recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
|  |  |
| --- | --- |
|  | ტერმინს „**დილა**" აქვს სხვა მნიშვნელობებიც, იხილეთ **დილა (მრავალმნიშვნელოვანი)**. |

**„დილა"** — ქართული ყოველთვიური საბავშვო ჟურნალი. 2013 წელს მიენიჭა არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი (#03/207 13.11.13).

ჟურნალის ისტორია
----------------

ჟურნალი „დილა" 1904 წელს დაარსდა, დიდი მოღვაწისა და მწერალი ქალბატონის მარიამ დემურიას თაოსნობით. თვეების განმავლობაში ქობულაშვილების სახლში იკრიბებოდნენ მაშინდელი ლიტერატურული წრეების წარმომადგენლები, კრებებს უმეტესად აკაკი წერეთელი უძღვებოდა, ნინო ქობულაშვილმა იკისრა ამ ჟურნალის გამოცემა და რედაქტორად მარიამ დემურია დაინიშნა. ჟურნალს კრების გადაწყვეტილებით „ნაკადული" ეწოდა. აკაკი წერეთელი, ვაჟა-ფშაველა, იაკობ გოგებაშვილი, იროდიონ ევდოშვილი, ეკატერინე გაბაშვილი, შიო მღვიმელი — ადამიანები, რომლებმაც ღვაწლი დასდეს ჟურნალის გამოცემას. მეორე რედაქტორი ნინო ნაკაშიძე გახდა. მან 1910 წლიდან 1920 წლამდე უხელმძღვანელა ჟურნალს 1920 წლამდე, 1928 წლამდე კი მისი სარედაქციო კოლეგიის უცვლელი წევრი იყო.

1928 წლიდან ჟურნალს სახელი შეეცვალა და „ოქტომბრელი" დაერქვა. მეორე მსოფლიო ომის წლებში ჟურნალის გამოცემა შეწყდა. განახლდა 1945 წლის თებერვალში, როგორც საქართველოს ალკკ ცკ-ისა და ვ. ი. ლენინის სახელობის ნორჩ პიონერთა ორგანიზაციის რესპუბლიკური საბჭოს ორგანო. 1947 წლის სექტემბრიდან ჟურნალის რედაქტორის, ქართველი პოეტისა და მოღვაწის, რევაზ მარგიანის ინიციატივით ჟურნალს ეწოდა „დილა".

2007 წელს საბავშვო ჟურნალ „დილის" ბაზაზე საბავშვო გამომცემლობა „დილა" დაარსდა, რომლის ბაზაზეც ჟურნალის გარდა ხდება ორიგინალური ქართული საყმაწვილო ენციკლოპედიის, ლიტერატურულ-შემეცნებით წიგნებისა და თანამედროვე ქართველ საბავშვო მწერალთა კრებულების გამოცემა.

სხვადასხვა დროს ჟურნალთან თანამშრომლობდნენ მწერლები: შიო მღვიმელი, ნინო ნაკაშიძე, ცქვიტი, მარიჯანი, გიორგი ქუჩიშვილი, იოსებ იმედაშვილი, იოსებ გრიშაშვილი, ნიკო ლორთქიფანიძე, პაოლო იაშვილი, მაყვალა მრევლიშვილი, მურმან ლებანიძე, გიორგი ნატროშვილი, ილია სიხარულიძე, რევაზ ჯაფარიძე; მხატვრები: ელენე ახვლედიანი, ოსკარ შმერლინგი, სევერიან მაისაშვილი, სევერიან კეცხოველი, გოგი თოთიბაძე, რევაზ ცუცქირიძე, იოსებ გაბაშვილი, რობერტ სტურუა, შალვა ცხადაძე, ჯემალ (მამია) ლოლუა, თენგიზ სამსონაძე, ედუარდ ამბოკაძე, ზურაბ ფორჩხიძე, გიორგი (გოგი) როინიშვილი; კომპოზიტორები: თამარ შავერზაშვილი, მერი დავითაშვილი, ქ. ანდრონიკაშვილი, რევაზ ლაღიძე, ლილი შავერზაშვილი და სხვა. სხვადასხვა დროს ჟურნალის რედაქტორები იყვნენ: ალიო მირცხულავა, ირაკლი აბაშიძე, გიორგი კაჭახიძე, ლავრენტი ჭიჭინაძე, რევაზ მარგიანი, იოსებ ნონეშვილი, ჯანსუღ ჩარკვიანი, მუხრან მაჭავარიანი.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* საქართველოს არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* კოლექციის მთავარი გვერდი — DSpace.nplg.gov.ge
* საბავშვო გამომცემლობა „დილა"

ლიტერატურა
----------

* *გოგიაშვილი კ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ. 1978. — გვ. 551.

სქოლიო
------

1. ↑  საქართველოს არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სია
2. ↑  111 წლის ჟურნალის ფერადოვანი სამყარო *Sputnik-Georgia.com*
3. ↑  საგამომცემლო სახლი დილა *gpba.ge*
**დილან თომას სპროუსი** (ინგლ. Dylan Thomas Sprouse; დ. 4 აგვისტო, 1992) — ამერიკელი მსახიობი. არის ქოულ სპროუსის ტყუპი ძმა. ცნობილია თავისი შესრულებული როლით, როგორც ზაკ მარტინი, დისნეის სერიალში, „The Suite Life of Zack & Cody"-ში.

ადრინდელი ცხოვრება
------------------

დილან თომას სპროუსი 1992 წლის 4 აგვისტოს არეცოში, იტალიაში დაიბადა. არის ამერიკელების, მეთიუ სპროუსის და მელანი რაითის უფროსი ვაჟი. ჰყავს ტყუპი ძმა ქოულ სპროუსი, რომელსაც დილანის მსგავსად, სამსახიობო კარიერა აქვს. დილანი ქოულზე 15 წუთით ადრე დაიბადა. დაბადებიდან 4 თვის შემდეგ ტყუპების ოჯახი საცხოვრებლად ლონგ-ბიჩში, კალიფორნიაში გადავიდა.

კარიერა
-------

სპროუსმა სამსახიობო კარიერა თავის ტყუპ ძმასთან, ქოულ სპროუსთან ერთად დაიწყო. ისინი 1998 წლამდე, ABC-ს „Grace Under Fire"-ში პატრიკ კელის როლს თამაშობდნენ. ძმებმა შემდეგაც მრავალჯერ მიიღეს მონაწილეობა სხვადასხვა სატელევიზიო ფილმებსა თუ სერიალებში. 2017 წელს, დილანმა ტრილერში, „Dismissed"-ში, მთავარი ლუკას ვორდის როლი ითამაშა. ამავე წელს, კომედიაში–„Banana Split"-ში ნიკის როლი ითამაშა.

2019 წლის აგვისტოს დააანონსეს რომ დილანი ფილმ „შემდეგი"-ს გაგრძელებაში, „After We Collided"-ში ტრევორის როლს ითამაშებს.

პირადი ცხოვრება
---------------

2018 წლიდან სპროუსს, სასიყვარულო ურთიერთობა მოდელთან ბარბარა პალვინთან აქვს. ისინი ბრუკლინში ერთად ცხოვრობენ.

სქოლიო
------

1. ↑  Dylan Sprouse: Biography. *TV Guide*. ციტირების თარიღი: December 3, 2013.
2. ↑  „Little Sprouses". *People* (Special Collector's Edition: Dylan and Cole: Zack & Cody): 14. May 2009. დაარქივებულია ორიგინალიდან — ოქტომბერი 21, 2012. ციტირების თარიღი: July 9, 2012.
3. ↑  Hannah Marks, Liana Liberato to Star in High School Comedy 'Banana Split'. *Variety.com* (December 15, 2017). ციტირების თარიღი: May 30, 2018.
4. ↑  Baty, Emma.  (2019-02-08) Dylan Sprouse and Barbara Palvin Have Been Dating for Eight Months and She's Never Met His Twin Brother Cole en-US. ციტირების თარიღი: 2019-08-01
5. ↑  Digital Cover: Dylan Sprouse & Barbara Palvin, a Modern Love Story. *W*.
**დილან ჩიჩექ დენიზი** (თურქ. Dilan Çiçek Deniz; დ. 28 თებერვალი, 1995) — თურქი მსახიობი და მოდელი. 2014 წელს იგი წარადგინეს სილამაზის კონკურს „მის სამყაროზე" თურქეთის სახელით.

როგორც მსახიობი, ტელემაყურებლებისთვის ცნობილი გახდა სენა ქოჩოვალის როლით ტელესერიალში „ორმო".

ბიოგრაფია
---------

დილანი დაიბადა 1995 წელს სივასში, პედაგოგების ოჯახში. 15 წლის ასაკში მან დაწერა წიგნი სახელწოდებით „მეგონა, რომ მზე დედაჩემი იყო".. 17 წლის ასაკში კი სასკოლო თეატრალურ კონკურსში გაიმარჯვა.

დილანი 2014 წელს მონაწილეობდა სილამაზის კონკურსში „მის თურქეთი", სადაც დაიკავა მეორე ადგილი.

