Во популациската генетика се направени истражувања за генетското потекло на современите Јапонци.

Преглед
-------

Од гледна точка на генетските студии, Јапонците:

* Потекнуваат и од народот Јајои и од хетерогената популација Џомон.
* Генетски се најслични на Корејците, Риукјуанците и Аину, меѓу другите источноазиски луѓе.

Потекло
-------

Покривка на глечерите во Јапонија на врвот на последната глацијација пред околу 20.000 години
Главните миграциски рути во Јапонија за време на периодот Џомон и Јајои
График на геномски PCA на населението, што ја прикажува подструктурата на популациите од Источна Азија, вклучувајќи ги и анализираните јапонски примероци на Џомон. Јапонскиот кластер (квадрат) речиси не се разликува од кластерот на корејскиот народ (кругот), додека примероците на Џомон се поместени кон сибирскиот кластер во поизразена позиција. (2019)
Неодамнешен графикон PCA кој го илустрира генетскиот афинитет на јапонскиот народ (класифициран под јапонско-корејскиот кластер) со другите источни Азијци. (2022)
Профил на потеклото на јапонските генетски кластери што ги илустрира нивните генетски сличности со пет копнени азиски популации.
Заедничко потекло на јапонскиот јазик беше предложено од страна на голем број научници откако Араи Хакусеки прв ја изнесе теоријата и Фуџи Садамото, пионер на модерната археологија во Јапонија, исто така го третираше ова прашање во 1781 година Но, по крајот на Втората светска војна, Котондо Хасебе и Хисаши Сузуки тврдеа дека потеклото на Јапонците не биле дојденците во периодот Јајои (300 п.н.е. - 300 н.е.), туку луѓето во периодот Џомон. Сепак, Казуро Ханихара објави нова теорија за расна мешаница во 1984 година. Ханихара, исто така, ја објави теоријата „модел на двојна структура" на англиски јазик во 1991 година. Според Ханихара, модерните јапонски лоза започнале со народот Џомон, кој се преселил во јапонскиот архипелаг за време на палеолитот. Ханихара верувал дека имало втор бран на имигранти, од североисточна Азија до Јапонија од периодот Јајои. По проширувањето на населението во неолитот, овие новодојденци потоа го нашле својот пат до јапонскиот архипелаг некаде во периодот Јајои. Како резултат на тоа, мешањето било вообичаено во островските региони Кјушу, Шикоку и Хоншу, но не преовладувало на оддалечените острови Окинава и Хокаидо, а народот Рјукјуан и Аину продолжил да доминира таму. Марк Џеј Хадсон тврдел дека главната етничка слика на Јапонците била биолошки и лингвистички формирана од 400 п.н.е. до 1200 г. Во моментов, најпознатата теорија е дека денешните Јапонци се потомци и на домородниот народ Џомон и на имигрантскиот народ Јајои.

Од друга страна, една студија објавена во октомври 2009 година од Националниот музеј на природата и науката *и сор.* заклучил дека човекот Минатогава, кој бил пронајден во Окинава и се сметал за доказ дека народот Џомон не бил хомогена група и дека овие јужни Џомон дошле во Јапонија по јужна рута и имале витко и понеомонголоидно лице за разлика од северниот Џомон. Хирото Такамија од Универзитетот Сапоро предложил дека луѓето од Кјушу емигрирале во Окинава помеѓу 10 и 12 век н.е.

Студијата од 2011 година на Шон Ли и Тошиказу Хасегава објави дека заедничкото потекло на јапонските јазици потекнувало околу 2.182 години пред сегашноста.

Студијата спроведена во 2017 година од Универзитетот Улсан во Кореја покажа докази дека генетското потекло на Корејците е поблиску до она на Југоисточна Азија (Виетнамци). Ова беше дополнително поддржано од јапонското истражување спроведено во 1999 година кое ја поддржа теоријата дека потеклото на народот Јајои е во јужна Кина во близина на реката Јангце.

