recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
*Амалтеја и Зевс*, од Јаков Јорденс
**Амалтеја** (грчки: *Αμαλθεια*) е лик од старогрчката митологија. Таа го одгледала Зевс, откако неговата мајка Реја го скрила, за да не биде изеден од страна на татко си Хрон, нешто што претходно им се случило на останатите браќа и сестри на Зевс. Понекогаш, таа е претставена како коза, која го одгледала Зевс во една пештера во Крит, а понекогаш и како нимфа], која го одгледала со козјо млеко.

Според легендата, Зевс еднаш случајно и го скршил рогот на Амалтеја. Поради ова, тој и ветил дека кога ќе го победи својот татко, нејзините рогови ќе ги направи такви што од нив ќе може да извира секакво богатство. Така и станало. По победата, од нејзините рогови започнале да излегуваат разни видови на плодови, жито, и слично. Од овде доаѓа и изразот Рог на изобилството.

Наводи
------

1. ↑  Хесиод. *Теогонија*, 484.
2. ↑  For the primitive Amalthea as the goat rather than the goat-herding nymph, see R.W. Hutchinson, *Prehistoric Crete* (1962:202).

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 55234186
* GND: 129694886

 |

 |
**Луиз Инграм Рејнер** (21 јуни 1832 - 8 октомври 1924) била британски акварел уметник.

Семејство
---------

Рејнер е родена во Метлок Бат во Дербишир. Нејзините родители Семјуел Рејнер и Ен Рејнер (родено Мансер) и двајцата биле познати уметници, а Семјуел бил примен на изложба на Кралската академија кога имал 15 години. Четири од сестрите на Луиз - Ен („Ненси"), Маргарет, Роуз и Френсис - и нејзиниот брат Ричард исто така биле уметници. Нејзината најстара сестра Ен Инграм Рејнер (Ненси) изложувала во Друштвото на сликари во водени бои и трипати на Кралската академија. Семејството живеело во Метлок Бат и Дерби до 1842 година кога се преселиле во Лондон.

Рајнер студирала сликарство од петнаесетгодишна возраст, најпрвин со нејзиниот татко, а подоцна со познати пријатели уметници од семејството како Џорџ Катермол, Едмунд Ниман, Дејвид Робертс и Френк Стоун. Нејзиното прво изложено дело, сликарство во масло со наслов „Внатрешноста на капелата Хадон", било прикажано на Кралската академија во 1852 година, првото од серијата масла.

Акварел
-------

 Луиз Рејнер - црквата Свети Марија и Свети Мајкл, улица Трампингтон, Кембриџ. Акварел, 9,5" x 13,5".
Меѓутоа, од 1860 година, нејзиниот медиум бил акварелот, кој го изложувала повеќе од 50 години преку организации, вклучувајќи ги Друштвото на дами уметници, Кралската академија, Кралското друштво за акварели и Кралското друштво на британски уметници.

Честер
------

 Иронгејт - од 1865 година (сега во музејот и уметничката галерија Дерби )
Таа живеела во Честер во округот Чешир, но многу патувала, сликајќи британски сцени, во текот на летото во 1870-тите и 1880-тите. Нејзините слики се многу детални и многу живописни населени улични сцени кои го доловуваат карактерот на „стариот свет" на британските градови во викторијанскиот период. Нејзините слики се многу популарни денес како отпечатоци и на сложувалки. Околу 1910 година се преселила со нејзината сестра во Танбриџ Велс, а подоцна во Сент Леонардс, каде што починала на 8 октомври 1924 година, на 92-годишна возраст.

Колекции

Работата на Рајнер е претставена во збирките на уметничката галерија и музеј Расел-Котс, Музејот и уметничката галерија на Борнмаут, Дерби и музејот Гросвенор, Честер, кој поседува 23 нејзини акварели, најголеми во која било јавна колекција.

Колекции
--------

Работата на Рејнер е претставена во збирките во уметничката галерија и музеј Расел-Котс, Музејот и уметничката галерија на Бурнемут, Дерби  и музејот Гросвенор, Честер, кој поседува 23 нејзини акварели, најголеми во која било јавна колекција.

Наводи
------

1. ↑  „Louise J. Rayner (1832–1924)". Dudley Mail. Архивирано од изворникот на 2011-07-16. Посетено на 2015-12-21.

Извори
------

* Сајмон Фенвик, „Рајнер, Семјуел (1806–1879)", *Оксфордски речник за национална биографија*, Оксфорд Универзитетот Прес, 2004 пристапено на 26 јуни 2007 г.
* Луиз Рајнер, Градскиот совет на Честер

Надворешни врски
----------------

* Страница на Луиз Рајнер Архивирано на 16 јули 2011 г. ДадлиМол со многу дела
* Луиз Рајнер Информации за уметникот Архивирано на 30 октомври 2019 г. од роднина
**Снежана Чадиковска - Анастасова** (р. 20 ноември 1950

, во Скопје) — македонска истакната пијанистка, професорка по пијано и музичка публицистка. Својот прв настап на концертниот подиум го бележи во 1972 година и оттогаш е постојано присутна на македонската музичка сцена. До 1984 година е претежно солист, а потоа и пијано-придружник на голем број македонски и странски музички уметници. Има настапувано во многу музички центри во Македонија.

Животопис
---------

Снежана Чадиковска - Анастасова е истакната пијанистка и професорка. Својот прв настап на концертниот подиум го бележи на 12 декември 1972 г. и оттогаш е постојано присутна на македонската музичка сцена. До 1984 г. е претежно солист, а потоа и пијано-придружник на голем број македонски и странски музички уметници. И како солист и како придружник настапува во многу музички центри во Македонија и во светот, а има реализирано повеќе снимки за продукцијата на МРТВ. Работи како професор во МБУЦ „Илија Николовски-Луј" во Скопје. Неколкупати била селектор на музичкиот дел на програмата на фестивалот Охридско лето.

Наводи
------

1. ↑  „Снежана Анастасова-Чадиковска". *Literatura.mk*. Архивирано од изворникот на 2022-05-16. Посетено на 2020-10-05.
2. ↑  „ЧАДИКОВСКА-АНАСТАСОВА, Снежана". *Македонска Енциклопедија*. 2018-10-11. Посетено на 2020-10-01.
**Илјаз Салиев** ( 1925
 во Зелениково, Скопско —  1944

 во Матка, Скопско) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Произлегува од земјоделско семејство. Завршил основно училиште, а потоа се занимавал со земјоделство и сточарство. Во септември 1944 година стапил во Дванаесеттата македонска ударна бригада, во чиј состав учествувал во сите борби против балистите во близина на Скопје. Посебно се истакнал во борбите на Китка и Водно, против балистичките банди и во нападите на железничката линија Скопје - Велес, на германските транспортни возови, каде како познавач на теренот секогаш се наоѓал на чело на ударните групи. Во почетокот на ноември 1944 година, храбро загинал во борбата против балистите и Германците при заземањето на хидроцентралата Матка.

