**Наруто Удзума́ки** (жап. *うずまき ナルト Удзумаки Наруто*) — «Наруто» мангасы және аниме-сериалының бас кейіпкері. Автор американдық Shonen Jump журналына берген сұхбаттарының бірінде Нарутомен болған оқиғалар, оның жастайында болған оқиғаларға өте ұқсас екенін айтады: мангада ол өзінің жас кезіндегі алаңдауларын суреттейді.

Сипаттама
---------

Жапон тілінде «*наруто*» сөзі «боран», «иірім», @ таңбасын немесе рамен(Нарутоның сүйікті тағамы) әзірлегенде қолданылатын қызыл шиыршықпен камабоканың бір түрін білдіруі мүмкін.

Нарутоның ішіндегі мөр
«*Удзумаки*» сөзі болса «иірім» немесе «шұңқыр» дегенді білдіруі мүмкін. Мангада шиыршыққа сілтемелер көп: Жапырақ Ауылының (Коноха) таңбасы — Нарутоның туған жері — шиыршықпен қосылған жапырақтан тұрады. Нарутоның киімінің арқасында және иықтарында сонымен қатар оның тұрған үйінің есігінде шиыршық салынған. «Расэнган» — Нарутоның сиқырлы күштерінің бірі — сөзбе-сөз аудармасы «шиыршықты сфера». Оның ішіндегі Тоғызқұйрықты Пері-Түлкіні сақтап тұратын мөр — шиыршық тәріздес. Сонымен қатар шиыршық Нарутоның анасы — Кушинаның туған өлкесінің таңбасы.

Коноха ауылының таңбасы
Сюжет бойынша Наруто — Коноха ауылының бұрынғы басшысының ақшыл шашты және көк көзді баласы, ниндзя-жасөспірім. Оның әкесі Намикадзе Минато тәуекелге бел байлап, ауылға шабуыл жасаған Тоғызқұйрықты Пері-Түлкіні Нарутоның денесінде тұтқындайды. Бала көп жылдар бойы өзінің ата-аналары кім екенін білмейді; шындықты білген үлкендер Нарутодан оның ішіндегі пері үшін қорқып, жақтырмайды. Бұл ол үшін қиын сынау болады, бірақ Наруто қалған дзинтюрикилерге қарағанда жалпы құрметке жетіп, ауылдың ең құрметті ниндзясы — хокагэ болуға бар күшін салады.

Cюжетте
-------

### Бірінші бөлім

  

Манга сюжеті ниндзя Академиясының жетекшісі Мидзуки Нарутоны алдап, оны көптеген дзюцу жазылған сиқырлы бүктеме қағазының ұрлатуымен басталады. Ал бала болса өзінің жасына қиын клон жасау техникасын үйреніп алады. Бірақ ол таңертең ғана қарапайым клонды шығара алмайтын. Нарутоны інісі ретінде санайтын мұғалім, Ирука Уминоның арқасында Мидзуки ұсталынып, бүктеме қағаз табылды. 

Бітіру емтиханы әзер тапсырып шыққан Наруто, қыздардың кумирі Саске Учиха және Сакура Харуномен бірге №7 командасына түседі. Команданың басшысы ретінде Какаси Хатакэ сайланады. Ең бірінші тапсырмасында — көп салушы Тадзунаны қорғау — қауіпті жаумен: Дзабудза Момоти және Хакумен кездеседі. Қатты қобалжығандықтан Наруто көп жылдар өткен соң сиқырлы күшін Тоғызқұйрықты Пері-Түлкінің күшін оятады. Оған қарамастан команда өзінің жауын жеңеді.

Көп кешікпей Конохада тюнин атағын алуға ашық емтиханы ұйымдастырылды. Бірінші жазбаша жаттығудан кейін №7 командасы одан да қиын — сойқандарға толы орманда аман қалу тапсырмасын өту керек болды. Конохада халықаралық қылмыскер Оротимару келіп шықты. Ол №7 командасына шабуылдап, Саскенің мойынында антұрған мөр қалдырады. Оған қарамастан команда олардың сеніміне кірген Кабутоның арқасында келесі турға өту үшін керек екі жетіспейтін бүктеме қағазды тауып, тапсырманы сәтті аяқтайды. 

