**უკრაინის სამედიცინო მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოს ფილატოვის სახელობის თვალის დაავადებათა და ქსოვილოვანი თერაპიის ინსტიტუტი** — ერთ-ერთი წამყვანი ოფთალმოლოგიური ცენტრი ევროპაში. 1936 წელს დააარსა ცნობილმა ოფთალმოლოგმა ვლადიმერ ფილატოვმა.

ისტორია
-------

ინსტიტუტი დაარსების თარიღი — 1936 წლის 4 აპრილი

1936 — ექსპერიმენტული ოფთალმოლოგიის ინსტიტუტი

1942 – უკრაინის თვალის დაავადებათა ექსპერიმენტული ინსტიტუტი.

1945 —  ინსტიტუტს მიენიჭა აკადემიკოს ვ.პ.ფილატოვის სახელი.

1956 — აკად. ვ.პ.ფილატოვის უკრაინის თვალის დაავადებათა და ქსოვილოვანი თერაპიის კვლევითი ექსპერიმენტული ინსტიტუტი. 

1966 — აკად. ვ.პ.ფილატოვის  ოდესის თვალის დაავადებათა და ქსოვილოვანი თერაპიის კვლევითი ინსტიტუტი. 

1986 — აკად. ვ.პ.ფილატოვის  ოდესის შრომის წითელი დროშის ორდენოსანი  თვალის დაავადებათა და ქსოვილოვანი თერაპიის შრომის კვლევითი ინსტიტუტი.

1992 — აკად. ვ.პ.ფილატოვის  უკრაინის თვალის დაავადებათა და ქსოვილოვანი თერაპიის კვლევითი ინსტიტუტი.

1993 — ინსტიტუტი დაექვემდებარა უკრაინის სამედიცინო მეცნიერებათა აკადემიას.

1993 —აკადემიკოს ვ.პ.ფილატოვის სახელობის უკრაინის სამედიცინო მეცნიერებათა აკადემიის  თვალის დაავადებათა და ქსოვილოვანი თერაპიის ინსტიტუტი. 

2012 — სახელმწიფო დაწესებულება „უკრაინის სამედიცინო მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოს ფილატოვის სახელობის თვალის დაავადებათა და ქსოვილოვანი თერაპიის ინსტიტუტი»

შენობები და კამპუსები
---------------------

### მთავარი კორპუსი

ვლადიმერ ფილატოვის სახელობის ინსტიტუტის მთავარი შენობა აშენდა 1939 წელს, იმავე წელს ინსტიტუტი გადავიდა ფრანგულ (იმ დროს —პროლეტარსკის) ბულვარში (ამ დრომდე ინსტიტუტი მდებარეობდა ქალაქ ოდესის მეორე კლინიკური საავადმყოფოს ტერიტორიაზე). სამსართულიან მთავარ შენობას აქვს ასო "L"-ის კონფიგურაცია. პირველ სართულზე განთავსებულია ბავშვთა ოფთალმოლოგიური პათოლოგიის განყოფილება, კლინიკური დიაგნოსტიკური ლაბორატორია, ელექტრონული მიკროსკოპის ლაბორატორია, მიმღების განყოფილება, პერსონალის განყოფილება, ოფისი, ფოსტა და ბუფეტი. მეორე სართულზე განთავსებულია თვალის პოსტტრავმული პათოლოგიის, დამწვრობის შემდგომი თვალის პათოლოგიის, ბროლის პათოლოგიის განყოფილებები, ასევე ადმინისტრაციული ნაწილი— ინსტიტუტის დირექტორის კაბინეტი, დირექტორის მოადგილეების, სამეცნიერო მდივნის კაბინეტები, სპეციალიზებული საბჭოს განყოფილება. სამეცნიერო და სამედიცინო ინფორმაციის ორგანიზაციულ და მეთოდოლოგიურ განყოფილებას. მესამე სართულზე არის ვიტრეორეტინალური და ლაზერული ქირურგიის განყოფილება და თვალის რქოვანას პათოლოგიების განყოფილება, ასევე მცირე საკონფერენციო დარბაზი.

### ქირურგიის კორპუსი

სამსართულიანი შენობა აშენდა 1961 წელს. პირველ სართულზე განთავსებულია ოფთალმო-ონკოლოგიური განყოფილება, მეორე სართულზე — ოფთალმო-ენდოკრინოლოგიისა და გლაუკომის განყოფილება, ასევე საოპერაციო; მესამეზე — თვალის ანთებითი პათოლოგიების განყოფილება. საკონსულტაციო პოლიკლინიკა. პოლიკლინიკის შენობა აშენდა 1952 წელს.

