recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Овошен мртва природа со инсекти, околу. 1690 година
**Јохана Хелена Херолт** (1 мај 1668 – 1723) била ботаничка уметница од 18 век од Германија.

Биографија
----------

Херолт била најстарата ќерка на сликарите Марија Сибила Мериан и Јохан Андреас Граф и научила да слика од нив заедно со нејзината сестра Доротеа Марија Граф. Иако е родена во Франкфурт, во 1670 година семејството се преселило во Нирнберг, каде што била израсната. Во 1681 година, нејзината мајка се вратила во Франкфурт без нејзиниот татко, за да живеe со нејзината мајка по смртта на нејзиниот очув Џејкоб Марел. Иако Јохан Граф му се придружил на неговото семејство подоцна, во 1686 година Мериан го напуштила својот сопруг и се преселила со двете ќерки и нејзината мајка во верската заедница на Лабадисти во Виуверд, Фризија. Јохан Граф направил различни обиди за помирување, но на крајот се вратил во Германија. Во 1691 година, четирите жени се преселиле во Амстердам, каде што основале студио сликајќи цвеќиња и ботанички теми, продолжувајќи ја работата на Мериан на „Книгата на гасеницата".  Јохана се омажила за трговецот Џејкоб Хендрик Херолт, исто така поранешен Лабадист, на 28 јуни 1692 година. Тие имале две деца и Јохана почнала да презема свои обврски, работејќи за Агнес Блок и Амстердам Хортус како нејзината мајка.

Јохана се преселила со нејзиниот сопруг во Суринам во 1711 година, каде што починала некаде по 1723 година.

Работа
------

Нумерирана серија од 49 цртежи потпишани од Херолт на велум се наоѓале во колекцијата на музејот Херцог Антон Улрих, во Бранзвик. Оваа серија е веројатно нарачана од ботаничарот и колекционер од Менонит Агнес Блок. Други цртежи на Херолт се во Британскиот музеј. 

* 
* 
*

Наводи
------

1. 1 2 3 4  Johanna Helena Herolt in the RKD
2. 1 2 3 4 5 6 7  Johanna Helena Herolt in the Instituut voor Nederlandse Geschiedenis

Надворешни врски
----------------

* 

* Јохана Хелена Херолт на Ризницата ?</img>
* Јохана Хелена Херолт на Артнет

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 80337705
* LCCN: nr2003000175
* ISNI: 0000 0000 7881 6908
* GND: 135900085
* BPN: 70927887
* ULAN: 500049496
* RKD: 37866

 |

 |
**Локална анестезија** претставува прекин на болните импулси со помош на физичко-хемиска блокада на која и да било точка по должината на нервниот пат на периферниот нерв.Според применетата техника разликуваме различни локални анестезии.Зависно од местото на анестетичкото дејство на употребениот анестетикум, разликуваме:

Површна анестезија
------------------

При оваа анестезија со мачкање,капење или посипување се постигнува обезболување.Се применува на слузниците на носот, грлото, окото, дишните патишта, утретрата и др.За оваа анестезија се употребуваат *кокаин* (4--20% раствор), *пантокаин* (0,5--2% раствор) и *нуперкаин* (0,5--1% раствор), со додавање на вазоконстриктивно средство.На здрава кожа нема никакво дејство.

Инфилтрациона анестезија
------------------------

При оваа анестезија, растворот на анестетичкото средство во ткивата се инфилтрира со инјектирање. Се употребуваат раствори во ампули, шишиња или свежо подготвени раствори со определена концентрација. Најчесто се употребуваат *новокаинот*, *прокаинот*, *ксилокаинот*.Постојат две можности за инфилтрациона анестезија. Со едната средството, од површината во длабочината се инјектира плански слој по слој, а кај втората инјектирањето станува од длабочината кон површината. Инфилтрационата анестезија во вид на квадрат, ромб или друга форма околу оперативното поле.За побавна ресорпција се додава вазоконстриктно средство.

Спроводна анестезија
--------------------

Се врши апликација на анестетичкото средство, обично во поконцентриран раствор, директно во нервот или плексусот (група на нерви) или во нивна непосредна средина.Се употребува 2% раствор на *новокаин*, *ксилокаин*, или 1% раствор на *нуперкаин*.Може да се блокира секој нерв на телото, а услов е доброто познавање на томографската анатомија, т.е. местото каде најлесно може да се дојде до нервот или плексусот.Анестезијата настанува по 20–30 min.Видови спороводна анестезија се:

###### Блокада на plexus brachialis

###### Блокада на горниот алвеоларен нерв

###### Блокада на инфраорбиталниот нерв

###### Блокада на долниот алвеоларен нерв

###### Блокада на менталниот нерв

###### Паравертебрална анестезија

###### Пресакрална (парасакрална) анестезија

###### Лумбална (спинална) анестезија

###### Епидурална анестезија

###### Сакрална анестезија

###### Интравенозна регионална анестезија

###### Рефригерациона анестезија

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Контролната соба за мисијата Аполо 13 во 1970.
**Аполо 13** (англиски: *Apollo 13*) — американски филм од 1995 година, кој ја раскажува приказната за несреќната судбина на месечевата мисија Аполо 13 од 1970 година. Сценариото е напишано од Вилијам Бројлес Џр. и Ал Рејнерт и претставува адаптација на книгата „Изгубената месечина" на Џим Ловел и Џефри Клугер. Режисер на филмот е Рон Хауард, а главните улоги ги толкуваат: Том Хенкс, Кевин Бејкон, Бил Пакстон и Ед Харис.

