recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Бара во Катлановско Блато, Македонија
**Бара** — водно пространство, тело на стоечка вода во помала вдлабнатина во земјата, било природно или вештачко, кое обично е помало од езеро. Тие можат да се појават природно во поплавените површини како дел од речниот систем од излевање на реките при висок водостој или пак при природно излевање на водите од коритото во пониски рамничарски предели со низок просечен пад поради надморската височина, или може да бидат малку изолирани депресии односно вдлабнатини во релјефот како што се пролетни полнењеа на базени/вдлабнатини и прериски дупки, додека во варовнички предели (во Македонија) тоа може да се вртачите во кои при топење на снеговите може да создаваат бари. Барите може да содржат плитка вода со блата и мочуришта и водни растенија и животни. Во географската терминологија на македонските дијалекти именката бара означува вдлабнатинка во која се собира или се задржува вода. Во тој однос нејизното значење е слично на вир или локва.

Одлики
------

Воопштено, барите се водните површини односно водните станишта на мочуриштата. Бара е поголемо водено станиште (површина до 8 ха) во кое водената маса е на ниско ниво. Поради тоа, сончевата светлина допира до дното овозможувајќи процес на фотосинтеза и успешно загревање на водата во барата. Водата во барите може да биде присутна, или може да пресуши. Бојата на водата во барите може да биде од костенливо кафена до зеленкаста, во зависност од длабочината на барата, како и видот на дното и присутните подводни растенија. Барите се одликуваат со буен растителен (посебни видови на барска вегетација) и растителен свет (барска фауна на инсекти, водоземци, влекачи и птици).

Топонимија
----------

Именката бара е доста е раширена во топонимијата во Македонија и словенските земји, па така именката бара и изведенки од неа може да се однесува и на:

* Барово — село во областа Каршијак, Општина Сопиште, Скопско
* Барово – село во областа Тиквеш, Општина Демир Капија
* Студена Бара – село во областа Средорек (Кумановско), Општина Куманово

Галерија
--------

* Бара во мочуриштето Сини ВиројБара во мочуриштето Сини Вирој
* Бара во мочуриштето Сини ВиројБара во мочуриштето Сини Вирој
* Бара во мочуриштето Сини ВиројБара во мочуриштето Сини Вирој
* Бара во мочуриштето Сини ВиројБара во мочуриштето Сини Вирој
* Бара во мочуриштето Сини ВиројБара во мочуриштето Сини Вирој
* Бара во мочуриштето Сини ВиројБара во мочуриштето Сини Вирој
* Бара во мочуриштето Сини ВиројБара во мочуриштето Сини Вирој
* Бара во Моноспитовско БлатоБара во Моноспитовско Блато
* Бара во Студенчишко БлатоБара во Студенчишко Блато

Наводи
------

1. ↑  „Definition of POND". *www.merriam-webster.com*.
2. ↑  John Clegg (1986). *The New Observer's Book of Pond Life*. Frederick Warne. стр. 460. ISBN 0723233381.
3. ↑  Видоески, Божидар (1999). *Географската терминологија во дијалектите на македонскиот јазик*. Скопје: МАНУ. стр. 18. ISBN 9989-649-64-2.
**NGC 6437** — астеризам во соѕвездието Скорпија, заведен во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6437 се споменува и како ESO 393-?28, in Milky Way.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 7 јуни 1837 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6437 е од видот \*Grp. NGC 6437 има само една позната привидна димензија, која изнесува 40'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 48 м 24 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -35° 21' 0"".

Други поделби
-------------

Проучување на NGC 6437 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 377; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 7385. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број N/A.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на NGC објекти (6001-6500);
* Нов општ каталог;
* Скорпија (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за NGC 6437 на *НАСА* (англиски)
2. ↑  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за NGC {{{n}}}
3. ↑  NGC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Sulentic, Jack W. and William G. Tifft, "The Revised New General Catalogue of Nonstellar Astronomical Objects (RNGC)", Tucson, Arizona: University of Arizona Press, 1973. (4016,0).

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — NGC 6437[*мртва врска*]
* Поправени информации за NGC 6437
* NGC 6437 — VizieR.
* NGC 6437 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
Фестивал на улицата Агнес Ковач Ден на Европа во Будимпешта 2014.05.11
**Агнес Ковач** (родена на 13 јули 1981) — унгарска пливачка која се натпреварувала на Олимписките игри во 1996, 2000 и 2004 година. Во 2000 година, таа освоила 200 метри грбно и ги постави рекордите на Унгарија во 100 и 200 метри грбно (1: 07.79 и 2: 24.03). Од 2014 година, овие рекорди сè уште стојат. Таа освои бронзен медал на 200 метри на Олимписките игри во 1996 година и срасала петта во 2004 година; во 2004 година, исто така, заврши на четвртото место во 200 метри поединечно.

Ковач научила да плива на возраст од две и пол години и почнала сериозно да тренира на девет години. На возраст од четиринаесет години, таа станала европска помлада шампионка во  на 100 јарди, а следната година освоила олимписки медал. Од 1995 до 2007 година освои 17 медали на европски првенства и 53 унгарски титули. Таа била прогласена за унгарски спортист на годината за четири последователни години, од 1997 до 2000 година. Во 2014 година, таа била претставена во Меѓународната пливачка сала на славните.

Ковач живее со својот сопруг и син во Унгарија. Таа е докторант на Факултетот за физичка култура и спортски науки на Универзитетот Семелвај.

