recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**პომოლოგია**, **ჯიშთმცოდნეობა**, (ლათ. pomum — ნაყოფი და ...ლოგია) — აგრონომიული სამეცნიერო დისციპლინა, რომელიც სწავლობს ხეხილოვან და კენკროვან მცენარეთა ჯიშებს ბაღების ჯიშობრივი შედგენილობის, ცალკეული ჯიშის გაუმჯობესებისა და მეხილეობაში მათი რაციონალურად გამოყენებისათვის. 

პომოლოგია ადგენს ძირითადად ჯიშების საწარმოო-ბიოლოგიურ მაჩვენებლებს, მავნე პირობებისადმი (ყინვა, გვალვა, ქარი, მავნებლებ-დაავადებები) გამძლეობას, მოსავლიანობას, ადრეულობას, ნაყოფის ხარისხს და სხვა. 

პომოლოგიის მეშვეობით ხდება ხალხური სელექციით შექმნილი ადგილობრივი ჯიშების გამოვლინება-შესწავლა და მათი სამეურნეო შეფასება, ჯიშების ინტროდუქცია, რაიონული საწარმოო-ბიოლოგიური შესწავლის საფუძველზე ჯიშების დარაიონება, რაც 3 ეტაპად მიმდინარეობს:

* *პირველადი ჯიშთშესწავლა* — სამეცნიერო დაწესებულებათა პომოლოგიურ ბაღებში;
* *სახელმწიფო ჯიშთგამოცდა* — პირველადი შესწავლით გამოვლინებული პერსპექტიული ჯიშების შემოწმება;
* *საწარმოო ჯიშთგამოცდა* — ორი პირველეტაპგავლილი საუკეთესო ჯიშების შემოწმება

ლიტერატურა
----------

* *ჩხიკვაძე ნ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ. 1984. — გვ. 156.
მარცხნიდან მარჯვნივ, ორიგინალური რ-7, სპუტნიკი, ვოსტოკი, ვოსხოდი და სოიუზი
**რ-7 სემიორკა** (რუს. Р-7 „Семёрка") — მსოფლიოში პირველი საკონტინენტთაშორისო ბალისტიკური რაკეტა, შემუშავებული საბჭოთა კავშირის მიერ ცივი ომის დროს 1959-68 წლებში. დასავლეთისთვის იგი ცნობილი იყოს ნატოს მიერ შერქმეული სახელით SS-6 Sapwood, ხოლო საბჭოთა კავშირში — GRAU 8K71. რაკეტა ასევე ბაზა იყო საბჭოთა კოსმოსური პლაცდარმისთვის, კერძოდ დღევანდელი რუსული რაკეტა–მატარებელი „სოიუზი" მისი პირდაპირი შთამომავალია.

აღწერა
------

რ-7 იყო 34 მ სიგრძის, 3 მ დიამეტრის რაკეტა. იწონიდა 280 ტონას, შედგებოდა ორი საფეხურისგან, იყენებდა თხევად ჟანგბადს და ნავთს და შეეძლო საბრძოლო თავის 8 800 კმ მანძილზე მიტანა წრიული აცდენის ალბათობით 5 კმ. რაკეტას შეეძლო ერთადერთი ბირთვული საბრძოლო თავის (ნომინალური სიმძლავრით 3 მეგატონა) მიტანა მიზნამდე. რაკეტა სტარტს იღებდა მის გვერდზე მიმაგრებული ოთხი ამაჩქარებელით. რაკეტას ჰქონდა ინერციული ნავიგაციის სისტემა რომელიც დედამიწიდან რადიოთი იმართებოდა.

შექმნის ისტორია
---------------

რაკეტა რ-7 შექმნა დაიწყო საკონსტრუქტორო ბიურო ოკბ-1, კალინინგრადში 1953 წელს. თავდაპირვანდელი მოთხოვნა იყო, რომ შექმნილიყო ორსაფეხურიანი რაკეტა მასით 170 ტონა, რომელსაც 300 კგ საბრძოლო თავის მიტანა შეეძლებოდა 8 000 კმ მანძილზე. პირველ გამოცდებს 1953 წლის ბოლოს მოჰყვა ის, რომ მოთხოვნები მკვეთრად შეიცვალა და რაკეტის საბოლოო სქემა დამტკიცდა მხოლოდ 1954 წლის მაისამდე. რაკეტის რ-7 პირველი რეალური გამოცდა მოხდა 1957 წლის 15 მაისს ბაიკონურის კოსმოდრომიდან, მაგრამ ხანძრის გამო რაკეტა გაშვების ადგილიდან 400 კმ მანძილზე ჩამოვარდა. შემდეგ კვლავ წარუმატებელ გამოცდას მოჰყვა წარმატებული გამოცდა 21 აგვისტოსს (საკდესმა ამის შესახებ 26 აგვისტოს გამოაცხადა). ძალიან მალე ამას მოჰყვა ამ რაკეტის მოდიფიცირებული ვარიანტით დედამიწის პირველი თანამგზავრის (სპუტნიკ 1) და მეორე თანამგზავრის (სპუტნიკ 2) გაშვება და კოსმოსური ერის დასაწყისი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* რ-7
**ტანჯილეს რეგიონი** (ფრანგ. Tandjilé, არაბ. منطقة تانجلي) — ჩადის რეგიონი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ლაი. ფართობი — 17 000 კმ², მოსახლეობის რაოდენობა 2009 წლის აღწერის მონაცემებით შეადგენს 682 817 ადამიანს.

გეოგრაფია
---------

ტანჯილეს რეგიონი მდებარეობს ჩადის სამხრეთ ნაწილში. ჩრდილოეთით რეგიონს ესაზღვრება შარი-ბაგირმის რეგიონი, დასავლეთით აღმოსავლეთი მაიო-კების და დასავლეთი მაიო-კების რეგიონები, სამხრეთით აღმოსავლეთი ლოგონის და დასავლეთი ლოგონის რეგიონები, აღმოსავლეთით მანდულის და შუა შარის რეგიონები.

მოსახლეობა
----------

ტანჯილეს რეგიონში ცხოვრობენ შემდეგი ეთნიკური ჯგუფები: — მარბა (რეგიონის მთლიანი მოსახლეობის დაახლოებით 20 %), ლელე (13,7 %), ნანჯერე (13,7 %), ნგამბი (12,7 %), გაბრი (11 %). მათ გარდა რეგიონში ასევე ცხოვრობს რამდენიმე ათეული ათასი მომთაბარე მოსახლეობა.

ტანჯილეს რეგიონის დიდი ქალაქებია — რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი ლაი, ასევე კელო, ბენოუ, ბერე.

ადმინისტრაციული დაყოფა
----------------------

ადმინისტრაციული თვალსაზრისით ტანჯილეს რეგიონი იყოფა 2 დეპარტამენტად: დასავლეთი ტანჯილე (შედგება 8 ქვეპრეფექტურისაგან) და აღმოსავლეთი ტანჯილე (5 ქვეპრეფექტურისაგან).

სქოლიო
------

1. ↑  მოსახლეობის 2009 წლის აღწერა (Census-2009).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-07-01. ციტირების თარიღი: 2017-03-05.
2. ↑  მოსახლეობის 2009 წლის აღწერა (geohive-2009).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-08-16. ციტირების თარიღი: 2017-03-05.
3. ↑  მოსახლეობის 2009 წლის აღწერა (citypopulation-2009)
4. ↑  მოსახლეობის 2009 წლის აღწერა (statoids-2009)

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ჩადის რეგიონები |
| --- |
|  |
| 
აღმოსავლეთი ენედი **·** აღმოსავლეთი ლოგონი **·** აღმოსავლეთი მაიო-კები **·** ბათა **·** ბაჰრ-ელ-გაზელი **·** ბორკუ **·** გერა **·** დასავლეთი ენედი **·** დასავლეთი ლოგონი **·** დასავლეთი მაიო-კები **·** კანემი **·** ლაკი **·** მანდული **·** ნჯამენა **·** სალამატი **·** სილა **·** ტანჯილე **·** ტიბესტი **·** უადაი **·** უადი-ფირა **·** შარი-ბაგირმი **·** შუა შარი **·** ჰაჯერ-ლამისი **·**  |  |

 |
**პრინცეფსი** (ლათ. princeps — პირველი) — ძველ რომში იყო პირი, რომელიც პირველ ნომრად იყო სენატორთა სიაში. მას ხშირად უწოდებდნენ „პირველს თანასწორთა შორის". იგი სათავეში ედგა სენატორებს, თუმცა ეს ფორმალურად იყო, რადგან ფაქტობრივად, იგი სათავეში ედგა მთელი რომის იმპერიას.

I საუკუნიდან მოყოლებული მიმდინარეობდა ბრძოლა პრინცეფსსა და სენატს შორის. ეს ბრძოლა დამრთავდა პრინცეფსის გამარჯვებით და ამით ბოლო მოეღო დიარქიას, ანუ სენატისა და პრინცეფსის ერთობლივ მმართველობას.

ძვ. წ. 27 წელს რომის პირველი პრინცეფსი გახდა გაიუს ოქტავიანე იულიუს კეისარი (ძვ. წ. 63 — ახ. წ. 14 წ.). მას არ გაუუქმებია რესპუბლიკისდროინდელი დაწესებულებები. მის დროს ახალი წყობილება რესპუბლიკის ფორმით შეინიღბა. ძვ. წ. 27 წელს კი ოქტავიანემ იმპერატორის ტიტული მიიღო და ავგუსტუსი ეწოდა. ძვ. წ. 23 წელს ავგუსტუსი ტრიბუნიც გახდა და კონსულის წოდებაც მიენიჭა. 12 წელს კი უზენაესი ქურუმის ტიტული მიიღო.

