recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Успение на Пресвета Богородица** (грчки: *Κοιμήσεως Θεοτόκου*) — црква во селото Боштани, Берско, Егејска Македонија. Влегува во состав на Берско-негушко-камбаниската епархија на Цариградската патријаршија.

Храмот претставува трикорабна базилика од XIX век со порани фази од XVII – XVIII век. Трите кораби се поделени со низи дрвени округли столбови. На севернаиот ѕид на наосот и североисточниот на жртвеникот се зачувани фрески од три периоди — од втората половина на XVII, од средината на XVIII и од крајот на ΧΙΧ век. Во храмот се собрани разни антички артефакти — фрагменти од парапети и капители. Антички архитектонски елементи се вградени и во ѕидаријата — во југоисточниот агол има фрагмент од столб, а во апсидата е вграден еден јонски капител од IV век.

Црквата е прогласена за историски споменик на 8 август 2001 г.

Поврзано
--------

* Берско-негушко-камбаниска епархија

Наводи
------

1. ↑  „ΥΑ ΥΠΠΟ/ΓΔΑ/ΑΡΧ/Β1/Φ36/ΚΗΡ/34767/1116/19-7-2001 - ΦΕΚ 1051/Β/8-8-2001". Διαρκής κατάλογος κηρυγμένων αρχαιολογικών τόπων και μνημείων. Архивирано од изворникот на 2014-10-20. Посетено на 13 октомври 2014.
**Стојко Р. Василевски** ( 1916
 во Бањане, Скопско —  1944
 во Скопска Црна Гора, Скопско) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Спомен-плоча од НОБ во Бањани, на која се наоѓа името на Стојко Василевски

Животопис
---------

Израснат е во сиромашно семејство. Од рана младост се занимавал со земјоделство. На 12 септември 1944 година, кога бројни балистички сили навлегле во неговото родно место, тој се приклучил на Шеснаесеттата македонска ударна бригада. Во состав на истата учествувал во борбите против балистите, што се обидувале да навлезат во Скопска Црна Гора од правецот на Витина. Во една од овие борби, храбро загинал кај Црн Камен. Бил закопан на селските гробишта во Бањани.

Поврзано
--------

* Душан Василевски

Наводи
------

1. ↑  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив. 1969. стр. 178. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
Хемиска равенка претставува **хемиски процес**. Во завистност од тоа дали во хемискиот процес се апсорбира или собира енергија имаме два типа на процеси од енергетски аспект. Ако процесот ослободува енергија се нарекува егзотерен процес. Ако во процесот внесува енергија тогаш е ендотерен процес. Ако во хемискиот процез реактантите мунуваат во производи се нарекуваат неповрадни реакции ( иневирзебилни ). Ако хемиски процез се одвива во две насоки реактантите реагираат даваат производи, а производите пак реактанти ( повратен процез ), а пример за тоа е дишење кај човек.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија од областа на хемијата е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Француска преса
**Француска преса** или **кафетиер** — направа за приготвување на кафе популаризирана во Франција. Ракувањето со неа е едноставно и дава посилно кафе од другите направи.

Француската преса се состои од цилиндричен бокал направен од стакло или проѕирна пластика, со капак и клип кој точно пасува во цилиндарот и е направен од фина метална мрежа или најлон, која служи како филтер. Кафето се приготвува така што ги ставаме кафето и врелата вода заедно, ги оставаме неколку минути, па потоа го притискаме клипот надолу за да го заглавиме талогот и со тоа да го одвоиме од течноста.

Бидејќи смеленото кафе е во директен контакт со водата, вака приготвеното кафе добива повеќе вкус и етерични масла, кои инаку би останале во книжните филтри доколку користиме кафемат. Кафето од француска преса е посилно, погусто и поталожно од филтрираното кафе. Бидејќи користената меленица останува во кафето, кафето од француска преса мора да се послужи веднаш, инаку станува горко заради преголема екстракција. Типичната француска преса за 8 шолји се смета за непивлива по 20 минути стоење.

Кафето за француска преса треба да биде рамномерно и грубо мелено. Тоа треба да биде погрубо мелено од она за кафемати, а многу погрубо мелено од она за еспресо и турско кафе бидејќи фино меленото кафе може да избега преку мрежата. 

Француската преса е попренослива од другите направи за кафе, и е повеќе самофункционална. Постојат и француски преси во облик на патни термос-чашки направени од силна пластика, и имаат херметички капаци со отвор за пиење.

И покрај името, француската преса не е попопуларна во Франција отколку во други земји. Во француските домови кафето обично се приготвува со кафемати со филтер. Во кафулињата и рестораните се употребува еспресо машина.

Француската преса може да се користи и наместо чајно јајце, за приготвување на рефус чај.

Надворешни врски
----------------

* Историја на француската преса Архивирано на 12 јануари 2008 г. (англиски)
* Како се француската преса (англиски)
* Како се користи француска преса (англиски)
**Хуан Карлос Наваро Феихо** (роден на 13 јуни 1980, во Сент Фелиу де Лобрегат, Барселона), познат под прекарот "Ла Бомба" (Бомба), е професионален шпански кошаркар. 1.92м. високиот кошаркар m (6 ft  3 3⁄4 in) моментално игра за шпанскиот кошаркарски тим Барселона и капитен е на шпанскиот национален кошаркарски тим.

Професионална кариера
---------------------

### КК Барселона

Нваро започна да игра за Барселона уште од времето кога беше тинејџер, имајќи го својот прв настап на 23 ноември 1997, на 17-годишна возраст. Истата година тој беше избран да игра за Најк Хуп Самит, но тој остана во Европа играјќи за професионалниот тим Барселона. Тоа е причината поради која тој не беше повикан во шпанската репрезентација кој го освои АСТ турнирот во Манхејм во 1998 година.

Со присуството на Дејан Бодирога и Грегор Фучка во 2003, КК Барселона ги освои сите турнири на кои играше таа година. Тоа беше одлична година за тимот. Тоа беше првиот пат кога Барселона ја освои Евролигата. Со освојувањето на Шпанската АЦБ лига, шпанскиот кралски куп, и Евролигата 2002-03 година, Барселона ја освои посакуваната Тројна кошаркарска круна.

Со Барселона, Наваро го освои АЦБ првенството 5 пати, и тоа во 1999, 2001, 2003, 2004, и 2009. Исто така со тимот на Барселона го освои шпанскиот кралски куп 4 пати, во 2001, 2003, 2007, 2010, шпанскиот супер куп во 2007 и 2010, Корак Куп првенството во 1999, и Евролигата 2002-03.

