Wikidata Domitianus
Res apud Vicidata repertae:
*Nativitas*: 24 Octobris 51 CE; Roma  
*Obitus*: 18 Septembris 96 CE; Roma  
*Patria*: Roma antiqua  
*Nomen nativum*: Titus Flavius Domitianus
**Officium**

*Officium*: Imperator Romanus, Senator Romanus, consul  
*Munus*: politicus  

**Consociatio**

*Religio*: Religio Romana
**Familia**

*Genitores*: Vespasianus; Flavia Domitilla  
*Coniunx*: Domitia Longina  
*Proles*: Titus Flavius Caesar, Flavia, Vespasian the Younger, Domitianus Minor  
*Familia*: Gens Flavia, Flavii Sabini
**Memoria**

*Sepultura*: Res Publica Romana  
**Titus Flavius Domitianus** (24 Octobris 51—18 Septembris 96) fuit Imperator Romanus. Filius Vespasiani et Domitillae fuit atque fratrem Titum habuit, cui die 14 Septembris anno 81 successit. Soror Domitiani Flavia Domitilla fuit.

Iuventus
--------

Patre suo magistro et duce, Domitianus Romae natus est. Quam vir immunis et eruditus, rhetoricae, litteris, iuri et administrationi studuit. Dissimilis fratri seniori Tito, Domitianus Vespasianum in bellis in Africa Iudaeaque non comitatus est. 

Anno quattuor imperatorum (69), Domitianus prudens erat at vindicias patris adiuvit. Vicario Flaviis in Senatu, audacior factus est. Anno 70 divortium Domitiae Longinae ab Lucio Aelio Lamia impulit ut eam in matrimonium ipse duceret. Filium anno 71 et filiam anno 74 paraverunt qui uterque in iuvene mortui sunt. Coniugium a maioribus traditum non erat. Ille adulter erat, et illa non invidit sed ausis saepe interfuit.

De titulis
----------

*Titus Flavius Domitianus* postquam fratri successit *Imperator Caesar Domitianus Augustus* appellatus est quibus nominibus anno 83 cognomen *Germanicus* addidit. Anno 82 pontifex maximus creatus est eodemque anno pater patriae appellatus. Ab anno 85 censor perpetuus fuit. A mense septembri tribunicia potestas ei quotannis renovabatur usque ad undecimam (anno 96). Anno 82 iam consul VIII erat atque inter hoc annum et 90 quotannis consulatum ordinarium gessit, deinde consul XVI anno 92 et consul XV (COS XV in inscriptionibus) anno 95 fuit. Inter deos post mortem relatus non est quia memoria eius damnata erat.

Imperium
--------

Signum Domitiani
Domitianus paucas curas habuit. Aliquot consulati gessit sed nulla magistrata cum imperio. Tamen ambitiosus erat, et Tito moriente, subsidium praetoriani consecutus est. Administrator pessimus se praebuit. Pretium denariorum minutum est et nova vectigalia posita sunt. Cum populus fastidiosus esset, Domitianus multas pecunias pro novis aedificationibus locavit. Templum Iovis in Capitolino et novam aulam in Palatio renovavit. Aedificationem Colossei perfecit et novos gladiatores dedit, in quibus feminas nanosque primo tempore participes esse permisit. 

Anno 83, cum uxor Domitia cum histrione Paride adulteraret, eae nuntium misit et histrionem interfecit. Anno proximo fratris filiam Iuliam Flaviam adamavit, virum eius dimisit et matrimonium eam inculcavit. Anno 85 Domitianus censor perpetuus se dixit. Cum Iulia Flavia anno 91 propter abortum mortua sit Domitianus Domitiam reduxit ut eocum quam amica viveret. 

Domitiano Romae educato et numquam militatis, dux non ingeniosus erat. Tamen aliquot bellos inter regnum suum gessit, praecipue illos contra Chattos in Germania et contra Dacos prope Danuvium. 

Fine regni sui imperator crudelissimus factus est. Iudaei Christianique graviter persecuti sunt, et aliquot senatores necati sunt. Anno 96 senatores, praetoriani, Stephanus vilicus Iuliae, et Domitia contra eum coniuraverunt. Stephanus a.d. XIV Kal. Octobribus eum octiens percussit.

