recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 133 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **133** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 133 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**„Работник"** — песна на македонскиот поет Коле Неделковски, дел од поетската збирка „Молскавици", објавена во 1940 година, во Софија.

Анализа на песната
------------------

Во песната е веќе силно изразен бунтовниот дух на авторот, кај кого сè повеќе се развива класната свест: тој не го гледа злото само во националната обесправеност на својот народ, туку злото лежи во капиталистичкото општество кое ги осудило работните луѓе, без оглед на тоа дали се национално слободни или не. Во тоа општество, работниците се осудени да живеат во „земници влажни", а младоста им е завиткана во „црнина". Во песната, авторот извикува: „Па доста сме, браќа / робје на векот!" Наедно, тоа е одговорот на оние кои го дале животот за „братот роб" при што поимот „роб" има пошироко значење кај класно освестениот поет.

Наводи
------

1. ↑  Тодор Димитровски, „Коле Неделковски (1912 — 1941)", во: Коле Неделковски, *Песни*. Македонска книга, Скопје, 1967, стр. 10.
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 631 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **631** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 631 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**„Ајде пукна пушка"** — македонска народна песна, напишана од непознат автор. Песната е посветена на кавадаречкиот комита Лазо Ридов - Асијата (1885-1911) кој дејствувал во Кавадаречко во Илиденскиот и Поилинденскиот перид. Песната има ајдутски карактер.

Текст
-----

-Ајде пукна пушка  

во чикма одаја,  

ајде пукна пушка  

во чикма одаја.

Ајде, го удари  

најдобриот јунак,  

ајде го удари,  

Лазо Асијата.

Ајде викна, писна,  

најдобриот јунак,  

ајде викна, писна  

Лазо Асијата.

- Ајде немам мајка  

рани да преврзе,  

ајде немам сестри  

крпи да исперат.

Ајде јас си имам  

до два мили браќа,  

они ќе си вратат  

братовата крвца.

Надворешни врски
----------------

* Ајде пукна пушка (текст и музика) на pesna.org Архивирано на 16 август 2018 г.
* Ноти на песната — портал „Пелистер", проф. д-р Гоце Митревски
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 163 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **163** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 163 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Работно место** (италијански: *Il Posto*) - италијански филм од 1961 година, во режија на Ермано Олми. Главните улоги ги толкуваат: Сандро Панзери и Лоредана Дето. Филмот има освоено пет награди на филмските фестивали, меѓу кои и три награди на Венецијанскиот филмски фестивал.

Синопсис
--------

Доменико (го игра Панзери) е младо момче од провинцијата кое се пријавува за работа во голема фирма во Милано. На тестирањето ја запознава Антонјета (ја игра Дето) и се вљубува во неа. Потоа, двајцата добиваат известување дека се примени на работа, но привремено Доменико работи како курир. Доменико и Антонјета работат во различни згради, така што тој никако не може да ја сретне. Најпосле, тој успева да ја види и таа го кани на новогодишната прослава што ја организира нивната фирма. Доменико оди на прославата, но Антонјета не се појавува. На крајот од филмот, по смртта на еден службеник, се ослободува работно место за Доменико. Кога седнува на својата работна маса, Доменико сфаќа дека тука ќе остане заробен целиот живот.

Наводи
------

1. ↑  IMDb, Il Posto (1961) Awards (пристапено на 6.7.2018)
2. ↑  IMDb, Il Posto (1961) (пристапено на 6.7.2018)
|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Османлиско-византискивојни |
| --- |
|  |
| 
* Бафеј
* Димбос
* Каталонска кампања
* Бурса
* Пелеканон
* Никеја
* Никомедија
* Галополе 1
* Галиполе 2
* Одрин
* Солун 1
* Филаделфија
* Цариград 1
* Цариград 1
* Солун 2
* Цариград 3
* Трабзон
* Крим
* Воница

 |

 |

**Битката кај Пелеканон** се одвила од 10 јуни до 11 јуни 1329 година помеѓу силите на Византија предводени од Андроник III Палеолог и Османлиите предводени од Орхан I. Во битката византиската војска била поразена.

Во времето на Андроник, териториите на Византија значително се намалиле на сметка на Османлиите. Византија територијално се простирала кон Егејско Море до околината на градовите Никомедија кој се наоѓал на околу 150 километри од главниот град Цариград. Андроник одлучил да покрене иницијатива за да ги ослободи Никомедија и Никеја. Така, двете страни се сретнале кај Пелеканон. Во битката најголемиот дел од турската армија се повлекла кон планините, северно од бојното поле. На Андроник му се отворил патот за неговиот поход. Сепак, дополнителните престелки помеѓу двете страни ги принудиле византијците да се повлечат кон Цариград.

