recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Лекоанскиот** или **рикански јазик** — јазичен изолат кој се зборува источно од езерото Титикака во Боливија. За јазикот има извештаи дека е исчезнат, иако се забележале од 20 до 40 активни говорници на јазикот. Лекоанците се околу 80 на број. Според уставот на Боливија, јазикот е еден од службените јазици во државата.

Наводи
------

* Alain Fabre, 2005, *Diccionario etnolingüístico y guía bibliográfica de los pueblos indígenas sudamericanos: LEKO*

Поврзано
--------

* Портал: Јазик
* Портал: Боливија

* Боливија
* Јазици во Боливија

Надворешни врски
----------------

* Лекоански јазик на *Ethnologue* (англиски)

ɤ *Оваа статија поврзана со американските староседелски јазици е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите*.
Лусија со нејзините сестри Европа и Минерва. Насликано од сестра ѝ Софонисба
**Лусија Ангисола** (1536 или 1538 - пред 1568) била италијански маниристички сликар при крајот на ренесансата.

Многу малку се знае за животот на Лусија. Само неколку слики на Лусија се познати и само две преживеани се потпишани.

Родена е во Кремона, Италија, таа беше трета од петте ќерки од кои сите биле сликари. Нејзиниот татко, Амилкер Ангисола, беше член на Џеновско мало благородништво и ги охрабри сите од неговите ќерки да развијат уметнички вештини. Лусија веројатно била обучена со нејзината најстара сестра Софонисба Ангисола и нејзините дела, главно портрети, се слични во стил и техника. Лусија беше најталентирана од сестрите на Софонисба.

Еден од нејзините постоечки слики, *Портрет на Пјетро Марија*, доктор во Кремона, (почетокот на 1560-тите) бил пофален од страна на Вазари, кој го виде кога го посети семејството по нејзината смрт. Вештината на Лусија е докажана во нејзината способност да ја илустрира личноста на ликот.

Лусија почина во своите 20-тите години, и немала можност стане соперник на попознатата сестра Софонисба.

Наводи
------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Лусија Ангисола" на Ризницата ? |

1. ↑  Museo del Prado in Madrid.

* Perlingieri,Ilya Sandra, *Sofonisba Anguissola,*, Rizzoli International, 1992 ISBN 0-8478-1544-7
* **Harris, Anne Sutherland and Linda Nochlin**, *Women Artists: 1550-1950*, Los Angeles County Museum of Art, Knopf, New York, 1976

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 37723408
* LCCN: nr90000899
* ISNI: 0000 0000 1386 137X
* GND: 119294176
* ULAN: 500031903
* RKD: 1908

 |

 |
**Марија *Лусет* Родстрем**, (родена на 3 декември 1974 година) е шведска новинарка и телевизиска водителка. Работи за ТВ4 од 1998 година, кариерата ја започнала во ЗТВ како водителка на Ефтер plugget заедно со Мартен Андерсон помеѓу 1997 и 1998 година  Таа ги претставила новогодишните прослави на ТВ4 заедно со Рикард Шеберг во 1998 година и Џозефин Крафорд во 2005 година. Во 1999 година Родстрем учествувала како „куче трагач" во шоуто På rymmen заедно со Хасе Аро .

Лусет Родстрем исто така го претставувала детското шоу Латјо Лајбан на ТВ4 со Тобе Блом, а во 2002 година се натпреварувала во Гладијаторена во специјално издание за славни личности.

Наводи
------

 

1. 1 2 3  „Så här firas nyåret i rutan". *Expressen*. Посетено на 7 April 2015.
2. ↑  „Watch På Rymmen Season 3 Episode 6 S3E6 Avsnitt 6". *OVGuide*. Архивирано од изворникот на 2015-04-13. Посетено на 7 April 2015.
3. ↑  „Kändisarna som utmanar Gladiatorerna". *Aftonbladet*. Посетено на 7 April 2015.

Надворешни врски
----------------

* Лусет Родстрем на Ризницата ?
Луопан - компас што се користи за фенг шуи

| **Портал:Таоизам**
 |
| --- |
|   |
|

**Луопан** е кинески магнетен компас, познат и како *фенг шуи компас*. Го користат фенг шуи консултантите за да го одредат правецот за градба на домот или друг објект. Се користи за потребите на фенг шуи откако е откриен компасот.

Изглед и функција
-----------------

Како и конвенционалниот компас, луопан ги дава правците во просторот, но се разликува во неколку важни нешта. Најочигледната разлика е што содржи концентрични кругови кои ги содржат формулите за фенг шуи. Тоа се еден метален прстен познат како „небесен бројчаник" кој е поставен врз дрвена основа позната како „земјена плоча". Небесниот бројчаник ротира слободно врз земјената плоча.

Црвената линија која прави крст од 90 степени врз небесниот бројчаник и земјената плоча се нарекува „Црвена линија на небесниот центар". Оваа линија се користи за да се изнајде правецот и да се забележи позицијата на прстените. Сите овие елементи заедно (земјената плоча, небесниот бројчаник и црвениот небесен крст) се дел од геометрискиот дијаграм кој се користи уште од времето на „Завојуваните држави".

Конвенционалниот компас ги покажува четирите основни правци и нивните меѓу-правци, додека луопан покажува 24 правци. Во превод – ги покажува секои 15 степени од кругот, или тоа значи дека секој степен на луопан покажува приближно еден ден.

Иглата на луопан не е свртена да го покажува север, туку е наместена така што го дава југ. Ова е затоа што кинескиот збор за „компас" во превод значи „игла свртена кон југ".

Видови на луопан
----------------

Постојат три типа на луопан од времето на династијата Минг. Сите тие имаат прстен со формули и покажуваат 24 правци.

* Сан Хе – овој вид на луопан се користел во времето на династијата Танг. Содржи три основни прстени со 24 правци, а секој прстен е наместен според друг метод и формула. (Методите на фенг шуи кои се познати како „Трите хармонии" се методи на Сан Хе).
* Сан Јуан, исто така е познат и како „И Пан", заради присуството на тријаграмите од „И Чинг". Содржи многу формули, но и прстен за 64-те тријаграми. Техниките познати како „Летечки ѕвезди" се дел од методите на Сан Јуан.
* Зонг Хе е комбинација на претходните два вида луопан.

Секој фенг шуи мајстор може да создава луопан според методите кои ги користи. Постојат и други видови на луопан кои ги содржат на пример броевите гуа, правците за осумте куќи, како и некои англиски еквиваленти.

