recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Алисия Жасмин Дебнем-Кэри** (ағылш. *Alycia Jasmin Debnam Carey*; 20 шілде 1993, Сидней) – аустралиялық актриса.

Биография
---------

Алисия Дебнем-Кэри 1993 жылы Сиднейда, Жана Оңтүстік Уэльста, Аустралияда дүниеге келді. 

2011 жылы *Newtown High School of the Performing Arts* соқпалы музыкалық аспап классында бітірген. 

Жоғары көрсетілген мектебінде оқыған кезінде 2010 жылдың қарашасында Алисия Аустралияның басқа да музыканттарымен Берлин филармониясы өткізген концерттерге қатсықан.  Мектепті бітіргеннен кейін Лос Анжелесқа көшті.

Мансабы
-------

Алисия 8 жасында австралияндық актриса Рэйчел Уордтың «Martha’s New Coat» атты қысқа метражды фильмінде түсіп танымал болды. 

Содан кейін ол «Маклеодтың қызы», «Би академиясы» сериалдарыңда шағын рөлдерді ойнады. 

2012 жылы Алисия Хит Леджер актерлік стипендиясына үміткерлердің қатарына кіріп «Келесі аялдама – Голливуд» реалити-шоуына түсті. 

Сол жылы ол «Шайтан қолы» американдық фильмінде басты рөлді сомдады. Бұл фильмнің тұсаукесері 2014 жылы өтті.

2014 жылы «Штормға қарсы»  фильма-катастрофаның релизі болып, Алисия танымал болды. 

2014 жыл күзінде актриса «100» жобасында түсті. Бұл сериал *The CW* арнасымен қаржыландырылады және Алисия онда Лексаның рөлін айнайды. Дебнем-Кэридың сөзі бойынша болашақтағы жер тұрғындарының көшбасшысын сомдау өте қызықты және өте қиын болды. Бұл кейіпкер көрермендерге ұнағандықтан режжисер Джейсон Ротенберг оны болашақта көрсетуге тілегін білдірді.  

2014 жылдың желтоқсаныңда Алисия «Тірі өліктер» сериалында басты рөлдердің бірін ойнайтыны белгілі болды. Бұл жоба жемісті болып, оның жалғасы 2016 жылы шығады.

Фильмографиясы
--------------

**Фильмдер**

| Жыл | Атауы (қазақша) | Атауы (ағылшынша) | Рөлі |
| --- | --- | --- | --- |
| 2003 | Мартаның жаңа пальтосы | Martha's New Coat | Элси |
| 2008 | Пазл-қыз | Jigsaw Girl | Кейтлин |
| 2008 | Өмір арманы | Dream Life | Кэсси |
| 2010 | Тату жасайтын адамда | At the Tattolist | Джейн |
| 2011 | Бөлім | The Branch | қыз |
| 2014 | Штормға қарсы | Into the Storm | Кейтлин Джонсон |
| 2014 | Шайтан қолы | The Devil's hand | Мэри Браун |
| 2016 | Дос болуға өтініш | Friend Request | Лаура |

**Телевизия**

| Жыл | Атауы (қазақша) | Атауы (ағылшынша) | Рөлі |
| --- | --- | --- | --- |
| 2006 | Маклеодтың қыздары | McLeod's Daughters | Хлои Сэндерсон |
| 2010 | Қарсыласу | Resistance | Женевьева Леоне |
| 2003 | Би Академиясы | Dance Academy | Миа |
| 2013 | Келесі аялдама - Голливуд | Next Stop Hollywood | өз өзін ойнайды |
| 2014 | Гэлинтайн | Galyntine | Эссин |
| 2014 | Голливудта жасалған | Made on Hollywood | өз өзін ойнайды |
| 2014 - қазіргі уақыт | 100 | The 100 | Лекса |
| 2015 - қазіргі уақыт | Тірі өліктан жасқаныныз | Fear the Walking Dead | Алисия Кларка |

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Adoring Alycia, Regarding Alycia's birthday.  alycia-debnamcarey.com (14 маусым 2015). Басты дереккөзінен мұрағатталған 14 маусым 2015. Тексерілді, 14 тамыз 2017.
**Лепсі қорықшасы** – мемлекеттік табиғи зоологиялық қорықша. Жалпы ауданы 258 мың га.

Географиялық орны
-----------------

Қорықша аумағы Жетісу облысының Алакөл және Сарқан аудандары жерінде, Жетісу Алатауының солтүстік беткейіндегі биік жоталарда орналасқан.

Флорасы
-------

Лепсі қорықшасы аумағында Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген 25 өсімдік түрі бар: таңдамалы шоқпарбас, Тянь-Шань жанаргүлі, алтай гимноспермиумы, таушымылдық, дала таушымылдығы, Семенов айдаршөбі, торсылдақ сылдыршөп, жебежапырақты ергеш, үлпілдек жұлдызтүк, алтын тамыр, Сиверс алмасы, таспашөп, құс тұмсық тапашөп, жоңғарлық тұтасжапырақ, т.б.

Фаунасы
-------

Қызыл аяқбақа, данатин құрбақасы, Жетісу аяқтыбалығы, қара дегелек, лашын, бақалтақ қыран, бүркіт, сақалтай, т.б.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  АТАМЕКЕН: Географиялық энциклопедия. / Бас ред. Б.Ө.Жақып. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясы», 2011. – 648 бет. ISBN 9965-893-70-5
**Жолақты бұлшықет ұлпасы** (лат. *textus muscularis transversostriatus* *textus* — ұлпа, *musculus* — бұлшықет, *transversum* — көлденең, *striatus* — жолықты) — жануарлар организмдерінің кеңістіктегі қимыл-қозғалысын және мүшелердің салыстырмалы қозғалысын қамтамасыз ететін ұлпа. Жолақты бұлшықет ұлпасы көлденең жолақты *бұлшықет ұлпасы* деп те аталады.

*Жолақты бұлшықет ұлпасы* қаңқа бұлшықеттерін құрайды. Ол өңештің (кейбір жануарларда), тілдің, жұтқыншақтың қабырғасында орналасып, осы мүшелердегі ерікті жиырылу процесін іс жүзіне асырады. Жолақты бұлшықет ұлпасының жұмысын сомалық жүйке жүйесі реттейді. Ет талшығының пішіні цилиндр тәрізді, сыртынан сарколеммамен қапталған. Сарколемма плазмолемма мен негіздік жарғақтан құралған. Негіздік жарғақ пен плазмолемманың аралығында бұлшықет талшығы үшін камбиальды қызмет атқаратын ұзынша келген жасушалар — миосателлиоциттер орналасады. Бұлшықет талшығының сопақша келген ядролары саркоплазманың шеткі жағында, ал жиырылу қызметін атқаратын протеинді жіпшелер — миофибриллалар, саркоплазманың орталығында орналасады. Бұлшықет талшықтары борпылдақ дөнекер ұлпалық аралық (эндомизий) арқылы өзара байланысып, қомақты мүше - Бұлшықетті құрайды. Миофибриллалар кезектесе орналасқан күңгірт түсті (анизотропты) және ашық түсті (изотропты) дискілерден тұрады. Осы кезектесе орналасқан дискілерге байланысты миофибриллалар көлденең жолақты болып көрінеді. Жолақты Бұлшықет ұлпасы мезодерманың миотомынан, ал организмнің бас аумағында кездесетін кейбір вицеральды бұлшықет мезенхимадан дамиды.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Цитология және гистология. Оқу құралы. Сапаров Қ.Ә. — Алматы: Қазақ университеті, 2009. - 128 бет. ISBN 978-601-247-057-4
2. ↑  Биоморфология терминдерінің түсіндірме сөздігі / — Алматы: «Сөздік-Словарь», 2009 жыл. ISBN 9965-822-54-9
**Жолбарыс Баязид** 1934 жылы 6 мамырда Қостанай облысы, Меңдіғара ауданының «Үлгілі» ұжымшарында дүниеге келген. 1956 жылы
Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін, 1968 жылы Алматыдағы екі жылдық жоғары партия мектебін бітірген. Еңбек жолын *«Жас Алаш» (бұрынғы «Лениншіл жас»)* газетінде бастап, ұзақ жылдар бойы Қостанай облыстық газетінде, радиосында, Жангелдин аудандық газетінде, облыстық мәдениет басқармасында, облыстық телерадио компаниясында жауапты қызметтер атқарған. Өлеңдері 1976 жылдан бері облыстық, республикалық газет-журналдарда үзбей жарияланып келеді. *« Бақытымның бұлағы », «Жыр ғұмыр», «Жыр дүние», «Жыр мен сыр», «Махаббат оты сөнбейді», «Ақиқаттың ақ шыңы»* атты өлең кітаптары жарық көрген.

