recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**ალექსანდრე პიჩუშკინი** (ცნობილია აგრეთვე როგორც: **ბიცევსკის პარკის მანიაკი**; რუს. Пичушкин, Александр Юрьевич; დ. 9 აპრილი, 1974, მიტიში, მოსკოვის ოლქი) — რუსი სერიული მკვლელი. მოკლა 49 ადამიანი, რის გამოც 2007 წლის ოქტომბერში მიესაჯა სამუდამო პატიმრობა. მოქმედების პერიოდი მოიცავდა 14 წელს (1992-2006). დანაშაულს სჩადიოდა მოსკოვის ბიცევსკის პარკში.

პიჩუშკინი როდესაც 9 თვისა იყო მამამ მიატოვა. მოგვიანებით დედასთან ერთად იზრდებოდა. ბავშვის აღზრდაში აგრეთვე აქტიურ მონაწილობას იღებდა ბაბუა. 1976 წელს დედა-შვილი მიტიშიდან საცხოვრებლად გადავიდა მოსკოვის მიკრორაიონ ზიუზინოში. პიჩუშკინი არ იყო ჩხუბისთავი, პირიქით, ხასიათდებოდა მორცხვი ხასიათით. უყვარდა ჭადრაკის თამაში. მოგვიანებით, როგორც დედამისი ამბობდა მისი შვილი საქანელიდან ჩამოვარდა, რის გამოც მიიღო ქალა-ტვინის ტრავმა, რის გამოც აღმოჩნდა საავადმყოფოში. ტრავმის შემდეგ პიჩუშკინს უძნელდებოდა გამართვით საუბარი. დედამისმა ბავშვი მიაბარა ლოგოპედიურ ინტერნატს. შემდეგ პიჩუშკინი აბარებს ტექნიკურ სასწავლებელში.

2005-2006 წლებში გავრცელდა ხმები, იმის შესახებ, რომ მოსკოვის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, კერძოდ, ბიცევსკის ტყე-პარკში გამოჩნდა სასტიკი მანიაკი, რომელიც ხოცავს ასაკოვან ადამიანებს. 2006 წლის დასაწყისში გაჩნდა პირველი პუბლიკაციები პრესაში. 
პიჩუშკინს ჩაფიქრებული ჰქონდა 64 ადამიანის მოკლა, რაც (ციფრის თვალსაზრისით) შეესაბამებოდა ჭადრაკის დაფის უჯრედების რაოდენობას. მოგვიანებით ეს განცხადება მან უარყო და აღნიშნა, რომ მოუწევს მკვლელობების ჩადენა უსასრულოდ. ყოველი ჩადენილი დანაშაულის შემდეგ იგი ჭადრაკის დაფის უჯრედებზე აკრავდა ნომრებს.

სასამართლო პროცესზე პიჩუშკინმა განაცხადა:

|  |  |
| --- | --- |
| ვიკიციტატა | „პოლიციის და გამოძიების უსუსურობა აზარტში მაგდებდა. სულ უფრო და უფრო დავინტერესდი, როგორ შეძლებდნენ ჩემს მიერ ჩადენილი დანაშაულების გამოძიებას და ახალი დანაშაულის ჩადენის სურვილი მიმძაფრდებოდა. გაზეთებში ვკითხულობდი ისტორიებს სერიული მკვლელობების შესახებ, ტელევიზიით ვუსმენდი სამართალდამცველებს, რომლებიც ჩემს დანაშაულებზე საუბრობდნენ და მათი უმოქმედობა და უყურადღებობა დანაშაულის სტიმულს მაძლევდა" |
|  |  |

ალექსანდრე პიჩუშკინმა პირველი მკვლელობა ჩაიდინა 18 წლის აკაკში 1992 წელს. მოკლა თანაკურსელი (დაახრჩო) და სხეული ჭაში ჩააგდო. თავის ბოლო დანაშაული ჩაიდინა 2006 წლის ზაფხულში. მისი დაკავება მოხერხდა მხოლოდ 2006 წლის 15 ივნისს. მიესაჯა სამუდამო პატიმრობა. სასჯელს იხდის მკაცრი რეჟიმის კოლონიაში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ალექსანდრე პიჩუშკინი (რუსული)
* ალექსანდრე პიჩუშკინი დაარქივებული 2012-11-02 საიტზე Wayback Machine.  (რუსული)
* ალექსანდრე პიჩუშკინი (რუსული)

სქოლიო
------

1. ↑  'Chessboard killer' gets life. InTheNews.co.uk (2007-10-29).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-12-07. ციტირების თარიღი: 2007-10-29.
2. ↑  ბიცევსკის მანიაკი - ქალია?. *კომსომოლსკაია პრავდა* (2006-04-25). ციტირების თარიღი: 2012-03-27.
3. ↑  „Investigators believe 62 murdered by "chessboard killer"". RIA Novosti. 2007-08-01. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-04-28. ციტირების თარიღი: 2009-04-10.
4. ↑  „Russian suspected of 62 murders". BBC News Online. 2007-08-01. ციტირების თარიღი: 2009-04-10.
5. ↑  „Russia 'chessboard killer' guilty". BBC News Online. 2007-10-24. ციტირების თარიღი: 2009-04-10.
6. ↑  სერიული მკვლელის დაკავების საიდუმლო — ალექსანდრე პიჩუშკინი[*მკვდარი ბმული*]
**Motown Records**, ასევე **Tamla Motown** — ხმის ჩამწერი კომპანია დეტროიტიდან, მიჩიგანი ("მოტორ-სიტი"), სადაც ის საყოველთაო საერთაშორისო წარმატებას აღწევს და მნიშვნელოვან როლ ასრულებს პოპულარული მუსიკის ინტეგრაციაში.

დაფუძნდა რა 1959 წლის 12 იანვარს ბერი გორდი უმცროსის მიერ როგორც *Tamla Records*, მოტაუნი მისი არსებობის განმავლობაში 45 განყოფილებას ფლობს სხვადასხვა ჟანრებში, მათ შორის ყველაზე განთქმული მუსიკალური ჟანრებით არ-ენდ-ბი, პოპი, და სოული. მოტაუნი 1972 წელს დეტროიტს ტოვებს და ლოს-ანჯელესში, კალიფონია, გადადის, და დამოუკიდებელ კომპანიად რჩება 1988 წლამდე. ამ წელს გორდმა კომპანია ემ-სი-ეი-ს მიჰყიდა. ამჟამად შტაბ-ბინით ნიუ-იორკში, მოტაუნ რეკორდსი იუნივერსალ მოტაუნ რეკორდს გრუპის შვილობილი კომანიაა, რომელიც თავის მხრივ იუნივერსალ მიუზიკის შვილობილია.

1960-იან წლებში მოტუანი და მისი სოულ შვილობილები ყველაზე წარმატებული პროპონენტები იყვნენ ე.წ. მოტაუნ საუნდისა — სოულ მუსიკის სტილი გამორჩეული მახასიათებლებით, რომელიც იყენებდა ტამბურინს ბარაბნებით, ბას ინსტრუმეტებს, გამორჩეულ მელოდიურ და აკორდულ სტრუქტურას და გოსპელიდან წარმოშობილ გადაძახების სიმღერის სტილს.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია მუსიკის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**Mud Duck Productions** — ZeniMax-ის გაუქმებული შვილობილი კომპანია.

შექმნილი თამაშები
-----------------

PlayStation: Air Hockey, All-Star Racing, Baldies, Equestrian Showcase, Family Card Games Fun Pack, Sports Superbike, Sports Superbike 2

Xbox: AMF Bowling 2004

გამოქვეყნებული თამაშები
-----------------------

PlayStation: ATV Racers, All-Star Racing, All-Star Racing 2, American Pool, Ballerburg: Castle Chaos, Equestrian Showcase, Gubble, Miracle Space Race, Qix Neo, Robo Pit 2,Sports Superbike 2

PlayStation 2: AMF Xtreme Bowling 2006, Airborne Troops: Countdown to D-Day, High Rollers Casino, Malice, Powerdrome

Wii: AMF Bowling: Pinbusters

Xbox: AMF Xtreme Bowling 2006, High Rollers Casino, Malice, Powerdrome

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* დაარქივებული 2012-06-14 საიტზე Wayback Machine.
* 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ZeniMax Media |
| --- |
|  |
| ფრენჩაიზები | 
* *Dishonored*
* *Doom*
* *Fallout*
* *IHRA Drag Racing*
* *Quake*
* *The Elder Scrolls*
* *Wolfenstein*
 |  |
|  |
| შვილობილი კომპანიები | 
* Arkane Studios
* BattleCry Studios
* Bethesda Softworks
	+ Bethesda Game Studios
* Escalation Studios
* id Software
* MachineGames
* Tango Gameworks
* ZeniMax Online Studios
 |
|  |
| გამომცემელი კომპანიები | 
* Bethesda Softworks
* ZeniMax Europe
 |
|  |
| გაუქმებული კომპანიები | 
* Vir2L Studios
* Mud Duck Productions
 |
|  |
| წამყვანი | 
* კელ რიპკენი
* კრისტოფერ უივერი
* ერნესტ დელი
* ჰარი ე. სლოუნი
* ჯერი ბრუკჰაიმერი
* ლესლი მუნვესი
* რობერტ ა. ოლტმენი
* ტოდ ჰოლენსჰედი
 |
|  |
| დაკავშირებული | 
* Creation Engine
* id Tech
* Bethesda Softworks-ის თამაშების სია
* QuakeCon
 |
|  |
| 
* კატეგორია
 |

 |
**OCLC** (**Online Computer Library Center, Inc.**) — „არაკომერციული წევრობის კომპიუტერული ბიბლიოთეკური სერვისი და სამეცნიერო-კვლევითი ორგანიზაცია, რომლის საზოგადოებრივი მიზანია მსოფლიო ინფორმაციასთან წვდომის გაფართოება და ინფორმაციაზე ხარჯების შემცირება". დაარსდა 1967 წლის 6 ივლისს, როგორც არაკომერციული **ოჰაიოს კოლეჯის ბიბლიოთეკური ცენტრი**. მსოფლიოს 170 ქვეყანაში და ტერიტორიაზე საბიბლიოთეკო მასალების მოსაპოვებლად, შესაძენად, კატალოგიზაციისთვის, იჯარით ასაღებად და შესანახად 72 ათას ბიბლიოთეკაზე მეტი იყენებს OCLC-ის მომსახურებას. ორგანიზაცია დაარსებულია ფრედ კილგურის (ინგლ. Fred Kilgour) მიერ, სათაო ოფისი მდებარეობს აშშ-ის ოჰაიოს შტატის ქალაქ დუბლინში.

