recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**მონდეგრინი** (ინგლ. mondegreen) — არასწორად გაგებული სიტყვა ან ფრაზა, რომლის არასწორი აღქმა ეფუძნება სიტყვის, ფრაზისა და წინადადების ომოფონიას. ცნობილია, რომ არაფორმალური მეტყველების დროს, ისევე როგორც, ზოგადად, სიმღერის შესრულებისას, რთულდება მორფემებისა და სიტყვების სწორი „დაჭერა", რაც იწვევს მსმენელის „ყურის" დაძაბვას, დაბნევას და შესაბამისად, მსმენელი არასწორად აღიქვამს ამა თუ იმ სიტყვას, ფრაზას ან წინადადებას, რაც მონდეგრინის შექმნის საფუძველია. მონდეგრინი შეიძლება ეყრდნობოდეს მსმენელისათვის კარგად ცნობილი ლექსის ან სიმღერის ტექსტს. საინტერესოა, რომ ტერმინის „მონდეგრინი" შექმნა უკავშირდება ამერიკელ მწერალ ქალს, სილვია რაიტს, რომელმაც ესეში „The Death of Lady Mondegreen", აღწერა, თუ როგორ არასწორად მოესმა XVII საუკუნის შოტლანდიური ბალადის „The Bonny Earl O’Moray" პირველი სტროფის ბოლო ხაზი ბავშვობისას და როგორ გაოცდა, როდესაც წლების შემდეგ აღმოაჩინა მისი სწორი ვარიანტი.

ლიტერატურა
----------

* მერი გიორგაძე, სიტყვათა თამაშის ფუნქცია, სემანტიკა, პრაგმატიკა და თარგმანი, თბ. 2014.
**მონაცემთა ბაზა** — ელექტრონული ინფორმაციის მართვის სისტემა. მისი მთავარი დანიშნულებაა ინფორმაციის დაცულად შენახვა და მომხმარებლისთვის სათანადო ფორმით მიწოდება. სისტემა შედგება ორი ნაწილისაგან: მონაცემთა ბაზის სამართავი პროგრამისა (DBMS - Database management system) და თვითონ ინფორმაციისგან. სამართავი პროგრამის დანიშნულებაა ინფორმაციის შენახვა, ორგანიზება, მართვა და გადმოცემა.

მონაცემთა ბაზები განსაკუთრებული სახით ორგანიზებული ფაილებისა და ჩანაწერების ნაკრებია. თანამედროვე მონაცემთა ბაზები დაფუძნებულია მონაცემთა ბაზების მართვის რელაციურ მოდელზე. მონაცემთა ბაზების მართვის  სისტემა (DBMS) საშუალებას გვაძლევს სრულად გავაკონტროლოთ მონაცემთა განსაზღვრის, მათი გადამუშავებისა და ერთობლივი გამოყენების პროცესი. იგი გვიადვილებს დიდი მოცულობის ინფორმაციის შეკრებასა და გადამუშავებას.

მონაცემთა ბაზების გამოყენების უპირველეს მოტივაციას წარმოადგენს მონაცემთა წვდომის სიჩქარე. თუ მონაცემთა ბაზის სტრუქტურა სწორად არის შერჩეული, მაშინ, მიუხედავად მონაცემთა ბაზის ზომებისა და მასში არსებული ჩანაწერების რაოდენობისა, ბიზნეს პროცესი შეუფერხებელია. მონაცემთა ბაზები უზრუნველყოფენ მონაცემთა შენახვის ეფექტურ, უსაფრთხო და მოქნილ ხერხს და გამოიყენებიან სხვადასხვა მიმართულების პროგრამებში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***მონაცემთა ბაზა***

* მონაცემთა ბაზა საიტზე Curlie

სქოლიო
------

1. ↑  შესავალი მონაცემების ბაზების მართვის სისტემაში Access. *press.tsu.edu.ge*. ციტირების თარიღი: 24 აპრილი, 2020.

  


|  |  |
| --- | --- |
| wikistub |  *ეს არის სტატიის ან სექციის **ესკიზი**. თქვენ შეგიძლიათ შეავსოთ იგი.* |
**მოსკოვის ქრისტეშობის ტაძარი** (რუს. Храм Рождества Христова) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ტაძარი დაარსებულია XVII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის ისტორიულ რაიონ იზმაილოვოში, აღმოსავლეთი ადმინისტრაციული ოლქის ივანოვსკოეს რაიონში. ტაძარი ქრისტიანების ერთ-ერთი ყველაზე დიდი დღესასწაულის შობის სახელზეა აგებული. ეკლესია აკურთხა 1676 წელს პატრიარქმა იოაკიმემ. ტაძარი იყო იზმაილოვოს სამეფო რეზიდენციის ეკლესია. 

ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას.

ტაძარი ამჟამად მდებარეობს მისამართზე: 105122, იზმაილოვოს გასასვლელი, სახლი 28.

ისტორია
-------

ეკლესია აკურთხა 1676 წელს პატრიარქმა იოაკიმემ. ტაძარი იყო იზმაილოვოს სამეფო რეზიდენციის ეკლესია.

საბჭოთა ხელისუფლების პერიოდში ეკლესია მოქმედი რჩება. 1935-1937 წლებში ეკლესიაში მსახურობდა დეკანოზი პავლე გიორგის ძე ანსიმოვი, რომელიც დახვრიტეს 1937 წელს და რუსეთის მართლმადივებელმ ეკლესიამ 2005 წელს მღვდელმოწამის ხარისხში მოახდინა მისი კანონიზაცია. 1940-იან წლებში ეკლესიაში მსხურობდა მომავალი არქიმანდრიტი იოანე (კრესტიანკინი) (1945 წლის ოქტომბერში მას აქ დაასხეს ხელი). არქიმანდრიტი იოანე 1950 წელს დააპატიმრეს აქტიური საგანმანათლებლო მოღვაწეობისათვის. მოგვიანებით არქიმანდრიტმა თავისი საეკლესიო მოღვაწეობის აკვანს საჩუქრად გაუგზავნა ხატი. ამავე წლებში ეკლესიაში მედავითნის პრაქტიკაზე გაიგზავნა მომავალი დიაკვანი ნიკოლოზ გოლუბცოვი. იერუსალიმმის ღვთისმშობლის ხატის დღესასწაულზე (ახ. სტ. 25 ოქტომბერი) ტაძარში მსახუობდნენ პატრიარქები ალექსი I, პიმენი და ალექსი II. 

ეკლესიის ახლოს მდებარეობს იზმაილოვოს სასაფლაო, სადაც დაკრძალულია მრავალი მღვდელი და ეკლესიის სხვა მსახურნი. ტაძართან მოქმედებს საკვირაო სკოლა და საბავშვო ქორო.

1982 წლიდან წინამძღვარია ლეონიდ როლდუგინი.

