recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**ჩინთის ნამოსახლარი** — არქეოლოგიური ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩინთში, მდინარე არაგვის მარცხენა ნაპირას, საკარმიდამო ნაკვეთზე. განეკუთვნება ძველი წელთაღრიცხვით მეოთხე ათასწლეულის პირველ ნახევარს და განვითარებულ შუა საუკუნეებს. 

1986-1988 წლებში ძეგლი გათხარა ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის აღმოსავლეთ საქართველოს მთიანეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ (ხელმძღვანელი რ. რამიშვილი). ნამოსახლარზე საცხოვრებელი და სამეურნეო ნაგებობები არ დადასტურდა. აღმოჩნდა ნამოსახლარისთვის დამახასიათებელი მასალა: ქვედა კულტურულ ფენაში (ძველი წელთაღრიცხვით მეოთხე ათასწლეულის პირველი ნახევარი) — თიხის ჭურჭლის ნატეხები, ირმის რქის თოხები, სატარე ნახვრეტებით, ობსიდიანისა და კაჟის იარაღი, მინიატურული სანაყები, ხელსაფქვავები, ცხოველთა ძვლები, შემკული რელიეფური ორნამენტით, კერამიკის ნატეხები და სხვა, ზედა კულტურულ ფენაში (განვითარებული შუა საუკუნეები) — მოჭიქული თიხის ჭურჭლის ნატეხები და კვირისტავი. აღმოჩენილი მასალა ინახება არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის დუშეთის არქეოლოგიურ ბაზაში.

ლიტერატურა
----------

* *ჩიქოვანი გ.*, საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 2, თბ. 2008. — გვ. 341.
**რუბენ იაკობის ძე აღაბაბიანი** (დ. 30 ოქტომბერი, 1911, თბილისი — გ. 6 დეკემბერი, 1970, იქვე) — ეროვნებით სომეხი, საქართველოში მოღვაწე არქიტექტორი, პოეტი, მთარგმნელი. არქიტექტურის დოქტორი, პროფესორი (1949), საქართველოს მეცნიერებისა და ტექნიკის დამსახურებული მოღვაწე (1948). მისი საარქივო პირადი არქივი 2011 წლიდან დაცულია საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდში.

ბიოგრაფია
---------

1932 წელს დაამთავრა საქართველოს საინჟინრო-სამშენებლო ინსტიტუტი. ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას (1932–1970). მუშაობდა (გ. ჩიგოგიძესთან ერთად) არქიტექტურულ პროექტირებაში გამოთვლითი ტექნიკური გამოყენების საკითხებზე. ავტორია ცხინვალისა (1936, ი. ყირქესალთან ერთად) და ბათუმის (საპროექტო მოცემულობა, 1933, ბ. ლორთქიფანიძესთან, ლ. სუმბაძესა და ი. ყირქესალთან ერთად) გენგეგმებისა. მწვანე კონცხისა (1935) და ციხისძირის (1939) დასასვენებელი სახლების კორპუსების, თბილისის ისნის რაიონის მეგობრობის პარკში სომეხ კულტურის მოღვაწეთა პანთეონის დაგეგმარება-კეთილმოწყობისა (60-იანი წლები) და სხვა. სამეცნიერო-პრაქტიკული გამოკვლევების პარალელურად ეწეოდა ლიტერატურულ მოღვაწეობას. მისი ლექსების პირველი წიგნი „ლირიკა" გამოიცა თბილისში 1930 წელს (სომხურ ენაზე). მასვე ეკუთვნის თბილისსა და ერევანში გამოცემული რამდენიმე კრებული. სომხურ ენაზე თარგმნა და გამოსცა გ. ტაბიძის, გ. ლეონიძის, ი. გრიშაშვილის, ი. აბაშიძის ლექსები. 1931–1941 წლებში იყო თბილისში გამომავალი სომხური საბავშვო ჟურნალის „კარმირ წილერის" („წითელი კვირტები"), ხოლო 1936–1941 წლებში საქართველოს მწერალთა კავშირის სომხური სექციის ლიტერატურული ალმანახის „გრაკან ჰანდესის" („ლიტერატურული მიმოხილვა") რედაქტორი. დაჯილდოებულია „საპატიო ნიშნის" ორდენითა და მედლებით. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* რუბენ აღაბაბიანი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* რუბენ აღაბაბიანი, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი[*მკვდარი ბმული*]

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ. 1977. — გვ. 46.
* *კინწურაშვილი ს.*, ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997. — გვ. 259.
* ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, "მამულიშვილთა სავანე", გვ. 29, თბ. 1994
**ბუდუხები** — კავკასიის რეგიონში ერთ-ერთ ყველაზე მაღალ ადგილას მცხოვრები ხალხი. მთიელები ცხოვრობენ აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე.

ბუდუხები აზერბაიჯანის შაჰდაღის მთებში მცხოვრები მცირერიცხოვანი ხალხია. ადმინისტრაციულად ბუდუხების სოფელი ბუდუხი ყუბის რაიონს ეკუთვნის. ბუდუხები აზერბაიჯანის ბარის რამდენიმე სოფელშიც ცხოვრობენ, სადაც მთიდან გვიან არიან გადასახლებული. ბუდუხები საბჭოთა პერიოდში ცალკე ეთნოსად არ აღირიცხებოდნენ; მათ აზერბაიჯანელებად წერდნენ. 

დღეს ბუდუხების რაოდენობა დაახლოებით 3 ათასი კაცია. 1886 წლის საოჯახო სიების თანახმად, სოფელ ბუდუხში 369 კომლი იყო აღრიცხული. მათი რაოდენობა კი დღეს 2625 კაცს შეადგენს. 1910 წლის კავკაზსკი კალენდრის მიხედვით, სოფელ ბუდუხში 2165 კაცი მკვიდრობდა, თუმცა ისინი ლეზგიებისადმი იყვნენ მიკუთვნებულნი. ბუდუხური ენა კავკასიურ ენათა ლეზგიურ ჯგუფს მიეკუთვნება. ის უმწერლობო ენაა. აღნშნულ ბუდუხურ ენას დიალექტები არა აქვს, გენეტიკურად ახლოსაა კრიწულ ენასთან. 1950-იან წლებში ბუდუხში თუ 500 კომლი იყო, დღეს მათი რაოდენობა მხოლოდ 50-ის ფარგლებშია. ამას გზების ცუდი მდგომარეობით ხსნიან. სოფელში აღარც ერთი მაღაზია აღარაა და სოფლები თითქმის მოწყვეტილია გარესამყაროს. მოსახლეობას პროდუქტების საყიდლად 50-კილომეტრიან უგზოობის გადალახვა უხდებათ. ინტერნეტ-საიტებზე არსებულ წერილებში სინანულია გამოთქმული იმის შესახებ, რომ ბუდუხების ძველი ტრადიციები და ენა დღეს აღარავის აინტერესებს.

ბუდუხების ძირითადი სამეურნეო საქმიანობა მეცხოველეობა იყო. სოფელ ბუდუხის ირგვლივ მდიდარი საძოვრები და სათიბები არსებობდა. ბუდუხები უპირატესობას მეცხვარეობას ანიჭებდნენ. 1929 წელს სოფელ ბუდუხში დაახლოებით 11 220 სული ცხვარი ჰყავდათ. ისინი ცხვარს ამთაბარებდნენ. ბუდუხებში მიწათმოქმედებას დამხმარე ხასიათი ჰქონდა და მეორეხარისხოვან დარგად ითვლებოდა. ბუდუხები ქსოვდნენ ფარდაგებს, ხალიჩებს, წინდებს, გრძელყელიან წინდებს. 

ბუდუხის რაიონი ექვსი უბნისაგან შედგებოდა. ბუდუხი ერთ სასოფლო თემს წარმოადგენდა. ბუდუხში ქორწინება მშობლების ნებასურვილის თანახმად ხდებოდა. იცოდნენ ქალის ოჯახისთვის გამოსასყიდის გადახდა. ქორწინება ენდოგამიური ხასიათის იყო. უპირატესობას ანიჭებდნენ კუზენურ ქორწინებებს. XIX-XX საუკუნეების მიჯნაზე ქალებისათვის საქორწინო ასაკი დაახლოებით 14-15 წლით იყო განსაზღვრული, კაცებისათვის კი პირიქით 18-20 წელი. აღსანიშნავია, ის ფაქტი, რომ დანიშნული ახალგაზრდები ხშირად 3-5 წლის შემდეგ ქორწინდებოდნენ. ამ ხნის განმავლობაში კაცის მხარე, ოჯახის წევრები ყველა დღესასწაულზე ქალის ოჯახს საჩუქრებს უგზავნიდა. თუმცა დანიშნული გოგონა საქმროს ნათესავებისაგან თავს საგულდაგულოდ მალავდა. ცნობისთვის უფროსი ძმის გარდაცვალების შემთხვევაში, უცოლო უმცროსი ძმა ვალდებული იყო ქვრივზე დაქორწინებულიყო. იგივე წესი ვრცელდებოდა დაქვრივებულ მამაკაცზეც, ის ცოლის გაუთხოვარ უმცროს დაზე ქორწინდებოდა. ბუდუხები მუსლიმი სუნიტები არიან. შემორჩენილი იყო წარმართული რწმენაწარმოდგენებიც, თაყვანს სცემდნენ ხეებს, ბუჩქებსა და ტყეებს. ჰქონდათ თავიანთი პანთეონი, სადაც არაერთი ღვთაება შედიოდა.

