**Салқынбай Анар Бекмырзақызы** - Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің профессоры, филология ғылымдарының докторы.

Салқынбай А.Б. 1962 жылы 22 тамызда туған. №143 орта мектепті 1979 жылы бітірген соң, бұрынғы С.М.Киров атындағы мемлекеттік университетке (қазіргі Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті)  оқуға түсіп,  1979-1985 жылдары ҚазМУ-дің филология факультетін, 1989-1991 жылдары осы университеттің аспирантурасын бітірген. 1991 жылы "Қазақ тіліндегі қимыл есімінің семантикасы мен функциясы" тақырыбында профессор М.Томановтың ғылыми жетекшілігімен кандидаттық диссертациясын,  1999 жылы "Тарихи сөзжасам. Семантикалық аспект" деген тақырыпта докторлық диссертациясын қорғаған. 2002 жылы ҚР Білім және ғылым министрлігі Жоғары Аттестациялық Комиссиясының шешімімен профессор атағын алды. 

1991 жылдан ҚазҰУ‑де ассистент, аға оқытушы, доцент, профессор, кафедра меңгерушісі қызметін атқарып келеді. Ғалымның негізгі зерттеулері қазақ тілінің тарихына, сөзжасам жүйесіне, көне түркі ескерткіштерін ұлттық дүниетаныммен байланыстыра  қарастыруға; қазақ мәдениетінің әлем мәдениетіндегі орны мен ерекшелігін, тіл мен мәдениеттің байланысын, тілде сақталған рухани мәдениеттің маңызы мен ұлттық дүниетанымды қалыптастырудағы рөлін анықтауға, қазақ тілінің тарихи дамуы мен онтологиясын зерделеуге; сөз мағынасы мен семантикасын жан-жақты талдауға арналады. Қазақ тілінің мемлекеттік мәртебе алып, халық  тілі мен дүниетанымдық болмысын зерттеуге үлкен маңыз беріліп отырған кезеңге сәйкес, халықтық таным, ұлттық  діл мен мәдениеттің дамуындағы негізгі тұғыр тірегі – тіл екенін бағамдалып, оның таңбалық мәні мен маңызына, атаулардың уәжділігі мен тарихи тектілігіне, сөз құдіретінің сөйлеуде атқаратын рөліне ерекше назар аударады. Осы бағытта жазылған «Тарихи сөзжасам. Семантикалық аспект», "Әдіскер тағылымы", "Қазіргі қазақ тілі", "Тіл әлемі", "Тіл. Таным. Білім", "Қазақ сөзі: уәжділігі мен тектілігі", "Шаһкәрім шыққан шың", «Сөз әлемі», «Абай сөзінің лингвопоэтикасы»  сияқты монографиялары мен оқу құралдарының қазақ тіл білімінің ғылыми­-теориялық дамуына қосқан үлесі зор.

Ғалым АҚШ-та, Қытайда, Польшада, Испанияда, Жапонияда, Германияда, Францияда, Ресейде, Түркияда, Тәжікстанда, Украинада, Арменияда т.б. елдерде өткен халықаралық ғылыми­ конференцияларға қатысты, баяндамалары ғылыми-теориялық деңгейінің жоғарылығымен, ғылыми жаңалығымен, өзекті тақырыптарға арналғанымен ерекшеленді.

Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым министрлігі грантын (2000-2002, 2007, 2008-2010, 2014-2017, 2018-2020 жж.) иеленген. Жоғары Аттестациялық Комитеттің эксперттік комиссияның мүшесі қызметін атқарған (2002-2004). Ғалымның ғылыми жетекшілігімен 12 ізденуші мен аспирант кандидаттық диссертация қорғады. 

2007, 2014 жылдары Қазақстан Республикасы Жоғары Оқу Орындарының Үздік оқытушысы грантының иегері, 2008 жылы Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым Министрлігінің 2008-2010 жылдарға арналған ғылым мен техника дамуына елеулі үлес қосқан ғалымдар мен мамандарға мемлекеттік ғылыми стипендиясының иегері болды. 

Профессор А. Салқынбай 2013-2014оқу жылында   Халықаралық «Болашақ» бағдарламасының грантымен АҚШ-та Висконсин-Мадисон университетінде тағылымдамадан өтті. Қазақ тілінің әлемдік кеңістікте  танылуы мақсатында АҚШ-та Халықаралық ғылыми конференция ұйымдастырып, бірнеше ғылыми конференцияларға қатысып, ғылыми баяндамалар жасады.

Ғалым қаламынан 700‑дей ғылыми мақала,  10 монография, үш сөздік және 17 оқулық пен оқу құралы жарық көрген.

әл­-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университетінің профессоры А.Б. Салқынбайдың монография мен оқу құралдары, оқулықтары
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

