recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Фински синдикат на глумци** (фински: *Suomen Näyttelijäliitto*, шведски: *Finlands Skådespelarförbundet*) ― синдикат кој ги претставува театарските глумци во Финска. Основан во 1913 година, синдикатот тврди дека е најстариот синдикат во Финска во театарскиот сектор и синдикат на кој припаѓаат 96% од финските глумци. Синдикатот се обидува да ги застапува интересите на глумците, да ги подобри условите за работа и да обезбеди секторот да не биде подреден на пазарните сили или на преовладувачките политички ставови.

Во 2013 година, финската поштенска служба, наречена Пости груп, издала комплет од шест поштенски марки за прославување на стогодишнината на синдикатот, со ликот на Ритва Валкама, Еско Салминен, Оути Моеенпоо, Мартии Лемало, Криста Косонен и Аку Хирвиниеми. Од 2020 година и доаѓањето на КОВИД-19, синдикатот станал загрижен за намалувањето на работните услови во театарскиот сектор и губењето на работата за хонорарците.

Наводи
------

1. 1 2  „Näyttelijäliitto". *Näyttelijäliitto - Skådespelarförbundet ry* (фински). Посетено на 14 јануари 2023.
2. 1 2  Krooks, Timo (27 мај 2013). „Suomen Näyttelijäliitto 100 vuotta". *Yle Uutiset* (фински). Посетено на 14 јануари 2023.
3. ↑  Airola, Laura (11 јуни 2020). „"Tähän rooliin on tulijoita jonoksi asti", sanottiin Suomen suosituimpien tv-sarjojen näyttelijälle – Koronapandemia jätti freelancerit tyhjän päälle, mutta moni ei uskalla puhua tilanteesta". *Helsingin Sanomat* (фински). Посетено на 14 јануари 2023.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 156148312
* LCCN: n2005065783

 |

 |
**Хомерово прашање** е т.н. прашање кое го опфаќа делот околу тоа кои се создавачите на – народни херојски епови и – на народни епски песни, чиишто корени пронаоѓаме уште во Аристотеловата Поетика. Германскиот класичен филолог Ф. Волф кон крајот на 18 век го оспорил постоењето на Хомер. Благодарејќи му нему, во фолклористиката е поставено прашањето во која мера Хомеровиот удел во создавањето на Илијада и Одисеја е одлучувачки.

Гледишта
--------

Постојат две екстремни гледишта. Првите, таканаречените *унитарци* или *унитаристи* ја застапуваат тезата за единството на еповите и за историската автентичност на Хомеровата поетска егзистенција. Вторите, т.н *аналитици*, трагале за неправилности и недоследности во еповите, така што еповите може да се поделат на помали посебни организирани целини, на помали или поголеми целосни песни (Илијада на пример има 18 пра-песни), и поради тоа нивната теорија е наречена теорија на песни. По двесте години решавање на хомеровото прашање овие две екстрмни гледања доста се приближуваат. Унитаристите прифаќаат дека Хомер живеел во време кога постоела силно развиена епска традицијаи дека тој од неа и произлегол, така што се користел со веќе посазни средства. Аналитиците пак го признаваат постоењето на еден голем поет, но се колебаат помеѓу можноста дека Хомер можеби го дал основното јадро на еповите кои пак подоцнежните уредници (хомероиди) го дополнувале и проширувале, и можноста дека Хомер создал епови од постоечки песни и бил еден генијален уредник.
Извештај на *Глас на Америка* за јазикот, јануари 2018
**Турски птичји јазик** (турски:  *kuş dili*) – верзија на турскиот јазик кој се комуницира со свиркања и мелодии со висок тоналитет. Првично го користеле турските земјоделци за комуникација на големи растојанија, а денес е сведен на 10.000 говорители, а постои ризик од негово истребување бидејќи мобилните телефони ја заменуваат неговата намена. Јазикот се применува во Кушкој, село во северниот дел на Понтиските Планини во Турција, кое од 1997 година организира годишен Фестивал на јазикот, културата и уметноста на птиците. УНЕСКО го вклучил птичјиот јазик на птиците во својот список за нематеријално културно наследство во 2017 година.. Прелиминарна студија спроведена во Кушкој заклучила дека свиркачките јазици се обработуваат во двете полутопки на мозокот, комбинирајќи ја нормалната обработка на јазикот на мозокот во една полутопка и музиката во другата. Други земји со свиркачки јазици ги вклучуваат Канарските Острови, Грција, Мексико и Мозамбик..

Наводи
------

1. ↑  Hengen, Dimitra (2013). „Langues sifflées : une langue des oiseaux en Turquie 4". Посетено на 17 ноември 2019..
2. ↑  „Le langage sifflé". *ich.unesco.org*. Посетено на 17 ноември 2019..
3. ↑  Rosier, Florence (2015). „Les secrets des langues sifflées". *lemonde.fr 1*.
4. ↑  Malin, Fezehai (2019-05-30). „In Turkey, Keeping a Language of Whistles Alive". *The New York Times* (англиски). ISSN 0362-4331..

Надворешни врски
----------------

* Christie-Miller, Alexander (July 16, 2012). „The Remote Village Where People 'Talk' in Intricate, Ear-Splitting Bird Whistles". *The Atlantic*.
* Robson, David (мај 25, 2017). „The beautiful languages of the people who talk like birds". *BBC*. Посетено на мај 31, 2019.
* Morgan, Martin (декември 6, 2017). „Turkey's 'bird language' under threat". *BBC*.
* Nijhuis, Michelle (August 17, 2015). „The Whistled Language of Northern Turkey". *The New Yorker*.
* „Northern village of Kuşköy still communicates with amazing Turkish whistling language". *Daily Sabah*. February 16, 2016.
Фински институт за истражување на шумите (Метла)
**Финскиот институт за истражување на шумите** (фински: *Metsäntutkimuslaitos*, шведски: *Skogsforskningsinstitutet*), позната како **Метла**, е подредена агенција на Министерството за земјоделство и шумарство на Владата на Финска. 

Институтот има законски должности, преку истражувања, да промовира економично, еколошко и социјално одржливо управување и користење на шумите. Метла е еден од најголемите европски институти за истражувачки дејности во областа на шумарството, со годишен буџет од околу 40 милиони евра и 9 главни истражувачки единици (во Јоенсу, Канус, Колари, Лопи Лејлејн, Паркано, Савонлина Пункахарју, Рованими, Сунењоки и Ванта).