ლიტერატურა
----------

* როლანდ თოფჩიშვილი კავკასიის ხალხთა ეთნოლოგია, თბ.2012
**პუშკინის ისტორიულ-ლიტერატურული მუზეუმი** (რუს. Историко-литературный музей города Пушкина) — სახელმწიფო მუზეუმი ქალაქ პუშკინში.

ისტორია
-------

პირველი მხარეთმცოდნეობითი ექსპოზიცია ქალაქ პუშკინში გამოჩნდა 1970-იან წლებში, სწორედ ამ ექსპოზიციაზე დააფუძნეს 1980-იან წლებში საზოგადოებრივი მხარეთმცოდნეობითი მუზეუმი.

1987 წლის 28 ივლისს ლენინგრადის საქალაქო აღმასკომმა მიიღო გადაწყვეტილება პუშკინის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმის შექმნის შესახებ, როგორც სანქტ-პეტერბურგის ისტორიის სახელმწიფო მუზეუმის ფილიალი. 

მუზეუმს გადასცეს ქალაქის ცენტრში მდებარე ისტორიული შენობა, რომელიც აგებულია 1820-1821 წლებში არქიტექტორ ვასილი სტასოვის მიერ ცარსკოესელოს პოლიციისათვის. 

1996 წელს სანქტ-პეტერბურგის მერის ინიციატივით მუზეუმი თვითმმართველი გახდა და ეწოდა „ქალაქ პუშკინის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი". 2002 წლიდან კი ეწოდა სანქტ-პეტერბურგის სახელმწიფო დაწესებულება „ქალაქ პუშკინის ისტორიულ-ლიტერატურული მუზეუმი", ხოლო 2011 წლიდან — სანქტ-პეტერბურგის საბიუჯეტო დაწესებულება „ქალაქ პუშკინის ისტორიულ-ლიტერატურული მუზეუმი".

2009 წელს მუზეუმის მფლობელობაში შევიდა ფედერალური მნიშვნელობის ძეგლი „ცარსკოესელოს მოსკოვის კარიბჭე". 2015 წელს მრავალწლიანი რესტავრაციის შემდეგ მოსკოვის კარიბჭეში განთავსდა მუდმივმოქმედი ექსპოზიცია.

ფონდები
-------

ამჟამად მუზეუმი მოითვლის 25 000 ექსპონატს, რომლებიც ეკუთვნის ძირითად და სამეცნიერო-დამხარე ფონდებს. კოლექციიდან აღსანიშნავია: დოკუმენტები, ფოტოები, იაშვიათი წიგნები, გრაფიკა, ყოფა, ნუმიზმატიკა, ფერწერა და ქანდაკება. თანამშრომლები მუშაობენ სამუზეუმო ექსპოზიციის აღწერასა და სამეცნიერო შესწავლაზე. 

მუზეუმის ექსპოზიცია შეიქმნა ძირითადად დოკუმენტებზე, ფოტოებზე, სახვითი ხელოვნების ნიმუშებზე და ყოფა-ცხოვრების ამსახველ ნივეთებზე დაყრდნობით, რომლებიც მოგვითხრობენ ცარსკოე-სელოს (1918 წლიდან - დეტსკოე-სელო, ხოლო 1937 წლიდან - ქალაქი პუშკინი) შესახებ. ასევე ექსპოზიცია მოგვითხრობს დიდი სამამულო ომის წლებზე.

დირექტორები
-----------

* 1996-2015 — ნატალია დავიდოვა
* 2015-2016 — ალექსანდრე სმირნოვი
* 2017 წლიდან — ნატალია პეტროვა

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური ვებგვერდი

სქოლიო
------

1. ↑  Официальный сайт/Контакты
**გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 1287** მიიღეს ერთხმად 2000 წლის 31 იანვარს. საქართველოს შესახებ გაეროს ყველა რეზოლუციის დამტკიცების შემდეგ, კერძოდ 1255 (1999) რეზოლუციის, საბჭომ გადაავადა საქართველოში გაეროს დამკვირვებელთა მისიის (UNOMIG) მანდატი 2000 წლის 31 ივლისამდე.

უშიშროების საბჭომ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ აფხაზეთის კონფლიქტთან დაკავშირებულ ძირითად საკითხებთან მიმართებით პროგრესის არარსებობა მიუღებელია. საბწომ მიესალმა ორივე მხარის მიერ აღებული ვალდებულება, რომელიც ეხება 1994 წელს ცეცხლის შეწყვეტისა და ძალთა დაშორიშორების შესახებ შეთანხმების დარღვევას და მოლაპარაკებების განახლებას. გამოითქვა შეშფოთება იმის მიუხედავად, რომ საერთო სიტუაცია რეგიონში მშვიდია, თუმცა მაინც არასტაბილური იყო კონფლიქტის ზონაში. საბჭომ მიესალმა ისეთი დაავადებების პრევენციასა და კონტროლს, როგორიცაა აივ ინფექცია, შიდსი და სხვა.

გენერალურმა მდივანმა, კოფი ანანმა რეგიონში ახალი სპეციალური წარმომადგენელი დანიშნა და მხარეებს მოუწოდა, გამოიყენონ შესაძლებლობა და განაახლონ სამშვიდობო პროცესის აღდგენა. საქართველოს და აფხაზეთს მოუწოდეს მიაღწიონ პროგრესს ისეთ მნიშვნელოვან საკითხებზე, როგორიცაა თბილისსა და სოხუმს შორის კონსტიტუციური კომპეტენციების განაწილება.

რეზოლუციამ კიდევ ერთხელ დაადასტურა ორივე მხარის მიერ ადამიანის უფლებების პატივისცემის აუცილებლობა, ნდობის აღდგენის მნიშვნელობა და აფხაზეთში ჩატარებული არჩევნების მიუღებლობა და არალეგიტიმურობა. გენერალურ მდივანს მოეთხოვა რეგულარულად ეცნობა საბჭოსთვის, რეგიონში განვითარებული მოვლენები.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* გაეროს მისია საქართველოში
* გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები აფხაზეთის შესახებ
* აფხაზეთის ომი

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* რეზოლუციის ტექსტი undocs.org-ზე

სქოლიო
------

1. ↑  „Security Council extends Georgia observer mission until 31 July". United Nations. 31 January 2000.
2. ↑  Raič, David (2002). *Statehood and the law of self-determination*.  Martinus Nijhoff Publishers,   გვ. 420.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
2000 წელს მიღებული გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები |
| --- |
|  |
| 
* ← 1285
* 1286
* 1287
* 1288
* 1289
* 1290
* 1291
* 1292
* 1293
* 1294
* 1295
* 1296
* 1297
* 1298
* 1299
* 1300
* 1301
* 1302
* 1303
* 1304
* 1305
* 1306
* 1307
* 1308
* 1309
* 1310
* 1311
* 1312
* 1313
* 1314
* 1315
* 1316
* 1317
* 1318
* 1319
* 1320
* 1321
* 1322
* 1323
* 1324
* 1325
* 1326
* 1327
* 1328
* 1329
* 1330
* 1331
* 1332
* 1333
* 1334 →
 |

 |
**გორაბერეჟოულის სასახლე** — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი. მდებარეობს ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ გორაბერეჟოულში. წარმოადგენდა გურიის ერისთავების რეზიდენციას. აშენებული იყო საბრძოლო დანიშნულებით. სახლი აგებულია გორაკზე, XVII-XVIII საუკუნეებში. ერისთავების სასახლე შემორჩენილი არაა, შემორჩენილია გალავნით დაცული საბრძოლო დანიშნულების ციხე-დარბაზი.

დიუბუა დე მონპერეს ნახატი, ერისთავების სასახლე

არქიტექტურა
-----------

გალავანი
ციხე-დარბაზი მდებარეობს შემაღლებული გორის ჩრდილოეთ ნაწილში პარკის ტერიტორიაზე. ციხეს მისასვლელი სამხრეთიდან აქვს, ხოლო დანარჩენი სამი მხრიდან გორა მკვეთრად დაფერდებულია. ციხე-დარბაზი ჩრდილო-სამხრეთის ღერძზეა წაგრძელებული. სასახლეს სამხრეთით მიდგმული აქვს 4-6 მ სიმაღლის თავდაცვითი გალავანი. გალავანი ნაგებია რიყის ქვებით კირის დუღაბზე. დასავლეთის და აღმოსავლეთის კედლები უფრო გრძელია ვიდრე სამხრეთის, ხოლო ჩრდილოეთით გალავანს სასახლე კრავს. სამხრეთით გალავნის კედლების შეერთების ადგილი მომრგვალებულია. გალავანს შემოუყვება სათოფურები. დასავლეთ და აღმოსავლეთ კედლებზე საბრძოლო ბილიკები ფიქსირდება. ციხის ეზოში, სამხრეთ-დასავლეთ კუთხეში 1.70 მ. სიმაღლის წრიული ფორმის კედელია შემორჩენილი. კედელსა და გალავანს შორის არსებულ სივრცეში ჩადგმულია ბეტონის სხმული ავზი (სიმაღლე 2.50 მ.). სამხრეთ-აღმოსავლეთ კუთხეში მოწყობილია ღია მარანი. დასავლეთ კედელთან მიშენებულია საწნახელი (2.5x1 მ), რომელიც ნაგებია პატარა ზომის რიყის ქვებით ხსნარზე. საწნახელის შიდა და გარე პირი ნალესია. 

