Брзината на реакцијата се зголемува со зголемување на концентрацијата на реактантите – феномен кој се објаснува со теоријата на судири.
**Хемиската кинетика**, позната и како **реакциона кинетика**, е наука за брзината на хемиските реакции. Во хемиската кинетика се вклучени истражувања за тоа како различни ескпериментални услови би можеле да влијаат на брзината на една хемиска реакција и да даде податоци за механизмот на реакцијата и преодните состојби, како и да создаде математички модели кои би можеле да ги опишат одликите на хемиската реакција. Во 1864, Питер Ваге и Като Максимилијан Гулдберг биле првите истражувачи кои го започнале развитокот на хемиската кинетика со формулирањето на законот за дејството на масата, кој вели дека брзината на хемиската реакција е пропорционална со квантитетот на реагирачките супстанци.

Теории во хемиската кинетика
----------------------------

Теориите во хемиската кинетика имаат двојна улога: од една страна, да го објаснат влијанието на концентрацијата на учесниците, особено влијанието на температурата, врз брзината на хемиските реакции, а од друга страна, да објаснат како се одвиваат хемиските реакции на молекуларно ниво.

### Теорија на судири

Според оваа теорија, предуслов за да се случи хемиска транформација е постоењето судир меѓу честичките на реактантите. Во зависност од тоа на каков начин ќе се судрат и колкава енергија носат честичките може да дојде до прераспределба на атомите до честичките на реактантите и до образување на честички од продуктите (судирот да биде ефикасен во поглед на остварувањето на елементарниот акт на хемиската трансформација) или, пак, да не дојде то тоа, туку честичките од реактантите едноставно да се одбијат и да се оддалечат едни од други (судирот е неефикасен). Со помош на оваа теорија може да се објасни забрзувањето на реакциите при покачувањето на температурата. Имено, на повисока температура, честичките се движат побрзо и имаат поголема кинетичка енергија, па кога ќе се судрат, кинетичката енергија полесно преминува во потенцијална енергија со што врските меѓу честичките се кинат и се образуваат нови честички. Од друга страна, зачестеноста на судирите е непосредно поврзана со концентрацијата на учесниците во хемиската реакција. Ако се работи за неповратна реакција, важни се само концентрациите на реактантите, додека кај повратните реакции важни се концентрациите и на реактантите и на продуктите на реакцијата. Оваа теорија е поставена по аналогија на законистостите на големите тела, меѓутоа малите честички не се однесуваат по тие законитости. Освен тоа, теоријата која се заснова врз условот дали ќе дојде до судир или нема да дојде, не е во согласност со она што се знае за хемиското сврзување и за веројатноста електронот да се најде каде и да било во просторот. Оттука, оваа теорија не е целосно задоволителна.

### Теорија на активираниот комплекс

Поврзано
--------

* Брзина на хемиска реакција
* Концентрација
* Катализатор
* Хемиска рамнотежа

Наводи
------

1. ↑  Бојан Шоптрајанов, *Хемија за втора година на реформираното гимназиско образование* (петто изменето и дополнето издание). Скопје: Просветно дело, 2009, стр. 32.
2. ↑  Бојан Шоптрајанов, *Хемија за втора година на реформираното гимназиско образование* (петто изменето и дополнето издание). Скопје: Просветно дело, 2009, стр. 33-34.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Гранки на хемијата |
| --- |
|  |
| Физичка хемија | 
Електрохемија **·**  Квантна хемија **·**  Хемиска кинетика **·**  Наука за материјалите **·**  Хемија на површините
 **·**  Спектроскопија **·**  Термохемија **·**  Хемиска физика **·**  Фотохемија **·**  Хемија на цврстите тела |
|  |
| Органска хемија | 
Хемиска биологија **·**  Бионеорганска хемија **·**  Биоорганска хемија **·**  Биофизичка хемија **·**  Биохемија **·**  Хемија на полимерите **·**  Органометална хемија **·**  Органска хемија **·**  Фармацевтска хемија **·**  Фармација |
|  |
| Неорганска хемија | 
Хемија на гроздовите **·**  Неорганска хемија **·**  Нуклеарна хемија |
|  |
| Други | 
Аналитичка хемија **·**  Хемија на гроздовите **·**  Хемија на животната средина **·**  Зелена хемија **·**  Хемиско образование **·**  Пресметковна хемија **·**  Супрамолекуларна хемија **·**  Теоретска хемија |
|  |
| 
Список на биомолекули **·**  Список на неоргански соединенија **·**  Список на органски соединенија **·**  Периоден систем |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85022951
* GND: 4048655-2
* NKC: ph125038

 |

 |