Надворешни врски
----------------

* Матична страница
**Хајлигенграбе** (германски: *Heiligengrabe*) — општина во округот Источен Пригниц-Рупин, во Бранденбург, Германија.

Географија
----------

Општината се состои од 13 единици: Бладиков, Блезендорф, Блументал, Грабов кај Блументал, Херцшпрунг, Јабел, Кенигсберг, Либентал, Маулбервалде, Папенбрух, Розенвинкел, Верников и Цацке.

Архитектура
-----------

Градина со ароматични треви, зградата на манастирот и капелата
### Опатија

Опатијата „Хајлигенграбе" (Светиот Гроб; порано наречена „Техов") била основана како цистецијански манастир во 1289 од Хајнрих, бискуп на Хафелберг и маркгрофот Отон, првично за 12 калуѓерки.

Опатијата се здобила со значително богатство и имот во областа, делумно преку приходот од поклонението и делумно преку парични прилози од благородничките семејства од областа, особено кога една од нивните ќерки ќе влегла во опатијата. Помеѓу калуѓерките биле членови и на семејствата Ганс цу Путлиц, Фон Квицов, Фон Рор, Фон Винтерфелд и Фон Блументал. Опатицата Хенриета фон Винтерфелт имала караница со војводата на Мекленбург, кој одбил да го плати долгот кон опатијата. Така, таа позајмила артилерија и му објавила војна на Мекленбург, напаѓајќи го преку блиската граница. Во време на Реформација, опатицата Ана фон Квицов не ја прифатила новата деноминација и одбила да плаќа данок.

По реформацијата, претходната функција на опатијата, обезбедување засолниште за немажените жени од локалните благороднички семејства, не прекинала со неговата секуларизација. Така, поранешната римокатоличка опатија станала лутерански женски манастир.

* Опатија
* Опатиска зградаОпатиска зграда
* Капела на крвтаКапела на крвта
* МанастирМанастир

### Друга инфраструктура

Во Хајлигенграбе е кулата за набљудување Блументал, потполно изградена од дрво и отворена за јавноста во 2004.

Галерија
--------

* Црква во БлументалЦрква во Блументал
* Кула за набљудување во БлументалКула за набљудување во Блументал
* Парк на дворецот Блументал-ХорстПарк на дворецот Блументал-Хорст
* ГлиникеГлинике
* Црква во ГлиникеЦрква во Глинике
* ЈабелЈабел
* Црква во ЈабелЦрква во Јабел
* Црква во ЈабелЦрква во Јабел
* Црква во КенигсбергЦрква во Кенигсберг

Наводи
------

1. ↑   „Население на Бранденбург по општини и општински заедници] на 31 декември 2020 г.". *Статистичка служба за Берлин и Бранденбург*. јуни 2021. (германски)

Надворешни врски
----------------

* Хајлигенграбе на Ризницата ?
* Официјална страница

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Градови и општини во округот Источен Пригниц-Рупин |
| --- |
|  |
| 
* Бредин
* Валслебен
* Витшток
* Вустерхаузен
* Дабергоц
* Дрец
* Зиверсдорф-Хоенофен
* Кириц
* Линдов
* Меркиш Линден
* **Нојрупин**
* Нојштат (Досе)
* Рајнсберг
* Ритник
* Темницквел
* Темництал
* Фербелин
* Филицзе
* Хајлигенграбе
* Херцберг
* Церниц-Лом
* Штидениц-Шенермарк
* Шторбек-Франкендорф

 | ГрбГрб |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 233671194
* GND: 4024048-4

 |

 |
**Свети Ѓорѓи** (грчки: *Αγίου Γεωργίου*) — преродбеничка црква во селото Лошница, Костурско, Егејска Македонија. Влегува во состав на Костурската епархија на Цариградската патријаршија. Изворно ѝ припаѓала на Охридската архиепископија.

Црквата е сместена на сретселото и има три периода на изградба. Првиот е од околу 1650 г. Од тој храм преостануваат делови од резбаниот иконостас — десниот дел на таблатурата и други делови, резбан проскинитар, на кој стои вредната икона „Богородица Патеводителка" и две-три мали преносливи икони. Црквата била 4 м во ширина и 5-6 м во должина.

Храмот е урнат и повторно изграден во 1761 или 1768 г. според натписот на камен-темелникот. Неколку години подоцна, во 1775 г. е украсена со фин резбан иконостас и девет убави царски икони, дело на анонимни мајстори, владички прстол и проскинитар на Свети Ѓорѓи. Овој храм бил широк и долг 6 м.

Околу 1880 г. е срушена и втората црква, и за кратко време до 1882 г. е подигнат нов величествен храм од мајстори од Жупан, а црковните предмети, иконостасот и мебелот од стариот храм се пренесени во него. На 22 јули 1936 г. црквата делумно настрадала во пожар, но преживеале иконостасот, владичкиот престол, двата проскинитара и сите преносливи икони освен една.

Додека бил на чело на Костурската епархиха од 1931 до 1936 г. митрополитот Диодор Шишански ја префрлил парохијата во Шишанската епархија. На 24 февруари 1974 г. парохијата е вратена во Костурската епархија.

Живопис и икони
---------------

* Свети Христофор, фреска одXIX век Свети Христофор, фреска одXIX век
* Икона на Свети Ѓорѓи, 1775 г. Икона на Свети Ѓорѓи, 1775 г.
* Икона на Свети Модест, 1775 г. Икона на Свети Модест, 1775 г.
* Икона на Свети Ѓорѓи во северниот проскинитар, 1775 г. Икона на Свети Ѓорѓи во северниот проскинитар, 1775 г.
* Исус Христос, фреска од XIX век Исус Христос, фреска од XIX век
* Икона на Успението Богородично, XVII век Икона на Успението Богородично, XVII век
* Душата на праведникот, 1775 г. Душата на праведникот, 1775 г.

