**ბაქოს ეკონომიკა** — სფერო, რომელიც მოიცავს აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოს ეკონომიკასთან დაკავშირებულ საკითხებს. ვინაიდან, რადგან ბაქო კავკასიის რეგიონის კასპიის სანაპიროზე მდებარეობს, ის ისტორიულად, ქვეყნის ეკონომიკური ცხოვრების ცენტრი იყო.

მრეწველობა
----------

2017 წლის იანვარ-ნოემბერში სამრეწველო პროდუქციის მოცულობამ შეადგინა 29.9 მლნ მანათი, ანუ 3.7 %-ით ნაკლები გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით.

წარმოების მოცულობა 24.3 პროცენტით გაიზარდა ელექტროენერგიის, ბუნებრივი აირის, ორთქლის, წყალმომარაგების, დამუშავებისა და გადამუშავების სფეროში.

2017 წლის 1 დეკემბრის მდგომარეობით სამრეწველო საწარმოთა საწყობებში საბოლოო პროდუქტი 181,9 მლნ მანათი იყო.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  | **2016** | **2017** |  |
|  | **გასული წლის იმავე პერიოდთან შედარებით (%)** | **წინა წლის იმავე თვესთან შედარებით (%)** | **გასული წლის იმავე პერიოდთან შედარებით (%)** | **წინა წლის იმავე თვესთან შედარებით (%)** |
| **იანვარი** | **96,6** | **96,6** | **98,7** | **98,7** |
| **იანვარი — თებერვალი** | **99,9** | **102,4** | **95,2** | **92,5** |
| **იანვარი — მარტი** | **99,3** | **99,8** | **93,5** | **85,5** |
| **იანვარი — აპრილი** | **99,5** | **101,7** | **94,4** | **97,3** |
| **იანვარი— მაისი** | **100,3** | **103,4** | **94,7** | **96,9** |
| **იანვარი— ივნისი** | **101,8** | **112,9** | **94,3** | **92,9** |
| **იანვარი — ივლისი** | **101,3** | **103,0** | **94,4** | **95,6** |
| **იანვარი — აგვისტო** | **101,3** | **102,4** | **93,8** | **91,4** |
| **იანვარი — სექტენბერი** | **100,1** | **93,0** | **94,9** | **104,1** |
| **იანვარი — ოქტომბერი** | **99,9** | **96,5** | **95,7** | **106,1** |
| **იანვარი — ნოემბერი** | **99,4** | **94,8** | **96,3** | **105,2** |
| **იანვარი — დეკემბერი** | **99,7** | **104,7** |  |  |

**სამთო მრეწველობა**

სამთო მრეწველობის წარმოების საერთო ღირებულება გასული წლის იანვარ-ნოემბრის მაჩვენებელთან შედარებით 3.6 პროცენტით შემცირდა და 24.4 მლნ მანათი შეადგინა. 

სამრეწველო წარმოების 81.5% წარმოებული იქნა სამთო სექტორში, 16.2% გადამამუშავებელ სექტორში, 1.6% წარმოების, ელექტროენერგიის, ბუნებრივი აირისა და ორთქლის წარმოებისა და გადანაწილების სექტორებში, დამუშავებისა და გადამუშავების სექტორში კი 0.7%.

ნავთობპროდუქტების წარმოება 34.9 მლნ ტონა შეადგინა, ბუნებრივი აირის წარმოებამ კი 16.6 მლნ კუბური მეტრი.

სამთო სექტორში ნავთობის მოპოვება 6.2 %-ით შემცირდა, ხოლო კომერციული გაზის მოცულობა კი 2.2 %-ით.

