recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**გუნდოლფ ბრუხჰაუზი** (გერმ. Gundolf Bruchhaus) (დ. 21 იანვარი, 1942, ქ. აშაფენბურგი, გერმანია) — გერმანელი არქიტექტორი, არქიტექტურის ისტორიის მკვლევარი, ფოტოგრაფი და მუსიკოსი.

დაამთავრა რაინ-ვესტფალიის უმაღლესი ტექნიკური სკოლა ქ. აახენში. 1970 წლიდან მუშაობდა აახენის პოლიტექნიკური უნივერსიტეტის ხელოვნების ისტორიის ინსტიტუტში. იყო იმავე უნივერსიტეტის არქიტექტურის ფაკულტეტის პედაგოგი (1980), კათედრის გამგის მოადგილე (1989), 2006 წლიდან კი — ურბანული დაგეგმარების ადიუნქტ-პროფესორი და ურბანული და რეგიონული დაგეგმარების კათედრის გამგე. ასევე აქტიურადაა დაკავებული ჯაზ-მუსიკით.

1973 წლიდან ბრუხჰაუზი სისტემატურად აწყობდა ექსპედიციებს თურქეთის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში — ტაო-კლარჯეთის ხუროთმოძღვრულ ძეგლთა აზომვისა და ფოტოფიქსაციის მიზნით. შეადგინა ტექსტები, გრაფიკული და ფოტომასალა ქრისტიანული ხუროთმოძღვრების ძეგლებზე. 1989 წელს ქ. სტრასბურგში, ევროპარლამენტის სხდომაზე, როგორც ექსპერტმა, წაიკითხა მოხსენება ამ ძეგლთა მდგომარეობის შესახებ. მონაწილეობდა ქართული ხელოვნებისადმი მიძღვნილ საერთაშორისო სიმპოზიუმებში. ბრუხჰაუზი არის ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი ქართული ხუროთმოძღვრული ძეგლების მიკროფირების კრებულის შედგენისა (8 ტომად), რომელშიც წარმოდგენილია 2000-მდე ძეგლი (აღწერა, ანაზომები, დეტალური ფოტოფიქსაცია). გამოცემა მომზადდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ქართული ხელოვნოვნების ისტორიისა და ძეგლთა კვლევის ეროვნული ცენტრის და აახენის პოლიტექნიკური უნივერსიტეტის მიერ. გამოიცა 1994–2010 წლებში. მიენიჭა საქართველოს სახელმწიფო პრემია მეცნიერებისა და ტექნიკის დარგში (ერთობლივი გამარჯვება, 1994).

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997.
* საქართველოს მეცნიერებისა და ტექნიკის დარგის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები 1993-2004 წწ.. -თბ. 2012.-გვ.81.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* გუნდოლფ ბრუხჰაუზი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
დალტონიკს არ შეუძლია დაინახოს სურათზე გამოსახული ციფრი
**დალტონიზმი** — თვალის მიერ ფერთა სრულფასოვანი აღქმის შეუძლებლობა, რომელიც თანდაყოლილი (გენის მუტაციით განპირობებული), ან შეძენილი (თვალის ბადურის ან მხედველობის ნერვის დაზიანებით გამოწვეული) დაავადებაა.

ჯანმრთელი თვალის ბადურაში კონცენტრირებულია სპეციალური რეცეპტორები (კოლბები), რომლებიც შეიცავენ წითელი, მწვანე და ლურჯი ფერისადმი მგრძნობიარე პიგმენტებს, რაც ჯამში ფერთა პალიტრას აყალიბებს. როდესაც პიგმენტები საკმარისი რაოდენობით არ არის წარმოდგენილი, ან დარღვეულია კოლბების სრულფასოვანი ფუნქციონირება, ყალიბდება დალტონიზმი.

განასხვავებენ დალტონიზმის შემდეგ ფორმებს:

* პროტანოპია - წითელი ფერის აღქმის უუნარობა;
* დეიტერანოპია - მწვანე ფერის აღქმის უუნარობა;
* ტრიტანოპია - ლურჯი ფერის აღქმის უუნარობა;

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***კატეგორია:დალტონიზმი***

* დალტონიზმის ნიმუშები დაარქივებული 2009-08-31 საიტზე Wayback Machine.
* დალტონიზმის ნიმუშები
* ფერების მხედველობის ტესტები და ფაქტები
* ონლაინ ტესტები საკუთარი თავისთვის

სქოლიო
------

1. ↑  mkurnali ka. ციტირების თარიღი: 2015-06-29
2. ↑  andromed ka. ციტირების თარიღი: 2024-01-25
3. ↑  clevelandclinic.org en. ციტირების თარიღი: 2015-06-29
**ნინო თავბერიძე** (დ. 21 სექტემბერი, 1952) — ქართველი ექიმი.

დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი 1974 წელს.

```
თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის თვალის სნეულებათა კათედრის კლინიკური ორდინატორი (1974–1976წწ).მუშაობდა მე–3 სამედიცინო სასწავლებელში (1976–1978წწ);  რესპუბლიკურ ცენტრალურ საავადმყოფოში ექიმ–ორდინატორი (1976–1978წწ).;  იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის თვალის სნეულებათა კათედრის ასპირანტი (1978–1981წწ); 1998 წლიდან კი – დოცენტი. ავტორია 21 სამეცნიერო ნაშრომის, ხელმძღვანელობს სტუდენტთა სამეცნიერო თემათა დამუშავებას. ექიმი–ოფთალმოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი.
```

საკანდიდატო დისერტაციის თემა -"თვალის წინა მონაკვეთის ფლუროესცენანგიოგრაფიული გამოკვლევები ეპისკლერალურ და ზოგად ვენურ წნევასთან შეპირისპირებაში ავადმყოფებში პირველადი ღია კუთხიანი გლაუკომით", დაიცვა 1983 წელს.

ბიბლიოგრაფია
------------

* თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია, თბ. 2000, გვ. 115

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ნინო თავბერიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **დოქტორი (მრავალმნიშვნელოვანი)**. |

ოქსფორდის უნივერსიტეტის ფილოსოფიის დოქტორი
**ფილოსოფიის დოქტორი** (ლათ. Philosophiæ Doctor, Ph.D. PhD, ჩვეულებრივ, წარმოითქმის როგორც *პი-ეიჩ-დი*) — აკადემიური ხარისხი. აშშ-ში არსებობს მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხი, რომელიც ფილოსოფიის დოქტორის თანაბარ წოდებად ითვლება. 

ხარისხი პირველად ჩამოყალიბდა XII-XIII საუკუნეებში დიდ ბრიტანეთში, საფრანგეთსა და იტალიაში. პირველი ქალი, რომელსაც ეს წოდება მიენიჭა, იყო იტალიელი მათემატიკოსი ელენა კორნარო პისკოპია. 

ზოგიერთ ქვეყანაში (მაგალითად აშშ და კანადა), ეს ხარისხი უმაღლესია, ზოგიერთ ქვეყანაში (მაგალითად, გერმანია და საფრანგეთი) არსებობს უფრო მაღალი ხარისხებიც.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* დოქტორი (მრავალმნიშვნელოვანი)
* დოქტორი

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* PhDStudent.com - The tools you need to survive and thrive in graduate school.

სქოლიო
------

1. ↑  PhD. Oxford University Press.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 7 მაისი 2019. ციტირების თარიღი: 27 January 2017
2. ↑  Ph.D.. Oxford University Press.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 11 ოქტომბერი 2017. ციტირების თარიღი: 27 January 2017
3. ↑  „PhD". *Merriam-Webster*. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2 February 2017. ციტირების თარიღი: 27 January 2017.
***„უბის წიგნაკი"*** — ამერიკელი რომანისტის, ნიკოლას სპარქსის 1996 წლის სადებიუტო რომანი. 2004 წელს გამოვიდა მისი ეკრანიზაცია.

შექმნის ისტორია
---------------

„უბის წიგნაკი" იყო ნიკოლას სპარქსის პირველი გამოქვეყნებული რომანი. წერდა 1994 წელს 6 თვის განმავლობაში. ლიტერატურის აგენტმა ტერეზა პარკმა სააგენტოში გაგზავნილი ეგზემპლარი წაიკითხა და სპარქსს შესთავაზა წიგნის წარდგენა. 1995 წლის ოქტომბერში პარკმა 1 მილიონი დოლარის ავანსი მიიღო Time Warner Book Group-ისგან. რომანი გამოიცა 1996 წლის ოქტომბერში. გამოსვლის პირველივე კვირაში მოხვდა The New York Times-ის საუკეთესო გაყიდვების სიაში. წელიწადზე მეტ ხანს იყო ბესტსელერი.

ინტერვიუებში სპარქსმა აღნიშნა, რომ რომანის დაწერა მისი მეუღლის ბებია-ბაბუის ისტორიამ შთააგონა, რომლებიც 60 წელზე მეტი ხნის განმავლობაში იყვნენ ქორწინებაში. ცდილოდა, რომ „უბის წიგნაკში" ამ წყვილის ხანგრძლივი რომანტიული სიყვარულის გადმოეცა.

შინაარსი
--------

რომანი იწყება ნოა კალჰუნით, მოხუცი კაცით, რომელიც კითხულობს ქალს მოხუცთა თავშესაფარში. იგი მას შემდეგ ამბავს უყვება:
24 წლის ნოა მეორე მსოფლიო ომიდან ბრუნდება თავის ქალაქ ნიუ-ბერნში, ჩრდილოეთ კაროლინაში. მამის გარდაცვალების შემდეგ იგი ამთავრებს დანგრეული სახლის აღდგენას. ამასობაში, ალი, 24 წლის, ხედავს სახლს გაზეთში და გადაწყვეტს, რომ მას ესტუმროს.