Во овие борби кај ХЕ „Матка", покрај Илјаз загинале: Никола Георгиевски, Никола Јаневски, Драгољуб Анчевски, Драган Јакимовски, Николо Маладини, Иван Колосенко, Бранко Тодоровски, Александрар Спасовски, Александар Костадиновски и Васил Калановски. Во нивна чест е изграден споменик кој се посетува на 9 мај-денот на победата над фашизмот.

Поврзано
--------

* Ослободување на Скопје

Наводи
------

1. 1 2  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив. 1969. стр. 239. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
2. ↑  „ПОЧЕСНИОТ КОНЗУЛ СЕРГЕЈ САМСОНЕНКО ПОЛОЖИ ЦВЕЌЕ ПРЕД СПОМЕНИКОТ НА ПАРТИЗАНИТЕ-АНТИФАШИСТИ". *Russian consul in Bitola*. Архивирано од изворникот на 2021-05-19.
3. ↑  Ниами, Емил (мај 09, 2014). „Македонија го прославува Денот на победата". *mk.rbth.com*. Проверете ги датумските вредности во: `|date=` (help)
Ова е слика од природна знаменитост на Непал со назнаката
**Багмати** ( непалски: बागमती नदी, хинди: बागमती ,англиски: *Bagmati* е река во источно-централен Непал и северна индиска држава Бихар.

Потекнува во планините на сливот на неколку потоци на околу 15 километри североисточно од Катманду и тече на околу 10 километри југозападно низ терасовите оризови полиња на долината Катманду. Понатаму, реката се свртува кон југ и тече директно низ градот Катманду, одвојувајќи го од градот Патан, а потоа стигнува до крајот на долината Катманду и влегува во клисурата Чобар, минувајќи низ опсегот Махабхарат. Пред да ја напушти влажната земја, реката исто така го пробива гребенот Сивалик (Чурија).

Багмати ја преминува границата со Индија и тече низ областите Ситамархи, Шеохар и Музафарпур во државата Бихар. Багмати се спојува со реката Лахандаи Нади, формирајќи ја реката Кареха Нади, која ги носи нејзините води до реката Коси.

Багмати се смета за света река во хиндуизмот и будизмот. По должината на бреговите на реката има многу хинду храмови.

Наводи
------

1. ↑  Davis, John A. „(1977) "Water Quality Standards for the Bagmati River, "*Journal: Water Pollution Control Federation* 49(2): pp. 227—234, page 227". Занемарен непознатиот параметар `|dead-url=` (help)
**Трисули**
**Трисули** е една од главните притоки на реката Гандак во центарот на Непал. Реката Трисули тече од Бетравати до Нарајанг.

Легенда
-------

Според легендата, Трисули настанал кога богот Шива го прободел ледникот над езерото Госаикунд со својот трозабец за да ја задоволи својата жед предизвикана од случајно проголтан отров.

Рафтинг
-------

Непал моментално има репутација како една од најдобрите дестинации за рафтинг во бела вода во светот. Трисули има ниво на тежина од 3+ до 4. Таа е најпопуларната река за рафтинг во Непал поради нејзината пристапност (тече паралелно со главниот пат) и можноста брзо да се стигне до неа од Катманду и Похара.
Насловната страна на пиесата печатена од Државното книгоиздателство на Македонија во 1950 г.
***Бегалка*** (или ***Ленче Кумановче***) — драма во пет чина од македонскиот драмски писател Васил Иљоски. Дејството се случува во првата деценија на XX век во Куманово и ги претставува патријархалните и конзервативни односи во семејствата во тој период.

Дејство
-------

Дејството во пиесата ја прикажува љубовта на убавата Ленче која била таксана за Досе, син на богат трговец. Но, таа била вљубена во младиот занаетчија Бошко. Тој бил убав и не ѝ пречело што е сиромав. Бидејќи нејзиниот татко, Аџи-Трајко, се спротивставувал на нејзината желба, таа одлучила како бегалка да живее со Бошко. Таткото бил скршен, немоќен и чувствувал голем срам и бес затоа што бил погазен неговиот збор и токму поради тоа се плашел да ѝ прости. Во тоа време бил голем срам, мома да се мажи на своја рака. Сепак, прочуениот чорбаџија Аџи-Трајко, за да ја одбрани честа на ќерка му и да го спаси семејството, по многу негодувања, на крајот морал да ја прифати љубовта на Ленче кон Бошко.

Приказот на темата во пиесата преку градбата на драмското дејство со постојана испреплетеност на настани, кои се движат од комични кон трагични и обратно, овозможува таа да е актуелна и денес.

Авторот за делото
-----------------

Самиот автор објаснува дека пиесата ја напишал за народот, за широките народни слоеви, со особено настојување на сите да им биде поблиска и разбирлива. Во неа ја прикажува борбата против надживеаните и штетни традиции, обичаи и општествени стеги, како и жртвувањето за народот, за општото добро и напредокот, трагиката на животните тешкотии, времето на социјалните судири и на економските кризи. Според Иљоски, народот сакал на сцената да види победа на вистината над лагата, на доброто над злото, победа на социјалната правда и човечноста.

Театарска изведба
-----------------

Плакат за претставата „Ленче Кумановче" во Народниот театар „Крал Александар I" (денес МНТ) во 1936 г.
За првпат пиесата била изведена во 1928 година на сцената на Скопскиот театар, на кумановски говор, а потоа набргу била симната од репертоарот и забранета. Повторно, премиерно е прикажана на 15 декември 1936 година, овојпат под наслов „Ленче Кумановче". До крајот на театарската сезона истата година, претставата била прикажана 12 пати и ја гледале 6.136 гледачи.

