Сокол ластовичар
Младенче
*Falco subbuteo*
**Сокол ластовичар** (*Falco subbuteo*) е мал слаб сокол. Тој им припаѓа на тесно поврзана група слични соколи кои често се сметаат за подрод *Hypotriorchis*.

Опис
----

Возрасните единки се сивкасти на врвот со темна круна и две кратки црни ленти. Грлата им се бели, бутовите им се ненабраздени и останатиот дел од телото им е белкаст со црни ленти. Половите се слични. Младенчињата се вообичаено многу покафеафкасти, со намалени горни делови и набраздени кожести бутови и се покриени зад опашката.

Соколот ластовичар има посебни прволетни перја.

Таксономија и систематизација
-----------------------------

Овој вид беше првично откриен од Карл Линеј во неговото дело „Систем на природата" во 1758 г. како *Falco subbuteo*.

Моментално се познати два подвида:

* *subbuteo* – номинираната раса е жител во Африка, Европа и централна и источна Азија, во зимите во централна и јужна Африка и јужна Азија .
* *streichi*, опишан од Хартерт и Неуман во 1907, е во помала големина и е пронајден во далечниот исток од опсегот на *subbuteo*.

Дистрибуција и статус
---------------------

Овој вид го има низ Африка, Европа и Азија. Тој е птица-преселница на долга дистанца, презимувајќи во Африка и Азија.

Поведение и екологија
---------------------

Соколот ластовичар е птица која живее на отворени земјишта како обработливо земјиште, мочуриште, тајги и савани. Тие се широко распространети во ниските предели со расфрлани мали шуми. Тоа е елегантна птица ловец, која се појавува како срп во лет со нејзините долги истакнати крилја и коцкеста опашка. Таа лета моќно и брзо. Јаде големи инсекти, како што се вилините коњчиња, кои ги пренесува од канџите за да јаде со клунот додека лета поспоро во кругови. Таа исто така лови мали лилјаци и мали птици како што се ластовицата, врапчето и др. Нејзината брзина и акробатски способности ѝ овозможуваат да зема ластовици па дури и врапци на крилјата, и селски или градски ластовички. Испушта карактеристичен звук, како аларм. Таа е позната како вознемирувач на ластовиците додека тие кокошарат и ги растураат кокошарниците. Додека се селат, тие можат да се движат во мали групи.

Неговите гнезда се стари гнезда од врани и други птици. Одбирањето на дрвото е најчесто работ на дрвото или екстремните рабови од каде птицата ќе може да ги надгледува натрапниците од дистанца. Таа положува 2-4 јајца. Инкубацијата може да трае до 28 дена и двата родители ја делат оваа должност, иако женката го врши поголемиот дел од задачата.

Таа е многу храбра птица и била користена во соколарството, тренирана да лови птици како патки, славејчиња, пупунци,гаврани и др.

Наводи
------

1. ↑  BirdLife International (2012). „*Falco subbuteo*". *IUCN Red List. Version 2012.1*. International Union for Conservation of Nature. Посетено на 16 јули 2012.
2. ↑  Helbig *et al.* (1994), Wink *et al.* (1998), Nittinger *et al.* (2005)
3. 1 2  Rasmussen PC & JC Anderton (2005). *Birds of South Asia: The Ripley Guide. Volume 2*. Smithsonian Institution & Lynx Edicions. стр. 114–115.
4. ↑  Small, Brian (1992): First-summer Hobbies in the New Forest *British Birds* 85(5): 251–5
5. ↑  Linnaeus, C (1758). *Systema naturae per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis. Tomus I. Editio decima, reformata.* Holmiae. (Laurentii Salvii). стр. 89. F. cera pedibusque flavis, dorso fusco, nucha alba abdomine pallido maculis oblongis fuseis.
6. ↑  Butler, EA (1875). „Notes on the Avifauna of Mount Aboo and Northern Guzerat". *Stray Feathers*. **3**: 443–444.
7. ↑  Baker, ECS (1928). *Fauna of British India. Birds. Volume 5* (2. изд.). Taylor and Francis, London. стр. 41–45.
8. ↑  Jerdon, TC (1864). *The birds of India. Volume 1*. George Wyman and Co, Calcutta. стр. 34–35.

Сокол ластовичар во лет
* Helbig, A.J.; Seibold, I.; Bednarek, W.; Brüning, H.; Gaucher, P.; Ristow, D.; Scharlau, W.; Schmidl, D. & Wink, Michael (1994): Phylogenetic relationships among falcon species (genus Falco) according to DNA sequence variation of the cytochrome b gene. *In:* Meyburg, B.-U. & Chancellor, R.D. (eds.): *Raptor conservation today*: 593–599. PDF fulltext
* Nittinger, F.; Haring, E.; Pinsker, W.; Wink, Michael & Gamauf, A. (2005): Out of Africa? Phylogenetic relationships between *Falco biarmicus* and other hierofalcons (Aves Falconidae). *Journal of Zoological Systematics and Evolutionary Research* **43**(4): 321–331. doi:10.1111/j.1439-0469.2005.00326.x PDF fulltext
* Wink, Michael; Seibold, I.; Lotfikhah, F. & Bednarek, W. (1998): Molecular systematics of holarctic raptors (Order Falconiformes). *In:* Chancellor, R.D. Meyburg, B.-U. & Ferrero, J.J. (eds.): *Holarctic Birds of Prey*: 29–48. Adenex & WWGBP. PDF fulltext

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Сокол ластовичар" на Ризницата ? |

* (Eurasian Hobby =) Hobby Falcon - Species text in The Atlas of Southern African Birds.
* Ageing and sexing (PDF; 5.7 MB) by Javier Blasco-Zumeta & Gerd-Michael Heinze Архивирано на 26 декември 2011 г.
* Аудиоснимки од *Falco subbuteo* — Xeno-canto
* Photos, Videos