recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**ნიკოლას ტულპი** 一 აღორძინების ეპოქის ჰოლანდიელი ექიმი და ქალაქ ამსტერდამის მერი. ტულპი ცნობილი გახდა, როგორც თავისი დროის გამორჩეული მორალური ხასიათის მქონდე მკურნალი და რემბრანდტის ცნობილი ნახატის, 一 *ექიმ ნიკოლას ტულპის ანატომიის გაკვეთილი* 一 მთავარი ფიგურა.

ადრეული ცხოვრება
----------------

მისი დაბადების სახელია კლას პიტერსონი. იგი დაიბადა მდიდარი ვაჭრის ოჯახში, რომელიც აქტიურად იყო ჩართული ამსტერდამის საგარეო-საშინაო საქმეებში. ტულპმა 1611-1614 წლებში შეისწავლა მედიცინა ლეიდენის უნივერსიტეტში. ამსტერდამში დაბრუნდები შემდეგ, მან განთქმული ექიმის რეპუტაცია მოირგო. მალევე, ის ცვლის საკუთარი საგვარეულოს გერბს და მასზე ტიტას გამოსახავს, რის პარალელურადაც სახელს კლასიდან ნიკოლასზე იცვლის. იგი ჩაერთო ქალაქის პოლიტიკურ ყოფა-ცხოვრებაშიც 一 თავიდან ის ქალაქის ხაზინდარი, ხოლო 1622 წელს უკვე ქალაქის მაგისტრატად იქცა.

ექიმის კარიერა
--------------

*"ექიმ ნიკოლას ტულპის ანატომიის გაკვეთილი"* 一 რემბრანდტი
ტულპუს სამედიცინო კარიერა ამსტერდამის აყვავების ხანას დაემთხვა. როდესაც ამსტერდამის მოსახლეობა 1580 წელს 30 000-დან 1650 წელს 210 000-მდე გაიზარდა, საკუთარმა კარიერამ, როგორც ექიმსა და პოლიტიკოსს, ის გავლენიან ადამიანად აქცია. საქალაქო საბჭოში მისი კავშირების წყალობით, 1628 წელს ტულპი დაინიშნა ანატომიის პრეელექტორად ამსტერდამის ქირურგთა გილდიაში. მისი მეუღლე იმავე წელს გარდაიცვალა და ხუთი მცირეწლოვანი ბავშვის აღზრდა თავად ითავა. 1680 წელს მან ხელმეორედ იქორწინა, საიდანაც კიდევ სამი შვილი შეეძინა. 
სწორედ ტულპმა მოაწერა ხელი პირველმა ჰოლანდიელ ემიგრანტთა ვარგისიანობის ანგარიშებს კუნძულ მანჰეტენზე. მისი ხელმოწერა აღმოაჩინეს ჰოლანდიური დასახლების არქივში, რომელიც 1980-იან წლებში, ნიუ-იორკში აღმოაჩინეს.

ტულპი პასუხისმგებელი იყო სააფთიაქო სამუშაოების წარმართვაზე. მისი დახმარებით, ამსტერდამელ ექიმებს ჰქონდათ წვდომა დიდი რაოდენობით აღმოსავლურ მედიკამენტებზე. 1635 წლისთვის, ქალაქში მოხვეული ჭირის გამო, წამლებისა და მკურნალობის თანხებმა საგრძნობლად იმატა, შედეგად ტულპმა, საკუთარ კოლეგებთან ერთად, გადაწყვიტა დაეწერა პირველი „ფარმაცევტული კრებული", ე.წ. *„ფარმაკოპია"*.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* რემბრანდტი

ბიბლიოგრაფია
------------

* Amstelredamensis Observationes Medicae, Nicolai Tulpii, Amsterdam Elzevier, 1641
* Geneeskundige Waarneemingen van Nikolaas Tulp, Oud Burgermeester der Stad Amsterdam. *Naar den zelfden Druk uit het Latyn vertaalt. Hier is bygevoegt de Lykoratie van den zeer vermaarden Heer Ludovicus Wolzogen.*, By Jurriaan Wijshoff. 1740 (later exposed to be somewhat of a fraud, this book not only translated, but also embellished the Tulp Latin version with fantastic Amsterdam *urban legend* stories dating from after Tulp's death)
* Exercitatio Anatomica de Motu Cordis et Sanguinis in Animalibus, by William Harvey

სქოლიო
------


1. ↑  Album Academicum — 2007.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q63962284'></a>
2. ↑  Busken Huet – Het land van Rembrand
3. ↑  Gross, Charles G. (2009). *A Hole in the Head: More Tales in the History of Neuroscience*.  MIT Press,   გვ. 172. ISBN 978-0-262-01338-3.
**აფხაზეთის შვიდი სიწმინდე**, *აბჟნიხა* (აფხ. Абжьныха) ან აბხაზთა შვიდი წარმართული სიწმინდე — შვიდი ადგილი აფხაზეთის ტერიტორიაზე, რომელიც აფხაზური წარმართული რელიგიის მიხედვით ითვლება სიწმინდეებად. სიწმინდეების თაყვანისცემა გავრცელებულია ქრისტიანთა და მუსლიმთა შორისაც.

ყველა სიწმინდეს აქვს საკუთარი ქურუმთა საგვარეულო. მაგალითად, **დიდრიფშის** ქურუმთა საგავრეულოს მიეკუთვნებიან *ჩიჩბები* სოფელ აჭანდარიდან, ლიხნიხის საგვარეულოს — თავადი შაკრილები. შვიდი ძირითადი სიწმინდის გარდა თითოეულ საგვარეულოს აქვს თავისი წარმართული სალოცავი (აფხ. ажьыра).

ხშირად სიწმინდეებს „სასამართლოს" ფუნქცია ჰქონდათ. რელიგიის მიხედვით სიწმინდეებთან ცრუობა აკრძალული იყო, რადგან მას უზენაესი ძალები დასჯიდნენ.

| სიქმინდე
  | ადგილმდებარეობა
  | მუნიციპალიტეტი
  |
| --- | --- | --- |
| **დიდრიპშ-ნიხა** | დიდირიფშის მთა სოფელ აჭანდარასთან | გუდაუთა |
| **ლიხ-ნიხა** | ლიხნაშთას ველი, ლიხნის ცენტრი
  | გუდაუთა |
| **ლძაა-ნიხა** | სოფ. ლძაასთან, ბიჭვინთა | გაგრა |
| **ინალ-ყუბა** | სოფ. ფსხუსთან | სოხუმი |
| **ადაგუა ნიხა** | სოფ. ცაბალი | გულირიფში |
| **ლაშკენდერი** | ტყვარჩელთან ახლოს | ტყვარჩელი |
| **ელერ-ნიხა** | სოფ. ილორი | ოჩამჩირე |

ლიტერატურა
----------

* *Крылов А. Б.*, Религия и традиции абхазов, მოსკოვი, 2001.
* ირმა ბერძენიშვილის დისერტაცია
**ბორასებრნი**, *ბორები* (ლათ. Oestridae) — მწერების ოჯახი ორფრთიანების რიგისა. მატლის სტადიაში ძუძუმწოვართა ენდოპარაზიტები არიან. ცნობილია 4 ქვეოჯახი: კანის ბორასებრნი (*Hypodermatinae*), კუჭის ბორასებრნი (*Gasterophilinae*), ცხვირხახის ბორასებრნი (*Oestrinae*) და ამერიკული კანის ბორასებრნი (*Cuterebrinae*). სხეულის სიგრძე 9-დან 20 მმ-მდეა, დაფარულია ბეწვით ან შიშველია, ხშირად კონტრასტულადაა შეფერილი. პირის აპარატი როგორც წესი თითქმის მთლიანად ატროფირებულია, მხოლოდ ზოგიერთ სახეობას აქვს შენარჩუნებული რუდიმენტული ხორთუმი. ზრდასრული ბორები არ იკვებებიან. სითბოსა და სიმშრალის მოყვარულები არიან. ცხოვრობენ რამდენიმე დღიდან 1 თვემდე. მატლებს, როგორც ყველა ორფრთიანის შემთხვევაში, არ აქვთ ფეხები, თავის კაფსულა საერთოდ არ გააჩნიათ. სხეული ჩვეულებრივ მოთეთროა, მუქი ეკლები განლაგებულია სწორ რიგებად და უპირატესად მუცლის მხარეს არის მოქცეული.

სასოფლო-სამეურნეო ცხოველებზე ბორების პარაზიტობას სერიოზული ზიანი მოაქვს მეცხოველეობისათვის. ყველა ოჯახის წარმომადგენლები არიან რეგისტირებული როგორც ადამიანის შემთხვევითი პარაზიტები. ბორას მატლით ადამიანის დასნებოვნებას შესაძოა მძიმე შედეგები მოჰყვეს, მაგალითად მხედველობის ნაწილობრივი ან სრული დაკარგვა.

სქოლიო
------

1. ↑  Oestridae — ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი.
2. ↑  Bot Flies (Family *Oestridae*) en. *iNaturalist*. ციტირების თარიღი: 9 აგვისტო, 2023
3. 1 2  *Фарафонова Г. В.* Оводы // Большая российская энциклопедия. т. 23. — М. 2013. — стр. 630.
ხედი ციდან
**დრეზდენის ცვინგერი** (*გერმ.:* Dresdner Zwinger) — ბაროკოს სტილში აგებული სასახლე ქალაქ დრეზდენში; გერმანიის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი კულტურულ-ისტორიული ძეგლი.