ისინი კვლავ ხვდებიან 7 წლიანი განშორების შემდეგ, რაც მოჰყვა მათ ხანმოკლე, მაგრამ ვნებიანი ზაფხულის რომანს, როდესაც მისი ოჯახი ქალაქს სტუმრობდა. მათ საკუთარი სოციალური სტატუსი აშორებდა, რადგან ალი მდიდარი ოჯახის ქალიშვილი იყო, ნოა კი ხე-ტყის ქარხანაში მუშად მუშაობდა. ერთმანეთის დანახვა ორივეში მოგონებებსა და ძლიერ ემოციებს ბადებს. ისინი ერთად სადილობენ და საუბრობენ თავიანთ ცხოვრებაზე და წარსულზე. ალი გაიგებს, რომ ნოა მას წერილებს უწერდა დაშორების შემდეგ ერთი წლის განმავლობაში. იგი ხვდება, რომ დედამისმა წერილები დაუმალა, რათა ალის ვერასოდეს მიეღო. საუბრობენ იმაზე, თუ რა შეიძლებოდა მომხდარიყო მათ შორის დედის ჩარევის გარეშე. ღამის ბოლოს ნოა სთხოვს ალის, რომ მეორე დღეს დაბრუნდეს და სიურპრიზს ჰპირდება. ისინი შეხვედრას გადაწყვეტენ. ამ დროის განმავლობაში, ალის საქმრო, ლონი, ცდილობს მასთან მისვლას სასტუმროში. როდესაც ალი ზარებს არ პასუხობს, ლონი ნერვიულობას იწყებს.

სქოლიო
------

1. ↑  Monomyth. Official Website en-US. ციტირების თარიღი: 2022-09-23
2. ↑  Nicholas Sparks Biography. ციტირების თარიღი: 2022-09-23
3. ↑  Nicholas Sparks Biography.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-01-22. ციტირების თარიღი: 2024-01-25.
4. ↑  The Uprising Creative. Nicholas Sparks The Notebook. *Nicholas Sparks*.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-08-19. ციტირების თარიღი: 2024-01-25.
**არგენტინული დოგი** (ესპ. Dogo argentino) — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია არგენტინაში 1920-იან წლებში.

არგენტინული დოგი ერთ-ერთია იმ მცირერიცხოვან ჯიშებს შორის, რომლებიც სამხრეთ ამერიკაში მიიღეს. ეს ძაღლი არის იმ პროგრამის შედეგი, რომელიც 1920 წელს არგენტინელმა ანტონიო მარტინესმა დააფუძნა და რომლის მიზანი იყო პუმაზე და იაგუარზე მონადირე ძაღლის მიღება. არგენტინული დოგის მისაღებად გამოიყენეს ესპანური მებრძოლი ძაღლის ძველი ტიპი, ესპანური მასტიფი, დოგი, ძველი სტილის ბულტერიერი, ბულდოგი და ბოქსიორი და მიიღეს უშიშარი, გამძლე, ღია ბალნის მქონე მონადირე. ამ ჯიშმა მაშინვე მიიპყრო ძაღლების ბრძოლების ორგანიზატორების და მოყვარულების ყურადღება. ძაღლების ბრძოლები ჯერ კიდევ პოპულარულია სამხრეთ ამერიკის ზოგიერთ ქვეყანაში.

ეს თეთრი მასტიფი პატარაობიდანვე სხვა ცხოველებთან ერთად უნდა იზრდებოდეს. ძაღლისგან მორჩილების მისაღწევად ის ადრიდანვე უნდა გაიწვრთნას. ასევე, მას სჭირდება დიდი ფიზიკური დატვირთვები. არგენტინული დოგი ვერ ეგუება ქალაქის პირობებში ცხოვრებას, ძნელად ეგუება სხვა ძაღლებს და ბავშვებს, ვერ იტანს სიცივეს, ძნელად იწვრთნება. აქვს საკმაოდ ვიწრო მკერდი, მასიური თავის ქალა და ძლიერი ყბები. ბალანი მოკლეა, მბზინავი, გლუვი, ყოველთვის თეთრი ფერის. არგენტინული დოგის ყბის ძალა 500 psi დან 550 psi მდეა. 

მას შეუძლია იმოძრაოს მაქსიმუმ 55 კილომეტრი საათით. ის არის ერთ ერთი უძლიერესი ჯიში მთელს მსოფლიოში. არსებობს შემთხვევები რომ ამ უნიკალურ ჯიშს მთის ლომიც კი დამარცხება.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***არგენტინული დოგი***

* არგენტინული დოგი (ინგლისური)
**Kings of Leon**  — 2000 წელს ნეშვილში, ტენესიში ჩამოყალიბებული როკ-ჯგუფი. ჯგუფი შემქნელებად მოიაზრებიან ძმები: ქელებ ფოლოუილი (მთავარი ვოკალი, აკუსტიკური გიტარა), ნათან ფოლოუილი (დრამი, დასარტყმელი საკრავები, ბეკ-ვოკალი) და ჯარედ ფოლოუილი (ბას-გიტარა, ბეკ-ვოკალი), მათსავე ბიძაშვილ მეთიუ ფოლოუილთან (მთავარი გიტარა, ბეკ-ვოკალი) ერთად.

ჯგუფის ადრეული მუსიკა სამხრეთული როკისა და ბლუზის ნაზავს წარმოადგენდა, თუმცაღა თანდათანობით მათი მუსიკალური კურსივი შეიცვალა და ჯგუფმა მოიცვა ისეთი ჟანრები, როგორებიცაა: ალტერნატიული როკი, არენა როკი. ჯგუფმა თავდაპირველად წარმატებას დიდ ბრიტანეთში მიაღწია, რაც გამოიხატა ცხრა ტოპ 40 სინგლით, 2008 წელს მიღებული ორი BRIT Awards-ით და მათი სამივე ალბომის ბრიტანეთის ალბომების ჩარტის საუკეთესო ხუთეულში შესვლით. მესამე ალბომმა *Because of the Times* ჩარტებში პირველი ადგილი დაიკავა. 2008 წლის სექტემბერში გამოსულმა ალბომმა, სახელწოდებით *Only by the Night* ჯგუფს ამერიკულ ჩარტებშიც დაუმკვიდრა ადგილი. ალბომში შესულმა სიმღერებმა Sex on Fire, Use Somebody) და Notion პირველი ადგილი დაიკავეს ცხელი თანამედროვე როკ-სიმღერების ჩარტში. სწორედ ეს ალბომი გახდა პირველი, რომელმაც ამერიკაში გაყიდვების მიხედვით პლატინის სტატუსი მოიპოვა, ხოლო იგივე სტატუსი ავსტრალიაში გაყიდვების მიხედვით 9 ცალი მოიპოვა. ჯგუფის მეხუთე ალბომი *Come Around Sundown* 2010 წლის 18 ოქტომბერს გამოვიდა, რასაც 2013 წელს მოჰყვა მეექვსე ალბომი, სახელწოდებით *Mechanical Bull*.

ჯგუფის წევრები
--------------

* კელებ ფოლოუილი – მთავარი ვოკალი, აკუსტიკური გიტარა (2000-დღემდე)
* მეთიუ ფოლოუილი – მთავარი გიტარა, ფორტეპიანო, ბეკ-ვოკალი (2000-დღემდე)
* ჯარედ ფოლოუილი – ბასი, ფორტეპიანო, სინთეზატორი, ბეკ-ვოკალი (2000-დღემდე)
* ნეითან ფოლოუილი – დრამი, დასარტყმელი საკრავები, ბეკ-ვოკალი (2000-დღემდე)

 **ტურნეს წევრები** 

* კრისტოფერ კოულმენი – აკუსტიკური გიტარა, ფორტეპიანო, დასარტყმელი საკრავები, ბეკ-ვოკალი (2010–2014)
* ითენ ლაკი – აკუსტიკური გიტარა, ფორტეპიანო, დასარტყმელი საკრავები, ბეკ-ვოკალი (2014-დღემდე)

დისკოგრაფია
-----------

* *Youth & Young Manhood* (2003)
* *Aha Shake Heartbreak* (2004)
* *Because of the Times* (2007)
* *Only by the Night* (2008)
* *Come Around Sundown* (2010)
* *Mechanical Bull* (2013)
* *WALLS* (2016)

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ოფიციალური საიტი

სქოლიო
------
**მანანა ბობოხიძე** (დ. 22 ნოემბერი, 1938 — გ. 10 დეკემბერი, 2011) — ქართველი ფერმწერი, გრაფიკოსი, მხატვარი-მონუმენტალისტი.

დაიბადა ქალაქ თბილისში, ცნობილი ქართველი პოეტების კალე ბობოხიძისა და ვერა შუბლაძის ოჯახში. დაამთავრა თბილისის ილია ჭავჭავაძის სახელობის უცხო ენათა ინსტიტუტი, თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის მონუმენტური ფერწერის ფაკულტეტი 1971 წელს. მისი პირველი პერსონალური გამოფენა თბილისში, საქართველოს ხელოვანთა სახლში 1973 წელს გაიმართა. 1970-80-იან წლებში მისი გამოფენები იმართებოდა საბჭოთა კავშირის სხვადასხვა ქალაქებში. მანანა ბობოხიძის ნამუშევრები მოხვედრილია საფრანგეთის, რუსეთის, გერმანიის, ესპანეთის, აშშ-ის, შვედეთის, რუმინეთის, უნგრეთის, ბულგარეთის, პოლონეთის, კორეის კერძო კოლექციებში, ასევე დაცულია სხვადასხვა მუზეუმში. 2014 წელს გამოიცა მანანა ბობოხიძის შემოქმედებისადმი მიძღვნილი ალბომი.

