recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Михел Кох** (германски: *Michel Koch*; р. 15 октомври 1991

 во Вупертал) — германски професионален велодромски и друмски велосипедист, кој вози за UCI World Tour екипата Канондејл.

Достигнувања
------------

2009
1.  Национален јуниорски хронометарски првак
1.  Национален јуниорски првак во екипна потера
1. Етапа 2 Ла Куп ду Пресидент де ла Вил де Груѕијаѕ
5. Краен пласман Трка околу Долна Саксонија
6. Краен пласман Три дена Ван Аксел
2010
2. Национално друмско првенство под 23 години
2. Национално хронометарско првенство под 23 години
5. Краен пласман Трка околу Тирингија под 23 години
10. Краен пласман Трофеу Жоаким Агостињо
2011
7. Краен пласман Ронд де л’Изар
2012
Национални велодромски првенства
1.  Екипна потера
3. Поединечна потера
1. Краен пласман Бундеслига
2. Улична награда Инголштат
3. Национално друмско првенство под 23 години
3. Котбус-Герлиц-Котбус
6. Трка околу Франкфурт под 23 години
8. Краен пласман Тур де Берлин
2014
Волта а Каталуња
1.  Спринтерски пласман
1.  Специјален спринтерски пласман

Наводи
------

1. ↑  „Михел Кох". ProCyclingStats. Посетено на 5 септември 2013.

Надворешни врски
----------------

* „Достигнувања на 38832". Cycling Archives.
* Профил на *ProCycling Stats*

Предлошка:Возачи во Канондале

|  |  |
| --- | --- |
| Знаме на ГерманијаБиографска икона | *Оваа биографска статија поврзана со германскиот велосипедизам е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Шведската глумица и драматург, **Ива Боман**,(вистинско име: *Рут Ива Елизабет Боман) Седерберг* е родена на 23 ноември 1944 година во Сундсвал, но пораснала во Анге.

Боман студирала на Шведската национална академија за мимика и глума 1969–72 година, а потоа започнала да работи во Градскиот театар во Стокхолм.

Избрана филмографија
--------------------

* 1982 - *Мама* (1982)
* 1986 – *Morrhår och ärtor*
* 1986 – *Браќата Моцарт*
* 1999–2000 – *Nu är det nu* (ТВ)
* 1995 – *Älskar, älskar inte*
* 1995 - *штала Натенс* (ТВ)
* 2002 – *Скепшолмен (ТВ серија)*
* 2006 – *Att göra en pudel*
* 2009 – *Суперхјалтејул* (ТВ)

Наводи
------

Надворешни врски
----------------

* 
* Ива Боман на  Семрежната филмска база на податоци (англиски)

* Ива Боман на базата на податоци за шведски филм
* Ива Боман на веб-страницата на Градскиот театар во Стокхолм
**Виктор Каплан** (Мјурцушлаг, 27 ноември 1876 — 23 август 1934) бил австриски инженер и пронаоѓач на Каплановата турбина.

Животопис
---------

Каплан е роден на 27 ноември 1876 година во Мјурцушлаг, Австрија, во семејството на еден железнички работник.
Завршил средно училиште во Виена во 1895 година, по што бил на Техничкиот универзитет во Виена, каде што студирал нискоградба и специјализирал за дизел мотори.

Од 1900 до 1901 година служел воена служба во Пула.

По работата во Виена и специјализацијата на мотори, Каплан се префрлил на Техничкиот универзитет во Брно за да врши истражување на Институтот за градежништво. Тој ги поминал следните три децении од својот живот во Брно, и сите негови изуми и истражувања се поврзани со неговиот професорски стаж таму. Станал редовен професор во 1909 година.

Во 1912 година ја објавил својата најистакната работа: Капланова турбина, турбина на вода која била посебно опремена за производство на електрична енергија од големите текови.

Од 1912 до 1913 година добил четири патенти за такви турбини.

Во 1913 година е именуван за шеф на Институтот за водени турбини.

Капланови турбини
-----------------

Првите Капланови турбини биле изградени во 1918 година во Австрија.
После успехот на првата Капланова турбина, турбините почнале да се користат ширум светот, и до денас останале едни од најкористените видови на водени турбини. Во 1926 и 1934 година Каплан добил почесен докторат.

Починал од мозочен удар на 23 август 1934 година во Унтерах ам Атерсе, во Австрија.
Оскар Сван на Летните олимписки игри - 1912 во Стокхолм
**Оскар Гомер Сван** (20 октомври 1847 - 1 мај 1927) бил шведски стрелач кој се натпреварувал на 3 Олимписки игри на кои освоил медал.

На Летните олимписки игри - 1908 одржани во Лондон, Сван освоил 2 златни медали, во единечно стрелање дивеч(поединечно и тимски) и бронзен медал во двојно стрелање дивеч (поединечно). Со своите 60 години, Оскар станал вториот најстар олимпионик. Од него постар бил само Џошуа Милнер кој станал олимписки шампион додека бил една година постар од Оскар.

На домашен терен, на игрите во 1912 во Стокхолм, Оскар Сван бил дел од шведскиот тим во единечно стрелање дивеч од 100m кој го совоил златниот медал. Оскар, исто така освоил и бронзен медак во двојно стрелање на дивеч од 100m поединечно. Со овој златен медал, Оскар Сван со 64 годинистанал најстариот олимпионик, рекорд кој до денес сè уште опстојува.

Последните Олимписки игри за Сван биле оние во Антверпен 1920, каде со 72 години, Оскар го освоил сребрениот медал во двојно стрелање на дивеч од 100m како дел од тимот на Шведска. Со овој успех, Оскар станал и најстариот освојувач на некој Олимписки медал (не сметајќи ги уметничките дисциплини).

На Летните олимписки игри - 1924 одржани во Париз, Оскар требало, но не се натпреварувал, бидејќи бил болен.

