Царица на Византиското ЦарствоПредлошка:SHORTDESC:Царица на Византиското Царство

**Теодора** (околу 500 - 28 јуни 548), била царица на Византиското Царство и сопруга на царот Јустинијан I. Таа била една од повеќето влијателни и моќни царици на Византиското Царство. Некои извори ја споменуваат како царица регент со Јустинијан I како нејзиниот ко-регент.

Владеење
--------

### Бунтот Ника

Теодора се покажала како достоен и способен водач за време на бунтот Ника. Имала две сопернички политички фракции во империјата, Сините и Зелените, кои почнале да бунтуваат во јануари 532 за време на трката во хиподромот. Демонстрантите запалиле многу јавни згради, и за нов цар го прогласиле Ипатиј, внук на поранешниот цар Анастасиј I. Не можејќи да ја контролираат толпата, Јустинијан и неговите претставници се подготвиле да бегаат. На состанокот на советот на владата, Теодора зборувала против напуштањето на палатата и го истакнала значењето на некој кој починува како владетел, наместо да живее како прогонет или во бегство, велејќи: "*ројалниот пурпур е најблагородниот покров*."

Нејзиниот утврден говор ги убедил сите, вклучувајќи го Јустинијан, кој се подготвувал да избега. Како резултат на тоа, Јустинијан им наредил на своите лојални војници предводени од два службеници да ги нападнат демонстрантите во хиподромот. Историчарите се согласуваат дека храброста и одлучноста на Теодора го спаси престолот на Јустинијан, што тој никогаш не го заборавил.

### Подоцнежен животот

По бунтот Ника, Јустинијан и Теодора повторно го изградиле и реформирале Цариград и го направиле најпрекрасниот град на светот, градејќи или обновувајќи аквадукти, мостови и повеќе од 25 цркви. Најголемата од нив е црквата Света Софија, која се смета за олицетворение на византиската архитектура и една од архитектонските чуда на светот.

Теодора учествувала во правните и духовните реформи на Јустинијан, и нејзината вмешаност во зголемувањето на правата на жените било значително. Таа вовела закони за забрана на присилна проституција и ги затворила борделите. Таа создала еден манастир на азиската страна на Дарданелите наречена metanoia (покајание), каде што поранешните проститутки би можеле да се издржуваат. Таа исто така ги зголемила правата на жените за развод и сопственост, ја вовела смртната казна за силувањето, забранила изложеност на несакани бебиња, на мајките им даде некои права за старателство над своите деца и го забранила убиството на жена која извршила прељуба. Прокопиј напишал дека таа била природно наклонета да им помогне на жените во несреќа.

Трајно влијание
---------------

Нејзиното влијание врз Јустинијан било толку силно што по нејзината смрт, тој работел да донесе хармонија меѓу Миафизите и Халкидонските христијани во империјата, и тој го исполнил ветувањето да ја заштити нејзината мала заедница на Миафизитски бегалци во Хормизд палатата. Теодора дала многу политичка поддршка на министерството на Јаков Барадеј, како и лично пријателство. Дил го кредитира модерното постоење на Јаковското христијанство подеднакво на Барадеј и Теодора.

Наводи
------

1. ↑  Dielh, *ibid.*
2. ↑  Safire, William, ed, *Lend Me Your Ears: Great Speeches in History*, W.W. Norton & Co. New York, 1992, p. 37
3. ↑  Diehl, *ibid.*
4. ↑  Garland. Page 18.
5. ↑  Diehl, *ibid.*, p.184.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Претходник**Ефимија** | **Византиска царица**527–548 | Наследник**Елија Софија** |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 25968250
* LCCN: n82260537
* ISNI: 0000 0003 5420 8205
* GND: 11862170X
* SELIBR: 208402
* SUDOC: 027746690
* BNF: cb11972340v (податоци)
* ULAN: 500397687
* NKC: ola2003188655
* BNE: XX881660

 |

 |