**«ФИФА жыл ойыншысы»** (ағылш. *FIFA World Player of the Year*, фр. ) — **2009 жылға дейін** үздік ер және әйел футболшыға сыйға тартылған жылма-жылдық футбол марапаттамасы. Үздік ойыншының таңдауы әлем Ұлттық футбол құрама командаларының бас бапкерлері мен капитандарының дауыс беру тәсілі арқылы өткізіледі. Әр бапкер бес, үш және бір ұпайдан тұратын үш дауыс алады. Ең көп ұпай санын жинағандар жеңімпаз болады. Жеңімпаз «ФИФА гауһар добымен» марапатталатын.

Бірінші марапаттама 1991 жылы сыйға тартылған. 2001 жылдан бастап ФИФА үздік әйел футболшыны марапаттай бастады.

Зинедин Зидан үздік үштікке жалпы кіру саны бойынша алда тұр (6 рет)
Роналдо, 1997 және 2002 жылдардағы тұңғыш екі рет қатар марапатталған футболшы
Криштиану Роналду, 2008 марапатталды
Лионель Месси 2009 жылғы соңғы марапаттама иегері
Роналдо — 1996 жылы осы марапаттаманы жиырма жасында алған әлемдегі ең жас ойыншы. Сонымен қатар Роналдо бұл марапаттаманы екі рет қатар алған бірінші футболшы болып атанды. Роналдо және Зинедин Зидан марапаттаманы үш рет алған. Үздік үштікке жалпы кіру саны бойынша Зидан алда тұр (6 рет).

Доптардың толық жинағын (алтын, күміс және қола) тек үш футболшы жинай алды: Роналдо (алтын — 1996, 1997 және 2002, күміс — 1998, қола — 2003), Зидан (алтын — 1998, 2000, 2003, күміс — 2006, қола — 1997, 2002) және Криштиану Роналду (алтын — 2008, күміс — 2009, қола — 2007).

Марапаттаманың соңғы иегері  — испан клубы «Барселона» және Аргентина құрамасының шабуылшысы Лионель Месси.

**2010 жылдан бастап** «ФИФА жыл ойыншысы» және «Алтын доп» (француз «France Football» газетімен берілетін марапаттама) атақтары **«ФИФА Алтын добы»** деп аталатын бір марапаттамаға бірікті. Жаңа сый журналшы, құрама командалардың бас бапкері және команда капитанынан тұратын қазылар алқасының арасындағы дауыс беру арқылы тағайындалады.

**«Жыл ойыншысы» марапаттаманың иегерлері** | Жыл
  | 1 орын
  | 2 орын
  | 3 орын
  |
| --- | --- | --- | --- |
| 1991 | Германия Лотар Маттеус | Франция Жан-Пьер Папен | Англия Гари Линекер |
| 1992 | Нидерланд Марко ван Бастен | Болгария Христо Стоичков | Германия Томас Хесслер |
| 1993 | Италия Роберто Баджо | Бразилия Ромарио | Нидерланд Деннис Бергкамп |
| 1994 | Бразилия Ромарио | Болгария Христо Стоичков | Италия Роберто Баджо |
| 1995 | Либерия Джордж Веа | Италия Паоло Мальдини | Германия Юрген Клинсманн |
| 1996 | Бразилия Роналдо | Либерия Джордж Веа | Англия Алан Ширер |
| 1997 | Бразилия Роналдо (2) | Бразилия Роберто Карлос | Нидерланд Деннис Бергкамп  Франция Зинедин Зидан |
| 1998 | Франция Зинедин Зидан | Бразилия Роналдо | Хорватия Давор Шукер |
| 1999 | Бразилия Ривалдо | Англия Дэвид Бекхэм | Аргентина Габриэль Батистута |
| 2000 | Франция Зинедин Зидан (2) | Португалия Луиш Фигу | Бразилия Ривалдо |
| 2001 | Португалия Луиш Фигу | Англия Дэвид Бекхэм | Испания Рауль Гонсалес |
| 2002 | Бразилия Роналдо (3) | Германия Оливер Кан | Франция Зинедин Зидан |
| 2003 | Франция Зинедин Зидан (3) | Франция Тьерри Анри | Бразилия Роналдо |
| 2004 | Украина Андрей Шевченко | Франция Тьерри Анри | Бразилия Роналдиньо |
| 2005 | Бразилия Роналдиньо (2) | Англия Фрэнк Лэмпард | Камерун Самюэль Это’о |
| 2006 | Италия Фабио Каннаваро | Франция Зинедин Зидан | Бразилия Роналдиньо |
| 2007 | Бразилия Кака | Аргентина Лионель Месси | Португалия Криштиану Роналду |
| 2008 | Португалия Криштиану Роналду | Аргентина Лионель Месси | Испания Фернандо Торрес |
| 2009 | Аргентина Лионель Месси | Португалия Криштиану Роналду | Испания Хави |
|
|

Тағы қараңыз
------------

* Алтын доп (France Football)
* Алтын бутсы
* ФИФА Алтын добы

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Футболшылардың ең жақсы достары — гауһарлар. Мұрағатталған 16 ақпанның 2009 жылы.
2. ↑  «Алтын доп» және «ФИФА жыл ойыншысы» бір марапаттамаға бірікті Мұрағатталған 8 шілденің 2010 жылы.

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| Бұл үлгіні қарау Бұл үлгіні талқылау Бұл үлгіні өңдеуХалықаралық футбол |
| --- |
|  |
| 
ФИФА · Әлем чемпионаты · Конфедерациялар Кубогы · Олимпиада ойындары
ФИФА рейтингі · Жыл ойыншысы · ФИФА Алтын добы · Құрама командалар тізімі · Кодтар

     *Азия:*АФК — Азия Кубогы
     *Африка:* ФАК — Африка Ұлттары Кубогы
     *Солтүстік Америка:* КОНКАКАФ — Алтын Кубок
     *Оңтүстік Америка:* КОНМЕБОЛ — Футболдан Америка кубогы
     *Океания:* ОФК — Океания Ұлттарының Кубогы
     *Еуропа:* УЕФА — Еуропа чемпионаты
 |  |
|  |
| **ФИФА-ға кірмейтіндер:** VIVA World Cup · NF-Board |

 |