**ნაქონპათომი** ( ტაი. จังหวัดนครปฐม ( გამოთქმა )) —ტაილანდის ცენტრალური პროვინციებიდან ( *ჩანგვატი*) ერთ-ერთი. მისი მეზობელი პროვინციებია (ჩრდილოეთიდან საათის ისრის მიმართულებით) სუფჰან ბური, აიუთჰაია, ნონთაბური, ბანგკოკი, სამუთ სახონი, რატჩაბური და კანჩანაბური. ნაქოპათომის პროვინციის დედაქალაქია ნახონ პათომი

ნაქონპათომის ორივინცია ფრა პათომ ჩედის სამშიბლია, რომელიც მეფე მონგკუტის (რამა IV) დაკვეთით შესრულებული სტუპაა. მისი შექმნა 1870 წელს მეფე ჩულალონკორნის (რამა V) მმართველობის პერიოდში დასრულდა. სტუპა არის დიდი ხნის წინანდელი დვარავატის ცივილიზაციის სახსოვარი, რომელიც აქ ოდესღაც აყვავებულა. ტრადიციულად ნაქონპათონი ტაილანდში ბუდიზმის პირველ კერას წარმოადგენს. პროვინცია ცნობილია ხილის ბაღებით.

გეოგრაფია
---------

ნახონ პათომი პატარა პროვინციაა, რომელიც ბანგკოკიდან 56 კილომეტრითაა დაშორებული. ის მდებარეობს შუა ტაილანდის ალუვიურ ვაკეში და მდინარე ჩაო ფრაიას შენაკად მდინარე თა ჩინზე (რომელსაც ზოგჯერ *ნახონ ჩაი სის* უწოდებენ). პროვინციაში სოფლის მეურნებისთვის დიდი რაოდენობით არხია გაყვანილი. თავდაპირველად დედაქალაქი ბანგკოკი ნაქონპათომს არ ესაზღვრებოდა, თუმცა ის გაიზარდა და შესაბამისად, პროვინციის მეზობელიც გახდა. 

### კლიმატი

ნაქონ პათომის პროვინციაში ტროპიკული სავანის კლიმატია (კიპპენის კლიმატის კლასიფიკაციის კატეგორია Aw). ზამთარი მშრალი და თბილია. ტემპერატურა მაისამდე მზარდია. მუსონების სეზონი მაისიდან- ოქტომბრამდეა, რასაც ახასიათებს ხშირი, ძლიერი წვიმები, ცივი დღეები და შედარებით თბილი ღამეები. საშუალო ფარდობითი ტენიანობა 75%-ია. წლიური ნალექების რაოდენობა არის 1,095 მილიმეტრი. 2013 წლის მონაცემებით, წვიმიანი დღეების რაოდენობა 134 იყო.

სახელწოდება
-----------

სახელწოდება მომდინარეობს პალიური სიტყვებიდან *ნაგარა პათამა*, რაც ნიშნავს „პირველ ქალაქს". ნაქონ პათომი ხშირად მოიხსენიება როგორც ტაილანდის უძველესი ქალაქი. არქეოლოგიური ნაშთები დვარავატის სამეფოს დროინდელია, რომელიც თარიღდება მე -6 და მე -11 საუკუნეებით.

ისტორია
-------

ნახონ პათომის პროვინცია საუკუნეების წინ იყო სანაპირო ქალაქი ჩინეთსა და ინდოეთს შორის გაყვანილ სავაჭრო გზაზე. როდესაც მდინარე თა ჩინმა მიმართულება შეიცვალა, ქალაქმა დაკარგა წყლის ძირითადი წყარო და ასე ასწლეულების განმავლობაში მიტოვებული იყო, მოსახლეობა კი გადავიდა ქალაქში, რომელსაც *ნახონ ჩაი სი* (ან *შრი ვიჩაი* ) *ეწოდა*. მეფე მონგკუტმა (რამა IV) ბრძანა ფრა პატომ ჩედის აღდგენა, რომელიც ჯუნგლებში მდებარეობდა და მიტოვებული იყო. მის გარშემო თანდათან ჩამოყალიბდა ქალაქი, რომელმაც ნაქონპათომს ახალი სიცოცხლე შესძინა. პროვინციაში მდებარეობს მუზეუმი, რომელიც ქალაქის ისტორიის არქეოლოგიურ ჩანაწერს წარმოადგენს. 

