**Јакопо Басано** (околу 1510 – 14 февруари 1592), познат и како **Јакопо дал Понте**, бил италијански сликар кој бил роден и починал во Басано дел Грапа во близина на Венеција, и го зел селото како свое презиме. Обучен во работилницата на неговиот татко, Франческо Постариот, и студирајќи под Бонифацио Веронезе во Венеција, тој сликал претежно религиозни слики вклучувајќи пејзажни и жанровски сцени. Тој често ги третирал библиските теми на начин на сцени од рурален жанр, прикажувајќи луѓе кои личат на локални селани и прикажувајќи животни со вистински интерес. Сликите на Басано биле многу популарни во Венеција поради прикажувањето на животни и ноќните сцени. Неговите четири сина: Франческо Басано Помладиот, Џовани Батиста да Понте, Леандро Басано и Џироламо да Понте, исто така станале уметници и внимателно го следеле во стилот и темата.

Биографија
----------

 *Добриот Самарјанин*
 Јакопо да Понте, наречен Јакопо Басано - *Обожување на мудреците*
Роден е околу 1510 година во градот Басано дел Грапа, кој се наоѓа околу 65 км од градот Венеција. Неговиот татко, Франческо ил Векио, бил локално успешен сликар кој основал семејна работилница која првенствено произведувала религиозни дела во локален стил. За време на раната младост, Басано бил чирак во работилницата на неговиот татко. На крајот се упатил кон Венеција во 1530-тите, за време на кој студирал под Бонифацио де Питати (исто така познат како Бонифацио Веронезе) и бил изложен на познати уметници како Тицијан и Ил Порденоне. По смртта на неговиот татко во 1539 година, тој се вратил во Басано дел Грапа и трајно се населил таму, дури и земајќи ја локалната жена, Елизабета Мерзари, за сопруга во 1546 година. Тој го презел управувањето со неговата семејна работилница, која на крајот ќе ги вклучи неговите четири сина, Леандро Басано, Франческо Басано Помладиот, Џовани Батиста да Понте и Џироламо да Понте. По неговата смрт во 1592 година, неговите синови продолжиле да произведуваат бројни дела во негов стил, што им отежнувало на подоцнежните историчари на уметноста да утврдат кои дела биле создадени од самиот Јакопо и кои дела биле создадени од неговите потомци.

Јакопо Басано се сметал за единствен меѓу неговите колеги ренесансни уметници со неговата способност да вклучи различни уметнички влијанија (вклучувајќи ги Дирер, Пармиџанино, Тинторето и Рафаел) во неговата работа и покрај неговата неподготвеност да ја напушти удобноста на неговиот роден град. Се верува дека научил за нивната уметност гледајќи ги нивните отпечатоци, од кои најверојатно бил страствен колекционер.

Дела
----

 *Патот до Голгота*
Способноста на Басано да експериментира и да ги апсорбира стилските квалитети од другите современи уметници е очигледна во четирите различни периоди видени во неговото уметничко наследство. Секој период ја прикажува работата на уметникот во усогласувањето на сопствената естетика со стиловите на неговите врсници.

### Рани дела, 1530-тите и наваму

Бонифацио де Питати му дал на својот млад ученик трајно ценење на работата на Тицијан, чие влијание јасно се гледа во неговите рани дела. Најраните слики на Басано ја прикажуваат неговата доживотна опсесија со брилијантните бои што ги видел во почетните дела на Тицијан, особено во *Вечерата на Басано во Емаус* (1538). Во оваа комисија за локална црква, Басано го исполнувал платното со богати, светли бои кои помагаат да се разликуваат фигурите од нивната околина. Тој се оддалечувал од практиките на неговите современици ставајќи ја фигурата на Христос кон задниот дел на сцената и дозволувајќи им на лаиците околу него да одиграат позначајна улога во составувањето на делото. Тие се уникатни и по својот фустан. Наместо да ги облекол неговите фигури во ткаенини без облик, многу ренесансни уметници ги изедначиле со класичната римска мода, Басано избрал да прикажува фигури во облека од 16 век. Деталите за ова парче се најчесто дискутираниот аспект од него. За многу историчари на уметност, неговото вклучување на разновидна храна на масите, куче што лежи и мачка што се лигави околу столовите, како и бројни споредни ликови е доказ за практиката на Басано да црта од животот наместо да се потпира на стилските конвенции на времето.