### Синопсис

Филмот започнува со флешбек од пожарот на „Аполо 1", придружен со раскажување на Волтер Кронкајт. Како што завршува неговиот монолог, филмот се префрла на 20 јули 1969 година. Астронаутот-ветеран Џим Ловел (го игра Том Хенкс) оди дома на забава по повод слетувањето на „Аполо 11" на Месечината. Откако ги гледа историските први чекори на Нил Армстронг, опиениот Ловел ѝ кажува на жена си Мерилин (Кејтлин Квинлан) дека и тој има желба да стапне на Месечината.

Неколку месеци подоцна, Џим, кој очекува да лета на „Аполо 14", води ВИП тура низ просториите на НАСА додека се склопува големата ракета „Сатурн V" за мисијата на „Аполо 13". Додека конгресмените од ВИП-турата прашуваат дали има можност за други слетувања на месечината, имајќи предвид дека Советите заостануваат, Џим добива известување дека тој и неговиот екипаж се унапредени во прв екипаж за „Аполо 13". Откако го известува своето семејство за новата задача, Ловел и неговиот екипаж, Фред Хајс (го игра Бил Пакстон), Џек Свигерт (го игра Бејкон) и Кен Метингли (го игра Гери Синис) започнуваат да тренираат за мисијата „Аполо 13" наместо за „Аполо 14". Како што се приближува датата на лансирање, стравот на Мерилин за четвртата мисија на нејзиниот маж се манифестира преку нејзиното противење да оди на лансирањето. Меѓутоа, уште за време на летот кон Месечината, на вселенскиот брод се случува хаварија поради која животот на космонаутите е доведен во прашање. Сепак, со несебично залагање на многу научници и техничари од НАСА, екипажот на „Аполо 13" успева да најде доволно електрична енергија за да слетаат на Земјата.

Наводи
------

1. ↑  „CNN Showbiz News:Apollo 13". CNN. Посетено на 2009-04-09.
2. ↑  „Apollo 13 (1995)". Box Office Mojo. Посетено на 2009-04-09.
3. ↑  IMDb, Apollo 13 (1995) (пристапено на 23.12.2018)

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија филм е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Ам Гросен Брух** (германски: *Am Grossen Bruch*) — општина во округот Берде, во Саксонија-Анхалт, Германија. Таа е дел од *заедницата на општини* Вестлихе Берде.

Манастирска црква Свети Панкрас
Детали на влезот на црквата

Географија
----------

Општина се создала на 1 јули 2004 со спојување на селата *Гунслебен, Хамерслебен, Нојдам* и *Нојвергерслебен*. Името *Гросес Брух* означува „Големо мочуриште", давајќи значење на мочуришната површина на поранешната ледничка долина, протегајќи се околу 45 километри од Ошерслебен и реката Боде на исток и до Хорнбург на запад.

Историја
--------

*Hamersleben* бил првпат споменат во 1021 и во 1111 станал дом на авгунистинскиот манастир, кога Рајнхард, бискуп на Халберштат го основал кај Остервик три години порано. Двојниот манастир станал седиште на архиѓаконот во 1178. Се придружил на Конгрегацијаа од Виндесхајм во 1452. Во текот на реформацијата Хамерслебен бил уништен во текот на Германската селанска војна во 1525, повторно од трупите на тогашната лутеранска надбискупија Магдебург и повторно од силите на Шведската империја во текот на Триесетгодишната војна. И покрај тоа, опатијата останала римокатоличка сè до нејзиното распуштање во 1804. Црквата Свети Панкрас во католичкиот манастир е романска градба, која е позната по нејзините барокни оргули изградени во 1688. Денес, претставува станица на пејзажниот Пат на романиката.

Сообраќај
---------

Ам Гросен Брух се наоѓа на сојузниот автопат 245, кој води од Халберштат до Халденслебен. Во *Neuwegersleben* автопатот 246 до Ванцлебен се раздвојува. Железничката линија од Ошерслебен до Јерксхајм во Долна Саксонија била затворена во 1992.

Наводи
------

1. ↑   „Население по општини на 31 декември 2020 г." (PDF). *Статистичка служба на Саксонија-Анхалт*. јуни 2021. (германски)

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Градови и општини во округот Берде |
| --- |
|  |
| 
* Ајлслебен
* Алтенхаузен
* Ам Гросен Брух
* Ангерн
* Ауслебен
* Барлебен
* Бендорф
* Билстринген
* Бургстал
* Ванцлебен-Берде
* Вестхајде
* Вефенслебен
* Волмирштет
* Гренинген
* Ебисфелде-Веферлинген
* Еркслебен
* Зилцетал
* Зомерсдорф
* Ингерслебен
* Калферде
* Колбиц
* Кропенштет
* Лојче-Хајнриксберг
* Нидере Берде
* Ошерслебен
* Рогец
* Умендорф
* Флехтинген
* Фелпке
* **Халденслебен**
* Харбке
* Хетенслебен
* Хое Берде
* Цилиц

 | ГрбГрб |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 239241578
* GND: 7691321-1

 |

 |
**Антиглобализам** или *Антиглобалистичко движење* — термин кој најчесто се користи за да се опишат и генерализираат социјалните групи кои протестираат против глобалните трговски договори, за негативните ефекти на слободна трговија во сиромашниот свет, оштетувањето на животната средина и меѓународната воена интервенција, или кои се плашат од негативните последици од глобализацијата. Антиглобализациските групи се борат за намалување на моќта и влијанието на меѓународните корпорации и организации како Светската банка, економски и политички сојуз на народи и трговски договори кои влијаат на нацијата, народ и на животната средина.

