**კურდღელაური** — სოფელი საქართველოში, თელავის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ალაზნის ვაკეზე, ზღვის დონიდან 530 მეტრი, თელავიდან 3 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 3962 ადამიანი. სოფელში მდებარეობს შუა საუკუნეების ძეგლი - ღვთისმშობლის ეკლესია.

ისტორია
-------

სოფელს საკმაოდ დიდი ისტორია აქვს. ერთ-ერთი თქმულების თანახმად, თავდაპირველად იგი სამხრეთით, დაბლა, მდინარე ალაზნის მახლობლად ყოფილა განლაგებული, მაგრამ მტერთა შემოსევების გამო, გასახლება იძულებული გამხდარა უფრო მაღლა, ჩრდილოეთით, თელავის ახლოს დასახლებულიყო. მეორე თქმულება ამჟამინდელი სოფლის პირველი დასახლების ადგილმდებარეობად სოფელ გულგულის მოპირდაპირე მხარეს, ფოხორაულად წოდებულ ადგილზე მიგვითითებს, რომელსაც ადრე ბოხვერაული ან ფოხვერაული რქმევია. შესაძლოა ამ თქმულებას მხარს უმაგრებდეს აქ 1956 წელს არქეოლოგიური გათხრების დროს გამოვლენილი, გვიანდელი ბრინჯაო-ადრინდელი რკინის ხანის ნამოსახლარი. ლეგენდის თანახმად ამ ახალ ადგილსამყოფლის სანახები კურდღლებით ყოფილა სავსე. ამიტომ ამ ადგილზე მაცხოვრებლებს კურდღელაურლებლად მოიხსენიებდნენ. სოფლის ამჟამინდელი სახელწოდებაც აქედან მომდინარეობს.

კურდღელაურის მოსახლეობა მონაწილეობდა ზოგადად ქვეყანაში და საკუთრივ კახეთში მიმდინარე მოვლენებში. 1903 წლის 3 აპრილს მათ სოფელში გამართეს არსებული მდგომარეობით უკმაყოფილო გლეხების ყრილობა, რომელსაც ახლომახლო სოფლების მაცხოვრებლებიც გლეხებმა თავიანთი მოთხოვნილება წაუყენეს მემამულეებს და ქვეყნისგლეხებმა თავიანთი მოთხოვნილება წაუყენეს მემამულეებს და ქვეყნის მმართველებსაც. მოთხოვნები ითვალისწინებდა: დროებით ვალდებული გლეხების გათავისუფლებას, მიწის, ტყისა და საძოვრის საერთო საკუთრებაში გადაცემას, საყოველთაო, უფასო სწავლებას, სასამართლო საქმეების ქართულ ენაზე წარმოებას, საყოველთაო თანასწორ არჩევნებს და სხვა. მოთხოვნებზე გლეხებმა ძალით მოაწერინეს ხელი მემამულეებს 27 აპრილს, სოფელში, თელავიდან ჩამოვიდა მაზრის უფროსი და დამსჯელი ღონისძიებების გატარებით დაემუქრა გლეხობას, მაგრამ მღელვარების შეწყვეტა ვერ მოახერხა.

კურდღელაური ამჟამადაც ერთ-ერთი გამორჩეული სოფელია თელავის მუნიციპალიტეტში. გარდა იმისა, რომ მას ვრცელი ტერიტორია უკავია, მოსახლეობის რაოდენობითაც ერთ-ერთი დიდია, სოფელში განთავსებულია 2 აეროპორტი: ერთი — სამოქალაქო, მეორე — სამხედრო დანიშნულებისა. ფუნქციონირებს 110 წლის ისტორიის მქონე საჯარო სკოლა. ასევე ღვინის ქარხანა „თელავის ღვინის მარანი". სხვადასხვა წესით დამზადებული აქაური ღვინოები (დაჯილდოებულია მრავალგზის) იყიდება მსოფლიოს 30 ქვეყანაში, როგორც ევროპაში, ასევე აშშ-ში.

დემოგრაფია
----------

| აღწერის წელი | მოსახლეობა |
| --- | --- |
| 2002 | 4202 |
| 2014 | 3962  |

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* კურდღელაურის კვირაცხოვლის ეკლესია
* კურდღელაურის კავთის ეკლესია
* კურდღელაურის ღვთისმშობლის ეკლესია
* კურდღელაურის წმინდა სტეფანეს ეკლესია
* კურდღელაურის წმინდა კვირიკეს ეკლესია
* კურდღელაურის კოშკი
* ბედოიანთ ეკლესია
* ფოხოლაურების ნამოსახლარი
* ყვავიჭამია

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ. 1983. — გვ. 80.
* *ჭყონია თ.*, საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-II, თბ. 2015. — გვ. 289.

სქოლიო
------

1. 1 2  მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 27 ივლისი 2016.
2. ↑  მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
თელავის მუნიციპალიტეტის დროშა თელავის მუნიციპალიტეტის დასახლებული პუნქტები |
| --- |
|  |
| ქალაქები | 
თელავი | თელავის მუნიციპალიტეტის გერბი |
|  |
| სოფლები | 
აკურა · ართანა · ახატელი · ბუშეტი · გულგულა · ვანთა · ვარდისუბანი · თეთრი წყლები · იყალთო · კისისხევი · კობაძე · კონდოლი · კურდღელაური · ლალისყური · ლაფანყური · ლეჩური · ნადიკვარი · ნასამხრალი · ნაფარეული · პანტიანი · რუისპირი · სანიორე · სეროდანი · ფშაველი · ქვემო ხოდაშენი · ყარაჯალა · შალაური · წინანდალი · ჯუღაანი |

 |