|  |  |
| --- | --- |
| 
პორტალი:ისრაელი
 | ***პორტალი ისრაელი*** |

**არიელი** (ივრ. אֲרִיאֵל‎ არაბ. اريئيل‎) — ებრაული დასახლება მდინარე იორდანეს დასავლეთ ნაპირზე, ისტორიულ სამარიაში. არიელი დაარსდა 1978 წელს. მისი მოსახლეობა 2007 წლისთვის იყო 16 600, აქედან 7 000 შეადგენენ 1990 წლის შემდეგ რეპატრირებული ებრაელები. არიელი ექვსდღიანი ომის შედეგად იორდანიისთვის წართმეულ მიწებზე სიდიდით მეხუთე ქალაქია. 1998 წელს არიელს ქალაქის სტატუსი მიენიჭა.

ეტიმოლოგია
----------

ივრითზე არიელი ნიშნავს ღვთის ლომს, რაც ებრაელებისთვის სიმამაცისა და, ასევე, ბიბლიური იუდას (პატრიარქ იაკობის მეოთხე ვაჟი) ჩამომავალთა სიმბოლოა. ბიბლიის თანახმად, არიელი იერუსალიმის და იერუსალიმის ტაძრის ერთ-ერთი ეპითეტიცაა.

ისტორია
-------

1978 წელს ებრაელთა ჯგუფს უნდა ეპოვა სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი ადგილი სამარიის მთიანეთში, რომელიც თელ-ავივისკენ მიმვალ გზას აკონტროლებს და დაეცვათ იგი იორდანიის შესაძლო თავდასხმისგან. 1978 წლის გაზაფხულზე რამდენიმე კაცი დაბანაკდა ამ ადგილას, ხოლო იმავე წლის აგვისტოს აქ საცხოვრებლად უკვე 40 ოჯახი გადმოვიდა.

თავდაპირველად, პირველმოსახლეებს ელემენტარული საცხოვრებელი პირობებიც კი არ ჰქონდათ, დასახლების დაარსებისთვის მათ მძიმე გამოცდის გავლა მოუწიათ. წყალი მხოლოდ დროდადრო მიეწოდებოდათ ცისტერნებით, ელექტროენერგიას კი გენერატორებით გამოიმუშავებდნენ. კარვების ნაცვლად აშენდა დროებითი საცხოვრებლები და სკოლა. პირველი სასწავლო წელი 1978 წლის 1 სექტემბერს დაიწყო.

თანდათან მოსახლეობამ იმატა. დასახლებაში ორთოდოქსი ებრაელებიც გადმოსახლდნენ და აშენდა 14 სინაგოგა.

დღესდღეობით, ქალაქში უკვე რამდენიმე სავაჭრო ცენტრია, ორი ინდუსტრიული ზონა, ბიბლიოთეკა და სპორტკლუბი.

გეოგრაფია
---------

არიელი თელ-ავივიდან დაახლოებით 40 კმ აღმოსავლეთით, მდინარე იორდანედან 40 კმ დასავლეთით და იერუსალიმიდან 60 კმ ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს. თელ-ავივთან დაკავშირებულია ტრანს-სამარიული გზატკეცილით.

განათლება
---------

არიელში არის არიელის სამარიის ცენტრალური უნივერსიტეტი, რომელიც 1982 წელს დაარსდა, როგორც კოლეჯი. დღესდღეობით აქ 9 500 სტუდენტი სწავლობს, მათ შორის როგორც ებრაელები, ასევე - არაბებიც. 2005 წელს კოლეჯი უნივერსიტეტად გადაკეთდა.

დაძმობილებული ქალაქები
----------------------

* კოსტა-რიკას დროშა ჰერედია, კოსტა-რიკა
* აშშ-ის დროშა მობილი, ალაბამა, აშშ

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* არიელი დაარქივებული 2007-12-27 საიტზე Wayback Machine.  ინგლისურად
* იუდეის და სამარიის კოლეჯი დაარქივებული 2008-05-30 საიტზე Wayback Machine.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
Flag of Israel იუდეისა და სამარიის რაიონი |
| --- |
|  |
| ქალაქები | 
არიელი | ბეთარ-ილითი | მოდიინ-ილითი | მაალე-ადუმიმი |  |
|  |
| **ებრაული თემის - ჰებრონის საბჭო** | 
ჰებრონი | შაარეი თიკვა |
|  |
| ადგილობრივი საკრებულოები | 
ალფეი მენაშე | ბეით არიე-ოფარიმი | ბეით-ელი | ეფრათი | ელკანა | გივათ-ზეევი | ჰარ-ადარი | იმანუელი | კარნეი შომრონი | კდუმიმი | კირიათ-არბა | მაალე-ეფრამი | ორანითი |
|  |
| **ტერეტორიული საკრებულოები** | 
შომრონი | მეგილოთი | მატე ბინიამინი | გუშ ეციონი | ჰარ ჰებრონი | ბიკათ ჰაიარდენი |
|  |
| 
**სხვა ადმინისტრაციული ერთეულები**: თელ-ავივის რაიონი · იერუსალიმის რაიონი · სამხრეთი რაიონი · ჩრდილოეთი რაიონი · ცენტრალური რაიონი · ხაიფის რაიონი |

 |