recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Друштво „Свети Сава"** — српска културно-просветна и пропагандна организација активна во Македонија и Стара Србија за поддршка на големосрпската идеја. Создадено е во 1886 година во Белград. Таа организира во Србија специјални училишта за деца од Македонија и развива пропагандна дејност меѓу македонските гурбетчии во Србија. Само три години подоцна, негово раководно тело станува одделение при Министерството за надворешни работи. Изведувачи на активностите на овој државен орган се српските конзулати во Отоманското Царство. Министерството за надворешни работи во Белград ја зголемува значително големината на финансиските средства наменети за потребите на пропагандата во Македонија. Како резултат на тоа Србите почнуваат да отвораат училишта и да формираат религиозно-просветни здруженија во Скопскиот и Битолскиот вилает. Подоцна македонските стипендисти стануваат ’рбетот на српската вооружена пропаганда во Македонија. Забранета е од комунистичките власти во 1944 година, а својата активност ја обновува во 1993 година.

Наводи
------

1. ↑  Антони Гиза, Балканските държави и македонския въпрос, I. Македонските земи в края на XIX в. гл. 9. Отношението на албанците и другите съседи към Македония, Македонски Научен Институт ­ София, 2001.

Надворешни врски
----------------

* "Адреса бивших питомаца Друштва Св. Саве, родом из Македониjе - Српскоj народноj Скупштини", публикувано в "Грађа за Историју Македонског Народа", Том V, Книга I, Белград, 1988 г.
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 749 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **749** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 749 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Свети Петар и неговата мајка** — македонска епска народна песна.

Содржина
--------

Свети Петар оди во рајот, а по него оди мајка му. Тој лесно минува по мостот што води во рајот, додека таа не може да помине. Тогаш, св. Петар ѝ спомнува за нејзините гревови: кога ја посетила св. Никола и св. Илија преправени во просјаци, таа одбила да им даде храна, а кога најпосле им дала стар леб, веднаш се предомислила; кога била на кршевка, не им дала ништо на дечињата; кога била меанџика, виното го мешала со вода; а кога позајмувала брашно од сиромашните, заемот го враќала така што брашното го мешала со пепел. Поради нарпавените гревови, мајка му на св. Петар завршува во пеколот, а тој го моли бога три години и три дена да се смилува на неа. Најпосле, господ се смилува и му кажува на св. Петар да пушти јаже до пеколот за да ја извлече мајка му, заедно со 70 други грешни души. Меѓутоа, мајка му не им дозволува на грешниците да се фатат за нејзините ракави и тогаш господ го прекинува јажето, а таа паѓа на дното од пеколот.

Наводи
------

1. ↑  Томе Саздов, *Грива тресе, бисер рони* (епска народна поезија). Скопје: Заштита, 1970, стр. 11-14.
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 719 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **719** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 719 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 727 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **727** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 727 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 734 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **734** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 734 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
Сољани
**Сољани** (хрватски: *Soljani*) е село во Источна Хрватска, во околината на градот Жупања. Административно е дел од општината Врбања и се наоѓа на 12 километри од границата со Србија и 18 километри од границата со Босна и Херцеговина.

Население
---------

Според пописот од 2011 година, во Сољани живеат 1241 жители.

Култура и спорт
---------------

Во Сољани постои:

* Фудбалски клуб „Славонија"
* Oсновно училиште „Јосип Козарац"
* КУД „Славонија"
* КУД „Андрија Пекар"

Надворешни врски
----------------

* Сољани
* Сољани#2 Архивирано на 22 април 2016 г.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија место во Хрватска е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 899 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **899** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 899 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

* Русија - цар Николај II
* Германија - кајзер Вилхелм II
* Бугарија - кнез Фердинанд I (1887 — 1918)
* Грција - крал Георгиос I

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Сојузни во Првата светска војна** или **Сили на Антанта** — земјите кои се спротиствиле на Централните сили во Првата светска војна.

Членови на првобитната Тројна Антанта од 1907 година биле Француската Република, Британското Царство и Руското Царство. Италија се повлекла од сојузот со Централните сили, тврдејќи дека Германија и Австроунгарија ја започнале војната без претходна консултација со сите сојузници и дека алијансата била само дефанзивна. Таа влегла во војната на страната на Антантата во 1915 година. Јапонија била уште еден важен член на сојузот. Белгија, Србија, Грција, Црна Гора и Романија исто така биле членови на Антантата.

Договорот од Севр од 1920 година ги дефинирал главните сојузнички сили: Француска Република, Британското Царство, Италија и Јапонија. Сојузничките сили, освен главните сојузнички сили, биле: Ерменија, Белгија, Грција, Хеџаз, Полска, Португалија, Романија, СХС и Чехословачка.

Американското објавување на војна на Германија на 6 април 1917 година било поради прекршувањето на својата неутралност преку напаѓање на меѓународните бродови и Цимермановата телеграма испратена на Мексико. САД објавил војна на Австроунгарија во декември 1917 година. САД влегле во војната како „придружна сила", а не како формален сојузник на Франција и Обединетото Кралство, со цел да се избегне „странско мешање" во војната. Иако Отоманското Царство и Бугарија ги прекинале односите со САД, тие не си објавиле војна еден на друг.

