recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Француска сабја од царската гарда
**Сабја** — вид меч со закривено сечиво. Воената сабја била употребена како меч за вежбање во XIX век, по што се зголемил интересот за мечување со сабји (било додадено во Олимписките игри во 1896 г.).

Историја
--------

И ако мечеви со една остра страна постоеле дури во класична и средновековна Европа, како германскиот Сеакс, предокот на сабјата се појавува во евроазиските степи, а е поврзан со старуте Унгарци и турската експанзија. Најстарите сабји имале мала кривина во сечивото, биле кратки, со остар крај и горната третина од сечивото било остро и на другата страна.

Сабјата како тема во уметноста
------------------------------

* „Крале Марко ја препознава татковата сабја" (српски: *Марко Краљевић познаје очину сабљу*)

Наводи
------

1. ↑  Nicolle, D. (2007) *Crusader Warfare: Muslims, Mongols and the struggle against the Crusades*, p. 175.
Fashion, Forensic. „Magyar". *Forensic Fashion*. Посетено на 2015-07-24.
2. ↑  Imperial, Manning. „Catalogue". *Manning Imperial*. Manning Imperial. Архивирано од изворникот на 2015-07-24. Посетено на 2015-07-24.
Lángó, Péter. „Archaeological Research on the Conquering Hungarians. A Review". *Academia.edu*. Academia.edu. Посетено на 2015-07-24.
3. ↑  „Марко Краљевић познаје очину сабљу", во: *Народне епске песме I*. Београд: Просвета (без дата), стр. 125-128.
**Ќемал Ајдини** (1935 - 23 февруари 1979

), еден од доајените на албанската драма при Театарот на народностите во Скопје. На сцената на овој театар одигра над 70 улоги, меѓу кои останаа запаметени оние во „Сонот на летната ноќ" од Шекспир, „Свадба" од Гогољ, „Вујко Вања" од Чехов, „Блудница достојна за почит" од Сартр, „Госпоѓа министерка" од Нушиќ, „А што сега Керон?" од Муртеза Пеза, „Големата вода" од Живко Чинго и многу други.

Играше и во неколку домашни играни и телевизиски филмови, меѓу кои во „До победата и по неа" и „Ветерот и дабот". Театарот во неговиот роден град Дебар во негова чест го носи името *Ќемал Ајдини*.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа биографска статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
|  |
| --- |
| **Саболч-Сатмар-Берег****Szabolcs-Szatmár-Bereg megye** |
|
|  |
|  |
| **Регион** | Голема северна котлина |
| **Административен центар** | Њиреѓхаза |
| **Површина** | 5.936,45 км2 |
| **Население** | 571.018 (2008) |
| **Густина на населението** | 96,1 /км2 |
| **Број на населени места** | 229 |
| **Портал** |  |

**Саболч-Сатмар-Берег** (унгарски: *Szabolcs-Szatmár-Bereg*) е административен округ (унгарски: *megye*) во североисточна Унгарија, кој граничи со Словачка, Украина и Романија. Неговите граници исто така ги дели и со унгарските окрузи Хајду-Бихар и Боршод-Абауј-Земплен. Главен административен центар на округот е Њиреѓхаза.

Округот бил создаден после Втората светска војна од претходно постоечките окрузи Сатмар-Угоша-Берег и Саболч. Пред 1991 година, округот се викал Саболч-Сатмар.

Историја
--------

Многуте населби, кои биле основани од страна на Унгарците на овие простори, во голема мера биле уништени од страна на Монголците за време на нивната инвазија на регионот во 1241 година. Закрепнувањето на населбите траеле со децении, а добар пример за тоа е градот Њиреѓхаза. Не долго по нападот на Монголците и стабилизацијата на регионот, се случиле и отоманските освојувања на просторот на Панонската Низина. Отоманскиот период во Унгарија и не ги погодил многу овие краеви и денеска постојат многу стари објекти од тие и постари времиња. Еден од таквите е познатата црква Чарода, изградена во романски стил, во која има фрески кои датираат дури од XIII век. Исто така тука спаѓаат и средновековните цркви во Њирбатор кои се целосно зачувани.

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Саболч-Сатмар-Берег" на Ризницата ? |

* Врски поврзани со округот
* Туристички водич низ округот

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Окрузи во Унгарија |
| --- |
|  |
| 
* Барања
* Бач-Кишкун
* Бекеш
* Боршод-Абауј-Земплен
* Ваш
* Веспрем
* Ѓер-Мошон-Шопрон
* Зала
* Јас-Наѓкун-Солнок
* Комаром-Естергом
* Ноград
* Пешта
* Саболч-Сатмар-Берег
* Толна
* Фејер
* Хајду-Бихар
* Хевеш
* Чонград
* Шомоѓ

 |  |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 167955121
* LCCN: n92078562
* GND: 4304280-6
* BNF: cb11964630n (податоци)
* NKC: ge531027

 |

 |
**Саат кулата Етфал** (турски: *Etfal Hastanesi Saat Kulesi*) е саат кула која се наоѓа во дворот на истоимената болница, во Шишли, Истанбул, Турција - на европската страна од градот. Таа била изградена во времето на Абдул Хамид II (владеел од 1876-1909), а нејзин архитект бил Мехмет Шукру бег.

Кулата е висока 20 метри, а како главен материјал којшто бил користен при нејзината изградба е мермерот.

Поврзано
--------

* Список на столбови и кули во Истанбул
* Саат кула Долмабахче
* Саат кула Јилдиз
* Саат кула Измир
* Саат кула Измит

Надворешни врски
----------------

* Официјално мрежно место Архивирано на 10 март 2007 г.
**Ќерим Мемедали Хоџа** (*албански: Qerim Memedali Hoxha*; Радолишта, Струшко,  1924
- Скопје,  1991
) — македонски писател за деца, публицист и новинар.

Животопис
---------

Хоџа е роден во 1924 година во струшкото село Радолишта. Основно училиште завршил во Струга, а средно во Скопје. Прво работел во просвета, а потоа бил новинар во „Флака е велазеримит". Бил уредник во списанијата за деца „Гезими" и „Фатоси". Се смета за основоположник на книжевноста за деца на албански јазик во Македонија.

