**Психијатрија** — гранка на медицината која се занимава со настанувањето, развојот и манифестирањето на болестите на човековата личност кои произлегуваат од субјективниот поединечен живот и неговите односи со околината. Изразот „психијатрија" претставува кованица од старогрчките зборови *psyche*, што значи душа и *iatros*, што значи лекар. Психијатријата претставува медицинска дисциплина која се занимава со дијагностицирање и лекување (фармаколошкитретман, психотераписки техники) на менталните растројства кај луѓето. Докторот на медицина, специјалист по психијатрија се нарекува *психијатар*.

Главни клинички манифестации (симптоми и синдроми) на менталните растројства
----------------------------------------------------------------------------

Дескриптивната или феноменолошка психијатрија ги опфаќа психопатолошките одлики на менталните растројства групирани во вид на симптоми или синдроми. Присуството на некој психопатолошки симптом не значи секогаш и душевно растројство. Одредени симптоми (па и халуцинациите) можат да се сретнат и кај здрави личности во одредени физиолошки состојби (замор, поспаност, фантазии, страв).

Постојат повеќе поделби на најчестите симптоми во психијатриската практика. Од практични причини најчесто се класифицираат во две спротивставени групи:

* *позитивни симптоми* (или „плус" како уште се нарекуваат), многу подобро реагираат на фармакотерапијата од негативните и тие опфаќаат: психомоторна возбуда, агитираност, халуцинации и делузивни (налудничави) идеи.
* *негативни симптоми* - овие симптоми се порезистентни (отпорни)на класичната невролептична терапија и меѓу нив доминираат: афективна тапост (атимија), безволност (ахормија), аутизам и други.

Критика
-------

Во романот „Надја", францускиот писател Андре Бретон пишува дека чувствува презир кон психијатријата и кон нејзините помпезни церемонии. Според него, во душевните болници, наместо да се лекуваат болните, „токму таму се создаваат лудаци", таму се затвораат луѓето поради „прекршок кон пристојноста и здравиот разум" и „во тие болниви до крајот на животот остануваат затворени луѓе кои немале што да бараат таму, или немаат повеќе потреба да бидат таму". Понатаму, тој вели дека „атмосферата во душевните болници е таква, што таа мора да врши најразорно, најопосно влијани еврз оние кои се наоѓаат во нив", а тоа не само што го оневозможува оздравувањето, туку води кон влошување на здравствената состојба на пациентите.

Психијатријата во уметноста и во популарната култура
----------------------------------------------------

* „Психијатар" — расказ на македонската писателка Мануела Златкова.

Надворешни врски
----------------

* Македонски портал за ментално здравје и мозокот Архивирано на 5 декември 2020 г.
* Психијатриска ординација - ПЗУ Калинка

Извори
------

* Проф. д-р med.sci. Георги Чадловски - *Психијатриско-дијагностички тераписки прирачник*Скопје: Просветно дело, 1999.

Наводи
------

1. ↑  Андре Бретон, *Надја*. Скопје: Магор, 2009, стр. 126.
2. ↑  Андре Бретон, *Надја*. Скопје: Магор, 2009, стр. 123.
3. ↑  Андре Бретон, *Надја*. Скопје: Магор, 2009, стр. 124-125.
4. ↑  *Очудувања #1 #2 (кратки раскази)*. Скопје: Бегемот, 2018, стр. 35.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85108381
* GND: 4047667-4
* BNF: cb11942040d (податоци)
* HDS: 008285
* NDL: 00570413
* NKC: ph115943
* BNE: XX525719

 |

 |