Награди
-------

* Магистерски младински спортист: 1995, 1996 година
* Крст на заслугите на Република Унгарија - Сребрена крст (1996)
* Најдобра унгарска помлад спортист на годината (Telesport) (1): 1996
* Унгарски пливач на годината (7): 1997, 1998, 1999, 2000, 2001, 2004, 2006
* Унгарски спортист на годината (4) - гласови на спортски новинари: 1997, 1998, 1999, 2000
* Пливачки списание - Европски пливач на годината (2): 1997, 1998
* Орден за заслуги на Република Унгарија - Офицерски крст (2000)
* Почесен граѓанин на Кобања (2001)
* Претседателско признание (2004)
* Будимпешта Про Урбе награда (2006)
* Член на Меѓународната пливачка слава (2014)
* Почесен граѓанин на Будимпешта (2014)
* Државниот универзитет во Аризона на славните (2015)

Наводи
------

1. ↑  (унгарски)
Kovács' bio page Архивирано на 4 февруари 2012 г. from her personal website (kovacsagnes.hu); retrieved 2014-12-15.
2. ↑  Ágnes Kovács Архивирано на 13 јули 2011 г.. sports-reference.com.
3. ↑  Agnes Kovacs (HUN) 2014 Honor Swimmer Архивирано на 5 јуни 2016 г.. International Swimming Hall of Fame.
**NGC 6466** — спирална галаксија во соѕвездието Змеј, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6466 се споменува и како CGCG 278-30.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 18 септември 1884 година од страна на Луис Свифт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 16 см.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6466 е од видот S. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,1 *m*, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,9 *m*, додека површинскиот сјај изнесува 12,6 *m*/лм2. NGC 6466 има привидни димензии од 0,5' х 0,3'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 48 м 8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +51° 23' 58"". Положбениот агол на објектот е во износ од 111°.

Други поделби
-------------

Проучување на NGC 6466 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 60883. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 53; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3522. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1102.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на NGC објекти (6001-6500);
* Нов општ каталог;
* Змеј (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за NGC 6466 на *НАСА* (англиски)
2. 1 2 3  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за NGC {{{n}}}
3. ↑  NGC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Sulentic, Jack W. and William G. Tifft, "The Revised New General Catalogue of Nonstellar Astronomical Objects (RNGC)", Tucson, Arizona: University of Arizona Press, 1973. (4016,0).

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — NGC 6466[*мртва врска*]
* Поправени информации за NGC 6466
* NGC 6466 — VizieR.
* NGC 6466 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
**Агитпроп** — Скратеница за агитација и пропаганда, најчесто употребувана во политички контекст, преку основање на посебни одделенија кои агитираат и шират пропаганда со одредена цел. Таа води потекло од комунистичкиот период на Русија, но е во употреба во друга форма и до денешен ден во разни земји од светот. Агитпроп, политичката цел знае да ја спроведе и низ литературата, театарот, музиката и уметноста.

Во Македонија
-------------

Постоело агитациско-пропагандно одделение на КПМ, во периодот од 1943-1944. Преку посебно формирани комисии при организациите на КПМ во градовите и при воените партизански единици на теренот, се вршела агитација меѓу борците и народот за реализација на поставените политички цели.

Членови на Агитпроп-от кај нас биле: Драган Геров, Асан Керим, Диме Бојановски, Веселинка Малинска, Жамила Колономос, Густав Влахов, Лазар Соколов и други.

Во светот
---------

Покрај Русија, забележани се вакви примери во соседна Бугарија, за време на владеењето на Тодор Живков. Меѓу светски познатите личности од современата политичка сцена кои биле дел од Агитпроп, може да се издвои германска политичарка и поранешен научник, канцеларката Ангела Меркел. Вакви примери сè уште се дел и од уметноста, а за тоа сведочат претставата/филмот/операта „Смртта на Клингхофер", како и филмот „Судскиот процес за Чикаго 7", во кој главна улога игра Саша Барон Коен.

Наводи
------

1. ↑  „Агитпроп (м.)| Дигитален речник на македонскиот јазик". *drmj.eu*.
2. ↑  Rossman, Sean. „What is 'agitprop'?". *USA TODAY* (англиски).
3. ↑  *Македонски историски речник*. Скопје: ИНИ. 2000. стр. 12. ISBN 9989-624-46-1. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
4. 1 2 3  *Македонска енциклопедија*. **I** (I. изд.). Скопје: МАНУ. ISBN 978-608-203-024-1.
5. ↑  *ДАРМ, фонд, 427, ЦК на КПМ–СКМ, партиски досиеја, бр. на досие 5746А/ К, 95/ 9*
6. ↑  *АСНОМ документи - Том 1 Книга 5*. Скопје: Архив на Македонија - Матица Македонска. 1994. стр. 99. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
7. ↑  ДАРМ, Фонд Лазар Соколов , К2, Допуна биографије Лазара Соколова, Београд 12 јули 1949 г.1.
8. ↑  „Рускиот агитпроп за Ковид-19 пустоши во ЕУ и балканските земји". *Media Observatorium*. 2020-04-10.
9. ↑  „The Project Gutenberg eBook of Area Handbook for Bulgaria, by Eugene K. Keefe, Violeta D. Baluyut, William Giloane, Anne K. Long, James M. Moore, and Neda A. Walpole". *www.gutenberg.org*.
10. ↑  Hudson, Alexandra (2013-05-13). „Merkel says has no secrets about her communist past". *Reuters* (англиски).
11. ↑  Kirchick, James (2014-11-04). „See the Met's 'Klinghoffer,' Then Judge It". *The Daily Beast* (англиски).
12. ↑  Hornaday, Ann. „Perspective | Movies are rushing to impact the election. Don't ask whether they'll work. Ask whether they'll last". *Washington Post* (англиски). ISSN 0190-8286.
**Благој Димев Ѓорев** (Велес, 8 февруари 1922

 – Ново Село, Велешко, 1 ноември 1942

) — македонски комунист, учесник во НОБ.

Бил член на СКОЈ од 1940 г, а на Комунистичката партија од 1941 година. Бил младински и партиски активист од 1941 г, еден од првите борци на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов" (од април 1942). Во неговата куќа (1941) се печател партискиот весник „Народен глас". Бил член на МК на КПЈ за Велес и секретар на СКОЈ (1942). Во Одредот ја извршувал функцијата заменик политички комесар. Учествувал во сите борбени судири со бугарската војска и полиција. Бил убиен во заседа од бугарската полиција.

Во чест на Ѓорев е наречена велешката фабрика за маслени и прехранбени производи ПИ „Благој Ѓорев", која стопанисува со марката „Кристал".

Наводи
------

1. ↑  Македонска енциклопедија, МАНУ, Скопје, 2009, стр. 505
2. ↑  За нас Архивирано на 17 август 2013 г. — ПИ „Благој Ѓорев"
**„Базенот на принцезите"** — германски документарен филм од 2007 година во режија на Бетина Блимнер.

