recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Гоце Сандев Илиевски** ( 1923
 во Тетово ―  1944
 во Прилеп) ― македонски партизан и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Роден е во сиромашно семејство. Тој изучил занает и работел како столар. Во 1939 година се доселил да живее во Скопје.

Со организирана дејност бил опфатен од Партијата и се вклучил во активна борба против окупаторот. Извршувал разни задачи. Кон крајот на 1943 година заминал со партизаните во Западна Македонија. Учествувал во многубројни борби против бугарскиот и германскиот фашистички окупатор, како и против домашните предавници. Учествувал и во завршните операции за ослободувањето на Македонија. Загинал кон крајот на 1944 година, во првите борбени линии при ослободувањето на Прилеп.

Наводи
------

1. ↑  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив. 1969. стр. 68. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
**Димитар Четинов** (во Горно Броди, Серско, Егејска Македонија —  1923
 Бугарија ) — македонски револуционер.

Животопис
---------

Во 1923 година од страна на четниците на Тодор Александров и Александар Протогеров, бил убиен Димитар Четинов, кој родум бил од селото Броди, а се населил во Неврокоп. Бил убиен бидејќи не ги признавал царските автономисти (ВМРО Автономистичка) за македонски револуционери.

Наводи
------

1. 1 2  Динев, Ангел (1983). *Политичките убиства во Бугарија*. Скопје: Култура-Скопје. стр. 336.


|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Димитар (Мито) Теменугов - Железни** (Богданци, 1919 - Богданци, 17 септември 2001) — учесник во НОБ и делегат на Првото заседание на АСНОМ.

Формира првата партиска организација на КПЈ во Богданци. Бил политички комесар на Струмичкиот партизански одред. По Ослободувањето бил пратеник во Собранието на НР Македонија, а во април 1950 година е назначен за министер за земјоделство.

Автор е на повеќе книги во кои го опишува животот на Богданци, Гевгелија и Дојран во НОБ и после тоа.

Наводи
------

1. ↑  Службен весник на Народна Република Македонија 11/1950, стр. 2.

|  |  |
| --- | --- |
| Знаме на МакедонијаБиографска икона | *Оваа биографска статија за личност од Македонија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
Замок Далаборг, ШведскаЗамок Далаборг, Шведска
**Замок Далаборг** се урнатините на замокот во Општина Мелеруд во Готланд, Шведска. Се наоѓа северно од излезот Далбергсен на езерото Венерн во шведската традиционална провинција Даланд.

Историја
--------

Далаборг бил изграден во 1304 година од војводите Ерик Магнусон и Валдемар Магнусон, синови на кралот Магнус Ладулас, на западниот брег на Шведска, Уништен е во 1434 година за време на расправијата Енгелбрект со Ерик од Помераниа. 

Во Далаборг, кралицата Маргарет, регент на Норвешка и Данска, била признаена како регент на Шведска во 1388 година. Сè уште опстојуваат ровот, бедемите, терасата и подрумот на блок -куќа. А макета на Далаборг може да се види во Музејот Мелеруд во Мелеруд, Шведска.

Наводи
------

1. ↑  „Dalaborgs slottsruin". *tripp*. Архивирано од изворникот на 2021-10-27. Посетено на September 1, 2020.
2. ↑  „Dalaborg". *lansstyrelsen.se*. Посетено на September 1, 2020.
*За истоимената манифестација во САД, видете тука. За други значења видете тука*
**Гоцева вечер** претставува традиционална прослава на македонската емиграција во Торонто, Канада која се одржува секоја година во чест на раѓањето на македонскиот револуционер Гоце Делчев. Организатор на настанот е македонското здружение „Обединети Македонци".

Прослави
--------

Јубилејна 50 вечер
Јубилејна 50 Гоцева вечер која се одржала во 2009 година била прославена најмасовно. Била одржана на 7 февруари, во Климентовата сала при МПЦ св. „Климент Охридски" во Торонто. Присуствувале преку петстотина гости кои биле почестени со присуството на канадскиот премиер Стивен Харпер. Хрпер е првиот канадски премиер кој присуствувал на настан организиран од „Обединети Македонци" и прва посета на првата и најголема МПЦ во Канада.

Поврзано
--------

* Гоцева вечер (Њу Џерси)

Наводи
------

1. ↑  „Во Торонто се одржа традицоналната 51-ва по ред „Гоцева вечер"". Сител. 7 февруари 2010. Посетено на 2010-02-07.
2. ↑  „Канадскиот премиер Харпер гостин на "Обединети Македонци" на "Гоцевата вечер"". Macedonian Human Rights Movement International. 15 февруари 2009. Посетено на 2010-02-07.
**Димитар Христов Хаџикиров** (Врбени, Леринско - Пловдив, Бугарија, 13 декември 1993

) — партизан од Егејска Македонија.

Животопис
---------

Димитар Христов Хаџикиров е роден на 8 август 1912 во леринското село Врбени, во семејството на мајка Петра и татко Христо Хаџикирови и како брат на Михал Хаџикиров, брат Ташо Киров и сестра Фота Хаџикирова/Фота Трпкова. Бил учесник како партизан во сите партизанства дури и во Граѓанската војна во Грција во 1946-1949 година. Бил иселеник во Ташкент 1950-1956 каде живеел, работел и се оженил.

Подоцна во 1956 г. се преселил во Пловдив, Бугарија каде живел, работел и се пензионирал. Починал по тешко боледување на 13 декември 1993 година во истиот град.
**Виви** (руски: *Ви́ви*) – езеро на реката Виви во југозападниот дел на висорамнината Путорана во Русија. Езерото се наоѓа во Сибир, административно му припаѓа на Евенкскиот Округ и Краснојарската Област. Тоа е типично речно езеро, долго 86 км, широко до 5 км, а неговата површина изнесува 229 км2.

Езерото има издолжен облик, а неговите брегови се обраснати со шума ариш. Езерото Виви сè уште е слабо истражено. На пример, непозната е неговата максимална длабочина. Истата се проценува на 80 до 200 м.

Подрачјето на Сибир е ретко населено, таков е случајот и со езерото на чии брегови нема постојани населби. Езерото е познато како географско средиште на Русија. Центарот е обележен со споменик висок 7 метри, кој е подигнат во август 1992 година. Во близина е уште поголем крст кој му е посветен на свети Сергеј Радонежски.

