recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **გოგიაშვილი**. |

**ანტონ ივანეს ძე გოგიაშვილი** (დ. 14 დეკემბერი, 1878, ჩოლაბარგი — გ. 28 დეკემბერი, 1907, თბილისი) — ქართველი მხატვარი, ფერმწერი, გრაფიკოსი.

ბიოგრაფია
---------

დაამთავრა თბილისის სასულიერო სასწავლებელი. 1901-1906 წლებში სწავლობდა თბილისის სამხატვრო სასწავლებელში. თანამშრომლობდა გაზეთების რედაქციებთან: „კვალი" და „ცნობის ფურცელი", რომლებშიც აქვეყნებდა ქართველი ხალხის ყოფა–ცხოვრების ამსახველ და დოკუმენტურ ჩანახატებს. „ცნობის ფურცლის" დამატებაში იბეჭდებოდა მის მიერ საქართველოს სხვადასხვა კუთხეში მოგზაურობისას შესრულებული ჩანახატები, მათ შორის: „დარბევა" (1906, საქართველოს ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმი, თბილისი), „ტყეში შეფარებული გურულები" (1906, საქართველოს ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმი, თბილისი); მას ეკუთვნის – ვაჟა-ფშაველას პოემა „ბახტრიონის" (1896), ილია ჭავჭავაძის პოემა „განდეგილის" (1901), რაფიელ ერისთავის ლექსების „სესიას ფიქრების", „სამშობლო ხევსურისა", „თრიალეთელი მწყემსის", „დაჭრილის" ილუსტრაციები; მისი ნახატები დაცულია საქართველოს ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმში.

გალერეა
-------

* ასკანის ციხეასკანის ციხე
* სოფელი ვაკიჯვარი, 1903 წ.სოფელი ვაკიჯვარი, 1903 წ.
* „ტყეში შეფარებული გურულები" 1906 წ.„ტყეში შეფარებული გურულები" 1906 წ.
* დუქნები სადგურ ნატანებშიდუქნები სადგურ ნატანებში
*

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ. 1977. — გვ. 197.
* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 2, თბ. 2012. — გვ. 60.
* *კვასხვაძე შ*, ანტონ გოგიაშვილი: მონოგრაფია — თბილისი, 1947

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ანტონ გოგიაშვილი***

* ანტონ გოგიაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ანტონ გოგიაშვილის კოლექცია ეროვნულ არქივში
ოქროსმაძიებელთა მარშრუტი
**კლონდაიკის ოქროს ციებ-ცხელება** — XIX საუკუნეში ოქროს არაორგანიზებული, მასობრივი წარმოება კლონდაიკის რეგიონში, იუკონის ტერიტორიაზე, კანადის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ზოგჯერ იუკონის ოქროს ციებ-ცხელებასაც უწოდებენ.

ოქროს ციებ-ცხელება დაიწყო 1896-1897 წლებში, როდესაც მთელს ამერიკაში გავრცელდა ცნობა მდინარე კლონდაიკის ხეობაში, იუკონის ტერიტორიაზე. საერთო ჯამში ერთი საუკუნის განმავლობაში მოპოვებულია 12.5 მილიონი უნცია (დაახლოებით 390 ტონა) ოქრო. 2008 წლის კურსით მისი ღირებულებაა 4,4 მლნ ამერიკული დოლარი.

ოქროს ციებ-ცხელება მოხსენიებულია ჯეკ ლონდონის რამდენიმე რომანში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***კლონდაიკის ოქროს ციებ-ცხელება***

* Klondike. The *Chicago Record'*s book for gold seekers (1897) (Digitized by the Library of the University of Illinois at Urbana-Champaign)
* Klondike: The Quest for Gold (documentary film)
* Victorian Order of Nurses Official Website
* Women of the Klondike დაარქივებული 2009-02-08 საიტზე Wayback Machine.
* Map of the Chilkoot and White Passes დაარქივებული 2010-03-23 საიტზე Wayback Machine.
* The life of Jack London as reflected in his works დაარქივებული 2008-11-01 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. ↑  History of Mining in Yukon
ფარფლწითელა, თევზი რომელიც ბუნებრივად და ხელოვნურად ფართოდ არის გავრცელებული მთელ მსოფლიოში.
**იქთიოფაუნა** (ბერძ. ichthýs – თევზი და ფაუნა) — რომელიმე წყალსატევში, აუზში და სხვა ბუნებრივ ობიექტში არსებული თევზებისა და წყლის სხვა ბინადრების ერთობლიობა; აგრეთვე თევზების ერთობლიობა, რომლებიც ბინადრობდნენ დედამიწის ისტორიის ამა თუ იმ ეტაპზე. აუზთა უმეტესობის იქთიოფაუნა წარმოშობის მიხედვით სხვადასხვაგვარია. იგი შედგება ისეთი სახეობებისაგან, რომლებიც განსხვავდებიან გეოგრაფიული წარმოშობის მიხედვით და რომლებიც დაჯგუფებულები არიან ცალკეულ ფაუნისტურ კომპლექსში. ყველაზე მდიდარი იქთიოფაუნა გვხვდება წყნარი ოკეანის დასავლეთ ნაწილში, ეკვტორულ წყლებში. ყველაზე ღარიბი იქთიოფაუნა არქტიკულ წყლებშია.

თევზების შემსწავლელ მეცნიერებას იქთიოლოგია ეწოდება; იგი სწავლობს მათ აგებულებას, ორგანოების ფუნქციას, ცხოვრების ნირს, სისტემატიკას, გავრცელებას, ევოლუციას.

სქოლიო
------

1. ↑  იქთიოფაუნა – ბიოლოგიური და სამედიცინო ტერმინები და ცნებები
2. ↑  იქთიოფაუნა – დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია
3. ↑  იქთიოლოგია – ბიოლოგიური და სამედიცინო ტერმინები და ცნებები
ეკლესია
ეკლესია
**კლოსტერნოიბურგი** (გერმ. Klosterneuburg) — პატარა ქალაქი ავსტრიაში, ქვემო ავსტრიის ფედერალურ მხარეში. 2011 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 25 870 ადამიანს შეადგენს. 

მდებარეობს მდინარე დუნაიზე, ვენიდან ოდნავ ჩრდილოეთით, რომლისგანაც კაჰლენბერგისა და ლეოპოლდსბერგის ბორცვები გამოყოფს. შუა საუკუნეებში გამოეყო თავის ტყუპ ქალაქს, კორნოიბურგს, მას შემდეგ, რაც მდინარე დუნაიმ დინების მიმართულება შეიცვალა. 

კლოსტერნოიბურგი მარკგრაფმა ლეოპოლდ III-მ დააარსა და შემდეგში განვითარდა თავის ცნობილ მონასტერთან ერთად. ლეოპოლდ III-ს და შემდეგში ლეოპოლდ VI-ს აქ რეზიდენციები გააჩნდათ. 1938 - 1954 წლებში წარმოადგენდა ვენის 26-ე რაიონს. დღეისათვის, ქალაქს გააჩნია მცირე მრეწველობა და მიუხედავად იმისა, რომ ცალკე ქალაქია, თითქმის ყოველთვის მაინც ვენის გარეუბნად მოიაზრება. 

ქალაქში ფუნქციონირებს საყიდლების ძირითადი არეალები. 

განსაკუთრებული ისტორიული მნიშვნელობისაა კლოსტერნოიბურგის მონასტერი, რომლის არსებობაც ჩანაწერებში პირველად 1108 წელს დასტურდება.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ავსტრიის ქალაქების სია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Informations and links concerning Klosterneuburg
* 360°-Panoramas from Gerhard Edl
* Institute of Science and Technology Austria დაარქივებული 2009-04-20 საიტზე Wayback Machine.
* Essl Museum of Contemporary Art

სქოლიო
------

1. ↑  Einwohnerzahl 1.1.2018 nach Gemeinden mit Status, Gebietsstand 1.1.2018 — Statistics Austria.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q358870'></a>
2. ↑  Klosterneuburg, Wien-Umgebung, Niederösterreich - Austria Postcode
**კამენსკ-შახტინსკის ღვთისმშობლის კვართის ეკლესია** (რუს. Церковь Покрова Пресвятой Богородицы) — მართლმადიდებლური ეკლესია ქალაქ კამენსკ-შახტინსკში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ამჟამად აღნიშნული ტერიტორია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს შახტინის ეპარქიას. ეკლესია აგებულია 2003 წელს.

ეკლესიის მისამართი: რუსეთი, როსტოვი ოლქი, ქალაქი კამენსკ-შახტინსკი, ბაშკევიჩის შესახვევი № 85.

ისტორია
-------

ეკლესიის მშენებლობას საფუძველი ჩაუყარეს 1991 წლის 14 ოქტომბერს, კვართის დღესასწაულზე, ხოლო მისი შენება დაიწყეს 1996 წელს და მიმდინარეობდა ადგილობრივი მოსახლეობის, კაზაკებისა და ქალაქის ორგანიზაციების სახსრებით. ეკლესიის გუმბათი დაამზადეს ვოლგოდონსკში. სამრეკლოზე ექვსი ზარი ჰკიდია, მათგან ხუთი პატარაა, ხოლო დედო-ზარი 350 კილოგრამს იწონის და ერთი მეტრის დიამეტრისაა. ყველა ზარი ჩამოასხეს ვორონეჟში. თუჯის მესრის ფილები დაამზადეს ქიმკომბინატის სარემონტო-მექანიკურ საამქროში. 

