recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Крамской Иван Николаевич
Иван Николаевич Крамской
И. Н. Крамскойдың мазараты
**Крамской Иван Николаевич** (08.06.1837, Острогожск, қазіргі Воронеж облысы, - 05.04.1887, Санкт-Петербург) – орыс кескіндемешісі әрі көркемсурет сыншысы. 1860-1880 жылы орыс көркем өнеріндегі демократия қозғалыстың идеялық көсемі. 1857 – 1863 жылы Санкт-Петербург Көркемсурет академиясында оқыды. Студент кезінде академиялық кертартпалыққа қарсы болып, «он төртіктер бүлігін» ұйыдастырды. 1863 жылы Көркемсурет академиясын тастап, Суретшілер бірлестігі болып құрылған топты басқарды. Передвижниктер серіктігінің құрылуына белсене араласып (1870), кейіннен оның идеялы бастаушысына айналды. Крамскойдың эстетикалық сын көзқарасы орыс демократия өнерінің дамуына үлкен әсер етті.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ Совет Энциклопедиясы.1975. Том 6
**Аныштегіндер**(1097-1231)— Хорезм мемлекетінің билеген түркі тілдес әулет. Негізін Ануштегін Қарши (1077-1097) қалаған.

Тарихы
------

***Ануштегіндер***(1097-1231)- Хорезм мемлекетін билеген түркі тектес әулиет. Негізінен *Ануштегін Қарши* (1077-1097) қалаған.
Ануштегіндер әулеті билеген мемлекет батысында Еділ бойы мен Кавказ тауына, Бағдад халифатына, оңтүстігінде Аюби ұрпақтары билеген араб мемлекеттері мен Үндістанға шығысында Жетісуға, солтүстікте Ұлытау мен Торғай далаларына дейінгі аумақты алып жатты. Құтб-әд-Дин Мұхаммед Хорезмшаһ (1097/98- 1127/28) тұсында басталған салжұқ әмірлерімен тәуелсіздік үшін күрес Ала әд-Дин Атсыз Хорезмшаһ(1127/28-1156) билік еткен кезеңде одан әрі жалғастырылды. Әбу-л-Фатх Арслан Хорезмшаһ тұсында дербестікке қол жеткізді.Ала әд-Дин Мұхаммед (1200-1220) тұсында әулет күшейе түсті. Ануштегіндер Парсы мемлекетін, Орта Азияны, Маңғыстау мен Еділдің төменгі сағасын, Жент,Баршынкент,Жаркент, Баласағұн, Отырар қалаларын бағындырды. Шыңғыс хан иелігіндегі елдермен бетпе–бет келуі Хорезм мемлекетінің біржола құлауына себеп болды. Ануштегіндер тұсында Хорезмде өнер–білім, ғылым, кітап басу ісі, сауда қатынасы, халықаралық байланыстар дамыды.

### Дереккөздер

Қазақстан балалар энциклопедиясы, Тарих Ата 2 том ,1-бөлім, Алтын Орда.

### Тағы қараңыз

Хорезм
Красин Леонид Борисович
**Красин Леонид Борисович** (партиялық бүркеншік аты – Винтер, Зимин, Иогансен, Никитич, Николаев) (15.07.1870, Курган, - 24.11.1926, Лондон) – партия қайраткері. 1890 жылдан Компартия мүшесі. Санкт-Петербург технология институтында қып жүріп, 1890 жылдан М. И. Бруснев үйірмесінің белсенді мүшесі болды. 1891 жылы Н. В. Шелгуновт жерлеу ереуіліне қатысқаны үшін институттан шығарылып, Санкт-Петербургтен қуылды. 1895 жылы 3 жылға Иркутскіге жер аударылды. 1897-1900 жылдары Харьков технология институтында оқыды. 1900-1904 жылдары Бакуде инженер болып істеді, В. З. Кецховелимен бірге құпия «Нина» басцаханасын ұйымдастырды. 1920-1923 жылдары Англияда полномочиелі және сауда өкілі, сыртқы сауда халкомы қызметін қоса атқарды. 1924 жылы Францияда, 1925 жылдан Англияда полномочиелі өкіл. БК(б)П 13-(1924) және 14-(1925) съездеінде ОК мүшелігіне сайланды. Қызыл алаңға жерленді.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ Совет Энциклопедиясы.1975. Том 6
2007 жылғы **Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің кезектен тыс сайлауы** 18 тамызда (партиялық тізімдер бойынша) және 20 тамызда (Қазақстан халқы Ассамблеясы депутаттарының сайлауы) өтті. Сайлауды өткізу 2007 жылғы мамырда Қазақстан Конституциясына өзгерістер мен толықтырулардың қабылдануымен байланысты болды, оған сәйкес Мәжіліс депутаттарының саны 77-ден 107 адамға дейін ұлғайтылды, сонымен қатар, бір мандатты сайлау округтері жойылды - олардың пікірінше, депутаттар партиялық тізім және Қазақстан халқы Ассамблеясы бойынша сайланды. 2007 жылғы 20 маусымда Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев Парламент Мәжілісінің үшінші сайланымы мерзімінен бұрын таратылып, кезектен тыс сайлау тағайындау жайлы Жарлыққа қол қойды.

Парламент сайлауына жеті саяси партия қатысты: «Нұр Отан» халықтық-демократиялық партиясы, Жалпыұлттық социал-демократиялық партия, Қазақстанның «Ақжол» демократиялық партиясы, «Ауыл» Қазақстандық социал-демократиялық партия, Қазақстан Коммунистік халық партиясы, Қазақстан патриоттары партиясы және «Руханият» партиясы. Сайлау қорытындысы бойынша, партиялық тізімге сәйкес, Қазақстан Орталық сайлау комиссиясының мәліметі бойынша, сайлаушылардың 64,56 % келе тұра, Мәжіліске 88,05 % дауысын жинаған президентті қолдайтын «Нұр Отан» партиясының өкілдері ғана өтті.

Кандидаттарды ұсыну және тіркеу
-------------------------------

Дереккөздер
-----------

1. ↑  *Kaztoday* Парламент Конституцияға өзгерістер мен толықтырулар енгізу жобасын бірінші оқылымда мақұлдады  (орыс.). Басты дереккөзінен мұрағатталған 1 желтоқсан 2007.(қолжетпейтін сілтеме) Тексерілді, 28 қазан 2008.
2. ↑  *News.ru* Қазақстан парламентіне тек Назарбаевтың партиясы ғана кірді  (орыс.). Басты дереккөзінен мұрағатталған 15 қаңтар 2014.(қолжетпейтін сілтеме) Тексерілді, 28 қазан 2008.
**Ильяс Юсуф** (Юсупжанов Ильяс Халмуратович, 2002 жылғы 20 желтоқсанда Алматыда туған) — Қазақстандық жас жазушы, ақын, Ұлттық ЮНЕСКО клубтарының федерациясы мүшесі. Қазақстандағы ең жас қаламгер деген атақпен жергілікті Гиннес рекордтар кітабына енген. 18 жасында 4 түрлі кітабы жарық көрген.

Өмірбаяны
---------

Ильяс 2002 жылғы 20 желтоқсанда Алматы қаласында дүниеге келген. 2008 жыл мен 2015 жыл аралығы Алматыдағы №111 гимназияда, 2015 мен 2020 жылдары Алматы «Білім-Инновация» ер балалар лицей-интернатында оқып, тәмамдаған. 2020 жылдан бері Сүлейман Демирел атындағы университеттің құқық пен әлеуметтану ғылымдары факультетінде халықаралық қатынастар мамандығын оқып жатыр.

Шығармашылығы
-------------

2020 жылы «Мен білетін өмір» (орыс. *«Жизнь моими глазами»*) атты психология және мотивация жанрындағы алғашқы туындысы жарық көрді. Аталмыш кітабы авторға бірден үш түрлі рекорд әкелді: психология мен мотивация жанрында жазатын ең жас қаламгер, элегия мен арнау жазатын ең жас ақын және шынайы оқиғаға негізделген өлең жазатын ең жас ақын. 2021 жылы өзінің алғашқы өлеңдер жинағы («Түнгі симфония» (орыс. *«Ночная симфония»*)) мен «Періште ізі» (орыс. *«Тень ангела»*) деп аталатын үшінші кітабын жазып бітірді.