Потеклото на народот Џомон и Јајои често беше предмет на спор, а еден неодамнешен јапонски издавач ги подели потенцијалните правци на луѓето што живеат на јапонскиот архипелаг на следниов начин:

* Абориџините кои живеат во Јапонија повеќе од 10.000 години. (Без географска разлика, што значи, групата луѓе кои живеат на островите од Хокаидо до Окинава може да се сметаат за Абориџини во овој случај.)
* Имигранти од северната рута (北方ルート на јапонски) вклучувајќи ги и луѓето од Корејскиот полуостров, Кина и островот Сахалин.
* Имигранти од јужната рута (南方ルート на јапонски) вклучувајќи ги луѓето од Пацифичките острови, Југоисточна Азија и во одреден контекст, Индија.

Сепак, не е постигнат јасен консензус.

Една студија од 2017 година го проценува потеклото на Џомон кај луѓето од Токио на приближно 12%.

Во 2018 година, независното истражување спроведено од директорот Кеничи Шинода и неговиот тим во Националниот музеј за природа и наука беше емитувано на NHK Science ZERO и беше откриено дека современите Јапонци се генетски исклучително блиски со современите Корејци.

Студијата за геном покажува дека современите Јапонци (Јамато) воопшто немаат многу потекло на Џон. Анализата на нуклеарниот геном на примероците на Jōmon и современите јапонски примероци покажуваат силни разлики. Различни студии го проценуваат процентот на потеклото на Џомон кај Јапонците на околу 9-13%, а остатокот потекнува од подоцнежните миграции од Азија, вклучувајќи го и народот Јајои.

Студијата, објавена во печатот на Универзитетот Кембриџ во 2020 година, сугерира дека народот Џомон бил прилично хетероген и дека исто така имало миграција пред Јајои за време на периодот Џомон, што може да биде поврзано со доаѓањето на јапонските јазици, што значи дека Јапонскиот е еден од јомонските јазици. Се претпоставува дека оваа миграција се случила пред 6000 п.н.е. значи пред вистинската миграција Јајои.

Најпопуларната теорија е дека народот Јајои бил луѓето кои донеле влажно одгледување ориз во Јапонија од Корејскиот полуостров и Џијангнан во близина на делтата на реката Јангце во античка Кина. Според неколку јапонски историчари, Јајои и нивните предци, Ваџин, потекнуваат од денешната провинција Јунан во јужна Кина. Сува Харуо сметал дека Ва-зоку (Ваџин) е дел од Баијуе (百越).

Неодамнешните целосни анализи на геномот во 2020 година од Boer et al. 2020 година и Јанг и сор. 2020 година, открива некои дополнителни информации во врска со потеклото на народите Џомон. Утврдено е дека тие главно настанале од палеолитско сибирско население и источноазиско население.

Студијата објавена во списанието *Science Advances* покажа дека народот на Јапонија имал генетски потписи од три древни популации, а не само две како што се мислело претходно. Студијата наведува дека покрај претходно откриените нишки Џомон и Јајои, се претпоставува дека е воведена нова нишка за време на транзицискиот период Јајои-Кофун, која имала силен културен и политички афинитет со Кореја и Кина. Оваа група беше класифицирана под „источно-азиско" потекло кое беше претставено од северните Хани Кинези во Пекинг. Се верува дека современите Јапонци се составени од Јомон, североисточна Азија (Јајои) и новооткриените источноазиски предци. *„Никеи"* објави статија која покажува дека нишката Кофун во современиот јапонски јазик е концентрирана во одредени региони како што се Кинки, Хокурику и Шикоку.

Според студијата за мерења на генетско растојание од голема генетска студија од 2021 година, насловена како „Геномски увиди во формирањето на човечките популации во Источна Азија", модерната „јапонската популација може да се моделира како што потекнува од корејски (91%) и Џомон (9%)".

Горенаведената студија е дополнително поддржана од неодамнешните студии во 2022 година, кои заклучија дека древниот народ Џомон бил присутен надвор од Јапонија, но подоцна биле значително намалени поради приливот на протокорејци кои потекнуваат од реката Западна Лиао, кои пристигнале во двете Корејскиот полуостров и јапонскиот архипелаг.