Наводи
------

1. ↑  Sports-Reference.com Olympics Profile.
**Стојчо Василков Ивановски** ( 1919
 во Страцин, Кратовско — 30 декември 1944

 во Гнилане, Косово) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Одраснал во селско земјоделско семејство. Основно четиригодишно образование завршил во родното село. По завршувањето на училиштето останал дома, помагајќи на своите родители во земјоделските работи. Подоцна, повремено одел на сезонски работи во други места, каде ја почувствувал суровата експлоатација, обесправеност и националната угнетеност. Огорчен од нечовечките односи и денационализацијата, станал симпатизер на народноослободителното движење. Во селото Страцин честопати престојувале партизанските единици и во текот на 1944 година стапил во редовите на НОВ. Во составот на Седумнаесеттатa македонска ударна бригада учествувал во ослободувањето на Страцин, Куманово, Прешево, Бујановац и други места. Како борец бил решителен, скромен и трудољубив. Како таков уживал посебен углед во бригадата и припаѓал на групата борци на кои им биле доверувани одговорни задачи. Во борбите што се воделе за ослободување на Гнилане, тој бил во првите борбени редови. При навлегувањето во градот, на 30 декември 1944 година бил смртно погоден и загинал. Во истата битка се убиени и неговите соборци од Кратовско: Киро Илиевски и Стојко Ивановски.

Наводи
------

1. 1 2  *Нивната борба за слобода, наш патоказ за иднината*. Кратово: Општински одбор на СЗБ НОВ Кратово. 1985. стр. 37.
Куп шајки
Традиционална наковална за изработка на шајки
**Шајка** — сврзувачки елемент, обично со цилиндричен облик, едниот крај е остар, а другиот најчесто има поширока глава. Шајките за масовна употреба се изготвени од челик, но за специјални намени се користат и шајки од не’рѓосувачки челик, месинг, алуминиум и други материјали. Шајките обично се коваат со чекан или посебен пиштол кој се напојува со компримиран воздух или мал експлозив со мало празнење. Шајката ги поврзува елементите преку триење во правец на оската и преку јакоста на смолкнување попречно на својата оска. Понекогаш врвот на шајките се искривува, за да спречи извлекување. Под поимот **клинец** подразбираме покрупна и посилна шајка.

Историја
--------

Шајките потекнуваат барем од времето на Римското Царство. Се споменува во Библијата дека цар Давид складирал резерви со железо за изработка на шајки, за изградба на Соломоновиот храм. До крајот на XVIII век секогаш биле правени рачно. Во XIX век, по откривањето на машини за производство на шајки, некои клинци сè уште се изработувале рачно, но до крајот на овој век, рачната индустрија за производство на клинци речиси замрува.

Првите машински изработени се создадени во XVIII век во Америка.

Поврзано
--------

* Чекан
* Завртка

Надворешни врски
----------------

* Шајка на Ризницата ?
* Опис на различни видови шајки Архивирано на 30 јуни 2010 г.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85089544
* BNF: cb12390493r (податоци)
* NDL: 00566947

 |

 |
**Хипнос** (грчки: *Ὕπνος* „сон") во старогрчката митологија е бог или персонификација на сонот. Во римската митологија е Сомнус.

Особености
----------

Танат (смртта) и Хипнос (сонот) го носат телото на Сарпедон, Хипнос е со крилја на главата
Хипнос е прикажуван како убаво голо момче со крилја на главата, а понекогаш со брада. Често е прикажуван како човек кој спие на кревет од пердуви опкружен со црни пердиња. Морфеј, пак, се грижи бучавата да не го разбуди.

Во Спарта неговиот лик е поставуван во близина на Танат.

Митологија
----------

Џон Вилијам Вотерхаус: Хипнос (сонот) со брат му Танат (смртта)
Според Хесиод и неговата *Теогонија*, Хипнос е син на Никта, брат близнак на Танат (смртта). Имено, кога титанот Крон го кастрирал својот татко Уран, и му ја презел власта, Никта многу се разлутила и од бес ги родила, по пат на партеногенеза близнаците Танат и Хипнос и другите нивни браќа и сестри: Мом (вината, критиката), Морос (судбината, проклетството), Харон, Онеирите (сништата), Хесперидите (вечерите), Керите (насилнaта смрт), Мојрите (судбината), Немезида (одмаздата), Апата (измамата), Филота (дружењето, нежноста), Герас (староста) и Ерида (караницата, раздорот).
Според други автори (Хигинс), татко на овие деца бил Ереб.

Дворецот на Хипнос бил темна пештера во која Сонцето никогаш не сјаело. На влезот има афиони и други хипногени растенија. Според некои варијанти на митовите, живеел во пештера под остров низ која течела реката Лета, реката на заборавот.

Негови деца или браќа се нештата што се јавуваат во сон (Онеирите), а во кралските соништа се јавуваат Морфеј, Фобетор и Фантас.

### Ендимион

Зевс го осудил Ендимион на вечен сон, но Хипнос му дал моќ да спие со отворени очи за да може да ја гледа својата сакана Селена. Според поетот Ликимниј, Хипнос се вљубил во младиот овчар Ендимион, па му го подарил вечниот сон за да може да се восхитува на неговата убавина.

Во медицината
-------------

Во современата психоанализа се користи терминот хипноза (умствена состојба поттикната со хипнотичка индукција или сугестија), збор што потекнува од името на овој бог; како и глаголот хипнотизира - наполно овладување со некого, потчинување некого на својата волја. Додека од латинскиот назив за овој бог, Сомнус, се употребува збор во негирана форма: инсомнија, со значење „состојба на несоница".

Наводи
------

1. ↑  Хесиод, *Теогонија*
2. ↑  Овидиј,*Преобразби*
3. ↑  Дигитален речник на македонскиот јазик: хипноза
4. ↑  Дигитален речник на македонскиот јазик: инсомнија

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Хипнос" на Ризницата ? |

* Хипнос во класичната книжевност и уметност
* Хипнос во старогрчката митологија

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 10642481
* LCCN: no2017026634
* GND: 118815571
* SUDOC: 236772732
* BNF: cb17840861r (податоци)

 |

 |
|  |
| --- |
|  **Свети Никола** |
|  |
| **македонска православна црква** |
| **Епархија** | Преспанско-пелагониска |
| **Архијерејско намесништво** | Крушевско-демирхисарско |
| **Парохија** | Слепчанска |
| Местоположба |
|  |
| **Координати** | 41°14′9.4″N 21°14′27.9″E﻿ / ﻿41.235944° СГШ; 21.241083° ИГД﻿ / 41.235944; 21.241083Координати: 41°14′9.4″N 21°14′27.9″E﻿ / ﻿41.235944° СГШ; 21.241083° ИГД﻿ / 41.235944; 21.241083 |
| **Место** | Вардино |
|  **Општина** | Демир Хисар |
|  **Држава** | Македонија |
| Општи податоци |
| **Покровител** | Свети Никола |
|  **Изградба** | XIX век |
|
| Архитектонски опис |
|  **Архит. тип** | еднокорабен |
| **Стил** | преродбенички |
|

**Св. Никола** (или *Св. Архангел Михаил*) — црква во демирхисарското село Вардино, претставник на Македонската преродба. Му припаѓа на Битолското архијерејско намесништво во Преспанско-пелагониската епархија на МПЦ - ОА.

