Су астындағы фауна
**Дайвинг** (ағыл. *diving* ағыл. *to dive* —жүзу) — арнайы құрал-жабдықтары бар су астындағы жүзу болып табылады. Ағылшын тілінде «diving» сөзі жай «жүзу» және құрылғымен су астындағы жүзуді (ағыл. scuba diving) сипаттау үшін және құрылғысыз жүзуді (ағыл. free diving), судағы істі және жай суға секіруді білдіреді.

Түрлері
-------

Талапты түрде 2 түрге бөлінеді:

**Дайвинг** – бұл су астындағы ауаның автономды запасы бар ( немесе газдық қоспа) аппараттармен су астында бірнеше минуттан 12минутқа дейін немесе одан да көп сағаттар бойы, тереңдігіне байланысты ауа жұту аппаратын пайдалануына байланысты болып табылады.

Дайвингті 3 классқа бөлуге болады:

 Дайвинг жаттығулары
- **Рекреациялық дайвинг** – демалу, қанағат үшін пайдаланылатын су астындағы жүзу болып табылады. Бұл түрі 40 м. тереңдікке жүзумен шектеледі. Сонымен қатар дайвингті подкласс сияқты түрі – техникалық дайвинг бар. ИАНТД (IANTD) бұл терминді «бас үстіндегі ортаға» түсу мен арнайы жарығы жоқ, 40 м. тереңдіктен әрі және декомпрессивтік аялдамаларды қажет ететін түрі деп қарастырады. Техникалық дайвингтің түрлері болып кейв-дайвинг және батпақтық дайвинг болып табылады.

- **Профессионалдық дайвинг** ( немесе коммерциялық). Бұрынғы Кеңес одағының территориясында «су астындағы жұмыстар» термині ретінде қолданылады.

- **Спорттық дайвинг** – CMAS, бұл ұйымның белсенді мүшелерінің бірі болып Ресей болып табылады. Ол спорттық туризм бойынша жарыстарды 2008 ж. бері жүргізіп келеді. Ең алғашқы халықаралық жарыстар 24 мамыр күні Хургада өтті.Жарыстар бағдарламасы өзіне 300 м. қашықтыққа жүзуді қарастырды.

Қауіптері
---------

Су – адам баласы үшін қауіпті орта болып табылады, өйткені адамның өкпесі су астында жүзуге арналмағандықтан, оның өмірі мен денсаулығына қауіпті болып келеді. Негізгі қауіптері:

- Су астына кету;

- Декомпрессиондық ауру;

- Барожаралар;

- Газдармен улану: көміртек монооксидімен, көміртек диоксидімен, оттегімен, азотпен.

- «Газ жоқ» жағдайы, OOG (out-of-gas), құрылғының дұрыс істемеуінен немесе демалу қоспасының таусылу мүмкіндігі .

Дайвинг – арнайы құрал-жабдықтарды пайдалана отырып немесе оларды пайдаланбай-ақ су астындағы жүзу болып табылатын экстремальді туризм түрі болып табылады.

Екінші түрі – **фри-дайвинг** – демді ұстап тұру арқылы су астында жүзу болып табылады. Дүниежүзілік рекорд – 11 мин. 35 сек. құрайды.

Дайвингпен айналысатын адамдарды көбінесе аквалангистер немесе қазіргі заманға сәйкес, «дайверлер» деп атайды. Дайвер болу үшін арнайы оқуды бітіріп, су астындағы су ассоциациясының сертификатын алу қажет. Осы оқуды аяқтау барысында кез-келген дайвер 18 м. тереңдікке дейін жүзе алады. Осы ретеңдікте флора мен фаунаның негізгі бөлігі орналасқан. Сәнді, немесе жай қарапайым курорттарда сертификат иесі болмай-ақ, су астындағы инструктажды өтуге болады. Оның барлығы тікелей инструктордың қатысуымен жүзеге асырылады. Мұны интро-дайвинг деп атап, 20 мен 50$ шамасында 40 м. аралығында өтуге болады.

Құрал-жабдықтары
----------------

 Ауа қоспасы бар цилиндр
 Маска
 Гидрокостюм
Кез-келген дайверде:

- Гидрокостюм, ластылар, маска, жүзу компенсаторы, акваланг, жүктер белбеуі, перчаткалар, шлем (егер де гидрокостюмде болмаса), сағаттар мен тереңдік өлшегіш (глубинометр) болуы қажет. Сонымен бірге, фонарь, пышақ және компас қажет болуы мүмкін.

Осылайша, атақты француз зерттеушісі Жак-Ив Кусто мен оның досы Эмилио Гальян екеуі су астынд жүзуге болатын аппаратты ойлап тауып, оны акваланг деп атайды. Азіргі таңда олардың арқасында дүние жүзі бойынша 20 млн.-ған дайверлер өздерінің сүйікті ісімен айналысады.

Медициналық қарсы көрсетулер
----------------------------

- Ішкі аурулар (созылмалы аурулар, туберкулез және т.б.;

- Хирургиялық аурулар;

- Құлақ, тамақ, мұрын, ауыз қуысы мен жақ аурулары;

- Көз аурулары;

- Әйел адам аурулары және т.б.

Дереккөздер
-----------

1. 1 2 3