recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
კომპანიის რამდენიმე თანამშრომელი XX ს.-ის დასაწყისში.
**კონგო გუმი** (Kongō Gumi Co. Ltd; 株式会社金剛組; Kabushiki Gaisha Kongō Gumi) — მსოფლიოში უძველესი უწყვეტად მოქმედი საწარმო, რომელიც 1400 წლის განმავლობაში ფუნქციონირებდა.

სათავო ოფისით ოსაკაში, საოჯახო სამშენებლო კომპანია საწყისს 578 წელს იღებს, როდესაც პრინცმა შოტოკუმ კონგოს ოჯახის წევრები ბაეკიედან, კორეა, ჩამოიყვანა ბუდისტური შიტენოძის ტაძრის ასაგებად, რომელმაც დღემდე მოაღწია. საუკუნეების განმავლობაში კონგო გუმის მონაწილეობა მიღებული აქვს მრავალი განთქმული ნაგებობის მშენებლობაში, მათ შორისაა მე-16 საუკუნის ოსაკას ციხესიმაგრე, ჰორიუ-ძი ნარაში და შიტენო-ძი.

3 მეტრის სიგრძის მე-17 საუკუნის ხელნაწერში აღნუსხულია კომპანიის დაფუძნებიდან 40 თაობა. ისევე, როგორც მრავალ გამოჩენილ იაპონურ ოჯახში, ოჯახის კლანს უერთდებოდნენ სიძეებიც და კონგოს გვარს იღებდნენ. შედეგად, წლების განმავლობაში გვარი გრძელდებოდა ვაჟიშვილის ან ქალიშვილის ხაზით.

2006 წლის იანვარს კომპანია ბანკროტი გახდა და დაიხურა. მისი ქონება შეიძინა კორპორაცია ტაკამაცუმ. ლიკვიდაციამდე კომპანიას 100-ზე მეტი თანამშრომელი ჰყავდა და წლიური შემოსავალი $70 მილიონს აჭარბებდა (2005 წლის მონაცემებით). ბოლო დრომდე კომპანიის სპეციალიზაცია ბუდისტური ტაძრები იყო. კომპანიის ბოლო პრეზიდენტი იყო მასაკაძუ კონგო, მე-40 კონგო, რომელიც ფირმას ხელმძღვანელობდა. 2006 წლის დეკემბრამდე კონგო გუმი აგრძელებდა ვაჭრობას, როგორც ტაკამაცუს მფლობელობაში მყოფი შვილობილი კომპანია.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* კომაპნიის საიტი.
**ვირთევზასნაირნი** (ლათ. Gadiformes) — ძვლიანი თევზების რიგი. მათი სხეულის სიგრძეა დაახლოებით 20-90 (იშვიათად 180) სმ, წონა 0,5-7 (ზოგისა 40) კგ. მუცლის ფარფლები მკერდის ფარფლების წინა აქვთ განლაგებული. კუდის ფარფლი სიმეტრიულია. საცურავი ბუშტი საყლაპავთან არ არის დაკავშირებული. ყნოსვის წილანები წაწეულია წინ ყნოსვის კაფსულებისაკენ. მრავალ სახეობას ნიკაპზე აქვს ულვაში. ვირთევზასნაირნი ბინადრობენ ზღვებსა და ოკეანებში. ფართოდ არიან გავრცელებული როგორც ჩრდილოეთ, ისე სამხრეთ ნახევარსფეროში. ცხოვრობენ ცივ წყალში, მეტწილად ფსკერზე. გამონაკლისია ღლაბუტას გვარი, რომლის სახეობები ევრაზიისა და ამერიკის მტკნარ წყლებში ბინადრობენ. 

იკვებებიან პატარ-პატარა ცხოველებით, ზოგი პლანქტონური კიბოსნაირებით, ზოგი — ბენთოსით. მეტწილად წლის ცივ დროს მრავლდებიან. ყრიან 9 ათასიდან 60 მლნ-მდე კვერცხს. რიგში 4 ოჯახია: ვირთევზასებრნი (Gadidae) — 58 სახეობა, მორისებრნი (Moridae) — 72 სახეობა, ბრეგმოცეროსისებრნი (Bregmocerotidae) 2-3 სახეობა და მურენოლეპისისებრნი (Murenolepidae) — 4 სახეობა. ვირთევზასნაირთ დიდი სარეწაო მნიშვნელობა აქვთ, განსაკუთრებით ვირთევზას. შავ ზღვაში გვხვდება ვირთევზასებრთა ოჯახის შავი ზღვის მერლინგი (Odontogadus merlangus euxinus), თეთრი მერლუზა (Merluccius merluccius) და ზღვის ღლაბუტა (Gaidropsarus mediterraneus).

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ. 1979. — გვ. 418.
|  |
| --- |
| **ამინდი** |
|   |
| წელიწადის დროები |
| **ზომიერი**
გაზაფხული · ზაფხული
შემოდგომა · ზამთარი |
| **ტროპიკული**
მშრალი სეზონი
ტენიანი სეზონი |
| შტორმი |
| ჭექა-ქუხილი · ტორნადო
ტროპიკული ციკლონი (ქარიშხალი)
ექსტრატროპიკული ციკლონი
ზამთრის ქარიშხალი · ქარბუქი
ყინულოვანი შტორმი |
| ნალექები |
| ნისლი · წვრილი წვიმა · წვიმა
ყინულის წვიმა · ფხვიერი ყინული
სეტყვა · თოვლი · ნალექი |
| თემები |
| მეტეოროლოგია
ამინდის პროგნოზი
კლიმატი · ჰაერის დაბინძურება |
| **ამინდის პორტალი** |
|  ხ • გ • რ  |

ზამთარი ავსტრიაში
**ზამთარი** — წელიწადის დრო, რომელიც დედამიწის ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში ზამთრის მზებუდობის მომენტიდან (21 ან 22 დეკემბერი), გაზაფხულის ბუნიობის მომენტამდე (20 ან 21 მარტი) გრძელდება; 

ჩვეულებრივ ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში ზამთრის თვეებია:

* დეკემბერი;
* იანვარი;
* თებერვალი.

ხოლო სამხრეთ ნახევარსფეროში ზამთარი შემდეგ თვეებში უწევს:

* ივნისი;
* ივლისი;
* აგვისტო.

როდესაც ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში ზამთარია, სამხრეთ ნახევარსფეროში ზაფხულია.

ზამთარი წელიწადის ყველაზე ცივი დროა. დღეები მაქსიმალურად მოკლდება, თუმცა 22 დეკემბრიდან უკვე ნელ-ნელა ზრდას დაიწყებს. ადრე ბნელდება. ბევრ ქვეყანაში თოვლი მოდის და ყინვებს იჭერს.

მცენარეების ზრდა წყდება. ფოთლოვანი ხეები შიშვლდება. ზამთრის სუსხს მხოლოდ წიწვიანი ხეები უძლებს. ზოგ ცხოველს ხშირი ბეწვი ან მატყლი ეზრდება, რომ არ შესცივდეს, ზოგს კი მთელი ზამთარი სძინავს.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ. 1979. — გვ. 479.

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ზამთარი***

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
წელიწადის დროები |
| --- |
|  |
| ზომიერი სარტყლები | 
გაზაფხული · ზაფხული · შემოდგომა · ზამთარი | 

|  |  |
| --- | --- |
| 
პორტალი:მეცნიერება
 | ***პორტალი მეცნიერება*** |

 |
|  |
| ტროპიკული კლიმატი | 
წვიმიანი სეზონი · მშრალი სეზონი |
|  |
| სპეციფიური | 
ნისლიანი სეზონი · ქარიშხლის სეზონი · მუსონური სეზონი |

 |
**ვირტუალური ოფისი** ― მოქნილი სამუშაო სივრცის ინდუსტრიის ნაწილი, რომელიც ბიზნესს სერვისებით, სივრცით ან/და ტექნოლოგიებით უზრუნველყოფს საკუთრების კაპიტალური დანახარჯების ან ტრადიციული ოფისის ქონის გარეშე.

ვირტუალურ ოფისს შეიძლება იყენებდნენ მეწარმეები, ფრილანსერები და მცირე ბიზნესები, რომელთაც არ სჭირდებათ ან არ შეუძლიათ ტრადიციული საოფისე სივრცის დაქირავება/შეძენა. ვირტუალურ ოფისს იყენებენ დიდი კომპანიებიც, რომელთაც კონკრეტულ ადგილას სურთ დამკვიდრება გრძელვადიანი იჯარის აღების გარეშე. 

ვირტუალური ოფისების სერვიცები 1960-იანი წლებიდან ამოქმედდა, როგორც მომსახურე ოფისები, რომლებიც დიდი რაოდენობით პერსონალს, ფიზიკურ სივრცესა, ციფრულ სივრცესა და საკომუნიკაციო სერვისებს აერთიანებდა.

2021 წელს არაერTმა კომპანიამ ვირტუალურ შეხვედრებთან დაკავშირებული გამოწვევების მოგვარება დაიწყო, რასაც ვირტუალური საოფისე კომპიუტერული უზრუნველყოფის შექმნა მოჰყვა. კომპანიების მიერ ვირტუალური ოფისის ქონა ბიზნეს მომსახურებების სტანდარტულ ნაკრებს აღარ შეესაბამება. ვირტუალური ოფისები იმ ვირტუალურ სივრცეს აღნიშნავს, სადაც თანამშრომლებს თავშეყრა და ბიზნესთან დაკავშირებული მოქმედებების შესრულება შეუძლიათ. მაგალითად: კომპანიები, როგორებიცაა Kumospace და Pluto, ნამდვილი კომპანიების შესაბამის ვირტუალურ გარემოს ქმნიან.