Различни аспекти од глобализацијата се сметаат за штетни од страна на активистите за јавниот интерес како и за националистите од моќните држави. Ова движење нема унифицирано име. „Антиглобализација" е терминот кој се претпочита во медиумите. Самите активисти сметаат дека ова име е бесмислено и безначајно, со оглед на тоа што целта на ова движење е да се глобализира правдата. Впрочем „глобално движење за правда" е исто така распространето име. Многу активисти се обединети под слоганот: „Друг свет е можен".

Има широк спектар на различни видови на антиглобализација. Воглавно, критичарите тврдат дека резултатите на глобализацијата не се она што се предвидувало да бидат кога започнале обидите за слободна трговија, и дека многу институции вклучени во системот на глобализација не ги земаат предвид интересите на посиромашните нации и на работничката класа.

Економските аргументи од страна на теоретичарите на слободната трговија тврдат дека неограничената слободна трговија ги бенефицира оние со поголема финансиска моќ, односно богатите на сметка на сиромашните.

Многу „антиглобализациски" активисти гледаат на глобализацијата како промоција на корпоративната агенда, чија намера е ограничување на слободата на поединците во име на профитот. Тие исто така тврдат дека растечката автономија и силата на корпорациските ентитети ги обликуваат политиките на националните држави сè повеќе.

Некои „антиглобализациски" групи тврдат дека глобализацијата е империјалистички проект и дека таа е една од главните причини за Ирачката војна и дека поради глобализацијата, мнозинството на финансии се влеваат во државната каса на САД наместо во државните каси на сиромашните држави во развој.

Протестите од страна на глобалните движења за правда принудија средбите на високо ниво да се одржуваат надвор од големите градови каде што вообичаено се одржуваа односно да се преместат во далечни локации каде што протестирањето е непрактично.

Некои „антиглобализациски" активисти сметаат дека моменталната „глобализација" ги глобализира парите и корпорациите, и во исто време одбива да ги глобализира луѓето и синдикатите. Ова може да се види од недостигот на работнички права во многу држави, како и од стриктните имиграциски контроли во целиот свет во развој.
**Јоханес Стабиј** (**Јохан Стаб**) (1450–1522) - австриски картограф од Виена, кој околу 1500 година ја развил проекциската карта во облик на срце, подоцна развиена од Јоханес Вернер. Се нарекува „Вернерова проекција на карта", но исто така и Стабијово-вернерова проекција или Стабово-вернерова проекција.

По нејзиното воведување од страна на Вернер во својата книга од 1514 година, „*Nova translatio primi libri geographiaae C. Ptolemaei*", „*Вернеровата проекција*" најчесто се користела за светски карти и некои континентални карти низ XVI век и во 17 век. Била користена од Меркатор, Оронс Фине и Ортелиј кон крајот на 16 век за карти на Азија и Африка. До 18 век, таа била заменета со „*Боновата проекција*" за континенталните карти. „*Вернеровата проекција*" денес единствено се користи за наставни цели и како новост.

Во 1512 година, Стабиј објавил дело наречено „*Horoscopion*". Тој, исто така, смислил бирач за картички.

Стабиј бил член на круг на хуманисти со седиште во Виена. Во овој круг биле вклучени научниците Георг Танштетер, Стибориј, Томас Реш, Стефан Росин, Јоханес Куспинијан и реформаторот Јоаким Вадијан. Овие хуманисти биле поврзани со дворот на Максимилијан I, Светиот римски цар.

Наводи
------

1. ↑
2. ↑

Надворешни врски
----------------

* (англиски) Cordiform Map Projection
* (англиски) Regiomontanus and Capuchin Sundial
**Видови компјутери**
Најзастапени се личните сметачи (види Четврта генерација), кои можат да се наречат и микрокомпјутери (анг. *microcomputers*).Овие компјутери се користат на места каде што нема потреба од голема меморија и зачувуванње на важни податоци.Тие се користат по дома,продавници,и на други места.

Постојат и поголеми сметачи кои се наменети за работа во помали претпријатија и институции, а се наречени миникомпјутери (анг. *minicopmuters*).тие вообичаено се користат во училишта,факултети,институции,големи компании,АД.И НА ДР МЕСТА.

Додека, пак, за работа на големи фирми и организации, каде што на еден компјутер треба да работат неколку десетини или стотини корисници, се користат големи компјутери (анг. *main-frame computers*).Тие се користат во банки,корпорации и на други места каде што е потребна брзина и ефикасност. 

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа информатичка статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Јоше Стојков Вијачоски** (5 февруари 1917 во Пуста Река, Крушевско — 27 октомври 1942 во Битола) — македонски партизан, учесник во НОБ.

Животопис
---------

Јоше Стојков Вијачоски е роден на 5 февруари 1917 година во селото Пуста Река. По занимање бил рударски работник. Член на КПЈ бил од 1941 година. Oтогаш активно работел во народноослободителната борба. Во 1942 година паднал во рацете на бугарската фашистичка полиција, која на 27 октомври 1942 година го обесила во битолскиот затвор, а сите членови на неговата фамилија ги интернирала.

