recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**ალდაბრა** (ინგლ. Aldabra, ფრანგ. Aldabra) — მსოფლიოს მეორე უდიდესი მარჯნის ატოლი, მდებარეობს ინდოეთის ოკეანეში, ალდაბრის კუნძულების ჯგუფში, წარმოადგენს სეიშელის კუნძულების კუთვნილებას. დაუსახლებელი და ექსტრემალურად იზოლირებული ალდაბრა ადამიანთაგან ფაქტობრივად ხელშეუხებელია. შესვლა ამ უნიკალურ ბუნებრივ ნაკრძალში მკაცრად კონტროლდება. მას გააჩნია განსხხვავებული, კუნძულის ფაუნა, რომელიც მოიცავს ალდაბრის გიგანტურ კუებს. 1982 წლიდან ატოლი შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში, როგორც ბუნების უნიკალური ძეგლი.

გეოგრაფია
---------

ალდაბრის ატოლი.
სიდიდით მეორე ატოლია მსოფლიოში კირიბატიში არსებულ შობის კუნძულის (ანუ კირიტიმატი) შემდეგ. მისი ზომების: 34 კმ სიგრძეში და 14,5 კმ სიგანეში, სიმაღლე 8 მეტრამდე ზღვის დონიდან. ლაგუნის ფართობია — 224 კმ².

ატოლი შედგება შემდეგი ძირითადი კუნძულებისაგან:

* **Isla Sur** (Grand Terre, 116,1 კმ²).
* **Isla Media** (Malabar, 26,8 კმ²).
* **Isla Oeste** (Picard, 9,4 კმ²).
* **Polymnie** (4,75 კმ²).

ისტორია
-------

ალდაბრა პირველად 1511 წელს პორტუგალიელმა მეზღვაურებმა მოინახულეს. ის ბევრად ადრე იყო ცნობილი არაბებისთვის, რომლებისგანაც მან თავის სახელი მიიღო. XVIII საუკუნის შუა წლებში, კუნძულთა ჯგუფი საფრანგეთის რეიუნიონის კოლონიის შემადგენლობაში შევიდა, საიდანაც გიგანტური კუების დასაჭერად ექსპედიციები ეწყობოდა.

1810 წელს, მავრიკი, რეიუნიონი, სეიშელები და სხვა კუნძულები დიდი ბრიტანეთის მფლობელობაში შევიდა. შემდგომში რეიუნიონი კვლავ საფრანგეთს დაუბრუნდა, ალდაბრა კი სეიშელის სხვა კუნძულებთან ერთად მავრიკის შემადგენლობაში დარჩა. კუნძულის წინა მოსახლეობას სეიშელელი ემიგრანტები წარმოადგენდნენ. დიდი ხნის განმავლობაში სეიშელის კუნძულებს მეკობრეები განაგებდნენ. XIX საუკუნეში აქ მეზღვაურები ჩერდებოდნენ და კუებზე თავდასხმებს ახორციელებდნენ, რომლებსაც ისინი საკვებად იყენებდნენ. 1842 წელს, ორი გემი იუწყებოდა, რომ მათ 1200 კუ დაიჭირეს. 1900 წლისთვის ისინი გაქრობის პირას მივიდნენ და ხშირად ეკიპაჟს ერთი კუს საპოვნელად სამი დღე სჭირდებოდა.

1965 წლიდან ატოლი ბრიტანეთის ინდოეთის ოკეანის ტერიტორიებს მიეკუთვნებოდა, 1976 წელს კი ახლად დამოუკიდებლობამოპოვებული სეიშელის კუნძულების შემადგენლობაში შევიდა.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აფრიკაში

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Aldabra at the Ministry of Environment, Seychelles დაარქივებული 2009-01-07 საიტზე Wayback Machine.
* Aldabra at the Seychelles Islands Foundation დაარქივებული 2006-08-22 საიტზე Wayback Machine.
* Aldabra Marine Programme
* Aldabra Atoll at the UNESCO World Heritage Site
* "Expedition Aldabra" დაარქივებული 2007-02-04 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. ↑  Carpin, Sarah,(1998) *Seychelles*, Odyssey Guides, p.162, The Guidebook Company Limited, Retrieved on June 22, 2008

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
 მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები სეიშელის კუნძულებზე სეიშელის დროშა |
| --- |
|  |
| 
ალდაბრა  · ვალე-დე-მე |  |

 |
**ავსტრია-იტალიის ომი** ან ***მესამე ომი იტალიის დამოუკიდებლობისათვის*** – ავსტრიის ბატონობისაგან იტალიის საბოლოო განთავისუფლებისა და გაერთიანებისათვის წარმართული ომი.

წინაპირობები
------------

1859 წლის ავსტრია-იტალია-საფრანგეთის ომისა და 1859-1860 წლების რევოლუციების შედეგად იტალია ძირითადად გაერთიანდა, რჩებოდა მხოლოდ ვენეცია და პაპის კუთვნილი რომი, რომლებზეც ჯერ კიდევ ავსტრია ბატონობდა. ვენეციის ოლქის გასათავისუფლებლად მთელს იტალიაში გამეფებული იყო ანტიავსტრიული განწყობა. ამით ისარგებლა პრუსიამ, რომელიც ავსტრიის ომისათვის ემზადებოდა. ბისმარკმა საფრანგეთის მეშვეობით კავშირი დაამყარა იტალიასთან. ბისმარკისა და იტალიის გენშტაბის უფროსის გენერალ ალფონსო ფერერო ლა მარმორას მოლაპარაკებების საფუძველზე 1866 წლის 8 აპრილს პრუსია-იტალიას შორის დაიდო ავსტრიის წინააღმდეგ მიმართული სამოკავშირეო ხელშეკრულება.

ომის მსვლელობა
--------------

17 ივნისს პრუსიამ ომი გამოუცხადა ავსტრიას. 20 ივნისს გენერალი მარმორა დაახლ. 120 ათასიანი არმიით ვენეციის ოლქში შეიჭრა. 27 ივნისს კუსტოცის ბრძოლაში ავსტრიის არმიამ, რომელიც 78 ათასამდე ჯარისკაცს ითვლიდა, იტალიის არმია დაამარცხა. 3 ივლისს სადოვის ბრძოლაში ავსტრიელები სასტიკად დამარცხდნენ პრუსიელებთან. ავსტრია იძულებული შეიქმნა ვენეციის ოლქში დისლოცირებული არმიის მნიშვნელოვანი ძალები პრუსიის წინააღმდეგ გადაესროლა. საბრძოლო ვითარების ამგვარმა ცვლილებებმა იტალიელებს შესაძლებლობა მისცა თავად გადასულიყვნენ შეტევაზე ვენეციის ოლქშიც და სამხრეთ ტიროლშიც, სადაც დიდი წარმატებებით იბრძოდა ჯუზეპე გარიბალდის მოხალისეთა კორპუსი. 20 ივლისს იტალიის ფლოტი, რომელიც 12 სახაზო ხომალდისაგან შედგებოდა, დაამარცხა ავსტრიის ფლოტმა 7 სახაზო ხომალდით, თუმცა პრუსიასთან განცდილმა რამდენიმე მარცხმა ავსტრია აიძულა მოლაპარაკება დაეწყო იტალიასთან.

დაზავება
--------

ზავი იტალიასთან 10 აგვისტოს დაიდო. 3 ოქტომბრის ვენის საზავო ხელშეკრულებით ავსტრიამ საფრანგეთშ დაუთმო ვენეციის ოლქი, რომელიც ნაპოლეონ III-მ იტალიის სამეფოს გადასცა.

ლიტერატურა
----------

* უნივერსალური ენციკლოპედიური ცნობარი, ტ. 2, თბ. 2008 წ.
**აიდა დელ კარმენ ხესუს კონსუელო გარსია-ნარანხო მორალესი** (ესპ. Aída del Carmen Jesús Consuelo García-Naranjo Morales) ასევე ცნობილია სასცენო სახელით „**მოჩა**" (დ. 20 მარტი, 1951) — პერუელი პედაგოგი, მომღერალი და პოლიტიკოსი. ოლიანტა უმალას ალიანსის, სოციალისტური პარტიის გენერალური მდივანი და განა პერუს პრეს-სპიკერი.

ქალთა საკითხებისა და სოციალური განვითარების პირველი მინისტრი უმალას კაბინეტში.

2012 წლის იანვრიდან 2014 წლის ივნისამდე იყო პერუს ელჩი ურუგვაიში. 2012 წლის 1 თებერვლიდან 2014 წლის 18 ივნისამდე პერუს წარმომადგენელი მერკოსურში და პარალელურად ინტეგრაციის ლათინოამერიკულ ასოციაციაში (ALADI).

ბიოგრაფია
---------

აიდა გარსია-ნარანხო სწავლობდა პაპის კათოლიკურ უნივერსიტეტში. მას ასევა აქვს ამავე უნივერსიტეტის პოლიტიკურ მეცნიერებათა და სახელმწიფოს მართვის მაგისტრის ხარისხი.

1990-1993 წლებში იგი იყო ლიმის მუნიციპალიტეტის მრჩეველი. 1995-2011 წლებში იყო ჟურნალ „მუხერეს"-ის დირექტორი, ხოლო 2011 წლიდან სამართლისა და განვითარების ცენტრის აღმასრულებელი დირექტორი.

იგი იყო პერუს გლეხთა კონფედერაციის მრჩეველთა საბჭოს წევრი, კონსულტაციას უწევდა ქალთა საქმეების სამდივნოს.
სწავლობდა მუსიკის ეროვნულ კონსერვატორიაში. იყო მუსიკალური ჯგუფის „Tiempo Nuevo"-ს წევრი. არის 14 წიგნის ავტორი, რომელთა უმეტესობა პერუში ფემინიზმის საკითხებს ეხება. 

