### "Мидас патша" алтын монетасы

* 
* 

Номиналы – 100 теңге.

2004 жылғы 1 қарашада айналысқа шығарылды.

Бет жағының (аверсінің) ортасына Қазақстан Республикасының елтаңбасы бейнеленген, оның астында монетаның номиналын білдіретін *"100"* деген сан және *"ТЕNGЕ"* деген жазу бар. Айналдыра шығынқы жиек жүргізіліп, ағылшын тілінде *"REPUBLIC OF KAZAKHSTAN"* және монетаның қандай металдан жасалғанын, оның сынамы мен массасын білдіретін *"1/25 oz Au 999"* деген жазулар және соғылған жылын білдіретін *"2004"* деген сан жазылған. Жазулар мен сан нүктелермен бөлінген.

Сырт жағының (реверсінің) орта тұсына қолына бокал ұстаған Мидас патшаның "*клине"* төсегінде жантайып жатқан бейнесі және түрлі тағамдар бейнеленген. Төменгі жағы өсімдіктермен көркемделген. Айналдыра шығыңқы жиек жүргізіліп, ағылшын тілінде *"GOLD OF KING MIDAS"* деп жазылған.

Монеталардың бет жағындағы және сырт жағындағы бейнелер мен жазулар бедерлі.

Қыры (гурты) бедерлі.

Монеталар 999 сынамды алтыннан жасалған, массасы 1,24 грамм, диаметрі – 13,92 мм, *"proof"* cапасымен жасалған."*Крес патша"* алтын монетасы.

Номиналы – 100 теңге.

2004 жылғы 1 қарашада айналысқа шығарылды.

* 
* 

Бет жағының (аверсінің) ортасына Қазақстан Республикасының елтаңбасы бейнеленген, оның астында монетаның номиналын білдіретін *"100"* деген сан және *"ТЕNGЕ"* деген жазу бар. Айналдыра шығынқы жиек жүргізіліп, ағылшын тілінде *"REPUBLIK OF KAZAKHSTAN"* және монетаның қандай металдан жасалғанын, оның сынамы мен массасын білдіретін *"1/25 oz Au 999"* деген жазулар және соғылған жылын білдіретін *"2004"* деген сан жазылған. Жазулар мен сан нүктелермен бөлінген.

Сырт жағының (реверсінің) ортасына ертедегі грек храмының аясында Крес патшаның бейнесі бір қырынан салынған және алтын мен күмістен жасалған монеталар бар. Айналдыра шығыңқы жиек жүргізіліп, ағылшын тілінде *"KING KROISOS TREASURE"* деп жазылған және грек ою-өрнегі – меандр салынған.

Монеталардың бет жағындағы және сырт жағындағы бейнелер мен жазулар бедерлі.

Қыры (гурты) бедерлі.

Монеталар 999 сынамды алтыннан жасалған, массасы 1,24 грамм, диаметрі – 13,92 мм, "*proof"* cапасымен жасалған.

### "Марко Поло" алтын монетасы

* 
* 

Номиналы – 100 теңге.

2004 жылғы 1 қарашада айналысқа шығарылды.

Бет жағының (аверсінің) ортасына Қазақстан Республикасының елтаңбасы бейнеленген, оның астында монетаның номиналын білдіретін *"100"* деген сан және *"ТЕNGЕ"* деген жазу бар. Айналдыра шығынқы жиек жүргізіліп, ағылшын тілінде *"REPUBLIK OF KAZAKHSTAN"* және монетаның қандай металдан жасалғанын, оның сынамы мен массасын білдіретін "*1/25 oz Au 999"* деген жазулар және соғылған жылын білдіретін *"2004"* деген сан жазылған. Жазулар мен сан нүктелермен бөлінген.

Сырт жағының (реверсінің) орта тұсына Марко Полоның портреті салынып, оның оң жағына жүріп бара жатқан керуен мен кеменің бейнесі орналастырылған. Портреттің төменгі бөлігінде *"1254-1324"* деген жылдар көрсетілген және ағылшын тілінде *"MARCO POLO"* деп жазылған стильденген лента бар. Айналдыра шығыңқы жиек жүргізілген.

Монеталардың бет жағындағы және сырт жағындағы бейнелер мен жазулар бедерлі.

Қыры (гурты) бедерлі.

Монеталар 999 сынамды алтыннан жасалған, массасы 1,24 грамм, диаметрі – 13,92 мм, *"proof"* cапасымен жасалған.

### "Көне Түркістан" алтын монетасы

* 
* 

Номиналы – 100 теңге.

2005 жылғы 16 cәуiрде айналысқа шығарылды.