ციხე-დარბაზი
ციხე-დარბაზის ფასადი მიმართულია ეზოსკენ და წარმოადგენს შვიდ სვეტზე არსებული შუშაბანდს. სვეტები ნაგებია თლილი ქვიშაქვის კვადრებით რომლებიც ბრტყელი კაპიტელებით მთავრდება. პირველ სართულზე ორი ოთახია. აღმოსავლეთით მდებარე ოთახში ბუხარი ჩრდილოეთ კედლის აღმოსავლეთ ნაწილშია განლაგებული დასავლეთ კედელში ორი ნიშაა გამოყვანილი. ოთახს იატაკი არ აქვს. მეორე სართულზე ასასვლელი აღმოსავლეთიდან ბეტონის კიბით არის შესაძლებელი რომელიც გალავანს არის მიდგმული. მეორე სართულის ორივე ოთახის შესასვლელი კარი გადის შუშაბანდიან კორიდორში. აღმოსავლეთ ოთახში ჩრდილოეთ კედელში აივანზე გასასვლელი კარია გაჭრილი. დასავლეთ კედელში გაჭრილი კარი გადის მეორე ოთახში, სადაც ჩრდილო-დასავლეთ კუთხეში ბუხარია. დასავლეთ კედელში სარკმელია, ხოლო ჩრდილოეთით ასევე აივანზე გასასვლელი კარია. ჩრდილოეთ ფასადზე გამავალი აივანი აღარ არის შემორჩენილი. სასახლე ნაგებია რიყის ქვებით ხოლო ფანჯრებისა და აივანზე გამავალი კარების წირთხლები თლილი ქვიშაქვის კვადრებითაა ამოყვანილი. გადახურულია თუნუქით.

გალერეა
-------

* ღია მარანიღია მარანი
* ინტერიერიინტერიერი

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ. 1978. — გვ. 221.
* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 2, თბ. 2012. — გვ. 98.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* საქართველოს გერბი კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 10763

სქოლიო
------

1. ↑  საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ
**რეგულარ შოუ** (ინგლ. Regular Show) — ამერიკული ანიმაციური ტელესერიალი. მისი შემქმნელია ჯეიჯი კუინტელი. სერიალი შეიქმნა ამერიკული ტელეკომპანიისათვის Cartoon Network. მისი პრემიერა გაიმართა 2010 წლის 6 სექტემბერს. 2016 წლის 13 სექტემბერს Cartoon Network-მა განაცხადა ტლესერიალის დახურვის შესახებ 8 სეზონის შემდეგ.

სიუჟეტი
-------

ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები.
სიუჟეტი ძირითადად აგებული არის 2 პერსონაჟის — ცისფერ ჩხიკვ მორდეკაის და ენოტ რიგბის გარშემო. ისინი ერთად საქალაქო პარკში მუშაობენ თოვლის კაც სკიპსთან და ყოველთვის მხიარულ პოპსთან ერთად, მათი უფროსის, საღეჭი რეზინის აპარატ ბენსონის მეთვალყურეობით. ასევე პარკში მუშაობენ მასლ მენი (დაკუნთული კაცი), და High Five მოჩვენება. გარდა ამ პერსონაჟებისა, სერიალში ხშირად ჩნდება რამდენიმე სხვა პერსონაჟიც — ტომასი, სიჯეი, მარგარეტი და ეილინი. მორდეკაი და რიგბი სულ ცდილობენ სამუშაოს თავი აარიდონ და გაერთონ, მაგრამ მათ ხშირად უწევთ თავის უპასუხისმგებლობაზე პასუხი აგონ. მხიარულებაზე ფიქრში მეგობრები თითქოსდა გამოუსავალ სიტუაციებში ხვდებიან, მაგრამ ბოლოში ისინი ამ სიტუაციებს თავს ყოველთვის აღწევენ ერთგული მეგობრების დახმარებით.

სერიალი კრიტიკოსებმა დადებითად შეაფასეს. მას ყოველკვირეულად, მხოლოდ ამერიკის მასშტაბით, დაახლოებით 2,5 მლნ მაყურებელი ჰყავდა. შოუს ყველაზე წარმატებულ ეპიზოდად ითვლება, მე-3 სეზონის მე-18 ეპიზოდი „Eggscellent". 

აგრეთვე გამოვიდა სრულმეტრაჟიანი ფილმი სერიალის მიხედვით — „Regular Show: The Movie" (2015).

რვა სეზონის და 261 ეპიზოდის შემდეგ, სერიალი დასრულდა 2017 წლის 16 იანვარს, ერთსაათიანი საფინალო ეპიზოდით „A Regular Epic Final Battle".

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* „რეგულარ შოუ" — ანიმაციური ფილმების მონაცემთა დიდ ბაზაში
* 

* „რეგულარ შოუ" — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
* „რეგულარ შოუ" საიტზე TV.com

სქოლიო
------

1. ↑  Regular Show, The Movie on iTunes. Itunes.apple.com (2015-09-01). ციტირების თარიღი: 2016-04-05.
2. ↑  Steven Universe Returns with a Bomb on Jan 30! Plus More Cartoon Network Premieres - The Geekiary (December 21, 2016). ციტირების თარიღი: January 21, 2017.
3. ↑  Desk, TV News. Cartoon Network Rings in 2017 with Brand New Episodes of Fan-Favorite Shows. ციტირების თარიღი: January 21, 2017.
**გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 1462** მიიღეს ერთხმად 2003 წლის 30 იანვარს, მას შემდეგ, რაც კიდევ ერთხელ დაადასტურა, აფხაზეთისა და საქართველოს შესახებ მიღებული ყველა რეზოლუცია, კერძოდ, გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 1427 (2002), საბჭომ გადაავადა გაეროს დამკვირვებელთა მისიის მანდატი საქართველოში, 2003 წლის 31 ივლისამდე.

რეზოლუცია
---------

### დაკვირვება

რეზოლუციის პრეამბულაში, საბჭომ ხაზი გაუსვა, რომ მიუღებელია მხარეებს შორის მოლაპარაკებებში პროგრესის არარსებობა. საბჭომ დაგმო გაეროს დამკვირვებელთა მისიის შვეულმფრენის ჩამოგდება 2001 წლის ოქტომბერში, რის შედეგადაც ცხრა ადამიანი დაიღუპა, ასევე სინანულით აღნიშნა ისიც, რომ დამნაშავეები თავდასხმაში ვერ დადგენდა. საბჭომ მიესალმა დსთ-ს სამშვიდობო ძალების მანდატის გადავადებას რეგიონში.

### გადაწყვეტილებები

უშიშროების საბჭომ მიესალმა სიტუაციის მოსაგვარებლად პოლიტიკური ძალისხმევას, კერძოდ, „უფლებამოსილებათა ძირითადი პრინციპების განაწილებას თბილისსა და სოხუმს შორის", რომელიც ხელი უნდა შეეწყო მოლაპარაკებებში. რეზოლუციაში გამოხატულია სინანული, რომ არ არსებობს პროგრესი, რეგიონის პოლიტიკური სტატუსის შესახებ მოლაპარაკებებში, შემდგომ მოუწოდა ორივე მხარეს, გადალახონ ორმხრივი უნდობლობა. დაგმეს 1994 წლის შეთანხმება ცეცხლის შეწყვეტისა და ძალთა დაშორიშორების შესახებ, ყველა დარღვევა. საბჭომ, ასევე მიესალმა კოდორის ხეობაში დაძაბულობის კლებას და ორივე მხარის მიერ, 2002 წლის 2 აპრილს, პროტოკოლის ხელმოწერას.

რეზოლუცია მოუწოდებს ორივე მხარეს დაიწყონ სამშვიდობო პროცესი, მიაღწიონ პროგრესს ლტოლვილთა და იძულებით გადაადგილებულ პირთა სახლებში დაბრუნების საკითხზე და კიდევ ერთხელ დაადასტურა, კონფლიქტის შედეგად, დემოგრაფიული ცვლილებების დაუშვებლობა. საბჭომ, აფხაზეთის მხარეს მოუწოდა, ნება დაერთო ადგილობრივ მოსახლეობას, ქართულ ენაზე სწავლა.

საბჭომ კიდევ ერთხელ მოუწოდა ორივე მხარეს, მიიღონ ზომები და დააკავონ პასუხისმგებელი პირები, გაეროს მისიის შვეულმფრენის ჩამოგდებაში. ბოლოს, საბჭომ გენერალურ მდივანს, კოფი ანანს დაავალა, საბჭოს რეგულარულად ინფორმაცია მიაწოდოს განვითარებულ მოვლენებთან დაკავშირებით.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* რეზოლუციის ტექსტი

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* აფხაზეთის ომი
* გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები აფხაზეთის შესახებ

სქოლიო
------

1. ↑  „Security Council extends Observer Mission in Georgia until 31 July". United Nations. 30 January 2003.
2. ↑  McCormack, T. (2006). *Yearbook of International Humanitarian Law – 2003, Volume 6; Volume 2003*.  Cambridge University Press,   გვ. 274. ISBN 978-90-6704-203-1.
3. 1 2  „Backing efforts to settle question of Abkhazia, Security Council extends UN mission". United Nations News Centre. 30 January 2003.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
2003 წელს მიღებული გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები |
| --- |
|  |
| 
* ← 1455
* 1456
* 1457
* 1458
* 1459
* 1460
* 1461
* 1462
* 1463
* 1464
* 1465
* 1466
* 1467
* 1468
* 1469
* 1470
* 1471
* 1472
* 1473
* 1474
* 1475
* 1476
* 1477
* 1478
* 1479
* 1480
* 1481
* 1482
* 1483
* 1484
* 1485
* 1486
* 1487
* 1488
* 1489
* 1490
* 1491
* 1492
* 1493
* 1494
* 1495
* 1496
* 1497
* 1498
* 1499
* 1500
* 1501
* 1502
* 1503
* 1504
* 1505
* 1506
* 1507
* 1508
* 1509
* 1510
* 1511
* 1512
* 1513
* 1514
* 1515
* 1516
* 1517
* 1518
* 1519
* 1520
* 1521 →
 |

 |
ბერნის ალპების პანორამა, წინა პლანზეა ფინსტერაარჰორნი (4274 მ).
**ბერნის ალპები** (გერმ. Berner Alpen; აგრეთვე ცნობილია როგორც ***ბერნის ობერლანდი***) — დასავლეთ ალპების მთების ჯგუფი შვეიცარიაში. გადაჭიმულია მდინარე რონის ხეობიდან მდინარე აარეს ხეობამდე. სიგრძე დაახლოებით 120 კმ. მაქსიმალური სიმაღლე 4274 მ (ფინსტერაარჰორნი). სხვა მთავარი მწვერვალებია: ალეჩჰორნი (4195 მ), იუნგფრაუ (4158 მ), მენხი (4099 მ), შრეკჰორნი (4078 მ). გაბატონებულია ფოთლოვანი და წიწვოვანი ტყეები, სუბალპური და ალპური მდელოები.