### Синопсис

15-годишните тинејџерки Клара, Мина и Тануша, кои израснале со своите мајки во населбата Берлин-Кројцберг, се познаваат уште од градинка. Најдобрите другарки одат заедно по забави, им се допаѓаат слични момчиња и целото лето го поминуваат на „Принценбад", големиот отворен базен среде нивната населба, нивниот „Базен на принцезите". На прагот од светот на возрасните сите три девојчиња почнуваат да го бараат својот сопствен пат во животот: Клара го прекинува училиштето, Мина сака да биде заедно со своето момче, а Тануша бара од мајка си повеќе слобода.

Надворешни врски
----------------

* Bettina Blümner (English)
* Prinzessinnenbad

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија филм е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**„Благословете ја жената"** (руски: *Благословите женщину*) – филм на режисерот Станислав Говорухин од 2003 година. Автор на сценариото, засновано врз романот на Ирина Грекова, е Владимир Валуцки, а главните улоги ги играат: Светлана Ходченкова, Александар Балуев, Ирина Купченко, Ина Чурикова и Олга Берјозкина.

Синопсис
--------

Филмот зборува за пријателството, загубата, преживувањето, верноста и безусловната љубов со која се благословени само ретките. Дејствието на филмот започнува во едно село на морскиот брег, непосредно пред Втората светска војна. Младата девојка Вера се заљубува во постариот офицер Ларичев кој е дојден во посета на селото. Таа го напушта домот и семејството за да живее со него, по цена на честите преселби по воените бази. Наспроти тешкиот војнички живот и военото време, нејзината љубов кон сопругот воопшто не се намалува...

Наводи
------





1. ↑  Blagoslovite ženu, ruski film (пристапено на 28.12.2022)
**Агнија Евгеневна Кузнецова** (руски: *Агния Евгеньевна Кузнецова*; 15 јули 1985) — руска театарска и филмска глумица. Таа глумела во повеќе од дваесет филмови од 2005 година па навака.

Биографија
----------

Агнија Кузњљцова е родена во Новосибирск, Руска ССР, Советски Сојуз. Нејзиниот татко бил уметник, мајката Маја Бијадова, била наставник по уметност и занаетчиство на Уметничкиот институт на Државниот педагошки универзитет во Новосибирск. Таа завршила средно училиште во Новосибирск, учела во драмско училиште.

Во 2006 година дипломирала на Театарскиот институт Борис Шчукин (курс Јуриј Шликов).

Личен живот
-----------

Таа се гледала со нејзиниот соученик од театарскиот институт, глумецот Леонид Бичевин. Во 2015 година се омажила за Максим Петров.

Наводи
------

1. ↑  PS

Надворешни врски
----------------

* Агнија Кузнецова на  Семрежната филмска база на податоци (англиски)


|  |  |
| --- | --- |
| Знаме на РусијаБиографска икона | *Оваа биографска статија за личност од Русија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Агитација**, позната и како **психомоторна агитација**, **немир** или **возбуда** е состојба на хроничен немир и зголемена психомоторна активност, обично набљудувана како израз на емоционален притисок и карактеризирана со безнаменски, непродуктивни и повторувачки активности. Одење горе-долу, неспособност да се седи во мир, зборување, плакање и смеење се некои од одликите кои служат за ослободување на внатрешната напнатост поврзана со анксиозност, страв или друг умствен стрес.

Агитацијата честопати ја придружува деменцијата и претходи на дијагнозата на чести старечки когнитивни нарушувања, како Алцхајмеровата болест. Повеќе од 80% од луѓето кои развиваат А.Б. стануваат агитирани или агресивни. Лекувањето на агитацијата во овие случаи може да започне со инхибитор на ацетилхолинестераза, за кој се чини дека е побезбеден од други алтернативи, иако доказите за неговата ефикасност се мешани. Ако ова не ги подобри симптомите, може да се користи атипичен невролептик, иако овие лекови се само краткорочно ефективни против агитација и претставуваат ризик за цереброваскуларни настани (на пр. апоплексија). Други можни интервенции, како со традиционални антипсихотици или антидепресиви, се помалку проучени за оваа состојба.

* Портал: Медицина

Наводи
------

1. ↑  Agitation, Medical Dictionary, The Free Dictionary by Farlex. Пристапено на 28 август 2012
2. ↑  Jost BC, Grossberg GT (1996). „The evolution of psychiatric symptoms in Alzheimer's disease: a natural history study". *J Am Geriatr Soc*. **44** (20): 1078–1081. PMID 8790235.
3. ↑  James M. Ellison (2008). „Agitation in dementia: Update and prospectus". *Psychiatric Times*. **25** (2). Посетено на 1 февруари 2008.
**Благој Шамбевски** (1921, Долно Српци — 1974, Минхен) — учесник во Народноослободителната борба и еден од најзначајните личности во македонската дијаспора во втората половина на XX век.

Животопис
---------

Благој Шамбевски е роден во 1921 година, во битолското Долно Српци. За време на Втората светска војна, Шамбевски учествувал во Народноослободителната борба за ослободување на Македонија. Веднаш по војната, тој бил осуден на затворска казна во траење од 15 години, под обвинение дека бил член на тајно движење за обединување на Македонија и дека се приклучил на групата ВМРО-Михајловистичка. Во 1962 година, тој бил ослободен и емигрирал во Германија, каде што станал член на Движењето за ослободување и обединување на Македонија (ДООМ), а истовремено бил дел од редакцијата на весникот „*Македонска нација*".

Шамбевски бил убиен со удар во главата, веројатно со железен предмет, ноќта меѓу 31 јули и 1 август 1974 година во Минхен, во хотелот „Ројал", каде работел како чувар, а за неговата смрт повеќе странски весници изразиле сомневање дека се работи за убиство, нарачано од југословенската тајна служба. Тој бил погребан во Минхен, во служба на хрватскиот католички свештеник Доминик Шушњар, а на погребот присуствувале над 1.000 луѓе. Пет дена по убиството, полицијата не им го давала телото на жена му Зора и на синот.

Во декември 2013 година, Комисијата за верификација на фактите го отворила полициското досие што се водело за Шамбевски (кое содржело повеќе од 1 000 страници), со што започнал процесот на неговата политичка рехабилитација.