Наводи
------

1. ↑  Wallace H. Campbell. *Earth Magnetism: A Guided Tour Through Magnetic Fields.* Academic Press, 2001.
2. ↑  Cheng Jian Jun and Adriana Fernandes-Gonçalves. *Chinese Feng Shui Compass: Step by Step Guide.* 1998:25
3. ↑  Mark Kalinowski. The "Xingde" Texts from Mawangdui. "Early China" 23-24. 1998-99:125-202
4. 1 2  Cheng Jian Jun and Adriana Fernandes-Gonçalves. *Chinese Feng Shui Compass: Step by Step Guide.* 1998:21

Надворешни врски
----------------

* Luopan - Malaysia I Ching Net Архивирано на 5 август 2009 г.
**Лезбос** (грчки: Λέσβος) е трет по големина остров во Грција (после Крит и Евбеја) и најголем од Северноегејските Острови. Административно островот сочинува една општина под истото име Лезбос и се наоѓа во Периферијата Северен Егеј. Најголемиот град на островот, Митилена, е и управен центар на округот. Помали градови се: Калони, Моливос, Пломари, Ајазос, Ерезос и Петра. Зафаќа површина од 1.632 км2 и население од 92.000.

Назив и значења
---------------

Сателитска снимка на Лезбос
Планина Олимп на Лезбос со највисок врв на островот
Заливот Калонис во јужниот дел на островот
Најважна населба на островот, градот Митилена
Во старогрчката митологија, заштитник на островот исто така се нарекувал „Лезбос", син на Лапит кој за жена ја зел Метимна. Зборот лезбејски се изведува од името на островот. Оваа придавка потекнува од делата на познатата поетеса од Лезбос, Сапфо, во кои е опишана љуботав помеѓу жени.
Жители наи Лезбос се нарекуваат *Лесвонијани* (место Лезбијанци) или „по грчки" *Лесвиоти*

Галерија
--------

* Митилена, пристаништеМитилена, пристаниште
* Мала цркваМала црква
* Панорама на Митимна(Моливос, во позадина тврдинаПанорама на Митимна(Моливос, во позадина тврдина
* Моливос, пристаништеМоливос, пристаниште
* Скала Ерезос, плажаСкала Ерезос, плажа
* Плажа ПетраПлажа Петра
* Скала плажаСкала плажа
* Палми, КаламарисПалми, Каламарис
* Палми, ПанајодаПалми, Панајода
* АјазосАјазос
* Манастир ЛимоносМанастир Лимонос
* црквицркви
* Римски аквадуктРимски аквадукт
* СоланаСолана

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Лезбос" на Ризницата ? |

* Матична страница

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 245011146
* GND: 4035433-7
* SELIBR: 152336
* BNF: cb120987721 (податоци)
* NKC: ge171391

 |

 |
**Кралството Корзика** било краткотрајно кралство на островот Корзика. Било формирано откако островјаните го крунисале германскиот авантурист Теодор Стефан Фрајхер фон Нојхоф за крал на Корзика.

Формирање и пад
---------------

Во Џенова, Нојхоф се запознал со некои корзикански бунтовници и прогонети лица и ги убедил дека може да ја ослободи нивната земја од џеновската тиранија ако го направат крал на островот. Со помош на бегот од Тунис, стигнал на Корзика на 12 март 1736 година со воена помош. Островјаните, чија кампања не била успешна, го избрале и го крунисале за крал. Ја презел титулата крал Теодор I, направил промеи, воспоставил витешки ред и војувал против Џеновјаните, на почетокот успешно. Но, борбите меѓу бунтовниците наскоро довеле до нивен пораз. Џеновецот ставил цена на неговата глава и објавил извештај за неговото шарено минато, а тој ја напуштил Корзика на 11 ноември 1736 година, наводно за да побара странска помош. Откако ја кажал можноста за заштита од Шпанија и Неапол, заминал во Холандија каде бил уапсен поради долг во Амстердам.

По враќањето на слободата, Теодор го испратил својот внук на Корзика со набавка на оружје; тој самиот се вратил на Корзика во 1738, 1739 и 1743 година, но џеновјански и француски сили продолжиле да го окупираат островот. Во 1749 година пристигнал во Англија за да побара поддршка, но на крајот паднал во долгови и бил затворен во должнички затвор во Лондон до 1755 година. Ја вратил својата слобода со тоа што се прогласил за банкрот, препуштајќи го своето кралство Корзика на своите доверители и опстојувал од добротворната организација на Хорас Волпол и некои други пријатели до неговата смрт во Лондон во 1756 година.

Белешки
-------

1. 1 2  L. H. Caird, *The History of Corsica* (T. Fisher Unwin, 1899) p.92-97

Библиографија
-------------

* Бент, Ј. Теодор (1886). „Кралот Теодор од Корзика", *The English Historical Review*, Vol. 1, бр. 2, стр. 295–307.
* Фицџералд, Перси (1890). *Кралот Теодор од Корзика*. Лондон: Визетели.
* Гаспер, Јулија (2012). *Теодор фон Нојхоф, кралот на Корзика: Човекот зад легендата*. Прес на Универзитетот во Делавер.
* Грациани, Антоан-Мари (2005). *ле Рои Теодор*. Париз: Таландје, кол. «Биографија". 371 стр. 22 цм.-. (на француски)
* Пири, Валери (1939). *Неговото височество од Корзика: Вистинската приказна за авантуристичкиот живот на Теодор 1*. Лондон: Вилијам Колинс и синови.
* Валанс, Аилмер (1956). *Летниот крал: Варијации на авантурист на воздух од осумнаесеттиот век*. Лондон: Темза и Хадсон.

Надворешни врски
----------------

* Монета искована 1736 година со иницијали „TR"
Циклоидата се создава со движење на кружница по права.
Локсодромата е спирала на сфера.
**Крива** – непрекината црта, или поточно речено, еднодимензионално множество точки. Рамнинска крива е крива кај која сите точки се во една рамнина, на пр. кружница, елипса, хипербола, парабола, спирала, кардиоида, астроида, циклоида, Гаусова крива, Архимедова завојница. Просторна крива е е крива во просторот, на пр. локсодрома.

Темелно обележје на кривите е дека тие всушност се бесконечно многу кривулести. Значи, не постојат 3 точки на кривата низ кои може да се повлече една права. Односно, колку и да се приближува до помали вредности (или поголеми) на графиконот на кривата, таа вечно ќе биде закривена, додека постоја графикони на приближни криви, кај кои кога би се зголемила нивната слика, би можело да се забележи дека тие се состојат од делови на права.

