**მოძრაობა ზემოთ** - 2017 წლის რუსული სპორტული დრამა, რეჟისორი ანტონ მეგერდიჩევი. ფილმი დაფუძნებულია რეალურ მოვლენებზე და მოგვითხრობს 1972 წლის 9-10,სექტემბრის ღამეს მიუნხენში (გერმანია), XX ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მამაკაცთა კალათბურთის ტურნირის ფინალურ მატჩში სსრკ-ს ეროვნული ნაკრების გამარჯვებაზე აშშ-ს ნაკრებზე.

ფილმის პრემიერა 2017 წლის 22 დეკემბერს მოსკოვის კინოთეატრ „ოქტომბერში" გაიმართა. ფილმი ფართო ეკრანებზე რუსეთში 2017 წლის 28 დეკემბერს გამოვიდა. გამოსვლის პირველ დღეებში ის 700 ათასზე მეტმა მაყურებელმა ნახაა .

ფილმის გაქირავებით 59 მილიონ დოლარზე მეტი შემოსავალი შემოვიდა - მნიშვნელოვნად მეტი, ვიდრე მის შექმნაზე დაიხარჯა. ძირითადად დადებითი შეფასებები მიიღო კრიტიკოსებისგან, რომლებმაც აღნიშნეს წარმოების მაღალი ხარისხი და მსახიობობის ოსტატობა. თუმცა, ზოგიერთმა რეცენზენტმა გააკრიტიკა ფილმი ისტორიული უზუსტობების გამო.

ფილმის შესახებ
--------------

ფილმი ნაწილობრივ დაფუძნებულია საბჭოთა კალათბურთელის სერგეი ბელოვის ავტობიოგრაფიულ წიგნზე „მოძრაბა ზემოთ" (2011) , რომელიც ეძღვნება მოსკოვში 1980 წლის ზაფხულის ოლიმპიადის ოცდამეათე წლისთავს.

ფილმი ასევე ეხება ტრაგედიას, რომელიც მოხდა 1972 წლის 5-6 სექტემბერს მიუნხენის ოლიმპიადაზე, როდესაც პალესტინელმა ტერორისტებმა დახვრიტეს ისრაელის ოლიმპიური ნაკრების 11 წევრი  და ქალაქში ვითარება უკიდურესად დაიძაბა, რამაც დატოვა ნიშანი ოლიმპიადის ატმოსფეროზე. ტერორისტული თავდასხმის გამო სამდღიანი გაურკვევლობის შემდეგ, არსებობდა მე-20 ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების შეწყვეტის საშიშროება და ჯერ არ დასრულებული შეჯიბრებების გაუქმების რისკი, რაც საშინელი იმედგაცრუება იქნებოდა სპორტსმენებისთვის, რომლებსაც გამარჯვება სურდათ და საკუთარ ძალებში დარწმუნებულები იყვენენ. მიუხედავად შეჯიბრის განახლებისა, ყველა დათრგუნული იყო, ფინალური თამაშის გარშემო დაძაბულობა კი - უკიდურესად მაღალი.

სიუჟეტი
-------

1970 წ სსრკ კალათბურთის კაცთა ნაკრების მთავარი მწვრთნელი იცვლება. ახალი მწვრთნელი ვლადიმერ გარანჟინი, რომელიც ადრე ლენინგრადის სპარტაკს ხელმძღვანელობდა, გუნდის განახლების პირობას აყენებს. გუნდში არ უნდა დომინირებდნენ ცსკა-ს კალათბურთელები, არამედ სსრკ-ს რესპუბლიკების სხვა სპორტული კლუბების მოთამაშეები იქნებიან წარმოდგენილი. პირველი დიდი სტარტი - 1971 წლის ევროპის ჩემპიონატი კარგად ჩატარდა. თუმცა, გარანგინს უფრო ამბიციური გეგმები აქვს: ის პრესკონფერენციაზე აცხადებს, რომ აპირებს აშშ-ის ნაკრების დამარცხებას მიუნხენის მომავალ ოლიმპიურ თამაშებზე. მწვრთნელის განცხადებები აშინებს სპორტსმენებს, ვისთვისაც მთავარია სსრკ-ს 50 წლის იუბილეზე დიდ შეჯიბრებებზე კარგად გამოსვლები და თანამდებობების შენარჩუნება.