Црквата е гробишен храм, сместен во центарот на селото. Претставува еднокорабна градба покриена со црвен трапезоиден свод. Покривот е на две води со ќерамиди. На исток има полукружна апсида со големо окно за осветлување. Фасадите се фугирани. На запад има дограден трем.

Внатре има живопис од XIX век. На таванот од штици е насликан Исус Христос Седржител, на западната страна композицијата „Страшниот суд", која заедно со претставата на покровителот Свети Никола пострадала при доградбата на тремот.

Поврзано
--------

* Слепчанска парохија
* Крушевско-демирхисарско архијерејско намесништво

Наводи
------

1. 1 2  Димитров, Никола В (2017). *Географија на населби - Општина Демир Хисар* (PDF). Битола. стр. 18. ISBN 978-608-65616-4-2.
**Тицеов синдром** претставува исто така воспаление на ребрената 'рскавица, но за разлика од костохондритисот се јавува и оток на 'рскавицата, којшто е палпабилен и болно осетлив при клинички преглед. Етиологијата е непозната. Болеста е самолимитирачка, најчесто минува по дванаесет недели. Често градната болка којашто се јавува кај костохондритис може да личи на болка при миокарден инфаркт, па поради тоа пациентот се јавува на лекар. Често болката е пропратена со мачнина и повраќање, анксиозност, страв и препотување. Затоа е потребно прво исклучување на можноста за постоечки срцев удар, на пациентот да му се укаже дека при костохондритис нема оштетување на орган, но дека треба да се лекува болката која некогаш може да биде интензивна и да ги оневозможува секојдневните физички активности.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Болести на коските и зглобовите (M80–M94) |
| --- |
|  |
| 
* Остеопороза
* Паџетова болест
* Тицеов синдром
* Аваскуларна некроза

 |

 |
Предлошка:Infobox animanga/Footer***Хипо и Чипо*** (カバトットcode: ja is deprecated , *Kaba Totto*) е аниме цртан филм создаден од Татсуноко Продукција. Чипо е лукава птица која е прилепена на Хипо, добродушен нилски коњ. Иако Чипо зависи од Хипо и живее во неговата голема уста, тој цело време се однесува како шеф и се обидува да го надмудри својот простодушен домаќин. Сепак, нивното пријателство и соработка опстануваат наспроти честите кавги.

Извори
------

1. ↑  „Tatsunoko Production". *Tatsunoko Production*. Посетено на 2010-07-28.

Надворешни врски
----------------

* *Хипо и Чипо* (anime) — Енциклопедија на Anime News Network (англиски)

Предлошка:Hiroshi Sasagawa

  

Предлошка:Anime-television-series-stub

1. ↑  カバトット. *Tatsunoko Productions* (јапонски). Посетено на 2010-09-13.
**Свети Никола** (грчки: *Ναός Αγίου Νικολάου*) — црква во селото Бизово, Воденско, Егејска Македонија. Влегува во состав на Воденско-постолско-мегленската епархија на Цариградската патријаршија.

Црквата е изградена во 1860 г. за што сведочи натписот на нејзината надворешност. Се наоѓа на половина километар јужно од селото, крај патот за с. Манастир. Претставува трикорабна бескуполна базилика типична за своето време. Има женска црква и мала камбанарија. Од запад и југ има отворен трем. Внатре има оригинален дрвен иконостас и типичен амвон. Фреските се варосани.

Поврзано
--------

* Воденско-постолско-мегленска епархија

Наводи
------

1. 1 2  „The Church of Saint Nicholas in Megaplatanos". Megaplatanos. Архивирано од изворникот на 2018-04-28. Посетено на 27 април 2018.
**Хип-хоп магазин** — телевизиска емисија, која се емитувала на првиот канал од Македонската радио-телевизија, посветена на македонскиот и светскиот хип-хоп и урбана култура. Емисијата била реализирана во рамките на емисијата „Биди така" во периодот од 2007 до 2010 година. Автор на емисијата бил Александар Ковилоски.

Емитување на проектот
---------------------

Можноста на визуелен начин да се долови културниот аспект на хип-хопот беше дотолку позначајна не само поради тоа што за првпат на еден јавен сервис беше пласирана емисија која обработува теми од областа на поткултурите, туку и поради слободниот начин на кој тие теми беа пласирани. „Хип-хоп магазин" беше динамична емисија исполнета со многубројни содржини кои беа внимателно одбрани и професионално реализирани за да го задржат вниманието на почитувачите на андерграундот. Она што ја одделуваше од останатите хип-хоп емисии беше тоа што во неа не се пласираа само музички спотови, туку во неа плански беа интегрирани повеќе рубрики кои беа реализирани самостојно и без влијание од страна на уредниците на програмата. Темите презентирани во неа имаа широк опсег, но секогаш беа поврзани со хип-хопот, давајќи и’ ја онаа тежина на критичка издржаност која секогаш е проблем да му се даде на хип-хопот кога се презентира подалеку од маалските кругови. Се обработуваа најразлични теми - од Црните Пантери и Малком Екс и нивната револуционерна борба, теми за гетото и уличните банди, теми за графити и скречување, за хип-хоп облека и рецензии на рап албуми. Во секоја емисија имаше рубрика за интервјуа со македонски рап артисти и се промовираа најновите мак-рап спотови, промовирајќи го македонскиот андерграунд рап, со целата своја смисла и пораки, во Република Македонија и на Балканот.

Опис на Хип-хоп магазин
-----------------------

Нејзиното времетраење беше половина час и се емитуваше еднаш месечно. Емисијата веднаш беше забележана, но поради ставовите кои се изнесуваа во неа, никогаш не ѝ беше дадена можност да напредува и да добие неделен термин, поради нејзината експлицитна содржина, поради што честопати се емитуваше после полноќ. Парадоксално, неколкупати беше прогласувана за емисија на месецот од домашно производство токму од одборот на уредници на ТВ каналот. „Хип-хоп магазин" комплетно запре да се емитува кон крајот на 2010 година, поради притисокот да го смени својот концепт и да „омекне" во пораките коишто ги испраќа.