Жетістіктері
------------

2004 жылы Қостанай облыстық меценаттар клубының *«Қазына»* сыйлығын алған. 2008 жылы *«Астанаға — 10 жыл»* медалімен марапатталған. Қостанай қаласының Құрметті азаматы. Көптеген ән текстерінің авторы.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақстан жазушылары: Анықтамалық/Құрастырушы: Қамшыгер Саят, Жұмашева Қайырниса - Алматы: «Аң арыс» баспасы, 2009 жыл
2. ↑  "Қазақ әдебиеті. Энциклопедиялық анықтамалық. — Алматы: «Аруна Ltd.» ЖШС, 2010 жыл.ISBN 9965-26-096-6

 *Бұл мақала — қазақ әдебиеті туралы бастама мақала. Оны толықтырып, дамыту арқылы, Уикипедияға көмектесе аласыз.*
**Отбасылық фильм** (ағылшын тілінде Family film) — әртүрлі жастағы көрермендерге көруге арналған және отбасының бүкіл мүшелерімен көруге арналған фильмдер жанры. 
Бүгінгі таңда бұл жанр миллиардтаған табыс әкелуде. 
Отбасылық фильмдер аты айтып тұрғандай барлық отбасы мүшелері қысылмастан көре алатын фильмдер, телехикаялар. 

Отбасылық телехикаялар тізіміне мысал ретінде Базарбаевтар (Қазақстан) және Исландиялық Еріншектер елі телехиякаларын жатқызуға болады.

Қазақстанда түсірілген отбасылық телехикаялар
---------------------------------------------

Қазақстанда отбасылық телехикаялар түсіру дәуірі 1996 жылғы "Тоғысқан тағдырлар" телехикаясын түсіргеннен басталады. 

* Бажалар
* Пәленшеевтер
* Көрімдік (телесериал)
* Қара шаңырақ
* Ауыл сақшысы
* Көк тарландары
* Айман мен Шолпан

Дереккөздер
-----------

* *Bazalgette, Cary.* Unshrinking the kids: Children's Cinema and the Family Film // In front of the children: screen entertainment and young audiences (англ.). — British Film Institute, 1995. — ISBN 9780851704524

1. ↑
**Құланбай Көпішев** (1913-2002) — 15 наурызда Қызылорда облысы, Қармақшы ауданындағы «Құлан» деген жерде туған. Алшын тайпасының Шөмекей руынан. Семей қаласындағы жоғары дәрежелі ауыл шаруашылығы мектебін, Қазақстан Компартиясы Орталық Комитеті жанындағы партия мектебін, ҚазМУ-дің филология факультетін бітірген. 1931 жылдан бастап ұстаздық және комсомолдық қызметтер атқарған. Ұлы Отан соғысына қатысқан. Соғыстан кейін «Үгітші блокноты» журналының жауапты хатшысы, Қазақ радио комитетінің бас редакторы, көркем әдебиет баспасында редакция меңгерушісі қызметін атқарды.

30-дан астам өлеңдер кітабы жарық көрді. А. Мацкеевичтің, Н. Бараташвилдің, Т. Шевченконың, А.С. Пушкиннің, М.Ю. Лермонтовтың, М. Жәлилдің, т.б. шетел ақын-жазушыларының шығармаларын қазақ тіліне тәржімалады.

«Сыр толқыны», «Өркен», «Мәуе», «Жылдар жырлайды», «Ер-жүрек», «Кезеңдер», «Жұлдыздар сөйлейді», «Өсиет» секілді кеңінен танымал өлеңдер жинақтарының авторы.

I дәрежелі Отан соғысы, Қызыл Жұлдыз, «Кенигсбергті алғаны үшін» орден-медальдарымен, Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Құрмет Грамотасымен екі рет марапатталған.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ әдебиеті. Энциклопедиялық анықтамалық. — Алматы: «Аруна Ltd.» ЖШС, 2010 жыл. ISBN 9965-26-096-6
2. ↑  Қазақстан жазушылары: Анықтамалық // Құрастырушы: Қамшыгер Саят, Жұмашева Қайырниса — Алматы: «Аң арыс» баспасы, 2009 жыл.
**Құланбасы** – Жетісу (Жоңғар) Алатауының батыс сілеміндегі тау. Малайсары жотасының батысында, Жуанқұм мен Жіңішкеқұм құмды алқаптарының аралығында, Іле өзенінің оң жағасында орналасқан. Батыс етегінде Құланбасы ауылы бар

Жер бедері
----------

Теңіз деңгейінен биіктігі 892 метр, ұзындығы 24 км, ені 7 км шамасында. Солтүстік беткейі түйетайлы, сай-жыралармен тілімделген.

Геологиялық құрылымы
--------------------

Құланбасы пермьнің туф аралас эффузиялық жыныстарынан түзілген.

Өсімдігі
--------

Құнарсыз қиыршықты құмдақты топырағында жусан, эфемерлі өсімдік өседі.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ энциклопедиясы, VI-том
**Қытайдың қалдықтар туралы теоремасы** атымен бірнеше ұқсас тұжырымдар белгілі. Бұл теорема арифметикалық түрде қытай математигі Сунь Цзыдың «Сунь Цзы Суань Цзин» трактатында шамамен б.з. үшінші ғасырда сипатталған.

Егер {\displaystyle a\_{1},a\_{2},\dots ,a\_{n}} натурал сандары өзара жай болса, онда барлық {\displaystyle i=1,2,\dots ,n} үшін {\displaystyle 0\leq r\_{i}<a\_{i}} болатындай кез келген {\displaystyle r\_{1},r\_{2},\dots ,r\_{n}} үшін кез келген {\displaystyle i=1,2,\dots ,n} үшін {\displaystyle \,a\_{i}} санына бөлгенде {\displaystyle \,r\_{i}} қалдық беретіндей {\displaystyle \,N} саны табылады. Тіпті егер осындай екі {\displaystyle \,N\_{1}} мен {\displaystyle \,N\_{2}} сандары табылса, онда {\displaystyle N\_{1}\equiv N\_{2}(\mathrm {mod} \,a\_{1}\cdot \ldots \cdot a\_{n})}.

  

Дәлелдеу  

{\displaystyle n} бойынша индукцияны пайдаланайық. {\displaystyle n=1} үшін тұжырымдама ақиқаттығы айқын. {\displaystyle n=k-1} үшін теорема орындалсын, яғни {\displaystyle i=1,2,\dots ,k-1} үшін {\displaystyle a\_{i}}-ге бөлгенде {\displaystyle r\_{i}} қалдық беретіндей M саны табылады. Келесідей белгілейік 

{\displaystyle d=a\_{1}a\_{2}\cdots a\_{k-1}}
сосын {\displaystyle M,M+d,M+2d,\dots ,M+(a\_{k}-1)d} сандарын қарастырайық. Осы сандардың кем дегенде біреуі {\displaystyle a\_{k}} санына бөлгенде {\displaystyle r\_{k}} қалдық беретінін көрсетейік. Қарсы жориық, ондай сан табылмасын. Сандар саны {\displaystyle a\_{k}}, ал {\displaystyle a\_{k}} санына бөлгендегі барлық әр түрлі қалдықтар саны {\displaystyle a\_{k}-1} санынан аспағандықтан (себебі еш сан {\displaystyle r\_{k}} қалдық бере алмайды), онда олардық арасында бірдей қалдық беретін екеуі табылады(Дирихле принципі). Бұл сына {\displaystyle M+sd} және {\displaystyle M+td} сандары болсын, мұндағы {\displaystyle 0\leq s\leq a\_{k}-1}, {\displaystyle 0\leq t\leq a\_{k}-1} және {\displaystyle s\neq t}. Онда олардың {\displaystyle (M+sd)-(M+td)=(s-t)d} айырмасы {\displaystyle a\_{k}} санына бөлінеді, бұл {\displaystyle 0<|s-t|<a\_{k}} және {\displaystyle d=a\_{1}a\_{2}\cdots a\_{k-1}} өзара {\displaystyle a\_{k}} санымен жай болғандықтан мүмкін емес, себебі {\displaystyle a\_{1},a\_{2},\dots ,a\_{k}} жұп жұбымен өзара жай сандар (есеп шарты бойынша). *Қарама қайшылық.*

