**ევა რუტკაი** (  Ruttkai Éva, დ. 31 დეკემბერი, 1927, ბუდაპეშტი, უნგრეთი — გ. 27 სექტემბერი, 1986, ბუდაპეშტი, უნგრეთი) — უნგრელი მსახიობი .

ბიოგრაფია
---------

ევა რუტკაი (დაბად. ევა რაში) დაიბადა 1927 წლის 31 დეკემბერს ბუდაპეშტში. ევა ოჯახში მეექვსე შვილი იყო, თუმცა ზრდასრულ ასაკს მხოლოდ მან და მისმა ძმებმა ივანმა და ოტომ მიაღწიეს. ოჯახს გაჭირვებაში ცხოვრობდა. ევას ორი ძმა თეატრში მსახიობად მუშაობდა. ევა მათ შეუერთდა, როდესაც მხოლოდ ორი წლის იყო. ძმასთან, ივანთან ერთად გამოდიოდა ბუდაპეშტის კომედიის თეატრის სცენაზე, შემდეგ მუშაობდა არტურ ლაკნერის საბავშვო თეატრში. იქ გაიცნო ისეთი ცნობილი უნგრელი მსახიობები, როგორებიც იყვნენ ლილი დარვასი და არტურ ზომლაი .

დამწყებმა მსახიობმა მიიქცია კომედიის თეატრის დირექტორის დანიელ იობმის ყურადღება და გაუფორმა კონტრაქტი 16 წლის ასაკში. ევა რუტკაი მუშაობდა კომედიის თეატრში გარდაცვალებამდე, 1986 წლამდე. გარდა მცირე პერიოდისა (1948 - 1951 წლები), როდესაც ეროვნულ თეატრში თამაშობდა .

1948 - 1986 წლებში. მან მონაწილეობა მიიღო 50-ზე მეტ მხატვრულ ფილმში, თითქმის სამ ათეულ სატელევიზიო ფილმსა და სატელევიზიო სპექტაკლში .

მისი ბოლო სასცენო გამოსვლიდან ექვსი თვის შემდეგ, ევა რუტკაი გარდაიცვალა 1986 წლის 27 სექტემბერს. იგი დაკრძალეს ბუდაპეშტში ფარქაშრეთის სასაფლაოზე.

შემოქმედება
-----------

### როლები თეატრში

ევა რუტკაის, როგორც პროფესიონალი თეატრის მსახიობის დებიუტი შედგა 1945 წელს კომედიის თეატრში ("ვიგსინჰაზი"), სადაც შეასრულა ემილის როლი ( ტ. უაილდერის "ჩვენი ქალაქი"). მსახიობს პოპულარობა, პირველ რიგში, ლირიკულმა როლებმა მოუტანა, რომელთა შორის უნდა აღინიშნოს, ლუიზა (ფ. შილერის "მოტყუება და სიყვარული" ), როქსანა (ე. როსტანდის "სირანო დე ბერჟერაკი" ), ნატაშა ( ინსცენირება პ. პავლენკოს რომანისა „ბედნიერება").

დამახასიათებელი გარეგნობა, დახვეწილობა, შინაგანი გარდასახვის სიღრმე ევა რუტკაის შესაძლებლობას აძლევდა ეთამაშა ისეთი მნიშვნელოვანი პერსონაჟები როგორებიცაა: ნატაშა როსტოვა (ლ. ტოლსტოის "ომი და მშვიდობა"), ჯულიეტა ( უ. შექსპირი "რომეო და ჯულიეტა" ი) მეგი ( ტ. უილიამსი "კატა თუნუქის ცხელ სახურავზე ") ან ზილია ( ე. ხალთაი "მდუმარე რაინდი" ), ასევე ფ. მოლნარაის კომედიური პერსონაჟები.

ევა რუტკაის ბრწყინვალე დრამატული ნიჭის მთავარი მახასიათებლებია კაშკაშა ტემპერამენტი, გარდასახვის ხელოვნება, ფართო სამსახიობო დიაპაზონი.

### კინო როლები

 ევა რუტკაის საფლავი
კინოეკრანებზე სრულად გამოიხატა მსახიობის აღნიშნული თვისებები. სახასიათო და კომედიურმა როლებმა მსახიობს დიდება და პოპულარობა არა მხოლოდ უნგრეთში, არამედ მის ფარგლებს გარეთაც მოუტანა. მათგან ყველაზე გამორჩეულია — იულიკა ფილმში "ლუდის ჭიქა" (1955), ვიკა ("შუაღამისას", 1957 წ.), კატია — კომედიაში "ჩემი სისულელის ამბავი "(1965), მასწავლებელი მარტა ვეგი — დეტექტივში "ცრუ იზაბელა "(1968), ლენკე — ფილმში "სინდბადი "(1971 წ. ).

პირადი ცხოვრება
---------------

1950 წელს ევა რუტკაი დაქორწინდა ეროვნული თეატრის მსახიობ მიკლოშ გაბორზე. წყვილს 1952 წელს შეეძინა ქალიშვილი იულია გაბორი.

1960 წელს, პაველ კოჰაუტის პიესის "ამგვარი სიყვარულის" რეპეტიციაზე მიშკოლცში, ევა რუტკაი შეხვდა გამოჩენილ უნგრელ მსახიობს ზოლტან ლათინოვიჩს. მსახიობებს ერთმანეთი შეუყვარდათ და ერთად ცხოვრობდნენ 1976 წლამდე, ლათინოვიჩის გარდაცვალებამდე .

ლიტერატურა
----------

* Гершкович А. Театральный Будапешт, М. 1961.
* Иштван Немешкюрти. История венгерского кино (1896—1966). М.- Искусство. 1969.
* Большая советская энциклопедия. Гл. ред. А. М. Прохоров, 3-е изд. Т. 22. Ремень — Сафи. 1975. 628 стр. илл.; 37 л. илл. и карт.
* Статья «Ева Руткаи». Гершкович А. Театральный Будапешт, М. 1961.
* Attila, Deák. *Ruttkai Éva: Kortársaink a filmművészetben*. Budapest: Múzsák Közművelődési Kiadó, 1986. ISBN 978-963-564-277-9 (უნგრ.)
* Éva Ruttkai in the Hungarian Theatrical Lexicon (György, Székely. *Magyar Színházművészeti Lexikon*. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1994. ISBN 978-963-05-6635-3), freely available on mek.oszk.hu (უნგრ.)