**Делич** (германски: *Delitzsch*, словенски: *delč* или *delčz* за рид) — град во сојузната покраина Саксонија. Со повеќе од 26.300 жители, тој е најголем град во округот Северна Саксонија. Делич припаѓа на регионот Лајпциг-Хале и е дел од Саксонскиот Триаголник.

Археолошките наоди на подрачјето на денешниот град се забележани од времето на неолитот. Во документите Делич бил забележан во 1166 година по првпат, додека во XVII и XVIII век станал електорско седиште. Од богатството на градот на крајот на средниот век се изградил добро зачуваниот стар дел на градот, со многу плоштади, кули, трговски и граѓански вили, барокниот замок и утврдувањата на градот.

Со добрите патни и железнички сообраќајни врски, тој претставува една од најважните сообраќајни раскрсници во Нордзаксен. Поради близината на природните паркови и езерските области на север и југ од градот, Делич е една од најпопуларните одредишта за спорт и рекреација.

Географија
----------

### Местоположба

Градот Делич се наоѓа во северозападниот дел на округот, на север во Саксонија, на височина од 94 метри. Поради близината со границата на Саксонија-Анхалт, Делич е најсеверниот град во Саксонија.

### Ширење на урбаната област

Вкупната големина на урбаната област на Делич е 83,57 км². Околу него се наоѓаат општините Лебниц, Шенвелкау, Раквиц и Нојкина, погледнати од север во правец на стрелките на часовникот.

### Делови

| Градски дел | Население (2009) | Површина во км2 |
| --- | --- | --- |
| Делич (центарот со Вербен и Гертиц) | 23.539 | 16,89 |
| Шенкенберг (со Кертиц и Шторквиц) | 690 | 2,21 |
| Зелбен и Чепен | 198 | 1,38 |
| Шпреда (со Лауе и Посдорф) | 252 | 0,86 |
| Бродау | 154 | 0,48 |
| Берендорф | 182 | 1,11 |
| Деберниц | 1.271 | 1,25 |
| Бендорф и Редген | 255 | 1,83 |
| Вкупно | 26.532 | 26,01 |

Историја
--------

Делич бил основан како град околу 1200 година (според хрониките) и станал признат како град во 1300. Пред и по неговото основање, градот се борел против многу окупатори: најпрвин словенските племиња, кои живееле тука пред да биде основан градот и потоа во Триесетгодишната војна (1618-1648), со Швеѓаните. Легендата вели дека пристигнувањето на Швеѓаните, кога стигнале до реката Лобер, било најавено од ќерката на чуварот на кулата, која ги видела и го најавила нивното доаѓање до труба, дозволувајќи им на граѓаните на градот да се заштитат и подготват, и како последица на тоа окупаторите биле поразени. Секога година се одржува историски саем (во средновековен стил) за прослава на оваа победа на Швеѓаните и во текот на саемот, сите продавници работат и во недела.

Во Втората светска војна (1939 - 1945), само една зграда била запалена, железничката станица. Во споредба со другите германски градови, имал само минимална штета.

Според пописот од 1996, Делич имал повеќе од 27.000 жители. Меѓутоа, многу млади луѓе го напуштаат регионот поради високата стапка на невработеност во „новите сојузни покраини" (*Neue Bundesländer*). Наместо тоа заминуваат во западните делови на Германија во потрага по подобро вработување и можности за образование.

Знаменитости
------------

*Breiter Turm* во стариот дел на Делич
* Барокниот замок Делич со Лустгартен, поранешна резиденција на војводите на Саксо-Мерзебург
* Градините Кенел (од 2010 повторно отворени)
* Розегартен
* Градската црква „Свети Петар и Павле" - црква од тули од 15 век со значаен олтар
* Меморијал Шулце-Дели во чест на Херман-Шулце
* Градскиот парк
* Зоолошката градина

Познати луѓе
------------

* Кристијан Готфрид Еренберг (1795-1876), бионаучник, кој ја открил корисноста на бактериите во медицината
* Херман Шулце-Делич (1808-1883), основач на германскиот кооперативен систем и политичар
* Бернхард Ферстер (1843-1889), професор, културен критичар и сопруг на Елизабет Ниче
* Хелмут Шрајер (1912-1984), германски специјалист за телекомуникации, пронаоѓач и професор на Техничката школа на бразилската армија во Рио де Жанеиро
* Јоаким Фриче (роден 1951), фудбалер во источногерманската лига и играл за Источна Германија од 1973 и 1977
* Зигфрид Менерт (роден 1963), боксер

Наводи
------

1. ↑   „Тековно население по општини во 2020 г.". *Статистичка служба на Саксонија*. јуни 2020. (германски)

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Делич" на Ризницата ? |

* Официјална страница (германски)
* Страница на GSVE Delitzsch (германски)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 146616700
* LCCN: n83059764
* GND: 4011376-0
* BNF: cb145937739 (податоци)
* NKC: ge636651

 |

 |

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Градови и општини во округот Северна Саксонија |
| --- |
|  |
| 
* Ајленбург
* Арцберг
* Бад Дибен
* Бајлроде
* Белгерн-Шилдау
* Вермсдорф
* Видемар
* Дален
* Делич
* Добершиц
* Домич
* Драјхајде
* Елсниг
* Језевиц
* Кафертиц
* Кроштиц
* Лаусиг
* Лебниц
* Либшицберг
* Мигелн
* Мокрена
* Наундорф
* Ошац
* Раквиц
* Тауха
* **Торгау**
* Тросин
* Чеплин
* Шенвелкау
* Шкојдиц

 | ГрбГрб |

 |