{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/Предлошка:Автотаксономија/Пуертасаурус|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}} |machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}} |machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}} 

***Пуертасаурус*** — род на титаносауриски сауроподски диносаурус. Тој бил член на Титаносаурија, кои биле масивни сауроподи, и кои биле вообичаени на јужните копнени подрачја за време на периодот креда. Познат е од еден примерок пронајден од седиментни карпи на формацијата Серо Форталеза во југозападна Патагонија, Аргентина, која е веројатно по старост од кампан илимастрихт. Единствениот вид е ***Puertasaurus reuili***. Опишан од палеонтологот Фернандо Новас и неговите колеги во 2005 година, *Пуертасаурусот* бил именуван во чест на Пабло Пуерта и Сантјаго Реил, кои го откриле и подготвиле примерокот. Се состои од четири добро сочувани пршлени, вклучително и еден вратен пршлен, еден дорзален и два опашкасти пршлени. *Пуертасаурусот* е член на Титаносаурија, доминантна група на сауроподи за време на креда.

*Пуертасаурусот* бил многу големо животно. Неговата големина е тешко да се процени заради недостигот на неговите остатоци, но сегашните проценки го поставуваат околу 30 метри должина и 50 метри во маса. Најголемата од четирите зачувани коски е грбниот пршлен, кој е на 1,68 метри широк е најширокиот познат пршлен од кој било сауропод. Формацијата Серо Форталеза е во неизвесна возраст, поради недоследноста на стратиграфската номенклатура во Патагонија. Кога бил жив *Пуертасаурусот*, формацијата Серо Форталеза била влажна, пошумен пејзаж. *Пуертасаурусот* би го споделил своето живеалиште со други диносауруси, вклучувајќи го и другиот голем сауропод, *Дреднаутус*, покрај другите влекачи и риби .

Откривање и именување
---------------------

Холотипот и единствениот познат примерок на *Puertasaurus reuili* е откриен во провинцијата Санта Круз, јужна Патагонија, Аргентина. Остатоците биле пронајдени во Серо Лос Хорнос, близу реката Ла Леона и биле пријавени од формацијата Серо Форталеза (која, во тоа време, била наречена Пари Аике формација ). Холотипот бил откриен во сива леќа од песочник, кој исто така ги зачувал карбонизираните остатоци од цикади и четинари. Даден е примерокот број MPM 10002 и се состои од четири пршлени, поточно еден цервикален, еден грбен и два kaudalni (околу 3% од скелетот). Од овој материјал, само грбниот пршлен бил завршен. Зачуван е поголем дел од цервикалниот пршлен, но познато е само центарот на каудалните пршлени. *Puertasaurus reuilli* бил опишан од палеонтолозите Фернандо Новас, Леонардо Салгадо, Хорхе Калво и Федерико Агнолин во 2005 година, и бил именуван по ловците на фосили Пабло Пуерта и Сантјаго Реил, кои го откриле холотипот во јануари 2001 година и го подготвиле потоа Неговото откритие било објавено во јули 2006 година, во Аргентинскиот музеј на природни науки во Буенос Аирес. *Пуертасаурус*от бил првиот откриен џиновски титаносаурус кој имал сочувано цервикални пршлени.

Опис
----

 Враќање на животот врз основа на сродни таксони
Поради недостаток на подобар материјал, големината на *Портасаурусот* е тешко да се процени. Новас проценил дека новиот вид е приближно од 35-40 метри долг и тежок меѓу 80-100 метрички тони. Ова би го сместило како еден од најголемите диносауруси, со кој по големина се натпреварувал само со неговиот роднина *Аргентиносаурус*, кој се проценува на 39,7 метри во должина и 90 тони тежина. Откривањето на поцелосниот *Футалогнокосаурус* открило дека овие претходни проценки биле веројатно превисоки и сугерирал дека гиганти како што се *Пуертасаурус* и *Аргентиносаурус* веројатно биле помалку од 33 метри долги. Во 2012 година, Томас Холц проценил дека *Пуертасаурусот* бил потенцијален 30 метри и 72,5-80 тони (80-88 кратки тони). Во 2013 година, се проценува дека целиот врат бил долг 9 метри од Мајк Тејлор и Мет Ведел. Подоцна истата година, Скот Хартман направил реконструкција што сугерирала на вкупна должина од 27 метри, нешто пократок од другите проценки. Во 2016 година, Грегори С. Пол проценил должина од 30 метри и тежина од најмалку 50 метрички тони. Во 2017 година, палеонтологот Хосе Карбалидо и неговите колеги ја процениле неговата маса на приближно 60 метрички тони, што е полесно од *Патаготитанон*, поцелосен џиновски сауропод. Во 2019 година, Грегори Паул проценил дека масата на *Пуертасаурусот* е во опсегот на големината на *Патаготитанот* на 45-55 метрички тони .