### ცვინგერის მუდმივი გამოფენები

ცვინგერი
* ფიზიკა-მათემატიკური სალონი
* ცხოველთმცოდნეობის მუზეუმი
* პორცელანის ნაკეთობათა კოლექცია
* ზარდახანა
* ძველ ოსტატთა ნახატების გალერეა

ცვინგერის კომპლექსი
-------------------

### გვირგვინიანი კარიბჭე

დას. ფლიგელი გვირგვინიანი კარიბჭით
მსოფლიოში სახელგანთქმული და «ცვინგერის» ყველაზე პოპულარული ნაწილია «გვირგვინიანი კარიბჭე» , რომლის წვერს ამშვენებს პოლონეთის სამეფო გვირგვინი. კარიბჭის მოპირდაპირე მხარეს მეორე პორტალია მხედრის ქანდაკებისა და თეატრის მოედნაზე ხედით.

### ნიმფების აუზი

«ნიმფების აუზი» (*გერმ.:* Nymphenbad) მდებარეობს «ცვინგერის» ციხესიმაგრის კედლების შიგნით ფრანგული პავილიონის უკანა მხარეს. ბალთაზარ პერმოზერის მიერ შექმნილი შადრევა ერთ-ერთი ულამაზესეთაგანია ბაროკოს შადრევნებს შორის.

### ზარების პავილიონი

«ცვინგერის» კიდევ ერთი ღირსშესანიშნაობაა "ზარებიანი საათი", რომელიც დამზადებულია მაისნერის პორცელანისაგან.

ისტორია
-------

ნიმფების აუზი
«ცვინგერი» აშენებულ იქნა 1711 - 1722 წლებში მათეუს დანიელ პიოპელმანისა და ბალთაზარ პერმოზერის მიერ დრეზდენის ძველი ბასტიონის კედლების ნანგზევებზე.

მეორე მსოფლიო ომის დროს შენობა საგრძნობლად იქნა დაზიანებული ინგლისისა და აშშ-ს ავიაციის მიერ 1945 წლის თებერვალს. იმავე წელს დაიწყო შესაკეთებელი სამუშაოები. 1951 წელს აღდგენილ იქნა «გვირგვინიანი კარიბჭე», 1952 - «ფიზიკა-მათემატიკური სალონი», 1953 - «ზარების პავილიონი» და 1954 წელს «კედლის პავილიონი» და «ფრანგული პავილიონი». 1963 წელს სამუშაოები დასრულებულ იქნა.

დღეისათვის «ცვინგერი» თითქმის იმ ფორმაშია აღდგენილი, როგორიც ის ომამდე იყო.
**საიმონ მაქსველ ჰელბერგი** (ინგლ. Simon Maxwell Helberg; დ. 9 დეკემბერი, 1980) — ამერიკელი მსახიობი, კომიკოსი და მუსიკოსი. ცნობილია ჰოვარდ უოლოვითზის შესრულებული როლით, ამერიკულ სატელევიზიო სიტკომში „დიდი აფეთქების თეორია" (2007-2019). 2016 წელს, კოსმე მაკმუნის როლი მოირგო ბიოგრაფიულ დრამაში, „ფლორენს ფოსტერ ჯენკინსი", ამ როლის შესრულებით მან მოიგო ოქროს გლობუსი საუკეთესო მსახიობი კაცისთვის მეორეხარისხოვან როლში. 

გარდა ამისა, საიმონს მონაწილეობა მიღებული აქვს ამერიკულ კომედიურ სერიალში, „MADtv". ასევე ცნობილია მოისტის როლის შესრულებით, ჯოს უიდონის ვებ მინისერიალში „Dr. Horrible's Sing-Along Blog". მას მონაწილეობა მიღებული აქვს რამდენიმე ფილმში, მათ შორისაა: „ძველებურები" (2003), „ძილი ნებისა და იღლბალს გისურვებ" (2005), „დიუ კოქსის ისტორია" (2007), „სერიოზული ადამიანი" (2009) და სხვა.

სქოლიო
------

1. ↑  Simon Helberg. ციტირების თარიღი: January 5, 2015.
2. ↑  Goldberg, Lesley. 'Big Bang Theory's' Kate Micucci on Howard's 'Song for Bernadette': Simon Helberg 'Nailed It' in One Take (Video). ციტირების თარიღი: January 5, 2015.
3. ↑  Simon Helberg. TVGuide.com. ციტირების თარიღი: January 4, 2015.
**მოსკოვის ალექსანდრე ნეველის ტაძარი** (რუს. Храм Александра Невского) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ეკლესია დაარსებულია XIX საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის ცენტრალური ადმინისტრაციული ოლქის ბასმანის რაიონში, ბაკუნინის ქუჩა 81/55-ში. 

მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია ალექსანდრე ნეველის სახელზე.

ეკლესია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას.

ისტორია
-------

მოსკოვის ალექსანდრე ნეველის ტაძარი დაარსდა 1858 წელს პოკროვსკის თავშესაფარში. ახლადდაარსებულ ტაძარს კი უწოდეს ალექსანდრე ნეველის სახელი. წლის ბოლოსთვის ეკლესია აკურთხა მოსკოვისა და კოლომენსკის მიტროპოლიტმა ფილარეტმა (დროზდოვი). 1883 წელს შენობა გააფართოვეს. ტაძარს მიაშენეს ეგვტერი, რომელიც აკურთხეს ქსენია პეტერბურგელის სახელზე. ეგვტერი 7 ნოემბერს აკურთხა მოსკოვისა და კოლომენის პატრიარქმა ინოკენტმა (ბენიამინოვი). ქსენია იყო იმპერატორ ალექსანდრე III-ის ქალიშვილი, რომელიც წმინდანად შერაცხეს 1988 წელს რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის ადგილობრივ კრებაზე. 

საბჭოთა ხელისუფლების ანტირელიგიური კამპანიის პერიოდში თავშესაფარი დახურეს. 1920 წელს მისი შენობა ეკლესიასთან ერთად გადაეცა ხალხს. თავშესაფრის შენობას იყენებდნენ საცხოვრებლად, აქვე განათავსეს ტექნიკუმი, ფაბრიკის საამქრო და ასევე ტექნო-სავაჭრო ცენტრი. 1998 წელს თავშესაფარი ეკლესიასთან ერთად მიაწერეს ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის ტაძარს. ამავე წელს ტაძარში დაარსდა საპატრიარქო მეტოქი. 

ამჟამად სადღესასწაულო დღეებში ტაძარში მიმდინარეობს ლიტურგია. მიმდინარეობს აღდგენითი სამუშაოები. ტაძრის წინამძღვარია არქიმანდრიტი დიონისე (შიშიგინი). ტაძარზე მიბმულ შენობაში განთავსებულია საკვირაო სკოლა და მოსკოვის საპატრიარქოს გამომცემლობის მაღაზია. ტაძრის დღესასწაულია ალექსანდრე ნეველის ხსენების დღე - 6 დეკემბერი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* О храме
* Александра Невского блг.кн. при б. Покровской богадельне
* Храм Александра Невского при Покровской богадельне დაარქივებული 2015-04-02 საიტზე Wayback Machine.
* Храм блгв. Александра Невского при бывшей Покровской богадельне
**სერგეი ივანეს ძე დავიდოვი** (რუს. Сергей Иванович Давы́дов; დ. 1793 — გ. 29 მარტი, 1878, სანქტ-პეტერბურგი) — რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე, ოფიცერი. 

კახეთის მეფე ალექსანდრე I-ის შთამომავალი, თავად დავითიშვილთა გვარის წარმომადგენელი (გვარი მოდის ალექსანდრე I-ის შვილიშვილის დავითის სახელიდან). სერგეი დავიდოვი 1809 წლიდან იყო სამხედო და სახელმწიფო სამსახურში. მონაწილეობდა საფრანგეთთან ომში (1812-1814). 1825 წელს სამხედრო სამსახურიდან დაითხოვეს. შემდგომ წლებში ეკავა სხვადასხვა სამოქალაქო თანამდებობა; იყო ბელოსტოკის ოლქის მმართველი, რუსეთის ჩრდილო-დასავლეთ რამდენიმე გუბერნიის ვიცე-გუბერნატორი და სამოქალაქო გუბერნატორი; მოღვაწეობდა განათლების დარგშიც — 1838 წლიდან კიევის სასწავლო ოლქის მზრუნველი; 1844 წლიდან სანქტ-პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის საპატიო წევრი; 1845 წლიდან სენატორი; 1851 წლიდან სანქტ-პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის ვიცე-პრეზიდენტი.

ლიტერატურა
----------

* Давыдов, Сергей Иванович // Русский биографический словарь : в 25 томах. — СПб.—М. 1896—1918;
* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 2, თბ. 2012. — გვ. 261.
**აქაია** (ბერძ. Αχαΐα, ძვ. ბერძნ. Ἀχαΐα, ლათ. Achaea) — ნომი საბერძნეთში, დასავლეთ საბერძნეთის პერიფერიაში. აქაიამ თავისი სახელი მიიღო პირველი მოსახლეების — აქაელებისგან.

ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი პატრა.

* მოსახლეობა — 331,316 ადამიანი.
* ფართობი — 3,272 კმ².