პროვინციაში ძირითადი დასახლებები მიგრაციის დაწყებიდან მეფე ბუდა ლოეტლა ნაბჰალაის (რამა II) აღსაყდრებიდან გაჩნდა. დღეს ნაქონპათომში საცხოვრებლად ხალხი მთელი ტაილანდიდან მიდის, განსაკუთრებით ბანკოკიდან და ისანიდან. აქ მიდიან ბირმელი მუშაკებიც. პროვინცია მოიცავს სამრეწველო ზონებს, საუნივერსიტეტო დიდ ქალაქებს, ბანკოკიდან გადასახლებულ სამთავრობო ოფისებს და სოფლის მეურნეობისა და სატრანსპორტო კვანძებს.

Ეკონომია
--------

2019 წლის შუა რიცხვებში აეროპორტების დეპარტამენტმა (DOA) პროვინციაში ახალი აეროპორტის მშენებლობა გადაწყვიტა ბანგკოკის ორ აეროპორტზე ზეწოლის შემცირების მიზნით. 20 მილიარდი ბატის ღირებულების აეროპორტი 3500 რაი მიწას დაიკავებს ბანგ ლენის რაიონში და ნახონ ჩაის სი რაიონში. მისი ტევადობა იქნება 25 მილიონი მგზავრი ყოველწლიურად. პროექტის დამტკიცების შემთხვევაში, მშენებლობა დაიწყება 2023 წელს და აეროპორტი ფუნქციონირებას დაიწყებს 2025 ან 2026 წლისთვის.  საბოლოო ჯამში, აეროპორტში განთავსდება 80-100 ადგილიანი თვითმფრინავი, რომლებიც ფრენებს ბანგკოკსა და მეორე დონის პროვინციებს შორის, სუვარნაბჰუმისა და დონ მუეანგის აეროპორტების მიმართულებით შეასრულებს. აეროპორტის მშენებლობას ხელს უწყობს ის ფაქტი, რომ ამ ტერიტორიაზე მოსახლეობა ნაკლბად მჭიდროდაა დასახლებული.

სიმბოლოები
----------

პროვინციულ ბეჭედზე გამოსახულია ფრა პათომ ჩედი, რომელიც არის 127 მეტრის სიმაღლის და უდიდესი სტუპაა მთელს მსოფლიოში. ის მდებარეობს ქალაქ ნაქონ პათუმის ცენტრში და მე -6 საუკუნიდან წარმოადგენს მნიშვნელოვან ბუდისტურ ცენტრს. ახლანდელი შენობა მეფე მონგკუტმა შექმნა 1860 წელს. სტუპაზე გამოსახულია სამეფო გვირგვინი, მეფე მონგკუტის ბრძანების სიმბოლო, რომელმაც სტუპას რეკონსტუქცია ბრძანა. პროვინციის დროშა ლურჯი ფერისაა, რომლის შუა ნაწილში არის ყვითელი პროვინციის გერბი გამოსახული. 

 ნახონ პათუმის პროვინციის რუკა რაიონებით

ადმინისტრაციული დაყოფა
----------------------

### პროვინციის მთავრობა

პროვინცია დაყოფილია შვიდ ოლქად ( *ამფოები* ). ოლქები კი იყოფა 106 ქვედანაყოფად ( *ტამბონებად* ) და 904 სოფლად ( *მუბანებად* ).

|  |  |
| --- | --- |
| 1. მუეანგ ნახონის პათომი
2. კამფაენგ საენი
3. ნახონ ჩაი სი
4. დონ ტუმი
 | 1. ბანგ ლენ
2. სემ ფრანი
3. პუტჰამონტონი
 |

