recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Иерусалимдегі ұйымның бас кеңсесі
**Израильдің орталық статистика бюросы** (ивр. הלשכה המרכזית לסטטיסטיקה‎) — Израильдің үкіметтік мекемесі, 1949 жылы Израиль мемлекетіндегі барлық өмір аспектілері бойынша, соның ішінде халық, қоғам, экономика, өнеркәсіп, білім беру және физикалық инфрақұрылым туралы зерттеулер өткізу және статистикалық мәліметтерді жариялау үшін құрылды.

Изарильдің орталық статистика бюросын Израиль премьер-министрімен ұсынылатын «үкіметтік санақшы» басқарады. Үкіметтік санақшы қызметін 2001 жылдың 1 қарашасынан бастап профессор Шломо Ицхаки атқаруда.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  על הלמ"ס Мұрағатталған 25 маусымның 2012 жылы. (иврит)
2. ↑  Израильдегі ОСБ-ның құрылымы Мұрағатталған 26 қыркүйектің 2012 жылы. (иврит)
3. ↑  Протокол заседания кабинета правительства от 28/10/2001
**Мира Аманкұлқызы Көшкімбаева**

1968 жылы 7 ақпанда Жамбыл облысы Шу ауданының
Новотроицкое ауылында туған. Қазақ.

Әкесі - Көшкімбаев Аманқұл. Анасы - Көшкімбаева Анаркүл.

М.В. Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетінің философия факультетін (1991) философ-саясаттанушы мамандығы бойынша; Қазақ мемлекеттік басқару
академиясының экономика факультетін (1997) экономист мамандығы бойынша; Маастрихт университетін (Нидерланд, 2003) master of science дәрежесімен бітірген.

Қазақ, орыс және ағылшын тілдерін біледі.

1991 жылдан - Абай атындағы Қазақ мемлекеттік педагогикалық университетінің саяси тарих және саясаттану кафедрасының оқытушысы. 1992 жылдан - Абай атындағы
Қазақ мемлекеттік педагогикалық университетінің аспиранты. 1993 жылдан - «Матай-фонд» инвестициялық жекешелендіру қорының инвестициялар жөніндегі директоры, 1994 жылдан - бағалы қағаздар жөніндегі директоры. 1995 жылдан - «САІFС» АҚ бас директоры. 1996
жылдың наурызынан - «Матай-фонд» инвестициялық жекешелендіру қорының басқарушысы. 1996 жылдың маусымынан - 
«Еуразиялық банк» АҚ қор бөлімінің бас маманы, 1997 жылдан - бағалы қағаздар мен инвестициялық жобалар департаменті директорының орынбасары - қор
бөлімінің бастығы, 1998 жылдан - бағалы қағаздар мен инвестициялық жобалар басқармасының (Қор және кастодиалдық операциялар басқармасы болып қайта аталған)
бастығы. 2001 жылдан - ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі Жинақтаушы зейнетақы қорларының қызметін реттеу жөніндегі комитет төрағасының орынбасары. 2002 жылдың ақпанынан қыркүйегіне дейін - Қазақстан Қаржыгерлер қауымдастығының сақтандыру және зейнетақы секторы жөніндегі директоры. 2003 жылдың шілдесінен - Халықаралық еңбек ұйымының «Мекен-жайлық әлеуметтік көмек жүйесін бағалау» жобасының консультанты. 2003 жылдың қазанынан - «Еуразиялық банк» АҚ басқарма төрағасының орынбасары. 2005 жылдан - «Алматы халықаралық әуежайы» АҚ қаржы жөніндегі вице-президенті. 2006 жылдан - «Қазақстанкаспийшельф» АҚ бас директорының қаржы және экономика жөніндегі орынбасары. 2007 жылдан - «Wealth Capital» АҚ басқарма
төрайымы, директорлар кеңесінің мүшесі. 2009 жылдың қаңтарынан - «Delta Bank» АҚ басқарма төрағасының орынбасары - басқарма мүшесі, 2009 жылдың ақпанынан -
басқарма төрайымы міндетін атқарушы, 2009 жылдың наурызынан бері - Директорлар кеңесінің төрайымы, 2009 жылдың қыркүйегінен бері - Директорлар кеңесінің мүшесі.
2009 жылдың ақпанынан бері - «Пана Иншуранс» СК» АҚ Директорлар кеңесінің төрайымы.[1]

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақстан Республикасында кімнің кім екені - 2011 жыл. Екі томдық анықтамалық. Алматы, 2011 ІSВN 978-601-278-473-2
Израиль картасындағы округтің орналасуы (қызыл түспен белгіленген)
**Орталық округ** (ивр. מחוז המרכז‎, *мехоз а-мерказ*) — Израильдегі алты әкімшілік округінің бірі. Округ құрамына Шарон облысының басым бөлігі кіреді. Орталық округінің әкімшілік орталығы — Рамле, ең ірі қаласы — Ришон-ле-Цион. Аумағы — 1 293 км².

Халқы
-----

Израильдің орталық статистика бюросы берген статистикалық мәліметі бойынша 2016 жылға қарай округтің халық саны 2 048 000 адамды құрайды.

Пайыздық ара салмағы бойынша:

* Еврейлер — 88 %
* Арабтар — 8 %
* Басқалар — 4 %

(Ескерту: 4 %-ың көпшілігі — аралас отабсылардан шыққан орыстар және украиндар, еврейлермен туыстық байланысы бар, сонымен қатар Қайтып келу туралы заңы бойынша еврейлер ретінде мойындалмайтын аралас қанды адамдар).

Дереккөздер
-----------

1. ↑  31.12.2015 жылға қарай округтер және субокругтер бойынша ресми мәлімет  (иврит).  Израильдің орталық статистика бюросы. Тексерілді, 1 желтоқсан 2016.


|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|   **Израиль округтері**   |
| --- |
|  |
| 
Иерусалим округі • Солтүстік округ • Хайфа округі • Орталық округ • Тель-Авив округі • Оңтүстік округ • *Яһудия және Самария* |  |
|  |
| *Көлбеу жазумен:* Даулы статусқа ие аумақ |

 |
**Бенедикт Хёведес** (нем. Benedikt Höwedes; 1988 жылы 29 ақпанда Хальтерн-ам-Зе қаласында Солтүстік Рейн-Вестфалияда туылды) — неміс футболшысы, қорғаушы

Клубтағы мансабы
----------------

2001 жылы Хеведес «Шалькенің» академиясына барды. 2003 жылы «Шальке 19 жасқа дейін» командасының капитаны атанып, елдің чемпионы атанды.

2007 жылы клубпен алғашқы профессионалды 2010 -ға дейінгі үш жылдық контракка қол қойып, ресми ойыншысы атанды. 2007 жылы 3 қазанда алғаш ойынының қонақ ойында, яғни Чемпиондар лигасындағы «Русенбор» клубымен өткізіп, 2:0 есебімен жеңіске жетті. 3 күннен соң Бенедикт алғаш Бундеслигадағы ойынының «Карлсруз» клубымен өткізді.

2008 жылы 19 қазанда клубтағы алғаш голын «Гамбург» командасының қақпасына соқты.

2008 жылы желтоқсанда контрактың 2014-ке дейін созды.

2013 жылы 9 наурызда контракты 2017-ге дейін созды.

Ұлттық құрамадағы мансабы
-------------------------

Әлем чемпионатының финалында
2009 жылы жастар арасындағы Еуропа чемпионы атанды. Осы турнирде барлық мачта ойнап, 1 гол соқты.

2011 жылы 29 маусымда негізгі құрам үшін алғаш матчын Уругвай командасына қарсы өткізіді.

