recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 39 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **39** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 39 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Солилоквиум** – подвид на монолог кој го изговара лик додека е сам на сцената или додека верува дека е сам, и така на публиката ѝ ги открива своите интимни размислувања и сомнежи. Примери се Хамлетовиот "Да се биде или не" и Магбетовиот солилоквиум од трагедиите на Вилијам Шекспир. Понекогаш тешко е да се каже дали тоа што се чуло е монолог, дијалог или солилоквиум, па изборот на соодветен поим е прашање на интерпретација.

Солилоквиумот бил често користен во драмите, но во времето кога драмата се свртила кон реализамреализмот кон крајот на 18 век истиот излегол од мода. Денес, со ограничените театарски буџети, солилоквиумот повторно се враќа на сцената.

Поврзано
--------

* Дијалог
* Монолог
* Внатрешен монолог
* Монодрама

Наводи
------
**Сократ Христовски** (15 октомври 1910

 во —  1944
 во Горни Забел, Скопско) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.

Животопис
---------

Потекнувал од сиромашно семејство, кое се доселило во Скопје. Завршил основно училиште, а потоа изучил занает. Работел како молер. Уште рано се запознал со целите на народоноослободителното движење и активно го помагал од средината на 1941 година. Собирал материјална помош за партизаните, растурал летоци и друго. Кон крајот на август 1944 година стапил во редовите на Шеснаесеттата македонска ударна бригада, во Скопска Црна Гора. Во состав на оваа единица учествувал во борбите против балистичките банди. Во борбите се истакнал како храбар борец. Загинал во борбата кај Горни Забел. Неговите останки биле закопани на борбената позиција.

Наводи
------

1. 1 2  *Беа, загинаа, останаа*. Скопје: Историски Архив. 1969. стр. 280. На `|first=` му недостасува `|last=` (help)
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 3 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **3** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 3 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија и Океанија
---------------------
**„Три дена во Киберон"** (германски: *3 Tage in Quiberon*) — филм на режисерката Емили Атеф (Emily Atef) од 2018 година. Атеф е авторка и на сценариото, а главните улоги ги играат: Мари Бојмер (Marie Bäumer), Биргит Минихмајр (Birgit Minichmayr) и Чарли Хибнер (Charly Hübner). Филмот бил прикажан на повеќе фестивали и освоил неколку награди: на Меѓународниот филмски фестивал во Берлин, режисерката била номинирана за „Златната мечка"; на Европските филмски награди, филмот победил во категоријата за најдобра музика (Кристоф Кајзер и Јулијан Мас), додека Бојмер била номинирана во категоријата најдобра глумица; на Филмскиот фестивал во Вуковар, бил номиниран за најдобар филм итн.

Синопсис
--------

Во 1981 година, славната глумица Роми Шнајдер доаѓа на лечење во бањата Киберон. Таа го занемарува строгиот болнички режим и времето го минува пушејќи цигари, пиејќи алкохол и земајќи апчиња за спиење. Неа ја посетува Хилде, нејзината стара пријателка од Виена, а потоа пристига уште еден стар пријател, фотографот Роберт Лебек. Тој со себе го носи и новинарот Михаел Јиргс кому Шнајдер му дава интервју за германското списание Штерн.

Наводи
------

1. ↑  Večer tisuću nagrada: Tri dana u Quiberonu, njemačko-austrijsko-francuski film (пристапено на 3.1.2023)
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 24 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **24** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 24 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Три деца** – слика од Никола Мартиноски. Сликата е масло на платно, завршена во 1957 година со димензии 45 х 30 см и се наоѓа во Народниот музеј во Битола.

Опис
----

На сликата се претставени – три деца, на возраст од десетина години. Во долната половина на сликата се претставени две деца – девојчиња, лево е девојче кое е свртено кон нас. Косата и е темна со две плетенки кои и паѓаат до рамото. Во рацете држи тотба, која и е припиена до левата нога и потпрена на земја. Боса е. Облеклото ѝ е скромно и сиромашно, износено. Десно е друго девојче кое исто така седи, полусвртено кон десно. На главата има лесна платнена шарпа, исто така со скромни и износени алишта. Свртена е кон нас, тажно, замислено, несреќно.
Во средината на сликата, меѓу двете девојчиња и во висина до крајниот горен дел на сликата е насликано момче кое седи на столче. Повисоко е од девојчињата и тоа е свртено кон нас и тоа е облечено скромно, со износени алишта. Трите деца на сликата се тивки, замислени, тажни гладни, сиромашни.