Библиографија
-------------

* *Песни*, 1952 (заедно со Љутви Руси);
* *Кај изворот*, 1960;
* *Кога дува ветерот*, 1962;
* *Нашите дни*, 1979;
* *Кажи ми го името*, 1989.

Наводи
------

1. ↑  *Македонска енциклопедија*. **II** (прво. изд.). МАНУ. стр. 1587. ISBN 978-608-203-024-2 Проверете ја вредноста `|isbn=`: checksum (help).
**Јован Кркобабиќ** (српски: *Јован Кркобабић*; роден на 27 февруари 1930

 година) е српски политичар, претседател на Партијата на обединети пензионери на Србија која во колиција со СПС и Единствена Србија на парламентарните избори во мај 2008 г. влегла во Собранието на Србија со 20 освоени мандати. ПУПС добил 5 мандати.

Кркобабиќ како најстар пратеник претседавал со конститутивната седница на Народното собрание на Србија на 11 јуни 2008. На 7 јули 2008 е избран за потпретседател на Владата на Република Србија.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Џанг Ѕедуан** (??; 1085-1145, роден во Донгву (денешен Џученг, Шандунг) — истакнат кинески сликар. Живеел во XII век, за време на преодниот период од Северната во Јужната династија Сунг. Постојат докази дека бил дворски сликар за Северната динстија Сунг и дека по падот на династијата, неговите слики биле критика на новата династија. Најголемиот материјал за неговиот живот доаѓа од колофон напишан во 1186 г. од извесен Чанг Чу.

Ќингминшкиот свиок
------------------

Најпознатата слика на Џанг Ѕедуан е „Крај реката за време на Ќингминг" (清明上何圖, „*Ќингминг шанге ту*"), меѓутоа овој превод е спорен. Свиокот е прилично широк (околу 9 м) и го прикажува градот. Преводот на нејзиниот наслов е спорен; зборот „ќингминг" може да се однесува на празникот Ќингминг или пак на ред и мир. Стручњаците предлагаат два можни превода: „Одење низводно на Ќингминг" или „Владее мир над реката".

Традиционално се сметаат три нешта за сликата:

* Прикажаниот град е Кајфенг.
* Насликана е пред падот на Северната династија Сунг во 1127.
* Го прикажува празникот Ќингминг.

Современите стручњаци ги оспоруваат сите три нешта:

* Прикажаниот град е идеализиран непостоечки град.
* Насликана е по падот на Северната династија Сунг во 1127.
* Прикажува сцена во рана есен.

Ќингминшкиот свиок е историски важен како една од ретките слики од некогашната царска збирка која сѐ уште се наоѓа во континентална Кина; оваа била особено омилена на царот Пуји, кој ја зел со себе во Манџурија и така таа не станала дел од збирката на Националниот дворски музеј кој подоцна бил преселен во Тајван. Денес свиокот се чува во Забранетиот град, под буден надзор на властите и се изложува само за кратко по еднаш на неколку години.

Поврзано
--------

* Кинеско сликарство
* Кинеска уметност
* Список на кинески сликари

Наводи
------

* Valerie Hansen, „The Mystery of the Qingming Scroll and Its Subject: The Case Against Kaifeng," *Journal of Sung-Yuan Studies* 26 (1996), 183-200.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 78120433
* LCCN: n2001020914
* ISNI: 0000 0001 1461 8854
* GND: 133252566
* NLA: 36632142
* NDL: 00625482
* CiNii: DA04110190

 |

 |
**Ристе Јончев Велјаноски** (1922 во Слатино, Охридско — септември 1944 во Кичево) македонски партизан, учесник во НОБ.

Животопис
---------

Ристе Јончев Велјаноски е роден во селото Слатино. Се занимавал со земјоделие. Во НОБ доброволно пристапил на 12 јуни 1944 година. Како борец на Првата македонска ударна бригада загинува во борбите за Кичево, во септември 1944 година.

Наводи
------


1. ↑ . Охрид и охридско во борбата против фашизмот. ЗБОРНИК на паднатите борци во народно-ослободителната борба и револуција и жртвите на фашистичкиот терор во Охрид и охридско 1941-1945. Охрид. 1976. Отсутно или празно `|title=` (help)CS1-одржување: друго (link)
**Јован Атанасов Калаузи** (Битола, 29 октомври 1919

 - Битола, 3 септември 1989

) — македонски здравствен работник - примариус, д-р специјалист, интернист кардиолог, еден од основоположниците на интензивна нега и терапија при кардијални кризи во Македонија. Се одликувал со голема стручност и хуманост.

Животопис
---------

Калаузи е роден на 29 октомври 1919 година во Битола, каде го завршил основното и средното образование. Во 1949 година дипломирал на Медицинскиот факултет во Белград. Во 1950 година во Битола ја започнал специјализацијата по интерна медицина, a ја завршил 1954 година во Белград. За време на специјализацијата во Белград во исто време, т.е. во 1950 бил и на студиски престој во Институт за хематологија и трансфузиологија. Во тој период интензивно се занимавал со клиничка хематологија, ја изучувал ревматичната треска и хроничниот ревматизам во Битола и Битолско. Во контекс на тие истражувања публикувал повеќе стручни трудови од тие области. Во 1951 година во Битола ја формирал првата Станица за трансфузија на крв во внатрешноста на Македонија. Во 1959 година специјализирал кардиологија во Париз. Неговите усовршувања во областа на електро и фонокардиографијата, како и во дијагностиката и терапијата на коронарната болест ги публикувал во повеќе негови трудови. Од 1963 до 1978 година ја обавувал функцијата началник на Интерното одделение и Службата за внатрешни заболувања. Д-р Јован Калаузи бил голем ентузијаст и неговите пионерски зафати и интервенции дале видни резултати во намалувањето на процентот на смртноста при акутен инфаркт на миокардот АИМ. Од 1978 година до неговото пензионирање во 1984 година бил виш здравствен советник во Медицинскиот центар. Истовремено обавувал и бројни стручни и општествено-политички функции: двапати бил претседател на Лекарскиот актив во Битола, потпретседател на Интернистичката и Кардиолошката секција на МЛД - Скопје, претседател на Советот за народно здравје на Општина Битола, претседател на комисијата за трансфузија на крв при Околискиот одбор на Црвениот крст во Битола, член на Управниот одбор на ДНУ - Битола, главен и одговорен уредник на весникот на Медицинскиот центар „Трифун Пановски" - Битола, „Здравствена трибина" и др.
Бил редовен член на Југословенското кардиолошко друштво. Добитник е на голем број дипломи и благодарници од разни организации и асоцијации. Од 1966 година како резултат на неговата стручност и хуманост, големиот број трудови е носител на звањето примариус. Во 1967 година ја добил „4-то Ноемвриската награда" на градот Битола. Починал на 3 септември 1989 година во Битола. Средното медицинско училиште во Битола е именувано во негова чест.