Антропометрија
--------------

Стивен Фазант (1986), кој предаваше анатомија, биомеханика и ергономија во Кралската слободна болница и Универзитетскиот колеџ во Лондон, рече дека луѓето од Далечниот Исток имаат сразмерно пократки долни екстремитети од европските и црните африкански луѓе. Фазант рече дека пропорционално кратките долни екстремитети на луѓето од Далечниот Исток е разлика што најмногу се карактеризира кај Јапонците, помалку кај Корејците и Кинезите, а најмалку кај виетнамците и тајландците.

Рајвир Јадав и сор. (2000) го наведоа односот на седечка висина и раст на различни популации: јужноиндиски (0,4922), женски индијци (0,4974), источни индијци (0,4991), југоисточни африканци (0,5096), централни индијци (0,5173), САД (0,5202), западни Индиски (0,5243), германски (0,5266) и јапонски (0,5452).

Хирофуми Мацумура и сор. (2001) и Хидео Матсумото и сор. (2009) рече дека јапонскиот и виетнамскиот народ се смета за мешавина од североисточни и југоисточни азијци. Сепак, количината на северна генетика е поголема кај Јапонците во споредба со Виетнамците, кои се поблиску до другите Југоисточни Азијци (народот Тајланд или Бамар).

Невил Мореј (2005) рече дека, за корејските и јапонските пилоти, висината на седењето е повеќе од 54% од нивниот раст, со околу 46% од нивниот раст од должината на нозете. Мореј рече дека, за Американците и повеќето Европејци, висината на седењето е околу 52% од нивниот раст, со околу 48% од нивниот раст од должината на нозете. Мореј посочи дека се потребни модификации во основната геометрија на пилотската кабина за да се примат јапонските и виетнамските пилоти. Мореј рече дека Јапонците имаат подолго торзо и повисока точка на рамениците од Виетнамците, но Јапонците имаат приближно слична должина на рацете како Виетнамците, така што контролниот стап ќе треба да се помести за 8 цм поблиску до пилотот за Јапонците и 7 цм поблиску до пилотот за Виетнамците. Мореј рече дека, поради тоа што имаат пократки нозе од Американците, педалите на кормилото мора да бидат поблиску до пилотот за 10 цм за Јапонците и 12 цм за виетнамците.

### Краниометрија

Според Пиетрушевски, групата која е најслична на јапонските кранијални коски биле Корејците. Во меѓувреме, Кинезите, Монголците и Југоисточните Азијци се разликуваа од Јапонците. (2010)
Ешли Монтагу (1989) рече дека „ монголоидниот череп генерално, без разлика дали е кинески или јапонски, е прилично повеќе неотенизиран од кавказоидниот или европскиот..."

Ен Кумар (1998) рече дека Мајкл Питрушевски (1992) рече дека, во краниометриска студија, кранијалните коски на Југоисточните Азијци (Борнео, Виетнам, Сулу, Јава и Сулавеси итн.) се поблиску до Јапонците, по тој редослед, отколку Монголското и кинеското население се блиску до јапонското. Во краниометриската студија, Мајкл Пиетрушевски (1992) рече дека, иако Јапонците се групираат со Монголците, Кинезите и Југоисточните Азијци во поголем азиски кластер, кранијалните коски на Јапонците се поблиску усогласени со неколку примероци од копното и островот во Југоисточна Азија отколку со Монголците и Кинезите. Сепак, Пиетрушевски (1992) исто така рече, потребни се повеќе истражувања за сличноста на кранијалните коски меѓу Јапонците и Југоисточните Азијци.

Во краниометриска студија, Пиетрушевски (1994) открил дека јапонската серија, која се протегала од периодот Јајои до модерните времиња, формирала една гранка со Кореја. Подоцна, Пиетрушевски (1999) открил дека луѓето од Кореја и Јајои биле многу одвоени во источноазискиот кластер, што покажува дека врската што јапонците ја имаат со Кореја не би потекнувала од народот Јајои. Меѓутоа, во последователна студија, Пиетрушевски (2010) коригираше дека источноазијците и југоисточните азијци беа значително одвоени еден од друг. Тој откри дека Корејците имаат најслични кранијални коски со старите и современите Јапонци, вклучувајќи го народот Јајои и народот Џомон, а потоа следуваат Тајван и Хаинан. Тој изјави дека може да се следи заедничкото потекло на североисточните Азијци и дека тие почнале да навлегуваат во јапонскиот архипелаг на почетокот на периодот Јајои.

