Tetragrammaton I-H-V-H in linguis Phoenicia, Aramaica, et Hebraica, a dextra ad laevam legendum.
**Iehova** est propositum Dei nomen, tetragrammaton יהוה‬ vocalibus additis, quod in aliquibus Veteris Testamenti interpretationibus reperitur. Cum adhuc sit multum in usu, tamen a plurimis linguae Biblicae peritis hodie erroneum ducitur.

Origo
-----

Tetragrammatis scripturae pronuntiatusque
Nomen Dei in ecclesia Lutherana Sør-Fron in Norvegia
Pii Iudaei, quia timebant, ne vane uterentur, iam antiquitate nomen Dei pronuntiare desierunt; quo factum est, ut vocalisatio originalis in oblivionem venit.

Forma *Iehova* sive *Iehovah* primo in scriptis Raimundi Marti, monachi Dominicani, invenitur. Is sub annum 1270 varias Bibliorum partes e Lingua Hebraica in Latinam vertit; in opere *Pugio Fidei adversus Mauros et Judaeos* Tetragrammaton *Iehovah* interpretatus est. Conicitur eum vocales (signis Masoreticis expressas) *e-o-a*, quae ad Dei nomen *adonaj* pertinent, cum consonantibus IHVH coniunxisse, ut I-e-H-o-V-a-H profecta sit.

Hanc nominis formam postea multi theologi adhibebant, inter alios Nicolaus Cusanus (ut puta in sermone *In Principio Erat Verbum* anni 1428), Petrus Galatinus in *De Arcnis catholicae veritatis* (1518), Gulielmus Tyndale in Pentateuchi versione (1530) aut Ioannes Calvinus. Eos versionum vernacularum interpretes usque ad hoc tempus secuti sunt: Verbum "Iehova" ut puta in *Darby-Bible* (Anglice) et *Elberfelder-Bibel* non revisa (Theodisce) invenitur, in editionibus prioribus versionis Catholicae *Leandri van Eß* (Theodisce) et in quibusdam locis Bibliorum versionis regis Iacobi (Anglice). Franciscus Eugenius Schlachter Tetragrammaton versione sua anni 1905 "Jehova" interpretatus est, ubi Dei nomen diis paganis oppositum est; aliter verbo *Herr* ("Dominus") usus est. 

Nonnulli cogitant hanc historiam nominis Iehovah fuisse:

Olim in Anatolia populus Hurrianus deum Iahu sive Iau nominatum servabat, et crediderunt eum dominum chaotis esse, et cultus illius Iahu dilatavit ad Hebraeos antiquos, et Hebraei dixerunt nomen Iahu alterum nomen Dei esse, et fecerunt istud nomen in formam Iahve, quod significat 'Est' sive 'Qui est'.

"Iehova" hodie
--------------

* Plurimis in ecclesiarum inscriptionibus, carminibus ecclesiasticis, artificiis forma "Iehova" invenitur.
* Multae denominationes religiosae etiam hodie nomine "Iehovae" uti solent:
	+ Variae ecclesiae Pentecostales verbum "Iehova" retinent.
	+ Testes Iehovae hanc formam in sua Bibliorum versione iugiter adhibent. Itaque hoc verbum saepe insigne eorum esse putatur.
	+ Etiam Ecclesia Iesu Christi Sanctorum in Novissimis Diebus nomen *Iehovae* imprimis in templi caeremoniis adhibet.
* Contra in Ecclesia Catholica Romana Tetragrammaton in liturgia numquam pronuntiari licuit, sed semper (Septuaginta sequens) "Dominus" versum est. Anno 2001 hic usus denuo admonitus est.

Nexus interni
-------------

* Elohim
* Conventus Yahweh

Notae
-----

1. ↑  Nicolas de Cusa, *Opera*, fo. XII. In aedibus Ascensianis.
2. ↑  Vide exempli gratia Commentarium in Isaiam
3. ↑  Quis? Ubi?
4. ↑  Vide: DE USU LINGUARUM POPULARIUM IN LIBRIS LITURGIAE ROMANAE EDENDIS

Nexus externi
-------------

* Nomen Iehova: *Freher, Marquard: Origines Palatinae, Heidelberg, 1612-1613*, www.uni-mannheim.de
* Arend Remmers (Bibelkommentare.de): Herr, Jehova, Jahwe (Nomen Iehovae)