**Стивен Гери Возњак** (р. 11 август 1950

) е американски компјутерски инженер и програмер кој ја основал Епл Компјутерс, копродукции (сега на Apple Inc.) заедно со Стив Џобс и Роналд Вејн. Возњак самостојно ги создадал на Епл I и Епл II компјутерите во средината на 1970-тите, кои значително придонеле за микрокомпјутерската револуција на таа ера.

Стивен Возњак пораснал во предградие на долината Санта Клара, Калифорнија (областа сега позната како Силициумската Долина), каде што неговиот татко бил инженер за Локид, а мајка му претседател на женскиот клуб на републиканците. Веќе Долината Санта Клара била технолошки центар, чиј раст бил забрзан од Спутник, првиот сателит што бил испратен во орбитата, од страна на Советскиот Сојуз.

Возњак бил заинтересиран за електроника дури и како дете. Тој направил многу домашни уреди, вклучувајќи волтметар, аматерски радио оператор, калкулатор и игри. Тој бил многу паметен, но училиштето му било досадно. Тој отишол на Универзитетот во Колорадо за подоцна да го напушти, а потоа отишол на Универзитетот во Калифорнија во 1971 година, но и овој универзитет го напуштил и се вратил во Хјулит Пакард.

**Епл Компјутер**
-----------------

### **Почетоци на Епл**

Возњак го сретнал Стив Џобс кога нивниот заеднички пријател од средно училиште Бил Фернандес ги запознал еден со друг. Во 1970 година тие двајца станале пријатели кога Стив Џобс работел за време на летото во Хјулит Пакард каде Возњак работел на мејнфрејм компјутер. Според автобиографијата на Возњак, Џобс имал идеја компјутерот да се продава како целосно составени од интегрални кола. Возњак, во прво време скептичен, подоцна бил убеден од Џобс дека дури ако и не бидат успешни барем ќе можат да им кажат на внуците дека имале своја компанија. Заедно тие продале некои од работите кои ги поседувале (како што е научениот калкулатор на Возњак и Фолксваген комбето на Џобс), од кои добиле $ 1300, и почнале да ги составуваат првите прототипови во спалната соба на Џобс, а подоцна (кога им снемало простор) и во гаражата на Џобс. Станот на Возњак во Сан Хозе бил исполнет со монитори, електронски уреди и некои компјутерски игри кои Возњак ги развивал.

Веќе во 1971 година, една година по уписот, Возњак се повлекол од Универзитетот во Калифорнија, Беркли и го развил компјутерот, кој на крајот го направи познат. Самиот тој го дизајнирал хардверот, електронските кола и оперативен систем за Епл I. Со дизајнот на Епл I, тој и Џобс работеле напорно за да ги импресионираат другите членови на Пало Алто-заснованиот Компјутерски Клуб, локална група на хобисти од областа на електрониката кои биле многу заинтересирани за компјутери, еден од неколкуте клучни центри кои ја создале ерата на домашно хоби, суштински создајќи ја микрокомпјутерската индустрија во текот на неколку години.

На 1 април 1976 година, Џобс и Возњак го формирале Епл Компјутер. Возњак се откажал од својата работа во Хјулит Пакард и станал потпретседател задолжен за истражување и развој на Епл. Нивниот прв производ, Епл I компјутер, е сличен на Алтаир 8800, првиот комерцијално достапен микрокомпјутер, освен што немал можност за внатрешни картички за експанзија. Со додавање на овие картички, Алтаир можел да сеповрзе на компјутерски терминал и може да биде програмиран во BASIC. Епл I бил машина наменета за хобисти, микрообработувач од $ 25 (MOS 6502) на единечно коло со 256 бајти ROM меморија, 4K или 8K бајти на RAM меморија и дисплеј контролер кој прикажувал 40 карактери по 24 реда. Му недостасувало снабдување со електрична енергија, тастатура, или дисплеј, кои морале да бидат обезбедени од страна на корисникот. Почетната цена на Епл I била $ 666. (Возњак подоцна изјави дека не знае за односот меѓу цената и перформансите на ѕверот, исто така и „Дојдов до таа цена затоа што сакам да повторувам цифри.") Џобс и Возњак ги продаваle своите први педесет системи на Пол Терел, кој отворал нова компјутерска продавница, наречен Бајт Продавница, во Маунтин Вју, Калифорнија.