Надворешни врски
----------------

* Географско средиште на Русија

Наводи
------

1. ↑  (озеро в Красноярском крае
2. ↑  „Географический центр России перенесли после воссоединения с Крымом". ТАСС. Архивирано од изворникот на 2014-08-19.
**Ешенроде** (германски: *Eschenrode*) — село и поранешна општина во округот Берде, во Саксонија-Анхалт, Германија. Од 1 јануари 2010 е дел од градот Ебисфелде-Веферлинген.

Географија
----------

Ешенроде се наоѓа околу 5 километри југоисточно од Веферлинген. Најблиските големи градови се Брауншвајг, Волфсбург и Магдебург.

Опкружен е од три страни со шуми. Во близина се наоѓа напуштеното село Нифолдхаген.

### Соседни општини

Тие се: Хединген, Херзинген, Бартенслебен, Шванефелд, Валбек и Веферлинген.

Историја
--------

Најстарото спомнување на „Haskenroth" е во документ на папата Адријан Четврти за опатијата Маринтал во 1158. Бидејќи црквата Ешенроде потекнува од 827, традиционално првиот бискуп на бискупијата Халберштат и вели дека основал 35 парохиски цркви, се претпоставува дека е постара отколку Ешенроде. Црквата станала во средината на 11-от век, ѓаконска црква. Црковната општина Ешенроде се споила со Бартенслебен до Графхорст, вкупно 22 цркви.

### Население

Бројот на станбените згради (54) бил изменет само малку од 1842.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| Година | Население |
| --- | --- |
| 1910 | 353 |
| 1933 | 303 |
| 1939 | 284 |
| 1964 | 285 |
| 1971 | 265 |

 | 

| Година | Население |
| --- | --- |
| 1981 | 214 |
| 31.12.1985 | 199 |
| 31.12.1989 | 199 |
| 31.12.1990 | 192 |
| 1993 | 198 |

 | 

| Година | Население |
| --- | --- |
| 31.12.1995 | 183 |
| 31.12.2000 | 178 |
| 31.12.2001 | 176 |
| 31.12.2002 | 182 |
| 31.12.2003 | 169 |

 | 

| Година | Население |
| --- | --- |
| 31.12.2004 | 172 |
| 31.12.2005 | 173 |
| 31.12.2006 | 174 |
| 31.12.2007 | 167 |

 |

Градско собрание
### Партнерство

Ешенроде има партнерство со Лере во Долна Саксонија.

Црква
-----

Локалната црква е посветена на Свети Стефан, која има ретки *Bodeorgel*, баптистички ангел и ѕвоно, кое според легендата било најдено во шумата.

* Црква во ЕшенродеЦрква во Ешенроде
* ОргулиОргули
* Баптистички ангелБаптистички ангел
* ЅвонотоЅвоното

Сообраќај
---------

Ешенроде е околу 11 километри од сојузниот автопат B1, кој го поврзува со Брауншвајг со Берлин. Најблискиот автопат е A2, кој може да се достигне преку излезот Алерингерслебен, кој е 14 километри оддалечен.

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Ешенроде" на Ризницата ? |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 238156914
* GND: 7548696-9

 |

 |
**Гоце Димовски** — македонски режисер, поет и сценарист.

Животопис
---------

Гоце Димовски е роден во Битола на 16 јуни 1970

 година. Дипломиран филмски и ТВ Режисер. Завршил филмска академија во Софија, на универзитетот NBU на катедрата за филмска и ТВ Режија. Автор е на збирки поезија,раскази, филмски сценарија за кратки и документарни филмови, како и на сценарио за долгометражен игран филм, насловено "Ван Гог". Со филмот "Трендафил и кунатка" учествувал на еден од најголемите европски фестивали за документарен филм Cinema du reel во Париз - Франција. Негово последно остварување во областа на кинематографијата е краткиот игран филм "Вишновата градина" авторски проект, работен по мотиви на Антон Павлович Чехов, во ко-продукција на Молика филм од Скопје, Axel Cinema од Париз, Cinemaq од Софија и Muving Pictures од Белград. Член на друштвото на писателите на Македонија од 1998 година.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа биографска статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Димитрана Иванова**, родена **Петрова** (бугарски: *Димитрана Иванова*; 1881 — 1960) — бугарски образовен реформатор, правосуден и активист за правата на жените. Таа претседавала со Бугарскиот сојуз на жени од 1926 до 1944 година.

Животопис
---------

Иванова родена Петрова е родена на 1 февруари 1881 година во Русе, Бугарија. Ќерка на трговец, се школувала во локалното женско училиште и женска гимназијата. Во Бугарија, на жените им било дозволено да слушаат предавања на Универзитетот во Софија од 1896 година, но таму не можеле да бидат редовни студенти до 1901 година, бидејќи средните училишта за девојчиња нуделе само шест од седумте средни оценки потребни за прием на универзитетот. На Димитрана Иванова ѝ било одбиено право за студирање во Софија поради овие основи, но таа станала првата жена која студирала образование и филозофија на Универзитетот во Цирих. Кога се вратила во Бугарија во 1900 година, била вработена како учителка, што во тоа време била практично единствената професија отворена за жените (иако до 1904 година, забранета за мажените жени). Во 1914 година се омажила за учителот Дончо Иванов, но го продолжила својот професионален живот (забраната за мажените учителки била укината во 1904 година). Во 1921 година се пријавила да студира на Правниот факултет на Универзитетот во Софија, и на крајот и било дозволено да го стори тоа, а дипломирала во 1927 година.

### Права на жените

Во 1926 година, таа ја наследила Јулија Малинова како претседател на водечката организација за правата на жените во нејзината земја, Бугарската женска унија, која била основана во 1901 година. Во 1935–40 година, таа била член на одборот на Меѓународната алијанса на жените. Таа станала позната контроверзна личност во јавните дебати и често била карикатурирана во печатот. За време на нејзиниот мандат како претседавач, на две прашања им посветила големо внимание: дозволата за жените да практикуваат право, што се сметало за важно симболично прашање, што го симболизира правото на жените да влегуваат во други професии од ист вид; и правото на глас. Бугарките добиле условно право на глас во 1937 година, но самите не можеле да се кандидираат на избори ако се вдовици, мажени или разведени.

Иванова била уапсена по комунистичкото преземање на Бугарија во 1944 година, кога биле укинати сите граѓански „буржоаски" организации. Ослободена е со интервенција на еден од нејзините контакти во комунистичкото движење во 1945 година.