Мәслихатқа үміткерлігі
----------------------

Иляс Юсуф мәслихат депутаттығына ең жас үміткер боп 2023 жылғы сайлауға түсті. Ол Алматы қаласы №7 бірмандаттық аумақтық сайлау округінен үміткер боп тіркелген еді. Алайда сайлау комиссиясы «Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» ҚР Конституциялық заңының 104-бабы 6-1-тармағының 4-тармақшасына сәйкес, яғни декларация тапсыру барысында анықталған мәліметтегі қатеге қатысты Ильясты үміткерлер қатарынан алып тастады. Автор өзінің жарық көрген кітаптарын мүлік болып есептелмейтін интеллектуал меншік екенін алға тартып, декларацияға тапсырмағанын айтады.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Алматы қаласы мәслихаты депутаттарын сайлауға қатысты № 7, 8, 9 бірмандаттық аумақтық сайлау округтері бойынша округтік сайлау комиссияларының хабарламасы (қазақша). — 2023.
2. ↑  Мәдениет және спорт министрі Қазақстанның ең жас жазушысымен кездесті ( қазақша ). — 2021.
3. ↑  Пресс-анонс ( қазақша ). — 2023.
4. ↑  Алматы қаласы мәслихаты депутаттарын сайлауға қатысты бірмандаттық аумақтық сайлау округтері бойынша округтік сайлау комиссияларының хабарламасы ( қазақша ). — 2023.
5. ↑  Писателя Юсупжанова сняли с выборов из-за того, что он не указал в декларации написанные им книги ( орысша ). — 2023.
**Кармен Электра** ағылш. *Carmen Electra*; шын аты Тара Ли Патрик (ағыл. Tara Leigh Patrick); 20 сәуір 1972 жыл, Шэронвилль, Огайо, АҚШ) – америка моделі, тележұлдыз, актриса, әнші және биші.

Өзінің мансап жолын 1990 жылы биші ретінде бастап, 1991 жылы ұзаққа созылмаған әншілік мансабын жалғастырады. Кармен бірқатар фильмдерге де түсіп үлгерген: «Отличный гамбургер» (1997), «Брачные игры земных обитателей» (1999), «Очень страшное кино» (2000), «Убойная парочка: Старски и Хатч» (2004) және «Оптом дешевле 2», т.б. Сондай-ақ қайырымдылық шаралардың белсенді қатысушысы болып табылады.

Дереккөздер
-----------

1. ↑   Carmen Electra Biography – Yahoo! Movies. Carmen Electra Biography: People.com.
**The Pretty Reckless** - Нью-Йорктағы актриса, әрі модель Тейлор Момсен басқаратын рок-тобы. Басында топтың атауы *The Reckless* деп аталған, бірақ авторлық құқық жағынан қиыншылықтар болғандықтан, *The Pretty Reckless* деген атқа ауыстырылған.

*Light Me Up* дебюттік альбом 2010 ж. 30 тамыз күні жарыққа шыққан. 2010 ж. 13 мамыр күні шыққан бірінші сингл "*Make Me Wanna Die*" UK Rock Chart бойынша бірінші орынға ие болған. Екінші альбом *Going to Hell* 2014 ж. 18 наурыз күні шыққан.

### Топ тарихы

Топ 2008 ж. қазан айында пайда болған. Алғашқы құрамына Джон Секоло, Мэтт Чиарелл және Ник Карбон кірген. 2009 ж. басында *The Pretty Reckless* бірнеше демо шығарған, және The Veronicas тобының концерттерінің басында ойнаған. 2009 ж. 4 маусымда Тейлор топтың құрамын өзгертті, себебі оның топтағы адамдардың музыкаға деген көзқарастары мүлдем басқаша болатын.

2010 ж. 30 тамызында топ Interscope Records лейболының контрактына қол қойып, дебюттік альбом шығарды. Топтың жаңа стилі "күтпеген, дауысы қатты, бірақ жеңіл мінезді" болу керек деп, Момсен интервьюдe жауап берген. Бұған Marilyn Manson, The Beatles, Oasis және Nirvana, ал Момсеннің өзіне Мэрилин Мэнсон, Курт Кобейн және Джоан Джетт әсер еткен.

2009 ж. 30 желтоқсанда топ "*Make Me Wanna Die*" өлеңін шығарды. Өлеңді бірнеше күн Interscope Records сайтында тегін алуға мүмкіндік болған. Бұл өлең UK Rock Chart чартында бірінші орынға 6 апта бойы ие болған.

Топтың алғаш EP 2010 ж. 22 маусымда шыққан. Сыңшылардың көбіне өлең ұнағанымен, Rolling Stone журналы олардың дауысын "жай, кәдімгі" деп атаған. EP кірген өлеңдер: "*Make Me Wanna Die*", "*My Medicine*", "*Going Down*".

2010 ж. 30 тамызда *Light Me Up* альбомы Ұлыбританияда, ал 31 тамызда басқа мемлекеттерде жарыққа шыққан.

Екінші сингл "*Miss Nothing*" композициясы болған.

### Дискографиясы

Тейлор Момсен
#### Студиялық альбомдар

*Чарттағы ең жақсы орындар*

| Жыл | Информация | IRL | UK Singles Chart | UK Rock Chart | ARIA Charts |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2010 | *Light Me Up* | 18 | 6 | 1 | 71 |
| 2014 | *Going to Hell* | — | — | — | — |

#### EP

* *The Pretty Reckless* (2010)
* *Hit Me Like A Man* (2012)

#### Сингл

| Жыл | Сингл | UK Singles Chart | UK ROCK Chart | ARIA Charts | Альбомы |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2010 | "Make Me Wanna Die" | 16 | 1 | 79 | *Light Me Up* |
| 2010 | "Miss Nothing" | 39 | — | — | *Light Me Up* |
| 2010 | "Just Tonight" | 163 | 4 | — | *Light Me Up* |
| 2012 | "Kill Me" | — | — | — | *Going to Hell* |
| 2013 | "Going to Hell" | — | — | — | *Going to Hell* |
| 2013 | "Heaven Knows" | — | — | — | *Going to Hell* |

### Құрамы

Бастапқыда:

* Тейлор Момсен
* Джон Секоло
* Мэтт Чиарелл
* Ник Карбон

Қазір:

* Тейлор Момсен
* Бен Филлипс
* Марк Деймон
* Джейми Перкинс

### Дереккөздер

1. ↑  The Pretty Reckless Network
2. ↑
3. ↑   Мұрағатталған 9 сәуірдің 2014 жылы.
4. ↑
5. ↑
**Карла Гуджино** - 1971 жылы 29 тамызда Флорида, Сарасота қаласында туған американдық актер. Ол өзінің көптген балаларға арналған, отбасылық, фантастикалық, комедиялық фильмдерімен әйгілі. Карлаға екі жас болғанда, оның ата-анасы ажырасып кеткен, ол тандау жасай алмай екі үйде тұрған. Өзінің әкесінде ағасымен бірге, және Калифонияда анасымен бірге. 15 жасында ол модель болады, бірақ өзінің кішкентай бойы үшін оны тастайды. Туыстарының кеңесі бойнша ол әртістік шеберлік сабақтарына барады. Ол «Отряд из Беверли-Хиллз» фильмінде түсті. 1993 жылы ол «Жизнь этого парня» фильмінде басты рөлдердің бірін алады, онымен біргі сол фильмде Роберт Де Ниро және Леонардо Ди Каприо түседі.
**Дакота Майи Джонсон** (ағылш. *Dakota Mayi Johnson* ; 1989 жыл 4 қазан) – америкалық актриса әрі модель.

