recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**სატოში ტომიი** (Satoshi Tomiie (富家哲) — იაპონელი ჰაუზ-მუსიკის პროდიუსერი და დიჯეი. დაწერილი აქვს მუსიკა მრავალი საუნდტრეკისთვის, მათ შორის ანიმატრიქსის საუნდტრეკი.

ადრეული ასაკიდან მშობლების წაქეზებით პიანინოზე დაიწყო დაკვრა და სკოლის პერიოდში რამდენიმე ბენდის წევრი იყო, სადაც ძირითადად ჯაზით იყო გატაცებული. მოგვიანებით ჰიპ-ჰოპითა და დიჯეობით დაინტერესდა. პროფესიულად ამ საქმიანობით დაკავდა იაპონური კოსმეტიკური კომპანიის შეკვეთის შესრულებისას, სადაც მას ფრენკი ნაკლზ-ის შოუსთვის ტრეკის მომზადება დაევალა. ხელმძღვანელმა მასში პოტენციალი დაინახა და შედეგად შეიქმნა ამჟამად უკვე ჰაუზის კლასიკა "Tears".

წარმატებით წაქეზებულმა დიჯეიმ ნიუ-იორკში გადაინაცვლა, თუმცა აღმოაჩინა, რომ მიუხედავად დიდი წარმატებისა იაპონიაში, კონკურენცია აშშ-ში გაცილებით მძაფრი იყო. მიუხედავად ამისა, ის ჯგუფს Def Mix შეუერთდა და მალე მსოფლიოს ერთ-ერთ წამყვანი დიჯეი გახდა ხშირი ტურებით წამყვან საერთაშორისო კლუბებში.

2000 წელს ტომიიმ შექმნა მისი პირველი დისკი სონისთვის "Full Lick", რომელსაც განსაკუთრებული წარმატება ინგლისში ხვდა.

ტომის ერთ-ერთ ყველაზე გახმაურებულ და წარმატებულ პროექტებად ითვლება დიჯეი მიქსები "Nubreed 006 on Boxed". ის ფლობს ჰაუზ მუსიკის ჩამწერ ლეიბლს "Saw Recordings".

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია პიროვნების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**სიმონ ვრაციანი** (სომხ. Սիմոն Վրացյան; დ. 1882 — გ. 1969) — სომეხი პოლიტიკური მოღვაწე, სომხეთის დემოკრატიული რესპუბლიკის უკანასკნელი პრემიერ-მინისტრი (25 ნოემბერი-2 დეკემბერი, 1920).

ბიოგრაფია
---------

დაიბადა სოფელ ბოლშიე-სალში. განათლება მიიღო დონის ნახიჩევანში. 1906 წელს ეჩმიაძინის სასულიერო სემინარიის დასრულების შემდეგ დაბრუნდა ნახიჭევანში. ჩაება რევოლუციურ მოძრაობაში, მაგრამ დევნის გამო გადავიდა ჯერ ბათუმში, შემდეგ ტრაპიზონში და ბოლოს კონსტანტინოპოლში. 1908 წელს დაბრუნდა რუსეთში და სწავლა განაგრძო სანქტ-პეტერბურგის უნივერსიტეტში იურიდიულ და პედაგოგიურ ფაკულტეტებზე. 1911-1913 წლებში იყო ამერიკაში გამომავალი გაზეთ „სამშობლო"-ს რედაქტორი. პირველი მსოფლიო ომის დასაწყისში იმყოფებოდა თბილისში, იბრძოდა კავკასიის ფრონტზე.

1918 წელს აირჩიეს ამიერკავკასიის სეიმის წევრად. სომხეთის დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ კი - ქვეყნის პარლამენტში. მოგვიანებით გახდა დაშნაკური მთავრობის სოფლის მეურნეობისა და შრომის მინისტრი.

1920 წლის 25 ნოემბერს დანიშნეს ქვეყნის პრემიერ-მინისტრად, მაგრამ რსფსრ-ს მიერ ქვეყნის გასაბჭოების გამო 2 დეკემბერს დატოვა თანამდებობა. 1921 წელს დააარსა სამშობლოს ხსნის კომიტეტი. აქტიურად მონაწილეობდა ანტისაბჭოთა აჯანყებებში, რომელშიც დამარცხების გამო დატოვა ქვეყანა და თან გაიყოლა ქვეყნის პირველი დროშა, რომელსაც 8 დღე ფლობდა, როგორც პრემიერ-მინისტრი.

სამშობლოდან წასვლის შემდეგ ცხოვრობდა საფრანგეთში, აშშ-ში, ახლო აღმოსავლეთში და ა. შ. 1951 წლიდან გარდაცვალებამდე იყო ბეირუთში სომხური სემინარიის დირექტორი. გარდაიცვალა 1969 წელს ბეირუთში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* სიმონ ვრაციანის ბიოგრაფიული მონაცემები სომხეთის მთავრობის ვებგვერდზე
* ენციკლოპედია Genocide.ru
სამედიცინო თერმომეტრი
**სხეულის ტემპერატურის მომატება** (ჩვეულებრივ მეტყველებაში *„სიცხე"*) — ადამიანისთვის (და სხვა თბილსისხლიანი ორგანიზმებისთვის) დამახასიათებელი მდგომარეობა, რომლის დროსაც სხეულის ტემპერატურა სხვადასხვა შესაძლო მიზეზის გამო ნორმაზე მაღლა იწევს.

მეორე მხრივ, ადამიანის სხეულის **ნორმალური** ტემპერატურა არ არის მკაფიოდ განსაზღვრული სიდიდე და ის შეიძლება მერყეობდეს როგორც ინდივიდუალურად, ასევე რასისა და ეთნიკური კუთვნილების მიხედვითაც. ზოგადად, პოსტსაბჭოთა ქვეყნებში (მათ შორის საქართველოშიც)მიღებულია რომ ადამიანის სხეულის ტემპერატურა ჯანმრთელ მდგომარეობაში (იღლიის ღრმულში) უნდა იყოს დაახლოებით 36,6 °C ფარგლებში, თუმცა, ისიც უნდა ითქვას, რომ ადამიანის სხეულის ტემპერატურა იცვლება დღე-ღამური და ასევე ფიზიოლოგიური პერიოდების მიხედვითაც (ეს უკანასკნელი ძირითადად ქალებში), ამიტომ ამა თუ იმ ინდივიდისათვის „ნორმალური" ტემპერატურის დადგენა ბევრ ფაქტორზე არის დამოკიდებული.

ტემპერატურის მატება ბევრი მიზეზით შეიძლება იყოს გამოწვეული. როგორც წესი, განსხვავებული მიზეზით გამოწვეულ სიცხეს ტემპერატურის განსხვავებული დღეღამური მაქსიმუმი და ტემპერატურათა დღეღამური სხვაობა (ამპლიტუდა) ახასიათებს.
**სიმონ მაყაშვილი** (დ. 1752) — ქართველი დიპლომატი, თეიმურაზ II-ისა და ერეკლე II-ის ელჩი მოსკოვში ათანასე თბილელთან ერთად 1752-1754 წლებში. იგი იყო ძე ხასფოლად გურგენის ძე მაყაშვილის. 

სვიმონ მაყაშვილს ერეკლე II აძლევს სიგელს, რომელშიც ეუბნება: „...პაპა ჩვენს მეფეს ირაკლის პაპაშენი გურგენ ისპაჰანს თანახლებოდა და ხევისთაობა ებოძებინა და მეორედ რომ წაბრძანებულიყო მაშინაცა კიდევ თანახლებოდა და შეძლებისაებრ ერთგულად ემსახურა და იქ მიცვალებულიყო ჭეშმარიტის ჩვენის სარწმუნოებით და მამაშენი ხასფოლად ბიძაჩვენს მამადყულიხანს ბრძოლაში წინ მოკვდომოდა..." 

სიმონ მაყაშვილი იყო გიორგი XII-ის ეშიკაღასბაში და გამზრდელი, ლალა, პლატონ იოსელიანი წერს „...წელსა მეოთხესა მიუჩინეს მას ლალად თავადი კახეთისა სიმონ მაყაშვილი...; სიმონ მაყაშვილი კახეთის სოფელ რუისპირის ციხის თავადი იყო და დღესაც მისი ჩამომავლები მის აშენებულ სახლში ცხოვრობენ".

ლიტერატურა
----------

* *ცინცაძე ი.* ათანასე თბილელისა და სიმონ მაყაშვილის ელჩობა რუსეთში (1752-1754), «საისტორიო მოამბე», 1962, ტ. 6;

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ. 1983. — გვ. 507.
**სვენ ფიშერი** (გერ. Sven Fischer) (დ. 16 აპრილი 1971, შმალკალდენი, გდრ) —  გერმანელი სპორტსმენი. 1994 წლის ზამთრის ოლიმპიადაზე სვენ ფიშერმა ინდივიდუალურ შეჯიბრში ბრინჯაო, ხოლო ესტაფეტაში ოქრო მოიპოვა. 1998 წლის ზამთრის ოლიმპიადაზე მან კვლავ შესძლო ესტაფეტაში გამარჯვების მოპოვება. 2002 წლის ზამთრის ოლიმპიადაზე სპრინტში და ესტაფეტაში მოიპოვა ვერცხლი. 2006 წლის ზამთრის ოლიმპიადაზე მან შესძლო მოეპოვებინა 2 ოქრო სპრინტში და ესტაფეტაში, ასევე ბრინჯაო დადევნების რბოლაში.
ფიშერი მსოფლიო ჩემპიონატებზე დღეისათვის 7 ოქროს მედლის მფლობელია. აქედან 4 მოიპოვა ესტაფეტაში (1995, 1997, 2003, 2004) და თითო ინდივიდუალურ რბოლაში და მას-სტარტში (ორივე 1999). 8-ჯერ გახდა ვიცე-ჩემპიონი და 7-ჯერ ბრინჯაოს პრიზიორი.
მსოფლიო თასის ეტაპებზე მან 34-ჯერ გაიმარჯვა და ორჯერ გახდა საერთო ჩათვლის გამარჯვებული (1997-99).

