**კრასნოდარის მხარის თოჯინების თეატრი** (რუს. Краснодарский краевой театр кукол) — თოჯინების თეატრი კრასნოდარში.

ისტორია
-------

თეატრის დაბადების ზუსტი თარიღი დადგენილი არ არის. ითვლება, რომ საბავშვო თეატრს საფუძველი საბავშვო სპექტაკლმა „მფრინავი ზარდახშა" ჩაუყარა, რომელიც შედგა 1920 წლის 18 ივნისს. სამუილ მარშაკი, რომელიც 1920 წელს საბჭოთა ხელისუფლებამ ეკატერინოდარში სახალხო განათლების სამხარეო განყოფილების საბავშვო თავშესაფრებისა და კოლონიების სექციის ხელმძღვანელად დანიშნა, აქტიურად თანამშრომლობდა თეატრის კოლექტივთან გზის დასაწყისში. ის კრასნოდარში კომპლექსურ კულტურულ ღონისძიებებს აწყობდა ბავშვებისთვის. რუსეთში ერთ-ერთი პირველი საბავშვო თეატრისთვის წერდა პიესებს. 

საარქივო დოკუმენტებში ინფორმაცია მასზე, როგორც პროფესიონალურ შემოქმედებით ჯგუფზე, „კრასნოდარის მოგზაური კოლმეურნეობისა და სახელმწიფო მეურნეობის თოჯინების თეატრზე", გამოჩნდა 1939 წლის აპრილში. 

თოჯინების თეატრის პირველი ხელმძღვანელი იყო ს. პილიპენკო. თეატრს საკუთარი შენობა არ გააჩნდა. მან მუდმივი შენობა 325 ადგილიანი დარბაზით 1961 წელს მიიღო მთავარი რეჟისორის სერგეი ალექსანდრეს ძე ფედოროვიჩის ხელმძღვანელობის პერიოდში.

1963 წლიდან მთავარი რეჟისორი ალექსანდრე ალექსანდრეს ძე კირილოვსკი გახდა. მისი რეჟისორობისა და ვ. სმირნოვის დირექტორობის პერიოდში, 1967 წელს აშენდა ახალი შენობა და 1972 წელს თოჯინების თეატრმა ახალმოსახლეობა იზეიმა.

ცნობილმა მთავარმა რეჟისორმა ყუბანში პირველმა დადგა სპექტაკლი მოზრდილთათვის — „წარღვნა გაუქმდა" ი. შტოკის „ღვთაებრივი კომედიის" მიხედვით. გარდა ამისა, დასის პროფესიული ზრდისა და შევსების მიზნით, თეატრში სამსახიობო სტუდია იქმნება.

კრასნოდარში თოჯინების საერთაშორისო ფესტივალის ჩატარების იდეა პირველმა გაახმოვანა დირექტორმა ვასილი ვასილიევმა. ამ იდეის განხორციელება მისმა მემკვიდრეებმა მოახერხეს — დირექტორმა ვლადიმერ პრასოლმა და მთავარმა რეჟისორმა ნიკოლაი ბოიკომ. 1997 წელს თეატრმა პირველად უმასპინძლა დსთ-ს ქვეყნების თოჯინების თეატრების საერთაშორისო ფესტივალს „Арт-Визит". თეატრი ასევე გასტროლებზე მიემგზავრება გერმანიაში და პრაღაში თოჯინების თეატრის მსოფლიო ფესტივალზე გრან პრის მფლობელი ხდება.

1999 წელს თეატრმა 60 წლის იუბილე აღნიშნა. რეპერტუარი მოიცავს 30-ზე მეტ სპექტაკლს. რეგიონულ ფესტივალზე „თეატრალური ყუბანი" სპექტაკლმა „შავი ქათამი" (ა. პოგორელსკი) მიიღო სპეციალური პრიზი „ტრადიციების ერთგულებისთვის და სტილისტური ერთიანობისთვის".

2004 წლის ნოემბერში კოლექტივს ხელმძღვანელობდა რეჟისორი, ყუბანის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე კონსტანტინე მოხოვი.

2005 წლის ივნისიდან თეატრის დირექტორი გახდა ყუბანის კულტურის დამსახურებული მოღვაწე ტაირ რაგიმოვი. ამ პერიოდში შენობას ჩაუტარდა კაპიტალური რემონტი.

2014 წელს თეატრმა 75 წლის იუბილე აღნიშნა. იმავე წელს დასმა მონაწილეობა მიიღო II საერთაშორისო სადღესასწაულო-ფესტივალში „Лялькі над Нёманом" („თოჯინები ნემანზე"), გროდნოში (ბელარუსი). კრასნოდარის მხარის თოჯინების თეატრმა ფესტივალის საკონკურსო პროგრამაზე წარმოადგინა საპრემიერო სპექტაკლი ე. კლიუევის ზღაპრების მიხედვით „ზამთრის ღამის ღიმილი". თეატრმა კიდევ ერთ საერთაშორისო ფესტივალზე მიიღო მიწვევა და პრესის კარგი შეფასებები მიიღო.

თეატრი არაერთხელ გამხდარა მ.კულიკოვსკის სახელობის რეგიონალური ფესტივალის — „თეატრალური ყუბანი" ლაურეატი და პრიზიორი. XIII ფესტივალის „თეატრალური ყუბანი - 2012" შედეგების მიხედვით, თოჯინების თეატრმა ერთდროულად სამი ჯილდო მიიღო სპექტაკლისთვის „ზამთრის ზღაპარი":

* პრემია „თოჯინების თეატრის რეჟისორის საუკეთესო ნამუშევრისთვის"
* პრემია „საუკეთესო სცენოგრაფიისა და სპექტაკლის გაფორმებისთვის"
* პრემია „მეორეხარისხოვანი მსახიობი ქალის როლის საუკეთესო შესრულებისთვის"

თეატრმა 75-ე სეზონი 21 სექტემბერს გახსნა საპრემიერო სპექტაკლით „ჭილის ქუდი" ი. სიდოროვის და ი. უვაროვას პიესის მიხედვით. ამ ნამუშევარმა XIV რეგიონალური ფესტივალის მთავარი პრიზი („საუკეთესო დამდგმელი რეჟისორი") მოიპოვა.