Жетістіктер
-----------

### Клубтық

'***Шальке 04'***

* Бундеслиганың вице-чемпионы:2009/10
* Германия Кубогінің иегері: 2010/11
* Германия Суперкубогінің иегері: 2011

**Ювентус**

* Италия чемпионы: 2017/18
* Италия кубогы: 2017/18

### Ұлттық құрамада

* Жастар арасындағы Еуропа чемпионы: 2009
* Еуропа чемпионтының қола медаль иегері: 2012
* Әлем чемпионы : 2014

### Жеке

* Фринц Вальтер 19 жасқа дейін, алтын медаль: 2007

Сілтемелер
----------

* Футболисттің ресми сайты
* Шальке 04 клубының ресми сайтында профиліМұрағатталған 25 ақпанның 2013 жылы.
Бенедикт Лившиц. Киев, 1921 жыл
**Бенедикт Константинович (Наумович) Лившиц** (6.01.1887, Одесса - 21.09.1938, Санкт-Петербург – орыс ақыны, аудармашы, футуризмді зерттеуші.

Өмірі
-----

1887 жылы 6 қаңтарда Одессада дүниеге келген. Новоросийск және Киев университетінде заң факультетінде оқыған. Оқуын бітірген соң армияға кетеді. Азаматтық борышын өтеп болған соң, Киевке оралады. 1909 жылы Н.С. Гумилёвтың «Остров» журналында жұмыс істейді. 1910 жылы оның 3 өлеңі петербург журналы «Аполлонда», ал 1911 жылы «Флейта Марсия» атты бірінші жинағы жарық көреді. 1911 жылыдың қыс айында Лившиц суретші Александра Экстердің арқасында Бурлюк ағайындыларымен танысады. Ағайындылармен қосылып шығармашыл «Гилея» тобын құрады.

Соғыстағы батырлығы
-------------------

Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде жарақат алған, көрсеткен батырлығы үшін Георгий крестімен марапатталған. 1914 жылы православиені қабылдайды.

Еңбектері
---------

1914 жылы Херсонда «Волчье солнце», 1922 жылы Киевте «Из топи блат», 1926 жылы Мәскеуде «Патмос», 1928 жылы «Кротонский полдень» өлең жинақтары шығады. 
1928 жылы «Картвельские оды» кітабын жазуды бастаған.

Аудармалары
-----------

Революцияға дейінгі кезеңде әдеби-шығармашыл аудармамен айналысқан. 1934 жылы француз тілінен аударған «От романтиков до сюрреалистов» атты аударма жинағы арқылы аты елге жайылған.

Отбасы
------

Әйелі – Е.К. Лившиц (1902–1987), ұлы – Кирилл Лившиц 1925 жылы туған, 1942 жылы Сталин соғысында қаза тапқан.

Өлімі
-----

1937 жылы қазанда Лившиц тұтқындалып, 1938 жылы 21 қыркүйекте Юрий Юркунов және Валентин Стеничпен бірге атылу жазасына кесілген. Кейбір мәліметтерге жүгінсек оның жүрегі тоқтап қайтыс болған делінеді.

Шығармалары
-----------

* Полутораглазый стрелец. Л.: Издательство писателей, 1933.
* От романтиков до сюрреалистов: Антология французской поэзии. 1934.
* «Французские лирики XIX и XX веков», 1937
* У ночного окна. М.: Прогресс, 1970. («Мастера перевода»)
* Полутораглазый стрелец: Стихотворения, переводы, воспоминания
* Полутораглазый стрелец: Воспоминания, 1991.

Дереккөздер
-----------
Ақуыздың құрылымының деңгейлерi: 1 — біріншілік, 2 — екіншілік, 3 — үшіншілік, 4 — төртіншілік
**Изоэлектрлік фокустеу** - ақуызды заттардың өте күрделі қоспаларын электрофорездік жолмен бөлудің жетілдірілген əісі. Бұл əдіс қоршаған ортаның рН шамасына байланысты ақуыз молекулалары зарядының өзгеруіне негізделген. Изоэлектрлік нүктеге жеткен кезде ақуыз молекуласы зарядтарының саны нольге тең болатыны жəне бұл кезде электр өрістерінің əсерінен оның қозғала алмайтыны белгілі.

Жалпылама ұғым
--------------

Изоэлектрлік фокустеу барысында шыны бағананы полиакриламидтік гельмен толтырғанда ерекше буфердің (амфолнттердің) əсерімен рН градиенті қалыптасады. Осыдан кейін гельдің үстіне белок қоспаларының ерітіндісі құйылады. Бұл кезде электр өрістерінің əсерінен əр ақуыз өзінің изоэлектрлік нүктесіне сəйкес келетін рН градиенті аймағына ауысады да, сонда қозғалысын тоқтатып, қалып қояды. Осылайша ақуыздар қоспасы изоэлектрлік нүктесіне байланысты бөлініп, гель бағанасы бойына орналасады. Сөйтіп, əр ақуыз өзіне тиісті тар алқапта рН көрсеткіші бойынша шоғырланып орналасады. Осылайша бөлінген топтарын (фракцияларын) коллекторға жинақтайды да, рН көрсеткіші бойынша ажыратып алады.
**Ефим (Евфимий) Васильевич Путятин** - орыс мемлкет қайраткері, дипломат, граф, адмирал, генерал-адъютант.

Еңбек жолы
----------

Теңіз кадет корпусын бітірді. 1827 ж. Набаринск шайқасына, 1838-1839 ж. Кавказ жағалауында таулықтарға қарсы соғыс қимылдарына қатысты. 1842 ж. Иранға жіберілді. 1852-1855 ж. "Паллада" фрегатында Жапониямен дипломатиялық байланыс жасау миссиясын басқарды, 1855 ж. орыс-жапон шартына қол қойды. 1855-1861 ж. Лондонда, Парижде әскери-теңіз атташесі болды. 1861 ж. оқу министрі; студенттер қозғалысынан кейін отставкаға шықты. 1861 жылдан Мемелекеттік советтің мүшесі. Ұлы Петр шығанағында арал Путятиннің есімімен аталады.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1976 ж. 9 том
**Кувейттіктер** — Кувейттің негізгі халқын құрайтын араб халқы.
1957 жылғы халық санағы бойынша 206,4 мың адам, 1985 жылы – 1,712 млн, 1995 жылы – 1,576 млн, 2001 жылы – 2,275 млн адам тұрды.

Тілі
----

Олар араб тілінің араб тобының шығыс араб диалектісінде сөйлейді. Парсы және ағылшын тілдері де кеңінен таралған.

Діні
----

Дінге сенушілердің діни ағымы: сүнниттік мұсылмандар, бір бөлігі – шииттер.

Кәсібі
------

Бәдеуилердің дәстүрлі кәсібі - көшпелі және жартылай көшпелі мал шаруашылығы (түйелер мен ұсақ мал). Олар оазистерде егіншілікпен айналысады (негізінен құрма, жеміс ағаштарының кейбір түрлері, бақша және бұршақ дақылдары). Жағалаудағы аудандардың тұрғындары балық аулау және асшаяндарды өндірумен айналысады. Өнеркәсіптің басты саласы — мұнай.
Экономиканың дамуы және типтік араб менталитеті кувейттіктерді табысты кәсіпкерлерге айналдырды. Мұнда көптеген жеке кәсіпкерліктер бар.

Өмір салты
----------

Отбасы Кувейт қоғамының маңызды элементтерінің бірі болып табылады, дәстүрлі түрде бұл ұғым румен немесе қауыммен байланысты. Мұнай өндірісі басталғаннан кейін Кувейт өмірінің модернизациясы отбасының жағдайын біршама өзгертті. Кувейттер дәстүрлі түрде көп балалы отбасыларды жақсы көреді. Балалардың, әсіресе ұлдардың саны әрқашан беделдің өлшемі болды, сондықтан төрт-бес бала қалыпты болды.

Бәдәуилердің үйі – ешкінің жүнінен жасалған қара шатыр. Отырықшы және жартылай отырықшы халық төбесі тегіс, ауласы бар бір қабатты, бір бөлмелі саман үйлерде тұрады.