деген жазу бар. Айналдыра шығынқы жиек жүргізіліп, ағылшын тілінде *"REPUBLIK OF KAZAKHSTAN"* және монетаның қандай металдан жасалғанын, оның сынамы мен массасын білдіретін *"1/25 oz Au 999"* деген жазулар және соғылған жылын білдіретін *"2004"* деген сан жазылған. Жазулар мен сан нүктелермен бөлінген.

Монетаның сырт жағының (реверсінің) ортасына сауда керуені және Қожа Ахмет Ясауи кесенесі бейнеленген. Жоғарғы бөлігіне айналдыра ағылшын тілінде *«ANCIENT TURKESTAN»* деп жазылған. Айналдыра шығыңқы жиек жүргізілген.

Монеталардың бет жағындағы және сырт жағындағы бейнелер мен жазулар бедерлі.

Қыры (гурты) бедерлі.

Монеталар 999 сынамды алтыннан жасалған, массасы 1,24 грамм, диаметрі – 13,92 мм, "proof" cапасымен жасалған.

### «EAGLE-HEADED GRIFFIN» (Қыран басты ит)

* 
* 

Номиналы – 100 теңге

2008 жылғы 31 мамырда айналысқа шығарылды.

Монетаның беткі жағында (аверсінде) ортада Қазақстан Республикасының елтаңбасы бейнеленген, оның астына монетаның номиналын білдіретін *«100 TENGE»* деген жазу орналасқан. Монетаны айналдыра жиек жүргізіліп, ағылшын тілінде «*REPUBLIC OF KAZAKHSTAN*» деген сөздер жазылған, монета дайындалған металды, оның сынамын және массасын білдіретін *«1/25 oz Au 999»* деген жазу және монетаның соғылған жылын білдіретін *«2006»* деген сан орналасқан. Жиектегі жазулар мен сандар нүктелермен бөлінген.

Монетаның сыртқы жағында (реверсінде) ортада Берел қорғанына жүргізілген археологиялық қазба кезінде табылған бұйым - мифтік мақұлық «Қыран басты ит» бейнеленген. Төменгі бөлігінде ұлттық ою-өрнек элементтері бейнеленген. Монетаны айналдыра шығыңқы жиек жүргізіліп, ағылшын тілінде *«EAGLE-HEADED GRIFFIN»* деген жазу жазылған.

Монетаның беткі және сыртқы жағындағы бейнелер мен жазулар бедерленіп жазылған.

Қыры (гурт) бұдырлы.

Монеталар 999 сынамды алтыннан, массасы – 1,24 грамм, диаметрі – 13,92мм «proof» сапасымен дайындалған.

Ең көп таралымы - 18 мың дана.

### «Жалаулы көмбесі»

* 
* 

(«*Көне қорған қазыналары. Берел қорғаны»)*.

номиналы – 50 теңге

айналысқа 2009 жылғы 20 маусымда шығарылды.

Монетаның бет жағында (аверсінде) орталық бөлігінде ою-өрнектің суреті орналастырылған. Жоғары бөлігінде екі жолға орналастырылған және монетаның номиналын білдіретін *«50 ТЕҢГЕ»* деген жазу, төменгі бөлігінде – монета дайындалған металды, оның сынамын білдіретін *«Au 999»* деген жазу орналастырылған. Айналдыра мемлекеттік тілде *«ҚАЗАҚСТАН ҰЛТТЫҚ БАНКІ»* деп жазылған.

Монетаның сырт жағында (реверсінде) орталық бөлігінде Жалаулы көмбесінен табылған бұғы түрінде бейнеленген алтын бұйым орналастырылған. Оң жақ бөлігінде соғылған жылын білдіретін *«2009»* деген сан, жоғарғы бөлігінде – спиральдың геральдикалық бейнесі бар. Төменгі бөлігінде айналдыра ағылшын тілінде **«ZHALAULINSKIY TREASURE»** деген жазу бар.

Қыры (гурты) бедерленген.

Монета 999/1000 сынамды алтыннан *«proof»* сапасымен дайындалған, массасы 0,5 грамм.

Ең көп таралымы 14000 (он төрт мың) дана (Қазақстанның ішкі нарығы үшін 5 000 дана).

### «Жалаулы көмбесі»

* 
* 

(*«Көне қорған қазыналары. Берел қорғаны»*).

номиналы – 100 теңге

айналысқа 2009 жылғы 20 маусымда шығарылды.