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | „Крива" на Ризницата ? |

* Famous Curves Index, School of Mathematics and Statistics, University of St Andrews, Scotland
* Mathematical curves A collection of 874 two-dimensional mathematical curves
* Gallery of Space Curves Made from Circles, includes animations by Peter Moses
* Gallery of Bishop Curves and Other Spherical Curves, includes animations by Peter Moses
* The Encyclopedia of Mathematics article on lines.
* The Manifold Atlas page on 1-manifolds.
**Крест-енколпион Богородица Купјатицкаја** е христијански крст. Изработен е во Киев во XII век.

Легура на бакар, изработен со лиење. Централен музеј на стара руска уметност -Андреј Рубљов, Москва, Русија.

Во центарот е Богородица воцел раст со Младенецот на левата рака. На краевите во медалјони се портрети на светциизработени со лиење.

Богородица Купјатицкаја, иконографски е од видот на Пресвета Богородица Одигитрија. Директно византиско влијанија, мотив кој често се среќава во икони од тој период во Македонија.
Веќе на крајот на XII век, ликот на Пресвета Богородица Купјатицкај бил широко користен во јужните руски земји и пошироко.

Наводи
------

1. ↑

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Христијански крст |
| --- |
|  |
| Крстови | 
* Крст на Папата Свети Климент
* Ерменски крст
* Болнишки крст
* Византиски крст
* Калварија
* Каролиншки крст
* Келтски крст
* Крст на Свети Петар
* Крст на распетието
* Crux gemmata
* Коптски крст
* Крст на Евангелистите
* Крст на Свети Ѓорѓи
* Крст на Света Нина
* Грчки крст
* Хугенотски крст
* Крст на Апостол Јаков
* Ерусалимски крст
* Латински крст
* Македонски крст
* Малтешки крст
* Руски православен крст
* Папски крст
* Андреин крст
* Српски крст

 |  |
|  |
| Икона за портал Портал: „Христијанство" |

 |
Гравура со претстава на **Кретјен де Троа** (француски: *Chrétien de Troyes*), 1530
**Кретјен де Троа** (француски: *Chrétien de Troyes*; роден околу 1130, а починат помеѓу 1180 и 1190) — француски поет, кој се смета за основач на книжевноста за легендата на кралот Артур на старофранцуски јазик, а со тоа и еден од првите писатели на витешки романи. Живеел и творел во дворот на Шампања, во времето на кралот Анри I Шампански и неговата жена Марија.

Негови најпознати дела се *Ерек и Енида*, *Клиже*, *Ланселот или витезот од кочијата* напишан истовремено со *Иван или витезот со лавот* и *Персивал или приказната за гралот*, недовршено дело. Романите на де Троа ги прикажуваат политичките и културните идеали на местото и времето во кое тој живеел. Романите главно се мешавина од некаква благородничка приказна и витешка авантура, во која љубовта и религиските идеали на крстоносните војни доминираат.

Кретјен де Троа е еден од првите книжевници на француски јазик, а начинот на структурирање на приказните го предвеснува романот, книжевен облик карактеристичен за подоцнежната француска книжевност. Делата на де Троа истовремено се едни од најдобрите од средновековната книжевност. Помеѓу сите писатели на приказни за легендата на Артур, Троа е заслужен за создавање на ликот на Ланселот.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за писател, поет или драматург е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 87681171
* LCCN: n79066724
* ISNI: 0000 0001 1773 5861
* GND: 118520547
* SELIBR: 180291
* SUDOC: 026788608
* BNF: cb11896805x (податоци)
* BIBSYS: 90108824
* MusicBrainz: c64d1c3c-7a77-42ad-8f9c-6c77aa84bc29
* NLA: 35028158
* NDL: 00620492
* NKC: jn20000603122
* BNE: XX849893
* CiNii: DA00709528

 |

 |
Кривата куќичка
**Крива куќичка** (полски: *Krzywy Domek*) — постмодерно здание со неправилен облик во приморскиот град Сопот, северна Полска. Иградено е во 2004 г. како дел од трговскиот центар „Резидент" (*Rezydent*) и зафаќа околу 4.000 м2.

Дело е на ателјето „Шотињсци и Залески" (*Szotyńscy & Zaleski*) кои идејата ја добиле од цртежите на илустраторите Јан Марќин Шанцер и Пер Далберг. Има два влеза: од ул. Монте Касино и од ул. Морска.

Галерија
--------

* ВлезВлез
* ВнатрешностВнатрешност

Наводи
------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Крива куќичка" на Ризницата ? |

1. ↑  „Портал на Кривата куќичка". Архивирано од изворникот на 2020-10-25. (англиски)
2. ↑  
„Портал „Животот во Гдањск"". (англиски)

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија поврзана со Полска е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

Координати: 54°26′38.91″N 18°34′0.3″E﻿ / ﻿54.4441417° СГШ; 18.566750° ИГД﻿ / 54.4441417; 18.566750
Оригинален запис од Вашингтон Тајмс од 30-ти октомври 1912 г. за принцот Харолд од Данска во кој се тврди дека му било понудено да биде крал на предложеното „Кралство Македонија".
**Кралство Македонија** била предложена и замислена идна држава за која се очекувало да биде федерализирана со Царството Бугарија, Кралството Грција, Кралството Србија, Кралството Црна Гора како и Кралството Романија во еден вид Балканска федерација. Дипломатските претставници од Балканските земји побарале принцот Харолд од Данска да биде прогласен за крал на Македонија.

Поврзани статии
---------------

* Кралство Македонија (Македон)

Наводи
------

1. 1 2  „Image 1 of The Washington times (Washington [D.C.]), October 30, 1912, (LAST EDITION)". *Library of Congress, Washington, D.C. 20540 USA*. Посетено на 2021-04-19.
2. ↑  „Image 1 of The Washington times (Washington [D.C.]), November 1, 1912, (LAST EDITION)". *Library of Congress, Washington, D.C. 20540 USA*. Посетено на 2021-04-19.
 

|  |  |
| --- | --- |
| Знаме на МакедонијаИкона со песочен часовник   | *Оваа статија историјата на Македонија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Светилникот во Џенова, симбол на градот
Кристофер Колумбо
Рапало во Лигурија
**Лигурија** — италијански регион, сместен на северозападниот дел од Апенинскиот Полуостров и која како главен град ја има Џенова. На југ се граничи со Лигурското Море, на запад со Франција (регионот Прованса - Алпи - Азурен Брег, на север со регионите Пиемонте и со Емиља-Ромања и на исток со Тоскана. Лигурија е составен дел од Еврорегионот Алпи-Средоземје.
Со своите 5.421 км2 Лигурија е еден од најмалите италијански региони но е еден од најгусто населените, особено во приморските делови каде што е концентриран најголемиот дел од економските активности. Меѓу 1950 и 1960 година, бројот на населението во Лигурија пораснал благодарение на големата имиграција од Јужна Италија, пред сè во Џенова. Денес, по затворањето на многу фабрики, иселеничкиот бран престанал, што не важи и за туристичкиот, имајќи предвид дека Лигурија е една од најпознатите италијански туристички одредишта.
Освен Џенова која е главен град на Лигурија, други познати лигурски градови се и Империја, Ла Специја, Савона, Бордигера, Портофино, Санремо и Сестри Леванте.