ეკლესია საზეიმოდ გაიხსნა 2003 წლის 14 ოქტომბერს. ეკლესია აკურთხა წინამძღვარმა მღვდელმა გიორგი ვოლოშჩუკმა. ეკლესიასთან გაიხსნა საკვირაო სკოლა, მოქმედებს სამრევლო ბიბლიოთეკა, საქველმოქმედო სასადილო, რომელიც კვებავს ქალაქის პირველ საავადმყოფოს, საბავშვო სახლს, № 10 საშუალო სკოლას, 398/12 აღმზრდელობით დაწესებულებას, სათნოების სახლს ხუტორ მალაია-კამენკაში, სამხედრო ნაწილებს № 18590 და № 21241. მოქმედებს საეკლესიო ქორო (ხელმძღვანელი ლიუდმილა ვოლოშჩუკი).

საინტერესოა, რომ ეკლესია აგებულია ადგილზე, სადაც 1914 წელს ააგეს ქვის ეკლესია წმინდა პეტრე და პალე მოციქულების სახელზე. იგი არ დასრულებულა და 1921 წელს დაანგრიეს, მის საპატვისაცემოდ აღმართულია ჯვარი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Храм Покрова Пресвятой Богородицы, г. Каменск-Шахтинский დაარქივებული 2017-01-10 საიტზე Wayback Machine.
* Епископ Шахтинский и Миллеровский Симон совершил Пасхальную утреню в храме в честь Покрова Пресвятой Богородицы, Каменск-Шахтинский დაარქივებული 2017-01-10 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. ↑  Храм Покрова Пресвятой Богородицы (Каменск-Ша́хтинский)
2. ↑  Церковь Покрова Пресвятой Богородицы в Каменске-Шахтинском
**ანჯეი ვაიდა** (პოლ. Andrzej Wajda; დ. 6 მარტი 1926, სუვალკი, პოლონეთი, — გ. 9 ოქტომბერი 2016, ვარშავა, პოლონეთი) — პოლონელი რეჟისორი, სცენარისტი. 1954 წელს ქალაქ ლოძში დაამთავრა კინემატოგრაფიის და თეატრალური ხელოვნების უმაღლესი სახელმწიფო სკოლის სარეჟისორო განყოფილება. 1951 წლიდან დაიწყო მუშაობა კინოში. აღიარება მოუტანა მეორე მსოფლიო ომის თემაზე შექმნილმა ფილმებმა: „არხი" (1956) და „ფერფლი და ალმასი" (1958), რომლებშიც დიდი მხატვრული ძალით გვიჩვენა თავისი თაობის ბედი ეროვნული ისტორიის ყველაზე მწვავე დღეებში. ამ ფილმებმა რეჟისორს ფართო აღიარება მოუტანა. პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა კინემატოგრაფიისა და თეატრალური ხელოვნების უმაღლეს სკოლაში. მისი ფილმები გამოირჩევა რეალიზმით, რეჟისურის უმაღლესი ოსტატობითა და სამსახიობო ხელოვნებით. ომის თემებით არის დატვირთული მისი ფილმები: „ლეტნა" (1959), „სამსონი" (1961), „კატინი" (2007) და სხვა. ვაიდას ფილმებს საერთაშორისო კინოფესტივალებზე მიღებული აქვს ჯილდოები.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ანჯეი ვაიდა***

* 

* ოფიციალური საიტი
* 

* ანჯეი ვაიდა — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)

სქოლიო
------

1. ↑   ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ. 1979. — გვ. 273-274.
2. 1 2  ანჯეი ვაიდა — დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია (რუსული)
**ანგარა** (რუს. Ангара; უწინ ქვემო დინებაში *ზემო ტუნგუსკა* ეწოდებოდა) — მდინარე რუსეთში. მიედინება აღმოსავლეთ ციმბირის ტერიტორიაზე, ირკუტსკის ოლქსა და კრასნოიარსკის მხარეში. სიგრძე 1779 კმ, აუზის ფართობი 1 040 000 კმ². გამოედინება ბაიკალის ტბიდან, ერთვის მდინარე ენისეის მარჯვნიდან. მიედინება ჩრდილოეთისაკენ, შემდეგ დასავლეთის მიმართულებას იღებს. ზემო დინებაში ირკუტსკისა და ბრატსკის ჰიდროელექტროსადგურის აშენების შემდეგ ძირითადად წყალსაცავად არის გადაქცეული. 56 კმ სიგრძეზე ქმნის ირკუტსკის წყალსაცავის ზედა ბიეფს, ხოლო დაახლოებით 524 კმ-ზე ბრატსკის წყალსაცავის მთავარ ნაწილს.

წყალსაცავებს შორის არსებულ მონაკვეთზე ხეობა ასიმეტრიული აღნაგობისაა, სადაც მარცხენა ფერდობი მაღალი და ციცაბოა, ხოლო მარჯვენა — დამრეცი. 1,5-2 კმ სიგანის კალაპოტი დაყოფილია კუნძულებად. შუა და ქვემო დინებაში ანგარა კვეთს შუა ციმბირის ზეგნის ინტრუზიულ ტრაპებსა და ენისეის ჭიუხს, რის გამოც ხეობა ზოგან ჭორომიანია. ანგარის წყლის რეჟიმს ძირითადად ბაიკალის ტბა და წყალსაცავები არეგულირებენ. ბაიკალის ტბის გარდა ანგარას ასაზრდოებს ატმოსფერული ნალექები (წვიმის წყალი, თოვლი). საშუალო წლიური ხარჯი ირკუტსკის ჰესთან 1700 მ³/წმ, ბრატსკის ჰესთან 2900 მ³/წმ, ხოლო შესართავთან 4500 მ³/წმ.

ანგარის ზემო დინებაში ყინულის საფარი იანვრის შუა რიცხვებში ჩნდება, ხოლო ყინულსვლა მაისის პირველ რიცხვებში იწყება. წყალშიგა ყინულები და თოში თოშხერგილებს აჩენს, რის გამოც წყლის დონე მდინარეში მერყეობს. მთავარი შენაკადებია: მარჯვენა — ილიმი, ჩადობეცი, ირკინეევა; მარცხენა — ირკუტი, კიტოი, ოკა, ია, ტასეევა და დიდი ბელაია. ქალაქ ირკუტსკიდან ბაიკალის ტბამდე და ბრატსკის ჰესამდე ნაოსნობა რეგულარულია. ანგარა მდიდარია თევზით. მოიპოვება თართი, ცქვრინი, კაპოეტი და სხვ. მთავარი ნავსადგურებია: ირკუტსკი, ანგარსკი, ბალაგანსკი, ბრატსკი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ვიკისაწყობის ლოგო შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე **„ანგარა"** ვიკისაწყობში.
* ანგარა — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)
* ანგარა – ცნობები (რუსული)
* ანგარა — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ბაიკალი |
| --- |
|  |
| აუზი | 
* ანგარა
* ბარგუზინი
* ზემო ანგარა
* კიჩერა
* სარმა
* სელენგა
* სნეჟნაია
* ტომპუდა
* ტურკა
* უტულიკი
* ხარა-მარუნი
 |  |
|  |
| კუნძულები | 
* ოგოი
* ოლხონი
* უშკანი
* იარკი
 |
|  |
| კონცხები და ნახევარკუნძულები | 
* ბოლშოი-კადილნი
* ხორინ-ირგი
* კოტელნიკოვი
* ლუდარი
* რიტი
* სვიატოი-ნოსი
* შამანკის კლდე
* ხობოი
 |
|  |
| რელიეფი | 
* აკადემიის ქედი
* სელენგის ქედი
* ხამარ-დაბანი
* ზღვისპირა ქედი
* ბაიკალის ქედი
* ბარგუზინის ქედი
 |
|  |
| აკვატორია | 
* ირკუტსკის წყალსაცავი
* მცირე ზღვა
* მუხორი
* ოლხონის ჭიშკარი
* პესჩანაია
* პროვალი
* ჩივირკუი
 |
|  |
| ბუნების ძეგლები | 
* კულინის ჭაობი
* ჩივირკუის ყელი
* შამან-ქვა
 |

 |
**კლოდეტ კოლბერი** (ინგლ. Claudette Colbert; დაბადებით **ემილი კლოდეტ შოშუანი**; დ. 13 სექტემბერი, 1903 — გ. 30 ივლისი, 1996) — ამერიკელი თეატრისა და კინოს მსახიობი. ორ ათწლეულზე მეტი ხნის განმავლობაში იყო ჰოლივუდის წამყვანი ლედი, რომელიც მოიხსენიებოდა როგორც „განუმეორებელი სილამაზის, გაწაფულობის, საზრიანობისა და სიმხნე-სიხალისის ნარევი". 

თავისი კარიერა დაიწყო 1920-იანი წლების ბოლოს ბროდვეის დადგმებში და ხმოვანი კინოს გაჩენისთანავე კინოში გადავიდა. თავდაპირველად თანამშრომლობდა Paramount Pictures-თან, ხოლო შემდეგ შტატგარეშე მსახიობად მუშაობდა. ელი ენდრიუსის როლის შესრულებისთვის ფილმში „ეს მოხდა ერთხელ ღამით" გადაეცა ოსკარი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის (1934). სხვა ცნობილი ფილმებიდან აღსანიშნავია: „კლეოპატრა" (1934) და „პალმ-ბიჩის ისტორია" (1942). 

თავისი მრგვალი სახით, დიდი თვალებით, მომხიბვლელობით, არისტოკრატიული მანერით, მსუბუქი კომედიური და ემოციური დრამატული ნიჭის წყალობით, კოლბერმა სახელი გაითქვა როგორც მრავალმხრივმა მსახიობმა, რის გამოც 1930-1940 წლების ერთ-ერთი ყველაზე მაღალანაზღაურებადი მსახიობი გახდა. მთელი თავისი კარიერის განმავლობაში ითამაშა 60-ზე მეტ ფილმში. კოლბერი იყო ინდუსტრიის ყველაზე მაღალანაზღაურებადი ვარსკვლავი 1938 და 1942 წლებში. გადასაღებ მოედანზე მისი ხშირი პარტნიორები იყვნენ ფრედ მაკმიურეი შვიდ ფილმში (1935-49) და ფრედრიკ მარჩი ოთხ ფილმში (1930-33). 