ფილმოგრაფია
-----------

| სერიალი |
| --- |
| წელი | სათაური | როლი | შენიშვნები |
| 2015 | „პატარა ლამაზი მატყუარები" | ებრუ | მთავარი როლი |
| 2015 | „მზის სხივი გოგონები" | ელიფი |  |
| 2016-2017 | „ბოდრუმის ზღაპარი" | სუ ერღუვენი | მთავარი როლი |
| 2017−დღემდე | „ორმო" | სენა ქუჩევალი | მთავარი როლი |

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* დილან ჩიჩექ დენიზი — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)

სქოლიო
------

1. ↑  Dilan Çiçek Deniz bilinmeyenlerini anlattı.
2. ↑  Dilan Çiçek Deniz.
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **ეკლესია (მრავალმნიშვნელოვანი)**. |

სამთავისის ტაძარი, 1030
**ეკლესია** ან **ქრისტიანული ტაძარი** — საკულტო ნაგებობა, ქრისტიანების კრებისათვის განკუთვნილი ადგილი, სადაც აღესრულება ღვთისმსახურება და სხვა რელიგიური რიტუალები. ჩვეულებრივ, ქალაქის ან მონასტერის მთავარ ეკლესიას ეწოდება საკათედრო ტაძარი, სადაც მდებარეობს ეპისკოპოსის კათედრა. უმთავრესად ეკლესიებს ამაღლებულ ადგილებზე აშენებდნენ. 

უძველესი ეკლესია თარიღდება 233–256 წლებით, იგი სახლის ტიპის შენობა იყო. ადრექრისტიანული წარმოდგენით ეკლესიის შენობის არსის განმსაზღვრელი ტიპი იყო ბაზილიკა, ანუ სიგრძივი დაგეგმარების შენობა, რომელიც ხომალდის ასოციაციას იწვევს, გემის ფორმა აქვს და ავლებს პარალელს ნოეს კიდობანთან. მას შემდეგ, რაც ქრისტიანობა რომის იმპერიის ოფიციალური რელიგია გახდა, მზარდი მოთხოვნილების დასაკმაყოფილებლად დღის წესრიგში დადგა ეკლესიების მშენებლობა. შენობა ღვთისმსახურებას უნდა ყოფილიყო მისადაგებული, ამან განსაზღვრა მისი შიდა სივრცის ფორმა. ეკლესიის შიდა სივრცე, ლიტურგიული საჭიროებიდან გამომდინარე, ორ ძირითად ნაწილად განიყოფება: ტერიტორია, რომელიც მრევლისთვის არის განკუთვნილი და საკურთხეველი. ისინი ერთმანეთისგან გამიჯნულია კანკელით იმის ნიშნად, რომ მრევლს არ აქვს უფლება შევიდეს იქ, სადაც აღესრულება საღვთო ლიტურგიის ყველაზე დიდი და წმიდა საიდუმლო — პურისა და ღვინის გარდაარსება ქრისტეს ხორცად და სისხლად.

VI საუკუნიდან ბაზილიკების გუმბათებით დაგვირგვინებამ თითქოს შეაჩერა ბაზილიკა-ხომალდის სვლა და მყარად დაამკვიდრა ერთ ადგილზე. ცენტრალურგუმბათოვანი ეკლესია გამოხატავს ცაში მკვიდრობის იდეას, გუმბათი მდგრადობის, უძრაობის, ციური გუმბათის მიწაზე გარდამოსვლისა და მასზე დავანების სიმბოლოა. გუმბათოვანი ეკლესიის არქიტექტურის ჩამოყალიბებით აღინიშნა დევნილობისგან თავდაღწეული და გამარჯვებული ეკლესიის სტატუსი, რაც არ აუქმებს ეკლესიის, როგორც წუთისოფელში მსვლელი ხომალდის იდეას. ის საძირკვლიანი სახლიც არის და ხომალდიც. გუმბათიანი ეკლესიის რამდენიმე ტიპი არსებობს: გუმბათიანი ბაზილიკა, ჯვარ-გუმბათიანი, ცენტრალურ-გუმბათოვანი, წრიული, რვაკუთხა შენობები. ეკლესიის შენობა, როგორც წესი, საკურთხევლით აღმოსავლეთისკენ არის მიმართული, იმ მხარისკენ, საითაც, ჩვეულებრივ, მლოცველია მიპყრობილი. შენობას ადგას ჯვარი, ახლავს სამრეკლო, რომელიც მის შორიახლო შენდება. ზარი, რომლის ხმა უნდა წვდებოდეს მორწმუნეებს, ამცნობს მათ ღვთისმსახურების — წირვა-ლოცვის დაწყებას.

საქართველოში ქართლის გაქრისტიანებასთან ერთად ერთად დაიწყო ეკლესიების აგება. უძველეს ეკლესიებად ითვლება ძველი შუამთის კომპლექსში შემავალი ბაზილიკა (V საუკუნე), ბოლნისის სიონი (478–493), ურბნისის სიონი (V–VI საუკუნეები), ანჩისხატი (VI საუკუნე) და ნეკრესის მონასტერი (მასში შემავალი IV საუკუნის ეკლესია).

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ტაძარი

ლიტერატურა
----------

* „რელიგიები საქართველოში", თბილისი: სახალხო დამცველის ბიბლიოთეკა, 2008. — გვ. 127-128, ISBN 978-9941-0-0902-0.
* Levy, Patricia (2004). Cathedrals and the Church. Medieval World. North Mankato, MN: Smart Apple Media. ISBN 1-58340-572-0.
* Krieger, Herman (1998). Churches ad hoc. PhotoZone Press.

სქოლიო
------

1. ↑  „5 პირველი ქართული ეკლესია — ისტორია, რომელიც უნდა ვიცოდეთ". ambebi.ge. 11 მარტი, 2017. ციტირების თარიღი: 29 იანვარი, 2021. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი `|access-date=` და `|date=`-ში (დახმარება)
ალბათობის თეორიაში **ელემენტარულ ხდომილობათა სივრცე** (იგივე **ელემენტარულ ხდომილობათა სიმრავლე**) ეწოდება სიმრავლეს, რომელიც შეიცავს ყველა ელემენტარულ ხდომილობას, ანუ ხდომილობებს, რომლებიც არ შეიძლება წარმოდგენ, როგორც სხვა ხდომილობების გაერთიანება. ელემენტარულ ხდომილობათა სიმრავლე ყველაზე ხშირად აღინიშნება, როგორც {\displaystyle \scriptstyle \Omega }. ალტერნატიული აღნიშვნებია {\displaystyle \scriptstyle S} და {\displaystyle \scriptstyle U} (უნივერსალური სიმრავლე). ელემენტარულ ხდომილობათა სივრცე წარმოადგენს ალბათური სივრცის ერთ-ერთ კომპონენტს და გამოიყენება ცდას მათემატიკური მოდელირებისთვის.

მაგალითად, ჩვეულებრივი მონეტის აგდების ექსპერიმენტში ელემენტარულ ხდომილობათა სივრცე შედგება ორი ელემენტისგან: გერბი და საფასური. მისი შესაბამისი მათემატიკური ჩანაწერი იქნება: {\displaystyle \scriptstyle \Omega =}{„გერბი",„საფასური"}. იგივენაირად, კამათლის გაგორების ექსპერიმენტში ელემეტარულ ხდომილობათა სივრცე შემდეგი იქნება: {\displaystyle \scriptstyle \Omega =}{1, 2, 3, 4, 5, 6}.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ალბათური სივრცე
* ალბათობის თეორია


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია მათემატიკის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**დონეცკის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები** (რუს. Объекты культурного наследия Донецка) — ეს არის ქალაქ დონეცკის ეკლესიები და შენობები, რომელთაც აქვს კულტურულ-ისტორიული ღირებულება და შედიან რუსეთის ფედერაციის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.

ისტორია და აღწერა
-----------------

* 

ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარი სამრეკლოსთან ერთად წარმოადგენს რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლს. ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარი აგებულია 1861 წელს. 

ჩვენს ეპოქამდე შმონახულია ეკლესიის კანკელი - დონის ტერიტორიაზე ერთ-ერთი ყველაზე ძველი და ძვირფასი. კანკელის მშენებლობაზე პასუხისმგებელი იყო მღვდელი იაკობ სემიონოვი. კანკელის შექმნაში ასევე თავისი წვლილი შეიტანა: ატამანმა გერასიმოვმა, ათანასე ანიკინმა, სტეფან პოპოვმა, გავრილ ერშოვმა, ალექსი ხარიტონოვმა, ეფიმ შევირევმა, სემიონ დავიდოვმა, კაზაკებმა: გრიგორი ბორისოვმა, ფილიპ სკლიაროვმა და ალექსეი კონდრატიევმა. 

ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარი ერთ-ერთია დონის მხარის იმ 84 ტაძარს შორის, რომელიც გადაურჩა რელიგიური დევნის პერიოდს. თანამედროვე კედლის მხატვრობა ეკუთვნის მხატვრებს გ. სტარიხსა და ს. მიშუკს. ჭაღები და მეტალი კარი დაამზადეს მხატვარ გ. სტარიხის ესკიზის მიხედვით დონეცკის ექსკავატორების ქარხანაში. 

ეკლესიის მთავარი დღესასწაულია მარიამობა — 28 აგვისტო და მიტროფანე ვორონეჟელის ხსენების დღე - 6 დეკემბერი. 

საბჭოების ქუჩზე მდებარეობს შენობა, რომელიც აგებულია 1872 წელს, იგი ეკუთვნოდათ კაზაკ ვაჭარებს ბელიკოვებს. შენობა კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლია. ამჟამად შენობაში განთავსებულია მ. შოლოხოვის სახელობის ბიბლიოთეკა.

ვაჟთა სამრევლო სასწავლებელი მდებარეობს ძმები დოროშევების ქუჩა 40/17-ში. შენობა აგებულია 1869 წელს. ასევე ეს ნაგებობაც კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლია. ამჟამად ამ შენობაში განთავსებულია საავადმყოფო. 

კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლია გუდოროვის სამრევლო-საეკლესიო სკოლა, რომელიც საბჭოს ქუჩაზე ნომერ 51-ში მდებარეობს, იგი აგებულია 1906 წელს. ამჟამად მასში განთავსებულია გრიშა აკულოვის სახელობის დონეცკის № 1 სკოლა.

გალერეა
-------

* დონეცკის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

სქოლიო
------

1. ↑  Объекты культурного наследия регионального значения
2. ↑  История храма и станицы
3. ↑  Старых Г. Д.
ბალ განგადჰარ ტილაკი. მარათი.
**მარათები**  (მარათები मराठी माणसं ან महाराष्ट्रीय) — ხალხი ინდოეთში, მაჰარაშტრას შტატის ძირითადი მოსახლეობა, მცირე ჯგუფები ცხოვრობენ მეზობელ შტატებში. ამის გარდა, არსებობს დიასპორები ისრაელში და მავრიკიაში. რაოდენობა 2007 წლისათვის 80 მლნ. ადამიანი. ლაპარაკობენ მარათის ენაზე. უმრავლესობა აღიარებს ინდუიზმს, დანარჩენები ჯაინიზმს, ისლამს, ქრისტიანობას. ძირითადი საქმიანობა — მიწათმოქმედება. 
მრავალდარგოვანი კუსტარული მრეწველობა და უძველესი საზღვაო ვაჭრობის ტრადიციები დაეხმარა მათ კაპიტალიზმის სწრაფად განვითარებაში, მუშათა კლასის და ეროვნული ბურჟუაზიის წარმოქმნაში უფრო ადრე, ვიდრე ინდოეთის მრავალ სხვა ხალხში მოხდებოდა ეს. 
მე-XV საუკუნეში მარათებთან იმყოფებოდა რუსი ვაჭარი ათანასე ნიკიტინი, რომელმაც აღწერა ინდოელი ხალხის და პირველ რიგში, სწორედ მარათების ყოფა-ცხოვრება და, ტრადიციები. თითქმის ასი წლის მანზილზე მარათები ეწეოდნენ უთანასწორო ბრძოლას დიდ მოგოლთა იმპერიასთან (მაგალითად, XVII საუკუნეში ბრძოლა შივაჯის მეთაურობით), პორტუგალიელებთან, ხოლო შემდეგ ინგლისელ კოლონიზატორებთან. ანგლო-მარათების ომების შედეგად მარათების სახელმწიფო დაპყრობილ იქნა ინგლისელთა მიერ. ინდოეთის მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების (1947) შემდეგ 1960 წელს შეიქმმნა მაჰარაშტრას ეროვნული შტატი.

ლიტერატურა
----------

* Народы Южной Азии, М. 1963;
* Enthoven R. The tribes and castes of Bombay, v. 1—3, Bombay, 1920—22:
* Sardesai G. S. New history of the Marathas, v. 1—3, Bombay, 1946—48;
* Кincaid С. A. Parasnis Rao Bahadur D. B. A history of the Maratha people, Delhi, [a. o.], 1968.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* მარათები
*tereticornis-ის* ყვავილი
*Eucalyptus viminalis*
*Eucalyptus viminalis*
**ევკალიპტი** (ლათ. Eucalyptus) — მცენარის გვარი მირტისებრთა ოჯახისა. აერთიანებს 600-ზე მეტ სახეობას. სწრაფმზარდი ხე ან ბუჩქია, მარადმწვანე, სინათლის მოყვარული, უხვად ყვავილობს, ქმნის მეჩხერ კორომს. იგი იზრდება 150-160 მ-მდე, რომლებიც დაახლოებით 4-5 მეტრის სიმსხოა. ღერო სწორი ან მრუდეა, გლუვი ან დაღარული. ფოთოლი უმეტესად მარტივია, ხეშეში; ზოგიერთი სახეობისა დაფარულია ცვილისებრი ფიფქით; ყვავილი ორსქესიანია, თეთრი, იშვიათად ყვითელი ან მუქი წითელი. ნაყოფი კოლოფია, თესლი მრავალწახნაგოვანი და წვრილი, ვარჯი პირამიდული, კვერცხისებრი, სფეროსებრი ან მტირალა ფორმისაა. მისი ფოთოლი შეიცავს ძვირფას ეთეროვან ზეთებს და ქერქი კი 40%-მდე მთრთიმლავ ნივთიერებას. კარგად ხარობს სხვადასხვა ტიპის ნიადაგზე, ვერ ეგუება დამლაშებულ ნიადაგსა და მშრალ ქვიშას. მრავლდება თესლით და ამონაყარით. 

ბუნებრივ პირობებში ევკალიპტი გავრცელებულია ავსტრალიაში, ტასმანიასა და ახალი გვინეის კუნძულებზე. გავრცელებულია შავი ზღვის სანაპიროს სუბტროპიკულ ზონაში. XIX საუკუნის 80-იანი წლებიდან საქართველოში ევკალიპტის, როგორც დეკორატიული მცენარის, ასამდე სახეობაა კულტივირებული. ევკალიპტის საუკეთესო სახეობებია: მანეულისებრი ევკალიპტი, მაკართურის ევკალიპრი, ლურჯი (სფეროსებრი) ევკალიპტი, ცისფერი ევკალიპტი, ახოვანი ევკალიპტი და სხვა. ევკალიპტის მერქანს იყენებენ გემთმშენებლობაში, შენობის შიდა მოპირკეთებისათვის, ავეჯის დასამზადებლად და სხვა, ფოთლიდან მიღებულ ეთერზეთს — მედიცინაში, პარფიუმერიაში, ტექნიკაში და სხვა.

საქართველოში იგი 20-25 წლის განმავლობაში 25-30 მ-ის სიმაღლეს აღწევს. ყინვას შედარებით კარგად უძლებს,მაგრამ ძლიერი ყინვების დროს იღუპება.

ლიტერატურა
----------

* *მირზაშვილი ვ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ. 1979. — გვ. 33.
* *კეცხოველი ნ.* კულტურულ მცენარეთა ზონები საქართველოში გვ 226,თბ. 1957
კუნძულ მელვილის სატელიტური ფოტო.
**მელვილი** — ძალზედ უკაცრიელი კუნძული კანადის ჩრდილოეთით, კანადის არქტიკულ არქიპელაგში. მელვილის ფართობი შეადგენს 42,149 კმ²-ს, კუნძულს მსოფლიოში ოცდამეცამეტე ხოლო კანადაში მერვე ადგილი უკავია ფართობის მხრივ. ამ კუნძულის დასავლეთი ნაწილი შედის ჩრდილო-დასავლეთი ტერიტორიის შემადგენლობაში, ხოლო აღმოსავლეთი ნაწილი შედის ნუნავუტის შემადგენლობაში. მელვლილი მდებარეობს დასავლეთით ზუსტად 110 მერიდიანზე. კუნძულზე მიმდინარეობდა მეცნიერული გამოკვლევები. 

კუნძული მელვილი პირველად აღმოჩენილი იქნა, ინგლისური ექსპედიციის მიერ 1819 წელს. ამ ექსპედიციას ხელმძღვანელობდა ვილიამომ პარი. მოგვიანებით აქ მოეწყო სხვა მეცნიერების ექსპედიციებიც.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Salt Dome "Craters" on Melville Island დაარქივებული 2006-10-01 საიტზე Wayback Machine.
* Environment Canada Field Projects: Geese and Swans დაარქივებული 2008-06-13 საიტზე Wayback Machine.


|  |  |
| --- | --- |
| კანადის დროშა | *ეს სტატია კანადისა და კანადელების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**ევილინი** (ინგლ. Eveline) — ჯეიმზ ჯოისის ნოველა, რომელიც შევიდა, ირლანდიელი მწერლის მიერ 1914 წელს გამოქვეყნებულ ნოველათა კრებულ დუბლინელებში.

ნოველა
------

ახალგაზრდა ქალი, დაახლოებით ცხრამეტი წლის, ზის ფანჯარასთან და უცდის იმ მომენტს როდესაც სახლს დატოვებს. გოგონა ჩაფიქრებულია და გონებით შორს არის წასული, „ცხვირში კი მტვრიანი კრეტონის სული უღიტინებს". დედა და მისი უფროსი ძმა ერნესტი გარდაიცვალნენ. ჰარი კი, რომელიც ტაძრების მოპირკეთებაზე მუშაობს, სულ გზაზეა გაკრული. გოგონას ეშინია რომ მამა სცემს, ისე როგორც მის ძმებს სცემდა ხოლმე. ამასთანავე ის თავისი სამსახურის ერთგულიცაა. ევილინი მოჯადოვებულია ახალგაზრდა მეზღვაურით, ფრენკით, რომელიც დაპირდა რომ თან წაიყვანდა ბუენოს აირესში. თუმცა ევილინს შინაგანი ხმა ახსენეს დედისთვის გარდაცვალების წინ მიცემულ პირობას, რომ სახლზე იზრუნებდა. ნავსადგურში სადაც ის და ფრენკიი გემს უცდიან, რომლითაც გაემგზავრებიან ევილინს დიდი შინაგანი ბრძოლა აქვს. ვერ გადაუწყვეტია წავიდეს თუ არა მასთან ერთად. მიუხედავად ამისა, გოგონას სახის გამომეტყველებაზე მღელვარება საერთოდ არ ეტყობა.

