სოლტ-ლეიკ-სიტის ტაძარი, რომელსაც აშენებდნენ მორმონები ორმოცი წლის განმავლობაში
**უკანასკნელ დღეეთა წმინდანთა იესო ქრისტეს ეკლესია** (ე.წ. მორმონთა ეკლესია) დაარსებულ იქნა იოსებ სმითის მიერ. ამჟამად, მათი ეკლესიის ცენტრი მდებარეობს სოლტ-ლეიკ-სიტიში, იუტას შტატში. მათ დაარსებული აქვთ ეკლესიები და ეგრეთ წოდებული პალოები (აერთიანებს რამდენიმე ეკლესიასა და სამრევლოს), ასევე მათ ააგეს ტაძრები მსოფლიოს მასშტაბით. 50 000-ზე მეტი მისიონერი მსახურობს. მსოფლიოში ეკლესიის ზრდამ ბოლო მონაცემებით 14.4 მილიონს გადააჭარბა.

ისტორია
-------

### წარმოშობა

აღდგენილი ეკლესიის პირველი წინამძღოლი და წინასწარმეტყველი იოსებ სმითი იყო, რომელსაც გამოცხადება ჰქონდა 15 წლის ასაკში. მანვე გაამხილა საუკუნეების მანძილზე საგულდაგულოდ გადამალული ხელნაწერები, რომლებიც ოქროს ფირფიტებზე იყო აღბეჭდილი. ხელნაწერები ძველ ეგვიპტურ ენაზე იყო დაწერილი, ამიტომაც მისი წიკითხვა შეუძლებელი იყო. მისივე თქმით, მან სულიწმინდის სრული შთაგონებით გადათარგმნა ეს ხელნაწერები და მას მორმონის წიგნი უწოდა.

მრწამსი
-------

უკანასკნელი დღეების წმინდანთა იესო ქრისტეს ეკლესიის მიმდევრებს სწამთ, რომ იესო ქრისტე, მამა ღმერთის რვილის გამჟღავნებით ეკლესიის პრეზიდენტისა და წინასწარმეტყველისადმი.

ეკლესიის თითოეულ წევრს სწამს, რომ მათ შეუძლიათ მიიღონ პირადი გამოცხადება ღმერთისგან, სული წმინდის მეშვეობით. მათ რწმენას ბიბლიაში არსებული წმინდა წერილებიც ამყარებს. ისინი იღებენ გამოცხადებას და სულიერ დახმარებას სულიწმინდისაგან, რაც მათ ცხოვრების წარმართვაში ეხმარება.

ეკლესიას აქვს დიდი მისიონერული პროგრამები, და ჰუმანიტარული მომსახურების ფილიალები მსოფლიოს მასშტაბით 162 ქვეყანაში, რაშიც ჩართულნი არიან როგორც მამაკაცები ასევე გოგონებიც. უკანასკნელი დღეების წმინდანთა იესო ქრისტეს ეკლესია ხშირად გამხდარა კრიტიკის, გადაუმოწმებელი ცრუ და მწვავე ბრალდებების ობიექტი,ხოლო მისი წევრები შეურაცხყოფის მსხვერპლნი.

მორწმუნე წევრები ერთგულად მისდევენ წესებს რაც ითვალისწინებს: სქესობრივ სიწმინდეს, ჯანმრთელობას, მარხვას, და შაბათის დაცვას. ეკლესია ასწავლის პირადი აღთქმების და დაპირებიბის ერთგულებას, რომელთაც ისინი დებენ ღმერთის წინაშე. ნათლისღება ერთ-ერთი აღთქმაა, ასევე სული წმინდის გადმოსვლა ადამიანზე, და ზიარება. ხოლო ყველაზე ფასეული და ღირებული მათი წევრებისთვის კი წმინდა ქორწინებაა, რომელიც ტაძარში ტარდება განსაკუთრებული პიროვნების მიერ, რომელსაც აქვს ღვთისგან მიღებული ძალაუფლება, რათა ადამიანება დააქორწინოს არა მხოლოდ სიკვდილამდე, არამედ ისინი სიკვდილის შემდეგაც ერთად იქნებიან სამუდამოდ. მათ ტაძრებს უფრო აღმატებული დანიშნულება ენიჭებათ ვიდრე უბრალოდ ეკლესიებს.