Во овој период Мартиноски многу често создавал слики со слични мотиви: деца односно девојчиња и момчиња, млади мајки со бебиња, кои се тажни, сиромашни и кои живеат тешко, борејќи се за елементарно преживување и егзистенција. Ваквиот начин на сликање е познат како социјално, ангажирано сликарство, авторот со целата своја љубов кон луѓето, се бори преку творештвото за неправдите во општеството, сиромаштијата, осаменоста, напуштеноста. Мартиноски ова го прави со брзи потези, со елементарен цртеж, настојувајќи да го претстави пред сè ликот на луѓето – тажен, понижен, обесправен и осиромашен.

Наводи
------

1. 1 2  Владо Ѓорески - Мартиноски
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 25 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **25** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 25 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Слоган** е мото, фраза, или кратка реченица, која се користи во комерцијални, религиозни или политички цели. Целта на слоганот е со неговото постојано повторување да биде лесно запамтен.

Политичките партии, на пример за секоја политичка кампања ставаат нов слоган, додека пак компаниите обично користат само еден слоган кој треба да биде препознатлив и да асоцира на компанијата.

Слоганите се користат и во хералдиката на грбовите.

Примери за слоган:

* T-Mobile Македонија - **"Сподели доживувања"**
* Скопско - **"Нашето најдобро!"**
* Витаминка - **"Свет на вкусови"**
* Алкалоид - **"Здравјето, пред сè"**
* Кожувчанка - **"Кралица на водите"**
* Nike - **"Just Do It"**
* McDonald's - **"I'm Lovin It"**
* Adidas - **"Impossible Is Nothing"**

Поврзано
--------

* Мото
* Натпис

Наводи
------

1. ↑  САД и Европа кумуваа на слоганите на претседателските кандидати

Надворешни врски
----------------

* List of Company Slogans
**Рубенс Корубин** (Прилеп,  1949
) — македонски сликар.

Животопис
---------

Корубин е роден во 1949 година во Прилеп. Дипломирал на Факултетот за ликовни уметности во Белград, а во 1976 завршил постдипломски студии во класата на Младен Србиновиќ. Зад себе има повеќе самостојни и групни изложби, како во земјата, така и во странство. Самостојно изложувал во Скопје, Сомбор, Белград, Битола, Прилеп и во Париз. Учествувал на повеќе групни ликовни изложби во земјата и странство. Корубин е автор и на два монументални мозаика: „Пелинце 2004" и „Cupidae Legum Iuventuti" на Правниот факултет „Јустинијан Први" во Скопје. Добитник е на пет национални награди, меѓу кои и Гран при на Зимскиот салон на ДЛУМ во 2005 година. Женет е со модниот творец и мозаичарка Лиле Корубин со која имаат два сина Дамјан и Михаил. Живее и твори во Скопје.

Самостојни изложби
------------------

1979 Скопје, Галерија ДЛУМ

1980 Сомбор, "Уметничка есен"

1980 Скопје, Културен центар на Град Скопје

1982 Белград, Уметничка галерија на кулутрниот центар

1985 Прилеп, Дом на културата Марко Цепенков

1985 Битола, Уметничка галерија Моша Пијаде

1985 Скопје, Уметничка галерија Даут Пашин Аман

1987 Belgrade, Уметничка галерија Атриум

1992 Скопје, Уметничка Gallery Даут Пашин Аман

1997 Париз, Уметничка галерија Le Lys

1998 Скопје, Уметничка галерија МАНУ

2001 Скопје, Музеј на Град Скопје

2010 Скопје, Културен информативен центар - Скопје "Месечеви приказни"

2011 Скопје, Канада, Безпала Браун Галерија "Уметникот и неговата муза"

Уметничките дела на Рубенс Корубин се дел од постојаната поставка на следниве музеи
-----------------------------------------------------------------------------------

- Бања Лука, 30 години - Музеј of современа уметност Бања Лука, Босна и Херцеговина

- Национална галерија на Македонија

- Музеј на современа уметност Скопје Македонија

Монументи
---------

2004 Мозаик "Македонија" во Меморијалниот центар на АСНОМ - Пелинце

2006 Мозаик "Cupidae Legum Iuventuti" на Правниот факултет "Јустинајан Први" во Скопје

Наводи
------

1. ↑  „[ХУМАНИЗМОТ НА РУБЕНС КОРУБИН]". Архивирано од изворникот на 2016-06-08. Посетено на 2014-12-01.
2. ↑  *ТОА СУМ ЈАС: ЛИЛЕ КОРУБИН: Каде и да си, за Божик дома да си*[*мртва врска*]
***Тречиа д'оро*** е печена торта направена од тесто од квасец и зашеќерено овошје, од Крема во северна Италија.

