recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ампули со лек.
**Ампула** — херметички затворено стаклено или пластично шишенце со лек, раствор или серум за инјекција. Се одликува заострен врат за парентерални фармацевтски облици, обично инјекции. Вратот на ампулата мора да се откине пред да се земе лекот од него. Ампулите се соодветен сад за течни фармацевтски облици во една доза,  особено ако сотавот на содржината бара заштита од загадување од животната средина или допир со воздухот. Содржината на ампулата е херметички затворена; просторот над нивото на содржината во вратот на ампулата може да се пополни со инертен гас, така што содржината не е во контакт со воздухот.

Наводи
------

1. ↑  „ампула" — Дигитален речник на македонскиот јазик
2. ↑  „ампула" — Официјален дигитален речник на македонскиот јазик
3. ↑  Farmacevtski terminološki slovar, Ljubljana, Založba ZRC, ZRC SAZU, 2011.
4. ↑  , Slovenski medicinski e-slovar, vpogled: 19. 10. 2020.
5. ↑  , vpogled: 19. 10. 2020.
6. ↑  , vpogled: 19. 10. 2020.
**Апробарбитал** (или **апробарбитон** ), во продажба како **Oramon**, **Somnifaine** и **Allonal**, е дериват на барбитурати измислен во 1920-тите од Ернст Прејсверк. Има седативни, хипнотички и антиконвулзивни својства, а се користел првенствено за лекување на несоница. Апробарбитал никогаш не бил толку широко користен како почестите деривати на барбитурати како што е фенобарбитонот и сега ретко се препишува бидејќи е заменет со понови лекови со подобра безбедносна маржа.

Поврзано
--------

* Алфенал

Наводи
------

1. ↑  „[Oramon poisoning in infancy and childhood. Observations on 12 aprobarbital poisonings]". *Das Deutsche Gesundheitswesen* (германски). **21** (19): 878–81. May 1966. PMID 5973760.
Поранешната пиварница Амстел во Холандија која сега е училиште.
Реклама за Амстел супер стаут од 1922 година
**Амстел** (холандски: *Amstelbrouwerij*, изговор [ˈɑmstəlbrʌwəˌrɛi̯]) — холандска пиварница основана во 1870 на Мавританска во Амстердам, Холандија. Во 1968 година, пиварниата била преземена од страна на Хајнекен интернешнал, а фабриката за подготовка се затворила во 1982 година, при што производството се преселило во главната фабрика на Хајнекен во Зотервауде.

Историја
--------

Пиварница е основана на 11 јуни 1870 година во Амстердам и именувана по реката Амстел, чии води, исто така, служиле за ладење. До 1872 година, Амстел годишно произведувал 10.000 хектолитри. Со цел за складирање на пивото, зимскиот мраз од каналите бил чуван во посебни визби со двојни ѕидови. Првично, пивото било најмногу пиено во Амстердам. Од 1883 година, исто така, започнало да се извезува во Велика Британија и Холандска Источна Индија.

Баварската пиварница Амстел била основана во 1892 година како акционерско друштво. Во 1915 година производството на Амстел се зголемило дваесет пати повеќе, а во 1926 година Амстел ја содржел повеќе од една третина од холандскиот извоз на пиво. Во 1941 година, Амстел, заедно со Хајнекен, ја купил амстердамската пиварница Биер Воленховен Бирброувериј, која била затворена во 1961 година.

Во 1954 година, Амстел изградила пиварница во Суринам. Неколку години подоцна, Амстел била првата холандска пиварница за извоз на пиво во конзерви или денеска познати како лименки. Во тоа време, вкупниот извоз на пивото "Амстел" изнесувал 101.000 хектолитри. Во 1958 година подружницата на Амстел го произвела своето прво пиво во Јордан. Во 1960 година, третата подружница на Амстел била отворена во Курасао. Во 1963 година се отвориле две нови пиварници, една во Порторико и една во Грција.
Амстел бил купен од Хајнекен интернешнал во 1968 година. Во 1972 година, Амстел пиварницата во Амстердам била затворена, а производството било преместено во главната фабрика Хајнекен во Зотервуде. Зградата на Маврицкаде била урната. Само поранешната административна зграда се чува и оттогаш станала дел од Виското школо за применети науки на Амстердам.

На крајот од 20 век, во Шпанија, Хајнекен интернешнал одлучил да го замени локалниот стогодишен бренд Ел Агила и да го претвори во Амстел.

Пива
----

Амстел лагер користи претежно Светло пилснер, иако се користат и некои темни слани. Се продава во 75 земји. *Амстел Лајт* е 3,5% алкохол по волумен (ABV) светло лагер во САД и Холандија, 2,5% ABV на Нов Зеланд, 4,1% ABV во Обединетото Кралство, 4,0% ABV во Мексико. *Амстел 1870* е малку темно 11% лајт. Во Франција пивото наречено „Амстел Слободно", со минимална содржина на алкохол & ndash; Околу еден процент ABV & ndash; Се произведува, безалкохолна верзија, *Амстел Зеро*, исто така, може да се купи во Холандија, Грција, Египет и други земји.

Амстел, исто така, тргува со шенди, наречен Амстел Радлер во неколку земји. Таа содржи 2% алкохол и е мешавина од лагер пиво и лимонада.

Наводи
------

1. ↑  Oliver, Garrett (2011). *The Oxford Companion to Beer*. Oxford University Press. стр. 49. ISBN 9780195367133.