Кампањата на Византија била целосно прекинета. Византиската војска никогаш подоцна не направила повторен обид за враќање на азиските територии. Поранешните престолнини, никомедија и Никеја не биле поштедени и одржувањето на Босфорот било ставено под прашање. На овие простори, Турците постепено започнале да градат свои бази, кое подоцна ќе доведе до целосно уништување на Византија.

Наводи
------

1. ↑  Heath, Ian and Angus McBride, *Byzantine Armies 1118-1461 AD*, (Osprey Publishing, 1995), 8.
2. 1 2  Bartusis, *The Late Byzantine Army*, p. 91 "In June 1329 he [Andronicus III] and Kantakouzenos led a major expedition into Asia with 2,000 soldiers from Constantinople, and something less than this number from Thrace. At Pelekanos their army encountered the forces of Orhan, Osman's son and successor, encamped with about 8,000 men."
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 661 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **661** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 661 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 155 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **155** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 155 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Битката кај Локвата и Вињари** е борба помеѓу костурските чети на Македонската револуционерна организација и османлиската војска кај селото Д’мбени, Костурско, непосредно пред Илинденското востание.

Битката
-------

Битката траела од 31 мај до 13 јуни 1903 година, а повод за започување на битката е османлискиот напад на селото Смрдеш кој се случил на 8-9 мај при што изгореле 250 куќи, од вкупно 300, 85 души биле убиени, а 50 ранети. Затоа војводите Пандо Кљашев и Васил Чакаларов на 31 мај ги нападнале турските сили. Најжестоките борби се воделе на врвовите Локвата и Вињари. Ноќта комитите се повлекле оставјќи зад себе 14 мртви, а некој од нив се самоубиле за да не бидат заробени. Османлиите имале околу 100 загинати.

Лазар Поп-Трајков оваа велика битка ја овековечува во неговата песна „Локвата и Вињари".

Извори
------

1. ↑  *Христо Силянов, "Освободителнитѣ борби на Македония", том I Илинденското възстание, Издателство на Илинденската организация, София, 1933. (бугарски)*

Надворешни врски
----------------

* „Легендарната борба кај Локвата и Вињари"
* „Поема на Лазар Поп Трајков - Локвата и Вињари"

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Борби на МРО |
| --- |
|  |
|  | 
Борба за Македонија  •  Битка кај Готен  •  Битка кај Могила  •  Битка кај Трсје  •  Битка кај Слива  •  Битка кај Арменско  •  Битка кај Гандач  •  Битка кај Локвата и Вињари  •  Битка кај Маргара  •  Битка на Ножот  •  Битка кај Баница  •  Битка за Мехомија  •  Битка кај Аржинското блато  •  Битка кај Ѓуришкиот манастир  •  Битка кај Мечкин Камен
 |
|  |
| **Македонска револуционерна организација** |

 |
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 146 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **146** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 146 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 642 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **642** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 642 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Сашо Огненовски** (1964, Битола) — македонски глумец, режисер и писател.

Животопис
---------

Огненовски дипломирал на Факултетот за драмски уметност во Скопје, во 1987 година. Во 2002 година магистрирал на Институтот за социолошки и политичко-правни истражувања во Скопје, на тема од областа на комуникациите и медиумите. Работел како стручен соработник и професор на Педагошкиот факултет во Битола, и како професор по сценски говор на Меѓународниот славјански институт.

Творештво
---------

Огненовски одиграл повеќе од 100 улоги на сцената на Народниот театар во Битола. Исто така, тој е автор на повеќе книги, како:

* Лавина (1995)
* Обична бајка (поезија, 2002)
* Режисерската семантика на Владимир Милчин (2002)
* Монографија за Ацо Ѓорчев (2010)
* Волшебниот компас (поезија, 2011)
* Тага (драма, 2012)
* Плодовите на пеколот (2014)
* Пустински цвет (2015)
* Тврдина (драми, 2017)

Наводи
------

1. 1 2  „Објавена книга со драми на Сашо Огненовски", *Дневник*, година XXI, број 6289, вторник, 14 февруари 2017, стр. 17.
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 164 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **164** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 164 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Сашо Пижевски - Пиже** (11 август 1964, Скопје - 17 мај 2022, Скопје) — познат скопски шоумен, пејач и угостител. Роден во скопско Дебар маало, каде го поминал своето детство, за потоа да се преселил во Влае, каде што живееше до смртта. Тој бил еден од главните творци на ноќниот и забавен живот во Скопје од крајот на 1980-тите.[]

Заедно со Горан Атанасов - Зеко и Игор Џамбазов бил основач и член на култната група Хавана Бенд, која била своевидна атракција на македонската естрада во раните 1990-ти, позната по хитовите *Шток ми бејби*, *Нема спас*, *Дај ми, жити се* и др. По нејзиното распаѓање, се посветил на својот бизнис - угостителството и само повремено, како гостин, учествувал во неколку музички проекти.