1950-იანი წლების დასაწყისში კოლბერი არსებითად ეკრანს ჩამოსცილდა და ტელევიზიასა და თეატრს მიემხრო და მიიღო ტონის ჯილდოს ნომინაცია პიესაში „ქორწინება შემოვლით" 1959 წელს. მისი კარიერა დაღმავლობას განიცდიდა 1960-იანი წლების დასაწყისში, თუმცა 1970-იანი წლების ბოლოს ადგილი ჰქოდა მისი კარიერის გამოცოცხლებას თეატრში და მიიღო სარა სიდონზის ჯილდო ჩიკაგოს თეატრში შესრულებული სამუშაოსათვის 1980 წელს. შესრულებული როლისთვის სატელევიზიო მინისერიალში „ორი მისიზ გრენვილზი" (1987) მიენიჭა ოქროს გლობუსი და ნომინირებული იყო ემის ჯილდოზე.

1999 წელს ამერიკის კინოინსტიტუტმა კლოდეტ კოლბერი სიკვდილის შემდგომ AFI-ის 100 წელი... 100 ვარსკვლავის ჩამონათვალში მე-12 ადგილზე განაწესა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* კლოდეტ კოლბერი — ბროდვეის ინტერნეტ მონაცემთა ბაზაში (IBDb) (ინგლისური)
* 

* კლოდეტ კოლბერი — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
* კლოდეტ კოლბერი TCM-ის კინოფილმების მონაცემთა ბაზაში
* კლოდეტ კოლბერი — AllMovie
**კამენსკაიის ღვთისმშობლის კვართის ეკლესია** (რუს. Церковь Покрова Пресвятой Богородицы) — ყოფილი მართლმადიდებლური ეკლესია ქალაქ კამენსკ-შახტინსკში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ამჟამად აღნიშნული ტერიტორია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს შახტინის ეპარქიას. ეკლესია აგებული იყო 1829 წელს და დაანგრიეს 1934 წელს.

ისტორია
-------

პირველი ეკლესია სტანიცა კამენსკაიაში, როდესაც იგი მდებარეობდა მდინარე ჩრდილოეთის დონეცის მარცხენა ნაპირზე, იყო ხის და ნაკურთხი ღვთისმშობლის კვართის სახელზე. ამჟამად ამ ადგილზე მდებარეობს სტანიცა სტარაია-სტანიცა. ეკლესია ააგეს 1740 წელს, რომელიც 1745 წელს ხანძრის შედეგად დაიწვა. ეკლესიის მეორე შენობის, რომელიც ასევე ხის იყო, მშენებლობა დაიწყეს 1747 წლის 22 მარტს და მომდევნო წელს დაასრულეს. 1748 წელსვე აკურთხეს. 1787 წელს მის ადგილზე ააშენეს ღვთისმშობლის კვართის ქვის ეკლესია, რომლის ერთი ეგვტერი ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სახელზე იყო ნაკურთხი. ახალი ეკელსია აკურთხეს 1792 წლის 18 ივლისს. ძველი ეკლესია კი იყიდა პოლკოვნიკმა ივანე სკასირსკიმ და გააგზავნა სტანიცა სკოსირსკაიაში. 

1817 წელს როდესაც სტანიცა კემენსკაია გადაიტანეს მდინარე ჩრდილოეთის დონეცის მარჯვენა ნაპირზე (იქ სადაც დღეს მდებარეობს ქალაქი კამენსკ-შახტინსკი), ღვთისმშობლის კვართის ეკლესია, ისევე როგორც სხვა ძველი ნაგებობები დაშალეს, ხოლო სამშენებლო მასალები გამოიყენეს ახალი ეკელსიის ასაშენებლად, რომელსაც ეგვტერი ჰქონდა ამაღლებისა და ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სახელზე ნაკურთხი. ეკლესიის კურთხევა შედგა 1829 წელს. 

ეკლესია მდებარეობდა თანამედროვე მეორე საჯარო სკოლის რაიონში. იგი დაანგრიეს 1934 წელს. 2003 წელს ქალაქში (შჩადენკოს სკვერში) ააშენეს ახალი აგურის ეკლესია, რომელიც ასევე ღვთისმშობლის კვართის ეკლესია უწოდეს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Станицы Каменской Покровская церковь

სქოლიო
------

1. ↑  Каменск-Шахтинский. Церковь Покрова Пресвятой Богородицы в станице Каменской (старая).
2. ↑  Старая Станица
3. 1 2  Евгения Чеботарёва. Астаховская церковь родом из Каменской. Газета «ПИК», № 9 (1169), 1 марта 2017 года.
**ანგელოზის გადაფრენა** — 2001 წლის ქართული ფილმი, რომლის რეჟისორია ნოდარ მანაგაძე.

სიუჟეტი
-------

ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები.
ფილმში ასახულია მდგომარეობა ქვეყნისა, სადაც ძველი დაინგრა, ახალი კი არ აშენებულა. უცნაურ, აკვარიუმის მსგავს ვაგზლის შენობაში სხვადასხვა ფენისა და შეხედულების ადამიანებს მოუყრიათ თავი. ირგვლივ ქაოსი და განუკითხაობაა. სიტუაციას აბსურდული მკვლელობების სერია ამწვავებს, მათი „გამოძიების" პროცესს კი მეტი ქაოსი შეაქვს ისედაც დაბნეულ მასაში. ყველაფერი ეს დანახულია პატარა ტყუპი გოგონების თვალით. იმედიც მათშია...

როლებში
-------

* ნუცა მაისურაძე
* გვანცა მაისურაძე
* ამირან ჭიჭინაძე
* ნინო ქორიძე
* დიმიტრი ჯაიანი
* თემურ ბიჭიაშვილი
* ზურაბ აბზიანიძე

ჯილდოები
--------

* სლავი და მართლმადიდებელი ხალხების საერთაშორისო კინოფესტივალი „ოქროს რაინდი", ტამბოვი (რუსეთი). პრიზი საუკეთესო რეჟისურისათვის (2001).

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ანგელოზის გადაფრენა — კინოფილმების ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)

სქოლიო
------

1. ↑  ეროვნული ფილმოგრაფია
**კევინ ჯ. ტუიტი** (ინგლ. Kevin J. Tuite; დ. 3 აპრილი, 1954, საუთ-ბენდი) — ამერიკელი, კანადელი ენათმეცნიერი, ანთროპოლოგი, ქართველოლოგი, მონრეალის უნივერსიტეტის (კანადა) პროფესორი.

ბიოგრაფია
---------

კევინ ტუიტი დაიბადა 1954 წელს აშშ-ში, ინდიანას შტატის ქალაქ საუთ-ბენდში. 1972-1976 წლებში სწავლობდა ჩრდილო-დასავლეთის უნივერსიტეტის საინჟინრო ფაკულტეტზე. 1980 წელს ჩაირიცხა ჩიკაგოს უნივერსიტეტის ენათმეცნიერების ფაკულტეტზე. ქართულ ენას სწავლობდა ჯერ ჩიკაგოს უნივერსიტეტში პროფესორ ჰოვარდ არონსონთან, შემდეგ, 1985-1986 წლებში, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. დოქტორის სამეცნიერო ხარისხი მიენიჭა 1988 წელს. 

1991 წლიდან მონრეალის უნივერსიტეტის ანთროპოლოგიის განყოფილების სრული პროფესორია. იგი არის კანადისა და ირლანდიის მოქალაქე. 2010-2014 წლებში იყო ფრიდრიხ შილერის სახელობის იენის უნივერსიტეტის კავკასიოლოგიის კათედრის ხელმძღვანელი.

კევინ ტუიტი მრავალი წელია აქტიურად მოღვაწეობს ქართველოლოგიაში. მისი ნაშრომებია: მონოგრაფია – "Kartvelian Morphosyntax. Number agreement and morphosyntactic orientation in the South Caucasian languages" (ქართველური მორფოსინტაქსი. შეთანხმება რიცხვში და მორფოსინტაქსური ორიენტაცია სამხრეთ კავკასიურ ენებში) (1998); სტატიები: „ირიბი გარდამავალი ზმნები ქართულში" (1987), „ქართული ყე–ს გეოგრაფია" (1989), „პრეფიქსი ს ძველ ქართულში" (1990), „რიცხვის კატეგორია საერთო ქართველურში" (1992), „პარადიგმების აღდგენა ქართულში" (1996), „სვანური ენა" (1997), „შენიშვნები სვანურ ზმნაზე" (1998), „დეპონენსური ზმნები ქართულში" (2002), „ქართველური სერიების ნიშნები" (2003) და სხვ.

კევინ ტუიტი დაინტერესდა ქართული ფოლკლორითაც. მან 1994 წელს გამოსცა "An Anthology of Georgian Folk Poetry" (ქართული ხალხური პოეზიის ანთოლოგია), რომელშიც შესულია 70-მდე ნიმუში ქართული ტექსტის ინგლისური ტრანსლიტერაციითურთ.

კევინ ტუიტი აქტიურად თანამშრომლობს ქართველ მეცნიერებთან. 1985 წლიდან ხელმძღვანელობს საქართველოში ეთნოლოგიურ და ლინგვისტურ საველე კვლევებს. იგი არის კავკასიოლოგიის საერთაშორისო სამეცნიერო-კვლევითი საზოგადოებრივი ინსტიტუტის მოამბის – "ამირანი" – მთავარი რედაქტორი.