Надворешни врски
----------------

* Матична страница
**Бела Ахмадулина** (руски Бе́лла (Изабе́лла) Аха́товна Ахмаду́лина, татарски: Bella Äxät qızı Äxmädullina) (10 април 1937

 – 29 ноември 2010

) — руска писателка и преведувач.

Животопис
---------

Бела Ахмадулина е родена на 10 април 1937 година во Москва. По потекло од татков страна била Татарка, додека мајка ѝ по потекло била Италијанка. Татко ѝ бил заменик министер, додека мајка ѝ работела како руско-италијанска преведувачка. Почнала да пишува поезија во текот на училишните денови. Првата песна ја напишала на петнаесет години. Нејзините стихови се објавени во весникот „Октомври" во 1955 година. Песните ѝ биле детски и нежни. Нејзината работливост го привлекла вниманието на рускиот писател Евгениј Евтушенко кој бил изненаден од необичните рими и стилот на песните.

Наводи
------

1. ↑
Палење на Баднакот во Белград
Внесување на Баднакот во Битола во 1917 година со музика
**Бадниково гранче** или **Баднак** — отсечен дел од дабово дрво, кое според традициите на православните христијани во Македонија, а и скоро во целиот православен словенски дел на Балканот, треба да се постави во огништето или каминот и да гори за Бадниковата Вечер. Општо и целата куќа се украсува со Бадникова гранчиња.

Традицијата на украсување на домот со бадниковото гранче се забележува уште од 4 век. Бадниковото гранче, кое го симболизира здравјето, ги слави животот и вечната среќа. Тоа е гранче од дабово дрво, а во дамнешните времиња овие дрвја се сметале за најиздржливи и за највековити. За разлика од другите листопадни дрва, со почетокот на есента листовите од дабот ја менуваат својата боја, но повеќето од нив се задржуваат на гранките во текот на зимата. Според народните верувања, токму со ова дрво праведниот Јосиф запалил оган за да ги затопли штотуку родениот Исус и неговата мајка Марија.

Бадниковото гранче се нарекува и дрво на животот, исто како она дрво на животот во рајот што симболично дава вечност. Како што дабовото дрво најдолго држи жар, така оној што ќе си постави во домот верува дека го чека вечен живот дури и по смртта. Бидејќи дабот симболизира долговечност, здравје и издржливост народните верувања велат дека со внесување на дабовите гранчиња во домот неговите особини ќе се пренесат на сите оние луѓе што живеат во тој дом.

Наводи
------

1. ↑  Вукмановић, Јован (1962). „Божићни обичаји у Боки которској". *Зборник за народни живот и обичаје Јужних Словена*. Загреб: Југославенска академија наука и умјетности. **40**: 491–503. Посетено на 21 декември 2009.
2. ↑  Толстой, Никита Ильич (2001). „Бадњак". Во Светлана Михайловна Толстая и Љубинко Раденковић (уред.). *Словенска митологија: енциклопедијски речник*. Београд: Zepter Book World. стр. 14–15.
3. ↑  Ђурђев, Александар (1988). „Годишњи обичаји". *Рађевина: обичаји, веровања и народно стваралаштво*. Крупањ: Александар Ђурђев. стр. 79–90. Посетено на 21 декември 2009.

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Бадниково гранче" на Ризницата ? |
**„Семеен човек"** е расказ на рускиот и советскиот писател Михаил Шолохов од 1925 година. Расказот е објавен на македонски јазик, во превод на Цветко Мартиновски, како дел од збирката „Донски раскази", објавена во 1965 година од издавачката куќа Култура.

Содржина
--------

Еден демобилизиран војник сака да ја премине реката Дон во едно село. Притоа, силната водена струја го занесува чамецот во потопените врби, така што тој и сплаварот Микишара мора да ја поминат ноќта на гранките од една врба. Тогаш, сплаварот започнува да ја раскажува својата приказна:

Тој се оженил многу млад, а жената му умрела при раѓањето на деветтото дете. Најстариот син се викал Иван, додека вториот син, Данила, му бил најмил. Кога му дошло времето, Иван се оженил и добил син, а и Данила бил зрел за женење. Тогаш, во селото се кренало востание против советската власт, а Иван и Данила им се придружиле на болшевиците. Нивниот татко, кој останал да се грижи за седумте малолетни деца, бил присилно мобилизиран во војската на Козаците. Околу Велигден, во селото донеле деветмина заробени војници на Црвената армија, меѓу кои и Данила. Тогаш, Микишара бил присилен да го тепа својот заробен син, зашто во спротивно, Козаците му се заканиле дека ќе го убијат него. Така, за да остане жив и да продолжи да се грижи за своите седум деца, тој почнал да го тепа синот, кого подоцна го убиле Козаците. Подоцна, во една борба крај градот Балашов бил заробен и неговиот најстар син Иван, а на Микишара му наредиле да го однесе заробениот Иван во штабот на полкот. Кога стигнале на половина пат, Микишара го пуштил синот да бега, но кога тој се оддалечил малку, го убил. Додека Иван умирал, татко му се правдал дека морал да го убие за да остане жив и да продолжи да се грижи за децата.

Така, Микишара ја завршува својата приказна, признавајќи му на сопатникот дека оттогаш никако не може да се ослободи од вината дека ги убил своите двајца сина.