На сите настапи на Оскар во тимот на Шведска, тој бил придружуван од својот син Алфред Сван којшто освоил бронзен, сребрен и 2 златни медали во поединечна конкуренција.
Гратачека
**Гратачека** е ладна улична храна со потекло од Рим, Италија. Вообичаено се продава во киосци и барови, се состои од рачно ситно дробен мраз со вкус на различни вкусови на сладок сируп. Денес некои продавачи на гратачека користат механичка дробилка на мраз, наместо да го дробат или рендаат мразот со рака. Некои продавачи веруваат дека користењето машина е похигиенско во споредба со дробењето на мразот со рака.

Ала фонте д'оро
---------------

Киоскот *Ала фонте д'оро* е најстариот во градот, а им служи на Римјаните и туристите од 1913 година. Киоскот користи машински дробен мраз, наместо рачно дробен.

Галерија
--------

* Киоскот Ала фонте д'ороКиоскот Ала фонте д'оро
* Купувачи во Ла Гратачека ди Сори Мариа, Рим, ИталијаКупувачи во Ла Гратачека ди Сори Мариа, Рим, Италија

Поврзано
--------

Ситно дробен мраз

* Какигори: јапонски ситно дробен мраз
* Бингсу: корејски ситно дробен мраз
* Чуах-пинг: тајвански ситно дробен мраз
* Хало-хало: филипински ситно дробен мраз (добиен од јапонски Какигори)
* Хавајски ситно дробен мраз: хавајски ситно дробен мраз

Наводи
------

1. ↑  Roddy, R. (2016). *My Kitchen in Rome: Recipes and Notes on Italian Cooking*. Grand Central Publishing. стр. pt465-467. ISBN 978-1-4555-8517-5. Посетено на January 15, 2019.
2. ↑  Povoledo, Elisabetta (September 9, 2016). „Whether Shaved by Hand or Machine, This Roman Treat Is Just as Frosty". *The New York Times*. Посетено на January 15, 2019.
Реконструкција на лицето на Мартин де Порес
**Св. Мартин де Порес** е католички светец.

Животопис
---------

Св. Мартин се родил во Лима, Перу. Бидејќи бил мелез, тој бил напуштен од татко му поради што доживувал големи понижувања и дискриминација. Сакал да студира медицина, но поради сиромаштијата, немал можност да се запише на универзитетот и поради тоа, заминал во манастир и станал калуѓер.

Св. Мартин бил многу побожен, а Господ го обдарил со милост и мудрост, така што од него барале совет многу угледни луѓе, црковни великодостојници и кралеви. Исто така, тој имал дарба да ги лекува болните на чуден начин, а поседувал и способност за билокација, односно можел во исто време да се наоѓа на различни места.

Неговиот празник се слави на 3 ноември, а верниците му се молат за различни потреби, а го слават особено оние што се обесправени.

Наводи
------

1. ↑  „Верски календар", *Дневник*, година XVIII, број 5607, понеделник, 3 ноември 2014, стр. 26.
**Иван Иваниќ** (роден во  1867
 година во Бачко Градиште) — српски правник, дипломат и публицист.

Животопис
---------

Иван Иваниќ дипломирал на Правниот факултет во Будимпешта. Бил српски вицеконзул во Битола (1899) и извесен период секретар на српскиот конзулат во Солун. Во времето на Втората балканска војна (1913) бил службеник во военото Прес-биро на српската Врховна команда во Скопје. Работел како уредник на повеќе весници. Во своите теренски записи презентира значајни (но не секогаш веродостојни) материјали и фактографски податоци за минатото на Македонија.

Наводи
------

1. ↑  Ристовски, Блаже, уред. (2009). „*Иваниќ*". *Македонска енциклопедија*. , книга I (А-Љ). Скопје: МАНУ. стр. 583. Text "series
" ignored (help)
Свадбата на Ашот и Мирослава
**Ашот Таронит** (грчки: *Ἀσώτιος Ταρωνίτης*) бил син на дуксот Григориј Таронит и зет на цар Самоил. Додека се наоѓал во заробеништво кај Самуила, во него се вљубила Самуиловата ќерка Мирослава. Tаа му се заканила на татка си со самоубиство доколку не и дозволи да се венчаат. По свадбата Самуил ги испратил во Драч и го поставил Ашота за управник. Но Ашот и Мирослава преминале на византиска страна, отпловиле во Цариград и ги добиле титулите магистер и зосте.

Наводи
------

1. ↑  Стјепан Антолјак, Средновековна Македонија, I, Скопје, 1983;
2. ↑  Бранко Панов, Средновековна Македонија, III, Скопје, 1983
3. ↑  Милан Бошковски, Македонија во XI и XII век (надворешни упади на територијата на Македонија), Скопје, 1997.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Портрет на Гундулиќ, 1630
**Иван Гундулиќ** (Дубровник, 8 јануари 1589

 - Дубровник, 8 декември 1637

) — хрватски поет и драмски писател, патриот и поборник на ослободителните стремежи на словенските народи. Негови најпознати дела се еповите „Солзите на блудниот син" и „Осман" и драмата „Дубравка".

Гундулиќ како тема во уметноста
-------------------------------

„Сонот на Гундулиќ" од Влахо Буковац
* „Сонот на Гундулиќ" (хрватски: *Gundulićev san*) — слика на хрватскиот уметник Влахо Буковац од 1894 година.

Наводи
------

1. ↑  *Središnja Hrvatska - Dvori s pogledom*, Hrvatska turistička zajednica, 2009.

*Оваа биографска статија за личност од Хрватска е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите*.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 39390411
* LCCN: n84069451
* ISNI: 0000 0001 2128 8101
* GND: 118699288
* SELIBR: 248884
* SUDOC: 028384482
* BNF: cb12023045j (податоци)
* BIBSYS: 90720976
* NLA: 36200728
* NKC: jn20000810333
* BNE: XX1424538
* CiNii: DA02549830

 |

 |
**Четвртата македонска албанска бригада** (позната и како **Седма македонска албанска ударна бригада**), била воена единица на НОВ и ПОМ, формирана на 26 август 1944 година на планината Караорман, Струшко. Дејствувала до 1945 година. Во текот на своето постоење, се нарекувала *Четврта македонска шиптарска бригада* и *Седма македонска шиптарска ударна бригада*.

