**Рүстем Нұрғалиұлы Миңнеханов** (татар. *Рөстәм Нургали улы Миңнеханов;* 1 наурыз 1957 жыл, Жаңа Арыш) — татар-ресейлік саясаткері, екінші – Татарстан президенті 2010 жылғы 25 наурыздан бастап (2015 жылғы 25 наурыздан 18 қыркүйекке дейін Татарстан президентінің міндетін уақытша атқарушы). 

Сондай-ақ "Татнефть" Директорлар кеңесінің төрағасы.

Қазіргі заманғы ақпараттық технологияларды мемлекеттік басқару функциясына белсенді енгізудің жақтаушысы болып табылады.

Өмірбаян
--------

1957 жылы 1 наурызда Татар АКСР, Рыбно-Слободск ауданы, Жаңа Арыш ауылында дүниеге келген. Әкесі Нұрғали Миңнеханов (1930 – 2001), 1980 – 1990 жылдары Сабинск леспромхозының директоры болған. 

1978 жылы Қазан ауылшаруашылық институтын бітірді, ауылшаруашылығын механикаландыру, «инженер-механик» біліктілігі.

1978 – 1980 жылдары – "Сельхозтехника" Саба аудандық бірлестігінің инженер-диагностигі.

1980 – 1983 жылдары – Саба орман шаруашылығында аға энергетик, бас энергетик.

1986 жылы – Мәскеу кеңес сауда институтының қазан филиалын "тауартану және азық-түлік тауарларының саудасын ұйымдастыру" мамандығы бойынша бітірді, біліктілігі "жоғары тауартанушы" ((қазіргі ЖПУ). Г.В. Плеханова).

2001 жылы экономика бойынша докторлық диссертация қорғады (экономика ғылымдарының докторы).

### Мемлекеттік қызмет

1983 – 1985 жылдары – Саба ауданының басқарма төрағасының орынбасары.

1985 – 1990 жылдары – Арша ауданының басқарма төрағасы.

1990 – 1992 жылдары – Арша аудандық атқару комитетінің төрағасы.

1992 – 1993 жылдары – Арша ауданы әкімшілігі басшысының бірінші орынбасары.

1993 – 1996 жылдары – Биіктау ауданы әкімшілігінің басшысы.

### Татарстан үкіметінде

1996 – 1998 жылдары – Татарстан Республикасының Қаржы министрі. 1998 жылы Татарстан Республикасының үкіметін басқарды. 1999 жылдың маусымында премьер-министр ретінде "Татнефть"ашық акционерлік қоғамының Директорлар кеңесінің төрағасы болып сайланды. 2001 жылдың мамырында ол Минтимер Шәймиев Татарстан президенті лауазымына қайта сайланғаннан кейін құрылған республика үкіметін тағы да басқарды.

2005 жылғы 29 сәуірде Татарстан Республикасы Мемлекеттік кеңесінің қаулысымен Татарстан Республикасының премьер-министрі болып қайта бекітілді.

### Татарстан Республикасының Президенті

2010 жылғы 22 қаңтарда Ресей президенті Дмитрий Медведев Минтимер Шәймиевтің өзін-өзі бас тартқаннан кейін Татарстан Республикасының Мемлекеттік Кеңесіне Татарстан Республикасының Президенті Рүстем Миңнехановқа Татарстан Республикасының қазіргі премьер-министрі өкілеттігін беруді ұсынатынын мәлімдеді.

2010 жылдың 28 қаңтарында Миңнехановтың кандидатурасын Татарстан Республикасы Мемлекеттік кеңесінің қарауына енгізу туралы жарияланды.

2010 жылғы 29 қаңтарда Татарстан Республикасы Мемлекеттік Кеңесінің Президиумы Миңнехановқа Татарстан Республикасының Президенті өкілеттігін беру туралы мәселені 2010 жылғы 4 ақпанда қарауды тағайындады.

2010 жылғы 4 ақпанда Татарстан Республикасының Мемлекеттік Кеңесі Миңнехановтың Татарстан Президенті лауазымына кандидатурасын бірауыздан бекітті. Рүстем Миңнехановтың Республика Президенті қызметіне кірісу рәсімі 25 Наурызда – Минтимер Шәймиевтің өкілеттігі аяқталған күні өтті.