Көшпелілердің киімінде ерлердің орамалының түсі ақ-қара немесе қызыл-ақ. Отырықшы тұрғындардың киімдері дәстүрлі және еуропалық ерекшеліктерді біріктіреді (ұзын жеңді кең көйлек үстінде – пенжак). Дәстүрлі әйелдер киімі ерлердікінен сәл ғана ерекшеленеді. Оңтүстікте қара жүннен немесе жібек матадан тігілген дәстүрі бойынша көзге саңылаулары бар бетперде (бурга) киеді. Қалалық әйелдер үшін еуропалық көйлек бетті жабатын жұқа шарфпен біріктірілген.

Отырықшы тұрғындардың тамағы – бидай немесе арпа шелпектері, қайнатылған ұсақталған бидайдан жасалған ботқа, қышқыл сүт, қой ірімшігі, құрма, мереке күндері – ет және құс еті, жағалау аймақтарында – жаңа және кептірілген балық. Көшпелілер мен жартылай көшпелілердің тағамында сүт өнімдері басым.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Словари КУВЕЙТЦЫ
2. ↑  Кувейтцы
3. ↑  Большая российская энциклопедия  Мұрағатталған 20 маусымның 2022 жылы.
4. ↑  иллюстрированный энциклопедический словарь
5. 1 2  народы мира / Кувейтцы
6. ↑  Кувейтцы – жизнь в городах, отдых в пустынях
7. ↑  Обычаи и традиции Кувейта


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| Бұл үлгіні қарау Бұл үлгіні талқылау Бұл үлгіні өңдеуӘлем халықтары |
| --- |
|  |
| 

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 
Африканың орналасуыАфрика
 | 
Еуропаның орналасуыЕуропа
 | 
Азия орналасуыАзия
 | 
Солтүстік Американың орналасуыСолтүстік Америка
 | 
Океанияның орналасуыАустралия және Океания
 | 
Оңтүстік Американың орналасуыОңтүстік Америка
 |

 |

 |
**Xабдина Балжан Елубайқызы** — 1955 жылы 16 қарашада Көкшетау облысының Бурабай кентінде дүниеге келген.. 1978 жылыҚазМУдың журналистика факультетін бітірген. 

1978-1981 жж. облыстық "Көкшетау правдасы" газетінде тілші. 1981 жылдан бастап баспа саласында істейді. 1981 -1999 жж. "Өнер" баспасында редактор, аға редактор, 1999-2005 жж. "Ғылым" ғылыми баспа орталығында жетекші редактор болып еңбек етті. 

Қазір "Жібек жолы" баспа үйінің бас редакторы. "Жылдын тандаулы редакторы" республикалық конкурстарында бірнеше мәрте үздік редактор атанған.

Балаларға арналған "Жезкиік" атты кітаптың авторы. Бірнеше жинақтар құрастырып, "Атамекен", "Қаныш елі", "Жетісудың көне қазыналары", "Туған қалам Алматы", т.б. кітапальбомдарды қазақ тіліне аударған. "Баспа және полиграфия ісінің кайраткері" құрмет белгісімен марапатталған.

Дереккөздер
-----------

1. ↑   "Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері", Анықтамалық,"Білім" баспасы, Алматы, 2005 ж. ISBN 9965-09-134-Х1981-89
**Кувейт теледидары** — Араб әлеміндегі ең дамыған жүйе болып табылады. .

Мұндағы ең басты ерекшелік, ел аумағында теледидардың жеткілікті болуы. Елде халықты теледидармен қамтамасыз ету 100%. Қонақүйлер, кафе, клуб, мектеп, дүкен сөрелері бәрі де теледидарға толы. Сонымен қатар Кувейт теледидары бүкіл мұсылман елдерін телебағдарламамен жабдықтай алады. Мұнда 1976 жылы бері телебағдарламаны бірлесіп жасау жөнінде Арабаралық институт құрылған. Елде спутниктік канал 1992 жылы 4 шілдеде өз жұмысын Парсы шығанағындағы соғыс аяқталған соң бастады, хабарларын трансляциялау үшін ARABSAT ВІ спутнигін пайдаланды. 

Бағдарлама бүкіл араб әлемін, Азияның бөлігін және Еуропаның оңтүстігін қамтиды. Бастапқы кезде хабарлар жеті сағат трансляцияланса, кейін тәулік бойы араб және ағылшын тілдерінде тарататын кестеге көшті. Бағдарлама саясаты Кувейттің аймақтағы және дүниежүзіндегі рөлін көрсетуте жұмылдырылған.

Дерекөздер
----------

1. ↑  Қазақ телевизиясы. Энциклопедия. — Алматы: "ҚазАқпарат", 2009, 1-т. ISBN 978-601-03-0070-57.
Кеңес үкіметі кезінде танымал болған Сочи жағалауы
**Мен жазғы демалысты қалай өткіздім** — Кеңес Одағында, қазір — Ресей мен ТМД мемлекеттеріндегі мектеп шығармаларының дәстүрлі тақырыбы болып табылады. Жазғы демалыс туралы шығарма балаларға түрлі бейнелерді еске сақтауға көмектеседі деп есептелінеді. Александра Бочавердің есебі бойынша, мектеп оқушысы оқудың он бір жылында жаз туралы шығарманы сегіз рет жазады

Дереккөздер
-----------

1. ↑  *Л. Петрановская* «Как я провел лето» по-новому // *Русский язык*. — 2001.
2. ↑  *Александра Бочавер* Хватит думать о лете! // *Первое сентября*. — 2004.

Тағы қараңыз
------------

* Каникул
* Педагогика
**Еуропалық лангуст** - бақалшықсыз жоғары шаяндар отрядына жататын шаян. Денесі тек екі бөліктен - баскеуде және құрсақтан құралады. Денесін қозғалысқа келтіретін бұлшық етті аяғы басында орналасқан. Ертеде лангуст қазіргідей таңсық тағам саналмайтын. Лангуст жеу кедейліктің белгісі болатын. Айлақты қалалардан алыс жерлерде лангусты консерві қалбырына салып сататын. Лангустың басында екі жұп мұрты болады, аяқтары ілмек тәрізді. «Терең судағы лангуст» - Жерорта теңізінде ауланатын лангуст. Оның еуропалық лангуст, жерортатеңіздік омыртқалы лангуст және қызыл лангуст деген қосымша атаулары бар. Лангуст жартасты теңіз жағауларын мекен етеді. Лангусттың қысқыш аяқтары болмайды, бірақ мұрттары өте ұзын келеді. Кейде денесінен екі есе ұзын болады. Түнге қарай белсенділігі артып, кішкентай құрттармен, таңқышаяндармен, жануарлардың өлексерлерімен қоректенеді. Күндіз тастардың арасындағы қуыстар мен үңгірлерде жасырынып жатады. Қуыстан тек мұртының ұшын шығарып, айналада болып жатқан құбылыстарды бақылап отырады. Лангусттың денесі қатты хитин қабығынан тұрады, бұл оны жыртқыштардан қорғайды. Ірі лангусттың денесінің ұзындығы 60 см-ге дейін барады. Ол семіз, ауыр денелі болғандықтан, салмағы 8 келіге дейін тартады. Ең ірі популяциясы Шотландияның батыс жағалауында, Англияның оңтүстік-батыс жағалауында, Уэльсте және Ирландияның батыс жағалауында таралған. Лангуст, сондай-ақ он аяқты шаяндар тұқымдасына жатады.

