**მარიკინა** (ოფიციალურად **ქალაქი მარიკინა**; ტაგ: *Lungsod ng Marikina*) — პირველი კლასის მაღალურბანიზებული ქალაქი ფილიპინებში, ეროვნული დედაქალაქის რეგიონში. 2015 წლის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 450 741 ადამიანია. 

მარიკინა მდებარეობს ეროვნული დედაქალაქის რეგიონის აღმოსავლეთ საზღვართან. ქალაქი რისალისა და კესონის პროვინციებს შორისაა მოქცეული. დასავლეთით ქალაქი კესონი ესაზღვრება, სამხრეთით — პასიგი და საინტა, ჩრდილოეთით — სან-მატეო, ხოლო აღმოსავლეთით — ანტიპოლო, რისალის პროვინციის დედაქალაქი.

ქალაქი 1630 წელს იეზუიტთა ორდენის წევრებმა მარიკინინის ნაყოფიერ ველებზე დააარსეს. მარიკინა ფილიპინების რევოლუციის დროს ფილიპინების პირველი რესპუბლიკის დროს მანილის პროვინციის პროვინციული დედაქალაქი იყო. ამერიკული ოკუპაციის პერიოდში მარიკინა რისალის პროვინციის მუნიციპალიტეტი იყო. 1975 წელს კი ეროვნული დედაქალაქის რეგიონს მიეკუთვნა. ყოფილი სასოფლო დასახლება დღეისთვის ძირითადად საცხოვრებელი და ინდუსტრიული, კომერციული ქალაქი გახდა. მარიკინა ფილიპინებში ერთ-ერთ ყველაზე მდიდარ ადგილობრივ მმართველობით ერთეულს წარმოადგენს.

მარიკინაში განვითარებული ფეხსაცმლის ინდუსტრია და „ფილიპინების ფეხსაცმლის დედაქალაქის" სახელითაც იცნობენ. ფილიპინებში წარმოებული ფეხსაცმლის 70% სწორედ მარიკინაზე მოდის. ქალაქში მდებარეობს ფილიპინების ფეხსაცმლის საერთაშორისო ცენტრი და ფეხსაცმლის მუზეუმი, სადაც ყოფილი პირველი ლედის, ფილიპინელი დიქტატორის, ფერდინანდ მარკოსის მეუღლის, იმელდა მარკოსის ფეხსაცმლის კოლექციაცაა დაცული.

მარიკინა ანტიპოლოს რომის კათოლიკური ეკლესიის ეპარქიის დაქვემდებარებაშია.

ეტიმოლოგია
----------

ქალაქის სახელწოდებასთან დაკავშირებით ჩანაწერები არ არსებობს. სამაგიეროდ, მარიკინის ბარიოების მცხოვრებლებს შორის ქალაქის სახელწოდებასთან დაკავშირებული სხვადასხვა ლეგენდა არსებობს: ერთი ვერსიით, ხესუს დე ლა პენას ტაძრის ერთ-ერთი მშენებელი ახალგაზრდა მღვდელი მარიკინა იყო, რომელიც ამ ადგილებში ბავშვებს ნათლავდა. ქალაქს სახელი მის პატივსაცემად ეწოდა. მეორე ვერსიით, ესპანელთა ჩამოსვლამდე ქალაქში ლამაზი, თავაზიანი და ინტელიგენტი ქალი მარია კუინა ცხოვრობდა. ბიზნეს ნიჭის გამო ის მდიდარი ქალი გახდა და ქველმოქმედებას მიჰყო ხელი. საბოლოოდ ის მთელ მანილაში გახდა ცნობილი. კიდევ ერთი ვერსიის თანახმად, ესპანეთში, ბისკაიას პროვინციაში მდებარეობს ქალაქი მარიქინა-ხემეინი. ქალაქი მდინარე ჩარმანგის გასწვრივ მდებარეობს. სწორედ აქედან იყვნენ იეზუიტთა ორდენის ის წევრები, რომლებმაც ფილიპინებში ხესუს დე ლა პენას ტაძარი ააგეს. ქალაქს სახელი მათი წარმოშობის ადგილის პატივსაცემად უწოდეს. ხოლო 1901 წელს კომისარმა ტავერამ დასახელებაში ქ კ-თი შეცვალა. მუნიციპალური მთავრობის საპატიმროს ჩანაწერების მიხედვით, 1787 წელს ქალაქ მარიკიტ-ნა ეწოდებოდა, ხოლო შემდეგში მარიკინა ეწოდა. ტრინიდად პარდო დე ტავერას მიხედვით, ქალაქს სახელი ეწოდა კაპიტან ფელიქს ბერენგურ დე მარკინას პატივსაცემად.