სქოლიო
------

1. ↑  „Interview: Marcus Moufarrige, COO Servcorp, on Pioneering Virtual Offices | AllWork.Space". *AllWork.Space* (ინგლისური). 31 March 2016. ციტირების თარიღი: 6 September 2018.
2. ↑  August 25, Drew Moffitt •; 2022. What is a Virtual Workspace? Enabling Virtual Coworking en. ციტირების თარიღი: 2023-02-14
**შპს ჯ.ე.პ.** ცნობილი, როგორც **Geopaper** — ქართული კომპანია, რომელიც დაარსდა 2005 წელს და მას შემგეგ, ჩართულია ქართული ბაზრის, ქაღალდითა და პოლიგრაფიული მასალით მომარაგებაში. წარმოადგენს Palitra Media Holding-ის შვილობილ კომპანიას.

ჯ.ე.პ-ის ისტორია საგაზეთე ქაღალდის იმპორტით იწყება. საგაზეთე ქაღალდთან ერთად კომპანია დაკავებულია ოფსეტური, საწიგნე, ცარცირებული, მცირედცარცირებული, კრაფტისა და სხვა სახეობების ქაღალდის იმპორტით. ასევე ვაჭრობს ლამინაციის ფირებით, სხვადასხვა სახეობის საღებავითა და სხვა მრავალი პოლიგრაფიული მასალით.

ისტორია
-------

კომპანიის ისტორია ჯერ კიდევ 2005 წლამდე იწყება, იქამდე ვიდრე შპს ჯ.ე.პ-ის სახელწოდებით დარეგისტრირდებოდა. კომპანია სასტარტო ეტაპზევე ახერხებს, სარეალიზაციო წყაროების მოძიებას. მრავალწლიანი ისტორიის მქონე გაზეთი კვირის პალიტრა დღემდე ჯ.ე.პ-ის ქაღალდზე იბეჭდება. 2005 წელი კომპანიისთვის გარდამტეხი აღმოჩნდა. ახალდარეგისტრირებულ Geopaper-ს, უკვე, საკმაოდ ძლიერი ნიადაგი ჰქონდა, ადგილობრივ ბაზარს მორგებოდა და გაეძლო კონკურენციისთვის. 2012 და 2014 წელს ჯ.ე.პ-ი Gold East-ის ექსკლუზიური პარტნიორია.

კომპანია ამარაგებს სხვადასხვა სახის ქაღალდითა და პოლიგრაფიული მასალით 300-ზე მეტ კომპანიას როგორც მუდმივ კლიენტებს, ასევე დანარჩენ მომხმარებლებს მთელი საქართველოს მასშტაბით.

პარტნიორები
-----------

Geopaper-ს მრავალწლიანი ურთიერთობა აკავშირებს ისეთ მსხვილ მომწოდებლებთან, როგორიცაა Holmen, UPM, GOLD EAST და სხვა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი

სქოლიო
------

1. ↑  რომელ კომპანიას შემოაქვს ქაღალდი, რომელზეც თქვენთვის ცნობილი გამომცემლობები ბეჭდავენ. bpn.ge (9 სექტემბერი, 2016). ციტირების თარიღი: 7 თებერვალი, 2018.
**ვლადიმერ დავითის ძე ხუბულური** (დ. 13 იანვარი, 1908, გორი — გ. 29 მარტი, 1982, თბილისი) — ქართველი საბჭოთა გენერალ-მაიორი (1953). სკკპ წევრი 1942 წლიდან.

1927 წელს დაამთავრა ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლა, 1939 წელს კი მ. ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემია. მონაწილეობდა 1939–1940 წლების სსრკ-ფინეთის ომში, დასავლეთ უკრაინისა და ბელორუსიის დაპყრობაში. დიდი სამამულო ომის (1941–1945) თავი გამოიჩინა ლენინგრადის მისადგომებთან გამართულ ბრძოლებში. 1942 წელს ამიერკავკასიის ფრონტზე მეთაურობდა ქართულ მსროლელ დივიზიას. 1946–1968 წლებში სამეთაურო თანამდებობები ეკავა. 1968 წლიდან თადარიგში გავიდა. დაჯილდოებულია ლენინის, „საპატიო ნიშნის", წითელი დროშისა (2) და წითელი ვარსკვლავის (2) ორდენებით და სხვა ორდენითა და მედლებით.

ლიტერატურა
----------

* *ჩინჩილაკაშვილი ტ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ. 1987. — გვ. 512.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ვლადიმერ ხუბულური — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* Хубулури Владимир Давидович — Память народа.
* ვლადიმერ ხუბულურის ფოტო — ციფრული ფოტომატიანე.
**ვლადიმირ ილიუხინი** (დ. 1934 — გ. 19 აგვისტო, 1982, განთიადი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი, ყოფილი სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის საინჟინრო-გეოლოგიისა და ჰიდროლოგიის კარსტული კომისიის სამეცნიერო საბჭოს სპელეოლოგიური სექციის თავმჯდომარე.

1956 წლიდან მუშაობდა სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის კრისტალოგრაფიის ინსტიტუტში ჯერ უმცროს, შემდეგ უფროს მეცნიერ-თანამშრომლად, ხოლო 1980 წლიდან სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის კოსმოსური კვლევების ინსტიტუტში სექტორის გამგედ. ვლადიმირ ილიუხინის სახელს უკავშირდება საბჭოთა სპელეოლოგიის 70-იანი წლების თვალსაჩინო მიღწევები. თითქმის 25 წლის განმავლობაში მისი უშუალო მონაწილეობითა და ხელმძღვანელობით მიკვლეული და შესწავლილია რამდენიმე ათეული რთული კატეგორიის მღვიმე და უფსკრული ყოფილ სსრკ-ის სხვადასხვა კარსტულ რეგიონებში, მათ შორის ყირიმში, კავკასიაში და შუა აზიაში.

1982 წლის 18 აგვისტოს არაბიკის მასივზე, ერთ-ერთი მღვიმის შესასვლელთან მისი დაბადების 48-ე წლისთავი აღნიშნეს. მეორე დღეს გაგრაში, სოფელ განთიადთან მომხდარ ტრაგედიას მეცნიერის სიცოცხლე შეეწირა. ეს მღვიმე ამჟამად ვლადიმირ ილიუხინის სახელს ატარებს.

ლიტერატურა
----------

* საყმაწვილო ენციკლოპედია, გვ. 33, თბ. 2008.
**ველტყევის მონასტერი** – ნამონასტრალი რაჭაში, სოფელ სხვავიდან 10 კმ–ის დაშორებით. სავანის მიდამო ვრცელი ველია და ველტყევიც აქედან მომდინარეობს. უფრო ადრე კი სავანე იხსენიებოდა, როგორც „ნათლისმცემლის უდაბნო". ასევე ცნობილი იყო, როგორც „სხვავის მონასტერი". 

ნათლისმცემლის მონასტერი XX საუკუნეში დაინგრა. გიორგი ბოჭორიძე ასე აღწერდა ეკლესიას: „იგი ერთნავიანი შენობაა 7 X 4,6 მ. დასავლეთით აქვს საქალებო. ნაგებია კლდის ქვისა და კირისაგან. ეკლესიას თაღი აქვს, სახურავი კი არა ხურავს..." 

ეკლესია აშენებულია როსტომ ერისთავის მიერ. ის აშენებულია XVIII საუკუნეში. თუმცა, არსებობდა ძველი ეკლესია, რომელიც, სავარაუდოდ, X-XI საუკუნეებშია აშენებული. 1871 წელს ველტყევის მონასტერი გაუქმდა და საეკლესიო ნივთები ჭელიშის მონასტერში გადაიტანეს. 

ცნობილია ველტყევის მონასტრის რამდენიმე წინამძღვარი:

* იღუმენი ანტონი (აბაშიძე) – 1770–1806
* არქ. პანტელეიმონი – 1806–1841
* მღვდელმონაზონი იოტასი – 1841–1848
* არქ. ნიკოლოზი (ნიჟარაძე) – 1855–1861
* მღვდელმონაზონი მაკარი (ჯაფარიძე) – 1861–1871

ლიტერატურა
----------

* *ვაჟა გობეჯიშვილი*, რაჭის მონასტრები, თბ. 2006, გვ. 34–37

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
რაჭის ეკლესია-მონასტრები |
| --- |
|  |
| 
* ბარაკონის ეკლესია
* ბეთლევის ეკლესია
* ბუბის მონასტერი
* გლოლის ბერის საყდარი
* დვალთის დედათა მონასტერი
* ველტყევის მონასტერი
* თამარ დედოფლის საყდარი
* ლაბეჭინის მონასტერი
* ლეკნარის მონასტერი
* მეჭვრეთის მონასტერი
* მიქარწმინდის მონასტერი
* მოტყიარის ბერის წყარო
* მრავალძალი
* ნიკორწმინდის ტაძარი
* საკაოს სამზიარის უდაბნო
* სორის მონასტერი
* სხიერის მონასტერი
* ფუტიეთის მონასტერი
* ღადიშის მონასტერი
* ღვიარის მონასტერი
* შეუბნის მონასტერი
* შოდის მონასტერი
* ცხომის დედათა მონასტერი
* ჭელიში
* ჭოლევის მონასტერი
 |  |

 |
იუდით ბავარიელი. მინიატურა ველფების ქრონიკებიდან
**ველფები** (გერმ. Welfen) — ფრანკული წარმოშობის ერთ-ერთი უძველესი ევროპული დინასტია, რომლის წარმომადგენლებიც რიგი ევროპული სახელმწიფოების ტახტს იკავებდნენ, კერძოდ, გერმანული და იტალიური სამთავროების, ასევე რუსეთისა და დიდი ბრიტანეთის.