Парк Дае-кјоон и сор. (2001) рече дека анализата на растојанието заснована на триесет и девет неметрички кранијални црти покажала дека Корејците краниометриски се поблиску до Казахстанците и Монголите отколку до населението во Кина и Јапонија.

Наводи
------

1. ↑  Gakuhari, Takashi; Nakagome, Shigeki; Rasmussen, Simon; Allentoft, Morten; Sato, Takehiro; Korneliussen, Thorfinn; Chuinneagáin, Blánaid; Matsumae, Hiromi; Koganebuchi, Kae (March 15, 2019) [2019]. „Jomon genome sheds light on East Asian population history" (PDF). bioRxiv. стр. 3–5.
2. ↑  Late Jomon male and female genome sequences from the Funadomari site in Hokkaido, Japan - Hideaki Kanzawa-Kiriyama, Department of Anthropology, National Museum of Nature and Science 2018/2019en
3. ↑  „'Jomon woman' helps solve Japan's genetic mystery | NHK WORLD-JAPAN News". *NHK WORLD* (англиски). Посетено на 2020-11-20.
4. ↑  Suzuki, Yuka (December 6, 2012). „Ryukyuan, Ainu People Genetically Similar". *Asian Scientist*. Архивирано од изворникот на June 16, 2016. Посетено на June 11, 2016.
5. ↑  Xu, Shuhua (2018-04-10). „Common ancestor of Han Chinese, Japanese and Koreans dated to 3000 – 3600 years ago". *On Biology* (English). Посетено на 2020-11-20.CS1-одржување: непрепознаен јазик (link)
6. ↑  Miller, Roy A. *The Japanese Language*. Tokyo: Charles E. Tuttle. 1967, pp. 61-62
7. 1 2 3  Nanta, Arnaud (2008). „Physical Anthropology and the Reconstruction of Japanese Identity in Postcolonial Japan". *Social Science Japan Journal*. **11** (1): 29–47. doi:10.1093/ssjj/jyn019.
8. ↑  Hanihara, K (1991). „Dual structure model for the population history of the Japanese". *Japan Review*. **2**: 1–33.
9. ↑  Watanabe, Nobuyuki (October 1, 2009). 旧石器時代の「港川１号」、顔ほっそり 縄文人と差. *The Asahi Shimbun* (јапонски). Архивирано од изворникот на June 29, 2011. Посетено на March 9, 2011.
10. ↑  Nakamura, Shunsuke (April 16, 2010). 沖縄人のルーツを探る. *The Asahi Shimbun* (јапонски). стр. 2. Архивирано од изворникот на June 29, 2011. Посетено на March 9, 2011.
11. ↑  Hideaki Kanzawa-Kiriyama, Kirill Kryukov, Timothy A Jinam, Kazuyoshi Hosomichi, Aiko Saso:. In:. Band 62, Nr. 2, 1. September 2016
12. ↑  „メンバー". 13 May 2011. Архивирано од изворникот на 13 May 2011. Посетено на 12 December 2017.
13. ↑  Lee, Sean; Hasegawa, Toshikazu (2011). „Bayesian phylogenetic analysis supports an agricultural origin of Japonic languages". *Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences*. **278** (1725): 3662–3669. doi:10.1098/rspb.2011.0518. PMC 3203502. PMID 21543358.
14. ↑  (KOCIS), Korean Culture and Information Service. „Researchers discover Korean genetic roots in 7,700-year-old skull :: Korea.net : The official website of the Republic of Korea". Посетено на 2017-03-18.
15. ↑  „Yayoi linked to Yangtze area". *Trussel.com*. Посетено на 2017-03-18.
16. ↑  from the book, 2009, Japanese published by Heidansha. "日本人". マイペディア. 平凡社. Original sentence:旧石器時代または縄文時代以来、現在の北海道から琉球諸島までの地域に住んだ集団を祖先に持つ。シベリア、樺太、朝鮮半島などを経由する北方ルート、南西諸島などを経由する南方ルートなど複数の渡来経路が考えられる
17. ↑  Tajima, Atsushi; Pan, I.-Hung; Fucharoen, Goonnapa; Fucharoen, Supan; Matsuo, Masafumi; Tokunaga, Katsushi; Juji, Takeo; Hayami, Masanori; Omoto, Keiichi (1 January 2002). „Three major lineages of Asian Y chromosomes: implications for the peopling of east and southeast Asia". *Human Genetics*. **110** (1): 80–88. doi:10.1007/s00439-001-0651-9. PMID 11810301.
18. ↑  „Japanese Roots - news education science magazines technology science …". *Discover.com*. 16 March 2006. Архивирано од изворникот на 16 March 2006. Посетено на 12 December 2017.
19. ↑  Diamond, Jared (June 1998). „Japanese Roots". *livjm.ac.uk*. Архивирано од изворникот на 2005-08-24.