Дереккөздер
-----------
Еуропаның солтүстігіндегі Ресейде орыстардан бөлек, карелдер, саамдар және басқа да ұлыстар өмір кешеді. Карелдер-Карелия республикасында және онымен көршілес аймақтарда тіршілік ететін халықтар. Бұл халықтың тарихы тереңде жатыр.IX ғасырдың басында карелдер Ладога көлінің солтүстік-батыс жағалауын жайлаған.XI-XII ғғ. олар Карелияның қазіргі аумағының батыс бөлігін игерді, кейіннен Ақ теңізге және Онега көлінің шығысына қарай қоныстана бастсды. Мұнда вепс тайпасымен араласып, бірігіп кетті. Орыс жылнамаларында карелдер алғаш рет XII ғасырдың ортасында ұшыраса бастайды. Карелдер фин тіліне жақын тілде сөйлейді. Олардың мәдениетінің қалыптасуына осындағы орыс тұрғындары үлкен ықпал еткен. XIII ғасырдан бастап карелдер православ дінін ұстанады. 
Ежелгі жылнамаларға сәйкес, Ақкөл ауданында балтық-фин тайпасы весьтер көшіп-қонып жүрген. Весьтердің ұрпақтары вепстер болып табылады. Вепстер- саны аз халық. Олар Вологда облысындағы және Карелиядағы орыс тұрғындарымен араласып өмір сүреді. Фин-угор тілдік тобының веп тілінде сөйлеседі. Веп айналма қуыршақтары-үйленген әйелдің бейнесі, молшылық пен байлықтың нышаны. Айналма қуыршақты ісмерлер қайшы мен инесіз әзірлеген. Мұндағы мақсат өмір үзілмесін, кесілмесін деген мәннен туған. Қуыршақтың жүзін салмаған себебі, ол арқылы қуыршаққа жын-шайтан ұя салмасын деген тілек. 
Коми-Ресейдің еуропалық бөлігін мекен еткен қос халықтың ортақ атауы. Олардың біреуі-коми-зыряндар-Коми Республикасында өмір кешеді, екіншісі- коми-пермяктар-Пермь өлкесінің Коми-Пермяк аймағында тіршілік етеді. Бұрынғы кезде олар бір халық болған, сондықтан қазірде де тілдері мен мәдениетінде ұқсастық бар. Комидің ата-бабалары Кама өзенінің орта және жоғарғы ағысын жайлаған. Орыс зерттеушілері оларды аңызға айналған чудь тайпасының ұрпақтары деп есептейді.XVI-XVIII ғғ. комилер солтүстікке,жоғарғы Вычегда мен Печора аңғарына орын тепті. Ерте кезде комилердің басты кәсіптері аң аулау мен балықшылық болған. Осы заманға дейін комилер мәдениетінде өрнек салу,өңдеу, тоқымашылық дербес орынға ие. Тілдік жағынан финн-угор тілдік тобына тиесілі. 
Саамдар (лопари),Кола түбегінің ішкі аудандарында орналасқан байырғы тұрғындар. Саамдар-финдерден тараған, ежелгі мәдениеті бар халық. Әлі күнге дейін тундрада сейдтер-саамдардың қасиетті тастары жатқан көптеген орындар сақталып қалған. Оларға табыну ата-бабалар рухына тағзым етуге негізделген.
Монблан

*Еуропа* мен *Азия* - Еуразия деп аталатын бір құрлықта орналасқан әлемнің екі бөлігі. Олардың арасындағы шартты шекара болып аласа Орал таулары мен көкпен таласқан Кавказ шыңдарынан солтүстікке қарай жатқан Кумо-Маныч ойпаты жатыр. Сондықтан, Еуропаның биік таулары болып Еуропаның нақ жүрегінде орналасқан Альпі таулары саналады. Бұл таудың атауының да кельттің "альпі "- "биік тау" сөзінен шыққаны да бекер емес.

Альпі таулары
-------------

Альпі таулары Италия, Франция, Швейцария, Лихтенштейн, Австрия, Германия және Словения сынды жеті еуропалық мемлекеттің территориясында орналасқан. Бұл тауларда соғыс қимылдары жүргізілген уақыттар да болды. Б.з.д. 218 ж. альпі асулары арқылы карфагендік қолбасшы Ганнибалдың әскері өтіп, қаннен - қапперсіз жатқан римдіктердің ту сыртынан тап берді. 1799 ж. А.В.Сувровтың басқаруындағы орыс әскері өте қиын асулар арқылы Альпі тауларын асып, мүмкін емес боп көрінген ерлікке барады. орыс сарбаздарының бұл ерлігі В.И. Суриковтың "Сувровтың Альпі арқылы өтуі" деп аталтын атақты картинасында бейнеленген. Монблан (франзуша "ақ тау") - Еуропаның ең биік шыңы. Оның биіктігі 4807 м. Бұл шың Франция мен Италия шектескен Батыс Альпіде орналасқан.

Сен-Бернар
----------

осынау биік еуропалық таулармен сенбернар деп аталатын иттің тұқымының шығу тарихы да байланысты. Бұл тұқымды Қасиетті Бернарды (Французша "Сен-Бернар") мекендеген тақулар дүниеге келген әкелеген. Монастырь Альпі тауларының жоғары жағында биікке орналасқандықтан, қарлы боран соққан сайын, тақулар тауға шығып, адасқан жолаушыларды іздеуге шығатын.Алайда, қарда адасқан адамдарды табуда иттер жақсы көмектесетін болып шықты. Сен-Бернар монастырынан шыққан иттердің тұқымдары осылайша сеньернар аталып кетті. Бұл иттер сезімтал, ақылды, мейірімді және күш-қайраты жағынан мықты болып келеді. Францияда монастрьдың сенбернар иттернің бірі Баррише ескерткіш те орнатылған. Мол барри Альпі тауларында 40 адамды құтқарған. Бұрынғы уақыттарда адамдар тауға тек қажеттіліктен шығатын, алқазір демалып, көңіл көтеруге шығатын болды. XX ғ. Альпі таулары Еуропаның ең сәнді, әрі танымал курортына айналды. Мұнда халық тау шыңғысы мен сноуборд теуіп, қыздырынып, таудың көз тартарлық сұлулығын тамшалайды.

Альпинист
---------

Тау шыңдарын бағындыратын спортшылардың альпенист аталу себебі - Альпі шыңдарында спорттың осы түрі пайда болған. Ал, сол спортшылардың асуларға шығатын ұшы өткір ұзын таяқшалары альпеншток аталып кеткен

Дереккөздер
-----------

2012 "Мәскеу Росмэн" "Әлем ғажайыптары" ISBN 978-5-353-06044-4 УДК 087,5 ББК 92
**Мемфис Депай** (нидерл. *Memphis Depay*; 1994 жылы 13 ақпанда Мордрехте туған) — ата-тегі Ганадан келген голландиялық футболшы. "Барселона" клубында ойын көрсетеді. 2014 жылы болған Футболдан әлем чемпионатының қола жүлдегері.

Клуб карьерасы
--------------

Мемфис роттердамдық Спартада тәрбиеленген футболшы. 2006 жылы ПСВ клубының академиясына көшті. 2012 жылдың 26 ақпанында "Фейеноордқа" қарсы Эвердизиде өзінің ең бірінші ойынын ойнады. 18 наурызда "Херенвенге" қарсы ойынында өзінің бірінші голын соқты. Сол жылы Мемфис Нидерланд кубогын жеңіп алды, ал 2013 жылы Нидерланд Суперкубогын жеңуге өз үлесін қосады. 2015 жылы ПСВ сапынын Манчестер Юнайтед сапына ауысып, ол клубта жолы болмай бар жоғы 2 гол соқты. 2017 жылы Олимпик Лион сапына ауысып керемет өнер көрсетіп өз комадасының лидері болды, 2019/20 жылғы Чемпиондар Лигасының жартылай финалына дейін жетті. 2021 жылы еркін агент болып, Барселона клубына сапына ауысты.

Ұлттық құрамадағы мансабы
-------------------------

### 2014 жылғы футболдан әлем чемпионаты

Мемфис 2014 жылғы әлем чемпионатында Нидерланд құрамасының атынан ойнады. 18 маусымда Аустрия құрамасына қарсы ойында Бруно Мартинс Индиді алмастырды және ойынды күрт өзгертті. Бастапқыда, Мемфис Робин ван Персиге голдық доп шығарып берді, ал кейіннен жеңіс голын соғады.