გეოგრაფია
---------

აქაია - სამხრეთ-დასავლეთით ესაზღვრება ელიდას, სამხრეთ-აღმოსავლეთით არკადიას და კორინთიას. კორინთოს ყურე მდებარეობს მისგან ჩრდილო-აღმოსავლეთით და პატრას ყურე ჩრდილო-დასავლეთით. დიდი მთები მდებარეობს აქაიას ნომის სამხრეთით, აროანია (2341მ) და ერიმანთოსი (2224მ). ასევე აქაიაში მდებარეობს ოლიმპოს და მოვრის მთები. მისი მთავარი მდინარეებია ლარისოსი, ტითეოსი, პარაპეიროსი, ქარადროსი, სელინოუნტასი და ვოურაიკოსი. ტყის მასივი ძირითადად მთებზეა განლაგებული. სათიბ -საძოვრები მდებარეობს საშუალო სიმაღლის რაიონებში და უნაყოფო მიწები მაღალ რაიონებში.

აქაიაში - არის ცხელი ზაფხული და ზომიერი ზამთარი.

მუნიციპალიტეტები
----------------

პერიფერიული ერთეული აქაია იყოფა 5 მუნიციპალიტეტად.


|  |
| --- |
| Αιγιάλεια (1) |
| ერიმანთოსი (მუნიციპალიტეტი) (2) |
| კალავრიტა (3) |
| პატრასი (4) |
| დასავლეთი აქაია (5) |

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* საბერძნეთის ნომები
* აქაია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2011-07-02 საიტზე Wayback Machine.
**ნანა ჯანაშია** (დ. 25 ივნისი, 1972, თბილისი — გ. 17 აგვისტო, 2023, ლას-გალერასი) — ქართველი ბიოლოგი, პედაგოგი. კავკასიის გარემოსდაცვითი არასამთავრობო ორგანიზაციების ქსელის (CENN) დამაარსებელი (1998) და აღმასრულებელი დირექტორი გარდაცვალებამდე.

ბიოგრაფია
---------

1994 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიოლოგიის ფაკულტეტის ეკოლოგიის კათედრა.

1997 წლიდან მუშაობდა ცენტრალური ევროპის უნივერსიტეტის გარემოს დაცვის პოლიტიკისა და მეცნიერების დეპარტამენტში. 1993 წლიდან — თსუ ბიოლოგიის ფაკულტეტის ეკოლოგიის კათედრის მეცნიერ-თანამშრომელი. 1997 წლიდან Caucasus Trevel LTD-ს კონსულტანტი გარემოსდაცვით საკითხებში. 1994 წლიდან „ველური ბუნების შენარჩუნების ქართული ცენტრის" მდგრადი განვითარების პროგრამის კოორდინატორია. 1998 წლიდან იყო Acta Consultants Georgia-ს მენეჯერი.

1998 წელს დააფუძნა კავკასიის გარემოსდაცვითი არასამთავრობო ორგანიზაციების ქსელი (CENN) და სიცოცხლის ბოლომდე იყო მისი აღმასრულებელი დირექტორი. ამ 25 წლის განმავლობაში ორგანიზაციამ 300-მდე მნიშვნელოვანი გარემოსდაცვითი პროექტი განახორციელა კავკასიის რეგიონში.

დაიცვა მანჩესტერის უნივერსიტეტის მაგისტრის ხარისხი თემაზე: „ეკოტურიზმი და მისი განვითარების პერსპექტივები საქართველოში" (1997). გამოქვეყნებული აქვს ნაშრომები: „ეკოტურიზმი საქართველოში: მნიშვნელობა და პერსპექტივები" (1998), „ახალი ამბები საქართველოდან" (ლონდონი, 1998), „მდგრადი ტურიზმის განვითარება საქართველოში" (1998), „საქართველოს დაცული ტერიტორიების სისტემა" (1998).

დაიღუპა ლას-გალერასში (დომინიკელთა რესპუბლიკა) დასვენების დროს, მეხის დაცემის შედეგად.

ლიტერატურა
----------

* ვინ ვინაა საქართველოში: ქართული ბიოგრაფიული ცნობარი. 1998–1999, გვ. 428

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ნანა ჯანაშია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი

სქოლიო
------

1. 1 2  „გარდაიცვალა ნანა ჯანაშია, CENN-ის აღმასრულებელი დირექტორი". *რადიო თავისუფლება*. 19 აგვისტო, 2023. ციტირების თარიღი: 20 აგვისტო, 2023. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი `|access-date=` და `|date=`-ში (დახმარება)
| ნანკინის მეტროპოლიტენი |
| --- |
|  |
| ინფორმაცია |
| ქვეყანა | ჩინეთის დროშა **ჩინეთი** |
| ქალაქი | ნანკინი |
| გახსნის თარიღი | 2005 წ. |
| ხაზის სიგრძე | 17 კმ. |
| სადგურთა რაოდენობა | 16 |
| ხაზთა რაოდენობა | 1 |
| მგზავრები დღეში |  |
| მგზავრები წელიწადში |  |
| ხაზების სქემა |
|  |

**ნანკინის მეტროპოლიტენი** (ჩინ. 南京地铁) — მეტროპოლიტენის სისტემა ჩინეთის ქალაქ ნანკინში. ჩინეთის სტანდარტებით მიეკუთვნება მსუბუქლიანდაგიან ტრანსპორტს. შედგება 1 ხაზზე არსებული 16 სადგურისგან. გაიხსნა 2005 წლის სექტემბერში.

ისტორია
-------

ნანკინში მეტროპოლიტენის მშენებლობა 2000 წელს დაიწყეს. საცდელი მატარებლები I ხაზზე გაუშვეს 2005 წლის 15 ივნისს. რეგიონი მგზავრებისთვის გაიხსნა 27 აგვისტოს, ოფიციალურად კი — 2005 წლის 3 სექტემბერს.

ხაზები და სადგურები
-------------------

ხაზი 1 მიმართულია ქალაქის ჩრდილო ნაწილიდან სამხრეთისკენ, შორეული მოსახვევით დასავლეთისკენ. ხაზთა საერთო სიგრძე 17 კმ.-ია. აქედან 11 კმ. მიწისქვეშაა და 6 კმ. მიწისზედა. 2 რეგიონია მიწაზე — ჩრდილო და ცენტრალური, სულ 5 სადგურით.

ჩრდილოეთით საბოლოო გაჩერებაა „მაიგაოციაო", დასავლეთით — „ოლიმპიური სტადიონი". არსებობს 2 სარკინიგზო გზაზე გადასაჯდომი ხაზი — „ნანკინის სადგური" და „ჩჟუნხუამენი" („ჩინეთის კარები").

პერსპექტივები
-------------

შენდება ხაზი 2, 20 სადგურით და 25,15 კმ. სიგრძით. გახსნა იგეგმება 2009 წლის ნოემბრისთვის. დაწყებულია ხაზი 3-ის (სიგრძე - 15 კმ.) მშენებლობაც, რომელიც ასევე უნდა დასრულდეს 2009 წელს. 2010 წელს კი უნდა გაიხსნას ხაზი 1-ის გვერდითი შტო, სადგურ „ანდემენიდან" სამხრეთით მიმავალი, 18 კმ. სიგრძითა და 12 სადგურით.

მოძრავი შემადგენლობა
--------------------

ხაზზე მუშაობს 20 ექვსვაგონიანი Alstom-ის და ადგილობრივი კომპანია Nanjing Puzhen-ის წარმოებული მატარებელი, რომლებიც შეიძინეს 2002 წელს. 2007-2008 წლებში დამატებით შეიძინეს 270 ვაგონი.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* მეტროპოლიტენების სია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2006-04-27 საიტზე Wayback Machine.
* ნანკინის მეტროპოლიტენი საიტზე urbanrail.net დაარქივებული 2012-08-12 საიტზე Wayback Machine.
**ჟან-კლოდ ვან დამი** (ფრანგ. Jean-Claude Van Damme, სახელი დაბადებისას — **ჟან-კლოდ კამილ ფრანსუა ვან ვარენბერგი**, ფრანგ. ნიდერლ. Jean-Claude Camille François Van Varenberg; დ. 18 ოქტომბერი 1960, ბერკემ-სენტ-აგათი, ბრიუსელი, ბელგია) — ჰოლივუდში მოღვაწე ფლამანდიელი წარმომავლობის ამერიკელი მსახიობი, რეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი, საბრძოლო სცენების დამდგმელი, Rodin Entertainment-ის დამფუძნებელი და მეთაური. წარსულში სახელოვანი კარატისტი, კულტურისტი და კიკბოქსიორი.

1978 წელს დაიკავა მე-3 ადგილი თავის წონით კატეგორიაში ევროპის სამოყვარულო ჩემპიონატში ბოდიბილდინგში, ხოლო ერთი წლის შემდეგ იასპარეზა ბელგიის ჩემპიონატში, რომელიც ატარებდა სახელწოდებას „მისტერ ბელგია", სადაც პირველი ადგილი დაიკავა და გახდა აბსოლუტური ჩემპიონი.

1979 წელს გახდა ევროპის ჩემპიონი კარატესა და კიკბოქსინგში საშუალო წონით კატეგორიაში პროფესიონალთა შორის. აგრეთვე შავი ქამრის მფლობელია. თავისი საბრძოლო კარიერის განმავლობაში საერთო ჯამში ჩაატარა 22 ბრძოლა, რომელთაგან 20-ჯერ ხვდა წილად მოგება, ხოლო 2-ჯერ დამარცხდა.

მონაწილეობა აქვს მიღებულ მრავალ ფილმში, რომელთაგან წარმატებული აღმოჩნდა: „სისხლიანი სპორტი" (1988), „კიქბოქსიორი" (1989), „ორმაგი დარტყმა" (1991), „უნივერსალური ჯარისკაცი" (1992), „რთული სამიზნე" (1993), „დროის პატრული" (1994), „JCVD" (2008), „შეუჩერებელნი 2" (2012).

