**Етрета** (француски: *Étretat*) — општина во департманот Приморска Сена во регионот Нормандија, северозападна Франција. Тоа е туристички и земјоделски град кој се наоѓа на околу 32 километри североисточно од Авр, на раскрсницата на патиштата D 940, D 11 и D 139. Се наоѓа на брегот на областа Пеи де Ко. Во 2017 година имало население од 1.291 жител.

Спили
-----

 Една од варовничките спили во Етрета
 Панорама на спилите
Етрета е најпознат по своите варовнички спили, вклучувајќи три природни сводови и зашилена структура наречена Игла (*L'Aiguille)*, која се издига 70 метри над морето. Варовничкиот комплекс Етрета, името под кое е познат, се состои од сложена стратиграфија на туронски и кониски варовници. Некои од спилите се високи и до 90 метри.

These cliffs and the associated resort beach attracted artists including Eugène Boudin, Charles Daubigny, Gustave Courbet and Claude Monet. They were featured prominently in the 1909 Arsène Lupin novel *The Hollow Needle* by Maurice Leblanc. They also feature in the 2014 film *Lucy*, directed by Luc Besson.

Два од трите познати сводови се видливи од градот, Порт д'Авал и Порт д'Амон. Манепорт е третиот и најголем и не може да се види од градот.

Пешачкиот пат на долги растојанија (Авр до Ле Трепор) GR 21 поминува низ градот.

*Белата птица*
--------------

Етрета е познат по тоа што е последното место во Франција од каде е виден двокрилецот *Бела птица* (*L'Oiseau Blanc*) од 1927 година. Француските воени херои од Првата светска војна, Шарл Нинжесе и Франсоа Коли се обидувале да го направат првиот непрекина лет од Париз до Њујорк, но по полетувањето на авионот на 8 мај 1927 година, тој исчезнал некаде над Атлантикот. Се смета за една од најголемите необјаснети мистерии на авијацијата. Споменик за летот бил изграден во Етрета, но истиот бил уништен за време на Втората светска војна, кога Германците ја окупирале областа. Нов и повисок споменик бил изграден во 1963 година, во близина на музејот.

Население
---------

Население во минатото| Година | Нас. | ±% год. |
| --- | --- | --- |
| 1968  | 1.472 | —     |
| 1975  | 1.525 | +0.51% |
| 1982  | 1.577 | +0.48% |
| 1990  | 1.565 | −0.10% |
| 1999  | 1.615 | +0.35% |
| 2007  | 1.518 | −0.77% |
| 2012  | 1.440 | −1.05% |
| 2017  | 1.291 | −2.16% |
| Source: INSEE |

Економија
---------

Економијата на Етретат главно се потпира на туризмот, кој им дава на локалното население растечки комерцијален излез. Градот се става како туристичка атракција број еден во Нормандија, како најпосетувана локација заедно со дестилеријата на „Бенедиктин" и музејот во Фекан, Руанската катедрала и Фондацијата Клод Моне во Живерни.

Во текот на осумнаесеттиот и деветнаесеттиот век економијата била дополнета со горење на алги на плажите. Белите обрачи чад покрај брегот можат јасно да се видат во сликата „Етрета" на Џорџ Инес (1875, Водсворт Атенаум, Wadsworth Athenaeum). „Откривањето и развојот на минералните наоѓалишта богати со јод во Чиле, приближно во исто време, кога индустријата за производство на јод од алги достигна целосна енергија, ѝ нанесе уште еден тежок удар на индустријата на алги во доцните 1870-ти. Сепак, во северна Франција продолжи да се собираат мали количества алги за сода, поташа и јод".

Забележителни луѓе
------------------

Капелата Нотр Дам де ла Гард
Етрета е родното место на Ели Халеви (1870–1937), филозоф и историчар. Ги де Мопасан (1850–1893) поголемиот дел од своето детство го поминал во Етрета. Во 1882 година тој напишал расказ за Ле Галоа со наслов „Англичанецот од Етрета" ( *L'Anglais d'Étretat* ), врз основа на средбите во 1868 година, како домашен гостин на Г.Е.Ј. Пауел, со англискиот поет Алџернон Чарлс Свинбурн, кому му помогнал да се спаси од давење. Исушената човечка рака изложена на една од масите подоцна ја купил Мопасан за да го украси својот стан во Париз; тоа инспирирало уште еден расказ, „Излепената рака" ( *La Main Écorchée* ). Во 1883 година тој изградил своја куќа во Етретат, „Ла Гилет", во средоземен стил во „Ле Гранд Вал", оттогаш преименувана *улица Гај-де-Мопасан*. Жан-Батист Фор (1830–1914), големиот француски оперски баритон чија кариера се фокусираше на Париз и Лондон, исто така поседуваше вила таму. Пријател на уметникот Едуард Мане и жесток колекционер на уметност, Фор правеше аматерски слики на локалното подрачје, вклучувајќи ја и живописната карпа. Клод Моне направи неколку слики во областа, особено на природните сводови на карпи и стегови.