Ұйымдастырушылардың күтуіне қарамастан 3 турға көп қатысушылар өтеді. Олардың санын екі есе азайту үшін қосымша тапсырма ұйымдастырылады. Сол себептен олар жекпе-жекке шығады. Наруто Киба Инудзука мен оның күшігін жеңіп шығады; Саске Ёрои Акадоны жеңдеді, ал Сакура мен Ино теңбе-тең болып, заң бойынша екеуіде келесі турге өтпейді. Келесі тапсырма тек бір айдан кейін өтетін болды, сол себептен әрбір қатысушы мықты жаттықтырушылардың қолдарында жаттығуды бастады — Нарутоны атақты Санниндардың бірі — Дзирайя жаттықтырды. Ол «Коноханың сары найзағай» атты танымал төртінші хокагэ және Нарутоның әкесі — Минатоның жаттықтырушысы болған. 

Үшінші тапсырманың мақсаты айналма жүйе бойынша қарсыласпен жекпе-жек күрес. Наруто өзінің бірінші қарсыласы — Нэдзиді жеңіп келесі қарсыласын күтеді. Кенеттен Орачимарудың бастамасында, Құм және Дыбыс ауылдарының ниндзялары Конохаға шабуыл жасайды, ал Жыланды Саннинның өзі Үшінші Хокагэге қарсы шығып, оны мерт қылады. Наруто болса өзі шақырған бақалардың патшасы Гамабунтамен бірге Гаараны иемденіп алған Бірқұйрықты Сюкакумен шайқасқа шықты. Бірақ шайқас сәтті аяқталды — Гаара құбыжықтың ерігін басып, Нарутомен достасты. 

Коноханың ақсақалдар Дзираяның хокагэ болуын қалады, бірақ ол одан да жақсы келетін үшінші Саннин, Цунадэ бар деп сендірді. Наруто онымен бірге Цунадэні іздеуге сапарға шығып, Орочимрарумен қайта кездесті. Бірақ үш Саннинның шайқасында Оротчимару жеңіліп, қашып кетті. Цунадэ болса Коноханы басшылық етуге келісімін берді. Көп кешікпей Итачиді өлтіру үшін жаңа күш ашқысы келген Саске ауылдан кетіп, Орочимаруға оқу ішін барады. Наруто болса Дзираямен бірге 2,5 жылға ауылдан кетіп, жаттығады.

### Екінші бөлім

Екі жарым жыл өткен соң Наруто өзінің Дзираямен бірге саяхатынан туған ауылына қайтып келеді. Есейген Наруто оданда мықты және ақылды болып келеді, бірақ өзінің достарына қарағанда гэнин болып қалды. Ең бірінші күрделі тапсырмасы Акацуки ұстап алған Гаараны құтқару болды. Сакура мен Тиё Сасориді жойды, ал Наруто мен Какаси болса өзінің өлімін еліктеп қашып кеткен Дейдараны қуалады. Сяринганды көп уақыт қолданғаны үшін Какаси ауырып, емханаға жатты. Сол себептен Цунадэ жаңа төрттікті құрады — Наруто мен Сакурадан басқа командаға Данзомен лоббилендірілген сиқырлы «АНБУ» ұйымының мүшесі Сай және капитан болып сайланған хокагэнің қолындағы АНБУ ұйымының мүшесі капитан Ямато кірді.

Осындай құраммен олар қайтыс болған Сасоридің айтуымен, бұрын Орачимаруға жіберілген тыңшымен көпірде кездесуге барады. Ол тыңшы шын мәнінде Сасориді сатып кеткен Кабуто болып шықты. Бұл операция ойдағыдай болмады: АНБУ мүшелері туралы Дандзо жинаған ақпаратты беріп, Орочимарудің сеніміне кіреді, ал Ямато мен Сакура болса Нарутоның ашуланғаны үшін, оны жаулап алған Тоғызқұйрықты Пері-Түлкіні басуы қажет болды. Ол үшеуі өзінің қарсыластарын аңдып артарынан барады: олар Сайдің негізгі мақсаты — Саскэні өлтіру болғанын түсінеді. Бірақ Саске Орочимару және Кабутомен қашып, Сай ол тапсырмасын орындай алмайды. Кейіннен Сай олардың арасындағы сезімді түсініп, Саскені Конохаға бар күшін салып қайтарғысы келетіні туралы жариялады. Аяғында ол командада қалды.

Жазылған Какаси Яматомен бірге Нарутоға өзінің Расэнган техникасын Жел күшімен жетілдіруге көмектеседі. Осы техниканың көмегімен ол Какудзоның бес жанының екеуін жапырды. Осы оқиғадан кейін Конохаға Саске Орочимаруды өлтіргені туралы хабар келді, сол себептен Цунадэ Учиханы мемлекет шекарасында табу үшін арнайы топ құрды. Иісін сезген Киба мен Акамарудің арқасында олар Саскенің ізімен барды. Бірақ Саске мен Итачидің шайқасы біткенше дейін, Тоби олардың жолын жапты. Кейіннен Тоби Саскені Акацукидің ұясына алып кетіп, шолу тобының міндетін орындалусыз қалдырды.

