Wikidata Lucius Flavius Arrianus
Res apud Vicidata repertae:Lucius Flavius Arrianus: imagoLucius Flavius Arrianus: imago
*Nativitas*: 89 CE, 95 CE; Nicomedia  
*Obitus*: 175, 180; Athenae  
*Patria*: Roma antiqua  

*Vide etiam paginam fere homonymam:* Arrianus (meteorologus)

 **Lucius Flavius Arrianus** seu breviter **Arrianus**, Graece Ἀρριανός (natus Nicomediae circa annum 86; mortuus, fortasse Athenis, inter annos fere 150 et 170) fuit rerum gestarum scriptor Graecus et vir publicus Romanus. Inscriptionibus coaevis "philosophus, senator, legatus pro praetore", "consul, philosophus" commemoratus est. Operum eius optime aevo nostro cognitum est vita Alexandri Magni, titulo *Anabasis Alexandri*.

De vita
-------

Sed de anno nativitatis nihil scitur nisi quod, eo anno quo consul suffectus Romanus creatus sit, ante annos fere 42 natum esse debuerit: ergo fortasse anno 86, certe inter 82 et 90, Nicomediae natus est. Ibidem educatus est: patriam suam Bithyniam esse iactitavit historiamque regionis conscripsit. E familia civium Romanorum ortus est. In urbe nativa sacerdos Demetris et Corae meruit. Discipulus fuit Nicopoli in urbe, anno circiter 108, philosophi Epicteti cuius *Diatribas* exscripsit: has non ante principatum Antonini Pii divulgari curaverit. Eisdem annis ut videtur in mysteriis Demetris Eleusiniis initiatus est.

Anno circiter 110 eques militavit in Norico et Pannonia; post duos annos inter consiliarios fuisse censetur C. Avidii Nigrini, legati Achaiae, mox morituri iussu imperatoris Hadriani.

Senator Romanus anno fere 120 adlectus est, fortasse "inter praetorios" et suadente Hadriano, qui Epictetum "in summa familiaritate ... habuit" Arrianumque cognovit. Proconsul provinciae Baeticae anno circiter 125 meruerit si idem sit atque "Arrianus" qui poëma Graecum Cordubae eis annis inscripsit. Arrianus, circa annum 129 consul suffectus creatus, deinde ad annum fere 137 legatus Augusti pro praetore Cappadociae erat. Anno 131/132 oram maritimam Ponti Euxini visitavit et in *Periplo Maris Euxini* descripsit. Anno 135 contra Alanos militavit et opusculum de expeditione scripsit. Anno fere 137 *Tactica* composuit. Legatus Syriae inter annos fere 137 et 141 meruisse proponitur, sed hoc incertum manet.

Deinde Athenis vixit civisque Athenarum factus est. Post 146 (anno enim 145/146 archon eponymus Atheniensis fuit) sed ante 180 mortuus est.

De studiis scriptisque
----------------------

Auctor novae *Anabasis*, equorum canumque venationisque amator, sibi agnomen "Xenophon" nonnumquam usurpavit.

Brianus Bosworth Arrianum satis iuvenem *Anabasin Alexandri* composuisse, quo tempore magistratus sacerdosque Nicomediensis meruerat, opera Graeca nonnulla iam scripserat, sed nec consul nec senator Romanus creatus sit neque urbem Romam visitaverat. Appianus historicus (anno circiter 165 mortuus) in *Bellis civilibus* suis varias res ex *Anabase Alexandri* extraxisse constat (nomine auctoris non citato). *Vitae* Timoleontis et Dionis(en) iam iuvenis scripserat. Eisdem annis *Bithyniaca* parare coeperat sed post *Anabasin* conscripserit, historiam provincialem hodie deperditam, cui praefationem de studiis officiisque suis anteposuit: huius praefationis Photius in *Bibliotheca* sua epitome inseruit. Quibus annis alia opera historica scripserit nescitur.

De fortuna
----------

Tamquam dux militaris Romanus sed praecipue philosophus Graecus celebratus est aevo Romano: Dio Cassius historicus, qui et ipse e Bithynia ortus est, *vitam Arriani philosophi* composuit. Apud Lucianum "Arrianus, Epicteti discipulus, vir Romanus inter primos, studiis tota vita versatus" describitur. Saeculo IV Themistius Arrianum laudavit scriptorem qui contra Alanos militavisset.