Наводи
------

1. ↑  „Презентација на македонската хип-хоп култура пред публиката во Њујорк". *Радио МОФ* (англиски). 2018-08-23. Посетено на 2018-09-27.
2. ↑  „Први официјални македонски Хип Хоп награди". *Кајгана форум*. Посетено на 2018-09-27.
**Хуа Мулан** (кинески: 花 木蘭) — легендарен женски воин од Јужните и Северните династии (420 — 589) на Кина, која првично била опишана во балада позната како *Баладата на Мулан* (кинески: 木蘭 辭). Во баладата, Хуа Мулан го презела местото на нејзиниот остарен татко во војска. Таа била позната по боречките вештини кои ги практикувала и поради нејзината надареност со мечот. Таа се бореше дванаесет години и била сметана за меродавна, но таа одбила каква било награда и се вратила во својот роден крај.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

Наводи
------

1. ↑  Ren-Huo Chu. *Suei Tang Yan Yi* на Проектот „Гутенберг", Ch. 59 (第五十九回)
**Тихи** (полски: *Tychy*) — град во Полска, кој се наоѓа во Шлеското Војводство, на околу 20 километри јужно од Катовице. Сместен на јужната граница на горношлеската индустриска област, градот граничи со Катовице на север, Миколув на запад, Бјеруњ на исток и Кобјур на југ. Низ него тече реката Гостиња, која е притока на Висла.

Од 1999 година, Тихи е дел од Шлеското Војводство, област која содржи 71 локален град. Тихи е исто така и еден од градовите основачи на Горношлеското метрополско здружение, економски и политички сојуз формиран со цел доведување на најнаселените шлески подрачја под едно заедничко управно тело.

Тихи е познат по својата пиварска индустрија и по својот меѓународно познат бренд Tyskie, кој датира од 17 век. Од 1950 година, Тихи брзо се развива, главно како резултат на повоените социјалистички политики за раширување на населението во индустриската Горна Шлеска.
Илустрација.илустрација на наводен изглед на **Хипекве**
**Хипекве** (англиски: *Chipekwe*) е наводно криптид од подрачјето на езерата Бангвеулу и Мверу, мочуриштата Кафуе и Дилоло и реките Лукулу (подрачје Ангола и Замбија).

Други називи
------------

Познат е уште под имињата: **Нтамбуе ја маи** (Ntambue ya mai), **Нтамбо ва луи** (Ntambo wa luy), **Симба ја маи** (Simba ya mai), **Ои-маима** (Oi-maima), **Ндаматхиа** (Ndamathia), **Нјио-кодоинг** (Nyo-kodoing), **Далали** (Dilali) и **Маимане** (Maimané).

Опис на криптидот
-----------------

Опишуван е како Тероподски диносаурус долг 16 метари и тежок приближно 4 тони и со еден рог на носот. Многу е опасно и агресивно животно и е добар пливач. Главен плен му се слонови, носорози, воденкоњи и биволи.

Поврзано
--------

* Живи диносауруси
* Езерски чудовишта

Наводи
------

Надворешни врски
----------------

* Хипекве
**Тарнер Елис Тениј** (роден на 2 Јануари 1998), подобро познат по својoт онлајн алијас **Tfue,** е американски Твич Стример, на YouTube, професионален гејмер и интернет личност .

Кариера
-------

Тифу се префрлил на *Фортнајт батл ројал* бидејќи брзо станал популарен. Тони подоцна се придружил на Фазе Клан, професионална организација за Е-Спортови, на 30 април 2018 година.

Личен живот
-----------

Тениј е од Индиан Рокс Бич, Флорида.

Контроверзии
------------

Во мај 2018 година бил баниран од Твич во траење од 30 дена, откако рече наводна расна дланка. Твич ја вратил забраната откако преиспитал зборот не бил користен на расен начин.

На 2 јули 2018 година добил постојана забрана за своите сметки за Епик игри затоа што продаваше и купуваше сметки на епски игри, што е забрането според условите и правилата на епските игри. Една недела подоцна, Тениј беше забранет повторно од Твич, овој пат 14 дена, од непознати причини.

На 20 мај 2019 година, Тениј поднесе тужба против Гејз клуб, тврдејќи дека тие „вршеле притисок врз Тениј да живее во еден од нејзините домови во Лос Анџелес, го вршел притисок врз малолетнички да пие и нелегално коцкање. Фазе исто така континуирано вршеше притисок и го охрабруваше да се вклучи во опасни акробации ". Тени исто така тврдеше дека „тој доби само 20% од сите брендирани видеа што се објавуваат на Твич, ЈуТјуб или друштвените медиуми и половина од неговите приходи од турнеи и настапи". ФАЗ Клан одговори на Твитер, велејќи дека тие не заработиле пари од добивките на неговиот турнир, приходите од Твич и Јутјуб и неговите друштвени медиуми. Тие исто така рекоа дека „однеле 60.000 американски долари од неговите брендирани видеа" и му понудиле на Тени „повеќепати подобрен договор, со 100% од парите да одат во Тениј, но тој ги отфрли или ги игнорираше сите".

На 1 август 2019 година, Фази Клан поднесе федерална тужба во Њујорк, во која се тужеше Тениј, тврдејќи дека Тениј го прекршил неговиот договор со нарушување на компанијата и обидувајќи се да формира соперничка организација за е-спорт. Организацијата исто така тврди дека Тени директно открил доверливи информации за неговиот договор до публикациите во медиумите, кршејќи ги нивните услови.

Наводи
------

1. ↑  „FaZe Tfue". FaZe Clan. Архивирано од изворникот на May 29, 2019. Посетено на May 27, 2019.
2. 1 2 3  Valens, Ana (September 6, 2018). „Who is FaZe Tfue, and Why Was He Banned From Twitch?". *Dot Esports*. The Daily Dot. Посетено на May 27, 2019.
3. ↑  Kent, Mike (May 21, 2019). „Epic Games Clarify Why FaZe Clan's TFUE Received a Permanent Account Ban". *Dexerto.com*. Посетено на May 11, 2019.
4. ↑  „Faze Clan sues Fortnite star Tfue, claims he earned more than $20 million from streaming". August 2019.
Ферибот Зандау.
**Фериботот Зандау**, познат и како **Ферибот Зандау-Битнерсхоф**, е жичен фериботи, кој поминува низ реката Елба помеѓу Зандау и Битнерсхоф во Саксонија-Анхалт, Германија.

Технички, фериботот е реакционен ферибот, кој е придвижуван од млазовите на водата. Фериботот е прикачен на пловечки кабел, кој е ставен во речното корито, со кој се движи фериботот.

Наводи
------

1. ↑  „Ферибот Зандау на Google Maps". Google. Посетено на 2009-01-28.
2. ↑  „Gierfaehre\_Sandau\_Elbe.jpg". Wikimedia Commons. Посетено на 2009-01-28.