  



|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია სპორტისა და სპორტსმენების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |


მსოფლიოს თასის მფლობელები ბიატლონში (მამაკაცები)

**1978:** ფრანკ ულრიხი  გდრ |
**1979:** კლაუს ზიბერტი  გდრ |
**1980:** ფრანკ ულრიხი  გდრ |
**1981:** ფრანკ ულრიხი  გდრ |
**1982:** ფრანკ ულრიხი  გდრ |
**1983:** პეტერ ანგერერი  გერმანია |
**1984:** ფრანკ-პეტერ რიოჩი  გდრ |
**1985:** ფრანკ-პეტერ რიოჩი  გდრ |
**1986:** ანდრე ზემიში  გდრ |
**1987:** ფრანკ-პეტერ რიოჩი  გდრ |
**1988:** ფრიც ფიშერი  გერმანია |
**1989:** ეირიკ კვალფოსი  ნორვეგია |
**1990:** სერგეი ჩეპიკოვი  სსრკ |
**1991:** სერგეი ჩეპიკოვი  სსრკ |
**1992:** იონ ეგე ტილდუმი  ნორვეგია |
**1993:** მიკაელ ლეფგრენი  შვედეთი |
**1994:** პატრის ბეილი-სალინსი  საფრანგეთი |
**1995:** იონ ეგე ტილდუმი  ნორვეგია |
**1996:** ვლადიმირ დრაჩოვი  რუსეთი |
**1997:** სვენ ფიშერი  გერმანია |
**1998:** ულე-ეინარ ბიორნდალენი  ნორვეგია |
**1999:** სვენ ფიშერი  გერმანია |
**2000:** რაფაელ პუარე  საფრანგეთი |
**2001:** რაფაელ პუარე  საფრანგეთი |
**2002:** რაფაელ პუარე  საფრანგეთი |
**2003:** ულე-ეინარ ბიორნდალენი  ნორვეგია |
**2004:** რაფაელ პუარე  საფრანგეთი |
**2005:** ულე-ეინარ ბიორნდალენი  ნორვეგია |
**2006:** ულე-ეინარ ბიორნდალენი  ნორვეგია |
**2007:** მიხაელ გრაისი  გერმანია
აბდალა
**საუდის არაბეთის მეფე** — საუდის არაბეთის მეთაური და აბსოლუტური მონარქი. ის ასევე არის საუდების დინასტიის ხელმძღვანელიც. მეფის ტიტულია **ორი წმინდა მეჩეთის მცველი** (არაბ. خادم الحرمين الشريفين). ტიტული რომელიც ხაზს უსვამს საუდის არაბეთის იურისდიქციას მასჯიდ ალ-ჰარამზე მექაში და მასჯიდ ალ-ნაბავზე მედინაში. ტიტული შეიცვალა 1986 წელს, მანამდე იყო *მისი უდიდებულესობა* (صاحب الجلالة).

ისტორია
-------

აბდულ-აზიზმა არაბეთის ნახევარკუნძულის დაპყრობა დაიწყო 1902 წელს. უპირველეს ყოვლისა აღადგინა კონტროლი ერ-რიადზე. შემდეგ დაიპყრო ნეჯდი (1922 წ.) და ჰიჯაზი (1925 წ.). ხოლო 1932 წელს დღევანდელი საუდის არაბეთის მთელი ტერიტორიას აკონტროლებდა და გახდა საუდის არაბეთის პირველი მეფე.

საუდის არაბეთის მეფეები
-----------------------

სამეფო სტანდარტი
----------------

სამეფო სტანდარტი წარმოადგენს მწვანე დროშას, რომელზე თეთრად გამოყვანილია არაბული წარწერა და ხმალი. ხოლო მარჯვენა ქვემო კუთხეში ოქროსფრად დატანილია საუდის არაბეთის ემბლემა.

სამეფო სტანდარტი
წარწერა შესრულებულია სულუსზე და წარმოადგენს ისლამის კრედოს (შაჰადა):

* لا إله إلا الله محمد رسول الله محمد رسول الله
* *ლაა ილაჰე ილლა ლლაჰ უა აშჰადუ ანნა მუჰამმადან რასულუ ლ-ლაჰ*
* "რ არსებობს სხვა ჭეშმარიტი ღმერთი გარდა ალაჰისა და მუჰამედი მისი შუამავალია"

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 
* 
* 
* 
*
**სვენბორგი** (დან. Svendborg) — ქალაქი დანიაში, კუნძულ ფუნენზე; სვენბორგის მუნიციპალიტეტის ცენტრი. წარმოადგენს ფუნენის მეორე უდიდეს ქალაქს და 2012 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 26 897 ადამიანს შეადგენს.

2000 წელს, სვენბორგმა „დანიის წლის ქალაქის" ტიტული მიიღო, 2007 წელს კი საბაზრო ქალაქობის 750-ე წლის იუბილე იზეიმა. 

სვენებორგში მდებარეობს მუზეუმი „ნატურამა" სადაც გამოფენილია მრავალი სახის ცხოველი. 

წერილობით წყაროებშ სვენებორგი პირველად 1229 წელს იხსენიება მეფე ვალდემარ II-ის წერილში, სადაც ის მიუთითებს თავდაცვით ნაგებობაზე, სახელად „სვინებურგზე". არსებობს სახელის წარმოშობის მრავალი ვერსია, თუმცა ერთ-ერთის მიხედვით ეს დაკავშირებულია ამ არეალში ღორების საკმაოდ დიდ რაოდენობასთან, დანიურად *სვენ* (svin) ღორს ნიშნავს.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* დანიის ქალაქების სია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Sydfyns Turistbureau
* Svendborg bys historie (kilde) დაარქივებული 2007-05-24 საიტზე Wayback Machine.
* Historiske fotografier fra Svendborg og Øhavet
* Dansk Center for Byhistorie - Svendborg

სქოლიო
------

1. ↑  BEF44: Population 1st January, by urban areas database from Statistics Denmark
ტყის ზონაში არსებული გუბე
**გუბე** — მცირედ ჩაღრმავებულ ადგილას დამდგარი წყალი.[1] გუბე არსებითად წარმოადგენს სითხის, უმეტესწილად, წყლის შედარებით მცირე დაგროვებას დედამიწის ზედაპირის ჩაღრმავებულ ან ამა თუ იმ საფარველის უსწორმასწოროებებში. გუბე შეიძლება იყოს წარმოდგენილი ტროტუარზე, გზის სავალ ნაწილზე და სხვა. გზებსა და ტროტუარებზე არსებული გუბეები არის საგზაო მშენებლობის წესების უხეში დარღვევის შედეგი, რაც გამოიხატება საგზაო საფუძვლის დრენაჟის უქონლობაში ან საგზაო საფარის განივი დახრის პრინციპის დაუცველობაში. ამგვარი დეფექტებისას, დრენაჟულ სისტემებში დროული გადაგდების ნაცვლად წყალი ზედაპირზე გროვდება. ტროტუარებზე არსებული გუბეები დაბრკოლებებს წარმოადგენენ გადაადგილებისათვის და აფუჭებენ ქვეითთა ფეხსაცმელსა და ტანსაცმელს. საავტომობილო გზებზე არსებული გუბეები საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევის რისკს ზრდიან და ხელს უწყობენ ავტომობილების გაჭუჭყიანებას. პატარა გუბეს გუბურა ეწოდება.[2]

გალერეა
-------

* 
* 
*

სქოლიო
------

1. ↑  გუბე — უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი
2. ↑  გუბე — უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***გუბე***
**სიმონ იაგორის ძე ეგნატაშვილი (იგნატიევი)** (დ. 1743 ან 1747 — გ. წ. უცნობია), ქართველი მწერალი, მთარგმნელი, დიპლომატი, მოღვაწეობდა რუსეთში.

ვახტანგ VI-ის ამალაში მყოფი, რუსეთის გადახვეწილი ქართველი აზნაურის შვილი. იმყოფებოდა რუსეთის სახელმწიფო სამსახურში და მონაწილეობდა რუსეთ-საქართველოს დიპლომატიური მისიების საქმიანობაში, როგორც თარჯიმანი და აგენტი. 1773 წელს პეტერბურგში გამოაქვეყნდა მის მიერ ქართულიდან რუსულად თარგმნილი „ბარამგულანდამიანი". ეს არის თავისუფალი თარგმანი, ტექსტი გავრცობილია ლიტერატურული თუ ხალხური ზეპირსიტყვიერების მასალით. მანვე თარგმნა „ბრმა მემუსიკის სიმღერა" — ქუთაისში შექმნილი ეკატერინე მეორისადმი მიძღვნილი სტილიზებული ხალხური ლექსი, შეადგინა ქართულ-რუსული ლესიკონი, რომელსაც ჩვენამდე არ მოუღწევია.