Наводи
------


1. ↑ . Милош Константинов, Тодорка Спанкова (1958). Зборник на паднатите борци во народноослободителната борба од битолската околија. Битола. Отсутно или празно `|title=` (help)CS1-одржување: друго (link)
Местоположбата на областа во округот Волфенбител
Ам Гросен Роде
**Ам Гросен Роде** (германски: *Am Großen Rhode)*) — слободна област во округот Волфенбител, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.

Областа има површина од 5,79 км2 поделена на два еднакви делови од општината Кнајтлинген. Покрај со нејзе, се граничи со општината Шепенштет (на исток и на југ), со општината Еркероде (на запад) и со ексклавата на општината Ефесен (на север) во истиот округ, како и со слободната област Кенигслутер во округот Хелмштет (исто така на север).

Слободната област е ненаселена. Од статистички причини се води под бројот 03 1 58 501.

Наводи
------

1. 1 2  Сојузна статистичка служба на Германија, Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 30. September 2013 Архивирано на 4 март 2016 г.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Слободни области во Долна Саксонија |
| --- |
|  |
| 
* Ајмен
* Ам Гросен Роде
* Барнсторф-Варле
* Бофцен
* Брунслеберфелд
* Венцен
* Гартов
* Герде
* Гибел
* Гриненплан
* Ешерсхаузен
* Золинг
* Кенигслутер
* Литје Херн
* Мариентал
* Мемерт
* Мерксхаузен
* Харц (округ Гослар)
* Харц (округ Гетинген)
* Хелмштет
* Холцминден
* Фогтсдалум
* Шенинген

**Слободни окрузи:**
* Лохајде
* Остерхајде

 |

 |
Арне Габиус во бело.
**Арне Габиус** (германски: *Arne Gabius*, Хамбург, Западна Германија, 22 март 1981) е германски атлетичар, специјалист за долги трки, кој се натпреварува во трчање на 5.000 и 3.000 метри во сала.

По професија е лекар. Дипломирал на Универзитетот во Тибинген  .

Спортска кариера
----------------

На почетокот на неговата кариера од 1996 до 2004 година бил член на АК Северна Хамбург, а потоа се преселил во АК Тибинген од Тибинген. Негов тренер е Дитер Бауман  .

Неговите најголеми достигнувања во националниот контекст се неговите победи во германското првенство од 5000 метри (2007-2013), 3.000 метри во сала (2009, 2012). На меѓународно ниво, започнал на Европското првенство 2006, каде што паднал во трката од 5.000 метри. На Европското првенство 2007 во Бирмингем завршил како деветти на 3.000 метри. Истата година на Европскиот куп во Минхен, тој го постигна најдобриот резултат дотогаш. Учествувал на Летните олимписки игри 2012 и на Светското првенство 2009 и 2013, но без значителни резултати. Тој бил најуспешен на Европското првенство во 2012 година. кога го освоил сребрениот медал.

Поважни резултати
-----------------

| Датум | Конкуренција | Град | Пласман | 3.000 м | 5.000 м | Резултатот |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2006 година | Европско отворено првенство | Гетеборг, Шведска |  | - | 5.000 |  |
| 2007 година | Европско првенство во салата | Бирмингем, Велика Британија | 9. | 3.000 | - | 8: 08.51 |
| 2008 година | Светско првенство во сала | Валенсија, Шпанија | 12 | 3.000 | - | 8: 11.21 |
| 2009 година | Светско првенство на отворено | Берлин, Германија | 28 | - | 5.000 | 13: 49,13 |
| 2010 година | Европско отворено првенство | Барселона, Шпанија | 12 | - | 5.000 | 13: 59.11 |
| 2012 | Светско првенство во сала | Истанбул, Турција | 8 | 3.000 | - | 7: 45.01 |
| Европско отворено првенство | Хелсинки, Финска | 18x18пкс | - | 5000 | 13: 31.83 |
| Летни олимписки игри | Лондон, Велика Британија | 20 | - | 5.000 | 13: 28.01 |
| 2013 | Светско првенство на отворено | Москва, Русија | 20 | - | 5.000 | 13: 34.26 |

Лични рекорди
-------------

* 1500 м : 3: 41,54, 28 мај 2010 година Десау

Сала: 3: 45,78 мин, 28 јануари 2007 година Зинделфинген
* 3.000 м : 7: 35,43 мин, 17 август 2012, Стокхолм

Сала: 7: 38,13 мини, 13 февруари 2012 година Карлсруе
* 2 милји (сала): 8: 10.78 мин, 18 февруари 2012 година, Бирмингем (најбрз германски)
* 5.000 м: 13: 12,50 мин, 13 јули 2013 година, Хезден-Золдер
* 10. км: 28:35 мин, 9. Септември 2012, Хамбург

Наводи
------

1. ↑  Arne Gabius - "Mein bestes Jahr" Прибављено 2.9. 2013
2. ↑  Gabius: Nehme den Kampf auf Прибављено 2.9. 2013
3. ↑  Arne Gabius ist Deutscher Crosslauf-Meister Архивирано на 23 јули 2015 г.Прибављено 2.9.2013.

