recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 867 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **867** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 867 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Хедо Туркоглу** (турски: *Hedo Türkoğlu*) (роден на 19 март 1979

 година во Истанбул, Турција) е турски професионален кошаркарски играч во НБА кој моментално настапува за екипата на Орландо Меџик.

Својата кошаркарска кариера ја започнал во екипата на Ефес Пилсен во 1996 година. Во 2000 година бил избран како 16 пик од страна на Сакраменто Кингс. Настапувал и за екипите на Сан Антонио Спарс, Торонто Репторс и Фенекс Санс.

Наводи
------

1. ↑  „Magic Receive Turkoglu, Richardson & Clark From Suns". *NBA.com*. 2010-12-18. Посетено на 2010-12-18.

Надворешни врски
----------------

* Официјално мрежно место Архивирано на 10 април 2008 г.
* Профил на NBA.com
* Профил на TBLStat.net
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 856 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **856** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 856 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
*Торе дела Муда*, Џовани Паоло Ласинио, гравури од 1865 година.
**Торе деи Гуаланди,** позната и како **Кула Муда**, е поранешна кула во Пиза, централна Италија, сега вклучена во Палацо дел Орологио.

Опис
----

Се наоѓа на северниот дел од *Пјаца деи Кавалиери*. Оригиналната кула се наоѓала на десната страна на сегашната зграда. Гуаланди било името на семејството Пизанско кое ја поседувало кулата.

 Палацо дел Орологио
Уголино дела Герардеска, неговите синови и двајцата внуци биле затрупани во кулата и умреле од глад во 13 век.

Надворешни врски
----------------

* 
* 
* 
* 

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија поврзана со Италија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Стеван Сретеновиќ** (25 септември 1995) е српски ракометар на РК Мешков Брест и на српската репрезентација .

Кариера
-------

Откако играл за Партизан, Сретеновиќ се преселил во странство во Франција и потпишал договор со УСАМ Ним Гард во август 2016 година.

Српски репрезентативец од 2014 година, Сретеновиќ учествувал на Европското првенство во ракомет за мажи во 2020 и 2022 година.

Тој ја претставувал Србија на Европското првенство во ракомет за мажи во 2020 и 2022 година.

Наводи
------

1. ↑  „Perićeva šansa mladima" (Serbian). mondo.rs. 22 December 2014. Посетено на 18 June 2020.CS1-одржување: непрепознаен јазик (link)
2. ↑  „Перуничић изабрао 17 играча пред пут у Француску". *rss.org.rs*. 30 December 2019.
3. ↑  „2020 European Men's Handball Championship squad" (PDF). Архивирано од изворникот (PDF) на 2022-01-23. Посетено на 2022-01-23.

 

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа биографска статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Стеван Трајков Калески** — македонски револуционер во ВМОРО. Активен учесник во ослободувањето на Македонија.

Животопис
---------

**Стеван Трајков Калески** е роден во 1871 година во селото Долно Дивјаци, општина Крушево.

Во македонската револуционерна организација се приклучил рано. Во 1901 година работел во неговото село заедно со Јон Кушевски и Ставри Димитров (Ставре Димитријоски). Бил дел од четите на војводите Ѓурчин Наумов, Јордан Пиперката, Блаже Биринчето, Веле Марков, итн.

Во септември 1904 година бил дел од четата на Ѓурчин Наумов, во времето кога Ѓурчин бил убиен од турскиот аскер.

Во 1910 година од страна на Турците бил затворен во затворот во Битола, како учесник во борбите против Османлиското Царство.

Во 1944 година заедно со Мате Доаѓа од Крушево ги помагал партизанските единици.

Извори
------

1. 1 2 3 4 5  Јасмина Дамјановска, Ленина Жила и Филип Петровски (2016). *Илинденски сведоштва. том II, дел II*. Скопје: Државен архив на Република Македонија.
| **Примери** |
| --- |
| → Ти беше момчето што пееше убаво на минатиот фестивал. |

**Ти** е лична заменка за второ лице еднина во македонскиот јазик. Оваа лична заменка се користи да се означи лицето со кое се зборува или кон кого се обратуваме.

Лични заменки
-------------

Личната заменка „ти" се користи како подмет во реченицата, односно да се означи лицето кое го врши дејството и лицето за кого се однесува нешто. Останатите форми за второ лице може да се видат во следнава табела, која патем ги наведува сите заменки во македонскиот јазик:

| Лични заменки |
| --- |
| број | лице | подмет | присвојна заменка и придавка | директен предмет | индиректен предмет |
| без предлози | со предлози |
| долга | кратка | долга | кратка
присвојна |
| еднина | I | јас | мој/ моја/ мое/ мои | мене | ме | мене | ми | мене |
| II | ти | твој/ твоја/ твое/ твои | тебе | те | тебе | ти | тебе |
| III | м.р. | тој | негов/ негова/ негово/ негови | него | го | нему | му | него |
| ж.р. | таа | нејзин/ нејзина/ нејзино/ нејзини | неа | ја | нејзе | ѝ | неа |
| с.р. | тоа | негов/ негова/ негово/ негови | него | го | нему | му | него |
| множина | I | ние | наш/ наша/ наше/ наши | нас | нè | нам | ни | нас |
| II | вие | ваш/ ваша/ ваше/ ваши | вас | ве | вам | ви | вас |
| III | тие | нивен/ нивна/ нивно/ нивни | нив | ги | ним | им | нив |

Потекло
-------

Македонската лична заменка „ти" потекнува од старословенската 'ты'. Така, оваа македонска лична заменка е доста слична и со останатите заменки за прво лице на останатите словенски јазици, како: *ti* на словенечки, српски, хрватски, босански и црногорски, *ти* на бугарски и украински, *ty* на полски, словачки, чешки и лужичкосрпски и *ты* на руски и белоруски.