Domitianus damnationem memoriae subiectus est et successus est a Nerva qui a Senatu creatus est.

Domitianus hospes et conviva
----------------------------

Cenam atram a Domitiano datam Dio Cassius descripsit. Epulum Saturnalicium in Colosseo celebratum laudat Statius. "Spectacula assidue magnifica et sumptuosa edidit non in amphitheatro modo, verum et in circo, ubi praeter sollemnes bigarum quadrigarumque cursus proelium etiam duplex, equestre ac pedestre, commisit; at in amphitheatro navale quoque. Nam venationes gladiatoresque et noctibus ad lychnuchos, nec virorum modo pugnas, sed et feminarum. Praeterea quaestoriis muneribus, quae olim omissa revocaverat, ita semper interfuit, ut populo potestatem faceret bina paria e suo ludo postulandi eaque novissima aulico apparatu induceret," ait Suetonius. "Edidit navalis pugnas paene iustarum classium, effosso et circumstructo iuxta Tiberim lacu, atque inter maximos imbres perspectauit." Inter spectacula sacrorum Septimontialium "largissimum epulum" dedit; "senatui equitique panariis, plebei sportellis cum obsonio distributis initium vescendi primus fecit."

Fontes de vita et principatu Domitiani
--------------------------------------

* Aurelius Victor, *De Caesaribus* 11
* Dio, *Historia Romana* liber 67
* *Epitome de Caesaribus* 11
* Eutropius, *Breviarium* 7.23
* Martialis, *Epigrammata* et *De spectaculis*
* Statius, *Silvae*
* Suetonius, *De vita Caesarum* liber 8 "Domitianus"
* Tacitus, *Vita Agricolae* et *Historiae*

De consulatibus
---------------

Domitianus XVII consulatus gessit, plurimos imperatorum omnium. Primis annis consul suffectus tantum pro Vespasiano patre vel Tito fratre fuit. Sed cum rerum potitus sit, paene quotannis consul ordinarius fuit: 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **Imp. Caesar Vespasianus Augustus IV et Titus Caesar Vespasianus II**  |  **Consul** 73cumLucio Valerio Catullo Messallino | Successores: **Imp. Caesar Vespasianus Augustus V et Titus Caesar Vespasianus III**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **Imp. Caesar Vespasianus Augustus IX et Titus Caesar Vespasianus VII**  |  **Consul** 80cumImp. Tito Caesare Vespasiano Augusto VIII | Successores: **Lucius Flavius Silva Nonius Bassus et Marcus Asinius Pollio Verrucosus**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **Lucius Flavius Silva Nonius Bassus et Marcus Asinius Pollio Verrucosus**  |  **Consul** 82cumTito Flavio Sabino | Successores: **ipse IX et Quintus Petillius Rufus II**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **ipse VIII et Titus Flavius Sabinus**  |  **Consul** 83cumQuinto Petillio Rufo II | Successores: **ipse X et Gaius Oppius Sabinus**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **ipse IX et Quintus Petillius Rufus II**  |  **Consul** 84cumGaio Oppio Sabino | Successores: **ipse XI et Titus Aurelius Fulvus II**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **ipse X et Gaius Oppius Sabinus**  |  **Consul** 85cumTito Aurelio Fulvo II | Successores: **ipse XII et Servius Cornelius Dolabella Petronianus**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **ipse XI et Titus Aurelius Fulvus II**  |  **Consul** 86cumServio Cornelio Dolabella Petroniano | Successores: **ipse XIII et Lucius Volusius Saturninus**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **ipse XII et Servius Cornelius Dolabella Petronianus**  |  **Consul** 87cumLucio Volusio Saturnino | Successores: **ipse XIV et Lucius Minicius Rufus**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **ipse XIII et Lucius Volusius Saturninus**  |  **Consul** 88cumLucio Minicio Rufo | Successores: **Titus Aurelius Fulvus et Marcus Asinius Atratinus**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **Titus Aurelius Fulvus et Marcus Asinius Atratinus**  |  **Consul** 90cumMarco Cocceio Nerva II | Successores: **Manius Acilius Glabrio et Marcus Ulpius Traianus**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **Manius Acilius Glabrio et Marcus Ulpius Traianus**  |  **Consul** 92cumQuinto Volusio Saturnino | Successores: **Sextus Pompeius Collega et Quintus Peducaeus Priscinus**  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Antecessores: **Lucius Nonius Calpurnius Torquatus Asprenas et Titus Sextius Magius Lateranus**  |  **Consul** 95cumTito Flavio Clemente | Successores: **Gaius Manlius Valens et Gaius Antistius Vetus**  |