Жетістіктері
------------

### Клубтық

ПСВ
* Нидерланд кубогы жеңімпазы - 2011/2012
* Нидерланд Суперкубогы жеңімпазы - 2012/2013

Манчестер Юнайтед
* Англия кубогы: 2015/16

### Халықаралық

* 2014 жылғы Футболдан әлем чемпионатының қола жүлдегері

Сілтемелер
----------

* "Soccerway" сайтындағы статистика
* Netherlands U17 stats at OnsOranje Мұрағатталған 16 желтоқсанның 2013 жылы.
* Netherlands U19 stats at OnsOranje Мұрағатталған 16 желтоқсанның 2013 жылы.
Еуропалық Конституциясының әр түрлі нұсқалар
**Еуропалық конституция** (Еуропаның Конституциясы) - 2004 жылының 18 маусымда Еуропа елдері басшыларының жоғары кездесулері кезінде тарихтағы тұңғыш Еуропа конституциясының жобасы жасалды. Бүл 2,5 жыл күрделі әрі қиын жүмыстың қорытындысы болды, ол екі кезеңнен тұрды: 

* 2002 жылының ақпаны - 2003 жылының шілдесінде Еуропалық конвентті шақырып, өткізу. Конвенттің Төрағасы (бұқаралық ақпарат құралдарында Еуропалық конституцияның "атасы" атанған) Францияның бұрынғы президенті Валери Жискар д'Эстен болды;
* Конвент дайындаған Конституция жобасы Еуропалық Одақтың мүше-мемлекеттерінің үкіметаралық конференциясына талқылауға берілді (2003 жылында қазан - 2004 жылында маусым), соңғы тұжырымы 2004 жылында 17-18 маусымы аралығында өткен жоғары деңгейдегі кездесулерде жасалды.

Құжаттың толық аты - "Еуропалық Конституция орнату Келісімі". Бүл атау бір жағынан осы құқықтық құжаттың мазмұнын, түрін, қызмет ету әрекетін білдірсе, екінші жағынан, халықаралық ұйым және федеративті мемлекет элементтерін бойына сіңірген Еуропа Одағының жанжақты құқықтық табиғатын көрсетуге бағытталған.
Еуропалық Конституцияның Келісімдік түрі оның мәтінін бекітудегі, түзетулер енгізудегі "соңғы сөзді" мүше-мемлекеттерге қалдырады.
Еуропалық Одақ Конституциясының қабылдануы - Еуропа құрлығының басым бөлігін қамтитын аймақтық конституциялық құқықты қалыптастыруда түбегейлі жаңа үрдістің пайда болуының көрінісі.[1]

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Саяси түсіндірме сөздік. – Алматы, 2007. ISBN 9965-32-491-3
**Схипхол Амстердам әуежайы** (нидер. , МФА: [ˈsxɪpɦɔl])  — Нидерланд астанасы Амстердамда орналасқан еӊ басты әуежай...
Жылына 49,8 млн. жолаушы қабылдайды.
Схипхол әуежайы 1916 жылы ашылған. Алғашында әскери әуежай болған. Кейіннен халықаралық әуежайға айналып, әлемде жолаушылар көп қабылдайтын әуежайлардың бірі атанды.
Схипхол әуежайының ерекшелігі әрбір жолаушыға өзінің ұшағын күту барысында әуежай ішінде покер ойнауына, массаж қабылдауына не болмаса әуежай кітапханасында кітап оқуына жағдай жасалған.
Схипхол өзінің атақты мейрамханаларымен әлемге танымал..

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Passenger Traffic 2006 FINAL.  Airports Council International (18 шілде 2007). Басты дереккөзінен мұрағатталған 2 наурыз 2012.
2. ↑  Cargo Traffic 2006 FINAL.  Airports Council International (18 шілде 2007).
3. ↑  Airport Star Ranking - 4 Star Airports.  Skytrax (2012). Басты дереккөзінен мұрағатталған 2 наурыз 2012. Тексерілді, 31 қаңтар 2012.

Сыртқы сілтемелер
-----------------

* 

* Ортаққор логотибі Ортаққорда бұған қатысты медиафайлдар бар: **Схипхол Амстердам әуежайы**
**Сцегенный**

### Биографиясы

Сцегенный ( sciegienny) Петр (19. 1. 1801, Бильча, Кельце маңы, - 6. 11. 1890, Люблин )- поляк революционері. 30-шы жылдардың аяғынан шаруалар арасында революциялық насихат жүргізді. Шығармаларында («Алтын кітапша, немесе Адамзат тұқымының тарихы», « Адамзат қоғамының құрылымы туралы афоризмдер» т.б.) әлеуметтік теңсіздік пен қанауды сынады. Орыс, поляк революционерлерімен тығыз байланыс жасады. 1844 ж. Сцегенный ұйымдастырған шаруалар көтерілісі сәтсіздікке ұшырап, Сцегенный жер аударылды. 1871 ж. еліне қайтып оралды.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ Совет Энциклопедиясы. Алматы қаласы,1977 ж. 10-том, Самал Жел-Тегене. 479-бет
Сфералық астрономия
**Сфералық астрономия** – астрономияның аспан сферасындағы шырақтардың көрінерлік қозғалысы мен орналасуын зерттеуге байланысты есептерді шешудің математикалық тәсілдерін қарастыратын бөлімі. 

  

Аспан сферасындағы денелердің орналасуы мен қозғалысын математикалық жолмен зерттеуде горизонталь, эклиптикалық және екі экваторлық координаттар жүйесі қолданылады (қараңыз *Аспан координаттары*). Аспан шырақтарын тікелей бақылау нәтижесінде алынған координаттар бірсыпыра ықпалдардың әсерінен дәл болып шықпайды. Прецессия мен нутация әсерінен координат осьтері ығысады. Аберрация құбылысынан аспан денелерінің сферадағы орны бақылаушыға ығысып көрінеді. Сфералық астрономия есептері сфералық тригонометрия формулалары арқылы шешіледі. Бақылау нәтижелеріне параллакстың тигізетін әсері де ескеріледі. Сфералық астрономия Күн жүйесіндегі планеталар беттерінің координаттарын анықтаумен де айналысады. Сфералық астрономия Күн мен Айдың тұтылуы, Ай мен Үркер тоғыстары, планеталардың Күн дискісі тұсынан өту құбылыстарын да зерттейді. Сфералық астрономияның ең басты мәселелерінің бірі – уақытты дәл өлшеу мен күнтізбе жасау. Мұның теориялық негізіне Жердің өз осінен айналуы және оның Күнді айнала қозғалуы алынады.

Сфералық астрономия мәселені шешіп қана қоймай, астрометрия міндетіне кері: аспан денелерінің қалпын болжауға мүмкіндік береді.[1][2]

Дереккөздер
-----------

1. ↑  "Қазақ Энциклопедиясы", 8 том
2. ↑  Русско-казахский толковый географический словарь. Под общей редакцией академика АН КазССР, проф. С. К. Кенесбаева и кандидата филол. наук А. А. Абдрахманова. Алма-Ата, Изд-во «Наука», 1966, стр. 204. (Академия наук Казахской ССР. Институт языкознания. Сектор физической географии). Составители: Ж. Аубакиров, С. Абдрахманов, К. Базарбаев.

Сыртқы сілтемелер
-----------------

* Malimetter.kz Сфералық астрономия реферат (қазақша)
**Еуропалық шіріме.** Қазақстандағы көптеген омарталарда кездеседі. әсіресе оңтүстік аймақтарда, жаздың бірінші жартысында жиі байқалады. Шіріменің бұл түрінде негізінен жас, ашық ұяшалардағы личинкалар ауырып, қырыла бастайды.

