**Четврти вселенски собор** или **Халкидонски собор** (грчки: *Η Δ΄ Οικουμενική Σύνοδος; Σύνοδος της Χαλκηδόνας*) бил одржан во Халкидон (денешен Кадиќој во Истанбул, Турција), од 8 октомври до 1 ноември 451 година од страна на римскиот цар Маркијан. Царот Маркијан вселенскиот собор најпрвин го свикал во Никеја, но подоцна, за да има поголема контрола врз т.н. кривоверци, го преселил блиску до своето седиште Цариград - во градот Халкидон. Во тоа време, на црковниот престол се наоѓале Анатолиј, Јувенал Ерусалимски и Максим Антиохиски.

На овој собор присуствувале околу 630 отци. Соборот бил против патријархот Диоскор Александриски и архимандритот Евтихиј, кои проповеделе дека Исус Христос бил единосуштен на Отецот, но во сфаќањето на неговата човечка природа ги проповедале двете природи - божествената и човечката и признавале дека по нивното соединување станала една природа, така што и на Божеството му ги припишувале и страданијата, маките и тагите, односно монофизитската ерес која го загрозила светото предание во црквата.

Освен ова, било дискутирано и за тврдењето на Диоскор дека Исус Христос не бил со еднаква природа како луѓето и дека не примил плот од девствената крв, туку бил вооплотен на божествен и неискажан начин. И овие тврдења биле отфрлени од страна на соборот. На овој став до денес сѐ уште го одржуваат Монофизитите (Ерменците) во монофизитско (ерменско) толкување се состои во расколничкото двопрстие, при што показалецот, стоејќи исправено, го означува Божеството, а свитканиот прст под показалецот - човештвото.

Така, соборот брзо го осудил монофизитството. Догматската дејност ја претставувало изнесувањето на оросот, кој сите учесници биле должни да го потпишат и да ги исповедаат правилните догмите во него. Со тоа соборот ја завршил догматската дејност, и Евтих и
монофизитите биле осудени. Исто така, на него биле донесени и 30 црковни канони, од кои најважен е 28 канон со кој се потврдува одлуката од Вториот вселенски собор, според која Цариградскиот патријарх е рамен по чест на Римскиот патријарх.

Наводи
------

1. ↑  Давитковски, Петар (1987). *Историја на христијанската црква II дел*. Скопје: Скопје.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Вселенски собори |
| --- |
|  |
| Први седум собори | 
* Никејски I (325)
* Цариградски I (381)
* Ефески (431)
* Халкидонски (451)
* Цариградски II (553)
* Цариградски III (680–681)
* Никејски II (787)

 | Царот Константин Велики со епископите на Првиот вселенски собор како го држат Никејскиот симбол на верата од 381 г. |
|  |
| Делумно признаени воправославието | 
* Првите седум собори
* Трулски (692)
* Цариградски IV (879–880)
* Цариградски V (1341–1351)
* Јашки (1642)
* Ерусалимски (1672)
* Цариградски (1872)
* Сеправославен (2016)

 |
|  |
| Признаени вокатолицизмот | 
* Првите седум собори
* Цариградски IV (869–870)
* Латерански I (1123)
* Латерански II (1139)
* Латерански III (1179)
* Латерански IV (1215)
* Лионски I (1245)
* Лионски II (1274)
* Вјенски (1311–1312)
* Констански (1414–1418)
* Базелски/Фиренски (1431–1445)
* Латерански V (1512/1517)
* Трентски (1545–63)
* Ватикански I (1869–1870)
* Ватикански II (1962–1965)

 |
|  |
| Признаени водревноисточните цркви | 
* Првите три собори
* Ефес II (449)
* Ефес III (475)

 |
|  |
| Признаени одЦрквата на Истокот | 
* Првите два собора
* Селевкиско-ктесифонски (410)
* Бетлапатски (484)

 |
|  |
| Поврзано | 
* Историја на христијанството
* Патристика

 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 153263073
* LCCN: n79100865
* ISNI: 0000 0001 0945 5819
* GND: 2047219-5
* SUDOC: 027506193
* BNF: cb118691680 (податоци)
* BIBSYS: 90278742
* NLA: 36505938
* NKC: kn20030117001
* BNE: XX10973
* CiNii: DA10126628

 |

 |