Потекло
-------

*Тречиа д'оро* („Златната плетенка") била измислена во годините 1937-1938 година и изложена во „Фиера ди Падова" од страна на слаткарот Зиронда, кој подоцна ја патентирал и самостојно ја отворил продавницата „Пастичерија Зиронда".

Виторио Макали почнал да работи таму како чирак и кога сопственикот решил да се пензионира, Макали го заменил. Подоцна отворил продавница на Пјаца Гарибалди во Крема, наречена „Тречиа д'оро". Ломбардија ја препозна оваа „Тречиа д'оро" како рачно изработен производ на Крема и неговата околина, *Кремаско*.

Состојки
--------

Колачот е во облик на ролат и смесата содржи: брашно, путер, шеќер, пивски квасец, зашеќерено овошје (портокал и цитрон), суво грозје, вода, сол.

Колачот може да се чува до две недели.

Библиографија
-------------

* Даниела Бјанчеси и Роберта Скира, Тера пиатти и пијати, Крема, Џани Јукулано уредник, 2003 година.
**Словенечките броеви** како што се ena, dve, tri, štiri, pet (еден, два, три, четири, пет) се користени за искажување количина. Пример: "po pošti smo vam poslali tri pakete" ("По пошта ние ви пративме три пакети").
Броевите од 0 до 10 се следните: nič (0), ena, dve (or dva), tri, štiri, pet, šest, sedem, osem, devet, deset.

Од 10 до 20, на броевите се додава наставката *-najst*: enajst, dvanajst, trinajst, štirinajst, petnajst, šestnajst, sedemnajst, osemnajst, devetnajst (11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19).

Од 20 до 100, прво доаѓа основниот број па потоа десетките поврзани со сврзникот *in* (и), исто како на германски. За десетките се додава зборотby *deset* (десет) до основниот број, освен за 20, што е *dvajset*.

* dvajset (20), enaindvajset (21), dvaindvajset (22), triindvajset (23), štiriindvajset (24) ... trideset (30), enaintrideset (31) ... petdeset (50) ... devetindevetdeset (99).

Стотките се формираат со зборот *sto*, слично со десетките.

* sto (100), sto ena (101), sto dve (102) ... sto deset (110) ... sto devetindevetdeset (199), dvesto (200) ... tristo (300) ... devetsto devetindevetdeset (999)

Илјадитите го следат истиот принцип на формирање но се разделени со празно место.

* tisoč (1000), tisoč ena (1001) ... tisoč sto (1100) ... dva tisoč (2000) ... pet tisoč petsto petinpetdeset (5555) ... deset tisoč (10,000) ... sto tisoč (100,000) ... devetsto devetindevetdeset tisoč devetsto devetindevetdeset (999,999).

Милионите и останатите понатамошни броеви се деклинирани:

* milijon (1,000,000) ... dva milijona (2 million), dva milijona ena (2,000,001) ... sedem milijonov petnajst tisoč sedemindvajset (7,015,027) ... devetsto devetindevetdeset milijonov devetsto devetindevetdeset tisoč devetsto devetindevetdeset (999,999,999), milijarda (1,000,000,000) ... dve milijardi (2,000,000,000) ... bilijon (1,000,000,000,000) ...

Редни броеви
------------

Prvi, drugi, tretji, četrti, peti (прв, втор, трет, четврт, петти) се редните словенечки броеви.

Колективни броеви
-----------------

* dvoje, troje, četvero, petero – се користени за множински масивни именки.

Мултипликативни броеви
----------------------

* enojno, dvojno, trojno, četvorno, petorno (едно, двојно, тројно) – се користат за искажување количина на делови (dvojni ulomek (двојна скршеница))
* enkraten, dvakraten, trikraten, štirikraten, petkraten (еднаш, двапати, трипати...)
Трикветрумот на Коперник.
**Трикветрум** (произведен од латинскиот *три-* [„три"] и *quetrum* [„аголен"]) ― средновековното име за античкиот астрономски инструмент првпат опишан од Птоломеј (ок. 90 – ок*.* 168 година) во *Алмагест* (Т. 12). Исто така познат како *Паралактички линијари*, бил користен за одредување на височините на небесните тела. Птоломеј го нарекува „*паралактички инструмент*" и се чини дека го користел за да го одреди зенитното растојание и паралаксата на Месечината.

