*Басқа мағыналар үшін Беркли деген бетті қараңыз.*

Координаттар: 37°52′12″ с. е. 122°15′32″ б. б.﻿ / ﻿37.87000° с. е. 122.25889° б. б.﻿ / 37.87000; -122.25889 (G) (O) (Я)

**Калифорния университеті, Беркли** (ағылш. *The University of California, Berkeley*) — көпшілік зерттеу университеті, АҚШтың, Калифорния штаты Беркли қаласында орналасқан. Калифорния университетінің 10 кампусының ең көнесі. 2013 жылы «Ұлттық университеттер» рейтингісінде (*U.S. News & World Report* басылымы) 20-ы позицияны ұстады, сонымен қатар білім берру программалары бойынша елдегі ең үздіктер қатарына енеді. 2013 жылы *Times Higher Education* рейтингіснде Беркли Калифорния университеті әлем университеттері арасында 5 орынға тұрақтады.

Университет компьютер және IT технологиялар, экономика, физика салалары әлемге әйгілі. Беркли физикасы Екінші Дүниежүзілік соғыс кезінде және одан кейін сутегі бомбасын жасап шығуда, жалпы атом бомбасын жасауда басты рөл атқарды. Беркли ғалымдары циклотрон ойлап тауып, антипротонды зерттеді, лазерді жасап шығуда басты рөл ойнады, фотосинтез процессінің негізін түсіндіріп берді, көптеген химиялық элементтерді ашты, оларды айта кететін болсақ, сиборгий, плутоний, берклий, лоуренсий және калифорний. Дәл Беркли ең бірінші *BSD* ( және *BSD лицензиясын*) операциялық жүйесін алды.

Беркли өзінің тарихында студенттік активизмімен белгілі. Біршама белгілі акциялары: 1964 жылғы *Сөз бостандығы қозғалысы* — протест акциясы, университеттің саяси памфлеттерді таратушыларды кампустан қууға тапсырма берген кезден басталған және *Ұлттық парктегі бас көтеру* 1968 жылы, шетелдік студенттердің қарсылық акциясын өткізген кезде басталған, 1960 жылдары орын алған «хиппи» мәдениетімен тікелей байланысты. Алайда студенттік активизмдерге және бас бұзарлыққа қарамастан, Беркли кампусы көптеген жасыл бұрыштарымен және ғимараттарымен, оларлың жақсы сақталған архитектурасымен танымал.

Тарихы
------

Университеттің сақталған алғашқы ғимараттарының бірі, South Hall (1873)

Университет құрылымы
--------------------

### Ректорлары

Чарлз Франклин До кітапханасының солтүстік беткейі (ағыл.)қаз. *Мемориал Глейд* жақтан көрінісі
Ректордың лауазымы 1952 жылы бекітілген, Калифорния Университетін қайта жасақтау кезінде іске асты, сол уақыттан бері он ректор (және бір ректордың лауазымын атқарушы):

1. Кларк Керр (1952—1958)
2. Гленн Сиборг (1958—1961)
3. Эдвард Стронг (1961—1965)
4. Мартин Меерсон (1965, acting)
5. Роджер Гейнс (1965—1971)
6. Албюерт Бовкер (1971—1980)
7. Ира Майкл Хейман (1980—1990)
8. Чанг-Ли Тиен (1990—1997)
9. Роберт Бердал (1997—2004)
10. Роберт Биржено (2004—2013)
11. Николас Диркс (ағыл.)қаз. (2013 жылдан — осы уақытта.)

### Бөлімшелері

Хааса Бизнес Мектебі
130 факультетте 14 колледж және мектептер ұйымдастырылған. («Колледждер» студенттер және магистранттар үшін, ал «мектептер» аспирант, магистранттар үшін, жекелей алғанда Бизнес мектебінде):

* Хааса Бизнес Мектебі
* Колледж химии
* Педагогика мектебі
* Инженерлік колледжі
* Ішкі дизайн Колледжі
* Журналистики мектебі
* Боалт атындағы заң мектебі
* Ақпараттық технологиялар мектебі
* Әдебиет және ғылым Колледж
* Табиғи ресурстар Колледжі
* Оптометрия мектебі
* Денсаулық сақтау мектебі
* Голдман атындағы мемлекеттік саясат мектебі
* Қоғамдық қорғау мектебі

Сонымен қоса, университетте Лоуренс Ұлттық лабараториясы жұмыс істейді.

Астрономияда
------------

Университет құрметіне астероид Үлгі:Беркли 716 аталған, ол 1911 жылы ашылған.

Статистикасы
------------

2013 жылғы дерек бойынша:

* Абитуриенттердің саны: 50 312 адам, оның 25,6 % сы түскен.
* Студенттер саны: 35 899
	+ Бакалавр: 25 774
	+ Магистрлер және докторанттар: 10 125

Дереккөздер
-----------

1. 1 2  UC Berkeley Fall Enrollment Data  (ағыл.). *The Office of Planning & Analysis*.  University of California, Berkeley (12 May 2013). Тексерілді, 13 қаңтар 2014.
2. 1 2  Facts at a glance  (ағыл.).  University of California, Berkeley. Тексерілді, 13 қаңтар 2014.
3. ↑  Annual Endowment Report  (ағыл.). Басты дереккөзінен мұрағатталған 22 наурыз 2003.(қолжетпейтін сілтеме) Тексерілді, 8 қыркүйек 2011.
4. ↑  Fall 2013 Snapshot of UC Berkeley Undergraduates  (ағыл.) (PDF). *The Office of Planning & Analysis*.  University of California, Berkeley (November 2013). Тексерілді, 13 қаңтар 2014.
5. ↑  National University Rankings  (ағыл.). *Rankings*.  U.S. News & World Report. Тексерілді, 13 қаңтар 2014.
6. ↑  Top universities by reputation 2013  (ағыл.). *The World Reputation Rankings*.  Times Higher Education. Тексерілді, 13 қаңтар 2014.
7. ↑  *Andrew Leonard* BSD Unix: Power to the people, from the code  (ағыл.).  Salon.com (ағыл.)қаз. (16 May 2000). Тексерілді, 13 қаңтар 2014.
8. ↑  *Rachel Chalmers* The unknown hackers  (ағыл.).  Salon.com (ағыл.)қаз. (17 May 2000). Тексерілді, 13 қаңтар 2014.

Сыртқы сілтемелер
-----------------

www.berkeley.edu

  



|  |
| --- |
| **Калифорния университеті**: Беркли | Дэвис | Ирвайн | Лос-Анжелес | Мерсед | Риверсайд | Сан-Диего | Сан-Франциско | Санта-Барбара | Санта-Круз |