**ყარასუს რაიონი** (ყირგ. Кара-Суу району) — რაიონი ყირგიზეთში, ოშის ოლქში. 2009 წლის მონაცემებით, რაიონში ცხოვრობდა 348 645 ადამიანი.

ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ყარასუ.

გეოგრაფია
---------

ყარასუს რაიონი დიდწილად განლაგებულია ოშ-ყარასუს ოაზისში. 1962 წელს, როდესაც რაიონი შევიდა ოშის რაიონის (არსებობდა 1928-1962 წლებში) შემადგენლობაში, რაიონი ფაქტობრივად მოექცა ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრის — ქალაქ ოშის გარშემო. რაიონული ცენტრის, ქალაქ ყარასუს მახლობლად, შარაკანსას მაგისტრალურ არხზე უზბეკეთთან საზღვარი გადის.

რაიონის ტერიტორია გადაჭიმულია ჩრდილოეთიდან სამხრეთით, ოლქის ცენტრალურ ნაწილში. მოქცეულია ფერღანის ხეობისა და ალაის ქედს შორის.

ეკონომიკა და ვაჭრობა
--------------------

ოლქის ეკონომიკაში, რაიონი შედარებით ყველაზე დიდ როლს თამაშობს ვიდრე სხვა რაიონები. რაიონის ადმინისტრაციულ ცენტრშია განლაგებული ფერღანის ხეობის ყველაზე მსხვილი საბითუმო და საცალო ბაზარი.

სასაზღვრო მდგომარეობა უზბეკებსა და ყირგიზებს შორის განაპირობა მათი ძლიერი ურთიერთქმედება, რომლებიც დიდი ხანია ერთად ვაჭრობდნენ. ამის გამო, სახელმწიფო საზღვართან ახლოს მდებარეობს ბევრი უზბეკური დასახლება.

რაიონის ტერიტორიაზე მდებარეობს 60 953 საიჯახო მეურნეობა.

ადმინისტრაციულ ცენტრთან ახლოს მდებარეობს საერთაშორისო სასაზღვრო საავტომობილო გამშვები პუნქტი „დოსტუკ".

შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაციის ეგიდით, ოშის ოლქის ყარასუს რაიონში აშენდება მიკრორაიონი, რომელიც გათვლილია 7 ათას მოსახლეზე. მშენებლობისთვის უკვე გამოყოფილია ტერიტორია ფართობით 38 ჰა. პროექტის ღირებულება დაახლოებით შეადგენს 140 მილიონ დოლარს.

მოსახლეობა
----------

2009 წლის ყირგიზეთის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით, რაიონის მოსახლეობა 348 645 კაცი შეადგინა, აქედან ყირგიზები — 189 262 კაცი ან 54,3 %, უზბეკები — 134 340 კაცი ან 38,5 %, უიღურები — 10 445 კაცი ან 3,0 %, ტაჯიკები — 5 947 კაცი ან 1,7 %, თურქები — 3 368 კაცი ან 1,0 %, აზერბაიჯანელები — 2 440 კაცი ან 0,7 %, დუნგანები — 786 კაცი ან 0,2 %, თათრები — 749 კაცი ან 0,2 %.

ყარასუს რაიონის სოფელი ტაშიროვი არის დუნგანების (ჩინელი მუსლიმების) კომპაქტური დასახლების ადგილი.

დასახლებული პუნქტები
--------------------

რაიონი მოიცავს 16 აილის ოლქს, სადაც არსებობს 124 სოფელი.

სქოლიო
------

1. 1 2 3  2009 წლის ყირგიზეთის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის. ოშის ოლქი
2. ↑  ყარასუს რაიონი.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-01. ციტირების თარიღი: 2018-08-11.
3. ↑  Словарь географических названий Киргизской ССР — Изд-во «Илим», 1988—211 с.
4. ↑  ოშის ოლქის სოფლები.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-08-03. ციტირების თარიღი: 2018-08-12.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ყირგიზეთის დროშა ყირგიზეთის ადმინისტრაციული დაყოფა |
| --- |
|  |
| 
დედაქალაქი: ბიშკეკი (ლენინი, ოქტიაბრსკი, პერვომაისკი, სვერდლოვი) |
|  |
| ბათქენის ოლქი | 
* ბათქენი
* კადამჟაი
* ლეილეკი
 |  |
|  |
| თალასის ოლქი | 
* ბაქაი-ათა
* თალასი
* მანასი
* ყარა-ბუურა
 |
|  |
| ისიქ-ქოლის ოლქი | 
* აქ-სუუ
* თონი
* თუფი
* ისიქ-ქოლი
* ჯეთი-ოღუზი
 |
|  |
| ნარინის ოლქი | 
* ათ-ბაში
* აქ-თალაა
* ნარინი
* ჟუმგალი
* ქოჩქორი
 |
|  |
| ოშის ოლქი | 
* ალაი
* არავანი
* ნოოკათი
* უზგენი
* ყარასუ
* ყარაყულჯა
* ჩონგ-ალაი
* ქ. ოში
 |
|  |
| ჩუის ოლქი | 
* ალამუდინი
* ისიქ-ათა
* მოსკოვი
* პანფილოვი
* ჟაილი
* სოქულუქი
* ქემინი
* ჩუი
* ქ. თოქმაქი
 |
|  |
| ჯალალაბადის ოლქი | 
* ალა-ბუქა
* აქსი
* ბაზარ-კორგონი
* თოქთოგული
* თოღუზ-თორო
* ნოოკენი
* სუზაქი
* ჩათყალი
 |

 |