გარანჟინი იწყებს წვრთნებს ახალი მეთოდის გამოყენებით, ის ფიზიკურ მომზადებასთან მიდგომას ცვლის. თუმცა, მისთვის მთავარია, გუნდი შთააგონოს და კალათბურთელები დაარწმუნოს, რომ აქამდე უძლეველი ამერიკელების დამარცხება შეუძლიათ. გარანჟინი ახერხებს უფრო მეტი ამხანაგური მატჩების გამართვას საზღვარგარეთ.

ამასობაში, თავად სსრკ-ს ნაკრებშიც ბევრი პრობლემაა. საბაჟოზე გავლისას რამდენიმე მოთამაშე დაიჭირეს კონტრაბანდის გადატანის მცდელობისას; სპორტის კომიტეტი მიანიშნებს, რომ წაგების შემთხვევაში შესაძლოა მათ საქმეებს მსვლელობა მიეცეს. ნაკრების კაპიტანი (ლიტველი მოდესტას პაულაუსკასი) გუნდში გამუდმებით ანტისაბჭოთა პროპაგანდას ეწევა, აშშ-ში ამხანაგური მატჩების სერიის დროს ალექსანდრე ბელოვი თამაშის შემდეგ, გაუგებარი შეტევისგან იატაკზე ვარდება. მას ხანგრძლივი ჰოსპიტალიზაცია სჭირდება და ნაკრებში მონაწილეობა კითხვის ნიშნის ქვეშ დგას. თავად გარანჟინის ეტლზე მიჯაჭვულ ვაჟს - შურკას ოპერაცია ესაჭიროება, რომელიც სსრკ-ში არ კეთდება. ამის მიუხედავად, მწვრთნელი აგრძელებს ვარჯიშებს და მოთამაშეებს მხოლოდ გამარჯვებისთვის ამზადებს.

ოლიმპიური თამაშები იწყება მიუნხენში. სსრკ-სა და აშშ-ის ნაკრებები თავდაჯერებულად მიიწევენ ფინალისკენ. 4 სექტემბერს მიუნხენში ტერაქტი ხდება. რამდენიმე დღიანი შესვენებისა და გლოვის შემდეგ სპორტული შეჯიბრებები გრძელდება. ოფიციალური პირები განიხილავენ შემდგომი თამაშების მიტოვების შესაძლებლობას, მაგრამ სსრკ კალათბურთის ფედერაციის თავმჯდომარე გადაწყვეტს, რომ ეროვნულმა გუნდმა უნდა გააგრძელოს თამაში. 9-10 სექტემბრის ღამეს მთელი საბჭოთა კავშირი ტელევიზიით საკალათბურთო ტურნირის ფინალს უყურებს.

თამაშის დასაწყისში საბჭოთა კალათბურთელები უპირატესობას აღწევენ: ისინი მუდმივად 10 ქულამდე ლიდერობენ. მატჩის დამთავრებამდე ცოტა ადრე ჰენრი აიბას გუნდი იკრიბება და მოწინააღმდეგე გუნდს მძიმე წნეხის ქვეშ აყენებს. სსრკ ნაკრების წევრები ნერვიულობენ და შეცდომებს უშვებენ. მსაჯის ფინალურ სასტვენამდე 6 წამით ადრე, როდესაც საბჭოთა კალათბურთელები 1 ქულიანი სხვაობით ლიდერობენ, ალექსანდრე ბელოვი აკეთებს გადაცემას, რომელსაც მოწინააღმდეგე ჩაჭრის. ზურაბ საკანდელიძე იძულებულია შეტევაზე გადასულ მოწინააღმდეგეს გადაეღობოს და დაჯარიმდეს, რითაც გუნდს მოგების შესაძლებლობა ეძლევა. ამერიკელი მოთამაშე დუგლას კოლინზი წარმატებით ახორციელებს ორივე საჯარიმო სროლას და ამერიკელები, მთელი მატჩის განმავლობაში, პირველად, დაწინაურდებიან. დასრულებამდე რჩება 3 წამი. ამერიკელებმა უკვე დაიწყეს წარმატების აღნიშვნა, მაგრამ მოისეევმა შეამჩნია პრობლემა ტაბლოზე, სადაც სამი წამის ნაცვლად ერთი იყო ანთებული, შემდეგ კი ტაიმერი საერთოდ 50 წამს აჩვენებდა მატჩის დასრულებამდე. წესრიგი აღადგინეს და ბურთი სსრკ-ს გუნდს უბრუნდება. ივან ედეშკომ ბურთი შორ მანძილზე გადააწოდა ალექსანდრე ბელოვს, რომელიც მას კალათში ათავსებს და სსრკ-ის ნაკრები იმარჯვებს ანგარიშით 51:50.