2011 წლის 28 ივლისს გახდა და ამავე წლის 10 დეკემბრამდე ეკავა ქალთა საკითხებისა და სოციალური განვითარების მინისტრის თანამდებობა.

სქოლიო
------

1. 1 2 3
2. ↑  Sotelo, Coronado.  (2 June 2011) Aída 'Mocha' García Naranjo se dirige a las mujeres peruanas es. *Mujeres de otra indole*.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 15 ივლისი 2012. ციტირების თარიღი: 2 June 2018
3. ↑  Aída García Naranjo: Perfil de la próxima ministra de la Mujer es. Radio Programas del Perú (21 July 2011). ციტირების თარიღი: 2 June 2018
4. 1 2  Ollanta Humala adelantó más nombres de su gabinete ministerial
5. ↑  Ex ministra Aída García Naranjo fue nombrada embajadora en Uruguay
6. ↑  Aída García Naranjo ahora será representante peruana ante Mercosur y Aladi
**Yello** — შვეიცარიული სინთპოპ-ჯგუფი, რომელშიც შედიან დიტერ მაიერი და ბორის ბლანკი. ჯგუფის განთქმულია სინგლებით "The Race" და "Oh Yeah".

ისტორია
-------

ჯგუფი 1970-იანი წლების ბოლოს ჩამოაყალიბეს ბორის ბლანკმა (კლავიშები, სემპლირება, პერკუსია, ვოკალი) და კარლოს პერონმა. დიტერ მაიერი, რომელიც მილიონერი იყო, შეუერთდა ჯგუფს მაშინ, როდესაც მათ დასჭირდათ ვოკალისტი. ჯგუფისათვის არჩეული იქნა სახელი ’Yello’. მაიერისა და ბლანკის პირველი ჩანაწერი იყო 1979 წლის სინგლი "I.T. Splash", ამას კი 1980 წელს მოჰყვა სტუდიური დისკი *Solid Pleasure*, რომელშიც შეტანილი იქნა მომავალში წარმატებული სინგლი "Bostich".

1983 წელს Yello-მ მიიქცია ყურადღება ჰიტ-სინგლებით "I Love You" and "Lost Again". პერონმა დატოვა ჯგუფი და სოლო-კარიერა დაიწყო. 1983 წლის ალბომით *You Gotta Say Yes to Another Excess* Yello-მ დაიწყო თანამშრომლობა ერნსტ გამპერთან, რომელიც მისთვის ალბომების შესანიშნავ ყდებს ქმნიდა. ცნობილია მის მიერ ჯგუფისათვის შემუშავებული კუთხოვანი ლოგოტიპი.

მაიერი ასევე წარმატებული რეჟისორია, რომელმაც დაწერა სცენარი და გადაიღო ორი ფილმი - ’ახლა და ყველაფერი’ და ’გამნათებელი’, ისევე როგორც Yello-ს ვიდეოკლიპების უმრავლესობა. ამასთან, მაიერი არის ღვინის კერძო მწარმოებელიც.

2005 წელს Yello-მ წარმოადგინა ალბომების *Solid Pleasure*, *Claro Que Si*, *You Gotta Say Yes to Another Excess*, *Stella*, *One Second* და *Flag* განახლებული გამოცემები, დამატებითი იშვიათი კომპოზიციების თანხლებით, სერიაში ’Yello-ს რემასტერები’.

*Electro Pop made in Switzerland* (რეჟ. ანკა შმიდი), დოკუმენტური ფილმი ჯგუფის შესახებ, იქნა წარდგენილი ციურიხის კინოთეატრში ’რიფ რაფი’, 2005 წლის სექტემბერში.

Yello-მ ასევე შექმნა რამდენიმე მუსიკალური თემა სარეკლამო რგოლებისათვის. 2007 წლის მარტში და მაისში მათ მიერ დაიწერა მელოდიები ავტომანქანის ’აუდი ა5’ რეკლამებისათვის.

დისკოგრაფია
-----------

 მთავარი სტატია: Yello-ს დისკოგრაფია.
სტუდიური ალბომები
* *Solid Pleasure* (1980)
* *Claro Que Si* (1981)
* *You Gotta Say Yes to Another Excess* (1983)
* *Stella* (1985)
* *One Second* (1987)
* *Flag* (1988)
* *Baby* (1991)
* *Zebra* (1994)
* *Pocket Universe* (1997)
* *Motion Picture* (1999)
* *The Eye* (2003)
* *Touch Yello* (2009)
* *Toy* (2016)
* *Point* (2020)

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ოფიციალური საიტი
* დიტერ მაიერი
* The Yello Site
* დისკოგრაფია


|  |  |
| --- | --- |
| ნოტები | *ეს სტატია მუსიკის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**აიუს ლოკუციუსი** (ლათ. Aius Locutius) — რომაული ღვთაება. გადმოცემის თანახმად ერთ ღამეს, რომზე გალების თავდასხმამდე ერთი წლით ადრე, რომაელებს საიდუმლო ხმამ მტრის მოახლოვება აუწყა, მაგრამ მაშინ ამას ყურადღება არავინ მიაქცია და მიივიწყეს. ერთი წლის შემდეგ, რომს მართლაც შეესიენ გალები და მიწასთან გაასწორეს. როდესაც გალები წავიდნენ და რომაელებმა დანგრეული ქალაქის აღდგენა დაიწყეს, გაახსენდათ საიდუმლო ხმა, რომელმაც ეს უბედურება აუწყა და მათ კი არ მოუსმინეს. ამ დანაშაულის გამოსყიდვის მიზნით, რომაელებმა საიდუმლო ხმას პალაცინუმის ბორცვზე ტაძარი აუგეს. ცოტა მოგვიანებით დამოუკიდებელ ღვთაებად აღიარეს და აიუს ლოკუციუსი უწოდეს (სახელწოდება მომდინარეობს ლათინური სიტყვებიდან aio და loquor — ვლაპარაკობ, ვამბობ).


|  |  |
| --- | --- |
| დრაკონი | *ეს სტატია მითოლოგიის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |



|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
რომაული მითოლოგია |
| --- |
|  |
| მთავარი ღვთაებები | 
* ავრორა
* აპოლონი
* ბაკქუსი
* ბელონა
* ბონა დეა
* გენიუსი
* დიანა
* ვენერა
* ვერტუმნი
* ვესტა
* ვულკანუსი
* იანუსი
* იუნონა
* იუპიტერი
* კვირინუსი
* კუპიდონი
* ლარები
* მარსი
* მერკური
* მინერვა
* ნეპტუნი
* პლუტონი
* პომონა
* სატურნი
* სოლი
* ტელურა
* ფავნი
* ფაუნა
* ფლორა
* ფორტუნა
* ღვთაებრივი ავგუსტუსი
* ღვთაებრივი იულიუსი
* ცერერა
 |
|  |
| გმირები | 
* ენეასი
* რომულუსი და რემუსი
* რომის შვიდი მეფე
* ჰერკულესი
 |
|  |
| განპიროვნებული ცნებები | 
* აიუს ლოკუციუსი
* ანგერონა
* კონკორდია
* კოპია
* სპესი
* ფიდესი
 |

 |
**კოლგეიტ-პალმოლივი** (ინგლ. Colgate-Palmolive) — ამერიკული ტრანსნაციონალური დივერსიფიკაციული კორპორაცია, რომელიც ამზადებს საოჯახო ჯანმრთელობისათვის სასარგებლო პროდუქციას: საპონს, დეტერგენტებს და პირის ღრუსათვის განკუთვნილ საშუალებებს. ფართოდ არის ცნობილი ამ კომპანიის კბილის პასტა და კბილის ჯაგრისი. კომპანია დაკავებულია ასევე ვეტერინარული პროდუქციის წარმოებით. კომპანიის ოფისები განლაგებულია პარკ-ავენიუში, მანჰეტენის ცენტრში (ნიუ-იორკი, აშშ).

1806 წელს უილიამ კოლგეიტმა დააარსა კომპანია სახელწოდებით William Colgate & Company. მომდევნო წლებში კომპანიამ არაერთხელ შეიცვალა სახელწოდება. 1833 წელს უილიამ კოლგეიტმა გადაიტანა გულის შეტევა, რის შემდეგ კომპანიამ გარკვეული დროით შეწყვიტა პროდუქციის წარმოება. 1840-იან წლებში კომპანიამ დაიწყო ასაწონი საპნის გაყიდვა. 1857 წელს უილიამ კოლგეიტი გარდაიცვალა, რის შემდეგ კომპანია გარდაიქმნა „Colgate & Company"-ად. კომპანია ჩაიბარა უილიამ კოლგეიტის შვილმა — სამუელ კოლგეიტმა, რომელსაც არ სურდა ბიზნესის გაგრძელება.