Ликови во драмата се:

* АЏИ-ТРАЈКО, богаташ, лихвар
* ВЕЛИКА, негова жена
* ЛЕНЧЕ, нивна ќерка
* ДОНКА, нивна слугинка
* МИРСА, Трајкова сестра
* БОШКО, млад занаетчија
* ЕВРА, негова мајка
* СТОЈКО, богат трговец
* ДОСЕ, негов син
* ТРЕНДО, бозаџија
* МИТРЕ, занаетчија, мајстор
* ТРИПКО, занаетчија, стар калфа
* САНКО, занаетчија, калфа
* МАНАС, бивш црковен пцалт
* ПЕТКО, слеп просјак
* ШИШКО, меанџија
* ЕКРЕМ-АГА
* MOMЦИ, ДЕВОЈКИ, НАРОД, СВИРАЧИ, 3АПТИИ, ЧАУШ

Поврзано
--------

* Васил Иљоски

Надворешни врски
----------------

* Македонската „Бегалка" распродадена еден ден порано
* Снаата на ликовите од „Бегалка" ја раскажува вистинска приказна за кумановските Ромео и Јулија

Наводи
------

1. ↑
|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

Слетувачот *InSight* со сончеви плочи распореден во соба за чистење
**Инженерство** или **техника** претставува примена на наука за постигнување на потребите на човештвото. Ова се остварува низ општо знаење, математика и практично искуство применети во дизајнот на корисни предмети или процеси. Професионалните практичари на инженерство се наречени инженери.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85043176
* GND: 4137304-2
* BNF: cb11950236f (податоци)
* HDS: 008265
* NDL: 00566144

 |

 |
Реката Сенегал, во регионот Кајес (Мали), во близина на селото Сонинке Драмане
**Реката Сенегал** во Западна Африка тече низ државите Гвинеја, Мали, Сенегал и Мавританија. Долга е околу 1 700км, со површина на сливот од околу 440 000 км2.

Таа е претежно рамничарска река. На утоката од Атлантскиот Океан прави голема делта. Поради летниот сушен и зимскиот влажен период има големо колебање на водостојот: од 5m³/сек во мај и од 2 000 до 5 000m³/сек во август и септември. Во влажниот период реката Сенегал е пловна во должина од околу 700км.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 936144783132976607469
* GND: 4054530-1
* NKC: ge134405

 |

 |
**Јов** — книга од Стариот завет.

Содржина
--------

Јов е многу богат човек, но праведен, непорочен и богобојазлив. Поради тоа, сатаната бара од Бога дозвола да го искуша праведниот Јов. Господ му дозволува и сатаната го уништува имотот на Јов и му ги убива децата, но сепак, Јов не кажува лош збор за Бога. Потоа, сатаната му предизвикува ужасна болест и Јов ја проколнува својата мачна судбина, посакувајќи ја смртта, но повторно не го навредува Бога. Тогаш, него го посетуваат тројца пријатели кои настојуваат да го утешат, но Јов продолжува со оплакувањето на својата тешка судбина, посакувајќи да умре. Тој се повикува на својата правичност и на примерното однесување кон луѓето, наведувајќи ги добрите дела што постојано ги правел во животот. Најпосле, збор зема млаиот Елијуј, кој го прекорува Јов да не му се лути на Бога кој секогаш суди праведно. По неговиот говор, Господ му се обраќа на Јов, наведувајќи ги своите дела и истакнувајќи ја својата огромна сила. Тогаш, Јов се покајува, а Господ се смилува на него, го наградува со голем имот и пак му дава седум синови и три ќерки. Оттогаш, Јов живее уште 140 години во изобилство и среќа.

Наводи
------

1. ↑  *Свето писмо на Стариот и на новиот завет* (трето издание). Свиндон: Британско и инострано библиско друштво, Скопје: Македонска книга, 1998, стр. 764-793.
Типична цевчеста либела
**Либела**, **водена вага**, **водена терезија** или **васер-вага** – алатка за поставување на рамнини во хоризонтална или вертикална положба и мерење на аголот на наклонот. Често е дел од некоја друга алатка или инструмент.

На оптичките инструменти либелата може да биде цевчеста или кружна.

Цевчестата или цилиндричната либела се состои од стаклено или пластично цевче наполнето со загреан метилалкохол, етилалкохол или со сулфурен наркозен етер и вграден по должина во дрвена или метална рамка со различни конструкции. После ладењето на течноста во цевчето останува безвоздушен простор (меур). Придвижувањето на меурот во цевчето преку гравирана скала дава индикација за наклонот на либелата и објектот на мерењето на кој е налегната.

Кружна либела
Кружната или центричната либела има посатка во облик на затворен исправен цилиндар со гравиран стаклен капак во облик на концентрични кругови. Централниот меур останува во центарот само ако либелата е во совршена дводимензионална положба.

На воздухопловните инструменти, либелите се делат на напречни и надолжни, а го мерат наклонот на воздухопловот (напречна или надолжна).

Поврзано
--------

* Теодолит

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Либела" на Ризницата ? |

* Level (tool) — Енциклопедија Британика (англиски)
* Spirit-level — Енциклопедија Британика (англиски)
**Созерцание** (од коренот *зреење*; созерцува - *согледува*) или **контемплација** (лат: од коренот *templum*) — превод на грчкиот збор теорија (гр: θεωρία - визија, гледање, набљудување) што значи духовен увид, т.е. воочување на возвишената убавина во нештата.

Во религиозна смисла, *созерцание* означува облик на молитва или медитација. Во христијанството најчесто се поврзува со мистицизмот.

Историја на поимот
------------------

Созерцание на природата

>  Убаво е да се мисли, уште поубаво да се знае, а најубаво е да се созерцае.
> 
> 
> —Гете
> 
> 
> 

 

За Платон и Аристотел, теоријата (*θεωρία*) го претставува интелектуалното сознание, наспроти дејството (*πράξις*). Според Платон, преку созерцание душата може да стекне знаење за божествените идеи. Во неоплатонистичката филозофија, преку процесот на еманација од Едното произлегуваат други хипостази (ум и душа). Следствено, патот до совршенството се замислува како движење од сложеност кон едноставност, од поделба кон единство. Плотин тврдел дека созерцанието за Едното е можно само во случај кога самиот човек ќе стане еден од мноштвото. Плотин „умното созерцание" го поистоветува со гледањето на светлината што се излева од прапочетокот.

Во мистицизмот, контемплацијата е состојба во која човечкиот ум се сосредоточува на духовната стварност, нурнувајќи се во неа сè до заборавот на сите други стварности. За христијанските мислители, особено од неоплатонскиот правец, контемплацијата е највисокото ниво на човековата духовна активност. Во теологијата на светите отци созерцанието значи молитвено сосредоточување на душата врз скриените тајни, со кои изобилува човечката личност, како и суштината на од Бога дадената материја. Според Исак Сирин, созерцанието е осет на божествени тајни, скриени во нештата и нивните причини. „Кој созерцанието на умот го собира во себе, го созерцува Господа во своето срце". Исак Сирин смета дека човечката природа станува способна за вистинско созерцание само кога преку практикување на доблести е исчистена од страста.