Поврзано
--------

* Костурска епархија

Наводи
------

1. 1 2 3 4 5 6 7  „Ο άγιος Γεώργιος, πολιούχος του Γέρμα Καστοριάς". Φως της Καστοριάς. 21 април 2012. Посетено на 24 јули 2015.
2. ↑  „Λαϊκές παροιμίες και παροιμιώδεις λέξεις και φράσεις απ' τον Γέρμα Καστοριάς. Καταγραφή του αείμνηστου Γυμνασιάρχη και συγγραφέα Χρίστου Γεωργίου (1889 - 1972.). 4η δημοσίευση". Ο Γέρμας Καστοριάς. Посетено на 24 јули 2015.
3. ↑  Στυλιάδη, Βασιλείου (30 март 2015). „Η Ενορία Αγίου Γεωργίου Γέρμα Καστοριάς, από το έτος 1974 έως σήμερα". Φως της Καστοριάς. Посетено на 13 јули 2015.

Надворешни врски
----------------

* Црква „Св. Ѓорѓи" - Лошница на Ризницата ?
**Ханусен** (германски: *Hanussen*) - унгарско-австриско-германски филм од 1988 година, во режија на Иштван Сабо. Главните улоги ги играат: Клаус Марија Брандауер, Ерланд Јозефсон, Илдико Баншаги, Валтер Шмидингер, Карољ Еперјеш, Гражина Шаполовска, Адријана Бједжинска итн.

Синопсис
--------

За време на еден јуриш во текот на Првата светска војна, Клаус Шнајдер (го игра Брандауер) е ранет и има психички проблеми. Него го лекува докторот Бетелхајм (го игра Јозефсон) кој отркива дека Клаус поседува извонредни психички способности - може да ги хипнотизира луѓето и да ја предвидува иднината. По завршувањето на војната, Клаус започнува кариера како забавувач, земајќи го името Ерик Јан Ханусен, а негов менаџер е капетанот Тибор Новотни (го игра Еперјеш). Набргу, Ханусен станува славен, најпрвин во Будимпешта и во Виена, а потоа, заедно со менаџерот и со девојката Вали (ја игра Бједжинска) оди во Берлин, каде го привлекува вниманието на јавноста. Таму, тој е сведок на подемот на нацистите, а кога предвидува дека тие ќе победат на изборите, него го напушта менаџерот. Исто така, во Берлин ја среќава Валери (ја игра Саполовска), која ја познава од детството и која постојано му се јавува во соништата. На почетокот, нацистите се обидуваат да го придобијат Ханисен за потребите на својата пропаганда, но кога тој ќе стане опасен, тие почнуваат да го следат. На крајот, Ханусен го предвидува палењето на Рајхстагот и поради тоа нацистите ги убиваат него и Вали.

Наводи
------

1. ↑  Hanussen (1988) (пристапено на 9.5.2018)
**Фјодор Јаковлевич Алексеев** (руски: Фёдор Яковлевич Алексеев; о.1753—1755, Санкт Петербург - 23 ноември 1824, Санкт Петербург) бил руски сликар. Неговите современици честопати го нарекуваа руски Каналето, како признание за неговото маестрално ведуте.

Биографија
----------

Тој бил син на чуварот на Империјалната академија на уметностите, каде бил примен во 1764 година по молба од неговиот татко, откако неколку години студирал во гарнизонското училиште. Во 1767 година, тој земал час по украсна скулптура, а подоцна студирал сценско сликарство кај Антонио Пересиноти. Од 1773 до 1777 година, тој живеел во Венеција со стипендија, каде што студирал како театарски уметник. Сепак, ова не му се допадна и тој поминал голем дел од своето време сликајќи пејзажи и копирајќи ги старите мајстори.

Откако предизвикал незадоволството на властите на Академијата, кога се вратил бил ставен да работи како декоратор за Царските театри до 1786 година и не му било дозволено да ги продолжи академските студии. Незаинтересиран, тој продолжил да го слика она што му одговара и полека освоил одредено признание. Во 1794 година, неговиот „Поглед на насипот на палатата од тврдината" му донел титула Академик.

Во 1800 година, царот Павле I го назначил да создава улици и архитектура во Москва. Од 1803 година, тој предавал на Академијата, но и многу патувал, во посета на Керсон, Миколаев, Бахчисарај, Орјол и на други локации на југ кои биле посетени од страна на Катерина Велика, каде што произведувал пленер цртежи и акварели на околните области. Во 1810 година, тој произвел серија дела што го прикажуваат Санкт Петербург.

Во подоцнежните години, неговата слава стабилно опаѓала и умрел во сиромаштија, оставајќи големо семејство зад себе. Академијата ги платила неговите погребни трошоци.

Избрани слики
-------------

* Портата на Свети Николај воКитаи-Город (1800-ти)Портата на Свети Николај во  
Китаи-Город (1800-ти)
* Катедрален плоштад (Москва)  за време накрунисувањето наАлександар I  (1802)Катедрален плоштад (Москва) за време на  
крунисувањето на  
Александар I (1802)
* Црвен плоштад, 1801 годинаЦрвен плоштад, 1801 година
* Северната страна на Црвениот плоштад (1802)Северната страна на Црвениот плоштад (1802)
* Потопот од 1824 година на плоштадот кај театарот Бошој Камени(неговата последна слика)Потопот од 1824 година на плоштадот кај театарот Бошој Камени  
(неговата последна слика)

Наводи
------

1. 1 2 3  „RusArtNet: Biography". Архивирано од изворникот на 2018-06-01. Посетено на 2021-02-28.
2. 1 2 3 4  „ArtOnline: Biography". Архивирано од изворникот на 2020-11-15. Посетено на 2021-02-28.

Понатамошно читање
------------------

* N. Sobko, *Словарь русских художников со древнейших времён до наших дней (XI — XIX вв)* (Речник на руски уметници од античко време до денес), 1893
* Алексеј Фјодоров-Давидов, *Фјдор Яковлевич Алексеев*, Москва, Искусство, 1955 година
* Марис Ивановна Андросова, *Фёдор Алексеев, 1753—1824*, Санкт Петербург, Художник РСФСР, 1979

Надворешни врски
----------------

* Фјодор Алексеев Архивирано на 23 октомври 2018 г. @ Светски музеи
**ХЕЦ „Калиманци"** е мала хидроцентрала на Калиманското Езеро образувано од реката Брегалница близу до селото Калиманци помеѓу Кочани и Делчево.

Хидроцентралата е во погон од 1970 година. Има два агрегата со францис турбини и инсталирана моќност од 12 MW.Со ревитализацијата во 2008 е зголемена и инсталираната моќ на хидроцентралата која сега има моќност од 13,8 мегават-часа.
ХЕЦ Калиманци е дел од хидро системот Брегалница, чија главна цел е акумулација на вода за наводнување. За да се искористи водата, изградена е ХЕЦ Калиманци, која е поврзана на Електро енергетската систем на 35 кВ мрежа.