Доминионите и Крунисните колонии на Британија дале голем придонес за воените напори на сојузничките, но немале независни надворешни политики во Првата светска војна со Британскиот воен кабинет кој вршел оперативна контрола на силите на царството. Владите на Доминионите го контролирале регрутирањето. Од почетокот на 1917 година, Воениот кабинет бил заменет со царскиот кабинет, каде што имале застапеност 
Доминионите.

Наводи
------

1. ↑  Albania in the Twentieth Century, A History: Volume I: Albania and King Zog ... By Owen Pearson
2. ↑  Мира Радојевиќ, Љубодраг Димиќ, Србија у Великом рати 1914 -1918, Слово љубве - Буквибукс, Скопје, 2018, стр. 133 - 136.
3. ↑  Karel Schelle, The First World War and the Paris Peace Agreement, GRIN Verlag, 2009, p. 24
4. ↑  „First World War.com - Feature Articles - The Causes of World War One".
5. ↑  „Section I, Articles 1 - 260 - World War I Document Archive".
6. ↑  „First World War.com - Primary Documents - U.S. Declaration of War with Germany, 2 April 1917".
7. ↑  Declarations of War and Authorizations for the Use of Military Force: Historical Background and Legal Implications Архивирано на 10 август 2006 г.
8. ↑  H.J.Res.169: Declaration of War with Austria-Hungary, WWI, United States Senate
9. ↑  Tucker&Roberts pp. 1232, 1264
10. ↑  Tucker&Roberts p. 1559
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 897 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **897** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 897 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

* Русија - цар Николај II
* Германија - кајзер Вилхелм II
* Бугарија - кнез Фердинанд I (1887 — 1918)
* Грција - крал Георгиос I

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Применета психологија** - употреба на психолошки методи и наоди од научната психологија за решавање на практични проблеми на однесување и искуство на луѓето животните. Менталното здравје, организациската психологија, бизнис менаџментот, образованието, здравството, дизајнот на производи, економијата, правото и законодавството се само неколку од областите под влијание на применета на психолошките принципи и наоди. Некои од областите на применетата психологија вклучуваат клиничка психологија, психологија за советување, еволутивна психологија, индустриска и организациска психологија, правна психологија, невропсихологија, психологија на професионално здравје, човечки фактори, форензичка психологија, инженерска психологија, училишна психологија, спортска психологија, сообраќајна психологија, психологија на заедниците, медицинска психологија. Покрсј тоа, голем број на специјализирани области во општото поле на психологијата имаат применети гранки (на пример, применета социјална психологија, применета когнитивна психологија). Сепак, линиите помеѓу специјализациите на подвидовите на психологијата и главните категории на применета психологија често се нејасни. На пример, психолог од човечки фактори може да користи теорија на когнитивна психологија. Ова може да се опише како психологија на човечкиот фактор или како применета когнитивна психологија.

Надворешни врски
----------------

* Мисли поврзани со Применета психологија на Викицитат

* Human Capital Initiative documents Архивирано на 23 мај 2015 г. from the American Psychological Society (now the Association for Psychological Science)
**Сино јајце-часовник со змeј** — фабержеово јајце и едне од педесет и двете скапоцени камења направени во рамките под надзор на Петар Карл Фаберже за руското царското семејство. Ова јајце располага со часовник и е дизајнирано, копирано од страна на Фаберже за неговата Војвотката од Марлборо јајце во 1902 година. Повеќето Фаберже стипендии биле објавени пред 2008 година, околу доделувањето и создавањето на јајцето до 1887 година, иако со некои значајни резервации поради недоследности меѓу Сината змија часовникот јајце и современите описи на 1887 јајце. Во 2012 година повторно откривање на Третото Кралско јајце од 1887 година ,каде што се објави на светот во март 2014 година, и се потврдува теоријата дека Сината змијата часовник била направена и испорачана во 1895 година на тогашниот цар на Русија, Николај II. Таа во моментов е во сопственост на принцот Алберт Втори и се чува во Монако.

Опис
----

За изработката на ова царско јајце е заслужен Мајкл Перикин од Фаберже продавницата. Јајцето стои на основа на злато, што е насликано во опалесцентен бело порцелански енемајл.. Три панели на основа на функција мотиви на покачено злато во четири бои, како претставник на науките и уметностите. Змијата, во собата со дијаманти се свиткува на штандот за поврзување на базата на јајцето и нагоре кон неговиот центар. Главата и јазичната точка на змијата на час, е наведена во римски броеви на бела лента што тече околу јајцето во близина на врвот. Оваа лента ротира во рамките на јајце да се укаже на тоа време, наместо змијата ротира околу јајцето. Ова прво јајце за царот од Фаберже со функција на часовник кој работи. Поголемиот дел од јајцето е емајлирано во проѕирно сина и има дијамант начичкано злато на лентата и дизајни на ѕвонење на врвот и на дното на јајцето. На секоја страна од јајцето извајаното злато се справи со лакови во "Ц" форма, во прилог на јајцето на врвот во близина на врвот и на долната половина на јајцето, во близина на центарот. Синото змеј часовник јајце содржи сафир , додека описите за 1887 јајце од Русија, Историскиот архив , во 1917 година попис на конфискуваното царско богатство и пренос на документи за јајце во 1922 година да се пресели од Аничков палатата на Совнарком да ги опише содржаните сафири Третото Кралско јајце се обнови во 2012 година, содржи сафири и постојано се вклопува во описот поврзано со јајцето од 1887 година.