Opera
-----

*Alexandri anabasis*, 1575
Historica et politica
* *Anabasis Alexandri*
* *Bithyniaca*
* *De acie contra Alanos'*
* *Historia Alanica*
* *Historia post Alexandrum*
* *Indica*
* *Parthica*
* *Periplus Maris Euxini*
* *Tactica*
* *Vita Dionis Syracusani* (perdita)
* *Vita Timoleontis Corinthii* (perdita)
* *Vita Tillibori* (si re vera scripserit: perdita)

Varia
* *Cynegeticus*
* *Meteorologica* (fragmentis paucis servata)
* *Epicteti dissertationes* vel *diatribae* ab Arriano libris quattuor digestae
* *Epicteti manuale* vel *enchiridion* ab Arriano factum

Notae
-----

1. 1 2  Ita proposuit Syme (1982) p. 183, cf. 210; Bosworth (1980-1995) vol. 2 p. 1
2. ↑  Bosworth (1972) pp. 168-169
3. ↑  *Bithyniaca* *FGrHist* 156 F 14; Syme (1982) p. 209
4. 1 2 3  Bosworth (1980-1995) vol. 2 p. 1
5. ↑  Syme (1982) p. 209
6. ↑  Cf. *Anabasis Alexandri* 3.16.8
7. ↑  Bosworth (1972) p. 184 nota 2; Syme (1982) p. 185
8. ↑  Syme (1982) pp. 190-192
9. ↑  *Historia Augusta* "Hadrianus" 16.10
10. ↑  *Periplus Maris Euxini* 2.4
11. ↑  Bosworth (1976); Syme (1982) p. 183
12. ↑  Syme (1982) pp. 183, 200-203
13. 1 2 3  Tim Rood, "Black Sea variations: Arrian's *Periplus*" in *Cambridge classical journal* vol. 57 (2011) pp. 137-163 JSTOR
14. ↑  *De acie contra Alanos*; Dio Cassius, *Historia Romana* 69.15.1; Bosworth (1977); Syme (1982) p. 201
15. ↑  Syme (1982) p. 203
16. ↑  Syme (1982) pp. 203-205
17. ↑  Bosworth (1972) p. 181
18. ↑  *Periplus Maris Euxini* 1.1, 12.5, 25.1; *Cynegeticus* 1.4, 16.6, 22.1
19. ↑  Bosworth (1972) pp. 172-178
20. ↑  Photius, *Bibliotheca* 93 = *FGrHist* 156 F 14; Bosworth (1972) pp. 178-181
21. ↑  *Suda* s.v. "Dio Cassius"
22. 1 2  Lucianus, *Alexander seu pseudomantis* 2
23. ↑  Themistius, *Orationes* 34 [pp. 451-452 Dindorf], cf. 17 [p. 262]
24. 1 2  A. B. Bosworth, "Arrian at the Caspian Gates: a study in methodology" in *Classical quarterly* vol. 33 (1983) pp. 265-276 JSTOR
25. ↑  Syme (1982) pp. 188-189, 204-205
26. ↑  Philip A. Stadter, "The Ars Tactica of Arrian: tradition and originality" in *Classical philology* vol. 73 (1978) pp. 117-128

Bibliographia
-------------

* A. B. Bosworth, "Arrian's literary development" in *Classical quarterly* vol. 22 (1972) pp. 163-185 JSTOR
* A. B. Bosworth, "Arrian in Baetica" in *Greek, Roman and Byzantine studies* vol. 17 (1976) pp. 55-64
* A. B. Bosworth, "Arrian and the Alani" in *Harvard studies in classical philology* vol. 81 (1977) pp. 217-255 JSTOR
* A. B. Bosworth, *A historical commentary on Arrian’s History of Alexander*. Voll. 1-2. Oxonii: Clarendon Press, 1980-1995
* Marie Louise Chaumont, "Arrian" in Encyclopaedia Iranica Online **(Anglice)**
* Felix Jacoby, *Die Fragmente der griechischen Historiker* (Lugduni Batavorum: Brill, 1923- ) no. 156: vol. 2B pp. 855-883; "Kommentar" pp. 551-587
* Eduard Schwartz, "Arrianus (9)" in *Paulys Real-Enzyklopädie der classischen Altertumswissenschaft* edd. G. Wissowa et alii (Stuttgart, 1893-1972 ~ ~) vol. 2 fasc. 1 (1895) coll. 1230-1247
* "Arrianus" in William Smith, ed. *Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology* (Londinii: Taylor & Walton, 1844-1849 ~)
* P. A. Stadter, *Arrian of Nicomedia*. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1980
* Ronald Syme, "The career of Arrian" in *Harvard studies in classical philology* vol. 86 (1982) pp. 181-211 JSTOR
* H. Tonnet, *Recherches sur Arrien: sa personnalité et ses écrits*. 2 voll. Amstelodami, 1988
* G. Wirth, "Anmerkungen zur Arrianbiographie" in *Historia* vol. 13 (1964) p. 213 ff.

Nexus externi
-------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | **Vicimedia Communia** plura habent quae ad **Arrianum** spectant. |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Lexica biographica:**  Treccani • Большая российская энциклопедия • Gran Enciclopèdia Catalana • Deutsche Biographie • Store norske leksikon |