**მარიამ (მარო) მაყაშვილი** (დ. 25 აგვისტო, 1902, — გ. 19 თებერვალი, 1921) — საქართველოს ეროვნული გმირი, მოწყალების და; დაიღუპა საბჭოთა რუსეთის ჯარებთან ბრძოლაში თბილისის მისადგომებთან.

მარო მაყაშვილი დაიბადა თავადაზნაურთა ოჯახში. მამა, კონსტანტინე მაყაშვილი პოეტი და საქართველოს მწერალთა კავშირის ერთ-ერთი დამაარსებელი იყო; დედა, თამარ გაბაშვილი კი — მწერალ ეკატერინე გაბაშვილის ასული. დაამთავრა ქალთა ქართული გიმნაზია და სწავლა თბილისის უნივერსიტეტის სიბრძნისმეტყველების ფაკულტეტზე განაგრძო. წითელი არმიის შემოჭრის დღეებში, 19 წლის სტუდენტი მოხალისედ წავიდა ფრონტზე, წითელ ჯვარში ჩაეწერა მოწყალების დად და შეუერთდა კოჯრისკენ მიმავალ სანიტარულ რაზმს. 19 თებერვალს, ყუმბარის ნამსხვრევით სასიკვდილოდ დაიჭრა კეფაში. დაკრძალულია ქართველ იუნკრებთან ერთად ყოფილი სამხედრო ტაძრის ეზოში (ამჟამად საქართველოს პარლამენტის შენობის ტერიტორია რუსთაველის გამზირზე). შემორჩენილია მაყაშვილის დღიურები და წერილები. 

სამშობლოს დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლის პირველი მსხვერპლი — ქალის დაღუპვა მძიმედ განიცადა ქართველმა საზოგადოებრიობამ, რაც აისახა იმდროინდელ პრესაში, მას ქართველი ჟანა დ’არკი უწოდეს. დაკრძალეს 23 თებერვალს, სამხედრო ტაძრის გალავნის შიგნით, კოჯორში დაღუპულ ქართველ იუნკერებთან ერთად, ოღონდ საპირისპირო, ახლანდელი მოსწავლე-ახალგაზრდობის სასახლის მხარეს.

2015 წელს ეროვნულ ბიბლიოთეკაში მარო მაყაშვილის სახელობის ბაღი გაიხსნა. მარო მაყაშვილის პატივსაცემად ზაქარია ფალიაშვილმა თავისი ოპერის დაისის მთავარ გმირს მისი სახელი — მარო — დაარქვა. 

2015 წლის 24 დეკემბერს საქართველოს პრეზიდენტმა, გიორგი მარგველაშვილმა მარო მაყაშვილს გარდაცვალების შემდეგ საქართველოს ეროვნული გმირის წოდება მიანიჭა. მარო მაყაშვილი გახდა პირველი ქალი, რომელსაც საქართველოს ეროვნული გმირის წოდება მიენიჭა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* მარო მაყაშვილის დღიურების ფრაგმენტები დაარქივებული 2016-03-05 საიტზე Wayback Machine.. დაიბეჭდა გაზეთ „კვირის პალიტრაში", 18-24 თებერვალი, 2008.
* გაფითრებული თებერვლის ლანდი (მარო მაყაშვილი) დაარქივებული 2007-09-23 საიტზე Wayback Machine. , რეჟისორ გია ჭუბაბრიას ფილმი, 2005 წ. საქართველოს კინემატოგრაფიის ეროვნული ცენტრი.
* მარო მაყაშვილი

სქოლიო
------

1. ↑  ენციკლოპედია „თბილისი", გვ. 648, წელი 2002.
2. ↑  შეყვარებული მარო მაყაშვილი სიკვდილის წინ მამას „რაიმე ტკბილეულის" გაგზავნას სთხოვდა. Droni.Ge

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
საქართველოს ეროვნული გმირები |
| --- |
|  |
| საქართველოს დრ | 
ვლადიმერ გოგუაძე (1918)
 |
|  |
| საქართველო | 
* ჟიული შარტავა (2004)
* ზაზა დამენია (2004)
* ჯონ მაკ-კეინი (2010)
* ლეხ კაჩინსკი (2010)
* ქაქუცა ჩოლოყაშვილი (2013)
* გიორგი ანწუხელიძე (2013)
* გიორგი კვინიტაძე (2013)
* ზურაბ იარაჯული (2013)
* ამბროსი ხელაია (2013)
* ზვიად გამსახურდია (2013)
* მერაბ კოსტავა (2013)
* ექვთიმე თაყაიშვილი (2013)
* გიორგი მაზნიაშვილი (2013)
* გრიგოლ ფერაძე (2013)
* მიხეილ წერეთელი (2013)
* მარო მაყაშვილი (2015)
* გურამ გაბესკირია (2017)
* ზურაბ ჭავჭავაძე (2018)
* მამია ალასანია (2018)
* ავთო იოსელიანი (2019)
* გენო ადამია (2020)
* ალექსანდრე ონიანი (2021)
* მიხა ხელაშვილი (2022)
* ლევან კლიმიაშვილი (2023)
* ელიზბარ გულისაშვილი (2023)
* სიმონ ბაგრატიონ-მუხრანელი (2023)
* ვარდენ წულუკიძე (2023)
* კონსტანტინე აფხაზი (2023)
* ალექსანდრე ანდრონიკაშვილი (2023)
* როსტომ მუსხელიშვილი (2023)
* ალექსანდრე მაჭავარიანი (2023)
* დიმიტრი ჩრდილელი (2023)
* ფარნაოზ ყარალაშვილი (2023)
* ივანე ქუთათელაძე (2023)
* სიმონ ჭიაბრიშვილი (2023)
* იასონ კერესელიძე (2023)
* გოგი ხიმშიაშვილი (2023)
* ნიკოლოზ ზანდუკელი (2023)

 |

 |