Наводи
------

1. ↑  *ЗНАЧАЈНИ ЛИЧНОСТИ ЗА БИТОЛА; составувачи: Ленче Андоновска, Науме Горгиевски, Благој Николов, Трајко Огненовски, Гордана Пешевска, Анета Стефановска, Светлана Талеска; превод на англиски Весна Милевска; Национална Установа Универзитетска Библиотека „Св. Климент Охридски" – Битола*
**Јован Рафаил** — катепан на Италија од септември до декември 1046 година. Го заменил катепанот Евстатиј Палатин и пристигнал со армија од варјашки сили во Бари.

Бидејќи варјашките сили не биле добро примени од луѓето во Бари, Јован Рафаил го минал своето владеење во Отранто. За време на неговот владение Аргириј станал најголемиот византиски војсководец во Италија.

Изрази
------

* Jules Gay. *L'Italie méridionale et l'empire Byzantin: Livre II*. Burt Franklin: New York, 1904.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Претходник**Евстатиј Палатин** | **Катепан на Италија**1046 | Наследник**Аргириј** |



  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа биографска статија статија личност од Византија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Паж и помага на кралицата Елизабета II да излезе од автомобил
**Паж** — млад машки слуга.

Во средниот век, пажот бил помошник на витез и бил чирак, по ранг под штитоносец и така служел седум години, од седум до четиринаесет годишна возраст.

Пажовите исто така биле слуги во замоците како келнери или прислужници на аристократите и кралските семејства и чиракувале за пешаци. За разлика од меѓуслугите, пажовите извршувале лесни задачи и носеле ливерии кога аристократите одржувале свечености или забави. Едно време било модерно младите дами да имаат црни момчиња за пажови облечени во украсни костими.

Денес, овој тип на личен прислужник е практично нечуен вон кралските резиденции.
**Џејмс Прескот Џул** (англиски: *James Prescott Joule*; Салфорд 24 декември 1818

 - Сејл, 11 октомври 1889

) бил англиски физичар и пивар.
Како син на богат пивар, неговото семејство го испрати (заедно со неговиот брат) да го подучува Џон Далтон. По зарвшувањето, како раководител во пиварата на својот татко (која ја водел скоро целиот живот) размислувал за замена на парни машини со тогашниот нов изум, електричен мотор.
Неговата научна работа се заснова на проучувањето на топлината, и нејзината врска со електрицитетот и механиката. Во статијата која 1841. ја испратил во Кралското Друштво покажал дека проводник низ кој поминува електрична струја произведува топлина во количина која е пропорционална на отпорот на проводникот и квадратот на стујата која минува низ него. Овој феномен е познат како Џулов закон.

Преку експериментите покажал дека топлината и работата можат да се претвораат од едно во друго, чувајќи ја нивната кумулативна вредност. Имено, во механиката хидрауличните машини поради триењето дел од работата ја претвораат во топлина, а топлотните машини работата се добива преку величина еквивалентна на топлината. Овој Џулов принцип е познат како механички еквивалент на топлината, во која тој практично го покажал законот за одржување на термодинамичките системи. Овие негови резултати придонеле за дефинирање на првиот принцип на термодинамиката.

Со Лордот Келвин ја развил температурната скала.

Во негова чест денешна SI-единица за работа и енергија го носи името џул (симбол Ј, Џ).

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Научници по кои се наречени мерки во системот SI |
| --- |
|  |
| Основни единици | 
* Андре-Мари Ампер
* Вилијам Томсон Келвин

 |
|  |
| Изведени единици | 
* Анри Бекерел
* Џејмс Ват
* Вилхелм Едуард Вебер
* Алесандро Волта
* Луис Харолд Греј
* Шарл-Огистен де Кулон
* Исак Њутн
* Георг Ом
* Блез Паскал
* Ролф Сиверт
* Вернер фон Сименс
* Никола Тесла
* Мајкл Фарадеј
* Џозеф Хенри
* Хајнрих Херц
* Андерс Целзиус
* Џејмс Џул

 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 27867468
* LCCN: n79007744
* ISNI: 0000 0000 8107 3121
* GND: 118776436
* SUDOC: 029871980
* BNF: cb12140688b (податоци)
* NLA: 35724606
* NDL: 00620901
* NKC: mzk2003202348
* CiNii: DA01820495

 |

 |
**Овчар** – планина во западна Србија, нејзиниот врв се наоѓа на 10,5 км западно од центарот на Чачак и е висок 985 м. Овчар заедно со планината Каблар ја формира Овчарско-кабларската Клисура низ која тече Западна Морава.

На планината Овчар некогаш се наоѓал вулкан кој денес е угасен. На врвот се наоѓа телевизиска антена и предавател на Радиотелевизија Србија. Предавателот настрадал за време на бомбардирањето на НАТО на СР Југославија. Денес е обновен и покрај него се наоѓа видиковец со поглед на градот Чачак.

Дел од оваа планина е заштитен како природно богатство на Република Србија. Овчар е туристичко одредиште кое е дел и од понудата на туристичките организации. Недалеку од планината се наоѓа познатата Овчар Бања.

На патот кој води за Овчар Бања покрај Овчар Планина, се наоѓаат 12 манастири и пар црквички. Месното население овие манастири ги нарекува Српска Света Гора.