Команден состав
---------------

Команданти биле Нафи Сулејмани до март 1945 година, а потоа Чедомир Ѓукиќ. Политички комесари биле Кемал Аголи, Муртеза Пеза, Џафер Кодра и Ѓорѓи Бановиќ.  Началник на штабот од март 1945 година бил Боро Тодоровски.

Бригадата била формирана од Албанско-кичевско-дебарскиот партизански одред и од новопристигнати борци од Дебарско, Струшко и Кичевско. На денот на формирањето бригадата броела околу 450 борци, претежно од албанска националност од територијата на Македонија, но во нејзиниот состав имало и Македонци, Турци и Црногорци. 

На 15 септември, во селото Вранештица, бригадата формациски влегува во составот на Четириесет и осмата (македонска) дивизија на НОВЈ. Дејствувала главно во дебарско-струшкото подрачје против германските и балистичките сили. Учествувала во нападот на Кичево (8 октомври), во борбите на превојот Ќафасан, кај струшките села Радолишта и Заграчани (8 октомври), во нападот (29 октомври) и ослободувањето на Струга (8 ноември) и ја затворила македонско-албанската граница во тој реон, во борбите за ослободување на Кичево и Гостивар. 

На 7 јануари 1945 година бригадата била прогласена за ударна и преименувана во **Седма македонска албанска народноослободителна ударна бригада**. Била прераспределена во Четириесет и втората (македонска) дивизија, со која учествувала во борбите на Сремскиот фронт и во ослободувањето на Славонска Пожега и Загреб. На 1 февруари 1945 година, оваа бригада броела 2.796 борци, а во текот на битките на Сремскиот фронт загинале околу 288 борци и старешини.

Наводи
------

1. 1 2  д-р Марјан Димитријевски „Македонската војска 1944-1945", Скопје, ИНИ, 1999 г. стр. ​97-99
2. ↑  „„Офицер", бр. 6, 2001, 4 стр" (PDF). Архивирано од изворникот (PDF) на 2014-11-29. Посетено на 2013-07-05.
3. ↑  Билтен на ВШ на НОВ и ПОЈ, IV, стр. 46-47, Положај, ноември-декември 1944.
4. ↑  „„Офицер", бр. 6, 2001, 5 стр" (PDF). Архивирано од изворникот (PDF) на 2014-11-29. Посетено на 2013-07-05.
**Кристина Ројова** (Стара Тура – 27 декември 1936 година) била словачка протестантска активистка, мислител, преродбеник, романописец и поет.

Таа била основач на Синиот крст и дијаконскиот центар во Стара Тура. Нејзините литературни дела се преведени на 36 јазици. За време на владеењето на комунистичката партија во поранешна Чехословачка, христијанската литература напишана од неа била често конфискувана од службата за државна безбедност , а во исто време таа била на црната листа на училишните програми од социјалистичката ера. Таа сега се смета за словачка авторка со најчесто преведувани книжевни дела, а некои книжевни критичари ја сметаат за „словачка Киркегор".

Живот
-----

Родителите на Кристина Ројова биле потомци на две истакнати лутерански семејства. Таткото Август Рој, близок пријател на Јозеф Мирослав Хурбан бил соосновач на Матица Словачка. Нејзиниот брат Јозеф Људовит Холуби бил истакнат словачки ботаничар, етнограф, црковен историчар и археолог, а нејзиниот друг брат Карол Холуби бил погубен во близина на денешното село Шулеково во револуционерната 1848 година. Детството на Кристина Ројов била поврзана со лутеранската парохија во Стара Тура, каде што локалните капелани во исто време биле нејзини учители. Сепак, целокупното образование што го добила не го исполнила нејзиниот огромен интелектуален потенцијал. Голем придонес во развојот на нејзините вештини има едногодишното студирање во високото средно училиште во Братислава каде успеала да го совлада германскиот јазик.

Наводи
------

1. ↑  Slavka, M.; и др. (1994). *Naše korene* (словачки). Bratislava: Nádej. стр. 187. ISBN 80-7120-029-8. ... At the same time their personal correspondence, typing machines and Christian literature was confiscated, mainly the one written by national author Kristína Royová.
2. ↑  
	* Trúsik, Pavol (February 2011). „Kristína Royová – slovenský Kierkegaard? (Kristína Royová – Slovak Kierkegaard?)" (словачки). Ostium, Internet journal for humanitarian science. Посетено на 2011-08-19.

Надворешни врски
----------------

* Меморијален музеј на Ројова
* Дела од Kristína Royová на проектот „Гутенберг"
**IC 967** — галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 967 се споменува и како DRCG 2-23.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 24 ноември 1897 година од страна на Стефан Жавел.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 967 е од видот S/P. Видливиот сјај со голо око изнесува 16,2 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 17 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,3 *m*/лм2. IC 967 има привидни димензии од 0,4' х 0,2'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 40 м 34,2 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +6° 45' 12"". Положбениот агол на објектот е во износ од 179°.

Други поделби
-------------

Проучување на IC 967 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 73426.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на IC објекти (1-500);
* Индекс-каталог;
* Риби (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за IC 967 на *НАСА* (англиски)
2. 1 2 3  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за IC {{{n}}}
3. ↑  IC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Vorontsov-Velyaminov, B.A. and V.P. Arhipova, ""Morphological Catalog of Galaxies"",

Parts I-V. Moscow: Moscow State University, 1962-74. (9,679)

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — IC 967[*мртва врска*]
* Поправени информации за IC 967
* IC 967 — VizieR.
* IC 967 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
**Мијат Томиќ** или **Михат Томиќ** (српски: Мијат Томић) - бил познат ајдутски заповедник (арамбаша) кој делувал во Босна. Според традицијата, тој бил од Дувањско Поле, а живеел во средината на XVII век. За него е испеан третиот голем циклус ајдутски песни во народната книжевност, иако тој не е целосно оформен. Се мисли дека Мијат Томиќ погинал меѓу 1656 и 1659 година, за време на владеењето на босанскиот везир Ахмед-паша Сехидија.