ველფების პირველი დინასტია
-------------------------

### საგვარეულოს ისტორია

მეორე დინასტიის დამაარსებლის, ველფ IV-ის იდეალიზირებული შუა საუკუნეების პორტრეტი.
ველფების პირველი დინასტია, აგრეთვე ცნობილი როგორც უფროსი ველფები (გერმ. Die älteren Welfen), იყო ფრანკული წარმოშობის. ოჯახური ლეგენდის მიხედვით საგვარეულოს წარმოშობა უკავშირდებოდა ედეკონს, ატილას დროინდელ (დაახლ. 450 წელი) ჰუნ ან სკვით ბელადს, ოდოაკრის მამას. თუმცა მის შესახებ პირველი დოკუმენტური მოხსენიებები ეკუთვნის VIII საუკუნეს, როდესაც რუთარდმა (გერმ. Ruthard) 746 წლის შემდეგ მიიღო სამფლობელოები მაასისა და მოზელის რაიონებში. VIII საუკუნის შუა წლებში ველფებმა მიიღეს სამფლობელოები ზემო შვაბიაში, ვაინგარტენში (ალტდორფი).

ველფების მეორე დინასტია
-----------------------

### საგვარეულოს ისტორია

ველფების მეორე დინასტია წარმოადგენს იტალიური დ’ესტეს დინასტიის შტოს. ლიგურიის მარკგრაფი ალბერტო აცო II დ'ესტე დაქორწინდა კუნიგუნდაზე, ველფ II-ის ქალიშვილზე. სწორედ მათი ვაჟი, ველფ IV, გახდა ველფების მეორე დინასტიის დამაარსებელი. ველფების ამ სახლის სახელწოდებიდან მომდინარეობს შუა საუკუნეების პოლიტიკური მოძრაობის, გველფების სახელწოდება, რომელიც ეწინააღმდეგებოდა იმპერატორის მცდელობას, გაევრცელებინა საკუთარი ძალაუფლება იტალიაში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ველფები***

* Website der Welfen-Familie (გერმანული)
* Münzen der Welfen (გერმანული)
ვლადიმერ ჯანიბეკოვი
**ვლადიმერ ალექსანდრეს ძე ჯანიბეკოვი** (დ. 1942, დაბა ისქანდარი, ბოსთანლიქის რ-ნი, ტაშკენტის ოლქი, უზბეკეთი) — საბჭოთა კოსმონავტი მფრინავი, ორგზის საბჭოთა კავშირის გმირი (16. III. 1978 წ, 30. III. 1981 წ), მონღოლეთის გმირი (1981 წ), რუსი მფრინავი-კოსმონავტი, ხუთი კოსმოსური ფრენის მონაწილე. ავიაციის გენერალ-მაიორი (1985 წ). 1965 წელს დაამთავრა ეისკის მფრინავთა უმაღლესი სამხედრო-საავიაციო სასწავლებელი (შემდგომ ვ. კომაროვის სახელობის). მუშაობდა სამხედრო-საჰაერო ძალებში. 1970 წლიდან კოსმონავტთა რაზმშია. პირველად კოსმოსში იფრინა 1978 წ. 10-16 იანვარს ო. მაკარობთან ერთად ხომალდ „სოიუზ-27-ით" (განახორციელა შეპირაპირება პილოტირებულ „სალუტ-6" –„სოიუზ-26"-ის კომპლექსთან). მეორედ - 1981 წლის 22-30 მარტს, მონღოლეთის სოციალისტური რესპუბლიკის მკვლევარ კოსმონავტ ჟ. გურაგჩასთან ერთად „სოიუზ 39-ით" (შეპირაპირება პილოტირებულ „სალუტ-6"-„სოიუზ ტ-4-ის" კომპლექსთან. მესამედ - 1982 წლის 24 იანვარი-2 ივლისი ა. ივანჩენკოვსა და ფრანგ მკვლევარ კოსმონავტ ჟ. კრეტიენთან ერთად „სოიუზ ტ-6-ით" (შეპირაპირება პილოტირებულ „სალუტ-7"-„სოიუზ ტ-5-ის" კომპლექსთან). მეოთხედ - 1984 წლის 17-29 ივლისს ს. სავიცკაიას და ი. ვოლკთან ერთად „სოიუზ ტ-12-ით" (შეპირაპირება პილოტირებულ ორბიტულ კომპლექსთან „სალუტ-7"-„სოიუზ ტ-11". ამ ფრენის დროს სავიცკაიასთან ერთად ღია კოსმოსში დაჰყო 3 სთ, 35 წთ). მეხუთედ - 1985 წლის 8 იანვარი-26 სექტემბერს, ვ. სავინიხთან ერთად „სოიუზ ტ-13-ით" (შეპირაპირება სადგურ „სალუტ-7-თან" ერთად. დაჯილდოებულია 5 ლენინის ორდენით.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ. 1987. — გვ. 539.
**ველფ V** (*გერმ.*: Welf V) (დ. 1073 — გ. 24 სექტემბერი 1120; კაუფერინგი; გერმანია) — ჰერცოგ ველფ IV-ისა (ველფ I ფონ ბაიერნი) და მისი მეუღლის იუდით ფლანდრიელის უფროსი ვაჟი. 1101 წელს ჯვაროსნული ლაშქრობის დროს მამის სიკვდილის შემდეგ იგი ველფ II სახელით ბავარიის ჰერცოგი გახდა.

იმეპრატორ ჰაინრიხ IV ოპოზიციის გასამაგრებლად პაპმა ურბან II-ემ 16 წლის ველფს 1089 წელს ცოლად შერთო 40 წელს გადაბიჯებული მატილდე, ტუსციის გრაფინია. 1095 წლეს ველფი მეუღლეს გაეყარა, ის და მამამისი ველფ IV შეურიგდნენ იმპერატორს და დაიბრუნეს ბავარიის საჰერცოგო.

ველფ V მთელი თავისი სიცოცხლის განმავლობაში იმპერატორის ერთგული დარჩა და ბავარიის საჰერცოგოს მართავდა. გარდა იმისა, რომ იგი იმპერატორს იტალიურ ლაშქრობებში ეხმარებოდა მისი მმართველობის შესახებ თითქმის არაფერია ცნობილი. ველფ V დამარხეს ვენახში.

იგი მეორედ არ დაქორწინებულა და უშვილოდ გარდაიცვალა. მის შემდეგ ბავარიის ჰერცოგი გახდამისი ძმა- ჰაინრიხ შავი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ენციკლოპედია „ბრიტანიკა"

|  |  |
| --- | --- |
| იდენტიფიკატორები ვიკიმონაცემებში რედაქტირება | 
* GND: 124149715
* VIAF: 37843653
* WorldCat Identities (VIAF-ის მეშვეობით): 37843653

 |


|  |  |
| --- | --- |
| გერმანიის დროშა | *ეს სტატია გერმანიისა და გერმანელების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**ვლადიმირ დიმიტროვი — მაისტორა** (ბულგ. Владимир Димитров — Майстора; დ. 1 თებერვალი 1882, ფროლოში, კიუსტენდილი, ბულგარეთი - გ. 24 სექტემბერი 1960, სოფია, ბულგარეთი) — ბულგარელი ფერმწერი, შემდგენი და მასწავლებელი. იგი ითვლება XX საუკუნის ერთ-ერთ ყველაზე ნიჭიერ ბულგარელ მხატვრარად და პოსტ რუსეთ-თურქეთის ომის პერიოდის ყველაზე ღირსშესანიშნავ ბულგარელ ფერმწერად. მის პორტრეტებს და კომპოზიციებს აქვს გამომხატველი და ნათელი ფერი, გამოსახულების იდეალური ხარისხი, ღრმა სიმბოლური ძალა და თვითმყოფადობა. მისი კვლევის მთავარი თემაა ადამიანის და ბუნების ურთიერთობა. მიუხედავად იმისა, რომ ის თავს არ მიიჩნევს რელიგიურ ადამიანად, ის მიიჩნევს, რომ ბუნება რეგულირდება უმაღლესი სულით; ის იზიარებს, რომ მისი ნახატების მთავარი მიზანია აამაღლოს ადამიანი და კაცობრიობა, რათა იგი უფრო ახლოს იყოს ჰარმონიასთან, რომელიც წარმოდგენილია ამ ყოვლისმომცველი სულით.

ბიოგრაფია და კარიერა
--------------------

ვლადიმირ დიმიტროვი დაიბადა ფროლოშში, კიუსტენდილთან ახლოს და დაიწყო თავისი კარიერა კლერკად. 1903 წელს იგი ჩაირიცხა სოფიის ხატვის სკოლაში, სადაც მას პირველად ოსტატი (Maystora) ეწოდა. 1922 წელს ვლადიმირი რომში ამერიკელი ჯონ კრანი გაიცნო და მომდევნო რამდენიმე წლის განმავლობაში, თავისი ნამუშევრების დიდი ნაწილი მას გაყიდა. პირველი მსოფლიო ომის პერიოდში და მის შემდეგ, იმოგზაურა და მოინახულა რუსეთი, იტალია, საფრანგეთი, გერმანია და ამერიკის შეერთებული შტატები. ამის შემდეგ მან თითქმის მთელი თავისი ცხოვრება სოფელ *შიშკოვციში* გაატარა.

ვლადიმირ დიმიტროვი ცნობილია არა მხოლოდ თავისი ნამუშევრებით, არამედ თავისი ცხოვრების წესითაც. მისი ოჯახი ღარიბი იყო, მაგრამ ამის მიუხედავად, რაც ცნობილი გახდა, იგი ცდილობდა თავისი ქონება და ფული დაეხარჯა სიღარიბეში მცხოვრებ და ასკეტ პირებს, ხოლო თვითონ ატარებდა ძველ ტანსაცმელს და ჭამდა მხოლოდ ვეგეტარიანულ საკვებს. ზუსტად ეს მიზეზია, რის გამოც მაშინაც კი, როცა ის ცოცხალი იყო, ბევრს სჯეროდა, რომ ის იყო წმინდანი.