ბერნის ალპები გამოეყოფა პენინის ალპებს სამხრეთიდან მდინარე რონის ხეობის მეშვეობით, სამხრეთ-აღმოსავლეთით ლეპონტინის ალპებს რონის ხეობითა და ფურკისა და სენ-გოტარდის უღელტეხილებით, აღმოსავლეთით გლარნის ალპებს მდინარე როისის ხეობით. ბერნის ალპების ჩრდილოეთი საზღვარი გადის დაახლოებით ჟენევისა და ფირვალდშტედტის ტბების ხაზზე. გამყინვარების მძლავრი კერაა. ქედის სამხრეთ კალთებიდან ეშვება ალპების დიდი მყინვარები: ალეჩი და ფიშერი. 

ფიშერის მყინვარი
გეოლოგიური თვალსაზრისით წარმოადგენს აარის მასივის ნაწილს. აგებულია კრისტალური ფიქლებით, გრანიტებითა და დანალექი ქანებით. დასავლეთ ნაწილში უმეტესად გაბატონებულია ცარცული კირქვები.

განსაკუთრებული ლანდშაფტების გამო განვითარებულია ტურიზმი. უცხოელებისათვის თავიდანვე ცნობილი იყო გრინდელვალდის, ლაუტერბრუნენისა და ინტერლაკენის პუნქტები. მოგზაურები და მკვლევრები არაერთხელ სტუმრობდნენ შვეიცარიის ამ ადგილებს. იკვლევდნენ მთათა სისტემებსა და აწარმოებდნენ მწვერვალების დაპყრობას. 1841 წელს ლუი აგასისმა და მისმა კოლეგებმა ქვემო აარის მყინვარზე შექმნეს დროებითი სადგური. პოპულარულია აგრეთვე ალპინიზმი. 

ბერნის ალპების აღმოსავლეთ ნაწილში ვრცელდება იუნგფრაუ-ალეჩის დაცული ტერიტორია, რომელიც მოიცავს იუნგფრაუს მწვერვალების ჩრდილოეთ ნაწილს და ეიგერის მთებს, ასევე უდიდეს მყინვარულ არეალს მთელს დასავლეთ ევრაზიაში, სადაც მდებარეობს მოზრდილი ალეჩის მყინვარი. 2001 წელს ტერიტორია იუნესკომ თავის სიაში შეიტანა. დაცული ტერიტორია მდიდარია ფლორითა და ფაუნით.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* იუნგფრაუ-ალეჩის დაცული ტერიტორია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ბერნის ალპები — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)
* ბერნის ალპები — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
ბერნჰარდ ვინდშაიდი
**ბერნჰარდ ვინდშაიდი** (გერმ. Bernhard Windscheid; დ. 26 ივლისი, 1817, დიუსელდორფი — გ. 26 ოქტომბერი, 1892, ლაიფციგი) — გერმანელი იურისტი. 

ვინდშაიდი სამართალმცოდნეობას ბერლინისა და ბონის უნივერსიტეტებში სწავლობდა. 1838 წელს დოქტორის ხარისხი მიენიჭა ბონის უნივერსიტეტში. 1847 წლიდან მოღვაწეობდა სხვადასხვა უნივერსიტეტებში პროფესორის თანამდებობაზე. კერძოდ, ბაზელში (1847-1852), გრაიფსვალდში (1852-1857), მიუნხენში(1857-1871), ჰაიდელბერგსა(1871-1874) და ლაიფციგში(1874-1892).
1874-1883 წლებში ვინდშაიდი იყო გერმანიის სამოქალქო სჯულდების პირველი სარედაქციო კომისიის წევრი. გერმანიის სამოქალაქო სჯულდების პროექტის პირველი ვარიანტზე მნიშვნელოვანი ზეგავლენა იქონია ვინდშაიდის „პანდექტური სამართლის სახელმძღვანელომ". ვინდშაიდი არის XIX საუკუნის მეორე ნახევარში განვითარებული ფიქციის თეორიის მიმდევარი, რომლის მიხედვითაც, იურიდიული პირი არის მოჩვენებითი სუბიექტი. ვინდშაიდი ასევე, იურიდიულ პირს მიაწერდა დელიქტუნარიანობას.

ლიტერატურა
----------

* *Festschrift zum fünfzigjährigen Doktorjubiläum von Bernhard Windscheid am 22. Dezember 1888.* Hrsg. von der Rostocker Juristenfakultät. Neudruck der Ausgabe Rostock 1888. Scientia, Aalen 1979, ISBN 3-511-00906-5.
* Ulrich Falk: *Ein Gelehrter wie Windscheid. Erkundungen auf den Feldern der sogenannten Begriffsjurisprudenz* (= *Studien zur europäischen Rechtsgeschichte.* Band 38). Frankfurt am Main 1989, ISBN 3-465-01866-4 (Dissertation).

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე **„ბერნჰარდ ვინდშაიდი"** ვიკისაწყობში.
* ბერნჰარდ ვინდშაიდი
ჰაბსბურგთა მონარქიის ზრდა.
**ჰაბსბურგთა მონარქია** (გერმ. Habsburgermonarchie) ან **იმპერია**, ზოგჯერ აგრეთვე ცნობილი როგორც **დუნაის მონარქია** (Donaumonarchie) — არაოფიციალური სახელწოდება, სამეფოებისა და პროვინციების, რომლებიც 1780 წლამდე, ავსტრიის ჰაბსბურგთა დინასტიის უმცროსი შტოს მიერ იმართებოდა, რომელიც მოგვიანებით 1918 წელს, სამართალმემკვიდრე ჰაბსბურგ-ლოთარანგიის შტომ ჩაანაცვლა. მონარქია საღვთო რომის იმპერიის შემადგენლობაში მყოფი და მის გარეთ არსებული ტერიტორიებისაგან შედგებოდა. დინასტიის დედაქალაქი ვენაში, ხოლო 1583-1611 წლებში, დროებით პრაღაში მდებარეობდა. 1804-1867 წლებში ჰაბსბურგთა მონარქია ოფიციალურად მოიხსენიებოდა ავსტრიის იმპერიის სახელით, 1867-1918 წლებში კი ცნობილი იყო, როგორც ავსტრია-უნგრეთის იმპერია.

1806 წლის, საღვთო რომის იმპერიის გაუქმებამდე, ჰაბსბურგთა დინასტიის, ავსტრიის შტოს წარმომადგენლბეს, ხშირად საღვთო რომის იმპერატორად ირჩევდნენ; 1415 წლიდან 1806 წლამდე, მხოლოდ კარლ VII იყო ავსტრიის ერთადერთი არაჰაბსბურგი მმართველი. ჰაბსბურგთა მონარქია, საღვთო რომის იმპერიის გარდა, სხვა ქვეყნებსაც მოიცავდა, იმპერიის დიდი ნაწილი კი უცხო დინასტიების მიერ იმართებოდა. ჰაბსბურგთა მონარქია ხშირად არ მოიცავდა ყველა იმ ტერიტორიას, რომლებსაც ჰაბსბურგები აკონტროლებდნენ. ჰაბსბურგთა უფროსი შტო 1700 წლამდე, ესპანეთის მართველები იყვნენ, მაგრამ როგორც წესი, ის არ შედის „ჰაბსბურგთა მონარქიის" განმარტებაში. 1556 წლის კარლ V-ის გადადგომის შემდგომ, დინასტია ავსტრიისა და ესპანეთის ჰაბსბურგთა შტოებს შორის გაიყო.

ლიტერატურა
----------

* Ingrao, Charles. *The Habsburg Monarchy, 1618–1815* (2000) excerpt and text search
* Ingrao, Charles. *In Quest and Crisis: Emperor Joseph I and the Habsburg Monarchy* (1979)
* Judson, Pieter M. *The Habsburg Empire: A New History* (2016). Downplays the disruptive impact of ethnic nationalism.
* Kann, Robert A. *A History of the Habsburg Empire: 1526–1918* (U of California Press, 1974)

სქოლიო
------

1. ↑  Vienna website;
2. ↑  Encyclopedia Britannica online article Austria-Hungary;
3. ↑  Metropolitan Museum of Art;
4. ↑  University of Wisconsin;  დაარქივებული 2016-05-12 საიტზე Wayback Machine.
ბოსნიური ჩევაპი
*ბოსნიური ყავა*
**ბოსნია და ჰერცეგოვინას სამზარეულო** (ბოსნ. Bosanska kuhinja) — წარმოადგენს აღმოსავლური და დასავლური კულტურის ნაზავს. საკვები მჭიდროდაა დაკავშირებული: ყოფილი იუგოსლავიის, შუა აღმოსავლეთის, ხმელთაშუა ზღვის და ბალკანეთის სხვა სამზარეულოებთან.