კევინ ტუიტი დაქორწინებული იყო ენათმეცნიერ ამბაკო ჭკადუას ქალიშვილზე, მხატვარ ეთერ ჭკადუაზე. წყვილი ექვსწლიანი თანაცხოვრების შემდეგ ერთმანეთს დაშორდა.

ლიტერატურა
----------

* ქართული ენა: ენციკლოპედია. – თბ. 2008. – გვ.461-462.
* ფეიქრიშვილი ჟ. მასალები საზღვარგარეთული ქართველოლოგიის ისტორიისათვის. – თბ. 2012. – გვ. 291-292.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* კევინ ტუიტი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* კევინ ტუიტი | უცხოელი ქართველოლოგები
* კევინ ტუიტის ვებ-გვერდი
* Kevin Tuite | Scientific Network for the Caucasus Mountain Region

სქოლიო
------

1. ↑  CV Kevin J. Tuite
2. ↑  ეთერ ჭკადუა
**იცოცხლე, გენაცვალე!** — 1981 წლის ქართული მხატვრული ფილმი, რომელშიც ერთი შეხედვით 4 დამოუკიდებელი კინონოველა ერთ მთლიან კინონაწარმოებად იკვრება.

სიუჟეტი
-------

ოთხივე ნოველის: „ვახშამი", „საიდუმლო", „მივლინება" და „მოცარტი" ორი ცენტრალური გმირია ვახტანგ (ბუბა) კიკაბიძის და გიორგი (გოგი) ქავთარაძის პერსონაჟები. ოთხივეს აერთიანებს განსაკუთრებული თბილისური სტუმართმოყვარეობის თემა, რომელიც ყველა ნოველაში სხვადასხვა სახით არის შემოთავაზებული.

კადრი ფილმიდან „იცოცხლე, გენაცვალე!" — „მივლინება"
**„ვახშამი"** — მოსკოვში სამსახურებრივი მივლინების დროს ორი თანამშრომლის ამბავს მოგვითხრობს, რომლებიც სხვადასხვა სასტუმროში დააბინავეს. ახალი წელი ახლოვდება და 30 გრადუსიანი ყინვის გამო ერთმანეთთან მისვლას ვერ ახერხებენ. დღესასწაულის აღნიშვნა ტელეფონის საშუალებით გადაწყვიტეს. რამდენიმე სადღეგრძელოს შემდეგ საუბარში შემთხვევით ერთვება ადგილობრივი რუსი, რომელიც ცოლ-შვილთან დაკავშირებას 3 დღეა ცდილობს და ვერ ახერხებს. მეგობრები ახალი წლის ტელეფონით ერთად აღნიშვნას შესთავაზებენ. მალე ქართველებს შამპანურები გამოელევათ, მაღაზიები კი დაკეტილია…

**„საიდუმლო"** — სომხეთიდან ჩამოსული სტუმრებისთვის გული რომ არ დაეწყვიტა, გივიმ პაპისეული სახლის კედლისგან ტივი გააკეთა…

კადრი ფილმიდან „იცოცხლე, გენაცვალე!" — „მოცარტი"
**„მივლინება"** — არც თუ ისე ახალგაზრდა მეგობრები, გაგრაში მივლინების დროს, ზღვაში გასაბერი ნავით შესულები ჭადრაკს თამაშობენ. მათ ნავს მოცურავე გოგონები დაეჯახებიან და ორივენი წყალში აღმოჩნდებიან. დავითმა კი ცურვა არ იცის. გოგონები მას გადაარჩენენ. მეგობრები რამდენიმე სასიამოვნო დღეს გაატარებენ სტუდენტ გოგონებთან ერთად. თბილისში დაბრუნებულები კი ორივე ზედმეტი გადატვირთვისგან მწოლიარედ არიან. გოგონებს კი შეჰპირდნენ, რომ თბილისში გავლისას მათ მატარებელს დახვდებოდნენ. საბოლოოდ მათ მაგივრად მათი ცოლ-შვილი ძღვენით დატვირთულები წავლენ სადგურზე სტუდენტების დასახვედრად.

**„მოცარტი"** — თბილისში გასტროლებზე ჩამოსული უცხოელი მუსიკოსი ფილარმონიაში მოცარტის ნაწარმოებებს ასრულებს. ნოდარმა სტუმრის პატივსაცემად რესტორანში სუფრა გაშალა და ადგილობრივი ფოლკლორული ჯგუფი მოიწვია, რომელშიც მისი მეგობარი შიო უკრავდა. შიო თვითნასწავლი მუსიკოსია, რომელსაც ბავშვობიდან ზედმეტსახელს „მოცარტს" ეძახდნენ. მასაც სურდა უცხოელი მუსიკოსის კონცერტზე მოხვედრა, მაგრამ ბილეთი ვერ იშოვა. შიო ვერც კი წარმოიდგენდა, რომ მისი დაკვრით აღფრთოვანებული უცხოელი მასთან ერთად დადგებოდა სცენაზე…

როლებში
-------

* ვახტანგ (ბუბა) კიკაბიძე — ვახტანგი, გივი, დავითი, შიო — მუსიკოსი
* გიორგი (გოგი) ქავთარაძე — თამაზი, ჯემალი, გიორგი, ნოდარი
* ნიკოლაი რიბნიკოვი — ნიკოლაი ფეოდოროვიჩი
* თამარ ციციშვილი — ნინა ვასილიევნა
* შაუმ კაზარიანი — ერმანდი
* კარინა არმენიანცი — კარინა
* ლია ელიავა — მერი
* ლია გუდაძე — ლუიზა
* ტატიანა რომაშინა — ლენა
* ოლგა ბელიავსკაია — ლენა
* ნანა ჯორჯაძე — მხატვარი დუქანში

გადამღები ჯგუფი
---------------

* დამდგმელი რეჟისორი — თამაზ გომელაური, ვახტანგ (ბუბა) კიკაბიძე
* სცენარის ავტორი — თამაზ გომელაური, ვახტანგ (ბუბა) კიკაბიძე
* დამდგმელი ოპერატორი — იგორ ამასიისკი
* დამდგმელი მხატვარი — ჯემალ მირზაშვილი
* კომპოზიტორი — გიორგი ცაბაძე

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ეროვნული ფილმოგრაფია
* 

* „იცოცხლე, გენაცვალე" — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
ბრიჯში და მსგავს ბანქოს თამაშებში ტექნიკური ილეთი, რომელიც საშუალებას აძლევს მოთამაშეს გააკეთოს აღება ოპონენტების კარტების იღბლიანი განლაგების საშუალებით. თუ იმპასი წარმატებულია, ამბობენ რომ იგი გავიდა, ხოლო თუ წარუმატებელია, ამბობენ, რომ იგი არ გავიდა.

იმპასის სახეობები
-----------------

### უბრალო იმპასი

უბრალო იმპასი არის ტექნიკური ილეთი, რომლის საშუალებითაც ხორციელდება დამატებითი აღება თუ იმპასი *გადის*.

|  |
| --- |
| ♠ A Q |
|   |
| ♠ 7 2 |

თუ სვლა აქვს სამხრეთს (გამთამაშებელი), მაშინ მან შეიძლება *ითამაშოს ქალისკენ*, ანუ წავიდეს პატარა ♠ ხელიდან მაგიდისკენ. თუ ბაბუ დასავლეტს ჰყავს (ანუ იმპასი გადის), მაშინ ჩრდილოეთ-სამხრეთი გააკეთებენ 2 აღებას (ტუზზე და ქალზე), ისე რომ ვისტიორები ვერ გააკეთებენ ვერცერთს (გასაგებია, რომ თუ დასავლეთი ბაბუს ითამაშებს პირველ წრეზე, მაშინ გამთამაშებელი ტუზით გააკეთებს აღებას).   

### ორმაგი იმპასი

ორმაგი იმპასი არის იმპასი, რომელიც ტარდება ორი ფიგურის მიმართ. მაგალითად:

|  |
| --- |
| ♠ A Q 10 |
|   |
| ♠ 7 4 3 |

თუ სვლა აქვს სამხრეთს (გამთამაშებელი), მაშინ ის თამაშობს ხელიდან პატარას და მაგიდაზე დებს 10♠. თუ ეს აღება გადის, მაშინ იგი ბრუნდება ხელში და თამაშობს პატარა ♠ ქალისკენ. შედეგად, თუ ბაბუც და ვალეტიც დასავლეთს ჰყავს, გამთამაშებელი გააკეთებს 3 აღებას, ისე რომ ვისტიორები ვერ გააკეთებენ ვერცერთს (ამის ალბათობა 25%-ს შეადგენს). თუ დასავლეთს ორი ფიგურიდან (ბაბუ და ვალეტი) ერთ-ერთი მაინც ჰყავს (ამის ალბათობა 75%-ს შეადგენს), მაშინ ასეთი თამაშით გამთამაშებელი გაალეთებს 2 აღებას, ხოლო ვისტიორები გააკეთებენ ერთს.   

### ღრმა იმპასი

ღრმა იმპასი არის მანევრი, რომელიც იძლევა საშუალებას გაკეთდეს ზედმეტი აღება, თუ ვისტიორების ორ სპეციფიკური კარტი არის კარგად განლაგებული. მაგალითად:

|  |
| --- |
| ♠ A K 10 |
|   |
| ♠ 7 4 3 |

სამხრეთი თამაშობხ ხელიდან მაგიდისკენ, და დებს 10♠, თუ დასავლეთი თამაშობს პატარა♠. შედეგად გამთამაშებელი გააკეთებს ზედმეტ აღებას, თუ ყვავის ვალეტიც და ქალიც დასავლეთს ჰყავს.   