**სამთო მრეწველობის წარმოების ძირითადი სახეობები**

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| **პროდუქტების ტიპი** | **წარმოებული 2017 წლის იანვარ-ნოემბერში** | **წინა წლის იმავე პერიოდთან შედარებით (%)** | **მზა მარაგი 01.12.2017 წლისთვის** |
| ნედლი ნავთობისა და ბუნებრივი აირის წარმოება |
| ნედლი ნავთობი (მათ შორის გაზის კონდენსატი) ათასი ტონა | 34 889,8 | 93,8 | 216,0 |
| ბუნებრივი გაზი (მილიონი კუბური მეტრი) | 16 551,4 | 97,8 | - |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| **პროდუქტების ტიპი** | **წარმოებული 2017 წლის იანვარ-ნოემბერში** | **წინა წლის იმავე პერიოდთან შედარებით (%)** | **მზა მარაგი 01.12.2017 წლისთვის** |
| სამთო წარმოების სხვა პროდუქტები |
| კირქვა მშენებლობისთვის (ატასი ტონა) | 112,3 | 80,4 | - |
| ხრეში, დაფქული ქვა / გზის ლითონი | 31 942,6 | 167,6 | - |
| თაბაშირი და ანჰიდრიტი (ტონა) | 19 739,8 | 130,0 | 2 585,6 |

**ნავთობის წარმოების სფეროში პროდუქციის ძირითადი სახეობები**

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| **პროდუქტების ტიპი** | **წარმოებული 2017 წლის იანვარ-ნოემბერში** | **გასული წლის შესაბამის პერიოდთან შედარებით (%)** | **მზა მარაგი 01.12.2017 წლისთვის** |
| ბენზინი (მანქანისთვის) (ათასი ტონა) | 1 097,6 | 104,7 | 55,2 |
| ბენზინის ნავთობქიმიურ წარმოებაში გამოყენება  (ათასი ტონა) | 169,0 | 96,5 | 1,1 |
| თეთრი ნავთობი (ათასი ტონა) | 539,0 | 93,1 | 13,4 |
| დიზელის საწვავი (ათასი ტონა) | 1 718,4 | 80,0 | 53,1 |
| მაზუთის ზეთი (ათასი ტონა) | 262,5 | 57,4 | 7,0 |
| საპოხი ზეთი (ათასი ტონა) | 33,6 | 3,7 | 8,2 |
| ბიტუმის წარმოება (ათასი ტონა) | 208,8 | 122,7 | 2,9 |
| ნავთბის კოქსი (ათასი ტონა) | 197,5 | 106,8 | 1,3 |

**წარმოების ინდუსტრია**

2017 წლის იანვარ-ნოემბერში გადამუშავების მრეწველობაში წარმოებულმა საქონელმა შეადგინა 4,843.7 მლნ მანათი და სამრეწველო მომსახურების გაწევას უზრუნველყოფდა.

**წარმოების დინამიკა**

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **2016** | **2017** |
| იანვარი | 99,2 | 102,0 |
| იანვარი — თებერვალი | 103,5 | 92,5 |
| იანვარი — მარტი | 103,8 | 84,1 |
| იანვარი — აპრილი | 106,2 | 89,6 |
| იანვარი — მაისი | 106,4 | 89,6 |
| იანვარი — ივნისი | 112,7 | 89,3 |
| იანვარი — ივლისი | 103,9 | 89,3 |
| იანვარი — აგვისტო | 98,8 | 89,2 |
| იანვარი — სექტემბერი | 99,9 | 87,9 |
| იანვარი — ოქტომბერი | 100,1 | 89,4 |
| იანვარი — ნოემბერი | 100,0 | 89,9 |
| იანვარი — დეკემბერი | 99,1 | 102,0 |

მშენებლობა
----------

ბაქოს ნავთობის სკოლის ახალი კამპუსის მშენებლობა, ნარიმანოვის რაიონული სასამართლოს ახალი ადმინისტრაციული შენობა, ფირალაჰის რაიონის ხიდი, ფირალაჰის მზის ენერგიის ქარხანა, ბალახანის სამრეწველო პარკი, ბაქო-თბილისი-ყარსის რკინიგზის, ფირშაგი-ნოვხანის გზა, ბინაგადის-ნოვხანის- ჯორატის გზატკეცილის მშენებლობები ბაქოში დასრულდა 2017 წლის იანვარ-ნოემბერში.

გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით 12331.2 მლნ მანათით ან 3.3 %-ით ნაკლები იყო მიმართული მთელი საფინანსო წყაროების კაპიტალის აქტივები ქალაქის ეკონომიკური და სოციალური სფეროების განვითარებისთვის 2017 წლის იანვარ-ნოემბერში.

სახელმწიფომ საერთო კაპიტალიდან განახორციელა 35.1%, ხოლო 64.9% არასახელმწიფო ინვესტორებს ეკუთვნოდა.