გეოგრაფია
---------

მარიკინის პოლიტიკური რუკა
მარიკინა მდებარეობს იმავე სახელწოდების ველზე, რომელიც სამხრეთით ქალაქ პასიგისა და საინტასკენაა გადაჭიმული. აღმოსავლეთით სიერა-მადრეს მთები მდებარეობს, ხოლო დასავლეთით — ქალაქ კესონის ბორცვები. ქალაქის შუა-დასავლეთ ნაწილს მდინარე მარიკინა მიუყვება ნანგკის შენაკადით. მარიკინის მთლიანი ფართობი 21.5 კმ²-ია (დაახლოებით 2150 ჰექტარი). მარიკინას ეროვნული დედაქალაქის რეგიონის 3.42% უკავია. დღეისთვის ქალაქი 16 ბარანგაისგან შედგება. ფართობის მიხედვით ყველაზე დიდი ბარანგაიები ფორტიუნი, კონსეპსიონ უნო და მარიკინას სიმაღლეებია.

ქალაქის სამხრეთი ნაწილი კომერციული, ინდუსტრიული და საცხოვრებელი სივრცეებისგან, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლებისა და შერეული გამოყენების ზონებისგან შედგება, ხოლო ჩრდილოეთი ნაწილი უმეტესწილად საცხოვრებელ და ინდუსტრიულ ზონებსა და მცირე და საშუალო ბიზნეს სივრცეებს მოიცავს. ქალაქის ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარეობს ლიოლას დიდი ვილები, სადაც მაღალი-საშუალო კლასის თემი ცხოვრობს და მდიდართა საცხოვრებელ სივრცეს წარმოადგენს. წმინდა ელენას ბარანგაის პობლაკიონის სტატუსი აქვს. დღეისთვის, ქალაქის 38% საცხოვრებელ, 19% — კომერციულ და ინდუსტრიულ, 17% — გზებს, 8% — შერეული გამოყენების სივრცეებს, 18% კი პარკებს, ღია სივრცეებს, სასამართლოებსა და სხვ. სივრცეებს უკავია.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***მარიკინა***

