**ხაენის ალყა**-ეს იყო ბოლო ალყა ქალაქში ესპანეთის რეკონკისტას დროს. ალყა განხორციელდა 1245 წლიდან 1246 წლის 28 თებერვლის ჩათვლით კასტილიის სამეფოსა და სანტიაგოს ორდენის მიერ, რომელსაც მეთაურობდა კასტილიელი ფერდინანდ III და სანტიაგოს ორდენის დიდი მაგისტრი პელაიო პერეს კორეა, გაერთიანებული დამცავი ძალების წინააღმდეგ, ხაენის ადგილობრივი ტაიფა (جيان) და გრანადის საამიროს მუჰამედ I-ის მეთაურობით. ბრძოლას მოჰყვა კასტილიის გამარჯვება ქალაქ ხაენთან, რომელიც გადაეცა კასტილიისა და ლეონის სამეფოს ხაენის ხელშეკრულების ხელმოწერის შემდეგ.

კონტექსტი
---------

ხაენის ხელში ჩაგდების ორი წინა მცდელობის შემდეგ, ჯერ 1225 წელს და მეორე 1230 წელს, ფერდინანდ III კასტილიელმა გადაწყვიტა კიდევ ერთი მცდელობით მოექცია ქალაქის ალყა, რომელმაც გააძლიერა თავისი ძალაუფლება კასტილიისა და ლეონის ტახტზე. ამ ახალ კამპანიაში მას მხარი დაუჭირა პელაიო პერეს კორეა,, სანტიაგოს ორდენის დიდოსტატმა. 1245 წლის მთელი ზამთრის განმავლობაში, კასტილიის ძალებმა განახორციელეს იერიში ქალაქის მიმდებარე ტერიტორიებზე, რათა მომზადებულიყვნენ საბოლოო ალყისთვის, აიღეს სტრატეგიული პუნქტები მიმდებარე ტერიტორიებზე.

ალყა
----

ალყის დაწყებისას კასტილიურმა ძალებმა დაიწყეს თავდასხმები ქალაქის სხვადასხვა კარიბჭეზე, ყველა მათგანი მიმართული იყო მთავარ კედელზე რაიმე პუნქტის აღებისკენ. ისინი ხშირ შემთხვევაში ახერხებდნენ დამცველების განდევნას საყრდენებიდან. 

თანამედროვე მატიანეები ასევე მოგვითხრობენ გრანადანისა და ხაიანეს ძალების მიერ ქალაქგარეთ ჩასაფრებებსა და თავდასხმებს. ერთ-ერთმა ასეთმა ჩასაფრებისას შვიდი მავრიელი რაინდის ჯგუფმა მოახერხა კასტილიური მომარაგების ქარავანის ხელში ჩაგდება, რაც კასტილიურ ძალებს ავალდებულებდა, დადევნებოდნენ თავდამსხმელებს. ძალები დონ ალვარ გილ დე ვილალობოსის მეთაურობით ვალდებულნი იყვნენ დადევნებოდნენ მათ დატყვევებული მატარებლის გადარჩენისთვის, თუმცა მავრიელი რაინდები გაიქცნენ.

1245 წელს ფერდინანდ III კასტილიელმა ალყა შემოარტყა ხაენს, დიდ, კარგად დაცულ მუსულმანურ ქალაქს. იმის გამო, რომ ფერნანდოს არ სურდა პირდაპირი შემოჭრის რისკი, მან იზოლირებული ქალაქი სხვა მუსლიმური ტერიტორიებისგან დაბლოკა და იმედოვნებდა, რომ ის დანებდებოდა, როგორც კი საკვები ამოიწურებოდა. მუჰამედ I-მა სცადა ამ ქალაქში მარაგის გაგზავნა, მაგრამ ეს მცდელობა ჩაშალა კასტილიამ. იცოდა ხაენის დაცვისა და გადარჩენის სირთულე, მუჰამედმა აირჩია მშვიდობა დაემყარებინა ფერნანდოსთან. მუჰამედი და ფერნანდო დათანხმდნენ მშვიდობაზე იმ პირობით, რომ მუჰამედი ხაენს ფერნანდოს გადასცემდა და დათანხმდა ხარკის გადახდას წელიწადში 150,000 მარავედი - ეს ხარკი ფერნანდოს შემოსავლის ერთ-ერთი მთავარი წყარო იყო.

შედეგი
------

1246 წლის 28 თებერვალს, თავის სამფლობელოებზე ძალაუფლების კონსოლიდაციის მცდელობისას, გრანადას მეფემ მუჰამედ I-მა ბრძანა ხაენის გადაცემა კასტილიურ ძალებისთვის, ხაენის ხელშეკრულების ხელმოწერის შესაბამისად, რომელიც ფაქტობრივად გრანადას საიმიროს კასტილიის სამეფოს ვასალად აქცევდა.

ასევე იხილეთ
------------

* რეკონკისტა
* კასტილიური ბრძოლების სია
* ფერნანდო III
* ხაენი

წყარო
-----

* "Fernando III de Castilla y León, el Santo"
* Eslava Galán, Juan (1987). "La campaña de 1225 y el primer cerco de Jaén por Fernando III" *Boletín del Instituto de Estudios Giennenses*. Boletín del Instituto de Estudios Giennenses ISSN 0561-3590 OCLC 278941093
* Eslava Galán, Juan (1999) *Fortificación en el Reino de Jaén durante la Baja Edad Media* გვ. 665
* Francisco Miguel Merino Laguna (7 January 2008) "Primer asedio de Fernando III" დაარქივებული 2009-12-26 საიტზე Wayback Machine.
* Eslava Galán, Juan (1999). *Los Castillos de Jaén* (in Spanish). Granada: Ediciones Osuna. გვ. 169 ISBN 84-89717-41-9
* Miranda, Ambroxio Huici (1970). "The Iberian Peninsula and Sicily". Dalam Holt, P.M; Lambton, Ann K.S.; Lewis, Bernard. *The Cambridge History of Islam*. Vol. 2A. Cambridge, United Kingdom: Cambridge University Press ISBN 9780521219488
* Doubleday, Simon R. (2015).https://books.google.com/books?id=6IZ1CAAAQBAJ*The Wise King: A Christian Prince, Muslim Spain, and the Birth of the Renaissance* ISBN 978-0-465-07391-7