არქიტექტურა
-----------

ტაძარი არქიტექტურის ძეგლია. აგებულია კოსტრომელი მუშების ჯგუფის მიერ დროებითი ხის ეკლესიის ადგილზე. აქვს ხუთი გუმბათი. ტაძარს ჩრდილოეთით და სამხრეთით ეკვრის კუბის ფორმის ეგვტრები. XVII საუკუნეში მიაშენეს სატრაპეზო, ხოლო XVIII საუკუნის დასაწყისში ბაროკოს სტილში აგებული სამრეკლო. ტაძრის სამი კანკელიც ასევე შექმნეს კოსტრომელმა ხელოსნებმა 1678 წელს. 1735 წელს, ანა ივანეს ასულის ბრძანებით განახლდა ხატები (ხატმწერი ფ. ფიშუკინი).

ხატები
------

1804 წლიდან ეკლესიაში ინახება იერუსალიმის სასწაულმოქმედი ღვთისმშობლის ხატი. ტაძარი ორჯერ გაძაარცვეს: 1812 წელს (ფრანგებმა) და რევოლუციის შემდეგ (ბოლშევიკებმა).

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* На сайте Московской патриархии დაარქივებული 2014-07-18 საიტზე Wayback Machine.
ღვთისმშობლის შობის ეკლესია
**ღვთისმშობლის შობის ტაძარი პუტინკიში** (რუს. Храм Рождества Богородицы в Путинках), მალაია დმიტროვკას 4-ში, მოსკოვი, ერთ-ერთი ყველაზე მორთული ეკლესიაა მოსკოვში და ბოლო მნიშვნელოვანი პირამიდისებრი ეკლესია რუსული არქიტექტურის ისტორიაში. ფრანგმა არქიტექტორმა იუჟინ ვიოლე-ლე-დუკმა მას აღტაცებით „რუსული გოტიკა" უწოდა.

ეკლესია ექვსი პირამიდისებრი გუმბათისგან შედგება, რომლებიც უჩვეულო კომპოზიციას ქმნის. ის აუგიათ 1649 წელს მეფე ალექსი I-ის ბრძანებით იმ გზის თავთან, რომელიც მოსკოვიდან სამების მონასტერში მიდიოდა. მშენებლობა სამ წელიწადში დასრულდა. გადმოცემით მოსკოვიდან სამების ტაძრისკენ მიმავალი პატრიარქი ნიკონი იმდენად აღაშფოთა ამ ეკლესიის არამართლმადიდებლურმა ფორმამ, რომ მან სრულიად აკრძალა მას შემდეგ ტენტისებრი ეკლესიების მშენებლობა.

საბჭოთა ხელისუფლებამ 1938 წელს ეკლესია დახურა, თუმცა 1957 წელს მისი აღდგენა დააფინანსა. საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ ეკლესია საპატრიარქოს გადაეცა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Храм в честь Рождества Пресвятой Богородицы в Путинках დაარქივებული 2007-09-29 საიტზე Wayback Machine.  сайт *Русское Православие*
* Церковь Рождества Богородицы в Путинках сайт *Храмы России*
* Храмы Рождества Пресвятой Богородицы
* Колокольный звон в храме Рождества Богородицы в Путинках
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **მთისძირის ეკლესია (ყვარლის მუნიციპალიტეტი)**. |

**მთისძირის მეექვსე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ მთისძირში. დგას ვარდისგორად წოდებულ ადგილას. ეკლესია თარიღდება ადრინდელი შუა საუკუნეებით. 

ეკლესია დარბაზულია, აღმოსავლეთით დასრულებულია ნახევარწრიული, შვერილი აფსიდით. ეკლესიას ჩრდილოეთიდან ეკვრის გეგმით სწორკუთხა, ოდნავ მოკლე სათავსი, ხოლო დასავლეთიდან მთელ სიგანეზე - კარიბჭე. შენობა ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვითა და კირის ხსნარით. ჩაქცეულია გადახურვა. დანგრეულია კედლების ზედა ნაწილები და დასავლეთ კედლის ნახევარი, ასევე დანგრეულია აფსიდის ჩრდილოეთ გვერდი, მონგრეულია ჩრდილოეთ სათავსის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კუთხე. 

ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს - სამხრეთიდან და დასავლეთიდან. სამხრეთ კარი გარედან თარაზულადაა გადახურული, შიგნიდან - თაღოვანია. დასავლეთ კარიდან სამხრეთ წირთხლის ნაწილიღაა შემორჩენილი. ეკლესიის შიდა სივრცე განათებული იყო ორი სარკმლით. მათგან ერთი აფსიდშია, ხოლო მეორე სამხრეთ კედელში - შესასვლელის ოდნავ აღმოსავლეთით. დარბაზის ჩრდილოეთ კედლის აღმოსავლეთით მოწობილია ოთხკუთხა ნიშა, შუაში კი, თარაზულად გადახურული განიერი კარი, რომელიც ჩრდილოეთის სათავსში გადის. 

კარიბჭის გვერდით კედლები ყრუა, დასავლეთით კი თითქმის მთელ სიგანეზე იყო გახსნილი.

ლიტერატურა
----------

* *გიორგობიანი კ.*, საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ. 2013. — გვ. 405.
**მოსკოვის ღვთისმშობლის კვართის ტაძარი** (რუს. Храм Покрова Богородицы) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ტაძარი დაარსებულია XVII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის ცენტრალური ადმინისტრაციული ოლქის ბასმანის რაიონში. 

ეკლესია აგებულია 1619-1627 წლებში. ტაძრის მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია ღვთისმშობლის კვართის სახელზე. ეგვტერები კი დიმიტრი უგლიცკისა და სერგი რადონეჟელის სახელზე

ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას.

ისტორია
-------

სოფელი რუბცოვო-პოკროვსკოე ცნობილია XVII საუკუნიდან, როდესაც მასთან ახლოს მდინარე იაუზზე მეფე მიხეილ თევდორეს ძემ ააგო ქალაქაგარე სასახლე და მის ირგვლივ დიდი ბაღი. მეფე მიხეილ თავდორეს ძე ამ სასახლეში ცხოვრობდა პირველი წლები, შემდეგ განაახლეს პოლონეთ-ლიტვასთან ბრძოლის შემდეგ დანგრეული კრემლი. 

1618 წელს მეფე მიხეილმა სოფელ რუბცოვო-პოკროვსკოეში ააშენა ხის ტაძარი. 1627 წელს ხელმწიფემ ძველი ქვის ეკლესიის ადგილზე ააშენა ახალი ქვის ტაძარი, რომელიც ჩვენს ეპოქამდეა შემონახული. ტაძრის მთავარი კუბის აღმოსავლეთის კუთხეებში მიაშენეს ორი ერთგუმბათიანი ეგვტერი, რომელიც დიმიტრი უფლისწულისა და სერგი რადონეჟელის სახელზე აკურთხეს. ასავლეთის მხარეს ააშენეს სამრეკლო. ეკლესიის სახელის მიხედვით ამ დროიდან სოფელსაც და სასახლესაც ეწოდა პოკროვსკოე (რუს. Покров - კვართი). მიიჩნევენ, რომ ქვის ტაძარი არის რუსული სამხედრო დიდების ძეგლი, რადგან სწორედ მისი მშენებლობით სრულდება არეულობის ხანა და იწყება ქვეყნის აღორძინება. 1820-იან წლებში ღვთისმშობლის კვართის ტაძარი ხდება სამრევლო ეკლესია. 