3-ჯერ იყო ზედიზედ მომინირებული MTV Movie Awards-ის კინოპრემიაზე კატეგორიაში „ყველაზე სასურველი მამაკაცი", — 1992, 1993 და 1994 წლებში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ჟან-კლოდ ვან დამი***

* 

* ოფიციალური საიტი
* ჟან-კლოდ ვან დამი Facebook-ზე
* ჟან-კლოდ ვან დამიTwitter-ზე
* 

* ჟან-კლოდ ვან დამი — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
* Rodin Entertainment
**იეთიმ გურჯი** (ნამდვილი სახელი და გვარი **იეთიმ იბრაიმის ძე დაბღიშვილი**; დ. 1875, თბილისი — გ. 15 ივლისი, 1940, იქვე) — ქართველი სახალხო მელექსე და ლოტბარი, ძველი თბილისის აშუღური პოეზიის ერთ-ერთი საუკეთესო წარმომადგენელი.

ბიოგრაფია
---------

იეთიმ გურჯი ღარიბი ხელოსნის — დაბაღის (მეტყავის) ოჯახში დაიბადა. მისი წინაპრები თურქეთში გადასახლებული და გამაჰმადიანებული ქართველები ყოფილან. გვარი „გურჯი" (ქართველი) მას მერე შერქმევიათ. თბილისში ჩამოსულმა იეთიმის მამამ ცოლად მუხთელი სომეხი ქალი სარა შეირთო. მალე სომხური წესითაც მოინათლა. თავის ვაჟს მან იეთიმი დაარქვა, რაც თურქულად „ობოლს" ნიშნავს. მამის გარდაცვალების შემდეგ 15 წლის იეთიმი დედასთან და დასთან ერთად სიღარიბეში ცხოვრობდა. მალე ის მუსიკალური საკრავების ოსტატს შეგირდად დაუდგა და პროფესიონალურად შეისწავლა დაირის, ჭიანურისა და ჩონგურის კეთება. ის შინაც ამზადებდა ინსტრუმენტებს, პარალელურად წიგნებსაც ყიდდა. ოჯახი ხარფუხიდან მეტეხის ხიდთან მდებარე ერთ მიწურში გადმოსახლდა. 

1905-1907 წლებში იეთიმ გურჯი ბაქოს ნავთობის სარეწებში მუშაობდა. მონაწილეობდა რუსული იმპერიალიზმის წინააღმდეგ მიმართულ დემონსტრაციებში, რისთვისაც 4 წელი პატიმრობაში გაატარა. ის 1895 წლიდან თხზავდა ლექსებს ქართულ, სომხურ და აზერბაიჯანულ ენებზე. ამავე წელს დაწერა მან პოემა „ანაბაჯის ლექსი", რომელიც მის პირველ წიგნად 1909 წელს გამოიცა; მას მოჰყვა „ახალი მგოსანი და სიმღერები" — 1911 წელს, „იეთიმის ახალი ლექსები" — 1913, „ტანგო" — 1914 და სხვა. 1928 წელს იოსებ გრიშაშვილმა, ხოლო 1958 წელს ანდრო თევზაძემ გამოსცეს პოეტის „რჩეული ლექსები".

იეთიმ-გურჯის ლექსები უმთავრესად სიმღერების სახით ვრცელდებოდა, რომლებსაც თვითონვე ქმნიდა და ასრულებდა. მის პოეზიაში ასახულია ქალაქის მუშების, ხელოსნების, წვრილი ვაჭრებისა და გლეხობის ცხოვრება, ძველთბილისური ბოჰემა.

იეთიმ გურჯი დაკრძალულია თბილისის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.

ლიტერატურა
----------

* ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე", გვ. 182, თბ. 1994
* *იოსებ გრიშაშვილი* „იეთიმ-გურჯი" , 1928;
* *ანდრო თევზაძე* „იეთიმ-გურჯის რჩეული ლექსები" 1955

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* იეთიმ გურჯი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**წყალბადის პეროქსიდი**, H2O2 — პეროქსიდების უმარტივესი წარმომადგენელი, „ლითონის" გემოს მქონე უფერო სითხე, შეუზღუდავად იხსნება წყალსა და ეთერში. წყლის კონცენტრირებული გამხსნელები ფეთქებადია. წყალბადის პეროქსიდი კარგ გამხსნელს წარმოადგენს. წყლიდან გამოიყოფა არამდგრადი H2O2•2H2O კრისტალოჰიდრატის სახით.

წყალბადის პეროქსიდის მოლეკულას ამგვარი აგებულება აქვს:
Structure of hydrogen peroxide

არასიმეტრიულობის გამო მოლეკულა H2O2 ძლიერ პოლარულია (μ = 0,7×10−29 კ·მ). წყალბადის თხევადი პეროქსიდის შედარებითად მაღალი სიბლანტე გამოწვეულია წყალბადური ბმების განვითარებული სისტემით. იქიდან გამომდინარე, რომ ჟანგბადის ატომებს აქვთ გაუნაწილებელი ელექტრონული წყვილები, H2O2 მოლეკულას აგრეთვე შეუძლია დონორულ-აქცეპტორული ბმების წარმოქმნა.

ხსნარი დაბალპროცენტიანი წყალბადის პეროქსიდის შემცველობით არ არის სახიფათო, მაგრამ როდესაც შემცველობა 70%-ს აჭარბებს შესაძლებელი ხდება მისგან ფეთქებადი ნივთიერების მიღება. 2005 წელს ლონდონის ერთ-ერთ მეტროში გამოიყენეს კონცენტრირებული წყალბადის პეროქსიდი. აფეთქებას 52 ადამიანი ემსხვერპლა.

ლიტერატურა
----------

* *Ахметов Н. С.*, Общая и неорганическая химия, М.: Высшая школа, 2001.
* *Карапетьянц М. Х. Дракин С. И.*, Общая и неорганическая химия, М.: Химия, 1994.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* NIST Chemistry WebBook

სქოლიო
------

1. ↑  აფეთქების დეტალები
კუნძულ იან-მაიენის რუკა
იან-მაიენის სანაპირო
**იან-მაიენი** (ნორვ. Jan Mayen) — ნორვეგიის კუნძული გრენლანდიის ზღვასა და ნორვეგიის ზღვას შორის. მდებარეობს ისლანდიის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. ნატოს სამხედრო-საზღვაო ძალების ბაზა.

ისტორია
-------

ამ მიგდებულ კუნძულს ნიდერლანდელი ვეშაპმჭერი კაპიტნის სახელი ეწოდა, რომელმაც კუნძული 1614 წელს აღმოაჩინა (უფრო ადრეული პრეტენზიები ჰენრი ჰუდსონს ჰქონდა (1607 წ.); ჟან ფლორიკს (1612 წ.); მომდევნო საუკუნეებში კუნძულზე მხოლოდ ვეშაპებზე მონადირეები თუ ხვდებოდნენ, ისიც, იშვიათად. კუნძული ნორვეგიის მმართველობის ქვეშ არის 1929 წლიდან. დიდი ხნის მანძილზე მთვლემარე ვულკანმა ბირენბერგმა, რომელიც ზღვის დონიდან 2277 მეტრზე იმყოფება, 1970 წელს მორიგი ამოფრქვევა განახორციელა. ეს არის დედამიწაზე ყველაზე ჩრდილოეთით მდებარე აქტიური ვულკანი.

გეოგრაფია
---------

**კლიმატი**: პოლარული ზღვაური ხშირი შტორმებითა და მდგრადი ნისლით.

**რელიეფი**: ვულკანური წარმოშობის კუნძული. ნაწილობრივ ყინულით არის დაფარული. სანაპირო ზოლის სიგრძე: 124,1 კმ. მაქსიმალური სიმაღლე: ბარენბერგი (მეფე ჰოკონ VII-ს მთა) — ზღვის დონიდან 2277,3 მეტრი.

მოსახლეობა
----------

ადგილობრივი მოსახლეობა არ არსებობს. კუნძულზე შორეული ნავიგაციის (Loran-C) სადგურის მომსახურე პერსონალის 18 წევრი ცხოვრობს.

**ენა**: ნორვეგიული.

ლიტერატურა
----------

* Ledgard, J.M. (2011) *Submergence* Coffee House Press.
* Umbreit, Andreas (2005) *Spitsbergen : Svalbard - Franz Josef Land - Jan Mayen*, 3rd ed. Chalfont St. Peter : Bradt Travel Guides, ISBN 1-84162-092-0

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* იან-მაიენი საიტზე Curlie
* www.jan-mayen.no დაარქივებული 2011-07-22 საიტზე Wayback Machine.
* jan.mayen.no
***პატარა საყვარელი მატყუარები*** (ინგლ. Pretty Little Liars) — ამერიკული დრამატული სერიალი მოზარდებისთვის. იგი დაფუძნებულია ამავე სახელწოდების რომანზე, რომლის ავტორია სარა შეპარდი. სერიალის პრემიერა გაიმართა 2010 წლის 8 ივნისს ტელეკომპანია ABC Family-ზე და პირველი სეზონი დასრულდა 2011 წლის 21 მარტს. რეიტინგი ამ სეზონს მაღალი ჰქონდა, რამაც შემქმნელებს გადააწყვეტინა მასზე მუშაობის გაგრძელება. სერიალის მთავარი რეჟისორი არის ი. მარლენ კინგი.

სიუჟეტი
-------

ამბავი ხდება როუზვუდში, გამოგონილ პატარა ქალაქში. სერიალი მთავარი პერსონაჟია ოთხი გოგონა, რომლებიც მათი საუკეთესო მეგობრის, ელისონის გაუჩინარებიდან ერთი წლის შემდეგ კვლავ იკრიბებიან. შეხვედრის ადგილას მათ ხვდებათ შეტყობინება ანონიმ A-სგან, რომელმაც მათი ყველა საიდუმლო იცის.