1872 წელს კომპანიამ წარადგინა არომატული საპონი. 1873 წელს პირველად წარადგინა კბილის პასტა. 
1896 წელს „Colgate-ი" დაიქირავა მარტინ იტნერმა, რომლის ხელმძღვანელობით ჩამოყალიბდა პირველი გამოყენებითი კვლევითი ლაბორატორიები.
1908 წელს მასიურად დაიწყო კბილის პასტის წარმოება. 1953 წლიდან ატარებს სახელწოდებას Colgate-Palmolive Company.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ოფიციალური საიტი
* Colgate Women's Games

სქოლიო
------

1. 1 2 3  Colgate-Palmolive Company 2015 Annual Report Form (10-K) (XBRL). United States Securities and Exchange Commission (February 5, 2016).
2. ↑  „#37 Home Depot". Forbes. 17 მაისი, 2015. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი `|date=`-ში (დახმარება)
3. ↑  edited by Maxine N. Lurie, Marc Mappen (2004). „Encyclopedia of New Jersey". Rutgers University. ციტირების თარიღი: January 3, 2011.CS1-ის მხარდაჭერა: დამატებითი ტექსტი: ავტორების სია (link)
**ალექსი-მესხიშვილები**, *მესხიშვილები* — XVII-XIX საუკუნეების ქართული კულტურის მოღვაწე მწიგნობართა, კალიგრაფთა და მხატვართა გვარი. გადმოვიდნენ მესხეთიდან და თბილისში XVII საუკუნეში დამკვიდრდნენ. დაკავშირებული იყვნენ ანჩისხატის ეკლესიასთან. მღვდელი პეტრე მესხი (გ. 1680) ანჩისხატის კანდელაკი (მნათე) იყო. ანჩისხატის დეკანოზები იყვნენ მისი შვილი, მხატვარი გრიგოლი და გრიგოლის ვაჟი ალექსი — XVIII საუკუნის შუა ხანის მოღვაწე, გამოჩენილი კალიგრაფი, ქართველ კალიგრაფთა სახელგანთქმული დინასტიის დამფუძნებელი (მესხიშვილების გვარი მის შემდეგ იწოდება ალექსი-მესხიშვილად). ალექსი ქართული ნუსხური ხელნაწერი წიგნის ერთ-ერთი საუკეთესო ოსტატი იყო, წერდა მხედრულადათაც, გადაწერილი აქვს საერო და სასულიერო შინაარსის მრავალი ათეული წიგნი, რომელთაგან ზოგი დასურათებულია. საერო და სასულიერო წიგნები აქვს გადაწერილი მხედრულად და ნუსხურად აგრეთვე წერის შესანიშნავ ოსტატს სოლომონ ალექსის ძეს (1742–1808). საგანგებოდ აღსანიშნავია დავით ალექსის ძის მოღვაწეობა (დავით რექტორი). მწერალი, მთარგმნელი და კალიგრაფი იყო ქვათახევის მონასტრის არქიმანდრიტი ტარასი სოლომონის ძე (1793–1824).

ალექსი-მესხიშვილების გადაწერილ-გაფორმებული წიგნები ორგანულად უკავშირდება ძველი ქართული ხელნაწერი წიგნის ტრადიციებს. გაფორმებისათვის ისინი იყენებდნენ დიდი ხნის შემუშავებულ ხერხებს (თავსართები და ბოლოსართები, საზედაო ასოები, სინგურის სტრიქონები ტექსტში და სხვა), ალექსის განსაკუთრებით უყვარდა ჩართული წერა დიდი, დეკორატიული მთავრული ასოებით, ორნამენტული მოტივები.

ალექსი-მესხიშვილების გადაწერილ წიგნთა უმრავლესობა დღეს ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში ინახება.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 301-302.
**ალექსი ალექსიშვილი**  (დ. 21 თებერვალი, 1974, თბილისი) — ქართველი ეკონომისტი და პოლიტიკოსი, საკონსულტაციო კომპანია PMCG-ის დამფუძნებელი. იყო საქართველოს ეკონომიკური განვითარების მინისტრი 2004-2005 წლებში და საქართველოს ფინანსთა მინისტრი 2005-2007 წლებში.

ბიოგრაფია
---------

1995 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი საერთაშორისო ეკონომიკური ურთიერთობების სპეციალობით.

2002 წლის აგვისტოდან მაისამდე სწავლობდა დიუკის უნივერსიტეტში (აშშ); 1996–1999 წლებში მუშაობდა თბილისის ეკონომიკურ ურთიერთობათა ინსტიტუტში, პარალელურად იყო საქართველოს პარლამენტის მთავარი სპეციალისტი; 1999–2001 წლებში საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის თანაშემწე; 1994–2001 წლებში საქართველოს ახალგაზრდა ეკონომისტთა ასოციაციის თავმჯდომარე.

2001 წლის აპრილიდან 2002 წლის ივნისამდე მუშაობდა საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მოადგილედ. 2004 წლის ივლისიდან დეკემბერამდე იყო საქართველოს ფინანსთა მინისტრის პირველი მოადგილე, საქართველოს ახალგაზრდა ეკონომისტთა ასოციაციის კონსულტანტი.

2004 წლის 17 დეკემბერში დაინიშნა საქართველოს ეკონომიკური განვითარების მინისტრად; 2005 წლის 30 ივნისიდან 2007 წლის 30 აგვისტომდე საქართველოს ფინანსთა მინისტრი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ალექსი ალექსიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ალექსი ალექსიშვილი — საქართველოს ახალგაზრდა ეკონომისტთა ასოციაცია
* ლეტაპედია

სქოლიო
------

1. ↑  ალექსი ალექსიშვილი: საქართველოს დაწინაურება მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის გლობალური კონკურენტუნარიანობის ინდექსში ცალსახად პოზიტიური სიგნალია. Commersant.ge (17 ოქტომბერი, 2018).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-10-07. ციტირების თარიღი: 2019-10-07.
მათეს სახარების დასაწყისი ალავერდის ოთხთავიდან
**ალავერდის ოთხთავი** — კლასიკური ხანის ქართული ხელნაწერი წიგნი, ოთხთავი. გადაწერილია შავი მთის კალიპოსის ღვთისმშობლის ლავრაში 1054 წელს XI საუკუნის ცნობილი კალიგრაფების, გიორგი და იოანე დვალის მიერ. 

ალავერდის ოთხთავი იმ შვიათ ოთხთავთა შორისაა, რომლებსაც მაცხოვრის ხელთუქმნელი ხატის თხრობა, „ავგაროზის ეპისტოლე" ერთვის. ეს ერთადერთი ქართული ხელნაწერია, რომელშიც მაცხოვრის ტილოზე აღბეჭდილი ხელთუქმნელი ხატის, ანუ მანდილიონის გამოსახულება გვხვდება. 

საწერ მასალად გამოყენებულია მაღალი ხარისხის ეტრატი. შეიცავს 330 ფურცელს; ფურცლის ზომებია: 24X19 სანტიმეტრი. გადაწერილია როგორც ნუსხური, ისე ასომთავრული დამწერლობებით. 

წიგნი ბაგრატ IV-ისადმი მორჩილების ნიშნად 1059 წელს საქართველოში ჩამოიტანა ლიპარიტ ბაღვაშის ძემ, ივანემ.

ალავერდის ოთხთავი დაცულია საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის A ფონდში (A-484).

ლიტერატურა
----------

* ქართული ხელნაწერი წიგნი, V-XIX საუკუნეები, თბილისი, 2012, გვ. 59

  


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ქართული ოთხთავები |
| --- |
|  |
| ზოგადი სტატიები | 
სახარება • ოთხთავი • ქართული ხელნაწერი სახარებები | თავსამკაული ვანის ოთხთავიდან |
|  |
| ცალკეული ოთხთავები | 
ადიშის ოთხთავი • ალავერდის ოთხთავი • ანჩის ოთხთავი • ბერთის I ოთხთავი • ბერთის II ოთხთავი • ბიჭვინთის ოთხთავი • გელათის ოთხთავი • ვანის ოთხთავი • ვარძიის ოთხთავი • იერუსალიმის ოთხთავი • ლაბსყალდის ოთხთავი • ლარგვისის ოთხთავი • მარტვილის ოთხთავი • მესტიის ოთხთავი • მოქვის სახარება • პარხლის I ოთხთავი • პარხლის II ოთხთავი • სამების ოთხთავი • ტბეთის I ოთხთავი • ტბეთის II ოთხთავი • ყანჩაეთის ოთხთავი • შიომღვიმის ოთხთავი • წყაროსთავის I ოთხთავი • წყაროსთავის II ოთხთავი • ხანმეტი ოთხთავი • ჯრუჭის I ოთხთავი • ჯრუჭის II ოთხთავი |
|  |
| 
იხილეთ ქართულ ოთხთავთა სრული სია |

 |
ალექსანდრე კორსანტია. თბილისი, 2022 წელი
**ალექსანდრე კორსანტია** (დ. 18 აპრილი, 1965, თბილისი) — ქართველი პიანისტი, თენგიზ ამირეჯიბის მოწაფე. თბილისის საპატიო მოქალაქე (2015).

სწავლობდა თბილისის 43-ე საჯარო სკოლაში. 1988 წელს მოიგო სიდნეის პიანისთა საერთაშორისო კონკურსი, ხოლო 1995 წელს არტურ რუბინშტეინის სახელობის კონკურსი თელ-ავივში. არის New England Conservatory-ის პროფესორი ბოსტონში (აშშ).

1989 წელს დაასრულა თბილისის ვანო სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორიის საფორტეპიანო ფაკულტეტი (თენგიზ ამირეჯიბის კლასი).

1999 წელს კორსანტია დაჯილდოვდა საქართველოს ღირსების ორდენით.

კორსანტია თანამშროლობს ცნობილ მუსიკოსებთან, რომელნიც არიან: ვალერი გერგიევი, პაავო იარვი, იური ბაშმეტი, ვადიმ რეპინი და სხვ.

2001 წელს კორსანტიამ დაუკრა "კარნეგი ჰოლის" სცენაზე.
ალექსანდრე კორსანტია დღეს უკვე, ვირტუოზ ქართველ პიანისტთა რიგს მიეკუთვნება.