* Marikina, ტურისტული მეგზური ვიკივოიაჟზე

* 

* ოფიციალური საიტი
* Marikina Profile at PhilAtlas.com

სქოლიო
------

1. ↑
2. ↑
3. ↑  2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223'></a>
4. 1 2
5. ↑  Brief History of Marikina. Marikina On The Go, Marikina Science High School.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 4 March 2016. ციტირების თარიღი: 28 February 2015.
6. ↑  „Which regions, provinces, cities are Philippines' richest?". *ABS-CBN News*. ABS-CBN Corporation. 19 November 2015.
7. ↑  „Marikina shoemakers and retailers talk about their city and their SM | Sunday Life, Lifestyle Features, The Philippine Star". *The Philippine Star*. 17 April 2011. ციტირების თარიღი: 13 March 2014.
8. ↑  Liberalization and the Value Chain Upgrading Imperative : The Case of the Marikina Footwear Industry. Dlsu.edu.ph.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 10 იანვარი 2015. ციტირების თარიღი: 13 March 2014.
9. ↑  World's Largest Shoes. Atlas Obscura. ციტირების თარიღი: 13 March 2014.
10. ↑  Ang Alamat ng Marikina Filipino. marikeno.com (1 September 2014). ციტირების თარიღი: 17 May 2017.
11. ↑   დაარქივებული 18 June 2004 საიტზე Wayback Machine.
12. ↑  Marikina General Information. Marikenya.Com.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 12 January 2014. ციტირების თარიღი: 13 March 2014.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ფილიპინების ქალაქები |
| --- |
|  |
| მაღალურბანიზებული ქალაქები | 
* ანხელესი
* ბაკოლოდი
* ბაგიო
* ბუტუანი
* კაგაიან-დე-ორო
* კალოოკანი
* სებუ
* დავაო
* გენერალ-სანტოსი
* ილიგანი
* ილოილო
* ლაპუ-ლაპუ
* ლას-პინიასი
* ლუსენა
* მაკატი
* მალაბონი
* მანდალუიონგი
* მანდაუე
* მანილა
* მარიკინა
* მუნტინლუპა
* ნავოტასი
* ოლონგაპო
* პარანიაკე
* პასაი
* პასიგი
* პუერტო-პრინსესა
* კესონ-სიტი
* სან-ხუანი
* ტაკლობანი
* ტაგიგი
* ვალენსუელა
* ზამბოანგა
 | Coat of arms of the Philippines |
|  |
| დამოუკიდებელი შემადგენელი ქალაქები | 
* კოტაბატო
* დაგუპანი
* ნაგა
* ორმოკი
* სანტიაგო
 |
|  |
| შემადგენელი ქალაქები | 
* ალამინოსი
* ანტიპოლო
* ბაკოორი
* ბაგო
* ბაისი
* ბალანგა
* ბატაკი
* ბატანგასი
* ბაიავანი
* ბაიბაი
* ბაიუგანი
* ბინიანი
* ბისლიგი
* ბოგო
* ბორონგანი
* კაბადბარანი
* კაბანატუანი
* კაბუიაო
* კადისი
* კალამბა
* კალაპანი
* კალბაიოგი
* კანდონი
* კანლაონი
* კარკარი
* კატბალოგანი
* კაუაიანი
* კავიტე
* დანაო
* დაპიტანი
* დასმარინიასი
* დიგოსი
* დიპოლოგი
* დუმაგეტე
* ელ-სალვადორი
* ესკალანტე
* გაპანი
* გენერალ-ტრიასი
* გინგოოგი
* გუიჰულნგანი
* ჰიმამაილანი
* ილაგანი
* იმუსი
* ირიგა
* ისაბელა
* კაბანკალანი
* კიდაპავანი
* კორონადალი
* ლა-კარლოტა
* ლამიტანი
* ლაოაგი
* ლეგასპი
* ლიგაო
* ლიპა
* მაასინი
* მაბალაკატი
* მალაიბალაი
* მალოლოსი
* მარავი
* მასტაბე
* მატი
* მეიკაუაიანი
* მუნიოსი
* ნაგა
* ოროქუიეტა
* ოსამისი
* პაგადიანი
* პალაიანი
* პანაბო
* პასი
* როხასი
* საგაი
* სამალი
* სან-კარლოსი
* სან-კარლოსი
* სან-ფერნანდო
* სან-ფერნანდო
* სან-ხოსე
* სან-ხოსე-დელ-მონტე
* სან-პაბლო
* სან-პედრო
* სანტა-როსა
* სანტო-ტომასი
* სიალი
* სიპალაი
* სორსოგონი
* სურიგაო
* ტაბაკო
* ტაბუკი
* ტაკურონგი
* ტაგაიტაი
* ტაგბილარანი
* ტაგუმი
* ტალისაი
* ტალისაი
* ტანაუანი
* ტანდაგი
* ტანგუბი
* ტანჯაი
* ტარლაკი
* ტაიაბასი
* ტოლედო
* ტრესე-მარტირესი
* ტუგეგარაო
* ურდანეტა
* ვალენსია
* ვიქტორიასი
* ვიგანი
 |

 |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ფილიპინების დროშა ეროვნული დედაქალაქის რეგიონი |
| --- |
|  |
| 
ფილიპინების ეროვნული დედაქალაქის რეგიონიმანილა (დედაქალაქი) |
|  |
| ადმინისტრაციული დაყოფა | 
* კალოოკანი
* ლას-პინიასი
* მაკატი
* მალაბონი
* მანდალუიონგი
* მანილა
* მარიკინა
* მუნტინლუპა
* ნავოტასი
* პასაი
* პასიგი
* პატეროსი
* კესონი
* სან-ხუანი
* ტაგიგი
* ვალენსუელა
* ბარანგაები
 |
|  |
| გეოგრაფია | 
* მანილის ყურე
* პასიგი
* მარიკინა
* ლაგუნა-დე-ბაი
* სიერა-მადრე
* ბეი-სითი
 |
|  |
| მმართველობა | 
* მანილის მეტროპოლიური განვითარების სააგენტო
 |
|  |
| ისტორია | 
* წინაისტორია
* ნამაიანი
* მანილის პროვინცია
* მანილის ბრიტანული ოკუპაცია
* 1880 წლის მიწისძვრა
* მანილის ყურის ბრძოლა
* მანილის ბრძოლა (1899)
* რისალის პროვინცია
* მანილის ბრძოლა (1945)
* მანილის ხოცვა-ჟლეტა
* ყვითელი რევოლუცია
* კორონავირუსის პანდემია
 |

 |