Употреба
--------

Во македонскиот јазик оваа заменка се користи за означување на соговорник, односно второ лице еднина.

Поврзано
--------

* Заменки во македонскиот јазик
* Номинатив

Наводи
------

1. ↑  Речник на македонскиот јазик: ти на *makedonski.gov.mk*
2. ↑  Лични заменки во словенските јазици, на англиски.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за македонскиот јазик е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Македонски лични заменки |
| --- |
|  |
| 
* јас
* ти
* тој
* таа
* тоа
* ние
* вие
* тие

 |

 |
**Тејлор Мишел Момсен** (анг.*Taylor Michel Momsen* родена 26 јули 1993) е американска глумица, музичар и модел која го глуми ликот на Џени Хамфри на CW телевизиската серија Gossip Girl и на Синди Лу Ху во филмот How the Grinch Stole Christmas. Таа е и главен вокал во рок бендот The Pretty Reckless.

### Ран живот и глума

Тејлор Момсен е родена во Сент Луис(Мисури) во католичка фамилија. Таа почнала професионално да глуми од 3 години за националната реклама на Shake 'N' Bake.

### Манекенство

Во јуни 2008 година, на 14 години Тејлор се запишала на IMG Models.

### Музика

Во март 2009 година Момсен изјавила во интервју за *OK!Magazine* дека нејзиниот бенд потпишал договор со Interscope Records. Таа ги пишува сите песни, пеела и свирела на едноставна гитара на албумот.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
The Pretty Reckless |
| --- |
|  |
| 
**Тејлор Момсен** **·**  **Бен Филипс** **·**  **Марк Дејмон**  **·**  **Џејми Перкинс**Џон Секоло **·**  Мет Чијарели **·**  Ник Карбон |
|  |
| Студиски албуми | *Light Me Up* (2010) |
|  |
| EP | *The Pretty Reckless* (2010) |
|  |
| Синглови | "Make Me Wanna Die"  **·**  "Miss Nothing"  **·**  "Just Tonight" |
|  |
| Турнеи | Light Me Up Tour |
|  |
| Поврзани статии | Interscope Records |

 |

### Наводи

1. ↑  „Taylor Momsen Biography". TV Guide. Посетено на October 18, 2010.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 10175733
* LCCN: n2003080676
* ISNI: 0000 0000 8356 3618
* GND: 141515686
* SUDOC: 124063888
* BNF: cb15683982x (податоци)
* BIBSYS: 8030377
* MusicBrainz: d1ecf86c-3d89-420e-b8c1-bceb6b101c61
* NDL: 01230294
* BNE: XX4862922

 |

 |
Тирски шекел на Александар Балас, 152/1–145 п.н.е.
 Тирски шекел со глава на Мелкарт и текст *„ΤΥΡΟΥ ΙΕΡΑΣ ΚΑΙ ΑΣΥΛΟΥ"*, 102 п.н.е.
**Тирските шекели**, **тетрадрахми** ― монети од Тир, кои во Римската Империја презеле необична улога како средство за плаќање на данокот на храмот во Ерусалим, а потоа се здобиле со озлогласеност како веројатен начин на плаќање за Јуда Искариот.

Во најновиот стандард, кој исто така се користел и за данокот на храмот, монетите го носеле ликот на феникискиот бог Мелкарт или Баал, прифатен како олимпиецот Херакле од Македонците и Грците, и исмејуван како Велзевул од Евреите во времето на Селевкидите. носејќи го ловорот што ја одразува неговата улога во Тирските игри и античките Олимписки игри.

Го носеле и грчкиот натпис ΤΥΡΟΥ ΙΕΡΑΣ ΚΑΙ ΑΣΥΛΟΥ (Тиру хиерас кај асилу , „од Тир светиот [град] и [градот] засолниште"). Монетите биле со големина на современ израелски полушекел и биле издадени од Тир, во тој облик, помеѓу 126 п.н.е. и 56 н.е. Претходните тирски монети со вредност на тетрадрахма, со различни натписи и слики, биле издадени од втората половина на петтиот век п.н.е.

Откако Римската Империја ја затвори ковачницата во Тир, римските власти им дозволиле на еврејските рабини да продолжат да коваат тирски шекели во Јудеја, но со барање монетите да продолжат да го носат истиот лик и текст за да се избегнат приговорите што им била дадена на Евреите автономија.[] Тие биле заменети со монетите за време на Првата еврејска буна во 66 н.е.

Тирските шекели, Македонците ги сметале за тетрадрахми, бидејќи тежеле четири атински драхми, околу 14 грама , повеќе од претходните шекели од 11 грама, но биле сметани за еднакви за верските должности во тоа време. Бидејќи римската кованица била само 80% сребро, од почистите (94% или повеќе) тирски шекели биле потребни за да се плати храмскиот данок во Ерусалим.

Менувачите на пари наведени во новозаветните евангелија (Мат. 21:12 и паралели) обезбедувале тирски шекели во замена за римска валута кога тоа било потребно.

Поврзано
--------

* Историја на валутата
* Список на историски валути
* Шекел
* Картагински шекел, главно приближно половина тирски шекел
* Ерусалимски шекел
* Бар Кокбов шекел

Наводи
------

1. ↑  „Tyrian Shekel".
2. ↑  Historia numorum: a manual of Greek numismatics. Syria, &c.
3. ↑  „Ancient Jewish Coins Related to the Works of Josephus". Архивирано од изворникот на 2005-02-16. citing David Hendin's Guide to Biblical Coins and Y. Meshorer's Ancient Jewish Coinage.
4. ↑  „Jerusalem's Tyrian Shekels: a lesson in priorities".
5. ↑  „The role of coins in the First Revolt". Архивирано од изворникот на 29 октомври 2008. Посетено на 31 март 2022.
6. ↑  „Israel photos III".
**Текстура** е надворешна одлика на површината на секоја природна и вештачка материја кој може визуелно да се перцепира:

· природни текстури – на материјалите од природно потекло;

· вештачки текстури – на материјалите создадени од човекот по вештачки пат.