2009 წელს არჩეულ იქნა თბილისის პიანისტთა საერთაშორისო კონკურსის ჟიურის წევრად.

ჯილდოები
--------

* 1999 — ღირსების ორდენი

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ალექსანდრე კორსანტია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ალექსანდრე კორსანტიას კონცერტი[*მკვდარი ბმული*].

სქოლიო
------

1. 1 2  თბილისის მერია[*მკვდარი ბმული*]

|  |  |
| --- | --- |
| ნოტები | *ეს სტატია მუსიკის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**ადამავის პლატო** (ინგლ. Adamawa Plateau, ფრანგ. Massif de l'Adamaoua) — ზეგანი (პლატო) კამერუნში, ნიგერიაში და ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკაში.

დასახელება
----------

დასახელება წარმოდგება ადგილობრივი ფულას ტომის წინამძღოლის სახელისაგან, რომელსაც ერქვა მოდიბო ადამა, რომელმაც დააარსა ადამავის ემირატი, რომელიც მოიცავდა პლატოს დიდ ნაწილს და რომელმაც იარსება მის გარდაცვალებამდე, ანუ 1848 წლამდე.

თავის მხრივ პლატოს სახელიდან წარმოიშვნენ დასახელებები: ადამავის რეგიონი კამერუნში, ადამავის შტატი ნიგერიაში და ადამავა-უბანგური ენების ჯგუფი, რომლებიც ძირითადად გავრცელებულები არიან აღმოსავლეთით.

ტერიტორია
---------

ადამავის პლატოს უკავია ვრცელი ტერიტორია ჩრდილო-დასავლეთით მდებარე მდინარე ბენუესა და სამხრეთ-აღმოსავლეთით მდებარე მდინარე სანაგას შორის. მოიცავს ნიგერიის სამხრეთ-აღმოსავლეთს, კამერუნის დასავლეთს და ცენტრს და ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის დასავლეთს.

აქვს ვულკანური წარმოშობა, ზღვის დონიდან საშუალო სიმაღლეა — დაახლოებით 1000 მეტრი, უმაღლესი მწვერვალია — ოკუ, 3011 მეტრი, სხვა მწვერვალებია: ბამბუტო (2740 მეტრი), მბამი (2335 მეტრი). აგებულია ძველი კრისტალური და მეტამორფული ქანებით (პირველ რიგში გნაისებით).

მთები
-----

ნგაუნდერეს მთა კამერუნის ადამავას რეგიონის ამავე დასახელების ქალაქის შემოგარენში
ზეგანის ცენტრია **ადამავის მთები**, რომელიც გადაჭიმულია კამერუნის დასავლეთიდან (დასავლეთის და ჩრდილო-დასავლეთის რეგიონები) ნიგერიის სამხრეთ-აღმოსავლეთში (შტატი ტარაბა, სადაც ამ მონაკვეთს ჰქვია გოტელი) და ისევ ცენტრალურ კამერუნში (ადამავის რეგიონი). ზოგჯერ მათ გაგრძელებად ითვლება მთები, რომლებიც გადაჭიმულები არიან უფრო შორს — აღმოსავლეთისკენ, მთელი ადამავის რეგიონის და ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის საზღვრის იქით.

**ადამავის მთები** წყალგამყოფია მდინარეების ბენუესა და სანაგას აუზებს შორის (პირველ რიგში მის შენაკად მბამის).

ბუნება
------

აგრარული პეიზაჟი ნგაუნდალის შემოგარენში, კამერუნი
სამხრეთში პლატო დაფარულია ნოტიო მარადმწვანე ტყეებით, ჩრდილოეთით სავანებით და ფოთლოვან-მარადმწვანე ტყეებით, გამოწვეული მოკლე მშრალი სეზონის არსებობით. მთებში არსებობენ მთის სავანები.

პლატოზე არსებობენ ბოქსიტების მთავარი საბადოები.

მოსახლეობა
----------

მთის შემოგარენი დასახლებულია ხალხით, რომლებიც ლაპარაკობენ ბენუე-კონგოს და ადამავა-უბანგოს სხვადასხვა ჯგუფების ენებზე, ასევე ფულას ხალხის ჯგუფებით. მთიანი ზონის მოსახლეობა ძირითადად დაკავებულია მომთაბარე და ნახევრადმომთაბარე მეცხოველეობით (მსხვილი რქოსანი საქონელი), ხოლო მთისპირეთში მიწადმოქმედებით.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ადამავა ენციკლოპედია ბრიტანიკაში (ინგლისური)
* ადამავა *webcitation.org*-ის საიტზე (ინგლისური)
**GPH**, ადრე ცნობილი როგორც **GamePark Holdings**, — აპარატული და პროგრამული უზრუნველყოფის წარმოებელი სამხრეთ კორეული კომპანია, რომელიც დაარსდა 2005 წელს GamePark-ის ყოფილი თანამშრომლების მიერ. იმავე წლის 10 ნოემბერს კომპანიამ გამოსცა ლინუქსზე დაფუძნებული პორტატიული კონსოლი და მედიაპლეერი GP2X, რომელიც მიჩნეულია GP32-ის მემკვიდრედ.

2009 წლის 12 მაისს კომპანიამ შექმნა რიგით მეორე სათამაშო სიტემა GP2X Wiz. ამას მოჰყვა მორიგი კონსოლის Caanoo-ს გამოშვება, რომელიც იქცა GamePark Holdings-ის უკანასკნელ სათამაშო მოწყობილობად. კომპანიამ შეწყვიტა სათამაშო აპარატული მოწყობილობების შემუშავება და გადაერთო პროგრამული უზრუნველყოფის წარმოებაზე.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* GamePark Holdings
* About GamePark Holdings
* GP2X FAQ — a FAQ covering everything about the GP2X
* wiki.GP2X.org — The GP2X Wiki

სქოლიო
------

1. ↑  Archived copy.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-03-13. ციტირების თარიღი: 2020-08-28.
2. ↑  Forum discussion on GamePark Holding's change of plans.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-01-28. ციტირების თარიღი: 2019-06-19
ამირ ნადერი ვენეციის 65-ე კინოფესტივალზე
**ამირ ნადერი** (სპარს.: امیر نادری, დ. 15 აგვისტო, 1946, აბადანი) — ირანელი კინორეჟისორი, სცენარისტი და XX საუკუნის ირანის კინემატოგრაფიის ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი ფიგურა.

ნადერიმ ცოდნა კინოზე ბავშვობაში კინოთეატრში მუშაობისას კინოფილმების ყურებისას და კინოკრიტიკის კითხვისას მიიღო. კარიერა პეიზაჟების ფოტოგრაფიით დაიწყო. 1970-იან წლებში რეჟისორობას მოკიდა ხელი. 1971 წელს მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა ფილმით "ნახვამდის, მეგობარო". საერთაშორისო ასპარეზზე კი ცნობილი გახდა ისეთი ფილმებით, რომლებიც ამჟამად კინოს კლასიკად ითვლება, როგორიცაა "მორბენალი" (1985) და "წყალი, ქარი და მტვერი" (1989). "მორბენალს" მრავალი კრიტიკოსი ბოლო მეოთხედი საუკუნის ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან ფილმად მიიჩნევს. მისი რამდენიმე ფილმის ირანის მთავრობის მიერ აკრძალვის შემდეგ, ნადერიმ ქვეყანა დატოვა. ნიუ-იორკში იმიგრაციის შემდეგ ნადერი აგრძელებს რეჟისორობას. 1997 წელს როკფელერის კინო და ვიდეო სტიპენდიანტი გახდა და მას შემდეგ კოლუმბიის უნივერსიტეტში, ლას-ვეგასის უნივერსიტეტსა და ნიუ-იორკის ვიზუალურ ხელოვნებათა სკოლაში ასწავლის კინოხელოვნებას. მისმა ბოლო ფილმმა "ხმის ბარიერი" (2005) რომის კინოფესტივალზე რობერტო როსელინის პრემია დაიმსახურა.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია პიროვნების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
Greenstream რუკაზე აღნიშნულია მწვანე ფერით.
**Greenstream** — გაზსადენი ლიბიაში. გაყვანილია ტრანსპორტირების მიზნით ხმელთაშუა ზღვის ქვეშ, ლიბიიდან იტალიის მიმართულებით. გაზსადენის სიგრძეა 520 კილომეტრი, ხოლო დიამეტრი 810 მილიმეტრი. ბუნებრივი აირის გამტარუნარიანობა წელიწადში 8-11 *მლრდ*. მ³. ეკუთვნის ლიბიის ნავთობის ეროვნულ კორპორაციასა და Eni-ს. აირის ტრანსპორტირების იდეა ლიბიიდან იტალიის მიმართულებით პირველად 1970-იან წლებში გაჩნდა. მშენებლობა დაიწყო 2003 წელს. აირის საცდელი მიწოდება დაიწყო 2004 წლის 1 ოქტომბერს, ხოლო ამავე წლის 7 ოქტომბერს შედგა გაზსადენის გახსნის ოფიციალური ცერემონია, რომელსაც ესწრებოდნენ იტალიისა და ლიბიის პოლიტიკური ლიდერები შესაბამისად, სილვიო ბერლუსკონი და მუამარ კადაფი. Greenstream-ის მშენებლობა დაჯდა 6,6 *მლრდ*. ამერიკული დოლარი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი (ინგლისური)

სქოლიო
------

1. 1 2 3  „Libya-Italy Pipeline Gas Sold Out". Alexander's Gas & Oil Connections. 2004-10-08. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-12-15. ციტირების თარიღი: 2009-07-29.
2. ↑  
„New gas pipeline linking Libya to Italy opened". Entrepreneur Media. 2005-07-18. ციტირების თარიღი: 2009-07-29.
**ამირან იოსების ძე დანელია** (დ. 15 მარტი (ან 16), 1923, ფოთი — გ. 6 თებერვალი, 1979, იქვე) — ქართველი სამხედრო მოსამსახურე, საბჭოთა კავშირის არმიის გვარდიის უფროსი სერჟანტი (მსროლელი-მეტყვიამფრქვევე), საბჭოთა კავშირის გმირი (10 აპრილი, 1945). სკკპ წევრი 1947 წლიდან.

