**ვიქტორიანული სასადილო ოთახი.**
**ვიქტორიანული სამზარეულო** - სამზარეულო, რომელიც ინგლისში ფართოდ იყო გავრცელებული ვიქტორიანული ეპოქის დროს (1837 წლის 20 ივნისი, სანამ იგი გარდაიცვალა 1901 წლის 22 იანვარს).

სამზარეულო, როგორც ხელოვნება
----------------------------

ვიქტორიანულ საზოგადოებაში ქალის როლის შესახებ ორი აშკარად შეუთავსებელი იდეა არსებობდა: "ახალი ქალები", რომლებიც საზოგადოებრივ ცხოვრებაში უფრო მეტ მონაწილეობას ითხოვდნენ, ეწინააღმდეგებოდა ქალურობის ტრადიციულ იდეალს, "სახლის ანგელოზს", რომელიც ამცირებდა ქალთა როლს საზოგადოებაში და სპეციალიზდებოდა საყოფაცხოვრებო საკითხებზე. ქალურობის ტრადიციული წარმოდგენების შეზღუდვის მიუხედავად, ყველა ქალი არ მიესალმებოდა "ახალი ქალების" ფილოსოფიას, ზოგი პოლიტიკურ მიზნებს ვულგარულად მიიჩნევდა და ამჯობინებდა სხვა გზების გაკვალვას ქალებისთვის. ამ პროცესში დიდი როლი ითამასეს ქალმა მწერლებმა. მწერალ ქალთა სახელმძღვანელო რწმენა იყო, რომ ქალებმა არ უნდა მიატოვონ თავიანთი ტრადიციული როლი სამზარეულოში, რაც საზოგადოებამ უნდა განიხილოს არა როგორც უბრალო აუცილებლობა, არამედ თავისებურად ღირებული პატივისცემა. [1]

პენელი ირონიულ კითხვას უსვამს მკითხველს: "დაე, კაცებმა და ქალებმა გაითვალისწინონ, რომ სუფრასთან თუ მათ შეუძლიათ იკამათოდ რომელი სალათი მიირთვან, მაშ ქორწინებაშიც იგივეს გაკეთება შეიძლება. თუ ისინი შეთანხმდნენ თავიანთ სოუსებსა და სალათებზე, რა მნიშვნელობა აქვს თუ ისინი არ ეთანხმებიან ერთმანეთს ქცევისა და ფინანსების საკითხებში? "იგი ცდილობდა აღედგინა ქალურობის შინაგანი კულტი. მან სათანადოდ აამაღლა საჭმლის მომზადებაში ჩადებული შრომის იდეა. ის, როგორც შემოქმედებითი საქმიანობა, გენიალურია, აღტაცებისა და პატივისცემის ღირსია. [1]

ამ პერიოდში ფიზიკურ მოვლა-პატრონობას მხატვრული და გამათავისუფლებელი ხასიათი ჰქონდა, როდესაც სადილი და საჭმლის მომზადება მოდური გართობა გახდა. [1] ფაქტორები, რომლებიც ხელს უწყობდნენ ამ ინოვაციას, იყო სამზარეულოს უსაფრთხოების გაუმჯობესება, ინგრედიენტების ხელმისაწვდომობა და ქალის ესთეტიკური გავლენა. [2] ახალი, პოზიტიური შეხედულებისამებრ, რომ "სამზარეულო იყო გენიოსების მაღალი ხელოვნება", ვიქტორიანელმა საშუალო და მაღალი კლასის ქალებმა პირველად დაიწყეს კულინარიული შემოქმედების გამოხატვა, ისე როგორც ამას მხატვრები ყოველთვის ახერხებდნენ.