Наводи
------

1. ↑  „Семеен човек", во: Михаил Шолохов, *Донски раскази*, Култура, Скопје, 1965, стр. 42-50.
**Бела Бука** — врв на планината Плачковица со надморска височина од 1.424 метри. Врвот се издига во северниот дел од планината, на огранката која се испушта од врвот Чупино кон запад, каде што тој воедно и првиот поистакнат и издаден врв на оваа огранка која започнува веднаш јужно од Чупино и свртува кон запад кај Виничка Бачија.

Врвот Бела Бука се наоѓа длабоко во повнатрешниот дел на билото на Плачковица, помеѓу доловите во изворишните подрачја на Градечка и Виничка Река. На северната падина која стрмно се издигнува над изворот на Виничка Река, до самиот врв е обраснат со густа букова шума, поради чии бели стебла, можно е врвот и гребенот да го добиле името Бела Бука, додека јужната падина на овој врв и грбен која е отворена кон извориштето на Градечка Река и врвовите Лисец и Бел Камен наспроти, е повеќе соголена со доста застапени карпести облици и поразновидна растителност како: зимзелени смреки, брези, буки, лески и даб. На самиот врв и грбен Бела Бука минува обележана планинарска патека која е главната траса за настанот за планинско трчање „Чупино Треил", a воедно е и патеката одена во рамки на Планинарски предизвик „12 Врвови", со почетна и крајна точка во Виница и Блатец.

Галерија
--------

* Поглед непосредно на самиот врв Бела БукаПоглед непосредно на самиот врв Бела Бука
* Поглед на врвот Бела Бука во преден план и највисокиот врв на Плачковица, Лисец во позадинатаПоглед на врвот Бела Бука во преден план и највисокиот врв на Плачковица, Лисец во позадината

Поврзано
--------

* Лисец (Плачковица)
* Чупино Брдо (Плачковица)
* Туртел
* Кара Тепе (Плачковица)

Наводи
------

1. ↑

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Плачковица |
| --- |
|  |
| Врвови | Лисец  (1.754)  •  Чупино  (1.725)  •  Бел Камен  (1.707)  •  Црквиште  (1.700)  •  Кара Тепе  (1.625)  •  Мамутица  (1.605)  •  Туртел  (1.603)  •  Мали Лисец  (1.574)  •  Кара Таш  (1.572)  •  Бела Бука  (1.424)  •  Алтитекне  (1.411)  •  Побиен Камен  (1.407)  •  Сариташ  (1.385) |  |
|  |
| Реки | Струмица  •  Осојница  •  Виничка Река  •  Радовишка Река  •  Градечка Река  •  Блатешница  •  Видовишка Река  •  Морошка Река  •  Зрновска Река  •  Селска Река  •  Смиланска Река  •  Мемишка Река  •  Лумија |
|  |
| Превои/Преслапи | Момин Преслап  (1.514) |
|  |
| Пештери | Голема Пештера  •  Ќуп  •  Ајдучка Пештера  •  Туртел  •  Понор |
|  |
| Кањони | Зрновка  •  Камник  •  Козјак |
|  |
| Туризам | Планинарски дом „Вртешка"  •  Виничко Кале |
|  |
| Рудници | Рудник „Бучим"  •  Рудник „Дамјан" |
|  |
| Градови | Штип  •  Кочани  •  Виница  •  Радовиш |

 |
**„Семејна книшка"** (француски: *Livret de famille*) — роман на францускиот писател Патрик Модијано, објавен во 1977 година од издавачката куќа „Галимар" од Париз.

Содржина
--------

Осврт кон делото
----------------

Слично на претходните романи на Модијано, и овој претставува упорно трагање по идентитетот наспроти разорното дејство на времето, а низ сеќавањата раскинати од сегашноста. Книгата се одликува со цврста надворешна структура, составена од 15 глави кои одговараат на 15-те страници на задолжителниот семеен документ (Семејна книшка) кој им се врачува на француските брачни парови за време на венчавката, а во кој се наведени личните податоци поврзани со семејството. Централно место во книгата има осмата глава во однос на која се правилно распоредени останатите глави кои се сменуваат според должината и тонот на раскажувањето. Всушност, во насловот на книгата, зад цврстата синтагма на административниот јазик се крие игра за зборови со употреба на хомонимот: *livret* означува и книшка со текстот на операта (либрето), така што насловот може да се толкува и како „Семејно либрето".

Наводи
------

1. ↑  Izabela Konstantinović, „Patrik Modiano", во: Patrik Modijano, *Izgubljeni kraj*. Beograd: Nolit, 1989, стр. 11-12.
***Семирамида*** (RV 733) — музичка драма (dramma per musica) во три чина од Антонио Вивалди компонирана на либрето од Франческо Силвани.

Тоа било негово последно дело во Надвојводскиот театар во Мантова, каде што Вивалди бил *маестро ди капела* од 1718 до 1720 година. Продукцијата ја започнал младиот кастрато Маријано Николини во улогата на Оронте како и познатата „примадона" Ана Гиро во улогата на Семирамида, со Марија Мадалена Пјери, позната по „панталонски улоги", како Нино. За прв пат бил изведена за време на карневалот во 1732 година. Зачувани се само либретото и поединечните арии.

Приказната за Семирамида била тема на драмата на Кребијон, како и на други опери од Порпора, Глук, Росини и многу други композитори.