დაიბადა მუშის ოჯახში. დაამთავრა 5 კლასი და ფოთის საზღვაო სასწავლებელი (1939). 1942 წლის ივნისიდან მოქმედ არმიაში იყო. იყო 53-ე საგვარდიო სატანკო ბრიგადის მე-2 სატანკო ბატალიონის ტანკის მსროლელი-მეტყვიამფრქვევე (მე-6 საგვარდიო სატანკო კორპუსი, მე-3 საგვარდიო სატანკო არმია, უკრაინის I ფრონტი). კომკავშირელი გვარდიის უფროსი სერჟანტი დანელია 1945 წლის 20 იანვარს ქალაქ ვერუშუვისათვის (პოლონეთი) გამართულ ბრძოლებში ტანკით ერთ-ერთმა პირველმა გადალახა მდინარე პროსნა. გერმანიის საზღვრის გადაკვეთის შემდეგ მოხვდა მოწინააღმდეგის ტანკებთან და არტილერიასთან ბრძოლაში. ჩაანაცვლა მოკლული ტანკისა და ქვემეხის მეთაურები და გაანადგურა მტრის ტანკი და 2 ქვემეხი. როდესაც მძღოლ-მექანიკოსიც მოკლეს, ცეცხლმოკიდებული ტანკი მოწინააღმდეგის ქვემეხისაკენ მიმართა და გაანადგურა იგი თავის ჯგუფეულიანად. საბჭოთა კავშირის გმირის წოდება მიენიჭა 1945 წლის 10 აპრილს.

დემობილიზაციის (1947 ან 1945) შემდეგ ცხოვრობდა ფოთში. მუშაობდა წისქვილკომბინატში. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები, მ. შ. ლენინის ორდენი და მედლები. მის სახელს ატარებს ერთ-ერთი ქუჩა ქალაქ ფოთში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ამირან დანელია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ამირან დანელია საიტზე „ქვეყნის გმირები" (რუსული).

სქოლიო
------

1. 1 2 3 4 5  Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1987. — Т. 1 /Абаев — Любичев/. стр. 404–405 — 911 с. — 100 000 экз.
2. 1 2 3  *ჩინჩილაკაშვილი ტ.*, ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 2, თბ. 2012. — გვ. 309.
**ალაჭნის წმინდა გიორგის ეკლესიის კომპლექსი** — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ალაჭანში, სოფლიდან 1 კილომეტრზე, ტყეში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. კომპლექსში შედის ეკლესია, სამრეკლო და გალავანი.

ეკლესია დარბაზულია (6,3 x 3,5 მეტრი) დგას გალავნით შემოვლებული ეზოს შუა ნაწილში. ეკლესიას ორი გვიანდელი მინაშიენი აქვს: ერთი სამხრეთიდან, მეორე ჩრდილოეთიდან, რომელიც ეკლესიაზე რამდენამდე მოკლეა. მისი აღმოსავლეთ კედელი ეკლესიის აღმოსავლეთ კედლის ხაზზე მდებარეობს, ჩრდილოეთისა კი გალავანზეა მიშენებული. ეკლესია და მინაშენები სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვის ირეგულარული წყობითაა ნაგები. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია: შემორჩენილია ეკლესიისა და სამხრეთ მინაშენის კამაროვანი გადახურვა, თითქმის მთლიანადაა დანგრეული ეკლესიის სამხრეთ კედელი, ეკლესიის განივ კედლებს საფასადო წყობის დიდი ნაწილი ჩამოშლილი აქვს. მისგან ამჟამად წირთხლების ქვედა ნაწილებიღაა დარჩენილი. მეორე კარი, რომლითაც ეკლესია ჩრდილოეთ მინაშენს უკავშირდება, ჩრდილოეთ კედლის შუა ნაწილშია. იგი ორივე მხრიდან ბრტყლადაა გადახურული. ეკლესიის აფსიდი ნახევარწრიული ფორმისაა. აფსიდის ნახევარწრიული თაღი მთლიანად შირიმითაა ნაწყობი და შირიმის პროფილირებულ იმპოსტებს ეყრდნობა. შირიმით იყო ნაგები კამარაც, რომლისგანაც მცირე ნაწილიღაა დარჩენილი. კამარის საყრდენად დასავლეთ კედელში შირიმით ნაწყობი საბჯენი თაღია გამოყვანილი, იგი შირიმისავე კონსოლებზეა დაყრდნობილი. 

გალავანი გეგმით კვადრატულია, რომელსაც ერთი კუთხე მომრგვალებული აქვს. ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით. ამჟამად გალავნის კედლები 1,8-2,5 მეტრი სიმაღლეზეა შემორჩენილი. გალავნის სამხრეთ დასავლეთით კუთხეში გეგმით კვადრატული ორსართულიანი სამრეკვლოა. მისი ქვედა ნაწილი კარიბჭეა. სართულის ჩრდილო აღმოსავლეთით კუთხეში, კედლის სისქეში, პატარა, გეგმით კვადრატული სამალავია. გალავანი ისე დანგრეული ამჟამად რომ მისი დანიშნულების გარკვევა ვერ ხერხდება. კომპლესის აღმოსავლეთით დგას დაახლოებით 25 მეტრის მანძილზე, ნატეხი ქვით ნაგები, გეგმისთ სწორკუთხა კოშკი. იგი ორი სართულის სიმაღლეზეა შემორჩენილი და ზემოთკენ შესამჩნევად ვიწროვდება. შენორჩენილი კედლები შიგნით და გარედან ყრუა. შემორჩენილია მხოლოდ სართულშუა გადახურვის კოჭების საყრდენი ბუდეები.

ლიტერატურა
----------

* *დვალი თ.*, საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 2, თბ. 2008. — გვ. 17.
Codex Argenteus, ფოლიო 16v, რომელიც შეიცავს ფრაგმენტს მარკოზის სახარებიდან, 3,26—32
**Codex Argenteus**, ქართულად **ვერცხლის კოდექსი** — გოთურ ენაზე შესრულებული ულფილას ბიბლიის ხელნაწერის ფრაგმენტი, ოთხთავი (სახარება), რომელიც უფსალის უნივერსიტეტის მთავარ ბიბლიოთეკაში, Carolina Rediviva-შია დაცული. ხელნაწერი თავდაპირველად სულ მცირე 336 ფურცელს შეიცავდა. ნაწერია ვერცხლისფერი და ოქროსფერი მელნით მეწამული ფერის ეტრატზე. ხელნაწერს სახელწოდება „ვერცხლის კოდექსი" ეწოდა სწორედ მელნის ფერის გამო; ხშირად, უმართებულოდ, ამ სახელწოდებას უკავშირებენ მისთვის 1665 წელს დამზადებულ ვერცხლის ყდას, თუმცა *Codex Argenteus*-ის სახელით იგი უკვე 1597 წელს მოიხსენიება.

რამდენიმე ხელნაწერთან ერთად (Codex Gissensis-ის ოთხი ფურცელი, Codex Carolinus-ის ოთხი ფურცელი და Codices Ambrosiani A–E-ის 193 ფურცელი), Codex Argenteus მიეკუთვნება გოთურ ენაზე შესრულებული ვრცელი ტექსტების შემცველ მცირე რაოდენობის ძეგლთა რიცხვს.

ხელნაწერის ისტორია
------------------

ხელნაწერი შეიცავს ოთხ კანონიკურ სახარებას ბიბლიის გოთურენოვანი თარგმანიდან (ულფილას ბიბლია), რომელიც ეპისკოპოს ულფილას მიერაა შესრულებული (311–383). მიეკუთვნება გერმანიკული ენების უძველეს წერილობით ძეგლებს. ხელნაწერი, სავარაუდოდ, დაახლოებით 500 წელს ჩრდილოეთ იტალიაში გადაიწერა, სავარაუდოდ ოსტგუთთა მეფე თეოდორიხ დიდისათვის. ვერცხლის კოდექსი პირველად ისტორიულ წყაროებში ჩანს ვერდენის მონასტერში, საიდანაც 1573 წელს აბატ ჰაინრიხ დუდენს მიუყიდია მომავალი იმპერატორი რუდოლფ II ჰაბსბურგისათვის. ამ უკანასკნელმა კი იგი პრაღის ციხე-ქალაქში დაიცვა.

ოცდაათწლიანი ომის მიწურულს, პრაღის გაძარცვის შემდეგ ხელნაწერი შვედეთის ჯარს ჩაუვარდა ხელთ, საბოლოოდ კი იგი აღმოჩდნა შვედეთის რაიხსკანცლერის მაგნუს გაბრიელ დე ლა გარდის მფლობელობაში, რომელიც ამავე დროს უფსალის უნივერსიტეტის კანცლერიც იყო. მან უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკას 1669 წელს აჩუქა ჯერ კიდევ შემორჩენილი 187 ფურცელი ახლად დამზადებული ვერცხლის ყდითურთ.

ხელნაწერის კიდევ ერთი ფურცელი 1970 წელს აღმოჩნდა შპაიერის ტაძარში, აშაფენბურგიდან წამოღებულ რელიკვიების სკივრში.