პრინცეფსის ხელისუფლება თავიდანვე მემკვიდრეობით არ ყოფილა. მას შეეძლო თავის სიცოცხლეში დაესახელებინა კანდიდატი ამ თანამდებობის დასაკავებლად. პრინცეფსს სენატი ირჩევდა, მაგრამ ეს არჩევნები ფორმალური იყო. ფაქტობრივად, არჩევნებს წყვეტდა ჯარი — სამხედრო ძალა.

პრინცეფსს ფართო უფლებები ჰქონდა. იგი იყო ქვეყნის მხედართმთავარი, მის ფუნქციებში შედიოდა ომისა და ზავის საკითხები, ხელშეკრულებების დადება უცხო სახელმწიფოებთან, პროვინციების მართვა-გამგეობა, სენატის თავმჯდომარეობა, ქურუმთუხუცესობა. მანვე მიისაკუთრა ცენზორის ფუნქციები. მას ჰქონდა ვეტოს უფლება, ანუ შეეძლო შეეჩერებინა ან გაეუქმებინა მაგისტრატების მიერ გამოცემული განკარგულებები თუ აქტები. პრინცეფსის ძალაუფლება, ფაქტობრივად, შეუძღუდავი იყო. ყოველ მის განკარგულებას ჰქონდა კანონის ძალა.

პრინცეფსთან არსებობდა „პრინცეფსის სათათბირო საბჭო", რომლის შემადგენლობაშიც პრინცეფსს შეჰყავდა თავისი ახლობელი ადამიანები, მათ შორის, იურისტებიც.

პრინცეფსთან არსებობდა გვარდია, რომელიც მას იცავდა. გვარდიას ხელმძღვანელობდა პრინცეფსის მოადგილე. იგი იტალიის ჯარების სარდლადაც ითვლებოდა. ხელი მიუწვდებოდა სისხლისა თუ სამოქალაქო სამართლის საქმეებზე, ზედამხედველობდა პრინცეფსის სხვა ორგანოებს, გამოსცემდა სავალდებულო დადგენილებებს.

პრინცეფსთან იქმნებოდა „იმპერატორის კანცელარია", რომელსაც რამდენიმე განყოფილება ჰქონდა, მათ შორის, წერილების, საფინანსო, კვლევა-ძიებისა და სხვ.

სპეციალურად შეიქმნა „იმპერატორის ხაზინა" და დაეცა საერთო სახელმწიფო ხაზინის მნიშვნელობა. იმპერატორის ხაზინაში თავს იყროდა პროვინციებიდან შემოსული ქონება, ხარკი თუ გადასახადი. ამავე ხაზინაში ირიცხებოდა პრინცეფსის პირადი შემოსავალი და ქონება.

ლიტერატურა
----------

* ვ. მეტრეველი, რომის სამართლის საფუძვლები, თბ. 2005

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ. 1984. — გვ. 192.

სქოლიო
------

1. 1 2 3 4 5 6  ვ. მეტრეველი, რომის სამართლის საფუძვლები, თბ. 2005, გვ. 42
2. 1 2 3  ვ. მეტრეველი, რომის სამართლის საფუძვლები, თბ. 2005, გვ. 43
ბულგარული სუჯუკი
**სუჯუკი** (აზერ. sucuk, სომხ. սուջուխ, Անեփ), **შუჟუკი** ანდა **ჩუჟუკი** (ყაზახ. шұжық), **ჩუჩუკი** (ყირგ. чучук), **სუჯუკი** (თურქ. sucuk) — ძეხვის ერთ-ერთი ტრადიციული ნაირსახეობა თურქულენოვან და ახლოაღმოსავლურ ხალხებში. ოსმალეთის იმპერიის დროს, ამ კერძმა ფართო გავრცელება ჰპოვა არაბებში (არაბ. سجق), ბერძნებში (ბერძ. σουτζούκι), სომხებში (სომხ. սուջուխ,Անեփ), ბულგარელებში (ბულგ. суджук), სერბებში, ხორვატებში, ბოსნიელებში და მაკედონიელებში (სერბ.-ხორ. sudžuk, cyџук). აზერბაიჯანში ხორცის სუჯუკს *დოლმას*, ანუ *გამოტენილს* უწოდებენ.თურქეთში, თანამედრო ლიტერატურაში სუჯუკის განსასაზღვრად გამოიყენება ტერმინი *ბუბმარ დოლმასი — ნაწლავებში ამოვსებული*. სუჯუკის თათრული სახელწოდებაა *თუთირმა*.

გალერეა
-------

* სუჯუკის რეგიონალური ნაირგვარობები
* სუჯუკი სომხეთიდან*სუჯუკი* სომხეთიდან
* სუჯუკი ბულგარეთიდანსუჯუკი ბულგარეთიდან
* კვერცხი სუჯუკთითკვერცხი სუჯუკთით
* პური სუჯუკით კოსოვოდანპური სუჯუკით კოსოვოდან

ასევე იხილეთ
------------

* ქაზი-ქართა
* ჩურჩხელა
* მახანი (ძეხვი)
* ჰასიპი — მსგავსი კერძი უზბეკურ სამზარეულოში

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 
* დაარქივებული 2019-04-03 საიტზე Wayback Machine.
მდინარე დობრა, რომელიც შედის 17 კმ სიგრძის მღვიმურ სისტემაში, დულინის პონორში, ხორვატია
**პონორი**, **კატაბოთრა** (ხორ. Ponor; სერბ. Понор — უფსკრული) — ღია ბუნებრივი ხვრელი კარსტვადი ქანების ზედაპირზე, რომელიც შთანთქავს ზედაპირულ წყალს და უშვებს მიწისქვეშა სიღრმეებში. აქვს ნაპრალის, მრგვალი ჭის, არხისა და სხვა სახე. წარმოიქმნება ნაპრალებითა და კარული ჩაღრმავებებით, ამასთან, ხდება წყლის მიერ ქანის დაშლა და მექანიკური ნგრევა. თანდათან ნაპრალი ფართოვდება და ხვრელად გარდაიქმნება, ხოლო ზოგჯერ წყლის გრიგალისებური მოძრაობის შედეგად მომრგვალო ხდება. წყალი მასში დამავალი ნაკადის სახით მნიშვნელოვანი რაოდენობით ჩაედინება.

პეტარ მილანოვიჩმა მორფოლოგიური თვალსაზრისით, მოგვცა პონორების შემდეგი კლასიფიკაცია: 1) დიდი ღრმული და მღვიმეები; 2) დიდი ნაპრალი და კავერნები; 3) ვიწრო ნაპრალების სისტემა და 4) ალუვიური პონორები. აღსანიშნავია, რომ პონორების ანალოგიური ფუნქცია ყველა მიწისქვეშა ფენომენებმა შეიძლება შეითავსონ. კარსტული შახტი ჩვეულებრივ, პონორივით ფუნქციონირებს და წარმოადგენს საშუალებას სწრაფი და პირდაპირი კონტაქტისთვის ზედაპირულ წყლებსა და კარსტულ მიწისქვეშეთს შორის.

პონორი, რომელიც მდინარის ფსკერზე იხსნება მთლიანად შთანთქავს წყლის მასას, მაგ. დინარის მთიანეთის მდინარეები, მდინარე გუბისწყლის მარჯვენა შენაკადი სემი წყალტუბოს კირქვულ მასივზე და სხვა. პონორი, როგორც წყალკარგვის სივრცე კარსტული ლანდშაფტის ერთ-ერთი დამახასიათებელი ფორმაა და ფართოდაა გავრცელებული ფოროვანი კირქვული ქანების ზონაში, მათ შორის საქართველოში.

ჭისებრი ან ხვრელისებრი პონორის შედეგად წარმოიქმნება ძაბრისებრი პონორი, რომელიც შეიძლება კარსტულ ძაბრად გადაიქცეს. პონორი შეიძლება იყო ჰორიზონტული ან სუბჰორიზონტული; როდესაც ამგვარი ფორმები კარგავენ თავის ჰიდროგეოლოგიურ ფუნქციას წარმოიქმნება მღვიმე.

გალერეა
-------

* 
* 
*

სქოლიო
------

1. ↑  ზოგადგეოგრაფიულ ტერმინთა ენციკლოპედიური ლექსიკონი. თბ: თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, გვ. 274
2. ↑  Ford, D.C. & Williams, P.W. Karst Geomorphology and Hydrology. 1989
3. ↑  Максимович Г. А. Карст. Знание, Москва, 1960 г. 47 стр.
4. ↑  Milanović, P. Karst Hydrogeology. Water Resources Publication, Littleton, 434 pp. 1981
5. ↑  Bonacci, O,. Karst Hydrology with Special Reference to the Dinaric Karst, 1987
6. ↑  ავტორთა კოლექტივი. გეომორფოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი, ნეკერი, 1996, გვ. 165
7. ↑  Марковић М. Павловић Р. Чупковић Т. Геоморфологија. Београд: Завод за уџбенике и наставна средства, 2003
**პრინსიპის პიკი** (პორტ. Pico de Príncipe) — სან-ტომე და პრინსიპის სახელმწიფოს კუნძულ პრინსიპის ყველაზე უფრო მაღალი მთა. იგი მდებარეობს ზღვის დონიდან 948 მეტრ სიმაღლეზე. მთა იმყოფება კუნძულის სამხრეთით და წარმოადგენს ჩამქრალ ვულკანს. მთა ვულკანი რიფტული ზონა კამერუნის ხაზის ნაწილია. შედის პრინსიპის პროვინციის პაგუის ოლქში.

