Брајзах гледан од францускиот брег на Рајна.
**Брајзах** (порано *Алтбрајзах*) — град со околу 16.500 жители, распоредени по должината на Рајна, во долината на Рајна, во областа Брајсгау-Хохшварцвалд, Баден-Виртемберг, Германија, на половина пат помеѓу Фрајбург и Колмар - 20 километри оддалечен од секој - и околу 60 километри северно од Базел, во близина Кајзерштул. Мост води над Рајна до Неф-Бризах, Алзас.

Неговото име е келтско и означува насип. Коренот „брајз" исто така може да се најде во францускиот збор брисер, што означува да се скрши. Ридот, на кој Брајзах постои - најмалку кога таму имаше поплави - е во средината на Рајна, барем додека во 19 век Рајна не беше исправена од страна на инженерот Јохан Готфрид Тула, со прекинување на нејзините изливи.

Историја
--------

Седиштето на келтскиот принц било на ридот, на кој Брајзах лежи. Римјаните биле застапени со помошен замок Мон Брисијакус (кој дојде од келтскиот збор Брисгер што значи прекршување на водата). Хоенштауфен го основале Брајзах како град во денешна смисла на зборот. Но, таму веќе била населба со црква во тоа време. На 11 век, монетата од Брајзах била пронајдена богатството Зандр.

Во почетокот на 13 век, започнала изградбата на Свети Стефанминстер, катедралата во Брајзах. Во почетокот на 16 век, Брајзах бил значајно упориште на Светото Римско Царство. На 7 декември 1638 година, Бернхард Сакс-Вајмар, кој бил дотиран од Франција, го освоил градот, кој Фердинанд Втори и генералот Рајнах го бранеа добро и се обиде да направи центарот на новодојдената територија. По смртта на Бернхард во 1639 година, неговиот генерал ја даде територијата на Франција, која го виде тоа како свое освојување. По Вестфалскиот мир од 1648 година, Брајзах беше *де јуре* даден на Франција.

Од 1670 година, Брајзах бил припоен во француската држава во тек на политиката за реобединување. Во примирјето на Рузвик во 1697 година, Брајзах бил вратен во Светото Римско Царство, но потоа повторно освоен на 7 Септември 1703 година од страна на генералот Вилар на почетокот во војната за шпанското наследство. Во Договорот од Раштат на 7 март 1714 година, уште еднаш Брајзах станал дел од Царството. Во меѓувреме, Франција основала своја тврдина Неф-Бризах („Нов Брајзах"), на левиот брег на Рајна. Во 1790 година, Брајзах станал дел од Австрија. Во револуционерните војни во 1793 година, Брајзах бил видно уништен, а потоа во 1805 година припоен *де факто* кон повторно воспоставената држава Баден.

Во текот на Втората светска војна, 85% од Брајзах бил уништен од страна на сојузничката артилерија, кога сојузниците ја преминувале Рајна. Свети Стефанминстер исто така, беше тешко оштетена.

Во 1969 година, Брајзах бил сметан за градилиште за атомска централа, но Вил бил избран наместо него, каде што проектот за изградба подоцна беше напуштен поради силната опозиција.

Блиските градови Хохштетен (1970), Гиндлинген (1972), Нидеримзинген (1973) и Оберимзинген (1975), заедно со Грецхаузен, кој беше припоен кон Оберимзинген во 1936, сите беа припоени кон Брајзах.

Политика
--------

По локалните избори на 7 јуни 2009, местата во градскиот совет беа поделени на следниов начин.

|  |  |
| --- | --- |
| ЦДУ | 11 места |
| СПД | 6 места |
| Независни | 4 места |
| ФДП/ДВП | 4 места |

Економија и инфраструктура
--------------------------

### Сообраќај

Брајзах бил до 1945 година, гранична станица на меѓународната железничка линија Фрајбург - Колмар. Откако железничкиот мост преку Рајна бил уништен за време на Втората светска војна, железничките услуги биле ограничени само на германската страна на реката. Брајзах С-Бан го поврзува Брајзах до Фрајбург преку Готенхајм над преостанатиот дел од линијата Фрајбург - Колмар, додека Кајзерштулбан го поврзува Брајзах до Ридел преку Фогтсбург и Ендинген.

### Локални бизниси

Една од најголемите винарски визби во Европа наречена Бадише Винцеркелер АГ се наоѓа во Брајзах. Лозарството е многу важно за економијата и во Брајзах и во Кајзерштул.

Главни знаменитости
-------------------

Воздушна слика на Свети Стефанминстер.
Музејот на општинската историја има импресивна колекција, кои датираат од камено доба до денес. На романескната Свети Стефанминстер, катедралата во Брајзах, има доцен готски олтар од непознат сликар (со иницијали Х.Л.) и слики од Мартин Шонгауер, кој исто така е епоним за гимназијата во градот.

Меѓународни односи
------------------

Поврзано: Список на побратени градови во Германија
Брајзах е збратимен со, односно соработува со следниве градови:

* Франција Сен Луј, Франција, од 1960
* Австрија Пирг-Траутенфелс, Австрија, од 1994 соработува со округот на Нидеримзинген
* Франција Неф-Бризах, Франција, од 2000

Наводи
------

1. ↑   „Општини во Германија по површина, население и поштенски број на 30 септември 2016 г.". *Сојузна статистичка служба на Германија*. 2016. (германски)

* 

*Оваа статија содржи информации од преработка од 12 јуни 2006 од истоветната статија на *Википедија на германски*.*

Надворешни врски
----------------

* Official website Архивирано на 18 јули 2011 г. in English
* Breisach – pictures & history Архивирано на 26 декември 2017 г. (германски)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 149028071
* LCCN: n88080073
* GND: 4008109-6
* BNF: cb12406395x (податоци)
* NKC: ge402017

 |

 |