Познати личности
----------------

Лигурија е регион во кој се родиле многу познати италијански личности како Кристофер Колумбо, Николо Паганини, Џузепе Мацини, Џузепе Гарибалди, Едмондо Де Амичис, Еуџенио Монтале, Итало Калвино, Франко Малерба.

Занимливости
------------

* Лигурија е регион во Италија кој има највисок процент на стари лица и кој се наоѓа на самото дно на списокот на наталитет. Речиси една четвртина од населението е над 65 годишна возраст.
* Заливот Ла Специја е наречен уште и „Залив на поетите" во спомен на англиските поети Шели и Бајрон кои таму престојувале на почетокот на 1800.

Надворешни врски
----------------

* Официјално мрежно место на регионот Лигурија
* Портал посветен на туризмот во Лигурија Архивирано на 4 септември 2008 г. (**италијански**;**француски**;**англиски**;**шпански**;**германски**;**руски**;**кинески**;**јапонски**)
* Добредојдовте во Лигурија Архивирано на 22 септември 2005 г. (**англиски**)
* Лигурија  (**англиски**)
* Интерактивна туристичка карта на Лигурија Архивирано на 18 мај 2008 г. (**англиски**)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
 Региони во Италија |
| --- |
|  |
| Средна Италија | 
* Лацио
* Марке
* Тоскана
* Умбрија

 |
|  |
| Североисточна Италија | 
* Емилија-Ромања
* Фурланија-Јулиска Краина
* Трентино-Јужен Тирол
* Венето

 |
|  |
| Северозападна Италија | 
* Аостинска Долина
* Лигурија
* Ломбардија
* Пиемонт

 |
|  |
| Јужна Италија | 
* Абруцо
* Апулија
* Базиликата
* Калабрија
* Кампанија
* Молизе

 |
|  |
| Островска Италија | 
* Сардинија
* Сицилија

 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 164861616
* LCCN: n79059945
* ISNI: 0000 0001 1530 5008
* GND: 4035719-3
* SELIBR: 152424
* SUDOC: 02748498X
* BNF: cb11951453t (податоци)
* NKC: ge129820

 |

 |
**Лидија Буш-Браун Хед** (1887–1984) била американска визуелна уметница, позната по тоа што работела како сликарка и дизајнерка. Таа е најпозната по нејзините свилени батик ѕидни завеси.

Биографија
----------

Родена во Фиренца, Италија, Лидија Буш-Браун била ќерка на вајарот Хенри Кирке Буш-Браун и неговата сопруга, сликарката Маргарет. Таа пораснала во близина на Њубург, Њујорк, пред да присуствува на Институтот Прат од 1906 до 1908 година. Таа, исто така, студирала со Ралф Јохонот пред да го задржи студио во Гринич Вилиџ до 1911 година. Таа потоа се преселила некое време во Вашингтон, ДЦ, трајно се вратила во Њујорк Сити во 1919 година. Во 1926 година се омажила за Френсис Хед (р. 1947 година).

Хед била најпозната по нејзините ѕидни завеси од свилен батик, но создавала и слики. Режирала уметнички програми за логорите Лутер Гулик и девојките од пожарот во кампот, а за време на Првата светска војна служела како професионален терапевт за ранетите и во Франција и во САД. Таа патувала нашироко, што било извор за многу нејзини теми, и таа изложувала низ Соединетите Држави и во странство за време на нејзината кариера. Таа припаѓала на Уметничкото и занаетчиското друштво на Њујорк, Националниот уметнички клуб, Граѓанскиот клуб, Уметничкиот клуб во Вашингтон, Уметничката алијанса Филаделфија и Друштвото за уметност и занаети од Бостон.

Хед донирала голем број предмети на Националниот музеј за дизајн Купер Хјуит на институцијата Смитсонијан, и голем број нејзини дела се во колекцијата исто така, донирани од други. Помеѓу 1968 и 1978 година таа донирала колекција од трудовите на нејзиното семејство на колеџот Смит.

Наводи
------

1. 1 2 3 4  „Lydia Bush-Brown – People – Collection of Cooper Hewitt, Smithsonian Design Museum". Посетено на 5 February 2017.
2. 1 2 3  Jules Heller; Nancy G. Heller (19 December 2013). *North American Women Artists of the Twentieth Century: A Biographical Dictionary*. Routledge. ISBN 978-1-135-63882-5.
3. ↑  „Lydia Bush-Brown – Donor – People – Collection of Cooper Hewitt, Smithsonian Design Museum". Посетено на 5 February 2017.
4. ↑  „Donors and donor-related – Collaborators – Lydia Bush-Brown – Collection of Cooper Hewitt, Smithsonian Design Museum". Посетено на 5 February 2017.
5. ↑  „Bush-Brown Family Papers, 1835–1969". Sophia Smith Collection, Smith College. Посетено на 5 February 2017.

Надворешни врски
----------------

* Семејни документи на Буш-Браун, 1835-1969 година,  Колекција на Софија Смит, колеџ Смит .
**Литературниот минимализам** претставува правец во литературата. Тој исто така е дел од минимализмот, кој претставува генерален правец за уметноста во целост.

Литературниот минимализам се одликува по економичноста со зборовите. Минималистичките автори ги избегнуваат прилозите (за место, време, начин) и претпочитаат да му дозволат на контекстот да го диктира значењето. Од читателите се очекува да преземат улога на директни учесници, да ја создаваат приказната, "да изберат страна" преку заобиколни, посредни алузии и инсинуации. Ликовите во минималистичките приказни се обични, просечни луѓе (продавачи на разни работи, тренираат детска лига или се баснословно богати). Овие приказни се само "залак од животот".

Коренот на Американскиот литературен минимализам е во делата на Ернест Хемингвеј. Хемингвеј никогаш не го опишува тонот со кој ликот зборува, читателот е принуден да го толкува тонот во зависност од одговорот што го дава другиот лик. Исто така пејзажот е интегрален за симболиката на приказната, овој факт никогаш не е експлицитен како што е во пораната литература.