Во средновековната филозофија често се спротивставуваат активниот, односно обичниот живот и контемплативниот живот на филозофот (Vita Activa vs. Vita Contemplativa). Од современите филозофи, Кант подетално го дефинира филозофскиот концепт на контемплација.

Контемплацијата ја познава и еврејската кабала, исламските движења како суфизмот и дервишите, а присутна е и во хиндуизмот (јога) и будизмот.

Наводи
------

1. ↑  „созерцание" — Дигитален речник на македонскиот јазик
2. ↑  „контемплација" — Дигитален речник на македонскиот јазик
3. ↑  „контемплација" — Официјален дигитален речник на македонскиот јазик
4. 1 2  Kontemplacija, Filozofijski rečnik (filozofija.org), Приступљено 25. 4. 2013.
5. ↑  Иларион Алфејев, Мистичко богословље Архивирано на 18 мај 2017 г. Приступљено 25. 4. 2013.
6. 1 2  Јустин Поповић, Гносеологија Исака Сирина, Приступљено 25. 4. 2013.
7. ↑  Paul A. Lombardo, Vita Activa versus Vita Contemplativa in Petrarch and Salutati, Приступљено 25. 4. 2013.
Мостот Митлер над реката Рајна.
**Базел** (на германски: *Basel*) — град во Швајцарија кој според бројот на населението од 166.000 жители е рангиран на третото место во земјата. Сместен е на точката каде швајцарската, француската и германската граница се среќаваат, па како резултат на тоа Базел има и населби во Франција и Германија. Со 830, 000 население во три држави урбана област, од 2004 година, Базел е втората по големина урбана област во Швајцарија.

Градот е сместен во северозападна Швајцарија на реката Рајна и функционира како развиен индустриски центар за хемиска и фармацевтска индустрија. Градот го има најстариот универзитет на швајцарската конфедерација кој датира од 1460 година. Во градот главно населението зборува на германски јазик. Локалната варијанта на швајцарскиот германски се вика базелско-германски дијалект.

Базел е еден од најзначајните културни центри на Швајцарија. Градот располага со голем број на театри, музеи, вклучувајќи го Музејот на фините уметности каде што ја има најстарата уметничка колекција достапна за народот. Исто така театарот во Базел, во 1999 година бил избран за најдобар театар по претставите изведувани на германски јазик, а во 2009 и 2010 година за „Опера на годината" од страна на германскиот оперски магазин „Опернвелт".

Базел како тема во уметноста и во популарната култура
-----------------------------------------------------

* „Базелските ѕвона" (француски: *Les cloches de Bâle*) - роман на францускиот писател Луј Арагон.

Наводи
------

1. ↑  „Basel Population, July 2010". Архивирано од изворникот на 2012-11-20. Посетено на 2011-06-08.
2. ↑  „Eurodistrict Basel: Agglomeration". Eurodistrictbasel.eu. Посетено на 2010-03-08.
3. ↑  Basel: culture pure basel-virtuell.ch. Посетено на 2010-03-24
4. ↑  Бруно Шулц, *Митизација на реалноста*. Скопје: Бегемот, 2015, стр. 98.

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Базел" на Ризницата ? |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Енциклопедијата Британика 1911 на Викиизворот има текст поврзан со „**Basel**". |

* Официјално мрежно место Архивирано на 20 февруари 2009 г.
* Официјално мрежно место на администрацијата
* Официјални фотографии на градот Базел
* Официјална страна за туризам

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Градови во Швајцарија по население |
| --- |
|  |
| 300.000+ | 
* Цирих

 | Flag of Switzerland |
|  |
| 100.000+ | 
* Базел
* Берн
* Женева
* Лозана
* Винтертур

 |
|  |
| 30.000+ | 
* Бјен
* Хур
* Фрибур
* Кениц
* Ла Шо де Фон
* Луцерн
* Лугано
* Нешател
* Санкт Гален
* Шафхаузен
* Тун
* Устер
* Верние

 |

 |

 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 130173038
* LCCN: n79062979
* GND: 4004617-5
* SELIBR: 140531
* SUDOC: 026406268
* BNF: cb11865939n (податоци)
* HDS: 007478
* NDL: 01099869
* NKC: ge128722

 |

 |
**Аргун** (руски: *Аргунь*)or **Ергун** (монголски: *Эргүнэ мөрөн*; манџурски: Ергуне бира; кинески: 额尔古纳河) — река во Азија што образува дел руско-кинеската граница. Во горното течение (во Кина) реката се нарекува **Хајлар** (海拉尔河, трск. *хајлаер хе*). Долга е 1.620 км и ја означува границата (уредена со Нерчинскиот договор од 1689 г.) помеѓу Русија и Кина во должина од околу 944 км, сè додека не се влее во Амур. Името потекнува од бурјатскиот поим *Ургенгол* (*урге* „широка" + *гол* „река").

Извира од западната страна на венецот Голем Хинган во Внатрешна Монголија. Се слева со заедно со Шилка во Уст Стрелка и го образува Амур.

Керлен–Аргун–Амур
-----------------

Во годините со поголемо количество на врнежи, неистечното езеро Хулун знае да се излие на северниот брег, и водата да се прелее во Аргун по 30 км. Речниот систем Керулен–Аргун–Амур има вкупна должина од 5.052 км.

Поврзано
--------

* Керулен
* Шилка

Наводи
------

1. ↑  Е.М. Поспелов, *Географические називания мира* (Москва: Русские словари, 1998), стр. 42.

Надворешни врски
----------------

* „Аргун" — Голема советска енциклопедија (руски)

Координати: 53°20′N 121°28′E﻿ / ﻿53.333° СГШ; 121.467° ИГД﻿ / 53.333; 121.467
Знак од аголник и шестар на вратат на Храмот на слободните ѕидари во Борнмут, Англија
**Аголник и шестар** (или, поточно, аголник и шестар споени заедно) — најпрепознатлив симбол во масонството. И аголникот и шестарот се архитектонски алатки и се користат во масонскиот обред како амблеми за подучување на симболички лекции.

Некои ложи и обреди ги објаснуваат овие симболи со лекции за однесување. На пример, Данкановиот масонски монитор од 1866 година ги опишува како: „Аголник, за да ги усогласиме своите постапки; Шестар, за да нè ограничи и држи во границите на целото човештво". Меѓутоа, бидејќи слободното ѕидарство е недогматично, не постои општо толкување на овие симболи (или кој било друг масонски симбол) што се користи во цело слободно ѕидарство.

