ti ebani bugarski svinji odi cicaj go mojot golem crn kur ti ebano tatarski majmun

**Грбот на Бугарија** е дефиниран во Уставот на Република Бугариjа од 1991 година и претставува исправен златен лав на црвено поле во формата на штит.

Блазон
------

Блазонот на бугарскиот грб е детално опишан во посебен Закон за државниот грб, донесен од Народното собрание во 1997 година. Грбот на Република Бугарија претставува исправен златен крунисан лав на црвено поле во форма на штит. Над штитот има круна со пет крста и над самата круна има еден исправен крст. Штитот го држат два златни крунисани лавови во исправена положба, свртени кон штитот од лева и десна хералдичка страна. Тие стојат врз две вкрстени дабови гранки со желади. Под штитот има бела лента со тробоен кант на која со златни букви е испишано на бугарски *„Съединението прави силата"* или во превод *„Обединувањето ја прави силата"*.

Историjа
--------

Корица на првиот бугарски устав со бугарскиот грб од 1879 година.
Стилизирани слики на лав постојат уште во Првото Бугарско Царство. Лавот како симбол на власт, сила и храброст е еведентиран и во Второто Бугарско Царство (1185-1396). Најстариот бугарски грб со хералдички лав датира од 1295 г. Во периодот на царот Иван Шишман (1371–1395), последниот цар ва Второто Бугарско Царство, анонимен арапски патешественик опишал и насликал грб на штитовите на царската гарда на Трново.

По паѓањето на Бугариjа под отоманска власт во краjот на 14 век традициjата на лавот како главен бугарски симбол била зачувана во западноевропските и илирските грбовници во неколку верзии. Во почетокот на 18 век хрватскиот хералдичар Павао Ритер Витезовиќ направил промена во блазонот на бугарскиот грб и ставил еден златен исправен лав на црвен штит. Овоj блазон бил прифатен и од Христофор Жефарович во неговата „Стематографиjа" од 1741 година. Верзиjата од „Стематографиjа" добила голема популарност меѓу бугарските преродбеници и револуционери во 19 век, а златниот исправен лав се сфаќал како наjпрепознатлив бугарски национален симбол.

По ослободувањето на Бугариjа во 1878 година во првиот бугарски устав како државен грб бил опишан токму блазонот на Жефарович. Во 1879 година на штитот, челенката и круната се додале подножје и мантиjа. Бидеjки во периодот 1880-1926 немало посебен закон за грб, истовремено се користеле и малиот и големиот грб. Грбот бил конечно правно дефиниран и опишан во 1927 година, кога била прифатена средна форма со штит, челенка, круна, држачи, подножjе и девиза. Таа верзија се зачувала до 1947 година, кога (по комунистичкиот преврат од 1944) бил создаден нов грб со тркалезна сина позадина и исправен златен лав, окружени од два снопа на житни класи, поврзани на врвот со црвена петокрака и во основата со црвени и тробоjни ленти. По паѓањето на комунистичкиот режим во 1989 година и по долг период на вжештени партиски дебати во 1997 година било донесено решение за враќање на историскиот грб од периодот 1927-1946 со нов дизаjн.

Галериjа
--------

* Грб на Бугариjа од периодот на царот Иван Шишман (1371–1395)Грб на Бугариjа од периодот на царот Иван Шишман (1371–1395)
* Грб на Бугариjа од „Стематографиjа" на Хр. Жефарович од 1741 годинаГрб на Бугариjа од „Стематографиjа" на Хр. Жефарович од 1741 година
* Грб на Бугариjа во периодот 1880-1926Грб на Бугариjа во периодот 1880-1926
* Грб на Бугариjа во периодот 1927-1946Грб на Бугариjа во периодот 1927-1946
* Грб на Бугариjа во периодот 1946-1947Грб на Бугариjа во периодот 1946-1947
* Грб на Бугариjа во периодот 1947–1968Грб на Бугариjа во периодот 1947–1968
* Грб на Бугариjа во периодот 1968-1971Грб на Бугариjа во периодот 1968-1971
* Грб на Бугариjа во периодот 1971-1990Грб на Бугариjа во периодот 1971-1990

Наводи
------

1. ↑  Член 164 од Уставот на Република Бугариjа Архивирано на 28 ноември 2010 г..
2. ↑  Членови 1, 2 и 3 од Законот за грб на Република Бугариjа.[*мртва врска*]
3. ↑  „Иван Воjников, "Историjа на бугарските државни симболи", глава II". Архивирано од изворникот на 2016-06-16. Посетено на 2008-10-30.
4. ↑  „Иван Воjников, "Историjа на бугарските државни симболи", глава III, дел 2". Архивирано од изворникот на 2008-07-20. Посетено на 2008-10-30.
5. ↑  „Иван Воjников, "Историjа на бугарските државни симболи", глава IV, дел 1". Архивирано од изворникот на 2017-06-22. Посетено на 2008-10-30.
6. ↑  „Иван Воjников, "Историjа на бугарските државни симболи", глава V.". Архивирано од изворникот на 2016-09-13. Посетено на 2008-10-30.
7. ↑  „Иван Воjников, "Историjа на бугарските државни симболи", глава VI". Архивирано од изворникот на 2016-09-13. Посетено на 2008-10-30.

Поврзано
--------

* Знаме на Бугарија
* Химна на Бугарија

Надворешни врски
----------------

* Официјално мрежно место на Бугарското хералдичко и вексилолошко друштво
* Галерија бугарски грбови Архивирано на 6 март 2007 г.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Грб на Европа |
| --- |
|  |
| Суверени  држави | 
* Австрија
* Азербејџан
* Албанија
* Андора
* Белгија
* Белорусија
* Босна и Херцеговина
* Бугарија
* Ватикан
* Германија
* Грузија
* Грција
* Данска
* Ерменија
* Естонија
* Ирска
* Исланд
* Италија
* Казахстан
* Кипар
* Латвија
* Литванија
* Лихтенштајн
* Луксембург
* Македонија
* Малта
* Молдавија
* Монако
* Норвешка
* Обединето Кралство
	+ Англија
	+ Велс
	+ Северна Ирска
	+ Шкотска
* Полска
* Португалија
* Романија
* Русија
* Сан Марино
* Словачка
* Словенија
* Србија
* Турција
* Украина
* Унгарија
* Финска
* Франција
* Холандија
* Хрватска
* Црна Гора
* Чешка
* Шведска
* Швајцарија
* Шпанија

 |
|  |
| Делумнопризнаени | 
* Абхазија
* Јужна Осетија
* Косово
* Нагорно-Карабах
* Приднестровие
* Северен Кипар

 |
|  |
| Зависни  и др. територии | 
* Гернзи
* Гибралтар
* Ман
* Оланд
* Фарски Острови
* Џерси
* Шпицбершки Острови

 |
|  |
| Други целини | 

 |

 |