მომსახურება
-----------

OCLC ახორციელებს ბიბლიოგრაფიულ, ანოტაციურ და მთლიან ტექსტურ ინფორმაციასთან დაშვებას.

OCLC და მისი წევრი ბიბლიოთეკები ერთობლივად ქმნიან და მხარს უჭერენ WorldCat — OCLC Online Union Catalog-ს, მსოფლიოში უდიდეს ბიბლიოგრაფიულ კატალოგს (online public access catalog, OPAC). WorldCat ინახავს ჩანაწერებს მთელი მსოფლიოს სახელმწიფო და კერძო ბიბლიოთეკებიდან. Open WorldCat-ის პროგრამა ბიბლიოთეკების კუთვნილ მასალებს იწერს WorldCat OCLC-ის მონაცემთა ბაზაში, რომელიც ინტერნეტით, ბიბლიოგრაფიული და წიგნებით სავაჭრო საიტებითაა მისაწვდომი. 2005 წლის ოქტომბერში OCLC-ის ტექნიკურმა პერსონალმა დაიწყო Wiki-პროექტი, რამაც მკითხველებს საშუალება მისცა დაემატებინათ კომენტარები და ინფორმაციის სტრუქტურირებული მინდვრები, რომლებიც დაკავშირებულები არიან WorldCat-ის ნებისმიერ ჩანაწერებთან.

OCLC ფლობდა მიკროფილმების და გაშიფრვის, რომელსაც ერქვა OCLC Preservation Service Center, შენახვის ცენტრს, ხოლო მისი სათაო ოფისი მდებარეობდა აშშ-ის პენსილვანიის შტატის ქალაქ ბეთლემში. ცენტრი 2009 წელს მიეყიდა Backstage Library Works-ს.

ონლაინ მონაცემთა ბაზები
-----------------------

OCLC-ს კატალოგიზაციისთვის და ძიებისათვის აქვს მონაცემთა ბაზა, რომელსაც ბიბლიოთეკარები და საზოგადოება იყენებს. მიმდინარე კომპიუტერული პროგრამა — Connexion, ექსპლოატაციაში შევიდა 2001 წელს, ხოლო მისი შემქმნელი, კომპანია OCLC Passport, შეჩერდა 2005 წლის მაისში.

ბაზა შეიცავს მანქანაწამკითხველი კატალოგიზაციის (MARC, **MA**chine **R**eadable **C**ataloging) ფორმატში ჩანაწერებს, რომლებსაც მთელ მსოფლიოში ბიბლიოთეკური კატალიზატორები იყენებენ, როგორც კატალოგიზაციის ინსტრუმენტს. MARC-ის ფორმატში შექმნილი ჩანაწერები შემდგომში იტვირთება ადგილობრივ ბიბლიოთეკურ კატალოგთა სისტემებში. ეს ბიბლიოთეკებს საშუალებას აძლევს მოძებნოს და ჩატვირთოს მონაცემები მასალებზე და თითოეული მონაცემი ცალ-ცალკე, კატალოგიზაციის ხანგრძლივი პროცესის გარეშე, დაამატოს ადგილობრივ კატალოგში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***OCLC***

* 

* website ოფიციალური საიტი
* OCLC ბიბლიოთეკის WorldCat კატალოგში
* OCLC Online Computer Library Centerდაარქივებული 2012-08-26 საიტზე Wayback Machine.  (ინგლისური)
* WorldCat
* Open WorldCat Program

სქოლიო
------

1. ↑  About OCLC. OCLC.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-09-16. ციტირების თარიღი: March 18, 2010.
2. ↑  IDEALS, *Initial system design for the Ohio College Library Center: A case history*
3. ↑  OCLC renames European division. Business First of Columbus.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-09-16. ციტირების თარიღი: 2007-11-09. (ინგლისური)
**არიეჟული ბრაკი** (ფრანგ. Braque de l'Ariège) — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია საფრანგეთში XIX საუკუნეში.

ვერსალში გამოფენილ ჟ.უდრის ნახატებს თუ დააკვირდებით, შეამჩნევთ, რომ ოდესღაც მძიმეწონიანი და ნელი არიეჟული ბრაკი "მეფის თეთრი ძაღლისგან" იღებს სათავეს. თანამედროვე მოხდენილი და სწრაფი არიეჟი XX საუკუნეში გაჩნდა, როდესაც ამ ჯიშს დაემატა მსუბუქი სენ-ჟერმენული ბრაკის სისხლი. არიეჟი - ერთ-ერთი ყველაზე მსხვილი და ძლიერი ფრანგული მეძებარია. ის კარგად მუშაობს კვალზე, სიხარულით დარბის მდელოებსა და ჭაობებში.

ორიეჟს მუდმივი ფიზიკური დატვირთვა სჭირდება: ოთხ კედელში გამოკეტილმა ამ ძაღლმა შეიძლება დესტრუქციულად იმოქმედოს, ან ხმამაღლა იყმუვლოს. თუ არიეჟის ყოლა მხოლოდ კომპანიონის სახით გინდათ, სულ პატარა ასაკში უნდა შეიძინოთ: მას პატარაობიდანვე სჭირდება პატრონთან შეჩვევა. არიეჟისგან ცუდი მოდარაჯე გამოდის, თუმცა მისი ზომები ნებისმიერ დამნაშავეს დააბნევს.

არიეჟულ ბრაკის აქვს საკმაოდ ვიწრო, ოდნავ მომრგვალებული, თავის ქალა, სწორი ძლიერი უკანა ფეხები, სწორი და საკმაოდ განიერი მხრები. ძირითადად თეთრ ფონზე მიმობნეულია ჟღალი ლაქები. არიეჟული ბრაკი კარგად ეგუება სიცივეს და სიცხეს, ასევე არ უჭირს ქალაქის პირობებში ცხოვრება. ადვილად იწვრთნება. ადვილად ეგუება ბავშვებს და სხვა ძაღლებს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***არიეჟული ბრაკი***

* არიეჟული ბრაკი (ინგლისური)
**არიდული ჰავა** (ლათ. aridus — მშრალი) — უდაბნოებისა და ნახევარუდაბნოების ჰავა. ახასიათებს ჰაერის ტემპერატურის დიდი დღეღამური და წლიური ამპლიტუდები. ნალექების უმნიშვნელო რაოდენობა ან თითქმის სრული უნალექობა (100-150 მმ წელიწადში). უდაბნოებზე გამავალი მდინარეები, რომლებიც უფრო ნოტიო უბნებიდან მოედინება, აქ თხელდება და ხშირად მლაშე ტბებიან გაუდინარ ქვაბულებში იკარგება. გაშიშვლებული მიწის ზედაპირის ტემპერატურა დღე-ღამის განმავლობაში მკვეთრად ირყევა, რის გამო მკვრივი ქანებიც კი იშლება და ქვიშად იქცევა. ქარს ადვილად გადააქვს მშრალი ქვიშა და ბარხანებისა და დიუნების ტალღოვან რელიეფს ქმნის.

არიდული ჰავა ყველაზე მკვეთრად გამოხატულია ტროპიკულ და სუბტროპიკულ განედებზე (საჰარა, არაბეთის ნახევარკუნძულისა და ავსტრალიის უდაბნოები). უფრო მაღალ განედებზე დაკავშირებულია ოკეანის სიშორესთან (ცენტრალური და შუა აზიის უდაბნოები) ან იმ ქედებთან, რომლებიც ოკეანიდან წამოსულ სინოტივეს ეღობება წინ (ჩრდილოეთ და სამხრეთ ამერიკის უდაბნოები).