Галерија
--------

* Залез на Сонцето посматран од врвот на ОвчарЗалез на Сонцето посматран од врвот на Овчар
* Поглед на Овчар од КабларПоглед на Овчар од Каблар
* Поглед на Овчар и КабларПоглед на Овчар и Каблар
* Манастирот Преображение во подножјето на ОвчарМанастирот Преображение во подножјето на Овчар

Наводи
------

1. ↑  Jovan Đokić. „Katalog planina Srbije". PSD Kopaonik Beograd. Архивирано од изворникот на 2011-05-18.
Џејмс Данлоп, дело на Џозеф Беклер.
**Џејмс Данлоп** (англиски: *James Dunlop* 31 октомври 1793

 – 22 септември 1848

) — шкотски астроном, познат по неговата работа во Австралија. Тој служел како астрономски асистент кој бил ангажиран од страна на Сер Томас Брисбин да работи во неговата приватна опсерваторија, сместена во Парамата (сега именувана како Парамата), во Нов јужен Велс, околу 23 километри западно од Сиднеј за време на 1820 и 1830 година. Данлоп бил претежно визуелен набљудувач, прави ѕвездени астрономски работи за Бризбен, и по неговото завршување, тогаш независно открија и каталогизираа многу нови телескопи во јужниот дел на двојните ѕвезди и длабокото небо. Тој подоцна стана надзорник на Параматската Обзерваторија кога конечно беше продадена на Новиот Јуженo ВелскатаВлада.

Наводи
------



* Harley Wood, 'Dunlop, James (1793–1848)', *Australian Dictionary of Biography*, Volume 1, MUP, 1966, p. 338. Посетено на 5 October 2008
* Предлошка:Dictionary of Australian Biography
* Service, John (1890). *Thir Notandums, being the literary recreations of the Laird Canticarl of Mongrynen. A Biographical Sketch of James Dunlop, Esq. p. 127 – 222. Edinburgh : Y. J. Pentland.*

Надворешни врски
----------------

* Bright Sparcs Bio at University of Melbourne
* University of Arizona SEDS
* SPACETEC (Dunlop pictures)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 7776545
* GND: 102456828

 |

 |
Џанг Деѓанг
**Џанг Деѓанг** (кинески: 张德江, пинјин: *Zhāng Déjiāng*), (р. 1 ноември 1946 во Тајан, Љаонинг) — истакнат политичар во Комунистичката партија на Кина, моментално на функцијата претседател на Постојаниот комитет на Националното народно собрание, а претходно бил вицепремиер на Кина.

Животопис
---------

Џанг е роден во Тајан, Љаонинг, а високото образование го стекнал на Јанбиенскиот универзитет, каде дипломирал корејски јазик. ВО август 1978 г. се запишал на универзитетот „Ким Ил Сунг" во Северна Кореја и таму дипломирал економија. Се истакнал во времето на претседателот Ѓанг Ѕемин, најпрвин како партиски началник на Џилин, а од 1998 г. како началник на Џеѓанг. Во ноември 2002 ја добил должноста на партиски началник на Гуангдунг. На 14 март 2013 г. стапил на функцијата Претседател на ПК на Националното народно собрание.

Надворешни врски
----------------

* Страницата на Џанг на Сјинхуа

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Старешини на Државниот совет на НР Кина |
| --- |
|  |
| Премиер | 
* Ли Кеќанг

 |  |
|  |
| Вицепремиери | 
* Џанг Гаоли
* Љу Јендунг
* Ванг Јанг
* Ма Кај

 |
|  |
| Државни советници | 
* Јанг Ѓинг
* Чанг Ванќуен
* Јанг Џечи
* Гуо Шенгкуен
* Ванг Јунг

 |
|  |
| Ген. секретар | 
* Јанг Ѓинг

 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 280645808
* LCCN: n2012070138

 |

 |
Големото Езеро
**Пливските Езера** се наоѓаат помеѓу општините Езеро и Јајце во Босна и Херцеговина. Сместени се во речната долина Плива се разликуваат како *Мало* и *Големо Езеро*. 

Големото езеро почнува на местото каде Плива го завршува својот ток, низводно од општината Езеро, а завршува во населбата Заскопље. Долго е околу 3,3 километри и широко од 400 до 700 метри. Најголемата длабочиа на Големото езеро изнесува 36 метри. На него се одржуваат натпревари во кајак, кану и разни водни спортови. Тука во 1963 година е одржано светското и европското првенство во кајак. 

Малото езеро почнува во населбата Заскопље и долго е околу 950-1000 метри, а широко помеѓу 200 и 400 метри. Најголемата длабочина на ова езеро изнесува околу 25 метри.

Езерата се богати со разни видови на риба: пастрмка, лињак, шаран и др.

Галерија
--------

* Пливските Езера
* Големото Езеро
* Млинчици

Надворешни врски
----------------

* Еко Плива Архивирано на 5 март 2016 г.
**Оган од суети** (англиски: *The Bonfire of the Vanities*) - американски филм од 1990 година, во режија на Брајан де Палма. Главните улоги ги толкуваат: Том Хенкс, Брус Вилис, Мелани Грифит, Ким Кетрал, Саул Рубинек, Морган Фримен, итн. Филмот е заснован врз романот на Том Вулф.

Содржина
--------

Шерман Мекој (го игра Хенкс) е успешен и богат брокер од Њујорк. Еднаш, возејќи се со својата љубовница Марија Раскин (ја игра Грифит), тој заглавува во мрачна улица во Бронкс, каде што го напаѓаат двајца Афроамериканци. Во паниката, Марија (која го вози автомобилот) го потчукнува едно од момчињата, а потоа Шерман и Марија бегаат од местото. Шерман предлага да го пријават случајот во полиција, но Марија се плаши да не биде обвинета. Истовремено, еден амбициозен политичар (Евреин), кој сака да стане градоначалник на Њујорк, упорно бара начин како да ги освои гласовите на црните гласачи. Неговиот тим успева да открие дека момчето од Бронкс било удрено од автомобилот на Шерман и политичарот започнува медиумска кампања, предводена од новинарот Питер Фалоу (го игра Вилис), тврдејќи дека богатиот белец безмилосно го прегазил црното момче, а потоа побегнал...