Наводи
------

1. ↑  Ј.П. Електростопанство на Македонија, 50 години македонско електростопанство, Скопје, 1995;
2. ↑  esmak.com.mk Архивирано на 21 април 2008 г. Ј.П. Електростопанство на Македонија, Скопје, пребарано на 28 август 2010

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија поврзана со Македонија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Судија носи одлука за време на натпревар
**Фудбалски судија** е личност која има целосни овластувања да ги спроведува сите фудбалски правила во текот на натпреварот за која е изабран да суди (5. правило). Одлуката која судијата ќе ја донесе во текот на натпреварот е конечна и не може никој да ја поништи, но после завршувањето на натпреварот службените тела можат да донесат накнадни одлуки или казни за судиите.

На главниот судија му помагаат двајца помошни судии и четврти судија, но во некој лиги како што е Премир лигата или УЕФА Лигата на шампионите има и по пет судии.

Судииите кои судат сужбен меѓународен натпревар се избрани од ФИФА одборот. Вакви процедури не се потребни во терминот за пријателски натпревари.

Хаувард Веб на официјален натпревар во 2011 година

Должности и овластувања на судиите во токот на натпреварот
----------------------------------------------------------

Должности и овластувања на судиите во текот на натпреварот се најопширно опишани во петтото правило. Во нив јасно пишува дека како главен судија на натпреварот:

* да ги почитува сите правила и да се труди и играчите да ги почитуваат
* да го контролира натпреварот во соработка со помошниот судија, како и со четвртиот и петтиот судија
* да се грижи околу состојбата на фудбалска топка во текот на натпреварот
* да се грижи околу состојбата на фудбалската опрема на играчите
* да се грижи за времетраењето на натпреварот и судиското продолжување
* мора да го прекине натпреварот ако дојде до непочитување на правилата
* мора да го прелине натпреварот ако дојде некој од играчите или голманот повреден
* има право да го продолжи натпреварот според неговотго мислење доколку играчот е полесно повреден

Поврзано
--------

* Помошен судија
* Четврти судија

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | „Фудбалски судија" на Ризницата ? |

* ФИФА-ина фудбалска правила Архивирано на 7 мај 2007 г.
* Правила фудбалске игре - тестови за фудбалске судије Архивирано на 8 март 2016 г.
Ханси Кирш на фестивал во 2009 година
**Ханс Јурген Кирх** ( гер. *Hans Jürgen Kürsch*, 10 август 1966), исто така познат како **Ханси Кирш** (*Hansi Kürsch*) е германски пејач, текстописец, продуцент и поранешен басист, најпознат по тоа што е еден од основачите и фронтмен на германскиот пауер метал бенд Блајнд Гардиан. Тој е еден од основачите на бендот и нејзиниот главен пејач од своето основање во 1984 година и имал басистичка улога до 1996 година. 
Тој е исто така водечки пејач на *Демонс енд Визардс*.

Стил
----

Главната одлика на креативноста на Кирш е преклопувањето на гласовите на студиските верзии, што доведува до создавање на хармоничен ефект и хорска атмосфера на пеење.

Текстовите на Ханси се занимаваат со разни теми кои традиционално се доминантни во жанрот на пауер метал, вклучувајќи средновековна фантазија, епска фантазија (Џ. Р. Р. Толкин како доминантен извор на инспирација), религиозни / митолошки приказни и легенди, како од своја, така и од книжевниот свет. На Ханси како главен извор на инспирација за текстовите на песните се епови и епската фантастика.

Иако денес е најдобро познат по неговиот чист и пенетрирачки глас и начинот на пеење, неговите претходни техники вклучуваат многу потешки начини на пеење и врескање.

Наводи
------

1. ↑  „Interview Blind Guardian3". Metalcovenant.com. Посетено на 14 март 2018.

Надворешни врски
----------------

* Blind Guardian
* Demons and Wizards
Украсена чајна шолја на тацничка
Кинеска чајна шолја без рачка
**Чајна шолја** е мала шолја со рачка, со мала големина која може да се фати со палецот и еден или два прста. Обично се прави од порецелан. Најчесто ваквата шолја припаѓа на сервис, составен од шолја и соодветна тацничка. Овие пак можат да бидат дел од чаен сервис заедно со чајник, крем бокалче за млеко, шеќерник и лонче за фрлање.

Некои колекционери собираат многубројни уникатни шолји со соодветни тацнички. Подобрите чајни шолји се направени од бел прозрачен порцелан украсен со цветни мотиви. Тие исто така може да го одбележуваат место, личност или настан. Овие колекционери исто така собираат и сребрени чајни лажички. Овие обично имаат украсени керамички вметки во дршката со исти или слични мотиви.

Првите шолји направени конкретно за пиење на новиот напиток - чајот - во Европа биле увезени од јапонскиот пристаништен град Имари. **Чајните садчиња** во Далечниот Исток немале рачки, и затоа првите европски имитации направени во Мајсен, исто така биле без рачки.

Поврзано
--------

* Чаен прибор
**Харави** (кечуански: *harawi*, шпански: *haravi, jaravi*) е стар традиционален правец на андската музика, но и на староседелската лирска поезија. Харави бил распространет низ Тавантинсују и денес е особено застапен во државите кои бил под директна управа на Империјата, односно во Перу, Боливија, Еквадор и делови од Аргентина и Чиле. Типично, харави е спора, духoвна мелодична песна или музика која се свири на кена, еден вид флејта. Текстот често е со љубовен карактер, секојдневен селски живот и слични теми.