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 566.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Desert climate summary
* Desert report/essay
**ანზორ (ფირუზ) მარტყოფლიშვილი** (დ. 14 ოქტომბერი, 1940, ზემო მაჩხაანი, დედოფლისწყარო — გ. 11 მაისი, 2018, თბილისი) — ქართველი და საბჭოთა სპორტსმენი (ძიუდო), ევროპის ჩემპიონი (1968, ლოზანა, შვეიცარა, 63 კგ), სხვადასხვა საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული (1971, თბილისი, 63 კგ; ლინცი, ავსტრია, 70 კგ; 1973, დარმშტადტი, გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკა, 63 კგ ). იგი იყო საერთაშორისო კატეგორიის მსაჯი ძიუდოსა და სამბოში, საქართველოს ჭაბუკ და ახალგაზრდა ძიუდოისტთა ნაკრების მთავარი მწვრთნელი (1973-1980), საბჭოთა კავშირის ძიუდოისტთა ნაკრები გუნდის უფროსი (1980-1986), საქართველოს ძიუდოს ფედერაციის ვიცე-პრეზიდენტი (1994-2004), 2005 წლიდან კი გარდაცვალებამდე საქართველოს ძიუდოს ფედერაციის გენერალური მდივანი. საბჭოთა კავშირის საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი, საბჭოთა კავშირის დამსახურებული მწვრთნელი, საქართველოს დამსახურებული მწვრთნელი. სპორტის რაინდი (2017) და ღირსების ორდენის კავალერი (1998).

ძირითადი შედეგები
-----------------

| **დისციპლინა** | **ადგილმდებარეობა** | ტურნირი | წონითი კატეგორია | ადგილი |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ძიუდო | ლოზანა, შვეიცარია | ევროპის ჩემპიონატი 1968 | -63 კგ | 01 ﻿1st |

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ანზორ მარტყოფლიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ანზორ მარტყოფლიშვილი — ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ანზორ მარტყოფლიშვილი — ქართული სპორტი
**ანზორ ურდია** (დ. 12 მარტი, 1939, უმანი, უკრაინა — გ. 29 სექტემბერი, 2011, თბილისი) — ქართველი თეატრისა და კინოს მსახიობი. არაერთ სპეკტაკლსა და ფილმში მიუღია მონაწილეობა, სადაც სხვადასხვა დასამახსოვრებელი რომელი შეასრულა, მათ შორის *ბარდღუნია* (დათა თუთაშხია) და *ხარაბაძე* (თეთრი ბაირაღები).

ბიოგრაფია
---------

ურდია დაიბადა უკრაინის ქალაქ უმანში, 1939 წელს, სადაც მამამისი, ვარლამ ურდია მეორე მსოფლიო ომის დროს მოიერიშის პილოტი იყო. ურდია და მისი ოჯახი საქართველოში 1945 წლის 30 ოქტომბერს უკრაინაში მამის გარდაცვალების შემდეგ დაბრუნდნენ. იგი სწავლობდა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტის სამსახიობო ფაკულტეტზე, რომლის დასრულების შემდეგაც გახდა წარმატებული თეატრის მსახიობი. ურდიამ დიდოსტატური ნიჭით განასახიერა ეპიზოდური პერსონაჟები ცნობილ ქართულ ფილმებში: „ყვარყვარე", „კუკარაჩა" და „პირველი მერცხალი". ცნობილ საბჭოთა მრავალსერიან ფილმში, რომელიც ჭაბუა ამირეჯიბის ნაწარმოების, „დათა თუთაშხია" მიხედვით დაიდგა, ურდიამ განასახიერა სიუჟეტური გმირი ბარდღუნია (მთვრალი უსახლკარო მაწანწალა). მან კრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა ნოდარ დუმბაძის „თეთრი ბაირაღების" 1990 წლის კინოადაპტაციაში ხარაბაძის როლისთვის. 1980 წელს კინო-თეატრის სამსახიობო კარიერის მწვერვალზე მყოფი ურდია დაინიშნა კოტე მარჯანიშვილის სახელობის დრამატული თეატრის ადმინისტრაციის უფროსად, სადაც ათ წელზე მეტი მუშაობდა. ურდია დაქორწინებული იყო ქართველ მათემატიკოს ნანა გიგინეიშვილზე, რომელთანაც ჰყავდა ორი შვილი, ვარლამ ურდია (დაიბადა 1965 წელს) და მარიამ ურდია (დაიბადა 1982 წელს). 1997 წელს ურდიამ სტალინის როლი შეასრულა ავსტრიულ ისტორიულ დოკუმენტურ ფილმში. ხანგრძლივი ავადმყოფობის შემდეგ, ანზორ ურდია 2011 წლის 29 სექტემბერს თბილისში გარდაიცვალა და დაკრძალულია ვაკის სასაფლაოზე.

ფილმოგრაფია
-----------

* „პირველი მერცხალი" — საქართველოს სსრ, 1975
* „დათა თუთაშხია" — საქართველოს სსრ, 1977
* „ყვარყვარე" — საქართველოს სსრ, 1978
* „კუკარაჩა" — საქართველოს სსრ, 1982
* „თოვლის ბაბუა" — საქართველოს სსრ, 1986
* „ტურანდოტი" — რუსეთის სფსრ, 1989
* „თეთრი ბაირაღები" — საქართველოს სსრ, 1990
* „ომი ყველასთვის ომის — სტალინის შვილი" — საქართველოს სსრ, 1990
* „მე, პელეს ნათლია" — საქართველო, 1991
* „დაცემული ანგელოზი" — საქართველო, 1991
* „ნტიმოზი იბერიიდან" — საქართველო, 2001
* „სიყვარული და კარტოფილი" — საქართველო, 2003
* „სკამი" — საქართველო, 2004

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ანზორ ურდია — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
* 

* ანზორ ურდია [დაარქივებული] — ეროვნული ფილმოგრაფია
* Анзор Урдия

სქოლიო
------
**ანთისა იღუმენია** — VIII საუკუნის ქრისტიანი წმინდანი. ხსენების დღეა 9 აგვისტო (ძველი სტილით 27 ივლისი).

ცხოვრება და მოღვაწეობა
----------------------

ღირსი ანთისა მცირე აზიაში, პაფლაგონიის მანტინეაში ცხოვრობდა VIII საუკუნეში. იგი ადრევე განერიდა ამსოფლიურ ამაოებას და მთებში მოსაგრეობდა, სრულ მარტოობაში. შემდეგ წმიდა მღვდელ-მონაზონმა სისინიუსმა მონაზვნად აღკვეცა და ერთ-ერთი დედათა მონასტრის წინამძღვრად დაადგინა. იმპერატორ კონსტანტინე კოპრონიმის (741-775) დროს ღირსი ანთისა შეიპყრეს და ხატთაყვანისცემის უარყოფა მოსთხოვეს: ნეტარმა დედამ ბრძანების შესრულებაზე უარი განაცხადა, რისთვისაც საშინელი სატანჯველები დაატეხეს თავს. წმიდა აღმსარებელმა იმპერატორის მეუღლეს, რომელიც წამებას ესწრებოდა, ვაჟისა და ქალის შობა უწინასწარმეტყველა. როცა წინასწართქმული ახდა, ნეტარი დედა გაათავისუფლეს. იგი დაუბრუნდა თავის სავანეს, სადაც ღრმა სიბერემდე მოღვაწეობდა. ასულს, რომელიც იმპერატორის მეუღლეს შეეძინა, მის პატივსაცემად ანთისა დაარქვეს. ნეტარმა დედამ ღვთივსათნოდ განვლო მიწიერი ცხოვრება და წმინდანთა დასს შეერთო.

ლიტერატურა
----------

* „წმიდანთა ცხოვრება", ტომი III, თბილისი, 2001 წ.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ღირსი ანთისა იღუმენია (VIII) – orthodoxy.ge
**არაშენდის სასახლე** — არქიტექტურული ძეგლი. დგას სოფელ არაშენდის სამხრეთ-დასავლეთით, 200 მეტრზე. აგებულია 1770 წელს. ეკუთვნოდა ანდრონიკაშვილებს. სასახლის ეზოში დაკრძალულია რუსეთის არმიის კავალერიის გენერალი ივანე მალხაზის ძე ანდრონიკაშვილი.

1924 წლიდან 1981 წლამდე სასახლეში სკოლა იყო განთავსებული. ამ პერიოდში ნაგებობის ინტერიერში მნიშვნელოვანი გადაკეთებები განხორციელდა, ხოლო გარედან ცემენტის ხსნარით შელესეს. 1981 წლიდან შენობა მიტოვებულია, რის შემდგომაც იგი ძლიერ დაზიანდა — მოხდილი აქვს სახურავის დიდი ნაწილი, ჩანგრეულია სართულშუა გადახურვები, მოხსნილი და გაზიდულია კარ-სარკმლების ალაოები, ოთახების უმრავლესობა ამოვსებულია სართულშუა გადახურვისა და სახურავის ხის კონსტრუქციების ნაშთებით.

სასახლე გეგმით სწორკუთხაა (დაახლოებით 30-34 მ. კედლების სისქე - 1,3 მ-ია), ორსართულიანი. აქვს სარდაფი (ფართობით დაახლოებით 16 კვ მ, სიმაღლე — 2 მ). ნაგებია აგურით. ალაგ-ალაგ გამოყენებულია რიყის ქვაც. შენობას 4 შესასვლელი აქვს. ოთხივე პირველ სართულზეა — გრძივ კედლებში. სასახლის ორივე სართულზე სხვადასხვა ფართობის 12-12 ოთახია. ოთახები თითოეულ სართულზე ორრიგად არის განლაგებული (მთავარი ფასადის მხარეს მდებარე ოთახები შედარებით უკეთაა შემოჩენილი). განაპირა ოთახებში მეორე სართულთან დამაკავშირებელი ხის კიბეებია. შიგნით ოთახები გაჯითაა შელესილი. კედლებში მოწყობილია თახჩები. შემორჩენილია რამდენიმე ბუხარი. პირველი სართულის კარ-სარკმელები სწორკუთხაა, მეორე სართულისა — მშვილდისებრთაღოვანი. სასახლის მეორე სართულს, ოთხივე ფასადის მხარეს, აგურის კვადრატულ სვეტებზე დაყრდნობილი კრამიტით გადახურული ხის აივანი აქვს, რომლებიც შესაბამის ფასადს მთელ სიგრძეზე არ გასდევს.

