**Ақтөбе облыстық «Алақай» қуыршақ театры** – Ақтөбе қаласында 1985 жылы 29 қарашада ашылған мәдени орталық.

Бастапқы кезеңдер мен қойылымдар
--------------------------------

Театрдың жұмысы өзге театрлар секілді сырттан келген шағын тураппалардың қойылымдарымен басталды. Біртіндеп қазақстандық және ресейлік қуыршақ театр режиссерлері шақырылып, тәжірибе алмасылды, жаңа спектакльдер қойылып, шеберлік кластары өткізілді. Қазір театр Қазақстанда ғана емес шетелде де табысты өнер көрсететін ұжым – қуыршақ өнерінің өзіндік орталығы іспетті. Алматыда өткен I республикалық театр фестивалінің (2002 жыл) лауреаты, халықаралық қуыршақ театрлары фестивалінің бірнеше дүркін дипломанты атанды (Орынбор, 2001, 2006 жж. Перм, 2003 жыл, Ақтөбе, 2004 жыл, Рязань 2005 жыл, Болгария 2006 жыл, Грекия, 2008 жыл). «Кто заплетает гривы лошадям?» атты қойылыммен әлемді шарлаған театр үлкен табысқа кенелді. Ресейлік драматургтер М. Азов пен В. Тихвинскийдің пъесасы көшпенді халықтың дүниетанымымен ұштастырыла қойылды. Бұл спектакльдің көркемдік және режиссерлік шешімдері қазақ қолданбалы өнері мен қазақ фольклорына негізделді. 1993 жылдан бері театр Қазақстан театр қайраткерлері одағы мен UNIMA халықаралық қуыршақ театрлары одағының мүшесі Нәзира Табылдинова басқарып келді. 

Театрдың көркемдік жетекшісі Әсия Құрманәлина мен Тольяттиден келген қоюшы-режиссер Геннадий Гипиковтың арасындағы жемісті шығармашылық байланыс нәтижесінде жеті бірлескен спектакль қойылды. Олардың қатарына Х. Гюнтердің «Мүйізтұмсық пен керік», А. Веселовтың «Солнышко и снежные человечки», сондай-ақ қазақтың халық ертегісінде қойылған «Ұр, тоқпақ!» спектакльдері бүкіл Қазақстанда елеулі табыстарға жетті. 

Ақтөбе қуыршақ театрының қалыптасуы мен дамуына Ә. Құрманалина, Ж. Маймақова, Г. Баймағанбетова, Л. Сүлеймен, Н. Мұратов, А. Табылдиновтер елеулі үлес қосты. Г. Біржанова, Е. Ермағанбетов, А. Салитова, Е. Исмағұлов, А. Жанаділова, Г. Оралбай әр жылдары актерлік шеберліктерімен көзге түсті.

Театр жетістіктері
------------------

2001 жылдан бері театр көптеген халықаралық фестивальдің лауреаты мен дипломанты атанды. 2007 жылы "Кәсіби мүмкіндігі жоғары театр" атағын иеленсе, 2008 жылы ТМД елдерінің ең таңдаулы "XXI ғасыр театры" деп бағаланды.
"Оренбург қарбызы", "Республикалық театр", "Рязанда қыз көру", "Екеу аз, үшеу көп", "Ортеке", "Жұмыс істейтін кішкене жылқы", "Чир Чайаан", "Алтын бетперде", "Дарынды ғасыр бас иеді", "Чодари хаел", "Ұлы Ақжелкен", "Наурыз", "Ассалаумағалейкум – III", "Батыс Қазақстан аймақтық форум-фестивалі", "Бүкіләлемдік қуыршақтар карнавалы", "Тақ-теке", "Маршак", "Балауса" эксперименталды қойылымдар, "Буа: Диалог кеңістігі" сынды фестивальдерге қатысып, жүлделі орынды иеленген.

2004 жылы театр базасында "Ассалаумағалейкум!" атты І халықаралық фестиваль өтті. Аталған шараға Ресей, Тәжікстан, Қырғызстан және Қазақстанның өнер ордалары қатысты. Бұдан кейін аталған фестиваль 2010, 2013 және 2015 жылдары өтті.

Жыл сайын театр қойылымдарына жаңалық енгізу үшін Станислав Железкин, Григорий Гипиков, Юрий Фридман секілді Ресейдің халық әртістері шақырылады. Олар тәжірибелерімен бөлісіп, әртүрлі тақырыпта шеберлік сабақтарын өткізеді.

Краснояр режиссері Евгений Пермяков пен театрдың бас көркемдік жетекшісі Әсия Құрманалина бірігіп қойған "Аттардың жалын кім өреді?" атты қойылымы көрерменнің оң бағасына ие болды.

Шығармашылық ұжым
-----------------

Бүгінгі таңда театрдың директоры – Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері Әсия Тәжібекқызы Құрманалина.

Театр әртістері – Гүлнәр Байғамамбетова, Ләззат Сүлеймен, Ақбөбек Жанәділова, Ербол Ермағамбетов, Нұрат Мұратов (Қазақстан Республикасының бірінші президенті қорының лауреаттары), Ербол Исмағұлов ("Ең үздік актер"), Әлішер Орынбасаров, Әлия Салитова, Жанар Молдашева, Алина Сералина, Роза Балғалиқызы, Алмагүл Қаражанова, Дәулет Балапанов, Гауһар Оралбай және т.б.әртістер бар. Әлібек Ермекбаев "Үздік музыкалық көркемдеу" номинациясымен марапатталған.

Галерея
-------

* 
* 
* 
* 
*

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақстанның мәдени ошақтары. Культурные центры Казахстана: Фотоальбом. – Алматы:«АСА» Баспа үйі» ЖШС, 2012. – 288 б. (қазақ, орыс, тілдерінде) ISBN 978-601-80325-0-9