გასახდელში, მსაჯების გადაწყვეტილების მოლოდინში, სსრკ-ს ნაკრების ყველა წევრი ფინალისთვის აღებულ პრემიას გარანჟინს აძლევს შვილის ოპერაციისთვის.

როლებში
-------

ფილმზე მუშაობა 2016 წლის აგვისტოში მოსკოვში დაიწყო .

შემოსავალი
----------

2017 წლის მაისში გამოვიდა ფილმის თიზერული თრეილერი. პირველი თრეილერი გამოვიდა 14 ივნისს  .

კინოთეატრებში ფილმების ჩვენების შესახებ ინფორმაციის ერთიანი ფედერალური ავტომატიზირებული საინფორმაციო სისტემის მიხედვით, ფილმის შემოსავალმა სალაროებში 2018 წლის 17 მარტის მდგომარეობით 3 მილიარდ რუბლზე მეტი შეადგინა, რამაც ყველაზე მაღალშემოსავლიან რუსულ ფილმად გახადა თანამედროვე რუსული კინოს დისტრიბუციის ისტორიაში. მსოფლიო სალაროებში შემოსავალმა შეადგინა დაახლოებით $60 მილიონი.

2018 წლის 5 იანვარს ფილმი გამოვიდა ლატვიაში, ლიეტუვაში და ესტონეთში. 2018 წლის 14 იანვარს ფილმის ჩვენება-გაქირავება დაიწყო გერმანიის, ავსტრიის, ბელგიისა და ლუქსემბურგის კინოთეატრებში. უარი განაცხადეს ფილმის ჩვენებაზე მოლდოვაში, მიზეზებზე კომენტარის გარეშე. ფილმის სატელევიზიო პრემიერა შედგა 2019 წლის 23 თებერვალს ტელეარხ რუსეთი-1- ზე .

ფილმმა ჩინეთში 13 მილიონი დოლარი გამოიმუშავა. ის 2,5 მილიონზე მეტმა ჩინელმა მაყურებელმა ნახა. ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის სპორტის სახელმწიფო ადმინისტრაციამ ფილმის ყურება სავალდებულოდ გამოაცხადა ყველა სპორტსმენისთვის, რომელიც ემზადება ოლიმპიური თამაშებისთვის - „მედლებისთვის ბრძოლაში მორალის ასამაღლებლად".

კრიტიკა
-------

ფილმმა რუსულ პრესაში ძირითადად დადებითი შეფასებები მიიღო . ენთუზიაზმით სავსე მიმოხილვები გამოაქვეყნა გამოცემებმა: „Аргументы и факты , <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%B7%D0%B5%D1%82%D0%B0.ru" rel="mw:ExtLink" title="Газета.ru" class="cx-link" data-linkid="309">Газета.ru</a> , КГ-Портал , ხოლო ზომიერად დადებითი - <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F\_%D0%B3%D0%B0%D0%B7%D0%B5%D1%82%D0%B0" rel="mw:ExtLink" title="Новая газета" class="cx-link" data-linkid="310">Новая газета</a> , <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F\_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B4%D0%B0" rel="mw:ExtLink" title="Комсомольская правда" class="cx-link" data-linkid="311">Комсомольская правда</a> , Meduza , <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/Esquire" rel="mw:ExtLink" title="Esquire" class="cx-link" data-linkid="313">Esquire</a> , <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B8%D0%BB%D1%8C%D0%BC.%D1%80%D1%83" rel="mw:ExtLink" title="Фильм.ру" class="mw-redirect cx-link" data-linkid="314">Фильм.ру</a> , <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A0%D0%BE%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F\_%D0%B3%D0%B0%D0%B7%D0%B5%D1%82%D0%B0" rel="mw:ExtLink" title="Российская газета" class="cx-link" data-linkid="315">Российская газета</a> , <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B4\_(%D0%B3%D0%B0%D0%B7%D0%B5%D1%82%D0%B0)" rel="mw:ExtLink" title="Труд (газета)" class="cx-link" data-linkid="316">Труд</a>  <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%84%D0%B8%D1%88%D0%B0\_(%D0%B6%D1%83%D1%80%D0%BD%D0%B0%D0%BB)" rel="mw:ExtLink" title="Афиша (журнал)" class="cx-link" data-linkid="317">Афиша</a> . ანტონ დოლინმა თავის მიმოხილვაში აღნიშნა, რომ „მოძრაობა ზემოთ" არის „ნამდვილად სპორტული ფილმი, რომელიც თამაშისა და თანმიმდევრულობისგან უფრო მეტად იგებს, ვიდრე ვინმეს ინდივიდუალური ნიჭისა თუ ქარიზმისგან". რადიოსადგურ „მაიაკის" გადაცემაში „ფილმმოყვარულის თანამგზავრი" დოლინმა ფილმს უწოდა „*ნამდვილი ბლოკბასტერი კალათბურთის შესახებ"*. ლარისა მალიუკოვას აზრით, ფილმი „გადაღებული იყო ჰოლივუდის მასშტაბით, მაგრამ საბჭოთა თავგანწირვის, ინტერნაციონალიზმისა და საოცნებო საზოგადოების პატივსაცემად".