Наводи
------

1. ↑  Reinhard Strohm (2008). *The Operas of Antonio Vivaldi*. L.S. Olschki. стр. 507. ISBN 978-88-222-5682-9.
2. ↑  „Maria Maddalena Pieri". *quellusignolo.fr*. Quell'usignolo. Посетено на 16 February 2020.
3. ↑  Sylvie Mamy (2011-06-08). *Antonio Vivaldi*. Fayard. стр. 277. ISBN 978-2-213-66579-5.
4. ↑  Leone Allacci; Giovanni Cendoni; Apostolo Zeno (1755). *Drammaturgia di Lione Allacci: accresciuta e continuata fino all'anno MDCCLV*. Presso G. Pasquali. стр. 708.
5. ↑  Félix Clément; Pierre Larousse (1999). *Dictionnaire lyrique ou Histoire des opéras*. Slatkine. стр. 615. ISBN 978-2-05-101696-4.
6. ↑  „Semiramide". *klassica.info*. Klassika. Посетено на 16 февруари 2020.
7. ↑  Jean Bottéro (1994). *L'Oriente antico. Dai sumeri alla Bibbia*. Edizioni Dedalo. стр. 169. ISBN 978-88-220-0535-9.
8. ↑  George Jellinek (1994). *History Through the Opera Glass: From the Rise of Caesar to the Fall of Napoleon*. Pro/Am Music Resources. стр. 340. ISBN 978-0-912483-90-0.
**Безбошка Река** (бугарски: *Безбожка река*) или **Дуиловица** — река во Разлошко (Општина Банско), Пиринска Македонија, десна притока на Места.

Извира од Безбошкото Езеро (на 1.375 м.н.в.) на Северен Пирин. Тече на североисток и завршува како десна притока на Места во месноста Лушин.

Реката е долга 16 км. Богата е со пастрмка. Во горниот и долниот дел, долината е дълбоко врежана во гранит, гнајс и амфиболит, а во долниот дел — во песочник и конгломерат. Поречието е обраснато со кривул во горното и со смрча, ела, бор и други во средното и долното течение.

Поврзано
--------

* Безбог

Наводи
------

1. 1 2  *Енциклопедия „Пирински край", том I*. Благоевград: Редакция „Енциклопедия". 1995. стр. 76. ISBN 954-90006-1-3.
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 808 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **808** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 08 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Бездна на измамените** (англиски: **Sucker hole**) е разговоричен термин што се однесува на краткиот временски период на добро време што ги "лаже" морнарите да го напуштат пристаништето токму кога невремето ќе продолжи со целосна сила.

Може да се однесува и на растурање на облачно небо, што ги наведува астрономите да се обидат да направат набљдувања, само повторно облаците да го затворат небото.

„Бездна на измамените" е исто така поим во воздухопловството, што се однесува на помал облик на истиот феномен, но со набљудувачот (пилотот) над "бездната" наместо подолу, и означува дека пилотот сака да лета низ "бездната". Тоа е многу опасна ситуација затоа што пилотот не може одозгора да каже колку е длабока "бездната", и навистина "бездната" може да оди сè до земја, оставајќи го пилотот да нема начин да се искачи од "бездната" откако ќе се донесе решението да лета во "бездната".

Наводи
------

1. ↑  „ePilot ASF Accident Reports: Sucker Hole". AOPA.

Надворешни врски
----------------

* What Is A Sucker Hole? од Стив Бал, 18.09.2003 година.
**Бежанската маала** — една од неколкуте маали во Струмица. Таа се наоѓа во горниот дел на градот, простирајќи се по улицата „Крушевска република".

Со завршувањето на Балканските војни, во Грција започнал Белиот терор, од кој голем дел од населението од Кукуш избегало во Струмица, а најголем дел од бегалците, локално наречени „*бежанци*" се населиле токму во овој дел од градот. Поради нив денес ова маало го носи името Бежанска маала, а исто така постои Бежански парк. Во 2010 година во ова маало бил откриен Споменик на децата бегалци.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија поврзана со Струмица е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

Наводи
------

1. ↑  „Откриен споменик на бегалците од Егејска Македонија". *Вечер*. 5 јули 2010. Посетено на 18 ноември 2017.[*мртва врска*]

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Маали во Струмица |
| --- |
|  |
| 
* Бежанска маала
* Орта маала
* Турска маала
* Чифлиганска маала

 |

 |
| Дел од **темата** |
| --- |
| Вооружени сили наОтоманското Царство |
| Грб на Отоманското Царство |
| Класичен период (1451–1826)Капикулу (Јаничар **·** Шеста отоманска дизиција)  **·**  Спахија  **·**  Војнуци Јамаци **·**  Дервенџии **·**  Сегбан **·**  Башибозук **·**  Акинџија **·**  Азапи **·**  Левенди **·**  Тимариоти **·**  Јаја **·**  Хумбараџи |
| Реформски периодНизам **·**  Секбан-и Џедид **·**  Распуштање на јаничарскиот корпус **·**  Mansure Army **·**  Хамидије |
| Современ период (1861–1922)Современа војска |
| МорнарицаЦарски арсенал **·**  Бродови **·**  Капудан-паши **·**  Поморски битки |
| ВоздухопловствоВеџихи Хуркуш Ахмед Али Челиктен |
| Судири
* Европа (Византија **·**  Бугарија **·**  Србија **·**  Унгарија **·**  Венеција **·**  Албанија **·**  Хрватска **·**  Полска **·**  Португалија **·**  Австрија **·**  Русија)
* Близок Исток (Персија)
* Азија
* Африка
* Индиски Океан
* Опсади
 |
| Регрутирање  |
| * п
* р
* у
 |

**Башибозук** (турски: başıbozuk) — вид нередовна војска во Отоманското Царство, како и за одделен војник од тие војски. Во превод означува „повредена глава", „без глава", „без водач", коешто го потцртува недостигот на подчинение и целосната неорганизираност.