Релјефна имитација на текстура се добива со употреба на разни материјали и видови алатки. Текстура како илузија се применува во ликовната уметност како визуелна текстура на одредена површина, а се добива со разни сликарски техники. Текстурата има големо значење во секојдневниот живот, во дизајнот, ентериерот, архитектурата и уметноста.

Во дизајнот на предмети за секојдневна употреба текстурата се применува и како естетска вредност или како функција. Некои површини мора да бидат рапави (автомобилски гуми, површини на патишта, рачки на садови итн.ќ или мазни (садови, ножеви, прибор за јадење итн.) поради функционални причини – заради полесно одржување на хигиената, заради избегнување на лизгање итн. Во архитектурата, ентериерот и екстериерот, поради декоративна и функционална намена се врши комбинирање на материјали со различна текстура: мазни, рапави, сјајни, или матирани.
Талибани во Херато (2001)
Верска полиција претепува жена која ја симнала бурката
**Талибанци** (арапски: طالبان) — фундаменталистички сунитски муслимански и етнички паштунско движење кое владеело со поголемиот дел на Авганистан од 1996 до 2001 година, кога водачите на ова движење биле убиени за време на бомбардирањето од страна на САД и Северната алијанса. Помали групи на ова движење сѐ уште се активни и се борат во герилски борби или со тероризмот против НАТО-пактот и актуелната влада на Авганистан.
Додека биле на власт, Талибанците принудувале на најстрого придржување на шеријатските закони некогаш видно во исламскиот свет и станале познати по своето однесување кон жените. Тие не смееле да работат ниту да учат, туку од осмата година морале да го читаат Куранот. Тие кои сакале да сучат оделе во подземни училишта. Покрај тоа, жените не смееле да излезат надвор од домот без придружба на мажот или некој машки роднина, и задолжително кога излегувале од домот морале да носат бурка. Жените биле јавно стрелани и каменувани поради кршење на талибанските закони.

Терористичката група на Ал Каида била сојузник на Талибанците.

Талибанци во моментов има околу 12.000 по тврдењето на истите, а нивни водач бил мула Мухамед Омар

Талибанско знаме

Поврзано
--------

* Војна против тероризмот

Надворешни врски
----------------

* Мрежно место на талибанците
* Who are the Taliban? BBC News Asia
**Торомонскиот** (*Toromona*), познат и како **торомонајски** или **торомоноански јазик** — исчезнат јазик кој се зборвал во Боливија. Јазикот е дел до западната група на такански јазици. Во 1983 година биле објавено дека јазикот го зборуваат околу 200 жители, но од тогаш не се забележал активен зборувач на јазикот. Според уставот на Болвија, јазикот е еден од службените јазици во државата.

Поврзано
--------

* Портал: Јазик
* Портал: Боливија

* Боливија
* Јазици во Боливија
* Такански јазици

ɤ *Оваа статија поврзана со американските староседелски јазици е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите*.


1. ↑  Торомонски јазик - *Ethnologue* (XVI изд, 2009)
Карта на Хебридите
**Хебриди** (англиски: *Hebrides*, гелски: *Innse Gall*) — архипелаг долг околу 200 километри крај западниот брег на Шкотска во Хебридското Море. Овие острови понекогаш се нарекуваат „Западни Острови".

Хебридите се делат на две групи острови:

* Внатрешни Хебриди: Ислеј, Јура, Скај, Мал, Разај, Стафа и Мали Острови
* Надворешни Хебриди: Бара, Бернереј, Харис, Луис, Северни Вист, Јужен Вист и Сент Килда

Архипелагот го сочинуваат околу 500 острови со вкупна површина од 7.285 км2. Населени се само 70 до 80 острови. Бројот на жители изнесува 44.759. Во геолошка смисла, карпите на Хебридите се најстари карпи на Британските Острови. Највисокиот врв се наоѓа на островот Скај, и е висок 993 метри.

Мнозинството од говорниците на гелскиот јазик живее на Хебридите, или е по потекло од овие острови. Оттука е необичното галско име на овие острови *Innse Gall*, што значи „негaлски острови" или „острoви на странците". Ова име потекнува од времето на Викинзите.

Клима
-----

На острoвите владее блага клима под влијание на Голфската струја. Јануарските температури се околу 4-5 °C, а 12-16 °C лете. Дождовите се чести, а годишната количина на врнежи е 1.000-1.200 мм. Хебридите се секогаш изложени на јаки ветрови. Просечната брзина на ветровите е преку 20 км/ч, а често достигнуваат брзина од 50-85 км/ч.

Историја
--------

Во најголем дел историјата на Хебридите се поклопува со историјата на Шкотска. Во времето на Кралството Далријада островите ѝ припаѓале на Ирска. Во периодот 572-1266 г. биле под власт на Норвежаните. Во X и XI век овде се јавила мешана галско-нордиска култура. Од XIII век Хербидите биле централен дел на власта на кланот Доналд. Тоа било шкотско поткралство кое на врвот на својата моќ ја зафаќало Северна Ирска и западниот брег на Шкотска. Малиот остров Јона бил центар на овие територии и традиционално духовно средиште на Шкотска. Христијанството од Ирска се проширило на Шкотска преку овој остров, почнувајќи од 563 година.