Литературниот минимализам се јавува како одговор на мета-фикцијата како тренд во 1960-тите години и раните 1970-ти и претпоставува дека читателите знаат дека се изманипулирани и сакаат да партиципираат во процесот.

Познати минималистички автори се: Рејмонд Карвер, Чак Паланик, Ејми Хемпел, Боби Ен Мејсон, Тобајас Вулф, Грејс Пели, Сандра Киснерос и многу други.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија од областа на книжевноста е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Маево** (бислама: Maewо), поранешно име **Аурора**, е остров во покраината Пенама, во Вануату. Островот е на 105 километри источно од Еспириту Санто.

Географија
----------

Островот се наоѓа северно од Пентекост и источно од Амбае. Островот е долг 47 километри а широк 6 километри. Вкупната површина на островот е 268 км2. Највисока точка на островот е 795 метри надморска висина. Според податоците од пописот од 2009 година, на островот живееле 3.600 луѓе. Островот е прекриен со густа вегетација.

Маево е остров со најмногу врнежи во Вануату. Островот е со густа и зелена вегетација. Врнежите овозможуваат островот да има доста големи извори на питка вода. Има и топлински извори. На Маево има и водопади, најголем е каскадниот водопад во близина на аеродромот во северниото дел на островот.

Климата на островот е тропска со просечни годишни врнежи од 3500 мм. Има две годишни сезони, дождлива сезона од ноември до април и сушна сезона од мај до октомври.

Наводи
------

1. ↑  2009 Census Summary release final Архивирано на 21 декември 2013 г. - Government of Vanuatu

Поврзано
--------

* Пенама
* Вануату

Надворешни врски
----------------

* Вануату Травел: Маево Архивирано на 6 август 2020 г.
**Лупус нефритис** (исто така познат како **СЛЕ нефритис**) е воспаление на бубрезите предизвикано од системски лупус еритематозус (СЛЕ), автоимуна болест. Претставува вид на гломерулонефритис при кој настанува воспаление на гломерулите. Како резултат на СЛЕ, се вели дека причината на гломерулонефритисот е *секундарна* и има различна манифестација и исход од состојби каде причинителот е *примарен* и потекнува од бубрезите.

Класификација
-------------

**Класа I** - минимално мезангиален лупус нефритис

**Класа II** - мезангијално пролиферативен лупус нефритис

**Класа III** - фокален лупус нефритис

**Класа IV** - дифузно пролиферативен лупус нефртитис

**Класа V** - мембранозен лупус нефритис

**Класа VI** - напреден склерозирачки лупус нефритис

Наводи
------

1. 1 2  Ponticelli, C.; Moroni, G. (2005-01-01). „Renal transplantation in lupus nephritis". *Lupus*. **14** (1): 95–98. doi:10.1191/0961203305lu2067oa. ISSN 0961-2033. PMID 15732296.
2. 1 2  „Lupus nephritis: MedlinePlus Medical Encyclopedia". *www.nlm.nih.gov*. Посетено на 2015-10-31.
3. ↑  Saxena, Ramesh; Mahajan, Tina; Mohan, Chandra (2011-01-01). „Lupus nephritis: current update". *Arthritis Research & Therapy*. **13** (5): 240. doi:10.1186/ar3378. ISSN 1478-6354. PMC 3308062. PMID 22078716.

Надворешни врски
----------------
Литванската азбука е писмо што се користи за литванскиот јазик, заснована е врз латиницата со некои мали модифицирања на некои букви за потребите на фонетскиот систем на литванскиот јазик. Азбуката има 32 букви но распоред на буквите не е сосема ист со стандардната литинична азбука. Така на пример буквата Y не се наоѓа на крај од азбуката туку помеѓу буквите I и J. Посебно означените букви се користат како такви но исто така може да се сретнат и како диграфи. На пример буквата Č може да се запише и како CH. Должината на буквите не се означува.

Азбуката
--------

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| A | Ą | B | C | Č | D | E | Ę | Ė | F | G | H | I | Į | Y | J | K | L | M | N | O | P | R | S | Š | T | U | Ų | Ū | V | Z | Ž |
| a | ą | b | c | č | d | e | ę | ė | f | g | h | i | į | y | j | k | l | m | n | o | p | r | s | š | t | u | ų | ū | v | z | ž |
**Кралство Италија** (1805–1814, италијански: *Regno d'Italia*; француски: *Royaume d'Italie*) — кралство во Северна Италија (поранешна Италијанска Република) во лична заедница со Франција под Наполеон I. Кралството било целосно под влијание на Франција и престанало да постои по поразот и падот на Наполеон. Нејзината влада ја презел Наполеон како крал на Италија, а вицекралството било делегирано на неговиот посинок Ежен де Бохарне. Територијата на кралството ги опфаќала Савоја и модерните провинции Ломбардија, Венето, Емилија-Ромања, Фурланија-Јулиска Краина, Трентино-Јужен Тирол и Марке. Наполеон I, исто така, владеел со остатокот од северна и централна Италија во форма на Ница, Аоста, Пиемонт, Лигурија, Тоскана, Умбрија и Лацио, но директно како дел од Француската империја, наместо како дел од вазална држава.
**Грешка во скриптата: Функцијата „infoboxTemplate" не постои.**
**Кевин Трап** (германски: *Kevin Trapp*, 8 јули 1990 во Мерциг) — германски фудбалски голман. Тој е од крајот на август 2018 година на позајмица од Париз Сен Жермен во Ајнтрахт Франкфурт.

Кариера
-------

### Клубови

Кевин Трап се приклучи во 2005 година од СВ Метлах во одделот за млади на 1 ФК Кајзерслаутерн. Таму играл до сезоната 2007/08; за сезона 2008/09 тој се пресели во У23 на ФКК. Отишол како претходник на ФКК (вклучувајќи ги и Роман Вајденфелер, Тим Визе, Флоријан Флоуловиц и Тобиас Сипел) во голманското училиште на Џералд Ерман.

Тој играл до 2010 година првенствено во втората екипа на 1 ФК Кајзерслаутерн. Во Купот на Бундеслигата, тој ги претставува суспендираните Сипел 2008/09 и 2009/10, соодветно, во првите кругови. Трап на 12 март 2011 (26 натпревари) во победата од 2-1 против ФК Фрајбург дебитирал во Бундеслигата, кога тој го заменил Сипел.

  

### Ајнтрахт Франкфурт

По испаѓањето од Бундеслига Трап се преселил за сезоната 2012/13 во новоунапредениот Ајнтрахт Франкфурт. Тој потпишал договор до 30 јуни 2016 година. Тимот се квалификувал како шест на табелата за УЕФА Лига Европа, во која тие биле елиминирани од Порто. 