Попознати песни во кои е опеан Мијат Томиќ се: „Виде Даничиќ", „Дружината на ајдукот Мијат", „Човек-паша и овчарот Михат", „Смртта на Мијат Томиќ" итн. Во народните песни, тој е опеан како човекот кој „од глад црна земја јадел, а од жед пиел вода од лист, додека ја собрал дружината". Со нежно срце кон јагнето кое останало без мајка, тој е безмилосен кон насилниците. Некои од неговите постапки кон Турците се претерани и неумесни, но зато пак, тој е великодушен кон Турците кои не ја изгубиле човечноста.

Наводи
------

1. ↑  „Песме о хајдуцима", во: *Хајдуци*. Београд: Народна књига, 1965, стр. 145.
2. ↑  *Хајдуци*. Београд: Народна књига, 1965, стр. 152-153.
3. ↑  Војислав Ђурић, „О народним епским песмама", во: Војислав Ђурић, *Антологија српских народних јуначких песама*. Београд: Српска књижевна задруга, 2012, стр. 17.
**Цај Лун** (кинески: 蔡伦, пинјин: Cài Lún; познат и како: **Џингжонг** (кин. 敬仲, пинјин: Jīng Zhōng); ок. 50–62 – 121), бил кинески евнух кој служел на дворот на династијата Хан. Тој се смета за пронаоѓач на хартијата и на современиот процес за производство на хартија.

Роден е во Гујанг, округ Лејанг (денешниот град Лејанг во провинцијата Хунан). Тој ја усовршил техниката за правење хартија за време на династијата Источен Хан, а исто вовел нови суровини кои што може да се користат за правење хартија - целосно ги искористил отпадните материјали како кората од дрвото, отпадоците од коноп; и со тоа го намалил трошокот за производство на хартија. Употребата на кората од дрвото како претходник на денешната хартија која се прави од целулоза, значително ги проширила хоризонтите и придонела за развој на индустријата за хартија.

Во 110 н.е. Лејди Денг, која станала царицата доверител на младиот император Ан, го назначила Цај да го надгледува новото издание на Петте класици од 100 научници. Цај бил награден за неговата царска служба во 114 г.. По смртта на Денг во 121 н.е. Цај добил бил повикан во Министерството за правда поради неговата вмешаност во смртта на бабата на императорот, Консорт Сонг. Засрамен од таквото обвинување и очекувајќи да биде осуден на смрт, истата година сесамоубил.

Подобрувањата во процесот на производството на хартија кои ги вовел Цај имале огромно влијание врз историјата на човештвото, а од сите пронаоѓачи на Четирите големи пронајдоци на Древна Кина (компас, барут, хартија и печатење) - Цај е единствениот чие име е познато. Иако тој се почитува во Патријахалната Кинеска религија, каде се обожува како бог на производството на хартија и се појавува во кинескиот фолклор, тој е поприлично непознат вон границите на Источна Азија. Неговиот роден град во Лејанг и понатаму е центар за производство на хартија.

Наводи
------

1. ↑  Tsien 1985, стр. 108–109. sfn error: no target: CITEREFTsien1985 (help)
2. ↑  Tsien 1985, стр. 108. sfn error: no target: CITEREFTsien1985 (help)
3. ↑  Hunter & Hunter 1978, стр. 51. sfn error: no target: CITEREFHunterHunter1978 (help)
**IC 963** — галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 963 се споменува и како UGC 218, MCG 1-2-5, CGCG 409-8, NPM1G +06.0015.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 8 декември 1895 година од страна на Луис Свифт.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 963 е од видот S?. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,8 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,7 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 *m*/лм2. IC 963 има привидни димензии од 0,8' х 0,8'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 22 м 49,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +6° 57' 53"".

Други поделби
-------------

Проучување на IC 963 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 1464.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на IC објекти (1-500);
* Индекс-каталог;
* Риби (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за IC 963 на *НАСА* (англиски)
2. 1 2  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за IC {{{n}}}
3. ↑  IC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Vorontsov-Velyaminov, B.A. and V.P. Arhipova, ""Morphological Catalog of Galaxies"",

Parts I-V. Moscow: Moscow State University, 1962-74. (9,679)

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — IC 963[*мртва врска*]
* Поправени информации за IC 963
* IC 963 — VizieR.
* IC 963 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
**Амелија Мери Ерхарт** (24 јули 1897 - исчезна 2 јули 1937) била американски воздухопловен пионер и писателка. Ерхарт беше првата пилотка да лета сама низ Атлантскиот Океан. Таа поставила многу рекорди, напишала книги за нејзините искуства како пилот и беше инструментална во формирањето на *The Ninety-Nines*, организација за жени пилоти. Таа била член на Националната Партија на Жените и ран поддржувач на Амандманот за Еднакви Права.

Ерхарт се залагаше за женските пилоти и кога во 1934 Бендикс Трофеј трката била забранета за жени, таа отворено одби глумица Мери Пикфорд да ја однесе со авион во Кливленд на трката.

Идеите на Ерхарт за бракот биле либерални за тоа време, таа верувала во еднакви обврски и за двата партнери и демонстративно го задржала сопственото име, наместо да стане г-ѓа Патнам.

Кога се обидела да направи кружен лет околу светот во 1937 година, Ерхарт исчезна над центарот на Тихиот Океан во близина на Хауланд Ајленд. Фасцинацијата со нејзиниот живот, кариера и исчезнување продолжува до овој ден.

Ерхарт беше широко позната меѓународна славна личност за време на нејзиниот живот. Нејзината харизматичност, независност, упорност, контрола под притисок, храброст и кариера, заедно со околностите на нејзиното исчезнување на релативно рана возраст и обезбедиле трајна слава во популарната култура. Стотици написи и голем број на книги се напишани за нејзиниот живот кој често се наведува како мотивациона приказна, особено за девојчињата. Ерхарт генерално се смета за феминистичка икона.