Жак Офенбах таму имал вила наречена „Вила д'Орфе", именувана по неговата оперета, „Орфеј во подземјето".

Во популарните медиуми
----------------------

Голем дел од снимањето за петтата епизода од првата сезона на Лупен (ТВ-серија) бил завршен во и во близина на општината. Оваа локација е значајна затоа што Морис Леблан, творецот на ликот на Арсен Лупен (измислен велекрадец) прикажан во 17 романи и 39 новели, живеел во општината. Тој напишал голем дел од серијата во својот дом. (Вкупно, Леблан напишал над 60 романи и раскази.) Тој дом сега е музејот Лупен.

Галерија: Етрета на слики
-------------------------

* Ежен Лепоатевен, Капење в море, Плажа на Етрета, 1864Ежен Лепоатевен, *Капење в море, Плажа на Етрета*, 1864
* Ежен Лепоатевен, Капење в море во Етрета, 1866.Ежен Лепоатевен, *Капење в море во Етрета*, 1866.
* Гистав Курбе, 1870Гистав Курбе, 1870
* Василиј Поленов, 1874Василиј Поленов, 1874
* Клод Моне, 1883Клод Моне, 1883
* Феликс Валотон Капење во Етрета, 1899Феликс Валотон *Капење во Етрета*, 1899

Поврзано
--------

* Општини во департманот Приморска Сена
* Дворот на црквата во Етрета

Наводи
------

1. 1 2 3  Scheffel, Richard L.; Wernet, Susan J. уред. (1980). *Natural Wonders of the World*. United States of America: Reader's Digest Association, Inc. стр. 140. ISBN 0-89577-087-3.
2. ↑  Schofield, Brian (2002-09-22). „Hop over: five-day drives just across the Channel - France". *Sunday Times*.
3. ↑  Population en historique depuis 1968, INSEE
4. ↑  Lobban, Christopher S.; Wynne, Michael James (1971). *The Biology of Seaweeds*. University of California Press. ISBN 978-0520045859.
5. ↑  Goddard, N. G. (1952). „Maupassant and the English". *French Studies*. **VI**: 35–40. doi:10.1093/fs/VI.1.35.
6. ↑  „History of La Guillette". Houseofmaupassant.com. Архивирано од изворникот на 2012-04-28. Посетено на 2012-06-05.
7. ↑  Kracauer, Siegfried (1938). *Jacques Offenbach and the Paris of His Time*. London, England: MIT Press. стр. 270. ISBN 978-1890951306.
8. ↑  „WHERE IS 'LUPIN' FILMED?". *Condé Nast Traveler*. 26 January 2021. Архивирано од изворникот на 2021-11-29. Посетено на 1 February 2021.
9. ↑  „Netflix's 'Lupin' Is a Riff on Maurice Leblanc's Classic 'Gentleman Burglar'". *Marie Claire*. 20 January 2021. Посетено на 1 February 2021.
10. ↑  „One to Watch: Omar Sy will steal your heart in new Netflix's Lupin". *Explore France*. 12 January 2021. Архивирано од изворникот на 2021-11-29. Посетено на 1 February 2021.
11. ↑  „OLe Clos Arsène Lupin". *Brittany Ferries*. 13 May 2019. Посетено на 1 February 2021.

Надворешни врски
----------------

* Матична страница  (на француски)
* Alternative site of Étretat (на француски)
* 3D view from Google Earth of part of Étretat's cliffs (на француски)
* The full story of English eccentric Algernon Swinburne's near drowning at Etretat and his meeting with Maupassant (English)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 157233261
* LCCN: n90617993
* GND: 4278562-5
* BNF: cb15274841d (податоци)

 |

 |