Наводи
------

1. ↑  Daskalova, Krassimira (2004-03-01). „The women's movement in Bulgaria in a life story". *Women's History Review*. **13** (1): 91–104. doi:10.1080/09612020400200384. ISSN 0961-2025.
2. ↑  Ruiz, Blanca Rodriguez; Rubio-Marín, Ruth (2012-06-07). *The Struggle for Female Suffrage in Europe: Voting to Become Citizens* (англиски). BRILL. ISBN 978-90-04-22425-4.
3. ↑  Haan, Francisca de; Daskalova, Krasimira; Loutfi, Anna (2006-01-01). *Biographical Dictionary of Women's Movements and Feminisms in Central, Eastern, and South Eastern Europe: 19th and 20th Centuries* (англиски). Central European University Press. ISBN 978-963-7326-39-4.
**Гоце Делчев Тодев** (родно име *Гоце Тодев*, роден на 14 јули 1969

 година во Скопје, СР Македонија) — актуелен претседател на Независниот синдикат на полицијата, борец за правата на полициските службеници во Македонија.

Во 2013 година се кандидирал за градоначалник на Општина Гази Баба како кандидат на Социјалдемократската унија.

По 1 година од Поплавите во Македонија, Македонскиот полициски синдикат добил донации кои биле наменети за полициските службеници загрозени од поплавите. Според извори на Независниот синдикат на полицијата, делумно или целосно не биле исплатени истите пари. Поради таквото обвинување, Македонскиот полициски синдикат најавил тужба против Тодев како претседател на Независниот синдикат.

Наводи
------

1. ↑  „И Гоце Делчев се кандидира за градоначалник". *MK News*. 9 март 2013. Посетено на 4 јануари 2018.
2. ↑  „Каде се парите за поплавените полицајци?". *24 Вести*. 6 август 2017. Посетено на 4 јануари 2018.
3. ↑  „МПС најави тужба против Гоце Делчев Тодев". *24 Вести*. 7 август 2017. Посетено на 4 јануари 2018.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа биографска статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

* Портал: Биографија
**„Дали успехот ќе го расипе Рок Хантер?"** (англиски: *Will Success Spoil Rock Hunter?*) – филм на режисерот Френк Ташли (Frank Tashli) од 1957 година. Ташли е автор и на сценариото, а главните улоги ги играат: Џејн Менсфилд (Jayne Mansfield), Тони Рендал (Tony Randall), Бетси Дрејк (Betsy Drake), Џоан Блондел (Joan Blondell) и Џон Вилијамс (John Williams).

Синопсис
--------

Филмот претставува сатира на популарната култура, холивудската помпа и маркетиншката индустрија која остварува голема заработка од појавата на новиот медиум – телевизијата.

Наводи
------

1. ↑  Hoće li uspjeh pokvariti Rocka Huntera?, američki film (1957.) (пристапено на 11.6.2023)
**Велепредавство** — дело кое се смета за страшно предавничко и неверно кон сопствената земја или владетел. Најдобри примери се учество во војна против својата земја, обид за рушење на владата и обид за убиство на владетелот. За ова злодело речиси секогаш се изрекувала смртна казна, која се изведувала јавно.

Историски, во Англија се правело разлика помеѓу велепредавство и ситно предавство, кое е обид за убиство на законски претпоставено лице (како слуга кој убива господар). Ова се сметало за посериозен степен на убиство. Меѓутоа, денеска терминот „предавство" обично се изедначува со „велепредавство". Во некои земји законот не прави разлика помеѓу нив — на пример, Уставот на САД го дефинира предавството како нешто што историски би се нарекло велепредавство.

Во Канада пак, законот прави разлика момеѓу нив, но всушност и двете се однесуваат на историското „велепредавство".

Поврзано
--------

* Предавство
* Кралоубиство

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* HDS: 024626
* NKC: ph120280

 |

 |
**Димитри Мариновски** (роден на 14 ноември 1928

 година во Охрид) — македонски оперски певец, баритон, првенец на Операта на МНТ.

Животопис
---------

Уште во основно училиште, тој пеел во студентскиот хор. Откако завршил средно училиште, студирал геологија, но во исто време се занимавал и со хорот на Радио-Бгда. Своето пеење го усовршил по свој аранжман на различни начини и на различни страни. Студирал со многу педагози: во Белград со Корнелија Нинковиќ, Јелена Симиќ-Матијевиќ и Никола Цвејиќ, во Загреб со Златко Шир, Марија Боршиќ и Драго Хршиќ и во Нови Сад со Теодор Динајски, но и од публиката и од грамофонските записи. Иако овој начин на образование е невообичаен, тој одлично се снашол, бидејќи секогаш бил свесен за сопствените можности.

Дипломирал на Вишата педагошка школа (оддел за музика) во Скопје во 1957 година. Од 1952 до 1961 година бил ангажиран во Скопската опера, а од 1 септември 1961 до 15 август 1974 година бил солист во Операта СНП. Како темпераментен глумец, тој најимпресивно толкувал динамични и жестоки ликови, иако бил успешен и да ги претставува ликовите надворешно статички, но богат со внатрешен емотивен живот. Во Операта на МНТ бил во постојан работен однос од 1952 до 1983 г. но и понатаму, до 1994, учествувал во реализацијата на нејзиниот репертоар. Во периодот од 1961 до 1975 година бил ангажиран како солист во Новосадската опера.

Остварил повеќе од 15 главни улоги, од кои позначајни се: Риголето, Набуко, Магбет, Холанѓанинот скитник (во истоимените опери), Јаго (Отело), Скарпија (Тоска), Родриго-Поза (Дон Карлос), Амонасро (Аида). Со ансамблот или самостојно има остварено свои проекти низ Југославија, Франција, САД, Канада, Грција, Бугарија, Романија и Унгарија. Снимил за радио станиците Скопје, Белград и Нови Сад.

Наводи
------

1. ↑  Ристовски, Блаже, уред. (2009). „*Мариновски*". *Македонска енциклопедија*. , книга II (М-Ш). Скопје: МАНУ. стр. 916. Text "series
" ignored (help)
2. ↑  „МАРИНОВСКИ Димитри". *Енциклопедија Српског народног позоришта*. www.snp.org.rs/. Посетено на 2020-08-18.
Фотографија од Жизел балетот
***Жизел*** (фр. Giselle) е романтичен балет во два чина од францускиот балетски и оперски композитор Адолф Адам. Од неговата прва изведба во Париз 1841 година па до денес, тоа е еден од ретките балети кој има непрекината традиција на изведување.