არის საქართველოს დამსახურებული მხატვარი (1987), მიღებული აქვს გალაკტიონ ტაბიძის სახელობის პრემია (2010).

დაკრძალულია დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* მანანა ბობოხიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი

სქოლიო
------

1. ↑  ქართველი ფერმწერის მანანა ბობოხიძის შემოქმედებისადმი მიძღვნილი ალბომი გამოიცა. „GHN", 27 მარტი, 2014
**ქინძმარაული** — ადგილწარმოშობის დასახელების, კონტროლირე­ბადი უმაღლესი ხარისხის წითელი ბუნებრივად ნახევრადტკბილი ღვინო. მზადდება საფერავის ჯიშის ყურძნისაგან.

ღვინო „ქინძმარაული" ხასიათდება მუქი ბროწეულისფერი შეფერვით, გემოზე ჰარმონიული, სრული, ხავერდოვანი, დახვეწილი, სასიამოვნო სიტკბოთი, ხილის ტონებით და ჯიშური არომატით.

ღვინო „ქინძმარაულის" მოცულობითი სპირტშემცველობა უნდა შეადგენდეს 10,5-12,0%-ს, შაქრების მასიური კონცენტრაცია — 30-50გ/დმ³; ტიტრული მჟავიანიბა — 5-7გ/დმ³; აქროლადი მჟავიანობა — არაუმეტეს 1,2გ/დმ³; დაყვანილი ექსტრაქტის მასის კონცენტრაცია — არანაკლებ 20 გ/დმ³; გოგირდოვანი მჟავის საერთო მასის კონცენტრაცია — არაუმეტეს 210 მგ/დმ³; თავისუფალი გოგირდოვანი მჟავის კონცენტრაცია — არაუმეტეს 30 მგ/დმ³.

„ქინძმარაულის" მიკროზონაში სანედლეულო ბაზის ფართობი შეადგენს დაახლოებით 1633 ჰა-ს, აქედან მოსავლიანია 614 ჰა. 

მევენახეობის სპეციფიკური ზონა „ქინძმარაული" მდებარეობს აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა კახეთში, ყვარლის მუნიციპალიტეტში, კავკასიონის განშტოების სამხრეთ დაქანებაზე, ჩრდილოეთ განედის 41°30′ და აღმოსავლეთ გრძედის 45°50′ კოორდინატებზე. სამრეწველო ვენახები ძირითადად განლაგებულია ზღვის დონიდან 250-550 მ სიმაღლის საზღვრებში, მდინარე ალაზნის მარცხენა სანაპიროზე (გაღმამხარი). ბარის ძირი უკავია ალაზნის ვაკეს, რომელიც ჩრდილოეთისაკენ მაღლდება — გადადის მთისწინეთის ზოლში და მიბჯენილია კავკასიონის ძირზე.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ღვინის ეროვნული სააგენტო დაარქივებული 2019-05-13 საიტზე Wayback Machine.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ადგილწარმოშობის დასახელების ღვინოები საქართველოში |
| --- |
|  |
| 
* ატენური
* ახაშენი
* გურჯაანი
* ვაზისუბანი
* თელიანი
* კარდენახი
* კახეთი
* მანავი
* მუკუზანი
* ნაფარეული
* სვირი
* ტვიში
* ტიბაანი
* ქინძმარაული
* ყვარელი
* წინანდალი
* ხვანჭკარა
* კოტეხი
* ხაშმის საფერავი
* ბოლნისი
* სალხინოს ოჯალეში
* ახმეტა (ახმეტის მწვანე)
* წარაფი
* ახოები
* მაღრაანის ქისი
* ზეგაანი
* ოყურეშის უსახელოური
* ასურეთული შალა
* ოკამი

 |

 |
**შოთა აბრამის ძე ბოსტანაშვილი** (დ. 13 მაისი, 1948, თბილისი, — გ. 29 მაისი, 2013, იქვე) — არქიტექტორი, პედაგოგი. არქიტექტურის დოქტორი (2008), პროფესორი (1998).

დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის არქიტექტურის ფაკულტეტი 1972 წელს. 1978 წლიდან მუშაობდა იქვე, საპროექტო ბიუროში; ეწეოდა პედაგოგიურ საქმიანობას. ძირითადი ნამუშევრებია: მონუმენტი „დიდება შრომას" ქუთაისში (1981, ვ. დავითაიასთან ერთად; საქართველოს სსრ მინისტრთა საბჭოს პრემია „ხუთწლედის მატიანე", 1983), მემორიალი „ხსოვნის ტაძარი" სოფ. მუხრანში (1981, ვ. დავითაიასთან ერთად; სოფიის II საერთაშაშორისო ბიენალის ლაურეატობა და ქ. პლევნის პრემია, 1985; რუსეთის სამხატვრო აკადემიის დიპლომი, 1987), სამხატვრო გალერეა (1979) და მემორიალი „ხსოვნის კუბი" სენაკში (1983, მოქანდაკე ვ. მელიქიშვილი; ორივე ნამუშევარი შესრულებულია არქიტექტორებთან გ. გეგელიასთან და ვ. დავითაიასთან ერთად), ხელოვნების ცენტრი დაბა გულრიფშში (1988, ვ. დავითაიასთან ერთად), „პოეზიის სასახლე" (თბილისი, 1999-2000) და სხვ. დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით (1998).

ბიბლიოგრაფია
------------

* ოთხი ლაპარაკი (ავტორი). - თბილისი, უნივერსალი, 2012. - 89გვ.. - ISBN: 978-9941-17-552-7
* ბუცა = Butza : ხუროთმოძღვარი ვიქტორ ჯორბენაძე : ესსე, პოეტიკა, სემიოტიკა, კრიტიკული დისკურსი (ავტორი). - თბილისი, უნივერსალი, 2012. - 218გვ.. - ISBN: 978-9941-17-626-5
* სინაგოგებისა და ებრაული სასაფლაოების არქიტექტურა საქართველოში (ავტორი). - თბილისი, 1998

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997.
* წიგნი ღირსებისა: ტ. 3/ შემდგ.: თამაზ ყიფიანი (რედ.), თენგიზ გაჩეჩილაძე, გურამ სიმონიშვილი.- თბ. 2001. - გვ.133.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* შოთა ბოსტანაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* შოთა ბოსტანაშვილი — თბილისის არქიტექტურის არქივი.
**ფრანსვილი** (ფრანგ. Franceville) — ქალაქი გაბონის აღმოსავლეთში, ზემო ოგოუეს პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობის რაოდენობის სიდიდის მხრივ ქვეყნის მესამე ქალაქია.

ისტორია
-------

თავიდან მის ადგილას იყო სოფელი, სახელად მასუკუ, რომელიც შემდეგ ყოფილი მონების გადასასახლებლად პიერ სავორნიან დე ბრაზამ აირჩია და 1880 წელს მას სახელად «ფრანშევილი» (რაც ფრანგულად ნიშნავს «განთავისუფლებულთა ქალაქს») უწოდა. იგი შემდგომში თანდათან გაიზარდა და ქალაქად გადაიქცა, რის შემდეგაც ფრანსვილი ეწოდა.

გეოგრაფია
---------

მდებარეობს მდინარე მპასაზე, ქვეყნის დედაქალაქ ლიბრევილიდან დაახლოებით 512 კმ-ით სამხრეთ-აღმოსავლეთით, ზღვის დონიდან 333 მეტრ სიმაღლეზე.

მოსახლეობა
----------

2013 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 110 568 ადამიანს, 1993 წლის აღწერის მონაცემებით ის შეადგენდა 30 246 ადამიანს.

ეკონომიკა
---------

ქალაქი ტრანსგაბონური რკინიგზის და ეროვნული ავტომაგისტრალი N3-ის საბოლოო პუნქტია.

ღირსშესანიშნაობები
------------------

ქალაქის ღირსშესანიშნაობებს მიეკუთვნება 1899 წელს აშენებული წმინდა ილერის ტაძარი, გაბონის ყოფილი პრეზიდენტ ომარ ბონგოს დიდი სტატუა (რომელიც დაიბადა ფრანსვილში) და სამედიცინო სამეცნიერო-საკვლევი ინსტიტუტი. ქალაქში ასევე არსებობს გოლფის მოედანი და აეროპორტი, რომელიც მდებარეობს 20 კმ-ით დასავლეთით, მვენგუეში.