მსგავსად დუბლინელების სხვა ნოველებისა, როგორიცაა მაგალითად „არაბეთი", „ევილინშიც" აღწერილია ე.წ. წრიული მოგზაურობა, სადაც გმირი გადაწყვეტს დაუბრუნდეს იმ საწყის წერტილს საიდანაც მისი მოგზაურობა დაიწყო. მოგზაურობა, რომლის დასასრულიც იმედისგამაცრუებელია.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* სრული ტექსტი
მსხვილი თეთრი ღორი
**მსხვილი თეთრი ღორი** — მსხვილი მალმწიფადი ღორის ჯიში უნივერსალური პროდუქტიულობისა. გამოყვანილია XIX საუკუნის ინგლისში ადგილობრივი გვიანმწიფადი ღორების მალმწიფად ჩინურ, ნეაპოლურ და პორტუგალიურ ღორებთან რთული შეჯვარების შედეგად. ყოფილ სსრკ-ში მსხვილი თეთრი ღორის ჯიში შეიქმნა ხანგრძლივი სანაშენე მუშაობის შედეგად და არსებითად ახალი სამამულო ჯიშად ითვლება, რომელიც სამნაირი ტიპისაა: სახორცე, სახორცე-საქონე (უმეტესობა) და საქონე. ზრდასრული კერატი იწონის 300-350 კგ, ნეზვი 200-250კგ, ნაყოფიერება — 10-12 გოჭი ყოველ დაყრაზე; ინტენსიური სექების 6 თვის მოზარდეული 100 კგ იწონის. 

მსხვილი თეთრი ღორი საქართველოში პირველად XIX საუკუნის II ნახევარში შემოიყვანეს (ზესტაფონი, ბორჯომი, სურამი). მოგვიანებით დაიწყო მისი გეგმიანი გავრცელება და ჯიშიანი ღორის სულადობის 86%-ს შეადგენდა. საქართველოში ამ ჯიშს აშენებდნენ 2 საშენე საბჭოთა მეურნეობაში და 28 საკოლმეურნეო სანაშენე ფერმაში, რომელსაც ხელმძღვანელობდა 2 სახელმწიფო ჯიშთსაშენი.

ლიტერატურა
----------

* *მელითაური ნ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ. 1984. — გვ. 182.
მარათების სახელმწიფო
**მარათების სახელმწიფო** (ზოგჯერ მარათების იმპერია ან მარათების კონფედერაცია) (მარათები मराठा साम्राज्य) — მსხვილი ინდუსური სახელმწიფო, შექმნილი მარათების მიერ 1674 წელს შივაჯის ხელმძღვანელობით თანამედროვე მაჰარაშტრას შტატის და მის მიმდებარე ტერიტორიებზე. დედაქალაქი — რაიგადი. მარათებს მიაწერენ დიდ მოგოლთა იმპერიის დამარცხებას.

შივაჯის შვილიშვილების მმართველობიდან დაწყებული იზრდება ცენტრიდანული ტენდენციები და ცალკეული ოლქები თავს პეშვას ხელისუფლებიდან დამოუკიდებლად აცხადებენ. 1720-1730-ან წლებსი მარათების სამფლობელოები გარდაიქმნა მარათების სათავადოების კოალიციად, რომელთა შორის, ყველაზე ძლიერი ხდება გვალიარი.

მესამე პეშვა, ბალაჯი ბაჯი რაო (1740-1761) მთელ რიგ რეიდებს აწყობს დეკანიდან ჩრდილოეთის და აღმოსავლეთის მიმართულებით. მარათების ძალები დეკანის შიგნით გაიზარდა მუსულმანური ნიზამის შემდეგ (მათთან გადახდილი ორი ომის შედეგად). მუსლიმთა მთავარი ცენტრები იმ დროისათვის იყო პუნა და ნაგპური. 

1761 წელს მარათების მმართველებმა გამანადგურებელი მარცხი განიცადეს პანიპატთან აჰმად შაჰ დურანის ავღანური ჯარებისაგან. ახალ პოლიტიკურ სიტუაციაში მარათელი თავადები ცდილობდნენ თავიანთი სამფლობელოების გაფართოებას. მაგალითად, გვალიარის რაჯამ დაიკავა დელი, ხოლო მალვას მმართველმა რაჯასტანისა და პენჯაბის ნაწილი.

შიდა კონფლიქტებით ისარგებლა ბრიტანეთის ოსტ-ინდოეთის კომპანიამ. ანგლო-მარათების სამი ომის (1775—1782, 1803—1805, 1817—1818) შედეგად, ბრიტანელებმა მარათებს წაართვეს დელი და ზოგიერთი სხვა ტერიტორია. ხოლო თავად რაჯები ბრიტანეთის ვასალებად გადაიქცნენ.

სქოლიო
------

1. ↑  
The Marathas. Encyclopædia Britannica, Inc..
**მარაკაიბოს ტბა** (ესპ. Lago de Maracaibo) — მარილიანი ყურე ვენესუელაში, ვენესუელის ყურის (კარიბის ზღვა) სამხრეთით, რომელთანაც შეერთებულია წყალმარჩხი სრუტით. მდებარეობს დასავლეთით — სიერა-დე-პერიხის და აღმოსავლეთით — კორდილიერა-მერიდის ქედების მთათაშუა ქვაბულში. 

ტბის სამხრეთ ნაწილში წყალი მტკნარია, ჩრდილოეთში — მომლაშო. მარაკაიბოს ნაპირები დაბალია და დაჭაობებული. საზრდოობს მრავალრიცხოვანი მდინარეებით, რომელთაგან უდიდესია კატატუმბო. მარაკაიბო ჩვეულებრივ განიხილება როგორც ტბა, და არა ყურე ან ლაგუნა. ფართობი 13,210 კმ². მოცულობა 280 კმ³. გეოლოგიური მონაცემების საფუძველზე ცნობილია, რომ მარაკაიბო წარსულში ტბას წარმოადგენდა, რომლის ქვაბულის ასაკი ერთ-ერთი უძველესია მსოფლიოში (მარაკაიბოს ასაკი განისაზღვრება 20-36 მლნ. წლით). 
საპორტო ქალაქების მარაკაიბოსა და კაბიმასისთვის ტბა წარმოადგენს სავაჭრო გემების მთავარ მარშრუტს. მარაკაიბოს აუზში არის ნავთობის დიდი მარაგი, რითაც ტბას ეკონომიკური თვალსაზრისით ვენესუელის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ცენტრად აქცევს.

მარაკაიბოს ტბაში მდებარეობს გენერალ რაფაელ ურდანეტას სახელობის ხიდი, რომელიც მარაკაიბოს აკავშირებს ქვეყნის დანარჩენ დიდ ნაწილთან. მდინარე კატატუმბოს შესართავთან, მარაკაიბოს ტბაში წარმოიქმნება ატმოსფერული ფენომენი — კატატუმბოს ელვა. სანაპიროზე გაშენებულია ქალაქები: მარაკაიბო, კაბიმასი, სიუდად-ოხედა და სხვა. 

ევროპელთაგან პირველმა მარაკაიბოს ტბა მოინახულა ალონსო დე ოხედამ 1499 წელს. 1529 წელს ტბის დასავლეთ სანაპიროსთან დაარსდა ქალაქი მარაკაიბო. 1821 წელს ტბასთან გაიმართა ბრძოლა, რომელმაც დიდი როლი ითამაშა ქვეყნის დამოუკიდებლობის მოპოვების საქმეში. ნავთობის წარმოება დაიწყო 1914 წელს პატარა ჭაბურღილებით, რომელიც გაითხარა კომპანია „Bataafsche Petroleum Maatschappij"-ის მიერ.
1964 წლის 6 აპრილს 236 000 ბარელის ტევადობის დატვირთულმა სუპერტანკერმა „Esso Maracaibo" გენერალ რაფაელ ურდანეტას სახელობის ხიდთან ავარია განიცადა. ტანკერი ხიდს შეეჯახა, რომლის შედეგად ჩამოიქცა ხიდის 259 მეტრიანი სექცია. ტანკერს სერიოზული დაზიანება არ მიუღია. სამაგიეროდ დაზიანდა ხიდი. 2004 წლის მონაცემებით ტბის ზედაპირის 18% დაფარულია წყლის პერით.

გალერეა
-------

* 
* 
* 
*

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ვენესუელის ტბების სია
* კატატუმბოს ელვა

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* (ინგლისური)Guide of Maracaibo, Venezuela დაარქივებული 2018-10-14 საიტზე Wayback Machine.
* (ესპანური) Guida di Maracaibo, Stato Zulia, Venezuela დაარქივებული 2018-10-14 საიტზე Wayback Machine.
* (ესპანური) Lenteja verde Sp დაარქივებული 2007-10-12 საიტზე Wayback Machine.
* (ესპანური) Instituto para la Conservación del Lago de Maracaibo დაარქივებული 2018-08-15 საიტზე Wayback Machine.
* (ესპანური) Comisión del Lago დაარქივებული 2007-06-25 საიტზე Wayback Machine.
* (ესპანური) Imagen satelital

სქოლიო
------

1. ↑  DEME: Lake Maracaibo
2. ↑  *The Compass of Sigma Gamma Epsilon* (1939:184)
3. ↑  Ralph Alexander Liddle (1946:24) *The Geology of Venezuela and Trinidad‎*
4. ↑  Kenneth Knight Landes (1951:535) *Petroleum Geology*
5. ↑  Lake Profile: Maracaibo. *LakeNet.*
6. 1 2  Maracaibo, Lake დაარქივებული 2006-12-21 საიტზე Wayback Machine.. *The Columbia Encyclopedia, Sixth Edition.*
**მარანგის ბრძოლა** — ბრძოლა რომის იმპერიისა და სასანიანების იმპერიის ძალებს შორის. გაიმართა 363 წლის 26 ივნისს. ბრძოლაში დაიღუპა რომის იმპერატორი იულიანე.