1. Қимыл есімінің семантикасы мен функциясы. Алматы, «Мектеп», 1994.
2. Лингвистикалық түсіндірме сөздік. (Е. Абаканмен бірге) Алматы. 1998. 15 б.т.;
3. Тарихи сөзжасам. Семантикалық аспект. Алматы. Қазақ университеті: 1999. 20 б.т.;
4. Тіл және мәдениет. Алматы. Қазақ университеті:. 2001, 10 б.т.;
5. Әдіскер тағылымы. Алматы. Қазақ университеті:. 2002. 10 б.т.;
6. Функционалды грамматика очерктері, Алматы. Қазақ университеті:. 2003. 10 б.т.;
7. Қазақ тілінің сөзжасамы. Оқу құралы. Алматы. Қазақ университеті:.  2003, 15 б.т.;
8. Қазақ тілінің тарихи грамматикасы. Алматы. Қазақ университеті:. 2005. 10 б.т.;
9. Тіл мен мәдениет (Е. Абаканмен бірге). Алматы, Қазақ университеті:.  2005 б.т.;
10. Қазақтың  тілші-әдіскер тұлғалары (М. Көккөзовамен бірге). Алматы. Қазақ университеті:.  2006. 10 б.т.;
11. Қазақ тілі. Алматы. «Зият»: 2007. 10 б.т.;
12. Қазақ тілі сөзжасамы. Әдістемелік кешен. Алматы. Қазақ университеті: 2007. 15 б.т.;
13. Тіл. Таным. Білім. Монография. Алматы. Эверо баспасы, 2008. 10 б.т.
14. Қазіргі қазақ тілі, Алматы. Эверо баспасы, 2008. 28 б.т.
15. Қазіргі қазақ тілі. Алматы, Қазақ университеті 2009. 25 б.т.
16. Тіл әлемі. Алматы, Қазақ университеті 2009. 25 б.т.
17. Қазақ сөзі: уәжділігі мен тектілігі. Алматы. Қазақ университеті.2010. 15 б.т.
18. Шаһкәрім шыққан шың.  Алматы, Қазақ университеті 2011. 15 б.т.
19. Атаулық тіркестердегі  әлем бейнесі: семантикасы мен уәжділігі. Алматы, Қазақ университеті 2012. 20 б.т.
20. Абай сөзінің лингвопоэтикасы. Монография – Алматы.: Қазақ университеті. - 2015.
21. Абай. Жинақ. Монография. – Алматы.: Қазақ университеті. - 2016.
22. Қазақ тілінің сөзжасам сөздігі. (Словообразовательный словарь) 3 тома.  – Алматы.: Қазақ университеті. - 2016. 1307 стр.
23. Қазақ тіл білімі тарихы. (История казахского языкознания). – Алматы.: Қазақ университеті. – 2016.
24. Қазақ тілі. Сөздік құрам. Сөзжасам (Казахский язык. Морфология. Словообразования.). – Алматы.: Қазақ университеті. - 2016.
25. Қазақ тіл білімінің тарихы. Оқу құралы. – Алматы.: Қазақ университеті. - 2016.
26. Инновациялық оқыту технологиялары. (Н.Егізбаевамен бірге). - Алматы. 2017 (желтоқсан).
27. Қазақ тілі. (Казахский язык для иностранных) Шетелдік үйренушілерге арналған. Қарапайым деңгей. Оқу құралы. (Н.Егізбаевамен бірге). - Алматы. 2017 (желтоқсан).
28. Қазақ тілі. Шетелдік үйренушілерге арналған. Негізгі деңгей. Оқу құралы. (Н.Егізбаевамен бірге). - Алматы. 2017 (желтоқсан).
29. Қазақ тілі. Шетелдік үйренушілерге арналған. Орта деңгей. Оқу құралы. (Н.Егізбаевамен бірге). - Алматы. 2017 (желтоқсан).
30. Тарихи сөзжасам. – Алматы, Қазақ университеті. 2018.
31. Қазақ тілі сөзжасам сөздігі. 3 том. – Алматы, Қазақ университеті. 2018.
32. Абай сөзінің лингвопоэтикасы. Монография.  – Алматы, Қазақ университеті. 2018.
33. Шаһкәрім шыққан шың. Монография.  – Алматы, Қазақ университеті. 2018.

Салқынбай А. Абай сөзінің лингвопоэтикасы. Монография. Қазақ университеті: Алматы. 2020 15 б.т.ISBN 978-601-04-3446-9
Салқынбай А. Шаһкәрім шыққан шың. Монография. Қазақ университеті: –Алматы, 2018. 15 б.т. ISBN 978-601-04-3544-5
Салқынбай А. Тарихи сөзжасам. Монография. Қазақ университеті: -Алматы. 2020. 20 б.т. ISBN 978-601-04-3547-6
Салқынбай А. Абайтану. Таңдамалы еңбектер. Монография. Қазақ университеті: Алматы, 2020. 15 б.т.ISBN 978-601-04-1617-8 (ортақ) ISBN978-601-04-4781-3 (44-том) 
Салқынбай А. Әлемнің когнитивтік бейнесі: қазақ тіліндегі ұлттық кодтар. Күретамыр. Монография. - Алматы. «Қазақ университеті», 2021. 32 б.т. ISBN 978-601-04-4801-8
Салқынбай А. Әлемнің когнитивтік бейнесі. Тіл және таным. Монография. Алматы. «Қазақ университеті», 2021. 14 б.т. ISBN 978-601-04-4802
Инновациялық оқыту технологиялары. Монография. 2021. –Алматы, «Қазақ университеті». ISBN 978-601-04-3446-9- ISBN 978-601-04-3024-10
Абайдың даналық әлемі. Монография. - Астана. 2023.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақстан ғалымдары: энциклопедиялық анықтамалық ; бас ред. Б. Ө. Жақып .- Алматы : Қазақ энциклопедиясы, 2013 .– 2000 дана. – 978-601-7472-16-0 (2-т.)(мұқ.), 9965-893-91-8 - ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі Ақпарат және мұрағат комитеті "Әдебиеттің әлеуметтік маңызды түрлерін басып шығару" бағдарламасы бойынша шығарылды. 2-том. Қ-Я– 614 б. - 331 бет.
2. ↑  Қазақстан ғалымдары: энциклопедиялық анықтамалық ; бас ред. Б. Ө. Жақып .- Алматы : Қазақ энциклопедиясы, 2013 .– 2000 дана. – 978-601-7472-16-0 (2-т.)(мұқ.), 9965-893-91-8 - ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі Ақпарат және мұрағат комитеті "Әдебиеттің әлеуметтік маңызды түрлерін басып шығару" бағдарламасы бойынша шығарылды. 2-том. Қ-Я– 614 б. - 331 бет.