ლიტერატურა
----------

* საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ. 2013. — გვ. 52-53.
**აუზი** — თამაზ ჭილაძის რიგით მესამე რომანი. პირველად გამოიცა 1972 წელს.

რომანის შესახებ
---------------

რომანი თარგმნილია მრავალ ყოფილ საბჭოთა კავშირის ენაზე, მათ შორის რუსულად, პოლონურად და ესტონურად. რომანი ფსიქოლოგიური ხასიათისაა და მაგიური რეალიზმის ჟანრში დაწერილი ერთ-ერთი პირველი ქართული ნაწარმოებია.
რომანის სიუჟეტი გამოგონილ ზღვისპირა ქალაქში ვითარდება, ბათუმის მახლობლად. ნაწარმოებში მრავალი პერსონაჟის რამდენიმე დღიანი ისტორია, რომლებიც ერთმანეთს კვეთენ. მწერალი არაქრონოლოგიურად გადმოსცემს სიუჟეტურ ხაზს და ზოგჯერ წარსულსაც რთავს ტექსტში.

რომანის სიუჟეტი
---------------

ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები.
მთავარი გმირი ახალგაზრდა, 20 წლის მესაყვირე ბეკოა, რომელიც რესტორანში უკრავს და 27 წლის განათხოვარი და შვილიანი ზინა უყვარს. ეს ამბავი მთელმა ქალაქმა იცის და ამის გამო ბეკოს მშობლების მუდმივ განრისხებას იწვევს. თუმცა ის ზინასთან დასაახლოებლათ მის შვილს, დათოს უმეგობრდება და ხშირად მასთან ერთად ატარებს დროს. ზინას ყოფილი ქმარი კი მსახიობი თეიმურაზია, რომელიც დაქორწინებიდან მალევე მიხვდა დაშვებულ შეცდომას. ამ შეცდომას კი მამამისი ნიკო ასწორებს და ზინას ფულით უზრუნველყოფს.

აღსანიშნავია რესტორნის მომღერალი ლილისა და მოცურავე ირაკლის სასიყვარულო ისტორია, რომელიც პარალელურად ვითარდება. რომანში ასევე შემოდის თავად მწერალი, რომელიც პირველ პირში გვიყვება ისტორიას. ქალაქში ცხოვრობს საბავშვო მწერალიც, რომელსაც ჰყავს მოსამსახურე ბონდო ლეჟავა, მეტსახელად - სპინოზა. თავისი არაადეკვატური საქციელითა და ორლულიანი თოფით ის ქალაქში განთქმულია და ხალხი მას მუდმივად ერიდება. სწორედ მწერალს - გიორგი გეგეჭკორს აქვს სახლში დიდი აუზი სადაც ბეკო და მისი თანაკურსელები გადაძვრებიან და თანსაცმლით იბანავებენ. სპინოზა იარაღით გამოვარდება, მაგრამ მწერალი ახალგაზრდებს არ გაუბრაზდება და ზღაპარს უამბობს ბეჰემოთ მურთაზის შესახებ.

ერთ დღეს ბეკო დათოს ზღვისპირას წაიყვანს და თან საყვირს წაიღებს. როდესაც ითამაშებენ, ბეკოს წასვლა მოუწევს და დათოს სანაპიროზე დატოვებს საყვირთან ერთად. როდესაც დაბრუნდება აღმოაჩენს, რომ ბავშვი გამქრალა. ქალაქში კი ყველა მის ძებნას დაიწყებს. ბეკოს მისი ყოფილი მასწავლებელიც შეხვდება და ამ ამბავს უამბობს და შემდეგ გასაოცრად ბეკოს ბავშვის მოტაცებაში დაადანაშაულებს. აღმოჩნდება, რომ მთელი შეიარაღებული ქალაქი და მილიცია მას დაეძებს. ბეკო მაშინვე გაიქცევა და მატარებლით სოხუმში გაქცევას გადაწყვეტს. მეორე დღეს რკინიგზის თანამშრომელი დააპურებს და მატარებელზე გაუშვებს. ამავე დროს ირკვევა, რომ ზინამ თავისი შვილი თბილისში წაიყვანა. ბეკოს ყოველგვარი იმედი გადაეწურება. ამავე დროს სპინოზა მის საძებრად გამოეშურება. სოხუმში ისინი ერთსა და იმავე ადგილას, ხანძარმოკიდებულ შენობაში წააწყდებიან ერთმანეთს, რაც ბეკოსთვის საბედისწერო აღმოჩნდება.

პერსონაჟები
-----------

* ბეკო ასორდია - ახალგაზრდა მესაყვირე
* ზინა - განათხოვარი ქალი, რომელიც ბეკოს უყვარს.
* თეიმურაზი - ზინას ყოფილი ქმარი
* ნიკო - თეიმურაზის მამა
* ალექსანდრე - ბეკოს მამა
* ნუცა - ბეკოს დედა
* დათო - ზინას შვილი
* გიორგი გეგეჭკორი - მწერალი
* ბონდო ლეჟავა
* ლილი - მომღერალი
* ირაკლი - ლილის შეყვარებული

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* რომანი Goodreads.com–ზე

|  |  |
| --- | --- |
| 

q:აუზი
 | აუზი (რომანი) ვიკიციტატებში |
| 

s:აუზი
 | აუზი (რომანი) ვიკიწყაროებში |

სქოლიო
------

1. ↑
2. ↑
**აუდის თასი 2011** — ოთხთა საფეხბურთო ტურნირის აუდის თასის მეორე გათამაშება, გაიმართა 2011 წლის 26-27 ივლისს გერმანიაში, მიუნხენის ალიანც არენაზე. ტურნირი ჩატარდა აუდის ორგანიზებით.

ტურნირში მონაწილეობდნენ მასპინძელი „ბაიერნი", 2010 წლის ლიბერტადორესის თასის გამარჯვებული „ინტერნასიონალი", 2010-2011 წლების უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული „ბარსელონა" და 2007 წლის მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატის გამარჯვებული „მილანი".

ტურნირის გამარჯვებული გახდა „ბარსელონა", რომელმაც ფინალურ მატჩში „ბაიერნი" დაამარცხა ანგარიშით 2–0. მესამე ადგილზე გავიდა „ინტერნასიონალი". ამ უკანასკნელმა მესამე ადგილისათვის მატჩში „მილანი" დაამარცხა თერთმეტრიანების სერიაში.

მონაწილე გუნდები
----------------

* ბაიერნი მიუნხენი (გერმანია)
* მილანი (იტალია)
* ბარსელონა (ესპანეთი)
* ინტერნასიონალი (ბრაზილია)

გათამაშების ფორმატი
-------------------

პირველ დღეს ორი ნახეფარფინალი ჩატარდა, რომელთა გამარჯვებულებიც მეორე დღეს ერთმანეთს ფინალში შეხვდნენ, ხოლო დამარცხებულები ერთმანეთს მატჩში მესამე საპრიზო ადგილისათვის დაუპირისპირდნენ.

შედეგები
--------

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|   | ნახევარფინალები26 ივლისი |  | ფინალი27 ივლისი |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  | 18:15 |
|  |  ესპანეთის დროშა **ბარსელონა** | **2 (4)** |   |
|  |  ბრაზილიის დროშა ინტერნასიონალი | 2 (2) |   |
|  |   |
|  |  | 20:45 |
|  |   |   |  ესპანეთის დროშა **ბარსელონა** | **2** |
|  |   |  გერმანიის დროშა ბაიერნი | 0 |
|  |  |
|  |  |
|  |  | მესამე ადგილისათვის |
|  | 20:45 |  | 18:15 |
|  |  გერმანიის დროშა **ბაიერნი** | **1 (5)** |  |  ბრაზილიის დროშა **ინტერნასიონალი** |  **2 (2)** |
|  |  იტალიის დროშა მილანი | 1 (3) |   |  |  იტალიის დროშა მილანი |  2 (0) |

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი
**აუგუსტ რეი** (ესტ. August Rei; დ. 22 მარტი, 1886 — გ. 29 მარტი, 1963, სტოკჰოლმი) — ესტონელი სახელმწიფო მოღვაწე, დიპლომატი. ესტონეთის პრემიერ-მინისტრი 1928-1929 წწ. პირველი-მეხუთე მოწვევის რიიგიკოგუს დეპუტატი. 

მონაწილეობდა რუსეთის 1905 წლის რევოლუციაში. 1918–1919 წლებში ესტონეთის დროებითი მთავრობის შრომის მინისტრია. 1932–1933 წლებში საგარეო საქმეთა მინისტრი. 1938–1940 წლებში ესტონეთის ელჩია სსრკ-ში. 1940 წელს გაიქცა შვედეთში, რითაც თავიდან აიცილა დაპატიმრება. 

