**Ида Сакстон Мак-Кинли** (ағылш. *Ida Saxton McKinley*; 8 маусым 1847 – 26 мамыр 1907) – Америка Құрама Штаттарының президенті Уильям Мак-Кинлидің әйелі және 1897-1901 жылдары аралығында АҚШ-тың Бірінші ханымы.

Жас кезі және неке
------------------

Ида Кантон, Огайода банкир Джеймс Сакстон және Кэтрин ДеУолт-Сакстонның отбасында дүниеге келді. Оның атасы, Джон Сакстон 1815 жылы Кантонда *The Repository* атты алғашқы газетті ашты. Брук Холл семинарияны және Медтадағы орта мектепті бітіреді. Ида нәзіктілігімен және тартылымдығымен 1867 жылы пикникте Уильям Мак-Кинлидің жүрегін жаулап алады. Мак-Кинли көңілін тек Иданың 1869 жылы еуропалық турнеден кейін оралғаннан кейін білдірді. Саяхаттан кейін ол әкесінің банкінде кассир болып жұмыс істеді. 

Жиырма жеті жасар Уильям Мак-Кинли жиырма үш жасар Ида Сакстонға 25 қаңтарда 1871 жылы үйленеді. Неке тойынан кейін жас жұбайлар қалыңдықтың ата-анасының үйінде қонақ болды.

Ауру
----

Нәзік темпераментлі миссис Мак-Кинли анасының және екі кішкентай баласының қазасынан кейін біржола сынды. Эпилепсия өршеленуі жиілеп кетіп, Ида күйеуіне толықтай тәуелді болды. Оның булығулары кейде ақсүйектерге арналған кештерде пайда болатын. Өмірінің соңына дейін жарымжан бола тұрып, ол шәрке тоқумен айналысатын.

Балалары
--------

Мак-Кинли жұбайларында екі  қыз болды (екеуіде балалық шағында қайтыс болды): 

* **Кэтрин Мак-Кинли** (25 желтоқсан 1871 — 25 маусым1875) — іш сүзегінен қайтыс болды.
* **Ида Мак-Кинли** (1 сәуір 1873 — 22 тамыз 1873).

АҚШ-тың Бірінші ханымы
----------------------

Президент Мак-Кинли әйелі үшін сақтық шараларды қолданды. Дәстүрге қарама-қайшы ресми астарда Ида үстелдің басқа жағында емес, президенттің қасында отыратын. Телеграммаларды қабылдағанда да ол күйеуінің қасында отыратын. Иданың бүкіл міндеттерін өзіне Дженни Татл Хобарт, вице-президент Гаррет Хобарттың әйелі алды.  Қонақтар миссис Мак-Кинли шыққанда президент әйелінің бұзылған бет әлпетін көрсетпеу үшін оның бетіне майлық  жауып қоятының байқаған.

Уильямның әйеліне деген адалдығы туралы астанада пікірлер пайда болды. «Вашингтондағы бүкіл күйеулерден президент Мак-Кинлидің жағдайы ең қиын», деп жазған Марк Ханна. 

Миссис Мак-Кинли 1901 жылы Калифорнияға күйеуімен бірге аттанды, алайда оның денсаулығының күрт нашарлауының кесірінен тур тоқтатылды.

Өмірінің соңы
-------------

Күйеуін Леон Чолгош 1901 жылы өлтірген соң, Ида Мак-Кинли өмірге деген талпынысын жоғалтты. Жұбайының жерлеуіне ол барған жоқ. Қалған алты жылда оған оның әпкесі қамқор болды. Ида Сакстон 1907 жылы 26 мамырда қайтыс болады.

Сілтемелер
----------

1. Ida Saxton McKinley biography Мұрағатталған 3 қыркүйектің 2011 жылы.
2. Ida Mckinley
3. NationMaster — Encyclopedia: Ida Saxton McKinley Мұрағатталған 29 тамыздың 2012 жылы.
4. Ida McKinley (American first lady)
5. Ida McKinley Biography — Biography.com Мұрағатталған 11 қаңтардың 2010 жылы.
6. FreeBooknotes.com — Ida\_Saxton\_McKinley from Wikipedia(қолжетпейтін сілтеме)
7. Mrs. McKinley in a Critical Condition, *The New York Times* (May 16, 1901).
8. Ida Saxton McKinley: Biography from Answers.com
9. Saxton McKinley House Мұрағатталған 6 қаңтардың 2011 жылы.

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| Бұл үлгіні қарау Бұл үлгіні талқылау Бұл үлгіні өңдеуАҚШ Бірінші ханымдары (Тізім) |
| --- |
|  |
| 
Марта Уошингтон • Эбигейл Адамс • Марта Джефферсон • Долли Мэдисон • Элизабет Монро • Луиза Адамс • Эмили Донельсон • Сара Джексон •  Анжелика Ван Бюрен • Анна Гаррисон • Джейн Гаррисон • Летиция Кристиан Тайлер • Присцилла Тайлер ·Джулия Тайлер • Сара Полк • Маргарет Тейлор • Эбигейл Филлмор • Джейн Пирс • Харриет Лэйн • Мэри Тодд Линкольн • Элиза Джонсон • Джулия Грант • Люси Хейз • Лукреция Гарфилд • Мэри Макэлрой • Роуз Кливленд • Френсис Кливленд • Кэролайн Гаррисон • Мэри Гаррисон • Френсис Кливленд • Ида Мак-Кинли • Эдит Рузвельт • Хелен Тафт • Эллен Вильсон • Эдит Вильсон • Флоренс Гардинг • Грейс Кулидж • Лу Гувер • Элеонора Рузвельт • Бесс Трумэн • Мейми Эйзенхауэр • Жаклин Кеннеди • Леди Берд Джонсон • Пэт Никсон • Бетти Форд • Розалин Картер • Нэнси Рейган • Барбара Буш • Хиллари Клинтон • Лора Буш • Мишель Обама • Меланья Трамп • Джилл Байден |  |

 |