Зградата на Националниот музеј
Будимпешта, Унгарски национален музеј
**Унгарскиот национален музеј** (унгарски: *Magyar Nemzeti Múzeum* ) е основан во 1802 година и е национален музеј за историја, уметност и археологија на Унгарија, вклучувајќи ги и областите кои не се во модерните граници на Унгарија, како што е Трансилванија; тоа не треба да се меша со збирката на меѓународната уметност на Унгарската национална галерија. Музејот е во Будимпешта VIII во наменски изграден неокласичен објект од 1837-47 година од архитектот Михаj Полак.

Историја
--------

 Главното скалило
Унгарскиот национален музеј почнал да се формира во 1802 година, кога грофот Ференц Сечени ја основал Националната библиотека на Сечени. Година дена подоцна следувала донацијата на минерална колекција од сопругата на Сечени. Ова довело до создавање на Унгарскиот национален музеј како музеј за општа и природна историја, а не само библиотека. Во 1807 година, националниот парламент на Унгарија ја усвоил легислативата за новата институција и побарал од нацијата да му помогне на музејот со донации.

Унгарскиот парламент од 1832-1834 помогнал и во растот на музејот. Парламентот изгласал давање половина милион форинти за да помогне во изградбата на нова зграда за музејот. За ова време бил основан унгарскиот Национален историски музеј во рамкките на Унгарскиот национален музеј. Подоцна во 1846 година, музејот се преселил на сегашната локација Múzeum krt. 14-16. Овде музејот е сместен во неокласична стилска зграда дизајнирана од Михај Полак.

Во 1848 година Унгарскиот национален музеј одиграл голема улога во Унгарската револуција. Револуцијата била делумно поттикната со читање на 12 точки и познатата песна на Шандор Петефи, „Немзети дал", на предните скали на музејот. Ова му помогнало на музејот да биде идентификуван како главен национален идентитет на Унгарија. Во спомен на револуцијата биле додадени две статуи во музејот. Првата е статуа на Јанош Арањ, која била претставена во 1883 година. Подоцна во 1890 година веднаш до скалите на музејот била поставена спомен-плочан на Шандор Петефи. Освен тоа, Горниот дом на парламентот во текот на овој период ги одржувал своите седници во Свечената сала на музејот. Ова траело до изградбата на новата зграда на парламентот. Денес пред музејот се одржуваат пригодни свечености за Националниот ден на сеќавањата на 1848 година.

Во 1949 година, со закон било наложено етнографскиот и природонаучниот дел од Унгарскиот национален музеј да се отцепат од главниот музеј, и денес се Унгарски музеј за природонаучна историја и Етнографски музеј. Ова, исто така, помогнало во основањето на модерната Националната библиотека. Сите овие посебни музеи сѐ уште се меѓусебно поврзани и други музеи и споменици се поврзале со нив со текот на времето. Најнов додаток бил музејот на замокот Острогон, кој се приклучил во 1985 година.

Изложби
-------

 Византиските емајлирани плочки од круната на Мономах од 11 век, кои го прикажуваат Константин IX Мономах и царица Зое; еден од меѓународно познатите објекти во колекцијата
Унгарскиот национален музеј има седум постојани изложби. Општата историја на Унгарија е опфатена во два дела: археологијата од праисторијата до периодот на Аварите, кој завршува во 804 година на првиот (основен) кат („На исток-западната граница"), и историјата од 804 година до денешно време на првиот кат. Изложбата покрива теми од времето на Арпадите, долгата турска окупација, Трансилванија и кралска Унгарија. Помодерната и современа опфатена историја започнува со војната за независност на Ракоци, покажувајќи различни делови од неговата воена облека и разни монети. Потоа, делот за историја завршува со порастот и падот на комунистичкиот систем во Унгарија. Во друга сала на вториот кат може да се дознае за унгарските научници од дваесеттиот век. Собата на првиот кат ја прикажува средновековната унгарска наметка за крунисување.

Постојаната изложба на приземјето е фокусирана на средновековни и ранонововековни камени натписи и резби. Оваа изложба разгледува разни камени мошти и резби кои се направени во нив. Поголемиот дел од предметите во оваа колекција беа откриени во текот на 1960-тите и 1970-тите години, кога биле барани реликвиите заостанати после Втората светска војна. Конечно, една од постојаните изложби е сместена во подрумот на музејот. Тоа е изложба на римски лапидариуми, која е колекција на древни римски камени натписи и резби.

Градба
------

 Архитект, Михаj Полак (1773-1855) со скица на музејот
Зградата каде што се наоѓа Унгарскиот национален музеј е изградена помеѓу 1837-1847 година. Стилот на главната зграда бил поставен во неокласичен стил и бил дополнет од други уметници со статуи, слики и друга архитектура. Статуите на влезот биле направени од Рафаел Монти од Милано. Една од нив е познатата статуа на алегориската фигура на Унгарија, држејќи штит со унгарски грб. Од страните на оваа фигура од една страна се наоѓа Науката, а од другата Уметноста. Освен тоа, сликите што биле на скалите и на таванот од 1875 година биле направени од Карој Лоц и Мор Тан. Исто така има и градина која се користи првенствено за разни концерти. Тука настапувале разни уметници, меѓу кои Франц Лист. Денес градината е место на музејскиот фестивал.

Сцени од филмот Евита, во кој глумеше Мадона, биле снимени на влезните скали. Сцената прикажувала како ковчегот со телото на Ева Перон се внесува во владината зграда „Буенос Аирес" за да лежи во државата.

Поврзано
--------

* Севсово богатство
* Список на музеи во Унгарија

Наводи
------

Надворешни врски
----------------

* Официјален веб Архивирано на 21 мај 2017 г. - страница на **Унгарскиот национален музеј** Архивирано на 21 мај 2017 г. - (англиски)
* Музеи во Будимпешта Архивирано на 24 август 2020 г. - (унгарски)