ლიტერატურა
----------

* Tönnes Kleberg: *Codex Argenteus. Silver Bibeln i Uppsala*. Universitets Bibliotek, Uppsala 1954 (auf deutsch: *Codex Argenteus. Die Silberbibel von Uppsala*. 4. bearbeitete Auflage. Almqvist & Wiksell, Uppsala 1981. ISBN 91-85092-14-2)
* Lars Munkhammar: *Silverbibeln. Theoderiks bok*. Carlsson, Stockholm 1998. ISBN 91-7203-830-6

### პოპულარული გამოცემები

* Otto Schlißke: *Die silberne Handschrift*. Kreuz-Verlag, Stuttgart 1959 (Spannende Erzählung als historischer Roman)

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე **„Codex Argenteus"** ვიკისაწყობში.
* Digital Publication of the Codex Argenteus and its Editions დაარქივებული 2012-09-14 საიტზე Wayback Machine.
* Lars Munkhammar: *Codex Argenteus. From Ravenna to Uppsala. The wanderings of a Gothic manuscript from the early sixth century*
ამერიკული ჩორთმავალი
**ამერიკული ჩორთმავალი** (ინგლ. Standardbred) — მსუბუქი შესაბმელი (უპირატესად სპორტული) ცხენის ჯიში. გამოყვანილია აშშ-ში XIX საუკუნის შუახანებში რთული საახალჯიშე შეჯვარებით. ჯიშის ჩამოყალიბებაში მონაწილეობდნენ ხალასსისხლიანი საჯდომი ცხენი, ნორფოლკური და ჰოლანდიული ჩორთმავლები, აგრეთვე სხვადასხვა წარმოშობის იორღა ცხენები. აშშ-ში ეს ჯიში სტანდარტულად არის აღიარებული. ამერიკული ჩორთმავალი კარგი მოაყვანილობის და მკვრივი კონსტრუქციისაა. ფერად ქურანა, რახსი, შავი, ზოგჯერ ლურჯა და თაფლა. სიმაღლე მინდაოში 153-157 სმ, ტანის ირიბი სიგრძე — 154-158 სმ, გულმკერდის ირგვლივი ზომა — 170-185 სმ, ნებისა — 18-20 სმ, ცოცხალი მასა — 360-450 კგ. 

ამერიკული ჩორთმავალს ეკუთვნის მსოფლიო რეკორდი სისწრაფეში 1 მილზე (1609 მ-ზე): ჩორთით 1 წთ 55,25 წმ, იორღით - 1 წთ 53,6 წმ. აშენებენ აშშ-ში, კანადაში, იტალიაში, შვედეთსა და სხვა ქვეყნებში. რუსეთში XIX საუკუნის ბოლოს არის შეყვანილი და ორლოვის ჩორთმავალთან მისი შეჯვარებით გამოყვანილია რუსული ჩორთმავალი.

ლიტერატურა
----------

* *ჩხეიძე ნ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 381.
**ამია**, *შლამის თევზი* (ლათ. Amia calva) — ძვლიანი განოიდების ინფრაკლასის ამიისებრთა ოჯახის ერთადერთი სახეობა. აქვს 60, იშვიათად 90 სმ-მდე სიგრძის თითისტარასებრი სხეული, ციკლოიდური ქერცლი, წინა პირი; კბილები ყბებზეა განლაგებული. ზურგის ფარფლი გრძელია. საღერძე ჩონჩხი გაძვალებულია, თავზე კანისებრი ძვლებია (პრიმიტიული თევზების ნიშანი). გვხვდება ჩრდილოეთ ამერიკაში, მდინარე მისისიპის აუზში, ასევე ჰურონისა და ერის ტბებში. უპირატესობას ანიჭებს მდორე და მცენარეულობით დაფარულ წყალსატევებს. საკმაოდ დიდხანს ძლებს უწყლოდ. შეუძლია ატმოსფერული ჰაერით სუნთქვა, რისთვისაც საცურავ ბუშტს ფილტვის სახით იყენებს. იკვებება უხერხემლო ცხოველებითა და პატარა თევზებით. ტოფობს გაზაფხულზე. მამალი აკეთებს ბუდეს, იცავს ქვირითსა და ნორჩ ლიფსიტებს. სარეწაო მნიშვნელობა თითქმის არ აქვს. საინტერესოა, როგორც „ცოცხალი ნამარხი".

სქოლიო
------

1. 1 2 3  *Решетников Ю. С.* Ильная рыба // Большая российская энциклопедия. т. 11. — М. 2008. — стр. 122.
2. 1 2   ამია // ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 381.
**Telefonaktiebolaget L. M. Ericsson**, საქმიანობას ახორციელებს **Ericsson**-ის სახელწოდების ქვეშ — შვედური მავალეროვნული კომპანია, სატელეკომუნიკაციო და ქსელური მოწყობილობების უმსხვილესი მწარმოებელი. შტაბ-ბინა განთავსებულია სტოკჰოლმში.

დაარსებულია 1876 წელს ლარს მაგნუს ერიქსონის მიერ როგორც სატელეგრაფო სააგენტოს შემკეთებელი სახელოსნო.

საქმიანობა
----------

კომპანიის ძირითად ბიზნესს უსადენო კავშირის მოწყობილობების წარმოება წარმოადგენს. კომპანიას 180 ქვეყანაში აქვს კავშირის ქსელები აგებული. ადრე Ericsson მობილურ ტელეფონებსაც უშვებდა, თუმცა, მოგვიანებით უსადენო კავშირის ქსელების დამზადებაზე მოახდინა კონცენტრირება, მობილურების წარმოება კი 2001 წელს იაპონურ კომპანია სონისთან ერთად შექმნილ ერთობლივ საწარმოს — Sony Ericsson Mobile Communications-ს გადააბარა.  

პერსონალის საერთო რაოდენობა 95,359 ათასი ადამიანია. 2018 წლის მონაცემებით კომპანიის შემოსავალი 210.8 მილიარდ შვედურ კრონს შეადგენდა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ვიკისაწყობის ლოგო შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე **„Ericsson"** ვიკისაწყობში.
* ოფიციალური საიტი
* კომპანიის ისტორია

სქოლიო
------

1. 1 2 3  Fourth quarter and full-year report 2018. ციტირების თარიღი: 2019-02-23.
2. 1 2  Company facts. Ericsson AB. ციტირების თარიღი: 2018-07-29.
3. ↑  Start. Ericsson History. ციტირების თარიღი: 2016-11-11.
4. ↑  About us. Ericsson AB. ციტირების თარიღი: 5 ნოემბერი, 2016.
**ამერიკული შიშველი ტერიერი** (ინგლ. American Hairless Terrier) — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია აშშ-ში 1972 წელს.

1972 წელს რეტ ტერიერს, რომელიც უილი და ედვინ სკოტებს ეკუთვნოდა, დაბადა უბალნო ლეკვი ჯჯოზეფინა. შემდგომში ჯო ასევე უბალნო ლეკვებს შობდა, სწორედ მათ დაუდეს სათავე ახალ ჯიშს. გენეტიკოსებმა დაადგინეს, რომ ბალნის არარსებობის განმაპირობებელი გენი, რეცესიულია. ეს იმას ნიშნავს, რომ ორი უბალნო ძაღლის შეჯვარებისას ყოველთვის უბალნო ლეკვები დაიბადებიან. ამერიკული შიშველი ტერიერი ტიპური ტერიერია, თუმცა სრულიად უბალნო. ეს არის ენერგიული, მხიარული და სიცოცხლისმოყვარული პატარა ძაღლი, რომელიც რაღაცით შვლის ნუკრს ჰგავს. ახალშობილი ლეკვის სხეული დაფარულია პატარა ბუმბულივით ბეწვით, თუმცა ერთი კვირის შემდეგ ის ქრება (ჯერ ცხვირის არეში). დაახლოებით რვაკვირიან ასაკში ქრება ყველა თმა (ულვაშებისა და წარბების გარდა).

ბალნის არარსებობის გამო ძაღლის კანი შეიძლება ადვილად დაზიანდეს, ან მიიღოს მზის დამწვრობა. კანზე არსებული ბუნებრივი პიგმენტური ლაქები მზეზე დიდხანს ყოფნის შემდეგ მუქდება, ასაკის მატებასთან ერთად ლაქების ზომა იზრდება. ამერიკული შიშველი ტერიერის შეფერილობა მრავალნაირია, აქვს გლუვი კანი, რომელიც ძირითადად ვარდისფერია. თავზე ბალანი არ აქვს და გამოკვეთილად ჩანს კანის ნაოჭები. უბალნო თავთან შედარებით ყურები ძალიან დიდი ჩანს, აქვს ლამაზი კისერი, გრძელი და სწორი ფეხები. მრგვალ, თვალებს დაკვირვებული გამოხედვა ახასიათებს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ამერიკული შიშველი ტერიერი***

* ამერიკული შიშველი ტერიერი[*მკვდარი ბმული*] (ინგლისური)
**ამერიკული ხიდი** (რუს. Американский мост) — სარკინიგზო ხიდების ჯგუფი შემოვლით არხზე, სანქტ-პეტერბურგში, ცენტრალურ და ნევის რაიონში. ერთმანეთთან აკავშირებს უსახელო კუნძულსა და შემოვლითი არხის გავლით მდინარე ნევის მარცხენა სანაპიროს. 2008 წლის 31 დეკემბრამდე ერქვა ნიკოლაევსკის სარკინიგზო ხიდი.