ფილმს უარყოფითი გამოხმაურებაც მოჰყვა, მათ შორის BadComedian-ის მიმომხილველის (ევგენი ბაჟენოვი) , რომელმაც დაადანაშაულა ფილმი ამერიკული ფილმის „მირაჟი ყინულზე" პლაგიატში და რეალურ მოვლენებთან შეუსაბამობაში  . რეცენზიამ, რომელმაც 28,4 მილიონი ნახვა მიიღო, იური კონდრაშინის მადლიერება დაიმსახურა.

### ფილმის გმირების მემკვიდრეების აზრი

ჯერ კიდევ ფილმის გამოსვლამდე, მან მწვავე კრიტიკა გამოიწვია ვლადიმერ კონდრაშინის და ალექსანდრე ბელოვის ქვრივების ევგენია კონდრაშინას და ალექსანდრა ოვჩინიკოვას, ასევე ვლადიმერ კონდრაშინის ვაჟის, იურის მხრიდან. მათი აზრით, კინორეჟისორები შეიჭრნენ მათ პირად ცხოვრებაში, მათი თანხმობის გარეშე ამის შესახებ სცენარში ინფორმაციის შეტანით. 2017 წლის 19 აპრილს დედა-შვილმა კონდრაშინებმა და ოვჩინიკოვამ მოსკოვის პრესნენსკის რაიონულ სასამართლოში შეიტანეს სარჩელი ნიკიტა მიხალკოვის შპს <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%D1%80%D0%B8%D0%A2%D1%8D" rel="mw:ExtLink" title="ТриТэ" class="cx-link" data-linkid="336">Студия ТриТэ</a>-ს წინააღმდეგ „*პირადი ცხოვრების შესახებ ინფორმაციის გავრცელების აკრძალვაზე"*, რაზეც სასამართლოს 2017 წლის 4 სექტემბრის გადაწყვეტილებით მოსარჩელეებს უარი ეთქვათ.(იმის გამო, რომ მოპასუხემ, საქმის განხილვისას, სცენარში ცვლილებები შეიტანა სარჩელში მითითებული გარემოებების გათვალისწინებით).

2018 წლის 10 იანვარს, <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A0%D0%91%D0%9A" rel="mw:ExtLink" title="РБК" class="cx-link" data-linkid="340">РБК</a> მედია ჰოლდინგთან ინტერვიუში, „მოძრაობა ზემოთ" რეჟისორმა ანტონ მეგერდიჩევმა თქვა, რომ რამდენჯერმე ესაუბრა კონდრაშინას და ოვჩინიკოვას და მათთან საუბრის შემდეგ ჰქონდა განცდა, რომ მათ ესმოდათ ერთმანეთის, მაგრამ ამავე დროს, მას ჰქონდა შთაბეჭდილება, რომ ისინი „*რაღაცზე შეთანხმდნენ"*. მეგერდიჩევმა ასევე განაცხადა, რომ ფილმის გმირებს ექცევა „*იმდენი პატივისცემით, რამდენიც შესაძლებელია წარმოიდგინოთ* ", და ასევე თქვა შემდეგი: „*არც ერთი ადამიანი, ვინც „*მოძრაობა ზემოთ" *შექმნა, არ აპირებდა ვინმეს გაბრაზებას და შეურაცხყოფას... პირიქით,ცდილობდნენ აემაღლებინათ და გმირებად წარმოეჩინათ გუნდი და ბოლომდე მიდიოდნენ, რომ რაიმე სახის კონტაქტი ეპოვათ [ნათესავებთან]* ".

