**Рокки Марчиано** (Қыркүйектің 1, 1923 – Тамыздың 31, 1969) - америка-италиялық боксшы. Шаршы алаңда өнер көрсетіп жүрген жылдарында бірде-бір рет жеңіліп көрмеген жер бетіндегі жалғыз боксшы, ауыр салмақтағы әлем чемпионы. Рокки Марчианоны тұстастары тап осылай «Мистер Нокаут», яғни «Нокаут мырза» деп атады. Бұл, әлбетте, тасқа тұмсығы тимеген былғары қолғап шеберіне шайқастарының көбін нокаутпен аяқтағаны үшін берілген ат болаты.

  

Рокки Марчелджано (болашақ чемпионның шын тегі осылай еді) 1923 жылғы 1 қазанда көп жаннан құралған итальян мұғаджыры отбасында дүниеге келді. Американың Броктон қаласында туған бала кішкентайынан бейнетке араласып өсті. Үйдегілердің құрыққа сырық жалғап күн көруі үшін ол не істемеді! Тротуарлардағы мұзды да ойды, асханаларда ыдыс та жуды, жер қазып, тұрбалар да тартты. Өйткені мүгедек әкесінің отбасыны асырауға шамасы жоқ-тын. Осылай жас шыныққаннан ба, тоя тамақ ішіп жүрмесе де, Рокки тығыршықтай болып өсіп жетілді. Басқалардың ұнжырғасы түсіп кететін жұмыстан бұл ешқашан қашпайтын. Балаң денесімен ауыр жүктерді мықшыңдап көтеретін ол еш уақытта жұмысының қиындығын айтып, ешкімге шағымданып көрмепті.

Бойында бұла күші тасыған жасөспірім бос уақытында әр түрлі ойындарға қатысып тұрғанды қалады. Басында бейсболдағы көрнекті тұлғаның біріне айналып келе жатыр еді, бір күні жаттығу кезінде қолын сындырып алып, одан безуге мәжбүр болды. Ал оны сыртынан бақылап жүрген бокс бапкері Джин Калджано келесі күні-ақ өзіне шақырды. Тәжірибелі жаттықтырушы бұған дейін Роккиді рингте көрмесе де, одан нағыз қайтпас қайсар жұдырықшы шығатынына имандай сенді. Бір тәуірі, Роккиге де бокс ұнады. Алайда, онымен шындап айналысып үлгермеді, 1943 жылы флотқа алынды да, бірден әскер қатарында Британияға аттанды. Сол жақта өзі де күтпеген жерден бокс шайқастарына қатысуды бастап кетті.

Бокс әлеміне араласуы
---------------------

Бір жолы Калджаноның үйретуі бойынша өзі ешкімге бірінші болып соқтықпайтын Рокки сырахана жанынан өтіп бара жатып, өзіне тиіскен масаң біреуді тас-талқан етіп соғып тастайды. Мұны көрген паб қожайыны ештеңеден тайсалмайтын батыл жігітті жексенбі сайын осында келіп тұруға шақырады. «Бізде ақша үшін төбелеседі, – деп түсіндірді ол. – Сен де келіп табыс таба аласың». Рокки осыдан бастап өмірінде бірінші рет жұрттың көз алдында төбелесуге кіріседі. Сол кездің өзінде оның ешбір кедергіні білмейтін ерік-жігері көрермендерді айрықша таң қалдыратын. Ол өзінің барлық туыстарының тағдыры осы шайқасқа байланып тұрғандай жанын салып ұрыс салатын. Сондықтан өзінен техникасы асып тұрғандардың өзін ұтып кететін. Ал флоттан босағасын былғары қолған шебері мансабын армандап келген Марчиано бірден Эл Вейл деген белгілі бокс іскерінің қолына түсті. Оның еңбегі арқасында көп ұзамай «Броктоннан шыққан даңқты баланың» атағы бокс әуесқойлары арасына кеңінен тарады.