Надворешни врски
----------------

* Профил на мрежната страница на ИААФ
* Профил на sports-reference.com Архивирано на 13 декември 2012 г.
Главните сливови во Европа (сиво) и нивните вододелници (црвени линии)
Чешма како обележје на вододелницата на црноморскиот и северноморскиот слив
**Вододелница** — граница на два слива во облик на линија од која водата се слева во два правца. Во повисоките краишта, делницата лежи по сртовите на ридовите и планините. Делницата потешко се утврдува во рамничарските предели, особено ако се мочурливи.

Видови
------

Постојат три вида на вододелници:

* континентална — водите што ги двои течат во различни океани. Таков пример е вододелницата Конго-Нил.
* главна вододелница — водите од секоја страна не се среќаваат, но сепак завршуваат во ист океан. Таква е делницата на Јангцекјанг и Хоангхо.
* помала делница — водите се делат, но подоцна се среќаваат во речна утока. Пример е вододелницат на Мисисипи and Мисури.

Вододелниците често претставуваат пречка во речниот сообраќај. Во прединдустриско време, пловилата се премесувале по сувоземен пат, а подоцна се прокопувале канали со цел да се спојат соседните сливови.

Поврзано
--------

* Слив
* Растока
* Утока
* Притока
* Извор
* Планински превој
* Било

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Вододелници" на Ризницата ? |

Наводи
------

1. ↑  **вододелница** — Дигитален речник на македонскиот јазик
**Апостол Алексиев Димевски** ( 1924
 во Нова Брезница, Скопско — 13 април 1945

 во Будровци, Хрватска) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Потекнувал од сиромашно семејство. На 25 септември 1944 година стапил во дополнителната бригада, а подоцна бил распореден во Шеснаесеттата македонска ударна бригада, со која учествувал во бројни акции за конечното уништување на балистичките банди на Косово. Потоа заминал во Срем. Бил учесник во пробивот на Сремскиот фронт. На 13 април 1945 година при нападот за ослободување на Будровци, храбро загинал. Бил закопан на борбената позиција.

Наводи
------

1. 1 2  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив - Скопје. 1969. стр. 53. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
**NGC 6441** — збиено ѕвездено јато во соѕвездието Скорпија, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6441 се споменува и како GCL 78, ESO 393-SC34.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 13 мај 1826 година од страна на Џејмс Данлоп, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 9 см.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6441 е од видот III. Видливиот сјај со голо око изнесува 7,2 *m*. NGC 6441 има само една позната привидна димензија, која изнесува 9,6'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 50 м 12,9 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -37° 3' 2"".

Други поделби
-------------

Проучување на NGC 6441 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 377; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 7389. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број N/A.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на NGC објекти (6001-6500);
* Нов општ каталог;
* Скорпија (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за NGC 6441 на *НАСА* (англиски)
2. 1 2  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за NGC {{{n}}}
3. ↑  NGC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Hirshfeld, Alan, and Roger W. Sinnott, eds. Sky Catalogue 2000.0, Vol.2, Cambridge, Massachusetts: Sky Publishing Corp. and Cambridge University Press, 1985. (3098,238)

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — NGC 6441[*мртва врска*]
* Поправени информации за NGC 6441
* NGC 6441 — VizieR.
* NGC 6441 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
Поврзано: Апостол Јаков

**Апостол Јаков Праведниот** бил еден од најзначајните апостоли во раното христијанство.

Светиот апостол Јаков е познат уште ѝ како *брат Господов* бидејќи, според христијанската традиција, тој бил син на праведниот Јосиф, свршеникот на Пресвета Богородица. Јаков бил голем приврзаник на Исус. Според преданието тој и во Мисир одел со Пресвета Богородица и со Јосиф кога Ирод барал да се затвори Исус. За Јаков се вели дека целиот живот не јадел маст ниту зејтин, туку дека живеел само на леб и вода.

Јаков Праведниот е еден од седумдесетмината апостоли. Податоци околу неговиот живот денеска скоро и да нема, доколку се исклучи Новиот завет, односно Апостолските дела, делата на еврејскиот писател Флавиј Јосип. По Исусовото воскресение, Исус му се јавил, според Апостол Павле По ова, тој го презел управувањето со ерусалимската црква, составувајќи ја првата литургија.

Евреите го почитувале многу поради неговиот свет живот, па го нарекле Јаков Праведниот. Но, истите Евреи го фрлиле од покривот на храмот затоа што ја исповедал верата во Христовата божественост.

Наводи
------

1. ↑  ПРВО ПОСЛАНИЕ НА АПОСТОЛ ПАВЛЕ ДО КОРИНТЈАНИТЕ

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Дванаесет апостоли на Исус Христос |
| --- |
|  |
| Апостоли | 
* Андреја
* Вартоломеј
* Јаков Алфеев
* Јаков Зевдеев
* Јован
* Јуда Искариот
* Матеј
* Петар
* Симон
* Јуда (Тадеј)
* Тома
* Филип

 |
|  |
| Подоцнежни | 
* Седумдесет апостоли
* Матиј
* Павле
* Јаков Праведниот
* Варнава

 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 60516589
* LCCN: n85138635
* ISNI: 0000 0000 8244 9936
* GND: 118711601
* NLA: 49867096

 |

 |
**NGC 646/2** — елиптична галаксија во соѕвездието Мала Водна Змија, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела. Објектот не претставува Дрееров објект. 
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 646/2 се споменува и како ESO 80-2, VV 443, AM 0135-650.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 2 ноември 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 646/2 е од видот E-S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 15 *m*, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 16 *m*, додека површинскиот сјај изнесува 13,1 *m*/лм2. NGC 646/2 има привидни димензии од 0,4' х 0,4'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 1 ч 37 м 30 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 64° 53' 45".