1945–1963 წლებში იყო ესტონეთის პრემიერ-მინისტრი და პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი დევნილობაში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ბიოგრაფია დაარქივებული 2007-09-27 საიტზე Wayback Machine.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ესტონეთის პრემიერ-მინისტრები |
| --- |
|  |
| 
* კონსტანტინ პიატსი
* ოტო შტრანდმანი
* იან ტინისონი
* ადო ბირკი
* ანტს პიიპი
* იუჰან კუკი
* ფრიდრიხ აკელი
* იური იააკსონი
* იან ტეემანტი
* აუგუსტ რეი
* კაარელ ეენპალუ
* იური ულუოტსი
* ოტო ტიეფი
* ედგარ სავისაარი
* ტიიტ ვიაჰი
* მარტ ლაარი
* ანდრეს ტარანდი
* მარტ სიიმანი
* სიიმ კალასი
* იუჰან პარტსი
* ანდრუს ანსიპი
* ტაავი რიივასი
* იური რატასი
* კაია კალასი
 |

 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **ახტალა (მრავალმნიშვნელოვანი)**. |

ახტალა
**ახტალა** — ტალახით სამკურნალო კურორტი ქალაქ გურჯაანში. თბილისიდან 122 კმ, ზღვის დონიდან 412 მეტრი. ჰავა ზომიერი კონტინენტური: ზაფხული ცხელი, ზამთარი თბილი, ნალექების საშუალო წლიური რაოდენობა 700 მმ. კურორტის სამკურნალო ფაქტორის ფსევდოვულკანური ტალახი, რომელსაც იყენებენ აბაზანებისთვის, აპლიკაციებისა და ტამპონებისათვის. მას მოიხსენიებენ ვახუშტი ბატონიშვილი (XVIII ს.), ისტორიკოსი პ. იოსელიანი და ექიმი ა. მესხიშვილი (XIX ს.). ახტალის ტალახის სამკურნალო თვისებების საფუძვლიანი შესწავლა დაიწყო კურორტოლოგიისა და ფიზიოთერაპიის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში (დაარსდა 1928) დ. ჯავახიშვილის ხელმძღვანელობით.

ახტალაში არის მოზრდილთა და ბავშვთა სანატორიუმი, პოლიკლინიკა, სააბაზანო (ტალახსამკურნალო). ჩვენებები: მოძრაობის ორგანოთა ქრონიკული დაავადებანი, პერიფერიული ნერვული სისტემისა და გინეკოლოგიური დაავადებანი. სეზონი აპრილ-დეკემბერში.

ისტორია
-------

ახტალა წარმოადგენდა ცალკე სოფელს, მოიპოვებოდა მადნეული. 1785 წლის 19 სექტემბერს ლეკებმა დაარბიეს სოფელი ახტალა და სოფლიდან გაზიდეს დიდი რაოდენობით ფული, ვერცხლისა და სპილენძის მარაგი.ერთი წლის შემდეგ, 1786 წლის აგვისტოდან ახტალაში განახლდა მადნეულის წარმოება. 1934 წლიდან საქართველოს ცაკ-ის დადგენილებით მოექცა ახალშექმნილი ქალაქ გურჯაანის შემადგენლობაში.

ლიტერატურა
----------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ახტალა***

* *ნოდია მ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ. 1977. — გვ. 109.
* *კიკნაძე ზ.*, ქართული მითოლოგია, თბილისი: ბაკმი, 2007. — გვ. 32-33, ISBN 978-99940-27-10-1.

სქოლიო
------

1. ↑  საქართველოს ისტორიის ნარკვევები ტ IV გვ. 702-704 — თბილისი, 1973 წ.
2. ↑  მასალები საქართველოს ეკონომიკური ისტორიისთვის, წ. III N67 გვ. 8, 14
**Syllable Desktop** — უფასო ოპერაციული სისტემა (GPL-ის ლიცენზიით), მრავალპროცესიანი და მრავალსესიიანი, ინტელის x86 ტიპის პროცესორებით აღჭურვილი კომპიუტერებისთვის. იგი დაფუძნებულია AtheOS-ზე.

იგი თითქმის ფლობს POSIX-ის ნორმას და მოჰყვება 64 ბიტიანი ფაილური სისტემა, AFS (Atheos File System, AtheOS-ის ფაილური სისტემა), რომლის შედარება შეიძლება BeOS-ის ფაილურ სისტემასთან, რომელზეც იგი დაფუძნებულია. მისი გრაფიკული გარსი გათვლილია მარტივად მოხმარებაზე.

სხვა სისტემებთან შედარებით, Syllable Desktop-ს ნაკლები თანდართული პროგრამები აქვს, მაგრამ GNU-ს ლიცენზიის მქონე მრავალი პროგრამა ადაპტირებულია. სისტემას გააჩნია ტერმინალი, ინტერნეტ-ბრაუზერი Webster, ელექტრონული ფოსტის კლიენტი (Whisper), მედია-პლეერი, ინტეგრირებული განვითარების გარემო (IDE) და სხვა პროგრამები.

აგრეთვე არსებობს სისტემის LiveCD ვერსია, რომლის გამოყენება შესაძლოა მყარ დისკზე ინსტალირების გარეშე.

ათეოსის პროექტის წინ წასვლა ძალიან შენელდა 2001 წლის დასრულების დროიდან. ისე რომ ბოლოს სულ შეწყდა. ამიტომაც მოყვარულებთა ჯგუფმა, რომლის მეთაურები იყვნენ რიკ კაუდილი (Rick Caudill), ჰენრიკ ისაკსონი (Henrik Isaksson) და კრისტიან ვან დერ ვლიეტი (Kristian Van Der Vliet), გადაწყვიტეს პროქტის გაგრძელება ახალი პროექტის სახელით, რომელიც არის სილაბლი (Syllable). ეს პროექტი მალე პოპულარული გახდა ძველ ათეოსის მომხმარებლების შორის.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ვიკისაწყობის ლოგო შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე **„Syllable Desktop"** ვიკისაწყობში.
* ოფიციალური საიტი

სქოლიო
------

1. ↑  Syllable Documentation

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
AmigaOS |
| --- |
|  |
| Amiga-ს ტექნოლოგიები | 
* AmigaBASIC
* AmigaDOS
* AmigaGuide
* ARexx
* Blitter object
* Exec/WarpOS
* Guru Meditation
* Hunk
* Intuition
* Kickstart
* RAM disk
* Workbench
* XAD
 |
|  |
| Amiga-ს მგი | 
* Ambient
* MUI
* ReAction
* Scalos
* Wanderer
* Workbench
* Zune
 |
|  |
| ფაილების სისტემები | 
* CrossDOS
* OFS
* FFS
* PFS
* SFS
* UDF
* JXFS
* FAT
* NTFS
 |
|  |
| ოპერაციული სისტემებისვერსიები | 

|  |  |
| --- | --- |
| 68k-ზე დაფუძნებული | 
* 1.0, 1.1, 1.2, 1.3, 1.4 (beta)
* 2.0, 2.04, 2.05, 2.1
* 3.0, 3.1, 3.5, 3.9
 |
|  |
| PowerPC-ზე დაფუძნებული | 
* 4.0
* 4.1
 |

 |
|  |
| პროგრამული პაკეტები | 
* Amiga Forever
* AmiKit
 |
|  |
| სხვა პროგრამები | 
* Aminet
* Amiga Reflections
* დემოები
* თამაშები
* Hollywood
* ვებბრაუზერები
* ADF
* IFF
* LHA
* WHDLoad
* UAE
* YAM
* (AmiZilla)
 |
|  |
| გავლენა | 
* AROS
* AtheOS
* BeOS
* DragonFly BSD
* MorphOS
* Syllable
 |

 |
Swing-ის დახმარებით შექმნილი პროგრამის მაგალითი
**Swing** — ბიბლიოთეკა გრაფიკული ინტერფეისის შესაქმნელად ჯავას პროგრამირების ენაზე, რომელიც შექმნა კომპანია Sun Microsystems-მა. ის შეიცავს გრაფიკულ კომპონენტებს როგორიცაა ღილაკები, შესაყვანი ველი, ცხრილები და სხვა. ის გამოქვეყნდა 1998 წელს და თან ერთვოდა Java Runtime Environment-ს.

მარტივი მაგალითი
----------------

Swing-ის გამოყენების მარტივი მაგალითი:

```
import javax.swing.JButton;
import javax.swing.JFrame;
import javax.swing.JLabel;
import javax.swing.SwingUtilities;
 
public class SwingExample implements Runnable {
// "SwingExample" არის ნიმუშის [[კლასი (პროგრამირება)|კლასის]] სახელწოდება, ანუ ეს იცვლება კლასის სახელთან ერთად.
    @Override
    public void run() {
        // ფანჯრის შექმნა
        JFrame f = new JFrame ("Hello, World!");
        // ადგენს ფანჟრის დახურვის ოპერაციას
        f.setDefaultCloseOperation(JFrame.EXIT\_ON\_CLOSE);
        // იარლიყის და ღილაკის დამატება
        f.getContentPane().add(new JLabel("Hello, world!"));
        f.getContentPane().add(new JButton("Press me!"));
        // აწყობს ფანჯრის კომპონენტებს 
        f.pack();
        //ჩვეულებრივ, ფანჯარა უჩინაირია, ასე კი ხილვადი ხდება
        f.setVisible(true);
    }
 
    public static void main(String[] args) {
        SwingExample se = new SwingExample();
        // არის სწორი ჩართვის დროისთვის.
        SwingUtilities.invokeLater(se);
    }
}

```

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Java 7 SE (ინგლისური)
* A Swing Architecture Overview (ინგლისური)
* Swing: Эффектные пользовательские интерфейсы (რუსული)



|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია კომპიუტერების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**ელბაქიძე არკადი ყარამანის ძე** (დ. 1879; წესი, ახლანდელი ამბროლაურის მუნიციპალიტეტი — გ. 13 სექტემბერი, 1919; თბილისი) ― ტერორისტი, რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე საქართველოში და ჩრდილო კავკასიაში, კომპარტიის წევრი 1905 წლიდან. მონაწილეობდა შორაპნის მაზრის გლეხთა შეიარაღებულ აჯანყებაში. ორჯერ დააპატიმრეს, მაგრამ ორჯერვე გაიქცა. არკადი ელბაქიძე მონაწილეობდა 1907 წლის 13 ივნისს თბილისში, ერევნის მოედანზე მომხდარ გახმაურებულ ტერორისტულ აქტში როდესაც პოლიციასთან შეიარაღებული შეტაკებისას გატაცებული იქნა 250 000 მანეთის ოდენობის თანხა. 1912 წელს დააპატიმრეს ქ. ნოვოჩერკასკში, მიესაჯა მუდმივი კატორღა.