Дзираяның қайтыс болғаны белігілі болғанда Наруто сэндзюцуді үйренуге және Дәпуіш Режимін игеруге Фукасаку атты бақамен Мёбоку тауына барады. Біраз уақыт өткен соң Конохаға Пэйн мен Конан шабуыл жасайды. Оны естіген Наруто ауылға қайтып келіп шайқасқа шығады. Пэйннің соңғы, алтыншы пішінімен күресу барысында Нарутоның сегізінші құйрығы шығып, оның соқыр сезімінде Төртінші Хокагэнің бейнесі пайда болып, оның ата-аналары туралы сиқырды ашып, баласының есін жиуына көмектесіп, 15 жыл бұрын Конохаға Түлкінің шабылуының артында Акацукидің басшысы тұрғанын хабарлады. Содан соң Наруто Пэйннің алтыншы пішінін жойып Нагатоны табады. Өзінің қателігін түсініп, Нарутоның арқасында өзінің бейбітшілік туралы арманын еске түсірген Нагато, оның Конохаға шабуыл жасағанда қайтыс болған барлық адамдарды қайта тірілтіп, қайтыс болады. Конан Акацукиден шығып кетеді. 

Бес Кагэнің Кеңесі өтетін болғандықтан Наруто Какаси және Яматомен бірге Саскенің халықаралық қылмыскер екені туралы жарияламауы үшін Төртінші Райкагэмен кездесуге барады. Бірақ Саске Райкагэнің інісіне шабуылдағаны үшін қабылдамады. Бір түні бір неше минутқа ауысып келген Тоби Нарутоға Итачи туралы барлық шындықты айтып береді. Басы-қасында болған Какаси мен Ямато бұл мағұлматты құпияда ұстайды. Саскенің бес Кагэ Кеңесіне жабылып, Дандзоны өлтіргеннен кейін оны Наруто сэндзюцу арқылы тауып Саскэмен шайқасқысы келетіні туралы жариялайды, бірақ Саскені Тоби қайтадан Акацукидің ұясына алып кетеді.

Пэйннің шабуылынан кейін терең ұйқыға түскен Цунадэ есін жиіп, Бес Кагэ Кеңесі қайта өтеді. Бұл кеңесте олар екі қалған дзинтюрики, Киллер Би мен Нарутоны мұқият қорғалатын тасбақа-аралда тығу шешіміне келеді. Наруто Киллер Бидің қарауымен жаттығып жатқан кезде, оның соқыр сезіміне Кушина Удзумакидің бейнесі пайда болады. Ол Конохаға Түлкінің шабуылы туралы түп-түгел айтып шығады. Кейіннен Наруто толықтай дерлік Түлкінің қуатын басып алады — ол өзіне жаңа күш ашады, олардың қатарына басқалардың сезімін сезу жатады. Оның көмегімен ол Киллер Бидің Самэхадесында тығылған Кисамэні сезіп, табады: ниндзялар оны ұстап алады, бірақ ол арал туралы мағұлматты Акацукиға жіберіп, өзіне қол жұмсайды. Уақыт өткен сайын Наруто басқалары одан бірдеңені бүркемелеп жүргенін сезіп, оларды қорғау үшін тізілгенді жеңіп, Киллер Бимен аралдан қашып кетеді. Басында қарсыластармен шайқаста олар Дзэцу шығарған синобилардың клондарын жеңеді, бірақ содан кейін Кабуто тірілткен Нагато және Итачимен кездеседі. Нарутода тығылған Кото Амацуками техникасымен, Итачи Кабутоның қолынан босап Нагатоны жеңеді. Нарутоның клондарының бірі Гаара және Оонакиге көмекке барып, тірілген Кагэні жеңеді. Нарутоның клондары барлық жасақтарға көмекке келіп, Дзэцудің әскерлерімен және тірілген ниндзялармен шайқасқа шығады. Дәл сол кезде Наруто мен Киллер Би Тоби және оның Пэйннің алты жолымен шайқасқа шығады.