XV საიუბილეო თეატრალურ ფესტივალზე „თეატრალური ყუბანი — 2016" პრიზი „რეჟისორის საუკეთესო ნამუშევრისთვის" გადაეცა სპექტაკლს „ბულბული და იმპერატორი".

თეატრმა ასევე მოიპოვა ფესტივალის უმაღლესი სამსახიობო ჯილდო — მიხეილ კულიკოვსკის სახელობის პრემია (კრასნოდარის მხარის ადმინისტრაციის პრემია). 

თეატრი ასევე მუშაობს მოზრდილი მაყურებლისთვის. 2012 წლიდან თეატრის რეპერტუარში იყო არაჩვეულებრივი სპექტაკლი „ოცნების თამაშები". 2017 წელს თეატრმა გამოუშვა მეორე ნამუშევარი უფროსი აუდიტორიისთვის — ვ. ნაბოკოვის ერთ-ერთი ყველაზე იდუმალი რომანის სასცენო ვერსია „მეფე, ქალი, ვალეტი".

2018-2019 წლების თეატრალურ სეზონში თეატრის გუნდმა მონაწილეობა მიიღო კამპანიაში „კულტურული მინიმუმი", „თეატრალური უძილობა", „ხელოვნების ღამე" ღონისძიებებში, თეატრის შესახებ სხვადასხვა გამოფენებში. სასკოლო არდადეგების დროს თეატრი ატარებს ტრადიციულ ღონისძიებებს ბავშვებისთვის.

თეატრი მონაწილეობდა თეატრის წლისადმი მიძღვნილ თეატრალურ გამოფენებში და გაიმართა კრასნოდარის ე. დ. ფელიცინის სახელობის სახელმწიფო ისტორიულ-არქეოლოგიურ მუზეუმ-ნაკრძალში, ფ. კოვალენკოს სახელობის ხელოვნების მუზეუმში, ძმები იგნატოვების, ი. ბარაბას და ა. პუშკინის სახელობის ბიბლიოთეკებში. დაიწყო პროექტი „ვიზრდებით თეატრთან ერთად", თეატრში მუდმივად ტარდება მასტერკლასები.

2020 წელი თეატრისთვის საიუბილეო წელი გახდა.

ხელმძღვანელობა
--------------

2020 წლის ოქტომბრიდან სამხატვრო ხელმძღვანელის, მთავარი დირექტორის თანამდებობაზე დაინიშნა დიმიტრი ლემბერსკი. მისი შემოქმედებითი აქტივები მოიცავს სპექტაკლებს სხვადასხვა ჟანრში და მოღვაწეობას თეატრებსა და კინოში. საყვარელი ფრაზა: „თოჯინების თეატრი - ეს ჯადოსნურია! თოჯინას შეუძლია გააკეთოს ყველაფერი, რაზეც ადამიანი ოცნებობს!"

2020 წლის 16 დეკემბერს კრასნოდარის მხარის კულტურის სამინისტროს №169-ლ ბრძანების საფუძველზე გენერალური დირექტორის თანამდებობაზე ალინა კალაშნიკოვა დაინიშნა.

მსახიობები
----------

მრავალწლიანი შემოქმედებითი ცხოვრების წლები მისცეს თეატრს მსახიობებმა ა. კრემნევამ, ნ. მოტოვამ, ვ. ტრიფონოვმა ა. ბოროვიჩევმა, ვ. ვოლოშინმა, ვ. ორლოვმა, ო. მაზურმა, რ. გილიაზეტდინოვმა, ს. ტრეგუბოვმა, ვ. მილნერმა, რ. შამუილოვმა და სხვებმა. რუსეთის დამსახურებული არტისტი ვალენტინა გოლოვუშკინა კვლავ ახარებს მაყურებელს თავისი ხელოვნებით. ის მრავალი წლის განმავლობაში იყო თეატრის სიამაყე, რომლის შემოქმედებაზე აღიზარდა მაყურებელთა არაერთი თაობა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* თეატრის საიტი
* kultura.kubangov.ru
* ВКонтакте — Краснодарский краевой театр кукол
* Instagram — Краснодарский краевой театр кукол
*

სქოლიო
------

1. ↑  Будницкий О. В. Самуил Маршак против Владимира Ленина // Дилетант. — 2022. — № 74. — С. 67.
2. ↑  Краснодарский краевой театр кукол
3. ↑  Краснодарский краевой театр кукол — Актеры


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
კრასნოდარის მხარის თეატრები |
| --- |
|  |
| კრასნოდარის თეატრები | 
კრასნოდარის აკადემიური დრამატული თეატრი  · კრასნოდარის მხარის თოჯინების თეატრი  · კრასნოდარის მუსიკალური თეატრი  · კრასნოდარის ბალეტის თეატრი  · კრასნოდარის მუნიციპალური ახალგაზრდული თეატრი |  |
|  |
| სოჭის თეატრები | 
საკონცერტო დარბაზი  · საზაფხულო თეატრი  · ზამთრის თეატრი  · საორღანო და კამერული მუსიკის დარბაზი |
|  |
| იხილეთ აგრეთვე | 
არმავირის დრამატული თეატრი  · ნოვოროსიისკის სახალხო დრამატული თეატრი |

 |