ლიტერატურა
----------

* ქსე, ტ. 4, გვ. 23. თბ. 1979

რესურესები ინტერნეტში
---------------------

* (რუსული) Игнатьев, Семен Егорович. Электронные публикации Института русской литературы (Пушкинского Дома) РАН: Словарь русских писателей XVIII века
**სიმონ კიმბანგუ** (ფრანგ. Simon Kimbangu; დ. 12 სექტემბერი, 1887, ნკამბა, კონგოს დრ — გ. 12 ოქტომბერი, 1951, ლუბუმბაში, კონგოს დრ) — პროტესტანტი მღვდელი ბელგიის კონგოდან, კიმბანგიზმის რელიგიური სექტის დამფუძნებელი. მან XX საუკუნის 20-იან წლებში დიდი პოპულარობა მოიპოვა აფროქრისტიანიზმიდან წარმოშობილი ახალი მიმდინარეობის მიმდევრებს შორის.

სიმონ კიმბანგუ დაიბადა სოფელ ნკამბაში 1887 წელს. 1915 წელს, როგორც რელიგიური ლიდერის ვაჟმა, მიიღო ბაპტიზმი. 1921 წელს დააარსა კიმბანგიზმის რელიგიური მიმდინარეობა. 1921 წლის ოქტომბერში მან განაცხადა, რომ ზეციდან დაეშვებოდა ცეცხლი, რომელიც გაანადგურებდა ყველა თეთრ კოლონიზატორს. ამავე წელს, მან საკუთარი თავი „შავ იესოდ" გამოაცხადა, რომელიც გაათავისუფლებდა აფრიკას კოლონიზატორთა ბოროტებისაგან. იგი უარს აცხადებდა დამორჩილებოდა თეთრკანიანების კანონებს და გადაეხადა გადასახადები. 

კიმბანგუ ბელგიის კონგოს ხელისუფლებამ დააპატიმრა და მიუსაჯეს სიკვდილი, თუმცა მოგვიანებით იგი სამუდამო პატიმრობით შეუცვალეს. 30 წელი იგი ციხეში იჯდა, სადაც გარდაიცვალა კიდეც. მისმა მიმდევრებმა იგი წინასწარმეტყველად გამოაცხადეს. 

1990 წლის მონაცემებით მისი დაარსებული ეკლესიის მიმდევარია 5 მლნ ადამიანი, საიდანაც 4 მლნ ცხოვრობს კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკაში, ხოლო 1 მლნ მეზობელ ქვეყნებში. თანამედროვე პერიოდში (2000 წ.) კიმბანგიზმის მიმდევართა საერთო რაოდენობა 6,5 მლნ-მდეა გაზრდილი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* სიმონ კიმბანგუ საიტზე britannica.com(ინგლისური)

სქოლიო
------

1. ↑  Мишель Малерб. Современный протестантизм // Религии человечества = Les religions de l'Humanité. — М. Спб: Рудомино, Университетская книга, 1997. — С. 161-162. — 600 с. — ISBN 5-7380-0049-8.
2. ↑  Religious Bodies of the World with at Least 1 Million Adherents.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-10-05. ციტირების თარიღი: 2016-12-22.
ჰოენცოლერნთა ხიდი
**ჰოენცოლერნთა ხიდი** (გერმ. Hohenzollernbrücke) — ხიდი მდინარე რაინზე ქალაქ კალნში, გერმანიაში. 1907-1911 წლებში აგებული თავდაპირველი ნაგებობა ორი სარკინიგზო და ერთი სამანქანო გზისაგან შედგებოდა. 1945 წლის შემდეგ, მეორე მსოფლიო ომის დროს ძლიერ დაზიანებული ხიდი, ფაქტობრივად, ხელახლა აშენდა და მხოლოდ ორ სარკინიგზო ხაზს შეიცავდა, მოგვიანებით კი მესამე დაემატა. თავდაპირველი სამანქანო გზის ნაცვლად ორივე განაპირა მხარეს ფეხით და ველოსიპედით მოსიარულეთა გზები განთავსდა. 

ჰოენცოლერნთა ხიდი კელნის მთავარ სადგურთან ერთად გერმანიისა და ევროპის ერთ-ერთი უმთავრესი სარკინიგზო კვანძია. ნაგებობა კელნის ტაძართან ერთად ქალაქის ლანდშაფტის ერთ-ერთი განუყოფელი ნაწილია. 

ყოველდღიურად რაინს ამ ხიდის საშუალებით, დაახლოებით, 1220 მატარებელი კვეთს; ამ მონაცემით ხიდი ერთ-ერთი პირველია გერმანიაში[1]. 

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ჰოენცოლერნთა ხიდი***

ლიტერატურა
----------

* Hermann Maertens: Die deutschen Bildsäulen-Denkmale des 19. Jahrhunderts. Stuttgart 1892, S. 59.
* Ulrich Naumann: Zur innigeren Vereinigung. In: Eisenbahngeschichte, 36, Oktober/November 2009, S. 14–26.
* Hans-Wolfgang Scharf: Eisenbahn-Rheinbrücken in Deutschland. 1. Auflage. EK-Verlag, Freiburg Juli 2003, ISBN 978-3-88255-689-6, S. 220–242.

სქოლიო
------

1. ↑  Gleisbauarbeiten im Bereich der Hohenzollernbrücke. In: Eisenbahn-Revue International. Nr. 6, 2014, ISSN 1421-2811, S. 268.
**გურამ დიმიტრის ძე ბენაშვილი** (დ. 30 მაისი, 1941, არბოშიკი, ახლანდელი დედოფლისწყაროს მუნიცეპალიტეტი) — ქართველი კრიტიკოსი, ლიტერატურათმცოდნე, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1994), პროფესორი (1997), ღირსების ორდენის კავალერი (2001).

ბიოგრაფია
---------

გურამ ბენაშვილმა დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი 1964 წელს.

1974 წლიდან მუშაობს ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტში; 1996 წლიდან იყო ინსტიტუტის დირექტორის მოადგილე; ხოლო 1997 წლიდან — ამავე ინსტიტუტის დირექტორი; 1996 წელს აირჩიეს თბილისის სულხან-საბა ორბელიანის სახ. პედაგოგიური უნივერსიტეტის ქართული ლიტერატურის კათედრის გამგედ; ხელმძღვანელობს საქართველოს მწერალთა კავშირის კრიტიკისა და პუბლიცისტიკის სექციას; 2000 წლიდან არის მწერალთა კავშირის თავმჯდომარის მოადგილე; მისი პირველი ლიტერატურული წერილი „ვალერიან გაფრინდაშვილის შემოქმედებითი ევოლუცია" 1972 წელს დაიბეჭდა; 1986 წელს გამოვიდა მისი პირველი წიგნი „წყურვილი წვდომისა"; მასვე ეკუთვნის „ლიტერატურულ-კრიტიკული ეტიუდები" (1989), „რანი იყვნენ და რანი არიან" (1991); მისი ლიტერატურული გამოკვლევების არეალი მოიცავს როგორც ქართულ კლასიკურ ლიტერატურას, ისე XX საუკუნის თვალსაჩინო მწერალთა შემოქმედებას.

ბიბლიოგრაფია
------------

* „სილუეტები": წერილები — თბილისი, გლოსა, 2015. - 340გვ.
* „ლიტერატურული მედიტაციები" — თბილისი, მერანი, 2002. - 460გვ.
* „რანი იყვნენ და რანი არიან" — თბილისი, მერანი, 1991. - 527გვ.
* „ლიტერატურულ-კრიტიკული ეტიუდები" — თბილისი, მერანი, 1989. - 301გვ.
* „წყურვილი წვდომისა": ლიტ. წერილები — თბილისი, მერანი, 1986. - 286გვ.

ლიტერატურა
----------

* თბილისი: ენციკლოპედია.- თბ. 2002. - გვ.886
**გულისრევა** (ფრანგ. La Nausée, თავდაპირველი სახელწოდება - *მელანქოლია*) — ჟან-პოლ სარტრის ფილოსოფიური და ნაწილობრივ ავტობიოგრაფიული სადებიუტო რომანი, რომელიც 1938 წელს გამოქვეყნდა. მწერალმა ყველაზე მეტად სახელი ამ ნაწარმოებით გაითქვა. ავტორის აზრით, ეს მისი ერთ-ერთი საუკეთესო ნაშრომი იყო.

ნაწარმოები ეგზისტენციალიზმის ერთ-ერთ კანონიკურ ნაშრომად ითვლება.

შინაარსი
--------

ანტუან როკანტენი, 35 წლის დაუოჯახებელი მამაკაცი, მარტო ცხოვრობს ბუვილში, გამოგონილ ქალაქში, რომელიც ჰავრს მოგვაგონებს. იგი მუშაობს XVIII საუკუნის არისტოკრატის მარკიზ დე როლბონის ბიოგრაფიის კვლევაზე - მას შემდეგ, რაც მიატოვა სამუშაო ინდოჩინეთში, მოგზაურობებისგან და თავგადასავლებისგან დაღლილმა. გაცნობიერების პროცესი ერთ-ერთი პირველი მნიშვნელოვანი აზრთაგანია სარტრის წიგნში. როკანტენი წერს დღიურს და სწორედ მისი ტექსტით იქმნება რომანი, რომელიც პირველ პირშია დაწერილი. იგი თანდათანობით გაიაზრებს, რომ ჩვეულებრივი საგნებისადმი მისი დამოკიდებულება შეიცვალა და თავის თავს ეკითხება, რაში მდგომარეობს ეს ცვლილება. ყველაფერი უსიამოვნო ეჩვენება და ხშირად ეუფლება გულისრევის შეგრძნება და მხოლოდ ზიზღს გრძნობს. 