Други поделби
-------------

Проучување на NGC 646/2 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 6014. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 441; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 8853.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на NGC објекти (501-1000);
* Нов општ каталог;
* Мала Водна Змија (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за NGC 646/2 на *НАСА* (англиски)
2. 1 2  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за NGC {{{n}}}
3. ↑  NGC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — NGC 646/2[*мртва врска*]
* Поправени информации за NGC 646/2
* NGC 646/2 — VizieR.
* NGC 646/2 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
Основна цел на водичот е да се претстават планинарските домови и објектите низ Македонија, да се олесни пристапот и доаѓањето до нив, презентирајќи ги условите под коишто може да се престојува во нив.

Покрај тоа во книгата се дадени и кратки генералии за Македонија, список на планини во Македонија, краток историјат за развојот на планинарството во Македонија, елементи од давање прва помош во планина и заштита на планините од загадување.

Рецензенти: Киро Никовски, Киро Димитровски - Бихач.

Лектура: Лејла Салиева

Печатењето на книгата е целосно платено од страна на Интересната заедница за култура и физичка култура на СРМ.
**Апоптоза** е процес на програмирана клеточна смрт која се случува кај многуклеточните организми.

За разлика од некрозата, која е форма на трауматска клеточна смрт која резултира од акутна клеточна повреда, апоптозата генерално е корисна во животот на организмот.

Помеѓу 50 и 70 милијарди клетки умираат дневно поради апоптоза кај просечен возрасен човек. Кај децата помеѓу 8 и 14 години, просечно 20 до 30 милијарди клетки умираат дневно.

Наводи
------

1. ↑  Karam, Jose A. (2009). *Apoptosis in Carcinogenesis and Chemotherapy*. Netherlands: Springer. ISBN 978-1-4020-9597-9.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh91000743
* BNF: cb12463578d (податоци)
* NDL: 01046102
* NKC: ph182376

 |

 |
**NGC 6432** — систем од четири ѕвезди во соѕвездието Стрела, заведен во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6432 се споменува и како ESO 520-\*\*25.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 1 јули 1826 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6432 е од видот \*4.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 47 м 22,4 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -24° 53' 16".

Други поделби
-------------

Проучување на NGC 6432 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 338; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 6832. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 175.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на NGC објекти (6001-6500);
* Нов општ каталог;
* Стрела (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за NGC 6432 на *НАСА* (англиски)
2. ↑  NGC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Dreyer, J.L.E. ibid. Errata on pages 237, 281-283, and 366-378. (158,28)

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — NGC 6432[*мртва врска*]
* Поправени информации за NGC 6432
* NGC 6432 — VizieR.
* NGC 6432 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
Црквата Асби во ОстерготландЦрквата Асби во Естерјтланд
**Асби** е село во општината Идре, округот Естерјтланд. Лежи во традиционалната провинција Естерјтланд во близина на ракавот на езерото Сомен, наречена Асбифјарден. Според Лексиконот *за шведски имиња на место* името на локалитетот е првпат потврдена во 1336 како Асби, сличен на тапан -како гребен (шведски: *ås*) е изграден локалитетот.

Најсилната шведска смрека расте во Асби.

Поглед на смрека АсбиПоглед на смрека од далеку, Асби 
Поглед на смрека Асби одоздола.Поглед на смрека одоздола, Асби

Наводи
------

1. ↑  Wahlberg, Mats (2003). *Svenskt ortnamnslexikon* (PDF) (Swedish). Uppsala: Språk- och folkminnesinstitutet. стр. 26. ISBN 91-7229-020-X. Архивирано од изворникот (PDF) на 2018-08-07. Посетено на April 30, 2019.CS1-одржување: непрепознаен јазик (link)
2. ↑  „Stora träd i Ydre". *ydre.se* (Swedish). Ydre kommun. Архивирано од изворникот на 2021-07-23. Посетено на April 20, 2019.CS1-одржување: непрепознаен јазик (link)
**NGC 6433** — спирална галаксија во соѕвездието Херкул, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6433 се споменува и како UGC 10962, MCG 6-39-15, CGCG 199-13, IRAS 17422+3649.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 9 јули 1864 година од страна на Алберт Март, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 48 см.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6433 е од видот Sb. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,3 *m*, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,1 *m*, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 *m*/лм2. NGC 6433 има привидни димензии од 2' х 0,5'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 43 м 56,2 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +36° 48' 2"". Положбениот агол на објектот е во износ од 163°.

Други поделби
-------------

Проучување на NGC 6433 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 60766. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 116; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 2619. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 277.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на NGC објекти (6001-6500);
* Нов општ каталог;
* Херкул (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за NGC 6433 на *НАСА* (англиски)
2. 1 2 3  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за NGC {{{n}}}
3. ↑  NGC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Sulentic, Jack W. and William G. Tifft, "The Revised New General Catalogue of Nonstellar Astronomical Objects (RNGC)", Tucson, Arizona: University of Arizona Press, 1973. (4016,0).