Со буквата „Г"
--------------

Приказ на аголник и шестар со буквата „G" во средината.
Во многу земји од англиското говорно подрачје, аголникот и шестарот се прикажани со буквата „Г" во средината. Водечката буква има повеќе значења и претставува различни зборови во зависност од контекстот во кој се зборува. Најчесто „G" значи Бог (англиски. *God*). Второто значење е дека ја означува геометријата за да ги потсети на слободните ѕидари дека геометријата и масонството се синонимни поими кои се опишани како „најблагородни науки" и „основата врз која се надградува масонството и сè што постои во целиот семир". Во сличен контекст, ова може да значи и Големиот архитект на Семирот (англ.: *Great Architect of the Universe*) што значи неденоминациско повикување на Бога.

Употреба на симболот од други братства
--------------------------------------

Аголникот и шестарот се користат како симбол од неколку други организации, понекогаш со дополнителни симболи:

* Ред на слободни градинари (англ. *Order of Free Gardeners*), во својот знак додава отворен нож за режење во аголникот и шестарот.
* Помлад ред на обединети американски машинци (англ. *Junior Order of United American Mechanics*), во својот знак додава рака и чекан во каголникот и шестарот.
* Независен обединет ред на машинци (англиски. *Independent United Order of Mechanics* ) го задржува знакот непроменет.
* Кралска црна институција (англ. *Royal Black Institution*) го задржува знакот непроменет.
* Столарска компанија на градот и округот Филаделфија (*Carpenters' Company of the City and County of Philadelphia*) користи аголник и три шестари во својот знак. Нивниот знак е сличен на оној на Обожувачката компанија на столари од Лондон.
* Црквата на Исус Христос на светците на последните дни користи посебни ознаки на аголникот и шестарот на храмските одежди.

Наводи
------

1. 1 2  Malcolm C. Duncan, Duncan's Masonic Ritual and Monitor
2. ↑  Peter Gilkes, Masonic ritual Spoilt for choice Архивирано на 8. studenoga 2017.. Masonic Quarterly Magazine (10, 2004.)
3. ↑  The "G" In Masonry's Emblem, *phoenixmasonry.org*
4. ↑  Ancient Order of Free Gardeners, *freemasonry.bcy.ca*
5. ↑  Junior Order of United American Mechanics,
6. ↑  Independent United Order of Mechanics, *iuom.org*
7. ↑  Royal Black Institution, *royalblack.org*
8. ↑  About The Carpenters' Company
9. ↑  Company of Carpenters, *carpentersco.com*
**Џет** (англиски: Jet) ― измислен супер јунак објавен од DC Comics. Таа за прв пат се појавила во *Милениум* #2 (јануари 1988 година), а билае создадена од Стив Енгелхарт и Џо Статон.

Измислен животопис на ликот
---------------------------

Творците на Корпусот на Зелени Фенери, Чуварите на универзумот, планирале да создадат свои наследници, раса на нови чувари. Чуварите предвиделе дека нивните наследници биле предодредени да потекнуваат од планетата Земја, па ги канализирале своите огромни моќи во „Милениумскиот проект", собирајќи десет поединци заедно, учејќи ги за природата на космосот и обдарувајќи ги со бесмртност и натчовечки моќи. Една од нив била Селија Виндворд, млада Јамајканка која живее во Обединетото Кралство, на која чуварите и дале моќ да ги контролира електромагнетните енергии. Таа станала Џет и им се придружи на другите јунаци што Чуварите ги направиле во тимот наречен (доволно соодветно) Новите чувари. Џет се борела со многу непријатели, но се заразил со ХИВ борејќи се со „Хемо-Гоблин". Како што нејзините симптоми се влошиле во СИДА, таа ја искористила својата последна енергија за да одбие инвазија на вонземјани, чин што и го одзел животот.

Една година подоцна, Џет очигледно е жива и е водач на Глобалните чувари. Таа јавно се откажа од акциите на Зелените фенери, велејќи дека тие ги прекршиле правилата на странските земји и го поткопа обидот на нејзиниот тим да докаже дека металуѓето можат да дејствуваат без владини ограничувања. Таа собираше повеќе неамерикански херои, дури и ја принудуваше новата Кримсон Фокс да се приклучи на нејзиниот тим.

Како што се гледа на страниците на *Зелениот Фенер*, Џет и нејзиниот тим биле под психичка контрола на двајца Безлични Ловци.

Моќи и способности
------------------

Џет има способност да создава различни облици на електромагнетни бранови, како што се микробранови, за да се користат за различни намени.

Таа може да испука експлозии на топлина и сила, да создава електромагнетни импулси, да придвижува и манипулира метал со магнетни полиња, да исфрла електрична енергија и да гледа во други честоти од спектарот освен видливата светлина (како што се ултравиолетовите и инфрацрвените зраци).

Таа може да лета со „јавање" на природното електромагнетно поле на Земјата (преку магнетна левитација).

Кога ги користи своите моќи, нејзината коса наликува на зелен пламен, иако таа нема никакви способности поврзани со пожар.

Во други медиуми
----------------

Селија Виндворд се појавува во третата сезона на *Млад сојуз на правдата*, со гласот од Лорен Том.

Наводи
------

1. ↑  Englehart, Steve (w), Staton, Joe (p), Gibson, Ian (i). "The Rising and Advancing of Ten Spirits" *Millennium* 8: 14 (February, 1988), DC Comics
2. ↑  Greenberger, Robert (2008). „Global Guardians". Во Dougall, Alastair (уред.). *The DC Comics Encyclopedia*. New York: Dorling Kindersley. стр. 138. ISBN 978-0-7566-4119-1. OCLC 213309017.
**Јован Ангелов - Циго** (23 септември 1942, во Скопје - 1995, во Скопје) — македонски алпинист, планинар, инструктор по алпинизам, познат како ментор и инструктор за планинарство и алпинизам на повеќе генерации Македонските алпинисти, еден од основоположниците на Македонскиот алпинизам. Има реализирано голем број на алпинистички искачувања како во земјата, така и во странство.

На 6 август 1964 година, заедно со Силвијо Вершо од Риека ја имаат искачено насоката „Чопов Стебер" на Северната Триглавска Стена, Јулиски Алпи, Словенија.

Во 2005, постхумно добива спомен-плакета од страна на Советот на Општина Кисела Вода, Скопје.
***Бјанко и Неро*** (италијански за „Црно и бело") е италијански филмски журнал. Тоа е најстарата филмска публикација во Италија.