Наводи
------

1. ↑  „www.hrt.hr (пристапено на 20.5.2017)". Архивирано од изворникот на 2019-01-08. Посетено на 2017-09-27.
2. ↑  „www.hrt.hr (пристапено на 20.5.2017)". Архивирано од изворникот на 2019-01-08. Посетено на 2017-09-27.
Овен Фарел во декември 2015
**Овен Ендру Фарел** (роден на 24.09.1991) е англиски професионален рагби-играч, кој моментално игра за Рагби Премиер Лигата, во клубот Сараценс. Фарел има играно на меѓународни рагби натпревари за Англија од 2012 година. Претходно играше за Британските и Ирските лавови и бил капитен на Англија од 2018 година. За многумина тој се смета за еден од најдобрите моментално активни играчи на рагби во светот, откако беше номиниран за Светски рагби играч на годината во 2012, 2016 и 2017 година.

Неговиот татко е Енди Фарел, кој играл рагби за Англија и е актуелен главен тренер на Ирската репрезентација.

Раниот живот
------------

Овен Ендру Фарел е роден на 24 септември 1991 година во Билинге, Виган, Ланкашир. Тој започна да игра рагби во родниот град на осумгодишна возраст за Виган Сент Патрикс. Кога неговиот татко Енди потпишал за Сараценс во 2005 година, неговото семејство се преселило во Харпенден во Хертфордшир, каде Овен на возраст од 13 или 14 години за првпат се запознал со рагби .

Личен живот
-----------

Тој се ожени со својата долгогодишна девојка Georgорџина „Георги" Фарел во јули 2018 година. Нивниот син, Томи Фарел, е роден во март 2019 година.


1. ↑  „Owen Farrell and Maro Itoje nominated for World Rugby's player of the year award". *The Telegraph* (англиски). 2017-11-13. ISSN 0307-1235. Посетено на 2019-05-22.
2. ↑  „Marsh backs young Farrell". *Wigan Today*. Johnston Publishing. 18 January 2012. Архивирано од изворникот на 2013-02-22. Посетено на 12 March 2012.
3. ↑  Squires, Neil (3 December 2011). „Owen Farrell: Before we moved south I'd never played union, only on a computer". *Daily Express*. Посетено на 12 March 2012.
4. ↑  „Owen Farrell's wife is Georgie Lyon who married England rugby star in lavish ceremony". mirror.co.uk. Посетено на 27 October 2019.
5. ↑  „Owen Farrell pulls out of Saracens vs Glasgow Warriors to attend birth of child". mirror.co.uk. Посетено на 27 October 2019.
**Џејмс Тревор** "**Џејми**" **Оливер**, MBE (роден на 27 мај 1975) — англиски славен готвач и сопственик на ресторани, познат и по неговите телевизиски емисии за храна, како и по книгите за готвење, а од неодамна и по неговата кампања за подобра едукација за храната.

Детство
-------

Оливер е роден и израснал во село во Клаверинг. Неговите родители имале ресторан, каде што тој вежбал готвење. Се школувал во училиштето Њупорт Фри Грамар.

Оливер го напуштил школувањето на возраст од 16 години со освоени две квалификации, за уметност и геологија и заминал на дошколување во колеџот Вестминстер Кингсвеј.

Кариера
-------

Оливер готви во еден хотел од ланецот Скандик (2014)
Неговото прво вработување било во италијански ресторан, каде стекнал искуство во подготвување на италијанска храна. Станал пријател со својот ментор Џенаро Конталдо, кого подоцна Џејми го вработил да го води неговиот италијански ресторан. Оливер продолжил да работи во „Ривер кафе", каде во 1997 година е забележан од BBC. Џејми Оливер се појавил во документарецот за ресторанот, „Божик во Ривер кафе" („Christmas at the River Cafe"). Во 1999 година, почнува да се прикажува неговото ТВ шоу *Гола кујна* (*The Naked Chef*), а неговата книга со рецепти танува бестселер во Обединето Кралство. Истата година, Оливер е поканет да подготви ручек за тогашниот премиер Тони Блер.

Во јуни 2000 година, Оливер стана заштитно лице на британскиот синџир на супермаркети Сеинсберис, со кои потпишал договор вреден 2 милиони долраи годишно. Во јули 2011 година, по единаесет години, сиработката е прекината, а последната телевизиска реклама се појавила за Божик 2011 година.

По три снимени серии од *Гола кујна* (*Гола кујна*, *Враќање на голата кујна* и *Среќни денови со голата кујна*) за Би-Би-Си, Оливер продолжил да соработува со Канал 4, каде неговите први серии биле документарни, *Кујната на Џејми* (*Jamie's Kitchen*) по што следувало отворање на 15 ресторани во Лондон. Ресторанот во Вестленд, Лондон, продолжил со обука на млади кои имаат лошо минато.

Наводи
------

1. 1 2  „An in-depth look at your favourite celebrity personalities". *Hello! Magazine*. Посетено на 2 April 2009.
2. ↑  Jamie Oliver to help dyslexic youngsters, dailymail.co.uk; accessed 28 July 2015.
3. ↑  Jamie, Oliver (7 July 2012). „BBC News – Jamie Oliver runs with Olympic torch". Посетено на 21 July 2012.
4. 1 2  Walker, Andrew (30 March 2005). „Profile: Jamie Oliver". BBC. Посетено на 2 April 2009.
5. ↑  „Miranda Sawyer meets Jamie Oliver". *The Observer*. UK. 14 April 2002. Посетено на 7 May 2011.
6. 1 2 3  „The Ups and Downs of Jamie Oliver, a Celebrity Chef". *The New York Times*. 11 October 2009. Посетено на 11 January 2011.
7. ↑  "Sainsbury's and Jamie Oliver decide to end partnership in style" Архивирано на 30 септември 2011 г. j-sainsbury.co.uk; accessed 10 August 2014.
8. ↑  "Jamie Oliver Puts America's Diet on a Diet", 11 October 2009; accessed 10 August 2014.

Надворешни врски
----------------
**Пери-Кан Софијаева** ( азерски: *Pərixan Sofiyeva* , грузиски: ფერიხან სოფიევა  ; 1884 – 1953) била првата муслиманка избрана на функција.

