*Сопругата на трговецот.* Борис Кустодиев, 1918 година
Чајот е важен дел од руската култура. Делумно поради студената северна клима во Русија, денес се смета за *де факто* национален пијалак, еден од најпопуларните пијалаци во земјата  и е тесно поврзан со традиционалната руска култура. Рускиот чај се вари и може да се сервира сладок, и топол или ладен. Традиционално се зема на попладневен чај, но оттогаш се шири како целодневен пијалак, особено на крајот од оброците, послужен со десерт. Забележителен аспект на руската чајна култура е самоварот, кој се користи за варење.

Историја
--------

 *Чај забава во Митишчи*. Василиј Перов, 1862 година
Постои широко распространет легенда која тврди дека рускиот народ за првпат дошол во контакт со чај во 1567 година, кога козаците Атамант Петров Јалишев ја поцетиле Кина. Ова беше популаризирано во популарните и најчитани *Приказни за рускиот народ* од Иван Сахаров, но современите историчари генерално сметаат дека ракописот е лажен, а самата амбасада на Петров и Јалишев е измислена.

 Тула од чај подарена на престолонаследникот Николас (иден цар Николај Втори), 1891 година
Културата на чајот се забрза во 1638 година кога монголски владетел му донирал четири пуди (65–70 кг) чај на царот Михаил Први. Според Џемија Кертин  најверојатно во 1636 г. Василиј Старков бил испратен како пратеник на Алтин Кан. Како подарок на Царот, му дале 250 фунти чај. Старков најпрво одбил, бидејќи не видел корист од мноштво мртви лисја, но Ханот инсистирал на тоа. Така бил воведен чајот во Русија. Во 1679 година, Русија склучила договор за редовно снабдување со чај од Кина преку камилски воз во замена за крзно. Кинескиот амбасадор во Москва му подари неколку чаеви на Алексеј Први. Сепак, тешкиот трговски пат ги направи цените на чајот екстремно високи, така што пијалакот станал достапен само за кралското семејство и за многу богатите Руси. Во 1689 година, бил потпишан Договорот од Нерчинск со кој се официјализирал рускиот суверенитет над Сибир, а исто така било означено и создавањето на чајниот пат што трговците го користеле меѓу Русија и Кина.

Помеѓу Договорот од Нерчинск и Договорот од Кјахта (1727), Русија би ги зголемила своите приколки кои оделе во Кина за чај, но само преку државни дилери. Во 1706 година, Петар Велики го оневозможи трговското работење на секој трговец во Пекинг. Во 1786 година, Кетрин Велика го воспоставила редовниот увоз на чај. До смртта на Кетрин во 1796 година, Русија увезувала повеќе од 3 милиони фунти со камилски воз во форма на лабав чај и цигли од чај, доволно чај за значително да ја намали цената за да можат русите од средната и пониската класа да си го дозволат пијалакот.

Зборот „чај" на руски јазик првпат се сретнува во медицинските текстови од средината на 17 век, на пример, во „Материјали за историјата на медицината во Русија": „билки за чај; боја на рамон?) ".

Врвната година за трговијата со чајор Киахта била во 1824 година, а врвната година за чајните приколки била 1860 година. Оттогаш, тие започнале да опаѓаат кога првиот дел од Трансибирската железница бил завршен во 1880 година. Побрзата услуга со воз дозволи увозот на чај од скоро година и половина, за на крајот да помине нешто повеќе од една недела. Падот на кинескиот чај во средината на 19 век значел дека Русија започнала да увезува повеќе чај од Одеса и Лондон. До 1905 година, завршил транспортот со чаеви со коњи, а до 1925 година завршил караванот како единствено превозно средство за чај. Во 2002 година, Русија увела околу 162,000 метрички тони чај.

До крајот на 19 век, чајот Висоцки станал најголемата фирма за чај во Руската Империја. До почетокот на 20 век, Висоцки бил најголемиот производител на чај во светот.

 Пакување на чај во Батуми, Руска Империја, почетокот на 20 век.
До крајот на 18 век, цените на чајот умерено се намалиле. Првата локална фабрика за чај е поставена во ботаничките градини во Никицк во 1814 година, додека првата  Индустријата за чај полета сè до Првата светска војна, и значително се прошири по Втората светска војна. Сепак, до средината на 90-тите години, производството на чај застана во ќор-сокак. Денес, главна област во Русија за производство на чај е во околината на Сочи.