Поврзано
--------

* Андска музика
* Инки


|  |  |
| --- | --- |
|  | *Оваа статија поврзана со Инките е никулец.Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.* |

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Оваа статија за музички жанр е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите*. |
**Харалд Рајнл** (8 јули 1908 година во Бад Ишл, Австрија - 9 октомври 1986 година во Санта Крус де Тенерифе, Шпанија ) бил австриски филмски режисер. Тој е познат по филмовите што ги направил врз основа на книгите на Едгар Валас и Карл Меј (види филмови на Карл Меј и Едгар Валас ), а исто така има направено и планински филмови, Хаиматфилмс, германски воени филмови и записи во многу популарните германски филмски серии како *д-р Мабузе*, *Jerryери Патон* и *Коместар Х.*

Рајнл ја започна својата кариера како дополнителна улога (статист) во планинските филмови на Арнолд Фанк. Работел како сценарист на филмот *Тифланд во* режија на Лени Рифенштал кој и глуми во истиот филм. Првиот филм на Рејнл како режисер беше планинскиот филм *Планински кристал* (1949). Беше номиниран за Оскар за неговата документарна играна програма „ *кочии на боговите"* (1970).

До 1970-тите, тој се пензионирал на Канарските Острови. Во 1986 година, во неговиот дом на пензионирање во Тенерифе, тој беше избоден до смрт од Даниела Марија Делис, неговата сопруга која била алкохоличарка и поранешна глумица од Чехословачка.

Филмографија
------------

### Режисер

* Планински кристал (1949)
* Додека живееш (1955)
* Ужасни луѓе (1960)
* Соба 13 (1964)
* Кочии на боговите (1970)

Наводи
------

1. ↑
2. ↑  Spiegel Online
**Десеттиот македонски конгрес** на македонските друштва во Бугарија со својата работа започнал на 28 јули 1902 година во Софија.

Заседание
---------

Со посебно окружно бил објавен списокот на друштвата кои можеле да учествуваат и да испратат делегати.

Како приврзаници на ТМОРО присуствувале: Никола Наумов, Тома Карајовов, Борис Сарафов, Пејо Јаворов и други.

Од друга страна пак *Софиското друштво* добило задача да ги организира непоканетите друштва.

Врховниот комитет за да се осигура дека нема да присуствуваат непожелните друштва, внимателно ги проверувал полномоштвата кои ги испаратил и тоа одзело неколку дена.

Истовремено непризнаените друштва се организирале за да го усогласат ставот кон Иван Цончев. Притоа Борис Сарафов сакал да се пробијата со кама и револвер, што било одбиено од Ѓорче Петров, притоа опозициските делегати решиле да учествуваат на конгресот.

Работа
------

Конгресот ги разгледал односите помеѓу ТМОРО и *Врховниот комитет* Врховен македонско-одрински комитет, притоа било истакнато дека ТМОРО не е во состојба да го снабди населението во Македонија со оружје и да крене револуција и било осудено Задграничното претставништво на организацијата .

Гоце Делчев одбил да зборува на конгресот, бидејќи не им било допуштено на сите делегати да присуствуваат. Конгресот го повикал да даде образложение за неговото држење, на што Делчев одговорил писмено, притоа до конгресот се обратил како:

*Гоце Делчев*

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| „ | *До собрание на Славјанска беседа* | "|

На тој начин сакал конгресот да го сведе на ниво на собрание и да го доведе во прашање неговиот легитимитет, и притоа истакнал:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| „ | *Во моите очи собранието на луѓето, кое ме кани на објаснување, не претставува вистински израз на дејците по македонското дело, бидејќи уште многу претставници на друштва... не се допуштени во него... Од друга страна, не би сакал да давам отчет на оние, од чии дејства Внатрешната организација се мачи повеќе, отколку од турските власти* | "|

Писмото на Делчев на конгресот требало да биде прочитано од страна на Никола Наумов, но тој во тоа бил спречен .

Објаснувањата дополнително ги дал задграничниот претставник Димитар Стефанов. Од своја страна тој обвинил дека Врховниот Комитет има завојувачка тенденција кон ТМОРО. Во истиот контекст се изјасниле и Никола Наумов, Пејо Јаворов, Тома Карајовов и Борис Сарафов.

Епилог
------

Бидејќи опозицијата била слаба, таа решила да го напушти конгресот, а на него останале 41 делегат.

Тие за претседател го избарале повторно Стојан Михајловски и Иван Цончев за потпретседател. По конгресот Врховниот комитет продолжил со своите провокации во Македонија

Извори
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8  *П. Константин Национлнотоослободително движение в Македония и Тракия 1893-1093, София, 1979.*
2. 1 2  *Гоце Делчев, Писма и други документи*
3. ↑  *Ванчо Ѓорѓиев, Смрт или Слобода, Македонското националноослободително движење во Солунскиот вилает 1893 - 1903 година, Табернакул, Институт за Историја - Филозофски факултет, Скопје, 2003*
Хотел Хапаранда и градско собраниеХапаранда
Општина Хапаранда во округот НорботенОпштина Хапаранда во округот Норботен
 Железничка станица Хапаранда
**Хапаранда** (шведски: *Haparanda kommun*) е општина на северот од Шведска, во округот Норботен. Административен центар е градот со исто име. Областа е 961,5 км². Населението според податоците за 2012 година е 10.007 жители. Општината се наоѓа западно од долниот тек на реката Турне, на нејзиното вливање во Ботниски Залив. Должината на реката тече по границата со Финска, а главниот град на округот практично формира еден град со градот Торнио од другата страна. Во Шведска, Хапаранда се граничи со општините Евертурнео (на север) и Каликс (на запад). Се споменува и во огласите на ИКЕА.

Популација
----------

### Статистика на население

* 1970 година - 8.893 жители
* 1980 година - 9.672 жители
* 1990 година - 10.517 жители
* 2000 - 10.412 жители
* 2008 година - 10.173 жители.

### Главни населби

| # | Локалитет | Популација |
| --- | --- | --- |
| 1 | Хапаранда | 4.778 |
| 2 | Мариелунд | 1.865 |
| 3 | Сескарио | 498 |
| 4 | Никала | 447 |
| 5 | Карунги |  |

Градови со кои се побратимени
-----------------------------

Хапаранда има 4 градови побратимени:

* Русија Ковдор
* Норвешка Хамерфест
* Литванија Ширвинти

Надворешни врски
----------------

* Официјална страница

Наводи
------

1. ↑  «Folkmängd i riket, län och kommuner 31 mars 2012» *Statistiska centralbyrån*
**Чачак** — град во централниот дел на централна Србија, во Шумадија, помеѓу општината Горњи Милановац на север и општината Лучани на југозапад. Административно му припаѓа на Моравичкиот Округ, и е негов административен центар. На запад е општината Пожега, која му припаѓа на Златиборскиот Округ, на исток е општината Книќ, која е дел од областа Шумадија, а на југоисток е градот Краљево, кој му припаѓа на Рашкиот Округ.