### Пршлени

 Граден пршлен
Од четирите пршлени зачувани во холотипот, најголем е грбниот пршлен (се смета дека е втор дорзален пршлен), со димензии 1,06 метар висок и 1,68 широк. Ова е најширокиот познат пршлен на сауропод, а две третини од неговата ширина се состои од огромни *transverse processes* (структури што излегуваат од страната на пршлените), кои се силно проширени и имаат многу длабоки основи, формирајќи структури слични на крилја гледано од напред. Кај другите титаносауруси, како што е *Дреднаутус*, тие се далеку помалку широки и длабоки. *Пуертасаурусот*, овие процеси се нормални на осната рамнина. Краниокаудално (напред од назад), пршленот е прилично краток, пократок од просекот кај титаносаурусите. Артикулацијата на хипосфен-хипантум (две структури на два пршлени кои се вклопуваат едни во други и формираат дополнителен зглоб) не е присутна, како и другите титаносауруси.

Цервикалниот пршлен бил исто така значително голем, со попречна ширина од 140 сантиметри. Се смета дека е деветтиот пршлен во вратот. Цервикалните ребра се споени до центарот. Центарот е особено дорзовентрално компресиран. Пред-и после-рбетниот јазол на нервниот ’рбет се широки и длабоки. Ова, заедно со проширениот дистален (преден) крај на пршлените, даваат докази за моќни лигаменти на вратот и мускулите. Овие одлики се познати и кај другите титаносаури, но се исклучително истакнати во *Пуертасаурусот*. Нервниот ’рбет бил особено висок и странично се проширил, до степен кога ќе ја надмине должината на центарот. Ова би го натерало да има еден од пропорционално најголемите нервни кичми на кој било титаносаурус. Врвот на нервниот ’рбет бил позициониран на задната страна на' рбетниот среден ред. spinoprezygapophyseal laminae се одделени едни од други и само ја допираат средината на нервниот' рбет.

Класификација
-------------

 Грбниот пршлен (десно) во споредба со пршлен на *Аргентиносаурус*, привремено изложен во Музејот Кениг
 Реконструкции на вратот на *Пуертасаурусот* и други сауроподи
*Пуертасаурусот* се разликува од другите сауроподи врз основа на единствена комбинација на одлики. Овие одлики се состојат од силно проширени нервни кичми на цервикалните пршлени, што резултира да нервните ’рбети да бидат пошироки од' рбетниот дел од телото, силни дорзолатерални гребени на овие нервни ’рбети, робусни спинопрезигапофизни ламини (проекции пред нервен ’рбет) на задните цервикални пршлени, предните дорзални пршлени кои се многу кратки од напред до назад и огромната големина на животното.

*Пуертасаурусот* припаѓал на кладот Титаносаурија, една од најразновидните групи на сауроподи. Тој е член на групата Логнокасаурија, која вклучува неколку други големи титаносауруси, вклучувајќи ги Футалогнкосаурусот, Патаготитанот, Нотоколосус, Аргентиносаурусот и Мендозасаурусот. *Пуертасаурусот* генерално се опоравува како стабилен (цврст член на групата) лонгосаур, иако во 2017 година, Карбалидо сметал дека (заедно со Кветесаурус) се најмалку стабилни членови на групата.