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — NGC 6433[*мртва врска*]
* Поправени информации за NGC 6433
* NGC 6433 — VizieR.
* NGC 6433 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
**Археологијата во Македонија** започнува во XIX век, претежно од странски истражувачи. Работите продолжиле под покровителство на југословенската држава, а потоа зеле замав со уредувањето на Македонија како државна единица, доцните 1940-ти.

Според последните податоци, Македонија поседува 7.081 недвижен споменик од кои 4.293 се археолошки наоѓалишта, 992 цркви и манастири со над 150.000 км2 фрескосликарство, над 22.855 икони и 240 иконостаси, балдахини и владички престоли изведени во резба, објекти од рурална (220) и урбана (379) архитектура, 47 кули, бедеми и мостови, 12 урбани и рурални ансамбли, 188 објекти од стопански карактер, 1.000 споменици и спомен-обележја, 228 објекти од османлиската архитектура (џамии, анови, амами, стари чаршии и сл). Музејските и галериските збирки содржат над 500.000 поставки (археолошки и етнолошки предмети, предмети од историско значење, како и предмети од применета уметност). Во 1980 г. во Списокот на споменици под заштита на УНЕСКО е внесен и регионот на Охрид со езерото и културното наследство на градот и потесната околина.

Поврзано
--------

* Список на археолошки наоѓалишта во Македонија
* Список на македонски археолози

Наводи
------

1. ↑  Лепавцов, Александар (1995). *Via vita Macedonia: праисториските култури и природните транспортни коридори на почвата на Македонија*. Време.
2. ↑  Старделов, Георги (1995). *Цивилизации на почватана Македонија: прилози за истражувањето на историјата на културата на почвата на Македонија*. МАНУ.
**NGC 6467** — спирална галаксија во соѕвездието Херкул, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.

Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6467 се споменува и како UGC 11004, CGCG 112-58, NPM1G +17.0638.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 2 јуни 1864 година од страна на Алберт Март, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 48 см.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6467 е од видот S?. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,6 *m*, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,5 *m*, додека површинскиот сјај изнесува 14,1 *m*/лм2. NGC 6467 има привидни димензии од 2,6' х 1,7'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 50 м 40,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +17° 32' 18"". Положбениот агол на објектот е во износ од 77°.

Други поделби
-------------

Проучување на NGC 6467 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 60972. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 158; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1556. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 274.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на NGC објекти (6001-6500);
* Нов општ каталог;
* Херкул (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за NGC 6467 на *НАСА* (англиски)
2. 1 2 3  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за NGC {{{n}}}
3. ↑  NGC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Hirshfeld, Alan, and Roger W. Sinnott, eds. Sky Catalogue 2000.0, Vol.2, Cambridge, Massachusetts: Sky Publishing Corp. and Cambridge University Press, 1985. (3098,238)

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — NGC 6467[*мртва врска*]
* Поправени информации за NGC 6467
* NGC 6467 — VizieR.
* NGC 6467 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
„Аполо Барберини"
**Аполо Барберини** е римска скулптура од 1 и 2 век од Аполо Цитароедус. Тоа е веројатна копија на скулптурата на Аполо Цитароедус (можеби од Скопас и можеби од светилиштето на Аполо кај Рамнус, во Атика) која била култната статуа во храмот Аполо Палатинус во Рим .

Наречен е пред Барберини кој го стекнал. Сега се одржува во Минхенскиот Глиптотек (ул. 211).

Поврзано
--------

Други предмети од колекциите на Барберини:

* Барберини Фаун
* Портланд Васе

Извори
------

* Линда onesонс Рокос, „Аполо Палатинус: Аугустан Аполо на базата на Соренто", *Американски журнал за археологија*, том. 93, бр.4 (октомври, 1989 година), стр. 571-588
Идеализирана слика на Армија на Инките. Ламбајек)
За време на 15 век и 16 век, **армијата на Инките** била најорганизираната воена формација во Јужна Америка. Таа се состоела од неколку воени баталјони. Војниците носеле туника, покрај стандардниот воен фустан.

Според оралната историја на Инките и шпанските записи, Инките можеле да соберат 100.000 војници.

За разлика од останатите американски цивилизации, воената тактика на Инките била да ја уништи спротивната војска и да ја заземе нивната територија со воспоставување на властта на Сапа Инка.

Наводи
------

1. ↑  D;Altroy, Terence N. (2002). *The Incas*. Blackwell Publishing. стр. 216. ISBN 0-631-17677-2.

Поврзано
--------

* Портал: Инки

* Инки
* Тавантинсују


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Оваа статија поврзана со Инките е никулец.Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.* |
**NGC 643** — елиптична галаксија во соѕвездието Феникс, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела. 
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 643 се споменува и како ESO 244-42, MCG -7-4-26, AM 0136-424.

Откривање
---------

Објектот е откриен на 5 септември 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.

Податоци
--------

### Податоци од набљудување

Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 643 е од видот E-S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,1 *m*, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,1 *m*, додека површинскиот сјај изнесува 12,7 *m*/лм2. NGC 643 има привидни димензии од 2' х 1,3'.

### Астрономски податоци

Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 1 ч 38 м 39 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 42° 31' 39". Положбениот агол на објектот е во износ од 4°.

Други поделби
-------------

Проучување на NGC 643 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 6081. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 388; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 9348.

Поврзано
--------

* Портал: Астрономија

* Список на NGC објекти (501-1000);
* Нов општ каталог;
* Феникс (соѕвездие).