XIX საუკუნის შუა წლებში ეკლესიასთან დაარსდა მოწყალების დების საზოგადოება. საზოგადოებასთან დაარსდა ბავშვთა სახლი, აფთიაქი, ამბულატორია, ხანდაზმულთა სახლი. ტაძარს აქვს სარდაფი. 

1787 წელს ააგეს თანამედროვე სამრეკლო ძველი სამრეკლოს ადგილზე. ტაძრის გალავანი ააგეს 1879 წელს არქიტექტორ პეტრე სკომოროშენკოს პროექტის მიხედვით (პროექტი არ შემონახულა). 

საბჭოთა ხელისუფლებამ ტაძარი 1934 წელს დახურა. ტაძარი გაძარცვეს, გალავანი მოანგრიეს, ეკლესიის გარშემო მდებარე სასაფლაო გაანადგურეს. ტაძრის შენობა გადასცეს მეტრომშენის ელექტოსამონტაჟო საამქროს მოგვიანებით კი მასში განათავსეს მოქანდაკის სახელოსნო. შენობა არ გადაუკეთებიათ და შემონახულია უცვლელი სახით. 1961 წელს შენობა გადაეცა კაპელის გუნდს (ამჟამად ა. ორლოვის რუსეთის სახელმწიფო აკადემიური კაპელის გუნდი). ორი წლის განმავლობაში მიმდინარეობდა ტაძრის რესტავრაცია. 

1992 წელს მიიღეს გადაწყვეტილება შენობის ეპარქიისათვის გადაცემის შესახებ. 1998 წელს ქვედა იარუსის ერთ-ერთ შენობაში მოაწყვეს ეკლესია. ეპარქიის ხელში ეკლესია მთლიანად გადავივა 2003 წელს, როდესაც კაპელამ მიიღო ახალი თანამედროვე შენობა. 

ამჟამად ეკლესია სტაროობრიადული სტილით მოქმედებს. 2009 წლის 3 ივლისს აქ დაარსდა ძველი რუსული ღვთისმსახურების ტრადიციის საპატრიარქო ცენტრი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Покровский храм на *archi.ru*
* Покровский храм на *russian-church.ru*
* Покровский храм на *sobory.ru*
* Церковь Покрова в Рубцове დაარქივებული 2009-02-17 საიტზე Wayback Machine.
**მთისძირის არქეოლოგიური ძეგლები**, მრავალფენიანი არქეოლოგიური ძეგლები (ძვ. წ. VI ს. – ახ. წ. VII ს.) მდინარე რიონის მარცხენა ნაპირას სოფ. მთისძირის სამხრეთ ნაწილში, ქალაქ ვანიდან 8 კმ-ზე. 

ნამოსახლარები დადატურებულია რამდენიმე გორაზე და მათ შორის მდებარე დაბლობზე. აღმოჩენილია მრავალნაირი კერამიკის ნაწარმი, აგრეთვე კრამიტი და აგური. ნაპოვნია იმპორტული (ატიკური, ქიოსური, სინოპური) კერამიკის ნაწარმიც. აღმოჩნდა ქვევრსამარხების ნაშთებიც. განსაკუთრებით საყურადღებოა ადგილობრივი წაბლაღელეში 1952 წელს შემთხვევით აღმოჩენილი (ნ. ხოშტარია) მდიდრული სამარხის ნაშთი (ძვ. წ. V ს. ბოლო - IV ს.), რომელშიც ნაპოვნია სამკაული — (ოქროს „სხივანა საყურე", საკისრე რგოლი), ჭურჭელი (ვერცხლის რიტონი, ბრინჯაოს და კერამიკის ჭურჭელი), რკინის ლურსმანი და სხვა ნივთები. 

აღსანიშნავია აგრეთვე ადეიშვილების გორა, სადაც 1974 წელს აღმოჩნდა (გ. გამყრელიძე) ძვ. წ. V-IV საუკუნეები სასიმაგრო ნაგებობების ნაშთი. მშენებლობაში გამოყენებული ყოფილა ქვა, ხის (თლა) ძელები და თიხა-მიწა. ნაგებობა ოთხკუთხაა და შედგება 2 სხვადასხვა ზომის (26, 88 მ2 და 13,44 მ2) სათავსისგან. გარე კედლების სიგანეა 2,80-2,60 მ, ხოლო შიდა კედლისა — 1 მ. ნაპოვნია ძვ. წ. V-IV საუკუნეების ადგილობრივი კერამიკის ნაშთები (კოლხური ქვევრები, დერგები, სასმისები), იმპორტული კერამიკის ნაშთები, აგრეთვე ბრინჯაოს ზანზალაკი, ისრისპირი, 3 სალესი ქვა და ოსტეოლოგიური მასალა (ღორის ეშვი, ძროხისა და ცხენის ძვლები). ამგვარი ძვლებიანი ნაგებობა დამახასიათებელია ძვ. წ. V-IV საუკუნეების კოლხეთისათვის. მისი დანერგვის დროს განსაზღვრულია რადიოაქტიური ნახშირბადის დაშლის მეთოდით — ძვ. წ. 330 ± 40 წ. ადეიშვილების გორის თავზე აღმოჩნდა IV-III საუკუნეების ნაგებობა (საერთო ფართობი 145,75 მ2). საშენ მასალად გამოყენებულია ქვა, აგური, კრამიტი. კირხსნარს ხმარობდნენ კედლის შესალესად, იატაკის გასაკეთებლად და შემაკავშირებლად. ნანგრევებში ნაპოვნია ამავე დროის კერამიკა.

მთისძირის არქეოლოგიური ძეგლების მასალა ახლოს დგას ვანის, დაბლაგომის, დაფნარისა და კოლხეთის სხვა სინქრონულ არქეოლოგიურ ძეგლებთან.

ლიტერატურა
----------

* *გამყრელიძე გ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ. 1983. — გვ. 672.
* *გამყრელიძე გ.* ცენტრალური კოლხეთის ძველი ნამოსახლარები (სოფ. მთისძირი), თბ. 1982;
* „საქართველოს არქეოლოგია" / რედ: აფაქიძე ა. თბილისი: თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 1959. — გვ. 237-238.
* *Хоштариа Н. В.* Археологические исследования в Вани и Ванском районе в 1982 году, «მასალები საქართველოს და კავკასიის არქეოლოგიისათვის», 1959, ტ. 2;

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* საქართველოს გერბი კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 24303
**მოსკოვის ქრისტეს აღდგომის ტაძარი**  (რუს. Храм Воскресения Христова) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ტაძარი დაარსებულია XX საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის აღმოსავლეთის ადმინისტრაციულ ოლქში სკოლნიკის რაიონში. 