ვლადიმირ დიმიტროვი იყო გამოჩენილი მხატვარი, რომელიც იყენებდა ნათელ ფერებს თავის ხელოვნებაში და დღეს მისი ნამუშევრები შეიძლება ჩაითვალოს ფოვიზმის ტიპის ვიდრე ექსპრესიონიზმის. ის იყენებს პოსტიმპრესიონიზმის ტექნიკის ფართო სპექტრს, მაგრამ მისი ნამუშევრები ყოველთვის ძლიერ შეკრულია რეალობასთან და ცდილობს გაამარტივოს ბევრი ფიგურა და კომპოზიცია, რომ ისინი ხელმისაწვდომი იყოს ფართო საზოგადოებისათვის. მთავარი გამომხატველი ძალა გამოსახულების სიწმინდე არ არის, მისი ფერებია. 700-ზე მეტი მისი ფერწერა გამოფენილია "ვლადიმირ დიმიტროვის ხელოვნების გალერეა"-ში, რომელიც მდებარეობს კიუსტენდილში.

ვლადიმირის საპატივცემოდ ანტარქტიდაში, სამხრეთ შეტლანდის კუნძულების არქიპელაგის *გრინვიჩის კუნძულზე* მდებარე ერთ-ერთი პიკი მის სახელს ატარებს, კერძოდ *მაისტორის პიკი*.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ვლადიმირ დიმიტროვის ხელოვნება
* დომინო: ხელოვნების გალერეა - დიმიტროვის ნამუშევრების სურათები.
**ველის ტაპირი** (ლათ. Tapirus terrestris) — ძუძუმწოვარი ცხოველი ტაპირისებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 220 სმ-მდე, კუდისა — 8 სმ; სიმაღლე 77–108 სმ. სხეულის მასა მერყეობს 150–270 კგ შორის, როგორც წესი დედალი 25–100 კგ-ით ნაკლებია მამალზე. სხვა ტაპირებისგან განსხვავებით, კეფაზე აქვს ფაფარი. შეფერილია მოშავო-მოყავისფროდ, ზურგი უფრო ღიაა, მუცელი კი — მუქი. ყელი და ლოყები ზოგჯერ თეთრია. წინა ფეხებზე ოთხ-ოთხი თით აქვს, უკანაზე — სამ-სამი. თითები ბოლოვდება ჩლიქებით. გავრცელებულია ანდების აღმოსავლეთით, კოლუმბიიდან და ვენესუელიდან ბრაზილიის სამხრეთამდე, პარაგვაისა და ჩრდილოეთ არგენტინამდე. ბინადრობს ტროპიკულ ტყეებში, წყალსატევებთან ახლოს. აქტიურია ღამით. მარტოსული ცხოველია და აგრესიას იჩენს თავისივე სახეობის წარმომადგენლებისადმი. მისი ბუნებრივი მტრები არიან: პუმა, იაგუარი და ნიანგი. იკვებება მცენარეებით: ფოთლებით, წყალმცენარეებით, ნაყოფებით, კვირტებით და ტოტებით. მაკეობა 385–412 დღე-ღამეს გრძელდება. დედალი შობს 1 (იშვიათად 2) 4–7 კგ-იან ნაშიერს, რომელსაც თავდაპირველად სხეულზე გასდევს თეთრი ლაქები, ამ ლაქებს ის 5–8 თვემდე ინარჩუნებს. 6 თვემდე დედა რძით კვებავს და მასთან ერთ წლამდე რჩება. სიცოცხლის ხანგრძლივობაა 25–30 წელი, უდიდესი — 35.

ქვესახეობები
------------

* *T. t. aenigmaticus*
* *T. t. colombianus*
* *T. t. spegazzinii*
* *T. t. terrestris*

ლიტერატურა
----------

* Ronald M. Nowak. Walker’s Mammals of the World. — The Johns Hopkins University Press, Baltimore 1999. — ISBN 0-8018-5789-9.
**იმეილ მარკეტინგი** (ინგლ. email marketing) — საზღვარგარეთ კარგად გავრცელებული ინტერნეტ რეკლამირების სფერო. 
იმეილ მარკეტინგი ინტერნეტ რეკლამის ერთ-ერთი ყველაზე ეფექტიანი ინსტრუმენტია, რომელიც მომხმარებლის სწრაფი ინფორმირების, შენარჩუნების და მოზიდვის საუკეთესო საშუალებაა. იგი ითვალისწინებს სარეკლამო ტექსტისა და ინფორმაციის ელფოსტის მისამართებზე დაგზავნას. კლიენტი უკვეთავს იმეილ მარკეტინგის კომპანიას რეკლამას და აძლევს ინფორმაციას, რომელიც ჩაისმება დიზაინში (HTML ფორმატში) ან ტექსტური ფორმატით დაეგზავნება მიმღებებს. მიმღებების სიები შეიძლება იყოს დაყოფილი სხვადასხვა კატეგორიებად ქვეყნების, ასაკის ან სხვა მნიშვნელეობის მიხედვით. საქართველოში გავრცელებულია კომპანიების იმეილებზე და ჩვეულებრივ ინტერნეტის აქტიურ მომხარებლებზე რეკლამების დაგზავნა.

იმეილ მარკეტინგის სისტემას უნდა გააჩნდეს ანტი სპამი დაცვის სისტემა რომელიც ავტომატურად ამოწმებს სარეკლამო ტექსტს და აფასებს რამდენ პროცენტია იმის შანსი, რომ ეს რეკლამა სპამში მოხვდეს ან სპამად ჩაითვალოს. 

გამოკვლევების მიხედვით, აშშ-ის ფირმებმა 2011 წელს 1.51 მილიარდი აშშ დოლარი დახარჯეს E-mail მარკეტინგზე. ეს ციფრი 2016 წლისთვის გაიზრდება 2.468 მილიარდამდე.

სქოლიო
------

1. ↑  VanBoskirk, Shar *et al.* (August 24, 2011) US Interactive Marketing Forecast, 2011 To 2016 დაარქივებული 2012-02-12 საიტზე Wayback Machine.. forrester.com
**ვასილ ტარიელის ძე ჯავრიშვილი** (დ. 10 ოქტომბერი, 1889 — გ. 1940?) — ქართველი ოფიცერი, I მსოფლიო ომის (1914-1918) მონაწილე, პოდპოლკოვნიკი (1918). 

გენერალ ტარიელ ჯავრიშვილის შვილი. დაამთავრა სიმბირსკის კადეტთა კორპუსი (1907) და პავლეს სამხედრო სასწავლებელი (1908). მსახურობდა აღმოსავლეთ ციმბირის მე-2 ნაღმმტყორცნელთა დივიზიონში. I მსოფლიო ომში პორუჩიკის წოდებით მეთაურობდა საარტილერიო ბატარეას, შემდეგ მიენიჭა შტაბს-კაპიტნის (1915) და კაპიტნის (1916) წოდებები. დაჯილდოებული იყო წმ. ანას IV (1914), III (1915) და II (1917), წმ. ვლადიმერის IV (1915), წმ. სტანისლავის II (1916) ხარისხის ორდენებით. 1917 წელს მეთაურობდა დივიზიონს. ომის დროს სამჯერ დაიჭრა მძიმედ. 1918 წლიდან მსახურობდა საქართველოს რესპუბლიკის ჯარში. სხვადასხვა დროს იყო II საარტილერიო დივიზიონის, საარტილერიო ბრიგადის I დივიზიონის, იმავე ბრიგადის ნაღმმტყორცნელთა დივიზიონის, საარტილერიო დივიზიონის I ბატარეის მეთაური. საბჭოთა რუსეთთან ომის დროს, 1921 წლის თებერვალში მეთაურობდა არმიის საარტილერიო დივიზიონს. გასაბჭოების შემდეგ მსახურობდა ქართულ წითელ არმიაში, იყო საარტილერიო დივიზიონის მეთაური (1921-1922), სამობილიზაციო განყოფილების უფროსის მოადგილე (1922-1923) და უფროსი (1923), ქართული მსროლელი დივიზიის საარტილერიო პოლკის მეთაური (1923-1925). მასობრივი რეპრესიების დროს, 1937 წელს დააპატიმრეს. ამის შემდეგ მისი კვალი ქრება; სავარაუდოდ, დახვრიტეს. მისი შვილი იყო ალპინისტი და გეოლოგი კონსტანტინე ჯავრიშვილი. ჯავრიშვილის ბიძაშვილი, ვასილ სოლომონის ძე ჯავრიშვილი იყო I მსოფლიო ომის მონაწილე ოფიცერი და წმ. გიორგის IV ხარისხის ორდენის კავალერი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ვასილ ტარიელის ძე ჯავრიშვილი. legionerebi.com — „შეიარაღებული ძალები 1918-1921".
**ველი** — ციხე-სიმაგრე და სოფელი ისტორიულ სამხრეთ საქართველოში, ქვემო არტაანში (ახლანდელი თურქეთის ტერიტორია 1921 წლიდან). სოფ. ველის ციხე მდებარეობს არტაანის მტკვრის მარცხენა ნაპირზე, ერუშეთისწყლის შესართავის აღმოსავლეთით 2,5 კმ-ზე.

ისტორია
-------

1595 წლის „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთრის" მიხედვით სოფელში, რომელიც შევიდა დიდი არტაანის ლივაში, 30 კომლიღა ცხოვრობდა. არტაანის სხვა სოფლებისგან განსხვავებით, ველელებმა შეინარჩუნეს ქრისტიანობა. 1737 წლიდან სოფლის მოსახლეობამ კათოლიკობაზე გადასვლა დაიწყო. 1829 წელს რუსეთ-ოსმალეთის ომის შემდეგ ველის ციხის მოსახლეობა აიყარა და გადასახლდა ახალქალაქის გარშემო მდებარე სოფლებში ― ბავრაში, ხულგუმოსა და კარტიკამში. ველის ციხიდან წასული თურქულენოვანი ქართველები დასახლდნენ თრიალეთის სოფ. რეხაში.

სოფლის დასავლეთით მდებარეობს **ველის ციხე**. პირველად იხსენიება მესხურ მატიანეში (1578 წ.), როდესაც იგი საათაბაგოს სხვა ციხეებთან ერთად აიღო მუსტაფა ლალა ფაშამ („ქაჯის ციხე, ველი და თეთრი ციხე წამუართუეს ურუმთა ...").