### Авионска несреќа

Во февруари 1981 година, Возњак бил повреден во несреќа на приватниот авион при полетувањето од Санта Крус Скај парк. Причината за несреќата е утврдено дека било предвремено полетување. Тој не можел да се сети на детали за несреќата, а многу недели откако бил пуштен од болница, не се сетиќавал дека му се случила несреќа воопшто. Тој вели дека лутал како во бунило и не одел на работа, мислејќи си дека секој ден е викенд. Тој секој нареден ден не се сеќавал што правел претходеноиот ден и било потребно да му кажат како да стигнете до места кои веќе ги знаел. По испрашувањето на неговата сопруга, тој конечно дознал што се случило, по што неговата меморија почна да работи нормално повторно.

### Вработување во Епл

Возњак не се вратил веднаш во Епл откако закрепнал од несреќата. Наместо тоа, тој се оженил со Кендис Кларк и се врати во Беркли под името „Роки Кларк„ (Роки Ракун беше името на неговото куче и Кларк моминско презиме на неговата сопруга), конечно стигнува до својата последна година од додипломски студии во 1986 година. Во мај 1982 година и 1983 година, Возњак, исто така, спонзорирал два американски фестивали за да ги прослават развојот на технологиите.

Во 1983 се вратил на развојот на производ во Епл, не барајќи повеќе од улога на еден инженер и мотивациски фактор за работната сила на Епл.
Возњак трајно го заврши своето работење со полно работно време во Епл на 6 февруари 1987, 12 години, откако ја создаде компанија. Тој и натаму останува еден вработен и добива мала симболична плата. Тој исто така е акционер на Епл. Тој исто така одржува врски со Стив Џобс сè до смртта на Џобс во октомври 2011 година, иако во 2006 година Возњак изјави дека тој и Џобс не биле блиски пријатели.

Почести и награди
-----------------

Во 1979 година, на Возњак му била доделена Грејс Хопер Мареј награда. Во 1985 година, Возњак го добил Националниот медал за технологија (со Стив Џобс) од американскиот претседател Роналд Реган. Во декември 1989 година, тој почесно добил диплома за доктор по Инженерство од Универзитетот на Колорадо во Болдер, каде што студирал во доцните шеесеттите години. Подоцна тој донираше средства за создавање на „Воз лаб„ на Универзитетот на Колорадо во Болдер. Во 1997 година, тој беше прогласен за соработник на музејот за компјутерска историја. Возњак бил клучен фактор и добротвор на Дискавери Музејот на децата на Сан Хозе;. Улицата пред музејот била преименуван во Woz Way во негова чест.

Во септември 2000 година, Возњак бил примен во Салата на Славните Национални Пронаоѓачи, во 2001 година тој бил награден со седмата Хајнц награда за технологија, економија и вработување која се доделува секоја година. Асоцијацијата на Американски Хуманисти му ја додели наградата за наука Исак Асимов во 2011 година.

Во декември 2005 година, Возњак станал Почесен Доктор по Инженерство на Универзитетот Кетеринг. Исто така, почесно добил докторска титула од Државниот универзитет Северна Каролина. Во мај 2011 година, Возњак почесно добил докторска титула и од државниот универзитет Мичиген.

На Стивен Возњак му се доделени почесни докторски титули по инженерство на следните Универзитети:

* Универзитетот на Колорадо во Болдер-1989
* Кетеринг Универзитетот-2005
* Северна Каролина државен универзитет-2005
* Нова Југоисточен универзитет-2005
* ESPOL Универзитетот во Еквадор-2008
* Државниот универзитет во Мичиген-2011
* Конкордија Универзитетот во Монтреал Канада-2011
* Државниот факултет Универзитетот во Ерменија-2011

Наводи
------

* Стивен Возњак на англиската Википедија
* Биографија на Стивен Возњак Архивирано на 1 декември 2008 г.
* woz.org Официјалниот портал на Возњак

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 266183231
* LCCN: n94005735
* ISNI: 0000 0001 1048 326X
* GND: 132222361
* SUDOC: 070392870
* BNF: cb165509429 (податоци)
* BIBSYS: 10007702
* NLA: 42290793
* NDL: 00477526
* NKC: jx20070629003
* CiNii: DA04970905

 |

 |