სამშენებლო სამუშაოებზე გამოყოფილი თანხების 71.7% დაიხარჯა.

**მშენებლობის ღირებულება 2017 წლის იანვარ-ნოემბერში, რომლებიც სამშენებლო კომპანიებმა განახორციელეს**

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **ჯამი (ათასი მანათი)** | **გასული წლის შესაბამის პერიოდთან შედარებით (%)** |
| ბაქო | 5 130 130,0 | 104,0 |
| რეგიონების ჩათვლით: |
| ბინაგადი | 227 090,3 | 97,9 |
| ხათაი | 858 471,7 | 103,9 |
| ხაზარი | 100 992,8 | 3,9 d. |
| გარადაღი | 492 102,9 | 120,5 |
| ნარიმანოვი | 476 879,7 | 112,3 |
| ნასიმი | 1 047 540,8 | 123,5 |
| ნიზამი | 168 072,8 | 43,2 |
| საბუნჩუ | 114 550,7 | 163,7 |
| საბაილი | 1 073 628,0 | 85,7 |
| სურახანი | 47 033,7 | 88,0 |
| იასამალი | 523 766,7 | 131,1 |

სამომხმარებლო ბაზარი
--------------------

2017 წლის იანვარ-ნოემბერში, ბაქოს სამომხმარებლო ბაზარზე გაყიდული საქონლისა და მომსახურების ღირებულება მოსახლეობის მოთხოვნილებების დასაკმაყოფილებლად 2.2% -ით გაიზარდა და შეადგინა 21.964.1 მლნ მანათი

95.6 % შეადგინა არასამთავრობო სექტორმა.

სამომხმარებლო ბაზრის ძირითადი მაჩვენებლები

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | იანვარი - ნოემბერი 2017 (მლნ. მანათი) | გასული წლის შესაბამის პერიოდთან შედარებით

(%) |
| **საქონლისა და მომსახურების საერთო ღირებულება** | **21 964,1** | 102,2 |
| მათ შორის:

სახელმწიფო ქონება | 962,8 | 115,1 |
| არასახელმწიფო ქონება | 21 001,3 | 101,7 |
| ინდივიდუალური მეწარმეები | 15 663,5 | 99,4 |

ქალაქის ეკონომიკურ და სოციალურ სფეროებში დაქირავებულთა საშუალო თვიური ნომინალური ხელფასი 2017 წლის იანვარ-ოქტომბერში გაიზარდა 6.7% -ით, გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით და შეადგინა 782.9 მანათი.

ტრანსპორტი
----------

2017 წლის იანვარ-ნოემბრის მონაცემებით, საავტომობილო სატვირთო გადაზიდვებმა წინა წელთან შედარებით 1.6 პროცენტით გაიზარდა და 5.3021.2 ათასი ტონა შეადგინა. მგზავრთა გადაადგილება ტრანსპორტით ასევე 0.1% -ით გაიზარდა 623024.1 ათას მგზავრამდე.

მეტროს მომსახურებით მგზავრთა რიცხვი წინა წელთან შედარებით 5.3 პროცენტით გაიზარდა და 207.6 მლნ შეადგინა

**მეტროპოლიტენის საქმიანობა**

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  | ნოემბერი — იანვარი 2017 | ნოემბერი — იანვარი 2016 | % |
| სამგზავრო ტრანსპორტი (ათასი მგზავრი) | 207 560,9 | 197 205,9 | 105,3 |
| სამგზავრო ბრუნვა სატრანსპორტო სექტორში (ათასი სამგზავრო — კმ) | 2 290 227,0 | 2 175 969,6 | 105,3 |

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* აზერბაიჯანის ეკონომიკა
* აზერბაიჯანის ეკონომიკური რეგიონები

სქოლიო
------

1. ↑  Bakı Şəhər Statistika İdarəsi.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-04-27. ციტირების თარიღი: 2018-07-17.
2. ↑  baku.azstat.org დაარქივებული 2018-08-10 საიტზე Wayback Machine.  - Bakı Şəhər Statistika İdarəsi
3. ↑  Bakı Şəhər Statistika İdarəsi.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-04-27. ციტირების თარიღი: 2018-07-17.