ინგრედიენტები
-------------

ბოსნიურ სამზარეულოში უხვად გამოიყენება სუნელები, თუმცა კერძები მაინც მსუბუქია, რადგან ისინი დიდ რაოდენობით წყალში იხარშება. ყველაზე ხშირად გამოყენებადი ინგრედიენტებია: პომიდორი, კარტოფილი, ხახვი, ნიორი, წიწაკა, კიტრი, სტაფილო, კომბოსტო, სოკო, ისპანახი, ზუკჩინი, სხვა და სხვანაირი მარცვლეულობა, ქლიავი, რძე, არაჟანი, კაიმაკი. ხორცეული ისლამური წესის მიხედვით ძირითადად სხვრის და ხბოს ხორცისგან შედგება. ბოსნიაში მცხოვრები სერბები და ხორვატები ღორის ხორცსაც მოიხმარენ.

კერძები
-------

ბოსნიურ კერძების მაგალითს წარმოადგენენ: ჩევაპი, ბორეკი, ტოლმა, აჯვარი და აღმოსავლეთისთვის დამახასიათებელი ისეთი ტკბილეულობა როგორიცაა: ფახლავა და ჰალვა. ადგილობრივი ღვინოების უმეტესობა იწარმოება ჰერცეგოვინაში, ხოლო ბოსნიაში აკეთებენ ქლიავის ან ვაშლის რაკიას. არა ალკოჰოლური სასმელებიდან პოპულარულია: ბოზა, თურქული ყავა, შერბეთი და ანწლის წვენი.

ლიტერატურა
----------

* Tim Clancy, *Bosnia & Herzegovina*, The Bradt Travel Guide, 2004, pp. 93–97, ISBN 1-84162-094-7
* რედ. Darra Goldstein: *Culinary cultures of Europe: identity, diversity and dialogue*.  ევროპის საბჭო,   გვ. 87–94. ISBN 92-871-5744-8.
**ჭაკუნი**, *ჭაკუნობა* — ქართული ეროვნული სპორტის სახეობა, გავრცელებული იყო ძველად გურიაში. თამაშში მონაწილეობდა ორი გუნდი. მოთამაშეთა მიზანი იყო სპეციალური ჩოგნებით - ჭაკუნებით - ბურთის გატანა მეტოქის ლელოში. 

ჭაკუნობის შესახებ პირველი წერილობითი ცნობები XIX საუკუნის დასაწყისით თარიღდება. გურიაში გამართულ ბაზრობაზე იმართებოდა ბურთაობა, ჯირითობა, ჭაკუნობა, ბაწარზე ხტომა და სხვა. გურიის ყოველ სოფელს თუ მის უბანს შერჩეული ჰქონდა გარკვეული სათამაშო მოედანი. სათამაშოდ ირჩევდნენ ბალახით დაფარულ ვაკე და მოწმენდილ ადგილს. მაგალითად, ლანჩხუთში ჭაკუნის სათამაშო მოედანი „ჟორდანიების მინდვრით" იწყებოდა და ღელესთან თავდებოდა. დაახლოებით 400-500 მეტრზე გაჭიმული მოედნის თავსა და ბოლოში ლელო იყო მონიშნული. აცანაში ჭაკუნობას თამაშობდნენ მოვაკებულ ადგილას, რომელსაც ხალხი „ქინქლაისოულს" უწოდებდა. მისი სიგრძე ნახევარ კილომეტრს აღწევდა და ორივე ლელო ამ მოედნის თავსა და ბოლოში ღელეებზე გადადიოდა.

ჭაკუნი ეწოდებოდა თამაშის ძირითად იარაღს - სპეციალურ ჩოგანს. ჭაკუნის სიგრძე დაახლოებით ერთი მეტრი იყო. ის მოთამაშის სიმაღლეზე იყო მორგებული. ჭაკუნას თხილის, შინდის, ბროწეულის, თუთის ტოტებისგან აკეთებდნენ. მას მსხვილი და მოღუნული ძირი ჰქონდა. თუ მოთამაშე საჭირო მოყვანილობის ტოტს ვერ მიაგნებდა, სწორ ტოტს მოჭრიდა, ბოლოს ცეცხლზე გაუწრთობდა და მოღუნავდა. ამ მდგომარეობაში თოკით დაამაგრებდა, რამდენიმე ხნის შემდეგ თოკს მოხსნიდა და ასე ხელოვნურად მიღებული ბოლომოღუნული ჭაკუნით თამაშს შეუდგებოდა.

თამაშში გამოყენებული ბურთი მუშტისოდენა იყო. სცოდნიათ ბურთის საქონლის ბეწვისგან, ხისგან, მატყლისგან დამზადება, რომელსაც გარედან ტყავი ჰქონდა გადაკრული. ბურთის მასალას ჯერ თბილ წყალში დაასველებდნენ, ხელით კარგად მოთელავდნენ, საჭირო ფორმას მისცემდნენ და მზეზე გაახმობდნენ. საბოლოოდ მიიღებდნენ საკმაოდ მაგარ და ამავე დროს დრეკად ბურთს, რომელიც თავისუფლად უძლებდა ჭაკუნის ძლიერ შემორტყმას. ხანდახან ხმარობდნენ ცაცხვის ან მუხის კუნძისგან, წიფლის სოკოსგან გამოთლილ, გამოხარშულ ბურთსაც. იშვიათ შემთხვევაში ბურთს ჩვრებისაგან ამზადებდნენ, მას გარედან ტყავი ჰქონდა გადაკრული. ბურთის ნაცვლად აქა-იქ სათანადო ზომის ქვასაც ხმარობდნენ.

თამაში იწყებოდა ბურთის აგდებით მოედნის შუა ადგილას. თამაში შეზღუდული არ იყო არც დროით და არც გატანილი ბურთების რაოდენობით - თამაშობდნენ დაღლამდე, დაღამებამდე ან წინასწარ დათქმული რაოდენობის ლელოს გატანამდე. თამაში ითხოვდა მეტისმეტ სიფრთხილეს, სიმარდეს, თვალმჭრელობას. შესაძლო იყო მაგარი ბურთი მოთამაშეს მუხლს ქვემოთ კოჭებში მოხვედროდა და ფეხი დაეზიანებინა. გამარჯვებად ითვლება არა მარტო ლელოს გატანა, არამედ ისიც, თუ რომელ მხრიდან რამდენი „კოჭამოგდებული" იქნებოდა. გურიაში ქალები ჭაკუნობით ქალებიც ერთობოდნენ. გავრცელებული ყოფილა აგრეთვე ე. წ. შერეული ჭაკუნობა: ერთი გუნდი ჭაკუნით თამაშობდა, მეორე კი ფეხით. როგორც კი რომელიმე მხარე ლელოს გაიტანდა, როლები იცვლებოდა

თამაში გავრცელებული იყო სამეგრელოსა და სვანეთშიც.

ლიტერატურა
----------

* *წულაძე ა.* „ეთნოგრაფიული გურია" — თბილისი, 2009
* „მასალები გურიის ეთნოგრაფიული შესწავლისათვის" — თბილისი, ,მეცნიერება", 1980.
* *რობაქიძე ალ.* „ქართული ხალხური სპორტის შესახებ" — თბილისი, 1955.
* *ჩხატარაიშვილი ქ.* „გურიის სამთავროს შეერთება რუსეთთან" — თბილისი, „მეცნიერება" 1985;

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ჭაკუნობა დაარქივებული 2019-03-18 საიტზე Wayback Machine.
* ჭაკუნობა
კარლ ლინე, ბინომიალური ნომენკლატურის პირველი შემომღები
**ბინომიალური ნომენკლატურა** (ლათ. binarius — „ორმაგი") — ცოცხალი ორგანიზმების მთავარი ტაქსონომიური კატეგორიის — სახეობის ბიოლოგიურ ნომენკლატურაში მიღებული ორმაგი დასახელება. პირველად გამოიყენა კონრად გესნერმა, მაგრამ როგორც სახეობის აღწერის მთავარ პირობად იგი კარლ ლინემ შემოიღო 1753 წელს. ბინომიალური ნომენკლატურის თანახმად, ყოველი სახეობა გამოისახება გვარის (იწერება დიდი ასოთი) და სახეობის ეპითეტებით ლათინურ ენაზე. მაგალითად, *Capra caucasica* — დასავლეთკავკასიური ჯიხვი, *Goodyera repens* — ტყის მრავალძარღვა. სახეობის აღწერისას ლათინურის, როგორც დიდი ხნის განმავლობაში სამეცნიერო ენად მიღებულის, გამოყენება სახელების არევ-დარევის წინააღმდეგაა მიმართული, რამეთუ წინააღმდეგ შემთხვევაში ერთი სახეობა შესაძლოა სხვადასხვა სახელით აღიწეროს. სახეობების დასახელება აგრეთვე შეიძლება შეიცავდეს აღმწერის გვარს და აღწერის წელს.

ლიტერატურა
----------

* БИНАРНАЯ НОМЕНКЛАТУРА // Большая российская энциклопедия. т. 3. — М. 2005. — стр. 481.
**ბოსლობა** (სვან. *ბოსლობ*, *ბემღუ*, *ლიღმესარი*) — ნაყოფიერების და გამრავლების ღვთება ბოსელის კულტთან დაკავშირებული მოძრავი ხალხური დღეობა (იხდიდნენ იანვარსა ან თებერვალში) დასავლეთ საქართველოში. ძველად საქართველოს ყველა კუთხეში უნდა ყოფილიყო გავრცელებული. საბოსლო წეს-ჩვეულებათა შესრულების მიზანი იყო საქონლის და შინაური ფრინველის გამრავლება-სისაღე, მარცვლეულისა და ღვინის მოსავლის გადიდება, ყანა-ვენახების დაცვა უამინდობისა და სოფლის მეურნეობის მავნებელთაგან. ბოსლობის მთავარი აქტი სრულდებოდა ბოსელში.

