**კარლსტადი** (შვედ. Karlstad) — ქალაქი შვედეთში, ამავე სახელწოდების მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი და ვარმლანდის ლენის დედაქალაქი. 2010 წელს ქალაქის მოსახლეობა 61 685 ადამიანს შეადგენდა, მუნიციპალიტეტის კი 84 885-ს. კარლსტადში ფუნქციონირებს უნივერსიტეტი და საკათედრო ტაძარი.

ქალაქი გაშენებულია მდინარის დელტაზე, სადაც შვედეთის უგრძესი მდინარე კლარელვენი შვედეთის უდიდეს ტბას — ვენერნს ერთვის. აქვე მდებარეობს ქვეყნის სიდიდით მეორე ტბის პორტი.

კარლსტადი ხშირად ასოცირდება მზის სინათლესთან, მისი სიმბოლოც სწორედ მზეა. მართლაც, ის ქვეყნის ერთ-ერთი ყველაზე მზიანი ქალაქია.

ისტორია
-------

ქალაქის უდიდეს კუნძულზე, შუა საუკუნეებში მდებარეობდა სათათბირო, რომელსაც ტინგვალას ეძახდნენ. აქ ასევე ფუნქციონირებდა ბაზრობა.

კარლსტადს ქალაქის სტატუსი 1584 წელს შვედმა ჰერცოგმა *კარლმა* მიანიჭა, რომელიც მოგვიანებით მეფე კარლ IX გახდა. სახელიც სწორედ ამ მეფიდან მომდინარეობს — კარლსტადი კარლის ქალაქს ნიშნავს. ჰერცოგმა ქალაქს ასევე უბოძა რეგიონის მმართველობის ფუნქცია და მნიშვნელოვანი რაოდენობის მიწები.

მანვე ქალაქში საკუთარი სასახლე ააშენა, რომელსაც *კუნგსგარდენს* უწოდებდნენ (მეფის მამული). 1724–1730 წელს კარლსტადში კრისტიან ჰალერმა კათედრალი ააშენა.

კარლსტადში დაიწყო თანამედროვე შვედეთის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი პუტჩი. 1809 წლის 7 მარტის ღამეს, გენერალ-ლეიტენანტმა გეორგ ადლერსპარემ ვარმლანდში დაბანაკებული დასავლეთის არმია კარლსტადის ასაღებად გამოიყენა. ეს კამპანია რევოლუციად შეფასდა და 9 მარტს, მან თავის ჯარისკაცებთან ერთად დედაქალაქისკენ წარმატებული მსვლელობა წამოიწყო, რომელიც მეფე გუსტავ IV ადოლფის დამხობას ისახავდა მიზნად.

კარლსტადის თავზე რამდენიმე დიდმა ხანძარმა გადაიარა. მათ შორის, 1865 წლის 2 ივლისის ხანძრისგან მხოლოდ კათედრალი და რამდენიმე სახლი გადარჩა. ამის შემდეგ, ქალაქი ორთოგონალური გეგმმით აღადგინეს, ხეებით შემოსაზღვრული ფართო ქუჩებით.

1905 წელს, კარლსტადში ხელი მოეწერა ნორვეგიისა და შვედეთის უნიის დაშლას.

დაძმობილებული ქალაქები
----------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Флаг Норвегии | მოსი (ნორვეგია) |
| Флаг Дании | ჰორსენსი (დანია) |
| Флаг Финляндии | ნოკია (ფინეთი) |
| Флаг Исландии | ბლენდუოუსი (ისლანდია) |
| Флаг Эстонии | იგევა (ესტონეთი) |
| Флаг Хорватии | კარლოვეცი (ხორვატია) |

გალერეა
-------

* კარლსტადის კათედრალიკარლსტადის კათედრალი
* კარლსტადი კლარაბორგის ხიდიდანკარლსტადი კლარაბორგის ხიდიდან
* ქანდაკება Sola i Karlstadქანდაკება *Sola i Karlstad*
* 1865 წლის ხანძარს გადარჩენილი ხის სახლები1865 წლის ხანძარს გადარჩენილი ხის სახლები
* კარლსტადის თეატრიკარლსტადის თეატრი
* აღმოსავლეთი ხიდიაღმოსავლეთი ხიდი
* Carlarnas sluss*Carlarnas sluss*
* ეპისკოპოსის სახლიეპისკოპოსის სახლი
* ვარმლანდის მუზეუმივარმლანდის მუზეუმი
* ვარმლანდის მუზეუმის ახალი ნაწილივარმლანდის მუზეუმის ახალი ნაწილი
* ტინგვალას საშუალო სკოლატინგვალას საშუალო სკოლა
* ქალაქის ჰოლიქალაქის ჰოლი

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* შვედეთის ქალაქების სია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი

სქოლიო
------

1. ↑  Statistiska tätorter 2020, befolkning, landareal, befolkningstäthet per tätort — Statistics Sweden, 2021.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q112914414'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1472511'></a>
2. ↑  Tätorternas landareal, folkmängd och invånare per km2 2005 och 2010 Swedish. Statistics Sweden (14 December 2011).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 10 იანვარი 2012. ციტირების თარიღი: 10 January 2012.
3. ↑  Befolkningssiffror för första kvartalet 2010. Domino11.karlstad.se (2010-05-12).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-07-19. ციტირების თარიღი: 2011-09-16.
4. ↑  Norberg, p. 56-57