მდებარეობა
----------

ხიდები მდებარეობს ოქტომბრის რკინიგზის მოსკოვის ხაზზე, მოსკოვის ვაგზალთან ახლოს. ჩრდილოეთის მხარეს მდებარეობს სადგური სანქტ-პეტერბურგი-მთავარი და სალოკომოტივო დეპო სანქტ-პეტერბურგი-სამგზავრო-მოსკოვსკი, სამხრეთით კი — სადგური სანქტ-პეტერბურგი-სატვირთო-მოსკოვსკი და სამგზავრო დეპო სანქტ-პეტერბურგო-მოსკოვსკი.

უახლოესი მეტროს სადგურებია (1,5 კმ) „ლიგოვსკის პროსპექტი" და „შემოვლითი არხი".

სახელწოდება და ნუმერაცია
------------------------

მშენებლობის პროცესში პირველ ხიდს უწოდეს ამერიკული ხიდი თავისი კონსტრუქციიდან გამომდინარე. მოგვიანებით სხვა ხიდების მშენებლობის პერიოდში სახელწოდება მათზეც ვრცელდებოდა. 

ოფიციალურად ქალაქის რეესტრში ხუთივე ხიდს ეწოდებოდა ნიკოლაევსკის რკინიგზის ხიდი (მოსკოვის ვაგზლისა და ოქტომბრის რკინიგზის ადრინდელი სახელის მიხედვით), მაგრამ 2008 წლის 31 დეკემბერს სანქტ-პეტერბურგის მთავრობის გადაწყვეტილებით ხიდებს ეწოდა ამერიკული ხიდი, რადგან ხიდებს დაარსებიდან თითქმის მთელი პერიოდი ერქვა ამერიკული ხიდი. ტოპონიმების ერთიან სიაში განმარტებულია, რომ ხიდს ეწოდება ამერიკული ხიდი და არა ამერიკული ხიდები.

ხიდები დანომრილია დასავლეთიდან აღმოსავლეთის მიმართულებით: А, Е, Б, პირველი ამერიკული ხიდი და მეორე ამერიკული ხიდი.

ისტორია
-------

ხიდები ააგეს 1840-იან წლებში პეტერბურგ-მოსკოვის რკინიგზის მშენებლობის ფარგლებში. ყოველი ხიდი სხვავასხვა კონსტრუქციისა იყო. ერთი ხუთმალიანი იყო, ხოლო მეორე — სამმალიანი. ხიდების მშენებლობის ხელმძღვანელი იყო ამერიკელი ინჟინერი ჯორჯ ვაშინგტონ უისტლერი.

შემოვლით არხზე უისტლერმა ხიდი ააგო გაუ-ჟურავსკის სისტემით. 1869 წელს მიიღეს გადაწყვტილება შეეცვალათ ხის ხიდი მეტალის კონსტრუქციით. საპროექტო სამუშაოებს სათავეში ჩაუდგა ინჟინერი, ხიდმშენებელი ნიკოლაი ბელელიუბსკი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Николаевский железнодорожный мост в СПИГ
* Статья «Петербургские „американцы"» დაარქივებული 2018-08-28 საიტზე Wayback Machine.  — на сайте «Помогаем преодолевать трудности»

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
შემოვლითი არხის ხიდები |
| --- |
|  |
| 
* შლისელბურგის ხიდი
* ატამანის ხიდი
* ამერიკული ხიდი
* კარეტის ხიდი
* პრედტეჩენის ხიდი
* ნოვო-კამენის ხიდი
* ბოროვოის ხიდი
* იპოდრომის ხიდი
* ცარსკოე-სელოს რკინიგზის ხიდი
* რუზოვსკის ხიდი
* მოჟაისკის ხიდი
* გაზის ხიდი
* ზეთის ხიდი
* ნოვო-მოსკოვსკის ხიდი
* ვარშავის ხიდი
* მიტროფანოვის ხიდი
* ბალტიის ხიდი
* ნოვო-პეტერგოფსკის ხიდი
* კრასნოოქტიაბრსკის ხიდი
* ტარაკანოვსკის ხიდი
* ბორისოვის ხიდი
* ნოვო-კალინკინის ხიდი
* სტეფანე რაზინის ხიდი
 |

 |
ალთინგი, რეიკიავიკი
**ალთინგი** (ისლ. Alþingi, *საკრებულო*) — ისლანდიის პარლამენტი. პირველად 930 წელს შეიკრიბა თინგის ველებზე, კუნძულის სამხრეთ-დასავლეთში, ტბა თინგვადლავატნის ჩრდილოეთ ნაპირზე. ალთინგი ჩვენს დრომდე მოღწეულ პარლამენტთა შორის უძველესია. იმხანად ალთინგში მონაწილეობის მიღების უფლება ნებისმიერ თავისუფალ მამაკაცს ჰქონდა. თავდაპირველად ალთინგი არა მხოლოდ კანონების მიღების ადგილი, არამედ დავების გადაწყვეტის ორგანოც იყო. კანონებით ე.წ. ლოგრეტა (ისლ. Lögrétta) იყო დაკავებული, რომელიც მეტწილად მსახურებისგან შედგებოდა (ისლ. goðar). 1000 წელს ალთინგზე უმეტესობამ ქრისტიანობის მიღებას დაუჭირა მხარი.

ისლანდიის ნორვეგიასთან გაერთიანების შემდეგაც ალთინგი 1799 წლამდე ფუნქციას არ წყვეტდა. შემდეგ ალთინგი სპეციალური უმაღლესი სასამართლოთი შეიცვალა. 1844 წელს ალთინგი იოუნ სიგურდსონის მიერ იქნა აღდგენილი და რეიკიავიკში იკრიბება. დღეისათვის (1991 წლიდან) ალთინგი ერთპალატიანი პარლამენტია 63 წევრით, რომელთაც ექვს საარჩევნო ოლქში ირჩევენ.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 307.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ალთინგის საიტი.
* ზოგადი ინფორმაცია ალთინგის ისტორიასა და მუშაობაზე დაარქივებული 2004-10-14 საიტზე Wayback Machine. .
* Alþingi picture gallery from www.islandsmyndir.is.
**ალექსანდერ უსი** (დ. 21 იანვარი 1980, ფაუსკე, ნორვეგია) — ნორვეგიელი ბიატლონისტი.

კარიერული მიღწევები
-------------------

IBU მსოფლიო ჩემპიონატი
2009, ფხიონჩხანი, დადევნების რბოლა 
IBU მსოფლიო ახალგაზრდული ჩემპიონატი
2000, ჰოხფილცენი, დადევნების რბოლა 23-ე
2000, ჰოხფილცენი, სპრინტი 27-ე
მსოფლიო თასი
2007, ლაჰტი, სპრინტი 
2007, ჰოხფილცენი, გუნდური ესტაფეტა 
2008, ობერჰოფი, გუნდური ესტაფეტა 
2008, ფხიონჩხანი, დადევნების რბოლა 
2008, ესტერსუნდი, ინდივიდუალური რბოლა 
2008, ჰოხფილცენი, სპრინტი 
ევროპის ჩემპიონატი
2003, ფორნი-ავოლტრი, დადევნების რბოლა 
2004, მინსკი, დადევნების რბოლა 
2004, მინსკი, გუნდური ესტაფეტა 
2006, ლანგდორფ-არბერსე, ინდივიდუალური რბოლა 
2006, ლანგდორფ-არბერსე, გუნდური ესტაფეტა 
2007, ბანსკო, გუნდური ესტაფეტა 
ევროპის თასი
2002, ვინდირშგარსტენ-როზენაუ, დადევნების რბოლა 
2003, გეილო, სპრინტი 
2003, რიდნაუნ-ვალ რიდანა, სპრინტი 
2004, ბრუსონი, სპრინტი 
2004, მერიბელი, გუნდური ესტაფეტა 
2007, ტურინი, ინდივიდუალური რბოლა

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ალექსანდერ უსის პროფილი biathlonworld.com-ზე


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია სპორტისა და სპორტსმენების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**Go Daddy** დომენური სახელების ერთ-ერთი ყველაზე დიდი რეგისტრატორია .

GoDaddy Group პირველი დონის ზონებში დაახლოებით 60 მილიონ დომენურ სახელს მართავს, მათ შორისაა COM, ORG, NET, BIZ, INFO , RU .

სკანდალი დომენების დაუსაბუთებელი დახურვაზე
------------------------------------------

2006 წლის 14 ივნისს კომპანია Majordomo- ს ოფიციალური პრესრელიზის თანახმად, კომპანია GoDaddy- მ შეაჩერა Majordomo -ს 1,399 რეგისტრირებული დომენი სპამის უსაფუძვლო ბრალდებით. დომენების განბლოკვისთვის კომპანიამ მოითხოვა თითოეული დომენისთვის 199 $.

ვებ გვერდის https://web.archive.org/web/20110627205958/http://nodaddy.com/ თანახმად (დახურულია GoDaddy– ს ინიციატივით), GoDaddy -ს პოლიტიკით ბევრი მომხმარებელი დაზარალდა, რაც გულისხმობდა გადაუმოწმებელი საჩივრების გამო დომენების დახურვას, შემდეგ კი გარკვეული თანხის სანაცვლოდ მის აღდგენას.

ასევე შეიქმნა GoDaddy- ით დაზარალებულთა საზოგადოება - . დომენი ამჟამად პარკირებულია .

GoDaddy -ს ამჟამად უარყოფითი რეპუტაციით სარგებლობს. სხვადასხვა ვებსაიტებზე შეგიძლიათ იპოვოთ უამრავი ნეგატიური გამოხმაურება, მაგალითად, კომპანია დომენის რეგისტრაციიდან რამდენიმე დღეში ბლოკავს ანგარიშებს, ართმევენ დომენებს და ფულს უკან აბრუნებენ, ითხოვენ პასპორტის და საბანკო ბარათების ფოტოს.