სქოლიო
------

1. ↑  Franceville, Gabon Page
2. ↑  2013 წლის მოსახლეობის აღწერა (RGPL-2013).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-08-31. ციტირების თარიღი: 2016-12-24.
3. ↑  2013 წლის მოსახლეობის აღწერა (geohive).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-09-06. ციტირების თარიღი: 2016-12-24.
ფიზიკაში **ელექტრული ველის დაძაბულობა** — ვექტორული სიდიდე, რომელიც ახასიათებს ელექტრულ ველს. სივრცის მოცემულ წერტილში მისი მნიშვნელობა ტოლია ამ წერტილში მოთავსებულ საცდელ მუხტზე მოქმედი {\displaystyle {\vec {F}}} ძალის ფარდობისა ამ მუხტის {\displaystyle q} სიდიდეზე:

{\displaystyle {\vec {E}}={\frac {\vec {F}}{q}}}.
SI სისტემაში დაძაბულობის ერთეულია 1ნ/კ. 1ნ/კ არის დახაბულობა ველის იმ წერტილში რომელშიც 1 კ მუხტზე მოქმედებს 1ნიუტონი ძალა

წერტილოვანი მუხტის ელექტრული ველის დაძაბულობა
---------------------------------------------

### SI სისტემისთვის

ელექტრული პოტენციალის მეშვეობით {\displaystyle {\vec {E}}} ვექტორი შეიძლება გამოვსახოთ როგორც პოტენციალის გრადიენტი აღებული მინუს ნიშნით

{\displaystyle {\vec {E}}=-\nabla \varphi .}
მაგალითად, წერტილოვანი მუხტისთვის კულონის კანონიდან გამომდინარე გვაქვს

{\displaystyle \varphi ={\frac {q}{4\pi \varepsilon \_{0}r}}.}
ამ შემთხვევაში სფერული სიმეტრიის გამო ეკვიპოტენციური ზედაპირები სფეროებს წარმოადგენეს. შედეგად წარმოებული ნორმალის გასწვრივ ხდება წარმოებული რადიუსით და ვიღებს ე.წ. კულონის ველს

{\displaystyle E\_{r}=-{\frac {\partial \varphi }{\partial r}}=-{\frac {\partial }{\partial r}}\left({\frac {q}{4\pi \varepsilon \_{0}r}}\right)={\frac {q}{4\pi \varepsilon \_{0}r^{2}}}}.
### გაუსის ერთეულთა სისტემისთვის

ამ სისტემაში მსჯელობები ზემოთ განხილულის ანალოგიურია, განსხვავება ის არის, რომ იცვლება პოტენციალის სახე:

{\displaystyle \varphi ={\frac {q}{r}}},
ხოლო მაქსველის განტოლებისთვის გვექნება 

{\displaystyle \operatorname {div} {\vec {E}}=4\pi \rho }
და

{\displaystyle \varepsilon \_{0}={\frac {1}{4\pi }}}.
შედეგად გაუსის ერთეულთა სისტემაში გვაქვს

{\displaystyle E={\frac {q}{r^{2}}}.}

ერთეულები
---------

გაუსის ერთეულთა სისტემაში ელექტრული ველის დაძაბულობის ერთეულია სტატვ/სმ, ხოლო SI სისტემაში ვ/მ.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ელექტრული ინდუქცია
* მაქსველის განტოლებები
* კულონის კანონი
**შოთა ხაჟალია** (დ. 5 აპრილი, 1917, ქუთაისი — გ. 1991) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს სახალხო არტისტი (1965).

1939 წელს დაამთავრა გორის პედაგოგიური ინსტიტუტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი.

1939-1952 წლებში იყო გორის თეატრის მსახიობი, 1952-1968 წლებში ქუთაისის თეატრის, 1969-1979 წლებში თბილისის მუსკომედიის, ხოლო 1979 წლიდან თბილისის სახელმწიფო დრამატული თეატრის მსახიობი. მისი საუკეთესო როლებია: შმაგა (ა. ოსტროვსკის „უდანაშაულო დამნაშავენი"), გრუმიო (შექსპირის „ჭირვეულის მორჯულება"), კოტე (გ. ქელბაქიანის „ახალგაზრდა მასწავლებელი"), მუნჯი ბაჩუა („ტარიელ გოლუა", ლ. ქიაჩელის მიხედვით), ხრინწა (ვ. ვიშნევსკის „ოპტიმისტური ტრაგედია"), ისიდორე („საბრალდებო დასკვნა" ნ. დუმბაძის მიხედვით), დულიტლი (ბ. შოუს „ჩემი მშვენიერი ლედი"), ბოღმა ვანო (ცაბაძის „კურკას ქორწილი"), იეთიმ გურჯი (ცაბაძის „სიყვარულის მგოსანი ვარ"), შვეიკი (ს. ცინცაძის „შვეიკი") და სხვა.

იყო საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრი 1956 წლიდან.

ჯილდოები და აღიარება
--------------------

* 1950 — საქართველოს დამსახურებული არტისტი
* 1965 — საქართველოს სახალხო არტისტი

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* შოთა ხაჟალია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი

სქოლიო
------

1. ↑  "Театральная Энциклопедия"
**ფაზისი (ვაჟთა ვოკალური ანსამბლი)** — ვაჟთა ვოკალური ანსამბლი, ჩამოყალიბდა 1976 წელს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიასთან. დაარსებიდან 1983 წლამდე ანსამბლს ხელმძღვანელობდა რ. გოგოლაშვილი („ფაზისის" შექმნაში განსაკუთრებული წვლილი მიუძღვის ენათმეცნიერ ჯ. ღვინჯილიასაც); 1984 წლიდან „ფაზისის" სამხატვრო ხელმძღვანელია ჯ. ყოლბაია. ანსამბლის ძირითად შემადგენლობასთან ერთად (რ. მდინარაძე, დ. კვინიკაძე, რ. გამყრელიძე, ა. შურღაია, მ. ჩიქვილაძე, ზ. გოგოლაშვილი, ნ. ბარათაშვილი, რ. ჭკადუა) წლების მანძილზე არაერთმა მომღერალმა იღვაწა, რომლებიც შემდგომში წარმატებით გამოდიოდნენ როგორც ხალხურ, ისე კლასიკური ჟანრში, (მათ შორის იყო პოპულარული მომღერალი გოგი დოლიძე). „ფაზისი" წარმატებით ასრულებს უძველეს ქართულ ხალხურ სიმღერებს და საგალობლებს, აგრეთვე ქართულ კომპოზიტორთა ნაწარმოებებს. ანსამბლის შესრულება ხასიათდება მაღალაი პროფესიული კულტურით, დახვეწილი, ფაქიზი გემოვნებით, ეროვნული კოლორიტის გრძნობით. 1999 წელს ნიდერლანდების ქალაქ როტერდამში გამოვიდა „ფაზისის" კომპაქტ-დისკი (21 ხალხური სიმღერა და ა. მაჭავარიანის „დოლურა"), ამავე წელს გამოვიდა ქართული საგალობლები „ქრისტე-2000" ანსაბლის შესრულებით. „ფაზისი" საგასტროლოდ იყო საზღვარგარეთის მრავალ ქვეყანაში (ავსტრია, იტალია, გერმანია, საფრანგეთი, შვედეთი, შვეიცარია, ნორვეგია, სირია, იორდანია და სხვა).

ლიტერატურა
----------

* 

* ენციკლოპედია „თბილისი", თბ. 2002. — გვ. 864, ISBN 99928-20-32-2.
**ვოლტმეტრი** — ელექტრულ წრედში ემძ ან ძაბვის საზომი ელექტრული ხელსაწყო. 

ვოლტმეტრს რთავენ დატვირთვის ან ელექტრული ენერგიის წყაროს პარალელურად.

1745 წელს მსოფლიოში პირველი ვოლტმეტრი შექმნა რუსმა ფიზიკოსმა გ. რიხმანმა და მას „ელექტრული ძალის მაჩვენებელი" უწოდა. „მაჩვენებლის" მოქმედების პრინციპი გამოყენებულია თანამედროვე ელექტროსტატიკურ ვოლტმეტრებში. დასამზადებლად ყველაზე მარტივი, ამასთან, იაფი და ყველაზე საიმედოა ექსპლუატაციაში ელექტრომაგნიტური ვოლტმეტრი, რომელსაც იყენებენ უმთავრესად სტაციონარულ ხელსაწყოდ ელექტროსადგურებისა და სამრეწველო საწარმოთა მანაწილებელ დაფებზე, იშვიათად — ლაბორატორიულ ხელსაწყოდ. ასეთ ვოლტმეტრს აქვს სამი ნაკლი: საკუთარი მოხმარებისათვის საჭირო ენერგიის შედარებით მეტი ხარჯი (3-7 ვტ) და გრაგნილის დიდი ინდუქციურობა, რომელიც განაპირობებს ვოლტმეტრის ჩვენების არსებით დამოკიდებულებას სიხშირეზე. ყველაზე მგრძნობიარე და ზუსტია მაგნიტოელექტრონული ვოლტმეტრი, რომელსაც იყენებენ მხოლოდ მუდმივი დენის წრედში. ცვლადი დენის ვოლტმეტრს იყენებენ თერმოელექტრულ, ნახევარგამტარულ ან ელექტრონულმილაკიან გარდამქმნელებთან კომპლექტში ცვლადიდ ენის ქსელში ძაბვის გასაზომად. ასეთ ვოლტმეტრებს თერმოელექტრულს, გამმართველსა და ელექტრონულს უწოდებენ. გამმართველ ვოლტმეტრს იყენებენ ბგერითი სიხშირის დიაპაზონში, ხოლო თერმოელექტრულსა და ელექტრონულს — მაღალი სიხშირეების დროს. ამ ხელსაწყოთა ნაკლი ის არის, რომ მათი ჩვენების სისწორეზე არსებით გავლენას ახდენს ძაბვის მრუდის ფორმა. 

ელექტრონულ ვოლტმეტრს აქვს აქვს რთული სქემა, რომელშიც გამოყენებულია არასაკმაოდ სტაბილური ელემენტები (
**შტუტგარტის დეკლარაცია** - ევროპელი ლიბერალების (ALDE) ფუნდამენტური დოკუმენტი, რომლითაც შეიქმნა პირველი ევროპული პარტია და პარტიული პლატფორმა.

შტუტგარტის დეკლარაციას ხელი 1976 წლის მარტში მოეწერა. დეკლარაციაზე ხელს აწერდნენ ცხრა ევროპული ლიბერალური პოლიტიკური პარტიის წარმომადგენლები: ბელგიიდან, დანიიდან, გერმანიიდან, საფრანგეთიდან, იტალიიდან, ლუქსემბურგიდან, ნიდერლანდების სამეფოსა და გაერთიანებული სამეფოდან.

დეკლარაციას ხელი გერმანულ ქალაქ შტუტგარტში მოეწერა.

2016 წელს შტუტგარტის დეკლარაციის ხელმოწერიდან მე-40 წლისთავი საზეიმოდ აღინიშნა ბადენ-ვიურტემბერგში ევროპის ლიბერალ-დემოკრატიული ალიანსისა და მასში შემავალი გერმანიის თავისუფალი დემოკრატიული პარტიის მიერ.

შინაარსი
--------

დეკლარაცია დაყოფილია 4 ნაწილად. შესავალში საუბარია ევროპელი ლიბერალების ფასეულობებსა და რწმენაზე. პირველ ნაწილში ჩამოყალიბებულია ადამიანის, სამოქალაქო და პოლიტიკური უფლებების ევროპულ დონეზე უზრუნველყოფისკენ სწრაფვის აუცილებლობა. მეორე ნაწილში საუბარია ევროპის კავშირის შექმნის აუცილებლობაზე და ჩამოყალიბებულია თავისუფალი, დემოკრატიული კონსტიტუციის საჭიროება, როემლიც ეფუძნება ძალაუფლების დანაწილების პრინციპს, უმრავლესობის ხმის მიცემასა და უმცირესობების დაცვას. მესამე ნაწილში მდგრადი და დაბალანსებული ეკონომიკური ზრდის უზრუნველყოფის აუცილებლობაზე. მეოთხე ნაწილში საუბარია ევროპის კავშირის საერთო საგარეო პოლიტიკის აუცილებლობაზე. ბოლო ნაწილში ხაზგასმულია ევროპელი ლიბერალების მზაობა, რომ ევროპის საზოგადოებაში და მომავალში ევროპის კავშირში შევიდეს ყველა ის ევროპული სახელმწიფო, რომლის კონსტიტუცია და პოლიტიკა შეესაბამება დეკლარაციის პრინციპებს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* შტუტგარტის დეკლარაციის სრული ტექსტი ქართულ და ინგლისურ ენებზე. ევროპულ-ქართული ინსტიტუტი (2019-08-01).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-08-03. ციტირების თარიღი: 2019-08-03. სრული ტექსტი.

სქოლიო
------

1. ↑
2. 1 2 3 4  შტუტგარტის დეკლარაცია. ევროპულ-ქართული ინსტიტუტი (2019-08-01).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-08-03. ციტირების თარიღი: 2019-08-03.
3. ↑  Celebrating 40 years since the Stuttgart Declaration.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-05-27. ციტირების თარიღი: 2019-08-03.
**მოდების რესპუბლიკური ცენტრი** — სააქციო საზოგადოება. შეიქმნა 1996 წელს შპს „მოდების რესპუბლიკური ცენტრის" ბაზაზე.

1949 წელს დაარსდა საქართველოს მოდელების სახლი. 1986 წელს მას დაერქვა საქართველოს მოდისა და ჩაცმის კულტურის რესპუბლიკური ცენტრი, რომელიც 1989 წლიდან ამავე სახელწოდების საიჯარო საწარმოდ გადაკეთდა. 1994 წელს შეიქმნა შპს „მოდების რესპუბლიკური ცენტრი". ადრე საწარმო ამზადებდა ტანსაცმელს მოდელების კოლექციის საჩვენებლად და გამოფენის მოსაწყობად, თარგებსა და ხარისხობრივ ნიმუშებს სამკერვალო ფაბრიკებისათვის, აგრეთვე ტრიკოტაჟის სამკერვალო ნაწარმს. 1996 წლიდან მოდების რესპუბლიკური ცენტრი თანამშრომლობს გერმანიის სამოდელო-სავაჭრო ფირმასთან — „ლებეკთან", რომელსაც მოდების რესპუბლიკურ ცენტრში შეაქვს ძირითადი მაკომპლექტებელი და შესაფუთავი მასალები. საწარმოში იკერება ტანსაცმელი (პიჯაკები, პალტოები, ქვედა ბოლოები, შარვლები, ბლუზები და სხვ.). მიღებული პროდუქცია იგზავნება გერმანიაში, შემდეგ იყიდება საფრანგეთში, შვეიცარიაში, ნიდერლანდებში, გერმანიასა და სკანდინავიის ქვეყნებში. 1996 წელს საფრანგეთში, ქალაქ დიჟონის საერთაშორიშო გამოფენაზე, საწარმოს მიერ შექმნილმა მოდების კოლექციამ მიიღო 5 პირველი ხარისხის დიპლომი და ოქროს მედალი, 1996 წელს ბელგრადში (იუგოსლავია), საერთაშორიშო გამოფენაზე — 5 ოქროს მედალი. სააქციო საზოგადოების გენენერალური დირექტორი იყო გ. მანაგაძე.

ლიტერატურა
----------

* 

* ენციკლოპედია „თბილისი", თბ. 2002. — გვ. 684, ISBN 99928-20-32-2.
**ციმბირის ბატალიონი** (ბატალიონი „სიბირი") ( უკრაინ. Siberian Battalion ) — რუსეთიდან ჩამოსული მოხალისეთა ნაწილი, რომელიც უკრაინის მხარეს იბრძოდა რუსეთ-უკრაინის ომში. ჩამოყალიბდა 2023 წელს. ის თავდაცვის სამინისტროს ექვემდებარება და საერთაშორისო ლეგიონის ნაწილია.

  

პატჩი 2024 წლის მარტამდე
2023 წლის 26 იანვარს, რუსეთის არმიის ყოფილმა ოფიცერმა ვლადისლავ ამოსოვმა[2][3][4] პირველად ახსენა სახას შეიარაღებული დანაყოფის შექმნა უკრაინის შეიარაღებული ძალების უცხოურ ლეგიონში[5]. 2023 წლის 3 მაისს სამოქალაქო საბჭომ გამოაცხადა "ციმბირის ბატალიონის" შექმნა, რომელშიც შედიოდნენ ციმბირის, შორეული აღმოსავლეთის მაცხოვრებლები და სხვა რუსები, რომლებსაც იდეოლოგიური მიზეზების გამო არ სურდათ რუსეთის მოხალისეთა კორპუსში გაწევრიანება. ულტრამემარჯვენე იდეებისა და შეხედულებების ნიჭი[6][7] [8]. იგეგმებოდა „თავისუფალი ინგრიას" ოცეულის შექმნა[9].

ვლადისლავ ამოსოვი ეთნიკური იაკუტია. ის ამტკიცებდა, რომ 15 წელი მუშაობდა რუსეთის საგარეო სამხედრო დაზვერვის სააგენტოში, რუსეთის GRU-ში და მონაწილეობდა ჩეჩნეთის პირველ და მეორე ომებში[10].

2023 წლის ოქტომბერში ცნობილი გახდა ამ ქვედანაყოფის წვრთნების ჩატარების შესახებ[11]. 2023 წლის ნოემბრის მონაცემებით, ბატალიონში ათობით მებრძოლი იყო[12]. 2023 წლის დეკემბერში, ქვედანაყოფის ცეცხლის ნათლობა იყო მოხსენებული ფრონტის ავდეევსკის სექტორზე[13][14].

2024 წლის მარტში ბატალიონმა RDK-თან და LSR-თან ერთად მონაწილეობა მიიღო ბრძოლებში რუსეთის ბელგოროდისა და კურსკის რეგიონების სასაზღვრო რაიონებში[15][16][17].

  

Сибирский батальон (Батальон «Сибирь») (укр. Сибірський батальйон) — подразделение добровольцев из России, воюющее на стороне Украины в российско-украинской войне. Сформировано в 2023 году. Находится в подчинении Министерства обороны, входит в состав Интернационального легиона.

  

Нарукавный знак до марта 2024 года
26 января 2023 года бывший офицер российской армии Владислав Аммосов[2][3][4] впервые упомянул о создании вооружённого подразделения «Саха» в Иностранном легионе ВСУ[5]. 3 мая 2023 года Гражданский совет объявил о создании «Сибирского батальона», в состав которого войдут жители Сибири, Дальнего Востока и другие россияне, по идеологическим соображениям не пожелавшие присоединиться к Русскому добровольческому корпусу, имеющему флёр ультраправых идей и взглядов[6][7][8]. Планировалось создать взвод «Свободная Ингрия»[9].

Владислав Аммосов — этнический якут. Утверждал, что проработал в российском агентстве внешней военной разведки ГРУ России в течение 15 лет, участвовал в первой и второй Чеченской войнах[10].

В октябре 2023 года стало известно о проведении учений данного подразделения[11]. По состоянию на ноябрь 2023 года в батальоне находились десятки бойцов[12]. В декабре 2023 года сообщалось о боевом крещении подразделения на Авдеевском участке фронта[13][14].

В марте 2024 года батальон совместно с РДК и ЛСР принимал участие в боях в приграничных районах Белгородской и Курской областей России[15][16][17].
**ნინო პეტრეს ასული ბრაილაშვილი**, *ნამდვილი გვარი*: ბრაილოვსკაია (დ. 19 იანვარი, 1899, ბაქო, — გ. 2 ივნისი, 1991, თბილისი) — უკრაინელი ქართველი მხატვარ–გრაფიკოსი, საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1960).

დაიბადა სამთო ინჟინრის პეტრე ბრაილოვსკის ოჯახში. დაამთავრა ლევანდოვსკის კერძო გიმნაზია თბილისში (ახლანდ. თბილისის № 49 საჯარო სკოლა) 1917 წელს. 1919 წლიდან ხატვას სწავლობდა ნატიფ ხელოვნებათა ხელშემწყობ კავკასიის საზოგადოების სკოლაში, 1924–1929 წლებში კი — თბილისის სამხატვრო აკადემიაში. 

1930 წლიდან მუშაობდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ისტორიის არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტისა და ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს მუზეუმის ეთნოგრაფიის განყოფილებაში მხატვრად. მონაწილეობდა სამეცნიერო ექსპედიციებში საქართველოსა და დაღესტანში; ასრულებდა ჩანახატებს, სადაც წარმოდგენილი იყო ქართველი ხალხის შემოქმედების ყველა სახე. 1937 წელს თინათინ თუმანიშვილთან ერთად დააარსა თბილისის სათამაშოების მუზეუმი. 1964 წელს გამოსცა ქართული ეთნოგრაფიული ალბომების სერია. დაჯილდოებულია სიმონ ჯანაშიას სახელობის პრემიით (გარდაცვალების შემდეგ, 2003).

ბიბლიოგრაფია
------------

* ასეთი მახსოვს საქართველო : ეთნოგრ. ჩანახატები : ალბომი (ავტორი). - თბილისი, ხელოვნება, 1990. - 268გვ.. - ISBN: 5-89515-018-7.

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997. — გვ. 477.
ლეგიონ „რუსეთის თავისუფლების" ლოგო
**ლეგიონი „რუსეთის თავისუფლება"** (რუს. Легион «Свобода России», უკრ. Легiон «Свобода Росiї») — უკრაინის შეიარაღებული ძალების სამხედრო ქვედანაყოფი, რომელიც, უკრაინელი ოფიციალური პირების თქმით, ჩამოყალიბდა რუსი სამხედრო ტყვეებისა და მოხალისეებისგან, რომლებიც უკრაინაში გადავიდნენ უკრაინაში რუსეთის შეჭრის დროს. ასევე გამოცხადდა „რუსეთის თავისუფლების ლეგიონის სახალხო მოძრაობის" შექმნა რუსეთის შიგნით დივერსიისა და სამოქალაქო წინააღმდეგობის განსახორციელებლად.

ლეგიონი არის უკრაინის შეიარაღებული ძალების ორი დივიზიიდან ერთ-ერთი, რომელიც ჩამოყალიბებულია რუსეთის ფედერაციის მოქალაქეებისგან. მეორე ასეთი ქვედანაყოფია რუსეთის მოხალისეთა კორპუსი, რომელიც შეიქმნა 2022 წლის აგვისტოში.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ციმბირის ბატალიონი

სქოლიო
------

1. ↑  Brendan Cole.  (2022-03-30) Former Russian Soldiers Join Ukraine Against Putin's Invasion, Kyiv Says. ციტირების თარიღი: 2022-04-07
2. ↑  Russians ‘who want to fight Putin in Ukraine’ given own battalion. ციტირების თარიღი: 2022-06-22
3. ↑  В Ростовской области подорвали ж/д пути. Видео.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2022-12-14. ციტირების თარიღი: 2022-12-14
4. ↑
პ. ა. ზუბოვი (მხატვარი ჯ.-ბ. ლამპი-უფროსი, 1793)
**პლატონ ალექსანდრეს ძე ზუბოვი** (რუს. Плато́н Алекса́ндрович Зу́бов) (დ. 15 ნოემბერი, 1767 — გ. 7 აპრილი, 1822, რუნდალის სასახლე, ლატვია) — რუსი სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწე, იმპერატორ ეკატერინე II-ის უკანასკნელი ფავორიტი.

დაიბადა მცირე შეძლების მემამულის ოჯახში. მსახურობდა ოფიცრად. 1789 წლიდან მომხიბვლელი გარეგნობისა და მანერების წყალობით დაუახლოვდა ეკატერინე II-ს, მის ფლიგელ-ადიუტანტად დაინიშნა და მალე მისივე ფავორიტი გახდა. თავისი მეტოქის გრიგოლ პოტიომკინის გარდაცვალების შემდეგ (1791) ზუბოვი იმპერატორთან სიახლოვის მეოხებით რუსეთის ყველაზე გავლენიან კარისკაცად იქცა. მიიღო გრაფის (1793), შემდეგ უბრწყინვალესი თავადის (1796) ტიტულები, დაინიშნა საგარეო საქმეთა კოლეგიის პრეზიდენტად (1791-1792), იმპერატორის გენერალ-ადიუტანტად (1792), ეკატერინოსლავის, ვოზნესენსკისა და ტავრიდის გენერალ-გუბერნატორად (1793-1796), გენერალ-ფელდცეიხმეისტერად (1793-1796), შავი ზღვის ფლოტის უფროსად (1796), შავიზღვისპირეთის კაზაკთა ჯარების მეთაურად (1796) და ა. შ. 

ამ წლებში ზუბოვის თაოსნობით მოხდა რუსული არტილერიის გარკვეული მოდერნიზება. საგარეო პოლიტიკაში ექსპანსიონიზმის მომხრე იყო. მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა პოლონეთის მესამე დანაწილებაში (1795), რის შედეგადაც მიიღო დიდძალი მამულები ლატვიაში. ზუბოვი აქტიურად უჭერდა მხარს რუსეთის ტერიტორიულ გაფართოებას სამხრეთით, ოსმალეთის იმპერიის დანაწილებას, კავკასიაში რუსეთის გავლენის გავრცელებას და ქართლ-კახეთის სამეფოს ანექსიას. 1796 წელს მისი ინიციატივით მოეწყო რუსეთის არმიის ლაშქრობა კასპიისპირეთში, რომელსაც მისივე ძმა — გენერალი ვალერიან ზუბოვი მეთაურობდა. მოგვიანებით პლატონ ზუბოვმა შეადგინა აღმოსავლეთ საქართველოს ანექსიის შესახებ ალექსანდრე I-ის სახელით გამოცემული მანიფესტი (1801). 

ეკატერინეს გარდაცვალების და პავლე I-ის გამეფების შემდეგ (1796) ზუბოვი შერისხული იყო. ის აქტიურად მონაწილეობდა პავლე I-ის წინააღმდეგ შეთქმულების და მისი მკვლელობის ორგანიზებაში (1801). პავლეს მემკვიდრის ალექსანდრე I-ის ტახტზე ასვლის შემდეგ ერთხანს დაიბრუნა გავლენა, იყო იმპერატორის მუდმივი საბჭოს წევრი და მოსკოვის I კადეტთა კორპუსის დირექტორი, მიიღო ინფანტერიის გენერლის წოდება. მალევე ზუბოვი აქტიურ სახელმწიფო და პოლიტიკურ ცხოვრებას ჩამოაშორეს. ამის შემდეგ ბევრს მოგზაურობდა ევროპაში, რუსეთში ყოფნისას ძირითადად ლატვიაში თავის მამულებში ცხოვრობდა. გარდაიცვალა იქვე, 1822 წელს.

ლიტერატურა
----------

* Зубовы // [Елисавета Петровна — Инициатива]. — СПб. ; [М.] : Тип. т-ва И. Д. Сытина, 1912. — С. 550—553. — (Военная энциклопедия : [в 18 т.] / под ред. К. И. Величко … [и др.] ; 1911—1915, т. 10).
* К. Кудряшов. Зубов, Платон Александрович // Русский биографический словарь : в 25 томах. — СПб. 1897. — Т. 7: Жабокритский — Зяловский. — С. 526—546.
* საქართველოს საკითხი და რუსეთის სახელმწიფო საბჭო 150 წლის თავზე / აკაკი პაპავა // მამული. - ბუენოს-აირესი, 1951. - N4. - გვ.104-105.
* Gvosdev, Nikolas K. Imperial policies and perspectives towards Georgia: 1760–1819. Basingstoke: Macmillan, 2000.
**საბიჰა ზია ბენგიუთაში** (თურქ. Sabiha Ziya Bengütaş; დ. 1904, სტამბოლი, ოსმალეთის იმპერია — გ. 2 ოქტომბერი, 1992, ანკარა, თურქეთი) — თურქი მექანდაკე. ცნობილია, როგორც პირველი თურქი ქალი მოქანდაკე.

ბიოგრაფია
---------

საბიჰა ზია 1904 წელს, სტამბოლში დაიბადა. მას ჰყავდა და და უფროსი ძმა. სწავლობდა ეიუპსულთანის ნუმუნეს სკოლაში, რომელიც ასევე ცნობილია, როგორც ეუპის ანატოლიის უმაღლესი სკოლა. ოთხი წელი ცხოვრობდა დამასკოში, სირიაში, სადაც მამამისი ოსმალეთის პერიოდში სახელმწიფო მოხელედ მსახურობდა. დამასკოში განათლება, ერთი წლის მანძილზე ფრანგულ კათოლიკურ სკოლაში განაგრძო. ოჯახი სტამბოლში დაბრუნების შემდეგ, ბუიუქადაზე დასახლდა, სადაც მან საშუალო განათლება ქიოფრულუ ფუათ ფაშას სკოლაში დაასრულა. 1920 წელს, სტამბოლის სამხატვრო აკადემიის (დღეს მიმარ სინანის სახელობის უნივერსიტეტი) სამხატვრო და მოქანდაკეობის ფაკულტეტზე, სახვითი ხელოვნების შესწავლა დაიწყო. ის პირველი ქალი სტუდენტი გახდა კლასში. ფეიჰამან დურანი მისი ერთ-ერთი მასწავლებელი იყო აკადემიაში. 1924 წელს, მოიგო სახელმწიფო სასწავლო გრანტი რომის სახვითი ხელოვნების აკადემიაში სასწავლოდ, სადაც ის ერმენიჯილდო ლუპის (1877–1937) სემინარებს ესწრებოდა.

მოგვიანებით იგი დაქორწინდა შაქირ ემინ ბანგიუთაშზე, დიპლომატსა და პოეტ აბდულჰაქ ჰამიდ თარჰანის შვილიშვილზე. ის ხშირად მოგზაურობდა საზღვარგარეთ, ქმართან ერთად. წყვილი, შაქირ ემინის პენსიაზე გასვლის შემდეგ, ანკარის ჩანქაიას რაიონში, მალთეფეს კვარტალში დასახლდა. მოგვიანებით ის ქალიშვილი აიყვანა, სახელად ნუროლი, რომელიც მარტოობისას მას თან ახლდა.

გარდაიცვალა 1992 წლის 2 ოქტომბერს, ანკარაში.

სქოლიო
------

1. ↑  Sabiha Behgütaş. Biyografya. ციტირების თარიღი: 2017-11-03.
2. 1 2  Sabiha Bengütaş. İstanbul Kadın Müzesi.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-04-05. ციტირების თარიღი: 2017-11-03.
3. 1 2 3 4  Sabiha Ziya bengütaş tr. Sabiha Bengütaş.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-06-22. ციტირების თარიღი: 2017-11-03.
4. ↑  Tırnakçı, Hazal (2016-01-04). „Erkek egemen toplum anlayışına karşı ilk kadın heykeltıraş: Sabiha Ziya Bengütaş" (თურქული). Gaia Dergi. ციტირების თარიღი: 2017-11-04. დამოწმება journal საჭიროებს `|journal=`-ს (დახმარება)
**მეჰმეთ ალი ბირანდი** (თურქ. Mehmet Ali Birand; დ. 9 დეკემბერი, 1941 — გ. 17 იანვარი, 2013) — თურქი ჟურნალისტი, პოლიტიკური კომენტატორი და მწერალი.

ბიოგრაფია
---------

ბირანდი დაიბადა 1941 წლის 9 დეკემბერს იზეთ და მიურვეთ ბირანდების ოჯახში, სტამბოლის ბეიოღლუს რაიონში. დაასრულა გალათასარაის უმაღლესი სკოლა.

### კარიერა

ბირანდმა თავისი ჟურნალისტური კარიერა 1964 წელს დაიწყო, გაზეთ „Milliyet". 1992 წელს შეუერთდა „Show TV"-ის სარედაქციო გუნდს. მოგვიანებით დააფუძნა პოლიტიკური თოქ-შოუ სახელად „32. Gün", რომელიც პირველად 1985 წელს TRT-ზე გავიდა, ხოლო შემდეგ CNN Türk-სა და Show TV-ზე. ასევე უძღვებოდა CNN Türk-ზე ყოველდღიურ ამბებს. 2013 წლამდე, ანუ გარდაცვალებამდე, მუშაობდა Kanal D-ში, სადაც უძღვებოდა მთავარ საინფორმაციო გამოშვებას.

დაწერილი აქვს რამდენიმე წიგნი, მათ შორის „30 Sıcak Gün", „Diyet", „Türkiye'nin Avrupa Macerası", „12 Eylül 04.00" და „Emret Komutanım".

ბირანდი ასევე იყო საფეხბურთო კლუბ გალათასარაის გამგეობისა და სამეურვეო საბჭოს წევრი. 

2006 წელს მან განაცხადა, რომ „JITEM"-მა სთხოვა მაჰმუთ ილდირიმს (იეშილი) მისი მოკვლა, მაგრამ ოპერაცია მოგვიანებით გაუქმდა, მას შემდეგ რაც ილდირიმმა უკვე გამოიკვლია ბირანდის სახლის დაცვა. ბირანდმა თქვა, რომ MIT-ის ხელმძღვანელმა შენკალ ატასაგუნმა ერთ-ერთი მათგანი იყო, ვინც მას ეს ეპიზოდი უთხრა.

### სიკვდილი

ბირანდი 2013 წლის 17 იანვარს სტამბოლის ამერიკულ ჰოსპიტალში ნაღვლის ბუშტის ოპერაციის გართულების გამო გარდაიცვალა. ასევე გარკვეული პერიოდის განმავლობაში მკურნალობდა კიბოს. გარდაცვალების მომენტში 71 წლის იყო.

ბიბლიოგრაფია
------------

* Diyet
* Türkiye'nin Avrupa Macerası
* 30 Sıcak Gün
* 12 Eylül 04.00
* Emret Komutanım
* 32. Gün
* 10 Yılın Perde Arkası
* Mehmet Ali Birand
* Milliyet Yayınları / Aktüel Kitaplar Dizisi
* Nasreddin Hodja

სქოლიო
------

1. ↑  „Birand: Kürt olmakla gurur duyuyorum". *Haber7* (თურქული). 5 December 2012. ციტირების თარიღი: 10 June 2021.
2. ↑  „Mehmet Ali Birand Biyografisi". *Son dakika* (Turkish). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 3 ივნისი 2013. ციტირების თარიღი: 15 დეკემბერი 2012.
3. ↑  Today's Zaman, 14 May 2006, JITEM Wanted to Kill Birand დაარქივებული 30 December 2013 საიტზე Wayback Machine.
**ნიამორი** (ლათ. Capra aegagrus) — წყვილჩლიქოსანი ცხოველი ძროხისებრთა ოჯახისა. შინაური თხის ერთ-ერთი წინაპარი.

მისი სხეულის სიგრძე 150 სმ, მასა 80 კგ აღწევს. ვაცს ხმლისებურად უკან გადაზნექილი და გვერდებიდან შებრტყელებული რქები აქვს, რომელთა სიგრძეა დაახლოებით 130 სმ, ნეზვის რქები კი მოკლეა. შეფერილობაში ჭარბობს მოწითალო და ნაცრისფერი ტონები.

გავრცელებულია საბერძნეთის არქიპელაგის ზოგიერთ კუნძულზე, მცირე აზიაში, ირანში, ავღანეთსა და პაკისტანში; დაღესტანში, აზერბაიჯანში, სომხეთსა და სამხრეთ თურქმენეთში.

საქართველოში გვხვდება თუშეთსა და პირიქითა ხევსურეთში. XX საუკუნეში ფართოდ იყო გავრცელებული სხვადასხვა ადგილას. მაგალითად, 1960 წელს ბორჯომ-ხარაგაულის ეროვნული პარკში ნიამორის რამდენიმე სული აღირიცხა, მაგრამ ადამიანების მიერ მათი სამიგრაციო დერეფნების ყლეო შენი დედა მოვტყან ათვისების გამო ეს პოპულაცია ჩაკეტილი აღმოჩნდა, სისხლის განახლება ვეღარ ხორციელდებოდა, შემცირდა საკვები, გაიზარდა ბრაკონიერობა, ვეღარ გაუძლო შინაური საქონლის კონკურენციას და ამ ტერიტორიებიდან გაქრა. 2006 წელს პარკში ნიამორის რეინტროდუქციის პროექტი დაიწყო, რომლის ფარგლებშიც სომხეთიდან შემოიყვანეს 3 ვაცი და 6 ნეზვი და სპეციალურ ვოლიერში მოათავსეს. სხვადასხვა მიზეზის გამო მათი რაოდენობა შემცირდა და 2011 წლისთვის 5 ინდივიდი შეადგინა. 2017 წელს, ისტორიაში პირველად, ნიამორი ფოტოხაფანგის მეშვეობით დააფიქსირეს ლაგოდეხის სახელმწიფო ნაკრძალში.

ნიამორის ძირითადი ადგილსამყოფელი მთის ზედა სუბალპური მეჩხერი ტყით დაფარული მიუდგომელი კლდეებია. ვერტიკალური გავრცელება ზღვის დონიდან 1500 მ-დან 4200 მ-მდე აღწევს.

იკვებება ბალახეულობით, ბუჩქებით.

ჯოგური პოლიგამიური ცხოველია. ახურება ეწყებათ ნოემბერში და გრძელდება დეკემბრამდე. აპრილის ბოლოდან ივნისის დასაწყისამდე შობს 1-2 თიკანს მეტად მიუვალ ადგილებში და აქვე რჩება, სანამ თიკნები კარგად მომაგრდებიან. სქესობრივ სიმწიფეს ნეზვები 1 წლის ასაკში აღწევენ, ხოლო ვაცები გამრავლებაში მონაწილეობენ 3-4 წლიდან. ცოცხლობს 12-15 წელი. 

ბევრგან განადგურებულია. შეტანილია საქართველოს წითელ წიგნში. მასზე ნადირობა აკრძალულია. ბუნებაში ნიამორის კონკურენტებიდან აღსანიშნავია ჯიხვი და იშვიათად არჩვი, ხოლო მისი მტრებიდან ძირითადად მგელი, ფოცხვერი, მთის არწივი.

ლიტერატურა
----------

* *ავალიანი რ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ. 1984. — გვ. 406.
* საქართველოს სსრ წითელი წიგნი, მთ. რედ. ვ. კაჭარავა, გვ. 13-14, თბ.: გამომც. „საბჭოთა საქართველო", 1982.
* *ექვთიმიშვილი ზ.*, „მასალები ნიამორის გავრცელების შესწავლისათვის", «საქ. სსრ მეც. აკად. ზოოლ. ინსტ. შრ.», გვ. 13, 1954
* *ჯანაშვილი ა.*, „საქართველოს ცხოვეთა სამყარო", ტ. III, ხერხემლიანები. თბ. 1963
* *Соколов И. И.* «Млекопитающие», т. I, в. 3, М.-Л. 1958
* «Жизнь животных», т. 6. 1971

სქოლიო
------

1. ↑  ბორჯომ-ხარაგაულის დაცული ტერიტორიების მენეჯმენტის გეგმის დამტკიცების თაობაზე. *matsne.gov.ge* (19 ივლისი, 2012). ციტირების თარიღი: 28 ოქტომბერი, 2019.
2. ↑  ლაგოდეხის დაცულ ტერიტორიებზე ისტორიაში პირველად ნიამორი გამოჩნდა. *imedinews.ge* (12 აპრილი, 2017).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-10-28. ციტირების თარიღი: 28 ოქტომბერი, 2019.
**ლადო ასათიანის ქუჩა** — ქუჩა თბილისში, მთაწმინდის რაიონში, სოლოლაკის უბანი.