Изненадување
------------

Бидејќи ова јајце е часовник кој работи, тоа не содржи изненадувања.

Поврзано
--------

* Фабержеово јајце

Наводи
------

1. 1 2 3 4  Lowes, Will; McCanless, Christel Ludewig (2001). *Fabergé Eggs A Retrospective Encyclopedia*. Lanham, Maryland: Scarecrow Press Inc. стр. 23. ISBN 0-8108-3946-6.

Надворешни врски
----------------

* Mieks Fabergé Eggs
Спектарот на виножитото
**Спектар** претставува состојба што не е ограничена на одредено множество вредности, туку варира неограничено во даден континиум. Првпат зборот се појавил во оптиката за објаснување на виножито од бои во видлива светлина кога истите ќе се оделат со користење на призма. Оттогаш се користи по аналогија и во многу други полиња.

Поврзано
--------

* Радиоспектар
* Електромагнетен спектар
* Видлив спектар
* Енергетски спектар
* Спектарски класи на ѕвездите
* Спектрометар
* Спектрограм

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Спектар" на Ризницата ? |

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија од областа на физиката е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* NDL: 00571717
* NKC: ph125903

 |

 |
**Прилозите** се неменливи зборови што ги дополнуваат првенствено глаголите по место, време, начин и количество.

Освен глаголите, тие можат да дополнуваат и придавки, именки и други прилози.
Според значењето прилозите се делат на:

1. **Прилози за место** : каде, близу, далеку, овде, таму, онде, горе, долу, натаму, наваму, напред, назад,однапред,одназад, лево, десно, налево, тука, некаде, никаде,секаде, дома, озгора, оздола итн.

2. **Прилози за време** : кога, вечер, утре, лани, денес, доцна, рано, тогаш, некогаш, никогаш, сега, одамна, некни, после, зимоска, зимава, понекогаш, оттогаш, бргу, дење, ноќе итн.

3. **Прилози за начин** : како, добро, лошо, силно, слабо, така, вака, инаку, онака, брзо, полека, машки, пријателски, тешко, смешно, тажно, некако, секако, јасно, чисто, високо, ниско итн.

4. **Прилози за количество и степен** : колку, малку, многу, толку, сосем, доста, неколку, николку, онолку, двојно, тројно, веќе, премногу итн.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Зборовни групи |
| --- |
|  |
| 
* број
* глагол
* заменка
* извик
* именка
* модален збор
* предлог
* придавка
* прилог
* сврзник
* честичка
* член

 |
|  |
| Лексикологија • Морфологија |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85056262
* GND: 4191574-4
* BNF: cb11991766t (податоци)
* NDL: 00577100
* NKC: ph202909

 |

 |
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 896 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **896** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 896 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

* Русија - цар Николај II
* Германија - кајзер Вилхелм II
* Бугарија - кнез Фердинанд I (1887 — 1918)
* Грција - крал Георгиос I

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Петта македонска ударна бригада** (познати и како **Прилепска ударна бригада**) била формирана на 2 август 1944 година во месноста Влашки Колиби, близу село Зборско, на планината Кожуф. Била формирана од 750 борци од Прилепско, со борците од Првиот баталјон „Мирче Ацев" на Втората македонска бригада и одредот „Трајче Петкановски".

Команден состав
---------------

Командниот состав на бригадата го сочинувале:

* Методија Попоски - Мајка - командант од 2 август до средина на октомври 1944 година
* Борис Стојановски - командант од средина на октомври 1944 година

Политички комесари биле:

* Ѓоре Велкоски - од 2 август 1944 година
* Пецо Атанасовски - Думбало - од средина на октомври 1944 година

Борбени дејства
---------------

Водела борби кај селата Капиново, Богомила на 12 и 13 август, Бреза (25 август) и Здуње (28 август), го ослободила Градско и срушила шест мостови на патот Велес-Градско. Откако била ставена под команда на Четириесет и деветтата (македонска) дивизија на НОВЈ (10 септември), со борби влегла во ослободен Прилеп (11 септември) до неговото повторно заземање од германските сили (21 септември). Ги продолжила борбите кај селата Степанци и Извор (на патот Прилеп-Велес, 23 септември), кај Бакарно Гумно и селата Големо Коњари (1 октомври), Ивањевци и Тројкрсти (на патот Прилеп-Битола, 2-6 октомври), Буково и Прентов Мост (на патот Ресен-Охрид, 13 октомври), кај реката Шемница (22 октомври), селата Глумово, Грчец и Сушево (на патот Скопје-Тетово, 25 октомври).

