**აზერბაიჯანის სახელმწიფო საბაჟო კომიტეტს** (აზერ. Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi) ეკისრება იმპორტ-ექსპორტის ოპერაციების საბაჟო კონტროლი და საბაჟო ორგანიზაციების ფუნქციები აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში. სამინისტროს ხელმძღვანელობს საფარ მეხტიევია.

ისტორია
-------

მეთვრამეტე საუკუნის ბოლომდე და XIX საუკუნის დასაწყისამდე აზერბაიჯანს ჰქონდა უფასო საგადასახადო და საბაჟო პოლიტიკა. ბაქოში პირველი საბაჟო ორგანო შეიქმნა რუსეთის იმპერატორის ალექსანდრე I- ის განკარგულებით, რუსეთის იმპერიის სენატის მიერ, 1807 წლის 25 იანვარს (9 თებერვალს), ასტრახანის საბაჟო დანაყოფთან გადიოდა საზღვარი. 1831 წლის 31 ივლისს იგი გადაყვანილ იქნა ამიერკავკასიის საბაჟო ოლქში, ხოლო 1832 წელს დაარქვეს ბაქოს საბაჟო ბეღელი, ხოლო 1847 წლის 4 მაისს ბაქოს საკარანტინო და საბაჟო სამსახური. 1861 წლის 31 მარტს იგი რეორგანიზებას ახდენს და ხდება ბაქოს საკარანტინო-საბაჟო კანტორა და შედის ახლადშექმნილ ბაქოს საკარანტინო საბაჟო ოლქის სტრუქტურაში. 1897 წლის 8 დეკემბერს ოფისი გადაკეთდა ბაქოს საბაჟოდ, რომელიც დაექვემდებარა ტიფლისის კავკასიის საბაჟო ოლქს 1911 წლის 1 ივნისს. 1918 – დან 1920 წლამდე საბაჟო მოქმედებდა აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის ფინანსთა სამინისტრო ფარგლებში. აზერბაიჯანში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ, საბაჟო განმეორებით ორგანიზებულ იქნა: 1929, 1946 და 1955 წლებში. 1989 წლის 27 იანვარს სსრკ-ს მინისტრთა საბჭოს ბრძანებით, ბაქოს საბაჟოს საფუძველზე შეიქმნა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის საბაჟო და მის შემადგენლობაში შედიოდა სხვა საბაჟო ორგანიზაციები რესპუბლიკის ტერიტორიაზე (ასტარისა და ჯულფას გამშვები პუნქტები). სახელმწიფო საბაჟო კომიტეტი შეიქმნა, როგორც აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ორგანო, 1992 წლის 30 იანვარს საბჭოთა კავშირის დაშლის და აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის აღდგენის შემდეგ. მისმა სტრუქტურამ შექმნა 20-ზე მეტი საბაჟო და 50 საბაჟო კონტროლის წერტილი, რათა თავიდან აიცილოს კონტრაბანდის შემოტანა და საბაჟო წესების დარღვევა.

მიზანი
------

აზერბაიჯანის რესპუბლიკის საბაჟო სამსახურის მიზანია აზერბაიჯანის სუვერენიტეტის, ეკონომიკური და ეროვნული უსაფრთხოების დაცვა, აგრეთვე ხალხის სოციალური კეთილდღეობის გაუმჯობესება, საერთაშორისო ვაჭრობის ხელშეწყობა, ასევე უსაფრთხოების უზრუნველყოფა, საბაჟო გადასახადების შეგროვების მინიმუმამდე შემცირება და მათი სახელმწიფო ბიუჯეტში გადატანა, ასევე თაღლითობის აღკვეთა და საერთაშორისო ტერორიზმის წინააღმდეგ ბრძოლა.

სტრუქტურა
---------

სტრუქტურას ხელმძღვანელობს თავმჯდომარე. კომიტეტის ძირითადი ფუნქციებია საბაჟო პოლიტიკის უზრუნველყოფა და აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში საბაჟო განვითარება, ეკონომიკური პროგრამების მომზადება და საქონლის ლიცენზირება, საზღვრის გადაკვეთაზე მყოფ საქონლზე გადასახადების დაწესება,სერტიფიკატების გაცემა; საქონლისა და ტრანსპორტის მეთვალყურეობა,  მონაწილეობა კასპიის ზღვის აზერბაიჯანის სექტორში ბუნებრივი რესურსების ეფექტურად გამოყენებისა და დაცვის შესახებ სახელმწიფო პოლიტიკის შემუშავება და განხორციელება, აზერბაიჯანის სამართალდამცავი ორგანოებისთვის დახმარების გაწევა საერთაშორისო ტერორიზმთან და ნარკომანიასთან ბრძოლაში, საბაჟო სტატისტიკის შენარჩუნება, ფიზიკური და იურიდიული პირების უფლებებისა და ინტერესების დაცვა, საბაჟო ოპერაციების ჩატარება, საერთაშორისო საბაჟო ორგანიზაციების საქმიანობაში მონაწილეობა; სამეცნიერო კვლევების ორგანიზება საბაჟო სფეროში.

საერთაშორისო ურთიერთობები
-------------------------

აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო საბაჟო კომიტეტი თანამშრომლობს მსოფლიო საბაჟო ორგანიზაციის წევრების საბაჟო მომსახურებასთან, საერთაშორისო თანამშრომლობის გასაძლიერებლად. ამჟამად, გაფორმებულია ხელშეკრულებები და მემორანდუმები აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო საბაჟო კომიტეტსა და რუსეთის ფედერაციის, ჩრდილოეთ ირლანდიის, საბერძნეთის, ლიეტუვას, პაკისტანის, რუმინეთის, თურქეთის, დიდი ბრიტანეთის და სხვების საბაჟო ორგანიზაციებს შორის. 1999 წელს კომიტეტმა განახორციელა პროექტი „პოტენციალის გაძლიერება და სახელმწიფო საბაჟო კომიტეტის მონაცემთა ქსელის  შექმნა" გაეროსთან ერთად. ამ პროექტის შედეგად, შეიქმნა ერთი კორპორატიული ქსელი საბაჟო ორგანოებში, რომელიც მუშაობს ონლაინ რეჟიმში, ავტომატიზირებული კონტროლირებადი სისტემა. 2001 წელს, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო საბაჟო კომიტეტმა შეიტანა მსოფლიო საბაჟო ორგანიზაციის საფინანსო კომიტეტში. ეს კომიტეტი ატარებს კურსებსა და სემინარს საერთაშორისო ორგანიზაციებთან ერთად, პერსონალის უნარების გასაუმჯობესებლად.

25 ოქტომბერს გაიმართა ბაქოში აზერბაიჯანის საბაჟო კომიტეტისა და კასპიის ევროპული კლუბის ფორუმი.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* აზერბაიჯანის სახელმწიფო საზღვრის სამსახური

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* customs.gov.az - ოფიციალური ვებ-გვერდი

სქოლიო
------

1. ↑  Dövlət Gömrük Komitəsinin tarixi
2. ↑  Государственный Таможенный Комитет
3. ↑  Missiya və gələcəyə baxış
4. ↑  ГОСУДАРСТВЕННЫЙ ТАМОЖЕННЫЙ КОМИТЕТ АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ РЕСПУБЛИКИ.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-06-30. ციტირების თარიღი: 2019-09-22.
5. ↑  Государственный таможенный комитет и Caspian European Club расширяют сотрудничество