**კრასნოდარის არასტანდარტული აღჭურვილობის მექანიკური ქარხანა** (რუსულად: Краснодарский механический завод нестандартного оборудования), საყოველთაოდ ცნობილი როგორც **ავტოყუბანი** (რუსულად: АвтоКубань) — საბჭოთა / რუსული კომპანია, რომელიც აწარმოებდა ავტობუსებს.

ისტორია
-------

კრასნოდარის მექანიკური ქარხანა იყო პირველი საბჭოთა კომპანია, რომელიც სპეციალიზირებული იყო კულტურული დაწესებულებების სპეციალური მანქანების წარმოებაში. თითქმის ოცდაათი წლის განმავლობაში იგი რჩებოდა თეატრის ავტობუსების, მობილური კლუბებისა და ბიბლიოთეკების მთავარ მწარმოებლად საბჭოთა კავშირში. ქარხანამ ავტობუსების გარდა, 1966–1998 წლებში შექმნა UAZ-452D– ის ბაზაზე შექმნილი სხვადასხვა ყუბანური მანქანები.

1962 წელს საბჭოთა მთავრობამ კრასნოდარის სამრეწველო საწარმოს ,,რემპროკომბინატის" დეპარტამენტის რეორგანიზაცია მოახდინა ,,კრასნოდარის არასტანდარტული აღჭურვილობის მექანიკურ ქარხანაში", რომელიც აწარმოებს საშუალო ზომის ავტობუსებს კულტურული დაწესებულებებისა და ქვეყნის მასშტაბის აგიტაციისთვის. მისი ყველა ავტობუსი უნდა აშენებულიყო სატვირთო მანქანების მოდელზე, რომელიც მოწოდებული იყო მსხვილი საავტომობილო მწარმოებლებისგან, როგორიცაა GAZ. რადგან პირველი მოდელის აშენება სავარაუდოდ ზაფხულის ბოლოს იგეგმებოდა, ახლადშექმნილი ქარხნის ინჟინრებმა ააშენეს ავტობუსი სახელწოდებით Kuban-62, რომელსაც მეტალის ნაცვლად ხის ჩარჩო ჰქონდა და ემყარებოდა GAZ-51A- ის ყალიბს. GAZ-51A მოდელი გამოიყენება ქალაქ კრასნოდარში, როგორც მოძრავი კლუბებისა და წიგნების მაღაზიებად. ერთი წლის შემდეგ, იგი მოდერნიზირდა და გამოიფინა გამოფენაზე, როგორც Kuban-63, რომლის შემდეგ მათი მასობრივი წარმოება დაიწყო. მას შემდეგ, რაც კულტურის სამინისტროსთვის საჭირო იყო სხვადასხვა სპეციალური მანქანები, კრასნოდარის ქარხანამ გაზარდა მის მიერ წარმოებული ავტომობილების რაოდენობა და მრავალფეროვნება. მისი ავტობუსების საერთო რაოდენობა 1963 წელს 293-დან 1965 წელს გაიზარდა 955-მდე. ახალი მოდელები გამოვიდნენ ასამბლეის ხაზიდან, მათ შორის მობილური კლუბის სახლი Kuban-64, მობილური ბიბლიოთეკა Kuban-65A და ოთხი წამყვანი ავტობუსი GAZ-63–სი მოდელზე დაყრდნობით. 1967 წლის მარტში ქარხანამ გამოუშვა Kuban-G1A, უფრო ახალი ავტობუსი, მეტალის ჩარჩოთი, რომელიც გამოიყენებოდა მობილური ბიბლიოთეკების, წიგნების მაღაზიების, მუზეუმებისა და კლუბების განსათავსებლად. 1960-იანი წლების ბოლოს ეს მანქანები შეიცვალა უფრო ახალი G2, G3 და G4 მოდელებით. შვიდი წლის შემდეგ GAZ-53- ის ბაზაზე შეიქმნა უფრო ახალი ავტობუსი; მას ჰქონდა გრძელი შასი და უფრო დიდი მასის ტარების საშუალება ჰქონდა ვიდრე მის წინამორბედებს, მოგვიანებით კი მოდელმა ძველი ავტობუსები მთლიანად ჩაანაცვლა. 

1980-იანი წლების ბოლოს ყუბანის ავტობუსები მოძველდა. 1989 წელს ბოლოს რესტავრირების შემდეგ, ოთხი წლის შემდეგ მათი წარმოება შეწყდა. კომპანიის არსებობის შედეგად კომპანიამ სულ 112 500 ავტობუსი გამოუშვა.

სსრკ-ს დაშლის შემდეგ ქარხანა პრივატიზდა და კორპორაცია ავტოყუბანი დაერქვა. იგი აწარმოებდა GAZelle– ს მიკროავტობუსებს, მაგრამ კონკურენციას ვერ უწევდა უფრო დიდ კომპანიებს, რის გამოც 2001 წელს გაკოტრდა.

მოდელები
--------

### GAZ სატვირთო მანქანების საფუძველზე:

Kuban-62, Kuban-62A (1962–1963) - ავტობუსები და მობილური კლუბები ხის ჩარჩოებით, აგებული GAZ-51A– ს ბაზაზე

Kuban-63 (1963–1967) - წინა მოდელის განახლებული ვერსია

Kuban-64 - მობილური კლუბის სახლი

Kuban-65A - მობილური ბიბლიოთეკა

Kuban-G1A (1967–1975) - ახალი ავტობუსი ლითონის კორპუსით

ყუბანი-G1A1 (1975–1982)

Kuban-G1A1-01 (1982–1989) - მოდერნიზებული ავტობუსი GAZ-53A– ს ბაზაზე

ყუბანი-G1A1-02 (1989–1993)

### GAZelle მიკროავტობუსების საფუძველზე:

ყუბანი-გაზ-3302 - ბრტყელი სატვირთო მანქანა

ყუბანი-გაზ-33022 - ფურგონი

Kuban-GAZ-3232 (1995–2000) - 14 ადგილიანი ავტობუსი

### UAZ-452D / UAZ-3303 საფუძველზე:

Kubanets-U1, Kubanets-U1A (1966–1985) - მიკროავტობუსი

Kubanets-U1A1 (1985–1992)

CMH-T12.02 (1986–1995) - მიკროავტობუსი

CMH-TSK2, CMH-TSK2-01 (1992–1998) - წინა მოდელის განახლებული ვერსია

TSK2-CMH-08 (1992–1998) - ორმაგი კაბინა პიკაპი

TSK2-CMH-09 (1992–1998)

### ტატას საფუძველზე:

Kuban-TATA-3225 - ფურგონი (1996–2001)

Kuban-TATA-2306 - ორმაგი კაბინა (1996–2001)

ყუბანი-TATA-3787 - პურის ფურგონი

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Kuban G1A1-02 on YouTube
* AvtoKuban
* TRAL-AVTOKUBAN, OOO Company Profile | Krasnodar, Russian
* About: AvtoKuban