Историја и профил
-----------------

*Бјанко е Неро* е основан во 1937 година од Лујџи Кјарини како официјален орган на драмската школа Centro Sperimentale di Cinematografia. Започнало како месечно списание, а неговата содржина вклучувала критики и есеи за филмска педагогија и теорија. Нејзиниот прв директор бил Лујџи Фреди. Од 1939 година, списанието објавило и серија специјални монографски книги за историјата, формата и техниката на кинематографијата. Привремено престанал да се објавува помеѓу 1944 и 1946 година поради Втората светска војна и продолжил во 1947 година. Во 1999 година, списанието го променило правописот на *Бјанко и Неро* и станал двомесечно.

Списанието го издава Универзитетот во Рим.

Шпанското филмско списание Објективо било по моделот на *Бјанка е Неро*.

Белешки
-------

1. ↑  „Journal List January 2015". *FIAF*. Архивирано од изворникот на 19 October 2015. Посетено на 22 January 2015.
2. 1 2 3 4 5  Gino Moliterno (2009). *The A to Z of Italian Cinema*. Scarecrow Press. ISBN 978-0810868960.
3. 1 2 3 4  Maurizio De Benedictis (2003). *Enciclopedia del Cinema*. Treccani.
4. ↑  Letizia Ciotti Miller (Autumn 1961). „Reviewed Work: Bianco e Nero". *Film Quarterly*. **15** (1). JSTOR 1210589.
5. ↑  O. Ferrán; G. Herrmann (17 September 2014). *A Critical Companion to Jorge Semprún: Buchenwald, Before and After*. Palgrave Macmillan US. стр. 104. ISBN 978-1-137-43971-0.

Надворешни врски
----------------

* Рекорд WorldCat
**Роза Фитингхоф** (5 мај 1872

 – 27 март 1949

) — шведска писателка на романи. Била позната по нејзиниот интерес за кучиња. Нејзината мајка и нејзината тетка, Малвина Бракенхиелм била исто така романописци.

Животопис
---------

Фитинхоф е родена во парохијата Торсакер од снисходлив татко, Конрад Фитингхоф и Лаура Фитинхоф, која била писателка. Живеела во голема куќа во Екенхолм каде татко ѝ и подарил стадо ирваси и парoброд како подарок за крштевката. Меѓутоа, кога таа имала осум години, семејното богатство исчезнало и тие се преселиле во помала куќа во Блекинге. Таа била посветена на нејзината мајка и се школувала во Стокхолм. Нејзината мајка и татко биле отуѓени, а мајка ѝ прифатила станари и почнала да пишува. По училиште станала асистент на нејзината мајка. Нејзината мајка се приклучила на писателската асоцијација и станала дел од културната група на главниот град.

Нејзината мајка починала во 1908 година и дури во 1911 година таа објавила сопствено дело. Романите продолжиле, но бил забележан недостатокот на сложеност во нејзините ликови. Била многу поуспешна кога пишувала за кучиња и тоа била нејзината страст. Таа чувала голем број пудлици и пишувала приказни за кучиња. Се зборувало дека таа подобро ги разбира кучињата отколку луѓето, иако било забележано и нејзиното знаење за жителите на Лапонија. Таа поминала неколку празници во Лапонија и го искористила ова искуство во нејзиното пишување на *Непознати сили* во 1937 година. Следната година таа платила посмртните останки на нејзиниот татко да бидат отстранети за да и се придружи на мајка ѝ во црквата Сулефтео.

Фитингхоф ја напишала својата последна книга *„Коњаницата на сеќавањата"* во 1948 година, која била биографска. Таа починала во парохијата Дендерид следната година.

Наводи
------

1. 1 2 3  „L M E Rosa Fitinghoff - Svenskt Biografiskt Lexikon". *sok.riksarkivet.se*. Посетено на 2020-01-29.
2. 1 2  „skbl.se - Laura Matilda Bernhardina Fitinghoff". *www.skbl.se*. Посетено на 2020-01-29.
3. ↑  „Laura Fitinghoff uppmärksammades på dödsdagen". *allehanda.se* (шведски). 2016-08-31. Посетено на 2020-01-29.
4. ↑  „Fitinghoff, släkt - Svenskt Biografiskt Lexikon". *sok.riksarkivet.se*. Посетено на 2020-01-29.
5. ↑  „Libris Katalogisering". *libris.kb.se*. Посетено на 2020-01-29.

Дополнително читање
-------------------

* Rosa Fitinghoff at Svenskt kvinnobiografiskt lexikon
Слад за производство на виски
**Слад** — ‘ртена житарица, најчесто од јачмен, која се пржи за да ги ослободи сите ароми и се користи во производството на пиво, виски и други алкохолни пијалаци.

Процесот на добивање слад е едноставна операција која го следи природниот развој на житарицата, најчесто јачмен, но исто така пченица, ‘рж, овес, за истата да даде некои ензими и шеќери.

Производство
------------

Надолжен пресек на јачменово зрно
Сладот се произведува во сладари, а одговорното лице се вика сладар.

Прием на житарицата
-------------------

Претставува квалитативно оценување на технолошките показатели – зафатнинска маса, апсолутна маса, рамномерност на големината на зрната, влажност, содржина на белковини и др.

### Прочистување и сортирање

Прочистувањето се врши во машини кои ги отстрануваат лесните и тешките честички и магнетен сепаратор кој ги задржува металните примеси.

Потоа зрната се сортираат по големина со машини за сортирање заради тоа што различните големини на зрна бараат различно време за киснење. Потоа суровината се складира и во тој период таа може да доузрее што е важен дел во технолошкиот процес.

### Киснење

Преобразувањето на зрната во слад се случува при нивното ‘ртење. За истото да се предизвика, зрната се киснат во вода. Нивната нормална содржина на вода е околу 11-12%, а за изртат потребно е да истата да достигне 42-44%.

### ’Ртење

’Ртењењето се изведува во уреди кои поддржуваат оптимална влажност, температура и содржина на јаглерод диоксид (CO2) во воздухот. Зрнестата маса периодично се размесува.

Во процесот на ‘ртење на зрната во нив се активираат ензими, кои го разградуваат скробот и високомолекулните белковини во растворливи соединенија. Во оваа фаза суровината се нарекува „зелен слад".

### Сушење

Високата содржина на вода во зелениот слад, го прави истиот нетраен, а тоа го отежнува неговиот транспорт и складирање. Затоа тој се суши во сушални со дување на топол воздух. Процесот трае околу 24 часа, и е специфичен за различни видови сладови. При светли сладови, температурата на крајот на сушењето достигнува 80 степени Целзиусови.