Сонымен берілген сандар арасында *N* саны *ak* санына бөлгенде rk қалдық беретіндей табылады. Оның үстіне 

{\displaystyle a\_{1},a\_{2},\dots ,a\_{k-1}} сандарына *N* санын бөлгенде сәйкесінше : {\displaystyle r\_{1},r\_{2},\dots ,r\_{k-1}} қалдықтарын береді.
Енді {\displaystyle N\_{1}\equiv N\_{2}(\mathrm {mod} \,N)} екендігін дәлелдейік. Шыныменде {\displaystyle N\_{1}\equiv N\_{2}\equiv r\_{i}(\mathrm {mod} \,a\_{i})}, демек 
{\displaystyle N\_{1}-N\_{2}\equiv 0(\mathrm {mod} \,a\_{i})}. Барлық {\displaystyle a\_{i}} өзара жай болғандықтан {\displaystyle N\_{1}-N\_{2}} олардың көбейтіндісіне бөлінеді. Дәлелдеу керектігі осы.

### Әдебиет

* С. Ленг, *Алгебра*, М.: Мир, 1968, 82—83.
**Репродукциялық фотоаппарат** - өте үлкен пішімді (30x30x125 см), шамаға сәйкес көлемді (в натуральную величину), кішірейтілген (4-5 есе) немесе үлкейтілген (2-2,5 есе), растрмен не растрсыз, дұрыс не бұрыс (зеркальный) ақты-қаралы немесе түрлі түсті (әр түске бөлінген) бейне беретін арнайы фотоаппарат. Репродукциялық фотоаппаратың шағылған сәуле арқылы (қағаздағы түп нұсқадан), сондай-ақ өтпелі сәуле арқылы (диапозитивтер, слайдтар) түсіруге мүмкіндігі бар. Репродукциялық фотоаппарат оптикалық өсінің орналасуына қарай: көлденең, тік, көлбеген (наклонный); орнатылуына қарай: тұрақты, аспалы; орналасқан бөлме санына қарай: бір бөлмелі, екі бөлмелі, және айқындыққа реттеу бөліктерінің қозғалысына қарай ерекшеленіп бөлінеді. Репродукциялық фотоаппарат құрамына станина, күңгірт шыны қорабы, объектив тұғыры, түпнұсқа ұстағыш, жарық беру құрылғылары, айқындыққа реттеу, масштабын келтіру механизмдері енеді.[1]

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Полиграфия, өлшеу техникасы, ағаш өңдеу жабдықтары және металл өңдеу техникасы мен технологиясы: Қазақша-орысша терминдердің түсіндірме сөздігі.
**Ақ Бим Қара құлақ** (орыс. *Белый Бим Чёрное ухо*) — 1971 жылы орыс жазушысы Гавриил Николаевич Троепольский (1905-1995) жазған повесть.

Бұл шығарма Александр Трифонович Твардовскийге (1910-1971) арналған. Шыққаннан кейін бірден КСРО-ның танымал кітаптарының бірі болып атанды. Кітап көптеген жаңартулардан өтіп, 20-дан астам тілге аударылды. Троепольдің кітабы АҚШ-тағы колледждерінің оқуға міндетті кітаптардың жобасына енгізілді. Кітап Қазақстандағы Назарбаев Зияткерлік мектептеріндегі оқушыларға оқуға ұсынылған «100 кітап» жобасына енгізілді.

Шығарылымы
----------

1972 жылы шығарма шығарылымын «Кеңестік жазушы» баспасы өз мойнына алды. Біраз уақыт өткен соң повесть «Біздің Замандас» журналында, қазіргі заман тілімен айтылғанда, бестселлер атанды. Желісіне қызуғышылығын білдірген Станислав Ростоцкий, сол кездерде керемет фильмдер түсірген режиссер кинолентасын түсіруін бастайды. 1977 жылы «Ақ Бим Қара құлақ» атты екі сериялы кино жарық көрді.

Желісі
------

Хикая барысында өзінің иесіне адал ит, аяқ астынан қайғыға ұшырайды. Шотландық сеттер тұқымына сай келмейтін ақ түсті шеттер өзінің иесі, зейнеткер Иван Иванычпен пәтерде тұрады. Ит иесі, бұрынғы журналист, Ұлы Отан соғысының қатысушысы, ал қазіргі кезде аңшы әрі өз итін жақсы көретін және оны жиі аң аулау үшін орманға алып баратын.

Біраз уақыт өткен соң ит иесінің жүрегіндегі соғыстан қалған оқтың түйірі қозғалып кеткеннен соң, емделу үшін Мәскеуге кетеді, ал итті көршісіне қалдырады. Бірақ көршісінің салақтығынан ит пәтерден қашып кетіп, өз иесін іздеу барысында көшеде қалып қояды. Қасында ешкім болмаған ит өз жолында көп адамдарды кездестіреді — бірі жақсы болғанымен, басқа бірі итті жақтырмай оған зұлымдық көрсеткен. Олардың барлығын ит бірден айыра алмай екінші рет олардан қашуға тырысады. Бимге аяушылық пен көмектен басқа әртүрлі қатыгездік те көрсетілді. Көптеген себептерге байланысты ит ешкімде тұрақтамай иесіз өмірінің жартысын далада өткізеді. Біраз қиыншылықтан өткен және өз иесінің қайта оралуына аз ғана уақыт қалғанада, Иван Иванычтың көршісі Бимді пәтер ауласында көруді қалмаған соң, ит аулаушылар ұстап алады. Итті қайтып алуға келген иесі оның өлі денесін табады. Оны қала сыртына апарып жер қойнауына тапсырады. Кейін дәл осындай тұқымды ит алып оны өсіріп баптауға бар күшін салады.

Жүлделер мен ескерткіштер
-------------------------

* 1971 жылы кітап авторы КСРО-ның мемлекеттің сыйлығының иегері атанды.
* 1975 жылы повесть өзі КСРО-ның мемлекеттің сыйлығының иегері атанды.
* 1977 жылы Станислав Ростоцкий түсірген екі сериядан тұратын кино жарық көріп, көптеген кинофестивальдердің жеңімпазы атанды, соның ішінде әлемге танымал «Оскар» жүлдесін «Ең керемет шетелдік кино» категориясында иеленді.
* 1998 жылы Воронеж қаласында Қуыршақтар театрының алдында «Ақ Бим Қара құлақ» атты иттің ескерткіші орнатылған.

Дереккөздер
-----------

Сілтемелер
----------

* Хатико
**Бейбіт Амантайұлы Кушкалиев** (23 мамыр 1984 жыл Атырау облысы Атырау қаласында дүниеге келген) — Қазақстандық поп әнші, композитор, биші.

Өмірбаяны
---------

Ю. А. Гагарин атындағы №4 орта мектеп түлегі (1990-2001). Атырау Мұнай және Газ институтынн және (2001-2006) Нұр Мүбәрак Ислам университетін аяқтаған (2006-2011). 2002 жылы Республикалық Жас Қанат ән сайысына қатысып, "Көрермен көзайымы" наминациясын жеңіп, лауреат атанған. 2003 жылы Ренат Гайсинннің шақыруымен KZ тобында Рүстем Нұржігітпен өнер көрсеткен. 2007 жылы KZ тобымен "1" атты үнтаспа жазған. 2009-2010 жылы Египет елінде араб тілін дамытып және 2011-2012 жылы ағылшын тілін дамыту үшін Малазия елінде білім алған. 2014 жылы KZ тобынан кетіп, продюсер Ғалымбек Исмбергеновпен жеке шығармашылық бастаған. 2015 жылы Халықаралық Turkvision байқауының лауреаты. 2015 жылы бірінші "Қайтесің өзгені" атты бейнебаяны жарық көрген. 2015 жылы Muzzone арнасының санауы бойынша "Қайтесің өзгені" атты әні жылдың ең үздік маxаббат әні болып номинациясына иеленген. Кейін, "Аяқты қимылдат", "Елім деп соқсын жүрегің", "Лаула (бүйтіп биле)" бейнебаяндары жарық көрген. "2017 жыл таңдауы" наминациясының иегері. 2018 "Stars of Asia" номинация иегері. Отбасын құрған. Төрт баланың әкесі.