Ерте өмірі
----------

Дакота Джонсон актер Дон Джонсон мен Мелани Гриффит отбасысында, Остин, АҚШ, 4 қазан 1989 жылы туылды. Ол актриса Типпи Хедреннің немересі болып табылады. Ата-анасы ажырасқаннан кейін, Антонио Бандерас оның өгей әкесі болды.

Дакота Джонсон *«Aspen Community School»* мектебінде оқыды.

Модель бизнесіне тұңғыш рет 12 жасында қызығушылықты танытты. Осы кезде ол басқа да әйгілі адамдардың балаларымен бірге *Teen VOGUE* журналының фото түсіріліміне қатысты.

Мансабы
-------

1999 жылы ол кішігірім рөлмен «Ережесіз әйел» фильмінде сынапқа шақты. Осы жерде оның әпкесі *Стелла Бандерас* та ойнапты. Олар басты әйел кейіпкердің қаздарын ойнады. Олардың анасы – Мелани Гриффит осы басты рөлді ойнаса, Антонио Бандерас фильмнің режиссері болды.

2006 жылы ол Мисс «Алтын Глобус» атағына ие болды. Бұл мәртебе әйгілі адамдардың балаларына беріледі.

2006 жылы Дакота IMG Models-пен келісімшартқа қол қояды. 2009 жылы болса, Дакота модель ретінде Mango бірлестігінің джинс желісіне қатысады.

Орта мектепті бітіріп ол *William Morris Agency-*мен келісімшарт орнатып, актерлік мансабын бастайды. 2010 жылы түсірілген «Әлеуметтік желі» оның тұңғыш фильмі болды. Фильм Оскардың 8 номинациясына ие болды, осының ішінде үздік фильм.

2012 жылы Дакота Э.Л.Джеймстің «Сұрдың елу реңкі» бестселлерінің экрандауындағы Анастейша Стил рөліне ие болды.

Жеке өмірі
----------

Дакота актер Джордан Мастерсонмен кездесіп, 2014 жылы онымен айырылысады. Шамамен 2014 жылдың көктемінен бастап Дакота музыкант әрі модель Мэттью Хитпен кездеседі, бірақ 2015 жылдың қаңтар айында Дакота Мэтьюмен де айырылысады.

Фильмография
------------

| Жылы | Қазақша атауы | Шынайы атауы | Рөлі |
| --- | --- | --- | --- |
| 1999 | Ережесіз әйел | *Crazy in Alabama* | Сондра |
| 2010 | Әлеуметтік желі | *The Social Network* | Амелия Риттер |
| 2010 | Жылтырағанның бәрі | *All That Glitters* | Дианция |
| 2011 | Қорқынышты сұлу | *Beastly* | Слоан Хаген |
| 2012 | Эллен үшін | *For Ellen* | Кинди |
| 2012 | Ешкілер | *Goats* | Минни |
| 2012 | Джамп көшесі, 21 | *21 Jump Street* | Фьюгэзи |
| 2012 | Кішкене үйленген | *The Five-Year Engagement* | Одри |
| 2012—2013 | Бен мен Кейт | *Ben and Kate* | Кейт Фокс |
| 2013 | Кеңсе | *The Office* | Дакота |
| 2014 | Менің досым – гей | *Date and Switch* | Эм |
| 2014 | Жылдамдыққа аңсау | *Need for Speed* | Анита |
| 2015 | Сұрдың елу реңкі | *Fifty Shades of Grey* | Анастейша Стил |
| 2015 | Цимбелин | *Cymbeline* | Имоджен |
| 2015 | Хлоя мен Тео | *Chloe and Theo* | Хлоя |
| 2015 | Қара салмақ | *Black Mass* | Линдси Кир |
| 2015 | Үлкен шалп | *A bigger splash* | Пенелопа |
| 2016 | Қалай жалғыз болу керек | *How to Be Single* | Элис |
| 2016 | Елу реңге қараңғылау | *Fifty Shades Darker* | Анастейша Стил |
| 2017 | Бостандықтың елу реңі | *Fifty Shades of Freed* | Анастейша Грей |
**И́рвин А́ллен Ги́нзберг** (ағыл. Irwin Allen Ginsberg; 3 тамыз 1926 жыл, Ньюарк, АҚШ) — ХХ ғасырдың екінші жартысындағы америкалық ақын, битниктік әдебиеттің Д. Керуак және У. Берроузбен бірге негізін қалаушы бит-ұрпақтың негізгі өкілі. «Зар» (1956) танымал поэманың авторы. «Джанки» романы үшін  Уильям С. Берроузбен бірге жұмыс жасаған.

Биография
---------

Ирвин Аллен Гинзберг 3 маусым 1926 жылы Ньюарк ( Нью-Джерси, АҚШ) Львов тегәнен шыққан Луис Гинзберг еуропалық ақынның және АҚШ коммунистік партиясының белсенді қатысушысы және мектеп мұғалімінің отбасында дүниеге келген. Негізінен еңбек етушілерге көмек көрсету үшін сол анасының ықпалымен ол экономиканы үйрене бастады. 

Гинзберг, ұялшақ және мәселелі жасөспірім балалық шағын Патерсонда, Нью-Джерси штатында өткізді. Жоғарғы сыныптарда ол Уолт Уитмен атты ақынның поэзиясымен танысты, бірақ пожзияға деген қызығушылығына қарамастан, әкесінің ықпалымен өзін заң ғылымы аясындағы мансабына дайындай бастады. 

  

Аллен Гинзберг көгілдір болды және сондықтан 30 жылдан астам уақытын Питер Орловскимен некеде болды.

Библиография
------------

* *Howl and Other Poems* (1956)
* *Kaddish and Other Poems* (1961)
* *Indian Journals* (1970)
* *Indian Journals* (1970)

Дереккөздер
-----------
**Боранқұл ауылдық әкімдігі** – Маңғыстау облысы Бейнеу ауданындағы әкімшілік бірлік. 2017 жылға дейін *Боранқұл ауылдық округі* деп аталған.

Әкімшілік құрамы
----------------

Құрамындағы жалғыз елді мекен әрі әкімшілік орталығы — Боранқұл ауылы.

Халқы
-----

2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 6310 адамды құрады.

Боранқұл ауылдық округі бойынша 2016 жылы 197 сәби дүниеге келіп, тұрғындар саны 7335 жетті. 40 жас отау шаңырақ көтеріп, отбасы саны 1280-ді құрады. Мектеп жасындағы балалар саны - 1824, мектепке дейінгі балалар саны - 1038, балбақшадағы бала саны - 301, зейнеткерлер саны - 424, оның ішінде 1-еуі Ұлы Отан соғысы ардагері, оған теңестірілгендері - 2, ауған соғысының ардагерлері - 4, тылда еңбек еткендері - 10, мүгедектер саны 142 адам.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 жыл. ISBN 5-89800-123-9, Х том
2. ↑  Бейнеу ауданының әкімшілік-аумақтық құрылысының кейбір мәселелері туралы
3. ↑  2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том
4. ↑  Боранқұл селолық округі əкімінің есебі(қолжетпейтін сілтеме)


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| Маңғыстау облысы Бейнеу ауданы ауылдық округтері |
| --- |
|  |
| 