### Ადგილობრივი მმართველობა

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  | **ქალაქის მუნიციპალიტეტი** | მოსახლეობა |  |
|   1 | ნახონ პათომი  | 74 446 |  |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | **მცირე ზომის ქალაქის მუნიციპალიტეტები** | მოსახლეობა |   3 | სემ ფრანი  | 17,329 |
|   1 | რაი ხინგი  | 32 819 |   4 | ნახონ პათომი  | 14,004 |
|   2 | კრატუმ ლომი  | 27 587 |   5 | სემ ხვაი ფუაკი  | 11,139 |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | **ქვეგანყოფილების მუნიციპალიტეტი** | მოსახლეობა |  |  |  |
|   1 | ომ იაი  | 24,027 | 11 | ხუნ კაეო  |   7 915 |
|   2 | სემ ნგამი  | 13 956 | 12 | სისა თონგი  |   7,221 |
|   3 | ბანგ კრატეუკი | 13 056 | 13 | თემასალა |   7 086 |
|   4 | სალა ია  | 11 180 | 14 | კამფენგ საენი |   7,009 |
|   5 | შეცდომა მადუეა | 10 896 | 15 | ტა კონგი |   6,785 |
|   6 | ხლონგ იონგი | 10,526 | 16 | დონ იაი ჰომი  |   6,519 |
|   7 | ბოპლაპი  |   9 519 | 17 | ჰუაი ფლუ |   2,217 |
|   8 | მაპ ხაე |   8,630 | 18 | ბანგ ლუანგი |   2,163 |
|   9 | ბანგ ლენი |   8,429 | 19 | რანგი კრატუმი |   2,162 |
| 10 | ნახონ ჩაი სი |   8,226 | 20 | ლამ ფაია |   1,949 |

2017 წლის ადამიანის განვითარების ინდექსი
----------------------------------------

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| ჯანმრთელობა | Განათლება | დასაქმება | შემოსავალი |
|  |  |  |  |
| 40 | 5 | 22 | 8 |
| საცხოვრებელი | ოჯახი | ტრანსპორტი | Მონაწილეობა |
|  |  |  |  |
| 56 | 57 | 25 | 62 |

2003 წლიდან, გაეროს განვითარების პროგრამამ (UNDP) ტაილანდში პროგრესი განიცადა. აქ ადამიანის გავითარება ქვე-ეროვნულ დონეზე ხდება, რომელიც მოიცავს ადამიანის განვითარების რვავე ძირითად სფეროს. ეკონომიკური და სოციალური განვითარების ეროვნულმა საბჭომ ცალკეულ პროვინციების განვითარებაზე (NESDB) პასუხისმგებლობა 2017 წლიდან აიღო.

|  |  |
| --- | --- |
| რანგი | კლასიფიკაცია |
|   1 - 15 | ,,მაღალი" |
| 16 - 30 | ,,გარკვეულწილად მაღალი" |
| 31 - 45 | ,,საშუალო" |
| 45 - 60 | ,,გარკვეულწილად დაბალი" |
| 61 - 77 | ,,დაბალი" |