Пижевски беше исто така менаџер, директор, ко-сопственик и сопственик на повеќе кафулиња, ресторани, ноќни клубови и дискотеки. Меѓу позначајните се *Хавана клуб* во Градскиот парк, дискотеката *Парк* во Градскиот стадион, како и француската пекарница *Boulangerie francaise* во Градскиот трговски центар.

Во последно време беше актуелен со повторното обединување на Хавана Бенд и нивниот хит Балада за мајка ти и татко ти, плод на соработката со Александар Митевски и како сопственик на привлечниот кафе-бар Мајка ти и татко ти.

Сашо Пижевски починал ненадејно во Скопје на 17 мај 2022 година.

Надворешни врски
----------------

* Мрежно местото на групата Хавана клуб Архивирано на 1 април 2011 г.
* Хавана Бенд во Македонска Музичка Мрежа

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа биографска статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |


1. ↑  Т. П.. „Почина скопскиот урбан лик Сашо Пижевски – Пиже". *Слободен Печат*. 18 мај 2022.
Обележје на унгарската Работничка милиција
Лента за на рака на унгарската Работничка милиција
**Работничка милиција** (унгарски: *Munkásőrség*) — паравоена организација во Народна Република Унгарија од 1956 до 1989 година.

По задушувањето на Унгарската револуција од 1956 година, револуционерната работничко-селанска влада на 18 февруари 1957 година наредила создавање на „Работничка милиција". Таа ги заменила специјалните полициски сили на револуционерниот режим (кархаталом познат и како пуфајкашок). Задача на темносиво униформираната и вооружена милиција била да ги брани средствата за производство. Службата била доброволна, но очигледно нудела одредени предности во кариерата. Почнала со 20.000 членови и постепено се развивала во голема вооружена сила (60.000), иако тие никогаш не биле распоредени.

Прв командир на оваа организација бил Лајош Халас (1957-1962), по него бил Арпад Пап (1962-1970), а последен бил Шандор Борбељ (1970-1989).

На 31 октомври 1989 година бил одржан референдум со прашањето: „Дали Работничката милиција треба да се распушти?". Одговорот бил огромни 94,9% „Да", резултат кој го потврдил претходно донесениот закон (1989 XXX.).
**Битката за Олту** биле всушност две битки, првата (од 18 јуни до 25 јуни 1920 година) била битка помеѓу ерменските трупи и локалната турска милиција во областа Олту, Ерменија. И втората била кога турските трупи ги истерале ерменските трупи од областа Олту на 3-5 септември 1920 година.

Позадина
--------

Првата светска војна била завршена и Османлиската империја загуби. Руската Империја се распадна по Руската граѓанска војна со формирање на одделни влади во Грузија и Ерменија. Договорот од Севр што ги воспостави новите граници на Отоманската империја сè уште не бил потпишан. Округот Олту, познат тогаш како Ардахан-Олти, бил анексиран од Русија во 1878 година, Грузија ја презела де јуре власта над неа кога тие побарале независност на 26 мај 1918 година. Демократска Република Ерменија (ДРР) исто така ја презела де јуре власта над овој регион на 28 мај 1918 година.

Наводи
------

1. ↑  Hewsen, Robert H. and Salvatico, Christopher C. (2001) *Armenia: A Historical Atlas* University of Chicago Press, Chicago, p. 237. ISBN 0-226-33228-4
2. ↑  *The New York Times Current History: A Monthly Magazine: The European War* Vol XIX, 1919, p.
Со поимот **Сајански Планини** или **Сајани** (руски: *Сая́ны*) се именуваат два планински системи во јужен Сибир.

Се разликуваат Западен Сајан (со должина од 600 км, височина до 3976к − Монгун Тајга), кој се состои од планински гребени со остри врвови, разделени со меѓупланински котлини и Источен Сајан (со должина од околу 1000 км, височина до 3491 м − планината Мунку Сардик), со типични среднопланински гребени со ледници. Реките се однесуваат кон басенот на Енисеј. Преовладуваат планинската тајга која преминува во планинска тундра.