Биографија
----------

Софијава е родена во 1884 година во грузискиот град Карајала, тогашен дел од грузискиот регион Тифлис, во Руската империја. Таа била единственото девојче во осумчлено семејство. Во времето на Руската империја, Софија била на чело на нејзините браќа, со што се здобила со популарност. Со земениот кредит од банка отворила дом за деца без родители во селото. Нејзиното име беше Пери-Кан Софијаева, но многу малку се знае за самата Софија, дури ни датумот на раѓање. Останува само нејзиниот потпис во официјалната евиденција, можна фотографија, нејзиниот гроб и народните сеќавања на постарите од Карајала. Тие се сеќаваат на „Човекот Пери-Кан", нескротлива фигура вооружена со пиштол Маузер и пуши луле, речиси незамисливо во денешното цврсто патријархално азербејџанско општество. Но, приказната на Софија резонира многу подалеку од границите на заспаната Карајала, одразувајќи ги огромните ветувања и ужасните загуби што Грузија ги доживеа во првата половина на 20 век.

Политичка кариера
-----------------

### Независна Грузија

По Февруарската револуција од 1917 година, транзицијата од Јужен Кавказ започнала со реформа на локалните власти. На 26 мај 1918 година, Грузија ја прогласила својата независност. На локалните избори подоцна во годината, Софијава била избрана за советник во Карајала. Иако Софијава била активна личност, многу малку се знае за нејзиниот живот.

### Инвазија на Советскиот Сојуз

Според Рашган Софија, сопругата на внукот на Пери-Кан Софијаева, Софијава ги мразела болшевиците и советската влада. Поради Големата чистка, таа се шетала со својот стар пиштол Маузер Ц96, откако осум браќа биле погубени и закопани во еден од заедничките гробници бидејќи потекнувале од богато семејство и се сметале за предавници.

### Смртта

Софијава починала во 1953 година, жртва на срцев удар  откако слушнала за притворањето на еден од нејзините внуци.

Надворешни врски
----------------

* İlk müsəlman, azərbaycanlı qadın deputat - „Kişi Pəri" kimdir? (Биографија во БиБиСи Азербејџан)
*

Наводи
------

1. 1 2 3 4  The world's first democratically elected Muslim woman was from Georgia
2. ↑  Akakli Xvadagiani. Qarayazı anası – Pərixanım Sofiyeva Архивирано на 1 декември 2018 г. (на азербејџански)
3. ↑  Məmmədoğlu, Mirzə (25 September 2017). „Akakli Xvadagiani. Qarayazı anası – Pərixanım Sofiyeva". *TurkInfo.org* (Azerbaijani). Baku, Azerbaijan: Türk Dünyası İnfo. Архивирано од изворникот на 1 December 2018. Посетено на 1 December 2018.CS1-одржување: непрепознаен јазик (link)
4. ↑  WHAT WE SHOULD KNOW ABOUT AZERBAIJANI FELLOW CITIZENS
Академија за новинарски менаџмент

***Академијата за новинарски менаџмент*** е рецензиран академски весник кој ги опфаќа сите аспекти на управувањето. Таа е објавена од Академијата за менаџмент и е основана во 1958 година како *Академија за новинарски менаџмент*, а сегашното име го доби во 1963 година Според "*Journal Citation Reports*,. списанието има влијателен фактор од 2016 година 7,417. Во 2012 година, списанието беше наведено како еден од најдобрите 10 прекршители во практиката наречена „ влијателен фактор ", при што издавачите манипулираат со нивните фактори на влијание за вештачки да ја зајакнат нивната академска репутација.  Исто така e на списокот на *Фајненшл тајмс* со 45 списанија што се користат за рангирање на деловни училишта и е едно од четирите списанија за општо управување што Универзитетот во Тексас Далас ги користи за рангирање на истражувачката продуктивност на универзитетите.

Надворешни врски
----------------

1. ↑  „Academy of Management Journal". *Library of Congress Catalog*. Library of Congress. Посетено на 2014-05-01.
2. ↑  Wilhite, A. W.; Fong, E. A. (2012). „Coercive Citation in Academic Publishing". *Science*. **335** (6068): 542–543. doi:10.1126/science.1212540. PMID 22301307.
3. ↑  „45 Journals used in FT Research Rank". Financial Times. 2012-02-22. Посетено на 2013-03-10.
4. ↑  „Rankings by Journal - Naveen Jindal School of Management - The University of Texas at Dallas". Jindal.utdallas.edu. Посетено на 2013-03-10.

Надворешни врски
----------------

* Официјална вебстрана
овошен колач
**Овошен колач** е колач направен со исечено конзервирано овошје или сушено овошје, јадки, и зачини, и понекогаш се додава алкохол.
Вообичаено овошениот колач е сервиран на прослави како свадби или Божиќ, и се јаде без додатоци.

Историја
--------

Во најраните времиња во Романија ставале калинка, борови семки, и тие биле мешани сите заедно. Во средниот век, мед, зачини, и сушени овошја биле додадени. 

Овошниот колач набрзо се прошил во цела Европа. Рецепти биле прифатени во други држави преку годините, во однос на состојките што ги имале како и во црквата ја забраниле употребата на путер. Папата Инокенти VIII (1432–1492) конечно ја одобрил употребата на путер, со пишана дозвола во 1490 година, давајќи дозвола да се користи млеко и путер во штолен. 

Во 16 век шеќерот бил донесен од Американските колонии (со пронаоѓањето на шеќерот и дознавањето дека со него можат да се направи конзервирано овошје, и ова овошниот колач станува достапен и популарен).
Плитвачките езера
**Плитвачките Езера** (на хрватски: *Plitvička jezera*) е името на хрватски национален парк. Овие езера се наоѓаат во источна Лика, помеѓу планините Мала Капела и Плешивица, во непосредна близина на патот кој ги поврзува Загреб и Далмација. 
Регионот, каде се наоѓаат овие езера е објавен за национален парк на 8 април 1949 година, а од 1979 година бил вклучен во списокот на УНЕСКО на светското наследство. Сè до 1958 година, регионот кај езерата не бил достапен, односно до нив се доаѓало единствено преку гората. Ова се сметало дека била и една од причините поради која овие езера биле многу малку посетувани. Така, Јосип Мовчан, кој бил раководител на тогашната управа на паркот, овој проблем го решил изградувајќи мостови од дрво. На тој начин не само што полесно се пристигнувало до езерата, туку се зголемиле и самите приходи кои доаѓале од туристите кои го посетувале ова место.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија / од областа на географијата е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