Биле регрутирани од претставниците на највоинствените муслимански народности во империјата, најчесто од Мала Азија и Албанија. На башибозуците државата им осигурувала само оружје без да им дава плата и башибозукот се издржувал од грабеж и мародерство. Не носеле униформи и немале никакви обележја. Поради својата недисциплина, некои башибозуци, често доаѓале и во судир со државата поради што понекогаш турската војска била принудена и насилно да ги разоружува.

Често соработувале со османската регуларна војска, како и со некои српски и грчки чети во битките против ВМОРО. Така на пример, башибозуците заедно со турската војска учествуваале во задушувањето на Илинденското востание во 1903 година, кога е убиен и еден од прочуените башибозуци Сефер Ага, а во 1913 година башибозукот на Јаја Ага соработувал со српската војска предводена од Василие Трбиќ, како и од србоманските четници Јован Бабунски и Јован Долгачот при задушувањето на Тиквешкото востание.

Поврзано
--------

* Јаничар
* Акинџија
* Спахија

Наводи
------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 249 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **249** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 249 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
Втор конгрес на Самоуправувачите во Сараево во 1971 година
**Работничко самоуправување** бил систем на управување со претпријатијата и другите установи во ФНРЈ (подоцна и СФРЈ) од страна на самите вработени.

Во комунистичките економии управувањето и планирањето на економијата не се одвивало според пазарни услови и со потполна автономија на економските субјекти, туку напротив, преку централизирано планирање и управување со секој деловен субјект посебно од страна на централната администрација. Ваквиот начин на управување со економијата се покажал како гломазен и неефикасен, особено во постарите комунистички општества, како СССР. Системот на работничкото самоуправување бил воведен од страна на комунистичкото раковоство на ФНРЈ со цел да се подобри ефикасноста на економијата.

На 26 јуни 1950. година бил донесен Закон за работничко управување, со кој управувањето на деловните субјекти (претпријатијата), а од 1952 и на установите, било пренесено на работничките совети.

Замената на административниот со самоуправниот систем се одвивала постапно и во неколку правци: 1) преку воспоставување на органите на работничкото самоуправување, кои постепено преземале се' повеќе функции; 2) преку постепено намалување на функциите на државните органи и укинување на некои од нив и 3) децентрализирање на надлежностите на државните органи, односно пренесување на некои функции од повисоките на пониските државни, републички па и локални органи.

Работничкото самоуправување во почетокот вовело ентузијазам кај работниците и позитивни економски ефекти, но подоцна се изобличило и станало инструмент на комунистите за наметнување на својата власт во управувањето со економијата, што конечно довело до економски колапс на економијата на СФРЈ.

Работничкото самоуправување било единствен пример во светската економска пракса кајшто сите економски субјекти во државата биле управувани од работниците и поради тоа било привлечно за теориски проучувања.

Економската теорија како еден од проблемите кои постојат при работничо самоуправување го посочува ефектот на "бесплатно возење", односно тоа што некои работници може и да не придонесуваат доволно а да бидат исто наградени поради фактот што имаат дел од сопственоста.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 248 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **248** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 248 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
Меморијален лет за Битката на Британија
**Старинските, класични, наследни, историски, ветерански или застарени авиони** - авиони од застарен тип кои се зачувани вон нивниот вообичаен живот. Нивните сопственици се типично авијациски музеи, вооружени сили или приватни ентузијасти. Понекогаш тие можат да се одржува во пловидбена состојба, така што тие можат да бидат летени на воздушни излози или на јавни настани.

На пример, Меморијалниот лет за Битката на Британија што го одржува Кралското воено воздухопловство на Обединетото Кралство (РАФ) се состои од авиони на РАФ од Втората светска војна и редовно учествува во службени прослави, како што е нивниот прелет на свадбата на принцот Вилијам и Кетрин Мидлтон во 2011 година — повеќе од 65 години по изградбата на леталото.

Организациите посветени на ваквите авиони се Асоцијацијата на старинси авиони, Здружението за историски авиони и Здружението на застарени авиони.

Наводи
------

* Порточувар
* Воена птица

Библиографија
-------------

* David Davies; Mike Vines (1997), *Antique and Classic Aircraft*, Octopus Publishing Group, ISBN 978-1-85152-815-8
* Ric Gillespie (2011), „Historic aircraft and spacecraft", *A Companion to Cultural Resource Management*, John Wiley and Sons, ISBN 978-1-4443-9605-8
* Leslie Hunt (1978), *Veteran and Vintage Aircraft*, ISBN 978-0-684-14895-3
Прво објавување
 *Александар Пушкин во палатата Бахчисарај*. Сликарство од Grigory Chernetsov
***Фонтана на Бахчисарај*** (руски: *«Бахчисарайский фонтан»*, *Bakhchisaraiskiy fontan*) е песна на Александар Пушкин, напишана во периодот од 1821 до 1823 година.