### Одвојување на никулците

При ‘ртењето на зрната им растат никулци и се налага нивно отстранување. Истото се врши машински со посебни машини.

### Складирање

Веднаш по сушењето сладот е трошлив и тоа може да ја наруши технологијата на производство на пијалакот. Затоа сладот се складира извесен периода за да достигне рамнотежна влажност. После тоа е спремен за производство.

Наводи
------

1. ↑  „How to brew manually *by John Palmer"*. Архивирано од изворникот на 2015-10-18.
2. ↑  „Quality Factors for Malting, Brewing and other End-uses". Oregon State University.
3. ↑  „What is malting?". Архивирано од изворникот на 2015-10-09.
4. ↑  *Kirk-Othmer Food and Feed Technology*. New York: Wiley-Interscience. 2007. стр. 116–120. ISBN 0-470-17448-X.
5. ↑  Пиво – приказната за златниот пијалак

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85080193
* GND: 4168742-5
* BNF: cb11981874h (податоци)
* NDL: 00560487
* NKC: ph125614

 |

 |
**Македонското научно друштво** од Битола е организација којашто се занимава со научни прашања од различни области.

Историјат
---------

Македонското научно друштво - Битола ги имало следниве називи:

* Научно Друштво (1960-1968)
* Друштво за наука и уметност-Битола (1968-2002)
* Македонско научно друштво-Битола (2002-....)

Со решение Бр. 04-3214/60 од Секретаријатот за внатрешни работи на Општината Битола, на 25. април 1960 година,во просториите на Државниот архив-Битола, формирана е првата научна асоцијација под името Научно друштво-Битола. Иницијатори за формирањето беа група битолски интелектуалци и тоа: Милош Хр.Константинов-архивист, Душан Хр.Константинов, Коста Хр.Цингаровски-архивист, Тодорка Хр.(Спанакова) Дога-пом.архивист, Теко И.Таип-службеник, Олга Кривашија-проф. по историја, Велимир Ј.Костовски-проф. по географија, инж.Живко Паришко, Александар Ѓ.Тодоровски-проф. по биологија, Јован Д.Кочанковски-наставник по историја, Томе Ивановски-правник, Димитар Димитровски-наставник по македонски јазик и Владимир Ивановски-учител. 

Првиот претседател на Научното друштво е професорот по македонски јазик Живко Василевски, а секретар Душан Хр.Константинов. Тогаш беше донесен и првиот нормативен акт, наречен Правилник за работа, со вкупно 13 члена ,а било одлучено да се издава и научно гласило на Друштвото, наречено ,,Прилози". 

Првата редакција на Списанието ја сочинуваат:д-р Милош Хр.Константинов,главен и одговорен уредник и членовите Коста Ан.Цингаровски, Димитар Димитровски-Такули и Тодорка Хр.(Спанакова) Дога.

Одделенија
----------

Друштвото го сочинуваат следните одделенија:

* Одделение за општествени науки
* Одделение за правни науки
* Одделение за природни науки
* Одделение за применети науки и медицина
* Одделение за технички науки
* Одделение за уметност
* Одделение за лингвистика и литература
* Одделение за историско-географски науки

Надворешни врски
----------------

* Македонско научно друштво - Битола Архивирано на 18 јуни 2014 г.
**Онгерман** (шведски: *Ångermanälven*) — една од најдолгите реки во Шведска со должина од 460 км. Таа е трета по полноводност во земјата, по Јета и Луле.

Име
---

Името на реката доаѓа од старонордискиот поим *anger*, што значи „длабок фјорд" и се јавува како топонимска составница во Норвешка и Норланд во Шведска.

Течение
-------

Реката извира од Скандинавските Планини на југот на шведската покраина Лапонија. Потоа тече низ Јемтланд, и станува пополноводна во покраината Онгерманланд, чие име е земено од реката. Главни притоки се Војмон, Фјелше и Факс. По течението од Онгерман се двои растоката Венгел.

Онгерман е пловен околу 80 км од морето. Во последните 30 км (по гратчето Сулефтео) тече низ живописната долина Одален. Реката завршува во Ботнискиот Залив на Балтичкото Море близу гратчето Крамфорс.

Наводи
------

1. 1 2  NE (2010). sfnp error: no target: CITEREFNE2010 (help)
2. ↑  SMHI (2010). sfnp error: no target: CITEREFSMHI2010 (help)
3. ↑  EB (1878). sfnp error: no target: CITEREFEB1878 (help)

### Бибиографија

* „Angermann", *Encyclopædia Britannica*, 9th ed. Vol. II, New York: Charles Scribner's Sons, 1878, стр. 29.
* „Ångermanälven", *Nationalencyklopedin*, Посетено на 11 јули 2010. (бара претплата) (шведски)
* „Län och huvudavrinningsområden i Sverige" (PDF), *SMHI*, Swedish Meteorological and Hydrological Institute, Посетено на 11 јули 2010. (шведски)

Надворешни врски
----------------

* Онгерман на Ризницата ?

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 315129953
* LCCN: sh88006689
* GND: 4227962-8
* SELIBR: 160802
* SUDOC: 14490554X

 |

 |
Темпл: Школа за бизнис на Фокс - Алтер Хол, 13-та и МонтгомериТемпл: Школа за бизнис на Фокс - Алтер Хол, 13-та и Монтгомери
**Универзитетот „Темпел"** (познат и како **„Темпел"** или **ТУ**) е јавен истражувачки универзитет во Филаделфија, Пенсилванија, САД. Основан е во 1884 година од баптистичкиот свештеник Расел Конвел. На 12. мај 1882 година е преименуван како колеџ „Темпел" во Филаделфија. Во 1907 година, институцијата го менува својот статус и официјално постанува универзитет.

Во 2019 година, „Темпел" има повеќе од 40,000 додипломски, постдипломски и стручни студенти. Овој универзитет е еден од најголемите центри во светот за стручно образование (право, медицина, подиатрија, фармација, стоматологија и архитектура), а на него се обучува наголем дел од стручните работници во Пенсилванија.

Наводи
------

1. ↑  „Carnegie Classifications | Institution Lookup". *carnegieclassifications.iu.edu*. Посетено на 2020-04-03.[*мртва врска*]
2. ↑  „TEMPLE UNIVERSITY AT A GLANCE 2019–2020" (PDF). *Мрежно место на универзитетот „Темпел"*. Посетено на 3 April 2020.
**Specman** е АЕД алатка, која се користи за афтоматизирање на потврда на машинска опрема. е специјализирана средина за работење со, составување и отстранување грешки на јазикот за потврда на машинска опрема *e*.