Синопсис
--------

Првиот чин ја прикажува средбата на Жизел - девојка од село и грофот Алберт, кој е дојден на лов. Таа безгранично се вљубува во него, но не знае дека тој е благородник. Шумарот Хиларион, кој исто така ја сака Жизел, дознава за потеклото на грофот и кога неговата свита доаѓа во селото, меѓу кои и неговата свршеница Батилда, тој го разоткрива Алберт пред сите. Жизел не можејќи да ја прифати лагата за лажната љубов полудува и умира од болка.

Вториот чин ја прикажува играта на самовилите, кои се всушност верени девојки кои умреле пред својата свадба. Тие преку ноќ излегуваат од своите гробови и танцуваат. Секој што ќе ја види нивната игра мора да умре - тие го присилуваат да танцува додека не капне од умор и потоа го фрлаат во езерото.

Таа ноќ во шумата доаѓа Хиларион, а потоа и Алберт и ја искажуваат својата љубов на гробот на мртвата Жизел. Хиларион е фатен од самовилите и убиен, а Алберт го спасува љубовта на Жизел која со него игра до раните зори. Таа му овозможува моменти на одмор, поради кои тој издржува до моментот кога сонцето изгрева и самовилите исчезнуваат,.

Наводи
------

1. ↑  Giselle
2. ↑  GISELLE Full length Ballet in Two Acts

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија поврзана со уметноста е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
***Данаја*** (германски: ***Danaë***) ― маслена слика од Густав Климт, создадена во 1907 година. Пример за симболика, платното е со димензии 77 x 83 см, а се наоѓа во Галеријата Виртле во Виена. Данаја била позната тема во раните 1900-ти за многу уметници; таа била користена како квинтесенцијален симбол на божествената љубов и трансценденција.

Предмет и состав
----------------

Додека била затворена од нејзиниот татко Акрисиј, кралот на Аргос, во бронзена кула, Данаја била посетена од Зевс, симболизиран овде како златен дожд што тече меѓу нејзините нозе. Од лицето на субјектот се гледа дека таа е возбудена од златниот поток.

Во ова дело таа е завиткана во кралски пурпурен превез кој се однесува на нејзината кралска лоза. Некаде по нејзината небесна посета, таа го родила синот Персеј, кој подоцна во грчката митологија се наведува дека ја убил страшната Медуза и ја спасил Андромеда.

Многу рани портрети на Данаја биле еротски; други слики завршени во сличен стил се Климтовите *Лек* (1900–1907) и *Водни змии* (1904–1907).

Поврзано
--------

* *Данаја* (Кореџо)
* *Данаја* (слика од Рембрант)
* *Данаја* (серија од Тицијан)
* Список на слики од Густав Климт

Наводи
------

1. ↑  Payne, Laura. *Klimt*. Bath, UK: Parragon Publishing, 2004.
 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Густав Климт |
| --- |
|  |
| Дела | 

|  |  |
| --- | --- |
| Слики | 
* *Бетовенски фриз* (1901)
* *Јудита и Холоферн* (1901)
* *Крушарник* (1903)
* *Надеж I* (1903)
* *Трите доба на жените* (1905)
* *Данаја* (1907)
* *Портрет на Адела Блох-Бауер I* (1907)
* *Водни змии II* (1907)
* *Надеж II* (1907–08)
* *Бакнеж* (1908)
* *Дрвото на животот, Фриз Стокле* (1909)
* *Портрет на Адела Блох-Бауер II* (1912)
* *Девици* (1913)
* *Смрт и живот* (1915)
* *Портрет на дама* (1916–17)

 |
|  |
| Серии | 
* *Тавански слики на универзитетот Климт во Виена* (1900–1907)
* *Фриз Стокле* (1905–1911)

 |

 |  |
|  |
| Поврзано | 
* Ернст Климт (брат)
* Емили Лујза Флеге (животна сопатничка0
* *Невеста на ветрот* (филм од 2001)
* *Климт* (филм од 2006)
* *Кражба на Климт* (документарец од 2007)
* *Жена во злато* (филм од 2015)

 |

 |
**Далечна земја** – американски филм, во режија на Рон Хауард, со Том Круз и Никол Кидман во главните улоги.

Содржина
--------

Џозеф Донели е сиромашен земјоделец во Ирска, во 19 век, кој ги губи таткото и домот поради бескрупулозните земјопоседници. Со намера да му се одмазди на баронот за неправдата што му е нанесена на неговото семејство, Џозеф се запознава со ќерката на баронот и тие бегаат во Америка. Притоа, на патот за САД, таа е ограбена во бродот и двајцата со малку пари се мачат да преживеат во најлошиот дел на Бостон.

Наводи
------

1. 1 2  „Далечна земја", *Антена*, број 952, 23.9.2016, стр. 14.
**Данапароид натриум** ( трговско име Orgaran*®*) е лек од групата на хепариноиди што го инхибира згрутчувањето на крвта хепаринот. Се состои од мешавина на гликозаминогликани, кои се добиваат од слузницата на животински црева. Просечната моларна маса е околу 6 далтони. Данапароид е лек од групата на антикоагулантни средства.

Состав
------

Лекот главно се состои од хепаран сулфат (сулепароид натриум, приближно 84%). Покрај тоа, данапароид натриум содржи дерматан сулфат (натриумова сол на хондроитин сулфат, приближно 12%) и во мала мера хондроитин сулфурна киселина ( хондроитин сулфат како слободна киселина, прибл. 4%). 

* хепаран сулфатхепаран сулфат
* дерматан сулфатдерматан сулфат
* хондроитин сулфатхондроитин сулфат

Само 4% од молекулите на хепаран сулфат имаат висок врзувачки афинитет за антитромбин III. Иако данапароидот, како и хепаринот, е изведен од свинска цревна слузница, смесата не содржи хепаринска фракција.

Механизам на дејство
--------------------

Данапароид претставува хепариноид, т.е. супстанца слична по стуктура и дејство со хепарин. Според тоа, главниот механизам на дејството на данапароид е инхибиција на активираните коагулациски фактори X и II (тромбин), индиректно, преку засилување на дејството на антикоагулацискиот антитромбин III.

Примена
-------

Данапароид се дава за да се спречување на длабока венска тромбоза во ситуации кога не може да се користи хепарин, т.е. при контраиндикација за хепарин. Тоа се претежно пациенти кај кои недостатокот на тромбоцити е предизвикан од хепарин т.е. во случај на *хепарин индуцирана тромбоцитопенија тип 2* (HIT 2).