Географија
----------

Чачак зазема географски простор помеѓу 20°7'15" и 20°38'30" источна географска должина и 43° 44' и 44° 00' 30" северна географска ширина.

Чачак се наоѓа на 145 километри јужно од Белград. Најблиската граница е со Босна и Херцеговина. Чачак се наоѓа на спојот на Шумадија и внатрешните Динариди. Градот зафаќа површина од 636 km² по течението на Западна Морава, опкружен со планините Вујан (857 m) на север, Овчар (958 m) и Каблар (885 m) на запад и Јелица (929 m) на југ, додека на исток е отворен кон сливот Краљевац. Во негова близина се планините Сувобор и Маљен, кои се наоѓаат на северозапад.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија поврзана со Србија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Постер на Брус Ли Џингвумен,мај-2012 година
**„Тупаница на гневот"** (англиски: *Fist of Fury*), познат и како „Кинеската врска" (англиски: *The Chinese Connection*) - хонгконшки филм од 1972 година, во режија на Ло Веј. Главните улоги во филмот ги играат: Брус Ли, Нора Мјао, Марија Ји, Рики Хашимото, Роберт Бејкер, Џејмс Тјен, Џеки Чен, итн.

Содржина
--------

Дејството на филмот се одвива во Шангај, за време на јапонската окупација. Младиот и надарен мајстор на боречки вештини Чен Зен (го игра Брус Ли) се враќа во своето училиште „Ќинг Ву" кое е основано и кое го води еден од најголемите кинески мајстори. Неочеквано, саканиот учител по боречки вештини умира. Притоа, Чен Зен не верува во официјалната верзија според која учителот умрел од воспаление на белите дробови, туку смета дека учителот е убиен. Тој ги напаѓа борците од противничкото училиште на боречки вештини и поради тоа мора да се крие од полицијата. Полицајците одат во училиштето „Ќинг Ву" со ултиматум дека тоа ќе биде затворено, ако не се предаде Чен Зен. Истовремено, тој открива дека учителот навистина бил убиен, а потоа им се одмаздува на нарачателите на убиството. На крајот од филмот, Чен Зен се враќа во своето училиште, каде повеќето од другарите ги затекнува мртви. Кога излегува надвор од училиштето, Чен Зен го чекаат многу полицајци и војници со вперени пушки, а тој скока кон нив.

Наводи
------

1. ↑  RTS (пристапено на 28.12.2018)
Маж кој носи хаори
***Хаори*** (羽織code: ja is deprecated ) — традиционално јапонско сако кое се навлекува преку основното кимоно - косоде. Го носат најчесто мажи (иако постојат и женски верзии) и e формален дел од облека која се носи при свечeности и важни настани. На традиционална церемонија на венчавки неизоставен дел е од облеката на младоженецот.

Хаори не се закопчува, но се врзува на посебен начин со ленти (химо) кои ги спојуваат двата краја од предметот за облекување. Во текот на сенгоку периодот, самураите преку оклопите носеле хаори без ракави, слично како табард во Европа. Во текот на периодот едо, економскиот пораст ѝ овозможил на средната класа да си дозволи *хаори* (кој до тогаш бил резервиран само за богатата класа), но бидејќи бил донесен закон кој забранувал јавно прикажување на богатства (освен во случај на кастата воини), настанал подискретен *хаори* со едноставен дизајн, најчесто во една боја.

Во своите ракуго изведби раскажувачите (ракугоке) при влегување на сцена носеле хаори за да го соблечат уште на самиот почеток на приказната. Тоа го правеле за пред публиката, од почит да се прикажат во најформална облека, но го симнувале бидејќи во раскажувањето честопати го имитирале најсиромашниот слој, кој таков предмет за облекување не носел.
Хаори на себи може да има грб (мон) кој го означува семејството или некоја друга заедница.

Еден од најпрепознатливите хаори во јапонската историја е оној кој го носеле припадниците на едниниците шинсенгуми (крај на раздобјето едо, Бошин војна) кој бил во сина боја со бели триаголници на краевите на ракавите.

Поврзано
--------

* Хантен - помалку формална јакна

Наводи
------

1. ↑  More Japanese Haori Jackets & How To Tie A Haori Himo
Тупаница
**Тупаница** — рака со стиснати прсти кон дланката. Палецот може да се наоѓа под или над другите прсти и овие се два начина за образување тупаница.

Најпозната е по нејзината употреба во боксот, а се користи и во други видови неформални улични тепачки.

Подигната тупаница во воздухот означува бунт, отпор и единство. Тупаницата може да се користи и како неформален поздрав меѓу луѓето.

Наводи
------

1. ↑  „тупаница" — Официјален дигитален речник на македонскиот јазик
2. ↑  „A brief history of the "clenched fist" image". *www.docspopuli.org*. Архивирано од изворникот на 06. 12. 2020. Посетено на 22. 11. 2019. Проверете ги датумските вредности во: `|accessdate=, |archive-date=` (help)
**Хебер Кертис** (27 јуни 1872

 - 9 јануари 1942

) бил американски астроном.

Кертис ја измерил брзината на ѕвездите со Ликовиот телескоп рефрактор на планината Хамилтон во Калифорнија, САД, а потоа се посветил на фотографирање на галаксиите. Тој твредл дека постојат огромен број галактички „острови" и дека галактичките дискови се составени од прав, објаснувајќи така зошто изгледа дека надворешни галаксии главно нема во рамнината на Млечниот Пат.

|  |  |
| --- | --- |
| Знаме на САДБиографска икона | *Оваа личност од САД статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 34848902
* LCCN: no2004050360
* ISNI: 0000 0001 1963 6883
* GND: 1157745393
* SUDOC: 219812381

 |

 |
Симбол на тунел-диода
**Диода со ефект на тунел** или **тунел-диода** – полуспроводнички електричен двопол кој ја врши функцијата на диода во кола каде е неопходно многу кратко време на комутација (до 5 GHz).