### Маниризам

Делото на Басано, *Последната вечера* (1542), го покажува неговиот нов интерес за маниризмот во италијанската уметност. Во делот тој изрази влијанија поврзани со современите отпечатоци на Дирер и сликите на Рафаел. Ова особено се изразува во силно наполнетите емоции на субјектите и динамичното и високо стилизирано држење на фигурите. Маниристичката преокупација со високо развиените дизајнерски елементи е очигледна во внимателното поставување и „карактерот" на фигурите на Басано за да се создаде активна композиција што ги води погледите на гледачот околу секој детал од платното. Во споредба со претходните фигури, кои биле постабилни, фигурите на Басано во *„Тајната вечера"* изгледаат живи, нивната кожа сугерира мускули и жили долу наместо дрвените, уморни пози од неговата рана работа.

Басано започнал да експериментира со светлината и неговите субјекти околу 1550-1570-тите. Во овој период тој бил еден од првите уметници што наслика „ноктурна", или слика во ноќен пејзаж со вештачко осветлување. Овој вид сликарство бил исклучително популарен кај локалната публика и ги направил сликите на Басано високо ценети. Неговите дела, исто така, почнале да прикажуваат поистакнати пасторални елементи, кои биле и насликани од неговиот татко и дел од неговата околина. Наместо да поставувал религиозни сцени во класично римско опкружување (како што правеле неговите колеги од ренесансата), тој ги поставил фигурите во поприроден пејзаж, каде што дрвјата и цвеќињата биле внимателно прикажани како неговите фигури. 

* Paintings
* Благовештение на пастирите(1533)*Благовештение на пастирите*(1533)
* Патот до Голгота  (1535-1538)*Патот до Голгота* (1535-1538)
* Вечера во Емаус (1538)*Вечера во Емаус* (1538)
* Поворката до Голгота (1540)*Поворката до Голгота* (1540)
* Тајната вечера, 1542*Тајната вечера*, 1542
* Голгота*Голгота*
* Портрет на кардинал*Портрет на кардинал*
* Портрет на господинот*Портрет на господинот*
* Обожувањето на кралевите, почетокот на 1540-тите*Обожувањето на кралевите, почетокот* *на 1540-тите*
* Олтар насликан за црквата во Томо*Олтар насликан за црквата во Томо*
* Мадона и дете со Свети Јован Крстител (1570)*Мадона и дете со Свети Јован Крстител* (1570)
* Крштевањето Христово, 1592*Крштевањето Христово*, 1592
* Јакопо Басано и работилница - Прочистување на храмот*Јакопо Басано и работилница - Прочистување на храмот*
* Обожување на магиите*Обожување на магиите*
* Животни кои се качуваат на Ноевата арка*Животни кои се качуваат на Ноевата арка*
* Чудесен нацрт на риби*Чудесен нацрт на риби*
* Прочистувањето на храмот, Националната галерија*Прочистувањето на храмот*, Националната галерија

Наводи
------

1. ↑  Rijksbureau voor Kunsthistorische Dokumentatie. „Bassano, Jacopo". Rijksbureau voor Kunsthistorische Dokumentatie. Посетено на 5 April 2012.
2. ↑  Norwich, John Julius (1985–1993). *Oxford illustrated encyclopedia*. Judge, Harry George; Toyne, Anthony. Oxford [England]: Oxford University Press. стр. 37. ISBN 0-19-869129-7. OCLC 11814265.

Надворешни врски
----------------

* Јакопо Басано на Ризницата ?
* Jacopo Bassano in the Web Gallery of Art
* Jacopo Bassano: Founder of Landscape Style
* Bryan, Michael (1889). Walter Armstrong; Robert Edmund Graves (уред.). *Dictionary of Painters and Engravers, Biographical and Critical*. II L-Z. London: George Bell and Sons. стр. 308.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 24792862
* LCCN: n85042732
* ISNI: 0000 0000 8088 9030
* GND: 11865750X
* SELIBR: 208042
* SUDOC: 032550693
* BNF: cb12355945n (податоци)
* ULAN: 500003126
* NLA: 35815179
* NKC: xx0195886
* BNE: XX1001941
* KulturNav: id
* RKD: 4903

 |

 |