 Ақжігіт •
 Бейнеу •
 Боранқұл •
 Есет •
 Сам •
 Сарға •
 Сыңғырлау •
 Тәжен •
 Төлеп •
 Тұрыш
 |

 |
Гельмут Коль
**Гельмут (Хелмут) Йозеф Михаэл Коль** (гер. Helmut Josef Michael Kohl; 3 сәуір 1930, Людвигсхафен-ам-Рейн, Веймар республикасы — 16 маусым 2017, Людвигсхафен-ам-Рейн, ГФР) —Германия мемлекетінің қайраткер жəне саясаткер. Германияның Федеральдық канцлері (1982—1998).
Хайделберг университетінен білім алған. Оның басшылығындағы Германия елі Еуропамен бірігіп Қырғиқабақ соғысын бəсендетуге маңызды рөл атқарды. Өйткені АҚШ пен Кеңес Одағының екеуара бəстесуінен туындаған екі полярлы əлемнің салқын қарым-қатынасы саналған Қырғиқабақ соғысының ең көп кері əсерін сезген өлкелер де осы Еуропа құрлығы еді. Коль Христиан-демократиялы одағының ұзақ жылдарғы төрағасы (1973—1998) болды. ГФР-ның канцлердік қызметін Отто фон Бисмаркден кейінгі ең ұзақ 16 жыл бойы атқарған екінші адам. Кезіндегі фашистік германияның құпия құрылымы - Штазиде жұмыстап тұрды деп басы саяси дауға іліккен саясаткер 87 жасында өз үйінде қарттық жайлап қайтыс болған. Алғашқы некедегі əйелі қайтыс болған соң екінші рет үйленген, екі баланың əкесі.
2018 жылдан бергі логотип
**Өзбекстан Футбол Қауымдастығы** (өзб. *O'zbekiston futbol assotsiatsiyasi / Ўзбекистон футбол ассоциацияси*) — Өзбекстан футболын бақылайтын, басқаратын ұйым. Штаб пәтері Ташкент қаласындағы Өзбекстан көшесі, 98А үйде орналасқан. Президенті — Ачилбай Раматов.

Тарихы
------

Өзбекстандағы футбол ұйымы алғаш рет 1946 жылы "Өзбек ССР-і Футбол Федерациясы" деген атаумен КСРО Футбол Федерациясының бөлімі ретінде құрылды. Тәуелсіздік алғаннан соң 1992 жылы Өзбекстан Футбол Федерациясы деген атпен қайта жаңартылды. 1994 жылы ФИФА мен АФК-ға мүше болды. Федерация УЕФА-ға мүше болуға мүмкіндігі бар болса да, белгісіз себептермен Азия құрлығын таңдады (УЕФА басшылығы КСРОдан бөлінген мемлекеттердің бәріне де Еуропалық ұйымға қабылдануға рұқсат берген болатын). 

2000-2018 жж логотипі
1994 жылы тиісті ұйымдарға қабылданған болса да құрама 1992 жылдан ресми жолдастық кездесулер өткізе бастады. 1997-2013 жылдар аралығында Орталық және Оңтүстік Азия Футбол Федерациясына мүше болды. 2014 жылы Иран, Тәжікстан, Қырғызстан, Түрікменстан, Ауғанстан, Өзбекстан құрамаларын біріктіретін жаңа ашылған субфедерация — Орталық Азия Футбол Федерациясының тізіміне енді.

Қауымдастыққа әрбір облыстың футбол федерациялары бағынады.

Құрамы
------

Қауымдастықты президент басқарады. Қазіргі президенті Ачилбай Раматов 2018 жылдың 25 қаңтарында тағайындалды. Вице-перзидентері — Шоакрам Исроилов, Пулат Бободжонов.

Қауымдастықтың басқа да мүшелері: Рустам Курбонов, Бобур Шодиев, Мурод Алиев, Мансур Раджабов, Комил Ярашев және Наримон Джалолов.

Марапаттары
-----------

* ФИФА «Fair play» (адал ойын үшін) жүлдесі: 2013

Жетекшілері
-----------

| ЖЖ | Президент |
| --- | --- |
| 1992—1994 | Эльмар Аминов |
| 1995—2005 | Закир Алматов |
| 2006—2017 | Мираброр Усманов |
| 2017—2018 | Умид Ахмаджанов |
| 2018— | Ачилбай Раматов |

Сілтемелер
----------

* Ресми сайты Мұрағатталған 23 желтоқсанның 2010 жылы.
**Э́ван Рэ́йчел Вуд** (ағ. Evan Rachel Wood, 1987 жылдың 7 қыркүйегінде туды ) — американдық актриса және әнші, «Эмми» и «Алтын глобус» жүлделерінің номинанты.

Өмір баяы
---------

Эван Рэйчел Вуд 1987 жылдың 7 қыркүйегінде Солтүстік Каролина штатындығы Роли қаласында дүниеге келді. Ол АҚШ-тағы еврей актёрлардың отбасында туды (неміс және француз тұяғынан). Анасы Сара Линн Мур — актриса және режиссёр, әкесі — актёр, режиссёр, сценарист, театр директоры және әнші. Бауыры Эван да актёр.

Жеке өмірі
----------

2006 жылдың желтоқсанынан 2008 жылдың қазанына дейін шок-рокер Мэрилином Мэнсоном кездесті. 2009 жылдың желтоқсанында Мэнсон Вудпен қарым-қатынасын түзеп алды. Ал 2010 жылдың қаңтарыда ол оған үйленуге ұсыныс білдіріп, олар үйленуді шешіп, атастырылды. 2010 жылдың тамызында атастырылу бұзылды.
2012 жылдың 30 қазаныда Эван Рэйчел Джейми Белла атты актерға тұрмысқа шықты. 2013 жылдың мамырынды ұлды болды. 2014 жылы олар айырылысты.

Фильмографиясы
--------------

* 1995-1996 - Шериф из преисподней (сериал)
* 1995 - Отец для Чарли
* 1998 - Практическая магия
* 2000 - Прикосновение ангела
* 2001 - Хранительница секретов
* 2002 - Симона (фильм)
* 2003 - Тринадцать (фильм, 2003)
* 2003 - Последний рейд
* 2005 - Дьявол во плоти (фильм, 2005)
* 2005 - Это случилось в долине
* 2006 - На острой грани
* 2007 - Король Калифорнии (фильм)
* 2007 - Через Вселенную (фильм)
* 2008 - Рестлер (фильм)
* 2008 - Вся жизнь перед глазами
* 2009-2010 - Настоящая кровь
* 2009 - Будь что будет
* 2010 - Заговорщица
* 2011 - Милдред Пирс (мини-сериал)
* 2011 - Мартовские иды (фильм)
* 2013 - Опасная иллюзия
* 2014 - Босиком по городу (фильм)
* 2015 - Западный мир (телесериал)

Дереккөздер
-----------
**Теймураз Гелаевич Баблуани** (1948 жылы 29 наурызда Грузияда дүниеге келген) – грузин сценаришісі, кинорежиссер, актер және композитор. 

Теймураз Баблуани 1979 жылы *Ш. Руставели атындағы Тбилиси театр институтының* режиссерлік факультетін бітіреді. «Грузияфильмнің» «Адам и Ева» студиясында көркемдік жетекші және режиссерлік қызмет атқарады. Теймураз Баблуанидің ұлы – Гела. Ол жас режиссер, өзінің екі фильмін де Францияда түсірген. Теймураз 1982 жылы «Брат», 1992 жылы «Солнце неспящих», 2006 жылы «Наследство» фильмдерінің сценариін жазады. Сонымен қатар көптеген актерлік және режиссерлік жұмыстары да бар.