Наводи
------

1. ↑  Запис за NGC 643 на *НАСА* (англиски)
2. 1 2 3  Students for the Exploration and Development of Space, поправени податоци за NGC {{{n}}}
3. ↑  NGC {{{n}}}, *SIMBAD*, Центар за астрономски податоци во Стразбур

Користена литература
--------------------

* Sulentic, Jack W. and William G. Tifft, "The Revised New General Catalogue of Nonstellar Astronomical Objects (RNGC)". Tucson, Arizona:University of Arizona Press, 1973. (4016,0)

Надворешни врски
----------------

* Прегледувач на длабокото небо — NGC 643[*мртва врска*]
* Поправени информации за NGC 643
* NGC 643 — VizieR.
* NGC 643 — Вонгалактичка база на податоци на НАСА
| Држава | Платен одмор  (петдневна работна недела) |
| --- | --- |
| Полска | 20 до 26 |
| Обединето Кралство | 20 |
| Австралија | 20 |
| Австрија | 25 |
| Данска | 25 |
| Луксембург | 25 |
| Франција | 25 |
| Шведска | 25 |
| Шпанија | 22 |
| Швајцарија | 20 |
| Финска | 20 |
| Германија | 20 |
| Италија | 20 |
| Холандија | 20 |
| Белгија | 20 |
| Канада | 10 |
| Јапонија | 20 |
| Бразил | 20 |
| Аргентина | 10 до 20 |
| САД | 0 |
| Забелешка: Платениот одмор не ги вклучува платените јавни празници. |

**Годишниот одмор** е право на работникот од кое не може да се откаже ниту некој може да му го скрати. Во Република Македонија правото на годишен одмор е уставно загарантирано право. Уставот на Република Македонија става посебен акцент на неприкосновеноста на правото на одмор, со определбата дека од ова право вработениот не може да се откаже.

Во Македонија работникот има право на платен годишен одмор од најмалку 20 работни дена, со тоа што со колективен договор или договор за вработување одморот може да се продолжи најмногу до 26 дена.

Наводи
------

1. ↑  Ghosheh, Naj (2013). „Working conditions laws report 2012: A global review" (PDF). International Labour Organization. Посетено на 11 September 2014.
2. ↑  Устав на Република Македонија, член 32
**Багна кауда** (што значи „жежок сос") е топло јадење направено од лук и аншоа, кое потекнува од Пиемонт, Италија, во текот на 16 век. Јадењето се служи и се конзумира на начин сличен на Фромажот, понекогаш како предјадење, со суров или варен зеленчук кој обично се користи за да се натопи во него.

Преглед
-------

Багна кауда е топло јадење и сос за потопување во италијанската кујна што се користи за потопување зеленчук. Се подготвува со маслиново масло, сечкана аншоа и лук. Дополнителни состојки кои понекогаш се користат вклучуваат тартуфи и сол. Суровиот или варен зеленчук се потопува во сосот, кој обично се чува топол на маса за сервирање со помош на извор на топлина како свеќа или горилник кои се наоѓаат под него. 

Багна кауда е опишана како „уникатна за" Пиемонт, регион во северозападна Италија, и бил дел од пиемонтската кујна уште од 16 век. Во Пиемонт, кардунот (јадлив трн) често се потопува во сосот. Дополнителна храна што се користи за да се натопи во него вклучуваат зелка, целер, моркови, артишок од Ерусалим, пиперки, анасон и леб. Понекогаш се служи како предјадење. 

Тоа е исто така популарно зимско јадење во централна Аргентина и распространето во Клинтон, Индијана, Рок Спрингс, Вајоминг и Бенлд, Илиноис, Соединетите Американски Држави, бидејќи имало многу северни италијански имигранти во тие места. Багна кауда била подготвена и во заедницата за ископување јаглен во округот Медисон, Илиноис (вклучувајќи ги Колинсвил, Едвардсвил и Меривил, Илиноис), поради бројните италијански имигранти кои дошле таму да работат во рудниците.

 Подготовка на багна кауда

Историја
--------

Во минатото се користело масло од орев или лешник. Понекогаш, тартуфите се користат во верзии околу областиа Алба, Пиемонт, Италија. Традиционално се јаде за време на есенските и зимските месеци, особено за Божиќ и Нова Година, и мора да се служи топло, како што сугерира самото име.

Слични јадења
-------------

*Пинзимонио* е сличен сос за потопување приготвен со маслиново масло, вински оцет, сол и бибер кој се служи со суров зеленчук. Обично се служи ладен.

Наводи
------

1. ↑  „bagna". *Grande Dizionario Piemontese Olivetti*. Посетено на 24 January 2021.
2. ↑  *La Cucina Italiana 2008*, s.v.
3. ↑  Hillig, Terry. Miners’ heritage is on display in Collinsville. St. Louis Post-Dispatch. September 22, 2010. Retrieved July 28, 2021.
4. ↑  Starkey, Roger. Collinsville Sunrise Kiwanis: Selling bagna cauda and peanuts for a better Christmas. The Metro Independent. September 12, 2014. Retrieved July 28, 2021.
5. ↑  Hesser, Amanda (November 5, 2009). „Bagna Cauda, 1960". *New York Times*. стр. MM20, New York edition. Посетено на March 8, 2010.

Надворешни врски
----------------

* Багна кауда на Ризницата ?