Наводи
------

1. ↑  "Лустрациска ги брои кодошите на Шамбевски и на Пирузе", *Дневник*, година XVII, број 5339, петок, 13 декември 2013, стр. 2-3.
2. ↑  Жанета Здравковска, "Католичкиот свештеник расплака 1 000 лица на погребот на Благој Шамбевски", *Дневник*, година XVIII, број 5530, петок, 1 август 2014, стр. 9.
**Аеродромот Чачак** (ICAO: **LYCA**), познат и како **Аеродром Прељина** или **Аеродром Раван**, - аеродром сместен во близина на хиподромот во Чачак, Србија. Раван е спортска аеродром од класата А1. Аеродромот има писта со димензии 600 х 60 метри, клупска куќа, хангар за чување на леталата, како и контролна кула за летање висока 16 метри. На овој аеродром некогаш функционирал Аеро клубот Чачак, а денес тоа е Чачански Аеро Клуб Финес, центар за обука на пилоти на лесни моторни авиони и моторни едрилици. Секоја година, тука се одржува месниот Аеро собир.

Аеродромот се наоѓа на 6 км североисточно од градот Чачак, во селото Прељина.

Наводи
------

1. ↑  ozonpress.net. „Čačak dobio aerodrom".
**Благоја - Гојан** ( 1923
 во Скопје —  1943
 во Призрен) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Потекнувал од сиромашно семејтво. Живеел во Скопје, каде завршил основно училиште. Им помагал на родителите во одгледувањето на градинарски култури. По окупацијата на Македонија почнал да се дружи со прогресивно ориентирани работници. Уште во 1941 година бил опфатен во напредна група. Во 1942 година бил примен за член на СКОЈ. Учествувал во многу акции против окупаторската фашистичка власт. Дејствувал меѓу младината, привлекувајќи нови приврзаници во народноослободителното движење. Собирал народна помош, а навечер учествувал во растурање на летоци. Есента 1943 година заминал во Шарпланинскиот партизански одред. Во меѓувреме главнината на одредот заминала во Западна Македонија. Тој останал со група партизани на Шар Планина, со задача постепено да се оформи нов поголем одред. Бил многу ценет меѓу партизаните како решителен борец, секогаш готов за акција. Ја доживеал провалата и разбивањето на одредот, а потоа се засолнил како илегалец. Во кратко време одново се нашол на Шар Планина, придружувајќи му се на новоформираниот партизански одред, кој дејствувал на тој терен во близината на селото Штрпце. Бидејки се приближувала зимата одредот тргнал да им се придружи на другите партизански единици. Патем учествувал во тешките борби против балистичките банди во близина на Тетово. По овие борби одредот се пробивал кон Призрен. Во една нова борба против балистите, во октомври 1943 година, го изгубил својот живот.

Наводи
------

1. 1 2  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив - Скопје. 1969. стр. 32–33. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
**Агостино Часка** (роден во Полињано а Маре, 7 мај 1835 година - Рим, 6 февруари 1902 година) бил италијански августинец и кардинал. Тој бил истакнат ориенталист и архивар на Тајниот архив на Ватикан.

Животот
-------

Орденот на Свети Августин го добил во 1856 година, верската професија ја започнал во 1857 година, а во 1858 година бил ракоположен за свештеник. Студирал ориентални јазици, особено арапски и коптиски.

Папата Лав XIII му доверил неколку деликатни мисии. Во неговата наредба, покрај тоа што бил професор по догматска теологија, Свето писмо и ориентални јазици, Циаска ги извршувал и позициите на префект на студии, асистент генерален, а потоа и на генерален обвинител.

Во 1866 година се здобил со катедрата по хебрејски јазик на Колеџот за пропаганда, а подоцна учествувал на Првиот ватикански собор во квалитет на теолог и како толкувач за ориенталните бискупи. Ги зазема и следните позиции: консултант на Конгрегацијата на пропагандата за прашањата на ориенталните обреди; писател во Ватиканската библиотека за арапски јазик; понтификален преведувач во Конгрегацијата за пропаганда; обичен цензор на ориентални книги и професор по ориентални јазици во Римската семинарија; декан на ориенталните јазици и теолошки факултет во истата семинарија и претседател на колеџот за толкувачи при Пропагандата; советник на Светата канцеларија.

Дела
----

Тој ги објавил постојните фрагменти од многу древна коптска верзија на Стариот завет, од ракописи во музејот Боргија. Тој исто така ја открил и уредил арапска верзија на *дијатесаронот* на Татијан, текст од важност за историјата на Канонот на Новиот завет.

Надворешни врски
----------------

* *Catholic Hierarchy* page
* Biography
* (на италијански) Vatican page
**Базен** (француски: *La Piscine*) - француско-италијански филм од 1969 година, во режија на Жак Дере (Jacques Deray), кој е и автор на сценариото, заедно со Жан-Клод Кариер (Jean-Claude Carrière). Главните улоги ги играат: Ален Делон, Џејн Биркин, Роми Шнајдер, Морис Роне и Пол Кроше.

Синoпсис
--------

Маријана (ја игра Шнајдер) и Жан-Пол (го игра Делон) го минуваат одморот во една вила на Азурниот брег. Нив ги посетува музичкиот продуцент Хари Лание (го игра Роне), кој е близок пријател на Жан-Пол, а во минатото бил љубовник на Маријана. Хари го придружува и неговата убава ќерка Пенелопа (ја игра Биркин) која со својата младост и убавина веднаш го привлекува Жан-Пол. Утредента, Хари носи голема група пријатели и организира забава во вилата. За време на забавата, Хари и Маријана воспоставуваат блиски односи, а Жан-Пол се зближува со Пенелопа. Подоцна, користејќи го отсуството на Маријана и Хари, кои одат да пазарат во блискиот град, Жан-Пол и Пенелопа одат заедно на плажа. Вечерта, Маријана и Пенелопа заспиваат, а пијаниот Хари започнува остра кавга со Жан-Клод. Притоа, Хари случајно паѓа во базенот и бара помош од Жан-Клод, кој не му дозволува да излезе надвор, а потоа го потопува и Хари умира. Тогаш, Жан-Клод го соблекува и му облекува нова облека. По погребот на Хари, Жан-Клод отворено ѝ кажува на Маријана дека сака да ја прекине врската со неа поради Пенелопа. Но, тогаш, во вилата доѓа полицискиот инспектор Левек (го игра Кроше), кој се сомнева дека смртта на Хари не е случајна, туку дека се работи за убиство. Исплашениот Жан-Клод ѝ признава на Маријана дека тој е убиецот, но таа не го предава, па така полицијата го затвора случајот. Потоа, Маријана ја испраќа Пенелопа на аеродромот, а таа и Жан-Клод се подготвуваат посебно да ја напуштат вилата. Сепак, на крајот од филмот, тие се повторно заедно.