ისტორია
-------

363 წელს იმპერატორი იულიანე შეიჭრა სპარსეთში. თავდაპირველად მნიშვნელოვან წარმატებებს მიაღწიეს რომაელებმა (ლეგიონი სპარსეთის დედაქალაქ ქტესიფონამდე მივიდა), მაგრამ იულიანემ ჩათვალა, რომ ქალაქის აღება შეუძლებელი იყო და გადაწყვიტა ქალაქის დატოვება. დაწვა ფლოტი, რომელიც აგებული იყო იმისათვის, რომ საკვები მიეწოდებინა რომაელთათვის. რომაელების გამოსვლა საკმაოდ გაჭიანურდა, დაიწყო შიმშილი. 

ომის მსვლელობას აღგვიწერს ისტორიკოსი ამიანე მარცელინუსი ნაშრომში „ქმედებანი". ბრძოლაში დაიღუპა თავად იმპერატორი. გამარჯვება სპარსელებს დარჩათ.

ლიტერატურა
----------

* Ammianus Marcellinus' works in English at the Tertullian Project with introduction on the manuscripts
* Browning, Robert, *The Emperor Julian*, University of California Press, 1976, ISBN 0-520-03731-6
* Kaveh Farrokh, *Sassanian Elite Cavalry AD 224-642*, Osprey Publishing, 2005
* David S. Potter, *The Roman Empire at Bay AD180-395*, Routledge, 2004

სქოლიო
------

1. ↑
2. ↑  Kaveh Farrokh, Sassanian Elite Cavalry AD 224-642, Osprey Publishing, 2005, p.47
**ვოსტოკის სადგური** (რუს. Станция Восток) — რუსული სამეცნიერო-კვლევითი სადგური ანტარქტიდაში, სამხრეთ გეომაგნიტური პოლუსის რაიონში, პრინცესა ელისაბეთის მიწაზე. მდებარეობს სიცივის პოლუსის სამხრეთით, სადაც 1983 წლის 21 აგვისტოს დაფიქსირდა რეკორდულად დაბალი ტემპერატურა −89,2°C (−128.56°F).

მიმდინარეობს ყინულოვანი კერნის ბურღვა და მაგნიტომეტრით წარმოებული კვლევები. გარდა ამისა, სადგური ახორციელებს გეოფიზიკურ, სამედიცინო და კლიმატოლოგიურ კვლევებს. იგი ამჟამად რუსეთის მიერ ერთადერთი გამოყენებული შიდაკონტინენტური ანტარქტიდული სამეცნიერო სადგურია. სახელი ეწოდა აფრიანი შლუპის „ვოსტოკის" პატივსაცემად, რომელიც იყო 1819-1821 წლებში განხორციელებული ანტარქტიდული ექსპედიციის ერ-ერთი გემი. 

ვოსტოკის სადგური გაიხსნა 1957 წლის 16 დეკემბერს. ყინულოვანი საფრის სისქე სადგურის ქვეშ 3700 მ აღწევს. ვოსტოკის სადგური სამხრეთ პოლუსიდან მდებარეობს 1300 კმ-ში, ხოლო ნაპირიდან 1250 კმ-ში, ზღვის დონიდან 3488 მ სიმაღლეზე და არის ერთ-ერთი ყველაზე იზოლირებუილი სამეცნიერო-კვლევითი სადგური ანტარქტიდაში. ზაფხულში სადგურში როგორც წესი, მუშაობს 25 მეცნიერი და ინჟინერი, ხოლო ზამთარში მათი რაოდენობა 13-მდე კლებულობს.

დამახასიათებელია ჰაერის მაღალი იონიზაცია და ჰაერის თითქმის ნულოვანი ტენიანობა. ზამთარში სადგურამდე მიღწევა თითქმის შეუძლებელია. 1994 წლის თებერვლიდან ნოემბრამდე სადგური დაკეტილი იყო. ვოსტოკის სადგურის სიახლოვეს მდებარეობს უდიდესი ყინულქვეშა ტბა ანტარქტიდაში — ვოსტოკი.

სქოლიო
------

1. ↑  Global Measured Extremes of Temperature and Precipitation. დაარქივებული 2012-05-25 საიტზე Archive.isCategory:Webarchive template archiveis links National Climatic Data Center.
2. ↑  Russia abandons Ice Station Vostok
3. ↑  Deep drilling at Vostok station, Antarctica: history and recent events.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-08-12. ციტირების თარიღი: 2014-06-28.
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **მითრიდატე**. |

**მითრიდატე, ფილადელფოს ფილოპატორი** — პონტოს მეფის მითრიდატე VI ევპატორ დიონისეს შვილი, კოლხეთის მეფე ძვ. წ. 84 წ. იგი თვით მითრიდატე VI-ის წინააღმდეგ აჯანყებულმა კოლხებმა მოითხოვეს თავის მბრძანებლად. შესაძლოა, მათ შორის რაღაც კავშირი არსებობდა – უფრო ადრე მითრიდატე უმცროსი კოლხეთის სატრაპი იყო. მითრიდატე უმცროსი სურიონში (ვანში) იჯდა, ჭრიდა ლოტოსის ყვავილისა და რვაქიმიანი ვარსკვლავის გამოსახულებიან ვერცხლისა და სპილენძის ანონიმურ მონეტებს.

აპიანე ალექსანდრიელი გვაუწყებს — მამამ იეჭვა, რომ ყველაფერი ეს მოაწყო მისმა შვილმა, რომელსაც მეფობა სურდა, მოაყვანინა იგი თავისთან, ოქროს ბორკილები დაადო მას და ცოტა ხანში სიცოცხლეს გამოასალმა.

მითრიდატე უმცროსის წინააღმდეგ კოლხეთში პონტოს მეფეს სამხედრო ექსპედიცია გაუგზავნია. ეშერა და ვანი პონტოელებს ბრძოლით აუღიათ — ამაზე მეტყველებს არქეოლოგიური მასალა.

იხილეთ ასევე
------------

* მითრიდატე VI ევპატორი
* ოლთაკე
* მოაფერნე
* არისტარქე

ლიტერატურა
----------

* თ. დუნდუა, კოლხეთი, იბერია და პონტოს სამეფო ნუმიზმატიკური მასალების მიხედვით, თბ. 1993
* მარიამ ლორთქიფანიძე, როინ მეტრეველი (2007). *საქართველოს მეფეები*. საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა, წიგნსაცავის განყოფილება, K 281.358/3, თბილისი:  გამომცემლობა „ნეკერი",   გვ. 11. ISBN 99928-58-36-2.
* *მელიქიშვილი გ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ. 1983. — გვ. 683.
* საქართველოს ისტორიის ნარკვევები, ტ. 1, თბ. 1970
**ევლალია ქალწული** – მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე (შვილებთან თეოგნისთან აღაპისა და პისტისთან ერთად) არის ძველი სტილით 22 აგვისტო, ახალი სტილით - 4 სექტემბერი. წმიდა მოწამე ევლალია დაიბადა ესპანეთში, ქალაქ ბარკიონის (დღევანდელი ბარსელონა) მახლობლად. მშობლებმა იგი ქრისტეს სარწმუნოებით და კეთილმსახურებით აღზარდეს. თოთხმეტი წლის ასაკიდან ქალწული მშობლიურ სახლში განმარტოებით ცხოვრობდა და თანატოლებთან ერთად ლოცვით, წმიდა წერილის კითხვითა და ხელსაქმით იყო დაკავებული. იმპერატორების, დიოკლეტიანესა და მაქსიმიანუსის (286-305) მიერ ქრისტიანთა დევნის დროს ქალაქ ბარკიონში მმართველი დაკიანე ჩავიდა მართლმორწმუნეების ამოსაჟლეტად. ეს რომ გაიგო, ევლალია ღამით ფარულად გავიდა სახლიდან და დილით უკვე ქალაქში იყო. გოგონამ გაჭირვებით გააღწია შეკრებილ ბრბოში და ამხილა მსაჯული, რომელიც ხალხს ჭეშმარიტი ღმერთის გმობას და ეშმაკებისთვის მსხვერპლის შეწირვას აიძულებდა. დაკიანემ ბრძანა, არგნებით დაუნდობლად ეგვემათ წმიდანი, მაგრამ იგი ახოვნად ითმენდა სატანჯველს, მსაჯულს კი უთხრა, უფალმა ტკივილის შეგრძნებისგან გამათავისუფლაო. მარტვილი ხეზე დაკიდეს, გაატყავეს და ცეცხლით დაუწყეს წამება. დაკიანემ ნიშნის მოგებით ჰკითხა ნეტარს: „სად არის შენი ღმერთი, რომელსაც ჰხადი?" ევლალიამ უპასუხა: „უფალი ჩემს გვერდითაა, მაგრამ შენ შენი სიბილწის გამო მისი დანახვა არ შეგიძლია". წმიდა მოწამის ლოცვისას: „აჰა, ესერა ღმერთი შემწე ჩემდა არს და უფალი შემწყნარებელ სულისა ჩემისა" (ფს. 53.4), ცეცხლის ალი ჯალათებისკენ მიიქცა და ისინი მიწაზე დაენარცხნენ. ნეტარი ევლალია მხურვალედ ევედრებოდა უფალს, მიეღო მისი სული და ამ ლოცვაში აღესრულა კიდეც. 