Сорти
-----

Традиционално, црниот чај е најчестиот чај во Русија, но зелениот чај станува сè попопуларен.

Традиционалниот чај во Русија вклучува традиционален тип познат како Руски караван бидејќи првично бил увезен од Кина преку караван камила. Бидејќи патувањето било многу долго, обично траело шеснаесет до осумнаесет месеци, чајот го стекнал својот препознатлив чаден вкус од пожарите на караванот. Денес, овој чај го дава својаот чад вкус по ферментацијата или Кимун или "црна или улонг од јужниот дел на Кина или Формоза (Тајван) со навестување на чадот Лапсанг Суохонг или Тари Сухонг".

Пијалак
-------

 Сребрен самовар
Забележителна одлика на руската чајна култура е двостепениот процес на подготовка. Прво, се подготвува концентрат за чај наречен заварка (руски: заварка): количество сув чај доволно за неколку лица се вари во мал чајник. Потоа, секоја личност истура одредена количина на овој концентрат во чашата и ја меша со топла вода; така, некој може да го направи својот чај јак колку што сака, според неговиот вкус. Шеќер, лимон, мед или џем може слободно да се додадат.

Чајна култура
-------------

 Семеен портрет во Русија во 1844 година од Т. Мијагков, со самоварот подготвен за чај
Според Вилијам Похлиовкин, чајот во Русија не се сметал за самозависен пијалак; така, дури и богатите класи го украсувале со џем, сируп, колачи, колачиња, бонбони, лимон и други слатки. Ова е слично на архаичната идиом "чай да сахар" (чај и шеќер, *Chay da sakhar).* Рускиот јазик користи некои меми кои се однесуваат на потрошувачката на чај, вклучително и „чайку-с?" ( "чај?" во архаичен начин, translit. *chayku s),* што се користи од страна на пред- револуционерен присутните. Останатите се „гонять чаи" (бркаат чаеви, т.е. пијат чај за премногу пролонгирани периоди; транслитет. *Gonyat 'chaii* ) и „гледаловаться чамком" (се препуштаат на чајот, транслитет. *Pobalovat's chaykom*). Чајот беше направен значаен елемент во културниот живот од страна на литературите од кругот на Карамзин. До средината на 19 век, чајот ги освои градската класа, трговците и малограѓанштината. Ова се рефлектира во драмите на Александар Островски. Од времето на Островски, ценето е времетраењето и количината на потрошен чај.

 Чаша чај внатре во Подстаканик, позлатен држач за чаша.
Во советскиот период, пиењето чај било исклучително популарно во секојдневниот живот на канцелариските работници (жени секретарки, лабораториски помагачи, итн.) Од тоа време брендовите за чај биле наречени „метли" (грузиски) и „чајот со слон" (индиски). Чајот бил непроменлив елемент во животот во кујната меѓу интелигенцијата во 1960-тите и 70-тите години.

Во предреволуционерната Русија имаше шега „что после чаю следует?" („што следи после чајот?", транслитет. *chto poslye chayu slyeduyet*) со точен одговор „од воскресението на мртвите "од Никејското верување. Ова се заснова на зборот „чаю" (*чају*), хомографот означувајќи го порано „Очекувам" („барај" во верата) и генитивниот случај на зборот „чај", кој сè уште се користи.

Во рамките на Русија, подготовката на чајот се разликува, но обично вклучува лимон и шеќер или џем. Чајните кесички се многу популарни, но кога се користи чајник е многу вообичаено да се направи силен пијалак, а потоа се истура малку во чаша и се става топла или врела вода, додавајќи млеко и шеќер потоа.

Во 19 век, Русите го пиеле чајот со коцка шеќер (од шеќерна глава) што се држел меѓу забите. Традицијата постои и денес.

Чајот е многу популарен во руските затвори. Традиционалните супстанции што го менуваат умот, како што е алкохолот, се типично забранети, а како замена се користат *м*ногу високи концентрации, наречени чифир

Традиционалните форми на руски садови за чај вклучуваат руска сад за подготовка на чај наречена самовар, комплети чај Ломоносов украсени со кобалтно сина мрежа и 22 каратни злато и традиционални држачи за чаши за рускиот чај.