Наводи
------

1. ↑  IMDb, The Swimming Pool (1969) (пристапено на 12.9.2020)
**Азе-ле-Ридо** (фр. *Azay-le-Rideau*) — општина во департманот Ендр и Лоара во Франција.

Замок
-----

Замокот („шато") Азе-ле-Ридо е изграден во периодот од 1518 до 1527 год. како еден од првите француски ренесансни дворци. Лежи на остров на одстров на реката Ендр, така што темелите му се издигаат директно од вода.

### Историја на замокот

Жил Бертело, државен ризничар на кралот Франсоа I и градоначалник на Тур, почал да гради на оваа веќе утврдена локација, која делумно била наследство на неговата сопруга. Меѓутоа таа самата (Филипа Лезбахи) раководела со изградбата, и ја добила новата идеја да се постави централно скалиште (*escalier d'honneur*), кое е најголемата иновација на овој замок. Кога Бертело бил фатен во финансиска проневера, тој бил принуден да избега од недовршениот замок во 1528 и никогаш повторно не го видел. Потоа кралот го конфискувал имотот и го доделил како награда на еден висок офицер.

Низ вековите замокот се менувал неколкупати, заклучно со XX век кога бил купен од владата и реставриран. Неговата внатрешност била сосема обновена со збирка ренесансни предмети. Денес замокот е отворен за посети од јавноста.

### Стил

Долгите, ниски пропорции и скулптурната декорација на Азе се италовидни, во новиот антички стил, но аголните кули со шилести покриви, вертикалните групирани прозори одделени со тенки ленти, како и накосениот покрив се воочливо француски. Игривите утврдувања и средновековните *донжонски* кули му дале чувство на традиционална благородност на новооблагородениот кралски ризничар.

При влегување во замокот главна улога игра централното скалиште. Тоа е делумно вградено во самата зграда, на француски начин, елемент сличен на оној кај Блоаскиот замок.

Скулптурните детали на Азе-ле-Ридо се особено забележителни. На приземјето наоѓаме жлебести пиластери на високи основи кои ги држат амблемите со саламандер и невестулка, симболи на кралот Франсоа I и кралицата Клода.

Подоцна, кај романтистите се јавил обновен интерес и восхит за замокот. Оноре де Балзак го нарекол „избрусен дијамант вграден во Ендр." Денес Азе-ле-Ридо е окружен со карактеристично парколика пејзажна англиска градина со многу видови дрва, особено егзотични четинари: атласки кедар, барски чемпрес и секвои од Новиот Свет.

Белешки
-------

1. ↑  *"Un diamant taillé à facettes, serti par l'Indre."*

Надворешни врски
----------------

* Азе ле Ридо на Ризницата ?
* Опис и фотографии на Азе-ле-Ридо (англиски)
* Фотогалерија на Азе-ле-Ридо Архивирано на 17 мај 2007 г. (англиски)
* Слики од замокот Азе-ле-Ридо и други дворци на Лоара (англиски)

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Замоци на Лоара |
| --- |
|  |
| Амбоаз • Азе-ле-Ридо • Анже • Блоа • Бурдесиер • Валенсе • Виландри • Плеси-Буре • Сили • Ланже • Лоше • Менар • Монсоро • Риво • Сомур • Талси • Трусе • Исе • Шамбор • Шанонсо • Шатоден • Шеверни • Шомон |  |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 140882217
* LCCN: n95095526
* GND: 4265707-6
* SUDOC: 114615713
* BNF: cb152575667 (податоци)

 |

 |
**Благоја Аризанов Крстов** ( 1923
 во Прилеп ― 4 април 1944

 во Пробиштип, Македонија) — македонски партизан, револуционер, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Завршил основно училиште во Прилеп. Со своето семејство во 1935 година се доселиле во Скопје. Тука изучил занает и работел како бербер. Од 1943 година бил поврзан со Народноослободителното движење. Отпрвин бил ангажиран со заднинска работа. Во јануари 1944 година заминал во Кумановскиот партизански одред, а подоцна и се приклучил во Третата македонска ударна бригада. Во нејзиниот состав учествувал во повеќе борби против окупаторот и домашните предавници. Во борбите се истакнувал како мошне смел борец. На 4 април 1944 година, во победоносниот напад на Третата македонска ударна бригада за ослободување на Пробиштип, тој храбро загинал.

Наводи
------

1. 1 2  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив. 1969. стр. 81. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
**Бејнет** е вид пржено пециво, често направено од тесто од квасец во Франција, но може да се прави и од други видови тесто. Во Франција има најмалку 20 различни верзии. Може да се разликуваат по формата, по брашното што се користи за тестото и според филот. Тие се популарни во Франција, Италија и Америка.

Видови
------

Терминот Бејнет може да се примени на два начина, во зависност од видот на пецивото. Бејнето во француски стил во Соединетите Држави го има специфичното значење на длабоко пржено choux тесто.

Бејнетите може да се направат и со тесто од квасец, што се однесува на берлинските крофни, на кои им недостасува типична дупка за крофна, исполнета со овошје или џем. Во Корзика, бејнетите направени со брашно од костен се познати како *фрители*. На канадски и француски, крофните се нарекуваат наизменично како *беињ* или *бејне*.

Луизијана
---------

 Бејнет во Њу Орлеанс
Подготовка на Бејнет во (Њу Орлеанс)
Бејнетите во стилот на Луизијана се квадратни или правоаголни пржени колачи направени од квасец, а не од пециво choux. Во Њу Орлеанс, тие се најпознати како појадок кој се служи со шеќер во прав одозгора. Традиционално се подготвуваат да се јадат свежи и топли пред конзумирање. Варијации на пржено тесто може да се најдат низ кујните на меѓународно ниво; сепак, потеклото на терминот *beignet* е конкретно француски. Тие биле донесени во Њу Орлеанс во 18 век од француски колонисти, од „старата матична земја", исто така донесени од Акадијци, и станале голем дел од креолското готвење во домашен стил. Варијациите често вклучуваат банана.