Шығармашылығы
-------------

Әнші ретінде 2002 жылы Республикалық Жас Қанат ән байқауында "Көрермен көзайымы" номинациясын жеңіп алған. 2003 жылы KZ тобының мүшесі болып ән айтқан. Продюсері Нұрлан Абдуллин мен Ренат Гайсин болған. 2014 жылы KZ тобынан кетіп, жеке шығармашылығын бастады. Осы уақытқа дейін көптеген жобаларға қатысып келеді. Қоржынында 4 бейнебаяны бар. 20 шақты жеке әндері бар. Қазіргі продюсері - Ғалымбек Исмбергенов.

Дискография
-----------

* 2006 жылы - #1 альбом
* 2019 жылы - #2 альбом

Жетістіктері
------------

* 2002 жылы Жас Қанат ән байқауының "Көрермен көзайымы" номинациясы;
* 2014-2015 жылдары Халықаралық Түрквижн байқауының лаураты;
* 2015 жылы Love Radio толқынының "Ең үздік маxаббат әні";
* 2015 жылы EMA 2015 марапатында ұтып алған;
* 2015 жылы "Гакку әуендерінің" женимпазы;
* 2016 және 2017 жылы "Жыл Таңдауы" ұлттық байқауының марапатын алды;
* 2018 жылы Stars of Asia байқауының жүлдегері.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Рүстем Нұржігіт: Бәрін ұмытып, ұтамын деген үмітте болу керек - Жұлдыз Әлемі(қолжетпейтін сілтеме)
2. ↑  ОПРЕДЕЛЕНЫ ФИНАЛИСТЫ НАЦИОНАЛЬНОГО ЭТАПА ВТОРОГО МЕЖДУНАРОДНОГО КОНКУРСА TURKVIZYON-2015! - Turkvizyon.kz
3. ↑  ОПРЕДЕЛИЛИСЬ ПОЛУФИНАЛИСТЫ «BALA TURKVIZYON-КАЗАХСТАН» ОТ АТЫРАУСКОЙ ОБЛАСТИ - ZhasAtyrau.kz Мұрағатталған 31 қаңтардың 2019 жылы.
4. ↑  Клип Бейбита Кушкалиева вызвал бурную реакцию в Казнете - NUR.kz
5. ↑  В Атырау сразу два участника стали полуфиналистами «Bala Turkvizyon-Казахстан» - BNEWS.KZ(қолжетпейтін сілтеме)
6. ↑  "Жыл таңдауы": выбраны лучшие артисты 2018 года - TengriNews
**Валькалар - теңіз аттары** (лат. *Prosopium*) - Сигалар тұқымдасына жататын балық туысы.

Сипаттама
---------

Әдетте денесінің тұрқы 20-40 см-дей, салмағы 2 кг-ға дейін жетеді. Аузы кішкентай, денесінің пішіні сопақшалау келеді.

Таралуы
-------

Солтүстік Америка суларында 6 туысы, соның ішінде валёк (P. cylindraceum) те кездеседі. ТМД шегінде Шығыс Сібір өзеңдерінде және Камчаткадағы Пенжина өзенінде көптеп кездеседі.

Көбеюі
------

5-6 жыл ішінде жетіледі. Ағыны қатты суларда қазан-қараша айларында уылдырық шашады. Уылдырықтарының саны 14,2 мыңдай болады. Жәндіктердің дернәсілдерімен және бекіре тұқымдас балықтардың уылдырықтарымен қоректенеді. Өмір сүру ұзақтығы 10-15 жыл. Кәсіпшілік нысаны.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Sepkoski, Jack (2002). "A compendium of fossil marine animal genera". *Bulletins of American Paleontology* **364**: 560.. Retrieved 8 қаңтар 2008.
2. ↑  Орысша-қазақша түсіндірме сөздік: Биология / Жалпы редакциясын басқарған э.ғ.д. профессор Е. Арын - Павлодар: «ЭКО» ҒӨФ. 2007. - 1028 б. ISBN 9965-08-286-3
Валерий Алексеевич Доскалов
**Валерий Алексеевич Доскалов** (24 маусымд,1944 жыл, РКФСР Архангельск облысы Вельск қаласында туған) - Алтай ауданының әкімі (1993-2003). Орыс.

Әкесі - Доскалов Апексей Пахомович, марқұм, Ұлы Отан Соғысының ардагері. Анасы - Доскалова Софья Әлиқызы, марқұм.

Шымкент политехникалық техникумын (1969 техник-электрик мамандығы бойынша; В.И. Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтын (1971) тау-кен инженері-электрик мамандығы бойынша; Шығыс Қазақстан мемлекеттік университетінің құқықтану факультетін заңгер мамандығы бойынша (1996) бітірген.

1964 жылдан - Зырян қорғасын комбинатының 5-ші разрядты электрик-слесарі. 1965 жылдан - Зырян қорғасын комбинаты комсомол комитетінің хатшысы, электр слесары, цех энергетигі, бетон зауытының шебері, ОКСА техникалық қадағалау инженері, жабдықтар бөлімінің бастығы, комбинат директорының күрделі құрылыс жөніндегі орынбасары. 1991 жылдан - Алтай ауданы қалалық атқару комитетінің төрағасы. 1993 жылдан - Алтай ауданының әкімшілік басшысы, әкімі. 2003 жылдың ақпанынан - ҚР Табиғи монополияларды реттеу және бәсекелестікті қорғау агенттігі Шығыс Қазақстан облыстық департаментінің директоры. 2004 жылдың қазанынан - ҚР Парламенті Мәжілісі 3-ші шақырылымының депутаты (ШҚО №27 сайлау округі). 2007 жылдан бері - ҚР Парламенті Мәжілісі 4-ші шақырылымының депутаты («Нұр Отан» ХДП партиялық тізімі бойынша), Экономикалық реформа және өңірлік даму комитетінің мүшесі.

«Құрмет» орденімен (2007); «Еңбек ардагері», «Астана» (1998), «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001), «Қазақстан Конституциясына 10жыл» (2005), «Қазақстан Парламентіне 10 жыл» (2006), «Астананың 10 жылдығы» (2008), «ҚР Қарулы күштеріне 10 жыл» медальдарымен; Шығыс Қазақстан облысы әкімінің, ҚР 11М құрмет грамоталарымен марапатталған. ШҚО Алтай ауданының Құрметті азаматы.

Үйленген. Жұбайы - Доскалова Нина Ивановна (1948 жылы туған). Ұлы - Михаил (1970 жылы туған); қызы - Ольга (1974 жылы туған).

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақстан Республикасында кімнің кім екені - 2011 жыл. Екі томдық анықтамалық. Алматы, 2011 ІSВN 978-601-278-473-2
Ежелгі түрік мемлекеттерінде қарахандар кезінде, сонан соң моңғолдар кезінде көшіп-қону аумағына шектеу қойылады, көшіқон бағдары тұрақтанады, тұрақты қысқы және жазғы қоныстар бекітіледі, егіншілік дамиды, жекелеген рулық бөлімшелерде отырықшылыққа көшу басталады. Мемлекеттік бюрократтық аппарат жетіліп, ортақ тіл мен жазу қалыптасады, сауда және дипломатиялың байланыстар дамиды. Осы жағдайда қалалардың әкімшілік, қолөнер, сауда, мәдениет орталықтарына қалыптасуы өтеді.  

Әрекеттестіктің мәдениеттанулық аспектісі шеттен алу, еліктеу, ықпалдасу құбылыстарымен сипатталады. Мысалы, отырықшы халық көшпелілерден қару-жарақ түрін, зергерлік әшекейлерді, қымбат металдардан жасалған ыдыстарды алды. Әйтсе де, отырықшы халық жалаң көшіру жолымен жүрген жоқ, олар бұл бұйымдарға өзіндік айрықшалық элементтерін енгізді.  