Надворешни врски
----------------

* Поголеми острови на Хебридите (англиски)
* Вритуелни Хебриди — водич низ островите (англиски)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Населени острови на Хебридите |
| --- |
|  |
| Внатрешни Хебриди | 
* Ајла
* Гија
* Гометра
* Дана
* Ег
* Елен да Вен
* Елен Шона
* Ерид
* Јона
* Ју
* Кана
* Керера
* Кол
* Колонсеј
* Летни Острови
* Лисмор
* Мук
* Мул
* Оронсеј
* Расеј
* Рум
* Рона
* Сандеј
* Скај
* Скалпеј
* Соеј
* Тирам
* Тири
* Улва
* Џура
* Шкрилни Острови

 | Карта на Хебридите |
|  |
| Надворешни Хебриди | 
* Балешер
* Бара
* Бенбекула
* Бернереј
* Ватерсеј
* Голема Бернера
* Гримсеј (Југ)
* Гримсеј (Север)
* Ерискеј
* Јужен Уист
* Луис и Харис
* Северен Уист
* Скалпеј
* Флода
* Фраох Елен

 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 136497476
* LCCN: sh85059893
* GND: 4023925-1
* SUDOC: 027492923
* BNF: cb11952050x (податоци)
* NKC: ge485185
* BNE: XX462612

 |

 |
Хеди Ламар во 1939 година
**Хеди Ламар** (Виена, 9 ноември 1914 - Алтамонт Спрингс, 19 јануари 2000) — австриско-американска глумица. Додека живеела во Австрија била позната како Хедвиг Ева Марија Кислер, а во Америка своето име го променила во Хеди Ламар.

Макс Рајнхарт, познат филмски и театарски режисер, изјавил дека Хеди Ламар е најубавата жена во Европа. Кога емигрирала во Америка, за неа се пишувало дека е „најубава жена во филмот". Иако нејзините глумечки квалитети се неспорни, поголемо значање од нејзините филмски остварувања, претставуваат патенти на оваа холивудска филмска дива. Денес, можеме да кажеме дека Хеди Ламар, била пионер на безжични кумуникации и дека производите што го користат нејзиниот патент се наоѓаат во секоја куќа.

Нејзиниот "систем за тајни комуникации" успешно против нацистите ја користела војската на Соединетите Американски Држави во Втората светска војна. Хеди Ламар, уште во 1941 година, заедно со Џорџ Антејл, регистрирала патент на проширен спектар во технологијата, кој после 10 години почнала да го користи американската моранарица за побрзо да се прошири на целата армија. 
Наглиот развој на дигиталната комуникација, без патентот од Хеди Ламар, не би бил возможен. Нејзиниот патент успешно се применува на мобилните телефони, факс апаратите и на сите безжични уреди.

Живеела 86 години, била мајка на три деца, снимила повеќе од 30 филмови и имала 7 бракови.

Австрија, Германија и Швајцарија го одбележуваат Денот на пронаоѓачите на 9 ноември, кага е родена Хеди Ламар.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Тропосферата** го опфаќа приземниот, најгуст слој на атмосферата. Нејзината маса изнесува приближно околу 75% од вкупната маса на атмосферата. Нејзината дебелина се движи од 8 km над поларните до 18 km над екваторијалните предели. Во неа се наоѓа околу 90% од вкупната маса на воздухот и скоро целото количество на водена пареа. Затоа, во тропосферата се одвиваат сите атмосферски појави: водениот циклус, циркулација на воздушните маси, создавање на облаците, врнежите итн. Температурата на воздухот во тропосферата опаѓа со порастот на височината за 6oC на секои илјада метри. На нејзината горна граница, температурата изнесува од -50 до -80oC. Многубројните појави и процеси во тропосферата имаат значајно влијание врз времето и климата над одредени области на Земјата. Затоа таа е најважна за живиот свет, а и целата биосфера е составен дел на тропосферата.

Надворешни врски
----------------

* Вертикалната структура на атмосферата Архивирано на 8 јануари 2009 г.
* Состав на атмосферата, од Одделот за физика при Универзитетот на Тенеси
* Хемиски реакции во атмосферата

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија од областа на физиката е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Земјина атмосфера |
| --- |
|  |
| 
* Тропосфера
* Стратосфера
* Мезосфера
* Термосфера
* Егзосфера

 |
|  |
| 
* Тропопауза
* Стратопауза
* Мезопауза
* Термопауза / Егзобаза

 |
|  |
| 
* Озонска обвивка
* Турбопауза
* Јоносфера

 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85138079
* GND: 4061018-4
* BNF: cb122016282 (податоци)
* NDL: 01200546
* NKC: ph126764

 |

 |
**Црквата на сите нации**, исто така позната и како *Church of the Agony* е римокатоличка црква која се наоѓа на гетсиманската планина во Ерусалим веднаш до Гетсиманската градина. Овде е местото каде што Исус Христос се молел вечерта пред да биде затворен.

Црквата е градена од 1919 до 1924 година со средства, донирани од многу држави, пред сè христијански. Симболите на секоја држава која учествувала во градењето се одбележани на таванот од црквата. Недалеку е опишан Исус Христос кој со својот заземен став го претставува заедничкото помеѓу Бог и човекот.

Самата црква е изградена од италијанскиот архитект Антонио Барлузи.