Подготовка
----------

Состојките што се користат за подготовка на Бејнети се:

* млака вода
* гранулиран шеќер
* кондензирано млеко
* брашно
* скратување
* масло или маст, за пржење
* преработен шеќер

* Бејнет пред пржењеБејнет пред пржење
* Тесто за пециво за бејнетиТесто за пециво за бејнети
**„Агонија и екстаза"** (англиски: *The agony and the ecstasy*) – филм на режисерот Керол Рид (Carol Reed) од 1965 година. Автор на сценариото е Филип Дан (Phillip Dunne), а тоа е засновано врз истоимениот роман на Ирвинг Стоун (Irving Stone). Главните улоги ги играат: Чарлтон Хестон (Charlton Heston), Рекс Харисон (Rex Harrison), Дајен Клајенто (Diane Cliento), Хари Ендрјус (Harry Andrews), Алберто Лупо (Alberto Lupo) и Адолфо Чели (Adolfo Celi). Филмот го обработува најголемиот уметнички потфат на Микеланџело Буонароти, сликањето на таванот на Сикстинската капела во Ватикан, кое траело од 1508 до 1512 година. Филмот бил номиниран за наградата „Оскар" во пет категории, а освоил неколку награди за разни филмски фестивали. Притоа, за потребите на снимањето, ирскиот сликар Николо д’Ардија Карачоло насликал копија на фреските во Сикстинската капела.

Синопсис
--------

На почетокот од 16 век, додека беснеат војните на Апенинскиот Полуостров, угледниот скулптор Микеланџело (го игра Хестон) работи во каменоломите и работилниците во Фиренца, Карара и другите места. Препознавајќи го како идеален уметник за сликање на таванот на Сикстинската капела во Ватикан, папата Јулиј II (го игра Харисон) го ангажира Микеланџело за да ја заврши работата и тој почнува со сликањето на мотивите на дванаесетте апостоли. Меѓутоа, незадоволен од својата работа, Микеланџело ги уништува фреските и заминува во Карара. Таму, тој доживува визија која го охрабрува, па се враќа во Ватикан и ја продолжува работата според своите нови идеи. Наспроти првичното противење на папата, Микеланџело успева да создаде ремек-дело...

Наводи
------

1. ↑  Agonija i ekstaza, američki film (пристапено на 9.6.2023)
Поглед кон плоштадот во Базилдон
**Базилдон** (англиски: *Basildon*) — град во Соединетото Кралство во англиската грофовија Есекс. Со процените од 2007 во град живеело бројка од 101.811 население. Се наоѓа 40 километри од источно централнните Лондон и 18 километри јужно од Челмсфорд кој е административен центар Есекса.

Базилдон настсанал 1948 како нов град после Втора светска војна за потоа тука да се досели населението на Лондон. Градот е формиран на подрачје
од 4 села од кој Базилдон бил централно, па градот го преземал тоа име. Иначе, ово село за првпат се споменува во историските извори 1086.

Логото на Базилдонските академии

Население
---------

Со процените, во градот 2008 живело 101.811 жители.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија / од областа на географијата е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Границите на регионот Азбуковица во Кралството Србија
**Азбуковица** е планинска област во западна Србија, на границата со Босна и Херцеговина. Реката Дрина ја дели Азбуковица од општините Сребреница и Братунац. Граници: на северозапад - општина Мали Зворник, на север - општина Крупањ, на североисток - општина Осечина, на исток - општина Ваљево и на југ - општина Бајина Башта. Највисокиот врв е Торничка Бобија висок 1272 метри на планината Бобија. Неколку поројни реки, кои се влеваат во Дрина, ја сечат Азбуковица. Најпознати реки се Трешњица и Љубовиѓа. Во доцниот османлиски период, регионот административно бил дел од Соколската *нахија.*

Наводи
------

1. ↑  Prolaznici kroz Azbukovicu, Glas javnosti
2. ↑  „Manastir Soko".

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 248595272

 |

 |

44°12′00″ N; 19°30′00″ E﻿ / ﻿44.2000° СГШ; 19.5000° ИГД﻿ / 44.2000; 19.5000
Агломер со 180°
Агломер со 360 степени
Во геометријата, **агломер** е транспарентна кружна или полукружна алатка за мерење на агли. Единиците мерки кои се употребуваат на агломерот се степени. Симбол на степенот е **°**.

Секој агломер има **центар** и **основна линија**, како и две скали со броеви во степени за мерење на агли во двете насоки (во насока на движењето на стрелките на часовникот, или во спротивната).

Основната линија **не** е дното на агломерот, туку е паралелна со дното и врви низ центарот. При мерење на агол со агломер, центарот се поставува врз темето на аголот, а едната страна од основната линија врз едниот крак на аголот. Гледајќи ја скалата која започнува на 0° се бара бројот на таа скала кој одговара на другиот крак од аголот.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Мерење на агол <180° | Мерење на агол >180° | Цртање на агол <180° |

Агломери постоеле уште од антиката. Попрецизните агломери имаат по еден или два крака кои помагаат при мерењето, а во денешно време најчесто се користат компјутерски апликации кои се уште попрецизни.

Поврзано
--------

* Агол
* Степен (агол)
* Шестар
* Компас

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Агломер" на Ризницата ? |

Надворешни врски
----------------

* Како се користи агломер со интерактивна анимација (англиски)
* Мерење и цртање на агли со агломер Архивирано на 5 март 2016 г. интерактивни вежби (македонски)

* Портал: Математика

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Полиња на математиката |
| --- |
|  |
| 
Логика **·** 
Теорија на множествата **·** 
Комбинаторика **·** 
Алгебра (елементарна – линеарна – апстрактна) **·** 
Теорија на броевите **·** 
Анализа/Виша анализа **·** 
Геометрија **·** 
Топологија **·** 
Диференцијални равенки/Динамички системи **·** 
Математичка физика **·** 
Нумеричка анализа **·** 
Сметање **·** 
Теорија на информацијата **·** 
Веројатност **·** 
Статистика **·** 
Оптимизација **·** 
Теорија на игрите
 |
|  |
| **Категорија**  **·**  Портал „Математика"  **·**  Теми |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85107824

 |

 |
#### Азем Садики е роден на 1 февруари 1971 година во Студеничани. Основно училиште го завршил во основното училиште „Наим Фрашури" во Студеничани и средното училиште во природно-математичката гимназија „Џevевдет Дода" во Приштина. Г. Садики ги продолжи студиите за бизнис менаџмент во Скопје на универзитетот МИТ.