Технологија
-----------

Струјно-напонската крива на тунел-диодата. Меѓу напоните V1 и V2, диодата има негативна диференцијална отпорност.
Класична диода изработена од полуспроводни материјали, е спроводна кога спојот PN е позитивно поларизиран, а станува неспроводна штом поларизацијата стане негативна. Истата е неспроводна до пробојниот напон на диодата при негативна поларизација (во оваа зона класичната диода е уништена). Кај тунел-диодата допувањето на слоевите P и N е толку битно што напонот на пробој е еднаков на 0 волти (спроти напон кој може да достигне стотици миливолти за класична диода). Оваа диода спроведува во инверзна насока (негативно поларизирана), но штом се користи во позитивна насока, се појавува ефектот на тунел давајќи И зона каде зголемувањето на напонот на краевите на диодата доведува до намалување на струјата која минува низ неа. Ова соодветствува на негативна отпорност. Оваа динамичко негативна отпорност може да се искористи за реализација на полуспроводнички осцилатор.

Примена
-------

Тунел-диодата дава големи можности во доменот на осцилаторите УВФ/СВФ (Ултра/Супер високи честоти), на пример честотата во микробрановите печки. Сепак, од нејзиното откривање, напредокот на класичните полуспроводници овозможи да се надмине тунел-диодата со конвенционални техники.
Интеграцијата на тунел-диода во ласерска диода може да ги подобри перформансите на ласерот.

Поврзано
--------

* Диода
* Тунелски ефект
* Инверзна диода
* Зенерова диода
* Ганова диода
* Шоткиева диода
* Лео Есаки
Местоположбата на областа во округот ГетингенМестоположбата на областа во округот Гетинген
**Харц (округ Гетинген)** (германски: *Harz (Landkreis Göttingen)*) — слободна област во округот Гетинген, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.

Географија
----------

Претставува втора најголема слободна област во Германија со површина од 267,35 км2 и е целосно ненаселена.

Иако таму нема пријавени жители, од административни причини ѝ е доделен управниот број 03 1 56 501 (*Amtlicher Gemeindeschlüssel*). Областа зафаќа големи делови од округот Гетинген и се наоѓа североисточно кон округот Гослар.

Управување
----------

Управувањето на слободните области во окрузите Гетинген и Гослар, од кои 98% се покраински шуми, припаѓа на шумскиот округ Клаустал, кој исто така ги води матичните книги и е одговорен за безбедноста и редот во областа. Оваа особеност потекнува од рударската историја на Харц.

Наводи
------

1. ↑  „Landesforsten.de - Gemeindefreies Gebiet Harz". Архивирано од изворникот на 2016-06-01. Посетено на 18 септември 2011.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Слободни области во Долна Саксонија |
| --- |
|  |
| 
* Ајмен
* Ам Гросен Роде
* Барнсторф-Варле
* Бофцен
* Брунслеберфелд
* Венцен
* Гартов
* Герде
* Гибел
* Гриненплан
* Ешерсхаузен
* Золинг
* Кенигслутер
* Литје Херн
* Мариентал
* Мемерт
* Мерксхаузен
* Харц (округ Гослар)
* Харц (округ Гетинген)
* Хелмштет
* Холцминден
* Фогтсдалум
* Шенинген

**Слободни окрузи:**
* Лохајде
* Остерхајде

 |

 |
|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| < 15 век п.н.е. | 14 век п.н.е. | 13 век п.н.е. > |
| 100 | 99 | 98 | 97 | 96 | 95 | 94 | 93 | 92 | 91 |
| 90 | 89 | 88 | 87 | 86 | 85 | 84 | 83 | 82 | 81 |
| 80 | 79 | 78 | 77 | 76 | 75 | 74 | 73 | 72 | 71 |
| 70 | 69 | 68 | 67 | 66 | 65 | 64 | 63 | 62 | 61 |
| 60 | 59 | 58 | 57 | 56 | 55 | 54 | 53 | 52 | 51 |
| 50 | 49 | 48 | 47 | 46 | 45 | 44 | 43 | 42 | 41 |
| 40 | 39 | 38 | 37 | 36 | 35 | 34 | 33 | 32 | 31 |
| 30 | 29 | 28 | 27 | 26 | 25 | 24 | 23 | 22 | 21 |
| 20 | 19 | 18 | 17 | 16 | 15 | 14 | 13 | 12 | 11 |
| 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1 |

**1331 п.н.е.** — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1331. година пред новата ера, 331. од вториот милениум п.н.е. 31. од 14 век п.н.е. и втора од 1330-тите п.н.е.

Други календари
---------------

Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.

Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4177 и 4178 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 3419 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 2429 и 2430 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е. кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како *Ab urbe condita*), годината е избројана како 578 пред основањето на Рим.

Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1331 година се протега во 1305 и 1306, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 1365 и 1366 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е. година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, па така годината е 788 пред Буда да ја достигне блажената состојба. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 2012 и 2011 исламска година пред хиџра.

Настани
-------

* ...

Личности
--------

* ...

Откритија
---------

* ...
**Тупаи**, исто така наречен *'Motu Iti'* — ниско поставен атол во Друштвени Острови, Француска Полинезија. Се наоѓа на 19 километри северно од Бора Бора и припаѓа на западните Заветрени Острови (француски: Îles Sous-le-vent). Овој мал атол има површина од 11 км2. Неговиот широк корален гребен опфаќа плитка песочна лагуна. Тупаи нема постојани жители освен некои работници во плантажите со кокос. Постои приватен аеродром на Тупаи. Инаугуриран бил во 2001 година и неговата употреба е ограничена.

Мапа на Тупаи

Администрација
--------------

Атолот Тупаи административно припаѓа на комуната Бора Бора.

Туризам
-------

На 4 август 1997 владата на Француска Полинезија го откупила атолот Тупаи за $8,000,000 со план тука да развива туризам. Островот бил откупен од некој жител на Папете, кој имал плантажи на копра низа архипелагот, но западнал во долгови. Право на земјата побарале околу 1000 локални Полинезијци, повикувајќи се на наследни права на делови на атолот. Владата на Француска Полинезија ветила дека ќе се грижи за животната средина и туризмот ќе го развива во разумни граници.

Наводи
------

1. ↑  „FRENCH POLYNESIA BUYS TUPAI ATOLL | Pacific Islands Report". *www.pireport.org*. Архивирано од изворникот на 2018-12-11. Посетено на 2018-12-22.