Қоздырғышы
----------

Вас альвей, стр.апис.көп жағдайда стр.плутон микробтары қосылып, ауруды едәуір асқындырады. Ауру жоғарыда айтылғандай жаздың бірінші жартысында кездеседі. Егер ара семьясы күшті, өсіп-өнуі жақсы болса, ауру өзінен өзі басылады. Кей жағдайларда шіріменің екінші рет күз айларында қайталануы мүмкін. Бұл жағдайда асқынаасқына аяғы америкалық шірімеге ұштасып, ұяда ұрықтардың, балапан аралардың санын азайтып, ара семьясына орасан зор зиян келтіруі мүмкін. Аурудың көзі - ауырған ара семьясы. Бөлек ұяларға ауру үйір бөлінгенде, «барымташы» аралар, құрт-құмырсқа, айырқұйрық және басқа жәндіктермен де таралады. Кейбір жағдайда ұяның суықтығы, ұзақ уақыт ара семьясының ашығуы, қоректік заттардың тапшылығы, еркек, ұрғашы аралардың туыстық жақындығы аурудың жіті түрінің өршуіне әкеп соқтырады.

Аурудың белгілері
-----------------

Ауру алғаш басталғанда кәрездердің ашық ұяшаларында бірлі-жарым (1-4) жас личинкалардың орындарынан қозғалғаны, түсінің солғындап, сарғайғаны байқалады да 2-3 күннен кейін осы ұрықтар күреңденіп қоймалжың шірікке айналады. Ұядан шығарғанда созылмай жыртылып, қоңырсыған иіс пайда болады. Кейіннен шіріген личинкалар кеуіп ұяшалар түбінде бос жатады, олар оңай алынады. Оңтүстікте орналасқан омарталарда (Оңтүстік Қазақстан, Қызылорда, Жамбыл) шіріменің екі түрі бірдей кездессе, ашқылтым иіс омартаға жақындағанда-ақ сезіледі.
[1]

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Семей мемлекеттік университеті ,«Өсімдік, балық және ара шаруашылығы өнімдерін ветеринариялық санитариялық сараптау», оқу әдістемелік кешені, ПОӘК 042-14-03.01.20.9/032012ж
**Еуропалық валюта бірлігі (ЭКЮ)** - Еуропа валюта жүйесіне (ЕВЖ)
мүше елдер пайдаланған
халықаралық есептік ақша
бірлігі. ЭКЮ-дің дүниеге
келуі (1979 ж.) Батыс Еуропадағы валюталық ин-теграцияның дамуына және
Еуропа валюта жүйесінің
доллардың билеп-төстеуіне
европалық ұжымдық валютаны қарсы қоюға ұмтылуына байланысты болды.
ЭКЮ жартылай алтынмен
және доллармен, жартылай осы жүйеге қатысушы
елдердің ұлттық валюталарымен қамтамасыз етілді. Батыс коммерциялық
банктерінің бәрі ЭКЮ-мен
операциялар жасады. Жеке
адамдардың да өз есептерінде ЭКІО ұстауға мүмкіндігі
болды. Оның құны салыстырмалы тұрақты және ЕЭҚ
он ел ұлттық валюталарының
негізінде белгіленіп отырды.
1999 жылы 1 қаңтарда еуромен
алмастырылды.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Банк терминдері мен ұғымдарының қазақша-орысша сөздігі. / Ғ. Сейіткасымов, Б. Бейсенғалиев, Ж. Бекболатұлы — Алматы: Экономика, 2006. ISBN 9965-783-20-9
### **Жоңғар Алатауының тауалды және оған көршілес жазықтар**

Агроклиматтық тұрғыдан Алматы облысы аумағындағы *Жоңғар Алатауының тауалды және оған көршілес жазықтар* (негізінен Балқаш және Қаратал, Көксу, Жамбыл аудандарының батыс бөліктері) тым құрғақ өңірге жатады. Оның гидрометриялық коэффициенті 0,3-0,5-ке тең болса, вегетациялық маусым ішіндегі жиналатын жылу мөлшері 2000-3400°С-ты құрайды. Түсетін жауын-шашынның мөлшері өсімдіктің ылғалға мұқтаждығын толық өтей алмайды. Облыстың бұл өңірлерінде мал шаруашылығы дамыған. Ірі өзен-көл маңында егін шаруашылығы қалыптасқан.

### **Солтүстік Тянь-Шаньның агроклиматтық облысы**

*Солтүстік Тянь-Шаньның агроклиматтық облысында* вегетациялық маусымдағы термиялық жылу қоры 3400-4000°С-қа тең. Бұл өңірге облыстың Жамбыл, Балқаш аудандарының батыс бөліктері жатады. Температуралық жағдайға байланысты мұнда дәнді, техникалық дақылдар, бау-бақша және жеміс-жидек өсіру тиімді. Алайда, бұл өңірде су тапшылығының болуына байланысты мал шаруашылығы біркелкі дамыған.

### **Іле Алатауының тауалды агроклиматтық облысы**

*Іле Алатауының тауалды агроклиматтық облысы* Жетісу Алатауы мен Солтүстік және Батыс Тянь-Шаньға қарағанда ылғалды өңір. Бұл өңірде облыстың Жамбыл, Қарасай, Іле, Талғар, Еңбекшіқазақ аудандары орналасқан. Агроклиматтық тұрғыдан өңірдегі гидротермиялық коэффициент 0,5-0,7-ге тең. Вегетациялық маусымдағы жылылықтың жиынтығы 3000-3600°С-қа жетеді. Климаттық жағдайы күздік және жаздық дәнді дақылдар, жүгері, қант қызылшасы, темекі, жеміс-жидек, және бау-бақша дақылдарын өсіруге қолайлы.

### **Іле аңғары агроклиматтық облысы**

*Іле аңғары агроклиматтық облысы* – өлкенің ең құрғақ және ыстық бөлігіне жатады. Оның гидротермиялық коэффициенті 0,2-0,3-ке тең. Өңірде Балқаш ауданының оңтүстік-шығыс бөлігі, Қапшағай бөгені өңірі, Қарасай, Іле, Талғар, Еңбекшіқазақ, Ұйғыр және Панфилов аудандарының Іле ойысына жақын бөліктері кіреді. Жылы маусымдағы жиынтық жылу мөлшері 3600°С-тан асады. Вегетациялық маусымы 180 күндей. Суармалы егін шаруашылығының үлесі басым. Бидай, қант қызылшасы, темекі, күріш, бау-бақша, жүзім өсіріледі.

### Дереккөздер

1. ↑  Жетісу. Энциклопедия. - Алматы: «Арыс» баспасы, 2004 жыл. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3
Алматы облысының таңбасы
«Елтаңба» - «герб» немістің *Ербе* – «мұра» деген сөзінен шыққан, мұрагерлік ерекшелеу белгісін – иесінің тарихи дәстүрлерін көрсетіп тұратын символикалық мағына берілген заттар мен сұңғаттардың үйлесімін таңбалайды. Елтаңбаның тікелей негізін рулық отбасылық меншік белгілері – славяндарда тудар межелер таңбалар түріктер мен маңғолдарда таңба салды. «Таңба» термині бәрінен бұрын көне түрік қағанатында қолданыла бастады.

---

Алматы облысы **таңбасының** композициялық негізі – «күнді» бейнелейтін сәуле шашып тұрған дөңгелек. Дөңгелектің ортасында спираль тәріздес етіп салынған қанатты барыс пен бүркіт басты көреген құс - самұрық бейнеленген. Бұл құс – Сақ заманында қазына- байлықтардың күзетшісі.

---

Екі бейненің сабақтастығы адамгершілік құтқарушы күшінің, жанкештіліктің киелі құс – бүркіт туралы көне евразиялық аңыздың жаңғырығы ] аспанның атап айтқанда оттың, күн күшінің және аспаннан немесе қасиетті таудан жерге сауықтыру қабілеті бар өмір ағашының жас бұтақтарын әкелген мәңгіліктің бейнесі болып табылады. 

---

Қанатты барыс – бейбітшілік пен тәртіп сақшысының тыныштық, айбындылық пен ерліктің символы. Барыс – Жетісу жерінің ерекшелігін бейнелейді. Спираль – эманацияның ұлы жасаушы күшінің айғағы, айналып тұратын көк күмбезінің, күн қозғалысының, жыл мезгілдері ауысуының, Жер айналасының бейнесі болып табылады.
  