#### Работел како сметководител во семејното претпријатие. Од 2000-2005 година бил градоначалник на Студеничани. Од 2007-2009 година бил директор на Студентски дом Пелагонија во Скопје. Потоа беше реизбран за градоначалник на Студеничани за втор мандат во мандатот 2013-2017 година. Граѓаните на Општина Студеничани ја дадоа довербата да се изберат градоначалник на Студенитарани по трет пат за периодот 2017-2021 година.

#### Тој е оженет и има четири деца.
*Професор Јозеф Торак*, Фриц Ерлер, 1939 г.
Склулптурата „Роден крај" (1928), сега сместена во Шарлотенбург (Берлин)
Споменик на Турската војна за независност во Анкара (1934)
**Јозеф Торак** (германски: *Josef Thorak*; 7 февруари 1889, Салцбург - 26 февруари 1952, Хартмансберг, Баварија) — австриско-германски вајар.

Во 1922 г. Торак се истакнал со споменикот „Воин како умира" (*Der sterbende Krieger*), во чест на жителите на Штолпминде (Устка) загинати во Првата светска војна. 

Во 1933 г. заедно со колегата Арно Брекер, Торак станува државен вајар на Третиот Рајх. Во студиото кај Минхен, изработувал скулптури што требале да го претставуваат битот на германскиот народ под нацистичко раководство. Овие дела биле предвидени да изгледаат херојски, и затоа достигнувале 20 метри во висина. Меѓу неговите јавни ангажмани во овој период се вбројува и низата склуптури за берлинскиот олимписки стадион во 1936 г.

Торак бил прочуен по неговите „чудовишно големи споменици". Еднаш имал посетител во студиото, кој го запрашал помошникот каде е мајсторот, на што овој одговорил: „Горе, во левото уво на коњот". 

Алберт Шпер се искажувал за Торак како „горе-долу ,мој’ вајар, кој честопати изработува скулптури и релјефи за моите зданија" и „творец на скулптурната група во германскиот павилјон на Светскиот саем во Париз".  Пред павилјнот стоело неговото дело „Побратимство", на кое се прикажани двајца голи мажи како се држат за рака, стоејќи еден до друг во решителна поза на одбрана и расно другарство.

Поради тоа што милувал да прави неокласични скулптури на мускулести голи тела, некои го нарекувале „Професор Торакс". Во неговиот неокласичен стил се забележува и извесно експресионистичко влијание.

Поврзано
--------

* Арно Брекер
* Алберт Шпер
* Уметност на Третиот Рајх
* Националсоцијалистичка архитектура

Наводи
------

1. ↑  „Уметност: Поголемо од животот Архивирано на 24 јуни 2013 г." - Time (англиски)
2. ↑  Rhodes, Anthony, "Propaganda: The Art of Persuasion: World War II", Chelsea House Publishers, New York, 1976, стр. 28
3. ↑   Speer, Albert, Spandau: the Secret Diaries’’, Macmillan Publishing Co. Inc. New York, 1976, стр. 261
4. ↑  Richard Overy, *The Dictators: Hitler's Germany, Stalin's Russia*, стр. 260 ISBN 0-393-02030-4
5. ↑  торакс = граден кош

Надворешни врски
----------------

* Јозеф Торак на Ризницата ?
* Дела на Торак и слики од неговото ателје (англиски)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 57418689
* LCCN: n2004075306
* ISNI: 0000 0000 8239 6408
* GND: 119150204
* SUDOC: 147932807
* BNF: cb169170562 (податоци)
* ULAN: 500196168
* RKD: 311275

 |

 |
Во хемијата, терминот **базен метал** се користи неформално за метал кој оксидира или кородира релативно лесно, и реагира најразлично со разредена хлороводородна киселина (HCl) за да образува водород. Примери за вакви метали се железото, никелот, оловото и цинкот. Бакарот се смета за базен метал бидејќи оксидира релативно лесно, иако не реагира со HCl. Најчесто се користи како замена за благороден метал.

Во алхемијата, **базен метал** бил чест и евтин метал (за разлика од драгоцените метали како златото и среброто). Долговремена цел на алхемичарите била трансмутацијата на базните метали во драгоцени метали.

Во нумизматиката, вредноста на монетите се цени главно според содржината на драгоцени метали во нив. Повеќето модерни валути се фиат валути, дозволувајќи монетите да се прават од базен метал.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија од областа на хемијата е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
***Аполо 18: Месечевите мисии*** (изворно: ***Apollo 18: The Moon Missions***) е симулациска игра развиена од студиото AIM Software од САД и објавена од Project Two Interactive на 31 март 1999 година за на Windows. 

Приказните на играта се поставени на два дискови: длабок-видео насочувачки диск, и симулациска обука во вселенскиот центар Џонсон. Играчите учат соодветни команди и секвенца, а потоа го применуваат ова на Аполо 18 за да обезбедат успешно лансирање. 

Додека Аполо 18 е фиктивна мисија, играта се заснова на вистинските настани што довеле до слетување на Месечината во 1969 година.

IGN сметале дека играта на крај оставила чувства на здодевност и фрустрираност. Gamesmania му дале на насловот рејтинг од 20%, додека PC Joker и дал 19%. GamePro го критикувал спартанскиот прирачник со 200 страници.

