**ფორტალეზა** (პორტ. Fortaleza „ციხესიმაგრე") — ქალაქი ბრაზილიაში, სეარის შტატის დედაქალაქი. სიდიდით მე-5 ქალაქი ბრაზილიაში. წარმოქმნის ფორტალეზის აგლომერაციას. მიეკუთვნება ფორტალეზის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონს. მოსახლეობა შეადგენს 2 431 415 ადამიანს (2007 წლის მონაცემებით). ფართობი 313 140 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 7748,3 ად./კმ²-ზე.

ქალაქის სახელი დაკავშირებულია XVII საუკუნიდან არსებულ ნიდერლანდების ფორტ სხონენბორხთან (ნიდერლ. Schoonenborch).

ქალაქის დღესასწაული — 13 აპრილი.

ისტორია
-------

იმ ადგილას, სადაც ახლა ფორტალეზა მდებარეობს, ევროპოლები პირველად ჩავიდნენ 1500 წლის 2 თებერვალს. ეს იყო ვისენტე პინსონის ესპანური ექსპედიცია, რომელმაც სანაპიროს დაარქვა '"სანტა-მარია-დე-ლა-კონსოლასიონი" (ესპ. Santa Maria de la Consolación). რადგანაც ამ დროისთვის უკვე მოქმედებდა ტორდესილასის შეთანხმება, ესპანეთის და პორტუგალიის გავლენის სფეროს მსაზღვრელი, არ მოხდა ამ გახსნის ოფიციალური აღიარება. კოლონიზაცია დაიწყო პორტუგალიამ, როდესაც პიერო კოელიო დე სოუზამ ააგო ფორტი "სან ტიაგო" (პორტ. Fortim de São Tiago) მდ. ტიარას სათავესთან 1603 წელს. მოკლე დროში ბრაზილიის ჩრ.-აღ. სანაპირო დაიკავეს ნიდერლანდელებმა, რომლებმაც დააარსეს ფორტი **"სხონენბორხი"**, პორტუგალიელებმა კი ტერიტორიის დაბრუნების შემდეგ გადაარქვეს სახელი და **"ფორტალეზა დე ნოსა სენიორა დე ასუნსაო"** (პორტ. Fortaleza de Nossa Senhora da Assunção) უწოდეს. 1799 წელს პერნამბუკუს პროვინციას გამოეყო სეარა, ფორტალეზა კი - გახდა მისი დედაქალაქი.

ფორტალეზას პანორამა

გეოგრაფია
---------

**კლიმატი**

ფორტალეზა ხასიათდება ტიპური ტროპიკული კლიმატით, მაღალი ტემპერატურით და ტენიანობით, მთელი წლის განმავლობაში. კლიმატს ამსუბუქებს ოკეანის მხრიდან მომავალი ქარი. ყველაზე თბილი თვეებია - დეკემბერი და იანვარი. წვიმის სეზონი იანვრიდან მაისამდე გრძელდება.

**მცენარეულობა**

ფორტალეზა იმყოფება ტროპიკული ტყეების არეალში.

მოსახლეობა
----------

2007 წლის მონაცემებით, ფორტალეზას მოსახლეობა შეადგენს - 3 427 000 ადამიანს. ამასთან სიმჭიდროვე 7588 ად./კმ². 2 087 043 ადამიანი (63,2 %) მულატია, 1 199 450 (34,0 %) თეთრკანიანი, 109 000 (2,4 %) ნეგროიდი, 30 000 (0,4 %) აზიური და ინდური წარმომავლობის.

ეკონომიკა
---------

კულტურა და განათლება
--------------------

ფორტალეზაში არის რამდენიმე უნივერსიტეტი, როგორც კერძო, ისე სახელმწიფო, მათ შორის **"სეარას სახელმწიფო უნივერსიტეტი"** (პორტ. Universidade Federal do Ceará, UFC). სწავლება სკოლებასა და უნივერსიტეტებში, ისევე როგორც სრულიად ბრაზილიაში, მიმდინარეობს პორტუგალიურად, ხოლო ინგლისური და ესპანური ენების სწავლა შედის საშუალო სკოლის პროგრამაში.

გალერეა
-------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

სქოლიო
------

1. 1 2 3 4 5 6 7

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ბრაზილიის 20 უდიდესი ქალაქი (მოსახლეობის მიხედვით) |
| --- |
|  |
| 
სან-პაულუ · რიო-დე-ჟანეირო · სალვადორი · ბრაზილია · ფორტალეზა · ბელუ-ორიზონტი · კურიტიბა · მანაუსი · რესიფი · ბელენი  · პორტუ-ალეგრი  · გუარულიუსი · გოიანია · კამპინასი · სან-ლუისი  · სან-გონსალუ · მასეიო  · დუკი-დი-კაშიასი  · ნოვა-იგუასუ · სან-ბერნარდუ-დუ-კამპუ |

 |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ბრაზილიის შტატების დედაქალაქები |
| --- |
|  |
| 
რიუ-ბრანკუ (აკრი)  · მასეიო (ალაგოასი) · მაკაპა (ამაპა)  · მანაუსი (ამაზონასი)  · სალვადორი (ბაია)  · ფორტალეზა (სეარა)  · ბრაზილია (ფედერალური ოლქი)  · ვიტორია (ესპირიტუ-სანტუ)  · გოიანია (გოიასი)  · სან-ლუისი (მარანიანი)  · კუიაბა (მატუ-გროსუ)  · კამპუ-გრანდი (მატუ-გროსუ-დუ-სული) · ბელუ-ორიზონტი (მინას-ჟერაისი) · ბელენი (პარა)  · ჟუან-პესოა (პარაიბა)  · კურიტიბა (პარანა)  · რესიფი (პერნამბუკუ)  · ტერეზინა (პიაუი)  · რიო-დე-ჟანეირო (რიო-დე-ჟანეირო)  · ნატალი (რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი)  · პორტუ-ალეგრი (რიუ-გრანდი-დუ-სული)  · პორტუ-ველიუ (რონდონია)  · ბოა-ვისტა (რორაიმა)  · ფლორიანოპოლისი (სანტა-კატარინა)  · სან-პაულუ (სან-პაულუ)  · არაკაჟუ (სერჟიპი)  · პალმასი (ტოკანტინსი) |

 |