Ортағасырлың қоғамның әскери ақсүйектік ортасымен байланысты мәртебелі бұйымдарды «өткізіп берген» көшпелілер өздерінің бұл бұйымдарға деген сұранысын тек дамыған қалалың қолөнері болғанда ғана толық қанағаттандыра алатын еді. Осы- лайша, көшпелілер мен малшылар сұранысы қалалық қолөнердің дамуына себепші болды, ал ежелгі хандары қалалар салуға мүдделі еді. Сонымен бірге отырықшы өмірге ден қойған малшы қауымы отырықшы халықтан құрылыс ісін үйренді, ал түрік ақсүйектері сарай кешендерін тұрғызу және оны әшекейлеу үшін құрылысшыларды отырықшы елден шақырды.  

Материалдық мәдениет саласындағы әрекеттестікті айтқанда, бұл мәселеде этникалық процестерді айналып өту мүмкін емес. Этникалық әрекеттестік көші-қонның екі түрімен: халықтың улкен топтарының қоныс аударуымен («Халықтардың ұлы қоныс аударуы», соғды отары және түрік жаулаушылығы, моңғол шапқыншылығы) және халықтың шағын топтарының - уағыздаушылардың, саудагерлердің - қоныс аударуымен сипатталды.
Мұндай қоныс аударулармен бірге біріктіру сипатындағы қарқынды этногенетикалық процестер ілесе жүрді.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Мың жылдық тарих. 2-бас. Орта ғасырлардағы Жетісу өлкесінің астаналары. - Алматы: «Credos», 2009. - 320 б. 64 қосар бет. Қазақ, орыс және ағылшын тілдерінде. ISBN 978-601-7114-06
**Дүйсен Жақашев** (1924-1993, Атырау облысы) - мұнайшы. 

Ұлы Отан соғысына қатысушы (1942-1947). 1941-1942 жылдары - Айранқұл ауылы мектебінде мұғалім. 1947-1952 жылдары - Қазақстан ұжымшарында бас бухгалтер. 1952-1986 жылдары - Жылой аудандық партия комитетінің нұсқаушысы, партбюро хатшысы, Байшонас, Мақат МКБ-лары кәсіподақ комитетінің төрағасы. 

I-дәрежелі Отан соғысы орденімен (1985), «Еңбек ардагері» медалімен (1984) және әскери медальдармен, Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Құрмет грамотасымен (1981) марапатталған.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақстанның мұнай энциклопедиясы. 2 томдық - Алматы: "Мұнайшы" Қоғамдыққоры, 2005. ISBN 9965-9765-1-1
Сырт көріністері. 2004
**Эштадиу да Луж** (порт. *Estádio da Luz*) — португал тілінен аударғанда: «Жарық дүние стадионы». Лиссабондағы футбол аренасы. УЕФА-ның төртінші санатты стадиондарының қатарына кіреді. Еуропадағы ең ірі 25 стадионның бірі. "Бенфика" клубы өз алаңындағы ойындарын өткізеді.

Тарихы
------

1954 жылы іргесі қаланған "Да Луж" стадионының орнына салынған. Құрылысы 2000 жылы басталып, сол жылы-ақ пайдалануға берілді. Ресми ашылу салтанаты 2003 жылы қазанда болып, "Бенфика" мен Уругвайдың "Насьонал" клубтары алаңға шықты. Матч 2:1 есебімен алаң иелерінің жеңісімен аяқталды. Стадиондағы алғашқы голды 7-минутта белгілі португалиялық шабуылшы Нуну Гомеш соқты.

2004 жылғы Еуропа чемпионатының бірнеше ойыны (финалдық матчпен қоса) өтікзілді. 2014 жылғы УЕФА Чемпиондар Лигасының финалы ойнатылды. 

Бір мезетте 65 000 адам жайғаса алады.

Еуро-2004 матчтары
------------------

| Date |  | Result |  | Round |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 13 маусым 2004 | Үлгі:Байрақ/FRA | 2–1 | Үлгі:Байрақ/ENG | В тобы |
| 17 маусым 2004 | Үлгі:Байрақ/RUS | 0–2 | Үлгі:Байрақ/POR | А тобы |
| 21 маусым 2004 | Үлгі:Байрақ/CRO | 2–4 | Үлгі:Байрақ/ENG | В тобы |
| 24 маусым 2004 | Үлгі:Байрақ/POR | 2–2 (6–5 пен.) | Үлгі:Байрақ/ENG | 1/4 |
| 4 шілде 2004 | Үлгі:Байрақ/POR | 0–1 | Үлгі:Байрақ/GRE | Финал |

Басқа да фактілер
-----------------

* "Астана" футбол клубы УЕФА Чемпиондар Лигасының топтық турниріндегі алғашқы ойынын осы стадионда өткізіп, "Бенфикадан" 0:2 есебімен ұтылып қалды.
* 2006 жылы португал халқының арасында "Португалияның жеті кереметі" атты сауалнама жүргізіліп, қорытындысы 2007 жылы 7 шілде күні "Да Луж" стадионында жарияланды.

2009 жыл
Жапоннның Ukiyo-e ағаш оймасы, шебер Утагава Куниёоши әйгілі ронин Миямото Мусашиге оның тағдырын айтып беруде.
Йошитошидің Ukiyo-e ағаш баспасы, қырық жеті рониннің бірі Оиши Чикара бейнеленген.
**Ронин** (rōnin, 浪人, қаңғырушы, сенделуші) — Жапония тарихындағы ұстазы, немесе басшысы жоқ самурай. Ұстазы қайтыс болған, немесе тірі болса да ұстазының көмегінен айырылған жағдайда самурай ронин деп аталады. Ронин ешқандай тұрақты статус емес, әркім де ронин болуы мүмкін. Бұл сөз кейін тек ұстазы жоқтарды ғана емес, ештеңе істемей, тұрақты тұрмыс кешірмей, сенделіп, қаңғырып жүрушілерге де қаратылған.

Қазіргі жапон тілінде Ронин сөзі жұмыстан шеттетілген сатушыға қаратылады, немесе универститетке қабылданбаған орта мектеп түлегіне қаратылады.

Этимологиясы
------------

Ронин сөзі тіке жапон тілінде 浪人 - "Толқын адамы" деген сөзден шыққан. Толқын - қоғамда бағытсыз қаңғырып, келіп-кетіп жүруіне қаратылған. Бұл үйі жоқ "Кезбе", "қаңғырушы" деген сөздердің идиомалық айтылуы. Бұл сөз Нара (Nara) және Хеиан (Heian) мезгілінде шыққан болып, басшысының жерінен кетушіге қаратылған. Кейін бұл сөз Самурайлардың ұстазы жоқтарына қаратылған. "Жеті самурай" киносында қарақшылар шабуылына ұшыраған ауыл осындай Рониндерді жалдайды.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Rōnin, Japanese warrior.  Encyclopædia Britannica. Тексерілді, 29 тамыз 2009.
2. ↑  /ˈroʊnɪn/
3. ↑  Barry Till, "The 47 Ronin: A Story of Samurai Loyalty and Courage", 2005, pg. 11
4. ↑  Akihiko Yonekawa. Beyond Polite Japanese. page 25. Kodansha 2001. Үлгі:ISBN
5. ↑  浪人 at Japanese-English dictionaries: プログレッシブ和英中辞典  浪人 2013-02-18 or ニューセンチュリー和英辞典  浪人2013-02-19
**Ескен Елубаев** — 18 ақпан 1942(19420218) жылы, Жамбыл облысы Қордай ауданындағы Отар — 12 ақпан 2017 жылы Қазақстан Алматы. 1958 жылы Отар стансасындағы №529 теміржол орта мектебін бітірген. ҚазМУ-дің филология факультетін 1966 жылы тамамдаған. 1966 жылдан бастап «Қазақстан пионері» (қазіргі «Ұлан») газетінде, «Жалын», «Өнер», «Балауса» баспаларында, «Балдырған» журналының бас редакторының орынбасары болып қызмет істеген.

Өмірбаяны
---------

18 ақпан 1942(19420218) жылы, Жамбыл облысы Қордай ауданындағы Отар стансасында туған.