საკონსულტაციო პოლიკლინიკაში განლაგებულია 27 კაბინეტი, მათგან 10 ინსტიტუტის სპეციალიზებული განყოფილებების კაბინეტებია: ოფთალმოენდოკრინოლოგიის და გლაუკომის, რქოვანას პათოლოგიის, თვალის ანთებითი პათოლოგიების, ვიტრეორდინალური და ლაზერული ქირურგიის, თვალის ბროლის პათოლოგიის, პოსტტრავმული თვალის პათოლოგიის, დამწვრობის შემდგომი თვალის პათოლოგიის. ბავშვთა ოფთალმოპათოლოგიის, ოფთალმოონკოლოგიის,  თვალის ლაზერული მიკროქირურგიის.

### ლაბორატორიის შენობა

ლაბორატორიის შენობა არის ექვსსართულიანი ნაგებობა, რომელიც აშენდა 1976 წელს. პირველ სართულზე განთავსებულია კინო და ფოტო ლაბორატორია; მეორეზე — მხედველობის ორგანოს შესწავლის ფუნქციური მეთოდების ლაბორატორია, საკლასო ოთახები და ოდესის ეროვნული სამედიცინო უნივერსიტეტის განყოფილება; მესამეზე — ბიოლოგიური მოქმედების შესწავლისა და ოფთალმოლოგიაში ლაზერების გამოყენების განყოფილება; მეოთხეზე — მიკრობიოლოგიის ლაბორატორია, ექპერიმენტულ და კლინიკურ ოფთალმოლოგიაში ულტრაბგერითი და ელექტრომაგნიტური გამოსხივების გამოყენების ლაბორატორია; მეხუთეზე — პათომორფოლოგიის და ქსოვილების კონსერვაციის ლაბორატორია; მეექვსე სართულზე— ბიოქიმიის ლაბორატორია და ფარმაკოლოგიისა და ქსოვილის თერაპიის ლაბორატორია. ლაბორატორიის შენობას აქვს 1984 წელს აშენებული ორსართულიანი გაფართოება, რომლის პირველ სართულზე განთავსებულია არქივი, სტატისტიკური განყოფილება, ოფთალმოლოგიური ჟურნალის რედაქცია, მეორე სართულზე განთავსებულია ბიბლიოთეკა და სახელობის მუზეუმი. ვ.პ.ფილატოვი. ამავე შენობაში არის დიდი საკონფერენციო დარბაზი, რომელიც 700 ადამიანს იტევს.

### ბიბლიოთეკა

ვ. პ. ფილატოვის სახელობის ინსტიტუტის სამეცნიერო ბიბლიოთეკა დაარსდა 1946 წელს. ბიბლიოთეკას პირველი წიგნები და ჟურნალები გადასცა თავად  ვლადიმერ ფილატოვმა. ამ დროისთვის ბიბლიოთეკის ფონდში 78,3 ათასზე მეტი ერთეულია წარმოდგენილი: წიგნები, ჟურნალები, დისერტაციები, დისერტაციების რეფერატები, მეთოდოლოგიური რეკომენდაციები ოფთალმოლოგიასა და  მასთან დაკავშირებული მეცნიერების დარგებზე. საცნობარო და ბიბლიოგრაფიული აპარატი მოიცავს ანბანურ და სისტემატურ კატალოგებს, პერიოდულ გამოცემების ბარათების ინდექსებს, ახალ შენაძენებს. ბიბლიოთეკის ფონდში შედის სტიუარტ დიუკ-ელდერის 14 ტომიანი სახელმძღვანელო  «System of Ophthalmology» (სულ გამოიცა 15 ტომი), კარლ ველჰაგენის 7 ტომიანი სახელმძღვანელო ოფთალმოლოგიაში (სულ გამოიცა 11 ტომი), ალბრეხტ ფონ გრეფის ნაშრომები 1890 წლიდან, ჟურნალები: "Zentralblatt für die gesamte Ophthalmologie" 1914 წლიდან,  «Excerpta medica. Section 12, Ophthalmology» 1947 წლიდან, "Klinische Monatsblätter für Augenheilkunde" 1910 წლიდან, "ოფთალმოლოგიის ჟურნალი" 1884 წლიდან, "ოფთალმოლოგიის ჟურნალი" 1946 წლიდან. ბიბლიოთეკის ფონდში ფართოდ არის წარმოდგენილი ადგილობრივი და უცხოური ოფთალმოლოგიური კონგრესებისა და კონფერენციების კოლექციები.

