***Дом за бесење*** (српскохрватски: *Дом за вешање/Dom za vešanje*) — југословенски љубовен драмски филм од 1988 година во режија на Емир Кустурица. Дејствието во филмот ја раскажува припадноста на млад Ром со волшебни моќи, кој е измамен да се вклучи во ситни злосторства. Филмот бил снимен во Сараево, Скопје и Милано. Се смета за едно од најголемите филмски остварувања на Кустурица и бил избран како југословенски предлог за Оскар за најдобар странски филм на Шеесет и второто доделување на наградите Оскар, но не бил номиниран.

Кратка содржина
---------------

**Разоткривачко предупредување: *Следат подробности што го разоткриваат дејствието и/или расплетот.***
Во оваа жива приказна чиешто дејствие се одвива во поранешна Југославија, прочуениот млад Ром со телекинетички способности Перхан е заведен од светот на брзата заработка со ситно злосторство коешто се заканува да го уништи него и оние кои ги сака.

Злосторникот Ахмед го убедува да ги напушти својата пожртвована баба и девојката која ја сака, како и да ги употреби своите моќи за незаконски да заработи пари. Додека прераснува во возрасен маж и го учи злосторничкиот занает, момчето ја бара својата сестра, која би требало да се наоѓа на операција на ногата, и се обидува да заштеди пари како би можел да го оствари својот сон да се врати дома и да се венча со девојката на своите сништа.

Критички осврт
--------------

Филмот може да се окарактеризира како уметнички обид една млада, но богата судбина на вонбрачно дете родено во врска меѓу Ромка и војник да се преточи во општа слика на животниот пат. Никој не може така силно и вистинито да го исцрта ликот на оној кој ги презема злото, несреќата и човечкото патење како човек кој никаде не припаѓа, не е ниту Ром ниту нешто друго. Тешко дека целокупната животна вистина може така лесно да се обедини како што е случајот со Перихан и неговата положба. Момчето кому животот му ја носи смртта на мајка си, а татко му засекогаш го напушта, останува да живее со баба си во немаштија, но само материјална, а неговата личност ги обединува искуството, љубовта и виталноста на моралната личност.

Верувајќи дека само почитувањето може да го спаси човека од пеколот и дека само така човек може да воспостави рамнотежа со природата којашто е, по нејзино мислење најважна за човековиот живот, бабата создава лична филозофија и знаење коешто му го пренесува на Перихан. Тоа го чини додека заедно собираат кречен камен којшто го продаваат и од тоа живеат обајцата, Перхановата помлада сестра и неговиот вујко којшто е безделничар и староградски женкар, што е спротивно на Перхан и баба му, но сепак задржува привлечност и некоја чудна топлина и духовност наследена од бабата.

Глумечки состав
---------------

| Глумец | Улога |
| --- | --- |
| Давор Дујмовиќ | Перхан |
| Бора Тодоровиќ | Ахмед |
| Љубица Аџовиќ | Хатиџа |
| Хуснија Хасимовиќ |  |
| Синоличка Трпкова | Азра |
| Забит Мемедов | Забит |
| Елвира Сали | Данира |
| Суада Каришик | Џамила |
| Предраг Лаковиќ |  |
| Мирсад Зулиќ |  |
| Ајнур Реџепи | Перханов син |
| Бедрије Халим | Ружа |
| Шабан Ројан |  |
| Бранко Ѓуриќ Ѓуро |  |
| Един Ризвановиќ |  |
| Марјета Грегорац |  |
| Борис Јух |  |
| Ибро Зулиќ |  |
| Адвија Реџепи |  |
| Емир Черин |  |
| Мурат Јагли |  |
| Ирфан Јагли |  |
| Јулијана Демировиќ |  |
| Назипа Ахметовиќ |  |
| Алберт Мамутовиќ |  |
| Јадранка Аџовиќ |  |

Продукција
----------

Прв избор на Кустурица за улогата на Ахмед бил Драган Николиќ, но потоа таа му припаднала на Бора Тодоровиќ.

Поврзано
--------

* Циганите летаат на небо
* Џипси меџик

Наводи
------

1. ↑  Margaret Herrick Library, Academy of Motion Picture Arts and Sciences.
2. ↑  „Дом за вешање". *Филмови*. Посетено на 12 април 2020.
3. ↑  „Дом за вешање". *РТС*. Посетено на 12 април 2020.
4. 1 2  „Дом за вешање". *Мој Тв*. Посетено на 12 април 2020.

Надоврешни врски
----------------

* 

* *Дом за бесење*  на  Семрежната филмска база на податоци (англиски)