Координаттар: 57°09′54″ с. е. 02°06′00″ б. б.﻿ / ﻿57.16500° с. е. 2.10000° б. б.﻿ / 57.16500; -2.10000 (G) (O) (Я)

**Абердин университеті** (ағылш. *University of Aberdeen*, лат. *Universitas Aberdonensis*) — Абердиндегі (Шотландия) университет, Ұлыбританиядағы ескі университеттердің ішінде бесінші. 

Университет 1860 жылы King’s College и Marischal College біріктіру арқылы құрылды. Олардың біріншісі 1495 жылы, екіншісі - 1593 жылы құрылды. Маришал колледжін Пьер де ла Рамэнің ілімін қолдайтын Реформацияның жақтастары негізін қалады, Королдік колледжге қарағанда, католицизмге адал болып қалды. Алғашында олардың арасында бәсекелестік болған, бірақ XVII ғасырда оларды біріктіре бастады, ал 1641 жылы Карл I өз шешімімен колледждерді Абердиннің Королдік университетіне біріктірді, бірақ революция аяқталғаннан кейін Карл II колледждердің тәуелсіздігін қалпына келтірді. 1860 жылы 15 қыркүйекте біржолата бір университетке бірікті.

Қазіргі уақыттағы университет
-----------------------------

Соңғы жылдары экс-колледждердің екі кампусының қарым-қатынасы өзгерді. Бірігу кезінде олардың әрқайсысында шамамен студенттер саны тең болды. Маришал колледжінің корпустары XIX ғасырдың аяғында кеңейе бастады, ал соңғы жөндеу жұмыстары тек 1906 жылы аяқталды. ХХ ғасырда университет айтарлықтай өсті. Бастапқыда ғимараттар бұрынғы кезеңге қатысты салынған, бірақ кейінірек 1960-жылдары басталған ғимараттар заманауи стильде салынды.

Королдік колледж кампусындағы сэр Дункан Райс кітапханасы
XX ғасырдың аяғында барлық кафедралар Маришал колледжін тастап кетті (анатомия кафедрасы, бітірушілер залы мен Маришаль мұражайынан басқа), кейінірек қалпына келтірілген Маришаль колледжінің ғимараты Абердин қалалық кеңесінің штаб-пәтері болды. 57 миллион фунт жинағаннан кейін, 2012 жылы қыркүйекте Королдік колледж кампусында жаңа университет кітапханасы (сэр Дункан Райс атындағы) ашылды.

Ұйымдастырушылық тұрғыда университет үш колледжге бөлінеді: өнер және әлеуметтік ғылымдар, жаратылыстану ғылымдары мен медицина, физикалық ғылымдар. Колледждердің әрқайсысы бірқатар мектептер мен ғылыми-зерттеу институттарына бөлінген.

Университетте бакалавриат бағдарламалары бойынша шамамен 13,5 мың студент оқиды. 2012 жылы барлық пәндер бойынша бакалавриаттың 650-ден астам бағдарламасы жүзеге асырылды.

2009/10 оқу жылындағы жағдай бойынша әлемнің 120 елінен 14 мыңға жуық студент оқыды, оның 3,9 мыңы - аспиранттар.

Колледждер мен факультеттер
---------------------------

Университет бірнеше ғылыми мектептер мен басқа институттарға бөлінген үш колледжден тұрады (мысалы, ғылыми-зерттеу институттары). Бұл колледждер басқа университеттердегі факультеттерге баламалы. Кейбір ірі мектептер бөлімдерге бөлінеді (мысалы, археология бөлімі Жер туралы ғылымдар мектебінің бөлігі, ол физикалық ғылымдар колледжінің бөлігі болып табылады). Үздіксіз білім беру орталығы кез-келген колледжге кірмейді және жалпы университетке түсуге талап етілетін академиялық білімі жоқ адамдар үшін де курстар ұсынады.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Гуманитарлық және әлеуметтік ғылымдар колледждері* Абердин университетінің бизнес мектебі
* Теология, тарих және философия мектебі

Теология және дінтану бөлімі
Өнер тарихы бөлімі
Тарих бөлімі (оның ішінде мәдениет тарихы)
Философия бөлімі* Педагогика мектебі

Педагогика бөлімі
Музыка бөлімі* Тілдер және әдебиет мектебі

Ағылшын тілі бөлімі (соның ішінде әдебиет)
Тілдер және лингвистика бөлімі
Кинематография мен визуалды мәдениет бөлімі
Қазіргі заманғы тілдер бөлімі (ағылшын, кельт, неміс және испан тілдерін қоса)* Абердин университетінің заң мектебі
* Әлеуметтік ғылымдар мектебі

Антропология бөлімі
Саясат және халықаралық қатынастар бөлімі
Мемлекеттік саясатты оқыту орталығы
Әлеуметтану бөлімі* Жоғарғы мектеп

Мұнда да бірқатар зерттеу орталықтар мен институттар бар | Өмір туралы ғылымдар және медицина колледжі* Биологиялық ғылымдар мектебі
* Медициналық ғылымдар мектебі
* Абердин университетінің медицина және стоматология мектебі
* Психология мектебі

қолдау көрсетіледі:* Жоғарғы мектеп
* Қолданбалы денсаулық ғылымдар институты
* Биологиялық және қоршаған орта ғылымдар институты
* Медициналық ғылымдар институты
* Абердин халықаралық университеті (Unversitet of Aberdeene international — шетел студенттеріне арналған)
 | Физикалық ғылымдар колледжі* Инженерлік мектеп

Кәсіби электрлік және электронды инженерлік топтар
Кәсіби химия және химиялық инженерия тобы
Кәсіби азаматтық инженерия тобы
Кәсіби механикалық инженерия тобы* Геология мектебі:

Археология бөлімі
География мен қоршаған орта бөлімі
Геология мен мұнай барлау бөлімі
Аумақтық жоспарлау және геодезия бөлімі
Жоғарғы мектеп* Жаратылыстану және информатика мектебі:

Химия бөлімі
Информатика ғылымдары бөлімі
Математика бөлімі
Физика бөлімі* Колледждің ғылыми-зерттеу орталықтары:

Абердин менеджмент институты
Энергетикалық технологиялар институты
Көлік және ауылдық зерттеулер институты |  |

  

* Медициналық институтМедициналық институт
* Химия бөліміХимия бөлімі
* Круикшенк ғимаратыКруикшенк ғимараты
* Эдвард Врайт ғимаратыЭдвард Врайт ғимараты
* Фразер Нобль ғимаратыФразер Нобль ғимараты
* География бөліміГеография бөлімі
* Тарих бөліміТарих бөлімі
* Педагогика факультетіПедагогика факультеті
* Зоология ғимаратыЗоология ғимараты

Танымал түлектері мен мұғалімдері
---------------------------------

Университеттің танымал түлектері:

* Томас Рид (философ)
* Джеймс Легг (синолог)
* Джеймс Мёрдок (жапонтанушы)
* Джон Маклеод ( медицинада 1923 жылы)
* Алистер Дарлинг (Ұлыбритания қаржы мекемесінің канцлері).

Университеттің белгілі қызметкерлері:

* Фредерик Содди ( химияда 1921 жылы)
* Джордж Томсон ( физикада 1937 жылы)
* Джон Бойд Орр ( бейбітшілік 1949 жылы)
* Ричард Синг ( химияда 1952 жылы).
* Чарлз Уайвилл Томсон (мұхиттанушы мен биолог) Лондондық королдік қоғамының Королдік медалі, 1876 ж.
* Джеймс Клерк Максвелл (физик және математик), 1856-1860 жж.