### აკადემიკოს ვ. ფილატოვის სახელობის სამუზეუმო და საგამოფენო კომპლექსი

კომპლექსში შედის აკადემიკოს ვლადიმერ  ფილატოვის კაბინეტ-მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს მთავარ კორპუსში, მემორიალური სახლ-მუზეუმი ფრანგულ ბულვარზე №53-ში, სახლი, სადაც აკადემიკოსი ვ.პ.ფილატოვი ცხოვრობდა. ასევე ლაბორატორიის შენობის მინაშენის მეორე სართულზე მდებარე მუზეუმი. მუზეუმსა და საგამოფენო კომპლექსში წარმოდგენილია ექსპოზიციები, რომლებიც მოგვითხრობს დიდი ოფთალმოლოგის აკადემიკოს ვ. ფილატოვის ცხოვრებისა და მოღვაწეობის შესახებ, ოდესის ოფთალმოლოგიური სკოლის და ოფთალმოლოგიური მეცნიერების განვითარების შესახებ. ექსპოზიცია შეიცავს უნიკალურ ფოტოებს, ხელნაწერებს, წერილებს, იშვიათ გამოცემებს, პირად ნივთებს და ვლადიმერ  ფილატოვის ნახატებს.  მუზეუმსა და საგამოფენო კომპლექსში იმართება აკადემიკოს ვ. ფილატოვის ხსოვნის საღამოები, საზეიმო ღონისძიებები, შეხვედრები.

### ვივარიუმი

1936 წელს აშენებული ერთსართულიანი შენობა, სადაც ყავთ ცხოველები (კურდღლები, ვირთხები, თაგვები)  ლაბორატორიული, ექსპერიმენტული და კვლევითი სამუშაოებისთვის.

### საერთო საცხოვრებელი

1973 წელს აშენებული ხუთსართულიანი შენობა, რომელიც მდებარეობს ინსტიტუტის ტერიტორიაზე. განკუთვნილია  ქვეყნის სხვადასხვა კუთხიდან ჩამოსული და უცხოელი ასპირანტებისთვის, სტაჟიორებისთვის, რეზიდენტებისთვის.

ინსტიტუტები და ფაკულტეტები
--------------------------

ვლადმიერ ფილატოვის მარკა
ინსტიტუტი გახლავთ მთავარი ოფთალმოლოგიური დაწესებულება უკრაინაში

ფილატოვის სახელობის ინსტიტუტის ბაზაზე ფუნქციონირებს ასპირანტურა, კლინიკური ორდინატურა, სტაჟირება და ოფთალმოლოგების მონოთემატური დახელოვნების ინფორმაციული კურსები.

დირექტორები
-----------

1.  ვლადიმერ ფილატოვი — 1936 - 1956  ინსტიტუტის დამაარსებელი.

2.  ნადეჟდა პუჩკოვსკაია — 1956 - 1985 

3.  ივან ლოგაი —  1985 - 2003 

4.  ნატალია პასეჩნიკოვა —  2004 -დან.

მიღწევები
---------

* 2006 წელს ინსტიტუტის ბაზაზე გაიმართა უკრაინის ოფთალმოლოგთა XI კონგრესი.
* 2010 წელს ინსტიტუტის ბაზაზე გაიმართა უკრაინის ოფთალმოლოგთა XII კონგრესი.
* 2020 წელს ინსტიტუტში ჩატარდა უნიკალური ოპერაცია, რომლის დროსაც 21 წლის პაციენტს ამოკვეთეს ქოროიდის დიდი ინტრაოკულარული ჰემანგიომა, რის შედეგადაც შესაძლებელი გახდა პაციენტისთვის თვალის შენარჩუნება.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ინსტიტუტის ოფიციალური ვებ-საიტი (ინგლ.)

სქოლიო
------


1. ↑  Goes F. J. "The Eye in History." JP Medical Ltd, 2013 p7. ISBN 9350902745, 9789350902745
2. ↑  Pasyechnikova N. (ed.) "Journal of Ophthalmology (Ukraine)."[*მკვდარი ბმული*] Odessa, Ukraine 2014.
3. ↑  Приказ МЗ Украины от 22.01.1992 № 15.
4. ↑  Постановление Кабинета Министров Украины от 22.03.1993.
5. ↑  Приказ Академии медицинских наук Украины от 29.09.1993 № 12.
6. ↑  Постановление Президиума Национальной академии медицинских наук Украины от 28.02.2012 № 4/12.
7. ↑  Boyd B. F. "Modern Ophthalmology: The Highlights." JP Medical Ltd 2011 Volume 3 p317 ISBN 9962678145, 9789962678144.
8. ↑  "Filatov Institute."[*მკვდარი ბმული*] 2 Odessa website.
9. ↑  *Старенькая, Ирина* XI съезд офтальмологов Украины: 70-летию Института глазных болезней и тканевой терапии им. В. П. Филатова АМН Украины посвящается…. Здоровье Украины (რუს).
10. ↑  В Одессе проведена уникальная операция по сохранению зрения молодой пациентки // Планета-Дэйли, 22.02.2021(რუს.)