Современата денешна црква е изградена на местото на некогашната црква изградена од времето на крстоносците во 12 век , која била напуштена во 1345 година, како и на местото на црквата која постоела уште во 4 век во времето на Византија, која била разрушена од земјотрес во 746 година.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за црква или сличен христијански објект е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

* Лево крилоЛево крило
* Централно крилоЦентрално крило
* Десно крилоДесно крило

Надворешни врски
----------------

* Virtual Tour inside the church Архивирано на 16 јули 2012 г.
* Virtual Tour outside of the church Архивирано на 17 јули 2012 г.
* Virtual Tour of Jerusalem @ jerusalem360.com
**Стојче Ѓорѓев Кузмановски** ( 1926
 во Стрезовце, Кумановско —  1944

 во Треска, Скопско) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Произлегува од средноимотно селско семејство. Завршил основно училиште. На 1 септември 1944 година стапил во Единаесеттата македонска ударна бригада. По кратко време бил префрлен во Третата македонска ударна бригада, со која учествувал во борбите кај Штип, Кумановско и Велешко. Како храбар борец, извршувал мошне одговорни борбени задачи. Во октомври 1944 година, кај реката Треска, имал задача за кратко време да уништи едно непријателско борбено упориште, која успешно ја извршил. Но, при повлекувањето на бригадата, непријателски куршум смртно го погодил во главата. Така го изгубил животот и овој млад борец, на негови 18 години.

Наводи
------

1. 1 2  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив. 1969. стр. 207. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
**Томислав Арсо Николиќ** ( 1918
 Честелин, Бујановац, Србија ―  1943

 во Островици, Скопска Црна Гора) — српски партизан, револуционер, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Произлегува од земјоделско семејство. Завршил основно училиште и се занимавал со земјоделство. Од средината на 1942 година, работел за Народноослободителното движење. Извршувал разни задачи покажувајќи упорност и верност кон ослободителното движење. Бил ангажиран во собирањето на храна, облека и други материјали потребни за партизанските одреди. Со група другари, во мај 1943 година заминал во Јужно-моравскиот партизански одред. Истиот месец со група партизани добил задача да се пробие во Скопска Црна Гора со цел да воспостави врска со тамошните партизански одреди. Извршувајќи ја оваа задача бил заробен од балистите и стрелан кај селото Островици. Бил закопан на местото каде што загинал.

Наводи
------

1. ↑  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив. 1969. стр. 104–105. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
**Томи Прим** (севернолапонски: *Tommy Prim*; р. 29 јули 1955

) ― поранешен шведски професионален друмски велосипедист, кој возел за италијанската екипа Бјанки во периодот 1980-1986.

Во 1983 година станал прв скандинавски возач, кој освоил класична трка, кога ја однел победата на Париз-Брисел. Други успеси во кариерата му се победите на Тирено-Адријатико и Тур де Романди, како и двете втори места на Џиро д’Италија во 1981 и 1982 година.

Достигнувања
------------

1972
1.  Национално јуниорско хронометарско првенство
1976
1.  Национално друмско првенство
8. Краен пласман Тур де л’Авенир
1. Етапа 3
1978
2. Краен пласман Флеш ди Сид
9. Краен пласман Гран при Гијом Тел
1979
1.  Национално хронометарско првенство
Џиро Чиклистико д’Италија
1. Етапа 3
1. Етапа 4
1980
1. Копа Агостони
2. Краен пласман Трка околу Германија
2. Краен пласман Џиро дел Трентино
4. Краен пласман Џиро д’Италија
1. Етапа 15
4. Краен пласман Париз-Ница
1. Етапа 2
7. Краен пласман Џиро ди Сардења
9. Џиро дел’Емилија
9. Гран Премио Чита ди Камаиоре
1981
1.  Краен пласман Тур де Романди
1. Трофео Панталика
1. Етапа 5 Париз-Ница
2. Краен пласман Џиро д’Италија
3. Краен пласман Трка околу Германија
5. Трофео Лаигвелја
6. Џиро ди Ломбардија
6. Џиро ди Ромања
1982
1.  Краен пласман Трка околу Шведска
1. Етапа 7b (ITT)
2. Краен пласман Џиро д’Италија
2. Краен пласман Тур де Романди
1. Етапа 1
2. Гран Премио Индустрија е Комерчо ди Прато
3. Краен пласман Сетмана Каталана де Сиклисме
1. Етапа 1
3. Цири-Мецгете
5. Лиеж-Бастоњ-Лиеж
5. Милано-Санремо
1983
1.  Краен пласман Трка околу Шведска
1. Етапа 6b (ITT)
1. Етапа 8
1. Париз-Брисел
3. Краен пласман Тур де Романди
1. Етапа 5b (ITT)
3. Трофео Бараки
8. Краен пласман Џиро ди Сардења
1984
1.  Краен пласман Тирено-Адријатико
2. Трофео Бараки
4. Џиро ди Ломбардија
1985
1. Етапа 3b Трка околу Данска
3. Краен пласман Тур де Романди
1. Етапа 5a (ITT)
4. Краен пласман Џиро д’Италија
8. Краен пласман Трка околу Шведска
1. Етапа 6a (ITT)

Наводи
------
**Тихомир Спировски - Младичот** (Битола, 28 јануари 1968

 - Скопје, 9 април 2013

) — македонски театарски, телевизиски и филмски сценограф и костимограф.

Животопис
---------

Спировски е роден на 6 јануари во 1968 година во Битола. Завршил Филозофски факултет, Историја на уметност со археологија, на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј" во Скопје. Работел на многу голем број претстави, меѓу кои се: „Буре барут", „Црна дупка", „Хомо еректус", „Мара де Сад", „Дон Кихот", „Дундо Марое", „Тетовирани души", „Македонски рулет", „Комшилук наопаку", „Лонг плеј", „Пат за Никарагва" и други. А освен во Драмски и во МНТ, работел и во театрите во Струмица и во Битола, во КПГТ во Суботица, во Градскиот театар во Подгорица и во други театарски куќи. Спировски сценографија и костимографија потпишал и во неколку играни и телевизиски филма, како и на реклами и спотови. Работел на „Крајот на светот" на Јани Бојаџи, потоа на спотот „Сараево" - Влатко Стефановски, на „Феномен театар" и на многу други проекти. Починал во Скопје на 45 годишна возраст на 9 април 2013 година. Погребан е во родната Битола.