სქოლიო
------

1. 1 2 3  Official Infos about Nakhon Pathom.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-05-09. ციტირების თარიღი: 2020-11-08.
2. ↑  „Third Bangkok airport proposed".
3. ↑  „New airport under scrutiny".
4. ↑  Logo (2019).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2 დეკემბერი 2019. ციტირების თარიღი: 20 November 2019
5. ↑  „พระราชกฤษฎีกา จัดตั้งเทศบาลนครนครปฐม จังหวัดนครปฐม พ.ศ.๒๕๔๒" (PDF). *Royal Thai Government Gazette*. **116** (110 Kor): 6–9. 10 November 1999. ციტირების თარიღი: 14 December 2019.
6. ↑  เทศบาลเมืองสามพราน. ციტირების თარიღი: 10 October 2020
7. ↑  ประวัติความเป็นมา.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 11 ივლისი 2020. ციტირების თარიღი: 8 ნოემბერი 2020.
8. ↑  Number of local government organizations: Summary elevating local authorities.. ციტირების თარიღი: 10 October 2020
9. ↑  ประวัติความเป็นมา. ციტირების თარიღი: 10 October 2020
10. ↑  „ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลสามควายเผือก อำเภอเมืองนครปฐม จังหวัดนครปฐม เป็นเทศบาลเมืองสามควายเผือก" (PDF). ციტირების თარიღი: 5 September 2020. დამოწმება journal საჭიროებს `|journal=`-ს (დახმარება)
11. ↑  ประวัติเทศบาล.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 11 დეკემბერი 2012. ციტირების თარიღი: 8 ნოემბერი 2020.
12. ↑  Number of local government organizations: Summary elevating local authorities. (11 December 2012). ციტირების თარიღი: 10 October 2020
13. ↑  „พระราชกฤษฎีกา เปลี่ยนแปลงฐานะของสุขาภิบาลเป็นเทศบาล พ.ศ.๒๕๔๒" (PDF). *Royal Thai Government Gazette*. **116** (9 Kor): 1–4. 24 February 1999. ციტირების თარიღი: 10 October 2020.
14. ↑  Number of local government organizations: Summary elevating local authorities. (11 February 2020). ციტირების თარიღი: 10 October 2020
15. ↑  ประวัติความป็นมา. ციტირების თარიღი: 10 October 2020[*მკვდარი ბმული*]
16. ↑  ประวัติความป็นมา. ციტირების თარიღი: 10 October 2020
17. ↑  Number of local government organizations: Summary elevating local authorities. (27 February 2012). ციტირების თარიღი: 10 October 2020

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ტაილანდის ადმინისტრაციული დაყოფა |
| --- |
|  |
| ჩრდილოეთი | 
* ჩიანგმაი
* ჩიანგრაი
* ლამპანგი
* ლამფუნი
* მეჰონგსონი
* ნანი
* ფაიაუ
* ფრე
* უტარადიტი
 |  |
|  |
| ისანი | 
* ამნატჩარენი
* ბენგკანი
* ბურირამი
* ჩაიიაფუმი
* კალასინი
* ქონკენი
* ლეი
* მაჰასარაქამი
* მუკდაჰანი
* ნაქონფანომი
* ნაქონრატჩასიმა
* ნონგბუალამფუ
* ნონგქაი
* როიეტი
* საკონ-ნაქონი
* სისაკეტი
* სურინი
* უბონრატჩათანი
* უდონთანი
* იასოთონი
 |
|  |
| ცენტრალური | 
* ანგთონგი
* ჩაინატი
* კამფენგფეტი
* ლოპბური
* ნაქონ-ნაიოკი
* ნაქონპათომი
* ნაქონსავანი
* ნონთაბური
* პათუმთანი
* ფეტჩაბუნი
* ფიჩიტი
* ფიტსანულოკი
* აიუთაია
* სამუტპრაკანი
* სამუტსაქონი
* სამუნგსონგქარამი
* სარაბური
* სინგბური
* სუქოტაი
* სუფანბური
* უთაითანი
 |
|  |
| აღმოსავლეთი | 
* ჩაჩენგსაო
* ჩანთაბური
* ჩონბური
* პრაჩინბური
* რაიონგი
* საკეო
* ტრატი
 |
|  |
| დასავლეთი | 
* კანჩანაბური
* ფეტჩაბური
* პრაჩუაპქირიქანი
* რატჩაბური
* ტაკი
 |
|  |
| სამხრეთი | 
* ჩუმფონი
* კრაბი
* ნაქონსითამარატი
* ნარათივატი
* პატანი
* ფანგნგა
* ფათალუნგი
* ფუკეტი
* რანონგი
* სატუნი
* სონგქალა
* სურატ-თანი
* ტრანგი
* იალა
 |

 |