Југозападните делови на Западен Сајан граничат со Алтај. Нивниот главен гребен се нарекува Вододелен Сајански Гребен, со највисоката точка Кизил-Тајга (3121 м). Планинските гребени на Западен Сајан се одликуваат со благи падини, изразит релјеф и големоразмерни камени насипи.

Источен Сајан се простира речиси под прав агол од Западниот. Највисока точка е врвот Грандиозни (2982 м). Тука се наоѓаат многу убави водопади.

Надворешни врски
----------------

* (руски) Сајанската пределна област во книгата: *Н. А. Гвоздецкий, Н. И. Михайлов.* Физическая география СССР. М. 1978.
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 171 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **171** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 171 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 170 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **170** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 170 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
Типичен план на катедрала. Апсидата е обележана во потемна боја
**Апсида** (латински: *absis* - свод, старогрчки: *αψίδα* - полукруг, арка) — термин во сакралната црковна архитектура која претставува полукружен простор засводен со полукупола или полуцилиндрично просторно проширување на одредена просторија. Апсидата има голема употреба кај верски објекти, најчесто христијански храмови (цркви) и тоа на источната страна, за во него да се смести олтарот и презвитериумот, или местото каде што свештениците седат. Апсидата имала употреба уште во раното христијанство. Освен во христијански, апсидата може да се сретне и во еврејски храмови, како на пример синагогата Маоз Хаим.

Претежно апсидата се однесува и на конхата и нишата заедно и таа е полукружна ниша со симболика на каналот низ кој се раѓа сонцето (источна апсида) и низ кој заоѓа сонцето (западна апсида). Покрај олтарска (источна апсида), постојат и певнички апсиди (јужна и северна). Помали апсиди, исто така, може да бидат и на други локации, особено на некои светилишта.. Апсидата е одвоена од главниот дел на црквата преку трансептата.

Галерија
--------

* Тројна апсида во Базилика ди Санта Џулија, Италија.Тројна апсида во Базилика ди Санта Џулија, Италија.
* Апсида.Апсида.
* Внатрешност на апсидата.Внатрешност на апсидата.

Наводи
------

1. ↑  T. Poole (1907). „Apse". *Catholic Encyclopedia*. New Advent. Архивирано од изворникот на 4 June 2011. Посетено на 3 June 2011.
2. ↑  „Apse". Encyclopædia Britannica. Посетено на 10 July 2012.
3. ↑  „Basilica of the National Shrine of the Immaculate Conception: Floor Plan". *nationalshrine.com*. Архивирано од изворникот на 2017-08-09. Посетено на 27 August 2016.
4. ↑  Jane Vadnal (January 1998). „transept". *Glossary of Medieval Art and Architecture*. University of Pittsburgh. Посетено на 8 January 2013.

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Видете ***апсида*** во Викиречник, слободниот речник. |

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Апсида" на Ризницата ? |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85006198
* GND: 4142832-8
* BNF: cb11941964n (податоци)

 |

 |
**Богомолките** (научно: ред ***Mantodea***) се група на инсекти која брои околу 2200 видови, распоредени во 400 родови и 9 фамилии. Најбројна и најраспространета фамилија на богомолки е *Mantidae*. Најсродни редови на инсекти им се термитите (*Isoptera*) и лебарките (*Blattodea*), со кои заедно го образуваат монофилетскиот надред *Dictyoptera*.

Богомолките имаат карактеристична форма на предните нозе, кои при чекањето на пленот ги држат во слична положба како рацете на човекот при молитва. Оваа одлика им го дала и името. Освен тоа, бојата и обликот на телото се вешто камуфлирани, што е уште една одлика која им овозможила да бидат успешни грабливци (грабливци).

Одлики
------

Карактеристичната молечка положба на *Tenodera aridifolia*.
Богомолка снимена во околината на с. Мажучиште, Прилеп.
Богомолките имаат должина на телото обично меѓу 40 и 80 mm. Женките се поголеми од мажјаците. Најмали се видовите од фамилијата *Mantidae* во Јужна Америка, чиј најмал вид *Mantoidea tenuis* е долг околу 12 mm. Најголеми се видовите од родовите *Toxodera* и *Ischnomantis* кои можат да достигнат 160 mm.