Notae
-----

1. ↑  Xiphilinus, *Epitome historiarum Dionis Cassii* 219-220 R.St.
2. ↑  Statius, *Silvae* 1.6.
3. ↑  Suetonius, *De vita Caesarum* "Domitianus" 4.

Bibliographia
-------------

* "Vespasian, Domitian and Titus" in Rhiannon Ash, *Ordering anarchy: armies and leaders in Tacitus' Histories* (Londinii: Duckworth, 1999. ISBN 0715628003) pp. 127-146
* Brian W. Jones, *The Emperor Domitian*. Londinii: Routledge, 1992. ISBN 0-415-04229-1
* Michael R. Molnar, "Blood on the Moon in Aquarius: The Assassination of Domitian" in *The Celator* (May 1995) pp. 6-12

Nexus interni
-------------

* Edictum Domitiani de excidendis vineis
* Inscriptio Boyukdashensis

Nexus externi
-------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | **Vicimedia Communia** plura habent quae ad **Domitianum** spectant. |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Lexica biographica:**  Treccani • Большая российская энциклопедия • Gran Enciclopèdia Catalana • Grove Art • Deutsche Biographie • Store norske leksikon |

* Nicholas Whyte, "The assassination of Domitian: an astrological note"

Imperatores Romani

Augustus · Tiberius · Caligula · Claudius · Nero · Galba · Otho · Vitellius · Vespasianus · Titus · Domitianus · Nerva · Traianus · Hadrianus · Antoninus Pius · Marcus Aurelius · Lucius Verus · Avidius Cassius (usurpator) · Commodus · Pertinax · Didius Iulianus · Pescennius Niger (usurpator) · Clodius Albinus (usurpator) · Septimius Severus · Caracalla · Geta · Macrinus · Diadumenianus · Elagabalus · Alexander Severus · Maximinus Thrax · Gordianus I · Gordianus II · Pupienus · Balbinus · Gordianus III · Philippus Arabs · Philippus II · Decius · Herennius Etruscus · Hostilianus · Trebonianus Gallus · Volusianus · Aemilianus · Valerianus · Gallienus · Saloninus · Postumus (usurpator) · Laelianus (usurpator) · Marius (usurpator) · Victorinus (ursurpator) · Tetricus I (usurpator) · Tetricus II (usurpator) · Claudius Gothicus · Quintillus · Aurelianus · Tacitus · Florianus · Probus · Carus · Carinus · Numerianus · Diocletianus · Maximianus · Carausius (usurpator) · Allectus (usurpator) · Constantius Chlorus · Galerius · Constantinus I · Licinius · Flavius Valerius Severus · Maximinus · Maxentius · Domitius Alexander (usurpator) · Constantius II · Constantinus II · Constans · Magnentius (usurpator) · Iulianus · Iovianus · Valentinianus I · Valens · Procopius (usurpator) · Gratianus · Valentinianus II · Magnus Maximus (usurpator) · Theodosius I · Eugenius (usurpator) · Honorius · Arcadius · Constantius III · Priscus Attalus (usurpator) · Constantinus III (usurpator) · Iovinus (usurpator) · Valentinianus III · Ioannes (usurpator) · Petronius Maximus · Marcianus · Avitus · Leo I · Maiorianus · Libius Severus · Anthemius · Olybrius · Leo II · Glycerius · Zeno · Iulius Nepos · Romulus Augustus

*Imperium Romanum • Index Imperatorum Romanorum**Capsae cognatae:* Imperatores Constantinopolitani