Учествувала во борбите за ослободување на Прилеп (29 октомври - 2 ноември), Ресен (5 ноември), и Охрид (7 ноември), по што ја запоседнала македонско-грчката граница на битолско-преспанското подрачје (ноември 1944). Подоцна влегла во составот на Осмата (македонска) дивизија на КНОЈ (25 декември) како нејзина втора бригада, овојпат за обезбедување на македонско-албанската граница.

Наводи
------

1. ↑  д-р Марјан Димитријевски „Македонската војска 1944-1945", Скопје, ИНИ, 1999 г. стр. ​99-102

 

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Македонски бригади во Народноослободителната војска на Југославија |
| --- |
|  |
| **Главен штаб** |
|  |
| 
* Прва македонско-косовска
* Прва македонска
* Прва македонска автобригада
* Втора македонска
* Трета македонска
* Четврта македонска
* Четврта македонска албанска
* Петта македонска
* Шеста македонска
* Седма македонска
* Осма македонска
* Деветта македонска
* Десетта македонска
* Единаесетта македонска
* Дванаесетта македонска
* Тринаесетта македонска
* Бригада „Гоце Делчев"
* Четиринаесетта македонска
* Петнаесетта македонска
* Петнаесетта крушевска македонска
* Шеснаесетта македонска
* Седумнаесетта македонска
* Осумнаесетта македонска
* Деветнаесетта македонска
* Дваесетта македонска
* Дваесет и прва македонска
* Прва егејска

 | Петокрака ѕвезда со срп и чеканПетокрака ѕвезда со срп и чекан |

 |
**Светска организација на пантомимичари** — организација која делува во насока на промовирање на пантомимата преку поврзување на пантомимичари и театри од повеќе земји и организирање на програми за учество на меѓународни фестивали на пантомимата. Една од главните активности на организацијата е организирањето и поддршката на настани за одбележување на Светскиот ден на пантомимата. Организацијата е основана во 2004 година и е со седиште во Белград. Моментен претседател е Марко Стојановиќ.

Историја
--------

Идејата за основање на Светска организација на пантомимичари за поекнува од страна на пантомимичарите Марко Стојановиќ и Офер Блум, кои се запознале во 1998 година додека заедно студирале на Меѓународното училиште за мимодрама во Париз „Марсел Марсо". Во следните неколку години, оваа идеја останала нереализирана заради презафатеност со обврски во нивните кариери. Во 2004 година, организацијата била конечно основана како невладина и непрофитна организација со седиште во Белград.

Непосредно по нејзиното основање, организацијата започнала со промовирање на пантомимата преку учество на фестивали и соработка со пантомимичари од повеќе земји, а активно се залагала и за прогласување на Светски ден на пантомимата. Така, првиот „Меѓународен ден на пантомимата" (француски: *Journée mondiale du mime*) бил одбележан на 22 септември 2011 година, но потоа денот продолжил да се одбележува на 22 март секоја година како „Светски ден на пантомимата". Светската организација на пантомимичари го смета 22 септември 2011 година за прв Светски ден на пантомимата, а 22 март 2012 година за втор, по што одбројувањето продолжило секоја година.

Поврзано
--------

* Пантомима
* Светски ден на пантомимата

Белешки
-------

* **а**  Одредувањето на датумите за одбележување на Светскиот ден на пантомимата е направено во чест на францускиот пантомимичар Марсел Марсо, кој е роден на 22 март и починал на 22 септември.

Наводи
------

1. 1 2  World Mime Day — Short history[*мртва врска*], „Светска организација на пантомимичари".

Надворешни врски
----------------

* World Mime Organisation, официјално мрежно место.
**Пецо Видимче** (Битола, 8 октомври 1921

 - Скопје, 12 октомври  2010

) — македонски сликар.

Животопис
---------

Пецо Видимче е роден на 8 октомври 1921 година во Битола, тогаш во Кралството на Србите, Хрватите и Словенците. Во 1952 година дипломирал ликовна уметност во Белград во класата на професорот Неделко Гвозденовиќ. Како стипендист на Фондот „Моша Пијаде" бил на студиски престој во Италија (1954) и Франција (1960). Во 1953 година станал член на Друштвото на ликовните уметници на Македонија (ДЛУМ) и учествувал во сите негови изложби. Во 1955 година заедно со уметниците Јован Димовски, Методија Ивановски-Менде, Перо Спироски и Борислав Траиковски ја основале групата ВДИСТ. Критиката високо ги оценува нивните дела.

Видимче имал самостојни изложби во Битола, Скопје и Куманово и учествува на групните во Југославија, Велика Британија и Италија. Предавал ликовна уметност во гимназијата „Георги Димитров" во Скопје.

Починал на 12 ноември 2010 година во Скопје.