Следниот клад ја покажува позицијата на во Логнокасауриа според Гонзалес Рига и колегите, 2018 година.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Колососаурија | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Ринконсаурија | 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Ринконсаурус* |
|  |
|  | *Мујеленсаурус* |
|  |

 |
|  |
| Логнкосаурија | 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Мендозасаурус* |
|  |
|  | 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Футалогнкосаурус* |
|  |
|  | 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Аргентиносаурус* |
|  |
|  | 

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Нотоколосус* |
|  |
|  | *Патаготитан* |
|  |
|  | *Пуертасаурус* |
|  |

 |
|  |

 |
|  |

 |
|  |

 |
|  |

 |
|  |

Палеоекологија
--------------

*Пуертасаурусот* потекнува од доцниот период на креда во јужна Патагонија. Тој е од еден примерок пронајден од седиментни карпи на формацијата Серо Форталеза во југозападна Патагонија, Аргентина, која е веројатно по старост од кампан илимастрихт.

Формацијата Серо Форталеза претставува копнен екосистем. Присуството на палеосоли и лигнит сугерира на влажна средина со големи количини на врнежи и висока водостојна маса. Другите диносауруси од истиот локалитет вклучуваат орнитопод *Таленкауен*, теропод *Оркораптор* и *Австрохеирус* и сауроподот *Дрендноут*. Фауната вклучува крокодили, желки, коскени риби и ламниформни ајкули .

Наводи
------

1. 1 2  Schroeter, E.R.; Egerton, V.M.; Ibiricu, L.M.; Lacovara, K.J. (2014). „Lamniform Shark Teeth from the Late Cretaceous of Southernmost South America (Santa Cruz Province, Argentina)". *PLOS ONE*. **9** (8): e104800. Bibcode:2014PLoSO...9j4800S. doi:10.1371/journal.pone.0104800. PMC 4139311. PMID 25141301.
2. 1 2  Roach, J. (2006). „Giant Dinosaur Discovered in Argentina". *National Geographic News*. Архивирано од изворникот на August 11, 2006. Посетено на November 20, 2018.
3. ↑  Hartman, Scott (June 20, 2013). „The Problem With *Puertasaurus*". *Skeletal Drawing*. Посетено на November 20, 2018.
4. ↑  Sellers, W. I.; Margetts, L.; Coria, R. A. B.; Manning, P. L. (2013). Carrier, David (уред.). „March of the Titans: The Locomotor Capabilities of Sauropod Dinosaurs". *PLoS ONE*. **8** (10): e78733. Bibcode:2013PLoSO...878733S. doi:10.1371/journal.pone.0078733. PMC 3864407. PMID 24348896.
5. ↑  Benson, Roger B. J.; Campione, Nicolás E.; Carrano, Matthew T.; Mannion, Phillip D.; Sullivan, Corwin; Upchurch, Paul; Evans, David C. (May 6, 2014). „Rates of Dinosaur Body Mass Evolution Indicate 170 Million Years of Sustained Ecological Innovation on the Avian Stem Lineage". *PLOS Biology*. **12** (5): e1001853. doi:10.1371/journal.pbio.1001853. PMC 4011683. PMID 24802911.
6. ↑  Calvo, Jorge O.; Juárez Valieri, Rubén D.; Porfiri, Juan D. (2008). „Re-sizing giants: estimation of body lenght [*sic*] of Futalognkosaurus dukei and implications for giant titanosaurian sauropods". *Congreso Latinoamericano de Paleontología de Vertebrados*. Посетено на November 20, 2018.
7. ↑  Holtz, Tom (2012) Genus List for Holtz (2007) *Dinosaurs*
8. ↑  Holtz, Thomas R. (2014). „Supplementary Information to Dinosaurs: The Most Complete, Up-to-Date Encyclopedia for Dinosaur Lovers of All Ages".
9. ↑  Taylor, M.P.; Wedel, M.J. (2013). „Why sauropods had long necks; and why giraffes have short necks". *PeerJ*. **1**: e36. doi:10.7717/peerj.36. PMC 3628838. PMID 23638372.
10. ↑  Hartman, Scott (2013). „The biggest of the big". *Skeletal Drawing*. Посетено на November 4, 2018.
11. ↑  Paul, G.S. (2016) *The Princeton Field Guide to Dinosaurs*. 2nd ed. Princeton University Press p. 206
12. ↑  Carballido, José L.; и др. (2017). „A new giant titanosaur sheds light on body mass evolution among sauropod dinosaurs". *Proc. R. Soc. B*. **284** (1860): 20171219. doi:10.1098/rspb.2017.1219. PMC 5563814. PMID 28794222.
13. ↑  Paul, Gregory S. (2019). „Determining the largest known land animal: A critical comparison of differing methods for restoring the volume and mass of extinct animals" (PDF). *Annals of the Carnegie Museum*. **85** (4): 335–358.
14. ↑  González Riga, Bernardo J.; David, Leonardo Ortiz (2014). „A new titanosaur (Dinosauria, Sauropoda) from the Upper Cretaceous (Cerro Lisandro Formation) of Mendoza Province, Argentina". *Ameghiniana*. **51** (1): 3–25. doi:10.5710/AMEGH.26.12.1013.1889.
15. ↑  Gonzalez Riga, B.J.; Mannion, P.D.; Poropat, S.F.; Ortiz David, L.; Coria, J.P. (2018). „Osteology of the Late Cretaceous Argentinean sauropod dinosaur Mendozasaurus neguyelap: implications for basal titanosaur relationships". *Journal of the Linnean Society*. **184** (1): 136–181. doi:10.1093/zoolinnean/zlx103. `|hdl-access=` бара `|hdl=` (help)
16. ↑  Novas, Fernando E.; Martín D. Ezcurra; Agustina Lecuona (2008). „Orkoraptor burkei nov. gen. et sp. a large theropod from the Maastrichtian Pari Aike Formation, Southern Patagonia, Argentina". *Cretaceous Research*. **29** (3): 468–480. doi:10.1016/j.cretres.2008.01.001.
17. ↑  Ezcurra, M.D.; Agnolin, F.L.; Novas, F.E. (2010). „An abelisauroid dinosaur with a non-atrophied manus from the Late Cretaceous Pari Aike Formation of southern Patagonia" (PDF). *Zootaxa*. **2450**: 1–25. doi:10.11646/zootaxa.2450.1.1.
18. ↑  Novas, Fernando E.; Cambiaso, Andrea V; Ambrioso, Alfredo (2004). „A new basal iguanodontian (Dinosauria, Ornithischia) from the Upper Cretaceous of Patagonia". *Ameghiniana*. **41** (1): 75–82.
19. ↑  Goin, Francisco J.; и др. (2002). „Paleontología y Geología de los sedimentos del Cretácico Superior aflorantes al sur del río Shehuen (Mata Amarilla, Provincia de Santa Cruz, Argentina)". *Actas del XV Congreso Geológico Argentino*. **1**.