ვახშამი
-------

სადილი გახდა დახვეწილი ღონისძიება. ლამაზი სადილი პარტიების ახალი გზა გახდა სოციალური კლასის იდეების მხატვრულად ასამაღლებლად ვიქტორიანულ ინგლისში. მზარეულების და მსახურების ნაცვლად, საშუალო და მაღალი კლასის ქალებმა დაიწყეს რთული კერძების მომზადება ოჯახის წევრებისა და სტუმრების შთაბეჭდილების მოსახდენად. ამან საბოლოოდ გარდაქმნა ოდესღაც მიუღწეველი ამოცანები. კერძების მომზადება და ჭამა, ხელოვნების მიღწევებს გაუტოლდა. [3]

ამ ტენდენციით, კვება იყოფა მრავალჯერადი კურსებით. პოპულარული გახდა მენიუების დაგეგმვა და სახელმძღვანელო მითითებები. [4] მაგალითად, სამჯერადი კვება შეიძლება დაიწყოს თევზით წვნიანებით, რომელსაც მოჰყვება ხორცი, შემწვარი ან ხორცი, შემდეგ თამაში და საკონდიტრო ნაწარმი და სალათები, ყველი და ლიქიორით დასრულებული. [5] სუფრის გაშლა იყო ესთეტიკური მნიშვნელოვანი ნაწილი, რომელიც მოიცავს ძვირადღირებულ ვერცხლის ჭურჭელს და ჩინეთს, მაგიდის დეკორაციებით "მინა, თეთრეული, ხილი, ფოთლები, ყვავილები, ფერები, [და] შუქები".

სახლში მომზადება
----------------

ვიქტორიანული კვების დიდი ნაწილი ითვალისწინებდა სახლში ჭამას, როგორც ერთი დიდი ოჯახი. საშუალო და მაღალი კლასის საუზმე ჩვეულებრივ შედგებოდა ფაფისგან, კვერცხისგან, თევზისგან და ბეკონისგან. ისინი ერთად შეექცეოდნენ საუზმეს, როგორც ოჯახს სეეფერებოდა. საკვირაო ლანჩებში შედიოდა ხორცი, კარტოფილი, ბოსტნეული და ხორცი. [6] საოჯახო კერძები ჩვეულებრივი მოვლენები გახდა, რაც სახლის კომფორტს ამ ახლად აღიარებულ ხელოვნებასთან აკავშირებდა.

მორალი
------

ვიქტორიანული სამზარეულო ყველას არ მოეწონა. ვიქტორიანული ინგლისი მთელ ევროპაში ცნობილი გახდა თავისი მსუბუქი და არააპეტიზირებული საკვებით. ვიქტორიანელები მწვავე არომატს სექსუალურ სურვილს უკავშირებდნენ, რომელიც მათ რეპრესირებული ჰქონდათ. ბრიტანელ შეფები, მაგალიტდ როგორიცაა ქალბატონი. AB Marshall ხელს უწყობდა საკვების დუღილსა და მუტაციას მანამ, სანამ ის მიაღწევდა თავდაპირველ ფორმას. [2] ბევრმა დიასახლისმა დაიწყო ამ წესით მომზადება, რადგან ეს ერთადერთი "უსაფრთხო" გზა იყო საკვების მისაღებად. ამის საპირისპიროდ, ელიზაბეტ რობინს პენელი იყო პიროვნება, რომელიც ხელს უწყობდა ორიგინალობას, ქალების სამზარეულოში შემოქმედებითად წახალისებით და აღნიშნავდა, რომ "სამზარეულო ხელოვნების უკიდურესი ფორმაა".

სქოლიო
------

1. 1 2 3  Floyd, Janet. (2003). *The Recipe Reader: Narratives - Contexts - Traditions*, Forster, Laurel, 1962-, Aldershot, Hants, England:  Ashgate. ISBN 1351883194. OCLC 619863875.
2. 1 2  Floyd, Janet. (2010). *The recipe reader : narratives, contexts, traditions*, Forster, Laurel, 1962-, Lincoln:  University of Nebraska Press. ISBN 9780803233614. OCLC 457150789.
3. ↑   *The recipe reader : narratives, contexts, traditions*, Forster, Laurel. Floyd, Janet,, Forster, Laurel, 1962-. London. ISBN 9781351883191. OCLC 974642023.
4. ↑  "How to eat like a Victorian"..
5. ↑   *DODS, Margaret, pseud. (1862). [The Cook and Housewife's Manual ... The fifth edition, revised and enlarged, etc.]. OCLC 559095562.*.
6. ↑  "How to eat like a Victorian". 2016-10-16. Retrieved 2019-04-14..