აღსანიშნავია ის ფაქტიც, რომ უკანასკნელი დღეების წმინდანთა ეკლესიის წევრები იცავენ ჯანმრთელობის წესს, ე.წ. სიბრძნის სიტყვას, რის თანახმადაც ისინი არ იღებენ ალკოჰოლურ სასმელებს, თამბაქოს, ყავას, და ქიმიური შემადგენლობის ჩაის და მხარს უჭერენ აქტიურობას ცხოვრებაში.

ისინი იცავენ მარალურ წეს-ჩვეულებებს ე.წ. უბიწოების კანონს, რაც კრძალავს მეუღლის ღალატს, ყველანაირ გაუკუღმართებულ და ჰომოსექსუალურ ქცევას, ასევე კრძალავენ სექსუალურ კავშირს ქორწინებამდე.

ე.წ. სიბრძნის სიტყვის ანუ ჯანმრთელობის წესის საშუალებით ეკლესიის წევრების დიდი ნაწილი ასაკში შესვლის მიუხედავად მაინც მისდევს ფიზიკურ აქტივობას რაც ადამიანის სიცოცხლისუნარიანობის და მისი ღვთიურობის გახანგრძლივების სწინდარია.

### იესო ქრისტე

უკანასკნელი დღეების წმინდანებს სწამთ იესოს აღდგომის. ეს გამოსახულია ბერტელ თორვალძენის „ქრისტუსი" ქანდაკებით.
უკანასკნელი დღეების წმინდანთა იესო ქრისტეს ეკლესიის წევრთა რწმენის თანახმად, ქრისტეს მიერი აღთქმები და სამღვდელოების ძალაუფლება აღდგენილია. ეკლესია ითვალისწინებს იესო ქრისტეს მიერ პირველად დაარსებული ეკლესიის აღდგენას, რომელიც დაკარგულ იქნა ქრისტეს შემდეგ, ხალხთა დიდი განდგომის შედეგად. მათი შეხედულების თანახმად რწმენა იესო ქრისტეშია და გამოსყიდვა მათი რელიგგის ძირითადი სუფუძველია, ხოლო ქრისტე მათი რელიგიის ქვაკუთხედი. „მორმონები" თაყვანს სცემენ მამა ღმერთს იესო ქრისტეს სახელით. მათ სწამთ რომ იესო არის ძე ღვთისა და კაცობრიობის მხსნელი.

### წმინდა წერილი

ეკლესიას აქვს სწავლებანი, რომელიც მოიცავს წმინდა წერილების ოთხ წიგნს: ბიბლია (ძველი და ახალი აღთქმა), მორმონის წიგნი, მოძღვრება და აღთქმები. ბიბლიისა და მორმონის წიგნის გარდა უკანასკნელი დღეების წმინდანთა იესო ქრისტეს ეკლესიის წიგნები შედგება მასალებისაგან, რომლებიც იოსებ სმითმა მიიღო გამოცხადების შედეგად.

აღსანიშნავია მორმონის წიგნი, რომელიც ბიბლიის მსგავსად მოიცავს უძველეს წინასწარმეტყველებებს მესიის მოსვლაზე; ასევე აღსანიშნავია ბიბლიის დაკარგული ჩანაწერები, რომლებიც იოსებ სმითის მიერ იქნა აღდგენილი სული წმინდის გამოცხადებითა და შთაგონებით. მაგრამ ხალხის დიდი ნაწილი თვლის რომ იოსებ სმითის ბიბლიის დამატება და მორმონის წიგნი სინამდვილეს არ შეესაბამება და ეს წიგნები იოსებ სმითის დაწერილია.

მორმონი იყო პიროვნება, წინასწარმეტყველთა ერთ-ერთი უკანასკნელი რგოლის წარმომადგენელი. მის წერილებში აღწერილია მისი ისტორია, ასევე იესო ქრისტეს სწავლებები. სწორედ მან შეკრიბა და გააერთიანა წინასწარმეტყველების მიერ დაწერილი 15 წიგნი, ხოლო მას შემდეგ, რაც იგი მოკლეს, მისი დავალებით მისმა შვილმა მორონმა გადამალა ეს 15 წიგნი, რომელიც ოქროს ფირფიტებზე იყო დაწერილი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* უკანასკნელი დღეების წმინდანთა იესო ქრისტეს ეკლესია ოფიციალური საიტი, (ქართული ენა);
* ქართული საიტი მორმონების შესახებ, (ქართული ენა);
* გაეცანით მორმონის რწმენას, (ინგლისური);
* უკანასკნელი დღეების წმინდანთა იესო ქრისტეს ეკლესია (ოფიციალური საიტი), (ინგლისური);
* მორმონთა მოციქულების სიტყვები, (ქართული ენა).