Надворешни врски
----------------

* 

* Пуертасаурус на Ризницата ?

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * п
* р
* у
Гуштероноголики |
| --- |
|  |
| 

| * п
* р
* у

* Царство: Животно
* Тип: Хордови
* Class: Сауропсида
* *Клад*: Авеметатарсалија
* *Клад*: Диносаурија

 |
| --- |
|  |
| 

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Авеметатарсалија | 

|  |
| --- |
| 
* + види Авеметатарсалија

 |
|  |
| Гуштероноголики | 
* + види подолу↓

 |

 |

 |

 |
|  |
| 

| * п
* р
* у
Гуштероноголики |
| --- |
|  |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Гуштероноголики | 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| 
* *Буриолест*?
* *Еораптор*?
* *Гигантосцелус*?
* *Гваибасаурус*?
* *Нхандумирум*?
* *Пампадромаеус*
* *Панфагија*

 |
|  |
| Сатурналиниди? | 
* *Хромогисаурус*
* *Пампадромаеус*?
* *Панфагија*?
* *Сатурналија*

 |

 |
|  |
| Bagualosauria | 

|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| 
* *Аркусаурус*
* *Азилосаурус*
* *Багвалосаурус*
* *Ефрасија*
* *Намбалија*
* *Пантидрако*
* *Текодонтосаурус*

 |

 |
|  |
| Платеосаурида | 

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 
* *Платеосауравус*
* *Рехлеија*
* *Xixiposaurus*?

|  |  |
| --- | --- |
| Платеосауриди | 
* *Евскелосаурус*?
* *Платеосаурус*
* *Јименосаурус*

 |
|  |
| Риохасауриди | 
* *Евкнемесаурус*
* *Риохасаурус*

 |

 |
|  |
| Масопода | 

|  |
| --- |
| 
* *Анхисаурус*?
* *Грипоникс*
* *Гипосаурус*?
* *Колумолумо*
* *Игнавусаурус*
* *Сарасаурус*
* **Рихосауриди**?