 
Таңба екі бояумен: Қазақстан Республикасы елтаңбасы сипатымен алтын және ашық көк түсте берілген. Ашық көк – аспан мен теңіздің көрінісі – заңғар мен тұңғиықтың, сондай-ақ ол – жетілгендіктің, тұрақтылықтың, әділеттіліктің, берілгендіктің және абырой, ар, намыстың белгісі.

---

Күн тәріздес алтын түс даңқты, құдіретті күшті, сенімді, салмақтылықты, тұтастықты паш етеді. БҰЛ – өмірдің көрінісі. Таңба евразия өнерінің дәстүрінде жасалған. Сыртқы дөңгелекте «Алматы облысы» - деп жазылған, ал олардың арасында екі, жеті бұрышты жұлдыз салынған. Жеті саны және сыртқы дөңгелектегі ала сызық ішкі дүниенің киелілігін қорғаудың нышаны. Алматы облысы Таңбасында өткен дәуірдің, бүгінгі күннің тек алға ұмтыла дамуының таңдаулы символдары және осы аймақтың тұрғындарына арналған жарқын болашақ сипатталған.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  

	1. Ақпараттық кітапша. Жер жаннаты - Жетісу. Астана: «Атамекен, Қазақстан Картасы». 2012, – 110 бет
**Орталық газ кен орны** — Шу-Сарысу шөгінді алабының Қақпансор ішкі ойысындағы газ кен орны. Жезқазған қаласынан оңтүстікте 220 км жерде орналасқан. 1976 жылы 1-ші іздестіру ұңғымасын бұрғылау кезінде газ бұрқағы атқылады.

Геологиялық құрылымы
--------------------

Кен орны жарылым маңындағы антиклин қатпардан орын алған. Кристалдың іргетас таужыныстарының беті бойынша (изогипса -2525 м) қатпардың өлшемдері 6x14 км, амплитудасы 220 м. Төменгі пермнің терригендік газды шөгінділерінің беті бойынша құрылым ендікке жуық бағытта созылған, өлшемдері 3x6 км, амплитудасы 47м -925м. Екі газды жатын анықталған.

Жатыс сипаты
------------

Шомбал типті төменгі жатын іргетастың мүжілген шошағынан орын алған. Оның биіктігі 92 м, жатыс тереңдігі 2546 м. Газ-су жапсары -2384 м. белгіде қабылданған. Газ жатынының тиімді қалыңдығы 38,5 м, газға қаныққан қалыңдығы 19 м. Кеуектілігі 2%, жарықшақты типті жинауыш жоғарғы протерозой-төменгі палеозойдың кварц-хлорит-серициттік тақтатастарынан құралған. Бастапқы қойнауқаттық қысым 22,2 МПа. 15,2 мм шайбадағы газдың бастапқы шығыны 21 мың м3/тәу. Қойнауқаттық температура 82°С. Төменгі пермь құмтастары мен алевролиттеріндегі қойнауқаттық күмбездік жатынның жете барлануы бітпеген, биіктігі 76 м, ең жоғары жатыс тереңдігі 1122 м. Газ-су жапсары - 954 м. белгіде қабылданған. Арақшақтық кеуекті типті жинауыштардың кеуектілігі 1,1-10,2%. Бастапқы қойнауқаттық қысым мен температура 11,5 МПа және 59°С. 7,95 мм шайбадағы газдың шығымы 5,5 мың м3/тәу.

Құрамы
------

Іргетастағы жатын газының құрамы мен мөлшері (%): метан -83,7, этан -3,48, пропан -0,35, н-бутан - 0,08, н-бутан -1,04, азот - 11,9, көмірқышқыл газы -0,3-0,45, күкіртсутек - 0,002, гелий -0,208-0,2-40. 

Төменгі карбон газдарының құрамы мен мөлшері (%): метан -52,8-58,09, азот -40-43-45,2, этан -0,20-1,09, пропан -0,05-0,6, н-бутан -0,008-0,04, изобутан -0,004-0,01, пентан -0,002-0,07, гексан -0,09-ға дейін, көмір қышқыл газы -0,63-1,6, гелий -0,141-0,29. Қойнауқаттық суларының құрамы хлоридтік натрийлі. Қазіргі уақытта кен орнында жұмыс тоқтатылған.
**ҚМГ-Астана, ҚМГ-Жайық, ҚМГ-Алатау**
- жауапкершілігі шектеулі серіктестіктер.
«ҚазМұнайГаз» сауда үйінің бөлімшелері
ретінде 2003 жылдың 10 қыркүйегінде, 25
шілдесінде және 18 қыркүйегінде тіркелген. Аталған кәсіпорындарды құрғандағы
басты мақсат - мұнай және газ өнімдерін
көтермелеп және жекелеп сатудан түсетін
пайда мөлшерін арттыру, сол сияқты мұнай
өнімдерін сатуда «ҚазМұнайГаз» сауда үйің
акционерлік қоғамының өзіндік үлесін арттыру. Осы мақсаттарды жүзеге асыру үшін
акционерлік қоғам аталған жауапкершілігі
шектеулі серіктестіктерге мұнай мен газды
өңдеу өнімдерін жекелеп және көтермелеп
сату нысандарын жалға берді.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақстанның мұнай энциклопедиясы. 2 томдық - Алматы: "Мұнайшы" Қоғамдық қоры, 2005. ISBN 9965-9765-1-1
Бұл сөз сөйлем ішінде көбіне *«ал»*, *«ет»* етістіктерімен тіркесіп келеді. Түсіндірме сөздікте үш түрлі мағынасын ұшыратамыз. Оның екеуі ауыспалы мағынада көрсетілген. Ауыспалы мағынаның бірі — қуат, күш, демеу сияқтыларды ұғындырады. Осындай мағынада оны қырғыз тілінде *«оож ал»* тіркесі күйінде табамыз. Мұнда алғашқы *«оож»* тұлғасы араб тілінен ауысқандығы көрсетілген. Сөздің араб тіліндегі мағынасы — күш, қуат. Ал екінші бөлігі *«ал»* түркі тілдерінің өзіне тән етістік түбірі. Сонда қырғыз тіліндегі: *оож ал* — күш жинау, қуат алу мағынасын ұғындырады. Араб тілінен енген *«хуж»* қырғыз тілінде *«оож»*, қазақ тілінде *«ауж»* (салыстырыңыз: *қырғызша— тоо, қазақша — тау*) тұлғасына дейін өзгеріске түсіп, оған осы тілдердегі *«ал»* етістігі тіркесіп, қырғыз тілінде бөлек жазылса бізде, кейін келе бірігіп кеткен. Осы бірігу нәтижесінде қазақ тілінде «аужал» қалпында көрініп, тағы да *«ал», «ет», «бол»* сияқты етістіктерді
талап етіп дағдыланған: *«Ерекең енді-енді ғана серпілгендей, әзілді аужал етуге кірісті»* (Ғ. Сланов, Домбыра күйі.).[1]

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Бес жүз бес сөз.— Алматы: Рауан, 1994 жыл. ISBN 5-625-02459-6
Ботаникалық сипаттамасы.
------------------------

Дәрілік жөтел шай – биіктігі 80 – 90 см, көп жылдық шөп тектес өсімдік. Сабағы түзу, төрт қырлы, сыртын түк басқан. Ерте көктемде өсімдік тамырынан сағақтары ұзын жапырақтар шығады. Жапырақтарының жалпы пішіні жұмыртқа тәрізді, шеттері ара тісті, оның сыртында әлсіздеу түктері болады. Өсімдік маусым айынан бастап, қыркүйек айының екінші жартысына дейін гүлдейді. Гүлдеген кезде иісі күшейеді.

Табиғатта таралуы.
------------------

Республикамыздың орманды жерлерінде, орманды – далалы шабындықтарда, төбелерде жиі өседі.

### Дәрілік шикізат

Дәрілік шикізат ретінде өсімдік гүлдеген кезде оның шөбі жинап алынады.