Координати: 52°47′10″ N; 12°01′57″ E﻿ / ﻿52.786076° СГШ; 12.032572° ИГД﻿ / 52.786076; 12.032572

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за Саксонија-Анхалт статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Шајка на Драва во 1914 година, денешна северозапана Словенија)
**Шајки** се лесни и брзи дрвени бродови (чамци). Ги употребувале Србите во Војводина, Унгарците и Турците на Дунав и Козаците на Днепар. Малите бродови користеле весла, додека поголемите едра и со својот изглед најмногу потсетувале на малите галии. Шајките биле лесни за командување и како такви биле идеални за патролирање и брзи напади. Обично имале наоружана посада која во зависност од големината на шајката можела да има и до 30 луѓе, познати као шајкаши. На врвот на шајката обично се наоѓал топ. На просторите на Војводина прв пат почнале да се употребуваат за време на турските напади на Унгарија, а во Австриското Царство се користеле сè до XIX век.

Наводи
------

1. ↑  Hollins, p. 11
**Фердинанд (Фјодор) Петрович Врангел** (руски: *Фердина́нд Петрович Врангель*; Псков, 9 јануари 1797 — Дорпат, 6 јуни 1870) бил барон, руски морепловец, поларен истражувач, адмирал, почесен член на Руската академија на науките во Санкт Петербург во (1855) и еден од основачите на Руското географско друштво.

Потекло
-------

Фердинанд Врангел потекнува од германско благородно семејство од балтичката област. Тој бил син на артилериски мајор Петар Лудвиг Врангел (1760-1807) и неговата сопруга Доротеја Маргарит Барбара фон Фрајман (1768-1806). Неговиот дедо се доселил од Данска и бил коморник на дворот на Петар III и Катерина II, но паднал во немилост и побегнал од земјата.
Тој учествувал на патот околу светот со бродот "Камчатка" 1817 - 1819, кој го предводел Василиј Головњин. Од 1820 до 1824 го истражува северниот крајбрежен појас на источниот Сибир, а од 1825 до 1827 води уште една руска експедиција околу светот.
Од 1829 до 1835 бил гувернер на рускиот дел на Алјаска, а потоа министер за морнарица. Кога царската влада 1867 ја продала Алјаска на САД, силно протестираа.

По него го добил името Врангеловиот остров.

Главен труд: „Патување по северните брегови на Сибир и по Леденото море 1820—1825" (1841)

Наводи
------

1. ↑  „*Ferdinand Petrovich Wrangel*" (англиски). Encyclopædia Britannica. Посетено на 11 ноември 2013.. Проверете ги датумските вредности во: `|accessdate=` (help)

Надворешни врски
----------------

* Портал: Биографија

* Фердинанд Врангел на Ризницата ?
Ферибот Косвиг.
Ферибот Косвиг
**Фериботот Косвиг**, исто така познат како **Ферибот Косвиг Верлиц**, е жичен фериботи низ реката Елба помеѓу Косвиг и Верлиц во Саксонија-Анхалт, Германија. Фериботот е поседуван од општината Косвиг.

Фериботот поминува должина од околу 125 метри, на секои 5 минути. Технички, фериботот е реакционен ферибот, кој е придвижуван од млазовите на водата. Фериботот е прикачен на пловечки кабел, кој е ставен во речното корото, со кој се движи фериботот.

Фериботот постоел на местото уште од 1566. Реакциониот принцип бил првпат воведен во 1863 и продолжил до денес. Моменталниот ферибот потекнува од 1934, иако е обновуван неколкупати оттогаш.

Наводи
------

1. ↑  „Ферибот Косвиг". Google Maps. Посетено на 2009-02-02.
2. 1 2  „Die Fahre" (германски). Stadt Coswig (Anhalt). Посетено на 2009-02-09.

Координати: 51°52′37″ N; 12°27′07″ E﻿ / ﻿51.876862° СГШ; 12.45208° ИГД﻿ / 51.876862; 12.45208

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за Саксонија-Анхалт статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
|  |
| --- |
|  |
| Мајанска цивилизација |
| Маи  **·**  јазици  **·**  општество |
| религија  **·**  мајански богови  **·**  митологија  **·**  човеково жртвување |
| архитектура  **·**  мајански градови  **·**  календар |
| текстил  **·**  трговија |
| музика  **·**  писмо |
| Историја |
| Падот на Маите |
| Мајански владетели |
| Шпанска колонизација на Јукатан |
| * п
* р
* у
 |

**Шибалба** (мајански: Xibalba, „место на стравот") е името на подземјето во мајанската митологија, каде владеат мајанските богови на подземјето и смртта. Во 16 век се верувало дека влезот во Шибалба била пештерата во Кобан, Гватемала. Денес староседелското мајанско население, поточно народот Кичејци, сè уште го поврзува регионот со смртта. Пештерскиот систем во Белиз исто така се сметал за влез во Шибалба.

Жители
------

Шибалба е опишана во Попол Вух како место под земјата и ова место се поврзувало со смртта и со дванаесетте Богови или моќни владетели познати како *Господарите на Шибалба*. Првиот од господарите бил Хун Каме, а потоа и Вукуб Каме, иако првиот е постар. Останатите биле именувани како демони и имале надлежност врз различни човекови страдања: болести, гладувања, страв, немаштија, бол и смрт. Сите овие богово работаат во парови: Шикирипат (краста) и Кучумакик (крв) ја заразуваат човековата крв, Ахалпух (гној) и Ахалгана (жолтица) ги отекуваат човековото тело, Чамијабак (коски) и Чамијахолом (череп) го претвораат човековото тело во скелет, Ахалмез (ѓубре) и Ахалтокоб (убод) се кријат кај нечисти домови и ги убодуваат луѓето до смрт, и Шик (кријла) и Патан (торба за патување?) ги правеле луѓето да кашлаат крв додека патувале по пат. Останатите жители на подземјето биле под владеење на овие Богови и биле праќани на површината на земјата.

Наводи
------

1. 1 2  Hooker, Richard. „Native American Creation Stories". Washington State University.
2. ↑  Walker, Amélie A. (2000). „My Trip to Xibalba and Back". Archaeological Institute of America.
3. 1 2  Popol Vuh: The Sacred Book of the Maya; The Great Classic of Central American Spirituality, Translated from the Original Maya Text by Allen J. Christenson (2007)
4. 1 2  Popol Vuh: Sacred Book of the Ancient Quiche Maya (Civilization of American Indian) by Adrian Recinos, Delia Goetz, David Goetze, and S.G. Morley, (1991)

Поврзано
--------

* Маи
* Мајанска митологија

Надворешни врски
----------------

* Мајански пештери и шибалба Архивирано на 23 декември 2016 г.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија Маите е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Фердинанд Маршал** (19 февруари 1924 - 14 ноември 2006 година) ― австриски фудбалски судија.