Ақыры Роккидің жоғары атақ үшін шайқасатын күні де туды. Ол осы тақта отырған өзінен тоғыз жас үлкен Джо Уолкоттқа қарсы шықты. Жұрт бестен бір үлесімен Марчианоның жеңетініне бәс тікті. Ал жас перімен 15 раунд ұстасуға күші жетпейтінін шамалаған чемпион шайқасты алғашқы раундтарда-ақ аяқтауға тырысты. Содан болар, Рокки екінші раундта өміріндегі екі нокдаунының біріншісін алды. Сол кезде жеңісті соған жазғандардың біразы өкініп қалды. Ал Джо оны екінші мәрте нокдаунға жібергенде, «Броктоннан шыққан даңқты баланың» жеңетініне енді ешкім сенген жоқ.

Алайда, ұрыс жалғасып жатты. Тоғызыншы раундта чемпион шынтағымен қарсыласының басындағы ескі жарақатының орнын қағып жіберді. Бұл Роккидің жағдайын қиындата түсті. Оның орнында болған кез келген боксшы бұдан кейін ұрысын тоқтатар еді. Тек Рокки емес! Ол құдды бір басқаша жаратылған тұлға сынды өршелене алға ұмтылды. Он бірінші раундта шайқас шарықтау шегіне жетті. Джо мұнда Роккидің мұрнын бұзып жіберіп, бір көзін алаңсыз ашылмайтын етіп тастады. Жас пері сонда қайтпады. Үзілісте секунданттар оның ештеңе көрмей қалған көздерін тамшы құю арқылы аздап ашып берді. Ал келесі раундта Рокки рингтің қожайыны бола бастады. Ақырында қатты соққымен берілген хук Джоны етпетінен түсірді. Бір кезде рефери қанға бөккен Роккидің қолын жоғары көтеріп, оны әлемнің он тоғызыншы чемпионы деп жариялады…

Осыдан кейін Рокки Марчианоның атағы қалай аспандағанын, қалай байығанын айтпаса да түсінікті. Осы даңққа қызғана қараған атақты Джо Луис бұл кезде рингті тастап кеткеніне біраз болғанына қарамастан, онымен айқасқа шығып көрді. Ол да қырғын текетірес үстінде өтіп, ақыр соңында Роккидің нокаутпен жеңуімен тынды. Бұдан кейін де шаршы алаңды теңселдірген талай ұрыстар болды. Солардың бәрінде қарсыластарынан басым түскен Рокки Марчиано анасы мен әйелінің көптен бері құдайдың зарын қылып, айтып жүрген өтініштеріне орай, 1956 жылғы сәуірде әлемнің бес дүркін чемпионы атанып барып, сүйікті кәсібімен айналысуды біржола қойды.

Қайтыс болуы
------------

1969 жылғы жаздың соңғы күні ауа райы керемет тамылжып тұр еді. Осы күні әлденеше ондаған қала сыртында адам көктің жүзін тілгілеп ұшып жүрген шағын ұшаққа тапжылмай көз салып тұрды. Бұған себеп, кең аумақты алып жатқан жүгері алқабының үстінде самғаған шағын ұшақ тізгінінде Американың мақтанышы және елдің тірі аңызы Рокки Марчиано отырған. Кенет сол ұшақ сілкініп қалды да, ауада бірнеше рет айналып, төмен қарай құлдилай жөнелді.

Жерге келіп, тасқа соққан ұшақтан түк қалған жоқ. Оны басқарып отырған жиырмасыншы ғасырдың ең жарқын боксшыларының бірі осылай оқыс жағдайда опат болды. Бірнеше сағаттың ішінде бұл қайғылы оқиға бүкіл әлемге тарап үлгерді. Боксқа тәңірідей табынатын жанкүйерлер арасында бұған селт етпегендері кемде-кем.