Химиялық құрамы.
----------------

Дәрілік шикізатының құрамында бетоницин, холин, илік заттар, стахидрин және әр түрлі алколоидтар бар.

Қолданылуы.
-----------

Мал дәрігерлігі практикасында бұл дәрілік өсімдікті өкпесі ауыратын малдың жөтелін басуға, қақырық түсіруге қолданылады. Сондай – ақ, ол қан қысымын төмендету, орталық жүйкені жақсарту үшін де қолданылады.
Малдың өкпесінен және танауынан аққан қанды тоқтату үшін де осы өсімдікті қолданған дұрыс.
Дәрілік тұнба 1:10 қатынаста жасалады, яғни 100 грамм ұнтақталған дәрілік шөпті бір литр суға салып, 15 – 20 минут бүлкілдетіп қайнатады. Содан кейін суытылып, тұндырылады. Бұзау мен құлынға – 150 – 200 мл, қозыға – 20 – 30 мл мөлшерінде күніне 2 – 3 рет ішіледі.

Дереккөздер
-----------



*Шәріпбаев Н.* Малдың тыныс алу мүшелерінің ауруларын емдеу үшін қолданылатын дәрілік өсімдіктер // Дәрілік жөтел шай —  "Қайнар", 1988. — Б. 146-147. — (Пайдалы өсімдіктерді мал дәрігерлігінде қолдану). — 5700 таралым. — ISBN 5 - 629 -00074 - 5.
 Мұрағатталған 30 мамырдың 2015 жылы.
Орталық Грекия университеті (греч. Πανεπιστήμιο Στερεάς Ελλάδας) — Ламия қаласындағы мемлекеттік университет. Университет 2003 жылы грек үкіметі айтуы бойынша құрылды. Университеттің құрамында екі факультет бар.

Студенттердің бірінші жиыны 2004 жылы өтті. Университетін екі кампусы бар. Біріншісі Ламияда  ал екіншісі Левалияда орналасқан.

Факультеттер
------------

* Информатика және биомедициналық информатика факультеті
* Өңірдің экономикалық дамыту бөлімі Мұрағатталған 7 мамырдың 2011 жылы.

Сілтемелер
----------

* Официальная страница Мұрағатталған 13 наурыздың 2010 жылы.
* История университета
Қазақ КСР Министрлер Кеңесінің 1990 жылдың 16 наурызындағы қаулысы – Қазақ КСР Қаржы министрлігінің Мемлекеттік салық инспекциясының құрылуы; 

Қазақстан Республикасы Президентінің 2002 жылдың 20 тамызындағы № 931 жарлығы - Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Салық комитеті құрылды.

Құрылымы
--------

1 Салық аудиті басқармасы (ережесі)
2 Ірі салық төлеушілер басқармасы (ережесі)
3 Әкімшілендіру басқармасы (ережесі)
4 ҚҚС әкімшілендіру басқармасы (ережесі)
5 Адам ресурстары және салық қызметі органдарын жаңғырту басқармасы (ережесі)
6 Акциздерді әкімшілендіру басқармасы (ережесі)
7 Камералды бақылау басқармасы (ережесі)
8 Салық төлеушілермен жұмыс басқармасы (ережесі)
9 Ақпараттық технологиялар басқармасы (ережесі)
10 Түсімдерді бақылау, есептілік және есеп әдістемесі басқармасы (ережесі)
11 Салықтық заңнамаларды түсіндіру және жетілдіру басқармасы (ережесі)
12 Халықаралық салық салу басқармасы (ережесі)
13 Салық апелляциясы басқармасы (ережесі)
14 Өндірістік емес төлемдер басқармасы (ережесі)
15 Ведомстволық бақылау басқармасы (ережесі)
16 Салықтық қызмет көрсету басқармасы (ережесі)
17 Кедендік одақ шеңберінде жанама салықтарды әкімшілендіру басқармасы (ережесі)
18 Заң басқармасы (ережесі)
19 Мамандандырылған басқарма (ережесі)
20 Салықтық құқық бұзушылықты талдау басқармасы (ережесі)
**Дәрілік сасыршөп** (лат. *Peucedanum officinale*) – шатыршагүлділер тұқымдасының сасыршөп туысына жататын, көп жылдық, шөп тектес өсімдік.

Ботаникалық сипаты
------------------

* Биіктігі 80 см-ге дейін жетеді.
* Тамыры жуан, сабағының ұзын бойына созылған сайлары бар. Төменгі жағындағы жапырақтарының сағақтары ұзын, жоғары жағындағыларының сағақтары қысқалау.
* Жапырақтары сопақша келген, 2 немесе 4 жіңішке бөліктерге бөлініп тілімделген.
* Гүлдері ақшыл сары түсті, үлкен гүл шоғырлы, шілде-тамыз айларында гүлдейді.

Табиғатта таралуы
-----------------

Республикамыздың оңтүстік және шығыс облыстарының далалы аймақтарында, тау етектерінде, шағынды жерлерде, орман шеттерінде өседі. Қазақстанда бұл өсімдіктің моррисон деп аталатын түрі өседі. Оның сабағының биіктігі 1,5 метрге дейін жетеді.Тамыры жуан және ірі болады.

Химиялық құрамы
---------------

Өсімдік тамырының құрамында пеуцеданин деген зат, синигрин деген глюкозид бар.

Қолданылуы
----------

Дәрілік шикізат ретінде сасыр шөп тамырын күзде және көктемде қазып алып, суық сумен жуады да, жел қақтырып кептіреді. Мал дәрігерлігі практикасында өсімдік тұнбасымен тері қышымасын, тері тканьдерінің бұзылған тұсын емдейді. Тұнба жасау үшін өсімдік тамырының 100 грамм ұнтағы бір литр суға салынып, 5 – 6 минут қайнатыладыда сүзіледі. Дайын тұнбамен тері қышымасын жуып емдейді.

Құрамында пеуцеданин деген зат бар. Одан жасалған дәрілер денедегі терінің дөңгелек-дөңгелек болып ағарып кеткен жерлерін емдеу үшін қолданылады. Халық медицинасында қабынуға қарсы әсер ететін, денедегі ауырған жерлерді тыныштандыратын және қақырық түсіретін дәрі ретінде қолданылады. Дәрі жасау үшін өсімдіктің тамырын күзде немесе көктемде жинап алады.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  *Шәріпбаев Н.* Малдың тыныс алу мүшелерінің ауруларын емдеу үшін қолданылатын дәрілік өсімдіктер // Дәрілік сасыр шөп —  "Қайнар", 1988. — Б. 190-191. — (Пайдалы өсімдіктерді мал дәрігерлігінде қолдану). — 5700 таралым. — ISBN 5 - 629 -00074 - 5.
2. ↑  Қазақстанның дәрілік өсімдіктері. Іскендіров Әбіш. Алматы "Қазақстан" 1982, 188 бет.
Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Жол полициясы комитеті Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің құзыреті шегінде жол қозғалысы қауіпсіздігін қамтамасыз ету саласында арнайы атқару және бақылау функцияларын жүзеге асыратын ведомство болып табылады. Комитеттің негізгі міндеттері мыналар болып табылады: жол қозғалысы қауіпсіздігін қамтамасыз ету саласында мемлекеттік саясатты іске асыруды қамтамасыз ету; Қазақстан Республикасында жол қозғалысы қауіпсіздігінің қамтамасыз етілуін мемлекеттік бақылауды ұйымдастыру жөніндегі функцияларды қамтамасыз ету; жол қозғалысы қауіпсіздігін қамтамасыз етуді үйлестіру жөніндегі функцияларды қамтамасыз ету.
Комитеттің төрағасы
Бисенқұлов Берік Байболлаұлы
Мекенжайы: 010000 Қазақстан, Астана қ-сы, Ш. Айманов к-сі, 4
Телефон: +7 (7172) 71-58-68
Сенім телефоны: +7 (7172) 71–58–25
Ресми сайт:  Мұрағатталған 29 сәуірдің 2014 жылы.