Дизајн
------

Трикетумот ја извршувал истата функција како квадрантот и бил осмислен за да се надмине тешкотијата на степеноста на лаковите и круговите. Се состоел од вертикален столб со степенска скала и два свртени краци шарки на врвот и на дното, а надлактицата носела нишани. Двете краци биле споени за да може нивните краеви да се лизгаат. Како што некој гледа по надлактицата, долната го менува својот агол. Со читање на положбата на долната прачка, во комбинација со вертикалната должина, може да се пресмета зенитното растојание (или, алтернативно, висината) на небесното тело.

Употреба
--------

Трикетумот бил еден од најпознатите астрономски инструменти до пронаоѓањето на телескопот, тој можел да ги мери аглите со подобра прецизност од астролабот. Коперник ја опишува неговата употреба во четвртата книга на „*За вртењето на небесните сфери*" (латински: *De Revolutionibus orbium coelestium* (1543) под наслов „ *Instrumenti parallactici constructio*". Инструментот го користел и Тихо Брахе во истиот век.

Поврзано
--------

* Список на астрономски инструменти

Наводи
------

1. 1 2  Kelley, D. Milone, E. (2005), *Exploring Ancient Skies: An Encyclopedic Survey of Archaeoastronomy*, pages 77-79. Birkhäuser.
2. 1 2 3  Gassendi, P. Thill, O. (2002) *The Life of Copernicus (1473-1543)*, pages 118-120. Xulon Press.
3. ↑  Krebs, R. (2004), *Groundbreaking Scientific Experiments, Inventions, and Discoveries of the Middle Ages and the Renaissance*, page 225. Greenwood Publishing Group.
4. ↑  Christianson, J. (2000), *On Tycho's Island: Tycho Brahe and His Assistants, 1570-1601*, pages 73-75. Cambridge University Press.

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Трикветрум (астрономија)" на Ризницата ? |
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 30 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **30** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 30 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 555 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **555** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 555 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 540 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **540** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 540 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Слог** — единица за образување [[Говор|] звуци. На пример, зборот *вода* се состои од два слога: *во* и *да*. Слогот обично се состои од јадро (обично самогласка) со почеток и крај (обично согласка).

Слоговите често се сметаат за фонолошки „блокови" на зборовите. Тие можат да влијаат на ритамот на јазикот, стихометарот, образецот на нагласок итн.

Едносложниот збор (како што е *ден*) се нарекува **едносложен збор,** додека двосложниот збор (како *мајмун*) се нарекува **двосложен збор**. А зборот составен од три слога (како *сиромв*) се нарекува **трисложен**. Зборот составен од повеќе од три слога (како што е *интелигенција*) се нарекува **многусложен**, иако овој поим често се користи за опишување зборови од два или повеќе слога.

Слоговите и нагласокот
----------------------

Структурата на слогот често е поврзана со нагласокот. На пример, на латински, нагласокот редовно се одредува според должината на слогот.

Поврзано
--------

* Раздвојување на зборовите
* Фонологија
* Нагласок

Наводи
------

1. ↑  „слог" — Дигитален речник на македонскиот јазик
2. ↑  „слог" — Официјален дигитален речник на македонскиот јазик
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 571 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **571** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 571 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
Оваа статија се однесува на регионот Северна Фризија.  За други значења на поимот, погл. Северна Фризија (појаснување).
Северна Фризија е најсеверниот дел од пошироката област Фризија.
**Северна Фризија** или **Северен Фризланд** (германски: *Nordfriesland*) — северниот дел од регионот Фризија. Северна Фризија денес се наоѓа во Германија помеѓу реките Ајдер и Вида. Покрај копнениот дел, Северна Фризија вклучува и мала група острови (дел од Фризиските Острови).

Историја
--------

Сè до 1864 година Северна Фризија била дел од данското војводство Јужен Јитланд. Денес овој регион е во рамките на германската држава. Овој регион понатака се спојува со останатите два фризиска дела, Источна Фризија и Западна Фризија.

Поврзано
--------

* Северна Фризија (округ)
* Фризија
* Севернофризиски јазик
* Фризиски Острови

  


|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија за место во Шлезвиг-Холштајн е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Сложена именка** (*сложенка*) претставува именска форма што вообичаено е образувана од именски (именка, придавка, заменка, број) дел, а може да има и глаголски дел. Во литературниот јазик образувањето сложени именки е жив и продуктивен начин на зборообразување, односно бројот на таквите именки постојано се зголемува, посебно со позајмувањата од меѓународната терминологија (*картографија*, *минералогија*), како и оние што претставуваат наследство од црковнословенскиот јазик (*милосрдие*, *благодарност*).

Од аспект на лексиката, за сложена именка може да се зборува ако зборовите од кои таа е составена можат да се одделат и понатаму да го имаат сопственото значење, како на пример *ороводец* - **оро** и **водач** (*водење*). 

Составните делови во сложените именки се поврзуваат на два начина: или со составните вокали **е** и **о** (*североисток*, *очевидец*, *водомер*, *земјоделец*), или со непосредно срастување (*виножито*, *дрворед*, *стонога*).

Наводи
------

1. ↑  Блаже Конески, *Граматика на македонскиот литературен јазик*, "Култура" 1987, Скопје, стр. 292

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија од областа на лингвистиката е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 547 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **547** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 547 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Сложеноста на мрежата**(англиски: *Network complexity*) ја прави бројот на јазли и алтернативни патеки кои постојат во рамките на една компјутерска мрежа, како и разновидноста на комуникациските медиуми, комуникациската опрема, протоколи и хардверски и софтверски платформи применети во мрежата.

Примери за едноставни мрежи: Мала LAN мрежа без алтернативни патеки, еден комуникациски протокол и идентични хардверски и софтверски платформи низ нодови ќе биде класифициран како едноставна мрежа.

Пример за комплексна(сложена) мрежа можеме ги наведеме мрежите во претпријатијата каде што се користи мулти комуникациски медиуми и комуникациски протоколи за интерконекција на географски дистрибуирани мрежи со различни хардверски и софтверски платформи.

Дефинирање на комплексноста и нејзино разбирање
-----------------------------------------------

Комплексноста на мрежите е во постојана еволуција така да еволуира на ниво на која разбирливоста е се помала. Таков пример е Интернетот кој спаѓа во групата на комплексни мрежи. Во 1970 година би можеле да подготвиме четири-нодовска DARPAnet на салфетка, но 40 години подоцна поради неговата скала и динамична природа на интернетот е премногу комплексно да се сфати и разбере, моделизира или да се предвиде неговата природа.

Во декември 2007 година NSF ги поттикнал компјутерски науки и информатичкото инженерство и заедница за решавање на основното прашање: *Дали постои наука за разбирање на сложеноста на нашите мрежи, така да ги создадеме да бидаат попредвидливи, или барем повеќе прилагодливи?* 
Тие повикуваат на адресирање на мулти нивовска апстракција, да се справи со прашањата околу комплексноста кои опфаќаат различни нивоа и соработка со научници од социо област и економисти, додека во најмал план ќе се продолжи приспособувањето кон новите технологии.

Користена литература
--------------------

1. Сложеност на мрежата

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
**Споменик „Победа"**, познат и како **Споменик на Револуцијата** или **Споменик „Жена борец"** ― релјефен споменик и статуа во Тетово во чест на паднатите борци во НОВ. Делата претставуваат една композиција и се дело на Тетовчанката Борка Аврамова.

Местоположба
------------

Композицијата се наоѓа на бул. „Маршал Тито"/„Илирија", во непосредна близина на Центарот за култура „Иљо Антески - Смок".

Историја
--------

Споменикот бил изграден во 1961 година. Тој бил изграден по јавен конкурс на кое победило идејното решение на Аврамова, а бил поставен пред тогашната зграда на Општина Тетово (целата зграда на Општината била срушена во 1965 година, за на истото место да биде изграден Домот на Културата, кој бил завршен во 1972 година).

Во мај 2018 година, споменикот бил испрскан со спреј од страна на навивачката група Балисти.

На 4 јули 2018 година, Н.У. Музеј на тетовскиот крај во соработка со Сојузот на борци на Македонија и советничката група на ОО СДСМ Тетово го бојадисале споменикот.

Композиција и значење
---------------------

Споменикот го сочинуваат: женска фигура, леана во бронза во цел раст во стоечки став, поставен на носач од бетон, обложен со мермерни плочи и релјефна композиција од бронза со тематика од НОВ поставена на носач од бетон. Има плато поплочено со мозаични плочи.

Делото е спротивност на дотогашната воспоставена вајарска пракса на Македонија, карактеризирана со масивност, монументалност и романтичност во обликувањето и претставува еден современ облик, без класични анатомски пропорции. Самата пропорционална скромност и едноставност е она што го прави ова дело монументално, како и тоа што е изработено од жена вајар, факт кој говори за движечките процеси на тој период. Доказ за важноста на ова дело е неговото присуство во речиси сите југословенски публикации од областа на вајарството, како и уметнички публикации посветени на Народно ослободителната борба.