Наводи
------

1. ↑  Company, R. R. Bowker (2000). *The Software encyclopedia* (англиски). Bowker Co.
2. ↑  Staff, I. G. N. (24 мај 1999). „Apollo 18". *IGN* (англиски). Посетено на 12 јули 2020.
3. ↑  Wiechers, Henning (15 јули 2002). *Fallstudien zur organisatorischen Gestaltung der Softwareentwicklung bei deutschen Computerspielherstellern* (германски). diplom.de. ISBN 9783832456221.
4. ↑  „Kultboy.com - DIE Kult-Seite über die alten Spiele-Magazine und Retro-Games!". *www.kultboy.com*. Посетено на 12 јули 2020.
5. ↑  „Review: Apollo 18 Mission Simulation for PC on Gamepro.com". 7 јули 2006. Архивирано од изворникот на 7 јули 2006. Посетено на 12 јули 2020.
**Бад Грунд (Харц)** (̣германски: *Bad Grund (Harz)*) — поранешна општинска заедница во округот Остероде, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија. Нејзиното седиште било во Виндхаузен. Била распуштена на 1 март 2013 година.

Бад Грунд
Општинската заедница Бад Грунд (Харц) се состоела од следниве општини:

1. Бад Грунд (Харц)
2. Баденхаузен
3. Ајсдорф
4. Гителде
5. Виндхаузен

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 235240492
* GND: 4742324-9
* NKC: ge630848

 |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за место во Долна Саксонија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Кратер на планината Камерун, Камерун
**Вулкански кратер** – кружна длабнатина (депресија) настаната како последица на вулканска активност. Во кружната длабнатина се јавуваат отвори од кои избива магмата во вид на гасови, лава и други материјали. Кратерот може да биде со големи димензии и понекогаш со голема длабочина. Неговата ширина може да изнесува од неколку десетици метри до повеќе километри, а длабочината од неколку десетици метри до еден километар. На дното на кратерот е отворот низ кој растопената материја од астеносферата стигнува до вулканскиот кратер. Вулкански кратер разорен со експлозија се нарекува калдера. Калдерите вообичаено се широки и до 20 км и на нивното дно обично се наоѓаат млади вулкански конуси (Јега на планината Тибести во Сахара).

Потекло на поимот
-----------------

Зборот кратер доаѓа од грчкиот збор *κρατήρ* кој означува керамички сад.

Геоморфологија
--------------

Кај вулканите кратерот обично се наоѓа на врвот на планината формирана од вулканските наслаги кои избиле на површината како лава. Вулканите кај кои кратерот е на врвот обично имаат конусен облик. Постојат и вулкани кај кои кратерот е на бочните страни на вулканот. Во некои вулкански кратери може да дојде до создавање на кратерски езера, кога дождот ќе го наполни кратерот или после топење на снегот.

Пробиените кратери имаат понизок раб на едната страна бидејќи при ерупцијата дошло до изливање на лава, или подоцна дошло до ерозија.

Некои вулкани, како на пример Мари, се состојат само од кратер – немаат вулкански конус. Исто така постојат и вулкани кои после ерупцијата не оставаат кратер.

Вулканот Иразу, Костарика

Поврзано
--------

* Вулкан
* Вулкански конус
* Купа

Наводи
------

1. ↑  „Glossary of Terms: C". physicalgeography.net.
2. ↑  „*Crater*" (англиски). Merriam Webster.
**Алида Росандер** (1843-1909) била шведска просветителка, математичар, активистка за правата на жените и службеничка во банка.  Во 1864 година, таа станала првата жена службеничка во банка во Шведска.

Таа и нејзината сестра Џени Росандер биле ученици на пионерскиот Lärokurs för fruntimmer во 1859 година, биле меѓу првите учители вработени кога бил трансформиран во Högre lärarinneseminariet во 1861 година, и биле отпуштени од Џејн Милер Тенгберг кога училиштето доби структура во орган. 1864 година, а во 1865 година тие станале основачи и менаџери на курсот Росандер .

Наводи
------

1. ↑  Alida Emelie Rossander, www.skbl.se/sv/artikel/AlidaRossander, Svenskt kvinnobiografiskt lexikon (artikel av Kerstin Rydbeck), hämtad 2021-03-07.

Дополнително читање
-------------------

* Alida Rossander at Svenskt kvinnobiografiskt lexikon
**Љубомир Христо Далчев** (27 декември 1902

, Солун - 11 јули 2002

, Санивејл, САД) — бугарски уметник и вајар од македонско потекло.

Животопис
---------

Далчев е роден на 27 декември 1902 година во Солун во семејството на кукушкиот правник Христо Атанасов Далчев и прилепчанката Викторија Матеева Димшова. Брат е на поетот Атанас Далчев и на архитектот Борис Далчев.

Во 1926 година завршил живопис во Сликарската академија во Софија во класата на проф. Никола Маринов. Две години подоцна завршил скулптура во Римската академија на уметности кај проф. Лупи, во иатиот клас со Алберто Џакомети и Сретен Стојановиќ. Продолжил и завршил специјализација по пластична анатомија кај проф. Анри Мез во Екол де Боз` Арт в Париз во 1929 година. Во 1979 година со сопругата Ана Далчева емигрира во САД.

Добитник е на ордените „Народна Република Бугарија", II степен (1959), „Кирил и Методиј", I степен (1963), Димитровска награда (1971) и орден „Стара Планина", I степен – во 1989 г.
Дадено му е почетното звање „Народен уметник" (1971).

Најпознатото дело на Далчев за Македонија е е познатиот споменик во чест на Гоце Делчев кој се наоѓа во градскиот парк во Скопје.

Починал на 11 јули 2002 во Санивејл, САД.

**Галерија**
* Споменикот на Гоце Делчев во Скопје, подарен од Лубомир Далчев во 1966 г.Споменикот на Гоце Делчев во Скопје, подарен од Лубомир Далчев во 1966 г.
* Споменикот на трите поколенија над Перуштица, по проект на ДалчевСпоменикот на трите поколенија над Перуштица, по проект на Далчев

Наводи
------

1. ↑  Никола Мавродинов. *Любомир Далчев*. София: Т. Ф. Чипев, 1942, 52 с.
2. ↑  Гордана Петровска, „За Гоце Делчев нема надлежен", вестник „Шпиц". (мртов линк)
3. ↑  Гордана Петровска, „Какви споменици, таква држава", вестник „Шпиц", број 437, 15.11.2007.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 260710717
* LCCN: no2012101286
* ISNI: 0000 0003 8109 9040
* GND: 1056111208
* SUDOC: 164785701

 |

 |