  

  

  


|  |  |
| --- | --- |
| wikistub |  *ეს არის სტატიის ან სექციის **ესკიზი**. თქვენ შეგიძლიათ შეავსოთ იგი.* |
ირინეოს ლიონელი თანამედროვე გრავიურაზე
**ირინეოს ლიონელი** – მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 23 აგვისტო, ახალი სტილით - 5 სექტემბერი .

ცხოვრება
--------

მღვდელმოწამე ირინეოს ლიონელი 130 წელს დაიბადა ქალაქ სმირნაში. აქვე მიიღო მან ბრწყინვალე განათლება: დაეუფლა პოეზიას, ფილოსოფიას, რიტორიკასა და სხვა მეცნიერებებს. ქრისტიანული მოძღვრების ჭეშმარიტებებში იგი მოციქულ იოანე ღვთისმეტყველის მოწაფემ, მღვდელმთავარმა პოლიკარპე სმირნელმა (ხს. 7 მარტს) განსწავლა. მანვე მონათლა ჭაბუკი, ხუცესად აკურთხა და გალიის ქალაქ ლუგდუნში (დღევანდელი ლიონი - საფრანგეთში) გაგზავნა მხცოვან მღვდელმთავარ პოთინესთან. მალე ირინეოსს საპასუხისმგებლო დავალება მიეცა - აღმსარებლებმა რომის პაპ ელეფთერს (175-189) მისი ხელით ეპისტოლე გაუგზავნეს. წმინდანის არყოფნაში ყველა გამორჩეული ქრისტიანი საპყრობილეში ჩაყარეს. 178 წელს, ეპისკოპოს პოთინეს მოწამეობრივი აღსასრულიდან ერთი წლის თავზე ნეტარ ირინეოსს ქალაქ ლუგდუნის ეპისკოპოსად დაასხეს ხელი. „მოკლე ხანში, - წერდა წმინდანის შესახებ მღვდელმთავარი გრიგოლ ტურელი, - თავისი ქადაგებით მან მთელი ლუგდუნი ქრისტიანულ ქალაქად აქცია!"

იმპერატორ სეპტიმიუს სევერუსის (193-211) ზეობის დროს, 202 წელს ჭეშმარიტი სარწმუნოების აღსარებისთვის მღვდელმთავარ ირინეოსს თავი მოჰკვეთეს.

ლიტერატურა
----------

„წმიდანთა ცხოვრება", ტომი III, თბილისი, 2001 წ. გვ. 202
**კევედო** (ესპ. Quevedo) — ქალაქი ეკვადორში, ლოს-რიოსის პროვინციაში, კევედოს კანტონის ადმინისტრაციული ცენტრი; დაარსდა 1838 წელს. 2010 წლის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 173 585 ადამიანს შეადგენს. მდებარეობს დედაქალაქ კიტოდან 237 კილომეტრით სამხრეთ-დასავლეთით. კევედო ეკვადორის ერთ-ერთი ყველაზე სწრაფად მზარდი ქალაქია; ცნობილია სასოფლო-სამეურნეო ტრადიციებით. მისი აგროინდუსტრიული სექტორი ერთ-ერთი ლიდერია მსოფლიოში ბანანის, კაკაოს, ხილისა და ყავის მარცვლის ექსპორტით. ბოლო წლებში, მნიშვნელოვნად გაიზარდა არასასოფლო-სამეურნეო სექტორიც — ძირითადად საფინანსო და საგანმანათლებლო სფეროები. 

კევედოს გეოგრაფიული მდებარეობა ძალზედ მნიშვნელოვანია ლოჯისტიკის თვალსაზრისით, რადგან ის მდებარეობს წყნარ ოკეანესა და ისეთ დიდ ქალაქებს შორის, როგორებიცაა გუაიაკილი, სანტო-დომინგო, მანტა, ამბატო და კიტო. იმის გამო, რომ კევედო ანდების მთების დასავლეთით და მდინარე ვინსესის მარჯვენა ნაპირზე მდებარეობს, ქალაქი საკმაოდ მოწყვლადია წყალდიდობებისადმი. კლიმატი ნოტიო ტროპიკულია.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ეკვადორის ქალაქების სია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Mapa de Quevedo
* Viajes a Quevedo, Ecuador დაარქივებული 2009-02-09 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. ↑   დაარქივებული 2010-07-18 საიტზე Wayback Machine. , "La Cuidad" Gobierno Municipal de Quevedo 10 August 2010
2. ↑   Columbia Gazetteer of the World, Quevedo 10 August 2010
აღმოსავლეთი პრუსია (წითლად)
**აღმოსავლეთი პრუსია** (გერმ.  Ostpreußen, პოლ. Prusy Wschodnie, ლიეტ. Rytų Prūsija) — პრუსიის პროვინცია. ჩრდილოეთ გერმანიის კავშირის ყოფილი წევრი, რომელიც გერმანიის იმპერიის ბეღლად (გერმ. Kornkammer) ითვლებოდა. აღმოსავლეთი პრუსიის დედაქალაქი და მთავარი ბირთვი კენიგსბერგი იყო. პრუსიის განაპირა ტერიტორიები პოსტდამის კონფერენციის გადაწყვეტილებით ლიტვისა და პოლონეთის სახელმწიფოების ფარგლებში მოექცა.

ისტორია
-------

#### I—IV საუკუნეები

* 51—63 წწ. — ბალტიის ზღვის ქარვის ნაპირზე რომაელი ლეგიონერების გამოჩენა, ანტიკურ ლიტერატურაში ესტების პირველი ხსენება (პლინიუს უფროსი);
* 180—440 წწ. — სამბიაზე ჩრდილოგერმანელთა ეთნიკური ჯგუფის, კიმბრიელების, გამოჩენა;
* 425—455 წწ. — ვისლის ყურეში ჰუნთა სახელმწიფოს წარმომადგენელთა გამოჩენა, ესტების ჰუნთა ლაშქრობებში მონაწილეობა, ატილას სახელმწიფოს დაშლა და ესტების ნაწილის სამშობლოში დაბრუნება;
* 450—475 წწ. — პრუსიული კულტურის ჩამოყალიბება;

#### V—XIII საუკუნეები

XIII საუკუნემდე აღმოსავლეთი პრუსიის ტერიტორიაზე პრუსები ცხოვრობდნენ. ამ ადგილებში მათ გამოჩენას V—VI საუკუნეებს აკუთვნებენ. პრუსთა პირველი სამოსახლოები ამჟამინდელი კალინინგრადის ყურის ირგვლივ გაჩნდა. ხალხთა დიდი გადასახლების პერიოდში, IX საუკუნემდეც კი, პრუსებმა დასავლეთით, ვისლის ქვემო დინებისკენ, გადაინაცვლეს.

XIII საუკუნეში ეს ტერიტორია ტევტონთა ორდენმა დაიპყრო.

#### 1232—1525 წლები: ტევტონთა ორდენი

1225 წელს პოლონეთის მთავარმა კონრად I მაზოვეცკიმ ტევტონ რაიდენბს დახმარება სთხოვა პრუსების წინააღმდეგ ბრძოლაში და დაპყრობილი ტერიტორიების შენარჩუნება აღუთქვა.1232 წელს ტევტონი რაინდები პოლონეთში ჩავიდნენ. 
ჯვაროსნები აღმოსავლეთით ექსპანსიის კვალდაკვალ წარმატებას ციხესიმაგრეებისა და გალავნების აგებით აგვირგვინებდნენ. 1239 წელს აღმოსავლეთი პრუსიის ტერიტორიაზე პირველად დაარსდა სიმაგრე ბალგა.

1255 წლის 4 ივლისს ტევტონთა ორდენის მაგისტრმა პოპო ფონ ოსტერნამ დააარსა კენიგსბერგი. 

XIV—XV საუკუნეები ორდენის აღზევების ხანად სახელდება, რადგან მისი ხაზინა მსოფლიოში უმდიდრესად მიიჩნეოდა. ამ დროს ორდენი პრუსიის ყველაზე დაუსახლებელ ტერიტორიებზე გერმანელების ჩასახლებით იყო დაკავებული და ქალაქებსა და სოფლებს ქმნიდა. 

  

XV—XVI საუკუნეებში ორდენმა რამდენიმე ომში მიიღო მონაწილეობა პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობასთან ერთად, რომელიც 1386 წელს წარმოიქმნა. 1410 წელს, ე. წ. დიდი ომის (1409—1411) დროს ორდენის ჯარებმა მძიმე მარცხი იგემა გრიუნვალდთან ბრძოლაში. 1412 წლის თებერვალში ტორუნში ხელი მოეწერა სამშვიდობო შეთანხმებას, რომლის თანახმადაც, მხარეებმა ტერიტორიების გაყოფის თვალსაზრისით ომამდელ მდგომარეობაში დაბრუნება ამჯობინეს. თუმცა მეორე ტევტონური ზავის შემდეგ 1466 წელს ორდენმა დაკარგა ტერიტორია, რომელსაც მოგვიანებით დასავლეთი პრუსია და ერმლანდია ეწოდა. მესამე ომი ბოლომდე არც დასრულებულა, მაგრამ ორდენი საკმაოდ დაასუსტა და წყალი შეუყენა მის სახელმწიფოებრივ გაერთიანებას.

#### 1525—1701 წლები: პრუსიის საჰერცოგო
**იქნება წვიმა მოალერსე** (ინგლ. There Will Come Soft Rains) — მოკლე თორმეტსტრიქონიანი ლექსი, რომლის ავტორია ამერიკელი ლირიკული პოეტესა სარა ტისდეილი. ლექსი დაწერილი 1920 წელს.