Судиска кариера
---------------

Во 1953 година Маршал станал судија во австриското фудбалско првенство, а во 1967 година бил назначен за судија на ФИФА.

Маршал бил избран за судија на Светското првенство во фудбал 1970, каде што судел на натпревар од групната фаза помеѓу Бразил и Романија.

Во 1972 година, Маршал бил избран за судија на Европското првенство во фудбал 1972, каде го судел финалето помеѓу Западна Германија и Советскиот Сојуз.

Маршал се повлекол од судењето во 1974 година, откако судел 21 година во австриското највисоко натпреварување.

Наводи
------

1. ↑  „Brazil - Romania 3:2 (World Cup 1970 Mexico, Group 3)". *worldfootball.net*. HEIM:SPIEL. Посетено на 5 јуни 2021.

Надворешни врски
----------------

* Профил на worldfootball.net
Лента дијаграм на ацилфосфатаза (PDB код 2ACY), која има структура на фередоксински склоп со екстра β-нишка на C-терминалот (црвено обоена). Лентата е обоена од сина (N-терминал) до црвена (C-терминал).
Во белковинската структура, **фередоксинскиот склоп** е чест α+β белковински (белковински) склоп со βαββαβ вторична структура на полипептидниот синџир. Структурно, фередоксинскиот склоп може да се смета како долга, симетрична шнола, која еднаш е свиена околу себе, така што нејзините две терминали β-нишки водородно се врзуваат за двете централни β-нишки, формирајќи четвороверижна, антипаралелна β-плоча, која од едната страна е покриена со два α-хеликса.

Надворешни врски
----------------

* SCOP список на белковини со фередоксин-слични склопови Архивирано на 7 јануари 2013 г.

Наводи
------

1. ↑  Whitford, David (2005-04-29). *Proteins: Structure and Function* (англиски) (1. изд.). Chichester: Wiley. ISBN 9780471498940.CS1-одржување: датум и година (link)
Бугарски војници на Фердинандовата чешма
**Фердинандовата чешма** е воен споменик во близина на Дојран, Македонија. Изграден е од бугарската армија во 1916 година. Фердинандова чешма е споменик за успесите на повеќе‎ од 200.000 бугарски војници и офицери на Македонскиот фронт во Првата светска војна..

Овој воено-историски споменик денес е во лоша состојба. Република Бугарија испраќа барања до Министерството за надворешни работи на Република Македонија за возобновување на Фердинандовата чешма веќе две години, но на нив сè уште не е одговорено. Министерството на Република Македонија тврди дека истото не е надлежно.

Извори
------

1. ↑  Тодор Петров - „Българската армия на Солунския фронт (юли-декември 1916 г.)" , София, ИДА, стр. 5
2. ↑  Новинска интернет агенција NetPress[*мртва врска*]
3. ↑  Мрежно место на групата на Европските социјалисти во Европскиот парламент[*мртва врска*]
4. ↑  „Мрежно место на европратеникот Евгени Кирилов". Архивирано од изворникот на 2009-03-18. Посетено на 2009-03-15.
5. ↑  МНР не е надлежно за бугарските гробишта[*мртва врска*]

Надворешни врски
----------------

* Слика на состоjбата на чешмата на 12 ноември 2008 година.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија чешма во Македонија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Хусеин Тефиков** е османлиски жандармериски офицер.

Животопис
---------

Хусеин Тефиков е роден во Родопските Планини, тогаш во Отоманското Царство. Завршува Военото училиште во Софија, каде што негов соученик е Гоце Делчев. По завршувањето на студиите, Тефиков пристапува во османлиската армија и е назначен за началник на жандармеријата во Драмско. На 4 мај 1903 година неговите сили влегуват во борба со четата на Гоце Делчев во Баница, при што раководителот на ВМОРО е убиен. По конечното откривање на телото на Делчев, Тефиков не дозволува неговите посмртни останки да бидат осквернавени од турските војници.

Според очевидци на настаните, тој, пред борбата, постојано ја сигнализирал четата за приближувањето на потера со истрели, но ова предупредување не е разбрана .
На 12 април 1906 година, одредот предводен од Хусеин Тефиков, ја разбива четата на Христо Манов во селото Горенци .

Извори
------

1. ↑  Станчев, Васил, „Четвъртата версия за убийството на Гоце Делчев", Стара Загора, 2003 г. стр. 4.
2. ↑  Николов, Борис Й. Вътрешна македоно-одринска революционна организация. Войводи и ръководители (1893-1934). Биографично-библиографски справочник, София, 2001, стр. 98.
За истоимената црква во селото од друг период, видете Црква „Св. Ѓорги" - Горенци (Костурско, XVIII век).

**Свети Ѓорѓи**, месно наречена и **Свети Ер** (грчки: *Αγίου Γεωργίου*), — црква во селото Горенци, Костурско, Егејска Македонија. Влегува во состав на Костурската епархија на Цариградската патријаршија.

Стара фотографија на црквата и нејзиниот одбор.
Црквата е изградена во 1882 г. што се гледа по натписот „18†82" над полукружната апсида однадвор. Претставува трикатна трикорабна базилика. Внатре има забележителен резбан иконостас. Царските икони се од 1884 г. дело на зографот Атанасиос Панајоту од Костур (*διά χειρός Αθανασίου Παναγιώτου εκ Καστορίας…1884*).

Околу 1899 г. припадниците на Бугарската егзархија во Горенци, кои ја држеле малата истоимена црква „Св. Ѓорѓи" успешно го презеле и овој храм, но патријаршистите ја потплатиле власта, па иницијаторите Гиљо и Цилка Костови и баба Бецелка се уапсени и мачени.

Пролетта 1910 г. Отоманскиот парламент се зафатил со решавање на спорот меѓу Патријаршијата и Егзархијата за црковниот и училишниот имот, со што на 10 август оваа поголема црква „Св. Ѓорѓи" им е предадена на егзархистите. Во неа служел свештеникот Лев Адамов. На 5 јули 1913 г. клучевите од црквата и бугарското училиште се одземени од новата грчка власт.

Во 1996 г. оваа црква, заедно со другата истоимена црква од XVIII век се прогласени за заштитени споменици на културата.