გურია
-----

გურიაში ბოსლობა აღინიშნებოდა უძღების კვირის წინა შაბათ საღამოს. ქვის კეცზე გამოაცხობდნენ მჭადს, რომელშიც ჩააყოლებდნენ ღორის მუცლის ქონს. წმინდა ბოსელეს შესთხოვდნენ საქონლის სიმრავლეს. ვახშმის წინ ვაჟს შეუშვებდნენ საქონლის ბაგაში, რომელიც ხარს კისერზე გადაატეხდა ჯვრის ფორმის მჭადს. ხის რქებზე სანთლებს დაანთებდნენ.

რაჭა
----

ქვემო რაჭაში სადღესასწაულოდ მეტწილად სამ ლობიოსგულიან „განატეხს" (სარიტუალო პური) აცხობდნენ: ერთს ძროხებისათვის, მეორეს ხარებისათვის და მესამეს „ვენახის მისალოცავად". გამოცხობის წინ „ძრობის განატეხზე" დააწებებდნენ ცომისაგან გაკეთებულ „ჯიქანს", ხოლო „ხარის განატეხზე" — სახვნელისა და უღლის გამოსახულებას. ვენახის მისალოცავ „განატეხს" მტევნებიანი ვაზის ფორმა ჰქონდა. შეღამებისას „ძროხის" და „ხარის" განატეხები, ერთი ხელადა ღვინო და ანთებული სანთელი ბოსელში შეჰქონდათ, სადაც ოჯახის უფროსი ხარსა და ძროხას შუბლზე სანთლით თმას შეუტრუსავდა, ტანზე კვერცხს გადაუსვამდა. ბოსელში მყოფთაგან ყველა ჭიქა ღვინოს შესვამდა და საქონელს დალოცავდა.

ლიტერატურა
----------

* *სოხაძე ა.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ. 1977. — გვ. 481.

სქოლიო
------

1. ↑  რატომ აქნობამდე არ მომსპარა ჩვენში ამაო მორწმუნეობანი // მწყემსი : ჟურნალი, 30 იანვარი 1887, № 3, გვ. 7.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ქართულ ხალხურ დღეობათა კალენდარი |
| --- |
|  |
| გურია | 
ბარბარობა  · ბოსლობა  · კალანდა  · ლამპრობა  · ფაკლობა |
|  |
| სვანეთი | 
ბარბარობა  · იონობა  · ლამპრობა  · მჭადობა  · ფეტვისკვერობა  · შობა  · ჭანტილობა  · ორთაშუობა  · შუშხვამი  · დაკვლის დღე  · ახალწელიწადი  · კვიმატები |
|  |
| შიდა ქართლი | 
ბარბარობა  · შობა (ქრისტეს კორკოტობა)  · ახალი წელი  · ნათლისღება  · ნინოობა  · სახლთანგელოზობა  · ჩიტიფაფობა  · ბერიკაობა-ყეენობა  · დამწვრის უქმე  · ხარება  · ბზობა  · ჭიაკოკონობა  · ჭონა  · აღდგომა  · ღვთისმშობლობა  · გარეგნობა  · ოქონობა  · სამებობა  · კვირაცხოვლობა  · კვართობა  · კალოუბნობა  · გიორგობა  · გორიჯვრობა  · კავთობა  · ჯვარპატიოსნობა  · ძელიცხოვლობა  · ახალჯვრობა  · ყინწვისობა  · ნიკოლოზობა  · ამაღლება  · სულთმოფენობა  · უსანეთობა  · ლომისობა  · პეტრე-პავლობა  · სამხთოობა  · ივანობა  · კვირიკობა  · ელიაობა  · ფერისცვალება  · მარიამობა  · რკონისობა  · საღოლაშენობა  · ზღუდრობა გერისთობა  · არბოობა  · ატოცობა  · ერთაწმინდობა  · მთაწმინდობა  · გორათობა |

 |
**ბოდჰიჩიტტა** (სანსკ. बोधिचित्त ბოდჰიჩიტტა „გამოღვიძებული ცნობიერება"; ტიბ. བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ ჯანგჩუბ ჩისემ/ბჲანგ ჩუბ კჲი სემს; ჩინ. 菩提心 ფუტიჰსინ; იაპ. 菩提心 ბოდაიშინ; ვიეტ Bồ-đề tâm) - მაჰაიანური ბუდიზმის ფილოსოფიურ-მსოფლმხედველობითი საფუძველი დოქტრინა, რ-იც ქადაგებს ყველა ცოცხალი არსების სიყვარულს; ბოდჰისატტვების მსახურობა ყველა ცოცხალი არსების რეინკარნაციის ციკლისგან სახსნელად.

„ბოდჰიჩიტტა" ბუდათა სწავლების მთავარი აზრია, ბოდჰი ნიშნავს სრულ გასხივოსნებას, ხოლო ჩიტტა - ცნობიერებას, გონებას. ბოდჰიჩიტტა სიტყვასიტყვით არის „გამოღვიძებული ცნობიერება".

1. გასხივოსნების მიღწევა ყველა ცოცხალი არსების სასიკეთოდ. ბოდჰიჩიტტას „დევიზი" ასეთია: - დაე გავხდე ბუდა ყველა ცოცხალი არსების სასიკეთოდ.
2. ძოგჩენში ტერმინ რიგპას სინონიმია.

ვინც თავში ბოდჰიჩიტტა „გამოაღვიძა" ბოდჰისატტვაა.

ბოდჰიჩიტტას მანტრა
------------------

„ბოდჰიჩიტტას განვითარება"

**ჰო: ნა ცოგ ნანგ ვა ჩუ დეჲი ძუნ რი კჲი** ჰო.: მოჯადოებულნი ჩვენებათა ნაირსახეობით, წყალში მთვარის ანარეკლის მსგავსად,

**ქორ ვა ლუ გუ გჲუდ დუ ქჲამ პი დრო** არსებები უსასრულოდ დაეხეტებიან სანსარაში,

**რანგ რიკ ო სალ ჯჲინგ სუ ნგალ სოი ჩირ** რათა განიტვირთონ საკუთარი თვითარსებული საცნაურყოფის ნათელ ყოვლისმომცველ სფეროში,

**ცე მე ჟი ჲი ნგანგ ნე სემ კჲე დო** მე ვაღვივებ ბოდჰიჩიტტას ოთხი განუზომელი მდგომარეობის საშუალებით.

ეს მანტრა იკითხება სამჯერ.
**ბოსნია და ჰერცეგოვინის დროშა** — ბოსნია და ჰერცეგოვინის ერთ-ერთი ეროვნული სიმბოლო. მიღებულია 1998 წლის 4 თებერვალს.

დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ ქვეყანაში მიიღეს ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის რესპუბლიკის სახელმწიფო დროშა, რომელიც წარმოადგენდა ვერცხლისფერ ნაჭერს ცენტრში ქვეყნის გერბით. ზუმუხტისფერ ფარზე გამოსახული იყო ექვსი ოქროსფერი შროშანი. ფარს დიაგონლზე კვეთდა ვერცხლისფერი ზოლი. ბოსნიის ომის დროს დროშას იყენებდნენ ბოსნიელი მუსულმანები და ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის რესპუბლიკის მთავრობა თავის მიერ კონტროლირებად ტერიტორიაზე.

ამჟამად ბოსნია და ჰერცეგოვინის რესპუბლიკის დროშას იყენებენ მუსულმანური ნაციონალური ორგანიზაციები, ბოსნიელი ეროვნების ფეხბურთის გულშემატკივრები, ასევე ბოსნიელი ნაციონალისტები.

თანამედროვე დროშაზე ლურჯი ფერი გაეროს ფერია. ვარსკვლავები ევროპას განასახიერებენ, ხოლო ოქროსფერი სამკუთხედი სამი ერის (ბოსნიელები, ხორვატები, სერბები) სიმბოლოა.

დროშის პროექტები
----------------

დეიტონის შეთანხმების შემდეგ დადგა ქვეყნის ახალი დროშის მიღების საკითხი. აღნიშნული საკითხის წინა პლანზე წამოწევა განაპირობა სერბებისა და ხორვატების პრეტენზიებმა. აღნიშნული ერები არსებულ დროშას არ მიიჩნევდნენ საერთო ეროვნულად. განიხილებოდა დროშის შემდეგი ვარიანტები:

პროექტი 1„ჩეხური ვარიანტი" — დროშაზე წარმოდგენილი იყო სამი ფერი, რომელიც განასახიერებდა ქვეყანაში მცხორებ სამ ეროვნებას.
პროექტი 2დაფნის რტო, ცისფერ ფონზე, დაფნა და ცისფერი ფონი ასოცირდებოდა გაეროსთან.
პროექტი 3ქვეყნის რუკის კონტური ცისფერ ფონზე.
პროექტი 4წითელ-თეთრ-ცისფერი დროშა, ქვეყნის რუკით, რომელიც ვარსკვლავებით იყო გარშემორტყმული.
პროექტი 5პროექტი, რომელის საბოლოოდ გახდა ბოსნია და ჰერცეგოვინის ოფიციალური დროშა. საპარლამენტო არჩევნების დროს წარმოდგენილი იყო ალტრნატიული პროექტი 6 და პროექტი 7.
* პროექტი 1პროექტი 1
* პროექტი 2პროექტი 2
* პროექტი 3პროექტი 3
* პროექტი 4პროექტი 4
* პროექტი 5პროექტი 5
* პროექტი 6პროექტი 6
* პროექტი 7პროექტი 7

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Flags of the World
**სარმუსი**(ძვ. ბერძნული: Σύρμος) - თრაკიული ტომის, ტრიბალების მეფე, რომელიც მართავდა სამეფოს ძვ. წ. IV საუკუნეში. 