ეკლესიაში ოთხი საკურთხეველია. მათ შორის მთავარი ნაკურთხია ქრისტეს აღდგომის სახელზე, რომლის სახელობისაცაა თავად ტაძარი. ერთი ეგვტერი 1915 წლის 31 ოქტომბერს აკურთხეს ღვთისმშობლის ხატის ყოველთა მწუხარეთა სიხარულის სახელზე, მეორე - 1915 წლის 17 იანვარს პეტრე და პავლე მოციქულების სახელზე, ხოლო პალატში მდებარე საკურთხეველი ქრისტეს შობის სახელზე

ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას.

ისტორია
-------

ტაძრის მშენებლობა დაიწყეს XX საუკუნის დასაწყისში. მისი აშენების ინიციატორი იყო წინამძღვარი იოანე კედროვი. ტაძრის საფუძვლის ჩაყრის ცერემონიალი გაიმართა 1908 წლის 11 ოქტომბერს, რომელსაც ხელმძღვანელობდა მოსკოვისა და კოლომენის მიტროპოლიტი ვლადიმერი. ტაძრის მშენებლობა მიმდინარეობდა არქიტექტორ პავლე ტოლსტიხის პროექტის მიხედვით. ტაძარი საბოლოოდ აკურთხეს ახალი სტილით 1914 წლის 4 იანვარს (ძვ. სტილით 1913 წლის 22 დეკემბერი). ჩრდილოეთის პეტრესა და პავლეს სახელობის ეგვტერი ააგეს „ერთი მოქალაქის სახსრებით, რომელმაც მშენებლობისთვის გაიღო 40 000 რუბლი და თავისივე სურვილით დარჩა უცნობი".

ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ ტაძარი არ დახურულა. აღდგომის ტაძარში თავი მოიყარა დახურული და დანგრეული ეკლესიების სიწმინდეებმა, მათ შორის იყო: ივერიის ღვთისმშობლის ხატი, მხურვალე ღვთისმშობლის ხატი, ბოგოლიუბის ღვთისმშობლის ხატი, წმინდა პანტელეიმონის ხატი და სხვა.

1933 წლის 29 ოქტომბერს ქრისტეს აღდგომის ტაძარში ეპისკოპოსად აკურთხეს სერგი (ვოსკრესენსკი). 

1930-იანი წლების შუა პერიოდიდან, მოსკოვის მაცხოვრის ტაძრის დანგრევის შემდეგ ეკლესია გადაეცათ ობნოვლენცებს. 1944 წელს მისი ობნოვლენცური მრევლი შეუერთდა მოსკოვის საპატრიარქოს და ეკლესიაში შედგა ადგილობრივი კრება, რომელმაც მოსკოვისა და სრულიად რუსეთის პატრიარქად აირჩია ალექსი I. 

1948 წლის ივნისში ტაძარში გაიმართა ავტოკეფალური მართლმადიდებელი ეკლესიების მეთაურების შეხვედრა. 

ამჟამად ეკლესიის წინამძღვარია ალექსანდრე (დასაევი), მის გარდა საეკლესიო შტატში ირიცხება ოთხი მღვდელი და სამი დიაკვანი.

ლიტერატურა
----------

* Сорок сороков / Автор—составитель П. Г. Паламарчук. — М.: АО «Книга и бизнес», АО «Кром», 1995. — Т. 3. — С. 74—77. — 586 с. — 25 000 экз. — ISBN 5—7119—0043—9.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Официальный сайт храма Воскресения Христова в Сокольниках
* Храм Воскресения Христова в Сокольниках на *sobory.ru*
* Храм Воскресения Христова в Сокольниках на *russian-church.ru*

სქოლიო
------

1. ↑  «Московские церковные ведомости». — 1915. — 3 января.
2. ↑  Алексий I // Православная энциклопедия
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **მთისძირის ეკლესია (ყვარლის მუნიციპალიტეტი)**. |

**მთისძირის მეხუთე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ მთისძირში, დგას ვარდისგორად წოდებულ ადგილზე. თარიღდება ადრინდელი შუა საუკუნეებით.

აღწერა
------

ეკლესია დარბაზულია. აღმოსავლეთით დასრულებულია ნახევარწრიული შვერილი აფსიდით. ეკლესიას ჩრდილოეთიდან ეკვრის გეგმით სწორკუთხა, ოდნავ მოკლე სათავსი, ხოლო დასავლეთიდან – კარიბჭე. შენობა ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვითა და კირის ხსნარით. დაზიანებულია: ჩაქცეულია გადახურვა, დანგრეულია კედლების ზედა ნაწილები და დასავლეთი კედლის ჩრდილოეთი ნახევარი, განგრეულია აფსიდის ჩრდილოეთი გვერდი, მონგრეულია ჩრდილოეთი სათავსის ჩრდილო-აღმოსავლეთის კუთხე. 

ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს. სამხრეთიდან და დასავლეთიდან – კარიბჭიდან. სამხრეთი კარი გარედან თარაზულადაა გადახურული, შიგნიდან – თაღოვანია. დასავლეთი კარიდან სამხრეთი წირთხლის ნაწილიღაა შემორჩენილი. ეკლესიის შიდა სივრცე განათებული იყო ორი სარკმლით. მათგან ერთი აფსიდშია, ხოლო მეორე სამხრეთ კედელში. დარბაზის ჩრდილოეთი კედლის აღმოსავლეთ ბოლოში მოწყობილია ოთხკუთხა ნიშა, შუაში კი, თარაზულად გადახურული განიერი კარი, რომელიც ჩრდილოეთის სათავსში გადის.

კარიბჭის გვერდის კედლები ყრუა, დასავლეთით კი, თითქმის მთელ სიგანეზე იყო გახსნილი.

ლიტერატურა
----------

* *გიორგობიანი კ.*, საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ. 2013. — გვ. 405.
**მოსკოვის ღვთისმშობლის შობის ეკლესია** (რუს. Церковь Рождества Богородицы) — უძველესი, ჩვენს დრომდე ნაწილობრივ შემონახული მართლმადიდებლური ეკლესია, არქიტექტურული ძეგლი მოსკოვში. ეკლესია დაარსებულია XIV საუკუნეში. ეკლესია მდებარეობს მოსკოვის კრემლის ანსამბლში, შედის კრემლის დიდი სასახლის კომპლექსში.

ეკლესია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას.

ისტორია
-------

ეკლესია ააგეს 1393-1394 წლებში დიმიტრი დონელის ქვრივის ევდოკია მოსკოველის დაკვეთით. საბჭოთა არქოლოგის ნიკოლოზ ვორონინის მტკიცებით ეკლესიას საფუძველი ჩაუყარეს კულიკოვოს ბრძოლის პატივისცემის ნიშნად, რომელიც აკურთხეს ღვთისმშობლის შობის სახელზე, რადგან საეკლესიო კალენდრის მიხედვით დღესაწაული დაემთხვა კულიკოვოს ბრძოლას. რუსი მეცნიერი სერგეი ზაგრაევსკი კი თვლის, რომ ეკლესია ააგეს კულიკოვოს ბრძოლის მე-13 წლისთავზე.