Наводи
------

1. ↑  Kočiški, Veljo (2004). *Makedonskiot naroden teatar vo samostojna Republika Makedonija*. Makedonski naroden teatar.
2. ↑  „Почина сценографот Тихомир Спировски - Младичот". Нова ТВ. 9-04-2013 16:27:37. Посетено на 2013-04-09. Проверете ги датумските вредности во: `|date=` (help)
**Томе Пецев Николовски** ( 1922
 во Сарај (село), Скопско — 23 август 1945

 во Нови Пазар, Кралево, Србија) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Потекнувал од cиpомашно селско семејство. Се занимавал со земјоделство. На 10 септември 1944 година стапил во НОВ и ПОЈ и учествувал во завршните операции за ослободувањето на Македонија. Со Шеснаесеттата македонска ударна бригада заминал за Сремскиот фронт. Бил борец во третата чета на првиот баталјон. Учествувал ѝ во завршните операции за ослободување на Војводина и Хрватска, како и во гонењето на непријателските сили од територијата на Југославија. На 23 август 1945 година, загинал во несреќен случај, што го предизвикал превртувањето на камионот во кој патувал. Бил погребан на патот меѓу Нови Пазар и Краљево.

Наводи
------

1. 1 2  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив - Скопје. 1969. стр. 108. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
**„Тихувај"** - музички албум на македонската група Чалгија саунд систем. Албумот е објавен во 2019 година од издавачката куќа „Профундус"

Содржина
--------

Албумот содржи девет песни:

* Двете сестри
* Спомен
* Елегична
* Солза
* Оди си
* Патот
* Калуѓерице
* Тихувај
* Бесконечна

Технички одлики
---------------

Албумот е снимен и миксуван во студиото „Профундус", а снимањето, миксот и мастерингот ги направил Дориан Јовановиќ, кој е продуцент на албумот. На албумот настапуваат членовите на групата: Добрила Грашеска (вокал и стихови), Александра Кузман (виолина), Бошко Мангаровски (канон), Дориан Јовановиќ (уд, бас и електроника) и Филип Крстевски (деф, тарабука и други ударалки). Покрај нив, на албумот гостуваат и членовите на музичкиот состав Вива стрингс: Дејан Тедосиевски (виолончело), Дубравка Зајкова (виола), Димитар Михајловски (виолина), Елена Талевска (виолина) и Ада Јовановиќ Дума (вокал). Фотографијата на внатрешната страница ја направил Гоце Наневски, а дизајнот на обвивката е Ладислав Цветковски. Објавувањето на албумот било финансиски помогнато од Министерството за култура.

Наводи
------

1. 1 2  Чалгија саунд систем, *Тихувај*, PFCD 0110, 2019.
**Томе Милчев Стефановски** ( 1919
во Црешево, Скопско ― 7 септември 1944

 во Горно Оризари, Велешко) — македонски партизан, револуционер, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

По завршувањето на основното училиште, првин започнал да учи лимарски, а подоцна изучил и столарски занает. Во 1937-1938 година било основано тамбурашкото музичко друштво *Шар*, во кое се собирала работничката младина. Од 1940 година друштвото организирало излети на Тасино чешмиче. Како организатор на овие манифестации бил фатен и притворен во затвор, каде бил задржан 27 дена.

Окупација на Македонија
-----------------------

По окупацијата, во почетокот друштвото уживало доверба, но кога била забележана неговата прогресивна дејност, полицијата почесто го праќала својот агент Цоцин, за да ја набљудува неговата работа. Бугарскиот фашистички окупатор ја открил неговата дејност и го осудил на затвор. Казната ја издржувал во Централниот затвор. По една година, на 28 август 1944 година, Третата македонска ударна бригада го ослободила заедно со другите затвореници. Веднаш и се вклучил во борбата и извршувањето на воените задачи. На 7 септември 1944 година бил на мртва стража кај селото Оризари - Велешко. Преморен од долгиот марш не ја забележа германската патрола и загинал од непријателски куршум.

Наводи
------

1. 1 2 3  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив. 1969. стр. 133. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
Каменот од Палермо од блиску. Тиу е број 4.

**Тиу** бил првиот (прадинастички) фараон на Долен Еипет во доцниот IV милеиум п.н.е. Освен дека бил владетел на Долен Египет, за него не се знае речиси ништо друго. Бидејќи нема други докази за таков владетел, тој може да биде митски крал зачуван преку усната традиција, или дури може да биде и целосно фиктивен.

Поврзано
--------

* Портал: Египтологија

* Список на фараони

Наводи
------

1. ↑  Helck, *Untersuchungen zu Manetho und den ägyptischen Königslisten* 1956, Berlin: Akademie-Verlag. Untersuchungen zur Geschichte und Altertumskunde Ägyptens 18
2. ↑  O'Mara, *Was there an Old Kingdom historiography? Is it datable?* 1996, Orientalia 65: 197-208
3. ↑  Wilkinson, Toby A. H. (2000). *Royal Annals of Ancient Egypt.* p.85 New York: Columbia University Press). ISBN 0-7103-0667-9.

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија поврзана со Стариот Египет и египтологијата е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Зимница чувана во тегли
**Тегла** е сад направен првенствено од стакло , наменет за чување воглавно на прехранбени намирници во цврста состојба, но и некои полутечни или течни. Воглавно е со цилиндрична форма, со широк отвор на врвот. За разлика од шишето, нема грло или е тоа многу кратко и широко.