По изглед тоа се мошне необични инсекти, големи и најчесто зелено обоени, со предните нозе собрани како за молитва. И покрај нивниот мирољубив став, богомолките се немилосрдни грабливци кои се исхрануваат со инсекти, други без‘рбетници, а исто така и заемно се јадат. Ловат исклучиво користејќи го сетилото за вид, па затоа се активни само во текот на денот. Нивните крупни и испапчени очи на страните од главата овозможуваат двоок вид (бинокуларен вид) што им дава точно да го проценат растојанието. Кога се насочуваат кон пленот, благо се занишуваат напред и назад како цвет или лист на ветер и ја вртат главата (имаат подвижен врат) кон потенцијалната храна. Изненадно преминуваат во напад, силно фаќајќи ја жртвата со српесто свиените предни нозе наоружани со назабени рабови.

За да се скријат од птици и гуштери, богомолките одлично се камуфлираат во вид на ливчиња и гранчиња. Повеќето од нив живеат во тропските предели, но може да се најдат и во други делови од светот.

Богомолките имаат чуден процес на парење при која женката го изедува помалиот мажјак (сексуален канибализам). Всушност, женката мора да ја изеде главата на мажјакот за да тој ги направи правилните чекори при парењето. Јајцата на богомолките се полагаат во збиена маса и се препокриваат со пенлив материјал.

Наводи
------

1. ↑  2008 Encyclopædia Britannica, Inc.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh2001008516
* GND: 4253601-7
* NDL: 00854254
* NKC: ph297100

 |

 |
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 134 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **134** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 134 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 135 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **135** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 135 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
Рија Вагнер на насловната страница на *Хеметс Журнал во 1961 година*
**Рија Вагнер**, родена како Марија Вагнер (1914–1999), била шведски новинар, автор, преведувач и телевизиски продуцент, која станала една од првите телевизиски личности во Шведска.

Рија Вагнер била ќерка на авторот и преведувач Елен Риделиус (1885–1957) и писателот Харалд Вагнер (1885–1925). Нејзината тетка по татко била феминистичката писателка и пацифист Елин Вагнер. Нејзините родители се разделиле во 1922 година, а Рија пораснала со нејзината мајка, која како патописец поминала многу време во Рим, каде Рија одела во училиште на кое предавале англиски калуѓерки две години. Кога Риделиус и нејзината ќерка се вратиле во Шведска, Рија присуствувала на Витлочка самсколан, дипломирала во 1933 година.

Вагнер студирала на Лундскиот универзитет и дипломирала со магистер по уметност во 1939 година. Работела како новинарка во *Göteborgs Handels-och Sjöfartstidning*, *Nya Dagligt Allehanda*, *Vecko-Journalen* и *Veckorevyn*, и била главен уредник на *Idun* во 1962-63, сè додека списанието не се споило со *Vecko-Jour*. Таа, исто така, напишала книги за патувања и книги за готвење.

Во 1956 година, годината кога официјално била лансирана шведската телевизија, Рија Вагнер започнала да работи како телевизиска водителка, за нејзината сопствена емисија „Hemma med Ria" ( *Дома со Рија* ). Програмата се емитувала од 1956 до 1966 година и повторно од 1970 до 1978 година и се фокусирашела на готвењето, домашната економија, уметноста и музиката. Секоја програма завршувала секогаш исто со тоа што Вагнер го мавнувала наназад кон камерата.

Таа била во брак со новинарот Стафан Розен од 1939 до 1946 година и имала два сина со него. Таа живеела заедно со авторот Густав Сандгрен од 1945 година до неговата смрт во 1983 година, а двојката имала една ќерка.

Рија Вагнер починала на Lidingö во 1999 година

Наводи
------

 

1. 1 2  „Hundraåringen: Ria Wägner – Sveriges första TV-kändis". Sveriges Radio. 6 June 2014. Посетено на 16 June 2018.
2. 1 2 3  „Dödsfall: Ria Wägner". *Dagens Nyheter* (шведски). 14 November 1999. Посетено на 16 June 2018.

Дополнително читање
-------------------

* Ria Wägner at Svenskt kvinnobiografiskt lexikon
**Реченица** е исказ во природните јазици. Реченицата е често објаснета како граматичка категорија која содржи еден или повеќе зборови кои имаат минимална синтаксна врска со зборовите кои следат или претходат. Реченицата може да вклучи група зборови кои може да искажат исказ, прашање, извик, заповед, наредба или предлог.

Според правописната терминологија, реченица се дефинира како сè што се наоѓа меѓу големата буква (почетокот на реченицата) и точката (крајот на реченицата). Реченицата може да содржи службени и полнозначни зборови. Речениците се разликуваат во зависност од природата на јазикот, па така, некои реченици во некои јазици имаат интонација, акцент и сл. Во повеќето јазици речениците се класифицираат според главниот глагол. Помала единица од реченицата е дел-реченицата.