ეკლესიამ დაიკავა ლაზარეს აღდგინების სახელზე ნაკურთხი ხის ეკლესიის ადგილი და მდებარეობდა თავადის სასახლის ქალების ნაწილში და იყო დიდი თავადის მეუღლის კარის ეკლესია.

ეკლესიამ 1393-1394 წლებამდე მოაღწია თუმცა შემონახული იყო მისი მხოლოდ კედლები მთავარი კარიბჭით, ფანჯრების დონეზე. აღნიშნული ეკლესია იყო სამაფსიდიანი და აგებული თეთრი ქვით. 

1395 წელს ეკლესია მოხატეს თეოფანე ბერძენმა და სიმეონ შავმა მოსწავლეებთან ერთად. 

1479 წელს, სავარაუდოდ, ხანძრის გამო ეკლესიის ზედა ნაწილი ჩამოინგრა, მაგრამ მალევე აღადგინეს. 1514-1518 წლებში ეკლესიის გადაკეთებაზე მუშაობდა ალევიზ ნოვი, რომელმაც ეკლესიას დააშენა ახალი სივრცე, რომელშიც განათავსეს მთავარი საკურთხეველი ღვთისმშობლის შობის სახელზე.

მეფე თევდორე ალექსის ძის დროს 1681-1684 წლებში ეკლესიის შენობა გადაკაეთეს ერთგუმბათიან ეკლესიად სწორკუთხა საკურთხევლითა და დასავლეთით მიდგმული სამრეკლოთი. ამ პერიოდისათვის ლაზარეს სახელობის ეგვტერი უკვე გაუქმებული იყო. 

ამჟამად ტაძარი არ მოქმედებს, მასში შესვლა აკრძალულია.

ლიტერატურა
----------

* Воронин Н. Н. Зодчество Северо-Восточной Руси XII—XV вв. М. 1961—1962. Т. 2. С. 253—262.
* Памятники архитектуры Москвы. Кремль, Китай-город, центральные площади. М. 1982. С. 329—330.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Церковь Рождества Богородицы на Сенях

სქოლიო
------

1. ↑  Воронин Н. Н. Зодчество Северо-Восточной Руси XII—XV вв. М. 1961—1962. Т. 2. С. 253.
2. ↑  Заграевский С. В. Зодчество Северо-Восточной Руси конца XIII-первой трети XIV века. М. 2003. С. 72 დაარქივებული 2006-10-12 საიტზე Wayback Machine.
3. ↑  Церковь Рождества Богородицы на Сенях
**ელენა მიხაილის ასული აპანოვიჩი** (დ. 9 სექტემბერი, 1919, ქ. მელეკესი, ახლანდ. დიმიტროვგრადი — გ. 21 თებერვალი, 2000, კიევი) — უკრაინელი ისტორიკოს-მედიევისტი, მწერალი. 1937 წელს ხარკივში საშუალო სკოლის დასრულების შემდეგ ჩააბარა ჟურნალისტიკის სრულიად საკავშირო კომუნისტურ ინსტიტუტში (მოსკოვი). მისი ლიკვიდაციის შემდეგ სწავლა ხარკივის პედაგოგიურ ინსტიტუტში გააგრძელა (ფილოლოგიის ფაკულტეტი), დაამთავრა 1941 წელს. საბჭოთა კავშირის დიდი სამამულო ომის დაწყების შემდეგ ევაკუირებულ იქნა სამხრეთ ყაზახეთში, შემდეგ გადავიდა უფაში (დღეს ბაშკირეთის დედაქალაქი), 1942–1944 წლებში მუშაობდა ბაშკირეთის რადიოკომიტეტის საკვანძო რადიომაუწყებლობის კორესპონდენტად და ინსტრუქტორად. 1944 წელს დაბრუნდა უკრაინაში, კიევში. 1944–1950 წლებში იყო უკრაინის სსრ-ის ცენტრალური სახელმწიფო ისტორიის არქივის თანამშრომელი, უფროსი მეცნიერი თანამშრომელი. 1945–1948 წლებში — არქივის ასპირანტი. 1950 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია თემაზე „ზაპორიჟიის ჯარი, მისი მოწყობა და სამხედრო მოქმედებები რუსეთის არმიის შემადგენლობაში რუსეთ-თურქეთის 1768–1774 წლების ომის დროს". იყო უკრაინის სსრ-ის მეცნირებათა აკადემიის ისტორიის ინსტიტუტის უმცროსი მეცნიერი თანამშრომელი (1950–1952) და უფროსი მეცნიერი თანამშრომელი (1956 წლიდან).

1972 წელს ინსტიტუტიდან გაათავისუფლეს „შტატების შემცირების" საბაბით. 22 წლის შემდეგ აღადგინეს, როგორც „პოლიტიკური მოტივებით" გათავისუფლებული. 1973–1986 წლებში მუშაობდა უკრაინის სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ცენტრალური სამეცნიერო ბიბლიოთეკის ხელნაწერების განყოფილებაში (ახლანდ. ცენტრალური სამეცნიერო ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა ინსტიტუტი) უფროს მეცნიერ თანამშრომლად. ამ წლების განმავლობაში დაკავებული იყო XV–XVIII საუკუნეების უკრაინული ხელნაწერი ისტორიული წიგნების შესწავლით. რადგანაც მის შრომებს უკრაინაში არ ბეჭდავდნენ, მათ მოსკოვში, ლენინგრადში (ახლანდ. სანქტ-პეტერბურგი), ვილნიუსში, ტალინში აქვეყნებდა. ბიბლიოთეკის ფონდებში აღმოაჩინა სრულიად უკრაინის მეცნიერებათა აკადემიის პირველი პრეზიდენტის, აკადემიკოს ვოლოდიმირ ვერნადსკის მასალები, რომელთა საფუძველზეც დაწერა და გამოაქვეყნა 20 სტატია და მონოგრაფია. 1987–1991 წლებში იყო უკრაინის სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ვერნადსკის სამეცნიერო მემკვიდრეობის დამუშავების კომისიის სამეცნიერო მდივნის მოადგილე. 1988 წელს დაჯილდოვდა სახალხო მეურნეობის მიღწევათა გამოფენის ვერცხლის მედლით ვერნადსკის საიუბილეო ექსპოზიციათა გამოფენის მომზადებისათვის მოსკოვსა და კიევში. 1986 წლიდან პენსიაზე გავიდა, თუმცა აგრძელებდა მუშაობას, აქტიურად მონაწილეობდა უკრაინის სამეცნიერო, საზოგადოებრივ და კულტურულ ცხოვრებაში. უკრაინის ტარას შევჩენკოს სახელობის სახელმწიფო პრემიისა (1994) და ემელიანა და ტატიანა ანტონოვიჩების ფონდის პრემიის (აშშ, 1995) ლაურეატი.