Пушкин започнал да ја пишува *The Fountain* *of Bakhchisaray* во пролетта 1821 година, откако ја посетил Фонтаната of Tears во палатата Кан (Khan Palace) во Бахчисарај во 1820 година. Најголемиот дел од песната била напишана во 1822 година. Во пролетта 1823 година, нацртот за влез бил завршен. Во текот на есента 1823 година, песната го добила своето конечно завршување и била подготвена за печатење. Првото издание на *Фонтаната на Бахчисарај* било објавено на 10 март 1824 година.

Песната инспирирала повеќе дела. Во 1899 година, композиторот Anton Arensky напишал кантата од петте дела, вклучувајќи арија на Zarema. Во 1909-1910 година, краток филм базиран на песната била создадена од Yakov Protazanovо. Во 1934 година, Boris Asafyev создал истоимен балет, исто така инспириран од работата на Пушкин, а Alexander Ilynsky компонирал опера (1911) базирана на песната. Операта *Sarema на* Alexander von Zemlinsky од 1897 година го добил своето име од ликот во песната и се базира на неа.

Наводи
------

Понатамошно читање
------------------

* , песната (преведена на англиски) на Gutenberg.org, преведена од William D. Lewis
* s: ru: Бахчисарайский фонтан (Пушкин), песната (на руски) на руски Викиизвор (Russian Wikisource)
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 226 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **226** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 226 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Стариот Вујадин** (српски: *Стари Вујадин*) е српска епска (ајдучка) песна.

Содржина
--------

Една девојка го колни своите очи кои не виделе како Турците од Ливно ги водат заробени стариот ајдук Вујадин, со неговите два сина - Милиќ и Вулиќ Вујадиновиќ. Кога се приближиле до Ливно, Вујадин им кажал на синовите дека Турците ќе ги мачат, но дека тие треба да бидат храбри и да не ги предадат своите другари и јатаците. Откако биле затворени три дена, Турците го извеле Вујадин и започнале да го мачат: најпрвин му ги скршиле нозете и рацете, а потоа му ги извадиле очите, барајќи од него да ги предаде другарите. И покрај мачењето, Вујадин бил цврст, велејќи дека штом не ги предал другарите, кога му ги кршеле нозете со кои бегал од потерите и кога му ги кршеле рацете со кои се борел, сигурно нема да ги предаде поради очите, кои биле лакоми по богатството на трговците што поминувале по планината.

Осврт кон песната
-----------------

Ликот на Стариот Вујадин не е познат во историјата, но се претпоставува дека тој бил некој познат ајдук. Исто така, не се познати ниту неговите синови. Народниот пејач го претставил како сериозен, мирен, непоколеблив и решителен. Тој ја игра улогата на победник во мачењето, зашто дури со скршени раце и нозе, тој им се потсмева на Турците кои му ветуваат дека ќе му ги остават очите ако признае. Така, тој умира со гордост и до крајот останува човек пред другарите.

Наводи
------

1. ↑  *Junačke narodne pesme*. Beograd: Rad, 1959, стр. 109-110.
2. ↑  *Хајдуци*. Београд: Народна књига, 1965, стр. 53-56.
3. ↑  Војислав Ђурић, *Антологија српских народних јуначких песама*. Београд: Српска књижевна задруга, 2012, стр. 413-414.
4. ↑  *Хајдуци*. Београд: Народна књига, 1965, стр. 149.
5. ↑  Војислав Ђурић, „О народним епским песмама", во: Војислав Ђурић, *Антологија српских народних јуначких песама*. Београд: Српска књижевна задруга, 2012, стр. 17.

Наводи
------
**Барон** – благородничка титула. Женски род е бароница или баронеса.

Во феудална Западна Европа, барон бил феудален господар и непосреден вазал на кралот, а подоцна станал само почесна благородничка титула.

Велика Британија
----------------

Титулата барон во Англија е титула на млад пер и во хиерархијата на благороднички титули се наоѓа под титулата виконт. Значи барон е најниска титула на перството (високото благородништво).

Во Шкотска до денот на укинување на феудалното право (28 ноември 2004), бароните биле феудални господари со ограничена кривична и судска надлежност на своите имоти, именувале судии, обвинители и судски чиновници. После 28 ноември 2004 година, сите шкотски феудални барони го изгубиле правото на власт и судска постапка кое го имале на основа на својот баронски статус. Титулата барон е префрлена меѓу другите наследни благороднички титули и денес таа е најмлада благородничка титула во Шкотска.

Германија
---------

Во Германија титулата барон ја добивале членовите на витешките семејства кои биле непосредни вазали на царот. Во XV век, титулата им се давала и на благородничките семејства кои биле во вазален однос кон други велможи. Според тоа титулата барон (((lang-de|Freiherr}}) по ранг била веднаш под грофовската. Истото било и во Австрија, Англија и Франција каде баронската титула била веднаш после титулите виконт, маркиз и војвода, а исто така под синовите на маркизите и војводите и најстарите синови на грофовите.

Русија
------

Во Руската Империја, титулата барон ја вовел Петар Велики. На крајот на XIX век, во Русија биле регистрирани 240 баронски семејства. Титулата била укината после Октомвриската револуција (1917).