Во сезоната 2014/15 Трап бил назначен за капитен од новиот тренер Томас Шаф. Трап се повредил на петтиот ден, дома против Фк Мајнц 05. По зимската пауза тој се вратичл на 18-тиот натпревар во гостинската игра против ФК Фрајбург. На 2 февруари 2015 година, Трап го продолжи договорот до 30 јуни 2019 година. Трап го заврши својот 100-ти меч на Бундеслигата на 8 февруари 2015 година со 2-2 на натпреварот со Аугсбург.

Трап во Париз Сен Жермен (2016)
### Париз Сен Жермен

За сезоната 2015/16, тој се пресели во француската прва дивизија, во Париз Сен Жермен, каде што добил договор до 30 јуни 2020. За актуелниот првак дебитирал на дербито на 7 август 2015 година (1 натпревар) во победата од 1-0 во гостинската игра против ОСЦ. На 13 март 2016 година. Тој, исто така го освоил купот со ПСЖ , Лига Купот и Суперкупот, а со тоа и сите четири национални титули.

### Враќање во Франкфурт

Во Париз Сен Жермен дошол уште еден голман, Џанлујџи Буфон, Трап се вратил на 31 август 2018 година до крајот на сезоната 2018/19, како позајмица, во Ајнтрахт Франкфурт.

Наводи
------

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Кевин Трап" на Ризницата ? |

* Кевин Трап на soccerway
* Кевин Трап – Профил на сајтот на УЕФА
**„Културно единство"** со поднаслов *„Двонеделно јавно книжевно списание"* било книжевно списание објавувано во Солун помеѓу 1 октомври 1908 година и 1 март 1909 година.

По Младотурската револуција од јули 1908 година, некои од учесниците во периодичното издание „Книги за читање" го создале списанието „Културно единство". Првиот број бил објавен на 1 октомври 1908 година под редакција на Антон Страшимиров и Ѓорче Петров, а покрај нив биле напишани материјали и од Димитар Страшимиров, Илија Гологанов, Стефан Руневски, Стефан Петков, Страшимир Дочков, Стефан Балгаров, Иван Плачков и Димитар Нашев. Се печатело во солунската печатница на Коне Самарџиев-Карабелев.

Списанието се занимавало со историски и политички теми, објавувало образовни и културни написи, објавувало комедии и драмски приказни и многу повеќе. Се заложувало за културниот развој на Македонија под мотото „Македонија на Македонците".

Списанието се бори против денационализацијата на Македонците.

Ѓорче Петров објавил статија за развојот на србизмот во Поречието и дал идеи за нејзино искоренување. Групата околу списанието била иницијатор за создавање на социо-културната организација „Матица".

Секое издание содржело и уметнички материјали - претстави на Страшимиров, песни во проза на Римушка, песни на Христо Дерижан. Исто така, содржело библиографија на објавени книги за историја, финансии, политика, медицина.

Наводи
------

1. ↑  *Речник на българската литература, том 2 Е-О*. София: Издателство на Българската академия на науките. 1977. стр. 268.
Шерпа со лутеница
**Лутенка** или **Лутеница** е зачинета салата од зеленчук што е застапена најмногу во бугарската, македонската и српската кујна.

Состојките вклучуваат: пиперки, моркови, модар патлиџан, кромид, лук, црн бибер, растително масло, шеќер, сол, и може, но и не мора да се додадат домати. Moже да се види во многу варијанти. Ситна, покрупна; со домати или без, пиперки и модар патлиџан; и зачинета или блага.

Лутенката може да биде малку лута (позачинета) од другото популарно мезе, ајвар. Сепак, во различни региони и земји имаат значително различни толкувања на овие апетисани. Традиционалната бугарска лутенка е поблага од ајварот.

Во Македонија, лутенката доаѓа во тегла и често се користи за мачкање на тост и леб. Исто така, се јаде со многу месо, ќофтиња и ќебапи. Повеќето домаќинства го имаат ова во нивната куќа во текот на годината и е омилено јадење на многумина.

Во последниве години, индустриското производство на лутенка, како и ајвар, е во подем. Голем обем на производствени капацитети ги пробија овие производи надвор од Балканот.

Поврзано
--------

* Ајвар
* Пинџур

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија храната е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
За манифестацијата
------------------

Културната манифестација "УГД сцена" е културна манифестација која се организира од страна на Универзитетот „Гоце Делчев" – Штип. Традиционално, манифестацијата се одржува во периодот ноември и декември Мултимедијалниот центар на УГД, а вклучува најразлични културни содржини - театарски, музички и ликовни.  

Преку „УГД сцена", Универзитетот „Гоце Делчев" ја потврдува својата позиција како високообразовна институција која се грижи за квалитетот на студентскиот живот, академската заедница и пошироката јавност, нудејќи програми и содржини со високи естетски и културни вредности. Слоганот „Пронајди го својот круг" и годинава ќе се обидеме да ви подготвиме возбудливи културни и уметнички доживувања.  

Културната манифестација „УГД СЦЕНА" е местото каде еден цел месец штипјани, студентите и сите заинтересирани граѓани живеат во името на театарот, музиката, ликовната уметност.

Организација и структура
------------------------

УГД Сцена е културна манифестација која ја организира одделот за театар, филм и мултимедија при Универзитетскиот културен центар на УГД и е отворена за соработка со надворешни културни институции како и поединци кои работат во областа на театарот, музиката или уметноста воопшто.  

Манифестацијата во својот програмски дел е организирана преку гостувања на професионални театарски и музички групи од Македонија. Од година во година оваа манифестација ја збогатува својата програма, така УГД Сцена во изминативе години понуди и придружни активности како ликовни изложби и други културно-уметнички настани кои ја збогатуваат манифестацијата и ја прават уште попривлечна за публиката.

Активности
----------

Програмата на првото издание на УГД Сцена беше исполнета со гостување на три театарски професионални групи од Македонија и една музичка група. Во тоа прво издание, штипската публика ги погледна претставите „Таа" на струмичкиот театар, „Кројцеровата соната" на штипскиот театар како и претставата „Нора" на велешкиот театар, како и музичката група „Чалгија саунд систем".   

Во состав на второто издание на манифестацијата „УГД Сцена" земаа дел претставите „Просидба" во изведба на кумановскиот театар, „Вејка на ветрот" на гевгелискиот театар и „Крајот на кралот" во изведба на независната театарска куќа „Звучни слики".