Класификација
-------------

### Класификација според структура

Според структурата, речениците може да бидат:

* проста реченица - *реченица составена од една независна реченица.*
* сложена реченица - *реченица составена од една независна и од најмалку една зависна реченица.*
* независносложена реченица
* зависносложена реченица

### Класификација според употреба

Според употребата/ намената, речениците може да бидат:

* потврдна реченица
* прашална реченица
* одредна реченица
* прашално-одречна реченица
* извична реченица
* заповедна реченица

Поврзано
--------

* Дел-реченица
* Проста реченица
* Сложена реченица

Надворешни врски
----------------

* Основна реченична структура
* Видови реченици
* Реченица: група зборови кои изразуваат значење Архивирано на 13 август 2011 г.

Наводи
------

1. ↑  „'Sentence' - Definitions from Dictionary.com". Dictionary.com. Посетено на 2008-05-23.
2. ↑  Halliday, M.A.K. and Matthiessen, C.M.I.M. 2004. An Introduction to Functional Grammar. Arnold: p6.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија од областа на лингвистиката е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 148 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **148** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 148 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
Оваа статија се однесува на мерната единица за површина.  За други значења на поимот, погл. Ар (појаснување).

Споредба на единици за површина| Единица | најблиска SI | основна SI |
| --- | --- | --- |
| 1 ca | 1 m2 | 1 m2 |
| 1 a | 1 dam2 | 102 m2 |
| 1 ha | 1 hm2 | 104 m2 |
| 100 ha | 1 км2 | 106 m2 |
| Споредби вон SI |
| вон SI | метричка | основна SI |
| 119.6 sq yard | 1 a | 102 m2 |
| 1076.39 sq ft | 1 a | 102 m2 |

**Ар** (симбол: **a**) е мерна единица за површина, еднаква на 100 метри квадратни (10 m × 10 m), која се користи за изразување на големина на земјиште. Оваа единица била дефинирана според постарите облици во метричкиот систем, и така денес не припаѓа на системот SI.

Оваа единица се користи во многу земји, а особено многу во Индонезија, француско-, португалско-, словачко-, чешко-, полско-, холандско- и германско-говорни земји за мерење на недвижности; во останатите земји обично се користи квадратниот метар. Арот понекогаш се користи во комбинација со центиарот, како да речеме „10 ари 12 центиари" = 1012 m2. Поголеми земјишта се мерат во хектари. Во земјите кои порано биле под турска власт се користи декарот, честопати под локални називи. Други претставки за множители или делители на арот не се користат вон науката. Постојат и други локални единици кои се точни множители на арот, како на пример тајландскиот раи (= 16 a).

„Сотка"
-------

Арот е стандардна единица мерка за приватни плацови и парцели (наспроти големи индустриски и земјоделски имоти) во Русија и сите земји на поранешниот Советски Сојуз. Но бидејќи изворниот збор „ар" никогаш не се употребувал во Русија, за мерење земјиште постои само зборот „хектар", додека арот се нарекува „**сотка**" (мак. *стотка*, т.е. *стотинка*). Така, во рускиот јазик хектарот игра улога на основна единица, а сотката е изведена, со значење „центихектар", или (1 a × 100 ÷ 100).

Претворање
----------

*Еден ар е еднаков на:*

### Метрички

* 0.0001 км2 (квадратни километри)
* 0.01 ха (хектари)
* 1 дам2 = 10 m × 10 м (квадрат со страна од 10 метри)
* 100 м2 (квадратни метри)
* 100 ca (центиари)

### Англиски единици

* 0.000 038 610 2 квадратни милји (статутни)
* 0.024 710 538 меѓународни акри
* 0.024 710 439 американски геометарски акри
* приближно 1076.39 квадратни стапки

Други
-----

* 0,1 стрема

Поврзано
--------

* 1 E2 m² за споредба со други површини

Наводи
------

1. ↑  „Боршура на SI (VIIII изд.)". МБТМ. 2006. (англиски)
Сурова жолчка од јајце опкружено со белка
**Белка** — проѕирна течна материја околу жолчката во јајцето. Кај кокошките се формира од слоевите на секрети на предниот дел од јајцеводот на кокошката за време на преминувањето на јајцето. Се јавува околу оплодени или неоплодени жолчки. Примарна природна цел на белките е да се заштитат жолчките и да се обезбеди дополнителна исхрана за раст на ембрионот (кога се оплодува). Белката првенствено се состои од околу 90% вода во која се раствораат околу 10% белковини (вклучувајќи албумин, мукопротеин и глобулин). За разлика од жолчката, кој содржи многу липиди (масти), белката речиси и да не содржи маснотии, а содржината на јаглехидрати е помала од 1%. Белките содржат околу 56% белковини во јајцето. Белките имаат многу употреби во храната, како и многу други намени (на пр. во подготовката на вакцини како што се оние против грип).