ალექსანდრე მაკედონელი ბალკანეთში წესრიგის აღდგენის მიზნით წამოწყებულ ლაშქრობისას, ძვ. წ. 335 წელს ტრიბალების მიწაზე შეიჭრა. სარმუსმა ქალები და ბავშვები კუნძულ პეუკეზე გახიზნა, თვითონ კი ალექსანდრეს წინააღმდეგ საბრძოლველად გაემზადა. მდინარე ლიგინუსთან დამარცხების შემდეგ, სადაც 3,000 მეომარი დაკარგა, თვითონაც გადარჩენილებთან ერთად პეუკეზე გადავიდა. სამი დღის შემდეგ ალექსანდრე კუნძულსაც მიადგა. მან არმიის იქ გადასხმა სცადა, თუმცა მალე დარწმუნდა, რომ საკმარისი გემები არ ჰყავდა და პეუკეზე გამაგრებულ ტრიბალებს თავი მიანება. ამის მიუხედავად მას შემდეგ, რაც ალექსანდრემ გეტებიც დალაშქრა, სარმუსმა მაკედონელთა მეფეს ზავი შესთავაზა, რომელიც მაკედონელმა დააკმაყოფილა.

ლიტერატურა
----------

* უილიამ სმიტი - ბერძნულ-რომაული ბიოგრაფიის და მითოლოგიის ლექსიკონი, გვ.966
* არიანე – *ალექსანდრეს კამპანიები*
* შეფარდი - *ალექსანდრე დიდი ომებში: მისი არმია - მისი ბრძოლები - მისი მტრები* დაარქივებული 2011-07-21 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. ↑  უილიამ სმიტი - ბერძნულ-რომაული ბიოგრაფიის და მითოლოგიის ლექსიკონი, გვ.966

|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია ისტორიის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**როტა** (ინგლ. Rota) — კუნძული მარიანას არქიპელაგში, წყნარ ოკეანეში. ეკუთვნის ჩრდილოეთ მარიანას კუნძულებს და შედის როტას მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში.

გეოგრაფია
---------

როტას კუნძული მდებარეობს მარიანას არქიპელაგის სამხრეთ ნაწილში. გარს ეკვრის წყნარი ოკეანის წყლები. კუნძულიდან 58 კმ-ში სამხრეთ-დასავლეთით მდებარეობს კუნძული გუამი, 90 კმ-ში ჩრდილო-აღმოსავლეთით — კუნძული ტინიანი. უახლოესი მატერიკი — აზია მდებარეობს 3000 კმ-ში.

როტას კუნძულს აქვს შერეული ვულკანური და მარჯნული წარმოშობა. ნაპირები კლდოვანია, კუნძული გარშემორტყმულია მარჯნის რიფით. კუნძულ როტას სიგრძე შეადგენს დაახლოებით 19 კმ-ს, სიგანე — 8 კმ-ს. კუნძულ როტას უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან — *მთა მანირა*, რომელიც აღწევს 491 მეტრს. კუნძულის ფართობი შეადგენს 85,39 კმ²-ს.

კლიმატი ნოტიო ტროპიკულია. კუნძულზე ხდება ციკლონები.

ისტორია
-------

კუნძულის პირველი ევროპელი აღმომჩენია ესპანელი ზღვაოსანი ფერნანდო მაგელანი, რომელმაც კუნძული აღმოაჩინა 1521 წელს. XVII საუკუნის დასასრულს მარიანას არქიპელაგი გახდა ესპანეთის სამფლობელო.

1899 წლის 12 თებერვალს ესპანეთმა მარიანას არქიპელაგი მიჰყიდა გერმანიის იმპერიას. 1907 წლიდან როტა იყო გერმანიის ახალი გვინეის ნაწილი, რომელიც ემორჩილებოდა კაროლინის კუნძულების საოლქო ოფიცერს.

1914 წლის 14 ოქტომბერს მარიანის არქიპელაგი ოკუპირებული იქნა იაპონელების მიერ. 1920 წელს კუნძულებზე დაწესდა ერთა ლიგის მანდატი, რომლის მართვასაც აწარმოებდა იაპონია. მეორე მსოფლიო ომის დროს კუნძულ როტაზე რაიმე საომარი მოქმედებები არ წარმოებდა.

მოსახლეობა
----------

2010 წელს როტას მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 2527 ადამიანს (მათ შორის დიდი უმრავლესობა — ჩამოროს ხალხის წარმომადგენლებია). ყველაზე დიდი დასახლებული პუნქტია — სოფელი *სონგსონგი*.

ეკონომიკა
---------

კუნძულზე მოქმედებს ჩრდილოეთ მარიანას კუნძულებზე ყველაზე დიდი — როტას საერთაშორისო აეროპორტი. ვითარდება ტურიზმი.

სქოლიო
------

1. 1 2  *Oceandots.com*. კუნძული აგიხანი. (ინგლისური)
2. 1 2 3 4  *UN SYSTEM-WIDE EARTHWATCH Web Site*. ჩრდილოეთ მარიანას კუნძულები. (ინგლისური).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2022-02-14. ციტირების თარიღი: 2014-11-28.
3. ↑  [*Homepage Christoph Gäbler*. Über die Marianen. კუნძული როტა. (გერმანული).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-04-27. ციტირების თარიღი: 2014-11-28. *Homepage Christoph Gäbler*. Über die Marianen. კუნძული როტა. (გერმანული)]
4. 1 2 3  World *Statesmen.org*. ჩრდილოეთ მარიანას კუნძულები. (ინგლისური)
5. 1 2  *PIBHMC*. კუნძული როტა. (ინგლისური)
6. ↑  ჩრდილოეთ მარიანას კუნძულების მოსახლეობა (2010).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2014-11-28.
სარკისებრი კობრი
**სარკისებრი კობრი** — სელექციის გზით გამოყვანილი კობრის ხელოვნური ჯიში. აქვს ძალიან დიდი ქერცლი, წაგრძელებული, ოდნავ შეზნექილი ფორმა. თავი დიდია, პირი დაბალი. ფარფლი მოყვითალო ან მურა ფერისაა. მისი სხეულის სიგრძე 1–1,5 მ, ხოლო წონა 20-25 კგ აღწევს. ზოგჯერ ხელოვნური წყალსატევებიდან ხვდება საერთო მოხმარების ტბებსა და მდინარეებში. ველურ ბუნებაში გავრცელებულია მდინარეთა ნამდინარევსა და ნაგუბებში წყლის მცენარეულობით მდიდარ და ლამიან ფსკერზე. ხელოვნურ წყალსატევებში კვებავენ კომბინირებული საკვებით, ველურ ბუნებაში ყოფნისას იკვებება ფსკერული მცენარეუოლობით, მოლუსკებითა და სხვა ორგანიზმებით. სიცოცხლის საშუალო ხანგრძლივობა 20 წელი. მრავალ ქვეყანაშია კულტივირებული. სარკისებრი კობრი შემოყვანილია საქართველოშიც, მათ შორის კუმისის ტბაში. სამოყვარულო და სპორტული თევზჭერის ობიექტია.

სქოლიო
------

1. ↑  Зеркальный карп: описание и кормовая база
2. ↑  Зеркальный карп — Cправочник рыболова
3. ↑  *დემეტრაშვილი მ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ. 1980. — გვ. 567.
ლა-როტონდას ვილის გუმბათი (არქ. ანდრეა პალადიო, ვინჩენცო სკამოცი).
აშშ-ის კაპიტოლიუმის შენობის ცნობილი როტონდა ვაშინგტნში.
**როტონდა** (იტალ. rotonda, ლათ. rotundus — მრგვალი) — მრგვალი ფორმის ნაგებობა, ჩვეულებრივ დაბოლოებულია გუმბათით. ხშირად როტონდის პერიმეტრზე განთავსებულია სვეტები.

როტონდის ფორმები აქვთ ძველბერძნულ თოლოსებსა და მონოპტეროსებს, ზოგიერთ ძველრომაულ ტაძრებსა (მაგ. პანთეონი) და მავზოლეუმებს, ბაფტისტერიებს, გარკვეულ ქრისტიანულ ეკლესიებს (ძირითადად, რომანული სტილის, აღორძინების ეპოქისა და კლასიციზმის სტილის), დარბაზები, XVIII საუკუნიდან — პარკირების პავილიონები და ტალავერები.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Vera, Gervers-Molnár (1972): A középkori Magyarország rotundái. (Rotunda in the Medieval Hungary). Akadémiai, Budapest
* József, Csemegi (1949): A tarnaszentmáriai templom hajójának stíluskritikai vizsgálata. (Studies on the Nave of the Church at Tarnaszentmária.) in: Antiquitas Hungarica III (1949), 92-107.
* Günther Binding: *Architektonische Formenlehre*. Darmstadt 1987.