 |
|  |
| Унајсауриди | 
* *Jaklapallisaurus*
* *Макроколум*
* *Унајсаурус*

 |
|  |
| Масоспондилиди | 
* *Адеопапосаурус*
* *Колорадисаурус*
* *Глацијалисаурус*
* *Игнавусаурус*?
* *Лејсаурус*
* *Луфенгосаурус*
* *Масоспондилус*
* *Нгвеву*
* *Праданија*
* *Сарасаурус*
* *Ксингксиулонг*?

 |
|  |
| Сауроподиформи | 

|  |
| --- |
| 
* *Џингшаносаурус*
* *Сејтаад*
* *Ксингксиулонг*?
* *Yizhousaurus*
* *Yunnanosaurus*

 |
|  |
| Анхисаурија | 

|  |
| --- |
| 
* *Ардоникс*
* *Анхисаурус*
* *Ирисосаурус*
* *Лаплугсаура*
* *Леонерасаурус*
* *Мусаурус*
* *Пуланесаура*
* *Сефапаносаурус*

 |
|  |
| Меланоросауриди | 
* *Камелотија*
* *Меланоросаурус*
* *Мероктенос*?

 |
|  |
| Сауропода | 
* + види подолу↓

 |

 |

 |

 |

 |

 |

 |

 | 

 |

 |
|  |
| 

| * п
* р
* у
Сауропода |
| --- |
|  |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Сауропода | 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| 
* *Амигдалодон*
* *Бликанасаурус*
* *Киншакијангосаурус*
* *Гонгсианосаурус*
* *Исаносаурус*
* *Леонерасаурус*?
* *Пуланесаура*?
* *Schleitheimia*

 |
|  |
| Лесемсауриди | 
* *Антетонитрус*
* *Ингенција*
* *Ледумахади*
* *Лесемсаурус*

 |

 |
|  |
| Грависаурија | 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| 
* *Археодонтосаурус*?
* *Котасаурус*
* *Омденосаурус*
* *Ретосаурус*
* *Санпасаурус*?
* *Zizhongosaurus*?

 |
|  |
| Вулканодонтиди | 
* *Tazoudasaurus*
* *Вулканодон*

 |

 |
|  |
| Евсауропода | 

|  |
| --- |
| 
* *Алгоасаурус*?
* *Азијатосаурус*?
* *Атласаурус*?
* *Багуалија*
* *Барапасаурус*
* *Белусаурус*
* *Цетиосаурискус*
* *Џобарија*
* *Небуласаурус*
* *Протогнатосаурус*
* *Шуносаурус*
* *Спинофоросаурус*
* *Волкхајмерија*
* **Камарасауриди**?

 |
|  |
| Цетиосауриди | 
* *Цетиосаурус*
* *Чебсаурус*
* *Ферганасаурус*?
* *Лапарентосаурус*?
* *Патагосаурус*?

 |
|  |
| Маменчисауриди | 
* *Аналонг*
* *Анхуилонг*
* *Chuanjiesaurus*
* *Датусаурус*?
* *Еомаменчисаурус*
* *Хуангшанлонг*
* *Худисаурус*
* *Кламелисаурус*?
* *Маменчисаурус*
* *Омеисаурус*
* *Qijianglong*
* *Тиеншаносаурус*
* *Тонганосаурус*
* *Вамверакаудија*
* *Ксинџијангтитан*
* *Јуанмусаурус*
* *Зигонгосаурус*

 |
|  |
| Туријасаурија | 
* *Аманзија*
* *Лосиласаурус*
* *Миерасаурус*
* *Моабосаурус*
* *Нариндасаурус*
* *Оплосаурус*?
* *Тендагурија*
* *Туријасаурус*
* *Зби*

 |
|  |
| Неосауропода | 
* + види подолу↓

 |

 |

 |
|  |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| **Сомнителни сауроподи**  | 
* *Ботриоспондилус*
* *Кардиодон*
* *Динодокус*
* *Гигантосаурус*
* "*Иширосаурус*"
* *Неосодон*
* *Ултрасаурус*

 |

 |

 |

 | 

 |

 |
|  |
| 

| * п
* р
* у
Неосауропода |
| --- |
|  |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Диплодокоидеја | 

|  |
| --- |
| 
* *Хаплокантосаурус*

 |
|  |
| Диплодокиморфа | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Рехбахисауриди | 