ჯილდოები
--------

*საყვარელ მატყუარებს* აქვს მრავალი ჯილდო მიღებული, როგორიცაა : Teen Choice Awards, People's Choice Awards, Banff Television Festival, NewNowNext Awards და ა.შ.

სეზონები
--------

| სეზონები | გამოსვლის თარიღი | დასრულების თარიღი |
| --- | --- | --- |
| 1 სეზონი | 2010 წლის 8 ივნისი | 2011 წლის 21 მარტი |
| 2 სეზონი | 2011 წლის 14 ივნისი | 2012 წლის 19 მარტი |
| 3 სეზონი | 2012 წლის 5 ივნისი | 2013 წლის 19 მარტი |
| 4 სეზონი | 2013 წლის 11 ივნისი | 2014 წლის 18 მარტი |
| 5 სეზონი | 2014 წლის 10 ივნისი | 2015 წლის 24 მარტი |
| 6 სეზონი | 2015 წლის 2 ივნისი | დღემდე გამოდის |

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ოფიციალური საიტი
* 

* „პატარა საყვარელი მატყუარები (სერიალი)" — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
* „პატარა საყვარელი მატყუარები" საიტზე TV.com
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **ბარათაშვილი**. |

**ქაიხოსრო ბარათაშვილ-აბაშიშვილი** (გ. 1636) — ქართლის სამეფოს პოლიტიკური მოღვაწე XVII საუკუნის I ნახევარში.

1619 წლიდან იხსენიება ბოქაულთუხუცესად. 1625 ბოლოს მიიღო მეწინავე სადროშოს (სომხით-საბარათიანოს) სარდლობა და მეკობრისმძებნელის სახელო, 1626 ივნისში დაინიშნა თბილისის მოურავად. 1626 შემოდგომაზე აბას I-მა დედოფლის (სიმონ II-ის მეუღლის ჯაჰანბანუს) სახლთუხუცესად დანიშნა. ქაიხოსრო ადრე ლუარსაბ II-ის მომხრე იყო, შემდეგ - სიმონ II-ისა. 1625 გიორგი სააკაძეს მიემხრო, იმავე წლის ბოლოს ისევ სიმონ II-ის მხარეზე გადავიდა. შემდეგ თეიმურაზ I-ს ემსახურებოდა. 1633-იდან როსტომ მეფეს მიენდო, მაგრამ მალე მის წინააღმდეგ შეთქმულებაში მონაწილეობის გამო შეიპყრეს და სიკვდილით დასაჯეს.

ლიტერატურა
----------

* *ჯამბურია გ.* ქართული ფეოდალური ირთიერთობის ისტორიიდან, თბ. 1955;
* *ჯამბურია გ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ. 1977. — გვ. 200.

სქოლიო
------

1. ↑  *გონგლაძე თ.*, აბაშიშვილთა ფეოდალური სახლის ისტორია XVI-XVIII საუკუნეებში, თბილისი, 2012. — გვ. 22, 23, 24, 34.
**ალექსანდრე შათირიშვილი** (დ. 1900, გურია — გ. 16 აპრილი, 1972) — ქართველი ფსიქოლოგი.

ბიოგრაფია
---------

ალექსანდრე ნოეს ძე შათირიშვილმა საშუალო განათლების მიღების შემდეგ, სწავლა განაგრძო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სიბრძნიმეტყველების ფაკულტეტზე ფსიქოლოგიის განხრით. იგი დიმიტრი უზნაძის სკოლის ღირსეული წარმომადგენელი იყო. სწავლის წარჩინებით დამთავრების შემდეგ უნივერსიტეტში უპირებდნენ დატოვებას, მაგრამ 1924 წლის აჯანყებაში აქტიური მონაწილეობის გამო არ დასცალდა.

თავის პოლიტიკური შეხედულებებით ალექსანდრე შათირიშვილი სოციალისტ-ფედერალისტთა პარტიას ეკუთვნოდა და ახალგაზრდა ფედერალისტთა კომიტეტის წევრი იყო. 1924 წლის აჯანყების წინ ამ კომიტეტის წევრების უმრავლესობა დაპატიმრებული და დახვრეტილი იქნა. ალექსნდრე შათირიშვილი შემთხვევით გადაურჩა დაჭერას და გურიაში იმალებოდა. აჯანყებამაც გურიაში მოუსწრო და აქ მიიღო მონაწილეობა. აჯანყების დამარცხების შემდეგ იძულებული გახდა სამშობლოდან წასულიყო. ემიგრაციაში თავს ფიზიკური შრომით ირჩენდა და შეძლებისდაგვარად სწავლას ფსიქოლოგიის განხრით სორბონის უნივერსიტეტში განაგრძობდა. ემიგრაციაში ალექსანდრე შათირიშვილს მჭიდრო ურთიერთობა ჰქონდა თავის ძველ პოლიტიკურ თანაპარტიელებთან — სამსონ ფირცხალავასთან, აკაკი პაპავასთან, ნიკო ურუშაძესთან, ფილიპე შარაძესთან, გიორგი ნაკაშიძესთან, მარკოზ ტუღუშთან.

1962 წელს პარიზში ცალკე წიგნად გამოიცა ალექსანდრე შათირიშვილის მონოგრაფია „ერის რაობა და მშობლიური გრძნობა", სადაც ეროვნული პრობლემა ახლებურ საწყისზეა გაშუქებული, სამშობლოს განცდა განხილულია არა პოლიტიკური, არამედ ფსიქოლოგიური თვალსაზრისით. ალექსანდრე შათირიშვილის წერილები იბეჭდებოდა ემიგრაციაში გამომავალ სოციალისტ-ფედერალისტთა პარტიის ორგანოში – ჟურნალ „სახალხო საქმეში", სოციალ–დემოკრატიული მიმრთულების ჟურნალებში „ჩვენი დროშა" და „მებრძოლი საქართველო", აგრეთვე ჟურნალ „კავკასიონში". საფრანგეთში ალექსანდრე შათირიშვილი ცხოვრობდა მონბელიარის მხარეში, სადაც ცოლად შეირთო ფრანგის ქალი. ჰყავდათ ექვსი შვილი – ნინო, ბრენო, გილენ, კატო, ნათელა და არნო. ალექსანდრე შათირიშვილი ემიგრაციში დიდი ავტორიტეტით სარგებლობდა, იყო სოშოს ქართველთა სათვისტომოს თავმჯდომარე და ამ საპატიო თანამდებობაზე გარდაიცვალა მძიმე ავადმყოფობოს შემდეგ დაბა ბოლიოში 1972 წლის 16 აპრილს.

ლიტერატურა
----------

* შარაძე, გურამ. ქართული ემიგრანტული ჟურნალისტიკის ისტორია თბ. 2003 გვ. 97-99

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ალექსანდრე შათირიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ბრაიან კოქსი
**ბრაიან ედუარდ კოქსი** (დ. 1968, 3 მარტი) — დიდი ბრიტანეთის ღირსების ორდენოსანი, დიდი ბრიტანეთის ნაწილაკური ფიზიკის პროფესორი, სამეფო საზოგადოების უნივერსიტეტის მკვლევარი, PPARC-ს წარჩინებული თანამშრომელი და პროფესორი მანჩესტერის უნივერსიტეტში. იგი არის მაღალი ენერგიების ფიზიკის ჯგუფის წევრი მანჩესტერის უნივერსიტეტში და მუშაობს ATLAS ექსპერიმენტზე დიდ ადრონულ კოლაიდერზე (Large Hadron Collider (LHC)), CERN-ში, ჟენევის ახლოს, შვეიცარიაში. კოქსი ცნობილია ფართო საზოგადოებისთვის, როგორც წამყვანი მთელი რიგი სამეცნიერო პროგრამებისა BBC-ზე, სადაც ხელს უწყობს ისეთი საგნების პოპულარიზაციას, როგორებიცაა ასტრონომია და ფიზიკა. იგი უკვე აღიარებულია მემკვიდრედ BBC-ის სამეცნიერო პროგრამების ისეთი გიგანტი წამყვანებისა, როგორებიც არიან — სერ დევიდ ატენბორო და აწ უკე გარდაცვლილი სერ პატრიკ მური. მან ასევე გარკვეული პოპულარობა მოიპოვა 1990-იან წლებში, როგორც პიანისტმა პოპ ჯგუფში D: Ream.

