**Бронхиолите** се помалите гранки на бронхијалните дишни патишта во респираторниот тракт. Тие вклучуваат терминални бронхиоли, и респираторни бронхиоли што го означуваат почетокот на респираторната зона што доставува воздух до единиците за размена на гасови на алвеолите. Бронхиолите не содржат 'рскавица, како што содржат бронхиите, или жлезди во нивната подмукоза .

Структура
---------

Лобул на белите дробови затворен во септа и обезбеден со терминална бронхија што се разгранува во респираторните бронхиоли. Секоја респираторна бронхиола ги снабдува алвеолите што се наоѓаат во секој ацинус придружени со гранка на белодробна артерија.
Пулмоналниот лобул е дел од белите дробови вентилирани од една бронхиола. Бронхиолите се приближно 1 mm или помалку во пречник и нивните sидови се состојат од цилијален кубоиден епител и слој на мазен мускул. Бронхиолите се делат на уште помали бронхиоли, наречени *терминали*, кои се 0,5 мм или помалку во пречник. Терминалните бронхиоли, пак, се делат на помали респираторни бронхиоли, кои се делат на алвеоларни канали. Терминалните бронхиоли го означуваат крајот на спроводната поделба на протокот на воздух во респираторниот систем додека респираторните бронхиоли се почеток на респираторната поделба каде се одвива размена на гасови .

Пречникот на бронхиолите игра важна улога во проток на воздухот. Бронхиолите го менуваат пречникот за да го зголемуваат или намалуваат протокот на воздух. Зголемувањето на пречникот се нарекува бронходилатација и е стимулирано од епинефрин или симпатични нерви за да се зголеми протокот на воздух. Намалувањето на пречникот се нарекува бронхоконстрикција и е стимулирано од хистамин, парасимпатични нерви, ладен воздух, хемиски надразнувачи и други фактори за да се намали протокот на воздух.

### Бронхиоли

Бели дробови кои покажуваат бронхии и бронхиоли
Главните бронхии познати и како основни бронхии, во секое белодробно крило, кои се лев и десен бронх, создаваат секундарни бронхии познати како лобарни бронхии. Овие пак, доведуваат до терцијарна бронхија ( *терциерно* значење „трета"), позната како сегментална бронхија. Сегментите бронхиите се делат на четврти ред, петти ред и сегментални бронхии од шестиот ред пред да се поделат на бронхиоли. Овие се хистолошки различни од бронхиите по тоа што нивните sидови немаат хијалинска 'рскавица и имаат клупски клетки во нивната епителна обвивка. Епителот започнува како едноставен цилијарен колонозен епител и се менува на едноставен цилијарен кубоиден епител, бидејќи бронхиолите се намалуваат во големина. Пречникот на бронхиолите честопати се вели дека е помал од 1 мм, иако оваа вредност може да се движи од 5 мм до 0,3 мм. Како што е наведено, овие бронхиоли немаат хијална 'рскавица за да ја одржат својата патентност. Наместо тоа, тие се потпираат на еластични влакна прикачени на околното ткиво на белите дробови за поддршка. Внатрешната обвивка (ламина проприа ) на овие бронхиоли е тенка без присутни жлезди и е опкружена со слој на мазен мускул. Како што бронхиолите стануваат помали, тие се делат на терминални бронхиоли. Секоја бронхиола се дели на 50 до 80 терминални бронхиоли. Овие бронхиоли го означуваат крајот на спроводната зона, која ја опфаќа првата поделба преку шеснаесеттата поделба на респираторниот тракт. Алвеолите стануваат присутни само кога спроводната зона се менува во респираторната зона, од шеснаесеттата до дваесет и третата поделба на тракт.

### Терминални бронхиоли

Терминалната бронхола е најстариот дистален сегмент на спроводната зона. Се разгранува од помалите бронхиоли. Секој од терминалните бронхиоли се дели за да формираат респираторни бронхиоли кои содржат мал број алвеоли. Терминалните бронхиоли се обложени со едноставен кубоиден епител што содржи клупски клетки. Терминалните бронхиоли содржат ограничен број на цилијарни клетки и немаат гоблични клетки. Клупските клетки се заоблени клетки за лачење белковини, без цилии. Нивните секрети се нелепливо, белковинско соединение за одржување на дишните патишта во најмалите бронхиоли. Секрецијата, наречена сурфактант, ја намалува напнатоста на површината, дозволувајќи им на бронхиолите да се прошират за време на инспирацијата и да ги спречат бронхиолите од колапс за време на експирацијата. Клупските клетки, матични клетки на респираторниот систем, произведуваат ензими кои ги детоксифицираат супстанциите растворени во респираторната течност.

### Респираторни бронхиоли

Респираторните бронхиоли се најтесните дишни патишта на белите дробови, со пречник од 0,5 мм. Бронхиите се разделуваат многупати пред да станат бронхиоли. Респираторните бронхиоли доставуваат воздух до површините за размена на гасови на белите дробови. Тие се прекинати со алвеоли кои се тенки ѕидни евагинации. Алвеоларните канали се дистални продолженија на респираторните бронхиоли.

Клиничко значење
----------------

Бронхоспазам е потенцијално опасна по живот состојба која се појавува кога мазното мускулно ткиво на бронхиолите се стега, значително стеснувајќи го нивниот пречник. Најчеста причина за ова е астмата. Бронхоспазмот најчесто се третира со терапија со кислород и бронходилататори како албутерол .

Болестите на бронхиолите вклучуваат астма, бронхиолитис облитеран, инфекции на респираторниот синсицијален вирус и грип .

### Воспаление

Медицинската состојба на воспаление на бронхиолите се нарекува бронхиолитис.

Наводи
------

1. ↑  Saladin, K (2011). *Human anatomy* (3. изд.). McGraw-Hill. стр. 640–641. ISBN 9780071222075.
2. ↑  *Merck Manual of Medical Information*, home edition, copyright 1997, first printing of Pocket Books 1999, Pocket Books, a division of Simon and Schuster Inc
3. ↑  *Human Anatomy* by Frederic Martini sixth edition, page 643