Контраиндикации
---------------

Данапароид не треба да се користи, или само по внимателно разгледување, кај луѓе кои веќе имаат наклонетост кон крварење, неконтролиран висок крвен притисок, тешка бубрежна или црнодробна инсуфициенција, чир на желудникот или на дванаесетпалечното црево или крварење во мозокот. Во случај на тешко крварење, ефектот може да се намали со трансфузија на свежо замрзната плазма (англиски: fresh frozen plasma, FFP) Потребна е редовна проверка на бројот на тромбоцити.

Поврзано
--------

* Антикоагулантни средства
* Хемостаза
* тромб (згрутчување на крвта)

Наводи
------

1. ↑  Elizabeth M. Van Cott, Massachusetts General Hospital, Boston MA: Архивирано на {{{2}}}. (PDF; 110 kB).
2. ↑  Greinacher, A.: *Heparininduzierte Thrombozytopenie* Dtsch. Ärztebl. 2003; 100: A 2220–2229 (Heft 34–35).
**Велгошки манастир „Св. Илија"** — манастир во југозападна Македонија, во близина на селото Велгошти.

Местоположба
------------

Манастирот се наоѓа над селото Велгошти. До неговите порти води асфалтиран пат.

Градби
------

Во склоп на манастирот влегуваат една црква, спомен-куќа, спомен-чешма, помошни објекти и трпезарија.

### Црква „Св. Илија"

Главна статија: Црква „Св. Илија" - Велгошти
Црквата била подигната во 1937 година и истата била значително обновена во 1970 година. За истата се верува дека е подигната на темели на постара градба.

### Други објекти

Мештаните имаат подигната спомен-куќа и спомен-чешма во рамки на манастирот.

Овие два објекти биле подигнати во чест на бурните моменти случени во близината на манастирот над селото Велгошти во текот на 1940-тите години. Тогаш имало судири помеѓу мештаните и жители од Охрид со српската жандармерија и со бугарската фашистичка војска.

Собири
------

Секоја година, манастирот организира општонароден собир на празникот Ѓурѓовден и на празникот Илинден. На првиот празник доаѓаат мештаните, додека на вториот празник покрај мештаните, на излет доаѓаат многу други гости.

Галерија
--------

* Уредениот дворУредениот двор
* Манастирската чешмаМанастирската чешма
* Поставени клупиПоставени клупи
* Натписот на чешматаНатписот на чешмата

Наводи
------

1. 1 2 3  Ристески, Стојан (1982). *Велгошти: прилог за монографија*. Охрид: Месна заедница на Велгошти.
*Разумен риоплатски речник* (*Vocabulario rioplatense razonado*), 2. изд. Монтевидео 1890 година.
**Даниел Гранада** (1847 година во Виго – 1929 година во Мадрид) ― шпанско-уругвајски филолог и писател, со седиште во Монтевидео, Уругвај во поголемиот дел од својот живот, со седиште таму од 1850-тите до 1904 година, кога се вратил во Шпанија. Тој беше член на Универзитерио де Депортес од неговото основање во 1868 година, под кој пишувал за „Причините за интелектуалното движење во Републиката" („Causas del movimiento intelectual en la República"), испитувајќи ги општествените и политичките услови во земјата. Гранада е автор на „Разумен риоплатски речник" (*Vocabulario Rioplatense Razonado*; прво издание 1889, второ 1890), што ги собира неговите студии за филологија, етнографија, географија и регионална историја. Таа е широко користена книга во јазичарските студии во Уругвај. Неговите подоцнежни дела дале информации за уругвајскиот регионален фолклор и обичаи.

Наводи
------

1. 1 2 3  „Daniel Granada". Ateneodemontivideo.com. Архивирано од изворникот на 4 септември 2011. Посетено на 2 април 2023.
2. ↑  Granada, Daniel; Cervantes, Alejandro Magariños; Valera, Juan (1890). *Vocabulario rioplatense razonado*. Imprenta Rural. Посетено на 2 април 2023.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 37072454
* LCCN: n86003821
* ISNI: 0000 0001 0856 6656
* GND: 118813218
* SUDOC: 050481754
* BNF: cb13498320h (податоци)
* BNE: XX1294561

 |

 |
За други значења на поимот, погл. Дален.

**Дален** (германски: *Dahlen*) — град во округот Северна Саксонија, во сојузната покраина Саксонија, Германија.

Географија
----------

Градот е порта кон шумата околу Дален. Соседни градови се Вермсдорф (11 км), Ошац (12 км) и Торгау. Дален се наоѓа 22 километри јужно од Торгау и 44 километри источно од Лајпциг. Сојузниот автопат Б6 поминува низ Нојбела на југ од округот. Железничката линија Лајпциг-Дрезден исто така поминува близу. Средновековниот град е дом на Замокот Дален, кој бил седише на кралот Фридрих Велики од Прусија.

Историја
--------

Историјата на Дален може да се следи до околу 1188 година, каде по првпат е споменат како град долж стариот трговски пат. Името Дален доаѓа од словенскиот збор „*Dolane*", означувајќи „жител на долина". Градот официјално бил прогласен 40 години подоцна во 1228 година.

Постоеле повеќе неуспеси во развојот на градот. Тој се соочил со градските пожари, чумите, војни и глад. Меѓутоа, неговата местоположба му овозможувала економска обнова, кога трговците поминувале оттука и со тоа повторно се враќал од овие катастрофи.

Градот исто така видел развој, кога била пуштена железничката линија на југ. Старата железничка станица, изградена во викторијански стил имала „кралска чекалница". Тука, принцовите од Саксонија сакале да застанат и да одморат на нивниот пат кон ловиштето во Вермсдорф.

Моменталното Градско собрание било изградено во 1888 година на главниот плоштад во центарот на градот.

Градот одиграл важна улога во текот на Седумгодишната војна во Европа. Најзначаен настан бил потпишувањето на Договорот од Хубертусбург на 21 февруари 1763, белата сала на Замокот.

Замок Дален
-----------

Најважна знаменитост на Дален се моменталните руини на поранешниот замок. Изграден помеѓу 1744-1751, замокот бил една од резиденциите на семејството Бинау.

Денес, замокот е зачуван од група од конзерватори, кои сакаат да го обноват. Исто така, обновена е и железничката станица, која е во јавна сопственост.

Градот, исто така, има многу историски места и знаменитости и има потенцијал да стане туристичко одредиште.

