**Дамир Мұратұлы Ырыспаев** (туған кездегі тегі **Мұқанғалиев**, 25 сәуір 1995 жылы, Өскемен) — қазақстандық хоккейші, қорғаушы, тафгай.

Мансабы
-------

Өскемен шайбалы хоккейінің тәрбиеленушісі. Бірінші жаттықтырушысы — Анатолий Мелихов.

2011/12 маусымынан бастап «Барыс» клубтық команда жүйесінде ойнайды. Осы жылдар ішінде ол Қазақстан чемпионатында 53, ЖХЛ-да 65 және «Барыс» сапында ҚХЛ-да 23 ойын өткізді. Жасөспірімдер (2013) және жастар (2015) әлем чемпионаттарының қатысушысы.

2014 жылы ШҚМУ - Шығыс Қазақстан мемлекеттік университетінің экономика және құқық факультетінің сырттай бөліміне оқуға түсті.

2014/15 маусымынан бастап «Барыспен» ҚХЛ ойындарына қатысады, онда жаттықтырушы ҰХЛ-дағы алғашқы орыс тафгайы Андрей Назаров болады. Дамир ҚХЛ-да алғашқы кездесуін 2014 жылы 17 қазанда «Йокеритке» қарсы матчта өткізді. Ол өзінің алғашқы жекпе-жегін сол жылы 24 желтоқсанда «Ақ Барысқа» қарсы матчта Александр Свитовпен бірден төбелесті өткізді. 2015 жылдың 19 қарашасында «Жыл жекпе-жегі» - Ырыспаев армия ойыншысы Евгений Артюхинге қарсы өтті. Жалпы, жанкүйерлер мен журналистер Ырыспаевтың 2015 жылғы бес жекпе-жегін есте сақтап қалды. 2016 жылдың 22 қаңтарында бір күн бұрын «Барыс» пен «Авангард» матчында қонақтардың қорғаушысы Михал Кемпниге шабуыл жасағандығына байланысты 5 матчқа шеттетілді.

2016 жылдың жазында Қазақстан армиясының қатарына шақырылды.

2016 жылдың 8 тамызы Астанада Қазақстан Президентінің Кубогы үшін матч басталған кезде Қытай клубымен - ҚХЛ дебютанты «Куньлунь Ред Стар» Пекин командасынан «Барыстың» лидері Дастин Бойдтың (үш айда нокаутқа түскен) сынған аяғы үшін «кек алу» мақсатында мұз айдынында қырғын ұйымдастырды, осы үшін 18 тамызда ҚХЛ мерзімсіз шеттетілді. Бірақ ҚХЛ ережелеріне сәйкес, апелляция жарты жылдан кейін мүмкін.

25 қазанда «Барыс» тафгаймен келісімшартты бұзды, бірақ жаңа, біржақты қазақстандық келісімшартқа отырды, бұл Рыспаевқа «Номад» еншілес ұйымында Қазақстан біріншілігінде ойнауға мүмкіндік берді.

2016 жылдың 29 қазанында оған Чемпионат.com оқырмандарына сәйкес «ҚХЛ-дың үздік жауынгері» атағы берілді.

2017 жылғы 20 қыркүйекте Ресей шайбалы хоккей федерациясы мен Құрлық хоккей лигасының бірлескен тәртіптік палатасы ҚХЛ ойыншыларының Аймақаралық кәсіподақ ұйымының өтінішхатынан кейін Дамир Ырыспаевқа РХФ қорғауындағы сайыстарға құқылы қатысуға, өнер көрсете басталғаннан кейін бір айдан соң ҚХЛ өткізетін жарыстарға қатысуға рұқсат беру мәселесін қарастыру үшін Тәртіптік комитетіне ҚХЛ келу құқығымен рұқсат берді. Ойыншы бұл маусымда өзінің туған жері Өскеменнің «Торпедо» клубы атынан ойнайды.

2017 жылдың 26 желтоқсанында ҚХЛ шеттетілуі алынып тасталғаны туралы расталғаннан кейін Дамир Ырыспаев «Барысқа» оралады.