Надворешни врски
----------------

* 
* Мапа на атолот Тупаи

Координати: 16°17′S 151°50′W﻿ / ﻿16.283° ЈГШ; 151.833° ЗГД﻿ / -16.283; -151.833

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Друштвени Острови (Француска Полинезија) |
| --- |
|  |
| Знаме на Друштвените Острови | ***Приветрени Острови**:*  Мајао • Мехетиа • Моореја • Тахити • Тетиароа | Знаме на Француска Полинезија |
|  |
| ***Заветрени Острови**:*  Бора Бора • Мануае • Маупити • Маупихаа • Моту Оне • Рајатеа • Тахаа • Тупаи • Хуахине |
|  |
| *Архипелази во Француска Полинезија:*  Австралски • Гамбје • Друштвени • Маркизи • Туамоту |

 |
**Хаџидимовска Клисура** (бугарски: *Хаджидимовски пролом*) — кањонска клисура на реката Места во Пиринска и Егејска Македонија, меѓу Бесленски Рид (северен дел на Драмски Боздаг) на југозапад и крајните југозападни разграноци на Доспат (или Дабраш, најзападниот дел од Западните Родопи) на североисток во Општина Хаџидимово на бугарска и општината Неврокоп на грчка територија.

Долга е 34 км, од кои 17 км се во Пиринска, а 13 км во Егејска Македонија; останатите 4 км сочинуваат дел од државната граница. Средната надморска височина изнесуа околу 406 м. Хаџидимовската Клисура е тесна, со стрмни страни, всечени во протерозојски метаморфни карпи, претежно гнајсеви. Падините се обраснати со дабови шуми, особено со благуни. Во течението на Места низ клисурата, реката од десно ја прима нејзината притока Матница.

Клисурата започнува во најјугоисточниот дел на Неврокопската Котлина, јужно од селото Блатска, на 466 м.н.в. и се насочува на југоисток. По 17 км, во нејзиниот средиштен дел, стасува до државната граница со Грција, на височина од 406 м. Оттука, во должина од 4 км по средината врви државната граница, по што наполно навлегува во Егејска Македонија. По 13 км, веќе главно насочена кон југ, завршува западно од селото Борово (Потами) кај устието на реката Доспат, влевајќи се одлево во Места, на 363 м.н.в. Најдолниот дел на клисурата (околу 2 км) е зафатен од „опашката" на вештачкото Черешовско Езеро (Тисаврос), кои се исполнуваат со вода при висок водостој.

Високо горе, по десната (југозападна) долинска падина на клисурата во Пиринска Македонија се сместни селата Теплен и Беслен, а на во Егејска Македонија нема населени места.

Топографски карти
-----------------

* Лист од карта K-34-96. Размер: 1 : 100 000
* Лист од карта K-35-85. Размер: 1 : 100 000

Поврзано
--------

* Неврокопско
* Места

Наводи
------

1. ↑  Мичев, Николай и др. (1980). *Географски речник на България*. София: Наука и изкуство. стр. 516.
|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| < 15 век п.н.е. | 14 век п.н.е. | 13 век п.н.е. > |
| 100 | 99 | 98 | 97 | 96 | 95 | 94 | 93 | 92 | 91 |
| 90 | 89 | 88 | 87 | 86 | 85 | 84 | 83 | 82 | 81 |
| 80 | 79 | 78 | 77 | 76 | 75 | 74 | 73 | 72 | 71 |
| 70 | 69 | 68 | 67 | 66 | 65 | 64 | 63 | 62 | 61 |
| 60 | 59 | 58 | 57 | 56 | 55 | 54 | 53 | 52 | 51 |
| 50 | 49 | 48 | 47 | 46 | 45 | 44 | 43 | 42 | 41 |
| 40 | 39 | 38 | 37 | 36 | 35 | 34 | 33 | 32 | 31 |
| 30 | 29 | 28 | 27 | 26 | 25 | 24 | 23 | 22 | 21 |
| 20 | 19 | 18 | 17 | 16 | 15 | 14 | 13 | 12 | 11 |
| 10 | 9 | 8 | 7 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 | 1 |

**1330 п.н.е.** — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1330. година пред новата ера, 330. од вториот милениум п.н.е. 30. од 14 век п.н.е. и прва од 1330-тите п.н.е.

Други календари
---------------

Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.

Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4178 и 4179 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 3420 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 2430 и 2431 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е. кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како *Ab urbe condita*), годината е избројана како 577 пред основањето на Рим.

Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1330 година се протега во 1306 и 1307, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 1366 и 1367 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е. година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, па така годината е 787 пред Буда да ја достигне блажената состојба. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 2011 и 2010 исламска година пред хиџра.

Настани
-------

* ...

Личности
--------

* ...

Откритија
---------

* ...
Манџурци во Фужоу во 1915.
**Тунгуските народи** или **Тунгузи** се група народи кои зборуваат на еден од тунгуските јазици. Заедничкото име на народите потегнува од зборот Тунгузија, слабо дефиниран регион во Русија и поранешно име на Евенкија.

Народи
------

Тунгуските народи се:

* Евенки
* Евени
* Џурчени
* Манџурци
* Негидалци
* Нанајци
* Орочи
* Ороки
* Орочони
* Удегејци
* Улчи
* Сибо

Местоположба
------------

Јазична карта на тунгуските јазици.
Најголем тунгуски народ се Манџурите, чија бројка е околу 10,000,000 жители. Тие потекнуваат од Манџурија, која денес се наоѓа во североисточна Кина. Кога Манџурија била освоена од Кина во 17 век, тие сосема биле асимилирани од страна на Кинезите. Овој процес особено се забрзал во 20 век. Во делови од Кина сè уште има одредени манџурски групи кои не се асимилирани.

Евенките живеат во Евенкија во Русија, како и во Јакутија. Удегејците се народ кои живеат во Приморскиот крај и во Хабаровскиот крај во Русија.

Галерија
--------

* Манџурски чувар Манџурски чувар
* Шатор од Евенките Шатор од Евенките
* Силбоски воени лица Силбоски воени лица
* Удегејско семејство Удегејско семејство
* Тунгуски маж во 1914 iво Ворогово, Сибир. Тунгуски маж во 1914 iво Ворогово, Сибир.
* модерна Манџурски машки.модерна Манџурски машки.

Наводи
------

* Mile Nedeljković, Leksikon naroda sveta, Beograd, 2001.

Надворешни врски
----------------

* Манџурски тунгуски народи во Кина

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh2006008680
* GND: 4061208-9
* BNF: cb119715138 (податоци)

 |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за народ е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |