**Салуен** (бурмански: သံလွင်မြစ်, *Танлвин*; монски: သာန်လာန်, *Сан лон*; тибетски: རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུ།, Вајли: *rGyl mo rNGul chu*; кинески: 怒江, *Нуџанг*; шански: *Нам Конг*; тајландски: แม่น้ำสาละวิน, *Ме нам Салвин*; — река во Југоисточна Азија што извира од Тибетската Висорамнина и завршува во Андаманското Море. Долга е 2.815 км и има тесна вододелница of 324.000 км2 што се протега во Кина, Мјанмар (Бурма) и Тајланд. Има брз и силен тек, претежно во клисури, и и нема брани. Како таква, една од најдолгите незаградени реки во светот. Големиот слив на Салуен се одликува со биоразновидност слична на онаа на Меконг и население од 7 милиони жители. Во 2003 г. поважните делови од средиштето на вододелницата се ставени во состав на заштитеното подрачје Три Напоредни Реки, прогласено за светско наследство на УНЕСКО.

Населението во поречието е релативно изолирано од остатокот од светот. Реката е пловна само во должина во последните 90 км, и тоа во врнежливата сезона.

Географија
----------

Реката извира на надморска височина од 5.450 м во Чингхајските Планини на Тибетската Висорамнина, недалеку од врутоците на Меконг и Јангцекјанг. Најпрвин тече на запад, но набргу прави голем лак на исток, навлегувајќи во кинеската покраина Јунан и подрачјето Три Напоредни Реки, прогласено за светско наследство. Тука Салвин го носи името Ну (Нуџанг) и важи за река со голем потенцијал — поголем од оној на системот „Три Клисури", кој е најголем во светот. Потоа реката прави широк лак на југ, помеѓу Тибетската и Јунанско-гуејџоуанската Висорамнина, спуштајќи се во голем кањон со длабочина од 4.000 м. Продолжува во североисточен Мјанмар, низ сојузните држави Шан и Каја.

По ова, реката нагло врти на запад и прави уште еден свиок на југ, па тече низ големите ридски венци во источен Мјанмар, Ден Лао и Дауна на исток и Каренските Ридови на запад. Во следниот потег ѝ се придружува на реката Меј од источната страна и оди кон Тајланд, каде го носи името Салавин. Тука ја исцртува мјанмарско-тајландската граница во должина од 120 км, каде ѝ се придружува притоката Пај и тече низ Националниот парк Салуен. Потоа повторно влегува во Мјанмар, минувајќи низ сојузните држави Карен и Мон. На крајот, реката излегува од клисурата некаде 250 км од устието и во голема мера се забавува низ земјоделските долини. Околу 89 км од устието, реката конечно се проширува и станува достатно длабока за поголеми пловила. Овде се влеваат притоките Донтам од десно и Ѓајин од лево, па реката свртува на запад, и се проширува во мала речна делта кај градот Моламјајн. Во овој дел живее најголемиот дел од населението на поречјето на Салуен.

Кај устието, реката има просечен годишен истек од 1.659 м3/с, со големи колебања на водостојот од месец до месец.

Поврзано
--------

* Список на реки во Мјанмар
* Список на реки во Тајланд

Наводи
------

1. ↑  „Водни ресурси на Мјанмар". AQUASTAT. Посетено на 2010-09-21. Наведени 157 км3/год, што значи околу 4.876 м3/с
2. ↑  „Free-flowing rivers: Economic luxury or ecological necessity?" (PDF). World Wildlife Fund. 2006-02. Посетено на 2010-03-14. Проверете ги датумските вредности во: `|date=` (help)
3. ↑  Yanfei Sun and Dingxin Zhao, "Environmental Campaigns," in Kevin O'Brien ed. *Popular Protest in China*, Harvard University Press, 2008.
4. ↑  „Die Quelle des Saluen (= Nag Chu, Tibet)". Посетено на 2012-10-21.
5. 1 2  „Salween River". *Ecoregions: Earth's most special places*. World Wildlife Foundation. Архивирано од изворникот на 2009-08-29. Посетено на 2009-12-03.
6. 1 2  „The Salween River". Salween Watch. Посетено на 2009-12-03.
7. ↑  „Burma -Geography". Архивирано од изворникот на 2012-02-07. Посетено на 2013-11-22.

Надворешни врски
----------------

* Салуен на Ризницата ?
* Заштитени подрачја „Три Напоредни Реки" — УНЕСКО (англиски)
* Пренасочуање на водата од Салуен во Чао Праја (англиски)

Координати: 17°09′N 97°38′E﻿ / ﻿17.150° СГШ; 97.633° ИГД﻿ / 17.150; 97.633

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Нормативна контрола | 
* VIAF: 247387970
* GND: 4607349-8
* NDL: 01146666

 |

 |