2018 წლის 25 იანვარს კონდრაშინებმა და ოვჩინიკოვამ სააგენტო <a href="https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A0%D0%BE%D1%81%D0%B1%D0%B0%D0%BB%D1%82" rel="mw:ExtLink" title="Росбалт" class="cx-link" data-linkid="344">Росбалт</a>- თან ინტერვიუში დაადასტურეს, რომ ისინი შეხვდნენ ფილმის შემქმნელებს. თუმცა, ოვჩინიკოვას თქმით, მათმა ახლობლებმა თავდაპირველად უთხრეს, რომ ისინი ამ სცენარის დამტკიცების წინააღმდეგი იყვნენ: "*ცრემლები? ემოციები? მათ მიაღწიეს ამას. მაგრამ იქ არ არის ისტორიული ჭეშმარიტება"*, - აღნიშნა ოვჩინიკოვამ  .

### ცნობილი პიროვნებების მოსაზრებები

* ჟურნალისტმა და ტელეწამყვანმა ვლადიმერ პოზნერმა ფილმს მშვენიერი უწოდა: „*ეს შესანიშნავი ფილმია. მსახიობები ბრწყინვალედ თამაშობენ, გადაღებაც შესანიშნავია, მაგრამ მთავარი ის არის, რომ არის რეალური დრამატული ისტორია ძალიან რეალურ ადამიანებზე და არის ცხოვრებისეული სიმართლე... ერთი სიტყვით, ფილმი საუცხოოა.*"
* რუსეთის ფედერაციის კულტურის მინისტრი ვლადიმერ მედინსკი ფილმს წარმატებულად მიიჩნევს:„მოძრაობა ზემოთ"*, ჩემი აზრით, გარკვეულწილად ყველაზე წარმატებული, თანაც სამაგალითო, შიდა კინოპროდუქტია. იგი აბრუნებს ჩვენი კინოს მრავალი წლის შემოქმედებით ძიებას: ის უბრუნდება საბჭოთა კინოს დიდი სკოლის სავარაუდო დაკარგულ ფასეულობებსა და მნიშვნელობებს და გადაჰყავს ის თანამედროვე ფორმატში*".
* რუსმა მწვრთნელმა და კალათბურთის კომენტატორმა ვლადიმირ გომელსკიმ ფილმის შესახებ საკუთარი აზრი გამოთქვა: „*ფილმმა ძლიერი დადებითი ემოციები გამოიწვია. დიახ, ყველა მოვლენა არ მომხდარა იმავე პერიოდში, მაგრამ ეს არის მხატვრული ფილმი, რაც იმას ნიშნავს, რომ ადგილი აქვს მხატვრულ ლიტერატურას. ერთადერთი, რაც პირადად მაწუხებდა, იყო მოდესტას პაულაუსკასის სიუჟეტი, რადგან ის არასოდეს ფიქრობდა გაქცევაზე და არ იყო სამშობლოს მოღალატე, როგორც ეს ფილმშია წარმოდგენილი. კარგია, რომ თავადაც, სურათს რომ უყურებდა, არ განაწყენებულა მის შემქმნელებზე. ...ორჯერ ვუყურე ფილმს და მეორედაც კი შეჯიბრის აზარტმა და დრამატურგიამ შთაბეჭდილება დამიტოვა*".

შეუსაბამობები რეალობასთან
-------------------------

კინორეჟისორებმა არაერთხელ აღნიშნეს, რომ მათი ნამუშევარი მხატვრულია, თუმცა რეალურ მოვლენებზეა დაფუძნებული. მათივე სიტყვებით, ავტორები მიზანმიმართულად წავიდნენ იმაზე, რომ რიგი სიუჟეტებისა და ეპიზოდებისა არ შეესაბამებოდა რეალობას ან მოხდა სხვა დროს - ამის მიზანი იყო სიუჟეტი უფრო ნათელი და ემოციური ყოფილიყო .

*

ჯილდოები და პრიზები
-------------------

* 2019 წლის 27 იანვარს ფილმმა მოიპოვა 2018 წლის ოქროს არწივის ჯილდო კატეგორიებში „საუკეთესო მსახიობი კაცი ფილმში" (ვლადიმერ მაშკოვი), „საუკეთესო მეორეხარისხოვანი როლის შემსრულებელი" (კირილ ზაიცევი), „საუკეთესო კინემატოგრაფია" Категория:Википедия:Нет источников с февраля 2018 (იგორ Категория:Википедия:Статьи с утверждениями без источников более 14 дней გრინიაკინი), „საუკეთესო ფილმის მონტაჟი" (პიოტრ ზელენოვი, ანტონ მეგერდიჩევი, ვაზგენ კაგრამანიანი), „ხმის რეჟისორის საუკეთესო ნამუშევარი" (ალექსეი სამოდელკო), „საუკეთესო ვიზუალური ეფექტები" ( Студия CGF).