Монетаның бет жағында (аверсінде) орталық бөлігінде ою-өрнектің суреті орналастырылған. Жоғары бөлігінде екі жолға орналастырылған және монетаның номиналын білдіретін *«100 ТЕҢГЕ»* деген жазу, төменгі бөлігінде – монета дайындалған металды, оның сынамын білдіретін *«Au 999»* деген жазу орналастырылған. Айналдыра мемлекеттік тілде *«ҚАЗАҚСТАН ҰЛТТЫҚ БАНКІ»* деп жазылған.

Монетаның сырт жағында (реверсінде) орталық бөлігінде Жалаулы көмбесінен табылған бұғы түрінде бейнеленген алтын бұйым орналастырылған. Оң жақ бөлігінде соғылған жылын білдіретін «2009» деген сан, жоғарғы бөлігінде – спиральдың геральдикалық бейнесі бар. Төменгі бөлігінде айналдыра ағылшын тілінде *«ZHALAULINSKIY TREASURE»* деген жазу бар.

Қыры (гурты) бедерленген.

Монета 999/1000 сынамды алтыннан «proof» сапасымен дайындалған, массасы 1,24 грамм.

Ең көп таралымы 9500 (тоғыз мың бес жүз) дана (Қазақстанның ішкі нарығы үшін 5 000 дана).

### «Мысық тектес жыртқыш бұғылармен бірге»

* 
* 

(*«Көне қорған қазыналары. Берел қорғаны»*).

номиналы – 50 теңге

айналысқа 2009 жылғы 20 маусымда шығарылды.

Монетаның бет жағында (аверсінде) орталық бөлігінде ою-өрнектің суреті орналастырылған. Жоғары бөлігінде екі жолға орналастырылған және монетаның номиналын білдіретін «*50 ТЕҢГЕ»* деген жазу, төменгі бөлігінде – монета дайындалған металды, оның сынамын білдіретін *«Au 999»* деген жазу орналастырылған. Айналдыра мемлекеттік тілде *«ҚАЗАҚСТАН ҰЛТТЫҚ БАНКІ»* деп жазылған.

Монетаның сырт жағында (реверсінде) орталық бөлігінде мысық тәріздес жыртқыш аңның және екі бұғының бейнелері Берел қорғанындағы археологиялық қазбалар кезінде табылған айнадағы кескіні түрінде бейнеленген жапсырма белдіктің суреті орналастырылған. Жоғары бөлігінде – соғылған жылын білдіретін *«2009»* деген сан. Айналдыра ағылшын тілінде *«CAT PREDATOR HEAD»* деген жазу бар.

Қыры (гурты) бедерленген.

Монета 999/1000 сынамды алтыннан «proof» сапасымен дайындалған, массасы 0,5 грамм.

Ең көп таралымы 14000 (он төрт мың) дана (Қазақстанның ішкі нарығы үшін 5 000 дана).

### «Мысық тектес жыртқыш бұғылармен бірге»

* 
* 

(«Көне қорған қазыналары. Берел қорғаны»).

номиналы – 100 теңге

айналысқа 2009 жылғы 20 маусымда шығарылды.

Монетаның бет жағында (аверсінде) орталық бөлігінде ою-өрнектің суреті орналастырылған. Жоғары бөлігінде екі жолға орналастырылған және монетаның номиналын білдіретін *«100 ТЕҢГЕ»* деген жазу, төменгі бөлігінде – монета дайындалған металды, оның сынамын білдіретін *«Au 999»* деген жазу орналастырылған. Айналдыра мемлекеттік тілде *«ҚАЗАҚСТАН ҰЛТТЫҚ БАНКІ»* деп жазылған.

Монетаның сырт жағында (реверсінде) орталық бөлігінде мысық тәріздес жыртқыш аңның және екі бұғының бейнелері Берел қорғанындағы археологиялық қазбалар кезінде табылған айнадағы кескіні түрінде бейнеленген жапсырма белдіктің суреті орналастырылған. Жоғары бөлігінде – соғылған жылын білдіретін *«2009»* деген сан. Айналдыра ағылшын тілінде «*CAT PREDATOR HEAD»* деген жазу бар.

Қыры (гурты) бедерленген.

Монета 999/1000 сынамды алтыннан «proof» сапасымен дайындалған, массасы 1,24 грамм.

Ең көп таралымы 9500 (тоғыз мың бес жүз) дана (Қазақстанның ішкі нарығы үшін 5 000 дана).

Тағы қарағыз
------------

* Ақша
* Банкноттар
* Валюта
* Қазақстан теңгесі
* Теңге нышаны

Сілтемелер
----------

* Әлемнің ең кіші алтын монеталары

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Ақша, несие, банктер теориясы: Оқулық. — Алматы: «Жеті жарғы», 2011. — 368 бет. ISBN 978-601-288-026-7