Поврзано
--------

* Костурска епархија

Наводи
------

1. ↑  Адамов, Лев (2014). *История на с. Горенци, Костурско (Македония)* (PDF). София: Издава Библиотека Струмски. стр. 15. ISBN 978-619-7212-06-8.
2. 1 2  „ΥΑ ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ36/53232/1568 π.ε./22-12-1995 - ΦΕΚ 49/Β/19-1-1996". Διαρκής κατάλογος κηρυγμένων αρχαιολογικών τόπων και μνημείων. Архивирано од изворникот на 2016-03-05. Посетено на 8 јануари 2015.
3. ↑  Β. Στυλιάδη, Μνημεία της Κορησού 3. Ο Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου (1882), ό.π. έτος 2010/21, Ιούλιος, αρ. φύλ. 235, σ.σ. 6-7
4. ↑  Адамов, Лев (2014). *История на с. Горенци, Костурско (Македония)* (PDF). София: Издава Библиотека Струмски. стр. 5. ISBN 978-619-7212-06-8.
5. ↑  Адамов, Лев (2014). *История на с. Горенци, Костурско (Македония)* (PDF). София: Издава Библиотека Струмски. стр. 17. ISBN 978-619-7212-06-8.

Надворешни врски
----------------

* Црква „Св. Ѓорги" - Горенци (Костурско, XIX век) на Ризницата ?
**Султана** (арапски: سلطانة) — женска царска титула карактеристична за исламскиот свет. Овој термин бил официјално користен за женските монарси во некои исламски држави, а историски исто така се користел за да се означи сопругата или придружничката на султанот.

Употреба
--------

### Владејачки султанки

Некои муслимански женски монарси избраle да ја прифатат титулата sултана кога се искачuvale на престолот. Во поранешното Кралство Тугурт, denes дел од Алжир, имало една султана по име Ајша. Во султанатот Самудера Пасеј (денес дел од Индонезија), Султана Сери Рату Нихрасија Равангса Кадију (1406-1427) била единствениот женски владетел. Во султанатот Ачех (дел од Индонезија и Малезија), имало четири владејачки султанки.

### Придружнички на султанот

Терминот султана се користи и за сопругите на султанот. Помеѓу 1914 и 1922 година, монарсите на династијата Мухамед Али ја користеле титулата султан на Египет, а нивните сопруги биле нарекувани султанки. Две жени ја имале титулата султана за време на краткотрајниот султанат на Египет: Мелек Турхан, сопругата на султанот Хусеин Камел и Назли Сабри, сопругата на султанот Фуад I.

### Отоманско Царство

Од 16 век, Отоманците ја користеле титулата султана за царските принцези, која била додавана по нивните имиња (на пр. Михримах Султан и Хатиџе Султан). Мајката на монархот, која имала поголема моќ, ја поседувала титулата Валиде султан (на пр. Хафса султан). Законската сопруга на султанот ја довивала титулата Хасеки султан (на пр. Хурем Султан).

Поврзано
--------

* Валиде султан
* Султан
Ферибот Ратен гледан од Нидератен
Поглед на Ратен од Бастај
**Фериботот Ратен** е патнички жичен ферибот низ реката Елба, кај Ратен во Саксонија, Германија. Ги поврзува Нидератен, на источниот брег, и Обератен, на западниот брег. Железничката станица Ратен на дрезденската С-Железница е околу 200 метри од терминалот на фериботот во Обератен. Фериботот до Нидератен обезбедува пристап до познатите карпи Бастај и езерото Амзелзе и *Felsenbühne Rathen*, надворешниот отворен театар.

Фериботот е во сопственост на општината Ратен. Работи од 05:30 до 23:45, седум дена во неделата и низ целата година. За викенди почнува со работа во 04:30. Лете, работата му е продолжена до 00:45.

Технички, фериботот е реакционен фериботи, кој е придвижуван од млазовите на водата. Фериботот е прикачен на пловечки кабел, кој е ставен во речното корито со кој се движи фериботот.

Наводи
------

1. 1 2  „Land Saxon Things To Do". Virtual Tourist. Посетено на 18 февруари 2009.[*мртва врска*]
2. ↑  „Google Maps - Oberrathen to ferry terminal". Google. Посетено на 18 февруари 2009.
3. 1 2  „Informationen zur Fähre" (германски). Gemeinde Rathen. Архивирано од изворникот на 2011-07-16. Посетено на 18 февруари. Проверете ги датумските вредности во: `|accessdate=` (help)

Надворешни врски
----------------

* Ферибот Ратен на Ризницата ?

Координати: 50°57′26″ N; 14°04′48″ E﻿ / ﻿50.957305° СГШ; 14.079977° ИГД﻿ / 50.957305; 14.079977

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за Саксонија статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Свети Ѓорѓи Мал** или **Блажен** (грчки: *Άγιος Γεώργιος ο Μικρός, Μακαριώτισσας*) — доцносредновековна црква во градот Бер, Егејска Македонија. Влегува во состав на Берско-негушко-камбаниската епархија на Цариградската патријаршија. Храмот е дел од парохијата на „Св. Јован Милостив".

Црквата е подигната во XV век како еднокорабен храм. По низа промени правени сè до XVII век, градбата е претворена во трикорабна базилика со двоводен покрив. Првобитниот храм е вграден во олтарот и таму се зачувани вредни фрески на Богородица, Благовештението, Вознесението, Свети Ѓорѓи, Јован Златоуст, Свети Никола, Свети Поликарп, Свети Власиј, Свети Геронтиј и други. Во 1643 г. во северниот кораб на новоизградениот дел се досликани сцени од животот на Свети Ѓорѓи.

Во 1924 г. црквата е прогласена за споменик на културата.

Поврзано
--------

* Берско-негушко-камбаниска епархија

Наводи
------

1. 1 2  „Άγιος Γεώργιος ο «Μικρός» (Μακαριώτισσας)". Discover Veria. Посетено на 28 јули 2016.
2. ↑  „Ενορίες". Ιερά Μητρόπολη Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας. Посетено на 28 јуни 2016.
3. ↑  „ΠΔ 3-11-1924 - ΦΕΚ 279/Α/6-11-1924". Διαρκής κατάλογος κηρυγμένων αρχαιολογικών τόπων και μνημείων. Посетено на 9 јули 2018.[*мртва врска*]
**Хекаба** (старогрчки: Ἑκάβη = „онаа која се оддалечува") — лик од старогрчката митологија, втората сопруга на тројанскиот крал Пријам, ќерка на Димант од Фризија. Според еден мит, таа била претворена во куче чиј скаменет лик може да се види на тракискиот брег. Според друг мит, по пропаста на Троја, таа му припаднала како робинка на Одисеј и тогаш од очај скокнала во Хелеспонт. Според трета верзија, посакувајќи ја својата смрт, таа се нафрлила на Хелена со страшни навреди, па војниците ја убиле, а местото каде што ја закопале го нарекле Кучешки гроб.