შეკრებილმა ხალხმა ცხადად დაინახა, თუ როგორ მოსწყდა თეთრი მტრედი მის ბაგეებს და ზეცაში აიჭრა. მარტვილის მშობლები, რომლებმაც შვილი უკვე მიცვალებული იპოვეს, ტიროდნენ, მაგრამ ხარობდნენ კიდეც იმის გამო, რომ მათი ასული წმიდანთა დასს შეერთო. როცა ქრისტეს ტარიგის ცხედარს ხიდან ხსნიდნენ, ერთმა ქრისტიანმა, სახელად ფელიქსმა, მას სიხარულის ცრემლებით მიმართა: „ქალბატონო ევლალია, შენ ჩვენზე ადრე შეიქენი მოწამეობრივი გვირგვინის ღირსი!" სამი დღის წინ გარდაცვლილმა ევლალიამ მისკენ გამოიხედა და გაიღიმა. ფელიქსი მალე თვითონაც წამებით აღესრულა ქრისტესთვის.

ლიტერატურა
----------

  

„წმიდანთა ცხოვრება", ტომი III, თბილისი, 2001 წ. გვ. 201–202
**მთის ზებრის ეროვნული პარკი** (აფრ. Nasionale Bergkwaggapark) — სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული პარკი აღმოსავლეთი კაპლანდის პროვინციაში, რომელიც 1937 წლის ივლისში დაფუძნდა გადაშენების პირას მყოფი კაპლანდიური მთის ზებრებისთვის ბუნებრივი ნაკრძალის სახით.

ისტორია
-------

1930 წლის დასაწყისში კაპლანდიური მთის ზებრა გადაშენების საშიშროების წინაშე დადგა. ზებრების გადასარჩენად, ეროვნული პარკების სამეურვეო საბჭომ 17,12 კმ² ტერიტორიას ნაკრძალის სტატუსი მიენიჭა. იმ დროისთვის ნაკრძალს ბინადრობდა მხოლოდ ხუთი ულაყი და ერთი ფაშატი ზებრა, რაც არ იყო საკმარისი მათი გამრავლებისთვის. 1950 წლისთვის ნაკრძალში მხოლოდ ორი ულაყი დარჩა, მაგრამ მეზობლად მცხოვრები ფერმერის, ჰ. ლ. ლომბარდის დახმარებით ზებრების პოპულაციის გადარჩენა მოხერხდა. მან ეროვნულ პარკს თავისი ფერმიდან თერთმეტი ზებრა გადასცა საჩუქრად.

1964 წლისთვის პარკის ტერიტორია 65,36 კმ²-მდე გაიზარდა და მასში მხოლოდ 24 ზებრა ბინადრობდა. ამავე წელს ეროვნულ პარკს საჩუქრად დამატებით ექვსი ზებრა გადაეცა. ამ დროიდან ზებრების რიცხვმა ზრდა დაიწყო და 140 სულამდე მიაღწია. 1975 წელს ზებრები გადაიყვანეს დასავლეთ კაპლანდში მდებარე დე ჰუპის ნაკრძალში.

1978 წლიდან ზებრების დაჭერა და ახალ საცხოვრებელ გარემოში გადასახლება ეროვნული პარკის ყოველდღიური სამუშაოს ნაწილი გახდა. 2015 წლის მონაცემებით პარკში 700-მდე ინდივიდი ბინადრობს, მათგან საშუალოდ 20 ყოველწლიურად ახალ ტერიტორიაზე გადაჰყავთ.

წლების განმავლობაში შეძენილი კერძო საკუთრებაში მყოფი ტერიტორიების ხარჯზე „მთის ზებრის ეროვნული პარკის" ფართობი საგრძნობლად გაიზარდა და ამჟამად 284 კმ²-ს შეადგენს.

ფაუნა
-----

მთის ზებრის ეროვნული პარკის ფაუნას შეადგენენ ისეთი ძუძუმწოვრები, როგორებიცაა კარაკალი, აფრიკული კამეჩი, შავი მარტორქა, კანა, შავი გნუ, ორიქსი, კაპლანდიური მთის ზებრა, ლურჯი წერო, აფრიკული სავათი, ანტილოპა შველი და ძროხისებრი ანტილოპა.

2007 წელს პარკიში ავაზას გაშენება დაიწყო.

ტურისტული ინფრასტრუქტურა
------------------------

* 9 საოჯახო კოტეჯი 76 საწოლით.
* ერთი საცურაო აუზი (მხოლოდ ღამისთევით მყოფი სტუმრებისთვის).
* ერთი საკემპინგე ადგილი.
* სანიტარულ-ჰიგიენური და სამზარეულო ობიექტი ბანაკში.
* 6 სტუმარზე გათვლილი ერთი საოჯახო სასტუმრო.
* 2 სტუმარზე გათვლილი ერთი საოჯახო სასტუმრო.
* ორი ღამისგასათევი დახურული ფაცხა თითოეული 12 ადამიანზე გათვლილი (საფეხმავლო მარშრუტისთვის) 39 კილომეტრიანი საფეხმავლო ბილიკით.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული პარკები

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ეროვნული პარკები |
| --- |
|  |
| 
* ალდო
* აგულიასი
* რიხტერსველდი
* აუგრაბიესი
* ბონტებოკი
* კამდებოო
* ტუინროეტე
* ოქროს კარიბჭე
* კაროო
* კგალაგადი
* კრიუგერი
* მაპუნგუბვე
* მარაკელე
* მოკალი
* მთის ზებრა
* ნამაქუი
* მაგიდის მთა
* ტანკვა კაროო
* სისიკამმა
* დასავლეთ სანაპირო
 |

 |
**მერუე**, **ჭაობის მენაპირე** (ლათ. Tringa stagnatilis) — ფრინველი ჩიბუხასებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 22–25 სმ, ფრთის შლილი 55–59 სმ; მასა 55–120 გ. აქვს მოხდენილი აგებულება, გრძელი კისერი და სადგისისებური შავი ნისკარტი, მაღალი რუხ-მწვანე (ზაფხულში მოყვითალო) ფეხები, რომლებიც ფრენის დროს ძლიერ გამოწეულია კუდის გარეთ. საქორწინო შეფერილობაში სხეულის ზედა ნაწილი მურა-რუხია მუქი მურა ლაქებით, ქვედა — თეთრი, მუქი ჭრელი ლაქებით კისერზე, მკერდისა და ტანის გვერდებზე. არ ახასიათებს სქესობრივი დიმორფიზმი. ზრდასრულ ფრინველების ზამთრის და ახალგაზრდა ინდივიდების შეფერილობაში ზურგი ერთფეროვანი რუხია, მუცელი — თეთრი. მახვილის კუთხის თეთრი ფერის ზოლები ზურგზე გადასდევს. ბუდობს ევრაზიაში, ნესტიან მდელოებზე, ჭაობებში, ტბების ბალახოვან სანაპიროებზე, თევზით მდიდარ ტბორებში, ყველაზე ხშირად მდინარეთა ჭალებში სტეპებისა და ტყესტეპის ზონებში, ბელარუსისა და ბალტიისპირეთის ტყის ზონიდან პრიმორიემდე. იზამთრებს აფრიკაში (საჰარის სამხრეთით), ინდოეთში, სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიასა და ავსტრალიაში. ფრენისას დიდი გუნდები არ ახასიათებს. იკვებება წყალმარჩხ ადგილებში ან წყალსატევთა ნაპირებზე მწერებითა და მათი ლარვებით, მოლუსკებით, მცირე კიბოსნაირებით. მონოგამები არიან; ცხოვრობენ ცალკეულ წყვილებად. ბუდეს მიწაზე, ბალახებში აკეთებენ და იცავენ მას. დედალი დებს 4 (იშვიათად 3–8 კვერცხს), კრუხობს ორივე მშობელი მონაცვლეობით 21–23 დღის განმავლობაში. ღინღლით დაფარული ბარტყები გამოჩეკის მეორე დღიდან თვითონ მოიპოვებენ საკვებს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* მერუე — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)

სქოლიო
------

1. ↑  *კუტუბიძე მ.*, ფრინველების ნომენკლატურული ტერმინოლოგია, თბ.: „მეცნიერება", 1973. — გვ. 67, 134, 229.
2. ↑  *გავაშელიშვილი ლ.*, *ჯავახიშვილი ზ.*, *დარჩიაშვილი გ.*, კოლხეთის ჭარბტენიან ტერიტორიათა ფრინველები, გვ. 146, თბ. 2006, ISBN 99940-857-7-8
**ვასიფ მეჰმედ-ფაშა** (დ. 1795, ჩოჩხათი, გურიის სამთავრო — გ. 1865) — წარმოშობით ქართველი სამხედრო პირი, მოღვაწეობდა ოსმალეთის იმპერიაში.

ბიოგრაფია
---------

დაბადების გვარი იყო გუჯაბიძე. 1819-1820 წლების აჯანყების დროს ახალგაზრდა ჭაბუკი თავადმა დავით მაჭუტაძემ ოსმალებს მიჰყიდა და აღებული ფულით იარაღი იყიდა, რომ რუსებს შებრძოლებოდა. ტყვედ შეიძინა წარმომავლობით ქართველმა დიდვეზირმა ხოსრო მეჰმედ-ფაშა ჩხეიძე-ერისთავმა, აღზარდა და ხელი შეუწყო, რომ მაღალი თანამდებობები დაეკავებინა. 

ვასიფმა სამხედრო სასწავლებელი დაამთავრა და მოქმედ არმიაში დაიწყო სამსახური. ჯერ მაიორი იყო, შემდეგ პოლკოვნიკი და ლივა გახდა. 1830 წელს დივიზიის გენერლის (ფაშა) წოდება დაიმსახურა. 1836 წელს ბოსფორის ციხისთავად დაინიშნა. ბოსფორის ბრძოლებმა მას გვარდიის გენერლობა მოუტანა, ხოლო 1839 წელს ვეზირის წოდება მიიღო და ნიშის გამგებლადაც (ვალი) განამწესეს. შემდეგ მუშაობდა სილისტრის (1840 წ.), ქოსთენდილის (1842 წ.), სალონიკის (1844 წ.), ვადინასა და ტრაპიზონის (1850 წ.) გამგებლის პოსტებზე.