Дереккөздер
-----------

1. ↑
Нерви Пьер Луиджи
-----------------

Нерви Пьер Луиджи (Nervi, Pier Luigi) (21 маусым 1891 жыл, Сондрио, Италия — 9 қаңтар 1979 жыл, Рим), итальяндық инженер және құрылыс жұмыстарының мердігері. Бетонға бірыңғай жеңілдік пен беріктік беретін болат торының бірыңғай бөлінуімен бекітілетін, қою бетоннан алынған армоцементті ойлап тапқаны үшін дүниежүзіне танымал болды. Нервидің алғашқы маңызды жобаларының біріне Италиядағы ұшақтұрақтардың (1935-41) бір тобы жатады, ол өте үлкен ұшу жолы бар бетон жиынтығы. Ғимараттарды жобалаудан басқа, қалыңдығы небәрі 0,5 дюйм болатын армоцементті қабаты бар, желкенді қайықтар құрылысында табысқа жетті. Армоцемент оның Туринде (1949—50) жобаланған көрме кешенінде аса маңызды болған. Бұл алдын ала дайындалған гофрленген цилиндр аркасы болды, биіктігі 93 м. М.БРЕЙЕРМЕН бірге (1950) ЮНЕСКО-ның Париждегі штаб-пәтерінің жобасын әзірлеген, алғашқы италяндық зәулім ғимаратты, Миландағы (1955—59) Пирелли-Билдингті жобалауға атсалысқан. Эстетика мәселелері ол үшін бірінші кезекте болмаса да, оның жұмыстарының көпшілігі керемет айқын қуатымен ерекшеленеді.
*Басқа мағыналар үшін Ахметов деген бетті қараңыз.*
**Ахметов Ержан**  (1879, Шығыс Қазақстан облысы Тарбағатай ауданы Шілікті ауылы — 1967, сонда) — ақын, жыршы. Атақты ақын, әнші Әсет Найманбайұлынан көп тәлім алып, өз жанынан өлең, ән шығарған, Айтыстарға қатысқан. 1920 — 1956 жылы Қытайдың Тарбағатай өңірінде болып, туған жеріне оралған соң жыршылық өнерін жалғастырып, ел аузындағы жыр, дастандар мен қиссаларды, аңыз, әңгімелерді жинаумен айналысты, Әсет, Жанұзақ ақындардың шығармаларын насихаттады. Өзінің тақпақ сөздері мен қысқа өлең-жырларына қоса "Мырзаш батыр" атты елінің бостандығы үшін күрескен қаһарман туралы көлемді дастан жазды. Бұл дастан Шығыс Қазақстан өңіріне кеңінен тараған. 
 Ақын Әзмұхамбет Терлікбаевпен Айтысы "Айтыс" жинағының 3-томында (1966) жарияланған. А. батырлар жыры мен ақындар Айтысын жинап қазіргі ұрпаққа жеткізуде көп еңбек сіңірді. Ол жырлаған "Арқалық батыр", "Бердіқожа батыр", "Қабанбай батыр", "Бозжігіт", "Бақтияр" және т.б. көптеген көлемді жырлар мен дастандар, Әсет пен Ырысжанның Айтысы көптеген жинақтарға еніп, ғылым зерттеулерде пайдаланылды. "Арқалық батыр" жырының нұсқасын 1958 жылы Қазақстан Ғылым Академиясының Тіл және әдебиет институтынының экспедициясы Ахметов Ержан жазып алып, жырдың неғұрлым көркем де толық нұсқасы ретінде "Батырлар жырының" 2-томында (1961) және "Ақсауыт" кітабының 2-томында (1977) жарияланды. Ахметов Ержан тапсырған ауыз әдебиетінің үлгілері Қазақстан Ғылым министірлігі —Ғылым Академиясының Әдебиет және өнер институтынының қолжазба және текстология орталығында сақтаулы. .

Дереккөздер
-----------

1. ↑  "Қазақ әдебиеті. Энциклопедиялық анықтамалық. — Алматы: «Аруна Ltd.» ЖШС, 2010 жыл.ISBN 9965-26-096-6
2. ↑  «Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, I том

 *Бұл мақала — қазақ әдебиеті туралы бастама мақала. Оны толықтырып, дамыту арқылы, Уикипедияға көмектесе аласыз.*
**Крис Джерико** (ағыл. Chris Jericho; шын аты Кристофер Кит Ирвайн ағыл. (Christopher Keith Irvine)  ) — америкалық және канадалық актер, жазушы, радиожүргізуші, рок-музыкант және кәсіби рестлер. Ол сонымен қатар WWE тарихындағы сөссіз ең алғашқы чемпион адам болып табылады, жәене бұдан өзге ол интерконтиненталды 9 мәрте чемпион болып есептеледі.

#### Альянс с Крисом Бенуа; различные фьюды(2000—2001)

Джерико фанаттарының алдынад поза жасап тұрған сәті
Крис Джерико және Биг Шоу  WWE чемпиондарының командалық титулдарымен бірге.
Джерико фирмалық позада
Walls of Jericho Батисте
Крис Codebreaker өткізіп жатқаны
Энзигири  Ренди Ортонда
* 
* **Сүйікті қабылдаулары**
	+ *Armbar*
	+ *Backbreaker submission*
	+ *Backhand chop*
	+ *Baseball slide*
	+ *Ручной топор в прыжке с угла*
	+ *Европейский апперкот в прыжке с угла*
	+ *Double underhook transitioned into either a backbreakeror a powerbomb*
	+ *Flying forearm smash*
	+ *Flashback* (Sleeper slam)
	+ *Jericho Spike* (Hurricanrana)
	+ *Различные виды пинков*
	+ *Missile drop*
	+ *Spinning wheel*
	+ *Enzuigiri*
	+ *Springboard drop to an opponent on the ring apron*
	+ *Различные пауэрбомбы*
	+ *Различные виды суплекса:*
		- *Живот к спине*
		- *Северное Сияние*
		- *Супер*
		- *Тигриный*
		- *Вертикальный*
	+ *Однорукий бульдог*
	+ *Удержание противника надавливанием ногой на грудь*
	+ *Running back elbow*
	+ *Running senton*
	+ *Springboard plancha*
	+ *Tilt-a-whirl backbreaker*

Джерико Чемпиона

Дереккөздер
-----------
**Роберт «Боб» Гибсон** (ағыл. Robert «Bob» Gibson, 9 қараша 1935 жылы дүниеге келген) — америкалық кәсіби бейсболшы, «Сент-Луис Кардиналс» командасы үшін Бас лигада 17 маусымда өнер көрсетті. Өз мансап жолында ол 251 рет жеңіске жетті, 3117 страйкаут жасады, ал оның өткізіп жіберу көрсеткіші 2,91 көрсетті. Гибсон 9 рет барлық жұлдызды бейсболшылардың матчына қатысты, екі рет Әлемдік сериялардың бағалы ойыншысы атанды, екі рет Ұлттық Лиганың Сая Янга марапатына йе болды, ал 1968 жылы Ұлттық Лиганың бағалы ойыншыс атанды. Өз жетістіктерінің арқасында 1981 жылы Гибсон Даңқты Бейсболшылар залына қосылды, ал 1999 жылы ХБЛ жүзжылдығы комнадасына қосылды. 

Гибсон Омахада, Небраска штатында дүниеге келген. Балалық шағында бейсболмен және баскетболмен айналысқан, Басында Гибсон баскетбол клубы «Гарл Глобтроттерспен» және «Сент-Луис Кардиналс» ұйымымен бірдей келісімшарт жасасты, бірақ кейіннен негізінен бейсболға көңілін көп бөлді. 1961 жылдың шілдесінде клубтың бастапқы питчері болды және 1962 жылы барлық жұлдызды бейсболшылардың бірінші матчында ойнады.

Дереккөздер
-----------
**Джоан Кьюсак** (ағылш. *Joan Cusack*, 11 қазан 1962, Нью-Йорк) — америкалық актриса, 1997 жылы «Оскар» жүлдесінің номинанты атанған.

Балалық шағы
------------

Джоан Нью-Йоркте туып, Эванстон қаласында өскен. Оның әкесі, Ричард Кьюсак, ағалары Джон және Билл, апайлары Энн мен Сьюзи де актерлік карьераны тандаған. Ал анасы Нэнси, мектепте математика пәні мұғалімі болған. Кьюсак Мадисондағы Винконсин университетінде білім алған. «The Story Theatre» театрында өнерді оқыған.

Мансап
------

«Мой телохранитель» және «Разменная монета» фильмдерінде сынға түсіп, 1983 жылы «Класс», кейін «Шестнадцать свечей» фильмінде түсті. «Игрушки», «Девять месяцев», «Деловая девушка» фильмдеріндегі рөлі үшін «Оскар» сыйлығын иеленеді. «Семейные ценности Аддамсов», «Телевизионные новости», «Замужем за мафией», «Дорога на Арлингтон», «Сбежавшая невеста» және «Школа рока» фильмдерінде де көрінеді. «Вход и выход» фильміндегі рөлдері үшін American Comedy Award, «Спутник» және «Выбор критиков», «Алтын глобус», «Оскар» жүлделерінің номинанты атанған. 2011 жылдан Кьюсак «Бесстыдники» сериалында түседі. Осы фильмдегі рөлі үшін, «Эмми» сыйлығына төрт рет номинант атанады.