შედის ლექსთა კრებულში «Flame and Shadow» («ალი და ჩრდილი», თავი VIII, ლექსი 1).

ლექსის ორიგინალი დაწერილია ინგლისურად:

> 
> There will come soft rains and the smell of the ground,
> And swallows circling with their shimmering sound;
> And frogs in the pool singing at night,
> And wild plum trees in tremulous white;
> Robins will wear their feathery fire,
> Whistling their whims on a low fence-wire;
> And not one will know of the war, not one
> Will care at last when it is done.
> Not one would mind, neither bird nor tree,
> If mankind perished utterly;
> And Spring herself when she woke at dawn
> Would scarcely know that we were gone.
> 

ქართულად თარგმნა თამაზ ჩხენკელმა:

> 
> იქნება წვიმა მოალერსე და მიწის სუნი,
> მერცხალთა ქროლვა და მათივე ჟივჟივის ზუნი.
> კვლავ გაისმება ბაყაყების სიმღერა ღამით
> და აყვავებულ ალუბლების მთრთოლვარე ჩქამი.
> ფუმფულა ცეცხლით კვლავ იფრენენ გულწითელები,
> სტვენას მორთავენ დაუცხრომლად, \_ უწინდელივით.
> მაგრამ არავინ მოიგონებს არარა ნდომით
> უკანასკნელად როდის იყო ან რაა ომი.
> არც ხე, არც ჩიტი არ იტირებს იმ განკითხვის ხანს,
> როს კაცთა მოდგმა აღიგავა მიწის პირისგან.
> და გაზაფხული, შემართული მწვანე კარავად
> ვერც კი შეამჩნევს, რომ ამქვეყნად ჩვენ აღარა ვართ.
>
ამოს წინასწარმეტყველი**წმინდა ამოს წინასწარმეტყველი** — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 15 ივნისი, ახალი სტილით — 28 ივნისი. თორმეტ მცირე წინასწარმეტყველთაგან მესამე, ქრისტეს შობამდე VII საუკუნეში ცხოვრობდა. ამ დროს ებრაელთა სახელმწიფო ორ სამეფოდ იყო დაყოფილი: იუდეად და ისრაელად. იერუსალიმში მეფობდა იუდეველთა მეფე ოზია, მათგან გამოყოფილ, ჭეშმარიტი ღვთისგან განმდგარ ისრაელთა ათ ტომს კი კერპთაყვანისმცემელი იერობოამ II განაგებდა. მან ბეთილში ოქროს ხბოს კერპი აღმართა და უსჯულოებაში ჩავარდნილ მთელ თავის სამეფოსთან ერთად მას ეთაყვანებოდა.

წინასწარმეტყველი ამოსი იუდეველი იყო, სოფელ თეკუიდან. ლიტონსა და უსწავლელ, მაგრამ მხურვალე რწმენითა და საღვთო მოშურნეობით გაძლიერებულ მწყემსს უფალმა საწინასწარმეტყველო მსახურებისათვის მოუწოდა და ისრაელში გაგზავნა სჯულის მაგინებელი იერობოამისა და მის გზა შეცდომილ მკვიდრთა სამხილებლად. ამოსი წინასწარ უცხადებდა მათ იმ უბედურებებს, რომელიც ისრაელის სამეფოსა და მის გარშემო მცხოვრებ წარმართ ხალხს უნდა დასტყდომოდა თავს უღმრთოებისთვის. ამის გამო მრავალჯერ უხდებოდა გვემისა და დევნის დათმენა, მაგრამ იგი კვლავ უბრუნდებოდა ბეთილს, ისრაელელებს მოწევნილ რისხვას მოაგონებდა და სინანულისკენ მოუწოდებდა. წინასწარმეტყველი განსაკუთრებით სძულდა საკერპოს ქურუმს, ამასიას. ამოსმა კერპთმსახურსა და მთელ მის სახლეულს აღსასრულის მოახლოება უწინასწარმეტყველა. ამასიას ვაჟმა, ოზიამ წმიდანს ხელკეტი ჩასცხო თავში და სასიკვდილოდ დაჭრა. სულთმობრძავმა წინასწარმეტყველმა გაჭირვებით მიაღწია მშობლიურ სოფელს და იქ გარდაიცვალა ქრისტეს შობამდე დაახლოებით 783 წელს.

ლიტერატურა
----------

* წმიდანთა ცხოვრება, ტომი II, თბილისი, 2001 წ.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ბიბლიის წინასწარმეტყველები |
| --- |
|  |
| დიდი წინასწარმეტყველები | 
ეზეკიელი, იერემია, ესაია, დანიელი |  |
|  |
| მცირე წინასწარმეტყველები | 
აბაკუმი, აბდია, ანგია, ამოსი, ზაქარია, იოველი, იონა, მალაქია, მიქეა, ნაუმი, ოსე, სოფონია. |
|  |
| სხვადასხვა | 
მოსე, არონი, დავითი, სოლომონი, ელისე, ნათანი, გედეონი, ელია |

 |
**კილო** — ზმნის ფორმა, რომელიც გვიჩვენებს, თუ როგორ უნდა იქნეს გაგებული ზმნით გამოხატული მოქმედება სინამდვილის თვალსაზრისით: უეჭველ ფაქტად, სასურველ-შესაძლებლად თუ შესასრულებლად. სხვადასხვა ენაში კილო სხვადასხვა რაოდენობისაა, ძირითადად გამოიყოფა სამი: თხრობითი, კავშირებითი და ბრძანებითი.

თხრობითი კილო
-------------

თხრობითი კილო გვიჩვენებს, რომ ზმნით გამოხატული მოქმედება უნდა იქნეს გაგებული უეჭველ ფაქტად, რომელსაც ადგილი ჰქონდა წარსულში, ხდება ახლა ან მოხდება მომავალში: *(აკეთებდა, გააკეთა, გაუკეთებია, აკეთებს, გააკეთებს).*

კავშირებითი კილო
----------------

კავშირებითი კილო ისეთ მოქმედებას გამოხატავს, რომელიც შესაძლებელია მომხდარიყო წარსულში, ხდებოდეს ახლა ან მოხდეს მომავალში: *((რომ) დაეწეროს, (რომ) წერდეს, (რომ) დაწეროს).*

ბრძანებითი კილო
---------------

ბრძანებითი კილო გადმოგვცემს, რომ მთქმელს (I პირის) სურვილი უნდა იქნეს შესრულებული: *(გააკეთე! გააკეთეთ! გააკეთოს! გააკეთონ! გავაკეთოთ!).* შინაარს-ინტონაციურად II პირისადმი მიმართული ბრძანებითის ფორმა მრავალგვარია: იგი საკუთრივ ბრძანების გარდა, შეიძლება გამოხატავდეს თხოვნა-მუდარას *(მიშველეთ!),* დალოცვას *(კარგი კაცი გაიზარდე, შვილო),*, დარიგებას *(ფრთხილად იარე),* გამხნევებას *(გამაგრდი, გული არ გაიტეხო),* და სხვა, მაგრამ ყველა ბრძანებითი კილოს ფორმაა, მათ შორის გრამატიკულად განსხვავებაა არაა.
**ავანანთხევი** — ხევი ისტორიულ ძველ თბილისში; სოლოლაკის ქედიდან მოემართებოდა და ჰკვეთდა დღევანდელ თავისუფლების მოედანს, მიუყვებოდა ახლანდ. პუშკინის ქუჩის ხაზს და მდ. მტკვართან ჩადიოდა ბარათაშვილის ქუჩის გასწვრივ. 1841-1857 წწ. ხევი გადაიხურა აგურის კამარით, რომლის ნაწილი გამოჩნდა საბჭოთა პერიოდში კოლმეურნეობის მოედანზე (ახლანდ. ორბელიანის მოედანი) მიწისქვეშა გადასასვლელის მშენებლობისას და გამოიყენეს გადასასვლელის არქიტექტურული გაფორმებისათვის.

ხიდები ავანანთხევზე
-------------------

ავანაანთხევზე გადასასვლელად სხვადასხვა დროს არსებობდა რამდენიმე ხიდი, მათ შორის, დიღმის კარის ხიდი ვერცხლის ქუჩისა და ორბელიანის მოედნის მიდამოებში, რომელიც ვახუშტი ბატონიშვილის 1735 წლის თბილის რუკაზეცაა აღნიშნული. არსებობს ცნობები, რომ ის 1815 წელს განაახლეს. კიდევ ერთი ხიდის, რომელიც ამავე ხევზე ყოფილა გადებული, რუკაზე აღნიშნულია მეიდნის კარის ხიდით. აქ იგულისხმება თბილისის ზღუდეში როსტომ მეფის დროს გაჭრილი კარი. კარიცა და ხიდიც გარეთუბანში არსებული მოედნისკენ იყო მიმართული და სახელიც მოედნის მიხედვით ეწოდა. იგი მდებარეობდა ახლანდელი ბარათაშვილისა და ჩახრუხაძის ქუჩების შეერთების ადგილას.

