**დიამელა ელტიტი** (დ. 1947 , სანტიაგო დე ჩილე ) — ჩილელი მწერალი და უნივერსიტეტის პროფესორი. ის არის ლიტერატურის ეროვნული პრემიის ლაურეატი.

ბიოგრაფია
---------

დიამელა ელტიტმა დაამთავრა კოლეჯი ჩილეს კათოლიკის უნივერსიტეტში და განაგრძო სწავლა ლიტერატურის განხრით სანტიაგოს ჩილეს უნივერსიტეტში. 1977 წელს მან დაიწყო პედაგოგიური კარიერა სანტიაგოს საჯარო უმაღლეს სკოლებში, მათ შორის ნაციონალურ ინსტიტუტსა და კარმელა კარვახალის ლიცეუმში. 1984 წელს მან დაიწყო სწავლება ჩილეს უნივერსიტეტებში, სადაც ამჟამად არის პროფესორი *Universidad Tecnológica Metropolitana-* ში და მის ფარგლებს გარეთ.

მას ეკავა მოწვეული პროფესორის პოზიცია კალიფორნიის უნივერსიტეტში, ბერკლი, ჯონს ჰოპკინზის უნივერსიტეტში, სტენფორდის უნივერსიტეტში, ვაშინგტონის უნივერსიტეტში, სენტ ლუისი, პიტსბურგის უნივერსიტეტსა და ვირჯინიის უნივერსიტეტში. 2007 წლიდან ნიუ-იორკის უნივერსიტეტში არის გლობალურად გამოჩენილი მოწვეული პროფესორი და ასწავლის კრეატიული წერის პროგრამაში ესპანურად.  ელტიტი 2014–2015 წლებში იყო კემბრიჯის სიმონ ბოლივარის ლათინური ამერიკის კვლევების ცენტრის თავმჯდომარე. 

2013 წელს პრინსტონის უნივერსიტეტმა შეიძინა მისი არქივი, რომელიც მოიცავს ხელნაწერებს, წერილებსა და ფოტოებს. 

1973 წელს, ჩილეში სამხედრო გადატრიალების შემდეგ,  მან დაიწყო თავისი ნაწერების გამოქვეყნება. როდესაც დემოკრატია დაბრუნდა 1990 წელს, იგი გახდა კულტურის ატაშე მექსიკაში, ჩილეს საელჩოში და აღნიშნულ პოზიციაზე მუშაობდა 1994 წლამდე. იყო ჩილეს უნივერსიტეტების საბჭოს წარმომადგენელი წიგნის ეროვნულ საბჭოში. ის წერს მოსაზრებებს *El Desconcierto-* ში, ორივე სანტიაგოში ფუნქციონირებს.

1979 წელს ელტიტმა პოეტ რაულ ზურიტასთან, ვიზუალურ მხატვრებთან ლოტი როზენფელდთან და ხუან კასტილოსთან და სოციოლოგ ფერნანდო ბალსელსთან ერთად შექმნა ავანგარდული ჯგუფი ე.წ. *Escena de Avanzada*. CADA იბრძოდა მხატვრული სქემების გადაფორმებისთვის პინოჩეტის დიქტატურის დროს. 

1980 წელს ელტიტმა გამოსცა თავისი პირველი წიგნი, *Una milla de cruces sobre el pavimento*, ესეების ტომი. მისი პირველი რომანი, *Lumpérica,* გამოჩნდა 1983 წელს. ელტიტისადმი მიძღვნილი ტექსტი ინტერნეტით გავრცელებულ კულტურულ პორტალ *Memoria Chilena-* ში განმარტავს, რომ 1980-იანი წლები რთული იყო ჩილელი ინტელექტუალებისთვის, რომლებსაც უნდა შეემუშავებინათ სტრატეგიები თავიანთი ნამუშევრების გამოსაქვეყნებლად და გასავრცელებლად კულტურულ გარემოში, სადაც ცენზურა არსებობდა. ამ კონტექსტში ქალთა პუბლიკაციებმა მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანეს, რადგან მათ განახლებული აზროვნების სივრცეები შექმნეს ისეთ პოლიტიკურ საკითხებსა და თემებზე, როგორიცაა სექსუალობა, ავტორიტარიზმი, საშინაო ცხოვრება და გენდერული იდენტობა. ელტიტი იყო ამ ახალი თაობის ნაწილი და არა მხოლოდ აყალიბებდა ორიგინალურ ლიტერატურულ პროექტს - თეორიულ, ესთეტიკურ, სოციალურ და პოლიტიკურ წინადადებას ახალი კითხვის სივრცით, როგორც პერსპექტივით , არამედ ავითარებდა ვიზუალურ ნაწარმოებს, როგორც CADA-ს წევრი.

ელტიტის რამდენიმე რომანი დადგა სხვადასხვა თეატრალურმა ჯგუფმა და ითარგმნა სხვადასხვა ენებზე. 2012 წელს ესპანურმა რედაქციამ Periférica-მ მიაღწია შეთანხმებას დიამელა ელტიტთან მისი ყველა რომანის ხელახალ გამოქვეყნებაზე. 

ელტიტის სამი რომანი აირჩია 2007 წელს 81 ლათინოამერიკელი და ესპანელი მწერლისა და კრიტიკოსის მიერ კოლუმბიური ჟურნალის *Semana-* სთვის ესპანურ ენაზე დაწერილ 100 საუკეთესო რომანს შორის ბოლო 25 წლის განმავლობაში: *Lumpérica* (Nº58), *El cuarto mundo.* (Nº67) y *Los vigilantes* (Nº100). 2016 წელს ჟურნალმა *ბაბელიამ*, ესპანეთში, ელტიტის ერთ-ერთი რომანი აირჩია XXI საუკუნის 25-ე საუკეთესო რომანს შორის.

ელტიტის ნამუშევარი მრავალი კვლევის ობიექტი იყო. 

ელტიტს ორი ქალიშვილი და ვაჟი ჰყავს. ის დაქორწინებულია ხორხე არატზე, იურისტსა და ეკონომისტზე. მისი ქმარი სოციალისტური პარტიის ყოფილი პრეზიდენტია. 2009 წელს ის იყო საპრეზიდენტო კანდიდატი, რომელიც წარმოადგენდა კოალიციას კომუნისტურ პარტიასა და სოციალისტურ, ჰუმანისტურ და ქრისტიანულ მემარცხენე ჯგუფებს შორის.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Diamela Eltit Papers. ციტირების თარიღი: 2018-01-29

სქოლიო
------

1. ↑
2. ↑  Union List of Artist Names — 2018.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q110250907'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2494649'></a>
3. ↑  CLARA — 2008.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q18558540'></a>
4. ↑
5. ↑  Czech National Authority Database<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863'></a>
6. ↑
7. ↑  Editorial Planeta (Diamela Eltit's Publishing House). ციტირების თარიღი: 2023-01-17
8. 1 2  Diamela Eltit. ციტირების თარიღი: 2018-01-29
9. 1 2 3  Diamela Eltit | Hammer Museum. ციტირების თარიღი: 2020-09-07
10. ↑  Diamela Eltit by Julio Ortega - BOMB Magazine. ციტირების თარიღი: 2018-01-29
11. ↑  Editorial Periférica es-es. ციტირების თარიღი: 2018-09-18