Достигнувањата на Ерхарт во воздухопловството инспирирале генерација на женски пилоти, вклучувајќи повеќе од 1.000 жени пилоти во *WASP*, кои служеле како транспортни пилоти за време на Втората светска војна.

Наводи
------

1. ↑  Morey 1995, p. 11.
2. ↑  Pearce 1988, p. 95.
3. ↑  Lovell 1989, p. 152.
4. ↑  "Timeline: Equal Rights Amendment, Phase One: 1921–1972." *feminism101.com.* Retrieved: June 4, 2012.
5. ↑  Francis, Roberta W. "The History Behind the Equal Rights Amendment." Архивирано на 21 јули 2011 г. *equalrightsamendment.org.* Retrieved: June 4, 2012.
6. ↑  Oakes 1985, p. 31.
7. ↑  Pearce 1988, p. 82.
8. ↑  "The Mystery of Amelia Earhart".[*мртва врска*] *Social Studies School Service.* Retrieved: June 3, 2012.
9. ↑  Hamill 1976, p. 49.
10. ↑  Regis 2008, pp. 102–105.
11. ↑  Haynsworth and Toomey 1998

 *Оваа статија за писател/ка од САД е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите*.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 59886046
* LCCN: n50000654
* ISNI: 0000 0000 8139 7185
* GND: 119066343
* SELIBR: 278662
* SUDOC: 079831818
* BNF: cb158042582 (податоци)
* BIBSYS: 90964102
* MusicBrainz: e20f9652-e510-4cd7-9107-15e377e563c7
* NLA: 36493578
* NDL: 00465947
* NKC: jn20000700464
* BNE: XX1671658
* CiNii: DA07593013

 |

 |
**IC 952** — галаксија во соѕвездието Кит, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 16 септември 1892 година од страна на Стефан Жавел.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 952 е од видот E4. Видливиот сјај со голо око изнесува 15 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 16 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13 *m*/лм2. IC 952 има привидни димензии од 0,5' х 0,3'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 23 ч 58 м 59,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -7° 8' 46"". Положбениот агол на објектот е во износ од 110°.

Други поделби
-------------

Проучување на IC 952 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 170418.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на IC објекти (1-500);
* Индекс-каталог;
* Кит (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за IC 952 на *НАСА* (англиски)
2. 1 2 3  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за IC {{{n}}}
3. ↑  IC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Nilson P.N. Uppsala Ceneral Catalogue of Galaxies. Uppsala: Uppsala Astronomical Observatory, 1973. (15,543) (Catalog)

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — IC 952[*мртва врска*]
* Поправени информации за IC 952
* IC 952 — VizieR.
* IC 952 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
**Алесандро Алберти** (9 март 1551 – 10 јули 1596) бил италијански сликар од периодот на ренесансата .

Биографија
----------

Роден е во Борго Сан Сеполкро, најстариот син на Алберто Алберти и брат на сликарите Џовани и Херубино Алберти. Тренирал со Гасперо ди Силвестре од Перуџа. Во 1566 година, вујкото на Алесандро, Лодовико, го однел во Рим, каде што подоцна многу заедно се зближил со неговите браќа. Починал во Рим додека бил ангажиран на големата работа за украсување на Сала Клементина за папата Климент VIII. Алесандро работел и во Борго Сан Сеполкро, Неапол и

Алберти сам добил налог да учествува во дизајнот на капелата Буфалини во Санта Марија во Аракоели во Рим (1576–77); и да го украси Палацо Дукале во Мантуа (1586).

Наводи
------

* Bryan, Michael (1886). Robert Edmund Graves (уред.). *Dictionary of Painters and Engravers, Biographical and Critical*. I A-K. London: George Bell and Sons. стр. 13.

 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 74958314
* LCCN: nr93045755
* ISNI: 0000 0000 6688 9755
* GND: 130383341
* ULAN: 500055872
* RKD: 492755

 |

 |
**Апијан** (II век од нашата ера) ― римски историчар од Александрија. Го напишал делото *„Римска историја"* во 24 книги. До денес во целост се зачувани предговорот и единаесет книги, а во фрагменти четири книги. Дава податоци за историите на поедини народи и земји до нивното паѓање под римска власт. Известува за римско-македонските војни, за освојувањето на Македонија од страна на Рим и за односите на Рим со последните македонски владетели.

Апијан, во своите дела ги наведува Македонците и Елините како два посебни ентитета, а тоа се гледа низ повеќе негови написи:

Appian: *Historia Romana*. Печатена во Венеција 1477 од Ерхард Ратдолт

>  „...Некои илирски племиња, а посебно Скордизите, Медите и Дарданците повторно заеднички ги нападнаа Македонија и Грција, при што ограбија многу храмови, вклучително и храмот во Делфи."
> 
> 
> —Илирските војни
> 
> 
> 

>  „Овде почнале неговите (на Антиох Трети, з.м.) отворени недоразбирања со Римјаните затоа што како што одел кон грчките градови повеќето од нив му се приклонувале и ја примале неговата војска бидејќи се плашеле дека ќе бидат окупирани. Но жителите на Смирна и Лампсак, како и некои други што се спротивставиле, испратиле свои амбасадори кај Фламиниј, римски генерал што претходно го порази Филип Петти Македонски во голема битка во Тесалија. Работите меѓу Македонците и Грците биле тесно поврзани во одделни времиња и места, како што прикажав во мојата „Грчка историја’".
> 
> 
> —Елинска историја
> 
> 
> 

>  „Во оваа книга посветена на сириската историја јас раскажав како Римјаните дојдоа во посед на Сирија и како ја доведоа до состојбата во која денес се наоѓа. Не е лошо да кажеме нешто и за тоа како Македонците, кои владееја со Сирија пред Римјаните, ја освоија истаа оваа земја. По Персијанците, Александар Велики стана владетел на Сирија, како и над народите што таму ги затекнал. Но, тој умрел, оставајќи еден мал син и еден сè уште нероден. Македонците кои биле лојални на расата на Филип, го избрале Аридеј, братот на Александар за крал заради малолетноста на синовите на Александар..."
> 
> 
> —Сириските војни
> 
> 
> 

Апијан иако бил близок со аристократијата, тој важел за објективен и непристрасен историчар, кој ги прикажувал работите како навистина се.