სქოლიო
------

1. ↑  Czech National Authority Database<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863'></a>
2. 1 2  *Дмитрієнко М. Ф.*, Апанович Олена Михайлівна // Енциклопедія історії України, т. 1, К.: В-во «Наукова думка», 2003.
მონიტორი
**მონიტორი** — ტექსტური და გრაფიკული ინფორმაციის გამოსასახავი მოწყობილება. მათ შეუძლიათ იმუშავონ ტექსტურ ან გრაფიკულ რეჟიმში.

ტექსტურ რეჟიმში მუშაობისას ეკრანი პირობითად იყოფა უბნებად. ეკრანზე ერთდროულად შეიძლება გამოტანილ იქნას ერთი სიმბოლო 256 წინასწარ ცნობილი სიმბოლოდან. ამ სიმბოლოებს მიეკუთვნება ასოები, ციფრები და სხვ. უნდა აღინიშნოს, რომ გამოსატანი სიმბოლოების რაოდენობა 256-ით შემოფარგლული არ არის. ერთსა და იმავე კოდის რეჟიმის მიხედვით ეკრანზე შეიძლება სხვადასხვა სიმბოლოები შეესაბამებოდეს. გრაფიკულ რეჟიმში მონიტორი რასტრს წარმოადგენს, რომელიც პიქსელებისაგან შედგება. მონიტორის უნარს, ერთდროულად ჰორიზონტალურად და ვერტიკალურად ასახული იქნას პიქსელების გარკვეული რაოდენობა, მონიტორის გარჩევადობას უწოდებენ. გამოთქმა „მონიტორის გარჩევადობაა 800x600" ნიშნავს, რომ მონიტორს შეუძლია გამოიტანოს 600 ჰორიზონტალური და 800 ვერტიკალური წერტილი (პიქსელი). მონიტორის რეალური გარჩევადობა ასევე დამოკიდებულია ვიდეოადაპტერზე.

არსებობს ორი ტიპის მონიტორი: თხევად კრისტალზე და ელექტრონულ სხივურ მილაკზე. თხევად კრისტალზე აგებულ მონიტორებს მცირე წონა და გეომეტრიული ზომა აქვს, მოიხმარს საშუალოდ ორჯერ ნაკლებ ელექტროენერგიას.

უმრავლეს შემთხვევაში მონიტორი დამოუკიდებელი ბლოკია. მონიტორის ყუთზე ეკრანი სპეციალური სამაგრებითაა დამაგრებული. ისინი საშუალებას აძლევენ მომხმარებელს დააყენონ იგი სასურველი კუთხით. ყუთის შიგნით კვების ბლოკი და ეკრანზე გამოსახულების ფორმირებისათვის საჭირო ელქტრული სქემებია.

თანამედროვე პერსონალურ კომპიუტერებში ეკრანის მუშაობის ვადის გასახანგრძლივებლად და ელექტროენერგიის დასაზოგად გამოგონებულია სპეციალური პროგრამულ-აპარატული მეთოდები. თუ გარკვეული დროის განმავლობაში მომხმარებელი არ ასრულებს სამუშაოს, დასაწყისში ოპერაციულ სისტემას გამოაქვს ეკრანზე სპეციალური სურათები, ხოლო მოგვიანებით მონიტორი გადაყავს ელექტროენერგიის ეკონომიური ხარჯვის, ე.წ. „ლოდინის" (თვლემის, ძილის) რეჟიმში.

ლიტერატურა
----------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***მონიტორი***

* სკოტ მიულერი: Upgrading and Repairing PCs; isbn = 0-7897-3404-4; გვ. 889—970; წ. 2007;
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **გიორგაძე**. |

**მიხეილ პორფილეს ძე გიორგაძე** (დ. 28 თებერვალი, 1912, სოფ. ზოდი, ახლანდ. ჭიათურის მუნიციპალიტეტი — გ. 23 ნოემბერი, 1982, მოსკოვი) — ქართველი საბჭოთა პარტიული და სახელმწიფო მოხელე.

ბიოგრაფია
---------

1941–51 წლებში მუშაობდა საბჭოთა კავშირის მიწათმოქმედების სახალხო კომისარიატში (შემდეგ სოფლის მეურნეობის სამინისტრო). 1953–1954 წლებში იყო საქართველოს სსრ მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარის პირველი მოადგილე და სოფლის მეურნეობის მინისტრი, 1954–56 წლებში — საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის მეორე მდივანი; 1956–57ი — საქართველოს სსრ მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარის პირველი მოადგილე; სსრკ IV–IX მოწვევების უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი. 1957 წლიდან გარდაცვალებამდე, 25 წლის განმავლობაში იყო საბჭოთა კავშირის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის მდივანი. გარდაიცვალა მოსკოვში, ზოგიერთი ცნობით, თავი მოიკლა მას შემდეგ, რაც შეიტყო მის მიმართ კორუფციის ბრალდებით აღძრული საქმის შესახებ.

ჯილდოები
--------

* წითელი დროშის ორდენი
* შრომის წითელი დროშის ორდენი
* ლენინის ორდენი (2 ორდენი)

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 2, თბ. 2012. — გვ. 14.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* მიხეილ გიორგაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* მიხეილ გიორგაძის ბიოგრაფია (IV მოწვევა)

სქოლიო
------

1. ↑  (რუსული) Почему застрелился секретарь Президиума Верховного Совета СССР Михаил Георгадзе. «Русская Семерка». 9 мая 2018.
**„ოროველა"** (ორელ, ოროელ, ოროველი, ორველი) — ქართული ხალხური შრომის სიმღერა. გავრცელებულია ქართლსა და კახეთში. უკავშირდება მიწისა და მოსავლის წარმართული ღვთაების ოროველის კულტს (მაგ. „ოროველ, ორმო ჩასთხარე ქვიანი, მოგვეც ბარაქა"). მღერიან გუთნით მიწის ხვნის, კალოზე პურის ლეწვისა და განიავების დროს. ამის მიხედვით სიმღერას სხვადასხვა სახელწოდებაც აქვს: გუთნური, კალოური, კევრული (ოროველა მათი ზოგადი სახელია). ამ სიმღერებს მსგავსი მეტრ-რიტმული ინტონაცია და პოეტური ტექსტი აქვთ. ოროველა ერთხმიანია (იშვიათად — ორხმიანი). ასრულებს მამაკაცთა ჯგუფი. გვხვდება სომხურ ფოლკლორშიც (ოროველ, აროველ, ორველ, რაველ, ოროლ, დოროლ); სომხური ოროველა მუსიკალური აღნაგობითა და სიტყვიერი ტექსტით ქართული ოროველას მსგავსია.