მას აღარავინ უყვარს, ბიბლიოთეკაში „შეხვედრის" მიუხედავად თვითნასწავლთან, რომელსაც ესაუბრება თავისი ინდივიდუალიზმის ჰუმანიზმთან დაპირისპირებით. როკანტენი გრძნობს, რომ შორდება ყველაფერს, რაც მის გარშემოა. როკანტენისთვის აუტანელი ხდება ბუვილის ბურჟუაზია, ისევე როგორც მარკიზი დე როლბონი, რომელიც უინტერესო გახდა მისთვის, რადგანაც „ისტორია მხოლოდ ადრე არსებულზე საუბრობს, და ამჟამად არსებული ვერასოდეს გაამართლებს სხვა არსებულის არსებობას." იგი აგრეთვე წყვეტს თავის წიგნზე მუშაობას. თავისი წიგნის ერთ-ერთ ყველაზე ფილოსოფიურ პასაჟში, იგი აღწერს იმას, თუ როგორ აცნობიერებს არსებობას, იმას, რომ არსებობს ისევე, როგორც ყველაფერი რაც მის გარშემოა. მისი ახალი ხედვები მთლიანად ცვლის მის ყოფნას. მას სატრფო, ანი ტოვებს და იგი სრულიად მარტო რჩება, აღარაფრისთვის და აღარავისთვის აღარ არსებობს. მას მხოლოდ წარმოსახვა ეხმარება იმაში, რომ მოწყდეს გულისრევას და რომანის წერას, ეხმარება არსებობის მიღებაში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* რომანის მიმოხილვა და შენიშნები დაარქივებული 2014-06-11 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. ↑  Jean-Paul Sartre - Biography. *Nobelprize.org*. Nobel Media AB. ციტირების თარიღი: 29 Dec 2010.
2. ↑  Charlesworth, Max (1976). *The Existentialists and Jean-Paul Sartre*.  University of Queensland Press,   გვ. 154. ISBN 0-7022-1150-8. „"I would like them to remember Nausea, one or two plays, No Exit and The Devil and the Good Lord, and then my two philosophical works, more particularly the second one, Critique of Dialectical Reason. Then my essay on Genet, Saint Genet.... If these are remembered, that would be quite an achievement, and I don't ask for more.""
3. ↑  Crowell, Steven, "Existentialism", The Stanford Encyclopedia of Philosophy (Winter 2010 Edition), Edward N. Zalta (ed.),. Retrieved April 22, 2012. "Existentialism was as much a literary phenomenon as a philosophical one. Sartre's own ideas were and are better known through his fictional works (such as Nausea and No Exit) than through his more purely philosophical ones (such as Being and Nothingness and Critique of Dialectical Reason..."
**სიმონ (სიმონიკა) ბერეჟიანი** (ნამდვილი გვარი — **თაყაიშვილი**; დ. 1897 ― გ. 1942) — ქართული პოლიტიკური ემიგრაციის მოღვაწე, პოეტი, მწერალი, პუბლიცისტი და მხატვარი-კარიკატურისტი.

ბიოგრაფია
---------

დაიბადა ქუთაისში, ერმილე თაყაიშვილის მრავალშვილიან ოჯახში. დაამთავრა თბილისის ქართული სათავადაზნაურო გიმნაზია (1917). 1918-1920 წლებში იყო საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული არმიის ოფიცერი და მონაწილეობა მიიღო ყველა მნიშვნელოვან ბრძოლაში, რომელთა გადატანა მოუხდა პირველ ქართულ რესპუბლიკას.

1920 წელს სიმონ ბერეჟიანი უმაღლესი განათლების მისაღებად გაიგზავნა გერმანიაში. სამი წლის მანძილზე სწავლობდა ბერლინის ჰუმბოლდტის სახელობის უნივერსიტეტში.

1921 წლის თებერვალ-მარტში ბოლშევიკურმა რუსეთმა მოახდინა საქართველოს ოკუპაცია და ფაქტობრივი ანექსია. ამიტომ, ს. ბერეჟიანი იძულებული გახდა სამუდამოდ დარჩენილიყო ემიგრაციაში. 1923 წლის დამლევს იგი ჩავიდა პარიზში, სადაც ჩაება ქართული ემიგრაციის საზოგადოებრივ, კულტურულ და პოლიტიკურ ცხოვრებაში.

1924 წელს იგი აქტიურად მონაწილეობდა ეროვნული პოლიტიკური ორგანიზაციის „თეთრი გიორგის" დაარსებაში და სიცოცხლის ბოლომდე იყო მისი თვალსაჩინო წევრი. 1926 წელს მისივე უშუალო მონაწილეობით დაარსდა აღნიშნული ორგანიზაციის გაზეთი „თეთრი გიორგი".

პარიზში გადასვლისთანავე სიმონ ბერეჟიანი შეუდგა მეტად ნაყოფიერ ლიტერატურულ და პუბლიცისტურ მოღვაწეობას. „სიმონ ბერის" ფსევდონიმით მისი ლექსები და პუბლიცისტური წერილები სისტემატურად ქვეყნდებოდა ხსენებულ გაზეთში და ჟურნალში „ქართლოსი" (რომელიც ასევე პარიზში გამოდიოდა). მისი რამდენიმე წერილი გამოქვეყნებულია, აგრეთვე, ჟურნალში „კავკასიონი" (რედაქტორ-გამომცემელი: დოქტორი ვიქტორ ნოზაძე, რუსთველოლოგი და საზოგადო მოღვაწე). ს. ბერეჟიანის პუბლიცისტური წერილებიდან და ფელეტონებიდან აღსანიშნავია: „ილია ჭავჭავაძე" (გაზ. „თეთრი გიორგი", #9, 1927), „მოხსენება შოთა რუსთაველზე" („თეთრი გიორგი", #38, 1931), „ემიგრანტის დღიურიდან" („თეთრი გიორგი" 1927), 1924 წლის ამბოხებისადმი მიძღვნილი წერილი („თეთრი გიორგი", #7, 1927), „ჭირსა შიგან გამაგრება" („თეთრი გიორგი", #98, 1936), „ქართული კონცერტი პარიზში" (ჟურნ. „ქართლოსი", #16-18, 1939) და ა.შ. გარდა ლექსებისა და პუბლიცისტური წერილებისა, „თეთრი გიორგის" და „ქართლოსის" ფურცლებზე ხშირად ქვეყნდებოდა სიმონ ბერეჟიანის შესანიშნავი კარიკატურები, რომელთა დიდი ნაწილი პოლიტიკურ თემებზეა შექმნილი. იგი სამართლიანად ითვლება ქართული პოლიტიკური კარი კარიკატურის ერთ-ერთ საუკეთესო ოსტატად. 

1941 წელს სიმონ ბერეჟიანი ჩავიდა გერმანიაში და „სიმონ ბერგერის" სახელით ჩაირიცხა ვერმახტის ქართულ ლეგიონში, რომელსაც მეთაურობდა ვერმახტის ქართველი გენერალი შალვა მაღლაკელიძე. აქვე უნდა ითქვას, რომ ქართული ლეგიონი ემსახურებოდა არა ნაცისტურ იდეოლოგიას, არამედ საქართველოს საბჭოთა იმპერიის მარწუხებიდან დახსნას. იმავდროულად, სიმონიკა ბერეჟიანი აქტიურად მონაწილეობდა გერმანიაში მოქმედი **ქართული სამოკავშირეო შტაბი**-ს მუშაობაში.

იგი გაურკვეველ ვითარებაში დაიღუპა 1942 წლის დამლევს. მისი საფლავი დაკარგულად ითვლება.

1943 წელს ვიქტორ ნოზაძის რედაქციით და დოქტორ მარკოზ ტუღუშის ვრცელი წინასიტყვაობით ბერლინში გამოიცა სიმონ ბერეჟიანის ლექსების კრებული.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* სიმონ (სიმონიკა) ბერეჟიანი
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **ასათიანი**. |

**გურამ ლევანის ძე ასათიანი** (დ. 12 აგვისტო, 1928, თბილისი — გ. 28 ივნისი, 1982, იქვე) — ქართველი ლიტერატურათმცოდნე, კრიტიკოსი, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი.