1902 წელს ციხე მოინახულა და აღწერა ექვთიმე თაყაიშვილმა. ციხე იდგა მტკვრის მაღალ და კლდოვან ნაპირზე, ჰქონდა მრავალი კოშკი და მაღალი გალავანი, რომელიც საკმაოდ დიდ ტერიტორიას მოიცავდა. ციხის ტერიტორიაზე შემორჩენილია მცირე სამლოცველოს ნანგრევები და ეკლესია. ეკლესია აფსიდიანია. აგებულია სუფთად გათლილი მუქი წითელი ქვით, გადახურულია ქვის ფილებით (ლორფინებით). დასავლეთის სარკმელი შემკულია ორი კვეთილი ჯვრით, ხოლო აღმოსავლეთის სარკმელი – თაღით, რომლის ქვეშ ამოკვეთილ უთარიღო წარწერაში მოხსენიებულია ვინმე გუარამი. იგივე გუარამი იხსენიება ეკლესიის გვერდით აღმართულ რვაწახნაგა ბოძის წარწერაშიც. ე. თაყაიშვილის აზრით, ორივე წარწერა თანადროულია, ამიტომ ბოძის წარწერაში აღნიშნული თარიღი 954 თავისთავად ათარიღებს ეკლესიასაც, რასაც ძეგლის ხუროთმოძღვრული და მხატვრული სახეც ადასტურებს. ეკლესია მოხატული იყო. შემორჩენილი ფრაგმენტების მიხედვით მხატვრობა მაღალ დონეზე იყო შესრულებული. საკურთხევლის მარჯვნივ გამოსახული იყო თეთრ ცხენზე ამხედრებული წმ. გიორგი, რომელიც გმირავს გველეშაპს. საკურთხევლის მარცხნივ, სავარაუდოდ, წმ. თევდორე ან წმ. დიმიტრია გამოსახული. საკურთხეველში კიდევ წმინდანთა 5 ფიგურაა. საკურთხევლის დასავლეთით გეგმით წაგრძელებული სწორკუთხედის ფორმის დარბაზია, რომლის გადამხური კამარა საბჯენ თაღებს ეყრდნობოდა.

1878 წელს ველის ციხე არტაანის მხარესთან ერთად რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში მოექცა და ახალშექმნილი ყარსის ოლქის არტაანის (არდაჰანის) ოკრუგში შევიდა.

ლიტერატურა
----------

* ლომსაძე შ. სამცხე-ჯავახეთი (XVIII ს. შუაწლებიდან XIX საუკუნის შუაწლებამდე), თბ. 1975;
* სამხრეთ საქართველოს ისტორიის მასალები (XV–XVI სს.), ქრ. შარა-შიძის გამოც. თბ. 1961;
* ჯიქია ს. გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი, წგ. 3, თბ. 1958;
* Беридзе В. В. Место памятников Тао-Кларджети в истории Грузинской архитектуры, Тб. 1981;
* Христианские памятники. Экскурсия Е. Такайшвили, «Материалы по археологии Кавказа», 1902, вып. 12.
**ვლადიმერ გიორგის ძე ჭელიძე** (დ. 2 მარტი, 1906, სოხუმი, — გ. 14 ივლისი, 1978, თბილისი) — ქართველი მათემატიკოსი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1967), ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1950), პროფესორი (1951), საქართველოს სსრ დამსახურებული მოღვაწე (1961).

1929 წ. დაამთავრა თსუ. 1930 წლიდან გარდაცვალებამდე მუშაობდა იქვე. 1942 წლიდან სკკპ წევრი. 1950–1978 წწ. იყო თსუ ნამდვილი ცვლადის ფუნქციათა თეორიისა და ფუნქციონალური ანალიზის კათედრის გამგე, ხოლო 1848–1852 წლებში მუშაობდა საქართველოს ა. რაზმაძის სახ. მათემატიკის ინსტიტუტში (1951–1952 — დირექტორი). ჭელიძის ძირითადი ნაშრომები ეძღვნება ნამდვილი ცვლადის ფუნქციათა თეორიას. მან ააგო ფართო აზრით დანჟუას ორმაგი ინტეგრალის თეორია. ჯერად მწკრივთა და *L2*-კლასის ფურიეს ორმაგ მწკრივთა თეორიაში მიიღო შეჯამებადობისა და თითქმის ყველგან კრებადობის აუცილებელი და საკმარისი პირობები, შეისწავლა ვარიაციათა აღრიცხვის ძირითადი ამოცანა სივრცის შემთხვევაში, განაზოგადა ჰაარისა და დიუბუა-რეიმონის კლასიკური შედეგი და სხვ.

ლიტერატურა
----------

* *ჯვარშეიშვილი, ა*. ქსე, ტ. 11, გვ. 390. თბ. 1987
* ვლადიმერ ჭელიძე-მეცნიერი და მოქალაქე: ეძღვნ. ვლადიმერ ჭელიძის დაბადებიდან 100 წლისთავს: [კრებული] / საქ. მათემატიკოსთა კავშირი ; [წინასიტყვ. ჯ. შარიქაძე] - თბ.: ინტელექტი, [2007] - 48 გვ.; 20 სმ. - ISBN 978-99940-989-7-2
**ველის თეორია** — კურტ ლევინი აქტივობის პროცესს ორი ფაქტორით ახასიათებს: 1*შიდა დაძაბულობოს სისტემა* და 2 *ფსიქოლოგიური გარემო*. ამასთან ხაზს უსვამს, რომ ეს ორი ფაქტორი, მხოლოდ ურთიერთზემოქმედების შედეგად იწვევს ქცევას. ისინი ქცევის დეტერმინაციის პროცესში გარკვეულ ერთიანობას ქმნიან, რასაც ლევინი *ფსიქოლოგიურ ველს* ან *ინდივიდის სასიცოცხლო სივრცეს* უწოდებს.

შიდა დაძაბულობის სისტემა
------------------------

ყველგან, სადაც ხორციელდება ქცევა, უნდა იყოს დინამიკური, მოტივაციური ფაქტორი, რომელიც ქცევის აღმძვრელია. ადამიანის ორგანიზმში თუ ფსიქიკაში არსებული, წონასწორობის დარღვევით გამოწვეული დაძაბულობის განცდა, ყოველგვარი აქტივობის განხორციელების მიზეზია და წონასწორობის აღდგენის ტენდენიას შეიცავს. დაძაბულობის განცდა ორი სახის მოთხოვნილებაში ვლინდება: 1 ბუნებრივი მოთხოვნილება- მდგრადი, თანდაყოლილი ხასიათისაა( კვების, დეფეკაციის, სუნთქვის...) 2 ქვაზი-მოთხოვნილება- ცხოვრებისეული გადაწყვეტილებებისა და განზრახვის გავლენით იქმნება.

ფსიქოლოგიური გარემო
-------------------

ქცევის განხორციელებაზე, მოთხოვნილებებთან ერთად, დიდ გავლენას ახდენს გარემო, რომელშიც მოიაზრება გარემოს ობიექტები, არა ობიექტური მნიშვნელობით, არამედ იმის გათვალისწინებით, თუ რა გავლენას ახდენენ ისინი სუბიექტის ფსიქოლოგიურ მდგომარეობაზე.

ვალენტობა
---------

ვალენტობა განსაზღვრავს, მოთხოვნილებით აღძრული ქცევის მიმართულებას. გარემოს ობიექტებს აქვთ „გამომწვევი ხასიათი"\_გვიბიძგებენ მოქმედებისკენ. ან გვიზიდავენ\_*დადებითი ვალენტობა* (ნამცხვარი გვიბიძგებს მისი შეჭმისკენ) , ან მოშორების ტენდენციას ქმნიან\_*უარყოფითი ვალენტობა*( ავი ძაღლი სხვა მიმართულებით, ძაღლისგან შორს, წასვლისკენ გვიბიძგებს).

ინტენსიობა
----------

ცვალებადია გარემოს ობიექტების ინტენსიობაც, სუსტი მიზიდულობიდან ბრძანებით ხასიათამდე. პირველადი გამომწვევი ხასიათის გარემოს ობიეტები მოთხოვნილებას უშუალოდ აკმაყოფილებენ. მოთხოვნილებასთან გარკვეულ მიმართებაში მყოფი საგნები კი ნაწარმოები გამომწვევი ხასიათისაა.

ქცევის ფორმები
--------------

კურტ ლევინი ერთმანეთისგან მიჯნავს ველისმიერ\_არადაუფლებულ და ნებელობით\_დაუფლებულ ქცევას. ველისმიერი ქცევისას, კავშირი გამომწვევი ხასიათის ობიექტსა და მოთხოვნილებას შორის აშკარაა (საჭმელი\_ შიმშილი), ასევე შეაძლოა ასეთი კავშირი აშკარად არ ჩანდეს და შემთხვევით განისაზღვროს( მოხტუნავე ბურთი გვიბიძგებს დარტყმისკენ\_ველისმიერი ქცევა, მაგრამ თავის შეკავების შემთხვევაში\_ თუ არ დავარტყამთ ბურთს, განვახორციელებთ დაუფლებულ\_ნებელობით ქცევას.

ლიტერატურა
----------

* იმედაძე ირაკლი- ფსიქოლოგიის ისტორია თბ 2008წ
* უზნაძე დიმიტრი- განწყობის ფსიქოლოგია (მეოთხე გამოცემა)
**ვლადიმერ ქუთათელაძე** (დ. 1902, ხონი — გ. 1981, თბილისი) — ქართველი გრაფიკოსი, საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1961).

ბიოგრაფია
---------

1930 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემია, იქვე ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას (1967 წლიდან— პროფესორი). ვლადიმერ ქუთათელაძე მუშაობდა დაზგურ გრაფიკაში (ქსილოგრაფია, ლითოგრაფია, ლინოგრავიურა). შექმნა ქართული მხატვრული შრიფტის 60-მდე სახეობა, მრავალი ექსლიბრისი. ალბომი ,,თბილისი" (ლინოგრავიურა, 1963) და ქსილოგრაფიის ტექნიკით შექმნილი ,,საქართველოს არქიტექტურული ძეგლები" 1964 წელი. განსაკუთრებით ნაყოფიერად მოღვაწეობდა ქართული წიგნის გაფორმებაში. ნამუშევრები: ალექსანდრე ყაზბეგის „მამის მკვლელი" 1964 წელი, ,,XIX საუკუნის ქართული მოხრობა" 1963 წელი ორივე — ლინოგრავიურა; თბილისის ხედები ,,ძველი თბილისი. ნარიყალა" 1965 წელი, ,,ძველი თბილისი. დაბახანა" 1965 წელი და სხვ.