1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ არკადი ელბაქიძე გათავისუფლდა საპყრობილედან და დაუბრუნდა აქტიურ ტერორისტულ საქმიანობას. 1918 წელს მონაწილეობდა რაჭა–ლეჩხუმის გლეხობის აჯანყებაში. აჯანყების დამარცხების შემდეგ იგი უერთდება ს. გეგეჭკორის რაზმს და მიდის ჩრდილო კავკასიაში. ამ რაზმთან ერთად მან აქტიური მონაწილეობა მიიღო 1918 წლის დუშეთის აჯანყებაში. 1918 წელს დაპაიტმრებული იქნა საქართველოს დემოკრატიული ხელისუფლების მიერ და გასახლებულ იქნა ჩრდილო კავკასიაში. მუშაობდა თერგის საბჭოთა რესპუბლიკის საკანგებო კომისიაში (ჩეკაში).

1919 წლის შემოდგომაზე ა. ელბაქიძე არალეგალურად ბრუნდება თბილისში. 1919 წლის 13 სექტემბერს თბილისში ვერის დაღმართზე არკადი ელბაქიძის მიერ მოეწყო ტერორისტული აქტი, რომლის შედეგადაც ყუმბარით მძიმედ დაიჭრა გენერალ ანტონ დენიკინის პირადი წარმომადგენელი საქართველოში გენერალი ბარათოვი. ტერორისტულ აქტში არკადი ელბაქიძესთან ერთად მონაწილეობდნენ ვასილ (ვასიკო) წივწივაძე, ტიტე ლორთქიფანიძე, დანდუროვი და სხვ. ტერორისტული აქტის დროს დაიღუპა თვით არკადი ელბაქიძეც.

1928 წელს, სიკვდილის შემდეგ არკადი ელბაქიძე დაჯილდოვდა წითელი დროშის ორდენით. ვერის დაღმართს მის პატივსაცემად ელბაქიძის დაღმართი უწოდეს.

ლიტერატურა
----------

* *ფ. ლომაშვილი*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ. 1979. — გვ. 85.
* კ. ცინცაძე. "ჩემი მოგონებანი". რევოლიუციის მატიანე. # 1(11), 1925 წ. გვ. 197

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ელბაქიძის დაღმართი დაარქივებული 2017-07-29 საიტზე Wayback Machine.
Antray (ჩქაროსნული ტრამვაი), CAF Urbos მარკის ტრამვაის ვაგონი
ანტალიის ტრამვაის სქემაანტალიის ტრამვაის სქემა
**ანტალიის ტრამვაი** — სამი ხაზისგან შემდგარი ტრამვაის სისტემა თურქეთის ქალაქ ანტალიაში, რომელსაც ექსპლოატაციას უწევს Antalya Ulaşım A.Ş.

მიმოხილვა
---------

ტრამვაის პირველი ხაზი ანტალიაში გაიხსნა 1999 წელს, მისი სიგრძე 4,7 კმ-ია. 2009 წლის მარტში ტრამვაის სისტემას დაემატა მეორე ხაზი, რომლის სიგრძე 30 კმ-ია, ხოლო მესამე, 12 კმ სიგრძის ხაზი გაიხსნა 2019 წელს. ამ სამი ხაზიდან ერთი არის ჩვეულებრივი ტრამვაის ხაზი (Nostaljik tramvay), ხოლო ორი ჩქაროსნული (AntRay). სამივე ხაზზე ლიანდაგის სიგანე 1435 მმ-ია.

ხაზები
------

| ხაზი | მიმართულება | გახსნის წელი | სიგრძე (კმ) | გაჩერებების რაოდენობა |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| AntRay | Fatih – Expo | 2009 | 30.1 | 29 |
| AntRay | Varsak-Atatürk | 2019 | 12 | 20 |
| Nostaljik tramvay | Müze – Zerdaillik | 1999 | 4.7 | 10 |
|

თურქეთის ტრამვაის სისტემების სია
--------------------------------

* ანტალია (მოქმედი)
* ბურსა (მოქმედი)
* გაზიანთეფი (მოქმედი)
* ესქიშეჰირი (მოქმედი)
* იზმითი (მშენებარე)
* იზმირი (გაუქმებული)
* კაისერი (მოქმედი)
* კონია (მოქმედი)
* სამსუნი (მოქმედი)
* სტამბოლი (მოქმედი)

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* trampicturebook.de
* transport.vpeterburge.ru
**ანტალკიდას ზავი**, *ს ა მ ე ფ ო ზ ა ვ ი* — დაიდო ძვ. წ. 387 ან 386 წელს სპარსეთის ქალაქ სარდში კორინთის ომის შემდეგ, რომელიც ძვ. წ. 395–387 წლებში მიმდინარეობდა სპარტასა და ბერძნულ ქალაქ-სახელმწიფოთა კოალიციას (ათენი, თებე, კორინთი, არგოსი...) შორის. სპარსეთის ზეგავლენით მოკავშირეები იძულებულნი გახდნენ სპარტელი მხედართმთავრისა და დიპლომატის ანტალკიდას პირობები მიეღოთ. ზავის პირობების შესრულებისათვის თვალყურის დევნება დაევალა სპარტას, რამაც საგრძნობლად გააძლიერა მისი ჰეგემონია საბერძნეთში. ამ ზავით ბერძნები ფაქტობრივად კარგავდნენ ყველა მონაპოვარს, რაც ბერძენ-სპარსელთა ომით მოიპოვეს. მცირე აზიისა და კვიპროსის ბერძნული ქალაქები კვლავ სპარსეთს დაემორჩილნენ. დანარჩენებმა დამოუკიდებლობა მიიღეს, თუმცა კავშირებში გაერთიანება მაინც ეკრძალებოდათ. არსებობა შეინარჩუნა მხოლოდ პელოპონესის კავშირმა. სპარსეთის ფლოტს გზა გაეხსნა ეგეოსის ზღვაში, რაც ათენის საზღვაო ძლიერებას ემუქრებოდა. ანტალკიდას ზავი საბერძნეთის დაქუცმაცებულობის აღიარებას ნიშნავდა. ანტალკიდას ზავის ტექსტს გვამცნობს ქსენოფონტი „საბერძნეთის ისტორიაში".

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 474.
* წერეთელი ა. ძველი საბერძნეთი, ტ. I, თბ. 1966
ტერმინი **„*ანტიბიბლიოთეკა*"** შემოიღო ნასიმ ნიკოლას ტალებმა თავის წიგნში შავი გედი: უაღრესად წარმოუდგენლის გავლენა სადაც აღწერს წიგნებს, რომლებიც ბევრ ადამიანს აქვს, მაგრამ არ წაუკითხავს. ტალები ამტკიცებდა, რომ წიგნების ასეთი კრებული ადამიანებს უფრო თავმდაბალს და ცნობისმოყვარეს ხდის. მან სიტყვა დააფუძნა *უმბერტო ეკოს* მიერ შენახულ წიგნებზე და წერდა, რომ ეკო "სტუმრებს ორ კატეგორიად ყოფს": ვინც აქებს მისი ბიბლიოთეკის ზომას და ვინც აღიარებს, რომ ბიბლიოთეკა კვლევის წყაროა. ტალებმა თქვა, რომ „რაც მეტი იცი, მით უფრო მეტია წაუკითხავი წიგნები. მოდით, ამ წაუკითხავი წიგნების კოლექციას ანტიბიბლიოთეკა ვუწოდოთ". ტალებმა დამატებით მოიხსენია ანტიბიბლიოთეკით დაინტერესებული ადამიანები, როგორც ანტიმეცნიერები.

ანალიზი
-------

HAU-ს 2015 წლის შემოდგომის პრობლემა: ეთნოგრაფიული თეორიის ჟურნალი მოიცავდა რედაქტორის ჩანაწერს, რომელშიც ნათქვამია, რომ „მეცნიერი, რომელიც აცნობიერებს მისი ანტიბიბლიოთეკის ძალას, არ არის დაინტერესებული მოექცეს ცოდნას როგორც საკუთრებას; რედაქტორმა, ჯოვანი და კოლმა, ასევე განაცხადა, რომ წიგნების გამოცემის დაბალი ღირებულება "ზრდის ანტიბიბლიოთეკის არსებობის შესაძლებლობებს".