Галерија
--------

* Релјефот во 2012 годинаРелјефот во 2012 година
* Релјефот во 2014 годинаРелјефот во 2014 година
* Релјефот во 2022 годинаРелјефот во 2022 година
* Статуата во 2008 годинаСтатуата во 2008 година
* Статуата во 2012 годинаСтатуата во 2012 година
* Статуата во 2013 годинаСтатуата во 2013 година
* Статуата во 2022 годинаСтатуата во 2022 година

Наводи
------

1. ↑  Дарко Гавровски (8 февруари 2017). „Борка Аврамова - првиот тетовски вајар". gavro.com.mk. Архивирано од изворникот 2018-03-31. Посетено на 20 септември 2022.
2. 1 2 3 4 5  Антонио Грујевски (4 јули 2018). „„Победа" / Борка Аврамова". marh.mk. Архивирано од изворникот 2019-06-17. Посетено на 20 септември 2022.
3. ↑  Зоран Димовски (20 мај 2018). „Осквернавен Споменикот на револуцијата во центарот на Тетово". Телма. Архивирано од изворникот 2022-09-19. Посетено на 19 септември 2022.

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Споменик „Победа" (Тетово)" на Ризницата ? |
**Спокој** (полски: *Spokój*) - полски филм од 1980 година, во режија на Кшиштоф Кишловски, кој е и соавтор на сценариото. Главните улоги ги играат: Јежи Стур, Изабела Олшевска, Јежи Трела, Елжбјета Каркошка, итн. Филмот бил снимен во 1976 година, но неколку години бил чуван во бункер, пред да биде дозволено неговото прикажување.

Бронзена биста на КишловскиБиста на Кишловски, Алејата на славните, Киелце, Полска

Содржина
--------

Откако поминува три години в затвор, Антек Гралак (го игра Стур) е ослободен. Тој е решен да почне нов живот и сонува да има свој дом, семејство и мирен живот. Како затвореник, тој ја запознава девојката Божена (ја игра Олшевска) и по излегувањето од затворот се доселува во местото во кое живее таа, со цел да ја побара за жена. Таму, тој се вработува како градежен работник, изнајмува стан и се зближува со колегите од работата. Проблемите настапуваат кога на градилиштето се јавува недостиг од материјал, поради што работниците се незадоволни. Управникот на градилиштето (го игра Трела), со помош на Антек, успева да го прикрие кусокот, но работниците подготвуваат штрајк. Една вечер, управникот го кани Антек во својот дом, а во исто време, работниците пак го канат на состанок. Антек оди кај управникот, каде дознава дека тој планира да им даде отказ на работниците и тој станува во нивна одбрана. Меѓутоа, кога се враќа дома, неговите колеги го претепуваат, мислејќи дека тој му е соработник на управникот. Филмот завршува така што претепаниот Антек кажува дека сака спокојство.

Наводи
------

1. 1 2  IMDb, The Calm (1980) (пристапено на 10.4.2018)
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 553 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **553** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 553 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Серџио Галеоти** (26 јули 1945 - 14 август 1985) бил италијански архитект и ко-основач на корпорацијата Џорџо Армани. Галеоти посетувал уметничко средно училиште во Карара и работел во неколку архитектонски фирми во Италија. Џорџо Армани и Галеоти се сретнале во Форте деи Марми. Тоскана, во 1966 година. Галеоти бил непосредната сила зад машинеријата Армани, го водел финансискиот сектор и административните аспекти на компанијата. Тој е заслужен и за охрабрувањето Армани да основа своја моден бренд.

Кариера
-------

Со цел да изгради капитал за да го започне брендот Армани, Галеоти го убедил Армани да ја продаде својата Фолксваген Буба за да ангажира персонал и да обезбеди канцелариски простор во Милано.

Личен живот
-----------

Галеоти и Армани биле во врска во 1970-тите. Армани се сеќава дека смртта на Галеоти го натерала да ја преиспита својата компанија и живот.

Наводи
------

1. ↑  „Sergio Galeotti". *The New York Times* (англиски). 1985-08-16. ISSN 0362-4331. Посетено на 2020-02-27.
2. ↑  „Giorgio Armani and Sergio Galeotti: a Love Story". *www.luxemag.org*. Посетено на 2020-02-27.
3. ↑  Hainey, Michael (June 2015). „Giorgio Armani: The Icon GQ+A". *GQ* (англиски). Посетено на 2020-02-27.
Сателитска слика
Копер
Изола
Пиран
**Словенечки брег** или **Словенечка ривиера** (словенечки: *Slovenska obala*) — крајбрежното подрачје на Словенија, сместен покрај Трстјанскиот Залив на Јадранско Море. Таа е дел од полуостровот Истра и нејзината должина изнесува 46,6 км. Подрачјето се состои од градовите Копер, Пиран и Изола.

Географија
----------

Крајбрежјето на словенија се протега долж дел од полуостровот Истра и спаѓа во Крајбрежно-крашкиот статистички регион и во историската област на словенечкото крајбрежје. Се граничи со Италија на север, и со Хрватска на југ. Најсеверна точка е местото Дебели Ртич во Коперски Залив; а најјужна точка е селото Сечоле во Пиранскиот Залив.

Подрачјето опфаќа 13 населби, поделени на следниве општини:

* Општина Копер со Анкаран и Бертоки.
* Општина Изола со Добрава и Јагодје.
* Општина Пиран со Фиеса, Луција, Парецаг, Порторож, Сеча и Сечовље.

Сообраќај
---------

Крајбрежјето се состои од пристаништата Копер, Пиран, Луција и Порторож. Железничката станица во Копер е завршеток на релацијата Дивача-Копер, и аеродромот Порторож е сместен близу Сечовле и хрватската граница. Главни патишта овде се патот 111, кој се приклучува на автопатот А-1 (до Љубљана и Марибор) кај Копер.

Поврзано
--------

* Коперски Залив
* Пирански Залив
* Приморска
* Истра

Надворешни врски
----------------

* Словенечкиот брег на Ризницата ?
* Словенечкиот брег и морското дно Архивирано на 11 ноември 2020 г.
* Информации и карти од Словенечкиот брег

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Места на Словенечкиот брег |
| --- |
|  |
| Градови | 
* Анкаран
* Копер
* Изола
* Пиран

 |
|  |
| Села | 
* Бертоки
* Добрава
* Јагодје
* Луција
* Парецаг
* Порторож
* Сеча
* Сечовље
* Струњан
* Фиеса

 |
|  |
| Заливи | 
* Коперски
* Пирански

 |
|  |
| Друго | 
* Дебели Ртич
* Фиеса

 |

 |

Координати: 45°33′N 13°44′E﻿ / ﻿45.550° СГШ; 13.733° ИГД﻿ / 45.550; 13.733
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 546 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **546** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 546 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
**Ориентирањето** е спорт за кој е потребно знаење и умешност со помош на карта и бусола за брзо движење во непознат терен.

Успехот на овој спорт зависи од брзото и точно решавање на разновидните задачи со здобиени здобиени теоретски и практични познавања од топографијата, висока општофизичка, тактична и психичка подготовка.

Спортското ориентирање е вид на натпревар кој се изразува преку следниве одлики: на топографска карта на теренот, каде што се изведува натпреварот, судиите вцртуваат маршрута (патека) со должини соодветни на категориите на учесниците на натпреварот по утврден правилник. Оние натпреварувачи кои ќе ги пронајдат сите контролни точки (КТ) за што пократко време, се пласираат на високите места на ранг-листата во лигата за ориентација.

Техниката на ориентирање ги содржи следниве елементи:

* читање на карта;
* движење по азимут;
* оценка на растојанието;
* откривање (наоѓање) на КТ.

Овие натпревари се организираат во: поединечна, екипна и штафетна конкуренција, а исто така се поделени по возраст и пол. Во поединечни натпревари секоја категорија си има посебна точно определена патека и број на контролни точки.

|  |  |
| --- | --- |
| Stub icon | *Оваа статија од областа на спортот е никулец. Можете да помогнете со тоа што ќе ја проширите.** п
* р
* у
 |
За други значења на поимот, погл. Соколи.
Членови на клубот Сокол во спортски костими, околу 1900 година
**Соколи** — организација за гимнастика за сите возрасти, првично основана во Прага, Чешка, тогашна област на Австроунгарија во 1862 година од страна на Мирослав Тирш и Јинджих Фигнер. Се заснова на принципот „во здраво тело здрав дух". Соколи преку предавања, дискусии и групни екскурзии, го овозможувало она што Тирш го сметал за физичка, морална и интелектуална обука и тренинг на нацијата. Овие тренинзи се прошириле кај мажи од сите возрасти и категории, подоцна и кај жените.

Движењето се проширило и низ сите региони населени со словенска култура: Полска, Србија, Бугарија, Македонија, Руско Царство, Украина, Белорусија и остатокот од Австроунгарија (т.е. денес Словенија и Хрватска). Во многу од овие нации организацијата исто така е претходник на движењето извидници. Иако официјално ја прокламирало институцијата „над политиката", Соколи одиграл важна улога во развојот на чешката преродба обезбедувајќи форум за ширење на масовна национална идеологија. Статиите објавени во списанието Соколи, предавањата во библиотеките Сокол и театралните изведби, големите гимнастички фестивали наречени „слетови", помогнале да се формира и распространи чешката национална митологија и верзија на историјата.

Извори
------

* Crampton, R. J. *Eastern Europe in the Twentieth Century—and After*. London: Routledge, 1997.
* Jandásek, Ladislav. "The Founder of the Sokols: Miroslav Tyrš". *Slavonic and East European Review*, 10 (1931/1932).
* Kruger, Arnd, and Murray, William (eds.). *The Nazi Olympics: Sport, Politics, and Appeasement in the 1930s*. University of Illinois: 2003. p. 9.
* Nolte, Claire E. "Our Brothers across the Ocean: The Czech Sokol in America to 1914", *International Journal of the History of Sport* 26 (no. 13, 2009) 1963–82.
* Nolte, Claire E. *The Sokol in the Czech Lands to 1914: Training for the Nation*. New York: Palgrave Macmillan, 2002.

Надворешни врски
----------------

* Соколи (гимнастичарско движење) на Ризницата ?
* Официјална страница (чешки) (англиски)
**Спортска сала Борик** — повеќенаменска спортска сала во Борик, Бања Лука, РС, БиХ. Салата има капацитетот од околу 4.000 седишта. Моментално е домашен терен за БК Борац и РК Борац, како и за многу други спортски клубови од Бања Лука. Покрај спортски настани, во салата се одржуваат и музички концерти, саеми и други културни настани.

Салата Борик официјално била отворена на 20 април 1974 година во 18 часот и 30 минути со ракометен натпревар помеѓу Борац и Витекс од Високо, во кој Борац победил со резултат 29:25, а првиот гол во новата спортска сала го постигнал играчот на Витекс, Фикрет Хурем. 

По повод 20-годишнината од основањето на Република Српска и Денот на Република Српска, салата на 9 јануари 2012 година се одржала свечена академија на која присуствувале многу официјални лица.

Надворешни врски
----------------

* Јавна установа СЦ Борик -
* Борик сала на (језик: српски)
Статуата „Мајка родина повикува!" (1967) во Волгоград, Русија
**Социјалистички реализам** (**соцреализам**) — правец во уметноста кој датира од 1934 година. Неговите поставки се изнесени на првиот конгрес на сојузот на советските писатели. Во првата деценија од формирањето на Советскиот Сојуз, настануваат редица нови книжевни групации кои на различни начини сакаат да одговорат на општото прашање: „Каква треба да биде книжевноста во земја со социјалистичко уредување?" Но, по таа деценија се настојува да се искристализира мислењето за книжевноста, и така настанува правецот социјалистички реализам, кој изнесува одреден вид негативни појави во животот и ја покажува стварноста во нејзината полетност. Најкарактеристични претставници на овој правец се: Максим Горки, Николај Островски, Михаил Шолохов, и други. 

Овој правец не треба да се меша со социјалниот реализам (англиски: *social realism*), кој се појавува во истото време во САД.

За идејата
----------

Главното настојување на социјалистичкиот реализам е синтеза меѓу она што се смета за трајно во реализмот и романтизмот. Овој правец се појавува во извесна смисла како квалитетно надраснување на критичкиот реализам. Максим Горки во својот реферат вели дека доколку постојната реалност овозможува полетен однос, дотолку е потребно да се изнесе понесеноста со поглед кон иднината. Во поставките на Бухарин се вели дека сето она што претставува богатство на психолошкото вреднување на човекот, треба да биде искористено во книжевноста. 

Во првата фаза, овој правец претставувал навистина нешто ново. Во втората фаза се појавува таканаречениот ждановизам или „ждановштина" (наречен по државникот Андреј Жданов), а овој правец е познат и кај нас.

Поврзано
--------

* Реализам
* Сталинистичка архитектура
* „Како се калеше челикот"

Наводи
------

1. ↑  „соцреализам" — Лексикон на македонскиот јазик

Надворешни врски
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| Ризница | „Социјалистички реализам" на Ризницата ? |

* Страница за социјалистичкиот реализам — меѓународен портал „Марксист" (англиски)
* Галерија на соцреалистички дела Архивирано на 27 февруари 2012 г.
* Виртуелен музеј на политичка уметност — Социјалистички реализам

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* BNF: cb119327288 (податоци)
* NDL: 00571906
* NKC: ph125747

 |

 |
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 075 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **075** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 075 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------
| 
Поврзано |
| --- |
| * Настани во 563 година
* Државни водачи по година
 |

Ова е **список на државни водачи, премиери, и други водачи**  во **563** година. 
Ова е **список на државни водачи** во 563 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.

Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.

Европа
------

Азија
-----

Африка
------

Јужна Америка
-------------

Северна Америка
---------------

Австралија со Океанија
----------------------