Жеке өмірі
----------

Кьюсак 1993 жылы Ричард Беркқа күйеуге шығып, олардың Дилан және Майлс атты ұлдары дүниге келді.

Сыртқы сілтемелер
-----------------

* Джоан Кьюсак
Дантенің Флоренциядағы мүсіні
**Данте Алигьери** (итал. *Dante Alighieri*), толық аты *Дуранте дельи Алигьери*(1265 - 1321 ж.ж.) - Ренессанс дәуіріндегі аса ықпалды итальян ақыны. Итальян әдеби тілін қалыптастырушысы, өлеңмен жазылған *"Құдіретті комедия"* шығармасының авторы.

Дантенің ұлы шығармаларына тәнті болған халқы, ұрпағы кейіннен оны (XVI ғ.) *"Тәңірі комедиясы"* деп атаған. *"Құдіретті комедия"* (1307 - 1321) кейіннен өлемге әйгілі шығарма болды.

Данте бұл шығармасында орта ғасырға тән сюжетті алып, өзінің қуатты көркемдік қиялымен оқырманды тамұқтан, күнәдан тазаруына жол ашады және ұжмақтан өткізеді. Дантенің кейбір аңғал замандастары ол *"о дүниеде болып келген-мыс"* - деп ұққан.

Дантенің *"Құдіретті комедия"* шығармасы *"Тамұқ", "Күнәдан тазару", "Жұмақ"* деп аталатын үш бөлімнен тұрады.

Тамұққа, терең жер астына, күнәһар адамзат өкілдері, кісі өлтіргендер, өзіне қол салғандар түседі де, мәңгілік рухани және дене азабын тартады. Күнәдан тазару жолына түскенде тауға шығып, күнәдан тазарған соң, жұмаққа кіреді. Күнәдан тазарып, жұмаққа барғанша көп азапты жолдардан өтеді.

Ал жұмаққа кіргендер өмірін мәңгі-бақи рақатта өткізеді.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Биекенов К. Садырова М. Әлеуметтанудың түсіндірме сөздігі. — Алматы: Сөздік-Словарь, 2007. — 344 бет. ISBN 9965-822-10-7
**Ғарыш кемесі** – адамның ғарышта ұшуына арналған ғарыштық аппарат. Оның негізгі ерекшелігі – ғарышкердің өмірін сақтауға арналған тұмшаланған кабинасының болуы. Геоцентрлік орбитамен ұшуға арналған ғарыш кемесі Жер төңірегіндегі ғарыш кемесі деп, ал басқа аспан денесіне ұшуға арналған ғарыш кемесі планетааралық (экспедициялық) ғарыш кемесі деп аталады. Бұрынғы КСРО-да бір рет пайдаланылатын (ұшырылатын) «Восток», «Восход», «Союз», т.б. ғарыш кемелері, ал АҚШ-та бір рет пайдаланылатын «Меркурий», «Джемини», сондай-ақ экспедициялық «Аполло» сияқты ғарыш кемелері және көп рет пайдаланылатын «Спейс шаттл» ғарыш кемесі жасалып, ұшырылды. Ұшқышпен басқарылатын ғарыш кемесі бірнеше бөліктен тұрады және ол қозғалтқыш қондырғылармен, сондай-ақ ғарышкер өмірін сақтайтын, қозғалысты басқару, энергиямен қоректендіру, байланыс жүйелерімен, т.б. жабдықталады.
Ғарыштық аппарат – белгілі бір мақсатты орындау үшін ғарышқа ұшырылған әр түрлі техникалық құрылғылардың жалпы аты. Кейде ғарыштық аппарат терминінің орнына «Ғарыштық ұшу аппараты» термині де қолданылады. Ғарыштық аппаратты ғарышқа ұшыруға қажетті жылдамдыққа жеткізу ракета тасығыш (ғарыштық ракета) арқылы атқарылады. Ғарыштық аппарат Жер төңірегіндегі ғарыштық аппарат (Жердің гравитациялық әсері аймағынан шықпай, геоцентрлік орбитамен айналатын) және планетааралық ғарыштық аппарат, автоматтық ғарыштық аппарат (Жердің, Айдың, Марстың, Шолпанның, Күннің жасанды серіктері), ұшқышпен басқарылатын ғарыштық кемелер, ішінде адам тұрып, жұмыс істеуге арналған орбиталық стансалар, планетааралық ғарыштық кемелер, т.б. болып ажыратылады. Ұшқышпен басқарылатын ғарыштық аппаратқа жүктерді жеткізу үшін автоматты көліктік ғарыштық аппараттар (мысалы, «Прогресс», «Спейс шаттл») пайдаланылады. Ғарыштық кеңістіктегі ерекше факторлардың (вакуум, метеор бөлшектер, радиация, салмақсыздық) әсерлері кезінде ұзақ уақыт бойынша өздігінше жұмыс істеуді қамтамасыз ету үшін ғарыштық аппаратта жылу режимін реттеу, борттық аппаратураны энергиямен қоректендіру (мысалы, Күн батареясы, т.б.), Жермен радиобайланыс, т.б. жүйелер болады. Экипажы бар ғарыштық аппараттың герметикалық кабинасында адам өмірін сақтау және оның жұмыс істеуі үшін қажетті жағдайлар (температура, ылғалдылық, ауа қысымы, т.б.) жасалған. Ғарыштық аппаратты Жер бетіне (не басқа планетаға) қондыру екі тәсілмен: тежегіш ракета көмегімен (атмосферасы жоқ аспан денелеріне) немесе аэродинамикалық тежеу арқылы (Жерге, Шолпанға қондыру кезінде) атқарылады. Дүние жүзіндегі тұңғыш ғарыштық аппарат – Жердің жасанды серігі 1957 ж. төртінші қазанда, ал ұшқышпен басқарылатын тұңғыш ғарыштық аппарат – «Восток» кемесі 1961 ж. он екінші сәуірде Байқоңыр ғарыш айлағынан ұшырылған.
Авачинская сопка жанартаудағы фумароласы
Авачинская сопка жанартаудағы ең үлкен фумароласы
Фумароланың күкірттің қордалары
**Фумарола** (итал. fumarola — бықсу, түтіндену) — жанартаудан шығатын ыстық газдар мен су буы. Фумарола жанартау әрекетінің әр түрлі сатыларында оның төбесі мен беткейлеріндегі түтік тәрізді қуыстардан, жарықшақтардан, лава көлінен, кратерлерден, олардың түбі мен қабырғаларынан, суынып үлгермеген лавалық және пирокластикалық тасқындардан, жабындардан бөлінеді. Бөлінген қоспаның 60 — 90%-ы су буы, қалғаны H2S, SO2, CO, CO2, HCl, HF, NH4Cl, NH3, H2BO3, т.б. газдар. Фумарола бөліну орындарына, химиялық құрамына, температурасына, т.б. қарай бірнеше топқа бөлінеді. Мысалы, температураға байланысты құрғақ, қышқыл, сілтілі Фумаролалар делінеді. Құрғақ Фумарола 500°С-та бөлініп, құрамында су буы жоқ, хлорлы қосылыстары (NaCl, KCl, FeCl3, т.б.) мол болады. Қышқыл Фумароланың температурасы 300 — 400°С, онда су буы, хлорлы сутек және күкіртті ангидрид болады. Сілтілі Фумарола 180°С шамасындағы орташа темп-рамен сипатталады және хлорлы аммонийден (ыдырағанда аммиак бөлінеді) тұрады. Температуралары 100 — 180°С аралығындағы газды бөлінімдер сольфатара (итал. solfatara — күкіртті түтін) деп аталады. 100°С-тан төмен газ қоспалары мофета (итал. mofeta — сасық иісті бөлінім) деп аталады, олар көміртек мен су буынан тұрады. Фумарола өнімдерін бор қышқылын, бура, аммиак тұздарын алуда және ыстық су буын электр энергиясын өндіруде пайдаланады.