მთა ჩამქრალი ვულკანია, რომელიც აქტიური იყო 15,7 მილიონი წლის წინ. თავიდან ლავის უმრავლესობა ზედაპირზე გადმოსვლის შემდეგ გადაიქცა ბაზალტად, მაგრამ შემდეგ მის წიაღში ფონოლიტი შეიჭრა. ბაზალტმა ძლიერი ეროზია განიცადა და დატოვა ფონოლიტების შთამბეჭდავი ბორცვები, რომლებიც ტროპიკულ ტყეებშიც თითქმის ვერტიკალურად არიან ამოშვერილები.

სქოლიო
------

1. ↑  Burke, Kevin (2001). „Origin of the Cameroon Line of Volcano-Capped Swells" (PDF). *The Journal of Geology*. **109**: 349–362. Bibcode:2001JG....109..349B. doi:10.1086/319977. ციტირების თარიღი: 2011-02-01.CS1-ის მხარდაჭერა: ref=harv (link)
2. ↑  Becker, Kathleen (2008). *São Tomé and Príncipe*.  Bradt Travel Guides,   გვ. 3.
**პონს ტრიპოლელი**, ასევე **პონს ტულუზელი** (ფრანგ. Pons de Toulouse) — ტრიპოლის გრაფი 1112-1137 წლებში.

მან იქორწინა საფრანგეთის მეფე ფილიპ I-ის ქალიშვილზე. 1118 წელს კავშირები დაამყარა ბალდუინ II-სთან და ჩრდილოეთისკენ დაიძრა, რათა როჯერ სალერნოელს დახმარებოდა ილ-ღაზის წინააღმდეგ ბრძოლაში. როჯერი არ დაელოდა მათ ჯარებს და დამარცხდა სარმადის ბრძოლაში. ამის მიუხედავად, ბალდუინმა და პონსმა შეძლეს ილ-ღაზის დამარცხება ჰაბის ბრძოლაში. რამდენიმე წლის შემდეგ ბალდუინი დაატყვევა ბალაკ-იბნ ბრაჰამმა.

1124 წელს პონსმა დაეხმარა ჯვაროსნებს ტვიროსის ალყისას, რომელიც მუსლიმთა ერთ-ერთ უკანასკნელი სანაპირო ქალაქი იყო. 1125 წელს პონსმა მოიპოვა გადამწყვეტი გამარჯვება მუსლიმებთან აზაზის ბრძოლაში. 1131 წელს მას მოუხდა კონფლიქტი ფულკ იერუსალიმელთან.

1137 წელს ტრიპოლში შეიჭრა დამასკოს სულთანი და პონსი დაატყვევა. იგი სხვა ფრანგ ტყვეებთან ერთად სიკვდილით დასაჯეს.

ლიტერატურა
----------

* William of Tyre, *A History of Deeds Done Beyond the Sea*, trans. E. A. Babcock and A. C. Krey. Columbia University Press, 1943
* Steven Runciman, *A History of the Crusades, Vol. II: The Kingdom of Jerusalem*. Cambridge University Press, 1952

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ტრიპოლის გრაფები |
| --- |
|  |
| 
* რაიმონ I
* ალფონსო I
* გიიომ იორდანი
* ბერტრან ტულუზელი
* პონს ტრიპოლელი
* რაიმონ II
* რაიმონ III
* რაიმონ IV
* ბოემონდ I
* ბოემონდ II
* ბოემონდ III
* ბოემონდ IV
* ლუსია
 |  |

 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | ტერმინს „**პრიპიატი**" აქვს სხვა მნიშვნელობებიც, იხილეთ **პრიპიატი**. |


**პრიპიატი**, **სტრუმენი** (უკრ. Припять; ბელარ. Прыпяць) — მდინარე ბელარუსსა და უკრაინაში. მდინარე დნეპრის მარჯვენა შენაკადი (ჩაედინება კიევის წყალსაცავში). სიგრძე 775 კმ, აუზის ფართობი 144, 3 ათ. კმ. სათავე აქვს ქალაქ კოველის ჩრდილო-დასავლეთით. მიედინება პოლესიეში. ზემოთში — პინის ჭაობებში დატოტვილია, შუაწელში ქვიშიანი ნაპირები აქვს, ქვემოთში კალაპოტი ჩქერებიანია. შერეულია საზრდოობის მდინარეა (ჭარბობს თოვლის წყალი). 

წყალდიდობა იწყება მარტში, მაქსიმალური შუა აპრილშია. წყალმცირეა ზაფხულ-შემოდგომაზე. წყლის საშუალო ხარჯი 370 მ³/წმ, მაქსიმალური 6000 მ³/წმ. წლიური ჩამონადენი 14,5 კმ³. იყინება შუა დეკემბერში, ყინულძვრაა მარტის ბოლოს. პრიპიატზე აცურებენ ხე-ტყეს.

1986 წელს განვითარებული კატასტროფის შედეგად (ჩერნობილის კატასტროფა) გამოყოფილი მავნე რადიოაქტიური ნივთიერებები მდინარე პრიპიატზეც გავრცელდა.

* 
* 
*

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ. 1984. — გვ. 192.
**სუხოზანეტის სახლი** (რუს. Дом Сухозанета) — ისტორიული შენობა სანქტ-პეტებურგის ცენტრში. მდებარეობს ნევის პროსპექტზე.

სამსართულიან კორპუსს ახასიათებს მკაცრი ფასადით. შენობაში განთავსებულია რამდენიმე ნომერი. სახლი გამორჩეულია შიდა ინტერიერით, რომელიც ხელოვნური მარმარილოთი არის მოპირკეთებული. ოთახები მაღალ დონეზე არის გაფორმებული. პირველი ცნობილი შენობა აშენებული XIX საუკუნის დასაწყისში, ეს იყო ვაჭარ ა. შემიაკინის ქვის სახლი, მოგვიანებით სახლი შეიძინა გენერალმა ი. ო. სუხოზანეტმა, მისთვის 1820 წლის ბოლოს შენობა აღადგინა არქიტექტორმა დ. ი კვადრიმ. შიდა ინტერიერი მოეწყო 1835-1838 წლებში არქიტექტორებმა დ. ი. ვისკონტისა და ს. ს. შუსტოვის მიერ. 1910-1911 წლებში ინტერიერის ნაწილი შეიცვალა არქიტექტორის პ. ს. ბარიშნიკოვას მიერ. 1974 წლიდან ამ შენობაში განთავსებულია „ჟურნალისტის სახლი". 2000-იანი წლების დასაწყისში დაიწყო შიდა ინტერიერის რესტავრაცია. აღსანიშნავია, რომ 2011 წელს შენობას დანგრევის საფრთხე შეექმნა. მონიტორინგისთვის შესწავლილ იქნა შენობის მმდგომარეობა, ჩატარებული სამუშაოების შემდგომ ტექნიკური ექსპერტიზის ცენტრის მიერ ჩატარებული კვლევის შედეგად შენობას მიენიჭა 16 გეოდეზიური მარკა.

2011 წლის იანვარში ხელახალი კვლევის შედეგად გამოვლინდა მთელი რიგი პრობლემები. ანატოლი მორგუნოვმა, სანქტ-პეტერბურგის საინფორმაციო ცენტრის დირექტორმა დაადასტურა, ბზარების არსებობა შენობაზე.

ლიტერატურა
----------

* Шерих, Д. Ю. По Невскому без скуки. — 2-е изд. доп.. — М. СПб.: Центрполиграф, МиМ-Дельта, 2004. — 288 с. — ISBN 5-9524-0945-8.
* Кириков Б. М. Кирикова Л. А. Петрова О. В. Невский проспект: Архитектурный путеводитель. — М. 2004. — С. 308 – 310.
**რინგოლდი** იგივე **რიმგაუდასი** — მითოლოგიური ლიტვის დიდი მთავარი. პალემონიდების მითოსის მიხედვით იყო მინდაუგასის, ლიტვის პირველი მეფის მამა. რინგოლდის მამა იყო სხვა მხრივ უცნობი პიროვნება ალგიმანტასი, რომელიც პირველად იხსენიება ლიტვის ქრონიკონის მეორე რედაქციაში ( 1515 წელი). ალგიმანტასის არსებობის სხვა არავითარი მტკიცებულება არსებობს, გარდა ლიტვის ქრონიკონისა. ქრონიკონის მიხედვით რინგოლდი დაბრუნდა ნავარუდაკში, მას შემდეგ რაც მდინარე ნემანის ნაპირთან მოჰილნაში მინსკის სიახლოვეს, მონღოლები დაამარცხა. ეს ბრძოლა შესაძლებელია მართლაც მომხდარიყო, რადგანაც მონღოლები შეიჭრნენ ლიტვაში, მხოლოდ გვიან, 1230 - 1240-იანი წლების მიჯნაზე. ცნობილია, რომ ამ დროისთვის მინდაუგასს სრული ძალაუფლება ჰქონდა მოპოვებული ლიტვაში. ისევ ლეგენდამ შემოგვინახა ცნობები იმის შესახებ, რომ რინგოლდს ჰყავდა სამი შვილი. მან ნავარუდაკი დაუტოვა თავის ერთ-ერთ შვილ ვაიშვილკასს. თუმცა, სანდო წყაროები გვაწვდიან ცნობებს, რომ ვაიშვილკასი ერქვა მინდაუგასის შვილსაც. ამიტომაც, ლიტვის ქრონიკონის მესამე რედაქციაში (ცნობილია, როგორც ბიჩოვიეკის ქრონიკონი ), რინგოლდი გამოცხადებულია მინდაუგასის მამად, რათა შეესწორებინათ ცხადი უზუსტობა. ეს მითური ვერსია განსაკუთრებით აიტაცეს მარცეი სტრიკოვსკიმ და სხვა შუასაუკუნოვანმა ისტორიკოსებმა, ის დღესაც განაგრძობს არსებობას. ფაქტია ისიც, რომ მინდაუგასის მამის ვინაობა ისტორიულად ცნობილი არ არის. ლივონიური გარითმული ქრონიკონი იხსენიებს მინდაუგასის მამას, როგორც ძლევამოსილ თავადს, თუმცა სახელს არ ახსენებს.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* პალემონიდები
* მინდაუგასის სახლი


|
|  |
|
| წინამორბედი:უცნობია | **ლიტვის დიდი მთავარი** 1219 – 1235  | შემდეგი:დოვსპრუნკი |