2018 წელს The New York Times-ში კევინ მიმსმა ტალების ტერმინს ანტიბიბლიოთეკის შესახებ იაპონურ ტერმინს ცუნდოკუს (**tsundoku**) შეადარა. რომელიც ასევე ეხება წიგნებს რომელიც შეძენილი იქნა მაგრამ არა წაკითხული. მიმსმა დამატებით თქვა, რომ „ადამიანი, როგორიც არის ტალები და ვინც გამოიგონა სიტყვა ცუნდოკუ, როგორც ჩანს, აღიარებს წიგნების მხოლოდ ორ კატეგორიას: წაკითხულს და წაუკითხავს", ამით ის მიუთითებს, რომ ბევრი წიგნი არ არის განკუთვნილი მთლიანად წასაკითხად და აღნიშნავს, რომ ფლობს ბევრ ბიოგრაფიულ წიგნს, რომლებიც ბოლომდე არ წაუკითხავს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Taleb, Nassim Nicholas (2017). *The Black Swan: The Impact of the Highly Improbable*.  Taylor and Francis. ISBN 978-1-912302-32-1. OCLC 1055210770.

სქოლიო
------

1. ↑  Stillman, Jessica.  (2018-12-17) Why You Should Surround Yourself With More Books Than You'll Ever Have Time to Read en-US. ციტირების თარიღი: 2022-01-27
2. ↑  McDonough, Lauren Smith.  (2017-12-19) Everyone Is Obsessed With the Trend of Antilibraries Right Now en-US. ციტირების თარიღი: 2022-01-26
3. ↑  Boyd, Rebecca Lowrey. What is an antilibrary? en-us. ციტირების თარიღი: 2022-01-26
4. ↑  Popova, Maria.  (2015-03-24) Umberto Eco’s Antilibrary: Why Unread Books Are More Valuable to Our Lives than Read Ones en-US. ციტირების თარიღი: 2022-01-26
5. ↑  da Col, Giovanni (September 2015). „Tsundoku". *HAU: Journal of Ethnographic Theory* (ინგლისური). **5** (2): i–iii. doi:10.14318/hau5.2.001. ISSN 2575-1433.
6. ↑  Mims, Kevin (2018-10-08). „All Those Books You’ve Bought but Haven’t Read? There’s a Word for That". *The New York Times* (ინგლისური). ISSN 0362-4331. ციტირების თარიღი: 2022-01-27.
**ასტოვი** (ინგლ. Astove Island, ფრანგ. Île Astove) — მარჯნის კუნძული ინდოეთის ოკეანის დასავლეთ ნაწილში, რომელიც შედის სეიშელის გარე კუნძულების ალდაბრის კუნძულების ჯგუფში.

გეოგრაფია
---------

მდებარეობს 38 კმ-ში სამხრეთ-აღმოსავლეთით ატოლ კოსმოლედოდან. კუნძულს აქვს დაახლოებით 6 კმ სიგრძე და 4 კმ სიგანე. ფართობი — 4,96 კმ². ლაგუნის ფართობი — 9,5 კმ². კუნძული იმითაა საინტერესო, რომ ეს ერთ-ერთი იმ მცირერიცხოვანი ატოლებიდანაა რომელშიც არსებობს მხოლოდ ერთი პატარა არხი, რომელიც აერთებს ლაგუნას ღია ზღვასთან. ეს ასევე ბუნების ერთ-ერთი ხელუხლებელი ადგილია.

ისტორია
-------

რადგანაც სეიშელის კუნძულები მრავალი წლის განმავლობაში მეკობრეთა თავშესაფარი იყო, კუნძულებზე ადგილობრივი მოსახლეობის, უცხოელების და სეიშელის მთავრობის მიერ დღევანდლამდე გრძელდება მათ მიერ მიწაში ჩაფლული დიდი რაოდენობით ქურდობით მოპოვებული ძვირფასეულობების ძებნა. მაგრამ ისეთი ძვირფასი ნაპოვნი ნივთები, რომლებიც ყველასათვის ცნობილი გახდებოდა, საკმაოდ იშვიათია. ერთადერთი ოფიციალურად დაფიქსირებული ნაპოვნი საგანძური გახდა 1911 წელს კუნძულზე აღმოჩენილი 107 ვერცხლის მონეტა, რამდენიმე ჩანგალი და კოვზი და ბოცმანის საყვირი. 1972 წელს კუნძულზე იპოვეს 1760 წელს ჩაძირული პორტუგალიური გემის ღუზა. ეს რაიონი მთლიანად გადათხარეს და კიდევ აღმოაჩინეს რამდენიმე ოქროს და ვერცხლის ნაკეთობები.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* სეიშელის კუნძულები
**ასტახოვის ჯვართამაღლების ეკლესია** (რუს. Церковь Воздвижения Креста Господня) — მართლმადიდებლური ეკლესია კამენის რაიონის სოფელ ასტახოვში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ამჟამად აღნიშნული ტერიტორია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს შახტინის ეპარქიას. აგებულია 1914 წელს. 

ეკლესიის მისამართი: 347852, რუსეთი, როსტოვის ოლქი, კამენის რაიონი, სოფელი ასტახოვი, საბჭოს ქუჩა № 36.

ისტორია
-------

1792 წელს, როდესაც სტანიცა კამენსკოეში (ამჟამად კამენსკ-შახტინსკი) ააგეს და აკურთხეს ქვის კამენსკაიის ღვთისმშობლის საფარველის ეკლესია, ძველი ეკლესია, რომელიც აგებული იყო 1748 წელს, იყიდა კაზაკების პოლკოვნიკმა ივან სკასირსკიმ და გააგზავნა სლობოდა სკასირსკიაში, სადაც 1795 წელს ხელახლა ააგეს და აკურთხეს უკვე ჯვართამაღლების სახელზე. 1906 წელს სლობოდაში დაიწყო ახალი აგურის ეკლესიის მშენებლობა, რომელიც ააგეს 1912 წელს. ძველი ხის ეკლესია დაშალეს და გადაეცა ხუტორ ასტახოვის მრევლს, სადაც დაიწყეს აგება 1913 წლის მშენებლობის განყოფილების გადაწყვეტილების საფუძველზე. აქაც ეკლესიამ მიიღო ჯვართამაღლების სახელწოდება. ეკლესიის მშენებლობა დასრულდა 1914 წელს და მალევე აკურთხეს კიდეც.

XVIII საუკუნის პირველ ნახევარი აგებული და რევოლუციებს, სამოქალაქო ომებსა და მსოფლიო ომს გადარჩენილი ეკლესია მოქმედია დღემდე. 1994 წლის 14 მარტის № 69 გადაწყვეტილებით ასტახოვის ეკლესია წარმოადგენს რუსეთის ფედერაციის რეგიონალური მნიშვნელობის ძეგლს. 

ეკლესიის წინამძღვარია მღვდელმონაზონი იოანე ელატონცევი, რომელიც დაჯილდოებულია შახტნის ეპარქიის ორდენით „შახტინის ეპარქიის წინაშე დამსახურებისათვის".

ეკლესია ერთგუმბათიანი და ერთსაკურთხევლიანია. კანკელი სამიარუსიანია.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Деревянные храмы Ростовской области
* Церковь хутора Астахова — одна из загадок каменской земли
* В престольный день Преосвященнейший епископ Симон возглавил Божественную литургию в храме в честь Воздвижения Креста Господня хутора Астахов

სქოლიო
------

1. 1 2  Евгения Чеботарёва. Астаховская церковь родом из Каменской. Газета «ПИК», № 9 (1169), 1 марта 2017 года.
2. ↑  Слободы Скасырской Крестовоздвиженская церковь
3. ↑  Храм Воздвижения Креста
4. ↑  Крестовоздвиженский храм хутора Астахов
**არტემ ფრიდონის ძე ღვალაძე** (დ. 1862, სოფელი სვერი, დღევანდელი ჭიათურის მუნიციპალიტეტი - გ. 1918, იქვე) იყო ქართველი მანგანუმის მრეწველი და საზოგადო მოღვაწე, მეფის რუსეთის არმიის კავალერიის გადამდგარი როტმისტრი. თვალსაჩინო ადვოკატის, 1920-30-იანი წლების ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის ერთ-ერთი ლიდერის ევგენ ღვალაძის (1900-1937) მამა. იყო იმერეთის მეფის დავით II-ის ასულის, - ატატო ბაგრატიონის შთამომავალი.

ბიოგრაფია
---------

დაამთავრა ქუთაისის რეალური სასწავლებელი და კავალერიის უმცროს ოფიცერთა სკოლა. 1884-1905 წლებში მსახურობდა ცარისტული რუსეთის არმიის კავალერიაში. იყო რუსეთ-იაპონიის ომის (1904-1905) მონაწილე. მხედრული მამაცობისათვის მიღებული ჰქონდა წმ. გიორგის მე-4 ხარისხის ორდენი, წმ. გიორგის პირველი ხარისხის მედალი და სხვა საბრძოლო ჯილდოები. სამხედრო სამსახურიდან გადადგა 1905 წლის დამლევს და დაბრუნდა ჭიათურაში. 1906-1918 წლებში იყო მანგანუმის მრეწველი, შედიოდა ჭიათურის შავი ქვის მრეწველთა საბჭოში. ეწეოდა საქველმოქმედო მოღვაწეობასაც: მისი თაოსნობით სოფ. სვერში გაიხსნა სამკითხველო, ფინანსურ დახმარებას უწევდა სვერის სკოლას და ჭიათურის სამოქალაქო სასწავლებელს. ახლო ურთიერთობა ჰქონდა გიორგი ზდანოვიჩთან (მაიაშვილი), კიტა აბაშიძესთან, ივანე გომელაურთან, გიორგი დეკანოზიშვილთან და სხვა ცნობილ მოღვაწეებთან. მისი ახლო ნათესავები იყვნენ ვასილ და მიხაკო წერეთლები.