Ликот на Хекуба на Promptuarii Iconum Insigniorum

Наводи
------

1. ↑  „Registar imena i reči s objašnjenjima" во: Krista Volf, *Kasandra*. Sarajevo: Svjetlost, 1987, стр. 165.
Ферненц Келчеи
**Ференц Келчеи** (унгарски: *Kölcsey Ferenc*, 8 август 1790

 - 24 август 1838

) — унгарски поет, критичар и оратор.

Роден е во благородничка фамилија во Трансилванија, за време на Хабсбургшката монархија. Останува сирак на многу рана возраст и хендикепиран поради тоа што го губи едното око. Кога има петнаесет години се запознава со Ференц Казинци и предано ги прифаќа неговите лингвистички реформи. Во 1809 Келчеи заминува во Пешта за да студира право. Сепак, правото му станува одвратно, па времето го посветува на естетички студии, поезија, критика и одбрана на теориите на Казинци.

Првите творби на Келчеи не привлекуваат големо внимание, а критиката што ќе ја упати кон Чоконаи, Јанош Киш, и особено кон Даниел Бержењи, во дело изадено во 1817, ќе го направи и доста непопуларен. Од 1821 до 1826 издава многу прекрасни поеми во списанието *Aurora, Hebe, Aspasia*, како и други литературни магазини.

Од 1832 до 1835 дел е од унгарското собрание, каде неговите екстремно либерални погледи и елоквентска вештина, ќе го направат особено обожаван пратеник. Избран е на 17 ноември 1830 година како член на Унгарската Академија на Науките; во 1832, го одржува својот познат говор за Казинци, а четири години подоцна и за неговиот доскорешен непријател Бержењи. Умира на 24 август 1838 година, кај Чеке, Унгарија, во Австриската империја, како резултат на внатрешно воспаление.

Келчеи е првиот голем унгарски романтичар. Најголемо влијание врз него извршуваат Русо и Волтер, а подоцна и Кант. Живеел повлечено на својот имот. Автор е на унгарската химна, која ја воспева славата на унгарското минато.

Белешки
-------

Public Domain Оваа статија вклучуват текст од дело кое сега е во јавна сопственост: Chisholm, Hugh, уред. (1911). *Encyclopædia Britannica* (11. изд.). Cambridge University Press. Отсутно или празно `|title=` (help)CS1-одржување: ref=harv (link)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Познати унгарски поети |
| --- |
|  |
| **XVI-XIX век** | Балинт Балаши  **·**  Витез Михај Чоконаи  **·**  Јанош Арањ  **·**  Михај Верешмарти  **·**  Ференц Казинци  **·**  Ференц Келчеи  **·**  Шандор Петефи |  |
|  |
| **XIX-XX век** | Атила Јожеф  **·**  Деже Костолањи  **·**  Ендре Ади  **·**  Миклош Радноти  **·**  Михај Бабич  **·**  Ласло Наѓ |

 |


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 46793974
* LCCN: n83232475
* ISNI: 0000 0001 0895 7251
* GND: 119438399
* SUDOC: 032044348
* BNF: cb121248246 (податоци)
* MusicBrainz: 025c04c5-53e6-4a32-b5e8-e4f5fbd70e42
* NKC: jn20010525118

 |

 |
**Рагнилд Торборг Рапе** (4 октомври 1832 – 18 септември 1902) - шведски педагог и бароница. Заедно со Емануела Карлбек, таа се смета за пионер во образованието на студенти со интелектуална попреченост во Шведска.

Живот
-----

Торборг Рапе е ќерка на благородниот дворјанин Фредрик Рапе и Шарлот Даниелсон и била роднина на Еми Рапе, пионер на медицинското образование во Шведска. Таа била порасната во палатата на нејзините родители и се омажила за нејзиниот братучед барон Карл Август Рапе (1828–77) во 1854 година. До 1868 година живеела на палатата на нејзиниот сопруг, но по големиот глад од 1867-69 година, нејзиниот сопруг бил уништен и морал да го продаде неговиот имот и да работи како државен службеник. Откако останала вдовица во 1877 година, се преселила во Стокхолм.

Од 1878 до 1891, таа била директор на училиштето за деца со интелектуална попреченост во Стокхолм, а од 1891 до нејзината смрт менаџер во домот за жени со интелектуална попреченост.

Таа била автор на првата шведска книга за образование на деца со интелектуална попреченост, која станала влијателна и долго време се користела во Шведска.

Во 1893 година, таа била исто така шведска претставничка на женскиот конгрес во Чикаго.

Избрани дела
------------

* *Några råd och anvisningar vid sinnesslöa barns (idioters) vård. Uppfostran och undervisning* (1903, in German 1904)
* *Arbetshemmet för qvinliga idioter. Utkast* (1892)
* *En studieresa. Berättelse* (1888)

Поврзано
--------

* Софија Вилкенс

Користена литература
--------------------

1. ↑  Nordisk familjebok. (1876-1926)

* Nordisk familjebok (1876-1926)
* Rappe, släkt, urn:sbl:7545, Svenskt biografiskt lexikon (art av Göran Nilzén), hämtad 2015-03-10.
* Dagny, Nr 3. 1902
* Idun Nr. 25, 1892
**Ференц Мјуних** (унгарски: *Ferenc Münnich*; (Шереѓејеш, 18 ноември 1886

 – Будимпешта, 29 ноември 1967

) — унгарски комунистички политичар кој служел како претседател на Советот на министри на Народна Република Унгарија од 1958 до 1961 година.

Животопис
---------

Тој служел во австроунгарската војска во Првата светска војна, и војувал на Источниот фронт. Тој бил заробен во 1915 година, а потоа бил депортиран во Томск, Сибир.

Во 1918 година, бил ослободен и се вратил во Унгарија. Тој бил член на владата Унгарската Советска Република од 1919 година.

Тој се борел во Шпанската граѓанска војна и бил комесар на Ракошиевиот баталјон на XIII Меѓународна бригада.

Тој се приклучил на Унгарската комунистичка партија во октомври 1945 година. По Втората светска војна, тој се вратил од пат и станал полициски командир на Будимпешта. Во Унгарската револуција од 1956 година, прво официјално станал дел од владата на Имре Наѓ, служел како министер за внатрешни работи од 27 до 31 октомври, а потоа побегнал во Советскиот Сојуз. Тој се вратил со Јанош Кадар на 4 ноември 1956 година, служел како министер за внатрешни работи и министер за одбрана во „Првата влада на Кадар" држејќи ги овие позиции сè до 1 март 1957 година. Неколку месеци подоцна, тој ја организирал Работничката милиција. Во 1965 и 1967 година, бил награден со Лениновата награда на Советскиот Сојуз.

Наводи
------

1. ↑  Хју Томас, *Шпанската граѓанска војна*, 4 Rev.