სქოლიო
------



1. ↑  *Артур Чачелов*. Обзор изменений графика релизов c 1 по 15 января 2017 года. დაარქივებული მარტი 2, 2018 საიტზე Wayback Machine Информационно-аналитический электронный проект «Бюллетень кинопрокатчика» // kinometro.ru (15 января 2017 года)
2. ↑  *Сергей Белов*. Автобиографическая книга «Движение вверх» (Санкт-Петербург, издательский дом «Право», 2011 год). დაარქივებული სექტემბერი 18, 2021 საიტზე Wayback Machine // litresp.ru
3. ↑  Художественный фильм «Движение вверх» (Россия, 2017 год). Описание, интересные факты, новости, рецензии. დაარქივებული დეკემბერი 29, 2017 საიტზე Wayback Machine // kinoafisha.info
4. ↑  Художественный фильм «Движение вверх» (Россия, 2017 год) — Трейлер 1 (HD) YouTube-ზეციტირების თარიღი: 14 ივნისი, 2017
5. ↑  Рецензии на фильм «Движение вверх» (2017), отзывы. ციტირების თარიღი: 2021-03-17
6. ↑  Движение вверх (2017) отзывы о фильме საარქივო ასლი საიტზე Wayback Machine — Мегакритик
7. ↑  «Движение вверх». Этот фильм слишком крут, чтобы быть похожим на правду საარქივო ასლი საიტზე Wayback Machine | Аргументы и Факты
8. ↑  «Газета.Ru» о фильме «Движение вверх» საარქივო ასლი საიტზე Wayback Machine — Газета.Ru
9. ↑  Рецензия на фильм «Движение вверх» (2017) საარქივო ასლი საიტზე Wayback Machine | КГ-Портал
10. 1 2  3 секунды и 2 миллиарда. «Движение вверх» уже точно соберёт рекордную для российского кино кассу, обогнав «Последнего богатыря» — почему все его смотрят?. ციტირების თარიღი: 2021-03-17
11. ↑  Легенда № 18. 28 декабря премьера главного блокбастера новогодних праздников — «Движение вверх». ციტირების თარიღი: 2018-01-10
12. 1 2  «Движение вверх»: Три секунды победы Баскетбольный блокбастер российского производства — лучшая новогодняя премьера საარქივო ასლი საიტზე Wayback Machine — Meduza
13. ↑  «Движение вверх» — кино со спортивным духом საარქივო ასლი საიტზე Wayback Machine | Журнал Esquire.ru
14. ↑  Рецензия на фильм «Движение вверх». ციტირების თარიღი: 2021-03-17
15. ↑  «Движение вверх»: Новая спортивная драма о «победе вопреки» საარქივო ასლი საიტზე Wayback Machine — Российская газета
16. ↑  Три секунды и оставшаяся жизнь საარქივო ასლი საიტზე Wayback Machine — Газета Труд
17. ↑  Максим Сухагузов о фильме «Движение вверх» საარქივო ასლი საიტზე Wayback Machine — Рецензии и отзывы — Афиша-Кино
18. ↑  «Движение вверх» (Плагиат или великая правда?) YouTube-ზე
19. ↑  „Обзор на «Движение вверх» за сутки собрал больше зрителей, чем фильм за 14 дней". *Life.ru* (რუსული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-06-04. ციტირების თარიღი: 2018-06-02.
20. ↑  „BadComedian разнёс самый кассовый в российской истории фильм «Движение вверх»". *Пятый канал* (რუსული). ციტირების თარიღი: 2018-06-02. no-break space character არის `|title=`-ში №19 პოზიციაზე (დახმარება)
21. ↑  „«Жека, наши выиграли!»". *Росбалт*. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-02-12. ციტირების თარიღი: 2018-02-05.
22. ↑  შეცდომა თარგის გამოძახებისას: cite web: პარამეტრები **url** და **title** აუცილებელად უნდა მიეთითოს. (2018-01-13).
23. ↑  Владимир Мединский: «„Движение вверх" — образцовый отечественный кинопродукт». დაარქივებული იანვარი 18, 2018 საიტზე Wayback Machine Информационное агентство России «ТАСС» // tass.ru (16 января 2018 года)