ქუჩა სხვადასხვა დროს სხვადასხვა სახელს ატარებდა; 1841 წელს ბაღის ქუჩა ეწოდებოდა, 1843 წელს — ვასილ ბებუთოვის ქუჩა, 1922 წელს — ფრიდრიხ ენგელსის ქუჩა, ხოლო 1923 წელს კი — იოსებ (სოსო) ივანიძის ქუჩა. ლადო ასათიანის სახელი ქუჩას 1991 წელს მიენიჭა.

აღსანიშნავია ქუჩაზე არსებული შენობა-ნაგებობები: 66-ე სკოლა-გიმნაზიის შენობა (მოქანდაკე ინჟინერი როტინოვი), არქიტექტორ კორნელი ტატიშჩევის საკუთარი სახლი (მოქანდაკე ნ. ალიევი), ყოფილი სასტუმრო „გრანდ-ოტელი".

ისტორია
-------

ფეოდალურ პერიოდში აქაური მიწების დიდი ნაწილი ბებუთაშვილების გვარს ეკუთვნოდა. XVIII საუკუნეში ქუჩის დასაწყისში იდგა ბებუთაშვილების სასახლე, რომელსაც სხვადასხვა ნაგებობითა და ეზო-ბაღით საკმაოდ ვრცელი ტერიტორია ეკავა. ამ ტერიტორიაზე ყოფილა პატარა აუზი მარმარილოს ლომებით და, აგრეთვე, ქვის აუზი, რომლებშიც წყალი სოლოლაკის მთიდან მოდიოდა მილებით. 1916-2009 წლებში ქუჩიდან იყო შესასვლელი სოლოლაკის გვირაბში, რომელიც უკავშირდება თბილისის ბოტანიკურ ბაღს.

ფოტოგალერეა
-----------

**ქუჩის ეზოში მდებარე აუზი მარმარილოს ლომებით**

* 
*

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები", თბ. 2008. — გვ. 21, ISBN 978-99928-20-35-3.
ჰერმან ბუდენზიგი
**ჰერმან კარლ რობერტ ბუდენზიგი** (გერმ. Hermann Karl Robert Buddensieg) (დ. 3 ივნისი, 1893, აიზენახი, გერმანია, — გ. 12 დეკემბერი, 1976, ჰაიდელბერგი, გერმანია) — გერმანელი პოეტი და მთარგმნელი.

I მსოფლიო ომის (1914-1915) დროს მობილიზებული იყო დასავლეთის ფრონტზე. ბრძოლის ველზე თავის არეში მიღებული ჭრილობის გართულებებმა ღრმა კვალი დაამჩნია მთელ მის ცხოვრებას. სწავლობდა სამართალს და პოლიტოლოგიას მიუნხენის და ჰაიდელბერგის უნივერსიტეტებში (დაამთავრა 1920 წელს). ავტორია ლექსების კრებულებისა, ავტობიოგრაფიული თხზულებებისა (მათ შორის „Morbus Sacer", 1946) და სხვ. ცნობილია ადამ მიცკევიჩის და ლიტველი კლასიკოსების თარგმანებით. ბუდენზიგმა დააარსა და თვითონვე რედაქტორობდა ლიტერატურულ-სამეცნიერო ჟურნალს „მიცკევიჩ-ბლეტერს" („Mickiewicz-Blätter", 1956-1976).

ბუდენზიგი დაინტერესებული იყო საქართველოთი და შოთა რუსთაველის პოემით. ორჯერ იყო საქართველოში. 1966-1972 წლებში მოამზადა „ვეფხისტყაოსნის" გერმანული თარგმანი, რომლის ფრაგმენტები სხვადასხვა გამოცემებში დაიბეჭდა, 1976 წელს კი სრული სახით გამოსცა გამომცელობა „საქართველომ". წინამორბედი მთარგმნელებისაგან განსხვავებით, ბუდენზიგმა შეგნებულად გამოიყენა ჰეგზამეტრი და ძირითადად შეინარჩუნა დედნის თითქმის ყველა შინაარსისეული ელემენტი თუ ფილოსოფიური სიღრმე, უფრო დაუახლოვა ორიგინალს. 1977 წელს გამოიცა მის მიერ თარგმნილი ირაკლი აბაშიძის ლექსთა ციკლი „რუსთაველის ნაკვალევზე".

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997.
* Grażyna Szewczyk: Ein Freund Polens: Hermann Buddensieg, Übersetzer und Herausgeber der "Mickiewicz-Blätter", Deutsch-Polnisches Jahrbuch der Germanistik, Deutscher Akademischer Austauschdienst, Bonn 1993.
* Karin Hirn: „Die Macht des Leidens" – Dr. Dr. h.c. Hermann Buddensieg: Dichter, Philosoph und Pazifist, in: Kurpfälzer Winzerfestanzeiger, Ausgabe 2010, S. 60–71.
**დავით კვიცარიძე** (დ. 2 მაისი, 1920, ქუთაისი — გ. 1998) — ქართველი მწერალი, პოეტი, დრამატურგი, საზოგადო მოღვაწე.

ბიოგრაფია
---------

დავით კვიცარიძე დაიბადა ქუთაისში, 1920 წლის 2 მაისს. დიდი სამამულო ომის დროს (1941-1943 წლებში) იყო ბელორუსიაში მოქმედი ერთ-ერთი პარტიზანული რაზმის დაზვერვის უფროსი და რაზმის მეთაურის მოადგილე. 1943 წელს, ბრძოლაში მიღებული მძიმე ჭრილობის შედეგად დაბრუნდა სამშობლოში. 1957-1989 წლებში იყო საქართველოს მწერალთა კავშირის ქუთაისის განყოფილების პასუხისმგებელი მდივანი. მისი პირველი ლექსი 1947 წელს გამოაქვეყნა, პირველი პროზაული წიგნი (მოთხრობა პარტინაზებზე) „ორდიშევის ტყეში" - 1957 წელს. ლექსების პირველი კრებული „გზა" 1959 წელს გამოსცა. ავტორია ლექსისა „ქუთაისო" (შენთან არის გული ჩემი), რომელზეც შექმნილია კომპოზიტორ ნუნუ დუღაშვილის პოპულარული სიმღერა. მისი ნაწარმოებები თარგმნილია რუსულ, უკრაინულ, ბელორუსულ, სომხურ, ოსურ, აფხაზურ და პოლონურ ენებზე.

გარდაიცვალა 1998 წელს 77 წლის ასაკში. დაკრძალულია ქუთაისში, მწვანეყვავილას მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში.

ბიბლიოგრაფია
------------

* დავით კვიცარიძე, მწვანე ქალაქი. ქუთაისი. „საბჭოთა საქართველო". 1979. 374 გვ.
* დავით კვიცარიძე, ძეგლები მიწას არ ამძიმებენ. თბილისი. „საბჭოთა საქართველო". 1977. 454 გვ.
* დავით კვიცარიძე, ძებნილი. ქუთაისი. „მოწამეთა". 527 გვ.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკიციტატაში არის გვერდი თემაზე:
***დავით კვიცარიძე***

* 

* დავით კვიცარიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**თინათინ ნიკოლოზის ასული ბაბლიძე** (დ. 29 აპრილი, 1933, ქარელი) — ქართველი მსახიობი. საქართველოს სახალხო არტისტი (1981). 1957 წელს დაამთავრა თბილისის კულტურულ-საგანმანათლებლო სასწავლებლის სარეჟისორო ფაკულტეტი. ამავე წლიდან მსახიობად მუშაობდა სოხუმის კ. გამსახურდიას სახელობის სახელმწიფო დრამატულ თეატრში. მისი შემოქმედება გამოირჩევა უშუალობით, სიწრფელით, ცოცხალი ტემპერამენტით, გმირის ხასიათში ღრმად წვდომის უნარით. ერთნაირი წარმატებით გამოდის როგორც კლასიკურ, ისე თანამედროვე პიესებში.

ასრულებს განსხვავებული ხასიათის როლებს: სალომე (დემნა შენგელაიას „ბათა ქექია"), მარტირიო ( ფედერიკო გარსია ლორკას „ბერნარდა ალბას სახლი"), გადია (უილიამ შექსპირის „რომეო და ჯულიეტა"), ჯავარა (ვაჟა-ფშაველას „მოკვეთილი"), არმიდა (ედუარდო დე ფილიპოს „მოჩვენებანი"), მატილდა (მოლიერის „ძალად ექიმი"), შუშანა (ალექსანდრე ჩხაიძის „მიღების დღე"), სმერალდინა ( კარლო გოლდონის „ორი ბატონის მსახური"), პოლიოპკინა ( გოგოლის „რევიზორი"), ზემფირა (აკაკი გეწაძის „პაემანი ცაში"), ცუცუნა (გივი ჭიჭინაძის „უკანასკნელად კივის მატარებელი") და სხვა.

ფილმოგრაფია
-----------

* 1984: „ჩიორა" რეჟისორები ნელი ნენოვა, გენო წულაია

ჯილდოები და აღიარება
--------------------

* 1976 — საქართველოს დამსახურებული არტისტი
* 1981 — საქართველოს სახალხო არტისტი

ლიტერატურა
----------

* *ცუცქირიძე შ.*, ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997. — გვ. 313.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* თინათინ ბაბლიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი

სქოლიო
------

1. ↑  საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1976. №6. გვ. 329.