 *Оваа статија поврзана со Списокот на светското културно и природно наследство на УНЕСКО е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите*.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 241403415
* LCCN: sh99002956
* GND: 4651915-4
* SUDOC: 109181484
* NKC: ge138861

 |

 |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Хидрографија на Хрватска |
| --- |
|  |
| Реки | 
* Сава
* Драва
* Купа
* Дунав
* Босут
* Корана
* Бедња
* Лоња
* Чесма
* Уна
* Вука
* Добра
* Цетина
* Глина
* Карашица
* Сутла
* Орљава
* Илова
* Одра
* Лика
* Крапина
* Крка
* Пакра
* Суња
* Зрмања
* Мура
* Плитвица
* Мрежница
* Глоговница
* Купчина
* Мирна
* Трнава
* Спачва
* Бољунчица
* Карашица
* Раша
* Неретва
* Рјечина
* Студва
* Слуњчица
* Гацка
* Јадро
* Омбла

 |
|  |
| Езера | 
* Вранско Езеро (Далмација)
* Дубравско Езеро
* Перучко Езеро
* Прокљанско Езеро
* Вараждинско Езеро
* Вранско Езеро (Црес)
* Крушќичко Езеро
* Плитвички Езера
* Баќински Езера

 |
|  |
| Долини, кањони и паркови на природата | 
* Лим
* Пакленица
* Копачки рит
* Лоњско Поле

 |
|  |
| Канали | 
* Боботски Канал
* *Дунавскосавски Канал (предложен)*

 |
|  |
| Протоци | 
* Велебитски Канал

 |

 |
**Академско рангирање на универзитетите во светот** (англиски: *Academic Ranking of World Universities - ARWU*), позната и како **Шангајска листа**, е публикација од Шангајскиот универзитет во Цао Тун во која се врши рангирање на универзитетите на светско ниво. Рангирањето започнало да се врши од 2003 година и секоја година се објавува нова листа. Од 2009 почнало да се публикува рангирањето. 

Шангајската листа е една од најважните и најупотребуваните рангирања на универзитетите во светот, поради својата објективна и конзистентна методологија. Сепак, во исто време, листата била и критикувана поради тоа што поголем акцент става на природните науки за сметка на општествените и хуманистичките науки.

Методологија
------------

Листата споредува 1.200 високообразовни институции ширум светот според шест критериуми. Критериумите за повисок ранг се: број на добитници на Нобелова награда и Филдсов медал меѓу поранешните студенти (10%), Нобелова награда и Филдсов медал во персоналот на универзитетот (20%), високо цитирани истражувачи во 21 категорија (20%), трудови објавени во списанија и (20%), Индекс на научни цитати и Индекс на цитати од општествени науки (20%) и придонес по глава на академци (од наведените индикатори) на институцијата (10%). Методологијата ја воспоставиле од Лиу и Ченг.  Тие навеле дека основна идеја за рангирањето било да се премости јазот меѓу кинеските и светски познатите универзитети, особено во академскиот и научниот придонес.

Наводи
------

1. ↑  Shanghai Jiao Tong University (2007). „Academic Ranking of World Universities". Graduate School of Education, Shanghai Jiao Tong University. Посетено на 19. 2. 2008. Проверете ги датумските вредности во: `|accessdate=` (help)
2. ↑  „'ARWU : About ARWU'". Архивирано од изворникот на 30. 01. 2013. Посетено на 24. 01. 2012. Проверете ги датумските вредности во: `|accessdate=, |archive-date=` (help)
3. ↑  Zirulnick, Ariel. „New world university ranking puts Harvard back on top". The Christian Science Monitor.
4. ↑  info@fakulteti.mk, Fakulteti mk-. „Шангајска листа: Харвард 18-та година најдобар, македонските универзитети не се меѓу првите 1.000". *fakulteti.mk*. Посетено на 2022-04-14.
5. ↑  N.C. Liu and Y Cheng 2005 "Academic ranking of world universities – methodologies and problems" Архивирано на 28 март 2012 г. Higher Education in Europe, Vol. 30, No 2. and earlier in the proceedings of Meeting of the International Rankings Expert Group 2004.
6. ↑  N.C. Liu and Y Cheng 2008 "Academic ranking of world universities: FAQ", retrieved Jun 2009
Чаша овошен сок
**Овошен сок** е вид на безалкохолен пијалак кој се добива со цедење на сокови од овошјата. Најшироко, постојат два вида на овошни сокови: бистри (со поголем процент на вода) и густи (со помал процент на вода). Во соковите се додаваат и адитиви, чија функција е добивање на соодветни бои и укуси на сокот, а во некои од овие сокови се додава и шеќер. Соковите во најголемиот дел се пакуваат во специјална, пластична и привлечна амбалажа.

Видови сокови
-------------

Соковите се делат на повеќе категории. Една од поделбите може да биде на бистри и густи сокови. Бистрите сокови имаат поголем процент на вода, а густите имаат повеќе овошни делови.
Соковите можат да бидат газирани или негазирани. Негазираните сокови се најчесто вистински овошни сокови. Такви се на пример: свежо цедени и повеќето индустриски сокови. Од друга страна, газираните сокови содржат индустриски додаден јаглерод диоксид. 
Во соковите што се произведени индустриски се додадени адитиви за боја или вкус, а во некои се додава и шеќер.Најчесто се пакуваат во пластична или стаклена амбалажа.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Овошен сок" на Ризницата ? |
**Обичен тажник** или само **тажник** (науч. *Filipendula vulgaris*) — повеќегодишна билка од семејството на розите (*Rosaceae*). Вирее на суви пасишта ширум најголемиот дел од Европа, како и Средна и Северна Азија. Присутно е и во Македонија.

Раст
----

Има ситни зраковидни ливчиња налик на папрат и исправено стебленце со висина од 20-50 см. и проретчено соцветие на крајот. Овие минијатурни цветчиња се распоредени во густи китки и излегуваат доцна напролет и траат до средината на летото. Кога ќе се смачкаат, листовите и корењата оддаваат мирис многу сличен на масло од зимзелен (*Gaultheria procumbens*).

Растението претпочита целосна изложеност на сонце. Трпи сушни услови подобро од другите членови на родот.

Одгледување
-----------

Растението никнува од семе, а потоа може да се размножи од ползечките корења.