|  |
| --- |
| 
* *Амазонсаурус*
* *Комахусаурус*
* *Dzharatitanis*
* *Хистријасаурус*
* *Лавокатисаурус*
* *Марапунисаурус*?
* *Ксенопосејдон*
* *Запаласаурус*

 |
|  |
| Кебашија | 

|  |  |
| --- | --- |
| Лимајсауриди | 
* *Катартесаура*
* *Лимајсаурус*
* *Нопксаспондилус*

 |
|  |
| Рехбахисауридеја | 
* *Демандасаурус*
* *Итапуасаурус*
* *Катепенсаурус*
* *Нигерсаурус*
* *Рајососаурус*
* *Рехбахисаурус*
* *Татауинеа*

 |

 |

 |
|  |
| Флагеликаудата | 

|  |  |
| --- | --- |
| Дикреосауриди | 
* *Амаргасаурус*
* *Амаргатитанис*
* *Бахадасаурус*
* *Брахитрахелопан*
* *Дикреосаурус*
* *Дислокосаурус*
* *Дистрофеус*?
* *Катедокус*?
* *Лингвулонг*
* *Pilmatueia*
* *Смитаносаурус*
* *Сувасеси*

 |
|  |
| Диплодоцидеја | 
* *Amphicoelias*?

|  |  |
| --- | --- |
| Апатосауриди | 
* *Апатосаурус*
* *Атлантосаурус*?
* *Бронтосаурус*

 |
|  |
| Диплодоциди | 
* *Баросаурус*
* *Динеиросаурус*
* *Диплодокус*
* *Галеамопус*
* *Катедокус*?
* *Лејнкупал*
* *Суперсаурус*
* *Торниерија*

 |

 |

 |

 |

 |
|  |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Макронарија | 
* + види подолу↓

 |

 |

 |

 | 

 |

 |
|  |
| 

| * п
* р
* у
Макронарија |
| --- |
|  |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Макронарија | 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| 
* *Абросаурус*
* *Арагосаурус*
* *Даносаурус*
* *Галвесаурус*
* *Хаестасаурус*
* *Јаненшија*
* *Теуелчесаурус*

 |
|  |
| Камарасауридеја | 
* *Камарасаурус*
* *Катетосаурус*
* *Дашанпусаурус*
* *Лоринхасаурус*

 |

 |
|  |
| титаносауриформи | 

|  |
| --- |
| 
* *Астродон*
* *Дуријатитан*
* *Евкамерот*
* *Фушаносаурус*
* *Орнитопсис*
* *Пелоросаурус*
* *Ругокаудија*?

 |
|  |
| Брахиосауридеја | 
* *Абидосаурус*
* *Атласаурус*?
* *Брахиосаурус*
* *Сидаросаурус*
* *Европасаурус*
* *Жирафатитан*
* *Лусотитан*
* *Сонорасаурус*
* *Соријатитан*
* *Вененосаурус*
* *Вуиврија*

 |
|  |
| Сомфоспондили | 

|  |
| --- |
| 
* *Агустинија*?
* *Анголатитан*
* *Аркхаравија*
* *Астрофокаудија*
* *Австросаурус*
* *Бронтомер*
* *Чубутисаурус*
* *Донгбититан*
* *Донгјангосаурус*?
* *Европатитан*
* *Фукуититан*
* *Хунагетитан*?
* *Jiangshanosaurus*
* *Jiutaisaurus*
* *Лијаонинготитан*
* *Лијубангосаурус*
* *Океаносаурус*
* *Падиласаурус*
* *Пукионгосаурус*
* *Сауропосејдон*
* *Сибиротитан*
* *Таставинсаурус*?
* *Триунфосаурус*
* *Винтонотитан*

 |
|  |
| Евхелопидеја | 
* *Австралодокус*
* *Chiayusaurus*?
* *Даксијатитан*?
* *Еркету*
* *Евхелопус*
* *Фусисаурус*
* *Ганансаурус*
* *Гобититан*
* *Хуабеисаурус*
* *Фувијангосаурус*
* *Qiaowanlong*
* *Тамбатитан*
* *Тангвајосаурус*
* *Јонгцинглонг*
* *Yunmenglong*

