**Диктатура** (ағылш.  *dictatorship*; нем.  *Diktaturf*; лат. *dictatura < dictatus* — жазылып қойған) — бір адамның (диктатордың) немесе адамдар тобының билікке толық ие бола отырып, елді басқаруы. Ежелгі Римде - уәкілеттілік, билік немесе диктатордың билік жүргізу уақыты. Көп жағдайда диктаторлық биліктің ешқандай заңдық шектеулері жоқ және диктаторлар елді сайлау қорытындысы бойынша емес, тағайындау бойынша басқарады. Диктарура күш қолдану арқылы бекітіледі және адамдардың сөз бостандығы мен еркін жүріп - тұруын шектеумен реттеледі. Мәселен, күннің белгілі бір уақытынан кейін азаматтардың үйінен шығуына тыйым салынатын коменданттық сағаттар белгіленеді. Диктаторлар тек қана өз мәлімдемелерін тартып, басуға рұқсат ете отырып, бұқаралық ақпарат құралдарын жіке бақылап отырады. 

Көшбасшымен бірге шектеулі адамдар тобы жүзеге асыратын шектеусіз саяси, экономикалық және идеологиялық билік. Диктаторлық басқаруды орнату, әрекет етуші биліктің экономикалық, әлеуметтік базасының тарылуы, басқарушы саяси құрылымдардың қоғамды тиімді басқаруға қабілетсіздігі, қоғамды тұрақсыздандыруға апарып соғып, тұрғын халықтың, сенімін жоғалтатын қоғамдық қайшылықтардың асқынуы нәтижесінде жүзеге асады. Диктатура биліктің бөлінуінің жоктығымен, азаматтық қоғамды тұншықтыруымен, кез келген түрдегі азаматтық бағынбаушылықты террор (лаңкестік) жолымен жоқ етуге және шексіз билікті пайдаланатын адамның, диктатордың қолына барлык билікті шоғырландырумен сипатталады.

Пролетариат диктатурасы
-----------------------

Пролетариат диктатурасы - социалистік революциялық түрлену барысында саяси билік сипаттамасы туралы марксистік көзқарастар мәнін білдіретін ұғым.

Дереккөздер
-----------

1. 1 2  Орысша-қазақша түсіндірме сөздік: Әлеуметтану және саясаттану бойынша / Жалпы редакциясын басқарған э.ғ.д. профессор Е. Арын – Павлодар: «ЭКО» ҒӨФ. 2006. – 569 б. ISBN 9965-808-89-9
2. ↑  Сұрақ және жауап. Энциклопедия
3. ↑  Орысша-қазақша заңдық түсіндірме сөздік-анықтамалық. — Алматы: Жеті жарғы, 2008. ISBN 9965-11-274-6

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| Бұл үлгіні қарау Бұл үлгіні талқылау Бұл үлгіні өңдеуСаясат |
| --- |
|  |
| Негізгі тақырыптар | 

Әлемнің саяси тарихы
Саясат көрінісі •Саясат мақалаларының индексі •Саяси тарихы •Саяси экономика •Саяси философия
 |  |
|  |
| Саяси жүйелер | 

Анархизм •
Қала мемлекет •
Демократия •
Федерация •
Феодализм •
Диктаторлық •
Директория •
Меритократия •
Монархия •
Парламенттік жүйе •
Президенттік жүйе •
Аралас республика •
Теократия
 |
|  |
| Академиялық пәндер | 

Саясаттану •
Халықаралық қатынастар •
Салыстырмалы саясат
 |
|  |
| Әкімшілік басқару | 

Бюрократия •
Адхократия
 |
|  |
| Саясат | 

Қоғамдық саясат •
Қоғамдық мүдде •
Сыртқы саясат
 |
|  |
| Басқару органдары | 

Биліктің бөлінуі •
Заң шығарушы •
Атқарушы •
Сот •
Сайлау комиссия
 |
|  |
| Қатысты тақырыптар | 

Егемендік •
Саяси әрекеттер теориясы •
Саяси психология •
Саяси бағыт •
Саяси ұйымдасу
 |
|  |
| Аралық тақырыптар | 

Сайлау жүйесі •
Сайлау •
Федерализм •
Басқару формалары •
Идеология •
Саяси кампания •
 Саяси партиялар •
 |

 |