2018 жылдың 7 мамырында Дамир Ырыспаев астаналық «Барыспен» ҚХЛ-да да, ЖХЛ-да да ойнауға мүмкіндік беретін жаңа екі жылдық келісімшартқа қол қойды.

Жетістіктері
------------

* 1 !1

 — Әлем чемпионатында 1-орын (1B дивизионы, U18) — 2013

* 1 !1

 — Әлем чемпионатында 1-орын (1B дивизионы, U20) — 2015

Өнер көрсету статистикасы
-------------------------

| Маусым | Команда | Лига | Ойындар | Г | П | Ұпай | +/- | Штр |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2011-12 | Барыс-2 | Қазақстан чемпионат | 23 | 0 | 0 | 0 | -10 | 30 |
| 2012-13 | Барыс | ҚХЛ | 0 | 0 | 0 | 0 | -- | 0 |
| 2012-13 | Қар барыстары | ЖХЛ | 47 | 0 | 0 | 0 | -18 | 119 |
| 2013-14 | Қар барыстар | ЖХЛ | 14 | 1 | 1 | 2 | -5 | 58 |
| 2013-14 | Бүркіт Қарағанды | Қазақстан чемпионат | 15 | 0 | 0 | 0 | -6 | 97 |
| 2014-15 | Барыс | ҚХЛ | 7 | 0 | 0 | 0 | -- | 83 |
| 2014-15 | Номад | Қазақстан чемпионат | 1 | 0 | 0 | 0 | -- | 0 |
| 2014-15 | Снежные Барсы | ЖХЛ | 1 | 0 | 0 | 0 | -1 | 2 |
| 2015-16 | Барыс | ҚХЛ | 16 | 0 | 0 | 0 | -2 | 111 |
| 2016-17 | Номад | Қазақстан чемпионат | 14 | 0 | 1 | 1 | -1 | 38 |
| 2017 | Снежные Барсы | ЖХЛ | 3 | 0 | 1 | 1 | 0 | 10 |
| 2017 | Торпедо (Өскемен) | ЖХЛ | 7 | 1 | 0 | 0 | ? | ? |
| 2017- | Барыс | ҚХЛ | 2 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
|  | Мансабында барлығы | 144 | 2 | 3 | 4 | -43 | 548 |

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Свитов-Ырыспаев жекпе-жегі
2. ↑  Жыл жекпе-жегі. Ырыспаев Артюхинге қарсы
3. ↑  Қазақстандық Рэмбо. Ырыспаев 2015 жылы кіммен және қалай төбелесті Мұрағатталған 24 қазанның 2017 жылы.
4. ↑  «Барыс» тафгайы Ырыспаев шеттетілуіне байланысты 5 матчқа қатыса алмайды
5. ↑  Ryspayev has been sent off for illegal hit on Kempny
6. ↑  Венитаға еліктеу. Ырыспаев қытайлықтардан кек алып, матчты қалай бұзды Мұрағатталған 25 қазанның 2017 жылы.
7. ↑  Дмитрий Чернышенко: «Жарты жылдан кейін Ырыспаев туралы әңгімеге ораламыз. Осы арада басқа спорт түрлерінде өзін көрсетсін.» Мұрағатталған 13 тамыздың 2018 жылы.
8. ↑  «Барыс» Дамир Ырыспаевтың келісімшартына байланысты жағдайды түсіндірді
9. ↑  Чемпионат оқырмандары ҚХЛ тарихындағы ең үздік жауынгерді таңдады
10. ↑  Жанкүйерлер Ырыспаевты ҚХЛ-дың ең үздік жауынгері деп таныды
11. ↑  Дамир Ырыспаев қатарымызға қайта қосылды
12. ↑  Дамир Ырыспаев бір ай бойы Өскеменнің «Торпедосында» ойнайды
13. ↑  «Барыс» Дамир Ырыспаевпен келісімшартқа отырды
14. ↑  Дамир Ырыспаев «Барыс» командасымен жаңа келісімшартқа отырды