Наводи
------

1. ↑   „Тековно население по општини во 2020 г.". *Статистичка служба на Саксонија*. јуни 2020. (германски)

Надворешни врски
----------------

* Дален (Саксонија) на Ризницата ?
* Официјална страница
* Страница на покраината Саксонија
* Туристичко биро Дален Архивирано на 11 мај 2009 г.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 238108599
* GND: 4440986-2

 |

 |

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Градови и општини во округот Северна Саксонија |
| --- |
|  |
| 
* Ајленбург
* Арцберг
* Бад Дибен
* Бајлроде
* Белгерн-Шилдау
* Вермсдорф
* Видемар
* Дален
* Делич
* Добершиц
* Домич
* Драјхајде
* Елсниг
* Језевиц
* Кафертиц
* Кроштиц
* Лаусиг
* Лебниц
* Либшицберг
* Мигелн
* Мокрена
* Наундорф
* Ошац
* Раквиц
* Тауха
* **Торгау**
* Тросин
* Чеплин
* Шенвелкау
* Шкојдиц

 | ГрбГрб |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за место во округот Северна Саксонија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Живјецки говори** (познати уште како **живјецко наречје**) — претставуваат наречје во полскиот јазик карактеристично за населението на Живјец и на неговата околина (Живјецки Регион). Тие се дел од јужномалополските говори, кои, пак, влегуваат во составот на малополскиот дијалект. Говорите на Живјецкиот Регион не биле изделени на дијалектната мапа на Кажимјеж Нич и Станислав Урбањчик, но се споменуваат во описите на говорите на Погорје (Pogórze) и планинскиот појас што го создале овие дијалектолози.

Во говорите на Живјецкиот Регион може да се забележи влијание на соседните горношлезиски говори (звучното старополско „е", реализирано како „i" во именките, како и во номинатив и акузатив еднина, среден род, при флексијата на придавки со именки (на пример: zieli, gupi godani); реализацијата на носовките (назалите), кои малку отстапуваат од општополската норма; слабата лабијализација на „o" во средишна позиција по тврди билабијални и заднонепчени согалски, задржувањето на „ch" во именките од машки род (во другите граматички родови се менува во „k")).

Поделба на говорите
-------------------

Во поглед на фонетиката, Живјецкиот Регион може да се подели на три дела: 

* југоисточен дел
* југозападен дел
* северен дел

Оваа поделба произлегува од разнородноста на говорите – реализацијата на носовките (назалите), интензитетот на лабијализацијата на самогласката „o", преминот на „ch" во „k", како и преминот на „ć" во инфинитивните глаголски форми во „j". Меѓу другите фактори, исто така, може да се издвои и релјефот на регионот, како и миграцијата на населението поврзано со него.

Библиографија
-------------

* mateo.lo-zywiec.pl Архивирано на 29 јануари 2009 г.
* dialektologia.uw.edu.pl
* gwarypolskie.uw.edu.pl Архивирано на 8 мај 2011 г.
**Далечинско гледање** (**Remote Viewing - RV**) се однесува на обидот да се дојде до информации од далеку или за нешто што не се гледа во моментот, со употреба на паранормална или вонсетилно восприемање. Од „гледачот на далечина" се очекува да даде информација за предмет кој е скриен од неговото видно поле или е на некоја голема далечина. Овој термин е првпат употребен од парапсихолозите Расел Тарг и Харолд Путхоф во 1974 година.

Далечинското гледање станува популарно во 1990-тите години, откако се прикажани пред јавноста документите поврзани со Старгејт проектот, програма за истражување вредна 20 милиони долари спонзорирана од владата на САД за пронаоѓање на каква било потенцијална употреба на паранормалните појави за потребите на војската. Оваа програма е укината во 1995 година, како невредна за разузнавачката служба.

Експерименти
------------

Путхоф и Тарг во своите екперименти со далечинско гледање во Станфордскиот истражувачки институт, откриле дека испитаниците освен што биле во состојба вонсетилно да опишат далечни места кои експериментаторите ги посетувале во сегашноста, можеле да опишат и места кои експериментаторите ќе ги посетат во иднина, пред воопшто да е решено кое место да биде посетено.

Откритијата на Путхоф и Тарг со прекогнитивното гледање на далечина ги повториле бројни лаборатории ширум светот, вклучувајќи ја и истражувачката установа на Роберт Џан и неговата асистентка Дјун на Принстон. Џан и Дјун во триста триесет и четири официјални обиди откриле дека доброволците во шеесет и два отсто случаи изнесле точни прекогнитивни податоци.

Белешки
-------

1. ↑  Anomalistic psychology: a study of magical thinking, Leonard Zusne, Warren H. Jones, 1989. Publisher: Lawrence Erlbaum Associates, p. 167
2. ↑  *Search for the Soul* by Milbourne Christopher, Thomas Y. Crowell, 1979
3. ↑  *Kiss the Earth Good-bye: Adventures and Discoveries in the Nonmaterial, Recounted by the Man who has Astounded Physicists and Parapsychologists Throughout the World* by Ingo Swann, Hawthorne Books, 1975
4. ↑   Архивирано на 24 август 2010 г. Parapsychological Association website, Glossary of Key Words Frequently Used in Parapsychology, Retrieved January 8 2006
5. ↑  Russell Targ and Harold Puthoff, Mind-Reach (New York: Delacorte Press, 1977), p. 116.
6. ↑  Robert G. Jahn and Brenda J. Dunne, Margins of Reality (New York: Harcourt Brace Jovanovich, 1987), p. 160, 185.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh95005024
* NDL: 00573348
* NKC: ph121313

 |

 |
Гравче Тропеиро
**Грав тропеиро** — традиционален специјалитет во бразилските сојузни држави Сао Паоло, Минас Жераис и Гојас. Овој специјалитет се состои од грав измешан со маниока, бисквити, колбаси, јајца, лук, кромид и зачини.

Потекло на поимот
-----------------

Името на специјалитетот потекнува од трговските активности во 17 век, кои имале за цел интегрирање на населбите главно во југоисточниот и среднозападниот дел на Бразил. Во тој период, превезувањето на различни видови стока било вршено со помош на коњи и магариња, а чуварите на овие животни биле познати под поимот „тропеироси".

Историја
--------

Тропеиросите воделе животни низ сојузната држава Минас Жераис сè до средината на 20 век. Нивната исхрана главно вклучувала сланина, грав, брашно, црн пипер, кафе, пченкарно брашно и коате (оцет со кисело овошје). Во пристанишните делови, тие се хранеле со грав со парчиња месо и сланина, кој обични бил без сос и бил послужуван со фарофи и сецкана зелка. Вака приготвениот грав станал основен специјалитет на менито на овие луѓе, па оттаму и потеклото на гравчето Тропеиро. Од друга страна, пиењето алкохолни пијалаци било дозволено само во посебни прилики. Така на пример, во студените денови обично се пиел алкохолниот пијалак кашаса заради избегнување на запек, а особено бил користен и како лек за убоди од инсекти.