Наводи
------

1. ↑  *Македонски историски речник*. Скопје: ИНИ. 2000. стр. 41. ISBN 9989-624-46-1. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
2. ↑  Александар Донски. „Засебноста на античките Македонци". *Македонска нација*. Недостасува `|author1=` (help)
3. ↑  Богдан М. Стевановиќ (1962). *ГИНИ: За Апијановото место меѓу античките историчари* (PDF). Скопје. стр. 103–114. Недостасува `|author1=` (help)

Надворешни врски
----------------

* Дела на Апијан *англиски*
* Апијан - Римската историја *англиски*
**Мирко Новосел** (Загреб, 30 јуни 1938

 - Загреб, 20 јули 2023

) - хрватски поранешен професионален кошаркарски тренер и играч.

Новосел бил тренер на некои од најголемите играчи во поранешна Југославија и Хрватска, како што се хрватските играчи од Куќата на славните Крешимир Ќосиќ и Дражен Петровиќ. Тој бил впишан во Спомен-кошаркарската куќа на славните Нејсмит, како тренер, на 7 септември 2007 година. Бил примен во Куќата на славните на ФИБА, како тренер, во 2010 година.

Играчка кариера
---------------

Новосел играл кошарка за Локомотива Загреб, од 1952 до 1966 година.

Тренерска кариера
-----------------

Како тренер на Цибона Новосел освоил две титули Југословенското првенство, седум југословенски купови и две титули во Купот на европските шампиони во 1985 и 1986 година, кога бил прогласен за европски тренер на годината.

Селекторска кариера во националниот тим
---------------------------------------

Како главен тренер, Новосел ја предводел сениорската машка југословенска репрезентација до сребрениот медал на Светското првенство во 1974 година, сребрениот медал на Летните олимписки игри во Монтреал 1976 година и бронзениот медал на Летните олимписки игри во Лос Анџелес 1984 година.

Новосел бил и селектор на сениорската машка репрезентација на Хрватска, при што ги довел до бронзениот медал на Европското првенство во 1993 година.

Надворешни врски
----------------

* Basketball Hall of Fame page on Novosel
* FIBA Hall of Fame Profile

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 68703072
* LCCN: no2007024670
* ISNI: 0000 0000 4733 085X

 |

 |
**Ѓошо Викентиев** (родено име: **Ѓорѓи Димитровски Викентиев**; 19 април 1920 - 17 октомври 1944) — македонски првоборец од НОБ роден во Кочани и произлегува од занаетчиско семејство. По завршувањето на основното училиште во родниот град, од 1934 до 1939 година образованието го продолжува во воено-техничкиот завод во Крагуевац. Откако го завршил школувањето, се вработил во Воениот завод во Крагуевац и таму работел до март 1941 година, кога се враќа во Кочани и се вработува како референт во тогашната кочанска општина.

Во НОВ стапил на 6 септември 1944 година, како борец на IV Македонска народноослободителна ударна бригада. Подоцна поминал во редовите на XIV Македонска младинска народноослободителна ударна бригада „Димитар Влахов" и учествувал во борбите против фашистичкиот окупатор што ги водела бригадата.

Загинал при нападот за ослободување на Кочани на 17 октомври 1944 година, како командант на чета во VIII Баталјон на XIV Македонска младинска народноослободителна ударна бригада.

Во спомен на неговата херојска смрт, СОУ „Ѓошо Викентиев" - Кочани од декември 1959 година го носи неговото име.

Наводи
------

1. ↑  Старо Кочани - личности - Ѓошо Виекентиев
2. ↑  Загинаа за да живеат 1941-1945, монографија, октомври 1981 г. Кочани
**IC 893** — галаксија во соѕвездието Јарец, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 893 се споменува и како NPM1G -16.0516, IRAS 20541-1641.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 26 август 1892 година од страна на Стефан Жавел.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 893 е од видот SB. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,9 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,7 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 *m*/лм2. IC 893 има привидни димензии од 0,7' х 0,4'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 20 ч 56 м 57,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -16° 29' 32"". Положбениот агол на објектот е во износ од 40°.

Други поделби
-------------

Проучување на IC 893 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 140938.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на IC објекти (1-500);
* Индекс-каталог;
* Јарец (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за IC 893 на *НАСА* (англиски)
2. 1 2 3  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за IC {{{n}}}
3. ↑  IC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Nilson P.N. Uppsala Ceneral Catalogue of Galaxies. Uppsala: Uppsala Astronomical Observatory, 1973. (15,543) (Catalog)

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — IC 893[*мртва врска*]
* Поправени информации за IC 893
* IC 893 — VizieR.
* IC 893 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
Лидија Чарска
**Лидија Чарска** (руски: *Ли́дия Алексе́евна Чар́ская*, 31 јануари 1875 - 18 март 1938) — руска писателка.

Биографија
----------

Лидија Алексејевна Чурилова (Чарска) е родена во Петроград во Кавказ. Иако била глумица,сепак била признаена како писателка. Нејзините дела биле најчесто читани на почетокот на дваесеттиот век, а некои од нив биле препорачани како задолжително читање. Своето образование го завршила во Царската театарска академија и после тоа се вработила во Александрискиот театар. Во тој период, таа го зела псевдонимот Чарска. Напишала приказни, раскази, стихови, претстави, бајки за деца и романи за возрасни. Нејзините книги се појавиле не само во Русија,туку и во Чешка, Германија, Англија, Франција и многу други земји. Руската православна црква и Друштвото на руски писатели стојат исто така зад проектот „Собрани дела на Лидија Чарска".