ბიოგრაფია
---------

გაიზარდა ცნობილი მწერლის ლევან ასათიანის ოჯახში. სწავლობდა ჯერ თბილისის, შემდეგ კი მოსკოვის უნივერსიტეტში, სადაც მან დაამთავრა ფილოლოგიის ფაკულტეტი. 1955 წლიდან ქართულ და რუსულ პრესაში იბეჭდებოდა ასათიანის კრიტიკული წერილები თანამედროვე ლიტერატურის აქტუალურ პრობლემებზე. 1956 წელს საქართველოში დაბრუნდა. იყო „ლიტერატურნაია გაზეტას" საკუთარი კორესპონდენტი საქართველოში, კინოსტუდია „ქართული ფილმის" სასცენო განყოფილების გამგე, შ. რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, ახალი ქართული ლიტერატურის განყოფილების გამგე, ხოლო 1977 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე „ლიტერატურნაია გრუზიას" მთავარი რედაქტორი. 1977 წელს მონოგრაფიისათვის „ვეფხისტყაოსნიდან" „ბახტრიონამდე" მიენიჭა ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორის სამეცნიერო ხარისხი. სხვადასხვა დროს იგი იყო საქართველოს მწერალთა კავშირის გამგეობის პრეზიდიუმის წევრი, ჟურნალების „ლიტერატურნოე ობოზრენიეს", „ცისკრის", ალმანახ „კრიტიკის", გაზეთ „ლიტერატურული საქართველოს" რედკოლეგიის წევრი, საქართველოს მწერალთა კავშირთან არსებული აფხაზური ლიტერატურის საბჭოს თავმჯდომარე, სსრკ მწერალთა კავშირთან არსებული კრიტიკის საბჭოს წევრი. მასვე ეკუთვნის ნ. ბარათაშვილის შემოქმედებისადმი მიძღვნილი მონოგრაფიული გამოკვლევა და გ. ტაბიძის, ტ. ტაბიძის, პ. იაშვილის, გ. ლეონიძის, ს. ჩიქოვანის, ი. აბაშიძის, გ. რჩეულიშვილის ლიტერატურული პორტრეტები. 1965 წლიდან 1980 წლამდე ხელმძღვანელობდა შ. რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტის XIX საუკუნის ქართული ლიტერატურის განყოფილებას.

თბილისში არსებობს მისი სახელობის ქუჩა.

დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.

ლიტერატურა
----------

* *გვერდწითელი გ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 620-621.
* იმედაშვილი კ. "მიჯნა", თბ. 1987.
* გვერდწითელი გ. – ენციკლოპედია "საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997, გვ. 224.
* ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე", გვ. 61, თბ. 1994
**ესფირ ნაციაშვილი** (დ. 2 დეკემბერი, 1924, თბილისი) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი.

1948 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი.

1949–1952 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ინფექციურ სნეულებათა კათედრის ორდინატორი ტროპიკოლოგიის განხრით. 1956–1972 წლებში ქალაქის სადეზინფექციო სადგურის ბაქტერიოლოგიის ლაბორატორიის გამგე. 1972–1980 წელბში ექსპერიმენტული და კლინიკური ქირურგიის ინსტიტუტის თირკმლის ტრანსპლანტაციის ცენტრის ექიმი–იმუნოლოგი, უფროსი მეცნიერ–თანამშრომელი. 1980 წლიდან ამავე ინსტიტუტის იმუნოლოგიის ლაბორატორიის გამგე. ავტორია 147 სამეცნიერო ნაშრომის. გამოქვეყნებული აქვს ერთი მონოგრაფია. მისი ხელმძღვანელობით დაცულია 4 საკანდიდატო დისერტაცია. სამუშაოდ იმყოფებოდა გერმანიაში, ჰუმბოლტის სახელობის უნივერსიტეტის თირკმლის ტრანსპლანტაციის ცენტრსა და ჰემატოლოგიისა და ტრანსფუზიოლოგიის ინსტიტუტში. მონაწილეობდა ქოლერის ეპიდემიის ლოკალიზაციასა და ლიკვიდაციაში, მოხსენებით გამოდიოდა რესპუბლიკურ და საერთაშორისო ფორუმებზე.

1948 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „ნაწლავური ინფექციის კერებში დეზინფექციის ხარისხის ბაქტერიოლოგიური კონტროლი".

ბიბლიოგრაფია
------------

* ნაწლავთა ინფექციების კერებში დეზინფექციის ხარისხის ბაქტერიოლოგიური შემოწმების დაჩქარებული მეთოდები თბილისი, საბჭ. საქართველო, 1977 გვ. 59

ლიტერატურა
----------

* ვინ ვინაა თანამედროვე ქართულ სამედიცინო მეცნიერებაში : თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია თბ. 2000 გვ. 221

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ესფირ ნაციაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
გულისტანის ციხე
**გულისტანის ციხე** (აზერბ. Gülüstan qalası) — შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე, რომელიც მდებარეობს აზერბაიჯანის ქალაქ შემახიდან ჩრდილო-დასავლეთით სამ კილომეტრზე. სავარაუდოდ ციხე აშენდა IX საუკუნეში. მას ერთხანს ეკავა კლდოვანი ქედის ფერდობების ზედა ნაწილი. გულისტანის ციხის მოსახლეობა ცნობილია, როგორც გიზ-გალასი („ქალწულის ციხე").

აღწერა
------

აღნიშნული ციხე აღმართულია მიმდებარე ტერიტორიის ზემოთ 190-200 მ-ით. ციხის თავდაცვითი კედლები მთის ფერდობებზე იყო აგებული, ხოლო თვითონ ციხესიმაგრე თავზე იყო. ჩრდილოეთიდან, აღმოსავლეთიდან და დასავლეთიდან ციხესიმაგრე გარშემორტყმული იყო უფსკრულით. დღეს გვხვდება ფრაგმენტებში განლაგებული მრგვალი და ოთხკუთხა ფორმის კედლებისა და კოშკების ნანგრევები 
შამახი საუკუნეების განმავლობაში ეყრდნობოდა ამ მთის ციხესიმაგრეს, როგორც ფიზიკურად, ასევე უსაფრთხოების თვალსაზრისით. გულუსტანის ციხე შამახის თავზე აგებული ფარის მსგავსია.

ციხე აგებულია მთის ქედზე, რომელიც ფართოვდება და ჩამოდის ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით და მისი რთული კონფიგურაციის მიხედვით ჩამოყალიბდა.

ციხის ტერიტორიაზე არქეოლოგიური გათხრების შედეგად აღმოჩნდა სასახლის კომპლექსის ნაგებობების ნაშთები, IX-XII საუკუნეების მატერიალური კულტურის ნიმუშები.

გულისტანის ციხეს წყალი თიხის მილების საშუალებით მიეწოდებოდა. ციხეს მიწისქვეშა გადასასვლელიც ჰქონდა. აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე მდებარე სხვა ციხესიმაგრეებისგან განსხვავებით (კალე-ი ბუგურტი, გულისტანი მდინარე ინჩაზე და ა.შ.), გულისტანის ციხის წყლისკენ მიმავალი მიწისქვეშა გადასასვლელი უფრო რთული და უფრო ფრთხილად შესრულებულია.

ერთადერთი გრაგნილი ბილიკი ციხისკენ არის ამ ფერდობზე. ამრიგად, გულუსტანის ციხისთვის არჩეული მთა, ბუნებრივი დაცვის უპირატესობებთან ერთად, ძალიან მოსახერხებელია ქალაქთან კომუნიკაციის თვალსაზრისითაც.

ისტორია
-------

ციხე სავარაუდოდ აშენდა IX საუკუნეში. აღმოსავლეთმცოდნე და არქეოლოგმა ევგენი პახომოვმა ივარაუდა, რომ ამ ციხის ნანგრევების არეალში მდებარეობდა ქალაქი იაზიდია, რომლის სახელი შირვანის დედაქალაქად 1072 წლამდე იხსენიებოდა ტარიხ ალ-ბაბში [1]. XI-XVI საუკუნეებში იგი იყო შირვანშაჰების რეზიდენცია და თავდაცვითი ციხე. XII - XIII საუკუნის დასაწყისში ციხის როლი გაიზარდა. იგი ემსახურებოდა თავშესაფარს და შირვანშაჰების მეორე რეზიდენციას შემახას შემდეგ.

აზერბაიჯანელი არქეოლოგი ჰუსეინ ჯიდი მიიჩნევს, რომ ხაგანი ციხეს ახალ ყაბა-სარაი უწოდებს ციხის რეკონსტრუქციასთან დაკავშირებით. ეს ინფორმაცია დასტურდება წერილობითი წყაროების ინფორმაციით, რომლის თანახმად XII საუკუნეში შირვანშაჰ მანუჩეხარ III-ის და შაჰბანი ასრულებდა სარემონტო სამუშაოებს ციხესიმაგრეში [2].

ლიტერატურა
----------

* Ҝүлүстан галасы (азерб.) // Азербайджанская советская энциклопедия / Под ред. Дж. Кулиева. — Б.: Главная редакция Азербайджанской советской энциклопедии, 1982. — C. VI. — S. 118-119.
* Ҹидди Һ. Ә. Ҝүлүстан галасы. — Б. 1967. (азерб.)
* Джидди Г. А. Мамедзаде К. М. Ибрагимов Ф. А. Средневековый город Шемаха // Археологические открытия 1971 года. — М.: Наука, 1972. — С. 491.
* Джидди Г. А. Средневековый город Шемаха (IX—XVII века). — Б.: Элм, 1981. — 174 с.
* Ашурбейли С. Б. Государство Ширваншахов. — Б.: Элм, 1983. — 341 с.

სქოლიო
------

1. ↑  Ашурбейли 1983. sfn error: no target: CITEREFАшурбейли1983 (help)
2. ↑  Джидди 1981. sfn error: no target: CITEREFДжидди1981 (help)
სიმღერის სარეკლამო აბრა, დ. 1900
**დიქსი** (ინგ. "Dixie", აგრეთვე ცნობილი როგორც "I Wish I Was in Dixie" ან "Dixie's Land"), -- პოპულარული ამერიკული სიმღერა. ეს მე-19 საუკუნის ყველაზე გამორჩეული ამერიკული მუსიკალური პროდუქტია და შესაძლოა ყველაზე კარგად ცნობილი სიმღერა, რომელიც ბლეკფეის მინსტრელის შოუმ შეასრულა. მიუხედავად იმისა, რომ წარმოშობით ის ხალხურად არ ითვლება, "დიქსი" მას შემდეგ ამერიკულ ხალხური ფოლკლორის განუყოფელი ნაწილი გახდა. ამ სიმღერამ დაამკვიდრა სიტყვა *დიქსი* ამერიკულ ლექსიკონში, როგორც სამხრეთის შტატების სინონიმი.

ძირითადი წყაროები სიმღერის შექმნას *დენიელ დეკატურ ემეტს* მიაწერენ. თუმცა, თავად ემეტის სიცოცხლის განმავლობაშიც კი უამრავი ადამიანი იჩემებდა "დიქსის" ავტორობას. წარმოშობის დადგენის პრობლემას ისიც ართულებს, რომ საკუთარი სიზარმაცის გამო ემეტს ამ სიმღერაზე საავტორო უფლებები არ დაუცავს.

სიმღერამ პირველად გაიჟღერა ბლეკფეისის მინსტრელის შოუზე 1850-იანებში და სწრაფად გახდა პოპულარული მთელ შეერთებულ შტატებში. ლექსი სიმღერისთვის დაწერილია აფრო-ამერიკული სლენგის რასისტული, გაზვიადებული ვერსიით და მოუთხრობს ისტორიას განთავისუფლებული შავკანიანი მონისა, რომელსაც დაბადების პლანტაციისკენ მიუწევს გული. ამერიკის სამოქალაქო ომის დროს "დიქსი" კონფედერატთა მიერ საკუთარ ჰიმნად იქნა მიღებული. ამ პერიოდში გაჩენილი სიმღერის ახალი ვერსიები უფრო უკავშირდებოდა სამოქალაქო ომის მოვლენებს. ამერიკული სამოქალაქო უფლებების მოძრაობის გაძლიერებასთან ერთად, ბევრმა სიმღერის ლირიკა ძველი სამხრეთის იკონოგრაფიასა და იდეოლოგიას დაუკავშირა.

დღეს "დიქსი" ხშირად შეურაცმყოფელად მიიჩნევა და მისი შესრულება გაიგივებულია ამერიკული სამხრეთის მონობის კონცეფციისადმი თანაგრძნობასთან. სიმღერის მომხრეები, მეორე მხრივ, განიხილავენ მას, როგორც სამხრეთის კულტურულ დანატოვარს. თუმცა უმრავლესობისთვის ის დღესაც ჩვეულებრივი სიმღერაა საკმაოდ ამყოლი მელოდიით.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* "დიქსი ლენდის" შესრულების ერთ-ერთი ვარიანტი დაარქივებული 2006-03-05 საიტზე Wayback Machine.
**გულიკო საკანდელიძე** (დ. 2 თებერვალი, 1939, ქუთაისი) — ქართველი ექიმი მიკრობიოლოგ–იმუნოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, აკადემიკოსი.

ბიოგრაფია
---------

1958 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტი.

1960–1977 წლებში მუშაობდა თბილისის საკავშირო ვაქცინებისა და შრატების სამეცნიერო კვლევითი უნივერსიტეტის უმცროს, შემდეგ უფროს მეცნიერ–თანამშრომლად; 1977 წლიდან თბილისის ი. ჟორდანიას სახელობის ადამიანის რეპროდუქციის სამეცნიერო კვლევითი უნივერსიტეტის ბაქტერიოლოგიის და იმუნოლოგიის ლაბორატორიის ხელმძღვანელად. ავტორია 124 სამეცნიერო ნაშრომის. ხელმძღვანელობს ლაბორატორიის სამეცნიერო შრომებს და პრაქტიკულ მუშაობას. 

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — დაიცვა 1971 წელს „პროტეუსის გვარის მიკრობების მიმართ, ანტიბიოტიკებისა და ჰომოგენური ფაგების შედარებითი ეფექტურობის დადგენის საკითხისათვის in vitro -in vivo".

სადოქტორო დისერტაციის თემა — დაიცვა 1990 წელს „ანთებითი პროცესების კომბინირებული ანტიბაქტერიალური მკურნალობა".

ორგანიზაციის წევრი
------------------

* მეან–გინეკოლოგთა საზოგადოება, წევრი
* მიკრობიოლოგთა საზოგადოება, წევრი

ლიტერატურა
----------

* ვინ ვინაა თანამედროვე ქართულ სამედიცინო მეცნიერებაში : თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია, თბ. 2000 გვ. 246

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* გულიკო საკანდელიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
დურგა მაკბრუმი
**დურგა მაკბრუმი** (ინგლ. Durga McBroom, დ. 16 ოქტომბერი, 1962) — ამერიკელი მომღერალი და მსახიობი.

1987 წლის ნოემბრიდან მონაწილეობდა პინკ ფლოიდის ტურნეებში ბეკ-ვოკალისტის სახით, 1990 წელს ნებუორთში გამართული კონცერტის ჩათვლით. აგრეთვე შეასრულა ბეკ-ვოკალი დევიდ გილმორის 2001-2002 წლების კონცერტებზე.

აგრეთვე ცნობილია მისი სოლო პროექტი Blue Pearl. მისი სინგლი „Naked in the Rain" ჩარტში #4 პოზიციაზე მოხვდა. საგულისხმოა, რომ ამ კომპოზიციაში უკრავენ დევიდ გილმორი და რიჩარდ რაიტი. სიმღერის ოფიციალური მუსიკალური ვიდეოს რეჟისორია სტორმ თორგერსონი.

დურგა 2010 წლის აპრილში გამოჩნდა პროექტის The End Pink Floyd კონცერტზე, ბუენოს აირესში, რომელშიც აგრეთვე გაი პრეტი და ჯონ კერინი მონაწილეობდნენ. 2011 წლის ოქტომბერში დურგა და მისი და, ლორელეი (რომელიც ასევე მონაწილეობდა პინკ ფლოიდის უკანასკნელ ტურნეებში), შეუერთდნენ ავსტრალიურ ჯგუფს The Australian Pink Floyd Show, ანაჰეიმში (აშშ) გამართულ კონცერტზე, სადაც The Great Gig in the Sky შეასრულეს.

აგრეთვე ასრულებს ბეკ-ვოკალს პინკ ფლოიდის ალბომზე *The Endless River*.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* დურგა მაკბრუმი საიტზე Allmusic
* დურგა მაკბრუმი საიტზე Discogs
* 

* დურგა მაკბრუმი — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)

სქოლიო
------

1. ↑  BLUE PEARL | full Official Chart History. Official Charts Company. ციტირების თარიღი: November 18, 2016.
2. ↑  Pink Floyd singers join The Australian Pink Floyd for a very special performance of Great Gig in the Sky. Aussiefloyd.com (October 18, 2011). ციტირების თარიღი: August 15, 2012.
**დიხაზურგას წარწერა** — მხედრული ანბანით შესრულებული ძველი ქართული წარწერა გალის მუნიციპალიტეტის სოფელ დიხაზურგას სასაფლაოდან, დაახლოებით, X-XI საუკუნეებისა. წარწერა შესრულებულია თეთრი კირქვის ფილაზე.

წარწერა
-------

წარწერა ოთსტრიწონიანია:

1. † გრგლს გლტსთ
2. უხცეს
3. შ~ს ღ~ნ
4. ან

ანუ:

1. † გრიგოლს გალატოსთ–
2. უხუცეს[ს]
3. შეუნდვნეს ღმერთმან,
4. ამენ.

დახასიათება
-----------

დიხაზურგას წარწერა არის მხედრული დამწერლობის ერთ-ერთი ყველაზე ადრეული ძეგლი. წარწერაში საინტერესოა ტერმინი: *გალატოსთუხუცესი* (შდრ. ბედიის ეკლესიის წარწერა).

დათარიღება
----------

წარწერას მოსე ჯანაშვილი X-XI საუკუნეებით ათარიღებდა. ვალერი სილოგავას აზრით წარწერა XI საუკუნისაა.

ლიტერატურა
----------

* М. Джанашвили, От Ново-Сенак до сел. Дихазурга. Изв. Кавказского отделения Московского археологического общества, вып. II, 1907, ст. 18
* ვ. სილოგავა, ქართული წარწერების კორქპუსი II, თბ. 1980, გვ. 83
* კორნელი დანელია, ზურაბ სარჯველაძე. ქართული პალეოგრაფია. თბ. 1997, გვ. 77
**გურამ ბაქრაძე** (დ. 1 იანვარი, 1935, თბილისი) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი.

1959 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი.

1959–1961 წლებში იყო სამხედრო ნაწილის ექიმი უნგრეთში. 1961–1969 წლებში თბილისის ტრავმატოლოგიის და ორთოპედიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის მეცნიერ–თანამშრომელი. 1969–1973 წლებში ქ.ალჟირის საუნივერსიტეტო ჰოსპიტალში ორთოპედიის კათედრის ასისტენტი. 1973–1979 წლებში თბილისის ტრავმატოლოგიისა და ორთოპედიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ–თანამშრომელი. 1979–1982 ალჟირში ქალაქის საავადმყოფოს განყოფილების გამგე. 1982–1987 წლებში ტრავმატოლოგიისა და ორთოპედიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ–თანამშრომელი. 1987 წლიდან სამედიცინო აკადემიის კათედრის დოცენტი და კურსის ხელმძღვანელი. ავტორია 30 სამეცნიერო ნაშრომის ტრავმატოლოგიის და ორთოპედიის აქტუალურ საკითხებზე. ეწევა სამეცნიერო–პრაქტიკულ და პედაგოგიურ მუშაობას, კითხულობს ლექციების კურსს აკადემიისა და საერო სამედიცინო სტუდენტებისათვის.

1968 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „რეგიონალური სისხლის მიმოქცევის მოშლის მნიშვნელობა ტრავმული შოკის შექცევადობისათვის."

ლიტერატურა
----------

* ვინ ვინაა თანამედროვე ქართულ სამედიცინო მეცნიერებაში : თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია თბ. 2000 გვ. 31

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* გურამ ბაქრაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**დიღმის გზა** — თბილისზე გამავალი ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ისტორიული გზა, რომლითაც ქალაქი საქართველოს სხვადასხვა კუთხეს და ჩრდილოეთ კავკასიას უკავშირდებოდა.

თბილისიდან დიღმისკენ გზა ორი კარიბჭით მიემართებოდა. ერთი მათგანი დიღმის კართან იწყებოდა (ახლანდ. პუშკინისა და ვერცხლის ქუჩების გადაკვეთაზე), მეორე კი — კოჯრის კართან (ახლანდ. ლესელიძის ქუჩის თავისუფლების მოედანთან შერწყმის ადგილზე). დიღმის კართან გზა დაახლოებით ახლანდელი თაბუკაშვილის ქუჩის დასაწყისის ხაზს მისდევდა, ზემოდან უვლიდა ასპარეზს (დღევანდელი გ. ლეონიძის სახ. ბაღი), გ. ჭანტურიას ქუჩის სწვრივად უხვევდა რუსთაველის გამზირისკენ და აქ, ახლანდელი სასტუმრო „თბილისი-მერიოტის" ახლოს, უერთდებოდა კოჯრის კარიდან რუსთაველის გამზირით წამოსულ გზას. შემდეგ გზა მიჰყვებოდა დღევანდელ რუსთაველის გამზირის და მ. კოსტავას ქუჩის ხაზს, კვეთდა რამდენიმე ხევს, ხიდით გადადიოდა მდინარე ვერეზე, კვლავ კოსტავას ქუჩისა და შემდეგ სააკაძის მოედნის სწვრივად მიდიოდა, მკვეთრად ჩადიოდა მტკვრისკენ და აღმა აუყვებოდა მდინარის მარჯვენა ნაპირს. მოგვიანებით ეს გზა საქართველოს სამხედრო გზის ნაწილი გახდა.

ლიტერატურა
----------

* კვირკველია, თ. ძველთბილისური დასახელებანი, გვ. 32. «საბჭოთა საქართველო», თბ. 1985
**სიეგო-დე-ავილა** (ესპ. Ciego de Ávila) — ქალაქი კუბის ცენტრალურ ნაწილში, სიეგო-დე-ავილის პროვინციის დედაქალაქი. მისი მოსახლეობა 86 100 ადამიანია. 

ქალაქი კარეტერა-სენტრალის ავტომაგისტრალზე, მთავარ რკინიგზაზე მდებარეობს. მისი ნავსადგური, ხუკარო მდებარეობს 24 კმ-ით სამხრეთ-დასავლეთით, კარიბის ზღვაზე, ანა-მარიას ყურესთან. ქალაქი ჰავანადან აღმოსავლეთით, 460 კმ-ის დაშორებითაა გაშენებული, 110 კმ-ით დასავლეთით მდებარეობს ქალაქი კამაგუეი. 1976 წლამდე ის კამაგუეის პროვინციის შემადგენლობაში შედიოდა, როდესაც ფიდელ კასტროს მთავრობამ ის ახლადშექმნილ სიეგო-დე-ავილის პროვინციიის დედაქალაქად გამოაცხადა.

ისტორია
-------

სიეგო-დე-ავილა 1840 წელს დაარსდა და ამ დორისთვის მისი მოსახლეობა 263 ადამიანს შეადგენდა. 1877 წელს შეიქმნა მუნიციპალური მთავრობა და სიეგო-დე-ავილა ქალაქ მორონისგან დამოუკიდებელი გახდა. მისი მნიშვნელობა განსაკუთრებით მაშინ გაიზარდა, როდესაც ესპანეთის არმიამ ტროჩა-დე-ხუკარო-ა-მორონის სახელით ცნობილი გამაგრებული სამხედრი ხაზი ააშენა, რომლის მიზანიც კუბის დამოუკიდებლობისთვის პირველი ომის მეამბოხეთათვის გადაადგილების ხელშეშლა იყო (1868-1878). „ტროჩა"საკმარისად ძლიერი აღმოჩნდა იმისთვის, რომ შეეჩერებინა კუბელთა ძალები, მაგრამ უძლური აღმოჩნდა გენერალ მაქსიმო გომესისა და მისი რამდენიმე ასეული მებრძილის წინაშე. სიეგო-დე-ავილის ბევრი ესპანური კოლონიური შენობა ანხელა ერნანდეს ვიუდა დე ხიმენესმა ააშენა — მდიდარმა სოციალისტმა, რომელიც თავის მშობლიურ ქალაქში კულტურის მექის შექმნისათვის იბრძოდა. ხშირად ამ ქალბატონს ქალაქის დამაარსებლადაც კი მოიხსენიებენ.

დემოგრაფია
----------

2004 წელს, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 135 736 ადამიანს შეადგენდა. 445 კმ² ფართობზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე იყო 305 ადამიანი კმ²-ზე.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* კუბის მუნიციპალიტეტები
* კუბის ქალაქების სია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Ciego de Ávila დაარქივებული 2007-04-04 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. ↑  Atenas.cu.  (2004)2004 Population trends, by Province and Municipality.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-27. ციტირების თარიღი: 2007-10-06. (ესპანური)
2. ↑  Statoids.  (July 2003)Municipios of Cuba. ციტირების თარიღი: 2007-10-06.

  


|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
სიეგო-დე-ავილის მუნიციპალიტეტები |
| --- |
|  |
| 
ბარაგუა · ბოლივია · ვენესუელა · მახაგუა · მორონი (ასევე მოიცავს კ. კაიო-კოკოს)  · პრიმერო-დე-ენერო · **სიეგო-დე-ავილა**  · სირო-რედონდო  · ფლორენცია  · ჩამბასი | სიეგო-დე-ავილის პროვინცია |

 |
**დიღმის ტყეპარკი** — ტყეპარკი თბილისში, დიღმის მასივში (დიდუბის რაიონი).

ისტორია
-------

დიღმის ტყეპარკს საფუძველი ჩაეყარა 1934 წელს. თავდაპირველად, ის სანერგე მეურნეობის და ქარსაცავი ზოლის ფუნქციას ასრულებდა, შემდეგ სარეკრეაციო ზონად გადაიქცა. მისი ტერიტორია 200 ჰექტარამდე იყო, 1990-იან წლებში კი 75 ჰა-მდე შემცირდა. 1998 წლიდან დაიწყო ტყეპარკის ტერიტორიის დანაწევრება და გაყიდვა, რასაც არაერთხელ მოყვა ადგილობრივი მოსახლეობის, გარემოსდაცვითი ორგანიზაციების და აქტივისტების პროტესტი. 2003 წელს თბილისის საკრებულომ მიხეილ სააკაშვილის თავმჯდომარეობით მიიღო დადგენილება, რომლის მიხედვითაც პარკის ტერიტორიაზე მშენებლობა აიკრძალა. 2007 წელს ტყის ფართობი 20,5 ჰექტარით განისაზღვრა და 2009 წელს თბილისის განვითარების პერსპექტიული გეგმის მიხედვით დიღმის ტყეპარკს რეკრეაციული ზონა-1-ის სტატუსი მიენიჭა, რაც ბუნების დაცვის მკაცრ რეჟიმს ითვალისწინებდა, თუმცა იმავე წლის 11 სექტემბერს თბილისის საკრებულომ ტყეპარკის ნაწილს სტატუსი შეუცვალა და ის რეკრეაციულის ნაცვლად საქმიან ზონა-2-ად გადაკეთდა. ამ გადაწყვეტილებამ სამოქალაქო საზოგადოების პროტესტი გამოიწვია. პარკის ტერიტორიის გასხვისებისა და მშენებლობების წინააღმდეგ პერიოდული საპროტესტო აქციები შემდეგ წლებშიც გაგრძელდა.

ფლორა
-----

ტყეპარკში გვხვდება მცენარეთა 7 000-მდე სახეობა, როგორც ადგილობრივი, უნიკალური მერქნიანი, ასევე შემოტანილი ჯიშები. მათ შორისაა: მინდვრის ნეკერჩხალი, ქორაფი, ლეკა, დიადი ბოყვი, კავკასიური აკაკი, ელდარის ფიჭვი, აღმოსავლეთის ჭადარი, ჭალის მუხა, ძელქვა და სხვ. ბევრი მათგანი შეტანილია საქართველოს „წითელ წიგნში".

სქოლიო
------

1. ↑  დიღმის ტყე-პარკი. ორგანიზაცია „უსაფრთხო სივრცე — თბილისი".
2. ↑  დიღმის ტყე-პარკის სადავო სტატუსი. რადიო „თავისუფლება". მაისი 6, 2011.
3. ↑  დიღმის ტყე-პარკი კვლავ დასაცავია!. „ლიბერალი". 13 ივლისი 2019.
4. ↑  დიღმის ტყე-პარკი. ორგანიზაცია „უსაფრთხო სივრცე — თბილისი".
სანტა მარია გლორიოზა დეი ფრარი.
**სანტა მარია გლორიოსა დეი ფრარი** (იტალ. Santa Maria Gloriosa dei Frari, შემოკლებით **ფრარი**) — ერთ-ერთი ყველაზე განთქმული ტაძარი ვენეციაში.

ტაძარი დააფუძნეს ფრანცისკანელმა ძმებმა, რომლებმაც მიწის ნაკვეთი აქ დოჟი ჯაკოპო ტიეპოლოსგან მიიღეს. მშენებლობა 1250-1338 წლებში მიმდინარეობდა. ტაძარი კურთხეულ იქნა 1492 წელს. შენობა აგურით არის ნაგები, იტალიური გოტიკური სტილით. ფასადი მკაცრია, მისი ერთადერთი სამკაულია XV-XVI საუკუნეების ბარელიეფი. სამრეკლოს სიმაღლე, რომელიც 1396 წელს ააგეს, 70 მეტრია, და მეორეა სიმაღლით ვენეციაში სან-მარკოს სამრეკლოს შემდეგ.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია იტალიისა და იტალიელების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ვენეციის ღირსშესანიშნაობები |
| --- |
|  |
| 
აკადემია · არსენალი · ოხვრის ხიდი · კა’ დ’ორო · კა’ ფოსკარი · კა’პეზარო · კა’ რეცონიკო · კანალ გრანდე · დოჟების სასახლე · ილ რედენტორე · ხიდი რიალტო · სან-მარკოს ბიბლიოთეკა · სან ჯორჯო მაჯორე · წმ. მარკოზი · სანტა მარია დელა სალუტე · სანტა მარია გლორიოზა დეი ფრარი · სან-ძანიპოლო |

 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **იაშვილი**. |

**სეით ლუარსაბის ძე იაშვილი** (დ. 16 იანვარი 1875, არგვეთი, საჩხერის მუნიციპალიტეტი, — გ. 27 იანვარი 1963, თბილისი) — ქართველი გეოგრაფი, პედაგოგი და საზოგადო მოღვაწე. ლუარსაბ იაშვილის მამა.

ბიოგრაფია
---------

სეით იაშვილმა 1902 წელს დაამთავრა ოდესის სა­ხელმწიფო უნივერსიტეტის საბუნებისმეტყვე­ლო ფაკულტეტი. სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ თბილისის ქართულ გიმნაზიაში ასწავლიდა ბუნებისმეტყველებასა და გეოგრაფიას. გიმნაზიაში პედაგოგიურ საქმიანობასთან ერთად მუ­შა­ობ­და საშუალო სკოლებისათვის საბუნებისმეტყველო პროფილის სა­ხელმ­ძღვანე­ლო­ების შედგენაზე. იგი ავტორია ბუნებისმეტყვე­ლებისა და გეოგრაფიის პირველი ქართული სა­ხელმ­ძღვანე­ლო­ებისა: „ბუ­ნებისმე­ტყველება" (ჰაერი, წყალი და დე­დამიწა, 1915); „ბოტანიკა" (1926); „საზოგადო გეოგრაფია" (აზია, აფრიკა, ამერიკა და ავსტრალია, 1916); „ევროპა" (1918). 

1922–30 წლებში დაიბეჭდა მის მიერ გა­დამუშავებული და შესწორებული „ბუნებისმეტყველება", გეოგრაფიული სა­ხელმ­ძღვა­ნელოები — „­ევროპა, ჩრდილოეთი ამერიკის შტატები და იაპონია", „სასოფლო მეურნეობის ქვეყნები", „მსოფლიოს მოკლე გეოგრაფია", „საბჭოთა კავ­ში­რის მოკლე გეოგრაფია", „დაწყებითი გეოგრაფია" და „კაპიტალისტური ქვეყნების გეოგრაფია". ზემოთ დასახელებული ყველა სა­ხელმ­ძღვა­ნე­ლო მიღებული და გამოყე­ნებული იყო ჩვენი ქვეყნის არა­სრულ და სრულ საშუალო სკოლებში 1935 წლამდე. ამავე პერიოდში მის მიერ ქართულ ენაზე ითარგმნა, ალექსანდრე ბარკოვისა და ალექსანდრე პოლოვინკინის „ფიზიკური გეოგრაფია" (1935), ჩარლზ დარვინის „ბუნებისმეტყველის მოგზაურობა დედამიწის გარშემო გემ «ბიგლით»" (1951) და სხვა. სეით იაშვილი იყო ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების ნამდვილი წევრი (1899 წლიდან). მინიჭებული აქვს „შრომის გმირის" საპატიო წოდება (1932).

ბიბლიოგრაფია
------------

* *„დაწყებითი გეოგრაფია".* ტიფლისი, სახელგამი-სასწავლო-პედაგოგიური სექტორის გა-მა, 1932. გვ. 131.
* *„კაპიტალისტური ქვეყნების გეოგრაფია"*. ტფილისი, სახელგამის გა-მა, 1931. გვ. 214.
* *„მსოფლიოს მოკლე გეოგრაფია"*. ტფილისი, სახელგამი, 1929. გვ. 258.

ლიტერატურა
----------

* *აბრამიშვილი, ლ.*, ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 4, თბ. 2018. — გვ. 178.
საათის კოშკი, ვიქტორია
**სეიშელის კუნძულების კულტურა** ევროპის, აზიისა და აფრიკის კულტურების ნაზავია. აზიური კულტურის ელემენტები იგრძნობა სამზარეულოში, თუმცა უმეტესად ვაჭრობასა და ბიზნესსაქმიანობაში.

სეიშელის საზოგადოება არსებითად მატრიარქატულია.[1][2] დედათა ტენდეცია დომინანტურია საყოფაცხოვრებო საქმიანობაში.[1] ხანდაზმულ ქალს შეუძლია, ფინანსურად დაეხმაროს ოჯახს.[1]

ცეკვა სეიშელის საზოგადოების მნიშვნელოვანი ნაწილია, „სეგა" და „მოუტია" არის ორი ყველაზე ცნობილი ცეკვა.

ქვეყანაში პოპულარულია ქალისა და მამაკაცის ხელბურთი, რომელსაც ისინი მსაჯის დახმარებით თამაშობენ. ასევე მათთვის საყვარელი სპორტია ფეხბურთი. სეიშელის ეროვნული ნაკრები ხშირად მიემგზავრება აღმოსავლეთ აფრიკასა და ინდოეთში ტურნირების გასამართად.

სეიშელის ეროვნული ოლიმპიური კომიტეტი დაარსდა 1979 წელს.

სეიშელის კუნძულებზე მოწესრიგებულია ინფრასტრუქტურული სამუშაოები. ქვეყნის უმეტეს რეგიონში დაგებულია გზები.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* სეიშელის კუნძულების კულტურა — ენციკლოპედია ბრიტანიკა

სქოლიო
------

1. 1 2 3  Tartter, Jean R. "Status of Women". Indian Ocean country studies: Seychelles (Helen Chapin Metz, editor). Library of Congress Federal Research Division (August 1994). *This article incorporates text from this source, which is in the public domain*
2. ↑  Country Reports on Human Rights Practices: Seychelles (2007) Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor (11 March 2008). *This article incorporates text from this source, which is in the public domain.*
სეინი კუნჩე
**სეინი კუნჩე** (დ. 1 ივლისი, 1931 — გ. 10 ნოემბერი, 1987) — ნიგერის სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე. 1949 წლიდან მსახურობდა საფრანგეთის არმიაში, 1961 წელს გადავიდა ნიგერის არმიაში. 1965–1966 წწ. სწავლობდა პარიზის სამხედრო აკადემიაში. 1966–1973 წწ. იყო ნიგერის შეიარაღებული ძალბის შტაბის უფროსის მოადგილე, 1973–1974 წწ უფროსი. 1974 წლის 15 აპრილს მისი მეთაურობით ნიგერში მოხდა სახელმწიფო გადატრიალება, რომლის შემდეგ იგი გახდა ნიგერის უმაღლესი სამხედრო საბჭოს თავმჯდომარე, სახელმწიფოს მეთაური, მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარე და ეროვნული თავდაცვის მინისტრი. ნიგერის პრეზიდენტის თანამდებობაზე დარჩა 1987 წლამდე, დაამხო ალი საიბუმ სამხედრო გადატრიალების შედეგად.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* სეინი კუნჩე

|
|  |
|
| წინამორბედი:ამანი დიორი | **ნიგერის პრეზიდენტი**1974 – 1987  | შემდეგი:ალი საიბუ |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ნიგერის პრეზიდენტები |
| --- |
|  |
| 
* ამანი დიორი
* სეინი კუნჩე
* ალი საიბუ
* მაჰამან უსმანი
* იბრაჰიმ ბარე მაინასარა
* დაუდა მალამ ვანკე
* ტანჯა მამადუ
* სალუ ჯიბო
* მაჰამადუ ისუფუ
* მოჰამედ ბაზუმი
* ჰასუმი მასაუდუ
 |

 |