ლიტერატურა
----------

* *მამალაძე თ.* შრომის სიმღერები კახეთში, თბ. 1962;
* *ოქროშიძე თ.*, ქართული ხალხური შრომის პოეზია, თბ. 1963;
* *ჩიქოვანი მ.* ქართული ხალხური სიტყვიერების ისტორია, ტ. 1, თბ. 1975;
* *ჩხიკვაძე გ.* ქართული ხალხური მუსიკა, თბ. 1965;

* *ჩხიკვაძე გ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ. 1984. — გვ. 584.
**მიკონოსი** (ბერძ. Μύκονος) — ქალაქი და ყოფილი მუნიციპალიტეტი საბერძნეთის კუნძულ მიკონოსზე. 2011 წლიდან, ადგილობრივი თვითმმართველობის რეფორმის შედეგად, შედის კერკირის მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში. წარმოადგენს საბერძნეთის ერთ-ერთი ადმინისტრაციული ერთეულის - იონიის კუნძულების პერიფერიის დედაქალაქს. 2001 წელს მისი მოსახლეობა 6467 ადამიანს შეადგენდა. ქალაქი საბერძნეთის მნიშვნელოვან ტურისტულ ღირსშესანიშნაობას წარმოადგენს და მნიშვნელოვან როლს თამაშობს IX საუკუნიდან მოყოლებული. ძველად ის ცნობილი იყო, როგორც კასტროპოლისი (ციხესიმაგრის ქალაქი), მისი ორი ციხესიმაგრის გამო.

ქალაქის კლიმატი ხმელთაშუაზღვიურია. ზაფხული თბილი და ზოლიერად ტენიანია ტემპერატურა 33 °C (91 °F). ზამთარი რბილია, ტემპერატურა 10 °C (50 °F) ფარგლებშია.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* პაროსი

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი

სქოლიო
------

1. ↑  Kallikratis law დაარქივებული 2017-07-12 საიტზე Wayback Machine.  Greece Ministry of Interior
2. ↑  [www.corfu.gr/web/guest/home Home Page]. *Municipality of Corfu*. ციტირების თარიღი: 2010-03-23.

ძველი ქალაქის პანორამული ხედი
პირველი გამოცემა
**მონდი** (ფრანგ. Le Monde - მსოფლიო) — ფრანგული ყოველდღიური საღამოს გაზეთი; ტირაჟი 2004 წელს შეადგენდა 371.803 ასლს. საფრანგეთის მთავარ, საუკეთესო რეპუტაციის გაზეთად ითვლება.

არსებობს მსგავსი სახელწოდების ჟურნალიც - Le Monde diplomatique, რომელშიც მონდს 51% წილი აქვს, თუმცა რედაქციით ჟურნალი დამოუკიდებელია.

გაზეთი დაარსდა ჰიუბერ ბოვ-მერის მიერ გენერალი დე გოლის თხოვნით გერმანული არმიის პარიზიდან განდევნის შემდეგ მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში. გაზეთმა ფორმატი Le Temps-გან ისესხა, რომელსაც რეპუტაცია ოკუპაციის პერიოდში საკმაოდ შეერყა. ბოვ-მერის მოთხოვნით გაზეთს სრული სარედაქციო თავისუფლება უნდა ჰქონოდა. მისი პირველი გამოცემა 1944 წლის 19 დეკემბერს გამოჩნდა. ინტერნეტ-ვერსია 1995 წლის 19 დეკემბრიდან არის ხელმისაწვდომი.

გაზეთის მიმდინარე სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე და გამოცემის დირექტორია ჟან-მარი კოლომბანი, ხოლო მთავარი რედაქტორი - ჟერაჯ კურტუა. გაზეთის ერთ-ერთი მთავარი პოლიტიკური კარტუნისტია პლანტუ, რომლის ნამუშევარი ხშირად გაზეთის მთავარ გვერდზე გამოდის.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* „მონდის" საიტი.


|  |  |
| --- | --- |
| პრესა | *ეს სტატია ბეჭდვითი გამოცემების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**მოხისის ბრძოლა** — რუს-ქართველთა გაერთიანებული ლაშქრის ბრძოლა თურქებისა და ლეკების რაზმების წინააღმდეგ. 

ახალციხის ფაშა სულეიმანი მტრულად იყო განწყობილი ერეკლე მეორესადმი და ადანაშაულებდა მას, რომ იგი იჭრებოდა თურქულ სამფლობელოებში, გაჰყავდა მოსახლეობა ქართლში და ამ გზით რამდენი ასეული გლეხი თავის სამეფოში გადაასახლა. ამის გამო სულეიმან-ფაშა ახალციხეში თავშესაფარს აძლევდა ლეკებს და პერიოდულად მოუწოდებდა მათ ქართლ-კახეთზე გასალაშქრად. 1785 წლის აპრილში ოთხი ათასამდე ლეკი და თურქი მეომარი ბორჯომის ხეობიდან ქართლ-კახეთის სამეფოში შეიჭრა. მათ გზად ააოხრეს სამი ქართული სოფელი და 600 ადამიანი ტყვედ აიყვანეს. ერეკლე მეორემ დახმარებისთვის მიმართა სურამში მყოფ მაიორ სენებერგს, რომელიც 200 ეგერთან და ბელარუსიის პოლკის ნაწილთან საბრძოლველად გაემგზავრა. ყველაზე დიდი შეტაკება მოწინააღმდეგებს შორის მოხდა 16 აპრილს სოფელ მოხისთან, სურამიდან შვიდი ვერსის დაშორებით, მტკვრის მარცხენა სანაპიროზე. ბრძოლა რუს-ქართველთა შენაერთების გამარჯვებით დამთავრდა. 1300 ლეკი ბრძოლის ველზე დაიღუპა, ასობით გვამი მტკვარმა თბილისში ჩაიტანა. 200 თურქი ტყვედ ჩავარდა. შემდეგ თვეს ლეკებმა კვლავ მოაწყვეს მარბიელი ლაშქრობა ქართლში, თუმცა 28 მაისს რუს-ქართველთა ჯარმა კვლავ დაამარცხა მტერი.

სქოლიო
------

* აკადემიკოსი ნიკოლოზ დუბროვინი საქართველოს მდგომარეობის შესახებ 1784-85 წლებში
* ფრონის ხეობის ისტორიის ფრაგმენტები დაარქივებული 2020-06-07 საიტზე Wayback Machine.
**მექვია იხვი** (ლათ. Histrionicus histrionicus) — ფრინველი იხვისებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 38–49 სმ, მასა 500–714 გ; მამალი რამდენადმე აღემატება დედალს. ნისკარტი და კისერი მოკლეა; ბოლო მახვილი და საფეხუროვანი; ფეხები დიდი, აპკიანი. გამრავლების პერიოდში მამლის შეფერილობაში ჭარბობს მუქი, მოლურჯო-რუხი ტონები; ზურგი და მუცელი შავია, გვერდები წაბლისფერი; თავზე, კისერზე, მკერდსა და ფრთებზე თეთრი ნიშნები აქვს. დედალი მუქი მურაა, თავის გვერდებზე თეთრი ლაქები აქვს. ბუდობს ჩრდილო-აღმოსავლეთ აზიის მთებში (დასავლეთით ტბა ბაიკალამდე და მდინარე ლენას ზემოთამდე), ჩრდილოეთ ამერიკის კლდოვან მთებში, ლაბრადორის ნახევარკუნძულზე, ბაფინის მიწისა და გრენლანდიის სამხრეთ ნაწილში, ისლანდიაში და შპიცბერგენის არქიპელაგზე; დიდ გუნდებად იზამთრებს ატლანტისა და წყნარი ოკეანის ჩრდილოეთ ნაწილის ზღვების გაუყინავი მონაკვეთების ქვიან სანაპიროებზე. უპირატესად სახლობს სწრაფდინებიანი და გამჭვირვალეწყლიანი მთის მდინარეებისა და ნაკადულების ზემო წელში. ჩაყვინთვისას იყენებს ფეხებსა და ფრთებს. იკვებება მოლუსკებით, კიბოსნაირებით, წყლის მწერებითა და მცირე ზომის თევზებით. ბუდე ჩვეულებრივ საგულდაგულოდაა დამალული ხშირ ბუჩქში ან კლდის ნიშში. დებს 3–10 (ჩვეულებრივ 5–8) კვერცხს, კრუხობს დედალი, ინკუბაცია 27–30 დღე გრძელდება. სიცოცხლის პირველივე დღიდან შესანიშნავად ცურავენ და ყვინთავენ; 7 კვირის შემდეგ კი ფრენის უნარსაც იძენენ.