Награди
-------

* Награда „4 Ноември" за ликовна уметност (1960)
* Награда „13 Ноември" за ликовна уметност (1976)
* Трета награда на Извршниот совет на Социјалистичка Република Македонија (1977)
* Македонски пејзаж (1977)
* Нерешки мајстори (1977)
* Награда „11 Октомври" за животно дело (1982)

Наводи
------

1. 1 2 3  Андоновска, Ленче; Ѓоргиевски, Науме, Николов, Благој, Огненовски, Трајко, Пешевска, Гордана, Стефановска, Анета, Талеска, Светлана (2007). *Значајни личности за Битола*. Битола: НУУБ „Св. Климент Охридски" – Битола. стр. 42. ISBN 978-9989-2783-0-3.CS1-одржување: повеќе имиња: список на автори (link)
2. 1 2 3 4 5 6 7  „Пецо Видимче". Daily Macedonia. 2010-11-16. Посетено на 2019-01-26.
Горно Подунавје во близина на Апатин
**Горно Подунавје** е специјален резерват на природата кој се наоѓа во Војводина. Резерватот е остаток од некогашните пространи поплавени подрачја на Подунавјето. Го прават неколку одвоени целини: Моншторско мочуриште, Апатинско мочуриште и подрачјето на Штрпац, Козара и Карапанџа. Се наоѓа во алувијалната рамнина и тераса на левиот брег од Дунав, со надморска височина од 80-88 метри, со изразен микрорелјеф веднаш до границата со Унгарија до Богоево, во должина од 64 км и површина од 19,648 хектари.

Положба
-------

Подрачјето на резерватот е збир од водени и копнени екосистеми. Најголемата површина ја заземаат мочуришниот тип на шуми кои секогаш се поплавуваат. Вакви изворно сочувани биотопи ретко можат да се најдат во Европа. Заедно со десниот брег и поплавуваните предели на Барања во Хрватска, кои се познати како Копачко мочуриште, и со поплавуваните области Карапанџа во Унгарија, тие заедно прават една природна целина.

Особености
----------

Геолошката градба е претставена со квартерни творби кои прават слој на плиоценски седименти. Земјата ја создаваат алувијалните речни наноси и тоа воглавно свеж алувиум, кој секогаш одново се таложи при секое излевање на Дунав. Се јавува и мочуришно земјиште со слој на глеа во долните слоеви, а на повисоките места се среќава мочуришна црница и чернозем, со појава на одделни места на солена земја. Дунав со својот тек, заедно со неговите меандри и поплавени места, дава основен белег на Горното Подунавје. Бавно течејќи, Дунав во овој предел прави ракавци, меандри, забавени текови, и се разлива во бари и мочуришта. Специјалниот резерват на природата Горно Подунавје е значаен центар на биоразновидност. Постои висок степен на диверзија на вегетациски типови кои се претставени со 156 различни синтаксономски единици во рамки на 14 класи, 18 редови, 32 фамилии и 51 растителни родови, кои заедно сочинуваат преку 1000 растителни видови. Од фауната присутни се: 55 вида на риби, 11 вида водоземци, 9 вида на влекачи, 230 вида на птици и 51 вида на цицачи. Постојат и голем број на безрбетници, од кои се издвојуваат пеперутките, со преку 60 видови на дневни пеперутки.

Заштита
-------

Поради своите исклучителни природни вредности, Горно Подунавје, во 1989 година, беше прогласено за меѓународно значајно живеалиште на птици (ИБА). Горно Подунавје е составен дел на потенцијалниот резерват на биосфера Драва-Мура и се наоѓа на списокот на потенцијално важни подрачја за впишување во списокот на Рамсарската конвенција.

Поврзано
--------

* Природни резервати во Србија
* Дунав
* Бачко Подунавје

Надворешни врски
----------------

* СРП Горње Подунавље[*мртва врска*] (српски)
**Стара џамија** — османлиска џамија во поранешното село Отушиште, денес маало на селото Теарце, Тетовско. Му припаѓа на Тетовското муфтиство на ИВЗ и прогласена е за значајно културно наследство на Македонија.

Архитектонски опис
------------------

Џамијата се наоѓа во центарот на селото, на главната улица „Маршал Тито". Од сите страни е обиколена со улици и нема двор. Од североисточната страна има стара воденица, која сè уште работи. Џамијата е од типот на еднопросторни ашхаб-џамии на квадратна основа и покриена е со покрив на четири води и има масивни камени ѕидови. Влезот е преку затворен трем, каде се доградени чешми. На челната стена лево и десно од влезната врата има по еден михраб. Вратата има украсни геометриски елементи и стилизирани метални розети со алки. Во молитвениот простор доминира слепата дрвена купола, обработена со шарени цветни мотиви. Михработ е украсно обработен и поставен на југоисточниот ѕид со минбер во аголот. На северозападниот ѕид со дрвена конструкција е поставен махвил (галерија). Ѕидовите се украсени и со рамномерно поставени цветни елементи. Минарето е поставено на северозападниот агол на џамијата. Тоа е многуаголно, со основа од обработен бигор и завршува со конусен покрив. Преодот кон шерефето е украсен со стакалктити. На минарето се вградени две плочи. Eдната e камена, на која стои исламската година „1324", односно 1906 - 1907 по грегоријанскиот календар; другата е мермерна со истата година, како и годината на реконструкција — 1988.