Шығармашылығы
-------------

Ең алғашқы өлеңі 1958 жылы республикалық «Ара» журналында жариялайды.Қырықтан астам кітаптары қазақ және орыс тілдерінде жарық көрген. «Балабек», «Асар» пьесалары республиканың көптеген театрларында қойылып келеді. «Саған күшік керек пе?» кино-фильмі автордың пьесасы бойынша түсірілген. Шығармалары қазақ және орыс мектептеріне арналған оқулықтарға енген.

* Көк жейде. Өлеңдер. А. «Жазушы», 1967;
* Көкпар. Өлеңдер. А. «Жазушы», 1970;
* Баламысың деген. Өлеңдер. А. «Жалын», 1981;
* Өжет. Пьесалар, тақпақтар. А. «Өнер», 1984;
* Кто сильнее? Стихи. А. «Жалын», 1984.

Жетістіктері
------------

Негізінде балаларға арнап жазады. Оның «Болатбек» пьесасы республикалық қуыршақ театрында қойылған. Халықаралық «Алаш» әдеби сыйлығының лауреаты (1994). Ұлттық «Астана-Бәйтерек» конкурсының екі дүркін бірінші жүлдегері (2007 — 2008), Халықаралық «Дарабоз» бәйгесінің екінші жүлдегері (2008). «Қазақстан Тәуелсіздігіне 10 жыл» медалімен марапатталған, Мемлекеттік грант иегері. Қазір зейнеткер.

Дереккөздер
-----------

1. ↑
2. ↑  Қазақстан жазушылары: Анықтамалық/Құрастырушы: Қамшыгер Саят, Жұмашева Қайырниса - Алматы: "Ақ арыс" баспасы, 2009 жыл
**Ескендір бей, Георгий Кастриоти** (алб. Skënderbeu, Gjerdj Kastrioti; 6 мамыр 1405 жыл — 17 қаңтар 1468 жыл) — албан халқының османлы басқыншыларына қарсы азаттық күресінің басшысы, Албанияның ұлттық қаһарманы.

Өмірбаяны
---------

Османлы сұлтан II Мехметке қарсы күресте даңқы шықты. 1443 жылдың қарашасының орта шенінде 300 сарбазымен османлы әскери шатырын тастап, Дибраға келді. Ерікті шаруалардан әскери жасақтарын құрды. Круяға келіп кірді де, 28 қарашада Кастриоти князьдігінің басшысы болып жарияланды. Петреля, Стелюши, Торчан бекінісінен османлы гарнизондарын қуды. Халық жасақтарынан тұрақты әскер құрып, албан феодалдарын біріктіру жолына күрескен болатын. Ескендір бейдің басшылығымен албан халқы өз үстемдігін қайта орнатпақ болған османлыларға 24 жыл бойы тойтарыс берді. Дарынды мемлекет қайраткері Ескендір бей Венеция мен Рим Папасының пайдақорлық саясаты мен албан феодалдарының алауыздығынан туған ішкі және сыртқы саяси зор қиыншылықтарды жеңе білді.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ совет энциклопедиясы, 6 том / М.Қ.Қаратаев
**Аргентина коммунистік партиясы**  – 1918 жылы 6 қаңтарда құрылған. Бұл – Ұлы Қазан социалистік революциясының ықпалымен Аргентинада революциялық қозғалыс күшейген кез еді. Партия алғашқыда *Интернационалдық социалистік партия* деген атпен Аргентина социалистік партиясының сол қанаты өкілдерінің съезінде ұйымдасты. Съезд партияның Жарлығы мен «Принциптер декларациясын» бекітті, Манифест қабылдады. Манифесте Ресейдегі социалистік Революциямен ынтымақтас жаңа партияның құрылғаны жария етілді. Партияны құрушылар: Луис Эмилио Ркабаррен,викторио Кодовилья, Аугусто Кун, Энрике мюллер, Родольфо Гиольди тағы басқа 1919 жылы сәуірде Интернационалдық социалистік партияның 2-съезі болып өтті; мұнда 2-интернационалмен байланысты үзіп, Коминтернге қосылу жөнінде шешім қабылданды. 1920 жылы Аргентина коммунистік партиясы бұқарамен байланысты едәуір кеңейтіп, ұйымдық жағынан нығайды. Партияның кәсіподақтарға ықпалы күшейді. 1922 жылы партияның бастауымен елде тұңғыш бір тұтас кәсіподақ орталығы – «Уньон синдикаль Аргентина» құрылды. Партия идеологиялық жағынан нығайды. 7-съезде қалың еңбекші бұқарасын Аргентина коммунистік партиясының төңірегіне топтастыруға бөгет болған солшыл топтар идеялық жағынан талқандалып, партиядан шығарылды. 8-съезде партия алдағы уақытта Аргентинада болатын революцияны буржуазиялық-демократияны аграрлық, антимпералистік революция деп белгіледі.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ әдебиеті. Энциклопедиялық анықтамалық. - Алматы: "Аруна LTD." ЖШС, 2010. - 576 б. ISBN 9965-893-38-1
**Арво Мартти Октавианус Рясянен**-(1893 жылы, Хельсинки-1976) – финн туркологы, Хельсинки университеттінің профессоры. Осы аталған университететті бітіріп, Берлинде, Будапештте жұмыс істеді.

Еңбек жолы
----------

Негізгі еңбектері түркі тілдерінің лексикасы мен этимологиясын, диалектісін, ауыз әдебиетін зерттеуге арналған. Рясянен түркі-славян тілдерінің қарым-қатынасы туралы да еңбек жазды, түркі тілдерінің морфологиясын зерттеді. Олардың кейбіреулері: "Черемис тіліндегі куваш элементтері", "Черемис тіліндегі татар элементтері", "Волга бойындағы халықтардың тіліндегі кейбір сөздердің тарихынан очерктер", "Чуваштардың әдет-ғұрпы және эпосы" т.б. Ол түркі тілдерінің тарихи фонетикасын зерттеуге үлес қосты. Рясянен еңбектерін неміс және финн тілдерінде жазды.
[1]

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ совет энцеклопедиясы
**Неостоицизм** – XVI ғасырдың аяғында христиан философиясы мен стоицизмді біріктіру талабымен «Стоиктік қайта өрлеу дәуірі». Негізгі өкілдері - Юст Липси, Гийом дю Вер, Пьер Шаррон.

Тарихы
------

Неостоицизмнің негізін салушы Юст Липсиус, ол 1584 жылы « De Constantia » очеркін жариялады. Кейінірек Липсиус трактаттарда неостоидық идеяларды дамытты: Manductio ad stoicam philosophiam, Physiologia stoicorum және Ethica. Практикалық философия, жақсы христианға күнделікті нұсқаулық ретінде христиандық этикадан басқа, неостоиктер жаңартылған стоицизм идеяларын ұсынды.

Неостоицизм 16 ғасырдың аяғы мен 17 ғасырдың басында бірқатар еуропалық ойшылдарға, соның ішінде Монтескьеге, Руссоға, Бэконға, Кеведоға әсер еткен маңызды интеллектуалдық қозғалысқа айналды. Кейіннен неостоицизм идеялары қатты сынға ұшырады, содан кейін олар танымалдылығын жоғалтты. Атап айтқанда, Паскаль христиандықты стоицизммен біріктіру мүмкіндігін жоққа шығарды, ал Малебранш неостоиктердің идеяларын шындыққа жанаспайды деп санады.

Қазіргі заманда
---------------

Американдық философ Массимо Пиглуччидің айтуынша, стоицизм - бұл дұрыс шешім қабылдауға, ашуды басқаруға, сынды қабылдауға, өлімге - өзінің және жақын адамдарына қалай қарым-қатынас жасау керектігін үйрететін өте заманауи философия. Пиглуччи қазіргі әлемде стоик болуға болады деп есептейді. Ол үшін өзгертуге болмайтынды қабылдау үшін жан тыныштығы, мүмкінді өзгертуге батылдық, бірін екіншісінен ажырата алатын дана болу керек.     