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***როტონდა***

სქოლიო
------

1. ↑  Rotundus

|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია არქიტექტურის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**სარლა თაკრალი** (დ. 1914 — გ. 15 მარტი, 2008) — პირველი ინდოელი ქალი, რომელმაც იფრინა თვითმფრინავით. დაბადებული 1914 წელს, მან 1936 წელს 21 წლის ასაკში მიიღო პილოტის საავიაციო ლიცენზია Gypsy Moth-ით მარტო გაფრინდა. მას ჰყავდა 4 წლის პატარა შვილი. თავდაპირველი ლიცენზიის მიღებისას, მან გაძლო და ათას საათიანი ფრენა მოაწყო თვითფრინავით რომელიც ეკუთვნოდა ლაჰორეს საფრენო კლუბს. მისი ქმრის პ. დ. შარმას ოჯახში რომელსაც 16 წლის ასაკში გაყვა იყო 9 პილოტი რომლებსაც მიუძღვით წვლილი მის შემდეგ მიღწევებში. იმ დროს როდესაც შარმა იყო პირველი ინდიელი, რომელმაც აიღო პილოტის ლიცენზია, კარაჩისა და ლაჰორეს შორის მის ცოლს როგორც პირველ ინდიელ ქალს უნდა აეღო „ა" დონის ლიცენზია, ჰაერში 1000 საათზე მეტის გაძლებისას.

კაპიტანი შარმა გარდაიცვალა 1939 წელს თვითმფრინავის ჩამოვარდნის შედეგად. გარკვეული დროის შემდეგ, ახალგაზრდა ქვრივი შეეცადა კომერციული პილოტის ლიცენზიისთვის შეეტანა განაცხადი, მაგრამ დაიწყო მეორე მსოფლიო ომი და სამოქალაქო მზადება შეჩერებული იყო. ბავშვის აღზრდის მიზნით და საარსებო რესურსების მისაღებად თარკალმა უარი თქვა საკუთარ გეგმებზე რაც კომერციულ პილოტობას ეხებოდა, იგი დაბრუნდა ლაჰორეში მაიოს ხელოვნების სკოლაში, სადაც ბენგალის სკოლაში სწავლობდა ფერწერას, შედეგად მიიღო დიპლომი სახვით ხელოვნებაში.

თარკალი იყო Arya Samaj-ის თავდადებული მიმდევარი, სულიერი თანამეგობრობა, მიძღვნილი ვედების სწვალებას. ამ საზოგადოებაში მეორედ გათხოვება იყო თაკრალისთვის შესაძლებლობა.

გაყოფის შემდეგ ის გადავიდა ნიუ-დელიში თავის ორ შვილთან ერთად სადაც შეხვდა თავის მეორე ქმარს რ. პ. თაკრალს და 1948 წელს გაყვა მას ცოლად.
სარლა ასევე ცნობილია როგორც მატი, წარმატებული ბიზნესქალი, მხატვარი. მან დაიწყო ტანსაცმლის და სამკაულების დიზაინის დამზადება. სარლა თაკრალი გარდაიცვალა 2008 წელს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 
* 
*

სქოლიო
------

1. ↑  — Katie O, London, ENGLAND. 1936 – India – Sarla Thakral | Celebrate 100 Years of Licensed Women Pilots. Centennialofwomenpilots.com.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 3 ნოემბერი 2013. ციტირების თარიღი: 9 October 2013.
2. ↑  72. Sarla Thakral : Women's Day: Top 100 coolest women of all time. Ibnlive.in.com.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 6 დეკემბერი 2013. ციტირების თარიღი: 9 October 2013.
3. ↑  Down memory lane: First woman pilot recounts life story Video. NDTV.com (13 August 2006). ციტირების თარიღი: 9 October 2013.
4. ↑  The Tribune, Chandigarh, India – Education Tribune. *The Tribune*. ციტირების თარიღი: 24 January 2017.
5. 1 2  The Tribune, Chandigarh, India – Education Tribune. *The Tribune*. ციტირების თარიღი: 9 October 2013.
6. ↑  Remember Sarla Thakral's maiden flight of fancy – Speak Up – DNA. *Daily News and Analysis*. ციტირების თარიღი: 9 October 2013.
7. ↑  Rahul Ittal
**როსტომ აბრამიშვილი**(დ. 1925 — გ. 1996) — ქართველი არქეოლოგი.

ბიოგრაფია
---------

იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის შექმნის ერთ–ერთი ინიციატორი. 1977 წლიდან ამავე დაწესებულების გვიანდელი ბრინჯაოს და ადრინდელი რკინის ხანის არქეოლოგიის განყოფილების გამგე. 1988 წელს დააარსა თბილისის არქეოლოგიური მუზეუმი. 1969 წლიდან დაიწყო თბილისისა და მისი შემოგარენის სისტემური არქეოლოგიის შესწავლა. თბილისში გათხარა და შეისწავლა ბრინჯაო–რკინის ხანის ძეგლები. შეიმუშავა საქართველოს და კავკასიის გვიანდელი ბრინჯაოს და რკინის ხანის ქრონოლოგია, მუშაობდა რკინის მეტალურგიის ისტორიის საკითხებზე. იყო არქეოლოგიური გამოფენების მოწყობის ერთ–ერთი ინიციატორი და მონაწილე: 1961 წელს აკად. ს. ჯანაშიას სახ. საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში, 1988 წელს თბილისის არქეოლოგიის მუზეუმში, 1995 წელს საქართველოს არქეოლოგიური გამოფენისა გერმანიაში. არქეოლოგი, კავკასიისა და ახლო აღმოსავლეთის ბრინჯაოსა და რკინის ხანის სპეციალისტი. ისტორიის მეცნიერებათა კანდიდატი.

ლიტერატურა
----------

* თბილისი — ენციკლოპედია, თბ. 2002, გვ. 265

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* როსტომ აბრამიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**რიშათ მუყიმის ძე აბდულინი** (თათრ. Ришат Мөкыймь улы Абдуллин; დ. 14 მარტი, 1916, უსტ-კამენოგორსკი — გ. 12 ნოემბერი, 1988, ალმათი, ყაზახეთის სსრ) — ყაზახი საბჭოთა მომღერალი (ბარიტონი). სსრკ სახალხო არტისტი (1967). სკკპ წევრი 1955 წლიდან.

ბიოგრაფია
---------

1937 წელს დაამთავრა მოსკოვის კონსერვატორიასთან არსებული ყაზახური სტუდია, 1939 წლიდან ალმა-ათის აბაის სახელობის ოპერისა და ბალეტის თეატრის სოლისტია. აბდულინის რეპერტუარშია სუგურის, არტემისა და ტასტანის (ბრუსილოვსკის ოპერები „ჟალბირი", „დუდარაი", „წინ გვარდიავ!"), კოჟაგულის (თულებაევის „ბირჟანი და სარა"), ონეგინის (ჩაიკოვსკის „ევგენი ონეგინი"), დემონის (რუბენშტეინის „დემონი"), ესკამილიოს (ბიზეს „კარმენი") და სხვა პარტიები. 

დაჯილდოებულია 2 ორდენითა და მედლით.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 23.

სქოლიო
------

1. ↑  Большая советская энциклопедия. Гл. ред. А. М. Прохоров, 3-е изд. Т. 1. А — Ангоб. 1969. 608 стр. илл.; 47 л. илл. и карт, 1 отд. л. табл.
**პროცესი** (გერმანული სათაური *Der Process*, *Der Prozess*, *Der Proceß* and *Der Prozeß*) — ფრანც კაფკას რომანი. დაიწერა 1914-1915 წლებში, მაგრამ 1925 წლამდე არ გამოქვეყნებულა. ფრანც კაფკას ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი რომანი მოგვითხრობს კაცზე, რომელიც დააკავა და დასაჯა დაუდგენელმა ორგანომ. მის დანაშაულს ვერ ადგენს მკითხველიც. კაფკაზე დიდი გავლენა იქონია დოსტოევსკის „დანაშაულმა და სასჯელმა" და „ძმებმა კარამაზოვებმა". ის უფრო შორსაც წავიდა და დოსტოევსკის სისხლით ნათესავსაც ეძახდა.

როგორც კაფკას სხვა რომანები, „პროცესი" არის დაუსრულებელი, თუმცა ის შეიცავს თავს, სადაც ამბავი სრულდება. ამის გამო, არსებობს გარკვეული შეუსაბამობები და წყვეტები რომანის თხრობისას.

მას შემდეგ, რაც კაფკა გარდაიცვალა 1924 წელს, მისმა მეგობარმა, ლიტერატორმა მაქს ბორდმა შეასწორა რომანის ტექსტი გამოსაცემად. ორიგინალი ტექსტი ინახება თანამედროვე ლიტერატურის მუზეუმში, გერმანიაში. 1999 წელს წიგნი შეიყვანეს „Le Monde-ს" საუკუნის 100 წიგნში, მეორე ნომრად, როგორც მე-20 საუკუნის საუკეთესო გერმანული რომანი.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* საუკუნის 100 წიგნი (Le Monde)

სქოლიო
------

1. ↑   Bridgwater, Patrick (2003). Kafka: Gothic and Fairytale. Rodopi. p. 9. ISBN 978-90-420-1194-6.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

WikisourceWikisource
ვიკიწყაროში არის 
****Der Process**** სტატიასთან დაკავშირებული ორიგინალური ტექსტი

* „პროცესი": სასწავლო სახელმძღვანელო
* „პროცესი" დაარქივებული 2015-05-02 საიტზე Wayback Machine.  Literapedia-ზე
* „„პროცესი"" — Project Gutenberg-ზე
* ფილმი „პროცესი" liketelevision.com-ზე
* *Der Prozeß*, ორიგინალი ტექსტი გერმანულად
* 

* „Le Procès" (1962) — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
* 

* „The Trial" (1993) — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
* SparkNotes
* The Trial Map დაარქივებული 2015-05-25 საიტზე Wayback Machine.
* *Der Prozess* – Complete concordances based on the original German text დაარქივებული 2015-03-18 საიტზე Wayback Machine.