Поделба на Земјата со Екваторот и Гриничкиот меридијан
 Карта која ги прикажува источната и западната полутопка
Во географијата и картографијата, **полутопките на Земјата** се секоја поделба на земјината топка на две еднакви половини (полутопки или хемисфери), обично поделени на северна и јужна половина со екваторот или на западна и источна половина со замислена линија што минува низ половите. Хемисферите може да се поделени според: географски, културни, религиозни или врз основа на други географски карактеристики. Ваквата поделба на Земјата е од суштинско значење за проучувањето на Земјата, културните разлики и други географски карактеристики.

Географски полутопки
--------------------

Географските полутопки, првенствено се поделени со: Екваторот (северна и јужна) и Гриничкиот меридијан (источна и западна): 

**Северна и Јужна полутопка**

**а. Северна полутопка** е полутопката што се наоѓа северно од Екваторот. Оваа хемисфера содржи приближно 68% од копното на Земјата и е дом на околу 90% од светското население. Ги вклучува: Северна Америка, Европа, Азија, поголемиот дел од Африка и северните делови на Јужна Америка.

**б. Јужна полутопка** е полутопката што се наоѓа јужно од Екваторот. Содржи само 32% од копното на Земјата и е дом на околу 10% од светското население. Ги вклучува: најголем дел од Јужна Америка, Австралија, Антарктикот и јужните делови на Африка.

**Источна и Западна полутопка**

**а. Источната полутопка** е полутопката што се наоѓа источно од Гриничкиот меридијан и западно од 180-от меридијан. Оваа хемисфера го вклучува најголемиот дел од: Африка, Европа, Азија и Австралија, како и Индискиот и западниот дел Тихиот Океан.

**б. Западната полутопка е** полутопката што се наоѓа западно од Гриничкиот меридијан и источно од 180-от меридијан. Оваа хемисфера ги вклучува Северна и Јужна Америка, источниот дел од Тихиот Океан и поголемиот дел од Атлантскиот Океан.

Други полутопки на Земјата
--------------------------

Земјините полутопки можат да ја поделат Земјата според: културни, религиозни белези или да го максимизираат значењето на географските карактеристики. Како на пример:

**Културолошки и религиозни полутопки**

**а. Источната полутопка** генерално е поврзана со источните култури и религии, како што се будизмот, хиндуизмот, конфучијанизмот и исламот.

**б. Западната полутопка** генерално е поврзана со западната култура и религии, пред се христијанството.

**Полутопки засновани на географски критериуми**

**а.** Земјата може да биде поделена на полутопки според промената на денот и ноќта, односно граница помеѓу осветлените и темните страни на планетата. Оваа поделба постојано се менува додека Земјата ротира.

**б.** Полутопка која започнува од 20° З.Г.Д. сé до 160° И.Г.Д.: Оваа алтернативна поделба го спречува расцепувањето на Африка и Европа.

### Копнено-водени полутопки

Алтернативните граници помеѓу полутопките можат да ја поделат планетата на начин што го максимизира значењето на една или друга географска карактеристика, како што е поделбата копно-вода:

**Копнената полутопка** има централна точка во близина на градот Нант, Франција (47° С.Г.Ш. и 1°И.Г.Д.). Оваа полутопка содржи најголема можна површина со копно, вклучувајќи ги повеќето континенти во светот..

**Водената** **полутопка** има централна точка јужниот дел на Тихиот Океан (47° Ј.Г.Ш. и 179°З.Г.Д.). Оваа полутопка содржи најголема можна површина на вода, вклучувајќи ги најголемиот дел од Индискиот, Атлантскиот и Тихиот Океан.

Овие поделби помагаат при различни истражувања, со цел да се разберат и претстават разни географски карактеристики на Земјата.

The Land HemisphereКопнена ПолутопкаThe Water HemisphereВодена ПолутопкаThe Land Hemisphere is at the top, and the Water Hemisphere is at the bottom.Копнената Полутопка е горе, а Водената Полутопка е долу.The Land Hemisphere is at the top and the Water Hemisphere is at the bottomКопнената Полутопка е горе, а Водената Полутопка е долу.

Поврзано
--------

* Географски центар на Земјата
* Глобален север и глобален југ
* Копнени и водени полутопки
* Поделба Исток-Запад

Наводи
------

1. ↑  „hemisphere | Etymology, origin and meaning of hemisphere by etymonline". *www.etymonline.com* (англиски). Посетено на 2022-12-03.
2. ↑  Boggs, S. W. (1945). „This Hemisphere". *Journal of Geography*. **44** (9): 345–355. doi:10.1080/00221344508986498.

Надворешни врски
----------------

* Земјини полутопки на Ризницата ?

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| 
	+ п
	+ р
	+ уПолутопки на Земјата |
| --- |
|  |
| 

	+ Северна полутопка
	+ Јужна полутопка
	+ Источна полутопка
	+ Западна полутопка
	+ Копнена полутопка
	+ Водена полутопка
 |

 |