Кәсіби бокстағы жекпе-жектері
-----------------------------

|  |
| --- |
| **49 жеңіс** (43 нокаут, 6 шешім), **0 жеңіліс**, **0 тең** |
| **Res.** | **Record** | **Қарсыласы** | **Түрі** | **Раунд саны** | **Күні** | **Өткен орны** | **Қосымша мәліме** |
| Жеңіс | 49–0 | Америка Құрама Штаттары Archie Moore | KO | 9 (15) | 21/09/1955 | Америка Құрама Штаттары Yankee Stadium, Bronx, New York, АҚШ | Retained World Heavyweight title. |
| Жеңіс | 48–0 | Ұлыбритания Don Cockell | TKO | 9 (15) | 16/05/1955 | Америка Құрама Штаттары Kezar Stadium, San Francisco, California, АҚШ | Retained World Heavyweight title. |
| Жеңіс | 47–0 | Америка Құрама Штаттары Ezzard Charles | KO | 8 (15) | 17/09/1954 | Америка Құрама Штаттары Yankee Stadium, Bronx, New York, АҚШ | Retained World Heavyweight title. 1954 Fight of the Year by *The Ring Magazine.* |
| Жеңіс | 46–0 | Америка Құрама Штаттары Ezzard Charles | UD | 15 | 17/06/1954 | Америка Құрама Штаттары Yankee Stadium, Bronx, New York, АҚШ | Retained World Heavyweight title. |
| Жеңіс | 45–0 | Америка Құрама Штаттары Roland La Starza | TKO | 11 (15) | 24/09/1953 | Америка Құрама Штаттары Polo Grounds, New York, New York, АҚШ | Retained World Heavyweight title. 1953 Fight of the Year by *The Ring Magazine.* |
| Жеңіс | 44–0 | Америка Құрама Штаттары Jersey Joe Walcott | KO | 1 (15) | 15/05/1953 | Америка Құрама Штаттары Chicago Stadium, Chicago, Illinois, АҚШ | Retained World Heavyweight title. |
| Жеңіс | 43–0 | Америка Құрама Штаттары Jersey Joe Walcott | KO | 13 (15) | 23/09/1952 | Америка Құрама Штаттары Municipal Stadium, Philadelphia, Pennsylvania, АҚШ | Won World Heavyweight title. 1952 Fight of the Year by *The Ring Magazine.* |
| Жеңіс | 42–0 | Америка Құрама Штаттары Harry Matthews | KO | 2 (10) | 28/07/1952 | Америка Құрама Штаттары Yankee Stadium, Bronx, New York, АҚШ | World Heavyweight Title Eliminator. |
| Жеңіс | 41–0 | Америка Құрама Штаттары Bernie Reynolds | KO | 3 (10) | 12/05/1952 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 40–0 | Италия Gino Buonvino | KO | 2 (10) | 21/04/1952 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 39–0 | Америка Құрама Штаттары Lee Savold | RTD | 6 (10) | 13/02/1952 | Америка Құрама Штаттары Convention Hall, Philadelphia, Pennsylvania, АҚШ |  |
| Жеңіс | 38–0 | Америка Құрама Штаттары Joe Louis | TKO | 8 (10) | 26/10/1951 | Америка Құрама Штаттары Madison Square Garden, New York, New York, АҚШ | Joe Louis retired after. |
| Жеңіс | 37–0 | Америка Құрама Штаттары Freddie Beshore | KO | 4 (10) | 27/08/1951 | Америка Құрама Штаттары Boston Garden, Boston, Massachusetts, АҚШ |  |
| Жеңіс | 36–0 | Америка Құрама Штаттары Rex Layne | KO | 6 (10) | 12/07/1951 | Америка Құрама Штаттары Madison Square Garden, New York, New York, АҚШ |  |
| Жеңіс | 35–0 | Америка Құрама Штаттары Willis Applegate | UD | 10 | 30/04/1951 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 34–0 | Америка Құрама Штаттары Art Henri | TKO | 9 (10) | 26/03/1951 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 33–0 | Америка Құрама Штаттары Harold Mitchell | TKO | 2 (10) | 20/03/1951 | Америка Құрама Штаттары көрермендер залы, Hartford, Connecticut, АҚШ |  |
| Жеңіс | 32–0 | Америка Құрама Штаттары Keene Simmons | TKO | 8 (10) | 29/01/1951 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 31–0 | Америка Құрама Штаттары Bill Wilson | TKO | 1 (10) | 18/12/1950 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 30–0 | Америка Құрама Штаттары Ted Lowry | UD | 10 | 13/11/1950 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 29–0 | Америка Құрама Штаттары Johnny Shkor | TKO | 6 (10) | 18/09/1950 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 28–0 | Италия Gino Buonvino | TKO | 10 (10) | 10/07/1950 | Америка Құрама Штаттары Braves Field, Boston, Massachusetts, АҚШ |  |