1853 წელს არაბეთის მარშლად დაინიშნა. 1854 წლის ნოემბერში ანატოლიის ჯარების სარდლად გადაიყვანეს. მონაწილეობდა ყარსის ბრძოლებში. 1855 წელს ყარსის დაცვისას რუსებმა ტყვედ ჩაიგდეს, მაგრამ მეომარ ქვეყნებს შორის სამშვიდობო კონვენციის დადების შემდეგ გაანთავისუფლეს. 1856 წელს სულთნის გვარდიის, ხოლო 1857 წელს არსენალის მარშალი გახდა. იმავე წლის ოქტომბერში კვლავ დააბრუნეს გვარდიის მარშლის თანამდებობაზე, 1860 წელს ისევ არაბეთის მარშალი გახდა. მოგვიანებით თანხმობის სამხედრო საბჭოში შეიყვანეს. ვასიფ მეჰმედ ფაშა გარდაიცვალა 1865 წელს. დაკრძალულია უსკუდარში, ჰუდაი-ეფენდის თექეში (სავანეში). 

დაქორწინებული იყო წარმოშობით ქართველ აღა-ჰუსრევ ფაშას ქალიშვილზე. ამ ქორწინებიდან მას ქალ-ვაჟი შეეძინა. ვაჟი ადრე გარდაცვლილა, ხოლო ქალიშვილის შთამომავლები დღემდე ცხოვრობენ თურქეთში.

ლიტერატურა
----------

* *გოგიტიძე, მ. ბეჟიტაშვილი, გ.*, „სამხედრო ფიცის ერთგულნი", თბილისი, 2015. — გვ. 161, ISBN 978-9941-0-7386-1.
* *ქასაბი, მ.* „ოსმალეთის ქართველები" გვ. 149 — სტამბოლი, 2012
* ქართველი გლეხი–ოსმალეთის მუშირი — გაზეთი „აჭარა", 2012, 30 იანვარი

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ვასიფ მეჰმედ-ფაშა (გუჯაბიძე) — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* 

* ვასიფ მეჰმედ-ფაშა (გუჯაბიძე) — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ოსმალეთის იმპერიის ქართველი დიდი ვეზირები
**ემკეი** (ინგლ. EMKAY; დ. 7 ოქტომბერი, 1986, თბილისი, ნამდვილი სახელი **მიხეილ კახიანი**) — ქართველი პიანისტი.

ბიოგრაფია
---------

დაამთავრა თბილისის ზურაბ ანჯაფარიძის სახელობის მუსიკალური ათლწლედის საფორტეპიანო ფაკულტეტი (1993-2003) ასევე თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიასთან არსებული ექსპერიმენტული მუსიკალური სკოლის ვოკალური ფაკულტეტი (1993-2003). სწავლობდა თბილისის ვ. სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორიაში, საფორტეპიანო ფაკულტეტზე. არის რესპუბლიკური და საერთაშორისო საფორტეპიანო კონკურსების ლაურეატი, მათ შორის პინოს მუსიკალური საზოგადოების საერთაშორისო კონკურსის (ნიუ-იორკი, აშშ, 2000). გამოსულა კონცერტებით საქართველოს და მსოფლიოს მრავალ დარბაზებში, მათ შორის Steinway Hall-ში, ნიუ-იორკი, აშშ.

2004 წლიდან მოღვაწეობდა, როგორც სიმღერების ავტორ-შემსრულებელი, სასცენო ფსევდონიმით „EMKAY" (აღებულია ინიციალებიდან M.K. — მიხეილ კახიანი, რომელიც ინგლისურად იკითხება როგორც „EMKAY").

აქვს საკუთარი ხმის ჩამწერი სტუდია, სადაც თავად აკეთებს საკუთარი სიმღერების ჩანაწერებს, თანამშრომლობს ისეთ მუსიკოსებთან როგორებიც არიან გიტარისტი ვაჩე ლალიაშვილი, ჯგუფი „სინათლის წელიწადი", მუსიკოსი გიორგი გვარჯალაძე (გვაჯი) და სხვები.

აქვს გამოშვებული ქართულენოვანი ალბომი „მოუსმინეთ ხმას" (2005), აგრეთვე მუსიკალური ვიდეოები.

მისმა სიმღერამ „Passion" სიმღერების ავტორების ამერიკულ კონკურსზე „Song of the Year" საპატიო პრემია მიიღო.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* EMKAY www.mixposure.com-ზე
**ემინ ბაირამი** (თურქ. Emin Bayram; დ. 2 აპრილი, 2003, სტამბოლი, თურქეთი) — თურქი ფეხბურთელი. თამაშობს თურქეთის სუპერლიგაში, გალათასარაის შემადგენლობაში, მცველის, ნახევარმცველის პოზიციაზე.

საკლუბო კარიერა
---------------

### გალათასარაი

პირველი მატჩი გალათასარაის შემადგენლობაში 2019 წლის 4 დეკემბერს, თურქეთის თასის ფარგლებში, თუზლასპორთან მატჩში ჩაატარა. მიუხედავად იმისა, რომ გალათასარაი 0-2 დამარცხდა, ემინ ბაირამმა გულშემატკივრების აღფრთოვანება დაიმსახურა.

სუპერლიგის პირველი მატჩი გალათასარაის შემადგენლობაში, 2020 წლის 26 იანვარს, კონიასპორთან შეხვედრის დროს ჩაატარა.

ბაირამი კარიერაში პირველად, გალათასარაის კაპიტნის როლში მოედანზე 2020 წლის 12 ივლისს, „ანკარაგუჯუ"-სთან მატჩის დროს გავიდა. ის იმ დროისთვის 17 წლის იყო.

#### ბოლუსფორი

2021 წლის იანვარში, ბაირამი იჯარით ბოლუსფორში გადავიდა. 2021-22 წლის სეზონის დასაწყისში, ის კვლავ იჯარით ბოლუსფორში გადავიდა.

სანაკრებო კარიერა
-----------------

ახალგაზრდულ ნაკრებში წარმატებული ასპარეზის შემდეგ, ბაირამი ეროვნული ნაკრების ახალგაზრდულ გუნდში მოიწვიეს, სადაც ის 33 მატჩი ჩაატარა და 5 გოლი გაიტანა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ემინ ბაირამი თურქეთის ფეხბურთის ფედერაციის საიტზე
* ემინ ბაირამი Transfermarkt-ზე.
* ემინ ბაირამი ინსტაგრამზე .

სქოლიო
------

1. ↑  17'lik Emin Bayram, Ankaragücü Maçında Kaptan.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-07-15. ციტირების თარიღი: 2020-07-12.
2. ↑  Emin Bayram Boluspor'a Kiralanıyor.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-01-30. ციტირების თარიღი: 2021-01-31.
3. ↑  Emin Bayram yeniden Boluspor'da.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2023-07-13. ციტირების თარიღი: 2023-02-06.
ბავშვი, რომელიც განიცდის შიშის გრძნობას
**ემოცია** (ფრანგ. emotion — ვაღელვებ) — ადამიანის ფსიქიკური მდგომარეობა, გარე სინამდვილესა და თავისი თავისადმი ინდივიდის დამოკიდებულების განცდა (შიში, რისხვა, სიხარული, სიყვარული და სხვა). ემოციას უპირისპირებენ გრძნობას (ვიწრო მნიშვნელობით), რომლისგანაც იგი მეტი სუბიექტურობით განსხვავდება. ემოციას მჭიდრო კავშირი აქვს გამომსახველ მოძრაობებთან. შესწავლილია ადამიანის ტვინში ემოციის ლოკალიზაციის საკითხები, დამუშავებულია აგრეთვე მისი ფიზიოლოგიური საფუძვლები.

ემოციის როლი ინდივიდის ქცევის სტრუქტურაში არ არის ერთმნიშვნელოვნად განსაზღვრული: ზოგი მკვლევარი ხაზს უსვამს მის მარეგულირებელ და ქცევის მამოძრავებელ ფუნქციას, ზოგი კი ქცევის დეზორგანიზაციის გამომწევ გავლენას.

ემოციის ბუნება მატერიალისტურად ახსნა ივანე პავლოვმა უმაღლესი ნერვული სისტემის კანონებით. პავლოვის შეხედულებით, ემოცია არის თავის ტვინის დიდ ნახევარსფეროებში მიმდინარე პროცესები დინამიკური სტერეოტიპის არსებობისას, ემოციის ანატომიურ-ფიზიოლოგიური სუბსტრატია თავის ტვინის ნახევარსფეროები, აგრეთვე ქერქქვეშა წარმონაქმნები. ემოციის დროს პერიფერიული ცვლილებები დაკავშირებულია ვეგეტატიური ნერვული სისტემის ფუნქციური მდგომარეობის ცვლილებასთან.

თავის ტვინის ქერქისა და ქერქქვეშა წარმონაქმნების ურთიერთქმედების მოშლა იწვევს მძიმე დარღვევებს.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* გრძნობა

ლიტერატურა
----------

* *იმედაძე ნ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ. 1979. — გვ. 139.
* *ნათაძე რ.* ზოგადი ფსიქოლგია, თბ. 1956;
* *უზნაძე დ.* ზოგადი ფსიქოლოგია, შრომები, ტ. 3-4, თბ. 1964;
* *Павлов И. П.* Полное собрание сочинений, 2 изд. т. 3, кн. 2, М. — Л. 1951;
* *Симонов П. В.* Теория отражения и психофизиология эмоций, М. 1970;
* *Дерябин В. С.* Чувства, влечения, эмоции, Л. 1974;
* *Joung P. Т.* Emotion in man and animal, its nature and dynamic basis, N. Y. 1973;
* *Emotions,* ed. L. Levi, N. Y. 1975.
**ქალაქის ცენტრალური ბიბლიოთეკა** (აზერ. Mirzə Ələkbər Sabir adına Mərkəzi Şəhər Kitabxanası) — ბიბლიოთეკა, რომელიც შეიქმნა აზერბაიჯანში, ქალაქ ბაქოში 1919 წელს.