 |
|  |
| Титаносаурија | 
* + види подолу↓

 |

 |

 |

 |

 | 
 |

 |
|  |
| 

| * п
* р
* у
Титаносаурија |
| --- |
|  |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Базални титаносаури | 
* *Андесаурус*
* *Baotianmansaurus*?
* *Choconsaurus*
* *Даксијатитан*
* *Донгјангосаурус*?
* *Кајџутитан*
* *Лигабесаурус*?
* *Маларгесаурус*
* *Нинџатитан*
* *Ријангосаурус*
* *Триунфосаурус*?
* *Винтонотитан*?
* *Xianshanosaurus*

 |
|  |
| средни титаносаури | 
* *Абдараинурус*
* *Египтосаурус*
* *Атакаматитан*
* *Балсаурус*
* *Баросасаурус*
* *Бореалосаурус*
* *Каронгасаурус*
* *Лаплатасаурус*
* *Маѓаросаурус*
* *Петробрасаурус*
* *Qingxiusaurus*
* *Сонидосаурус*

 |
|  |
| Дијамантинасаурија | 
* *Дијамантинасаурус*
* *Сармиентосаурус*
* *Саванасаурус*

 |

 |
|  |
| Литостротија | 

|  |
| --- |
| 
* *Австропосејдон*
* *Баурутитан*
* *Дреднаутус*
* *Елалтитан*
* *Епахтосаурус*
* *Лохуекотитан*
* *Малависаурус*
* *Мансурасаурус*
* *Мнјамавамтука*
* *Нарамбенатитан*
* *Норманијасаурус*
* *Палудититан*
* *Пелегринисаурус*
* *Рукватитан*
* *Тенгрисаурус*
* *Волгатитан*

 |
|  |
| Лираиносауриди | 
* *Ампелосаурус*
* *Ацинганосаурус*
* *Гаригатитан*
* *Лираиносаурус*

 |
|  |
| Колососаурија | 

|  |
| --- |
| 
* *Антарктосаурус*
* *Бонитасаура*
* *Џаиносаурус*
* *Нулотитан*
* *Вахини*

 |
|  |
| Ринконсаурија | 
* *Мујеленсаурус*
* *Ринконсаурус*

 |
|  |
| Логнкосаурија | 
* *Аргентиносаурус*
* *Друсиласаура*
* *Футалогнкосаурус*
* *Мендозасаурус*
* *Нотоколосус*
* *Патаготитан*
* *Пуертасаурус*
* *Кветексаурус*
* *Траукутитан*

 |

 |
|  |
| Немегтосауридеја | 
* *Немегтосаурус*
* *Квеситосаурус*
* *Тапуијасаурус*?

 |
|  |
| Еолосауридеја | 

|  |
| --- |
| 
* *Адамантисаурус*
* *Аргиросаурус*?
* *Бразилотитан*
* *Максакалисаурус*?
* *Оверосаурус*
* *Панамерикансаурус*
* *Питекунсаурус*
* *Шингопана*
* *Уберабатитан*

 |
|  |
| Еолосауриди | 
* *Еолосаурус*
* *Бравасаурус*
* *Гондванатитан*
* *Пунатитан*

 |

 |
|  |
| Салтасауридеја | 

|  |
| --- |
| 
* *Аракар*?
* *Исисаурус*?
* *Рапетосаурус*
* *Тригоносаурус*?
* *Zhuchengtitan*

 |
|  |
| Опистоцеликауди | 
* *Аламосаурус*
* *Опистоцеликаудија*

 |
|  |
| Салтасауриди | 

|  |
| --- |
| 
* *Лорикосаурус*?
* *Микроцелус*?
* *Паралититан*?
* *Јаманасаурус*

 |
|  |
| Салтасаурини | 
* *Бонатитан*?
* *Неукенсаурус*
* *Рокасаурус*
* *Салтасаурус*

 |

 |

 |

 |
|  |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Сомнителни титаносаури | 
* *Брохисаурус*
* *Брухаткајосаурус*?
* *Кампилодонискус*
* *Класмодосаурус*
* *Гспсаурус*
* *Хипселосаурус*
* *Iuticosaurus*
* *Макруросаурус*?
* *Монголосаурус*?
* *Qinlingosaurus*
* *Титаносаурус*

 |

 |

 | 

 |

 |

 |