Сілтемелер
----------

"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том
Адреналин
Норадреналин
Дофамин
**Катехоламиндер** — адам мен жануарлар организміндегі физиологиялық, биология-химиялық процестерге қатысатын пирокатехин туындысы. Табиғи катехоламиндерге адреналин, норадреналин және дофамин жатады. Катехоламиндер қанда, түрлі органдарда, тканьдерде және несеп құрамында болады. Кейбір аурудан қан мен нсепте катехоламиндер мөлшері артады. Катехоламиндер зат алмасу процесінде түрлі өзгерістерге ұшырайды, физиологиялық және биохимиялық қасиеттері өзгереді.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ Совет энциклопедиясы: Алматы, 1974. 5 том.
**Хуан Роман Рикельме** ( исп. *Juan Román Riquelme**Хуан Роман Рикельме*; 24 маусым 1978 жыл, Буэнос-Айрес, Аргентина) — аргентиналық футболшы, Бока Хуниорспен Либертадорес кубогының жеңімпазы (2000, 2001, 2007). 2001 жылы Оңтүстік Американың үздік футболшысы атанды. Аргентина құрамасында 50-ден астам ойын өткізген. Аргентина құрамасы сапында 2008 жылғы Олимпиада чемпионы атанған.

Карьерасы
---------

Рикельме "Аргентинос Хуниорс" түлегі, бірақ ол бұл клубтың негізгі командасы сапында бірде-бір матч өткізген жоқ. 18 жасында ол "Бока Хуниорсқа" ауысты, бірден осы клубтың негізгі ойыншысына айналды. Клуб сапында үш рет Аргентина чемпионатын және екі рет Либертадорес кубогын жеңіп алды.

1999 жылы Америка кубогына қатысты.

2002 жылы ол "Барселонаға" өтті, бірақ сол кезде клубта жаттықтырушылар мен президенттер жиі ауысып отырды, дегенмен Роман негізгі құрамға ілікті. Бірақ Роналдиньоның клубқа келуімен бапкер Франк Райкаард әлем чемпионына көбірек сенім артты. Рикельме сосын "Вильярреал" клубына барды. 2000 жылдардың ортасында "Вильярреал" Еуропаның үздік клубтарының біріне айналды. 

2005 жылы Конфедерациялар кубогына қатысты.

2004/05 жылғы маусымда "Вильярреал" Испания чемпионатында үшінші орын алды, ал келесі маусымда Чемпиондар лигасының жартылай финалына шықты. Лондондық «Арсеналмен» қарымта кездесудің соңында Рикельме пенальти соға алмады да, клуб финалға шыға алмай қалды.

2006 жылдың жазында Германияда өткен әлем чемпионатында Рикельме Аргентина құрамасының көшбасшысы болды. Аргентина құрамасы топтық кезеңнен кейін турнирдің басты фавориттерінің бірі саналды. Әсіресе, «Альбиселесте» 6:0 есебімен жеңіске жеткен Сербия және Черногория құрамаларына қарсы ойында Рикельме үздік ойыншы болды. Алайда ширек финалда аргентиналықтар тартысты күресте (тағы да пенальти сериясында) турнир қожайындары – Германия құрамасынан жеңіліп қалды.

2007 жылы Америка кубогына қатысты.

2007 жылы азырақ уақыт туған клубы "Бока Хуниорсқа" жалға беріліп, 2008 жылы толық ауысты. 

2014 жылы "Архентинос Хуниорс" клубына ауысып, бір жылдан соң футболмен қоштасты.

Жетістіктері
------------

* Аргентина чемпионы **(4)**: Апертура 1998, Клаусура 1999, Апертура 2000, Апертура 2011
* Либертадорес кубогының иегері **(3)**: 2000, 2001, 2007
* Құрлықаралық кубоктың жеңімпазы: 2000
* Оңтүстік Америка Рекопасының жеңімпазы: 2008 ж
* Интертото кубогының жеңімпазы: 2004
* Жастар арасындағы әлем чемпионы (U20): 1997 ж
* Олимпиада чемпионы: 2008 ж

Дерекккөздер
------------

1. ↑

Сілтемелер
----------

* riquelme-web.com.ar
* juanromanriquelme.com.ar
* Аргентина чемпионатындағы статистика
**Браун Роберт** - (Brown, Robert) (1773 – 1858), ағылшын ботанигi, 1773 жылы 21 желтоқсанда Монтроузда (Шотландия) дүниеге келдi. Абердинск және Эдинбург университеттерiнде (1789 – 1795) медицинадан бiлiм алады. Бес жыл бойы Британ армиясында хирургтың ассистентi болып жұмыс iстедi. 1798 жылы Лондонда Корольдiк қоғамының президентi Дж.Бэнкспен танысып, кейiннен оның ұсынысы бойынша 1801 жылы Австралияға баратын экспедицияға қатысуға шақырылды. 1805 жылы 4000 астам түрлi өсiмдiктер коллекциясымен Англияға оралды. 1810 жылы Австралия флорасына арналған еңбегi жарық көрдi. Сол жылы Бэнкстың жеке кiтапханашысы болды. Ол қайтыс болғаннан кейiн 1820 жылы оның кiтапханасы және барлық коллекциялары мұра етуi бойынша Броунға өмiр бойы иеленуге берiлдi. 1827 жылы ол олардың бәрiн Британ музейiне тапсырып, оның ботаника бөлiмiнiң сақтаушысы болды. 1849 жылдан 1853 жылға дейiн Броун Линнеевск қоғамының президентi болды. 

Броунның негiзгi еңбектерi морфология мен өсiмдiктер систематикасына арналған. Ғалым алғаш рет тұқым шоғыры құрылымын жазып шықты, ашық тұқымды және жабық тұқымды өсiмдiктер арасындағы ерекшелiктi (1825ж.) орнатты, жоғарғы сортты өсiмдiктердегi жыныстық тозаңдану процесiн байқады. Бөлшектердiң табиғатын микроскоппен бақылап, тыныштықтағы суда олардың кез келген жаққа бейберекет қозғалыс жасайтынын (1827ж.) байқады. Сонымен қатар, кез-келген басқа бөлшектердiң де суспензиясы дәл сондай сипатта екенiн көрсеттi. Бұл құбылыс кейiннен броундық қозғалыс деген атқа ие болды. 1831 жылы Броун өсiмдiк клеткасының ядросын зерттеп жазды. 

Броун 1858 жылы 10 маусымда Лондонда қайтыс болды.

Дереккөздер
-----------

*
**Dinosaur Game** немесе **T-Rex Game**  — Google Chrome броузеріндегі ойын.

Интернетпен байланыс болмаған кезде, пайдаланушы шолғыштың басты бетінде 8 биттік Динозаврды көреді. Егер сіз бос орын, Enter немесе пернетақтадағы кез-келген көрсеткіні басып, тінтуірді бассаңыз немесе мобильді құрылғыны бассаңыз, онда динозавр бірден секіріп, кактустар мен птеродактилдер арасында далада жүгіре бастайды. Сондай-ақ, динозавр төмен көрсеткіні басқанда төмен қарай еңкейе алады. Ойынның өзі-шексіз жүгіруші, уақыт шегі жоқ. Ойын әр жүз ұпаймен тездетіледі.

Ойынды интернетке қосылған кезде де бастауға болады. Ол үшін мекен-жай жолына chrome://network-error/-106, chrome://dino/ немесе about:dino енгізу керек.