ლიტერატურა
----------

* 

* ენციკლოპედია „თბილისი", გვ. 900, თბ. 2002 წელი.

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ. 1986. — გვ. 568.
* ქართული მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი. – თბ. 2015. – გვ. 494

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ვლადიმერ ქუთათელაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**ვიჭაკი** — ანიმისტური რიტუალი. ნიშნავს ახსნას, გამოცნობას. ვიჭაკი იყო მკითხაობის ფორმა რომელსაც თბილისელი ქალები სასაფლაოზე მართავდნენ.

მკითხაობაში მონაწილე ორი ქალი დილით ადრე დგებოდა, უჩუმრად გადიოდა სახლიდან, რათა შვიდი ჭურჭელი შვიდი წყაროს წყლით აევსოთ. მკითხაობაში მონაწილე სხვა გოგონები, წყლიან ჭურჭელს ფერადი ნაჭრებით რთავდნენ და ყოველი მათგანი შიგ რაიმე ნივთს აგდებდა: ბეჭედს, საყურეს, სამაჯურს, კენჭებს... იმ შემთხვევაში თუ ამ ყველაფრის ჩატარებამდე წყლის შემგროველებელი დაილაპარაკებდა სამკითხაო წყალი ძალას დაკარგავდა და მკითხაობა იშლებოდა. 

მოტანილი წყალი უნდა გადაეღვარათ და ის ქალიშვილი ახალი წყლის მოსატანად უნდა წასულიყო. მკითხაობა საღამო ჟამს, მზის ჩასვლის შემდეგ იწყებოდა. წყლიანი ჭურჭლებიდან ნივთები უნდა ამოეღო საგანგებოდ მოყვანილ პატარა გოგონას. რიტუალის დროს ვინმეს თურქულ ენაზე უნდა ემღერა, ამიტომ თურქული ენის მცოდნეს იწვევდნენ, რომელიც ნამღერს თარგმნიდა. 

ვიჭაკში მონაწილენი სხდებოდნენ წრიულად. თითოეული ნამღერი სტროფის შემდეგ გოგონა წყლიანი ჭურჭლიდან ნივთებს იღებდა. ყველა მონაწილეს სიმღერისთვის უნდა ესმინა, რადგან მასში მოხსენიებული იყო: ბედნიერება, სიცოცხლე, სიყვარული... ვიჭაკი ვახშმით და გართობით სრულდებოდა.

ლიტერატურა
----------

* თეიმურაზ ბერიძე, ძველი თბილისის სურათები, თბ. 1977
ვლად ფილატი
**ვლადიმერ ვასილის ძე ფილატი** (დ. 6 მაისი, 1969) — მოლდოვის პრემიერ-მინისტრი 2009 წლის 25 სექტემბრიდან 2013 წლის 25 აპრილამდე.

ბიოგრაფია
---------

დაიბადა სოფელ ლაპუშნაში, 1969 წლის 6 მაისს. 1986 წელს დაამთავრა საშუალო სკოლა, 1987 წელს გაწვეული იქნა საბჭოთა ჯარში სამსახუროდ. 1989 წლის ივლისიდან აგვისტოს ჩათვლით ვლადიმერ ფილატმა გაიარა მომზადება მოსკოვის რაიონის ქალაქ გოლიცინოს სუკის სკოლაში. წელს დაამთავრა კიშინიოვის კოოპერატიული კოლეჯი, ხოლო 1994 წელს კი Alexandru Ioan Cuza უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი.

1994 წელს დააარსა ფირმა „რომოლტრეიდინგი", რომლის საქმიანობასაც წარმოადგენდა ქაღალდით და სიგარეტებით ვაჭრობა.

1997-1998 წლებში იყო კომერციული საზოგადოება „დოსოფტეის" ადმინისტრაციული საბჭოს თავმჯდომარე.

პოლიტიკური მოღვაწეობა
---------------------

1997 წელს გახდა მოლდოვის დემოკრატიული პარტიის წევრი.

2000 წელს იგი აირჩიეს მოლდოვის დემოკრატიული პარტიის თავმჯდომარედ.

2007 წელს იგი მონაწილეობდა კიშინიოვის მერის არჩევნებში, სადაც პირველ ტურში ხმების დააგროვა მხოლოდ 8,30% აგროვებს და ვერ გავიდა მეორე ტურში. ამის შემდეგ მან დატოვა პარტიის რიგები და ჩამოაყალიბა ლიბერალ-დემოკრატიული პარტია, ხოლო 2007 წლის 8 დეკემბრის ყრილობაზე გახდა მისი თავმჯდომარე.

2009 წლის საპარლამენტო არჩევნებზე იგი ლიბერალ-დემოკრატიული პარტიის პირველი ნომერი იყო. პარტიამ არჩევნებზე მიიღო ხმების 12,43 % და ფილატი ხდება პარლამენტის დეპუტატი. 2009 წლის ვადამდელ საპარლამენტო არჩევნებში კვლავ აირჩიეს პარლამენტის წევრად, ამჯერად მისი პარტია ხმების 16,57 %-ით გავიდა.

2009 წლის 8 აგვისტოს არჩევნების შემდეგ პარლამენტში გასულმა 4 პარტიის ლიდერმა ხელი მოაწერა ევროპული ინტეგრაციის დეკლარაციას და ვლადიმერ ფილატი გახდა პრემიერ-მინისტრობის კანდიდატი.

მოლდოვის პრემიერ-მინისტრი
-------------------------

2009 წლის 24 სექტემბერს იგი გახდა მოლდოვის პრემიერ მინისტრი. 2010 წლის 28-დან 30 დეკემბრამდე იგი მოლდოვის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი იყო. 2011 წლის 14 იანვრის ბრძანებით კვლავ პრემიერ მინისტრის თანამდებობა დაიკავა.

2013 წლის 5 მარტს მოლდოვის პარლამენტმა ვლადიმერ ფილატის მთავრობას უნდობლობა გამოუცხადა, მის გადაყენებას 54-მა დეპუტატმა დაუჭირა მხარი. 2013 წლის 8 მარტს მოლდოვის პრეზიდენტმა დააკმაყოფილა ვლად ფილატის გადადგომის მოთხოვნა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* www.filat.md ბლოგი
* www.filat2007.md ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2016-04-22 საიტზე Wayback Machine.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
მოლდოვის პრეზიდენტები |
| --- |
|  |
| 
* მირჩა სნეგური
* პეტრე ლუჩინსკი
* ვლადიმერ ვორონინი
* მიჰაი გიმპუ
	+ მ/შ
* ვლად ფილატი
	+ მ/შ
* მარიან ლუპუ
	+ მ/შ
* ნიკოლაე ტიმოფტი
* იგორ დოდონი
* მაია სანდუ
 |

 |
**McDonnell Douglas** (ახლა უკვე Boeing) **F/A-18 Hornet** (ინგლ. Hornet - კრაზანა) — ორ ძრავიანი ზებგერითი მრავალფუნქციური საბრძოლო თვითმფრინავი, რომლის გამოყენებაც ნებისმიერ მეტეოპირობებშია შესაძლებელი. F/A-18 დაპროექტებულია როგორც საჰაერო, ასევე სახმელეთო სამიზნეების გასანადგურებლად (აბრევიატურაში F/A — A ნიშნავს Attack, მოიერიშე, ხოლო F - Fighter, გამანადგურებელი). დღემდე აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო ძალები ამ თვითმფრინავს ავიამზიდებზე იყენებს. აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო ფლოტის საპილოტაჟო ჯგუფი „ლურჯი ანგელოზები" 1986 წლიდან ამ თვითმფინავებით დაფრინავს. მან გადამწყვეტი როლი შეასრულა სპარსეთის ყურის ომში 1990-1991 წლებში. იგი ანადგურებდა მტრის თვითმფინავებს და ბომბავდა სამიზნეებს. 2002 წელს უფრო მოწინავე F/A-18E/F Super Hornet შევიდა ექსპლუატაციაში. პირველი ავიამზიდი, რომელმაც ახალი თვითმფრინავი მიიღო, „აბრაამ ლინკოლნი" იყო. ის უფრო დიდია, აქვს უფრო ძლიერი ძრავები და უფრო მრავალდეროვანი შეიარაღება. 2003 წელს Super Hornet-მა მონაწილეობა მიიღო ერაყის ომისთვის მზადებაში. F/A-18 მსოფლიოს ერთ-ერთი საუკეთესო მრავალმიზნობრივი თვითმფრინავია.

FA-18-NAVY-Blue-Diamond

ლიტერატურა
----------

* *გამომცემლობა პალიტრა L,2010 ეს სამყაროა, ტ.მფრინავები გვ. 46-47, ISBN 978-9941-413-81-0*
* Jenkins, Dennis R. (2000). *F/A-18 Hornet: A Navy Success Story*. New York:  McGraw-Hill. ISBN 0-07-134696-1.