პროფესორი ბრაიანი დიდი პოპულარობით სარგებლობს მთელს მსოფლიოში, რადგან იგი არის ახალგაზრდა მეცნიერი, რომელმაც უკვე მოასწრო საზოგადოების ფართო მასებისთვის ისეთი საინტერესო სამეცნიერო წიგნებისა და დოკუმენტური სერიების გამოცემა, როგორებიცაა „სამყაროს საოცრებანი", „მზის სისტემის საოცრებანი", „სიცოცხლის საოცრებანი" და სხვა. ერთ-ერთ ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ შეიძლება მეცნიერების სწავლა საკმაოდ გვიან დაიწყო და მაინც, სრულიად ახალგაზრდა, მასსავით პროფესორი გახდე. მისი განცხადებით, კარლ სეიგანის წიგნი „კოსმოსი" (რომელიც მან 12 წლის ასაკში წაიკითხა) გახდა გადამწყვეტი მისთვის სამეცნიერო კარიერის არჩევაში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ბრაიან კოქსი***

* Brian Cox interview დაარქივებული 2016-03-03 საიტზე Wayback Machine.  at sci-fi-online.com
* List of papers by Brian Cox დაარქივებული 2013-02-22 საიტზე Archive.isCategory:Webarchive template archiveis links
* An interview with Brian Cox (April 2010) დაარქივებული 2011-04-25 საიტზე Wayback Machine.
* Prof Brian Cox, Former Rock Star დაარქივებული 2013-04-03 საიტზე Wayback Machine.
* Personal website for Prof Brian Cox დაარქივებული 2010-06-13 საიტზე Wayback Machine.
**თეიმურ-ბეკ მამედ-ბეკ ოღლუ ბაირამალიბეკოვი** (აზერ. Teymur bəy Məmməd bəy oğlu Bayraməlibəyov; 22 აგვისტო, 1862, იედიოიმაყი, ლენქორანის რაიონი, ბაქოს გუბერნია, რუსეთის იმპერია — 2 სექტემბერი, 1937, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ) — ეთნოგრაფი, პედაგოგი, განმანათლებელი, გორის საოსტატო სემინარიის კურსდამთავრებული.

ბიოგრაფია
---------

თეიმურ-ბეკი დაიბადა 1862 წლის 22 აგვისტოს ლენქორანის რაიონის სოფელ იედიოიმაყში. პირველი განათლება სოფლის მედრესეში მიიღო. ისწავლა ყურანის კითხვა და სპარსული ენა. ასევე სწავლობდა ლენქორანის 2-კლასიან რუსულ სკოლაში, რომელიც დაამთავრა 1875 წელს. შემდეგ სასწავლებლად გაგზავნეს ტფილისში ახლად გახსნილ პარამედიკურ სკოლაში. მისი აქ ყოფნის პერიოდში ფუნქციონირება დაიწყო გორის საოსტატო სემინარიის აზერბაიჯანულმა ფილიალმა. თეიმურ ბეკმა საბუთები შეიტანა სასწავლებელში და 1879 წელს სწავლა დაიწყო. ის იყო ერთ-ერთი პირველი სამი აზერბაიჯანელიდან, ვინც ამ სემინარიაში ჩააბარა.

სემინარიის დამთავრების შემდეგ ბაირამალიბეკოვმა დაიწყო მუშაობა ლენქორანის ერთ-ერთ რუსულ სკოლაში მასწავლებლად. პარალელურად მუშაობდა ლენქორანის რეგიონულ რეპორტიორად ბაქოში გამოქვეყნებულ რუსულენოვან გაზეთ „კასპიში". 1903 წელს მან დაიწყო მოღვაწეობა სამოყვარულო თეატრში, სადაც ადგილობრივი მასწავლებლები თამაშობდნენ როლებს სხვადასხვა დადგმულ სპექტაკლებში. ეს იყო თეატრი, სადაც ჰუსეინ არაბლინსკიმ გამოავლინა თავისი ნიჭი 1905 წელს, სანამ გახდებოდა ცნობილი აზერბაიჯანელი მსახიობი.

თეიმურ ბაირამალიბეკოვი იყო მრავალი ისტორიული წიგნისა და სტატიის ავტორი.

1917 წელს ბაირამალიბეკოვი დაეხმარა თავის ქალიშვილს მარიამ ბაირამალიბეკოვას ლენქორანში რუსულ-მუსლიმური გოგონათა სკოლის დაარსებაში და მისი პირველი დირექტორი გამხდარიყო. 1918 წელს, აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობისას იგი გახდა პარტია „მუსავათის" რეგიონალური წარმომადგენელი ლენქორანში. მან მონაწილეობა მიიღო 1919 წელს აზერბაიჯანში ბრიტანეთის საოკუპაციო ძალებთან მოლაპარაკებებში. 1920 წელს აზერბაიჯანის გასაბჭოების შემდეგ გადავიდა ბაქოში, სადაც მუშაობდა საშუალო სკოლის ინსტრუქტორად.

თეიმურ-ბეკი 1929 წლამდე განაგრძობდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას და გარდაიცვალა 1937 წელს.

სქოლიო
------

1. ↑  **Görkəmli maarif xadimi**
2. ↑  Teymur bəy Bayraməlibəyov -ZİYALILIQ ZİRVƏSİNİN FATEHİ
**უხათი** — ნასოფლარი საქართველოში, ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში (კობის თემი), მდებარეობს მდინარე თერგის მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 2200 მეტრი, სტეფანწმინდიდან 21 კილომეტრი.

ისტორია
-------

სოფელი შედგებოდა ორი (ზემო და ქვემო) უბნისაგან. ზემო უბანი შედარებით ძველი დასახლება იყო. აქედან XIX საუკუნეში მოსახლეობის უმეტესი ნაწილი ქვემო უბანში ჩამოსახლდა. ორივე უბნის მოსახლეობა ერთი და იმავე საძოვრებით სარგებლობდა. შუა საუკუნეებში უხათი სამეფო სოფელი იყო. XVII საუკუნეში იგი არაგვის ერისთავებმა დაისაკუთრეს. ერისთავებს, წყალობის სიგელის (1727 წელი) მიხედვით, უხათში საკუთარი მოურავი დაუნიშნავთ. არაგვის საერისთავოს გაუქმების შემდეგ უხათი კვლავ სამეფო სოფელი გახდა და მნის სამოურავოში შევიდა. XIX საუკუნის პირველ მეოთხედში სოფელი ყაზბეგებმა დაიმორჩილეს და დაბეგრეს. ყაზბეგებთან ბრძოლას არაერთი უხათელი შეეწირა. ზოგიერთმა გაქცევით უშველა თავს. ურჩები ყაზბეგებმა მამაპაპისეული მიწებიდან აყარეს და მათ ადგილზე ოსები ჩამოასახლეს.

დემოგრაფია
----------

2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობს.

| აღწერის წელი | მოსახლეობა | კაცი | ქალი |
| --- | --- | --- | --- |
| 1926 | 171 | 90 | 81 |
| 2002 |  9 | 6 | 3 |
| 2014 |  0 | 0 | 0 |

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ. 1986. — გვ. 201.

სქოლიო
------

1. 1 2  მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 27 ივლისი 2016.
2. ↑  სერგი მაკალათია, „ხევი", ტფილისი, სახელმწიფო სასწავლო-პედაგოგიური გამომცემლობა, 1934 წ. გვ. 21.
3. ↑  საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
**პოლიცია** — პირველი ქართული კომპიუტერული თამაში, რომელიც წარდგენილი იქნა 2011 წლის თებერვალში. თამაში უფასოდ განთავსდა საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს საიტზე.

შექმნა
------

თამაშზე მუშაობა დაიწყო 2010 წლის ზაფხულში, საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს უშუალო ინიციატივითა და მხარდაჭერით. ასეთი პროექტის წამოწყების მიზანი იყო საქართველოში ადგილობრივი წარმოების თამაშების ინდუსტრიის ხელშეწყობა და განვითარება. საპროექტო ჯგუფის დაკომპლექტების შემდეგ დაიწყო თამაშის შემუშავება.

შექმნისას მოძიებული და შესწავლილი იქნა ახალი ტექნოლოგიები, რომლებიც გამოიყენება თამაშების პროგრამირებისას. პროექტში დასაქმებული იქნა რამდენიმე ახალბედა და დამწყები სპეციალისტი, რომელიც მუშაობდა როგორც თამაშის გრაფიკულ მხარეზე, ასევე პროგრამული კოდის აგებაზე.

თამაშის შექმნის ერთ-ერთი მიზანს წარმოადგენდა მოთამაშის საბრძოლო რეჟიმთან მაქსიმალურად ახლოს მიყვანა. შემოქმედებით ჯგუფთან თანამშრომლობდნენ პოლიციის აკადემია და მისი ინსტრუქტორები, რომელთა მითითებით შემქმნელებმა დახვეწეს პერსონაჟების უნარჩვევები და მოძრაობები.

თამაშის ანიმაციური მხარე ხელით იქნა აგებული, რის გამოც შექმნამ დიდი დრო დაიკავა. მომავალში, თამაშის შემდეგი ნაწილების შემუშავებისას იგეგმება ე.წ. motion capture-ის გამოყენება, რომელიც ავტორებს საშუალებას მისცემს, მოძრაობებს მაქსიმალურად რეალისტური სახე მიანიჭონ. დაგეგმილია თამაშში რეალური და ცნობადი პიროვნებებისა და ადგილმდებარეობების ინტეგრირებაც.

სიუჟეტი
-------

თამაშის მთავარი გმირი ქართველი პოლიციელია, ხოლო მისი მოწინააღმდეგე - რუსი ჯაშუში.

თამაში იწყება წვრთნებით, სადაც იგი მიზანში სროლით და სხვადასხვა დაბრკოლების გადალახვით აჩვენებს საკუთარ მონაცემებს. ამის შემდეგ იგი გარკვეული სირთულის დავალებას იღებს.

კრიტიკა
-------

თამაშის გამოჩენამ გამოიწვია აზრთა სხვადასხვაობა. მაგალითად, შალვა რამიშვილის (პირველი ქართული 3D ანიმაციური ფილმის, საახალწლო ზღაპარი, ავტორის) აზრით, თამაშს აკლია შემოქმედებითი მუხტი და დრამატურგია. მან დაიწუნა თამაშის გახმოვანებაც, აქა-იქ გაჯერებული უცენზურო ფრაზებით. მისივე აზრით, იმ თანხით, რომელიც გამოყოფილი იყო თამაშის შექმნაზე, უკეთესი შედეგების მიღებაც შეიძლებოდა, თუმცა მოსაწონია ნაშრომის ტექნიკური მხარე.