Баронот како тема во уметноста
------------------------------

* „Смртта на баронот Гандара" - расказ на чешкиот писател Карел Чапек.
* „Баронот на дрво" - роман на италијанскиот писател Итало Калвино од 1957 година.

Галерија
--------

* Круна на англиски баронКруна на англиски барон
* Круна на белгиски баронКруна на белгиски барон
* Круна на германски баронКруна на германски барон
* Круна на шпански баронКруна на шпански барон
* Круна на француски баронКруна на француски барон
* Круна на шведски баронКруна на шведски барон

Поврзано
--------

* Баронет
* Благородништво

Наводи
------

1. ↑  Велковска, Снежана; Конески, Кирил (2003). *Толковен речник на македонскиот јазик*. **I**. Скопје: Институт за македонски јазик„Крсте Мисирков". стр. 91. ISBN 9989-640-49-1.
2. ↑  Карел Чапек, *Раскази од другиот џеб*, Темплум, Скопје, 2012.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* GND: 4122878-9

 |

 |
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 232 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **232** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 232 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
Телемах добива совет од Нестор
**Телемах** — лик од старогрчката митологија. Тој е син на Одисеј и Пенелопа. Првите четири книги од Одисеја се фокусираат на патувањата на Телемах во потрага по вести за неговиот татко, кој допрва треба да се врати дома од Тројанската војна и традиционално ја добиваат титулата Телемахија. Неговото име значи „да се бориш далеку". 

Во Одисеја на Хомер, Телемах ги поминува првите четири книги обидувајќи се да стекне сознанија за неговиот татко. Телемах бил оставен во Итака од неговиот татко, кој заминал да учествува во Тројанската војна уште кога бил мал. Аполодор вели дека пред почетокот на Тројанската војна, Одисеј не сакал да учествува во походот и се преправал дека е луд, но тогаш Паламед го зел малиот Телемах од градите на Пенелопа и се заканил дека ќе го убие синот, по кое Одисеј признал дека се преправа дека е луд. Во Одисеја, Телемах е веќе на 12 години, стопанин на домот. Кога благородните луѓе на Итака, сметајќи го Одисеј за мртов, посегнале по раката на неговата мајка, извршувајќи ѕверства во неговиот дом и трошејќи го својот наследен имот, Телемах цело време се прашувал како да ги сопре. Тој добил совет од божицата Атена да отиде кај Нестор во Пилос и Менелај во Спарта за да добие информации за неговиот татко. Тој бил придружуван на ова патување од самата божица, која го зела ликот на Ментор, кој бил стар пријател на неговиот татко. На патот, таа го чувала од заседите што кои биле организирани за да го убијат на Телемах. Од Менелај, Телемах дознал дека неколку години порано неговиот татко бил заробеник на нимфата Калипсо. Во Спарта, Телемах научил за предвидувањата на Протеј за враќањето на неговиот татко. Кога се вратил дома, Телемах го запознал својот преобразен во старец татко, кај одгледувачот на свињи Евмеј. Одисеј му се открил, а Телемах му помогнал да ги убие кандидатите за раката на неговата мајка. Според Аристотел, Телемах после тоа се оженил со Поликаста, ќерка на Нестор, со која имал син по име Персеполис или Птолипортис. Според други митови, тој се оженил со Кирка и имал син, Латин.

Наводи
------

1. ↑  *The Odyssey*. George Herbert Palmer, 1921, prose.
2. ↑  Brann, p. 277.
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 235 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **235** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 235 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Равенка за љубовта и смртта** – кинески филм од 2008 година, во режија на Баопинг Цао. Главните улоги ги играат: Сјун Џоу, Чао Денг и Сјанју Џанг. Филмот е добитник на наградата за најдобар режисер-дебитант на филмскиот фестивал во Сан Себастијан.

Содржина
--------

Една таинствена смрт наеднаш поврзува петмина непознати луѓе. Полицијата открива шверц со дрога и во текот на истрагата се откриваат приказните на овие пет туѓинци (вклучувајќи и три љубовни приказни), кои се меѓусебно поврзани на чуден начин...

Наводи
------

1. ↑  Кинотека на Македонија, Програма - февруари 2017
2. ↑  Кинотека на Македонија, Програма - февруари 2017.
**„Попладнето на еден Фаун"** (француски: *L'après-midi d'un faune*) — поема (драма во стихови) на францускиот поет Стефан Маларме, објавена во 1876 година.

Содржина
--------

Осврт кон делото
----------------

Маларме почнал да го пишува „Попладнето на еден Фаун" откако во јуни 1865 година неочекувано ја прекинал исцрпувачката работа на поемата „Иродијада". Притоа, во „Поладнето на еден Фаун" тој тргнал по спротивен пат споредено со „Иродијада": почнал да работи на поема која содржела „мноу возвишена и убава" идеја која по секоја цена морала да биде и сценска. Но, иако било наменето за прикажување во театарот и ги воодушевило поетот Теодор де Банвил и глумецот Коклен, делото никогаш не било изведнео пред публиката поради непостоење на „неопходното дејствие". За разлика од „Иродијада", „Попладнето на еден Фаун" претставува духовно олеснување и препуштање на природните и телесните задоволства; тоа е сончева пасторала во која Маларме пронашол оддишка за своите мажествени заноси. Во книжевен поглед, оваа поема ја открива неговата сродност со барокната уметност, но истовремено таа го наговестува и делото на Пол Валери. Маларме работел на поемата многу долго и со години нешто поправал, бришел, допишувал и менувал. Во 1874 година, Маларме му го понудил делото на уредникот на книжевното списание „Современ Парнас", но поемата била одбиена. Најпосле, делото било објавено во 1876 година, во луксузно издание со цртежи на Едуар Мане. Подоцна, откако врз основа на ова дело, Клод Дебиси ја компонирал својата фантазија за флејта и оркестар и по кореографската обработка на Нижински, делото се стекнало со голема популарност.