სქოლიო
------

1. ↑  Jenkins (2000), გვ. 186–187
2. ↑  "F/A-18 Hornet strike fighter." დაარქივებული 2014-01-11 საიტზე Wayback Machine. *U.S. Navy*. წაკითხვის თარიღი: 12 დეკემბერი, 2008.
ვიჯაიანაგარის იმპერია
სამხრეთ ინდოეთი. ვიჯაიანაგარი და ბაჰმანის სასულთნო
**ვიჯაიანაგარის იმპერია** ან ვიჯაიანაგარა — ინდუსური იმპერია ინდოეთის სამხრეთში 1336 წლიდან XVII საუკუნის შუა ხანებამდე. წარმოიქმნა დელის სასულთნოს მუსლიმებთან სამხრეთ ინდოელი ინდუსების ბრძოლის შედეგად. სახელმწიფომ განვითარების პიკს მიაღწია დავარაი II-ის პერიოდში (1422–1446 წ.წ.), რომელმაც წარმატებით დაასრულა დამპყრობლური ლაშქრობები მიანმარსა და ცეილონზე. XV-XVI საუკუნეებში მისი ძირითადი მეტოქე იყო ბაჰმანიდების სასულთნო დასავლეთ ინდოეთში. გაუთავებელ ბრძოლებში დასუსტებულ სასულთნოს გადამწყვეტი დარტყმა მიაყენეს 1565 წელს ტალიკოტის ბრძოლაში, რომლის შემდეგ ვიჯაიანაგარა წელში ვეღარ გასწორდა.

სახელმწიფოს დედაქალაქის ადგილას, რომელიც ასევე, ატარებდა სახელწოდებას "ვიჯაიანაგარა" (რაც ნიშნავს „გამარჯვების ქალაქს") დღეს მდებარეობს სოფელი ჰამპი. ვიჯაიანაგარას მოსახლეობა აჭარბებდა ლონდონის მოსახლეობას 10–20–ჯერ. 1986 წელს ჰამპის არქიტექტურული მემკვიდრეობა შეტანილი იქნა მსოფლიოს მემკვიდრეობის სიაში.

გალერეა
-------

* მუსორის ციხე
* კარნატაკის კოშკი
* სპილოების სათავსები
* ჩამუნდეშვარი, მუსორის ციხე
* ჰამპი
* ჰამპი
* ძველი ბაზრის მოედანი ჰამპში
* ჰამპი. ბუნებრივი ციხესიმაგრე
* ვიჯაიანაგარის სამეფო ინსიგნიები
* მეომრის ჩაცმულობა. ნიდერლანდური გრავიურა

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ვიჯაიანაგარის მმართველები

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ჰამპი - ისტორია და ტურიზმი
* ჰამპი
* ვიჯაიანაგარის მონეტები
* ვიჯაიანაგარის არქეოლოგია 1
* ვიჯაიანაგარის არქეოლოგია 2
* ვიჯაიანაგარის არქეოლოგია 3
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **აბაშიძე**. |

**ვლადიმერ (ლადო) სიმონის ძე აბაშიძე** (დ. 1859, სოფ. დილიკაური — გ. 9 ივნისი, 1917, სოფ. კაცხი) — ქართველი პოეტი, თეატრალური მოღვაწე. პოეტი ქალის ნ. ორბელიანის ძმა.

ბიოგრაფია
---------

დაამთავრა თბილისის პირველი გიმნაზია. იყო ნ. ავალიშვილის მიერ 1867 წელს ჩამოყალიბებული დრამატული თეატრის წევრი. 1872 წლიდან მსახურობდა საჩხერეში, ფოთში, აბაშაში მომრიგებელ მოსამართლედ, მაზრის უფროსის თანაშემწედ და სხვა. ხშირად მართავდა წარმოდგენებს პროვინციებში. ეწეოდა ლიტერატურულ მოღვაწეობას, წერდა ლექსებს. 1878 წელს გაზეთ „დროებაში" გამოქვეყნდა მისი ლექსი „ე. ნ-ს" („ისევ შენ და ისევ შენ...", მიძღვნილი ელენე კონსტანტინეს ასულ ნიჟარაძისადმი). შემდგომში ეს ლექსი შევიდა კრებულებში („სალხინო საზანდარი", „ჩანგი") ავტორის დაუსახელებლად. ლექსი ხალხში სიმღერად იქცა, ხოლო კომპოზიტორმა ანდრია ყარაშვილმა ნოტებზე გადაიღო და შექმნა პოლულარული ქართული რომანსი. იგი ამშვენებდა ვანო სარაჯიშვილის რეპერტუარს.

ლიტერატურა
----------

* *მ. შონია*, ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997. — გვ. 22.
**მომავალ ლიდერთა გაცვლითი პროგრამა** (ინგლ. Future Leaders Exchange, *შემოკლებით* FLEX) — მოსწავლეთა გაცვლითი პროგრამა, რომელსაც ადმინისტრერებას უწევს აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტი. იგი ფინანსდება თავისუფლების მხარდაჭერის აქტის მიერ. პროგრამა საშუალებას აძლევს მოსწავლეებს (15-დან 17 წლამდე) ყოფილი საბჭოთა კავშირის ქვეყნებიდან (საქართველოს, სომხეთის, აზერბაიჯანის, ყაზახეთის, ყირგიზეთის, მოლდოვის, რუსეთის, ტაჯიკეთის, თურქმენეთის და უკრაინის ჩათვლით), გაატარონ აკადემიური წელი ამერიკის შეერთებულ შტატებში, იცხოვრონ მასპინძელ ოჯახში და ისწავლონ ამერიკულ უმაღლეს სკოლაში.

პროგრამა შეიქმნა 1992 წელს სენატორ ბილ ბრედლის მიერ. მისი აზრით, ეს პროგრამა იყო „საუკეთესო საშუალება, უზრუნველყოფილიყო ხანგრძლივვადიანი მშვიდობა და ურთიერთგაგება აშშ-სა და პოსტსაბჭოთა ქვეყნებს შორის, ასევე დემოკრატიის შესწავლა მისი უშუალო გაცნობით". 1993 წლიდან მოყოლებული 18000-ზე მეტმა მოსწავლემ 12 პოსტსაბჭოთა ქვეყნიდან მიიღო მონაწილეობა ამ პროექტში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* FLEX დაარქივებული 2009-09-26 საიტზე Wayback Machine. .
* International Russian FLEX Community
* აშშ-ის საელჩო საქართველოში FLEX-ის შესახებ დაარქივებული 2011-10-15 საიტზე Wayback Machine.
* Future Leaders Exchange. Bureau of Educational and Cultural Affairs.
**LEGO Batman** — მოქმედებითი-სათავგადასავლო ჟანრის ვიდეო თამაშების სერია, რომელიც შეიმუშავა TT Games-მა და გამოუშვა Warner Bros-მა. თამაში შედგება 3 ნაწილისგან. პირველი ნაწილის მთავარი პერსონაჟები არიან ბეტმენი და რობინი, რომლებიც ებრძოლებიან ჯოკერსა და მის ბოროტ გმირებს როგორიცაა ჰარლი ქუინი კაცი გამოცანა და ა.შ თამაშში 50-ზე მეტი საყიდელი პერსონაჟია, ასევე თამაშში მოთამაშეს შეუძლია ითამაშოს სხვადასხვა ბოროტი გმირებით, მაგალითად, ჯოკერითა და ჰარლი ქუინით ზოგიერთი ტურში ჩართული პერსონაჟი არ იყიდება, რადგან ტურის დასრულების შემდეგ ავტომატურად გაიხსნება ასევე ამ ნაწილში და სხვა ნაწილებში. ბეტმენსა და რობინს აქვთ სხვადასხვა კოსტიუმები, რომელიც თამაშის მსვლელობის დროს მოთამაშეს სჭირდება, რათა შეასრულოს კონკრეტული დავალება.

LEGO Batman 2: DC Super Heroes - ეს ნაწილი არის გაგრძელება პირველი ნაწილისა ამ თამაშში ემატება ბეტმენსა და რობინს სხვადასხვა სუპერგმირები როგორებიცაა: სუპერმენი, ქალი საოცრება, მწვანე ლამპარი და ა.შ ბოროტ გმირებს კი ემატებათ ახალი პერსონაჟი ლექს ლუთორი. სუპერგმირები ერთიანდებიან რათა გადაარჩინონ ქალაქი გოთემი გასაჭირისგან. თამაშში არის 100-ზე მეტი საყიდელი პერსონაჟი, მაგრამ ზოგიერთი პერსონაჟი ტურის დამთავრების შემდეგ ავტომატურად იხსნება. კოსტიუმები კი ბეტმენს და რობინს ისევ აქვთ თუმცა ამ ნაწილში ახალი კოსტიუმებია დამატებული.

LEGO Batman 3: Beyond Gotham - ეს ნაწილი არის სრულიად განსხვავებული სხვა ნაწილებისგან რადგან ამ ნაწილში ერთიანდებიან სუპერგმირები და ბოროტი გმირები, რათა დაამარცხონ ბოროტი გმირი ე.წ Brainiac. ამ ნაწილში პერსონაჟებს შეუძლიათ გზაშივე გადაცვალონ სხვადასხვა კოსტიუმზე და არ დაჭირდებათ იპოვონ ახალი კოსტიუმი. ასევე ამ ნაწილში ჯოკერსა და ლექს ლუთორს ემატებათ კოსტიუმების არჩევა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2016-01-14 საიტზე Wayback Machine.
**ვლადიმერ არსენიევი** (დ. 29 აგვისტო, 1872, სანქტ-პეტერბურგი ― გ. 4 სექტემბერი, 1930, ვლადივოსტოკი) — რუსი მოგზაური, ეთნოგრაფი და მწერალი, შორეული აღმოსავლეთის მკვლევარი.

ბიოგრრაფია
----------

1902-1903 წლებში ტოპოგრაფიული, გეოგრაფიული და სამხედრო-სტატისტიკური თავსაზრისით შეისწავლა სამხრეთ ზღვისპირეთი. 1906-1910 წლებში გამოიკვლია სიხოტე-ალინის მთები, რომელიც მანამდე თეთრ ლაქად მიიჩნეოდა. 1918 წელს იმოგზაურა კამჩატკაზე, 1923 წელს კი კომანდორის კუნძულებზე. 1926 წელს შეისწავლა ამურის მარჯვენა ნაპირი. მუშაობდა პედაგოგად შორეული აღმოსავლეთის უნივერსიტეტში. მონაწილეობდა იქაური მუზეუმების შექმნაში. მისი ნაშრომებია „უსურის მხარეში", „დერსუ უზალა," „სიხოტე ალინის მთებში" და სხვა. მის ნაწარმოებს ეფუძნება აკირა კუროსავას ფილმი „დერსუ უზალა".