Поврзано
--------

* Мочуриштен тажник

Наводи
------

1. ↑  „Обичен тажник (*Filipendula vulgaris* Moench)". *База на GRIN*. (англиски)
2. ↑  C A Stace, *Interactive Flora of the British Isles, a Digital Encyclopaedia*: *Filipendula vulgaris* Архивирано на 8 јуни 2011 г. ISBN 90-75000-69-3

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Обичен тажник" на Ризницата ? |

* Обичен тажник (*Filipendula vulgaris*) — Енциклопедија на живиот свет (македонски)
**Овчарска Пештера** претставува пештера сместена во непосредна близина на поречкото село Слатина. Таа се наоѓа во непосредна близина на пештерите Горна Слатинска и Слатинска II. Влезот на пештерата е на надморска височина од 580 м и експониран кон северозапад. Пештерата е изградена во доломитски мермери со прекамбриумска старост.

Надворешните температурни влијанија се особено изразени во влезниот дел на пештерата како резултат на димензиите на влезот. Кај пониското ниво има константна температура од 12 °C што значи дека ова ниво не е под влијание на надворешните температури. Во поглед на рецентната фауната, таа е многу слична кај трите Слатински пештери. Троглофилите се претставени со Lithobius sp. а троглоксените со Rhinolophus hipposideros, Rhinolophus sp. Оваа пештера е интересна и по пронајдениот материјал од керамика и коски, на двете нивоа (т. 9 на повисоко ниво и каналот 17C - 20C на пониско ниво).

Наводи
------

1. ↑  „*Закопаната секира крие приказна од каменото време*". Архивирано од изворникот на 2016-03-04. Посетено на 2013-09-16.

Поврзано
--------

* Горна Слатинска
* Пурало
* Слатински Извор
* Слатина

Надворешни врски
----------------

* Пештера ОВЧАРСКА Архивирано на 18 јануари 2016 г.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија пештера во Македонија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Обичниот крстоклун** (науч. *Loxia curvirostra*) е мала врапчевидна птица од семејството на ѕвингалките (*Fringillidae*). Специфична е по клунот, односно мандибулите кои се вкрстуваат при врвот што им овозможува лесно да ги отвораат шишарките и другите цврсти семиња. Распространета е низ Европа, вклучувајќи ја и Македонија, потоа во Азија и Северна Америка. 
Возрасните птици се често светло обоени, со црвено или портокалово мажјаците и зелено или жолто женките, но постојат многу варијанти во боите и големината и формата на клунот, како и различност во повиците, па некои од нив се сметаат за подвидови.

Опис
----

Обичниот крстоклун е малку поголем од градското врапче, со должина на телото од 17 см и тежина од 43 до 57 грама. 
Се одликува со мандибули кои се вкрстуваат на врвот, од каде потекнува и името (крстоклун). Мажјаците се црвени или црвенопортокалови, а долниот дел од стомакот им е сивкавобел. Женките се зеленкавосиви со жолтозелени рабови на пердувите. Имаат голема глева, големи нозе со кои може добро да фаќаат и да ги држат семките, и куса чаталеста опашка. Младенчињата се сивкаво избразденошарени, а првата година машките се портокаловожолти. Крилјата и опашката им се кафеави. Клунот им е малку поиздолжен и понеискривен. 
Постојат многу варијанти во обоеноста, но во Северна Америка според големината на клунот и повикот се издвојуваат 9 подвида.

Јајца
Loxia curvirostra

Поведение
---------

Оваа птица претежно е постојан жител, но често се сели кога изворот на храна ќе ослабне, па бара друг. Формира јата вон сезоната на парење, често мешани со други крстоклуни.

Обичниот крстоклун е дневна, бучна и подвижна птица. Речиси цело време е на дрвјата. Летаат брзо по права линија, во јато, со постојано чрчорење *кеп-кеп-кеп*.

Претежно се хранат со семиња од шишарки, разни други семиња, сончоглед, а понекогаш со инсекти.

### Размножување

Крстоклуните може да се размножуваат и лете и зиме, во зависност од количеството семе од четинари, но повеќето гнездења се случуваат во март. Гнездата ги градат многу блиску едни до други.

Мажјакот се додворува така што ќе зафати некоја висока гранка од која многу пее, свирка и чрчори, како и потскокнува и лета во круг. Женката го гради гнездото во густите иглолисни гранки, однадвор со гранчиња, а внатре послано со тенки тревки, мов и пердувчиња. Несе 3-5 белосинкави јајца со кафеави дамки и ги инкубира околу 2 недели. Пилињата остануваат во гнездото уште две недели, а откако ќе се оперјат уште долг период зависат од родителите.

Наводи
------

1. ↑  Benkman, C. W.; Parchman, T. L. and E. Mezquida (2010). „Patterns of coevolution in the adaptive radiation of crossbills". *Annals of the New York Academy of Sciences*. **106**.

Надворешни врски
----------------

* Bangs, Outram (12 October 1932). „Birds of Western China Obtained by the Kelly–Roosevelt Expedition". *Fieldiana Zoology*. **18** (11): 343–379.
* BirdLife International (2004). „Loxia curvirostra". *IUCN Red List. Version 2006*. International Union for Conservation of Nature. Посетено на 12 May 2006.
* Возраст и пол (PDF; 2.9 MB) од Javier Blasco-Zumeta & Gerd-Michael Heinze Архивирано на 12 ноември 2013 г.
***„Ракописот на Чанселор"*** е роман од 1977 година, напишан од американскиот писател Роберт Ладлам, за "наводните" тајни досиеја на Џ. Едгар Хувер и како тие исчезнале по неговата смрт и како е можно да се искористат да натераат луѓе на угледни места да работат за оние кои ги знаат тајните на досиејата. Исто така, шпекулира дека Хувер можеби бил убиен бидејќи знаел премногу за премногу погрешни луѓе.

Резиме
------

Во приказната, Питер Чанселор, успешен автор на политички трилери, пишува фиктивно дело кое премногу личи на замислата дека луѓето кои ги поседуваат досиејата, група наречена Инвер Брас во романот, можат да одлучат дека некој друг можеби знае премногу. Ова ја поставува сцената за интернационата интрига која следува.

### Интересен факт

На крајот, Ладлам го остава читателот замислен дали тој, а не Питер Чанселор, протагонистот во приказната, знаел за заверата.