Геймплей
--------

Пайдаланушы желіден тыс кезде Google Chrome-дағы веб-параққа кіруге тырысқанда, бетте көрсетілген пиксельдегі тиранозавр рекстің суреті барКогда браузер пайдаланушыға интернетке қосылмағандығы туралы хабарлайды. Содан кейін space немесе жұмыс үстелінен басып немесе Android немесе iOS мобильді құрылғыларында динозаврды басып, ойынды қосуға болады. Сондай-ақ омнибокске енгізе отырып, ойынға кіруге болады.
Жалғыз T-Rex ойынында шөл даланың ақ-қара ландшафтында үздіксіз қозғалады, ал ойыншы секіре отырып немесе еңкейе отырып, кактусы және птеранодондар сияқты қарсы кездесулерден құтылуға тырысады. Ойын барысында пайдаланушы кедергімен немесе птерозаврмен соқтығысқанша, ойын жылдамдығы ұлғая түседі, бұл лезде ойынның аяқталуына әкелді.
450 ұпайға жеткенде жаңа кедергілер пайда болады-птеродактилдер, ал 2016 жылдың мамырынан бастап 700 ұпайға жеткеннен кейін түнгі режим қосылады. Содан кейін түс схемасы лйын барысында өзгереді. Ойын тираннозаврлардың бор-палеогендік қырылу кезінде жойылып кеткенге дейін қанша уақыт болғанына байланысты шамамен 17 миллион жылдық ойын уақытынан кейін максималды ұпай жинауға арналған.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  When Dinosaurs Roam in Chrome. *nytimes.com*. Тексерілді, 23 мамыр 2023.
2. ↑  Google Easter Eggs : 15+ Best Google Easter Eggs & Google Tricks 2017. *web.archive.org*. Тексерілді, 23 мамыр 2023.
3. ↑  About The Game. *chromedino.com*. Тексерілді, 23 мамыр 2023.
4. ↑  This is Chrome’s Newest Easter Egg. And It’s Awesome. *omgchrome.com*. Тексерілді, 23 мамыр 2023.
5. ↑  Google Chrome’s offline "dinosaur game" now has a day-night cycle. *htxt.co.za*. Тексерілді, 23 мамыр 2023.
6. ↑  As the Chrome dino runs, we caught up with the Googlers who built it. *blog.google*. Тексерілді, 23 мамыр 2023.
**Аммонал** - аммониттер тобына жататын қопарғыш зат. 

 1916 жылы 1 маусымда Британ әскері Соммадағы шайқаста қолданған. 18 тонна аммонал әйдік кратер қалдырған.

Тарихы
------

1915 жылы алғашқы рет 1-ші дүниежүзілік соғысында Британ армиясы арзан қопарғыш зат ретінде қолданған. Британ аммоналының құрамында: 65% аммиак селитрасы, 15% тротил, 17% алюминия и 3% ағаш көмір болған.

Қазіргі таңда өнеркәсіптік мақсаттарында динамит орнына қаолданады.

Құрамы
------

Құрамында аммоний селитрасы (80-90%), алюминий ұнтағы 5-10%), көмір, парафин т.б. қосылыстар (3-5%) бар.

КСРО-да Аммоналдың екі түрі шығарылатын:

1. Аммонал (ГОСТ 21984) - сүр түсті ұнтақ, аз сусымалды, суға төзімді, сақтағанды тұрақты. Құрамы: аммиак селитрасыЖВ - 80,5 %, тротил — 15 %, алюминий ұнтағы — 4,5 %. Оқтарды жасауға қолданатын.
2. Аммонал тасты №3 - сүр түсті ұнтақ. Ең күшті қопарғыш заттың бірі. Жоғары суға төзімділік, сақтағанда тұрақты, детонациялық мүмкіндігі өте жақсы. Құрамы: аммиак селитрасыЖВ - 72 %, тротил — 16 %, гексоген — 1,5 %, алюминий ұнтағы — 8 %.

Негізгі физика-химиялық қасиеттері және қопарғыш көрсеткіштері
--------------------------------------------------------------

Детонация жылдамдығы - 3500 - 4500 м/с  

Фугастығы - 480 - 550 сm³  

Уақтағыштығы - 13-16 мм  

Үйкеліске тұрақтылығының төменгі көрсеткіші - 5700 кгс/сm²-дан жоғары  

Тротил эквиваленті - 0,7

Қолдануы
--------

Кен ошақтарында және шахталарда қопарғыш жұмыстарын жүргізу үшін қолданылады.

ҰОС кезінде тротилдің жетіспегенінде аммоналмен снарядтарды оқтайтын.

Тасымалдауы, орауы және сақтауы
-------------------------------

* Патрондар түрінде шығарылады. Полиэтилен пакетке 10 данадан салынады. Пакеттер гофралынған қораптарға салынады.
* Жабық қойма орындарда сақталады.
* Тасымалдау кезінде атмосфералық жауын-шашыннан және тіке күн көзінен сақтау керек. Сақтау мерзімі - 12 ай.

Сыртқы сілтемелер
-----------------

* Мұрағатталған 9 қыркүйектің 2012 жылы.

Дереккөздер
-----------

* "Қазақстан": Ұлттық энциклопедия/Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы "Қазақ энциклопедиясы" Бас редакциясы, 1998
**Ароматерапия** - ауаға қош иіс беретін эфир майлары. Эфир майлары ағзаға түскен соң мүшелеріміздің қызметін жақсартады.
Ауаға хош иісті себумен ғана шектелмей, хош иісті зат салынған ваннаға шомылу, компресс жасау, теріге дәрі-дәрмек жағуды қамтиды. Осылайша күйзелістен арылтады әрі тәнді емдейді.

Ароматерапияның емдік қасиеті сонау ерте замандарда белгілі болған. Хош иісті заттардың атауы көптеген медициналық трактаттардың ішінде кездеседі. Оны Ежелгі Мысыр халқы көп қолданған. Ніл өлкесінде майдың қалай дайындалатындығы бейнеленген фрескалар, ал пирамидалардың ішінен хош иісті сақтауға арналған сауыттар табылған. Мысырлықтар кифтерді, гректер мегалиондарды ішетін дәрі ретінде тұтынған. Сонымен қатар, әтір, жақпа май ретінде де пайдаланған.

Дереккөздер
-----------

Сән үлгі журналы. - Алматы 2013 ж. - 96 бет
**Бөгенбай Қожекеұлы** (кейбір деректерде Бірқұртқаұлы) (1700, Қостанай облысы Жанкелдин ауданы Торғай өзені бойы — 1759, Жайыққа құятын Шаған өзені бойы) — батыр, қолбасы. Орта жүздегі кіші арғынның қараман атасынан.

Бөгенбай арғын-қыпшақ қолын, кейін Кіші жүз қазақтары мен ноғай әскерін басқарған. Маңғыстау аймағы, Жайықтың шығыс жағалауы, Ойыл,Жем, Сағыз өзендері бойы мен Түркістан, Шу, Жетісу, Аягөз өңіріндегі, т.б. шайқастарға қатысып, қазақ, ноғай, қарақалпақ халықтарын, Алатау қырғыздарын жоңғар-қалмақ шабуылынан қорғауда ерлігімен танылған. Архив құжаттарында Бөгенбайдың әлеуметтік-экономикалық мәселелерге де араласқаны туралы деректер келтіріледі. 1747 жылы 20 мамырда Шақшақ Жәнібек тархан мен Бөгенбай батыр Орынбор губернаторы И. Неплюевке Орта жүз жері арқылы Ресейдің тауарлы керуендері ешбір қақтығыссыз өтетіні жөнінде аманат хат жолдаған. 1748 жылы 20 маусымда Ор қамалында А. Тевкелев пен қазақтардан Жәнібек тархан, оның баласы Жауқашар, Бөгенбай батыр және тағы 6 адам арасында қазақ-орыс өзара қарым-қатынасы жөнінде құжат қабылданды. Бұл құжатта Бөгенбай батыр Жәнібек тарханның сенімді адамы әрі орынбасары ретінде "бригадир Тевкелевпен тең дәрежеде" болғаны көрсетіледі. Бөгенбай 1759 жылы жазда Маңғыстау аймағын түрікмен басқыншыларынан тазартып, жеңіске жеткен соғыста ауыр жараланып, сарбаздары найзаға салып әкеле жатқан жолында қаза табады.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  «Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 жыл, ISBN 5-89800-123-9, II том