Културно наследство
-------------------

Иако специјалитетот не е широко познат меѓу населението, истиот е предложен да стане дел од нематеријалното наследство на Националниот институт за историско и уметничко наследство, како и дел од светското културно наследство на УНЕСКО. За таа цел, планирано е создавање на основа на податоци со информации за влијанието на гравчето Тропеиро, којашто треба да биде сместена во Музејот на ТропеироЗа во округот Ипоема во сојузната држава Минас Жераис.

Поврзано
--------

* Грав
* Тропеиро
* Бразилска кујна

Наводи
------

1. 1 2  História: Tropeiros das Gerais. *Tropeiros das Gerais*.
2. ↑  Prestes, Lucinda Ferreira. A vila tropeira de Nossa Senhora da Ponte de Sorocaba: aspectos socioeconômicos e arquitetura das classes dominantes (1750-1888). São Paulo: ProEditores, 1999.
3. ↑  História do feijão tropeiro e a mineração no Brasil (XVII). *O gastronomo*. 28 de dezembro de 2010.
4. ↑  Vivaitabira - 6 anos do Museu do Tropeiro Архивирано на 4 март 2016 г.. *Vivaitabira*.
Координати: 60°38′30″N 17°27′00″E﻿ / ﻿60.64167° СГШ; 17.45000° ИГД﻿ / 60.64167; 17.45000

**Далелвен** (швед. *Dalälven* = „Далска Река") е река во средна Шведска која тече од северот на покраината Даларна и се влева во морето во северниот дел на Упланд. Се смета за јужна граница на крајот Норланд. Северното течение е радвоено на два дела: Естердалелвен и Вестердалелвен (источно и западно). Двете реки се среќаваат кај местото Јурос.

Реката е долга над 520 км и со тоа е втора по должина во земјата. Има хидроенергетски потенцијал од 1420 мегавати, кој 2⁄3 е искористен. Најголема електрана е Тренгслет. Во историјата Далелвен била значаен воден пат за сплавен сообраќај.

Наводи
------

1. 1 2  „Далелвен". *Национална енциклопедија на Шведска*. Посетено на 11 јули 2010. (бара претплата) (шведски)
2. ↑  „Окружни и главни сливни подрачја во Шведска" (PDF). Хидрометеоролошки институт на Шведска. Архивирано од изворникот (PDF) на 2018-09-28. Посетено на 11 јули 2010. (шведски)

* Далелвен на Ризницата ?
**Западно Каванго** (*Kavango West*) е еден од четиринасетте региони во Намибија. Административен центар на регионот е Нкуренкуру. Овој регион бил создаден во 2013 година, со поделбата на поранешниот регион Каванго на два дела: Источно Каванго и Западно Каванго.

Географија
----------

На север регионот се граничи со Ангола, поточно со покраината Куандо Кубанго. Источно се граничи со регионот Источно Каванго, јужно со Очозондјупа, западно со Ошикото и северозападно со Охангвена.

Овој регион, за разлика од голем дел од Намибија, е релативно повлажен и има пообилни врнежни во текот на годината. Поради тоа, регионот е погоден за развој на земјоделието, стопанисување со шуми и слични активности.

Административна поделба
-----------------------

Регионот е поделен на осум административни единици:

* Капако
* Манкумпи
* Мпунгу
* Мусесе
* Нкамангоро
* Нкункуни
* Нкуренкуру
* Тондоро

Население
---------

Регионот не е подеднакво населен. Внатрешноста на регионот е слабо населена, а северниот дел покрај реката Каванго има висока стапка на населеност.

Наводи
------

1. ↑  „President announces governors". *The Namibian*. 10 April 2015. Архивирано од изворникот на 14 April 2015. Посетено на 14 April 2015.
2. ↑  Haufiku, Mathias (22 August 2013). „Kavango awaits second governor". *New Era*. Архивирано од изворникот на 31 August 2013. Посетено на 27 August 2013.
3. ↑  Nakale, Albertina (9 August 2013). „President divides Kavango into two". *New Era*. allafrica.com. Архивирано од изворникот на 22 October 2014. Посетено на 16 August 2013.

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Западно Каванго" на Ризницата ? |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Википатување има туристички водич за ***Kavango***. |

* Контакт-информации за Западно Каванго
* Вести за Западно Каванго Архивирано на 29 јули 2020 г. на националниот сервис.

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Региони во Намибија |
| --- |
|  |
| 
* Еронго
* Западно Каванго
* Источно Каванго
* Замбези
* Карас
* Комас
* Кунене
* Омахеке
* Омусати
* Охангвена
* Очозондјупа
* Ошана
* Ошикото
* Хардап

 | Знаме на Намибија |

 |

Координати: 18°15′S 18°55′E﻿ / ﻿18.250° ЈГШ; 18.917° ИГД﻿ / -18.250; 18.917
Главната зграда (*Hauptgebäude*) била изградена помеѓу 1747 и 1750. Денес е седиште на Ректоратот и некои делови од универзитетската администрација, како и барокното собрание.
**Грајфсвалдски универзитет** (службено *Универзитет Ернст Мориц Арнт Грајфсвалд*; германски: *Ernst-Moritz-Arndt-Universität Greifswald*) — јавен истражувачки универзитет, сместен во Грајфсвалд, Германија, во сојузната покраина Мекленбург-Западна Померанија.

Основан во 1456 (со предавање постои од 1436), тој е е еден од најстарите универзитети во Европа, со генерации на познати дипломци и наставен кадар, кои студирале или работеле во Грајфсвалд. Како четврти најстар универзитет во денешна Германија, додека привремено бил најстар универзитет во рамките на Кралствата Шведска (1648–1815) и Прусија (1815–1945), соодветно. Околу две третини од 12.000 студенти доаѓаат надвор од покраината. Поради атмосферата на мал град, присуството на студентите од самиот универзитет е многу изразено, па поради тоа, Грајфсвалд често е опишуван како „универзитет со град изграден околу него", наместо град со универзитет.