Вообичаени намирници за чување во тегли се џем, мед, слатко, компот, но и зрнасте намирници како ориз, шеќер, макарони или за слатки. Незаобиколени се формата и амбалажта во подготовка на зимница. Поради формата теглите се практични и за чување на непрехранбени намирници.

Во македонскиот јазик, *тегла* поретко или воопшто не вклучува слични садови од други материјали. Пластични садови со таква формаа почесто се нарекуваат *кутии* или *кантички*. Керамички садови се нарекуваат *ќупови*.

Затоварачи за тегли најчесто се метални капачиња со навој , а исто така и од пластични капачиња на притисок. Кај теглите со помал отвор се користи чеп од плута.

Различни тегли за различна намена
---------------------------------

* Празна стаклена тегла од 250 млПразна стаклена тегла од 250 мл
* Тегла со кисели краставициТегла со кисели краставици
* Тегла со прицврстен капакТегла со прицврстен капак
* Тесна тегла со виршлиТесна тегла со виршли
* Тегла со медицински примероциТегла со медицински примероци
* Тегла со рачка, многу слична на криглаТегла со рачка, многу слична на кригла
**Хобсов Брег** (англиски: *Hobbs Coast*) — дел од бреговата линија на Земјата на Мери Берд на Антарктикот од ’ртот Беркс до точка на брегот спроти источната страна на осровот Дин (74°42′00″ S; 127°04′59″ W﻿ / ﻿74.7° ЈГШ; 127.083° ЗГД﻿ / -74.7; -127.083) или помеѓу Рупертовиот Брег на запад и Бакутисовиот Брег на исток. Се протега од 136°50′ ЗГД до 127°35′ ЗГД.

Брегот е откриен од Антарктичката служба на САД (1939–1941) и наречен по професорот Вилијам Хобс од Мичигенскиот универзитет, глациолог со специјалност по поларна географија и историја. Геолошкиот топографски институт на САД (USGS) целосно го картирал брегот со копнен земјомер и воздушни снимки на воената морнарица во периодот од 1959 до 1965 г.

Извори
------

1. ↑  „Hobbs Coast". Информативен систем за географски називи, Геолошки топографски институт на САД. Посетено на 18 јуни 2012. (англиски)

Координати: 74°50′S 132°0′W﻿ / ﻿74.833° ЈГШ; 132.000° ЗГД﻿ / -74.833; -132.000
Чајна шолја со тацничка
**Тацна** — вид мала чинијка која се користи за подметнување под шолја - поголема за кафе или помала чајна шолја за чај. Тацничката обично има подигнато средиште за да може да се вклопи во долната страна на шолјата. Намената на тацничката е да ги фаќа истурениците, прсканиците и капењата на напитокот во шолјата, така заштитувајќи го чаршафот или пијачот доколку тој ги држи в раце. Тацничката е и згодно место за оставање на користена лажичка, со помош на која на пијалакот претходно му се вмешал заблажувач или млеко.

Иако нејзе ѝ е местото на поставената маса во еден прибор за ручавање, уникатните чајните шолји често се продаваат со соодветни тацнички, или сами, или како дел од чаен сервис, во кој спаѓаат и чајник и мали десертни чинии. Сервисите обично содржат четири шолји со тацнички.

Зарф
----

Зарф е рамка за држење на шолја без рачка, на начин поцврст од тацничката. Оваа рамка е особено погодна за држење на топло кафе или чај во тенка стаклена или пластична чаша.

Поврзано
--------

* Чаен прибор
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 028 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **028** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 028 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 035 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **035** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 035 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
Трепкачка ципа кај кокошка.
**Трепкачката ципа** (наречена и „**никтитативна мембрана**", од лат. *nicto, nictare* = „трепнува") е проѕирен или прозрачен трет очен капак присутен кај некои животни. Овој очен капак се превлекува преку окото за заштита и за влажнење на окото, истовремено не попречувајќи го видот. Разни влекачи, птици, па дури и ајкули имаат целосна трепкачка ципа, додека кај многу цицачи постои само мала, рудиментирана ципа во аголот на окото. Некои цицачи, како белата мечка и некои фоки, исто така имаат целосна трепкачка ципа.

Се смета дека *plica semilunaris* е еволутивен остаток од трепкачка ципа кај луѓето.
Кај луѓето, *plica semilunaris* (видете слика) и поврзаните мускули се смета дека се еволутивен остаток од трепкачка ципа. Чарлс Дарвин забележал дека кај африканските и австралијанските домородци plica semilunaris е нешто поголема од онаа кај другите народи. Само за еден вид на приматите - *Arctocebus calabarensis* - е познато дека има целосна и функционална трепкачка ципа.

За разлика од очните капаци кај луѓето, трепкачката ципа се движи хоризонтално преку окото. Обично таа е прозрачна. Кај некои животни - нуркачи, на пример дабарот и др. таа го покрива окото за да го заштити додека животното е под вода, и кај овие видови е целосно проѕирна. Кај други животни - нуркачи како на пример морските лавови, таа го прекрива окото на суво, за да го заштити од песок и други честички. Кај птиците, често служи да ги заштити очите на родителите додека ги хранат младите. Кај белата мечка трепкачката ципа ги штити очите од снежно слепило, а кај ајкулите на пример, го штити окото кога тие го напаѓаат пленот. Клукајдрвците ја затвораат ципата неколку милисекунди пред со клунот да удрат во дрвото, за да ги заштитат очите од испаѓање од очните дупки.

Црешово око - состојба на отпуштена трепкачка ципа кај куче.
Кај мачките и кучињата, трепкачката ципа обично не е видлива, освен ако внимателно му го отворите окото на животното додека спие. Кај некои кучешки раси, ципата е склона на отпуштање, па доаѓа до состојба наречена *црешово око*.

