овие симболи, враќањето на Земјата е невозможно. Затоа, Џексон доброволно оди низ „портата" заедно со група воени лица предводени од полковникот Џек О’Нил.

Поминувајќи низ „портата", Земјаните се наоѓаат во копија на Кеопсовата пирамида. Клучот за дешифрирање на симболите не е во близина, а војската е принудена да постави камп. Наскоро наидуваат на товарно животно што ги води до месното население, пустинско племе на луѓе чиј јазик е сличен на староегипетскиот. Војската се запознава со животот на староседелците, кои на почетокот ги сметаат за богови. Во знак на чест и почит, Џексон е оженет со месната девојка Ша'ури и таа го носи во пештера каде на ѕидовите е прикажана историјата на нејзиниот народ. Излегува дека околу 8000 година пр. н. е. вселенски брод слетал во Северна Африка со умирачки вонземјанин. Откривајќи ги првобитните луѓе на планетата, вонземјанинот сфаќа дека со своето знаење може да се „всели" во човечкото тело и засекогаш да поддржува живот во него. Вонземјанинот, чие име бил Ра, го зазел телото на младиот човек и се прогласил за владетел. Преку Ѕвездената порта, тој пренесувал група луѓе на планета што сега е откриена од експедиција на Земјата и ги принудил да го ископаат минералот на кој се заснова целата негова технологија. Подоцна, на Земјата дошло до бунт, а „портите" на земјата биле закопани. Плашејќи се од востание тука, Ра забранил читање и пишување.

Земјаните, откако се појавуваат во пирамидата, го вклучуваат древниот алармен систем и бродот на Ра слетува на планетата. Неговите слуги, чиј изглед наликува на изгледот на египетските богови, ја напаѓаат војската што останала во пирамидата. О'Нил и неговите луѓе брзаат на помош, но се заробени. Кога ќе бидат донесени кај Ра, излегува дека тој поседува атомска бомба, дадена на О'Нил во случај на откривање на сериозна закана. Сега вонземјанинот ќе испрати бомба на Земјата заедно со товар од неговиот минерал, што ќе ја зголеми моќта на избувнувањето 100 пати. Ра верува дека Земјаните, совладувајќи ја техниката и технологијата, ја загрозуваат неговата моќ и затоа сака да го уништи животот на нашата планета.

Џексон е тешко ранет, но Ра го спасува користејќи научни методи за Џексон да ги убие своите другари пред месните жители, а со тоа да ги отфрли нивните сомнежи за моќта на фараонот. Меѓутоа, Џексон ги прекршува наредбите на Ра отворајќи оган врз неговите слуги, а заробениците се ослободуваат и се засолнуваат во населбата. Започнува големо востание против Ра. Џексон го дознава последниот симбол потребен за враќање дома. О'Нил, Џексон и неговата жена одат да ја исклучат бомбата, а поголемиот дел од војската останува да ги покриваат. Откако дознава за ова, Ра праќа тешки борци кон војниците, против кои куршумите се немоќни. Војската, откако неуспешно ги истрелува сите патрони, подражава предавање, по што летачите што излегле се соборени од бран месни бунтовници.

Во меѓувреме, јунаците ги отстрануваат стражарите на пирамидата, но жената на Џексон умира од истрел во срцето. Научникот патува преку телепортерот вграден во пирамидата до бродот и го става телото на Ша'ури во саркофаг за воскресение. Телепортот работи во двете насоки, а фараонот Ра се појавува во пирамидата и го напаѓа О’Нил. Откако ќе издржи тешка битка со гигантскиот стражар, полковникот го убива и доаѓа до бомбата. Излегува дека поради промените направени од фараонот, бомбата не може да се оневозможи. Во исто време, Џексон се враќа во пирамидата со неговата воскресната жена. Користејќи ја електронската нараквица на капетанот на стражарите на Ра, О'Нил и Џексон ја телепортираат бомбата на веќе пуштениот брод неколку секунди пред детонацијата. Луѓето гледаат јадрено избувнување на небото што го уништува бродот на Ра.

О'Нил и преживеаните војници се враќаат на Земјата. Но Џексон, сфаќајќи колку ја сака Ша'ури, останува со неа на нова за него планета.

Улоги
-----

| Глумец | Улога |
| --- | --- |
| Курт Расел | Џек О'Нил |
| Џејмс Спејдер | Даниел Џексон |
| Џеј Дејвидсон | Ра |
| Вивека Линдфорс | д-р Кетрин Лангфорд |
| Џон Дил | потполковник Чарлс Кавалски |
| Леон Рили | генерал-мајор В. О. Вест |
| Ерик Авари | Касуф |
| Алексис Круз | Скара |
| Мили Авитал | Ша'ури |

Наводи
------

1. ↑  „*Stargate* (PG)". *British Board of Film Classification*. October 28, 1994. Посетено на December 10, 2016.
2. ↑  „Stargate, la porte des étoiles - country". AlloCiné.fr. Посетено на January 9, 2014.
3. ↑  „La porte des étoiles - country". cinoche.com. Посетено на March 13, 2016.
4. ↑  „Dean Devlin Talks Possible Stargate and Independence Day Sequels : SciFiCool.com". Архивирано од изворникот на 2011-10-04. Посетено на 2011-09-18. Занемарен непознатиот параметар `|deadlink=` (се препорачува `|url-status=`) (help)
5. ↑  Brenner, Paul. „Stargate: Overview". *Allmovie*. Посетено на January 4, 2010.

Надворешни врски
----------------

 Викицитат има збирка цитати поврзани со: ***Stargate (film)*** 
* Матичната страница
* *Stargate* на Rotten Tomatoes

* *Ѕвездена порта (филм)*  на  Семрежната филмска база на податоци (англиски)