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 585.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ვლადიმერ არსენიევი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)
* ვლადიმერ არსენიევი — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
**თინიკაანის სამების ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ თინიკაანში. აგებულია გარდამავალ ხანაში. 

დარბაზულ ეკლესიას ჩრდილოეთით თითქმის თანადროული მინაშენი აქვს.
გეგმით მართკუთხაა, აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აბსიდით, რომლის ცენტრში გაჭრილია არქიტრავული სარკმელი. ჩრდილოეთით და სამხრეთით თითო ნიშაა. სარკლმის ძირში და საკურთხევლის ცენტრში ტრაპეზის ქვები დგას. საკურთხევლის კონქი სფერულია.
ჩრდილოეთ კედელში ერთი სწორკუთხა ნიშაა. ამავე კედელში გაჭრილია კარი, რომელიც მინაშენს უკავშირდება. ეკლესიას არ აქვს დამოუკიდებელი კარი. ეკლესიის კამარა ცილინდრულია. დასავლეთ კედელში მოთავსებულია არქიტრავული სარკმელი.
მინაშენი გეგმით მართკუთხაა. შესასვლელი დასავლეთ კედელშია გაჭრილი. ინტერიერში, სამხრეთ კედელზე შემორჩენილია განიერი პილასტრი, რომელსაც კედლის თაღები ებჯინება. აღმოსავლეთ კედელში სარკმელი და თითო ნიშაა. მინაშენის გადახურვა მთლიანად ჩამოქცეულია.
ეკლესიის ფასადები სადაა. ერთადერთ მორთულობას წარმოადგენს აღმოსავლეთ და დასავლეთ სარკმლების თავზე ჩასმული ფილა ბოლნური ჯვრის რელიეფური გამოსახულებით. 
ნაგებობის სამშენებლო მასალად გამოყენებულია მოწითალო ფერის ფლეთილი ქვა. ძეგლის გარშემო მშრალი წყობის გალავანია.

ლიტერატურა
----------

* შიდა ქართლი, ახალგორის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ.IV, თბ. 2008, გვ. 87
**ვარდგინეთის წმინდა გიორგის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი ბორჯომის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვარდგინეთში. აგებულია XVI-XVIII საუკუნეებში.

ეკლესია დარბაზულია, ნაშენია მომწვანო ფერის ადგილობრივი ჯიშის სხვადასხვა ზომის ქვებით. ინტერიერი: აღმოსავლეთით ნახევარ წრიული აბსიდაა, ცენტრში სარკმელით(ამჟამად ამოქოლილია). აბსიდის ჩრდილოეთ ნაწილში სწორკუთხა ნიშია, სამხრეთით ორი, დიდი და პატარა ნიში. სარკმლის ზედა ნახევრის დონეზე კედელი მორღვეულია. ცენტრში ტრაპეზის ქვაა. გრძივი კედლები ნახევარ სიმაღლეზეა გადარჩენილი. ორივე კედელი ყრუა. დასავლეთ კედლის ცენტრში სწორკუთხა შესასვლელია. ეკლესია გადახურულია ხის კარკასზე დალაგებული სახურავით. ფასადებიდან მხოლოდ დასავლეთის ფასადი აქვს. დანარჩენი ფასადები აღმოსავლეთ ფასადი თითქმის მთლიანად და სამხრეთ და ჩრდილოეთ ფასადები ნაწილობრივაა დაფარული ფერდობიდან მოზღვავებული მიწით. ფასადებზეც იგივე მასალაა გამოყენებული, რაც ინტერიერში. ეკლესიის ირგვლივ მრავლადაა ნაგებობების კვალი სავარაუდოდ კელიებია.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* საქართველოს გერბი კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 35037
ვაგონი სადგურზე
თიუნელის გვირაბი
**თიუნელი** (თურქ Tünel) — მეტროს ძველი და ჯუჯა ხაზი (გაიხსნა 1875 წელს) სულ რაღაც ორი სადგურით; მდებარეობს სტამბოლის ევროპულ ნაწილში. თიუნელი მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ძველი და ყველაზე მოკლე მეტროსისტემაა.

ხაზების სიგრძე 573 მეტრია. მოძრაობს ორი ვაგონი. კონსტრუქციული შესრულებით ტრანსპორტის მოცემული სახეობა მიწისქვეშა ფუნიკულიორს წარმოადგენს. მოძრაობის ინტერვალი 3-5 წუთია. ყოველდღიურად თიუნელს 15 000 ადამიანი გადაჰყავს. წელიწადში ეს ორი ვაგონი 37 066 კმ-ს გადის.

თიუნელი ფრანგმა ინჟინერმა ეჟენ ანრი გავანმა დააპროექტა და ინგლისელებთან ერთად ააშენა 1871—1875 წლებში. თიუნელის ოფიციალური გახსნა 1875 წლის 17 იანვარს შედგა. მიწისქვეშა ტრანსპორტის მშენებლობის პირველ წელს ქალაქის მოსახლეობას ეშინოდა თიუნელით მგზავრობისა. პრობლემის გადასაჭრელად დამატებითი ვაგონიც ჩააყენეს ექსპლუატაციაში, რომელსაც ცხოველების გადაყვანა ევალებოდა. შედეგად, მოსახლეობა დარწმუნდა, რომ ტრანსპორტის ეს სახეობა უსაფრთხო იყო.

1910 წელს თიუნელის ელექტროფიცირება მოხდა, მანამდე ვაგონები ცხენების გაწევას იყენებდნენ. 1939 წელს თიუნელის ნაციონალიზება მოხდა და ქალაქის ჩქაროსნული ტრანსპორტის (IETT - İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel) ნაწილი გახდა. 1971 წელს თიუნელი გაარემონტეს და განაახლეს, მისი ძველი ხის ვაგონები კი ახლებით შეცვალეს. დღეისათვის თიუნელი ფუნქციონირებს (მისგან სრულიად დამოუკიდებელი) სტამბოლის მეტროპოლიტენის მხარდამხარ. სტამბოლის მეტროპოლიტენი 2006 წელს გაიხსნა. ქალაქში ასევე არის 1989 წელს აგებული მსუბუქი მეტრო. 
თიუნელის ისტორიაში უსიამოვნო ამბავიც მომხდარა: 1943 წლის 6 ივლისს ელსადენის მწყობრიდან გამოსვლის მიზეზით ერთი ადამიანი დაიღუპა და ექვსი დაშავდა.

თიუნელი 2
---------

თიუნელი-2
2006 წლის ივლისში მიწისქვეშა ფუნიკულიორის კიდევ ერთი ხაზი გაიხსნა. როგორც ძველ თიუნელს, ახალ განშტოებსაც ორი სადგური აქვს.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* მეტროპოლიტენთა სია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* თიუნელის ოფიციალური საიტი საიტზე IETT
* სტამბოლის მეტროპოლიტენი საიტზე urbanrail.net დაარქივებული 2007-09-25 საიტზე Wayback Machine.
**ზაიკონოსპასკის მონასტრის მაცხოვრის ტაძარი** (რუს. Спасский собор Заиконоспасского монастыря) — მართლმადიდებლური ეკლესია მოსკოვში. ზაიკონოსპასკის მონასტრის მთავარი ტაძარი. მდებარეობს მოსკოვის ცენტრალური ადმინისტრაციული ოლქის ტვერის რაიონში, კიტაი-გოროდში.

ეკლესია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას.

ისტორია
-------

ზაიკონოსპასკის მონასტერი, სავარაუდოდ დაარსდა 1600 წელს, მისი მთავარი ეკლესია გახდა მაცხოვრის ხელთუქმნელი ხატის ეკლესია.

ამჟამად მოქმედი მაცხოვრის ტაძარი შიეცავს 1661 წლის ტაძრის ნაწილს. შედგება ქვედა ეკლესიისაგან (1701 წლიდან სატრაპეზოთი) და ზედა ეკლესიისაგან. ჩრდილოეთით და სამხრეთით შესასვლელების თავზე ორსართულიანი კელიებია განთავსებული. დღევანდელი ტაძრის აგების ზუსტ თარიღი ცნობილი არ არის. სპეციალისტები, სავარაუდოდ, ათარიღებენ 1703-1709 წლებით, ხოლო გალერეას XVIII საუკუნის მეორე მეოთხედით. მიეკუთვნება ივან ზარუდნის ნამუშევრებს (დეტალებში შეიმჩნევა მსგავსება როგორც მენშიკოვის კოშკთან ასევე მოსკოვის იოანე მხედრის ეკლესიასთან. 

ტაძარი არის რუსული არქიტექტურისათვის დამახასიათებელი ტრადიციული რვაკუთხედი კვადრატზე, რომლის დეკორშიც სჭარბობს კლასიკური პილასტრების ორდერის ელემენტები.

წინა ტაძრისაგან განსხვავებით აქ არის გარკვეული ინოვაცია, კონკრეტულად, მრგვალი ფანჯრების გაფორმება. რვაკუთხედს გარს აკრავს გალერეა-სასეირნო ადგილი შემოღობილი ბალუსტრადით.

1742 წელს ტაძარში მიმდინარეობდა სარემონტო-სამშენებლო სამუშაოები რუსი არქიტექტორის ივანე მიჩურინის ხელმძღვანელობით, თუმცა მას არსებითად არ შეუცვლია ტაძრის ძირითადი სახე.

ლიტერატურა
----------

* Романюк С. К. Москва. Китай-город: Путеводитель.. — М.: АНО ИЦ «Москвоведение»; ОАО «Московские учебники», 2007. — 320 с. — (Новый московский путеводитель).
* Романюк С. К. Сердце Москвы. От Кремля до Белого города. — М.: ЗАО Издательство Центрполиграф, 2013. — 909 с.