Кај многу видови, каква било стимулација на окото (нпр. ако им дувнете) ќе резултира со рефлексно затворање на трепкачката ципа. Оваа особина се применува за проучување на условените рефлекси кај зајците.

Наводи
------

1. ↑  Owen, R. 1866–1868. *Comparative Anatomy and Physiology of Vertebrates*. London.
2. 1 2  Darwin, Charles (1871). *The Descent of Man, and Selection in Relation to Sex*. John Murray: London.
3. ↑  Montagna, W. Machida, H. and Perkins, E.M. 1966. The skin of primates XXXIII.: The skin of the angwantibo. *American Journal of Physical Anthropology*. Vol. 25, 277–290.
4. ↑  Wygnanski-Jaffe T, Murphy CJ, Smith C, Kubai M, Christopherson P, Ethier CR, Levin AV. (2007) Protective ocular mechanisms in woodpeckers *Eye* 21, 83–89.
5. ↑  Gormezano, I. N. Schneiderman, E. Deaux, and I. Fuentes (1962) Nictitating Membrane: Classical Conditioning and Extinction in the Albino Rabbit *Science* **138**:33–34.
**„Ти сурфаш, ние праќаме пирани"** (англиски: *You Surf We Send Piranhas*) — музички албум на македонската рок-група Molokai, објавен во 2012 година.

Список на песни
---------------

Албумот содржи десет песни:

* Gliding Through the Sewers
* Coralhead
* Mummies Can't Surf
* Attack of the Radiation Crabs
* Duckdiving the Tsunami
* Fujiwhara Effect
* You Surf We Send Piranhas
* Operation Overdrive
* My Girlfriend Was Kidnapped by Wiki-Tiki
* Gale Warning

Податоци за албумот
-------------------

Албумот е снимен, миксиран и мастериран од Ненад Трифуновски и Дени Крстев во август 2012 година. Автори на музиката се членовите на „Molokai", а дизајнот на обвивката на албумот е дело на Ангела Ризоска. На албумот настапуваат следниве музичари:

* Дамјан Маневски - гитара
* Дамјан Грујо - бас-гитара
* Бојан Станиќ - тапани

Наводи
------

1. ↑  Molokai, *You surf we send piranhas*, Направи заедно и Младински културен центар - Битола, 2012.
2. ↑  Molokai, *You surf we send piranhas*, Направи заедно и Младински културен центар - Битола, 2012.
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 002 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **002** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 002 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
Поглед кон езерото Треска
**Треска** претставува рекреативно езеро во село Сарај, во близина на главниот град на Македонија, Скопје. Езерото се протега на површина од 136.000 м2, длабоко е од 1,6 до 3 м и има капацитет од 10.000 капачи. Целиот спортско-рекреативен комплекс е изграден во 1978 година со самопридонес на жителите на Скопје.

Загаденост
----------

Поради загаденоста на водата, езерото е затворено како капачки објект од 1998 година. Постои иницијатива за негово повторно активирање како главна летна атракција за скопјани и иако постои фонд „Пари за Треска", единствено има средства само за да се покријат трошоците за тековно чистење на дното на езерото, како и за санација на бетонските плочи на базенот.

Наводи
------

1. ↑  Трајковска, Деспина (26 мај 2011). „Сончање без капење во езерото „Треска"". Утрински Весник. Посетено на 2011-06-12.

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Треска (езеро)" на Ризницата ? |
**Хобитите** се една од измислените раси кои се населени во пределите на Средната земја, опишани во епско-фантастичните романи на Џ.Р.Р. Толкин.

Хобитите за првпат се појавуваат во романот *Хобитот*, каде главниот херој е Билбо Багинс. Во романот *Господарот на Прстените* сретнуваме повеќе хобити како главни карактери, Фродо Багинс, Семвајс Гемџи, Перегрин Тук и Мериадок Брендибак, како и неколкумина останати, помалку важни хобитски ликови. Хобитите се исто така накусо споменати во романите *Силмарилион* и Недовршените приказни.

Според авторот, во прологот од *Господарот на прстените*, хобитите се „сродни" со расата луѓе од Средната земја. На други места Толкин ги опишува хобитите како „разновидна" или како посебна „сорта" на луѓе. Во самата приказна, хобитите и другите раси се прикажани како свесни за сличностите (оттаму доаѓаат и неформалните изрази „Големи луѓе" и „Мали луѓе" кои се употребуваат во Бри). Но, во приказната, хобитите себеси се сметаат за посебна раса. За време на настаните што се одвиваат во *Господарот на прстените*, хобитите живеат во Округот (Шаер) и во Бри, на северозапад од Средната земја, но пред крајот на книгата, некои од нив се преселуваат околу Ридовите на Кулата (англ. Tower Hills) и во Гондор и Рохан.

Наводи
------

1. ↑  Tolkien: *The Fellowship of the Ring*. Prologue. "It is plain indeed that in spite of later estrangement Hobbits are relatives of ours: far nearer to us than Elves, or even than Dwarves. [...] But what exactly our relationship is can no longer be discovered."
2. ↑  Tolkien, J. R. R. *Guide to the Names of the Lord of the Rings*, "The Firstborn"
3. ↑  Carpenter: *The Letters of J. R. R. Tolkien*, #131
4. ↑  Tolkien: *The Fellowship of the Ring*. Many Meetings. "If you can’t distinguish between a Man and a Hobbit, your judgement is poorer than I imagined. They’re as different as peas and apples."

Надворешни врски
----------------

* Were Hobbits a sub-group of Humans? from the Tolkien Meta-FAQ, compiled by Steuard Jensen
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 004 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **004** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 004 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------