Specman е изворно дело на Verisity, млада израелска форма, која што подоцна е преземена (купена) од Cadence. 

За да може да се направи пробен праг (*testbench*) на дизајн, Specman треба да биде наврзан со со логички симулатор за HDL (јазик за изработка на машинска опрема).

Надворешни врски
----------------

* Архивирано на 22 февруари 2012 г.
* 
* Архивирано на 23 јануари 2009 г.
* 
* Editor Syntax Highlighting Modes
	+ Emacs Specman Mode Архивирано на 20 ноември 2008 г.
	+ VIM Specman Mode Архивирано на 20 ноември 2008 г.
	+ JEdit Specman Mode
	+ DVT
**Јагурина** или **јагурида** — грозје од втора генерација.

Образување
----------

Јагурина и грозд на кои се гледа разликата во зрелост
Како што расте лозата, на ластарот се појавуваат гроздови. При значаен раст може да се создаде грозд од второ цветање, но јагурината најчесто се појавува по поткршување, т.е. по отстранувањето на врвовите на ластарите, што го активира растот на „споредни", странични гранки од втора генерација. Токму на нив се јавува второто цветање и создавањето на гроздови од втората генерација. Појавувајќи се еден месец, па дури и месец и половина подоцна од првите, тие немаат време да созреат, освен во исклучително раните години. Од друга страна, тие користат дел од енергијата што ја произведува лозата и во голем број можат да ѝ наштетат на добрата зрелост на грозјето од првата генерација (што се бере за време на гроздоберот). Јагурината има помала содржина на шеќер и поголема содржина на киселина.

Последици во лозарството
------------------------

Одредени лозарски операции може да ја поттикнат појавата на јагурина. Преголемо или прерано поткршување ја поттикнува нивната појава. Некои сорти грозје, како што е гаме, се исто така поподложни на појава на јагурина. Оваа мана може да се претвори во квалитет: за време на доцните мразови што ги уништуваат првите пупки, вторичниот плод сепак може да донесе берба иако мала и не со квалитетот на првата.

Употребата на хемиски средства може да помогне да се избегне појава на премногу јагурина.

Илустрации
----------

Споредба на грозд и јагурина од сортата гаме на ист датум во септември.

* Несозреана јагурина од гамеНесозреана јагурина од гаме
* Зрел грозд гамеЗрел грозд гаме
* Јагурина од пино ноар созрезана во зима наместо наесенЈагурина од пино ноар созрезана во зима наместо наесен

### Поврзано

* Лозарство
* Грозје

### Наводи

1. ↑  „јагурина" — Дигитален речник на македонскиот јазик
2. ↑  „јагурина" — Официјален дигитален речник на македонскиот јазик
3. ↑  „јагурида" — Дигитален речник на македонскиот јазик
4. ↑  „јагурида" — Дигитален речник на македонскиот јазик
5. ↑  „L'éclaircissage chimique ou physiologique". Institut français de la vigne et du vin. Архивирано од изворникот на 2017-06-30. Посетено на 10 octobre 2010. Проверете ги датумските вредности во: `|accessdate=` (help)
**Мара Исаја** (родена во 7 септември 1927

 во Плоешт - починала на 23 октомври 2006

 во Скопје) — македонска театарска, филмска и телевизиска глумица.

Животопис
---------

Исаја е родена во Плоешт, Романија, во 1923 година, како дете на македонски печалбар од Тетово. На само 16 години се запишала на Конзерваториум за драмски уметности во Букурешт, а паралелно учела и гимназија. Како една од најдобрите студентки, дипломирала на 18 години. Првиот глумечки ангажман го добила во елитниот Народен театар во Букурешт, во кој членувала до 1951 година, кога заедно со семејството дошла во Македонија. Во Македонскиот народен театар е вработена од 1954 година, а во 1964 година, заедно со една поголема група на истакнати глумци од МНТ премина во тогашниот Младинско-детски, денес Драмски театар, каде што најзиниот раскошен глумечки талент дошол до полн израз. Упорна, професионална и фанатично работлива, во текот на следните три децении, Исаја одиграла редица различни театарски и филмски улоги. Таа останала запаметена по антологиската претстава „Столови" од Јонеско, кога остварила бравурозна улога, заедно со својот брат Јон Исаја, во 1980 година. Тоа била првата претстава од Јонеско, поставена на театарска сцена во Македонија. Добитник е на наградата „13 ноември", а во 2005 на фестивалот „Војдан Чернодрински" од Прилеп ѝ била доделена наградата за животно дело. Починала на 23 октомври 2006 во Скопје.

Филмографија
------------

Толкувала големи улоги на радиото и на телевизијата, а за своите успешни настапи во македонските играни филмови „Мементо" и „Планината на гневот" е наградена на Филмскиот фестивал во Ниш, Србија.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Година** | **Филм** | **Улога** |
| 1961 | Мирно лето ТВ-филм |  |
| 1967 | Мементо ТВ-филм |  |
| 1967 | Македонска крвава свадба ТВ-филм |  |
| 1969 | Планината на гневот ТВ-филм | Калина |
| 1970 | Цената на градот ТВ-филм | Старица 2 |
| 1971 | Македонскиот дел од пеколот ТВ-филм |  |
| 1971 | Некаде морам да те чекам ТВ-филм |  |
| 1973 | Недела ТВ-филм | Трендафила |
| 1977 | Исправи се, Делфина ТВ-филм | Сопругата на француската обала |
| 1981 | Црвениот коњ ТВ-филм |  |
| 1982 | Илинден ТВ-серија |  |
| 1982 | Гласот ТВ-филм | Аббес |
| 1983 | Црвениот коњ ТВ-серија |  |
| 1984 | Го мемираше мојот јастреб ТВ-филм | Сопругата на Сулејман |

Наводи
------

1. ↑  Ivan Ivanovski (1997). *Osnovopoložnici na akterskata umetnost vo Makedonija*. MM.
2. 1 2  „Мара Исаја беше една од најкултивираните глумици во Македонија". Утрински Весник. 25 октомври 2006. Посетено на 2011-01-02.
3. ↑  „Култура и спорт: Македонските новинари и фотографи добија награди на ОН". Ѕеtimes. 25/10/2006. Посетено на 2011-01-02. Проверете ги датумските вредности во: `|date=` (help)

Надворешни врски
----------------

* Мара Исаја на  Семрежната филмска база на податоци (англиски)