Поврзано
--------

* Список на универзитети во Германија
* Грајфсвалд
* Росточки универзитет

Наводи
------

1. 1 2  Catholic Encyclopedia (1913) article
2. ↑  Статистики за кадарот 2008 (PDF, германски)
3. ↑  Факти и бројки (германски)

Надворешни врски
----------------

* Грајфсвалдски универзитет на Ризницата ?
* Грајфсвалд на Ризницата ?
* Грајфсвалдски универзитет Ернст Мориц Арнт
* Град Грајфсвалд

Координати: 54°5′40.70″N 13°22′28.65″E﻿ / ﻿54.0946389° СГШ; 13.3746250° ИГД﻿ / 54.0946389; 13.3746250

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* VIAF: 173460921
* LCCN: n81066353
* ISNI: 0000 0001 2357 5411
* GND: 36158-6
* SUDOC: 028111168
* BNF: cb120010836 (податоци)
* NKC: ko2002102525

 |

 |
**Грбоносецот** или **армигер** е лице кое има право на извесен грб. За таквото лице се вели дека е **грбоносно** (англ. *armigerous*).

Во минатото ова лице било носач на оклопот или штитоносец во служба на витез, но истото носело и свој посебен грб. 

Поимот „грбоносец" („армигер") е добро дефиниран само во земји (како Обединетото Кралство, Канада, Ирска и Шпанија) каде хералдиката ја регулира државен орган (како Колегијатот на грбови во Англија, Велс и Северна Ирска, Службата на Главниот хералд во Република Ирска или Суд на Лордот Лајон во Шкотска), бидејќи во земји каде хералдиката не е регулирана, како САД и Република Македонија секој може да има грб. Во Холандија пак, благородничките титули се регулирани со закон, но не и хералдиката. Во Шведска благородништвото уште од 1762 има прерогативно право на употреба на отворен шлем, додека останатите жители употребуваат затворен шлем.

Едно лице има стекнува грб под две можни околности:

* ако го наследи од лице со право на грб
* ако грбот му се додели лично нему

Поврзано
--------

* Грб
* Хералдика
* Грбовен службеник
* Хералдички орган

Наводи
------

1. ↑   Dictionary of Chivalry, Uden. Kestrel Books, Harmondsworth 1968 ISBN 0-7226-5372-7
**Даниела де Силва** – италијанска математичарка, позната по својата стручност за парцијалните диференцијални равенки. Таа е вонреден професор по математика на колеџот Барнард и Колумбискиот универзитет.

Де Силва ги завршила додипломските студии по математика на Неаполскиот универзитет, Федерико Втори, и таму дипломирала во 1997 година. Докторирала на Масачусетскиот институт за технологија во 2005 година. Нејзината дисертација, *Постоење и регуларност на монотоните решенија на слободниот граничен проблем*, била под менторство на Дејвид Џерисон.

По постдокторското истражување на Математичкиот научен истражувачки институт, како и после одреден период како доцент на универзитетот Џонс Хопкинс, таа се приклучила на факултетот Барнард и Колумбија во 2007 година.

Во 2016 година, Де Силва ја освоила наградата Садоски на Здружението на математичарки, за „фундаментален придонес во теоријата на регуларност на нелинеарни елиптични парцијални диференцијални равенки и нелокални интегро-диференцијални равенки". Во 2018 година, Барнард ја наградил со наградата професор Тоу за истакнати научници и практичари.

Наводи
------

1. ↑  „Break This Down: Q & A with Prof. Daniela De Silva on Why Pi Is Bigger Than a Piece of Pie", *Barnard College News*, March 14, 2017
2. 1 2  „Awards of the AWM" (PDF), Mathematics People, *Notices of the American Mathematical Society*, **62** (8): 959–960, September 2015
3. 1 2 3  *Curriculum vitae* (PDF), Barnard College, February 6, 2017, Архивирано од изворникот (PDF) на 2018-05-26, Посетено на 2018-07-30
4. ↑  Даниела де Силва at the Mathematics Genealogy Project
5. ↑  „Faculty Members Honored with Top Teaching & Research Awards", *Barnard College News*, May 11, 2018, Архивирано од изворникот на 2019-04-30, Посетено на 2018-12-23

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* MGP: 92783

 |

 |
**Градната жлезда** или **тимус** е непарна ендокрина жлезда кај цицачите и е активна само до половата зрелост. Значи, градната жлезда е развиена само во детската возраст, за да во пубертетот брзо се намали и по потполното созревање атрофира.
**Тимус** или **градна жлезда** е орган сместен во предниот, горен дел на градниот кош односно медијастинумот. Тимусот е централен орган на лимфатичниот систем. Кај новороденчиња и деца е добор развиен , а после пубертетот доаѓа до негова инволуција и претворање во масно тело.

Облик и градба
--------------

мини|десно|300п|**Тимус кај развиен фетус**
Кај новороденчиња и деца е со светлоцрвенкаста боја, добро развиен и со тежина околу 15 грама. Тимусот е најактивен околу 3 година на животот и стално се зголемува до пубертетот, кога ја достигнува максималната големина (но не и функција). Тогаш е со светложолта боја и со мека конзистенција. Должина на тимусот тогаш е око 5-6, ширина 3-4 -{cm}-, тежина околу 35-40 грама. После пубертетот почнува полека да се разградува функционалното ткиво на градната жлезда, кое ја заменува масно ткиво (Предлошка:Јез-лат). Некогаш ткивото на тимусот е очувано и во подоцнешни години (Предлошка:Јез-лат).

Ако со екстракт од градна жлезда се хранат полноглавците, тогаш тие не се преобразуваат во возрасна жаба, туку во возрасни полноглавци. Според тоа, хормонот од градната жлезда го стимулира растењето на младиот организам и го кочи дејството на хормонот од половите жлезди.

Тимусот има значење и во имуно-биолошките преоцеси. Тој создава Хасалови телца кои влегуваат во општиот фонд на одбранбени супстанции. Од тимусот не е издвоен хормон, па затоа многу физиолози сметаат дека тимусот не е жлезда. Инаку, градната жлезда е сместена во горниот дел на градниот кош, помеѓу белодробните крила.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија од областа на биологијата е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |

Наводи
------

1. ↑  Драгослав Богдановић. *Анатомија грудног коша*. Савремена администрација.
2. ↑  Предлошка:Gray's Anatomy40th

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Органи на лимфниот систем |
| --- |
|  |
| Примарни органи | 
* Коскена срж
* Тимус

 |
|  |
| Секундарни органи | 
* Слезина
* Крајници
* Лимфни јазли

 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* WorldCat
* LCCN: sh85135147
* GND: 4060010-5
* BNF: cb12003734d (податоци)
* NDL: 00567278
* NKC: ph437937

 |

 |