Панонското Море во областа на денешна Србија и Средна Европа во епохата на Миоценот
**Миоцен** — период кој го покрива периодот од пред 23 до пред 5,3 милиони години. Како и со останатите геолошки периоди, наслагите од карпи кои го дефинираат почетокот и крајот се добро идентификувани, но точните датуми не се сигурни. Називот на миоценот му го дал Сер Чарлс Лајл, а името доаѓа од старогрчките зборови ‘меион‘ (помалку) и ‘цено‘ (нов), што значи ‘не толку нов‘ бидејќи има 18% (помалку од плиоценот) денешни морски безрбетници. Миоценот следува по олигоценската, а и претходи на плиоценската епоха. Миоценот е првата епоха од неогенскиот период.

Границите на миоценот не се јасно видливи во глобалните случувања, туку се испреплетени со низа регионални граници меѓу потоплиот олигоцен и постудениот плиоцен.

Миоценски под-поделби
---------------------

Миоценските фаунални стадиуми од најмладиот кон најстариот се:

* месиниум (7.246-5.332 Ма)
* тортониум (11.608 - 7.246 Ма)
* серавалиум (13,65 - 11,608 Ма)
* лангиум (15,97 - 13,65 Ма)
* бурдигалиум (20,43 - 15,97 Ма)
* аквитаниум (23,03 - 20,43 Ма)

Под-поделбите во миоценот се дефинираат благодарејќи на присутноста на различни видови калцерозни нанофосили (калцитни плателети кои лачат кафеави едноклеточни алги) и дупконосци (едноклеточни протисти со дијагностички полжави).

Клима
-----

Климата останала умерено топла, иако се појавува бавно глобално заладување кое конечно довело до плеистоценската глацијација.

Иако долгорочниот тренд на заладување продолжил, постојат докази за потопол период кога глобалната клима била слична на онаа во времето на олигоценот. Миоценското затоплување почнало пред 21 милион години и продолжил сè до пред 14 милиони години, кога глобалните температури забележале нагло опаѓање. Пред 8 милиони години температурата уште еднаш нагло паднала, а покривката од мраз на Антарктикот се приближила на нејзината денешна големина и дебелина. Гренланд почнал да ги добива своите големи ледници пред 7 или 8 милиони години, иако таму климата во текот на подолг период останала доволно топла за да ги одржи шумите сè до плиоценот.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Геолошка историја на Земјата |
| --- |
|  |
| Кенозојска ера(денес–66 мг) | 

|  |  |
| --- | --- |
| Кватернер (денес–2,588 мг) | 
* Холоцен (денес–11,784 иг)
* Плеистоцен (11,784 иг–2,588 мг)

 |
|  |
| Неоген (2,588–23,03 мг) | 
* Плиоцен (2,588–5,333 мг)
* Миоцен (5,333–23,03 мг)

 |
|  |
| Палеоген (23,03–66,0 мг) | 
* Олигоцен (23,03–33,9 мг)
* Еоцен (33,9–56,0 мг)
* Палеоцен (56,0–66,0 мг)

 |

 |
|  |
| Мезозојска ера(66,0–251,902 мг) | 

|  |  |
| --- | --- |
| Креда (66,0–145,0 мг) | 
* Доцна (66,0–100,5 мг)
* Рана (100,5–145,0 мг)

 |
|  |
| Јура (145,0–201,3 мг) | 
* Доцна (145,0–163,5 мг)
* Средна (163,5–174,1 мг)
* Рана (174,1–201,3 мг)

 |
|  |
| Тријас (201,3–251,902 мг) | 
* Доцен (201,3–237 мг)
* Среден (237–247,2 мг)
* Ран (247,2–251,902 мг)

 |

 |
|  |
| Палеозојска ера(251,902–541,0 мг) | 

|  |  |
| --- | --- |
| Перм (251,902–298,9 мг) | 
* Лопингиум (251,902–259,8 мг)
* Гвадалупијан (259,8–272,3 мг)
* Цисуралијан (272,3–298,9 мг)

 |
|  |
| Карбон (298,9–358,9 мг) | 
* Пенсилваниум (298,9–323,2 мг)
* Мисисипиум (323,2–358,9 мг)

 |
|  |
| Девон (358,9–419.2 мг) | 
* Доцен (358,9–382,7 мг)
* Среден (382,7–393,3 мг)
* Ран (393,3–419,2 мг)

 |
|  |
| Силур (419,2–443,8 мг) | 
* Придолиева (419,2–423,0 мг)
* Лудлова (423,0–427,4 мг)
* Венлокова (427,4–433,4 мг)
* Ландоверова (433,4–443,8 мг)

 |
|  |
| Ордовик (443,8–485,4 мг) | 
* Доцен (443,8–458,4 мг)
* Среден (458,4–470,0 мг)
* Ран (470,0–485,4 мг)

 |
|  |
| Камбриум (485,4–541,0 мг) | 
* Фуронгијан (485,4–497 мг)
* Миаолингијан (497–509 мг)
* Серии 2 (509–521 мг)
* Теренеувијан (521–541,0 мг)

 |

 |
|  |
| Протерозојска ера(541,0 мг–2,5 мјг) | 

|  |  |
| --- | --- |
| Неопротерозојска ера (541,0 мг–1 мјг) | 
* Едијакаријум (541–~635 мг)
* Криогениј (~635–~720 мг)
* Тонијан (~720 мг–1 мјг)

 |
|  |
| Мезопротерозојска ера (1–1,6 мјг) | 
* Стенијан (1–1,2 мјг)
* Ектасијан (1,2–1,4 мјг)
* Калимијан (1,4–1,6 мјг)

 |
|  |
| Палеопротерозојска ера (1,6–2,5 мјг) | 
* Статеријан (1,6–1,8 мјг)
* Оросиријан (1,8–2,05 мјг)
* Ријацијан (2,05–2,3 мјг)
* Сидеријан (2,3–2,5 мјг)

 |

 |
|  |
| Архејска ера (2,5–4 мјг) | 

|  |  |
| --- | --- |
| Ери | 
* Неоархеј (2,5–2,8 мјг)
* Мезоархеј (2,8–3,2 мјг)
* Палеоархеј (3,2–3,6 мјг)
* Еоархеј (3,6–4 мјг)

 |

 |
|  |
| Хадејска ера (4–4,6 мјг) | 

|  |  |
| --- | --- |
|   |   |

 |
|  |
| иг = пред илјадници години. мг = пред милиони години. мјг = пред милијарди години.
*See also:* Геолошки период, Геолошки портал |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85097132
* GND: 4039517-0
* BNF: cb11958274x (податоци)
* NKC: ph117616

 |

 |