Атланта метросы / Metropolitan Atlanta Rapid Transit Authority
2008 жылы
Атланта метро желісінің сызбасы
**Атланта метрополитені** (ағылш. *Metropolitan Atlanta Rapid Transit Authority* MARTA) — Атланта қаласында орналасқан қалалық және қала маңы қоғамдық көлік жүйесі. 1971 жылы автобус жүйесі болып құрылды. Атланта метросы 76,6 километр теміржолдан, төрт метрополитен желісінен, бір трамвай желісінен, жүз автобус желісінен және 38 метро бекетінен, 12 трамвай бекетінен, 132 автобус бекетінен тұрады. Атланта метросы АҚШ-тағы жылдам тасымалдау жүйесі және жолаушылар саны бойынша сегізінші орындағы жылдам транзиттік жүйе. 2014 жылғы мәлімет бойынша күніне шамамен 432,900 адам Атланта қоғамдық көлік жүйесін қолданған.

Тарихы
------

MARTA Джорджияның заң шығарушы жиналысының жарлығымен 1965 жылы құрылды. Басында бұл жүйе Атлантаны көршілес бес округпен байланыстырады деп жорамалданған. 1968 жылы бұл округтарда референдум өтіп, Кобб округі бұл жүйенің құрылысына қарсы шығады. Сондай-ақ бұл жоба округтардың бюджетінен берілетін қаржылық қолдауынсыз қалды. 1971 жылы Фултон және ДеКалб округтары бұл қоғамдық көлік жүйесін қаржыландыру мүмкін болуы үшін, өздерінің салық жүйесін реформалауға келісті. Клейтон және Гуиннетт округтары бұны жасаудан бас тартты, сондықтан MARTA Атлантаны тек қана Фултон және ДеКалб округтарымен байланыстырды. 17 ақпан 1972 жылы MARTA *Atlanta Transit Company* автобус компаниясын сатып алды және автобустық жүйелер ене бастады. 1975 жылы метрополитеннің құрылысы басталды, алғашқы кезегі 30 маусым 1979 жылы ашылды. Осы кезде метрополитен жеті бекеттен тұратын. Осыдан кейін метрополитеннің жүйесі кеңейе бастады. 

### Әрі қарай даму хронологиясы

* 22 желтоқсан 1979 — Көк желісінің  6 бекетке кеңеюі.
* 4 желтоқсан 1981 — 4 бекеттен құралған Қызыл желісінің  алғашқы аумағының ашылуы.
* 11 қыркүйек 1982 — Қызыл желісінің  1 бекетке кеңеюі.
* 18 желтоқсан 1982 — Қызыл желісінің  2 бекетке кеңеюі.
* 15 желтоқсан 1984 — Қызыл желісінің  солтүстікке қарай 3 бекетке (кейінірек 2 бекет Алтын желісіне  қосылып кетті) және оңтүстікке қарай 2 бекетке кеңеюі.
* 16 тамыз 1986 — Қызыл желісінің  оңтүстікке қарай 1 бекетке кеңеюі.
* 19 желтоқсан 1987 — Алтын желісінің  1 бекетке кеңеюі.
* 18 маусым 1988 — Қызыл желісінің  2 бекетке кеңеюі.
* 12 желтоқсан 1992 — барлық желілерден шығыңқы орналасқан 1 «Бэнкхед» бекеті ашылды (кейінірек Жасыл желі  болады).
* 29 желтоқсан 1992 — Алтын желісінің  1 бекетке кеңеюі.
* 26 маусым 1993 — Көк желісінің  2 бекетке кеңеюі.
* 8 маусым 1996 — Қызыл желісінің  3 бекетке кеңеюі.
* 16 желтоқсан 2000 — Қызыл желісінің  2 бекетке кеңеюі.

Желілер
-------

Жерүсті теміржолындағы пойыз
2018 жылдың басындағы мәлімет бойынша қалада 4 желі, 38 бекет (10 жерасты) және 77 километр теміржол жұмыс істеп тұр.

Метро желілері Атлантаны Халықаралық әуежайымен және қала маңымен байланыстырады. 2009 жылдан бастап метро желілерін ресми түрде түспен атайтын болды, оған дейін желілерді қозғалыс бағытымен атаған. Мысалы Қызыл желіні  «Солтүстік-Оңтүстік», Алтын желіні  «Солтүстік-Шығыс-Оңтүстік», Көк желіні  «Шығыс-Батыс», Жасыл желіні  «Проктор-Крик» деп атаған. Барлық желілер Файв-Пойнтс бекетінде қиылысады. Қалада 2014 жылдың желтоқсан айында ашылған заманауи трамвай желісіне «Peachtree Center» бекетінен отыруға болады.

Жүйесі
------

Қозғалыс кезінде пойыздар түйіспелі рельс түрін қолданады және екіден алтыға дейін вагондарды қамти алады. Вагондардың үш түрі қолданылады:

* CQ310 class (118 вагон, нөмірлері 101—200, 501—520, өндіруші Franco-Belge, 1979—1982)
* CQ311 class (120 вагон, нөмірлері 201—320, өндіруші Hitachi, 1984—1987)
* CQ312 class (100 вагон, нөмірлері 601—702, өндіруші Breda, 2001—2005).

CQ310 және CQ311 класындағы вагондарды модификациялау үшін Alstom-мен келісімшартқа қол қойылды.

Жұмыс тәртібі
-------------

Жұмыс күндері 4:45-тен 1:00-ге дейін, ал демалыс және мереке күндері 6:00-дан 1:00-ге дейін.

Қозғалыстың аралығы: қарбалас уақытта 10 минут, күндізгі уақытта 12 минут, кешке 20 минут. Демалыс күндері аралық уақыттары бірдей болады: 20 минут. Көп бекеттер бірден екі желінің пойыздарының қолданысында болғандықтан, көп аумақтарда аралық уақыты еке есе аз.

Галерея
-------

* Жерасты бекетіЖерасты бекеті
* Алтын желісіндегі пойызАлтын желісіндегі пойыз
* «Ешби» бекеті«Ешби» бекеті
* Вагонның ішіндеВагонның ішінде

Дереккөздер
-----------

1. ↑  Public Transportation Ridership Report (PDF).  American Public Transportation Association (March 2016).
2. ↑  MARTA – Getting There – Rail Schedules and Map.  Metrpolitan Atlanta Rapid Transit Authority. Басты дереккөзінен мұрағатталған 13 шілде 2005.(қолжетпейтін сілтеме) Тексерілді, 24 ақпан 2008.
3. ↑  Brenda Specification Sheet(қолжетпейтін сілтеме)

Сілтемелер
----------

* Атланта метросы
* MARTA website


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| Бұл үлгіні қарау Бұл үлгіні талқылау Бұл үлгіні өңдеу АҚШ метрополитендері  |
| --- |
|  |
| Вашингтон,Колумбия округі | 
Вашингтон | АҚШ көлік министрлiгi |
|  |
| Джорджия | 
Атланта |
|  |
| Калифорния | 
Лос Анжелес • Сан Франциско |
|  |
| Мичиган | 
Чикаго |
|  |
| Мэриленд | 
Балтимор |
|  |
| Массачусетс | 
Бостон • MBTA |
|  |
| Нью-Йорк | 
Нью-Йорк • PATH |
|  |
| Огайо | 
Кливленд |
|  |
| Пенсильвания | 
Филадельфия |
|  |
| Флорида | 
Майами |

 |