Надворешни врски
----------------

* Официјална страница на Универзитетот „Гоце Делчев"
* Официјална страница на Универзитетски културен центар Архивирано на 13 март 2013 г.
**Куќата на улицата Трубној** (руски: *Дом на Трубной*) - советски филм од 1928 година, во режија на Борис Барнет, според сценариото на Николај Ердман, Анатолиј Мариенгоф, Вадим Шершеневич, Виктор Шкловски и Бела Зорич. Главните улоги ги играат: Вера Марецка, Владимир Фогел, Елена Тјапкина, Петар Бакшеев и Владимир Баталов.

Содржина
--------

Младата девојка Параша Питунова пристигнува во Москва од едно провинцисико место и со себе носи една гуска во кошница. Уплашена од големата толпа, таа својата прва ноќ во големиот град ја минува во паркот. Набргу, Параша е соочена со голем предизвик зашто мора да најде работа при што можностите не се поволни: или работа во бордел или медицинска сестра или слугинка кај некој богат човек.

Наводи
------

1. 1 2  Кинотека на Македонија, „Програма ноември 2015".
**„Мевот на еден архитект"** (англиски: *Belly of an Architect*) — италијанско-британски филм од 1987 година, режиран од Питер Гринавеј (Peter Greenaway), кој е автор и на сценариото. Главните улоги ги играат: Брајан Денехи (Brian Dennehy) и Клои Веб (Chloe Webb). Филмот бил номиниран за наградата „Златна палма" на Канскиот фестивал.

Синопсис
--------

Познатиот американски архитект Сторли Краклајт (го игра Денехи) доаѓа во Рим за да организира голема изложба за својот омилен архитект Етјен-Луј Буле. Додека патуваат со возот, Клои конечно забременува откако претходно имала неколку спонтани абортуси. За време на престојот во Рим, Краклајт е опседнат со изложбата и целосно ја занемарува сопругата (ја игра Веб), која си наоѓа љубовник. Истовремено, Краклајт страда од големи болки во стомакот, проследени со често повраќање. Љубовникот на неговата сопруга е задолжен да обезбеди финансии за изложбата, но отј прави финансиски малверазации. Во меѓувреме, тој оди на лекарски преглед и се утврдува дека има рак на желудникот. Најпосле, тој е отстранет од организацијата на изложбата, а неговата сопруга го напушта и се сели кај љубовникот. На денот на отворањето на изложбата, Краклајт влегува тајно во споменикот на Виктор Емануел, а потоа се фрла низ прозорецот.

Наводи
------

1. ↑  Filmovi Petera Greenawaya: Belly of an Architect, britansko-talijanski film (пристапено на 18.5.2023)
Марк I за време на Битката кај Сом, 25 септември 1916 година
**Марк I** беше британски тенк на Првата светска војна; Тој се смета за прв оперативен борбен тенк во светот.

Развој
------

Сите предлози на цивилни специјалисти за воведување на оклопна борбена машина беа отфрлени пред Првата светска војна. По започнувањето на војната со ровови, британскиот офицер Ернест Дунлоп Свинтон се постави за развој на сличен концепт. Сепак, неговите планови беа отфрлени на прво место од страна на Генералштабот и секретарот на воениот лор Китченер. Откако Свинтон го потврди своето политичко влијание, тој успеа да го спроведе тестот на придружник. Сепак, ова не успеа. Значи, развојот на тенкот најверојатно ќе дојде до застој, освен ако подоцна и премиерот и тогашниот министер за одбрана Винстон Черчил не презел иницијатива. Енергетскиот политичар го опиша дизајнот на тенкот како копнен брод и затоа паѓа под надлежност на морнарицата. Така Черчил ги формира поморските офицери и цивилите на Комитетот за земјишта. Од 17 септември 1915 година, потполковник Валтер Гордон Вилсон го изградил финалниот прототип, подоцна наречен *Mother*. Кога се оформил техничкиот концепт на машината, во декември 1915 година комисијата ја добила комисијата за покривање на името на тенковите; па оттука и англискиот збор *Tanks* , кој сè уште се користи и денес.
*Оваа статија е за денешниот народ* Маи*, за старата цивилизација, видете Мајанска цивилизација.*

|  |
| --- |
|  |
| Мајанска цивилизација |
| Маи  **·**  јазици  **·**  општество |
| религија  **·**  мајански богови  **·**  митологија  **·**  човеково жртвување |
| архитектура  **·**  мајански градови  **·**  календар |
| текстил  **·**  трговија |
| музика  **·**  писмо |
| Историја |
| Падот на Маите |
| Мајански владетели |
| Шпанска колонизација на Јукатан |
| * п
* р
* у
 |

**Маите** се американски староседелски народи во Мексико и северниот дел на Средна Америка. Овој термин се користи за тие народи поради големата сличност на етничките групи, но секоја си има свои специфичности и поедини одлики. Денес има околу 7 милиони Маи во тој регион. Етничките Маи од јужно Мексико, Гватемала, Белиз, Ел Салвадор и западен Хондурас успеале да го задржат античкото културно наследство до денес. Некои од Маите се интегрирале во модерните општества, но има и голем број на етнички групи кои останале да живеат според традиционалниот начин на живот.

Најголем број на Маи живеат во Јукатан, Мексико, и во средноамериканските држави Белиз, Гватемала, Хондурас и Ел Салвадор.

Наводи
------

Chiappari, Christopher L. (2002). „Toward a Maya Theology of Liberation: The Reformulation of a "Traditional" Religion in the Global Context". *Journal for the Scientific Study of Religion*. **41** (1): 47–67. doi:10.1111/1468-5906.00099.CS1-одржување: повеќе имиња: список на автори (link)
Grube, Nikolai (2006). „Maya Today - From Indios Deprived of Rights to the Maya Movement". Во Nikolai Grube (Ed.) (уред.). *Maya: Divine Kings of the Rain Forest*. Eva Eggebrecht and Matthias Seidel (assistant Eds.). Cologne: Könemann Press. стр. 417–425. ISBN 3-8331-1957-8. OCLC 71165439.CS1-одржување: повеќе имиња: список на автори (link) CS1-одржување: излишен текст: список на уредници (link)
Mooney, James  „Maya Indians". *Catholic Encyclopedia*. New York: Robert Appleton Company. 1913.
Restall, Matthew (1997). *The Maya World. Yucatecan Culture and Society, 1550-1850*. Stanford: Stanford University Press. ISBN 9780804736589.
Riis-Hansen, Anders (1992). „Interview with Rigoberta Menchu Tum". Commission for the Defense of Human Rights in Central America (CODEHUCA). Посетено на 2006-07-03.CS1-одржување: повеќе имиња: список на автори (link)
Warren, Kay B. (1998). *Indigenous Movements and Their Critics: Pan-Maya Activism in Guatemala*. Princeton: Princeton University Press. ISBN 978-0-691-05882-5.CS1-одржување: повеќе имиња: список на автори (link)