ავანაანთხევზე ვახუშტი ბატონიშვნილს კიდევ ერთი ქვემო კარის ხიდი აქვს აღნიშნული. ის წყაროებში შემორჩენილია წყლის კარის, მუხრანის და გარეთუბნის ხიდის სახელითაც. მისი სიგრძე 10 მეტრი იყო, ხოლო სიგანე - 6 მეტრი. მოგვიანებით მას
მუხრანის ხიდი ეწოდა, რადგან ის მუხრანბატონების საკარმიდამო ტერიტორიაზე მოექცა და მუხრანთუბანს გარეთუბანთან აკავშირებდა

ლიტერატურა
----------

* *სარალიძე, ა.* „თბილისის ხიდები", გვ. 10-11, „ტფილისის ჰამქარი", თბილისი, 2012
* *კვირკველია, თ.*, ძველთბილისური დასახელებანი, გვ. 7. „საბჭოთა საქართველო", თბილისი, 1985
**კილონი** (ბერძ. Κύλων; ძვ. წ. VII საუკუნე) — ათენელი ევპატრიდი, წარუმატებელი შეთქმულების მეთაური. დაქორწინებული იყო მეგარის ტირანის თეაგენეს ქალიშვილზე. ძვ. წ. 640 წლის ოლიმპიური თამაშების გამარჯვებული. თანამოაზრე ათენელებზე დაყრდნობითა და თეოგენეს მიერ გამოგზავნილ მებრძოლთა რაზმების გამოყენებით, კილონმა მომდევნო ოლიმპიური თამაშების დროს (ძვ. წ. 636 ან 632) სცადა აკროპოლისის დაპყრობა და ათენის ტირანად გახდომა. თუმცა არქონტებმა მეგაკლეს (ალკმეონიდების გვარიდან) მეთაურობით ალყა შემოარტყეს აკროპოლისს. კილონი და მისი ძმა გაიქცნენ, მისი მომხრეები კი, რომლებიც საკურთხეველში ამაოდ შესთხოვდნენ შველას ღმერთებს, ამოჟლიტეს; ამ მკვლელობით წმინდა ადგილის შებღალვის გამო ელკმეონიდების გვარი შერისხეს. „კილონის ამბოხი", როგორც ამ მოვლენას უწოდებენ, ათენის შემდგომი სოციალური კონფლიქტების მაუწყებელი გახდა.

სქოლიო
------

1. ↑
2. 1 2   კილონი // ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ. 1980. — გვ. 516.
3. 1 2  *Фролов Э. Д.* Килон // Большая российская энциклопедия. т. 13. — М. 2009. — стр. 673.
**არქი (არქი ჯგუფი)** — საინვესტიციო კომპანია, რომელიც დაფუძნდა 2006 წლის მაისში. თავდაპირველად კომპანია დაკავებული იყო საინვესტიციო და საკონსულტაციო საქმიანობით, 2008 წლიდან კი აქტიურად შემოვიდა საქართველოს დეველოპერულ ბაზარზე; კომპანიას აქვს პარტნიორების ქსელი როგორც საქართველოში, ისე მის ფარგლებს გარეთ. უცხოელ პარტნიორებთან ერთად შექმნილი პარტნიორული ქსელის მეშვეობით, კომპანიის საქმიანობის არეალი საქართველოს საზღვრებს ცდება. 2018 წელს „არქი ჯგუფს" ჩაუტარდა რებრენდინგი და დაერქვა „არქი".

არქი ჯგუფი სამშენებლო პროექტებს თბილისის თითქმის ყველა უბანში ახორციელებს; დედაქალაქის ცენტრალურ უბნებში კი მიმდინარეობს მასშტაბური პროექტები, მათ შორის მრავალფუნქციური სახოვრებელი კომპლექსი არქი თაუერის მშენებლობა ჭავჭავაძის გამზირზე. არქი ჯგუფს განხორციელებული აქვს რამდენიმე მასშტაბური პროექტი. ეს არის კომპანია პარტნიორების ქსელით, საქართველოსა და მის ფარგლებს გარეთ. დღესდღეობით, კომპანია რამდენიმე სამშენებლო პროექტს ახორციელებს, მათ შორისაა, „არქი თაუერი" — მრავალფუნქციური საცხოვრებელი კომპლექსი დიდ დიღომში, „სანსეტ კვარიათი" — ელიტარული, სასტუმრო ტიპის აპარტამენტები კვარიათში, „სანსეტ შოვი" — პირველი ოთხვარსკვლავიანი სასტუმრო შოვში.

სქოლიო
------

1. ↑  არქი ჯგუფის შესახებ.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-06-28. ციტირების თარიღი: 2014-03-03.
**ავაჩის სოპკა** (რუს. Авачинская сопка) — სომა-ვეზუვის ტიპის მოქმედი სტრატოვულკანი სამხრეთ-აღმოსავლეთ კამჩატკაზე, ქალაქ პეტროპავლოვსკ-კამჩატკის მახლობლად. სიმაღლე 2741 მ. მწვერვალი კონუსისებრია. აგებულია ბაზალტებითა და ანდეზიტური ლავებით, ტუფებითა და შლაკით. კრატერის დიამეტრი უდრის 400 მეტრს. ვულკანს გააჩნია
მრავალრიცხოვანი ფუმაროლები. ხშირია ამოფრქვევა.

ვულკანის უმაღლეს ნაწილებში მდებარეობს 10 მყინვარი, რომელთა საერთო ფართობია 10,2 კმ². ქვედა კალთები შემოსილია მასიური ტყით. 1000 მ სიმაღლეზე ვულკანოლოგიური სადგურია. აღსანიშნავია, რომ ამოფრქვევები უმეტესად XX საუკუნის პირველ ნახევარში მიმდინარეობდა (მ. შ. 1901, 1909, 1926, 1927, 1938, 1945 წწ.). უკანასკნელი ამოფრქვევა დაფიქსირდა 1991 წელს.

* 
* 
*

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ინფორმაცია ვულკანის შესახებ დაარქივებული 2012-01-21 საიტზე Wayback Machine.  (რუსული)
* Avachinsky at Global Volcanism Program დაარქივებული 2012-10-29 საიტზე Wayback Machine.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 117-118.
არპად საკაშიცი
**არპად საკაშიცი** (უნგრ. Szakasits Árpád; დ. 6 დეკემბერი, 1888, ბუდაპეშტი — გ. 3 მაისი, 1965, ბუდაპეშტი) — უნგრელი პოლიტიკოსი, სოციალ-დემოკრატი, ხოლო სოციალ-დემოკრატებისა და კომუნისტების გაერთიანების შემდეგ უნგრეთის მშრომელთა პარტიის ერთ-ერთი ხელმძღვანელი.

პრეზიდენტის თანამდებობა ეკავა 1948 წლის 2 აგვისტოდან 1949 წლის 23 აგვისტომდე. შემდეგ იყო საპრეზიდენტო საბჭოს თავმჯდომარე 1950 წლის 26 აპრილამდე.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Biographie auf der Homepage des Instituts für die Geschichte des Volksaufstands von 1956
* Liste der Ungarischen Regierungen seit 1945

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
უნგრეთის პრეზიდენტები |
| --- |
|  |
| პირველი რესპუბლიკა | 
* მიხაი კაროიი
* იშტვან ფრიდრიხი
* კაროი ჰუსარი
 |  |
|  |
| მეორე რესპუბლიკა | 
* ზოლტან ტილდი
* არპად საკაშიცი
 |
|  |
| მესამე რესპუბლიკა | 
* მატიაშ სუარეში
* არპად გენცი
* ფერენც მადლი
* ლასლო შოიომი
* პალ შმიტი
* ლასლო კევერი
* იანოშ ადერი
* კატალინ ნოვაკი
 |

 |
**კერინჩი** ან **ინდრაპურა** (ინდონ. Kerinci) — მოქმედი ვულკანი ინდონეზიაში, ბარისანის ქედზე. წარმოადგენს ინდონეზიის უმაღლეს ვულკანსა და კუნძულ სუმატრის უმაღლეს წერტილს. სიმაღლე 3805 მ. 

გარშემორტყმულია კერინჩი-სებლატის ეროვნული პარკის ტყეებით, სადაც გვხვდება საფრთხეში მყოფი სახეობები: სუმატრის ვეფხვი და სუმატრის მარტორქა. კერინჩი მდებარეობს ჯამბის პროვინციის კერინჩის სარეგენტოსა და დასავლეთი სუმატრის პროვინციის სამხრეთის სოლოკის სარეგენტოს საზღვარზე, კუნძულის დასავლეთ ცენტრალურ ნაწილში, დასავლეთის სანაპიროს სიახლოვეს, ქალაქ პადანგის სამხრეთით დაახლოებით 130 კმ-ში. 

მწვერვალზე არის 600 მ სიგანისა და დაახლოებით 400 მ-ის სიღრმის ვულკანური კრატერი, რომელიც ნაწილობრივ ამოვსებულია პატარა კრატერული ტბით. კერინჩი უმეტესწილად აგებულია ანდეზიტური ლავებით. ძველი კონუსის ფუძის სიგანე 13-დან 25 კმ-მდეა; მას ართულებს მსხვილი კალდერა, რომლის კიდეზე მდებარეობს მაღალი კლდოვანი მწვერვალები. 

მთაზე სულ 15 ტბაა, რომელთაგან უდიდესია კერინჩის ტბა და გუნუნგ-ტუჯუჰის ტბა. 4200 *ჰა* ფართობის მქონე კერინჩის ტბა გაწოლილია 650 მ სიმაღლეზე. გუნუნგ-ტუჯუჰის ტბა სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზიის ყველაზე მაღლა მდებარე ტბაა, მისი სიმაღლე ზღვის დონიდან 1996 მ-ია. კერინჩის კალთებზე ნოტიო ტროპიკული ტყეებია, მწვერვალისკენ მათ ცვლიან უსიცოცხლო ვულკანური ლანდშაფტები. უკანასკნელი ამოფრქვევა მოხდა 2013 წლის ივნისში. კერინჩი პირველად დაიპყრეს არენდ ლუდოლფ ვან ჰასელტმა და დანიელ დავიდ ვეთმა 1877 წლის დეკემბერში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* კერინჩი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)
* კერინჩი — გლობალური ვულკანიზმის პროგრამა (ინგლისური)
**იმპერიული ტაძრების** (გერმ. Kaiserdom) სახელით მოიხსენიებენ გერმანიის რამდენიმე რომაული სტილის ტაძარს, რომლებიც განსაკუთრებულადაა დაკავშირებული გერმანელი ერის საღვთო რიმის იმპერატორის სახელთან.