1. ↑  Массимо Пильюччи. Как быть стоиком. Античная философия и современная жизнь
2. ↑  Пильюччи, 2018
3. ↑  статья из Стэнфордской философской энциклопедии
4. ↑
5. ↑  Стоя и стоицизм. — М.: АО Ками Груп, 1995. — 448 с
**«Жексұрын мен 2»** (ағылш. *Despicable Me 2*) — 2013 жылы шыққан американдық анимациялық комедиялық фильм. Фильм танымал хит - "Жексұрын мен" (2010) -нің жалғасы және "Жексұрын мен" франшизасының екінші бөлігі. Әлемдік премьера 2013 жылдың 16 маусымында, Қазақстанда премьера 2013 жылдың 15 тамызында өтті.

Фильмнің режиссерлері Пьер Коффин мен Крис Рено болды, сценарийін кен Даурио мен кино Карр жазды. Басты рөлдерді Стив Карелл, Кристен Уиг, Бенджамин Братт, Миранда Косгроув және Рассел Брэнд сомдады.

"Жексұрын мен 2" сюжеті бұрынғы супервайзер грюдің басты кейіпкері айналасында өрбиді, ол қазір игі істерге бет бұрып, үш асырап алған қызына қамқорлық жасайды. Алайда, ГРУ жұмбақ қылмыскерді ұстау үшін құпия миссияға тартылған кезде оның тыныш өмірі бұзылады. Бұл істі шешу үшін ол бұрынғы зұлым трюктерді қайтадан қолға алып, өз дағдыларын қолдануы керек.

"Жексұрын мен 2" фильмі әзіл мен эмоционалды сәттерді жомарттықпен араластыра отырып, көрермендерді көңілді және көңілді шытырман оқиғалармен қуантуды жалғастыруда. Ол өзінің жоғары анимациялық сапасымен, жарқын кейіпкерлерімен және қызықты сюжетімен назар аударды. Фильмді сыншылар жақсы қабылдады және коммерциялық тұрғыдан сәтті болды, бұл кино тарихындағы ең көп ақша тапқан анимациялық фильмдердің бірі болды.

Сюжеті
------

Бұрынғы суперзұлым Грю отбасылық өмірге бейімделіп, таза бизнес арқылы адал еңбек етуге тырысып жатқанда, Арктикадағы құпия зертхана ұрланып кетеді. Зұлымдыққа қарсы лига Грюдің көмегіне жүгінеді.

Рейтинг
-------

Әр түрлі сайттардағы "Жексұрын мен 2 "фильмінің рейтингі сыншылар мен пайдаланушылардың пікірлеріне байланысты аздап өзгеруі мүмкін. Міне, осы фильмнің рейтингтерін табуға болатын бірнеше танымал сайттар:

* IMDb (Internet Movie Database): 7.3/10

IMDb-бұл фильмдер туралы ең үлкен және танымал интернет-ресурстардың бірі, ал "Жексұрын мен 2-ге" арналған 7.3/10 рейтингі сайт қолданушысының фильмді оң қабылдауын көрсетеді.

* Rotten Tomatoes: 73% (Сыншылар), 77% (Көрермендер)

Rotten Tomatoes-сайт шолу агрегаторы, ол сыншылар мен көрермендердің пікірлерін ұсынады. Сыншылар арасында 73% және көрермендер арасында 77% рейтингі көпшіліктің фильмді оң бағалағанын көрсетеді.

* Metacritic: 62/100

Metacritic сонымен қатар сыншылардың пікірлері негізінде орташа рейтингті есептейтін шолу агрегаторы болып табылады. 62/100 рейтингі сыншылардың аралас пікірлерін көрсетеді.
**Желайдарлы сарғалдақ**( ветреница лютиковая, anemone hepatica)- сарғалдақ тұқымдас, биіктігі 10-30 см-дей болатын, қабықсыз, түкті тік сабақты, көп жылдық шөптектес өсімдік. Жапырақтары қысқа сағаққа орналасқан айырлы. Гүлдері алтындай сары өңді, сырты эллипс тәрізді түкті жапырақтары болып келеді. Жемісі –қысқа ғана имек тұмсықты ұрық. Сәуір –мамыр айларында гүлдейді.Ресейдің Еуропалық бөлігінде және Кавказдың ормандарында бұталар ішінде, паркті жерлерде өседі.

Химиялық құрамы
---------------

Гүл
Желайдарлы сарғалдақтың құрамында дәмі ащы камфара-анемонолы болады, оны ыдыратқанда анемонин C5H4O2(C10H8O4) бөліп шығарады. Бұл – суда онша ерімейтін, ал органикалық еріткіштерге жақсы езілетін ерекше кристалды ақ ұнтақ.

Қолданылуы
----------

Дәрі мақсатында оның жапырақтары пайдаланылады. Жапырақтарының бас айналдырып, уландыратындай ерекшелігі болады, бірақ ол терінің, бүйректің және өкпенің функциялық қызметін арттырады, әсіресе ол дененің салданып ауруына нақтылы аменоррейге ( гипоменструальдық синдромда, гипоменоррейде, опсоменоррейде) әйелдердің етеккірі кешіккенде, жүректің қатты соққан сырқатында, асқазан тұсының ауруларының жиі қолданылады. 
Сонымен қатар осы шөптен жасалған қайнатындыны, шырын мен сығындыны мерез ауруына, подаграға, шеммен мен көкжөтелге қарсы қолданады.
Тамырынан алынған шырын өте зәрлі болғандықтан кей жағдайларда сүйелді жою үшін қажетке жаратады. Жаңадан жиналған өсімдіктердің шырынын белгілі қоспаларға араластырып, оны ұзаұұа созылатын ауруларға, бөрткенге, ревматизмге, қозбаға, әйел ауруларына және т.б. емге қолданады. Сонымен бірге ол мания, меланхолия және истерия секілді көптеген нерв ауруларына қарсы да пайдаланылады. Болгар халық медицинасында желайдарлы сарғалдақты бауыр қабынуына, өт тасы ауруына, көк бауыр, бүйрек және қуық ауруларына сығынды түрде қолданылады. Алтайлықтар желайдармен бас сақинасын, ревматизм және қышыма қотырларды емдейді.

Тағы қараңыз
------------

1. Өсімдік
2. Қазақстан өсімдіктері

Дереккөздер
-----------

1↑"Дәрілік өсімдіктер"/Бас редакторы М.Қожабеков-"Қазақстан" баспасы,1975.
**Басқан** – Балқаш алабындағы өзен.

Географиялық орны
-----------------

Жетісу облысының Сарқан және Ақсу аудандары арқылы өтеді.

Бастауы
-------

Бастауын теңіз деңгейінен 4 мың м биіктіктегі мұз басып жатқан Басқан тауынан алады. Төменгі жылғасы Аралқұм құмына сіңіп кетеді.

Гидрологиясы
------------

Ұзындығы 137 км, су жиналатын алабы 2,7 мың км2. Терең шатқалмен ағатын өзен суының ағысы таудан шыға берісте төмендейді, арнасындағы әр түрлі тасындылар тау бөктеріне шөгеді. Новопокровка ауылы тұсында көп жылдық орташа су шығыны 10,5 м3/с. Суы тау етегіндегі егістікті суаруға жұмсалады. Басқаннан 8 суару каналдары тартылған.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Қазақ энциклопедиясы
Басым қандылық (препотентность) - тұқымдық малдың өзіндік ерекшеліктері мен ұнамды өнімдік қасиеттерін ұрпағына толық та тұрақты беру қабілеті. Мұндай қасиетке, әсіресе, асыл тұқымдық аталық мал ие болуы керек. Сонда ғана табынның өнімдік және тұқымдық қасиеттерін ұрпақтан ұрпаққа тұрақты жақсартып отыруға мүмкіңдік туады. Басым қандылық ғылыми және белгілі бір мақсатты негізде үзбей жүргізілген мал
тұқымын асылдандыру жұмыстары арқылы қалыптастырылады. Селекциялық сұрыптау тәжірибесінде тұқымдық малдың басым
қандылық дәрежесін анықтаудың әр түрлі тәсілдері қалыптасқан.

Дереккөздер
-----------

Ә.Байжұманұлы, К.Бекболатұлы. Мал шаруашылығы сөздігі. Алматы-2011. ISBN 978-601-7254-21-6
**Құлахмет Ғабиден** — 1955 жылы 14 сәуірде Шығыс Қазақстан облысы, Аягөз ауданы, Шолпан ауылында дүниеге келген. Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін (1976), Мәскеудегі М.Горький атындағы Әдебиет институтының Жоғары курсын бітірген (1989).