20. ↑  „NOVA Online - Lost Tribes of Israel - Where are the Ten Lost Tribes? (3)". *Pbs.org*. Посетено на 12 December 2017.
21. ↑  Hammer, Michael F; Karafet, Tatiana M; Park, Hwayong; Omoto, Keiichi; Harihara, Shinji; Stoneking, Mark; Horai, Satoshi (2006). „Dual origins of the Japanese: common ground for hunter-gatherer and farmer Y chromosomes" (PDF). *Journal of Human Genetics*. **51** (1): 47–58. doi:10.1007/s10038-005-0322-0. PMID 16328082. Архивирано од изворникот (PDF) на 25 June 2006. Посетено на 12 December 2017.
22. ↑  „「縄文人」は独自進化したアジアの特異集団だった！ : 深読み". *読売新聞オンライン* (јапонски). 2017-12-15. Посетено на 2019-02-21.
23. ↑   *弥生人ＤＮＡで迫る日本人の起源」*. 2018-12-23. .
24. ↑  Nara, Takashi; Adachi, Noboru; Yoneda, Minoru; Hagihara, Yasuo; Saeki, Fumiko; Koibuchi, Ryoko; Takahashi, Ryohei (2019). „Mitochondrial DNA analysis of the human skeletons excavated from the Shomyoji shell midden site, Kanagawa, Japan". *Anthropological Science* (англиски). **127** (1): 65–72. doi:10.1537/ase.190307. ISSN 0918-7960.
25. ↑  „「縄文人」は独自進化したアジアの特異集団だった！ : 深読み". *読売新聞オンライン* (јапонски). 2017-12-15. Посетено на 2019-02-21.
26. ↑  „'Jomon woman' helps solve Japan's genetic mystery | NHK WORLD-JAPAN News". *NHK WORLD* (англиски). Посетено на 2020-11-19.
27. ↑  Late Jomon male and female genome sequences from the Funadomari site in Hokkaido, Japan - Hideaki Kanzawa-Kiriyama, Department of Anthropology, National Museum of Nature and Science 2018/2019en
28. ↑  Chaubey, Gyaneshwer; Driem, George van (2020). „Munda languages are father tongues, but Japanese and Korean are not". *Evolutionary Human Sciences* (англиски). **2**: e19. doi:10.1017/ehs.2020.14. ISSN 2513-843X. PMC 10427457 Проверете ја вредноста `|pmc=` (help). PMID 37588351 Проверете ја вредноста `|pmid=` (help).
29. ↑  Mitsuru Sakitani (2009). *『DNA・考古・言語の学際研究が示す新・日本列島史』* [*New History of the Japanese Islands Shown by Interdisciplinary Studies on DNA, Archeology, and Language*] (јапонски). Bensei Publishing. ISBN 9784585053941.
30. ↑  鳥越憲三郎『原弥生人の渡来 』(角川書店,1982)、『倭族から日本人へ』(弘文堂 ,1985)、『古代朝鮮と倭族』(中公新書,1992)、『倭族トラジャ』(若林弘子との共著、大修館書店,1995)、『弥生文化の源流考』(若林弘子との共著、大修館書店,1998)、『古代中国と倭族』(中公新書,2000)、『中国正史倭人・倭国伝全釈』(中央公論新社,2004)
31. ↑  „SUWA Haruo (諏訪春雄)" (јапонски). 2018-01-18.
32. ↑  諏訪春雄編『倭族と古代日本』(雄山閣出版、1993)また諏訪春雄通信100
33. ↑  Miller, Roy A. *The Japanese Language*. Tokyo: Charles E. Tuttle. 1967, pp. 61-62
34. ↑  Boer, Elisabeth de; Yang, Melinda A.; Kawagoe, Aileen; Barnes, Gina L. (2020). „Japan considered from the hypothesis of farmer/language spread". *Evolutionary Human Sciences* (англиски). **2**: e13. doi:10.1017/ehs.2020.7. ISSN 2513-843X. PMC 10427481 Проверете ја вредноста `|pmc=` (help). PMID 37588377 Проверете ја вредноста `|pmid=` (help).
35. 1 2  „Ancient genomics reveals tripartite origins of Japanese populations". *Science Advances*. **7** (38): eabh2419. September 2021. Bibcode:2021SciA....7.2419C. doi:10.1126/sciadv.abh2419. PMC 8448447 Проверете ја вредноста `|pmc=` (help). PMID 34533991 Проверете ја вредноста `|pmid=` (help).CS1-одржување: display-автори (link)
36. ↑  Cooke 2021 harvnb error: no target: CITEREFCooke2021 (help)
37. ↑  Cooke 2021 harvnb error: no target: CITEREFCooke2021 (help)
38. ↑  Nikkei Science (23 June 2021). „渡来人、四国に多かった？ ゲノムが明かす日本人ルーツ" [Were there many migrants in Shikoku? Japanese roots revealed by genome analysis]. *nikkei.com* (јапонски). Посетено на 1 May 2022.
39. ↑  Wang, Chuan-Chao (2021). „Genomic insights into the formation of human populations in East Asia". *Nature*. **591** (7850): 413–419. Bibcode:2021Natur.591..413W. doi:10.1038/s41586-021-03336-2. PMC 7993749 Проверете ја вредноста `|pmc=` (help). PMID 33618348 Проверете ја вредноста `|pmid=` (help).