Состав на белката на кокошкино јајце
------------------------------------

Белката сочинува околу две третини од тежината на пилешкото јајце, од кои околу 90% се вода, а остатокот се белковини, минерали, масти, витамини и гликоза. Едно пилешко јајце со средна големина содржи околу 33 грама белка со 3,6 грама белковини, 0,24 грама јаглехидрати и 55 милиграми натриум. Не содржи холестерол. Содржината на енергија е околу 17 калории. Белото јајце е алкален раствор и содржи околу 148 белковини.

Поврзано
--------

* Јајце
* Жолчка (јајце)

Наводи
------

1. ↑  „белка" — Дигитален речник на македонскиот јазик
2. ↑  „белка" — Официјален дигитален речник на македонскиот јазик
3. ↑  Ornithology, Volume 1994 By Frank B. Gill p. 361
4. ↑  James, John M.; Zeiger, Robert S.; Lester, Mitchell R.; Fasano, Mary Beth; Gern, James E.; Mansfield, Lyndon E.; Schwartz, Howard J.; Sampson, Hugh A.; Windom, Hugh H. (1998). „Safe administration of influenza vaccine to patients with egg allergy". *The Journal of Pediatrics*. **133** (5): 624–8. doi:10.1016/S0022-3476(98)70101-5. PMID 9821418.
5. ↑  „Anatomy of an Egg". *exploratorium.edu* (англиски). Посетено на 15 април 2017.
6. ↑  McGee, Harold. *On Food and Cooking: The Science and Lore of the Kitchen*. New York: Scribner, 2004
**Апсинт** е алкохолен пијалак, често погрешно наречен ликер, чија главна состојка е пелинот (латински: *Artemisia absinthium*).
Апсинтот е познат по својата популарност во Франција, а особено романтичните асоцијации со париските уметници и писатели од XIX и XX век, сè до неговата забрана во 1915. Најпознатата марка апсинт во светот била *Pernod Fils*.
Апсинтот е ликер со темнозелена боја кој после подготвувањето добива опалесцентна жолто-зелена боја. Има сличен вкус на мастика, узо и други ликери чија главна состојка е анасонот. Главни состојки се пелин, анасон, милодух, мелиса и римски пелин (*Artemisia Pontica*). Некои рецепти вклучуваат и корен од ангелика, кориандер, ким, и други планински растенија.
Со едноставна мацерација (плакнење) на пелин без дестилација се добива многу горчлив пијалак, чија горчина се должи на апсинтинот, една од најгорчливите супстанци кои постојат. Автентичните рецепти вклучуваат дестилација после примарната и пред секундарната мацерација, која пак служи за обојување.

Поврзано
--------

* Ликер
* Алкохол
* Коктел

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85000238
* GND: 4404807-5
* HDS: 028682
* NKC: ph327609

 |

 |
**Син синец** или **син аргус** (*Aricia anteros*) е пеперуга од семејството синци, видот синци и подвидот аргуси. Пеперугата ја има и во Македонија.

Биологија
---------

Пеперугата живее на Балканот, од Хрватска до Турција и во Украина и Романија. Распонот на крилјата на пеперугата изнесува од 30 до 34 мм. Ларвите на пеперугата воглавно се хранат со растенијата *Geranium sanguineum* и *Geranium macrorrhizum* .

Опис
----

Женките на пеперугата се темнокафени, со сивкасти рабови и порткалови дамки на крилјата. Мажјаците имаат сина боја и темна маргина покрај рабовите на крилјата. Кај видовите во Европа има и присуство на мали црвени дамки на горната страна на крилјата. Пеперугата се наоѓа во јуни и јули, често само во планини.

Наводи
------

1. ↑  *Aricia anteros* at Markku Savela's *Lepidoptera and Some Other Life Forms*
2. ↑  Seitz, A. ed. Band 1: Abt. 1, *Die Großschmetterlinge des palaearktischen Faunengebietes, Die palaearktischen Tagfalter*, 1909, 379 Seiten, mit 89 kolorierten Tafeln (3470 Figuren)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Таксонски назнаки | 
* Википодатоци: Q2875272
* BioLib: 51485
* BOLD: 82783
* Fauna Europaea: 441020
* GBIF: 9195563
* iNaturalist: 465600
* NCBI: 282022

 |

 |
Сопарник**Сопарник** е пита од блитва, и е специјалитет од далматинска Пољица (источно од Сплит). Ова јадење потекнува од турскиот период. Во основа е едноставно јадење, кое се состои од малку блитва, млад лук и магдонос, меѓу два слоја на едноставно подготвено тесто.