Еңбек жолын 1976 жылы "Жалын" баспасында редактор болып бастаған. 1987 жылға дейін Қазақ КСР баспа, полиграфия және кітап саудасы істері жөніндегі мемлекеттік комитетінде, Қазақ теледидарында жауапты қызметтер атқарған. 1989 жылы Алматы қалалық кеңесіне депутат болып сайланды. 1990—1992 жылдары Қазақстан Жазушылар одағында, Алматы қалалық "Қазақ тілі" коғамында, әл-Фараби атындағы ҚазМҰУ-дың "Қазақ әдебиеті тарихы" кафедрасының ғылыми тобында жұмыс істейді. 1990—1995 жылдары 1996-2001 жылдары Қазақстан Жазушылар одағы басқармасы төрағасының орынбасары болды.

Алғашқы өлеңдері 1966 жылдан республикалық баспасөз беттерінде, топтамалары "Жыл он екі ай" (1969), "Көктем тынысы" (1975) жинақтарында жарияланған. "Көзімнің қарасы" (1978), "Ақ бастау" (1980) жыр жинақтары мен "Үйірі жоқ көкжал" романы (2001), "Көл түбіне кеткен ел" (1989), "Ұрпағың үзілмесін" (1991), "Ердің сыны"(1994), "Серінің соңғы сәлемі" (1998) хикаяларының авторы.
Республикалық "Жалын" баспасы ұйымдастырған жабық бәйгенің екі дүркін жүлдегері. Халықаралық "Алаш" әдеби сыйлығының лауреаты.

Дереккөздер
-----------

1. ↑   Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері. Анықтамалық. Алматы, "Білім" баспасы. 2005 ж. — 576 бет.ISBN 9965-09-134-Х
*Басқа мағыналар үшін Құланды деген бетті қараңыз.*
**Құланды** – Арал теңізінің солтүстігіндегі түбек.

Сипаты
------

Түбек 1980 жылға дейін теңізге 60 км-ге жуық сұғына кіріп жатқан. Абсолюттік биіктігі 129 м. Жағасы аз тілімделген, оңтүстігі жарлауытты (15 – 20 м). Батысында Чернышев, солтүстік-шығысында Тұщыбас шығанақтары орналасқан. Түбек палеогеннің әктас, мергель жыныстарынан түзілген.

Өсімдігі
--------

Жусан, баялыш, сексеуіл, жүзгін, т.б. шөлейттік өсімдіктер өседі. Шығысында қайнар бұлақтар, тұзды көлдер бар. Қоңыр көмір шығындылары кездеседі. Арал теңізінің тартылуына байланысты Құланды аралы жағалаумен бірігіп, пішіні өзгеріп кетті.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Маңғыстау энциклопедиясы, Алматы, 1997;
2. ↑  "Қазақ Энциклопедиясы", VI-том
**Құланды кемері** – Оңтүстік Үстірттегі кертпешті кемер.

Географиялық орны
-----------------

Маңғыстау облысы Қарақия ауданында, Түйесу және Қарынжарық құмды алқаптары аралығында жатыр.

Жер бедері
----------

Ендік бағытта созылған кемердің биіктігі 55–80 м. Батысы мен (абсолюттік биіктігі 281 м) шығысы (267 м, Құнанбай тауы) көтеріңкі келген. Кертпештің жазықпен ұласатын оңтүстігінде (Маңғыстау үстіртінде) бірнеше құдықтар (Жұқырай, т.б.) мен қыстаулар, бейіттер бар.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  АТАМЕКЕН: Географиялық энциклопедия. / Бас ред. Б.Ө.Жақып. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясы», 2011. – 648 бет. ISBN 9965-893-70-5
**Джемима Джелагат Сумгонг** (ағылш. *Jemima Jelagat Sumgong*, 21 желтоқсан 1984 жыл) — кениялық спортшы, жеңіл атлет алыс қашықтыққа жүгіруші, марафоннан 2016 жылғы Олимпиада чемпионы.

2017 жылы ол эритропоэтинді қолданғаны үшін 4 жылға дисквалификацияланды. 2019 жылдың 17 қаңтарында ол 8 жылға жарыстан шеттетілді.

Джемима Сумгонг марафоншы Ноа Таламға үйленген, олардың 2011 жылы туған қызы бар. Қазір ол итальяндық маман Клаудио Бераделлидің жетекшілігімен Капсабетада жаттығады.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  Осы үлгіні қарау   Тематикалық сайттар | 
Sports-Reference.com |
|  |
| Нормативті бақылау | 
VIAF: 7494149844970602960008 |

 |
**Панчо Арена** (венгр. *Pancho Arеna*) — Мажарстанның Фельчут қаласындағы кішігірім стадион. Сыйымдылығы 3 816 адам. "Пушкаш Академия" клубы өз алаңындағы ойындарын өткізеді.

Тарихы
------

Құрылысы 2012 жылы басталып, 2014 жылы пайдалануға берілді. Алғашқы матч 21 сәуірде "Пушкаш Академия" және "Видеотон" клубтарының арасында өтті. Матч 3:1 есебімен "Видеотонның" жеңісімен аяқталды.

2016 жылы 30 шілдеде "Видеотон" УЕФА Еуропа Лигасындағы екінші іріктеу кезеңіндегі ойынын осы стадионда өткізіп, Молдованың "Заря Балти" командасын 3:0 есебімен ұтты.

Басқа да фактілер
-----------------

Қазақстан Ұлттық футбол құрамасының ойыншысы Еркебұлан Тұңғышбаев осы стадионда 2018 жылы 26 наурызда Болгарияның қақпасына өзінің ұлттық құрамадағы алғашқы голын соқты. Айта кетейік, қазақстандықтар бұл ойында 90+4 минутта гол жіберіп, 1:2 есебімен ұтылып қалды.

Галерея
-------

* Төбеден қарағанда
* Кіретін қақпасы
* 
* 
*

Сілтемелер
----------

* Пушкаш Академия-Видеотон матчы
A. *Аквамарин*.
**Берилл**  – сақиналы силикаттар тобына жататын минерал. 

  

Химиялық формуласы Вe3Аl2(Sі6O18). **Берилл** гексагондық сингонияда кристалданып, бағана тәрізді және 6 қырлы призма бейнелі болып түзіледі. Бериллдің жасыл түстісі изумруд, көк және көгілдірі аквамарин, ал қызыл, қызғылты воробьевит, сарысы гелиодор деп аталады. Берилл шыныдай жылтыр, қаттылығы 7,5 – 8,0, морт сынғыш келеді, меншікті салмағы 2,65 – 2,75 г/см3. Берилл интрузивті жыныстарындағы пегматит және кварц желілерінде пневматолитті, метасоматитті жыныстарда, грейзендерде, аздап граниттерде, топаз, турмалин, флюорит, кейде хризоберилл, вольфрамит, т.б. минералдармен бірге кездеседі. Бояуы қанық берилл түрлерінен (изумруд, аквамарин) зергерлік бұйымдар жасалады. Берилл – жеңіл минерал, алюминий және магниймен қоспасы өте берік болғандықтан авиация өндірісінде, тұздары медицинада, т.б. салаларда қолданылады. Соңғы уақытта жасанды берилл алу тәсілі игерілді.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Beryl mineral information and data, Mindat
2. ↑  Beryl Webmineral
3. ↑  Қазақ Энциклопедиясы
**Джельфа** – Алжирдің солтүстігінде орналасқан қала

Халық саны 170 000 адам (2005 жылғы халық санағы бойынша). Қаланың жанында бірнеше тұзды көлдер бар, ал оңтүстігі Сахара шөлімен шектеседі. 2-5 ғасырлар аралығында қала Рим империясының құрамында болды. Ал 707 жылы жергілікті көшпенді тайпалар Ислам дінін қабылдады. Қаланың негізін 1852 жылы француз отаршылдары қалаған болатын. Қала алғашқыда әскери форт ретінде салынды. Джельфа баяу дамып, 1856 жылы шіркеу, ал 1877 жылы мешіт салынды. 1861 жылы ΙΙΙ Наполеонның бұйрығымен қала ресми түрде бекітілді. 1954-1962 жылдары *Тәуелсіздік соғысы* орталығының бірі болды.

Дереккөздер
-----------