**Акира Куросава** (*жапонша:* 黒澤 明, 23 наурыз, 1910 – 6 қыркүйек, 1998) - жапондық кинорежиссер, продюсер, сценарийші және монтажер. Кино әлемінде ең маңызды әрі ықпалды кинорежиссерлер қатарына жатқызылады, 57 жылдық мансабында 30 фильмді түсірді. Оның барлық фильмдері үнсіз фильмдер кезеңінен кейін шықты. Жапонияда өскен Куросаваға жастық жылдары үнсіз фильмдер әсер етіп, оның өмірірінің аяғына дейін әсер қалдырды. Өмір бойы ол актерлер мен өндіріс экипаждарына адалдық танытты.

Куросава Жапонияның кинематографиясына 1936 жылы келді. Көптеген жылдар бойы кинофильмдерде режиссер және сценарийші ретінде жұмыс істегеннен кейін 1943 жылы, екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, режиссер ретінде *Санширо Сугата* (немесе *Дзюдо Сага*) атты фильммен дебют жасайды. Соғыстан кейін, сыншылар мақұлдаған *Drunken Angel*(1948) фильмінде сонда белгісіз болған актер Toshiro Mifune бас рөл сомдады, режиссердің беделін Жапониядағы ең маңызды жас режиссерлердің бірі ретінде растады. Екі ер адам тағы 15 фильммен қызметтесуді жалғастырады. Куросаваның *The Most Beautiful* атты екінші фильмінде әйелі Йоко Йагучи актриса болды.

1950 жылдың тамызында Токиода тұсауын кесіп, әдеттегідей Mifune бас рөлін ойнаған *Рашомон* 1951 жылғы 10 қыркүйекте Венеция кинофестивалінде Алтын Леваның таңданыс иегері болды және содан кейін Еуропада және Солтүстік Америкаға шығарылды. Бұл фильмнің коммерциялық және сыни табысы батыс кинопарк нарығын жапон кинематографиясының өнімдеріне алғаш рет жол ашты, бұл өз кезегінде басқа жапондық кинорежиссерлер үшін халықаралық танымалдылыққа әкелді.

1950 және 1960 жылдардың басында Куросава шамамен жылына бір фильмнен түсірді, соның ішінде *Икиру* (1952), *Жеті самурай* (1954) және *Йодимбо* (1961) сияқты көптеген көркем фильмдер. 1960 жылдардың ортасынан кейін ол әлдеқайда аз жемісті болды, бірақ кейінгі жұмысы, оның соңғы екі эпосы, *Кэмэмуша* (1980) және *Ran* (1985) - Кэмэмуша үшін Palme d'Or-ды қоса алғанда, Жапонияға қарағанда шетелде көптеген марапаттарға ие болды.

1990 жылы ол өмір бойы жетістіктері үшін Оскар сыйлығын алды. Қайтыс болғаннан кейін, өткен ғасырда Азияны жақсартуға үлес қосқан бес ең беделді адамның қатарына CNN компаниясы жатқыздырды және AsianWeek журналы «Өнер, әдебиет және мәдениет» номинациясында оны «Ғасыр азиаты» деп атады. Оның өмірі мен мансабын кинематографияға өмір бойы қосқан үлестері үшін еске алуға арналған жартыдан астам халықаралық режиссерлер кинематографиялық өмірбаяндар түсірді және фильм зерттеулер арқылы марапаттады.

Дереккөздер
-----------

Сілтемелер
----------

* Акира Куросава (ағыл.) *Internet Movie Database* сайтында


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

|   Акира Куросава фильмдері |
| --- |
|  |
| 

Дзюдо кемеңгері (1943) | Ең әдемілер (1944) | Жолбарыс құйрығы бойымен жүргендер (1945) | Дзюдо кемеңгері II (1945) | Ертеңгі күнді жасаушылар (1946) | Жастық шағымызға өкінбей (1946) | Жап-жақсы жексенбі (1947) | Мас періште (1948) | Сабырлы жекпе-жек (1949) | Қаңғыма ит (1949) | Жанжал (1950) | Расёмон (1950) | Нақұрыс (1951) | Икиру (1952) | Жеті самурай (1954) | Үреймен күн кешемін (1955) | Қанға батқан тақ (1957) | Шыңырауда (1957) | Жасырынған қамал (1958) | Жарамайтындар жақсы ұйықтайды (1960) | Оққағар (1961) | Сандзюро (1962) | Тамұқ пен жұмақ (1963) | Қызыл сақал (1965) | Додескаден (1970) | Дерсу Узала (1975) | Кагемуся (1980) | Ран (1985) | Түстер (1990) | Тамыздың рапсодиясы (1991) | Әлі емес (1993)
 |

 |