სამი რომაული ტაძარი მაინცში, ვორმსსა და შპაიერში ხშირად მოიხსენიებიან, როგორც რაინის იმპერიული ტაძრები. 

შპაიერის ტაძარი იმპერატორ კორნარდ II-ის ბრძანებით დაახლოებით 1030 წელს აიგო, როგორც სალიების დინასტიის წარმომადგენელ მეფეთა და იმპერატორთა საძვალე, მოგვიანებით კი, 1082-1104 წლებში ჰაინრიხ IV-ის დროს აამაღლეს და კამაროვანი გადახურვა გაუკეთეს. 

მაინცის ტაძრის მშენებლობა დაიწყო 975 წლის შემდეგ ვილიგისის მიერ, რომელიც მცირეწლოვანი ოტო III-ის დროს ფაქტობრივ მმართველს წარმოადგენდა; 1081 წელს ხანძრის შედეგად დამწვარი ტაძარი ჰაინრიხ IV-მ განაახლა და თავიდან ააშენებინა. მაინცის ტაძარში მოხდა რამდენიმე გერმანლი მმართველის კორონაცია: ფილიპ შვაბი, ფრიდრიხ II, ჰაინრიხ IV რასპე, ჰაინრიხ II (სავარაუდოდ ჯერ კიდევ მშენებარე ტაძარში) და კორნარდ II. 

ვორმსის ტაძარს იმპერიულ ტაძართა სიაში თავისი მასშტაბებისა და ბრწყინვალების გამო ათავსებენ. გარდა ამისა, იგი იმპერატორ კორნარდ II-ის ოჯახის საძვალეს წარმოადგენდა. 

იმპერიულ ტძრებად მიიჩნევენ ასევე საქსონიელი კაიზერის ლოთარ III-ის მიერ აგებულ ტაძარს კენიგსლუტერში და ჰაინრიხ II-ის მიერ აგებულ ბამბერგის ტაძარს. გარდა ამისა, ვინაიდან აახენისა და ფრანკფურტის ტაძრებიც ისტორიულად რომაულ-გერმანული იმპერატორებისა და მეფეების კორონაციის ტრადიციული ადგილები იყო, მათაც იმპერიულ ტაძრებს მიათვლიან.

გალერეა
-------

* მაინცის ტაძარი
* ვორმსის ტაძარი
* შპაიერის ტაძარი
* აახენის ტაძარი
* ფრანკფურტის ტაძარი
* ბამბერგის ტაძარი
* კენიგსლუტერის ტაძარი

ლიტერატურა
----------

* Dethard von Winterfeld, *Die Kaiserdome Speyer, Mainz, Worms und ihr romanisches Umland. Romanik in Deutschland*; გამომცემლობა: Schnell & Steiner; გამოცემა: 1 (იანვარი 2000), ISBN 3-7954-1293-5
**სხიპჰოლი** (ნიდერლ. Luchthaven Schiphol) — ნიდერლანდების მთავარი აეროპორტი. მდებარეობს ქალაქ ამსტერდამიდან სამხრეთ-დასავლეთით 17,5 კილომეტრში. არაერთი ნიდერლანდური ავიაკომპანიის მთავარი ცენტრია (KLM, Arkefly, Corendon Dutch Airlines, Martinair, Transavia.com). აგრეთვე წარმოადგენს აშშ-ის ავიაკომპანიის Delta Air Lines-ის ევროპულ ცენტრსა და Vueling Airlines-ის საყ­რდე­ნ პუნ­ქტს. დიდი ბრიტანეთის — ჰითროუს, გერმანიის — მაინის ფრანკფურტის, საფრანგეთის — პარიზი-შარლ-დე-გოლის აეროპორტებთან ერთად არის ევროპის მთავარი საჰაერო ჭიშკარი. 

ფუნქციონირებს ხუთი ძირითადი ასაფრენ-დასაჯდომი ზოლი, კიდევ ერთი ადზ ემსახურება მცირე ავიაციის რეისებს. აეროპორტი აშენებულია როგორც ერთი დიდი ტერმინალი მგზავრებისათვის განკუთვნილი დიდი დარბაზით, რომელიც უკანასკნელად 1994 წელს ააშენეს. სხიპჰოლი მრავალი პრიზის გამარჯვებულია. მისი ისტორია სათავეს XX საუკუნის 20-იან წლებში იღებს. იმ დროს აქ სამხედრო ბაზა და ასაფრენ-დასაჯდომი ზოლი მდებარეობდა. სამოქალაქო თვითმფრინავებმა აეროდრომის გამოყენება 1920 წლიდან დაიწყეს. 

1951 წელს სხიპჰოლის სიახლოვეს გაიხსნა ავიასამშენებლო კომპანია Fokker. 2005 წლის 27 ოქტომბერს აეროპორტში ხანძარი გაჩნდა, რის შედეგადაც დაიღუპა 11 ადამიანი. 2012 წლის 13 თებერვალს ნიდერლანდურმა პოლიციამ დააკავა მამაკაცი, რომელიც საპირფარეშოში იყო გამოკეტილი და ამტკიცებდა, რომ ჰქონდა ასაფეთქებელი მოწყობილობა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი (ინგლისური)
* სხიპჰოლი – ინფორმაცია (ინგლისური)
**კერი-ენ მოსი** (ინგლ. Carrie-Anne Moss; დ. 21 აგვისტო, 1967, ბერნაბი, ბრიტანეთის კოლუმბია, კანადა) — კანადელი მსახიობი. სხვადასხვა დროს მონაწილეობა აქვს მიღებული ფილმებში: „მატრიცა" (1999), „მემენტო" (2000), „შოკოლადი" (2000), „თოვლის ნამცხვარი" (2006), „პარანოია" (2007), „წარმოუდგენელი" (2010).

დაიბადა ბრიტანეთის კოლუმბიაში, ქალაქ ბერნაბიში, მელვინისა და ბარბარა მოსის ოჯახში. ჰყავს უფროსი ძმა ბრუკი. 11 წლის ასაკში შეუერთდა ვანკუვერის საბავშვო მუსიკალურ თეატრს. მოგვიანებით, გასტროლებზე გაემგაზვრა ევროპაში ჰორთან ერთად. პასადენაში ჩააბარა ამერიკის დრამატული ხელოვნების აკადემიაში. 1985 წელს ვანკუვერიდან საცხოვრებლად ტორონტოში გადავიდა და მოდელი გახდა. 1980-იანი წლების ბოლოს ამ პროფესიით გაემგზავრა იაპონიასა და ესპანეთში. თავდაპირველად როლებს სერიალებში იღებდა. პოპულარობა მოიპოვა ტრინიტის როლის შესრულებით ტრილოგიაში „მატრიცა". 1999 წელს ცოლად გაჰყვა მსახიობ სტივერ როის. წყვილს სამი შვილი ჰყავს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***კერი-ენ მოსი***

* 

* კერი-ენ მოსი — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
* კერი-ენ მოსი — AllMovie
**კერენის სახლი** (რუს. Дом Керена) — ძველი ერთსართულიანი სახლი ტაგანროგში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. სახლი აგებულია XIX საუკუნის მეორე ნახევარში. გააჩნია არქიტექტურული და ისტორიული ძეგლის სტატუსი.

მისამართი: ტაგანროგი, შმიდტის ქუჩა № 12.

ისტორია
-------

ტაგანროგში შმიდტის ქუჩა 12-ში კერენის სახლი აგებულია XIX საუკუნის დასაწყისში არქიტექტორ დიუპონ დე ლარიუს პროექტის მიხედვით და შესრულებულია კლასიციზმის არქიტექტურულ სტილში. სახლის არსებობის ორასი წლის განმავლობაში მან რამდენიმეჯერ შეიცვალა მფლობელი და დანიშნულება. 1810 წელს შენობა გხადა პავლე დარო საკუთრება, რომელიც წყარობის მიხედვით ძირითადად ცხოვრობდა სხვა ქალაქში. 1890 წლიდან 1906 წლამდე უძრავი ქონება იყო იტალიის მოქალაქის ივან რუფოს კუთვნილება, ხოლო 1915 წლიდან უკვე ბელგიის მოქალაქეს ვიქტორ კერენს ეკუთვნოდა. მოგვიანებით რამდენიმე ხნის განმავლობაში აღნიშნულ სახლში ცხოვრობდა ბელგიის კონსული. 1992 წლიდან შენობა არქიტექტურის, ისტორიისა და კულტურის ადგილობრივი მნიშვნელობის ძეგლია.

აღწერა
------

კერენის სახლი ერთსართულიანია. იგი ისე იყო დაპროექტებული, რომ შენობის სარდაფში უნდა შენახულიყო ხორბალი. შენობის ფასადი იყოფა სამ ნაწილად, რომლებიც ერთმანეთისაგან განსხვავდება არქიტექტურული ტექნიკით. ოთხი ნახევრად კოლონა ამშვენებს ცენტრალურ ნაწილს. მათზე დგას ფრონტონი, კარნიზებით. ფანჯრები სწორკუთხა ფორმისაა. მთავარი შესასვლელი მდებარეობს არა ცენტრში, არამედ ფასადის მარცხენა მხარეს.

სქოლიო
------

1. 1 2 3  Энциклопедия Таганрога
2. 1 2  Жилой дом//Объекты культурного наследия.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-03-12. ციტირების თარიღი: 2017-03-09.