| Жеңіс | 27–0 | Америка Құрама Штаттары Eldridge Eatman | TKO | 3 (10) | 05/06/1950 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 26–0 | Америка Құрама Штаттары Roland La Starza | SD | 10 | 24/03/1950 | Америка Құрама Штаттары Madison Square Garden, New York, New York, АҚШ |  |
| Жеңіс | 25–0 | Америка Құрама Штаттары Carmine Vingo | KO | 6 (10) | 30/12/1949 | Америка Құрама Штаттары Madison Square Garden, New York, New York, АҚШ |  |
| Жеңіс | 24–0 | Америка Құрама Штаттары Phil Muscato | TKO | 5 (10) | 19/12/1949 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 23–0 | Америка Құрама Штаттары Pat Richards | TKO | 2 (8) | 02/12/1949 | Америка Құрама Штаттары Madison Square Garden, New York, New York, АҚШ |  |
| Жеңіс | 22–0 | Америка Құрама Штаттары Joe Dominic | KO | 2 (10) | 07/11/1949 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 21–0 | Америка Құрама Штаттары Ted Lowry | UD | 10 | 10/10/1949 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 20–0 | Америка Құрама Штаттары Tommy DiGiorgio | KO | 4 (10) | 26/09/1949 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 19–0 | Америка Құрама Штаттары Pete Louthis | KO | 3 (10) | 16/08/1949 | Америка Құрама Штаттары New Page Arena, New Bedford, Massachusetts, АҚШ |  |
| Жеңіс | 18–0 | Польша Harry Haft | KO | 3 (10) | 18/07/1949 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 17–0 | Канада Don Mogard | UD | 10 | 23/05/1949 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 16–0 | Америка Құрама Штаттары Jimmy Evans | TKO | 3 (10) | 02/05/1949 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 15–0 | Америка Құрама Штаттары Jimmy Walls | KO | 3 (10) | 11/04/1949 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 14–0 | Америка Құрама Штаттары Artie Donato | KO | 1 (10) | 28/03/1949 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 13–0 | Америка Құрама Штаттары Johnny Pretzie | TKO | 5 (10) | 21/03/1949 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 12–0 | Америка Құрама Штаттары Gilley Ferron | TKO | 2 (6) | 14/12/1948 | Америка Құрама Штаттары Convention Hall, Philadelphia, Pennsylvania, АҚШ |  |
| Жеңіс | 11–0 | Америка Құрама Штаттары James Patrick Connolly | TKO | 1 (8) | 29/11/1948 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 10–0 | Америка Құрама Штаттары Bob Jefferson | TKO | 2 (6) | 04/10/1948 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 9–0 | Америка Құрама Штаттары Gilbert Cardone | KO | 1 (4) | 30/09/1948 | Америка Құрама Штаттары Uline Arena, Washington, АҚШ |  |
| Жеңіс | 8–0 | Америка Құрама Штаттары Bill Hardeman | KO | 1 (6) | 20/09/1948 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 7–0 | Америка Құрама Штаттары Humphrey Jackson | KO | 1 (6) | 13/09/1948 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 6–0 | Америка Құрама Штаттары Jimmy Weeks | TKO | 1 (6) | 30/08/1948 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 5–0 | Канада Eddie Ross | KO | 1 (6) | 23/08/1948 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 4–0 | Америка Құрама Штаттары Bobby Quinn | KO | 3 (4) | 09/08/1948 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 3–0 | Америка Құрама Штаттары John Edwards | KO | 1 (4) | 19/07/1948 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 2–0 | Америка Құрама Штаттары Harry Bilzerian | TKO | 1 (4) | 12/07/1948 | Америка Құрама Штаттары Род-Айленд көрермендер залы, Провидения, Род-Айленд, АҚШ |  |
| Жеңіс | 1–0 | Америка Құрама Штаттары Lee Epperson | KO | 3 (4) | 17/03/1947 | Америка Құрама Штаттары Valley Arena, Holyoke, Massachusetts, АҚШ | Pro debut for Marciano who used name Rocky Mack. |
|

1. ↑  Rocky Marciano's Professional Boxing Record Мұрағатталған 28 қыркүйектің 2012 жылы.. Boxrec.com. Retrieved on 2012-08-09.