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია ლიეტუვისა და ლიეტუველების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |


|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ლიეტუვის მონარქები |
| --- |
|  |
| დიდი მთავრები 1214–1569 | 
* რინგოლდი
* დოვსპრუნკი
* მინდაუგასი
* ტროინატი
* ვოიშელკი
* შვარნი
* ტროიდენი
* დოვმონტი
* ბუტიგეიდისი
* ბუტვიდასი
* ვიტენი
* გედიმინასი
* იავნუტისი
* ალგირდასი
* იაგაილო
* კეისტუტისი
* სკირგაილო
* ვიტოვტი
* სვიდრიგაილო
* სიგიზმუნდი
* კაზიმირ იაგელონი
* ალექსანდრე I იაგელონი
* სიგიზმუნდ I
* სიგიზმუნდ II ავგუსტი
 |
|  |
| არჩეული | 
* ანრი III ვალუა
* სტეფანე ბატორი
* ანა იაგელონი
* სიგიზმუნდ III ვაზა
* ვლადისლავ IV ვაზა
* იან II კაზიმირი
* მიხეილ კორიბუტ ვიშნევეცკი
* იან III სობესკი
* ავგუსტ II საქსონიელი
* სტანისლავ ლეშჩინსკი
* ავგუსტ III საქსონიელი
* სტანისლავ ავგუსტ პონიატოვსკი
 |

 |
**სემიოტიკა** (ბერძნულად sēmeiotikon < sēmeion – ნიშანი), ს ე მ ი ო ლ ო გ ი ა, დისციპლინა, რომელიც იკვლევს ნიშანთა სისტემების ფუნქციონირების ზოგად კანონზომიერებას. მისი შესწავლის ობიექტია ყველანაირი ტიპის ნიშანი (დაწყებული სიგნალიზაციის უმარტივესი სისტემებიდან ბუნებრივი ენებისა და მეცნიერულად ფორმალიზებული ენების ჩათვლით). 

* სინტაქტიკა
* სემანტიკა
* პრაგმატიკა

სინტაქტიკა
----------

 მთავარი სტატია: სინტაქტიკა.
**სინტაქტიკა** სწავლობს ნიშნების ფორმალურ სტრუქტურას შინაარსისგან დამოუკიდებლად

სემანტიკა
---------

 მთავარი სტატია: სემანტიკა.
**სემანტიკა** შეისწავლის ნიშნებს შინაარსის მხრივ: 

**ა)** საზრისს, რომელსაც ისინი (ეს ნიშნები) გამოსახავენ.
**ბ)** ობიექტებს, რომელსაც ისინი (ნიშნები) აღნიშნავენ.

პრაგმატიკა
----------

 მთავარი სტატია: პრაგმატიკა.
**პრაგმატიკა** სწავლობს ნიშნების პრაქტიკულ გამოყენებას, ე. ი. იმას თუ ვინ, როგორ და რა მიზნით მოიხმარს მათ.

ისტორია
-------

**სემიოტიკა** წარმოიშვა და განვითარდა XIX საუკუნის მეორე ნახევარსა და XX საუკუნის პირველ ნახევარში. მის ჩამოყალიბებას ხელი შეუწყო მათემატიკური ლოგიკის, ემპირიული ფსიქოლოგიის, კიბერნეტიკის, მათემატიკური ლინგვისტიკის განვითარებამ. 

სემიოტიკის ძირითადი პრინციპები პირველად ჩ. პირსმა ჩამოაყალიბა, ხოლო შემდგომ განავითარეს და დაამუშავეს ლვოვ-ვარშავის სკოლის წარმომადგენლებმა და ჩ. მორისმა. სწორედ ჩ. მორისმა დაყო სემიოტიკა 3 ნაწილად: სინტაქტიკად, სემანტიკად და პრაგმატიკად. 

სემიოტიკის ჩამოაყალიბება ერთიან დამოუკიდებელ სამეცნიერო მიმართულებად, უპირველეს ყოვლისა, დაკავშირებულია ხელოვნური ფორმალური ენების პრობლემატიკასთან (ლოგიკა, მათემატიკური აღრიცხვა, მათემატიკური ლინგვისტიკის წარმომქმნელი გრამატ. დარგები, საინფორმაციო საძიებო ენები, დაპროგრამების ენები, აგრეთვე ის ენები, რომელთაც რეგულარული სინტაქსი აქვთ).

ლიტერატურა
----------

* ქსე, ტომი 9-ე, *სემეურვეო-ტიხტიხი*. თბილისი: მთავარი სამეცნიერო რედაქცია, 1985. გვერდი 282/2
**სემიონ ივანოვიჩ არალოვი** (რუს. Семён Иванович Аралов დ. 1880 — გ. 1969) — რუსი სამხედრო მოღვაწე, რევოლუციონერი, დიპლომატი.

ბიოგრაფია
---------

1902 წლიდან იყო რსდმპ წევრი, მენშევიკი. 1905 წლის გაზაფხულზე გაიწვიეს სამხედრო სამსახურში როსტოვის მე-2 გრენადერთა პოლკში პრაპორშჩიკად. რუსეთ-იაპონიის ოის დროს იბრძოდა ხარბინში, მანჯურიაში. 1905 წლის რევოლუციის პერიოდში დეზერტირობს და ბრუნდება მოსკოვში. ხდება რსდმპ მოსკოვის სამხედრო ორგანიზაციის წევრი. შემდგომ სამოქალაქო სამსახურშია. პირველი მსოფლიო ომის დაწყებასთან დაკავშირებით ისევ იწვევენ სამხედრო სამსახურში. მსახურობდა მე-7 გრენადერთა პოლკში, შემდეგ 54-ე ქვეით დივიზიაში. იბრძოდა დასავლეთის ფრონტზე, პრუსიაში, შტაბსკაპიტნის ჩინით. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის დროს ეწეოდა აქტიურ რევოლუციურ მოღვაწეობას. მენშევიკთა პარტიიდან აირჩიეს მე-3 არმიის რევკომის წევრად. 1918 წლის დასაწყისში ბრუნდება მოსკოვში და მსახურობს მოსკოვის სამხედრო ოლქში ოპერატიული განყოფილების უფროსის თანამდებობაზე. 1918 წლის მარტიდან არის რსდმ ბოლშევიკური პარტიის წევრი. ინიშნება რსფსრ სამხედრო საქმეთა კომისარიატის ოპერატიული განყოფილების უფროსად. 1918-21 წლებში იყო სხვადასხვა სამხედრო საბჭოების წევრი. 

1921 წლის ბოლოდან დიპლომატიურ სამსახურშია, ინიშნება ლიტვაში რსფსრ-ს ელჩად. 1922 წლის 5 იანვრიდან 1923 წლის აპრილამდე არის ელჩი თურქეთში, 1923 წლიდან სსრკ-ს ელჩი ჩეხოსლოვაკიაში, 1927 წლიდან კი ჩინეთში. 

1936 წელს დააპატიმრეს და მიუსაჯეს დახვრეტა. შინაგან საქმეთა სახალხო კომისრად ლავრენტი ბერიას მოსვლის შემდეგ მისი საქმე გადაიხედა. 1939 წელს გაათავისუფლეს. მეორე მსოფლიო ომის დროს 60 წლის ასაკში მოხალისედ მიდის ფრონტზე, ირიცხება სახალხო ლაშქრის 21-ე დივიზიაში, დივიზიის შტაბის ოპერატიული განყოფილების უფროსად. 1946 წლიდან პარტიულ სამუშაოზეა. გარდაიცვალა 1969 წელს. .

ლიტერატურა
----------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***სემიონ არალოვი***

* *Secret Soldiers of the Revolution* by Raymond W. Leonard, Greenwood Press 1999
* Leaders of Soviet Military Intelligence accessed 28 March 2009
FAO-ს მონაცემებით პოლონეთის დემოგრაფიული სურათი 1961-2010 წლებში; ციფრები ნაჩვენებია მილიონებში.
**პოლონეთის დემოგრაფია** არის პოლონეთის მოსახლეობის ისეთი დემოგრაფიული მაჩვენებლები როგორიცაა: მოსახლეობის სიმჭიდროვე, ეთნიკური შემადგენლობა, განათლების დონე, მოსახლეობის ჯანმრთელობა, ეკონომიკური მდგომარეობა, რელიგიური შეხედულებები და სხვა ასპექტები.

პოლონეთის სტატისტიკიც ცენტრალური ოფისის მიხედვით 2007 წლის ბოლოსთვის პოლონეთს ჰყავდა 38,115,000 მოსახლე, რაც შეადგენს საშუალოდ 122 ადამიანს ერთ კვადრატულ კილომეტრზე (ქალაქური დასახლებების ტერიტორიაზე 1105 ადამიანი 1 კმ²-ზე, სოფლის ტერიტორიებზე 50 ადამიანი 1 კმ²-ზე). ქალაქის მაცხოვრებლების პროცენტული წილი ნელ-ნელა მცირდება და ახლა შეადგენს 61.5%-ს. პოლონეთი მოსახლეობის რაოდენობით მსოფლიოში 33-ეა, ხოლო ევროპაში მე-9 (მისი მოსახლეობა შეადგენს მთელი ევროპის მოსახლეობის 5.4%-ს). მოსახლეობის ზრდის მაჩვენებელი თითქმის სტაგნაციას განიცდის (0,08%). 2009 წლის მიხედვით კაცების სიცოცხლის ხანგრძლივობა საშუალოდ 73.1 ხოლო ქალების 79.5 წელია. მოსახლეობის განაწილება არის არათანაბარი. ეთნიკური თვალსაზრისით პოლონეთი არის ჰომოგენური. მოსახლეობის 96.7% პოლონელია.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* პლონეთის რესპუბლიკის სტატისტიკის ცენტრალური ოფისი
* ადამიანთა უფლებების ჰელსინკის კავშირი
* პოლონეთი - მოსახლეობა და ეთნიკური შემადგენლობა დაარქივებული 2007-09-28 საიტზე Wayback Machine.
* სომხები პოლონეთში
* INTEREG


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია პოლონეთისა და პოლონელების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**სემიკარაკორსკის ცენტრალური ბიბლიოთეკა** (რუს. Семикаракорская Центральная библиотека) — ბიბლიოთეკა სემიკარაკორსკში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. 

მისამართი: 346630, როსტოვის ოლქი, სემიკარაკორსკის რაიონი, ქალაქი სემიკარაკორსკი, მე-4-ე შესახვევი, სახლი 17.

ისტორია
-------

პირველი ცნობები სემიკარაკორსკში ბიბლიოთეკის გახსნის შესახებ განეკუთვნება 1870 წელს. სტატისტიკურ მონაცემებში აღნიშნულია, რომ სტანიცაში არის ერთი საეკლესიო-სამრევლო სკოლა, ხუთი სასმელი დაწესებულება, ორი ეკლესია და ერთი ბიბლიოთეკა 225 წიგნით. შემდეგი მონაცემები ბიბლიოთეკის შესახებ დაკავშირებულია მეთევზეობის არტელის ბაზაზე კოლმეურნეობა „წითელი ოქტომბრის" დაარსებასთან. კოლმეურნეობის მმართველობა გაკულაკებული გლეხის სახლში მდებარეობდა, ამ სახლში კი ერთი ოთახი დაუთმეს ბიბლიოთეკას.

სემიკარაკორსკში ბიბლიოთეკის გახსნის ოფიციალურ თარიღად ითველება 1938 წელი. 

მეორე მსოფლიო ომის დროს ბიბლიოთეკა განთავსებული იყო კულტურის სახლის მეორე სართულზე. ამ პერიოდში ბიბლიოთეკაში გაიხსნა გამწვევი პუნქტი. ომის შემდგომ პერიოდში ბიბლიოთეკა გადავიდა ქალაქის საბჭოს შენობის სარდაფში, ბიბლიოთეკარები ფიქრობდნენ ახალ შენობაზე. 1952 წელს ბიბლიოთეკის შენობა ააგეს ლენინის ქუჩაზე, კულტურის სახლთან ახლოს.

რაიონული საბჭოს სახალხო დეპუტატების აღმასკომის 1977 წლის № 12 ბრძანების შესაბამისად ჩამოყალიბდა ცენტრალიზებული საბიბლიოთეკო სისტემა. 80-იან წლებში ბიბლიოთეკაში ეწყობოდა წიგნების პრემიერები, საუბრები „მრგვალ მაგიდასთან", მუშაობდა კლუბები ინტერესების მიხედვით, მოყვარულთა გაერთიანებები, იმართებოდა მკითხვეთა ბენეფისები და სხვა. 

1986 წლის 12 მარტს რსფსრ-ის მინისტრთა საბჭოსთან შეთანხმებით სემკარაკორსკის ბიბლიოთეკკას ეწოდა დონელი მწერლის ვიტალი ზაკრუტკინის სახელი. 

2016 წლის 1 იანვრის მონაცემებით ბიბლიოთეკის ფონდი მოიცავდა 66 635 ეგზემპლარს. მკითხველთა რაოდენობა იყო - 8 943. ბიბლიოთეკის დირექტორი არის ირინა ბელოკური.

ლიტერატურა
----------

* Сведения о библиотечном строительстве. Госархив Ростовской области. ф. п. 2443. оп. 2. д. 5193.
* Сведения о работающих районных библиотеках Ростовской области на 1 июня 1943 года. Госархив Ростовской области. ф. р. 4045 оп. 1. д. 80.
* Сведения о состоянии библиотечной работы. Госархив Ростовской области. ф. р. 3737 оп. 2. д. 261.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Семикаракорская межпоселенческая центральная библиотека им. В.А. Закруткина
* Семикаракорская Центральная библиотека დაარქივებული 2017-09-02 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. ↑  МБУК Семикаракорского района "МЦБ"
**პრიოზერსკის რაიონი** (რუს. Приозерский район) — ადმინისტრაციული ერთეული ლენინგრადის ოლქში, რუსეთი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი პრიოზერსკი. ფართობი — 3597,5 კმ². მდებარეობს კარელიის ყელის ჩრდილოეთ მხარეს, ლადოგის ტბის დასავლეთ სანაპიროზე. რაიონს ჩრდილოეთიდან — კარელიის რესპუბლიკა, სამხრეთიდან — ვსევოლოჟსკის რაიონი, დასავლეთიდან — ვიბორგის რაიონი, ხოლო ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან — ლადოგის ტბა აკრავს.

1940 წელს, ამჟამინდელი პრიოზერსკის რაიონის ტერიტორიაზე, რომელიც სსრკ-მა მოიპოვა სსრკ-ფინეთის ომის შემდეგ, შეიქმნა კექსჰოლმის (კიაკისალმსკი) რაიონი. მისი ადმ. ცენტრი კექსჰოლმი იყო. 1944 წლის ნოემბერში კექსჰოლმის რაიონი გადავიდა ლენინგრადის ოლქის შემადგენლობაში. 1963-1965 წლებში რაიონი გაუქმებული იყო. 2006 წლის 1 იანვარს რაიონმა მიიღო მუნიციპალიტეტის სტატუსი, რომლის შემადგენლობაშიც 2 საქალაქო და 12 სასოფლო დასახლება წარმოიქმნა, ქალაქი პრიოზერსკი ამავე სახელწოდების მქონე საქალაქო დასახლების შემადგენლობაში შევიდა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* პრიოზერსკის რაიონის ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2017-07-11 საიტზე Wayback Machine.
* ლენინგრადის ოლქის არქიტექტურის ძეგლები, მოკლე სია: პრიოზერსკის რაიონი

გერბი ლენინგრადის ოლქიდროშა ლენინგრადის ოლქი
ლენინგრადის ოლქი

**ქალაქები**: ბოქსიტოგორსკი  • ვოლოსოვო  • ვოლხოვი  • ვსევოლოჟსკი  • ვიბორგი  • ვისოცკი  • გატჩინა  • ივანგოროდი  • კამენოგორსკი  • კინგისეპი • კირიში  • კიროვსკი  • კომუნარი  • ლოდეინოე-პოლე • ლუგა  • ლიუბანი  • ნიკოლსკოე  • ახალი ლადოგი  • ოტრადნოე  • პიკალიოვო  • პოდპოროჟიე  • პრიმორსკი  • პრიოზერსკი  • სვეტოგორსკი  • სერტოლოვო  • სლანცი  • სოსნოვი-ბორი  • სიასტროი  • ტიხვინი  • ტოსნო  • შლისელბურგი

---

**ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფა**:  

**რაიონები**: ბოქსიტოგორსკი  • ვოლოსოვი  • ვოლხოვი  • ვსევოლოჟსკი  • ვიბორგი  • გატჩინი  • კინგისეპი  • კირიში  • კიროვსკი  • ლოდეინოპოლე  • ლომონოსოვი  • ლუგი  • პოდპოროჟიე  • პრიოზერსკი  • სლანცი  • ტიხვინი  • ტოსნო

---

**სტატია**:
გეოგრაფია | გერბი | ჰიმნი | ისტორია | მოსახლეობა | ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფა | დროშა

 

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15  <a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q26842998'></a>
**რაფაელ ვაგანიანი** (სომხ. Ռաֆայել Արտյոմի Վահանյան, რუს. Рафаэль Артёмович Ваганян; დ. 15 ოქტომბერი, 1951, ერევანი, სომხეთის სსრ, საბჭოთა კავშირი) — სომეხი მოჭადრაკე. წოდებით გრანდმასტერი. ცნობილია მკაცრად ტაქტიკური თამაშის სტილით. საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1989).

საჭადრაკო კარიერა
-----------------

რაფაელ ვაგანიანმა საერთაშორისო გრანდმასტერბის სტატუსს, 19 წლის ასაკში, 1971 წელს მიაღწია. ამავე წელს, მან ახალგაზრდული მსოფლიო ჩემპიონატი მეოთხე ადგილით დაასრულა; ტურნირის გამარჯვებული შვეიცარიელი მოჭადრაკე ვერნერ ჰუგი გახდა.

მისი ტურნირის ჩანაწერები გამორჩეულია; მან ტურნირები მოიგო: კრაგუჯევასში 1974 წელს, სან-პაულუში 1977 წელს, ვანაძორში 1978 წელს, ლას-პალმასში 1978 წელს, მანილაში 1981 წელს, ჰასტინგში 1982/83 წელს, ბიელში 1985 წელს, ლენინგრადში 1987 წელს, ტორონტოში 1990 წელს და ტერ-აპელში 1992 წელს. მოსკოვში 1982 წელსა და ტალინში 1983 წელს, მან პირველი ადგილი მიხაელ ტალთან გაიზიარა; აგრეთვე პირველობა გაიზიარა 1985 წელს ნაესტვედში ვოლტერ ბრაუნთან და ბენტ ლარსენთან ერთად. მან ორჯერ მოიგო რეგი ემილიას საჭადრაკო ტურნირი: 1992-93 წლებში (35-ე) და 1994-95 წლებში (37-ე).

1989 წელს ოდესაში, მან 38-ე დაბადების დღეზე მოიგო საბჭოთა კავშირის 56-ე ჩემპიონატი. წინა მცდელობებში მან მესამე ადგილი გაიზიარა ლენინგრადში 1974 და მოსკოვში 1983 წელს, ხოლო მეორე ადგილი გაიზიარა 1995 წელს მშობლიურ ქალაქში ჩატარებულ ტურნირში.

იგი ორჯერ იყო მსოფლიო ჩემპიონობის კანდიდატი, 1986 წელს წააგო ანდრეი სოკოლოვთან და 1988 წელს ლაჯოს პორტისთან.

გუნდური შეჯიბრებები
-------------------

წლების განმავლობაში მან გუნდურ შეჯიბრებაშიც მოიპოვა მრავალი მედალი, თავიდან წარმოადგენდა საბჭოთა კავშირს, შემდეგ კი მონაწილეობდა სომხეთს ოლიმპიადებში და ევროპის გუნდურ ჭადრაკის ტურნირებში. 2004 წლის კალვიას ოლიმპიადაზე, მესამე დაფაზე, მან გუნდური ვერცხლი და ინდივიდუალური ოქრო მოიპოვა.

თამაშის სტილი
-------------

1985 წელს, რაფაელ ვაგანიანი ალექსეი სუეტინმა აღწერა, როგორც მოთამაშე, რომელსაც გააჩნდა შესანიშნავი ბუნებრივი საჩუქარი. ალექსეის მასთან ბევრჯერ აქვს ნათამაშები ჭადრაკი. ერთხელ მან ვაგანიანზე თქვა: - "შიშის ან გაურკვევლობის გრძნობა მისთვის უცნობია. ის არის მარადიული ოპტიმისტი, სავსეა ამბიციური ზრახვებით ყოველ ეტაპზე, ყველა ეტაპზე, ასაფეთქებელ ტემპერამენტთა ერთად ..."

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 'New In Chess' article დაარქივებული 2016-03-31 საიტზე Wayback Machine.
* რაფაელ ვაგანიანი — თამაშების არქივი Chessgames.com-ზე (ინგლისური)
* Grandmaster Games Database – Rafael Vaganian

სქოლიო
------

1. ↑  Bartelski, Wojciech. Men's Chess Olympiads: Rafael Vaganian. OlimpBase.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 25 ივნისი 2014. ციტირების თარიღი: 16 December 2011.
2. ↑  Bartelski, Wojciech. European Men's Team Chess Championship: Rafael Vaganian. OlimpBase. ციტირების თარიღი: 16 December 2011.
3. ↑  Bartelski, Wojciech. 36th Chess Olympiad, Calvia 2004, Armenia. OlimpBase. ციტირების თარიღი: 16 December 2011.
**პოლონეთის მეორე რესპუბლიკა** ან **პოლონეთის მეორე სახელმწიფო** განსაზღვრავს პოლონეთის ისტორიაში ორ მსოფლიო ომს შორის პერიოდს. პერიოდი როდესაც მოხდა პოლონეთის როგორც დამოუკიდებელი სახელმწიფოს აღდგენა.

ოფიციალური სახელწოდებით **პოლონეთის რესპუბლიკა** (პოლ. Rzeczpospolita Polska), პოლონური ქვეყანა შეიქმნა 1918 წლის 11 ნოემბერს, როგორც პირველი მსოფლიო ომის დასრულების შედეგი. მან მიუხედავად საგარეო და საშინაო პრობლემებისა 1939 წლამდე შეძლო არსებობა, მანამდე სანამ ქვეყანაში არ შეიჭრა ნაცისტური გერმანია, საბჭოთა კავშირი და სლოვაკეთის რესპუბლიკა. რითიც დაიწყო მეორე მსოფლიო ომი.

1922 წელს, როდესაც რამდენიმე კონფლიქტის შემდეგ სახელმწიფოს საზღვრები დადგინდა, მას ესაზღვრებოდა: ჩეხოსლოვაკია, გერმანია, თავისუფალი ქალაქი დანციგი, ლიტვა, ლატვია, რუმინეთი და საბჭოთა კავშირი. ასევე ქალაქ გდინიასთან მას ჰქონდა ბალტიის ზღვაზე მცირე გასასვლელი. ამასთან ერთად 1939 წლის მარტიდან აგვისტომდე პოლონეთი ესაზღვრებოდა უნგრეთის კარპატების რუთენიას. ის მოიცავდა 388,634 კმ²-ს. (1938 წლის შემოდგომაზე ზაოლზიეს ანექსიის შემდეგ ის ევროპაში სიდიდით მეექვსე იყო. მისი ფართობი გაიზარდა 389,720 კმ²-მდე.). პოლონეთის 1921 წლის აღწერის მიხედვით მისი მოსახლეობა შეადგენდა 27.2 მილიონს. 1939 წელს მეორე მსოფლიო ომის დაწყებამდე მისი მოსახლეობა დაახლოებით შეადგენდა 35.1 მილიონს. საიდანაც თითქმის მესამედი იყო ეთნიკური უმცირესობები: 13.9% უკრაინელები; 3.1% ბელარუსები; 8.6% ებრაელები; 2.3% გერმანელები; 3.4% ჩეხები, ლიტველები და რუსები.

პოლონეთის მეორე რესპუბლიკა ხშირად ასოცირდება დიდი უბედურებების პერიოდთან, პრობლემებთან და ტრიუმფთან. ეკონომიკურ სიძნელეებთან და პირველი მსოფლიო ომით გამოწვეულ უბედურებებთან გამკლავებასთან, რომელსაც საბჭოთა კავშირის შემოჭრა მოყვა პოლონეთ-საბჭოთა კავშირის ომის დროს, არამეგობრულად განწყობის ზრდას ისეთი მეზობლებში როგორიც იყო ნაცისტური გერმანია. ქვეყანამ არა მხოლოდ გადარჩენა, გაფართოვებაც კი შეძლო. ზღვებს იქითა კოლონიების გარეშე პოლონეთმა შეძლო ეკონომიკის განვითარება და იმ დროის წამყვან ეკონომიკების დონეზე აყვანა. დიდი ევროპული ქალაქების შესაბამისად ვარშავაში, კრაკოვში, პოზნანში, ვილნიუსსა და ლვოვში კულტურული კერები წარმოიქმნა. ეს ქალაქები ასევე საერთაშორისო განათლების ცენტრებადაც ჩამოყალიბდა. 1939 წლისთვის ქვეყანა იყო ევროპის ერთ-ერთი წამყვანი ძალა.

გალერეა
-------

* ვარშავა, 1925ვარშავა, 1925
* ლოძი, 1931ლოძი, 1931
* ლვოვი, 1930ლვოვი, 1930
* პოზნანი, 1934პოზნანი, 1934
* კრაკოვი, 1930კრაკოვი, 1930
* ვილნიუსი, 1922ვილნიუსი, 1922
* ბიდგოშჩიბიდგოშჩი
* კატოვიცეკატოვიცე
* ლუბლინი, 1938ლუბლინი, 1938
* გდინია, 1934გდინია, 1934
* კელცეკელცე
* გროდნოგროდნო
* ტერნოპოლი, 1929ტერნოპოლი, 1929
* ლუცკი, 1925ლუცკი, 1925
* სანოკი, 1928სანოკი, 1928

სქოლიო
------

1. ↑  დასასრული დაარქივებული 2013-08-27 საიტზე Wayback Machine. , *TIME Magazine*,2 ოქტომბერი, 1939

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* საზღვრები, Google-ის რუკები[*მკვდარი ბმული*]
**სფინქსისებრნი** (ლათ. Sphingidae) — ბინდისა და ღამის პეპლების ოჯახი. ჩვეულებრივ საშუალო და დიდი ზომისები არიან; ფრთები ვიწროა, შლილი 20 სმ-მდე აღწევს; ტანი სქელი, სიგარისებრი; ულვაშები თითისტარასებრი. ცნობილია 1450-მდე სახეობა. გავრცელებული არიან მთელ მსოფლიოში, განსაკუთრებული მრავალფეროვნებაა ტროპიკებში. გამოირჩევიან ფრენის დიდი სისწრაფით (60 კმ/სთ-მდე) და ფრენის დროს ყვავილების თავზე ჰაერში დაკიდება. მეტისმეტად გრძელი ხორთუმით (მადაგასკარული *Macrosila predicta*-ს ხორთუმი 25 სმ-ს აჭარბებს) შეუძლიათ სხვა მწერებისათვის მიუწვდომელი მცენარეების მილისებრი ყვავილების დამტვერვა. ზოგიერთი სფინქსისებრი არ იკვებება (ხორთუმი რედუცირებულია). ცალკეული სახეობები დღისით არიან აქტიურნი. უმრავლესობის მუხლუხებს სხეულის ბოლოს აქვთ რქისებური გამონაზარდი; ჭუპრდებიან ნიადაგში. შეუძლიათ შორეული მიგრაციები. ჩრდილოამერიკული თამბაქოს სფინქსი (*Manduca sexta*) ზოგჯერ ზიანს აყენებს თამბაქოს და სხვა სასოფლო-სამეურნეო კულტურების პლანტაციებს.

სქოლიო
------

1. ↑  Sphingidae — ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი.
2. 1 2  *Девяткин А. Л.* БРАЖНИКИ // Большая российская энциклопедия. т. 4. — М. 2006. — стр. 121–122.
3. ↑  van Nieukerken; et al. (2011). „Order Lepidoptera Linnaeus, 1758. In: Zhang, Z.-Q. (Ed.) Animal biodiversity: An outline of higher-level classification and survey of taxonomic richness" (PDF). *Zootaxa*. **3148**: 212–221. doi:10.11646/zootaxa.3148.1.41.
**რაუფ სოლტან ოგლუ ჰაჯიევი** (აზერ. Rauf Soltan oğlu Hacıyev; დ. 15 მაისი, 1922, ბაქო — გ. 19 სექტემბერი, 1995, იქვე) — საბჭოთა აზერბაიჯანელი კომპოზიტორი და პოლიტიკოსი. სსრკ-ს სახალხო არტისტი (1978).

ბიოგრაფია
---------

ბაქოში მდებარე სახლის კედელზე მემორიალური დაფა, სადაც ცხოვრობდა რაუფ ჰაჯიევი

რაუფ ჰაჯიევი დაიბადა 1922 წლის 15 მაისს ბაქოში. 18 წლის ასაკში მან დაწერა თავისი პირველი ნამუშევარი —ოპერეტა „სტუდენტების ტრიუკები".

1948 წლიდან 1949 წლამდე სწავლობდა მოსკოვის კონსერვატორიაში, პროფესორ ნ.პ. რაკოვთან, 1953 წელს დაამთავრა აზერბაიჯანის კონსერვატორია კომპოზიციის კლასში (პედაგოგი ყარა ყარაევი).

1955 წელს რაუფ ჰაჯიევმა ჩამოაყალიბა აზერბაიჯანის სახელმწიფო საესტრადო ორკესტრი, სადაც იგი იყო მისი სამხატვრო ხელმძღვანელი 1964 წლამდე.

1964 წელს გახდა ბაქოს ფილარმონიის დირექტორი და ერთი წლის შემდეგ იგი გახდა აზერბაიჯანის სსრ კულტურის მინისტრი. ამ თანამდებობაზე 1971 წლამდე მუშაობდა.

საბჭოთა ხელისუფლების ინიციატივით, ჰეიჯიევი, როგორც აფრიკის კონტინენტის ხელოვნების ზოგადი მრჩეველი, ალჟირში გაგზავნეს, სადაც 8 წელი მუშაობდა.
მონაწილეობა მიიღო ალჟირში მუსიკის, ცეკვისა და თეატრის აკადემიების შექმნაში.

მან მონაწილეობა მიიღო საკუთარ მუსიკაზე შექმნილი სამი ბალეტის დადგმაში , რომელიც გასტროლებზე პარიზში ჩატარდა.

სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ იგი გახდა აზერბაიჯანის სსრ-ს კომპოზიტორთა კავშირის თავმჯდომარე, რომელსაც იკავებდა თავის გარდაცვალებამდე. 

აზერბაიჯანის სსრ კინემატოგრაფთა კავშირის წევრი გარდაიცვალა 1995 წლის 18 სექტემბერს. იგი დაკრძალეს ბაქოში საპატიო დაკრძალვის ხეივანში.

სქოლიო
------

1. 1 2  „Гаджиев Рауф Солтан оглы" (რუსული). БСЭ.
2. ↑  „Гаджиев Рауф Солтан-оглы" (რუსული). Biografija.ru.
3. ↑  „Гаджиев Рауф Солтан оглы" (რუსული). kino-teatr.ru.
4. ↑  Гаджиев, Рауф Солтан оглы — RuData.ru.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-07-20. ციტირების თარიღი: 2021-10-28.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* რაუფ ჰაჯიევი დაარქივებული 2017-03-02 საიტზე Wayback Machine.
**პოლკოვნიკს არავინ სწერს** (ესპ. El coronel no tiene quien le escriba) — კოლუმბიელი მწერლის, გაბრიელ გარსია მარკესის მოთხრობა, გამოქვეყნებული 1961 წელს. მიაკუთვნებენ მაგიურ რეალიზმს, დაწერილია ესპანურ ენაზე.

სიუჟეტი
-------

მოქმედება ხდება კოლუმბიის მცირე ქალაქში, 1956 წელს. მთავარი გმირი 75 წლის, სამოქალაქო ომის ვეტერანი, გადამდგარი პოლკოვნიკია, რომელიც ცოლთან ერთად ქალაქის გარეუბანში ცხოვრობს და შვილის, ავგუსტინეს გარდაცვალების შემდეგ (მოკლეს პოლიტიკური შინაარსის ბროშურების გავრცელების დროს) სიღატაკის ზღვარზე იმყოფებიან. პოლკოვნიკი დიდი ხანია, რაც ელოდება წერილს დედაქალაქიდან, პენსიის დანიშვნის თაობაზე, რომელიც მას ეკუთვნის, როგორც ომის ვეტერანს, თუმცა პოლკოვნიკს არავინ სწერს. ამავდროულად, მას ურთიერთობა აქვს ავგუსტინეს მეგობრებთან, რომლებიც იატაკქვეშეთში ოპოზიციურ მოძრაობას აწარმოებენ.

მოხუცი დიდ იმედებს ამყარებს მამალზე, რომელსაც იანვარში დაგეგმილ მამლების ჩხუბისთვის ავარჯიშებს და კვებავს, მაშინ, როცა ის და მისი ცოლი ხშირად რჩებიან საჭმლის გარეშე. დონ საბასი, რომელთანაც პოლკოვნიკს ნათელმინორი აკავშირებს, შესთავაზებს გაყიდოს მამალი, თუმცა უარს მიიღებს.

პოლკოვნიკი მოხვდება პოლიციელების ალყაში, თან ჯიბეში უდევს უკანონო პოლიტიკური ბროშურები და პირისპირ შეეჩეხება ადამიანს, რომელმაც მისი შვილი მოკლა, თუმცა ემოციების მოთოკვას ახერხებს და ალყას თავს აღწევს.

სახლის იპოთეკის ვადის გასვლამდე დარჩენილია 2 წელი, პოლკოვნიკი და მისი ცოლი თითქმის შიმშილობენ, თან გაყიდულია საკერავი მანქანა, რომელსაც მცირეოდენი შემოსავალი მაინც მოჰქონდა. პოლკოვნიკი კი კვლავინდებურად მამალს კვებავს და ავარჯიშებს, თან წერილს ელოდება. გაუსაძლის მდგომარეობაში მყოფი, პოლკოვნიკის ცოლი ავად ხდება. დეკემბრის ბნელ ღამეებს პოლკოვნიკი ბობოქარი ახალგაზრდობის გახსნებაში ატარებს, მას სულს საომარი წარსულის მოგონებები უთმობს და კვლავ ჯერა, რომ საცაა გამოჩნდება კატერი, რომელიც დედაქალაქიდან წერილს ჩამოუტანს. მის ოპტიმიზმს ამყარებს ის, რომ საცდელ ვარჯიშებში, მის მამალს თანასწორი არ მოეპოვება. მხოლოდ 45 დღე უნდა გაძლონ და ყველაფერი მოგვარდება, არწმუნებს პოლკოვნიკი სასოწარკვეთაში ჩავადნილ ცოლს და მის შეკითხვაზე, თუ რა უნდა ჭამონ ამ დროის მანძილზე, გადაჭრით პასუხობს: „ნეხვი".

მხატვრული თავისებურებები
------------------------

მოთხრობა „პოლკოვნიკს არავინ სწერს" არის ერთ-ერთი ადრეული ნაწარმოები გაბრიელ გარსია მარკესის, რომლშიც ჯერ კიდევ არ აქვს მწერალს გამომჟღავნებული მხოლოდ მისთვის დამახასიათებელი სტილი, ცნობილი როგორც მაგიური რეალიზმი. „პოლკოვნიკს არავინ სწერს" რეალისტური ტექსტია, რომელიც ერნესტ ჰემინგუეის გავლენას განიცდის.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* «Полковнику никто не пишет» в библиотеке Мошкова
* «Полковнику никто не пишет» в литбиблиотеке Бердичевского დაარქივებული 2012-05-16 საიტზე Wayback Machine.
**სემიონოვსკის ციხესიმაგრე** (რუს. Семёновская крепость) — თავდაცვითი ნაგებობა როსტოვის ოლქის ნეკლინოვსკის რაიონის ტერიტორიაზე, რომელიც არსებობდა XVII საუკუნის დასასრულიდან XVIII საუკუნის დასაწყისამდე, მდინარე მიუსის შესართავთან..

ისტორია
-------

ცნობილია, რომ 1674 წელს მოსკოვიდან დონის მიწაზე გააგზავნეს თავადი პეტრე ივანეს ძე ხოვანსკი-ზმეი, რომელსაც დაავალეს ციხესიმაგრის აშენება მდინარე მიუსზე. ეს იდეა ამ პერიოდისათვის არ განხორციელდა, რადგან ციხესიმაგრის მშენებლობისათვის შესაფერისი ადგილი ვერ მოიძებნა. ციხესიმაგრე ააშენეს მოგვიანებით, 1698 წელს და ცნობილი გახდა მიუსის სახლწოდებით, გარკვეული პერიოის შემდეგ კი ეწოდა სემიონოვსკის ციხესიმაგრე. 

ციხესიმაგრე ააშენეს არასწორი მართკუთხედის ფორმით, რომელსაც ჰქონდა 4 ბასტიონი და ორი ნახევრად ბასტიონი. ციხესიმაგრეს გააჩნდა ერთი ჭიშკარი, რომელსაც იცავდა ნახევრადბასტიონები. მას მიწაყრლები ჰქონდა გარშემორტყმული, რომლის სიმაღლეც იყო 3,5 მეტრი, სიღრმე 2 მეტრი, ხოლო სიგანე 6 მეტრი. ციხესიმაგრის ფართობი იყო 600х500 მეტრზე. 

1699 წლის მდგომარეობით გარნიზონი მოითვლიდა 421 ადამიანს, რომელთა შემადგენლობაშიც შედიოდნენ მშვილდოსნები, ცხენოსნები და ჯარისკაცები. ამავე დროს ციხესიმაგრეში იდგნენ კაზაკები, რომლებიც ახორციელებდნენ სავაჭრო გემების შემოწმებას. 1711 წელს ციხესიმაგრე ნაწილობრივ გაანადგურეს.

XXI საუკუნეში ციხესიმაგრის ნაშთები მოსჩანს მიუსის ლიმანის ნაპირზე, დროდადრო ძველი ციხესიმაგრის ტერიტორიაზე მიმდინარეობს არქეოლოგიური კვლევა და გათხრები. არქეოლოგიური გათხრების შედეგად აღმოაჩინეს კერამიკის ელემენტები და ჩიბუხები.

ლიტერატურა
----------

* Семёновская крепость დაარქივებული 2017-03-26 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. 1 2  Новочеркасск. Энциклопедия. — Новочеркасск: ООО «Издательство Новопринт»,2005. — 720 с. 1257 ил. — С.353
2. ↑  Славянская энциклопедия: XVII век в 2-х томах. Н-Я. Том 2 Авторы: Владимир Вольфович Богуславский. С. 307
3. ↑  Семёновская крепость
**რაულ თურმანიძე** (დ. 27 ოქტომბერი, 1950, ზესტაფონი) — ქართველი გამომგონებელი, ინჟინერი, მექანიკოსი, მეცნიერი, პედაგოგი.

ბიოგრაფია
---------

1972 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მანქანათმშენებლობის ფაკულტეტი.

მუშაობდა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტში მანქანათმშენებლობის ტექნოლოგიის კათედრაზე. 1996 წლიდან — იყო ამავე კათედრის გამგე. 1996-2004 წლებში პრორექტორი სამეცნიერო დარგში. 2011 წლიდან ხელმძღვანელობს მანქანათმშენებლობის ტექნოლოგიურ მიმართულებას. მისი სამეცნიერული კვლევის მიმართულებაა მიკროიარაღების ახალი კონსტრუქციების შექმნა, სალი შენადნობებისაგან პრეციზიული ბურღების, ფრეზებისა და სპეც დანიშნულების მიკროიარაღების დამზადების ტექნოლოგიის პროცესები. დაამუშავა საჰაერო ხრახნების ახალი კონსტრუქციები, რომლებიც საშუალებას იძლევა ექსპლუატაციის პროცესში შეიცვალოს ხრახნის გეომეტრია. ხელმძღვანელობდა ადამიანის მენჯ-ბარძაყის სახსრისათვის საჭირო იმპლანტანტების სფერული ზედაპირის მიღების პროექტს და ოპტიმალური წყვილების შერჩევის ახალი ტექნოლოგიური პროცესის დანერგვას. მიღებული აქვს 32 პატენტი და საავტორო მოწმობა. გამოქვეყნებული აქვს მრავალი სამეცნიერო ნაშრომი: სამი მონოგრაფია, შვიდი სახელმძღვანელო. დაჯილდოებულია სახელმწიფო ჯილდოებით. ინჟინერმექანიკოსი, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი (1993).

ჯილდოები
--------

* 2003 — ღირსების ორდენი
* 1998 — ღირსების მედალი

ბიბლიოგრაფია
------------

* ღერძული იარაღის გაანგარიშება და კონსტრუირება: მითითებანი პრაქტ. და საკურსო სამუშაოებისათვის, თბილისი, საქ. პოლიტექნ. ინ-ტი, 2012, გვ. 24 ISBN 9789941201431
* სავარჯიშოებისა და ამოცანების კრებული მასალების ჭრით დამუშავებაში: დამხმ. სახელმძღვ. სტუდ. // ნაწ.1 : სახარატო და ღერძული დამუშავება, თბილისი, ტექნ.უნ-ტი, 2006, გვ. 79 ISBN 999405662-X
* Воздушные винты изменяемой геометрии, Тбилиси, ТГУ, 2003, с. 164
* მანქანათმშენებლობის ტექნოლოგია: ზოგიერთი თეორიული საკითხი, თბილისი, ტექნ. უნ-ტი, 2002, გვ. 93

ლიტერატურა
----------

* გამოჩენილი ინჟინრები და მეცნიერები: კრებული/შემდგ.: მიტროპოლიტი ანანია ჯაფარიძე [და სხვ.]. თბ. 2012, გვ. 63-64

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* რაულ თურმანიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**ტარიელ მდივნიშვილი** (დ. 17 მარტი, 1938, თბილისი — გ. 1996) — ქართველი ინჟინერი.

1961 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი საავტომობილო გზების მშენებლობაის სპეციალობით.

1961-1964 წლებში მუშაობდა საპროექტო ინსტიტუტ „თბილქალაქპროექტში". 1964-1975 წლებში საქართველოს საავტომობილო გზების სამინისტროს №5 საგზაო-საექსპლუატაციო სამმართველოს საგზაო-სარემონტო პუნქტის უფროსად, ამავე სამმართველოს მთავარ ინჟინრად. 1976-1988 წლებში იყო საქართველოს საავტომობილო გზების სამინისტროს სახელმწიფო გზების სამმართველოს უფროსის მოადგილე, მთავარ ინჟინერი, უფროსი და კოლეგიის წევრი. 1988-1990 წლებში იყო საქართველოს საავტომობილო ტრანსპორტისა და გზების სამინისტროს საერთო სარგებლობის საავტომობილო გზების სამმართველოს უფროსი. 1990-1996 წლებში საავტომობილო გზების სახელმწიფო კონცერნ „საქავტოგზის" თავმჯდომარის მოადგილე. სახელმწიფო გაერთიანება „საქავტოგზის" უფროსის მოადგილე. მიღებული ჰქონდა სახელმწიფო ჯილდოები.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ტარიელ მდივნიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**პრიოზერსკი** (ფინ. Käkisalmi — „გუგულის სრუტე", შვედ. Kexholm — „გუგულის კუნძული" 1948 წლამდე; **კექსჰოლმი**) — ქალაქი რუსეთში, ლენინგრადის ოლქში. მდებარეობს ლადოგის ტბის დასავლეთ ნაპირზე. პრიოზერსკის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი.

ქალაქი მდებარეობს კარელიის ყელზე, მდინარე ვუოქსას ჩრდილოეთ ტოტის ნაპირას, ლადოგისა და ვუოქსის ტბებს შორის. სანქტ-პეტერბურგიდან დაშორებულია 145 კილომეტრით.

XVII საუკუნის დასაწყისამდე კორელის მიწების ცენტრს წარმოადგენდა, შედიოდა კორელის მაზრის შემადგენლობაში, ვოდსკაია პიატინაში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ოფიციალური საიტი
* პრიოზერსკი საიტზე „რუსეთის პატარა ქალაქები"
* პრიოზერსკი ენციკლოპედიაში „ჩემი ქალაქი"
* კიაკისალმი

სქოლიო
------

1. ↑  საკუთარი სახელების ლექსიკონი.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-29. ციტირების თარიღი: 2013-02-22.

გერბი ლენინგრადის ოლქიდროშა ლენინგრადის ოლქი
ლენინგრადის ოლქი

**ქალაქები**: ბოქსიტოგორსკი  • ვოლოსოვო  • ვოლხოვი  • ვსევოლოჟსკი  • ვიბორგი  • ვისოცკი  • გატჩინა  • ივანგოროდი  • კამენოგორსკი  • კინგისეპი • კირიში  • კიროვსკი  • კომუნარი  • ლოდეინოე-პოლე • ლუგა  • ლიუბანი  • ნიკოლსკოე  • ახალი ლადოგი  • ოტრადნოე  • პიკალიოვო  • პოდპოროჟიე  • პრიმორსკი  • პრიოზერსკი  • სვეტოგორსკი  • სერტოლოვო  • სლანცი  • სოსნოვი-ბორი  • სიასტროი  • ტიხვინი  • ტოსნო  • შლისელბურგი

---

**ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფა**:  

**რაიონები**: ბოქსიტოგორსკი  • ვოლოსოვი  • ვოლხოვი  • ვსევოლოჟსკი  • ვიბორგი  • გატჩინი  • კინგისეპი  • კირიში  • კიროვსკი  • ლოდეინოპოლე  • ლომონოსოვი  • ლუგი  • პოდპოროჟიე  • პრიოზერსკი  • სლანცი  • ტიხვინი  • ტოსნო

---

**სტატია**:
გეოგრაფია | გერბი | ჰიმნი | ისტორია | მოსახლეობა | ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფა | დროშა