ფსიქოლოგ ლელა გაფრინდაშვილის აზრით, საქართველოში დაბალია შემეცნებითი პროდუქტისადმი ინტერესები, რაც ბავშვის მენტალურ განვითარებაზე მოქმედებს. მისი თქმით, ასეთი თამაშის გამოჩენა კიდევ უფრო ზრდის მოზარდებში აგრესიის დონეს, მით უმეტეს, იმ ფონზე, როდესაც საქართველოში არ არსებობს შემეცნებითი ხასიათის თამაშები.

სქოლიო
------

1. ↑  დაარქივებული ასლი.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-10-26. ციტირების თარიღი: 2011-02-11.
2. ↑  დაარქივებული ასლი.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2011-02-11.
**აბუ როაში** — მემფისის ნეკროპოლისის ყველაზე ჩრდილოეთი ნაწილი, სადაც ფარაონმა ჯედეფრემ თავისი პირამიდა ააგო. ჯედეფრამ დაარღვია IV დინასტიის ფარაონების ტრადიცია, რომლებიც თავიანთ პირამიდებს გიზეს პლატოზე აგებდნენ. აბუ-როაშის პირამიდა ეგვიპტის ყველაზე ჩრდილოეთით მდებარე პირამიდაა. შიდა კონსტრუქციით იგი არა თავის თანადროულ პირამიდებს, არამედ ჯოსერის  პირამიდას ჰგავს. დაშორებული მდებარეობის გამო, პირამიდა საუკუნეების მანძილზე ადგილობრივი მაცხოვრებლებისთვის სამშენობლო ქვის წყაროს წარმოადგენდა. ამის გამო იგი იმდენად გაიძარცვა, რომ დაუსრულებელი ეგონათ, თუმცა არქეოლოგიურმა გათხრებმა საპირისპირო აჩვენა. 2001 წელს მ. ბოდმა (საფრანგეთის აღმოსავლური არქეოლოგიის ინსტიტუტი; ფრანგ. Institut français d'archéologie orientale) პირამიდის სიახლოვეს ჯედეფერას ერთ-ერთი შვილის ― ხორნიტის სამარხი აღმოაჩინა. პირამიდის ირგვლივ გათხრები დღესაც მიმდინარეობს. აბუ როაშის სახელწოდება მომდინარეობს ახლო მდებარე არაბული სოფლის დასახელებიდან.

ლიტერატურა
----------

* *ხვედელიძე მ.*, ძველი ეგვიპტის ენციკლოპედია, თბ.: ქარჩხაძის გამომცემლობა, 2013. — გვ. 12-13, ISBN 978-9941-452-00-0.
**ბიჯეს ციხე** — არტანუჯის ჩრდილო-აღმოსავლეთით მაღალ ქედზე, სოფ. თუნთულუს მიდამოებში მდებარეობს.

ციხის გარემო/აღწერა
-------------------

დღეს ციხე მთლიანად განადგურებულია. მხოლოდ რამდენიმე ადგილას იკითხება კედლის წყობა. სავარაუდოდ ბიჯე არტანუჯის დაცვის სისტემის მნიშვნელოვან ნაწილს წარმოადგენდა. 
კლდის ჩრდილო აღმოსავლეთ წაგრძლებაზე, კლდის უკიდურეს ნაწილში დაახლ. 25 მ. კედლის ნაშთებია შემორჩენილი. ბიჯე, უნდა იყოს 1574 წლის გურჯისტანის ვალაიეთის დავთარში მოხსენიებული სოფელი ბასა. ერთიდაიგივე ტოპონიმი რომ არის, ეს მასზე შწერილი 11000 ახჩის მიხედვითაც ჩანს, რომელიც სარჩევში არის შეტანილი. 

სავარაუდოდ, რაც შეეხება სახელს ბიჯე, უნდა ითქვას, რომ ის ან დავთრის შედგენის, ან მისი ამოკითხვის დროს არის შეცდომა დაშვებული.

ლიტერატურა
----------

* ტაო-კლარჯეთის ციხე-სიმაგრეები ტ. 2, თბ. 2020 ISBN 978-9941-9738-1-9

სქოლიო
------

1. ↑  1574 წლის გურჯისტანის ვალაიეთის დიდი დავთარი, ოსმალური ტექსტი ქართული თარგმანით, შესავლით, შენიშვნებითა და ფაქსიმილეებით მოამზადა ნოდარ შენგელიამ, თბ. 2016, გვ. 379, 387-388.
გერიტ რიტველდი
**გერიტ თომას რიტველდი** (Gerrit Thomas Rietveld; დ. 24 ივნისი, 1888 — გ. 25 ივნისი, 1964) — ნიდერლანდელი ავეჯის დიზაინერი და არქიტექტორი.

1916 წელს რიტველდმა საკუთარი ავეჯის ქარხანა დააარსა. ამავე დროს ის არქიტექტურას სწავლობდა. რიტველდმა შემდგომში კლასიკად ქცეული "წითელი და ლურჯი სკამი" 1917 წელს შექმნა, თუმცა მისი ფერები მომდევნო წელს შეცვალა დე შტიილის მოძრაობის გავლენით, რომლის წევრიც ის 1919 წელს გახდა. იმავე წელს ის არქიტექტორი გახდა. 1924 წელს მან პირველი შენობის პროექტი შექმნა. ეს იყო რიტველდ-შრიოდერის სახლი. სახლი ზომით მცირეა, ხოლო დიზაინი სტანდარტული პირველ სართულზე, მეორეზე კი — რადიკალური, ანუ სრულიად გაშლილი, ფიქსირებული კედლების გარეშე. დიზაინი მონდრიანის ნახატის სამგანზომილებიან განხორციელებას ჰგავდა. ეს სახლი უტრეხტში 2000 წლიდან იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაშია შეტანილი.

1928 წელს რიტველდი დე შტიილის მოძრაობას განუდგა და ნეოპლასტიციზმს მიემხრო. იმავე წელს ის თანამედროვე არქიტექტურის საერთაშორისო კონგრესის წევრი გახდა.

სკამი "ზიგ-ზაგი" რიტველდმა 1932 წელს შექმნა. ამავე წელს შექმნა მან ამსტერდამში ვან გოგის მუზეუმის პროექტი, რომელიც მისი გარდაცვალების შემდეგ დასრულდა.

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***გერიტ რიტველდი***

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Rietveld at the Centraal Museum Utrecht დაარქივებული 2007-12-08 საიტზე Wayback Machine.
* www.ModernFurnitureClassics.com Rietveld Bio დაარქივებული 2012-09-05 საიტზე Archive.isCategory:Webarchive template archiveis links
* Great Buildings Online


|  |  |
| --- | --- |
| ბიოგრაფია | *ეს სტატია პიროვნების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**ვერა ვარლამის ასული წიგნაძე** (დ. 24 სექტემბერი, 1924, ბაქო, აზერბაიჯანი, — გ. 17 ივნისი, 2016, თბილისი, საქართველო) — ქართველი ბალერინა. საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1955). თბილისის საპატიო მოქალაქე (2009). ვერა წიგნაძე 1970 წლამდე იყო ვახტანგ ჭაბუკიანის უცვლელი პარტნიორი.

ბიოგრაფია
---------

1943 წელს დაამთავრა ბაქოს ქორეოგრაფიული სასწავლებელი, 1943–1946 წლებში ცეკვავდა ახუნდოვის სახელობის ოპერისა და ბალეტის თეტრში. 1946 წლიდან თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის წამყვანი მოცეკვავე გახდა. 1970 წლამდე იყო ვახტანგ ჭაბუკიანის უცვლელი პარტნიორი და ქართული ეროვნული საბალეტო რეპერტუარის დამკვიდრების მონაწილე.

იგი პირველი ინტერპრეტატორია შემდეგი პარტიებისა: კეთილი ფერია (გრიგოლ კილაძის „სინათლე"; სახელმწიფო პრემია, 1948), ირემა (დავით თორაძის „გორდა"; სახელმწიფო პრემია, 1951), ნატაშა (დავით თორაძის „მშვიდობისათვის"), დეზდემონა (ალექსი მაჭავარიანის „ოტელო"), თამარი (სულხან ცინცაძის „დემონი"). წიგნაძის ცეკვისათვის დამახასიათებელი იყო პოეტურობა, რომანტიკული მღელვარება, დახვეწილი ოსტატობა. მაღალი, ჰაეროვანი ნახტომი, მოძრაობის სიმსუბუქე და გამომსახველობა, კარგი სცენური გარეგნობა, რაც განსაზღვრავდა მოცეკვავის ფართო საშემსრულებლო დიაპაზონს ლირიკული, დრამატული და გმირული ხასიათის როლებში: ჟიზელი (ადოლფ ადანის „ჟიზელი"), ლაურენსია (კრეინის „ლაურენსია"), ოდეტა-ოდილია (პეტრე ჩაიკოვსკის „გედის ტბა"), ნიკია (ლუდვიგ მინკუსის „ბაიადერა"), ავრორა (პეტრე ჩაიკოვსკის „მძინარე მზეთუნახავი"), ტაო-ხოა (გლიერის „წითელი ყაყაჩო").

