**კომიტასის მუზეუმ-ინსტიტუტი** (**Կոմիտասի թանգարան-ինստիտուտ) -** მუზეუმი, რომელიც დაარსდა 2015 წელს ერევანში, სომხეთის დედაქალაქში. მუზეუმ-ინსტიტუტი მიზნად ისახავს კომიტასისტიკის განვითარებას, კომიტასის შემოქმედებითი მემკვიდრეობის კვლევასა და პოპულარიზაციას.

კომიტასის მუზეუმ-ინსტიტუტის გახსნა 2015 წლის 29 იანვარს გაიმართა. მუზეუმი მდებარეობს ერევანში, კომიტასის პარკის მიმდებარე ტერიტორიაზე. იგი აშენდა ყოფილი კულტურის სასახლის ბაზაზე, რომელიც დააპროექტა არქიტექტორმა კორიუნ ჰაკობიანმა 1949 წელს. ახლად შექმნილი სტრუქტურის არქიტექტორია არტურ მესჩიანი. გამოფენის ავტორი და კურატორია ვარდან კარაპეტიანი, მხატვარი-დიზაინერი - ალბერტო ტორსელო. პროგრამა მუზეუმების საერთაშორისო საბჭოს (ICOM) სომხეთის ეროვნულმა კომიტეტმა განახორციელა. ფინანსური ხარჯები დაფარა „პიუნიკის" ადამიანური რესურსების პანსომხური განვითარებისა და „ლუისის" ფონდებმა  .

მუზეუმი
-------

იგი დაარსდა 2015 წელს. სომხეთის მთავრობის 25 იანვრის გადაწყვეტილებით, როგორც „კომიტასის მუზეუმ-ინსტიტუტი" სახელმწიფო არაკომერციული ორგანიზაცია  .

იგი აშენდა ერევანში, კომიტასის პარკში მდებარე კულტურის ყოფილი სასახლის ბაზაზე. ფინანსური ხარჯები „პიუნიკის" ადამიანური რესურსების განვითარების პანსომხურმა და „ლუისის" ფონდებმა დაფარეს. მუზეუმის პროექტის ავტორი და არქიტექტორია არტურ მესჩიანი. გაიხსნა 2015 წლის 29 იანვარს. გახსნას ესწრებოდნენ სომხეთის პრეზიდენტი სერჟ სარქისიანი, კათალიკოსი გარეგინ II და კილიკიის კათალიკოსი არამ I. 

მუზეუმ-ინსტიტუტს აქვს საკონცერტო დარბაზი, მუდმივი ექსპოზიცია და დროებითი გამოფენების შესაძლებლობა. სტრუქტურის ფარგლებში მუშაობს კვლევითი ცენტრი, მუსიკალური სტუდია, ბიბლიოთეკა, გამომცემლობა. გამოფენის ორგანიზებისთვის ახლადდაარსებულ მუზეუმს ეღიშე ჩარენცის სახელობის ლიტერატურისა და ხელოვნების მუზეუმის, სომხეთის ეროვნული გალერეისა და სომხეთის ეროვნული ბიბლიოთეკის კოლექციებიდან გადაეცა სამუზეუმო ნივთები.

კომიტასის ცხოვრება და მოღვაწეობა, მუსიკალური თეორიული და სულიერი მოღვაწეობა, ასევე მდიდარი კოლექციური მემკვიდრეობა შეჯამებულია მუზეუმის რვა დარბაზის მუდმივ გამოფენაში. გამოფენის ავტორი და კურატორი ვარდან კარაპეტიანი, დიზაინერ-მხატვარი ალბერტო ტორსელო. პროგრამა საერთაშორისო საბჭოს (ICOM) სომხეთის ეროვნულმა კომიტეტმა განახორციელა.

### დარბაზები

 კომიტასის ხელმოწერა
 კომიტასის კალმის დამჭერი (საჩუქრად თაყვანისმცემლებისგან, 1908 წ.). სრულიად სომეხთა კათალიკოსი გარეგინ II-ის საჩუქარი კომიტასის მუზეუმ-ინსტიტუტისთვის
* 

* დროებითი საგამოფენო დარბაზში რეგულარულად ეწყობა გამოფენები, რომლებიც დაკავშირებულია ხელოვნების სხვადასხვა დარგთან (მუსიკა, ფოტოგრაფია, ფერწერა, გრაფიკა, დეკორატიულ-გამოყენებითი ხელოვნება და ა.შ.)