Шайқас барысында Наруто Курамамен тіл табысады және ол оған өзінің күшін сыйлайды. Наруто трансформацияның жаңа түріне ие болады — Бидзю нысаны. Оның көмегімен ол Тобидің қолындағы тірілген дзинтюрикилердің жанын босатып, олардың соқыр сезімінде олармен және олардың иегерлеріміне келісім шартқа отырады. Кураманың күшін және Какасидің қулығын пайдаланып, ол Тобидің маскасын сындырып, жасырынушы Обито Учиха екенін біледі.

Обито және оған қосылған Мадара Учиха Дзюбиді тірілтіп, операцияның штаб-пәтерін жояды. Нәтижесінде Сикаку Нара және Иноити Яманака қайтыс болады; Синоби Альянсының Мадара және Обитомен шайқасында Хюго Нэдзи да қайтыс болады. Обито Альянс жаққа ауысып, Дзюби Құдай Ағашына айналып, Мадара Кураманы Нарутодан шығарған соң ол қайтыс бола жаздайды. Ең бірінші болып көмекке келген Сакура, өзінің медициналық қабілетімен оның жүрегінің тоқтауының алдын алады. Бірақ, кейіннен Мадара «Ай Көзін» іске асырады, ал мәңгілік Цукуёмиге батпаған тек Сакура, Саске және Какаси болады. Өзінің соқыр сезімінде Наруто Хагоромо Ооцуцуки (Рикудо Сеннинмен) кездесіп, алты бағыттың данышпанының күшіне ие болады. Оның көмегімен ол сегіз қақпаны ашқан Майто Гайдің өмірін құтқарады. Кейіннен ол Мадарамен шайқасқа шығып, қиыншылықпен жеңіп шығды.

Шеберлігі мен қабілеті
----------------------

* **Клондау:**
	+ *Клондау шеберлігі* (жап. *分身の術 Бунсин-но дзюцу*) — ешқандай іс қимыл жасай алмайтын, бірақ қарсыласты адастыратын бұлдыр клонды шығаратын Е деңгейіндегі гэндзюцу.
	+ *Көлеңкелі клондау шеберлігі* (жап. *影分身の術 Кагэ бунсин-но дзюцу*) — қол күшін жұмсай алатын клондарды шығара алатын B деңгеіндегі ниндзюцу. Түпнұсқадан айырғысыз және өзінің тәжірибесін береді, сонымен қатар қол белгілерімен қолдана алады, бірақ шыдамдылығы төмен (жарақат алғанда клон жоғалып кетеді). Клондар арасында қуат бірдей мөлшерде бөлінеді. Шеберліктің дамыған түрі бірталай клон пайда болатын *бірнеше көлеңкелі клондау шеберлігі* болып табылады (жап. *多重影分身の術 Тадзю: кагэ бунсин-но дзюцу*).
* **Расэнган**:
	+ *Расэнган* (жап. 螺旋丸) — үлкен ойран жасайтын қуатты шар. Дзираяға қарағанда Наруто расэнганді бір қолмен жасай алмайды, сол себептен ол қуатты жинастыру үшін клонды пайдаланады.
	+ *Алып Расэнган* (жап. *大玉螺旋丸 О:дама Расэнган*) — расэнганнің жетілдірілген түрі.
	+ *Желдің дүлей күші: Расэнсюрикэн* (жап. *風遁・螺旋手裏剣 Фу:тон расэнсюрикэн*) — жел күшімен жақсартылған S қатарының қабілеті. Жасуша деңгейінде әрекет еткендіктен қарсыласқа үлен зақым келтіреді. Зиян Нарутоның қолынада келетіндіктен бұл қабілетті ол тек дәруіш режимінде қолданады.


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| Бұл үлгіні қарау Бұл үлгіні талқылау Бұл үлгіні өңдеу«Наруто» (Масаси Кисимото) |
| --- |
|  |
| Кейіпкерлер | 
Наруто Удзумаки • Саске Учиха • Сакура Харуно • Какаши Хатаке • Гаара • Рок Ли • Шикамару Нара • Хината Хюга • Орочимару • Дзирайя • Итачи Учиха |  |
|  |
| Аниме | 
Наруто эпизодтары • Наруто Шиппуден эпизодтары • Рок Ли жастығының көктемі • Наруто туралы анимациялық фильмдердің тізімі • Боруто эпизодтары |
|  |
| Манга | 
I бөлім • II бөлім • Наруто: Жетінші хокаге және көктемнің алқызыл айы • Боруто: Нарутоның келесі буыны |
|  |
| Қосымша | 
«Наруто» бойынша видео ойындардың тізімі • «Нарутодағы» музыка • Дзюцу |

 |