Друго
-----

Лидија многу рано ја изгубила својата мајка и не ја прифатила втората сопруга на нејзиниот татко. Таа била омажена за офицерот Борис Курилов, но бракот не траел долго. По разводот, таа се посветила на школување на синот Јуриј.

Библиографија
-------------

* *Сеќавањето на една девојка*, 2013 година
Стапчиња леб
**Стапчиња леб**, исто така познати како **грисини**, **грисино** или **стапчиња за потопување,** се стапчиња со големина на молив направени од остар, сув печен леб кој има потекло од Пиемонт, регион во Италија.

Историја
--------

Се смета дека потекнува од далечната 1643 година, кога еден игумен од Фиренца опишал леб со долг облик што се правел во Ланзо Торинезе, надвор од Торино. Традицијата кажува дека потекнува од регионот на Пиемонт во 17 век, кој бил измислен од страна на пекарот Антонио Брунеро, од Торино. Тоа било храна што била измислена за да биде полесно сварлива за војводата Виктор Амадеус II од Савој, кој имал дигестивни проблеми во неговото детство.

Послужување
-----------

Во италијанско-американските ресторани, грисини или стапчиња леб, најчесто се понудени како предјадење. Стапчињата леб може да се комбинираат со состојки како што е пршута и орев.

Во повеќето северноамерикански ресторани, грисините се многу меки, најчесто прелиени со путер, лук и сирење кога се служат како мезе; како десерт, може да се прелиаат со цимет, шеќер, и глазура.

Готови, сушени стапчиња леб може да се најдат на пазарите како брза ужина или предјадење пред оброк за домашна употреба, нешто слично на крекер. Најчесто се служат со некој вид на натопување, како сирење.

Поинаков рецепт за грисини, наречени роскуилиетас, постои во Валенсија.

* Непечени домашни грисини на тава за печење, зачинети со билкиНепечени домашни грисини на тава за печење, зачинети со билки
* Широки и меки стапчиња леб во корпаШироки и меки стапчиња леб во корпа
* Грисини подготвени за служење*Грисини* подготвени за служење

Поврзано
--------

* Багет
* Ѓеврек

Наводи
------

1. ↑  „The Nibble: Breadstick History". *www.thenibble.com*. Посетено на 16 April 2018.
2. ↑  „Grissini Recipe | Italian Breadsticks | Leite's Culinaria". *Leite's Culinaria* (англиски). 11 November 2016. Посетено на 16 April 2018.
3. ↑  cobblestonewebdesign.com. „The History of Grissini". *www.claudiosspecialtybreads.com*. Архивирано од изворникот на 15 April 2018. Посетено на 16 April 2018.
4. ↑  „The famous Grissini of Turin are traditional breadsticks - Dear Italy Piedmont". *Piedmont* (англиски). 19 November 2014. Посетено на 16 April 2018.
5. ↑  Joseph, Ryan (9 August 2018). „Why Olive Garden Serves Unlimited Breadsticks". *Thrillist*. Посетено на 19 August 2018.
6. ↑  „Creamy Swiss with Classic Breadsticks". *The Laughing Cow* (англиски). Архивирано од изворникот на 17 April 2018. Посетено на 16 April 2018.
7. ↑  „Aima Rosquilletas Artesanas Hechas a Mano · Castellón". *Aima Rosquilletas* (шпански). Посетено на 16 April 2018.
**IC 876** — галаксија во соѕвездието Стрела, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 876 се споменува и како ESO 523-\*\*5.

Откривање
---------

Објектот е откриен во 1887 година од страна на Џон Мејкон Томе.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 876 е од видот \*Grp. IC 876 има привидни димензии од 2' х 1'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 18 ч 38 м 28 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -24° 6' 48"".

Други поделби
-------------

Проучување на IC 876 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката .

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на IC објекти (1-500);
* Индекс-каталог;
* Стрела (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за IC 876 на *НАСА* (англиски)
2. ↑  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за IC {{{n}}}
3. ↑  IC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Vorontsov-Velyaminov, B.A. and V.P. Arhipova, ""Morphological Catalog of Galaxies"",

Parts I-V. Moscow: Moscow State University, 1962-74. (9,679)

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — IC 876[*мртва врска*]
* Поправени информации за IC 876
* IC 876 — VizieR.
* IC 876 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
Поврзано: Свети Ахил (појаснување)

**Свети Ахил Лариски** е христијански светец и епископ на Лариса.

Свети Ахил е роден во Кападокија од чесни родители кои уште од детството го воспитувале во христијански дух. Ја изучувал филозофијата, а длабоко проникнал и во внатрешната духовна филозофија. Поради неговите човечки вредности бил поставен за епископ Лариски и во тоа својство учествувал на Првиот вселенски собор во Никеја во 325 година, на кој со своето знаење но и со својата принципиелност ги засрамил кривоверците и придонел за победа на вистинските христијански принципи.

Според христијанското верување, Ахил зел еден камен и им викнал на ариевците: 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| „ | Ако Христос е создание Божјо, како што велите вие, речете од овој камен да потече елеј? | "|

На ова прашање, тој не добил никаков одговор. По ова, тој повторно рекол: „

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| „ | А ако Синот Божји е рамен на Отецот, како што веруваме ние, нека потече елеј од овој камен! | "|

По овие зборови, навистина претечело елеј.

Во Македонија
-------------

Свети Ахил починал во 330 година во Лариса. Царот Самуил сакал во својата црква да има мошти на истакнат светител од првите векови на христијанството чиј култ бил раширен на поширок простор. Кога Самоил ја освоил Тесалија, тој наредил неговите мошти да бидат пренесени на истоимениот остров во Преспа.

Празникот на Свети Ахил се празнува на 15 мај (с.с.) и овој ден имал важна улога во животот на Охридската архиепископија. Иако седиштето на црквата се наоѓало во Охрид, нејзиниот синод често заседавал во црквата Св. Ахилеј на истоимениот остров и тоа во мај (во пролет), водејќи сметка синодските седници да завршат до 15 мај - празникот на св. Ахилеј.