გახსნა
------

კომიტასის მუზეუმ-ინსტიტუტი 2015 წლის 29 იანვარს გაიხსნა. გახსნასთან დაკავშირებით საზეიმო ცერემონია ახლად გახსნილი მუზეუმის საკონცერტო დარბაზში გაიმართა . მუზეუმ-ინსტიტუტის გახსნაზე სომხეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტი სერჟ სარგსიანი, სახელმწიფო კომისიის წევრებთან და სტუმრებთან ერთად, კომიტასის სახელობის პანთეონს ეწვია და ყვავილებით შეამკო ვარდაპეტ კომიტასის საფლავი. გახსნასთან დაკავშირებით , საქართველოს პრეზიდენტმა საპატიო სტუმრების წიგნში ჩანაწერი გააკეთა:

გახსნასთან დაკავშირებით ახალგახსნილი მუზეუმის საკონცერტო დარბაზში გაიმართა საზეიმო ცერემონია და კონცერტი.

სამეცნიერო კვლევითი ცენტრი
--------------------------

კომიტასის მუზეუმ-ინსტიტუტში მოქმედი კვლევითი ცენტრი მიზნად ისახავს კომიტასის ცხოვრებისა და მოღვაწეობის, აგრეთვე კომიტასთან დაკავშირებული საარქივო მასალების საფუძვლიან და სისტემატურ კვლევას. სომხური სასულიერო მუსიკის სხვადასხვა დარგისა და სკოლების ისტორიულ-თეორიული პრობლემების შესწავლა ხაზგასმულია კომიტასის მეცნიერული პრინციპების მიხედვით.

სამეცნიერო სამუშაოები ტარდება შემდეგ სფეროებში:

* კომიტასის არქივი
* კომიტასის საკოლექციო, მუსიკალური და შემოქმედებითი მემკვიდრეობა
* სომხური სასულიერო გალობის უცაინის სისტემა და სხვა.

საგამომცემლო სახლი
------------------

კომიტასის მუზეუმ-ინსტიტუტი აქვეყნებს სამეცნიერო ნაშრომებს, დროებით საგამოფენო დარბაზში მოწყობილ გამოფენების სურათებს და სამეცნიერო სტატიების კრებულებს.

პუბლიკაციები
------------

მუსიკალური ბიბლიოთეკა
---------------------

2017 წლიდან კომიტას მუზეუმ-ინსტიტუტში ფუნქციონირებს მუსიკალური ბიბლიოთეკა. აქ არის პროფესიული და მრავალჟანრიანი მუსიკალური ლიტერატურა, ასევე სომხური და მსოფლიო მუსიკის მრავალი დისკი.

გალერეა
-------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

სქოლიო
------


1. ↑  Տաթևիկ Շախկուլյան, «Կոմիտասի թանգարան-ինստիտուտի հիմնադրումը քառորդդարյա պետությունում», Հայոց նորագույն պետականության քառորդ դարը, Երևան, ՀՀ ԳԱԱ «Գիտություն» հրատ. 2017, էջ 149-155
2. ↑  ԹԱՆԳԱՐԱՆ-ԻՆՍՏԻՏՈՒՏ» ՊԵՏԱԿԱՆ ՈՉ ԱՌԵՎՏՐԱՅԻՆ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԹՅՈՒՆ ՍՏԵՂԾԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ. ციტირების თარიღი: 2015 թ․ նոյեմբերի 15.
3. ↑  «Հնչյուն և լռություն. Երաժիշտը և նվագարանը դարերի հոլովույթում» ցուցադրությունը՝ Կոմիտասի թանգարան-ինստիտուտում
4. ↑  «Գոյնէն անդին». Կոմիտասի թանգարան-ինստիտուտում նոր ցուցադրություն է բացվել
5. ↑  «Ծառերի հիշողություն»
6. ↑  «Հնչյուն և լռություն»
7. ↑  «Կուտինայի հայկական հախճապակու արվեստը»
8. ↑  «Գոյնէն անդին»
9. ↑  Նախագահ Սերժ Սարգսյանը ներկա է գտնվել Կոմիտասի թանգարան-ինստիտուտի բացմանը
10. 1 2  Գիտահետազոտական կենտրոն
11. ↑  «Կոմիտասը և ավանդական երաժշտական մշակույթը» տարեգրքի շնորհանես Կոմիտասի թանգարանում, Շողակաթ հ/ը
12. ↑  [komitasmuseum.am/wp-content/uploads/2015/03/Տարեգիրք-Ա.pdf Կոմիտասի թանգարան-ինստիտուտի տարեգիրք, Երևան, 2016]