ლიტერატურა
----------

* *ლ. ბიწაძე.* არდავიწყება მოყვრისა, ქუთაისი, 2004.
**Talk Talk** — ინგლისური ახალი ტალღის ჯგუფი, აქტიური 1981 წლიდან 1992 წლამდე. მათ ჰიტ-სინგლებს შორის აღსანიშნავია 
"Today", "Talk Talk" (1981), "It's My Life" (1984), "Such a Shame" (1984) და "Dum Dum Girl" (1984). თავდაპირველად კოლექტივი სინთპოპის ჟანრის მუსიკას ასრულებდა, თუმცა 1980-იანების შუა პერიოდიდან უფრო ექსპერიმენტული გახდა. 
წარმატება იქონიეს სხვა სინგლებმაც - "Life's What You Make It" (1985/1986) და "Living in Another World" (1986), თუმცა, კრიტიკოსთა მხრიდან მაღალი შეფასებების სიხშირესთან ერთად, იკლო ჯგუფის კომერციულმა წარმატებამ.

ჯგუფს ჰქონდა უსიამოვნებები ლეიბლ EMI-თან, რასაც მოჰყვა სასამართლო დავები. უკანასკნელი, 1991 წლის ალბომი *Laughing Stock* Polydor-ზე გამოვიდა. ჯგუფი ამის შემდეგ დაიშალა. ვოკალისტმა მარკ ჰოლისმა 1998 წელს სოლო ალბომი გამოსცა, თუმცა შემდგომ მუსიკალური სამყარო დატოვა. ბას-გიტარისტი პოლ უები და დრამერი ლი ჰარისი უკრავდნენ რამდენიმე ჯგუფში, ხოლო დე-ფაქტო მეოთხე წევრი, ტიმ ფრიზ-გრინი კვლავ განაგრძობდა მუსიკის შექმნას და აგრეთვე პროდიუსერად მუშაობდა.

დისკოგრაფია
-----------

* *The Party's Over* (1982)
* *It's My Life* (1984)
* *The Colour of Spring* (1986)
* *Spirit of Eden* (1988)
* *Laughing Stock* (1991)

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Talk Talk საიტზე WorldMusicDatabase დაარქივებული 2011-10-03 საიტზე Wayback Machine.
* Talk Talk-ის დისკოგრაფია საიტზე Discogs
**The Machete Boyz** (**TMB**) (ქართ. მაჩეტეს ბიჭები) — ელექტრონული მუსიკის ქართული ტრიო, დაარსებული თბილისში 2009 წელს. მისი წევრები არიან ლაშა ტყებუჩავა, ირაკლი ბუჯიაშვილი და ბექა გორგიძე–გაბუნია.

ისტორია
-------

The Machete Boyz 2009 წელს დაარსდა. 2010 წლიდან ჯგუფი აქტიურად გამოვიდა ქართული ელექტრონული მუსიკის სივრცეში. მათმა პირველმა მუსიკალურმა სეტმა „The Machete Boyz Launch Mix" ჯგუფს ქართულ ინტერნეტ–საიტებზე წარმატება მოუტანა.

2010 წლის თებერვალში მათ გამოუშვეს უკვე მეორე მასშტაბური სეტი, სახელწოდებით „VRS Vol. 2 Mixed By The Machete Boyz" სპეციალურად VRS-სთვის. 2011 წლის 26 თებერვალს ჯგუფმა გამოუშვა ახალი კომპოზიცია სახელწოდებით „The Machete Boyz - Cqnafline", რომელიც DJ SUMO-მ დაბსტეპის საღამოზე „Dubstep Vol. 3" იმავე დღეს გააჟღერა.

ჯგუფი ელექტრონული მუსიკის სცენაზე პირველად 2011 წლის 27 მაისს კლუბ „Night-ში" DJ SUMO-სთან ერთად გამოჩნდა, საკონცერტო პროგრამით „The Machete Boyz - Gut Shot Mix", რის შემდეგაც მათი პოპულარობა საგრძნობლად გაიზარდა.

2011 წლის ოქტომბერში ჯგუფმა ჩაწერა სეტი სახელწოდებით „Dnb.Ge Podcast 14 Mixed By The Machete Boyz" , ხოლო 22 დეკემბერს კლუბ „Crystal Sound–ში" ჯგუფი გამოვიდა ახალი საკონცერტო პროგრამით.

2012 წლის 25 თებერვალს ჯგუფი გეგმავს კლუბ „Status–ში" DJ SUMO-სა და DJ BEATAMINE-თან ერთად ახალი სეტის წარდგენას ელექტრონული მუსიკის მსმენელისათვის, სადაც გაიჟღერებს დაბსტეპი.

ჯგუფს მჭიდრო კავშირები აქვს უცხოელ დიჯეებთან და საკუთარ რეპერტუარში აქტიურად იყენებs მათ ნამუშევრებსაც.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* The Machete Boyz Facebook-ზე
* The Machete Boyz Soundcloud-ზე

სქოლიო
------

1. ↑
2. ↑  დაარქივებული ასლი.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-03-07. ციტირების თარიღი: 2021-01-19.
ასპინძის ციხე
**ასპინძის ციხე** — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ასპინძის მუნიციპალიტეტში დაბა ასპინძაში. იგი ქედზეა აშენებული და გალავნით გაერთიანებიული სამი კოშკისგან შედგება. მათგან ორი ოთხკუთხაა, ერთი კი მომრგვალებულკუთხეებიანი. ერთ-ერთ ბურჯში ციხეში შესასვლელი კარია ჩატანებული. ციხე ძლიერაა დანგრეული, მაგრამ აქ ახლაც შეიძლება გაირჩეს ორი პერიოდის - X-XI და XIII-XIV საუკუნეების ნაშენი.

ციხე ძველად კონტროლს უწევდა მთელი მტკვრის ხეობას. აქედან კი ერთი გზა მტკვარს მიჰყვებოდა, ამ გზით ქართლის სამეფო საქართველოს სხვა ტერიტორიის გავლით ბიზანტიას უკავშირდებოდა. მეორე გზა მდინარე ითისწყლის აყოლებით ციხისჯვარ-თორში გადადიოდა, მესამე გზა ისტორიულ სოფელ ტამანის, სოფლების - ალასტანისა და გოკიოს გავლით ჯავახეთსა და თრიალეთზე გადიოდა, ხოლო მეოთხე გზა მტკვრის მარცხენა სანაპიროთი სახუდაბელ-ჭობარეთის გავლით ახალციხეში ჩადიოდა.

გადმოცემის თანახმად მას განაგებდნენ თავდაპირველად შალიკაშვილები, ხოლო შემდეგ დიასამიძეთა ხელში გადასულა.

ასპინძს ციხეს 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

ლიტერატურა
----------

* ასათიანი ნ. კვეზერელი-კოპაძე ნ. „ჟღერს ქვის ჰარმონია", ტ.13, გვ. 88-89, თბ. 2006

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ. 1987. — გვ. 312.

სქოლიო
------

1. ↑  საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ
ართურ ჯეიმზ ბალფური
**ართურ ჯეიმზ ბალფური** (ინგლ. Arthur Balfour; დ. 25 ივლისი, 1848, უიტინჯემი — გ. 19 მარტი, 1930, ფიშერ-ჰილი, სარის საგრაფო) — ინგლისელი სახელმწიფო მოღვაწე. 1874 წლიდან პარლამენტის წევრი. კონსერვატიული პარტიის ერთ-ერთი ლიდერი. ლორდი 1922 წლიდან, 1887-1891 წლებში ირლანდიის საქმეთა მინისტრი. ატარებდა ირლანდიის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის წინააღმდეგ მკაცრი რეპრესიების პოლიტიკას. 1891-1892 წლებსა და 1895-1902 წლებში ფინანსთა მინისტრი, 1902-1905 წლებში პრემიერ-მინისტრი. 1904 წელს საფრანგეთიდან დადო შეთანხმება, რომელიც ანტანტის საფუძველი გახდა. 1915-1916 წლებში იყო საზღვაო მინისტრი, 1916-1919 წლებში იყო საგარეო საქმეთა მინისტრი. 1918 წლის მარტიდან აქტიურად მონაწილეობდა ანტისაბჭოური ინტერვენციის მოწყობაში. მისი ე. წ. „ბალფურის დეკლარაცია" (1917 წლის ნოემბერი) პალესტინაში ებრაული „ეროვნული კერის" შექმნის შესახებ გამოხატავდა ბრიტანეთის იმპერიალიზმის მისწრაფებას შეენარჩუნებინა ბატონობა ახლო აღმოსავლეთში. ბალფურმა, როგორც ინგლისელმა დელეგატმა, მონაწილეობა მიიღო *ვერსალის საზავო ხელშეკრულების* (1919) შემუშავებაში. 1912-1922 წლებში იგი მეთაურობდა ინგლისის დელეგაციას ვაშინგტონის კონფერენციაზე.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ. 1977. — გვ. 180.