**Мускулите** се органи што учествуваат во најразличните движења на телото. Го сочинуваат активниот дел од локомоторниот апарат. Човечкото тело е составено од 327 парни и 2 непарни мускули. Заедно со коските и зглобовите го сочинуваат системот за движење. Масата на мускулите изнесува 45-50 % од вкупната телесна маса.

### Основни својства на мускулите

---

Основни својства на мускулите се:

* Еластичност- При дејство на некоја сила, мускулот ја зголемува својата должина, а при нејзино престанување се враќа во правобитната положба.
* Надразливост- Способноста на мускулот да реагира на дразби се вика надразливост.
* Спроводливост- Способноста да пренесува импулси и се вика спроводливост.
* Контракнилност- Надразнет мускул реагира со контракција(скусување, издолжување, пауза).

### Моторна единица

---

Секој мускул е инервиран од централниот нервен систем, од мотоневрони кои излегуваат од предните рогови на рбетниот мозок. Мотоневронот се разгранува и на тој начин инервира голем број на мускулни влакна. Спојот на мускул и мотоневронот од кој е инервиран се нарекува моторна единица.

Мускулни клеки и ткива
----------------------

Постојат три видови на мускулни ткива изградени од мускулни клетки: напречно-пругасто, мазно и срцево

### Напречно-пругастo

Должината на напречно-пругастите клетки варира од неколку милиметри до 30cm, а пречникот 10-500 микрони. Имаат повеќе јадра распоредени ексцентрично по периферијата на клетката. Се прикрепени за коските и се издолжени, цилидрични, со тапи завршетоци. Имаат голема брзина на контракција и работат по наша волја.

### Мазнo

Ги формираат ѕидовите на внатрешните органи: желудник, црева и др. Се издолжени, вретеновидни, со заострени завршетоци.

Видови на мускулни ткива Имаат бавна брзина на контракција, и работат без наша волја.

### Срцевo

Ги формираат ѕидовите на срцевите празнини.Се издолжени, цилиндрчни, и градат мрежа(синцициум). Имаат средна брзина на контракција и работат без наша волја. По својата градба се слични со напречно пругастите, а по функцијата со мазните мускулни клетки.

Градба на мускул
----------------

Мускулите како органи се составени од две ткива: напречно-пругасто мускулно и мазно. Секоја мускулна клетка е обвиткана со сврзно ткиво наречено ендомизиум. Повеќе мускулни клетки образуваат мускулно снопче. Секое мускулно снопче е обвиткано со сврзно тхх дел (лат. venter). На краевите мускулот преминува во жилест дел, тетива (лат. tendo). Секоја тетива поминува во оформен мускулен дел, глава (лат. caput).

Градба на напречно-пругаста клетка
----------------------------------

Поделба
-------

Мускулите можат да се делат според формата, бројот на главите и местото во телото.

### Поделба според формата

Мускулите се поделени на: долги, куси и плочести.

* **Долгите** се наоѓаат на екстремитетите.

* **Кусите** можат да бидат овални (лат. m.orbicularis) и кружни (лат m.sphincter). Ги има на отворите на телото.

* **Плочестите** ги градат ѕидовите на стомакот и градите.

### Поделба според бројот на главите

Според бројот на главите се делат на:

* **двоглави (m.biceps);**
* **триглави (m.triceps);**
* **четириглави (m.quadriceps).**

### Поделба според местото на местото во телото

Се делат на: 

* **мускули на главата;**
* **мускули на трупот;**
* **мускули на горниот екстремитет;**
* **мускули на долниот екстремитет.**

Мускулот како мотив во уметноста и во популарната култура
---------------------------------------------------------

* „Мускул во пластика" (англиски: *Muscle in Plastic*) - песна на британската рок-група Баухаус од 1981 година.
* „Мускул" (германски: *Muskel*) — песна на германското електронско дуо ДАФ од 1981 година.

Наводи
------

1. ↑  Bauhaus, *Mask*, Beggars Banquet BBL 29CD.
2. ↑  Dicogs, Deutsch Amerikanische Freundschaft – Gold Und Liebe (пристапено на 23.6.2022)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh2002006196
* NDL: 00565842
* NKC: ph116338
* BNE: XX525170

 |

 |