Татарстан Республикасының Президенті Рүстем Миңнехановтың қызметке кірісу рәсімі (2010).
2010 жылғы 25 Наурызда Рүстем Миңнеханов ант беріп, ресми түрде Татарстан Республикасының Президенті қызметіне кірісті.

2010 жылғы 16 маусымнан 18 желтоқсанға дейін, 2017 жылғы 26 мамырдан 22 қарашаға дейін және 2020 жылғы 21 желтоқсаннан бастап – Ресей Федерациясы Мемлекеттік Кеңесі Төралқасының мүшесі.

24 жылғы 2015 наурызда Ресей президенті Владимир Путин Миңнехановқа қыркүйек айында бір дауыс беру күні күтілетін келесі сайлауда сайланғанға дейін республика басшысы міндетін атқаруды ұсынды. 2015 жылғы 13 қыркүйекте өткен Татарстан президенті сайлауында Миңнеханов 94,4% дауыс жинады. 18 қыркүйекте ол екінші мерзімге қызметке кірісті.

20 жылдың 2020 мамырында Ресей президенті Владимир Путин Рүстем Миңнехановтың аймақ басшысы лауазымына қайта сайлану ниетін қолдады. Сайлау 2020 жылдың қыркүйегіне жоспарланған. 

> "Сіздің өкілеттіктеріңізге қатысты: иә, мен олардың мерзімі аяқталғанын білемін, бірақ сіз бірнеше минут бұрын Татарстан бізде федерацияның барлық субъектілері арасында көшбасшы болып табылатындығын және бұл іс жүзінде солай екенін айттыңыз. Бірақ мұның бәрі сіздің Республика басшылығындағы жұмысыңыздың нәтижесінде қол жеткізілді. Сондықтан мен сіздің келесі мерзімге Республика басшысы лауазымына кандидат ретінде ұсынылуыңызды қолдаймын", - деді президент (*Владимир Путин*).
> 
> 

Ресей Федерациясы Үкіметінің төрағасы Владимир Путин Татарстан республикасының басшысы Р. Н. Миңнехановпен жұмыс кездесуін өткізді (2011).
2020 жылғы қыркүйектегі бірыңғай дауыс беру күні барысында Татарстан Республикасының басшысын сайлауда Рүстем Миңнеханов тіркелген сайлаушылардың жалпы санының 78,78% келген кезде 83,27% дауыс жинап, барлық қарсыластарынан озып, жеңіске жетіп, аймақ басшысы лауазымында жұмысын жалғастырды.

Меншік және кірістер
--------------------

Рүстем Миңнехановтың 2011 жылғы ресми отбасылық табысы 11 млн рубльді құрады. 

Миңнехановтың отбасына жалпы ауданы 564 м² және 21,9 акр жер жылжымайтын мүлік тиесілі. 2010 жылы Президенттің отбасылық кірісі 15,5 миллион рубльді құрады.

2016 жылдың қорытындысы бойынша, 2,358 млрд рубль сомасымен «Forbes» журналының "Қуат және ақша" мемлекеттік қызметшілердің кірістер рейтингісінде үшінші орынға ие болды.

2018 жылдың мамыр айында жарияланған декларацияға сәйкес, 2017 жылы Миңнехановтар жұбының жалпы табысы 145 миллион рубльді құрады.

Отбасы
------

**Жұбайы** – Гүлсина Ахатқызы Миңнеханова (туған. 1969). Ол "Luciano Beauty Studio" элиталық Қазан сұлулық салонына ие. 2010 жылы алынған 8,1 миллион рубль табысымен Гүлсина Миңнеханова губернаторлардың ең бай он әйелінің қатарына кірді. "Forbes" жариялаған 2016 жылдың қорытындысы бойынша табысы 2,351 млрд рубль болатын ресейлік шенеуніктердің ең бай әйелдерінің рейтингін басқарды.

**Ұлдары:** Ирек (04.03.1989–17.11.2013, Қазанда ұшақ апатынан қайтыс болған) және Ескендір (туған. 2008). 2013 жылдың 17 желтоқсанында Ирек Миннихановтың жесірі Антония Гишар Рүстем Нұрғалиұлының немере дүниеге келді.

