**Жаңа Қаратон** – Атырау облысы Жылыой ауданындағы мұнайшылар кенті, Жаңа Қаратон кенттік әкімдігі орталығы, аудан орталығы Құлсары қаласынан 12 шақырым жерде. Аумағы 8973 га.

Тарихы
------

Қаратон мұнайшылар қалашығын Теңіз кеніші маңынан қауіпсіз аймаққа көшіруге байланысты 2000 жылы құрылды.

Жаңа Қаратон
1993-1995 жылдар аралығында чехословак құрылысшылары екі қабатты 63 коттедж үй салып, пайдалануға берілді. Бұл үйлерге, Қаратон елді мекенінде тұратын көпбалалы отбасылар көшірілді. 

1999-2000 жыл аралығында "Қазақойл-Ембі" АҚ қаражат бөліп, 622 тұрғын үй салынып, Қаратон елді мекенінің тұрғындары түгел көшірілді.

2000 жылы облыс әкімінің шешіміне сәйкес Жаңа Қаратон поселке болып құрылды.

2002 жылы "Қазақойл-Ембі" АҚ 90 үй құрылысын салып, бұл үйлерге Сарықамыс поселкесінің тұрғындары көшірілді. 2004 жылы поселкеде Сарықамыс және Кеңарал елді мекен тұрғындарына арнап тұрғын үйлер құрылысы басталды..

Халқы
-----

1999 жылы тұрғындар саны 6350 адам (3178 ер адам және 3172 әйел адам) болса, 2009 жылы 6038 адамды (2913 ер адам және 3125 әйел адам) құрады.

Ал 2021 жылы 6966 адамды (3487 ер адам және 3479 әйел адам) құрады.

Климаты
-------

Климаты қуаң, континенттік, жазы ыстық, қысы суық. Солтүстігінде -14°С, кейде -30°С дейінгі аязды күндер болады. Шілденің орташа температурасы +30-31°С аралығында. Кент көлемі негізінен шөл-шөлейт аймақ зонасына жататындықтан ылғалы аз, жері ащы, сорлы жерлерге тән өсімдіктер өседі. Кент аумағындағы жануарлар дүниесінде негізінен кемірушілер, бауырымен жорғалаушылардың үлесі басым. Кездесетін негізгі жануарлар: қасқыр, түлкі, қарсақ, борсық, күзен, т.б.

Әлеуметтік және мәдени нысандары
--------------------------------

* №22 орта мектеп — бұрынғы №8 мектеп, Қаратон поселкесінде 1947 ж. бастауыш мектеп, кейін 7 жылдық болды. 1999 жылы Жаңа Қаратон ауылындағы мектеп №22 орта мектепке айналды.
* №23 орта мектеп
* «Шапағат» бөбекжай бақшасы
* «Балдырған» бөбекжай бақшасы
* №4 Жылыой аудандық балалар-жасөспірімдер спорт мектебі — 2017 жылы ашылды.

Шаруа қожалықтары мен кәсіпкерлік
---------------------------------

Кентте 32 дүкен, 4 тойхана, 2 дәріхана, 2 шаштараз, пошта бөлімшесі, көлік жуу стансасы, ағаш шеберханасы және төсем тас шығаратын цех жұмыс жасайды.
Кент көлемінде 4 шаруа қожалығы бар. Аталған қожалықтарда және жеке тұрғындарда барлығы 1107 ірі қара, 1318 қой-ешкі, 295 түйе, 154 жылқы, 133 құс бар.

Діни ұйымдар қызметі
--------------------

* **Нұрқас-Сатыбалды мешіті** — Мешіт құрылысы 2004 жылы басталып, 2006 жылы ашылды. Мешіт ғимаратының жалпы алаңы 278,3м2, жер учаскісінің жалпы алаңы 0,612 га, мұнараның жалпы алаңы 7,5м2. 2 қабатты, биіктігі 6,15 м, төбесі плита, сыртқы қабырғасы ракуша тастан салынған.

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Жылыой жылнамасы. Энциклопедиялық жинақ - Алматы: Өлке , 2008, ISBN 9965-742-49-9
2. ↑  2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том
3. ↑   Жылыойда үш спорт кешені ашылды
4. ↑   Мұрағатталған 9 қазанның 2021 жылы. «НҰРҚАС-САТЫБАЛДЫ» МЕШІТІ


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * к
* т
* ө
Атырау облысы Жылыой ауданы елді мекендері |
| --- |
|  |
| 

 Ақкиізтоғай •
 Жаңа Қаратон •
 Қарағай •
 Қараша •
 Қойсары •
 Қосшағыл •
 **Құлсары** •
 Майкөмген •
 Тұрғызба •
 Шоқпартоғай 
 |

 |