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Маи" на Ризницата ? |

* Уметност на античките Маи во Националната галерија на уметности Архивирано на 25 јули 2008 г.
* Мајански хиероглифи Архивирано на 4 декември 2009 г. Националната галерија на уметност Архивирано на 19 август 2009 г.
* Yax Te' Books Архивирано на 4 март 2016 г.
* Фондација Чолсамах

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија Маите е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85082409
* NKC: ph117066

 |

 |
Лариса Дир
**Лариса Дир** (украински: *Лариса Володимирівна Дір*; родена во 1968 година) — Украински дипломат, вонреден и ополномоштен амбасадор на Украина во Македонија (од 4 мај 2022 година).

Родена е во 1968 година во селото Хута-Межихирска, во Киевската област. Таа доби високо образование на Националниот правен универзитет „Јарослав Мудриј"; студирала на Дипломатската академија на Украина при Министерството за надворешни работи на Украина. Работела во Амбасадата на Украина во Велика Британија, раководител на Одделот за светски украинизам и културна и хуманитарна соработка на Министерството за надворешни работи на Украина. Дипломатски ранг — Вонреден и ополномоштен гласник од I класа (08.2018). Зборува англиски.

Врски
-----

* Дір Лариса Володимирівна

Наводи
------

1. ↑  „Архівована копія". Архивирано од изворникот на 6 мај 2022. Посетено на 6 мај 2022.
Ритамот на мазурка.
**Мазурка** (на полски **mazurek**, множина *mazurki*) е полски народен танц за неколку парови, во триделна мерка, во ¾ или 3/8 такт. За мазурката е карактеристичен пунктураниот ритам и чести нагласувања на второто и третото тактово време.

Историја
--------

Мазурка; 1845
Претходници на *мазурката* се две други полски музички форми: бавната *Кујавјак* и брзата *оберек*. Мазурката од народот влегува во салите за танц, а својата популарност ја достигнува во 19 век кога започнува да се игра и низ другите европски земји. Државната химна на Полска е со ритам на *мазурка*, но сепак премногу бавна за да биде *мазурка*.

На полски јазик оваа музичка форма се вика *мазурек*, збор што доаѓа од *мазур*, збор штодо 19 век се однесувал на жител од регионот Мазовија, и бил корен за *Мазурија*. На полски, *мазурка* е всушност генитив од *мазурек*.

Многумина композитори пишувале мазурки, но на целиот свет мазурката станала позната преку клавирските композиции на Фредерик Шопен. Во 1825 година Марија Шимановска напишала голема колекција на мазурки за пијано кои биле објавени пред делата на Шопен. Хенрих Бенјавски исто така напишал две за виолина и пијано, а во 1920-те години, Карол Шимановски напишал комплет од дваесет мазурки за пијано, и ја завршил кариерата како композитор со последните две во 1934 година. Александар Скрјабин, за кој сметале дека е слеедбеник на Шопен, напишал 24 мазурки.

Шопен започнал со компонирање на мазурки во 1824 година, но ова не било сериозно до 1830 година, годината на „Ноемвриското востание", односно полското востание против рускиот цар. Шопен продолжил да пишува мазурки до 1849 година, односно до својата смрт. Стилистички и музички мазурките на Шопен се разликуваат од традиционалните, со што се смета дека создал нов жанр на мазурки. Со вклучување на повеќе хармонија, Шопен ги направил мазурките технички поинтересни од традиционалните.

Мазурката се појавила како танц за четири и осум парови, а потоа била создадена и соло мазурка за жени.

Поврзано
--------

* Полска музика
* Полонеза

Наводи
------

1. ↑  Blatter, Alfred (2007). *Revisiting music theory: a guide to the practice*, p.28. ISBN 0-415-97440-2.
2. ↑  Randel, D. M. Ed. *The New Harvard Dictionary of Music*, Harvard University Press, 1986
3. ↑  Charles Rosen, *The Romantic Generation* (Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press, 1995)
4. ↑  Robert Greskovic (1998). *Ballet 101: A Complete Guide to Learning and Loving the Ballet*. Hal Leonard Corporation. стр. 354. ISBN 978-0-87910-325-5.

Надворешни врски
----------------

* Историја на мазурката
* Мазурка во Ница, Франција
* Руска мазурка
* Проект Мазурка
* Halman, Johannes and Robert Rojer (2008). *Jan Gerard Palm Music Scores: Waltzes, Mazurkas, Danzas, Tumbas, Polkas, Marches, Fantasies, Serenades, a Galop and Music Composed for Services in the Synagogue and the Lodge*. Amsterdam: Broekmans & Van Poppel.\* Архивирано на 26 декември 2008 г.
* Мазурка во изведба на Винсент Кампбел
**Мазурење** — фонетски процес кој се состои од замена на согласките создадени со непце: 'cz', 'sz', 'ż','dż' забните гласови: 'c', 's', 'z', 'dz'. На пример: „czepek" гласи „cepek", „szkoła" гласи „skoła", „życie" гласи „zycie". Тоа се гледа како „селска" појава и говорителите имаат тенденција да го искоренуваат тоа. Спротивната појава до мазурскиот е шаѕенскиот.

Мазурење е многу карактеристичен за многу полски дијалекти, особено во Мазовија и Мазурија, како и во Малополска и Шлеска. Исто така во Големополска - на терените на немазурските дијалекти, во околината на шумата Пушча Нотецка со Мазурско-велењски дијалект (доселениците од Мазовија) истапува појавата на мазурски.

Мазурење не постои во примерот ʃ („sz") 's'), и [ʒ] („ż") потекнува од палатализираното „r", пр. „przez" и „rzeka".

Аналогни процеси се случиле на многу јазици, на пример, во северната варијанта на средновековниот латински, а исто така и во пивин:

* англиски: pigeon (гулаб) 'gołąb' > tp. pisin 'ptak' (птица)
* англиски: teacher (учител) 'nauczyciel' > tp. tisa
* англиски: shark (ајкула) 'rekin' > tp. sak

Сличен процес се јавува и на словачкиот јазик (т.н. какавизам), на некои руски и српскохрватски дијалекти .

Наводи
------

1. ↑  Polański 1999. sfn error: no target: CITEREFPolański1999 (help)