**Екі ағасы бар:**

Рифкат Нұрғалиұлы Миңнеханов (1955)

Рәис Нұрғалиұлы Миңнеханов (1961)

2014 жылдың қаңтарында Рифкат Татарстан Республикасының "Жол қозғалысы қауіпсіздігі" мемлекеттік мекемесінің басшысы, Рәис – Татарстан Республикасының "Сабин муниципалды ауданы" муниципалитетінің басшысы.

Сын
---

2020 жылдың ақпанында Алексей Навальныйдың Қазандағы штаб-пәтері Миңнеханов қызметтік сапарлар үшін құны 3 миллиард рубль болатын Falcon 8X бизнес -ұшағын пайдаланады деп мәлімдеген тергеуді жариялады, оған қызмет көрсету жылына 175 миллион рубльге бағаланды.

Штаб Миннихановтың кеңсесіне ұшақтың иесі және оған қызмет көрсетуге ақша көзі туралы сұрау жіберді.

2020 жылдың қыркүйегінде сол штаб миллиардтаған рубль болатын сыбайлас жемқорлықтың оннан астам мысалын егжей -тегжейлі сипаттайтын кезекті тергеуді жариялады.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Бірінші тұлғадан(қолжетпейтін сілтеме). *Өтініш беру күні: 10 қазан 2010. 2016 жылдың 27 қазанында мұрағатталған.*(Орыс/Татар/Ағылшын тілінде)
2. ↑  Татарстан Республикасының Мемлекеттік Кеңесі Миннихановтың Татарстан президенті лауазымына кандидатурасына бірауыздан дауыс берді. Мұрағатталған 12 маусымның 2018 жылы.(Орысша)
3. ↑  ҚУАТ ӨЗГЕРДІ! — Жаңа апта. 2010 жылғы 5 ақпандағы № 6 (165) қорытынды (аптаның оқиғалары). (Орысша)
4. ↑  Татарстандағы сайлау нәтижелері: Миңнехановтың жеңісі, Түркіменстанға теңеу. *EADaily. Өтініш беру күні: 21 қыркүйек 2020.*(Орысша)
5. ↑  Ресейлік шенеуніктер қанша ақша табады. *Жүгінген күні: 25 желтоқсан 2012.*(Орысша)
6. ↑  Рейтинг "Қуат және ақша. Мемлекеттік қызметшілердің кірістер рейтингі 2017 — Рүстем Миңнеханов
7. ↑  Чета Миннихановых заработала в 2017 году более 145 миллионов рублей — ria.ru (Орысша)
8. ↑  Гүлсина Миңнеханова Қазанға архитектуралық -косметикалық сыйлық жасады. Мұрағатталған 7 шілденің 2018 жылы.(Орысша)
9. ↑  Школин А. Затейчук М. Губернаторлардың ең бай 10 әйелі. *Slon.ru (19 қаңтар 2012 ж.). Тексерілді 17 желтоқсан 2012 ж. Мұрағатталған 19 желтоқсан 2012 ж.* (Орысша)
10. ↑  Татарстан басшысының әйелі ресейлік шенеуніктердің барлық әйелдерінен бай.(Орысша)
11. ↑  Татарстан басшысы Рүстем Миңнехановтың немересі туыды.(Орысша)
12. ↑  Мекеме басшылығы. Мұрағатталған 24 сәуірдің 2021 жылы. Мемлекеттік бюджеттік мекеме. *Өтініш беру күні: 15 қараша 2020.* (Орысша)
13. ↑  Саба муниципалды ауданының басшысы. Мұрағатталған 21 сәуірдің 2021 жылы.(Орысша)
14. ↑  Навальныйдың Қазандағы штаб -пәтері Татарстан президентіне ұшақ тапты | DW | *13.02.2020 ж. DW.COM. Емдеу мерзімі: 2020 жылдың 16 ақпаны.* *Deutsche Welle (www.dw.com).*
15. ↑  ФБК Татарстан басшысының отбасынан бірнеше миллиард рубльге жылжымайтын мүлік тапты. Мұрағатталған 8 тамыздың 2021 жылы. *www.znak.com. өтініш беру күні: 27 Қыркүйек 2020.*(Орысша)