„Руски чај" во други земји
--------------------------

### Соединети Држави

Постои пијалак наречен „Руски чај", кој најверојатно потекнува од Америка. Овој пијалак е особено популарен во југоисточниот дел на САД каде што традиционално се служи на социјални настани за време на Адвент и Божиќ. Рецептите се разликуваат, но најчестите состојки се лабавиот црн чај, сок од портокал (или кора од портокал), цимет и каранфилче; некои рецепти користат инстант чај во прав. Понекогаш се бараат други сокови како што се лимон и ананас. Крем може исто така да се додаде при сервирање. Домашна 'инстант' сорта, често користејќи Танг, стана популарна порибувачка полначка во последните децении.

пијалакот се служи топол и често навечер или после јадење. Сепак, понекогаш се нудат ледени верзии со оброци во кафулињата.

И покрај името, „Руски чај" веројатно нема врска со својот истоименик. Упатите на „Рускиот чај" и упатствата се пронајдени во американските весници и книги за готвење кои датираат уште во 1880-тите.

### Јапонија

Во Јапонија, терминот „руски чај" се користи специјално за чин на црн чај со лажица џем, без разлика дали е додаден во чашата или ставен на јазикот пред да се пие. Типичен избор е џем од јагоди, но не исклучиво.

Белешки
-------

1. ↑  Mack, Glenn (2005). *Food Culture in Russia and Central Asia*. Westport: Greenwood Press. ISBN 0-313-32773-4.
2. ↑  „[Tea and coffee consumption among Russian population]". *Vopr Pitan* (руски). **74** (3): 42–6. 2005. PMID 16044841.
3. ↑  „Russian Tea History". *www.apollotea.com* (англиски). Посетено на 2019-05-28.
4. ↑  Filyushkin, Alexander (October 2004). „Журнал "Родина": Дойти до Поднебесной". *Rodina Magazine*. Архивирано од изворникот на 2013-01-03. Посетено на 2021-01-06.CS1-одржување: бот: непознат статус на изворната URL (link)
5. 1 2  *Great Soviet Encyclopedia*. Советская энциклопедия. 1978. стр. vol. 29, p. 11.
6. ↑  Jeremiah Curtin, A Journey to Southern Siberia, 1909, Chapter one
7. ↑  Basil Dymytryshyn, Russia's Conquest of Siberia: A Documentary Record,1985,volume one, document 48 (he was an envoy that year, but the tea may have been given on a later visit to the Khan)
8. ↑  „Tea Time in Russia: Russian Life". Архивирано од изворникот на 2008-02-14. Посетено на 2008-04-22.
9. ↑  O'connor, Sharon (1997). *Afternoon Tea Serenade*. City: Menus & Music Production. ISBN 1-883914-18-3.
10. ↑  N. Novombergskij, N (1665). *Materials for the History of Medicine in Russia*.
11. ↑  Weinberg, Bennett (2001). *The World of Caffeine*. New York: Routledge. ISBN 0-415-92722-6.
12. ↑  Avery, Martha (2003). *The Tea Road*. Beijing: China Intercontinental Press. ISBN 7-5085-0380-5.
13. ↑  Jolliffe, Lee (2007). *Tea and Tourism: Tourists, Traditions, and Transformations*. Clevedon England: Channel View Publications. ISBN 978-1-84541-057-5.
14. ↑  *Merchants to Multinationals: British Trading Companies in the Nineteenth and Twentieth Centuries*, Geoffrey Jones, Oxford University Press, 2000
15. ↑  Pettigrew, Jane (1999). *The Tea Companion*. City: Viking Australia. ISBN 0-670-88401-4.
16. 1 2 3  *Знание - сила*, 9/2006, p. 105; ISSN 0130-1640
17. ↑  Perry, Sara (2001). *The New Tea Book*. San Francisco: Chronicle Books. ISBN 0-8118-3053-5.
18. ↑
19. ↑  „Russian Tea HOWTO" (PDF). 2002-04-01. Архивирано од изворникот (PDF) на 2006-11-27. Посетено на 2008-04-26.
20. 1 2  „Russian Tea: America's choice in outer space under a Soviet name". *Yesterdish: Rescuing America's Lost Recipes*. 22 November 2013. Посетено на 9 October 2018.
21. ↑

Библиографија
-------------

* Аудра Џо Јодер, *Мит и меморија во руската чајна култура*, „Студии за словенските култури", издание VIII, август 2009 година. Архивирано на 9 октомври 2012 г.