**Центарот за граѓански слободи** ( украински: *Центр Громадянських Свобод* ) е украинска организација за човекови права предводена од украинската адвокатка Олександра Матвичук. Основана е во 2007 година, со цел да се изврши притисок врз владата на Украина да ја направи земјата подемократска. Организацијата ја доби Нобеловата награда за мир за 2022 година, заедно со Алес Бјалијатски и руската организација Меморијал .

Историја
--------

**Мисија**

Воспоставување на човекови права, демократија и солидарност во Украина и регионот на ОБСЕ за афирмација на човечкото достоинство.

**Визија**

CCL е еден од водечките актери во Украина, кој влијае врз формирањето на јавното мислење и јавната политика, го поддржува развојот на граѓанскиот активизам и активно учествува во меѓународните мрежи и акциите за солидарност за промовирање на човековите права во регионот на ОБСЕ.

Центарот за граѓански слободи е основан во Киев, Украина на 30 мај 2007 година. Организацијата е ангажирана во воведување законски измени во обид да ја направи Украина подемократска и да ја подобри јавната контрола на агенциите за спроведување на законот и судството. Еден од фокусите на организацијата е ажурирањето на Кривичниот законик на Украина .

Во времето на протестите на Евромајдан во 2013-2014 година, групата го започна проектот Еуромајдан СОС за да обезбеди правна поддршка на демонстрантите кои учествуваа во протестите на Евромајдан и да ги надгледува злоупотребите направени од безбедносните сили на тогашниот претседател Виктор Јанукович .

По руската анексија на Крим во 2014 година и почетокот на војната во Донбас (исто така во 2014 година), организацијата започна да го документира политичкиот прогон на Крим и злосторствата на територијата контролирана од поддржаната од Русија сепаратистичка Народна Република Луганска и Народна Република Доњецк. Организацијата, исто така, започна меѓународни кампањи за ослободување на незаконски затворени луѓе во Русија, руско анектираниот Крим и Донбас .

По руската инвазија на Украина во 2022 година, Центарот за граѓански слободи исто така започна да ги документира руските воени злосторства извршени за време на војната. Норвешкиот Нобелови комитет во 2022 година рекол дека организацијата „игра пионерска улога барајќи ги виновните страни одговорни за нивните злосторства ".

На 7 октомври 2022 година, Центарот за граѓански слободи ја доби Нобеловата награда за мир за 2022 година, заедно со Алес Бјалијатски и руската организација Меморијал.   Ова била прва Нобелова награда доделена на украински граѓанин или организација. За време на прес-конференцијата на 8 октомври 2022 година, раководителот на Центарот за граѓански слободи , Олександра Матвичук, признал дека ниту украинскиот претседател Володимир Зеленски, ниту кој било друг (украински) владин функционер не му честитал на Центарот за граѓански слободи за добивањето на Нобеловата награда. Матвичук рекол дека можеби се обиделе, но можеле да бидат неуспешни бидејќи таа и нејзината колешка „штотуку се враќале од службено патување".

Во ноември 2022 година, Олександра Матвичук ги повика земјите да и дадат оружје на Украина за ослободување на окупираните територии во Украина како најдобар начин да се запрат долготрајните злосторства што ги прави Руската Федерација.

Име
---

Според статутот на организацијата, целото име на организацијата е **Центар за граѓански слободи Организација на граѓанското општество**, а скратената деноминација е **Центар за граѓански слободи**. На својата веб-страница, организацијата најмногу се нарекува себеси **Центар за граѓански слободи** .

Наводи
------

1. ↑  „Oleksandra Matviychuk – Ukraine | Coalition for the International Criminal Court". *www.coalitionfortheicc.org*. Посетено на 17 August 2021.
2. 1 2  „Ukraine's Center for Civil Liberties becomes one of Nobel Peace Prize laureates". *Ukrinform* (англиски). 7 October 2022. Посетено на 7 October 2022.
3. 1 2 3 4  Todorov, Svetoslav (14 February 2022). „Meet Oleksandra Matviichuk from Ukraine". *Friedrich Naumann Foundation* (англиски). Посетено на 7 October 2022.
4. 1 2  Specia, Megan; Mykolyshyn, Oleksandra (7 October 2022). „Ukraine's Center for Civil Liberties was documenting rights violations long before Russia's full-scale invasion". *The New York Times* (англиски). ISSN 0362-4331. Посетено на 8 October 2022.
5. 1 2  „The Nobel Peace Prize 2022". *NobelPrize.org* (англиски). Посетено на 7 October 2022.
6. 1 2  „Nobel Peace Prize to activists from Belarus, Russia, Ukraine". *Onmanorama* (англиски). 7 October 2022. Посетено на 7 October 2022.
7. ↑  „Belarus, Ukraine, Russia activists win Nobel Peace Prize". *BBC News* (англиски). 7 October 2022. Посетено на 7 October 2022.
8. ↑  „Oleksandra Matviichuk". *religiousfreedom.in.ua*. Посетено на 17 August 2021.
9. ↑  „Nobel peace prize given to human rights activists in Belarus, Russia and Ukraine". *The Guardian* (англиски). 7 October 2022. Посетено на 7 October 2022.
10. ↑  „Nobel peace prize 2022 awarded to human rights campaigners in Ukraine, Russia and Belarus – as it happened". *The Guardian* (англиски). 7 October 2022. Посетено на 7 October 2022.
11. 1 2  Yurii Korogodskyi (8 October 2022). „We hope to create an international tribunal and punish Putin and Lukashenko, – Central Committee on the Nobel Prize". *Lb.ua [uk]* (Ukrainian). Посетено на 8 October 2022.CS1-одржување: непрепознаен јазик (link)
12. ↑  „Nobel Peace Laureate Calls for Weapons to Free Ukraine". Посетено на 28 November 2022.
13. ↑  „Statute of Centre for Civil Liberties Civil Society Organisation – new version" (PDF). *Centre for Civil Liberties*. 27 June 2022. Архивирано од изворникот (PDF) на 7 October 2022. Посетено на 7 October 2022.

Надворешни врски
----------------

* Матична страница
* Center for Civil Liberties on Nobelprize.org
* 
*