ქალაქის ცენტრალური ბიბლიოთეკის გახსნაში მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანეს ისეთმა საზოგადო მოღვაწეებმა, როგორებიც იყვნენ ნარიმან ნარიმანოვი, დადაშ ბუნიათზადე, აბდულრაგიმ ხაგვერდიევი, იუსიფ ჩემენზემენლი, მამედ ორდუბადი. 1920 წელს ბიბლიოთეკა განლაგებული იყო შენობა № 13 მეორე სართულზე, რომელიც განლაგებული იყო აზიზბეკოვის ქუჩაზე (დღევანდელი ისლამ საფარლის ქუჩა). გახსნისას წიგნების ფონდი შედგებოდა თურქული, არაბული და სპარსული ლიტერატურის ნიმუშებისგან, ასევე მცირე რაოდენობის აზერბაიჯანული ლიტერატურისგან. 1941 წელს საბირის სახელობის ბიბლიოთეკაში აზერბაიჯანის ბიბლიოთეკებს შორის შეიქმნა პირველი ბიბლიოგრაფიული განყოფილება.

სქოლიო
------

1. ↑  Архитектурная энциклопедия Баку 1998. sfn error: no target: CITEREFАрхитектурная\_энциклопедия\_Баку1998 (help)
2. ↑  Единый централизованный библиотечный портал.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-01-08. ციტირების თარიღი: 2019-01-26.
**ელგუჯა ადამია** (დ. 1 იანვარი, 1938, თბილისი) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი.

1961 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი.

1961–1964 წლებში მუშაოდა აფხაზეთის ასსრ–ში.1964–1974 წლებში საქართველოს კურორტოლოგიისა და ფიზიოთერაპიის კვლევით ინსტიტუტში. 1974 წლიდან თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის თანამშრომელია. ავტორია 45 სამეცნიერო ნაშრომის გასტრო–ენტეროლოგიურ საკითხებზე. გამოქვეყნებული აქვს მონოგრაფია: „შინაგან დაავადებათა გადაუდებელი დიაგნოსტიკა და თერაპია" (1985). თერაპევტი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი, პროფესორი.

1971 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „ქრონიკული ჰეპატოქოლეცისტიტით დაავადებულთა მკურნალობის შედარებითი ეფექტურობა კურორტ ჯავასა და კურორტის გარეშე პირობებში".

ლიტერატურა
----------

* ვინ ვინაა თანამედროვე ქართულ სამედიცინო მეცნიერებაში : თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია. თბ. 2000 გვ. 12

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ელგუჯა ადამია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**ელდარ აზიზოვ აზიზ ოღლუ** (აზერ. Eldar Əzizov Əziz oğlu) (დ. 28 ივნისი, 1957, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ) — აზერბაიჯანელი პოლიტიკოსი. ბაქოს მერი 2018 წლის 15 ნოემბრიდან.

ბიოგრაფია
---------

დაიბადა 1957 წლის 28 ივნისს ბაქოში, აზიზ აზიზოვისა და ელმირა აზიზოვას ოჯახში. დედის მხრიდან ის არის ქარიმ ბეი მეჰმანდაროვის შვილიშვილი და ბაჰმან მირზას შვილთაშვილი. მან წარჩინებით დაამთავრა აზერბაიჯანის კიროვის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი 1979 წელს. იმავე წლიდან იგი იკავებდა სხვადასხვა საპასუხისმგებლო თანამდებობას აზერბაიჯანის კომკავშირის ცენტრალურ კომიტეტში.

1984 წლიდან მუშაობდა ბაქოს 26 კომისრის ოლქის კომკავშირის კომიტეტის პირველ მდივნად (ახლანდელი საბაილ რაიონი, ბაქო), 1987 წლის შემდეგ — ბაქოს საქალაქო კომიტეტის პირველი მდივანი. 1989 წელს იგი აირჩიეს აზერბაიჯანის კომკავშირის ცენტრალური კომიტეტის მდივნად, ხოლო 1991 წლის შემდეგ მუშაობდა აზერბაიჯანის ახალგაზრდული კავშირის ცენტრალური კომიტეტის მდივნად.

1990 წელს აირჩიეს აზერბაიჯანის უზენაეს საბჭოში (პარლამენტის წინამორბედი საკანონმდებლო ორგანო) ნიზამი რაიონიდან. 8 წლის შემდეგ, 1998 წელს დაინიშნა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ცენტრალური საარჩევნო კომისიის საერთაშორისო ურთიერთობების დეპარტამენტის უფროსად, ხოლო შემდეგ წელს, ბაქოს ქალაქის აღმასრულებელი ხელისუფლების საგარეო ურთიერთობათა და საინვესტიციო პროგრამების დეპარტამენტის თავმჯდომარის პირველ მოადგილედ.

მისი პირველი სამუშაო მერის თანამდებობაზე იყო ნიზამის რაიონში, სადაც ის მსახურობდა 2000-2003 წლებში. 2003 - 2011 წლებში ელდარ აზიზოვი იყო განჯის აღმასრულებელი ხელისუფლების უფროსი (აზერბაიჯანის სიდიდით მეორე ქალაქი), 2011-2015 წლებში სუმგაითის (აზერბაიჯანის სიდიდით მესამე ქალაქი) აღმასრულებელი ხელმძღვანელი და ბოლოს 2015-2018 წლებში, როგორც საბაილის რაიონის აღმასრულებელი ხელისუფლების უფროსი. 2018 წლიდან არის აზერბაიჯანის დედაქალაქის, ბაქოს მერი. 

ის არის აზერბაიჯანის ჟურნალისტთა კავშირის წევრი და აზერბაიჯანის არქიტექტორთა კავშირის საპატიო წევრი. ის ასევე არის „დიფაის" ავტორი - წიგნის, რომელიც ეძღვნება საიდუმლო აზერბაიჯანულ ორგანიზაციას 1900 -იან წლებში, რომელსაც ნაწილობრივ ხელმძღვანელობდა მისი პაპა კარიმ ბეი მეჰმანდაროვი. მან დაწერა მინიმუმ 200 სტატია სხვადასხვა გაზეთში.

კრიტიკა
-------

მას ბრალი ედება ბაქოს მაწანწალა ძაღლების მოკვლაში ცხოველთა დაცვის საერთაშორისო ორგანიზაციის მიერ. ის ცნობილი იყო ილჰამ ალიევის დაბადების დღის საპატივცემულოდ უზარმაზარი ტორტების შეკვეთით.

სქოლიო
------

1. ↑  New Baku mayor appointed ru. ციტირების თარიღი: 2019-11-01
2. ↑  Azərbaycan Respublikası Ali Soveti fövqəladə sessiyasının Katibliyi haqqında az.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-11-01. ციტირების თარიღი: 2021-10-17.
3. ↑  Swietochowski, Tadeusz, 1934-2017. (2002). *Russian Azerbaijan, 1905-1920 : the shaping of national identity in a Muslim community*. Cambridge:  Cambridge University Press. ISBN 0521522455. OCLC 49594100.
4. ↑  "Day of Cities" - UNECE. ციტირების თარიღი: 2019-11-01
5. ↑  AZERBAIJAN: THE SLAUGHTER OF STRAY DOGS CONTINUES – OIPA International it-IT. ციტირების თარიღი: 2019-11-01
6. ↑  Europe's biggest birthday cake for President of Azerbaijan en. ციტირების თარიღი: 2019-11-01
7. ↑  Biggest cake in Europe prepared in Azerbaijan.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-11-01. ციტირების თარიღი: 2021-10-17.
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **იოსელიანი**. |

**ეგნატე იოსელიანი** (ფსევდონიმით „წყალტუბელი"; დ. 1847-1919) — ქართველი პროზაიკოსი, ჟურნალისტი, პედაგოგი, საზოგადო მოღვაწე. დაამთავრა ქუთაისის სასულიერო სასწავლებელი, თბილისის სასულიერო სემინარია, მოსკოვის სასულიერი აკადემია. ლოგიკას, სლავურ ენას, რუსულ სიტყვიერებას, რუსული ლიტერატურის ისტორიასა და საღვთო სჯულს ასწავლიდა თბილისის სასულიერო სემინარიასა და ალექსანდრეს სახელობის სამასწავლებლო ინსტიტუტში, შემდეგ — სათავადაზნაურო სასწავლებელსა და თბილისის პირველ გიმნაზიაში. აქტიურად მონაწილეობდა ლიტერატურულ და საზოგადოებრივ ცხოვრებაში, ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების გამგეობის საქმიანობაში. თანამშრომლობდა თითქმის ყველა მაშინდელ ჟურნალ-გაზეთში. აქვეყნდებდა პოპულარული ხასიათის წერილებს, საბავშვო მოთხრობებს. ავტორია დრამისა „ცოდვის შვილი" (1890), რიგი სახელმძღვანელოებისა. ბავშვთათვის გადააკეთა „ვეფხისტყაოსანი".

ლიტერატურა
----------

* ქართული მწერლობა, ტ. I, გვ. 337 – ქ. თბილისი, „განათლება", 1984.