2015 წლის 31 იანვარს თბილისის დიდ საკონცერტო დარბაზში გაიმართა ვერა წიგნაძის 90 წლის იუბილესადმი მიძღვნილი გალა-კონცერტი, რომელშიც მონაწილეობდა ოპერისა და ბალეტის თეატრის საბალეტო დასი და ორკესტრი დავით მუქერიას დირიჟორობით. გალა-კონცერტზე შესრულდა პა დე დეები კლასიკური ბალეტებიდან: „დონ კიხოტი", „რომეო და ჯულიეტა", „რაიმონდა", „ჟიზელი", „კონკია" და თანამედროვე ქორეოგრაფების ნომრები.

ოპერისა და ბალეტის თეატრის საბალეტო დასთან ერთად, ღონისძიებაში მონაწილეობდნენ მსოფლიო ბალეტის ვარსკვლავები: იგორ არტამონოვი, ლუდმილა ხიტროვა, კონსტანტინ გერონიკი (მინსკის დიდი თეატრი, ბელორუსი); მეთიუ გოლდინგი (სამეფო ბალეტი, ინგლისი); ანა ციგანკოვა, მაია მახათელი, არტურ შესტიარიკოვი (ნიდერლანდების ნაციონალური ბალეტი); ვიქტორია ჯაიანი, თემურ სულუაშვილი (ჯოფრი ბალეტი, აშშ).

2015 წლის 31 იანვარს საქართველოს კულტურისა და ძეგლთა დაცვის მინისტრმა მიხეილ გიორგაძემ, საბალეტო ხელოვნების განვითარებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილისთვის, ვერა წიგნაძეს სამინისტროს სპეციალური ჯილდო — „ხელოვნების ქურუმი" გადასცა. წიგნაძე აგრეთვე ახალგაზრდობის და სტუდენტთა ბუდაპეშტის საერთაშორისო ფესტივალის ლაურეატია (1949). იყო ასევე სტალინური პრემიის ორგზის ლაურეატი (1948, 1951). 

2007 წელს, ნინო ანანიაშვილის ინიციატივით, საერთაშორისო ასტრონომიულ კატალოგში „კოსმოსი-დედამიწა" შეტანილ იქნა ვახტანგ ჭაბუკიანისა და ვერა წიგნაძის ვარსკვლავები, რომელიც „გედის თანავარსკვლავედში" ორ უსახელო ვარსკვლავს მიენიჭა.

სქოლიო
------

1. 1 2 3  *გუნია ნ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ. 1987. — გვ. 314.
2. 1 2 3 4  საქართველოს კულტურისა და ძეგლთა დაცვის სამინისტრო — ვერა წიგნაძე.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-06-19. ციტირების თარიღი: 2021-02-20.

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ვერა წიგნაძე***
**ჰანდე ერჩელი** (თურქ. Hande Erçel; დ. 24 ნოემბერი, 1993) — თურქი სატელევიზიო მსახიობი და მოდელი.

ბიოგრაფია
---------

ჰანდე ერჩელი დაიბადა 1993 წლის 24 ნოემებრს თურქეთში, ქალაქ ბანდირმაში. მამა ვაჭრობითაა დაკავებული. 2019 წელს გარდაიცვალა მისი დედა აილინ ერჩელი. ჰყავს უფროსი და გამზე ერჩელი. მსახიობი ურთიერთობაში იყო მომღერალ მურათ დალქილიჩთან. მონაწილწობდა სასკოლო თეატრის თითქმის ყველა დადგმაში. 19 წლის ასაკში მონაწილეობა მიიღო აზერბაიჯანში გამართულ სილამაზის კონკურსში, სადაც მეორე ადგილი დაიკავა. პირველად მცირე როლით გამოჩნდა სერიალში „ნარჩიტა". სერიალმა „სიყვარულს სიტყვები არ ესმის" და „გიუნეშის ქალიშვილები"-მ მსახიობს წარმატება მოუტანა. 2017 წელს სერიალ „შავი მარგალიტის" ჰაზალის როლის შესრულებისთვის ჰანდეს გადასცეს წლის საუკეთესო მსახიობი ქალის ტიტული. ასევე, 2019–20 წლებში მიმდინარეობდა სერიალ „აზიზეს" გადაღებები, სადაც მთავარ როლს ჰანდე ასრულებდა. გადაღებები მალევე შეწყდა ურეიტინგობის გამო.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ჰანდე ერჩელი***

* 

* ჰანდე ერჩელი — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
* 

* ოფიციალური საიტი
**აზერბაიჯანის საინვესტიციო კომპანია** (აზერ. "Azərbaycan İnvestisiya Şirkəti" ASC) — აზერბაიჯანის სახელმწიფო საინვესტიციო კომპანია.

კომპანია შექმნილია აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის 2006 წლის 30 მარტის №1395 ბრძანებულებით „საინვესტიციო საქმიანობის სტიმულირების დამატებითი ღონისძიებების შესახებ".

რეგიონებში სამრეწველო უბნების საქმიანობის ორგანიზება და რეგულირება ევალება აზერბაიჯანის საინვესტიციო კომპანიას.

2022 წლისთვის კომპანიის საწესდებო კაპიტალი 224 მილიონ მანათს შეადგენდა. კომპანიამ 268 მილიონი მანათის ინვესტიცია ჩადო 20 პროექტში ისეთ სფეროებში, როგორიცაა კვების მრეწველობა, ფარმაცევტიკა, ლოგისტიკა და მძიმე მრეწველობა.

კომპანიის მიზნებია გრძელვადიანი ინვესტიციების განხორციელება აზერბაიჯანის არასანავთობო სექტორში მოქმედი კომპანიებისა და კომერციული ორგანიზაციების აქციების, აქციების საწესდებო კაპიტალში შეძენით; ადგილობრივი და უცხოური ინვესტიციების მოზიდვა ქვეყნის ეკონომიკაში და წვლილი ქვეყანაში კაპიტალის ბაზრის განვითარებაში; თანამშრომლობის პრიორიტეტული სფეროებია მძიმე მრეწველობა, ფარმაცევტიკა, კვების მრეწველობა, სოფლის მეურნეობის გადამუშავება, ლოგისტიკა და ალტერნატიული ენერგია.

უმაღლესი მმართველი ორგანოა სამეთვალყურეო საბჭო, რომელსაც ხელმძღვანელობს აზერბაიჯანის ეკონომიკის მინისტრი.

სქოლიო
------

1. ↑  АИК ОАО (АЗЕРБАЙДЖАН)
2. ↑  "Азербайджанская инвестиционная компания" инвестирует в завод по производству сухофруктов
3. ↑  Азербайджанская инвестиционная компания вложила в проекты с долевым участием $194 млн.
**პასკუალ დუარტეს ოჯახი** (ესპ. La familia de Pascual Duarte) 一 ესპანელი ნობელიანტი მწერლის, კამილო ხოსე სელას რიგით პირველი მოთხრობა, რომელიც, თავდაპირველად, 1942 წელს გამოქვეყნდა. ესპანურმა გაზეთმა *El Mundo-მ* ის გასული საუკუნის 100 საუკეთესო ესპანურენოვან ნაწარმოებს შორის გაამწესა. 

ნაწარმოებმა საფუძველო ჩაუყარა ე.წ. *Tremendismo-ს* მოძრაობას (*ესპ.* Tremendo-დან: *„უზარმაზარი"*), რომელთა ტექსტებიც, ძირითადად, ფოკუსირებულია პერსონაჟების მოპყრობაზე და გამოირჩევა ძალადობრივი სცენებით. მოთხრობა, ფაქტობრივად, ამ სტილში რიგით პირველ ნაწარმოებს წარმოადგენს, თუმცა, აგრეთვე, შეიცავს რეალიზმისთვის და ეგზისტენციალიზმისთვის დამახასიათებელ ელემენტებსაც: მისი გმირები საზოგადოებისგან გარიყულ მდგომარეობაში ცხოვრობენ და მათი ცხოვრება ტანჯვისა და ტკივილის გუბეშია ჩაძირული. აღნიშნული თემები დამახასითებელია ამ ნაწარმოების მთავარი, ეპონიმური გმირისთვისაც, რომელიც იმ დასკვნამდე მივიდა, რომ ძალადობა მისი პრობლემების გადაჭრის ერთადერთი გზაა. მიუხედავად იმისა, რომ მოთხრობას მრავალი მთხრობელი ჰყავს, მთავარი მათგანი მაინც პასკუალე დუარტეა, რომელიც ამბავს საკუთარი სოფლის დიალექტზე ჰყვება. 

გმირი წარმოშობით ესტრემადურადანაა, მოთხრობაში აღწერილია 1882-1937 წლების პერიოდი, როდესაც ესპანური სოციალური და პოლიტიკური სტრუქტურები უკიდურესი არასტაბილურობით გამოირჩეოდა. ესპანეთის ისტორიაში აღნიშნული პერიოდი ერთ-ერთ ყვეაზე აჟიტირებულ დროის მონაკვეთად მიიჩნევა. 

თუმცა თავად ავტორი არასდროს ყოფილა ღრმამორწმუნე, ღვთისმოსავი პიროვნება, ნაწარმოებში მაინც მრავალგან წავაწყდებით რელიგიურ ალუზიებს.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* კამილო ხოსე სელა

ბიბლიოგრაფია
------------

* *The Family of Pascual Duarte*, trans. by Anthony Kerrigan [1964], repr. Illinois: Dalkey Archive, 2004
* Alan Hoyle, *Cela: La familia de Pascual Duarte* (Critical Guides to Spanish Texts, 60), London: Grant & Cutler, 1994

1. ↑  THE FAMILY OF PASCUAL DUARTE en (1 September 1964). ციტირების თარიღი: 2023-05-31
2. ↑  The Family of Pascual Duarte | novel by Cela | Britannica en. ციტირების თარიღი: 2023-05-31