საინვესტიციო ფონდებში კომპანიის წილების გაყიდვა
-----------------------------------------------

კომპანიამ 2011 წლის 1 ივლისს ნაწილობრივი გაყიდვებით გამოაცხადა ინვესტიციების მოზიდვა ისეთი საინვესტიციო ფონდებიდან როგორებიცაა KKR & Co, Technology Crossover Ventures და Silver Lake Partners. გარიგების მოცულობა არ გახმაურებულა, მაგრამ ექსპერტების თქმით, საუბარია დაახლოებით 2 მილიარდი დოლარზე. გარიგების დასრულებამდე კომპანიის 78% აკონტროლებდა მისი დამფუძნებელი, ბობ პარსონსი, დანარჩენს ფლობდნენ ტოპ მენეჯერები და კომპანიის ზოგიერთი თანამშრომლები. სავარაუდოდ, საინვესტიციო ფონდები კომპანიაში არა მხოლოდ ფულად ინექციებს განახორციელებენ, არამედ მენეჯმენტს გაუზიარებენ როგორც ადგილობრივ ასევე უცხოურ ბაზრებზე თავიანთ სამუშაო გამოცდილებას და ასევე ხელს შეუწყობენ ტექნიკურ მოდერნიზებას  .

SOPA -ს მხარდაჭერა
------------------

2011 წელს კომპანიამ, სხვა რიგ ორგანიზაციებთან ერთად, ღიად დაუჭირა მხარი Stop Online Pirater Act (SOPA), რამაც ფართო საპროტესტო მოძრაობა გამოიწვია. მხარდაჭერილი ბოიკოტის შედეგად, კომპანია GoDaddy– მ მნიშვნელოვანი დანაკარგი განიცადა, ერთ კვირაში მათ დაკარგეს 72,000 -ზე მეტი დომენური სახელი. კერძოდ, ვიკიმედიის ფონდმა მიიღო გადაწყვეტილება შეცვალოს დომენის დელეგირების სერვისის მიმწოდებელი; გადაწყვეტილების შესახებ ინფორმაცია Twitter- ზე ჯიმი უელსის მიერ  გამოაქვეყნა. 23 დეკემბერს GoDaddy- ს ტოპ მენეჯმენტმა განაცხადა, რომ ისინი "აღარ უჭერენ მხარს SOPA- ს კანონპროექტს"  , მალვეე ეს განცხადება შეცვალეს "GoDaddy VERSUS SOPA"  .

სქოლიო
------

1. ↑  Миллиардер поневоле: телефонное интервью основателя Go Daddy Боба Парсонса
2. ↑  Wales, Jimmy. Jimmy Wales Twitter post. ციტირების თარიღი: 24 December 2011.
3. ↑  Lowensohn, Josh. Go Daddy spanks SOPA, yanks support.
4. ↑  Go Daddy No Longer Supports SOPA. ციტირების თარიღი: December 23, 2011.
5. ↑  McCullagh, Declan, *GoDaddy bows to boycott, now 'opposes' SOPA copyright bill*,. წაკითხვის თარიღი: 29 December 2011

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი
**ალექსან (ალექსანდრ) ავესტის ძე ნალბანდიანი** (დ. 18 აპრილი, 1971, ერევანი, სომხეთის სსრ) — საბჭოთა, სომეხი და რუსი მოკრივე, სსრკ ხალხთა X სპარტაკიადის გამარჯვებული (1991), რუსეთის ჩემპიონი (1997), რუსეთის ჩემპიონატის მედალოსანი (1997, 1999), 2004 წლის ათენის ოლიმპიური თამაშების მონაწილე. სსრკ სპორტის საერთაშორისო ოსტატი (1991).

ბიოგრაფია
---------

ალექსან ნალბანდიანი დაიბადა 1971 წლის 18 აპრილს, სომხეთის სსრ-ის დედაქალაქ ერევანში. კრივში ვარჯიში 11 წლის ასაკში დაიწყო, ჰენრიხ თატევოსიანის ხელმძღვანელობით. 1984 წლიდან ვარჯიშობდა იური ნერსესიანთან. 1991 წელს გახდა სსრკ ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედალოსანი და სსრკ ხალხთა X სპარტაკიადის გამარჯვებული, მონაწილეობა მიიღო სიდნეიში გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატზე.

1993-1994 იყო სომხეთის ნაკრების წევრი. 1994 წლის ბოლოს გადავიდა რუსეთის ქალაქ სოჭში, სადაც განაგრძო კრივში ვარჯიში არჩილ მინოსიანის ხელმძღვანელობით. 1998-2002 წლებში ცხოვრობდა რუსეთის ქალაქ კრასნოდარში. 1990-იანი წლების მეორე ნახევარში ის იყო ერთ-ერთი წამყვანი რუსი მოკრივე თავის წონით კატეგორიაში, გახდა რუსეთის ჩემპიონი (1997), ვერცხლის მედალოსანი ნიუ-იორკში კეთილი ნების (გუდვილის) თამაშებზე (1998) და ბრინჯაოს მედალოსანი მსოფლიო ჩემპიონატზე, ჰიუსტონში (1999). ჰიუსტონში გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატზე პირველ შეხვედრაში, 1/8 ფინალში დაამარცხა ლიეტუველი ივანას სტაპოვიჩიუსი, ანგარიშით 11:10. მეოთხედფინალში ანგარიშით 6:1 დაამარცხა ვენესუელელი ხოსე ლუის ვარელა. ნახევარფინალში დამარცხდა კუბელ მაიკრო რომეროსთან, ანგარიშით 2:9.

2002 წელს ალექსან ნალბანდიანი დაბრუნდა სომხეთში და მოგვიანებით კვლავ განაგრძო გამოსვლა ამ ქვეყნის სახელით. 2004 წელს მან მონაწილეობა მიიღო პულაში გამართულ ევროპის ჩემპიონატში და გახდა ერთადერთი სომეხი მოკრივე, რომელმაც მოახერხა ათენის ოლიმპიური თამაშების ოლიმპიური ლიცენზიის მოპოვება. ოლიმპიური ტურნირის მსვლელობისას მან მოიგო ფრანგ და ერაყელ მეტოქეებთნ, მაგრამ მეოთხედფინალში წააგო გამოჩენილ ჩინელ მოკრივესთან ზუ შიმინთან.

2004 წელს სპორტული კარიერის დასრულების შემდეგ გადავიდა ერევნის ვლადიმერ იენგიბარიანის სახელობის ბავშვთა და ახალგაზრდულ სპორტულ სკოლაში, სადაც დაიწყო სამწვრთნელო კარიერა. 2011 წლიდან მუშაობს ქალაქ სოჭის კრივის სპორტულ სკოლაში. 1991 წელს მიიღო სსრკ-ის საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატის წოდება.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* sports-reference.com დაარქივებული 2012-12-14 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. ↑   10.World Championships - Houston, USA - August 20-27 1999
**Gnidrolog** — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფი, რომლის ჟღერადობას ადარებენ ჯგუფებს Van der Graaf Generator, ჯეთრო ტალი და Gentle Giant.

ისტორია
-------

ჩამოყალიბდა 1969 წელს, ძმების, სტიუარტ და კოლინ გოლდრინგების მიერ. მათ შეუერთდა დრამერი ნაიჯელ პეგრუმი (Spice) და ბას-გიტარისტი პიტერ „მარს" ჰაულინგი. მეორე ალბომის ჩაწერისას მათთან ერთად უკრავდა ჯონ ერლი (საქსოფონი, ფლეიტა). ჯგუფის სახელწოდება მიიღეს ძმების გვარის შებრუნებით და ასოების გადაადგილებით. 1972 წლის მაისში ჟურნალმა *NME* გამოაქვეყნა ინფორმაცია, რომ Gnidrolog უნდა გამოსულიყო დიდი დასავლური ექსპრესის ლინკოლნის ფესტივალზე, 26 ამისს. 1972 წელს გამოვიდა ჯგუფის პირველი და მეორე ალბომები, *In Spite of Harry's Toe-Nail* და *Lady Lake*, რასაც მისი დაშლა მოჰყვა - ძირითადად, კომერციული წარუმატებლობის გამო. ხანმოკლე კარიერის განმავლობაში მათ დაუკრავთ ჯგუფებთან Colosseum, King Crimson, Gentle Giant, Wishbone Ash, Soft Machine და Magma, მაგრამ შედარებით უცნობებად რჩებოდნენ. 1975 წელს კაულინგმა პეტ ტრევერსთან მუშაობა დაიწყო და საკმაოდ ცნობილი და წარმატებული გახდა. პეგრუმი Steeleye Span-ს შეუერთდა, ხოლო გოლდრინგმა 1976 წელს ჩამოაყალიბა პანკ-როკ ჯგუფი Pork Dukes, მოგვიანებით კი სესიური მუსიკოსის კარიერა დაიწყო. 27 წლიანი პაუზის შემდეგ 1999 წელს ჯგუფი დროებით გაერთიანდა და 2000 წელს მესამე ალბომი *Gnosis* გამოუშვა.

დისკოგრაფია
-----------

* *In Spite of Harry's Toenail* (1972)
* *Lady Lake* (1972)
* *Live 1972* (1999)
* *Gnosis* (2000)

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Gnidrolog საიტზე Allmusic

სქოლიო
------

1. ↑  Tobler, John (1992). *NME Rock 'N' Roll Years*, 1st, London:  Reed International Books Ltd,   გვ. 238. CN 5585.