Пред да бидат пренесени моштите на св. Ахил на островот, тој се викал Преспа, a подоцна го добил името на светителот, а на островот имало и село што го носело името Ахил (*Аил*). По победата на византиската војска над Самоуиловата и по распаѓањето на Самоиловото Царство, Василиј Втори на островот му ставил име *Костанција*, но тоа не можело да се зацврсти пред силниот култ на св. Ахил, така што островот пак си го задржал името на светителот.

Дека култот на свети Ахил бил силен во овој дел на Македонија зборува и присуството на неговиот лик во повеќе цркви. Така на пример тој има значајно место во црквата св. Ѓорѓи во с. Курбиново, во костурската црква „Св. Врачи" во црквата „Св. Никола" - манастир во Мариово, во црквата „Св. Никола" во с. Псача, во црквата во Старо Нагоричане, во „Св. Никола Болнички", во црквата на манастирот на св. Наум и други цркви во Охрид како и на други места во Македонија, но и во Србија, Грција и пошироко, што зборува за неговиот широко распространет култ. Дека култот кон свети Ахил Лариски е нашироко почитуван во Македонија, говори и податокот дека црквата во реканското село Требиште е посветена токму на овој светец, кој кај тамошното месно население се слави како Аурилија.

Наводи
------

1. ↑  „Свети Ахил Лариски 28/15 мај". Посетено на 5 јануари 2011.[*мртва врска*]
2. ↑  „Свети Ахил, епископ Лариски". Посетено на 5 јануари 2011.
**Ерменските броеви** формираат историски броен систем создаден со помош на големи букви (големи букви) од ерменската азбука .

Во стариот систем немало ознака за нула, а нумеричките вредности за поединечни букви биле собрани заедно. Принципите зад овој систем се исти како и за старогрчките бројки и хебрејските цифри. Во модерна Ерменија се користат познатите арапски бројки. Ерменските бројки се користат повеќе или помалку како римските броеви во современиот англиски, на пр. Гареգին Բ. значи Гарегин II и Г. глава значи *поглавје III* (како наслов).

Последните две букви од ерменската азбука, „о" (О) и „фе" (Ф), биле додадени на ерменската азбука само откако арапските бројки веќе беа во употреба, за да се олесни транслитерацијата на другите јазици. Така, понекогаш им е доделена нумеричка вредност.

Табела
------

Ерменски броеви| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 |
|
| А | Б | Г | Д | Е | З | Е | Ը | Т |
|  |
| 10 | 20 | 30 | 40 | 50 | 60 | 70 | 80 | 90 |
|
| Ж | И | Ла | Х | Ц | Ка | Х | З | Ѓ |
|  |
| 100 | 200 | 300 | 400 | 500 | 600 | 700 | 800 | 900 |
|
| Ш | М | Ј | Н | Ш | О | Ч | П | Џ |
|  |
| 1000 | 2000 година | 3000 | 4000 | 5000 | 6000 | 7000 | 8000 | 9000 |
|
| Р | С | В | Т | Р | Ц | Ւ | П | К |
|  |
| 10000 | 20000 |
|
| О | Ф |  |
|

Armenian numbers list
---------------------

* 1 – մեկ (mek)
* 2 – երկու (erkow)
* 3 – երեք (erek’)
* 4 – չորս (čors)
* 5 – հինգ (hing)
* 6 – վեց (vec’)
* 7 – յոթ (yot’)
* 8 – ութ (owt’)
* 9 – ինը (inë)
* 10 – տաս (tas)
* 11 – տասնմեկ (tasnmek)
* 12 – տասներկու (tasnerkow)
* 13 – տասներեք (tasnerek’)
* 14 – տասնչորս (tasnčors)
* 15 – տասնհինգ (tasnhing)
* 16 – տասնվեց (tasnvec’)
* 17 – տասնյոթ (tasnyot’)
* 18 – տասնութ (tasnowt’)
* 19 – տասնինը (tasninë)
* 20 – քսան (k’san)
* 30 – երեսուն (eresown)
* 40 – քառասուն (k’aṙasown)
* 50 – հիսուն (hisown)
* 60 – վաթսուն (vat’sown)
* 70 – յոթանասուն (yot’anasown)
* 80 – ութսուն (owt’sown)
* 90 – իննսուն (innsown)
* 100 – հարյուր (haryowr)
* 1,000 – հազար (hazar)
* one million – միլիոն (milion)
* one billion – միլիարդ (miliard)
* one trillion – տրիլիոն (trilion)

Алгоритам
---------

Броевите во ерменскиот нумерички систем се добиваат со едноставно собирање. Ерменските бројки се пишуваат од лево кон десно (како во ерменскиот јазик). Иако редоследот на бројките е ирелевантен бидејќи се врши само собирање, конвенцијата е да се запишуваат по редослед на намалување на вредноста.

Примероци
---------

* ՌՋՀԵ = 1975 = 1000 + 900 + 70 + 5
* ՍՄԻԲ = 2222 = 2000 + 200 + 20 + 2
* ՍԴ = 2004 = 2000 + 4
* ՃԻ = 120 = 100 + 20
* Ծ = 50

За пишување на броеви поголеми од 9999, потребно е да се имаат бројки со вредности поголеми од 9000. Ова се прави со цртање линија над нив, што покажува дека нивната вредност треба да се помножи со 10000. Ова е слично на римските бројки, каде линијата над знакот значи множење на соодветната вредност со 1000.

**Примери** :

* + Ա = 10000
	+ Ջ = 9000000
	+ ՌՃԽԳՌՄԾԵ = 11431255

Наводи
------

1. ↑  „Numbers in Armenian". *omniglot.com*. Посетено на 2020-10-12.
2. ↑  Shaw, Allen A. (May 1939). „An Overlooked Numeral System of Antiquity". *National Mathematics Magazine*. **13** (8): 368–372. doi:10.2307/3028489. Посетено на 2023-01-06.