Поврзано
--------

* Културно наследство на Македонија во Општина Теарце

Наводи
------

1. ↑  *Список на заштитени добра. Состојба до 31.12.2012*. Скопје: Управа за заштита на културното наследство.
2. ↑  „Стара џамија". Управа за заштита на културното наследство. Архивирано од изворникот на 2014-03-13. Посетено на 14 април 2014.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Културно наследство во Општина Теарце |
| --- |
|  |
|  | Археолошко наоѓалиште „Два Бреста" (Лешок)  •  Археолошко наоѓалиште „Црници" (Лешок)  •  Гроб на Кирил Пејчиновиќ (Лешок)  •  Црква „Св. Атанасиј" (Лешок)  •  Црква „Успение на Пресвета Богородица" (Лешок)  •  Црква „Св. Архангел Михаил" (Непроштено)  •  Стара џамија (Отушиште)  •  Археолошко наоѓалиште „Долги Грм" (Слатино) |  |

 |
**Пече чича ракију** (позната и како **Чича пече ракију**) е народна српска (војводинска) шегобијна песна. Може да се класифицира како боемска, бекриска или тамбурашка песна.

Текст
-----

Чича пече ра-акију,  

затворио а-авлију,  

Један безобразан  

Сакри се за казан,  

Па му попи ра-акију!  

Ја забацих у-удицу,  

На гараву цу-цурицу,  

То јој чула нана,  

Па јој није дала  

Изаћи на улицу!  

А и ја сам мо-момак фин,  

Као да сам бабов син,  

Седим, пијем, пушим  

И шприцере рушим,  

Нарав ми је весела.

Надворешни врски
----------------

* **Пече чича ракију** во изведба на *Седам Младих*[*мртва врска*]
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 68 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **68** година. 
Ова е **список на државни водачи** во  j=32
| slen=38
| sublen=3
| invert=no
| triangle check=
|ignore\_errors=false
|error\_category=
|no\_category=false

|dbg\_in=\_IN:\_i2=30\_sublen3=3\_j4=u\_min=38
|dbg=no
}} година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Сизиф** — херој од старогрчката митологија, познат по персонификацијата на залудната работа.

Сизиф.
Сизиф бил син на Еол (богот на ветровите) и бил најмудар во древните времиња. Се оженил со ќерката на Атлант, Меропа, една од Плејадите.

Живот и дела
------------

Еднаш Сизиф му го покажал на речниот бог Азоп вртилиштето на Зевс, а овој за возврат му ветил дека ќе избие студен извор со вода во градот Елфира, подоцнежниотКоринт кој го основал самиот Сизиф. Поради тоа предавство Зевс решил да го казни Сизиф со тоа што го пратил богот на смртта Танатос да го одведе Сизиф долу во мрачното царство на Ад. Сизиф успеал да го закова богот на смртта така да никој на земјата не умирал додека не дошол Арес богот на војната да го ослободи. Откако Танатос се ослободил пак отишол по Сизиф. Но, итриот Сизиф знаел дека кога тогаш ќе дојдат по него па и наредил на жена си откако ќе го одведат да не го погребува неговото тело, нити да дава задушница или какви било жртви на боговите. Подземните богови Ад и Персефона долго време чекале жртва од жена му на Сизиф но попусто. Тогаш итриот Сизиф му рекол на Ад да го пушти за да отиде кај жена си и ја наговорил да почне да принесува жртви за боговите. Ад го пуштил, а овој нормално почнал пак да пирува и да се радува бидејќи бил единствениот кој успеал да се врати од царството на умрените. Ад многу лут и разгневен повторно го пратил Танатос и овој повторно му ја земал душата. Подземните богови токму за ова го осудиле Сизиф така што требало да тркала еден голем камен од рамницата па сè до врвот на еден рид. Кога мислел дека го истуркал на врвот, каменот му се лизгал од рацете и повторно се тркалал надолу, така што тој морал од почеток да го турка нагоре и никако не можел да стигне до целта. Затоа по примерот на тој безмислен напор на Сизиф, дури и денеска секој претежок или безмислен труд се вика „сизифов камен" или „сизифов труд".

Сизиф како мотив во уметноста и во популарната музика
-----------------------------------------------------

* „Сизиф" (англиски: *Sysyphus*) — песна на британската рок-група „Пинк флојд" од 1969 година.

Наводи
------

1. ↑  Robert Grevs, Grčki mitovi, Nolit, Beograd, 1992, str. 189 -191.
2. ↑  Discogs, Pink Floyd – Ummagumma (пристапено на 13 февруари 2021)

Поврзано
--------

*Митот за Сизиф*, есеј на Албер Ками.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 67258418
* LCCN: no2014082839
* GND: 118614797
* SELIBR: 242260
* SUDOC: 078600707
* BNF: cb12078609k (податоци)
* NKC: jo2016908762

 |

 |
**Сидра Робинсон Вокс** (28 јуни 1962 - 13 јули 2013) била феминистичка вајарка и учителка по уметност. Таа станала членка на Друштвото на вајари во 2001 година и на Друштвото на уметници во Питсбург во 1999 година.