40. ↑  „1,700-year-old Korean genomes show genetic heterogeneity in Three Kingdoms period Gaya". *ScienceDaily* (англиски). Посетено на 2022-08-29.
41. ↑  Wang, Rui; Wang, Chuan-Chao (2022-08-08). „Human genetics: The dual origin of Three Kingdoms period Koreans". *Current Biology* (англиски). **32** (15): R844–R847. doi:10.1016/j.cub.2022.06.044. ISSN 0960-9822. PMID 35944486 Проверете ја вредноста `|pmid=` (help).
42. ↑  Pheasant, Stephen. (2003). *Bodyspace: Anthropometry, ergonomics and the design of work* (2nd. ed.). Taylor & Francis. Page 159. Retrieved March 14, 2018, from Google Books.
43. ↑  Buckle, Peter (1996). „Obituary". *Work & Stress*. **10** (3): 282. doi:10.1080/02678379608256807.
44. ↑  Rajvir Yadav; и др. (2000). „An Anthropometry of Indian Agricultural Workers". *Agricultural Mechanization in Asia, Africa and Latin America*. **31** (3): 59.
45. ↑  Matsumura, Hirofumi; Cuong, Nguyen Lan; Thuy, Nguyen Kim; Anezaki, Tomoko (2001). „Dental Morphology of the Early Hoabinian, the Neolithic da but and the Metal Age Dong Son Civilized Peoples in Vietnam". *Zeitschrift für Morphologie und Anthropologie*. **83** (1): 59–73. doi:10.1127/zma/83/2001/59. JSTOR 25757578. PMID 11372468.
46. ↑  MATSUMOTO, Hideo (2009). „The origin of the Japanese race based on genetic markers of immunoglobulin G". *Proceedings of the Japan Academy, Series B* (англиски). **85** (2): 69–82. Bibcode:2009PJAB...85...69M. doi:10.2183/pjab.85.69. ISSN 0386-2208. PMC 3524296. PMID 19212099.
47. ↑  Moray, Neville. (2005). *Ergonomics: The history and scope of human factors*. London and New York: Taylor & Francis. Pages 298 & 327. ISBN: 0-415-32258-8 Google Books link.
48. ↑  Pietrusewsky, Michael (January 2010). „A multivariate analysis of measurements recorded in early and more modern crania from East Asia and Southeast Asia". *Quaternary International*. **211** (1–2): 42–54. Bibcode:2010QuInt.211...42P. doi:10.1016/j.quaint.2008.12.011. ISSN 1040-6182.
49. ↑  Kumar, Ann. (1998). An Indonesian Component in the Yayoi?: the Evidence of Biological Anthropology. *Anthropological Science 106*(3). Page 268. Retrieved February 22, 2018, from link to the PDF document.
50. ↑  Pietrusewsky, Michael. (1992). Japan, Asia and the Pacific: A multivariate craniometric investigation. In book: Japanese as a member of the Asian and Pacific populations, Publisher: Kyoto: International Research Center for Japanese Studies. International Symposium No. 4. Page 47. Retrieved February 22, 2018, from link to the article.
51. 1 2  Kumar, Ann. (2009). Globalizing the Prehistory of Japan: Language, Genes and Civilisation. London and New York: Routledge Taylor & Francis Group. Page 79 & 88. Retrieved January 23, 2018, from link.
52. 1 2  Pietrusewsky, Michael (January 2010). „A multivariate analysis of measurements recorded in early and more modern crania from East Asia and Southeast Asia". *Quaternary International*. **211** (1–2): 42–54. Bibcode:2010QuInt.211...42P. doi:10.1016/j.quaint.2008.12.011. ISSN 1040-6182.
53. ↑  Park, Dae Kyoon; Lee, U Young; Lee, Jun Hyun; Choi, Byoung Young; Koh, Ki Seok; Kim, Hee Jin; Park, Sun Joo; Han, Seung Ho (2001). „Non-metric Traits of Korean Skulls". *Korean Journal of Physical Anthropology*. **14** (2): 117. doi:10.11637/kjpa.2001.14.2.117.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Човечка генетика |
| --- |
|  |
| Sub-topics | 
* Човечки геном
	+ Проект за човечкиот геном
* Човечка еволутивна генетика
	+ Човечко-шимпанзики предок
	+ Неандерталска генетика
		- Проект за неандерталскиот геном
	+ Времеплов
* Генетска варијација
	+ Распространетост на крвната група по земја
	+ Генеалошки ДНК тест
	+ Генетска генеалогија
	+ Раса и генетика
	+ Неодамнешна еволуција
	+ ДНК проект на презиме
* Генетско подобрување

