Општ хемиски состав на мастите и маслата
**Масло** — вискозна течна хемиска супстанца, нерастворлива во вода, но растворлива во алкохол и етер. Содржи големо количество на јаглерод и водород, а според физичките особини е запаливо и лизгаво. По потекло маслото може да биде животинско, растително или минерално. Постојат испарливи или неиспарливи масла.

Видови масла
------------

### Органски масла

Шише сончогледово масло
Органските масла се добиваат од најразлични видови растенија, животни и други организми што се лачат со природните метаболични процеси. Научниот поим „липид" се однесува на масните киселини, стероиди и слични хемиски супстанции што се содржат во маслата и мастите на живите организми, а маслото е поим за општата мешавина од супстанции. Освен липиди, органските масла може да содржат други состојки како белковини, восок и алкалоиди.

Липидите можат да се поделат според начинот на кој се создаваат во организмот, нивната хемиска структура и ограниченоста на растворливостта споредени со масла. Содржат многу јаглерод и водород, со значаен недостаток на кислород во споредба со органските соединенија и минералите.

### Минерални масла

Минералните масла се добиваат со рафинирање на сирова нафта и играат значајна улога во современото стопанство. Самата нафта доаѓа од фосилизирани органски материи, како зоопланктони и алги, кои со текот на долг временски период се претвораат во нафта по геохемиски пат. Овие масла не се буквално минерални — нафтата не се добива од минерали, туку се нарекува така бидејќи органските материи се помешани со и сместени помеѓу минерали во земјата.

Примена
-------

Моторно масло
### Исхрана

Главна статија: Масло за јадење
Маслото за јадење (зејтин) се добива од животни (во облик на путер, животинска маст и сл.) или растенија (сончогледово, маслиново, пченкарно, маргарин и многу други).

### Козметика

Во козметиката, маслото се нанесува како омекнувач кожата и косата, поттикнувајќи го нејзиниот раст.

### Религија

Маслото има видно место во религијата, во обредот миропомазание и како гориво за кандила.

### Сликарство

Сликарските пигменти се мешаат со масла за да добивање на трајна боја во масленото сликарство. Најстарите постоечки слики во маслена техника датират од 650 г.

### Разладување

Маслата се користат како разладувачи во електрични строеви како што се трансформаторите.

### Подмачкување

Во индустријата и механиката, маслото има важна улога како мазиво (подмачкувач) за намалување на триењето на деловите. Ова се претежно минерални масла (машинско мазиво, моторно масло и др.), но има и механизми што се подмачкуваат со растителни масла како што е лененото.

Органските масла се користат во еколошката хемија („зелена хемија").

Поврзано
--------

* Маст
* Моторно масло
* Етерично масло
* Растително масло
* Масло за јадење
* Подмачкување
* Емулзија
* Восок

Наводи
------

1. ↑  „масло" — Дигитален речник на македонскиот јазик
2. ↑  Kvenvolden, Keith A. (2006). „Organic geochemistry – A retrospective of its first 70 years". *Organic Geochemistry*. **37**: 1. doi:10.1016/j.orggeochem.2005.09.001.
3. ↑  „Basil (Ocimum basilicum)". Архивирано од изворникот на 2013-10-02. Посетено на 2013-10-01.
4. ↑  Најдобро масло за раст на косата (англиски)
5. ↑  Во Авганистан пронајдени најстарите маслени слики — Discovery News, 19 февруари 2008 (англиски)

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Масло" на Ризницата ? |

* Типови на растителни масла Архивирано на 16 октомври 2013 г. — „МиГусто" (македонски)
* Основи на мастите, мазивата и маслата Архивирано на 13 август 2013 г. (македонски)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* GND: 4043225-7
* NKC: ph123723

 |

 |