Биографија
----------

Сидра Р. Вокс е родена на 28 јуни 1962 година во Јута. Живеела во Минеаполис до 5-годишна возраст, а потоа во Калифорнија од 5 до 7-годишна возраст, пред таа и нејзиното семејство да се преселат во Питсбург, каде што живеела во текот на средното училиште. Вокс учела на Универзитетот Сетон Хил, каде што добила диплома по театар во 1985 година. Во 1995 година, таа се вратила во Сетон Хил, каде што завршила со работа за сертификација за уметничко образование. Од 2000 до 2013 година, Вокс работела како учител по уметност во помладото училиште „Шејдисајд академија".

Работата на Вокс ја проучувала женската фигура во теракота и била вкоренета во традиционалната и феминистичката историја на уметноста. Скулптурите на Вокс се прикажани во Музејот Бруклин, Американскиот еврејски музеј, фестивалот за уметности Три реки, еснафот на занаетчиите во Манчестер и бројни галерии во Питсбург.

Вокс починала на 13 јули 2013 година од рак на дојка.

Награди
-------

* Награда Вивијан Леман за портрети, Друштво на вајари @ 75 години, Американски еврејски музеј, Питсбург, PA 5-12 септември 2010 година
* Групацијата Фулбрајт Хејс во странство Грант, уметност и општество: Образовно партнерство Бразил/САД, спонзорирано од Центарот за латиноамерикански студии/Универзитетот во Питсбург и музејот Енди Ворхол. Рио де Жанеиро и Баија: 7 јули - 8 август 2009 година.
* Програма за наставни стипендии на Пол Г. Варанаси; Каџурахо; заедница на резбари на камен, Мамалапурам; Храмот Меенакши-Сундаресвара, Мадураи; Пештерите Елора, Аурангабад; Пештерите на елефанта, Мумбаи, меѓу другите места, ноември 2005 година
* Поканет член на панелот за Women in Art: The Tradition Continues Symposium, Универзитетот Сетон Хил, Гринсбург, ПА, 2005 година
* Првата ноќ во Питсбург: предводеше група жени да направат фенер за проектот Лантерн, Питсбург, ПА, 2000 година

Наводи
------

1. ↑  „Cydra R. Vaux : CV" (PDF). *D1lfxha3ugu3d4.cloudfront.net*. Посетено на 2016-05-07.
2. ↑  „Cydra R. Vaux (1962-2013)". *Woman Sculpture*. Посетено на 2 August 2021.
3. 1 2  „Obituary: Cydra Vaux / Shady Side Academy art teacher, sculptor". *Pittsburgh Post-Gazette*. Посетено на 2016-10-24.
4. ↑  „Brooklyn Museum: Cydra Vaux". *www.brooklynmuseum.org*. Посетено на 2016-10-24.

Надворешни врски
----------------

* Официјална веб страна
**„Рој"** – југословенски филм од 1966 година, во режија на Миодраг Миќа Поповиќ, кој е автор и на сценариото, заедно со Борислав Михајловиќ Михиз. Главните улоги ги толкуваат: Мира Ступица, Раде Марковиќ, Светолик Никачевиќ, Данило Бата Стојковиќ, Оливера Катарина.

Синопсис
--------

За време на Првото српско востание, во 1804 година, во штотуку ослободената земја ѝ се суди на една Србинка, обвинета дека го предала својот маж на Турците. Во текот на судењето се плетат сложените нишки на вистината, сè додека еден мудар пчелар, Турчин, не ги согледа вистинските мотиви за предавството...

Наводи
------

1. ↑  РТС, Рој (пристапено на 13.11.2022)

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија филм е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Аутизам-редење- лименки 2. уредување
Спектар на аутизм, исто така познат како **спектар на аутистични нарушувања** или **аутизам** е низа на невроразвојни нарушувања кои вклучуваат аутизам, Аспергеров синдром и други сродни состојби. Кај поединци на спектарот присутни со два типа на симптоми: проблеми во социјалната комуникација и социјалната интеракција и ограничени, повторувачки начини на однесување, интереси или активности. Најчесто симптомите почнуваат да се препознаваат помеѓу една до две години возраст. Долгорочните проблеми може да вклучуваат потешкотии во создавањето и одржувањето на врските, задржувањето на работата и извршувањето на секојдневните задачи.

Причинителот на нарушувањата од аутистичниот спектрум не е сигурно познат.[3]

Во ризични фактори спаѓаат да се има постар родител, семејна историја и одредени генетски состојби.

Дијагнозата се заснова на симптомите.

Дијагностичкото и статистичко упатство за ментални нарушувања, Петто Издание го редефинирало спектарот на аутистични нарушувања, па покрај аутизам, Апергеров синдром, первазивно наружување на развојот, го вклучило и детското дисенгративно нарушување.

Во 1998та година, студија на Ендру Вејкфилд ја дала сугестијата дека ММР вакцината може да предизвика аутизам. Оттогаш, научни студии ја отфрлиле последичната врска помеѓу ММР вакцината и аутизам.