 |
|  |
| Генетска историја по регион | 
* Африка
	+ Северна Африка
	+ Западна Африка
	+ Централна Африка
	+ Источна Африка
	+ Јужна Африка
	+ Африканска дијаспора
* Јужна Азија
	+ Индија
* Блиски Исток
	+ Рани анадолски фармери
* Кавказ
	+ Кавкаски ловец-собирач
* Европа
	+ Западен ловец-собирач
	+ Британски Острови
	+ Иберија
	+ Италија
	+ Источен ловец-собирач
* Централна Азија
	+ Античка Северноевроазија
* Источна Азија
	+ Античка североисточна Азија
	+ Антички палео-сибир
	+ Кина
* Југоисточна Азија
	+ Тајланд
* Америка
	+ - Античка Берингија

 |
|  |
| Популациона генетика по група | 
* Европа
	+ Баскијци
	+ Бошњаци
	+ Бугари
	+ Хрвати
	+ Романци
	+ Руси
	+ Сами
	+ Срби
* Азери
* Евреи
* Турци
* МЕНА
	+ Арапи
	+ Египќани
	+ Мароканци
* Јужна Азија
	+ Гуџарати
	+ Синхалези
	+ Тамили (Шри Ланка)
* Источна Азија
	+ Хански Кинези
	+ Јапонци
* Југоисточна Азија
	+ Филипинци
* Потсахарска Африка
	+ Хуту/Тутси

 |
|  |
| 
* Категорија**Категорија**

 |

 |