Наводи
------

1. ↑  Коља Мићевић, „Стефан Маларме", во: Стефан Маларме, *Песме*. Београд: Култура, 1970, стр. XXVI-XXVIII.
**Тело на пенис** — најголемиот надворешен дел на пенисот. Телото на пенисот започнува од коренот и завршува со главата на пенисот.

Анатомија
---------

Телото на пенисот е составено од еден спонгиозен сноп, кој се наоѓа на долната страна на пенисот, и во него се наоѓа мочниот канал. Околу спонгиозниот сноп има сврзно ткиво (септум на пенис). Над овој сноп се наоѓаат два кавернозни снопа, кои се споени еден со друг со бела обвивка. Низ сноповите се протегаат длабоките артерии на пенисот. Спојот на сноповите прави вдлабнатина. Над сноповите се наоѓа дорзалниот нерв, две дорзални артерии и длабоката дорзална вена. Сите овие до сега напоменати се обвиткани од длабока фасција, над која се наоѓа сврзното ткиво, над неа се наоѓа површинската фасција. Меѓу површинската фасција и длабоката фасција на горната страна на пенисот се протега површинската дорзална вена. Сето ова е обвиткано со кожа.

Анатомски приказ
----------------

* Тело на пенис.Тело на пенис.
* Тело на пенис.Тело на пенис.
* Вертикален пресек на телото на пенисот.Вертикален пресек на телото на пенисот.

Поврзано
--------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Тело на пенис" на Ризницата ? |

* Човеков пенис
* Глава на пенис
* Корен на пенис

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија поврзана со сексуалноста е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
*Недела попладне на островот Гранд Жат*, Жорж Сера
**Попладне**, како што самото име кажува, е дел од денот по 12:00 ч. (*по пладне*), па сѐ до -- зависно од контекст -- вечерта, квечерината, или пак 18:00 ч. Употребата на терминот е прилично субјективна.

  


|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Делови од денот |
| --- |
|  |
| 
* Зора
* Самрак
* Изгрејсонце
* Утро
* Пладне
* Попладне
* Вечер
* Зајдисонце
* Самрак
* Квечерина
* Ноќ
* Полноќ

 |  |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* GND: 4485070-0

 |

 |
Координати: 32°26′N 85°42′W﻿ / ﻿32.433° СГШ; 85.700° ЗГД﻿ / 32.433; -85.700

Локација на Таскиги во округот Макон, Алабама.
**Тъскиджи** (англиски: *Tuskegee*) е град во округот Макон, Алабама, САД. Се наоѓа на 50 km источно од градот Монтгомери. Населението во овој град изнесува околу 12,000 жители (2000).

Во Таскиги е родена јавната личност Роза Паркс (1913-2005).

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија / од областа на географијата е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за САД е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 129715202
* LCCN: n82032987
* GND: 4329362-1
* BNF: cb12098867q (податоци)

 |

 |
Поглед на театарот Камал од езеро Кабан
Театарското фоаје за време на пауза
Поглед на езерото Кабан и театарот Камал
**Татарски Академски театар Галиаскар Камал** (руски: *Татарский Академический Театр имени Галиаскара Камала*, татарски: *Галиәсгар Камал исемендәге татар дәүләт академия театры*) е водечки театар во Казан, Русија. Именуван е по драмскиот писател Галиаскар Камал, основан бил на 22 декември 1906 година.

Првите тетарски татарски почетоци биле во 19 век кога во некои во Русија се појавиле татарски аматерски театарски групи во места населени претежно од Татари. Првата објавена претстава на татарски јазик била „Несреќната девојка" (1886) од Габдрахман Иљуаси (1856–1895). Воглавно претстави се занимавале со проблемот на договорените бракови кои биле многу чести во тоа време.

Првата професионална татарска се случила во 1906 година и била подготвена од групата „Сајар" (Патникот). „Сајар" на крајот станала водечка татарска професионална институција. Во 1939 година е преименувана по драмскиот писател Галиаскар Камал. Во 1987 година, компанијата се преселила во сегашната зграда на брегот на езерото Кабан.

Тековниот репертоар на театарот се состои претежно од претстави напишани од татарски драматурзи, но вклучува и многу претстави на руски и странски драмски писатели.

Поради политичките ситуации и културната клима во некогашниот СССР, театарост во татаристан, имал извонредн комерцијален успех и извонредно високиот квалитет на неговите претстави, како и огромната популарност на театарот како жанр меѓу Татарите.Тој бил една од поретките форми за национална идентификација и самодокажување.

Наводи
------

1. ↑  „"Галиәсгар Камал исемендәге татар дәүләт академия театры "". Архивирано од изворникот на 2022-08-10. Посетено на 2020-04-13.
2. ↑  Галиәсгар Камал[*мртва врска*]
3. ↑  АФИША
4. ↑  [ Камал театры