Наводи
------

1. 1 2  American Psychiatric Association (2013). „Autism Spectrum Disorder. 299.00 (F84.0)". *Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fifth Edition (DSM-5)*. Arlington, VA: American Psychiatric Publishing. стр. 50–59. doi:10.1176/appi.books.9780890425596. ISBN 978-0-89042-559-6.
2. ↑  Comer, Ronald J. (2016). *Fundamentals of Abnormal Psychology*. New York: Worth /Macmillan Learning. стр. 457.
печатење весник со офсет печатар
**Печатење** е пренос на текст или слики, обично со мастило на подлога за печатење (најчесто хартија) со користење на печатарска машина.

Историја на печатење
--------------------

Во историјата е запишано дека древните Египќани пронашле  материјал со име папирус на којшто можело да се пишува. Папирус бил изработен со лепење и спојување на исушени стебла од растението папирус. За евидентирање и чување на симболите на папирус се користело мастило од сипа, а како држала за пренос се користеле шупливи стебла од бамбус или перо. Подоцна хартијата била откриена од страна на Кинезите, и таа се усовршувала натаму во годините.

Пораките долго време се пишувале рачно на хартија или на животинска кожа. Рачно пишување  било премногу бавно, особено ако требало да се прави повеќе од една копија. И книгите се пишувале рачно на хартија, така што тие, биле вистинска реткост на располагање на мал број на луѓе. Многу години луѓето биле во потрага по начин за да создаваат порака во форма од која ќе можете да направите повеќе копии, без да имаат повеќе време за пишување секогаш кога тие имале потреба.

* 161. првиот печатен весник.
* 1787 метална преса за печатење (150 отпечатоци на час ).
* 1796 - пронајдок на методи на размножување (техника литогравија).
* 1805 првата машина за леење на оловни букви.
* 1812 првата печатарска машина со механичко движење (400 отпечатоци на час ).
* 1839 година. - пронаоѓање на фотографии.
* 1843 година. - почеток на производство на хартија од дрвја.
* 1862 првата ротациска машина.
* 1875 првата вртежна машина за весници за големи изданија.
* 1881 - почнува употребата на автоматско пишување (autotype) - репродукција на оригиналот, што е основа на модерната репродукција на слика за сите методи за печатење.
* 1884 првата машина за копирање писма.
* Периодот на автоматизација (1900-1950)
	+ примена на фото постапки.
	+ воведување на автомат за табак  (хартија)
	+ 1904 година - пронајдок на офсет печатење.
	+ 1930 првата машина за печатење во боја.
Логото на Скудетото, со трите бои на италијанското знаме: зелена, бела и црвена.
**Скудето** е карактеристична значка во облик на штит со боите на италијанското знаме, која се става на дресот на екипата која во претходната сезона го освоила италијанското првенство. Во проширена смисла на зборот "Скудетото" може да значи победа во најсилната италијанска лига или шампионска титула.

Скудетото било воведено во сезоната 1924-1925, кога за првпат оваа значка носена на дресот од страна на играчите на тогашниот првак на Италија Џенова.

Рекордер е екипата на Јувентус со освоени 35 скудета.


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Портал   „Спорт"*** |
|
**Рудници и железарница „СКОПЈЕ"** – металуршки комплекс за добивање и преработка на железо и челик. Најголем објект на црната металургија во Македонија.

Историја
--------

Проектиран е од 1959 година, граден од 1961 година, а работи од 1967 година. Изградени погони: Топилница (за производство на сурово железо во 5 електропечки, секоја со капацитет од 20 до 30 МЊ); Челичарница (за рафинирање на железото до нискојаглероден челик); Валавница за слабови и лимови (т.н. Топла валавница); Валавница за тенки ленти (т.н. „Полуконти") и Ладна валавница (во која се врши и топло поцинкување и пластифицирање на дел од лентите); Енергетика и др. Рудниците во Осломеј и Дамјан, поради лошиот квалитет на железната руда се затворени во втората половина на 1980-тите, а Топилницата во почетокот на 1990-тите години. Првобитно е замислено производство од 400.000 т годишно, но подоцна варирало. Челикот е произведуван најнапред во претворач, а денес исклучиво во електропечка. Најпродуктивен период е од 1973 до 1987 година. Со приватизирањето на одделни погони, од 2000 година. наваму, производството повторно заживува. Во рамките на МАКСТИЛ, со претопување на отпадно железо во електропечка и постојано инвестирање во зголемувањето и модернизирањето на производството, како и заштитата на животната средина, производството ги надминува претходните рекорди. Во рамките на „Митал" продолжува производната програма на Ладна валавница, посебно поцинкувањето на ленти. Во „Скопски легури" се произведуваат фероманган и други феролегури, додека делот „Енергетика" работи во состав на „ЕЛЕМ" (дел од поранешното Електростопанство на Македонија). Со ваквото заживување на компаниите-наследнички на Рудници и железарница „Скопје", овој сегмент станува значаен во вкупната индустриска и извозна активност во РМ.

Галерија
--------

Наводи
------

1. ↑  Хаџи Јорданов, С (1998). *Производство на челик во Макстил АД – Скопје, студија,*. Скопје: Технолошко-металуршки факултет.
2. ↑  „РУДНИЦИ И ЖЕЛЕЗАРНИЦА „СКОПЈЕ"". *Macedonism*. 23 октомври 2018. Посетено на 26 октомври 2018.