Подготовка
----------

Блитвата се чисти така да останат само зелените делови од листот. Се мие и се брише за да биде сува, а потоа се сече на ленти. Ѝ се додава исецкано младо лукче и исецкан магдонос, се посолува и прелива со маслиново масло.

Тестото се меси од брашно, малку сол и две лажици маслиново масло и се додава вода по потреба за да се замеси тесто. Тоа се дели на два еднакви дела и се остава на страна да отстои.

Потоа тестото се развлекува во круг полека додека не се добие тенка кора, која се префрла во соодветно тавче и од горе се става смесата од блитва и лук, и се покрива со втората кора, развлечена на истиот начин како и првата. Двете кори по ивицата од тавчето се спојуваат со виткање на горната кора под долната, горната кора се боцка со виљушка за да излезе пареата.

Се пече околу 20 минути на 200 °C. Традицијата во Пољица е питата да се пече изворно под вршник. Се пече додека не порумени од горе. Кога ќе се извади, се премачкува уште еднаш со маслиново масло во кое е додаден истолчен лук.

Откако сопарникот (пољички зелник/пољички масленик) бил ставен на списокот на заштитени културни богатства на Хрватска, Пољачаните најавиле заштита на ова свое јадење и на ниво на ЕУ, со уште неколку автохтони јадења, специфични за овој крај, како што е младо јарешко. На 5 мај 2016 година Европската комисија го одобрила внесувањето на овој хрватски производ во регистерот на заштитените примероци со географско потекло.

Надворешни врски
----------------

* 
*

Наводи
------

1. ↑  „Poljički soparnik ćemo zaštiti na nivou EU | Uz gangu i bukaru CISTA VELIKA". *uz-gangu-i-bukaru.com* (хрватски). Посетено на 18 мај 2018.
2. ↑  „Komisija prihvatila poljički soparnik kao novii hrvatski zaštićeni proizvod" (хрватски). Посетено на 18 мај 2018.
**Сверкер** - шведска династија која дала кралеви на Шведска.

По пропаѓањето на династијата Стенкил и вознесувањето на Сверкер I од Шведска во 1130 година, започнала граѓанска војна. Во почетокот, имало неколку претенденти, од кои Сверкер I бил победникот. Во 1220-те годино династијата Ерик станала помоќна, а династијата Сверкер изумрела (барем по машка линија).

Како и обично во средновековните ривалства, конечниот исход е комбинација на ривалските линии, бидејќи во 1250 година на тронот се искачил Валдемар од Фолкунгите тогаш малолетник.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Равенка на рамен бран**
-------------------------

За да ја изведеме равенката на рамен бран да претпоставиме дека изворот на бранот се наоѓа во координатниот почеток О на правоаголниот координатен систем и изведува хармонски осцилации.
Бранот се шири во насока на х-оската, а честичките на средината осцилираат во насоката на y-оската. Нека со А е означена амплитудата, со Т периодот, а со f = 1/T честотата на бранот.

Бран
  
Равенката на изворот на бранот може да се прикаже со :

**y = A sin 2π/ T t**

Честичките кои се подалеку од изворот ќе почнат да осцилираат со некое задоцнување во однос на изворот, значи фазно заостануваат. За да се прошири бранот до честичката М која е на растојание х од изворот на бранот, треба да помине време τ. Според тоа равенката на таа честица е зададена со:

**y = A sin 2π/ T (t - τ)**

Ако брзината на ширење на бранот во дадената материјална средина е ν, а времето τ еднакво на τ = х / ν се добива:

 **y = A sin 2π/T(t – x/ν )** или

 **y = A sin (2π/T t – 2π/νT x)**

Имајќи предвид νТ = λ се добива:

**y = A sin (2π/T t – 2π/λ x)**

Воведувајќи ја величината k= 2π/λ, која се вика **бранов број** и ω = 2π/T – **кружна честота**, равенка на рамен бран може да се напише во следниов облик:

**y = A sin (ω t – k x)**

Со k х се изразува фазната разлика помеѓу осцилациите што ги изведува точката оддалечена за х од изворот на бранит и осцилациите на изворот на бранот.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |