**მესტიისა და ზემო სვანეთის ეპარქია** — ეპარქია დასავლეთ საქართველოს უკიდურეს ჩრდილოეთში, ისტორიული სვანეთის სამთავროსა და ბალსზემო სვანეთში.

ეპარქიის ტერიტორია
------------------

ეპარქია კავკასიონის ქედის სამხრეთ კალთებს შეფენილ მესტიის რაიონსა (ყოფილი სეტი) და მის შემოგარენს — მდინარეების ენგურისა და ცხენისწყალის ხეობებს, აგრეთვე კოდორის ზემო წყლის აუზს, ე.წ. აფხაზეთის სვანეთს მოიცავს. მესტიისა და ზემო სვანეთის სამღვდელმთავრო ტერიტორიას აღმოსავლეთით და სამხრეთ-აღმოსავლეთით ესაზღვრება ცაგერისა და ლენტეხის ეპარქია, დასავლეთით — ცხუმ-აფხაზეთის, სამხრეთით ზუგდიდ-ცაიშისა, და სენაკისა და ჩხოროწყუს ეპარქიები, ჩრდილოეთით — საქართველო-რუსეთის სახელმწიფო საზღვრის მონაკვეთია, რომელიც ეპარქიის ტერიტორიას მიჯნავს ყაბარდო-ბალყარეთის ავტონომიურ რესპუბლიკასთან და ყარაჩაი-ჩერქეზეთის ავტონომიურ ოლქთან. ისტორიულად სვანეთის შემადგენლობაში საზღვრის გადაღმა, ჩრდილო კავკასიის მდინარეებს — ყუბანისა და ბაქსანის სათავის ხეობებში მდებარე საკმაოდ ვრცელი ტერიტორიაც შედიოდა.

1917 წლის შემდეგ
----------------

საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის ავტოკეფალიის აღდგენის შემდეგ, განახლებული ცაგერისა და ლეჩხუმ-სვანეთის ეპარქია მოიცავდა მესტიასა და ზემო სვანეთსაც. ოციან წლებში დაწყებული საეკლესიო რეპრესიების გამო, ამ მხარეში, მღვდელმსახურება ფაქტობრივად არ აღესრულებოდა, თუმცა საბჭოური მმართველობის მიუხედავად, ზემო სვანეთმა სანიმუშო ერთგულებით დაიცვა ძველი ეკლესია-მონასტრები და იქ არსებული სიწმინდეები. სწორედ ამის გამოც დღეს ეპარქიის ტერიტორიაზე არსებულ ეკლესიათა უდიდეს ნაწილში შეიძლება ღვთისმსახურების განახლება აღდგენითი სამუშაოების ჩატარების გარეშე. ამ მხარის თითქმის ყველა სოფელში რამდენიმე ეკლესიაა. ზოგან მათი რიცხვი სამ ათეულსაც კი აღემატება. მიუხედავად ამისა, ზემო სვანეთში ამჟამად მხოლოდ რამდენიმე ტაძრის ტრაპეზია ნაკურთხი. 2002 წლის 17 ოქტომბერს საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის წმიდა სინოდის განჩინებით ცაგერისა და ლეჩხუმ-სვანეთის ტერიტორიულად განვრცობილი ეპარქიის საფუძველზე ორი სამღვდელმთავრო სამწყსო ჩამოყალიბდა: ა) ცაგერისა და ქვემო სვანეთისა; ბ) მესტიისა და ზემო სვანეთისა.

მესტიისა და ზემო სვანეთის ეპარქიის მწყემსმთავრად, წმიდა სინოდის განჩინებით, გამორჩეულ იქნა ურბნისისა და რუისის ეპარქიის წრომის საკათედრო ტაძრის, ხცისის წმინდა გიორგისა ეკლესიის და ხცისის წმიდა იოანე ნათლისმცემლის სახელობის მამათა მონასტრის წინამძღვარი, არქიმანდრიტი ილარიონ ქიტიაშვილი.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* საქართველოს ეპარქიები

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* მესტიისა და ზემო სვანეთის ეპარქია[*მკვდარი ბმული*]

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
 საქართველოს ეპარქიები |
| --- |
|  |
| საქართველოს ტერიტორიაზე | 
* მცხეთა-თბილისის ეპარქია
* ბიჭვინთისა და ცხუმ-აფხაზეთის ეპარქია
* ქუთაის-გაენათის ეპარქია
* ჭიათურისა და საჩხერის ეპარქია
* მანგლისისა და თეთრიწყაროს ეპარქია
* წილკნისა და დუშეთის ეპარქია
* ტყიბულისა და თერჯოლის ეპარქია
* რუისისა და ურბნისის ეპარქია
* ალავერდის ეპარქია
* ნეკრესის ეპარქია
* შემოქმედის ეპარქია
* ნიქოზისა და ცხინვალის ეპარქია
* ბორჯომისა და ბაკურიანის ეპარქია
* ფოთისა და ხობის ეპარქია
* ახალქალაქის, კუმურდოსა და კარის ეპარქია
* ახალციხისა და ტაო-კლარჯეთის ეპარქია
* ხონისა და სამტრედიის ეპარქია
* ბათუმისა და ლაზეთის ეპარქია
* ვანისა და ბაღდათის ეპარქია
* ზუგდიდისა და ცაიშის ეპარქია
* გორისა და ატენის ეპარქია
* ჭყონდიდის ეპარქია
* ცაგერისა და ლენტეხის ეპარქია
* მესტიისა და ზემო სვანეთის ეპარქია
* სენაკისა და ჩხოროწყუს ეპარქია
* რუსთავის ეპარქია
* გურჯაანისა და ველისციხის ეპარქია
* საგარეჯოსა და ნინოწმიდის ეპარქია
* დმანისისა და აგარაკ-ტაშირის ეპარქია
* სტეფანწმინდისა და ხევის ეპარქია
* სხალთის ეპარქია
* ბოლნისის ეპარქია
* მარგვეთისა და უბისის ეპარქია
* ბოდბის ეპარქია
* თიანეთისა და ფშავ-ხევსურეთის ეპარქია
* ხორნაბუჯის ეპარქია
* სამთავისისა და კასპის ეპარქია
* სურამისა და ხაშურის ეპარქია
* მარნეულისა და ჰუჯაბის ეპარქია
* მარტყოფისა და გარდაბნის ეპარქია
* წალკის ეპარქია
* ნიკორწმინდის ეპარქია
* კახისა და ქურმუხის ეპარქია
 |
|  |
| საზღვარგარეთ | 
* ავსტრალიის ეპარქია
* ბელგიისა და ჰოლანდიის ეპარქია
* გერმანიისა და ავსტრიის ეპარქია
* დასავლეთ ევროპის ეპარქია
* დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის ეპარქია
* სამხრეთ ამერიკის ეპარქია
* ჩრდილოეთ ამერიკის ეპარქია
 |

 |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
 საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მართვა-გამგეობის დებულებები  |
| --- |
|  |
| 
* საქართველოს ეკლესიის მართვა-გამგეობის დებულება (1917)
* საქართველოს ეკლესიის მართვა-გამგეობის დებულება (1920)
* საქართველოს ეკლესიის მართვა-გამგეობის დებულება (1927)
* საქართველოს ეკლესიის მართვა-გამგეობის დებულება (1945)
* საქართველოს ეკლესიის მართვა-გამგეობის დებულება (1995)
 |

 |