ლიტერატურა
----------

* *Лоскот В. М.* Каменушка // Большая российская энциклопедия. т. 12. — М. 2008. — стр. 617.

სქოლიო
------

1. ↑  *კუტუბიძე მ.*, ფრინველების ნომენკლატურული ტერმინოლოგია, თბ.: „მეცნიერება", 1973. — გვ. 37, 119, 204.
**ორობითი (ბინარული) ძებნის ალგორითმი** — საძიებო ალგორითმი, რომელიც პოულობს გარკვეული მნიშვნელობის პოზიციას დახარისხებულ (სორტირებულ) მასივში. ის უარეს შემთხვევაში ლოგარითმულ დროში მუშაობს, აკეთებს {\displaystyle O(\log n)} შედარებას, სადაც {\displaystyle n} არის ელემენტების რაოდენობა მასივში, {\displaystyle O} არის ასიმპტოტური აღნიშვნა O-დიდი და {\displaystyle \log } არის ლოგარითმი ფუძით 2. დიდ მასივებში ორობითი ძებნა გაცილებით სწრაფია ვიდრე წრფივი ძებნა, თუმცა, აუცილებელია მასივი იყოს დახარისხებული, რათა შევძლოთ მოცემული ალგორითმის გამოყენება.

ალგორითმი
---------

დავუშვათ, A მასივის ელემენტები დალაგებულია ზრდადობის მიხედვით. ალგორითმი
ითვალისწინებს მასივის შუა ელემენტის მოძებნას, რომლის მნიშვნელობაც უნდა შედარდეს
წინასწარ მოცემული ცვლადის მნიშვნელობას; თუ მათი მნიშვნელობები დაემთხვა, ეს ნიშნავს,
რომ საჭირო ელემენტი მოიძებნა მასივში და ძიების პროცესი წყდება. წინააღმდეგ შემთხვევაში,
თუ ცვლადის მნიშვნელობა აღმოჩნდება ნაკლები მასივის შუა ელემენტის მნიშვნელობაზე, ძიება
წარმოებს მასივის პირველ ნახევარში, ხოლო თუ ცვლადის მნიშვნელობა გადააჭარბებს მასივის
შუა ელემენტის მნიშვნელობას, ძიება ხორციელდება საწყისი მასივის მეორე ნახევარში.
ამდენად, ძიების პირველივე ეტაპზე ადგილი აქვს მასივის განახევრებას, შემდეგ მიღებული
ნახევრებიდან ერთ-ერთის იგნორირების გზით და მასივის მეორე ნახევრის შუაზე გაყოფით
ძებნა წარმოებს საწყისი მასივის მეოთხედში და ა.შ. პროცესი გრძელდება მანამდე, სანამ მასივის
ერთ-ერთი ნახევრის შუა ელემენტის მნიშვნელობა არ დაემთხვევა მოცემული ცვლადის
მნიშვნელობას, ან სანამ საჭირო ელემენტი არ მოიძებნება.

იმპლემენტაცია C++-ზე
--------------------

**მეთოდი 1:**

```
int binarySearch(const vector<int>& vec,const int& x){
    int start=0,end=vec.size()-1,mid;
    while(start<=end){
        mid=start+(end-start)/2;
        if(vec[mid]==x)return mid;
        else if(vec[mid]>x)end=mid-1;
        else start=mid+1;
    }return -1;
}

```

**მეთოდი 2:**

```
int binarySearch(const vector<int>& vec,const int& x){
    int k=0,n=vec.size();
    for(int i=n/2; i>=1; i/=2)
        while(k+i<n&&vec[k+i]<=x)
            k+=i;

    return vec[k]==x?k:-1;
}

```

ლიტერატურა
----------

* *ნონა ოთხოზორია*, *ლელა გაჩეჩილაძე*, პროგრამული უზრუნველყოფის დეველოპერი, გვ. 72, 2015 წ.
* *Antti Laaksonen*, Competitive Programmer's Handbook, p. 32.
**პაველ ბოგდან ადამოვიჩი** (პოლ. Paweł Bogdan Adamowicz; დ. 2 ნოემბერი, 1965, გდანსკი, პოლონეთის სრ — გ. 14 იანვარი, 2019, გდანსკი, პოლონეთი) — პოლონელი პოლიტიკოსი და იურისტი, რომელიც 1998 წლიდან 2019 წლამდე, სანამ დანით მოკლავდნენ, იყო პომერანიის სავოევოდოს ქალაქ გდანსკის მერი.

ადამოვიჩი 1988 წლის გაფიცვის ერთ-ერთი ორგანიზატორი და გაფიცვის კომიტეტის თავმჯდომარე იყო. 1990 წელს აირჩიეს გდანსკის საკრებულოს წევრად, 1994 წელს, მეორე ვადით არჩევის შემდეგ, გახდა საკრებულოს თავმჯდომარე; ამ პოსტს 1998 წლამდე იკავებდა. 1998 წელს აირჩიეს გდანსკის მერად, 2002 წელს ხმების 72%-ით კვლავ დარჩა ამ თანამდებობაზე. 2018 წელს ისევ აირჩიეს მერად, როგორც დამოუკიდებელი კანდიდატი. ცნობილი იყო როგორც პროგრესული ხმა, ლგბტ თემის უფლებების, ემიგრანტებისა და უმცირესობათა ჯგუფების მხარდამჭერი.

2019 წლის 13 იანვარს, ადამოვიჩი გდანსკში მიმდინარე საქველმოქმედო ღონისძიების დროს დანით დაჭრეს. მომდევნო დღეს, ადამოვიჩი 53 წლის ასაკში, მიღებული ჭრილობის შედეგად გარდაიცვალა.

სქოლიო
------

1. ↑  „Padły bastiony Sojuszu" (fee required). *Gazeta Wyborcza*. 12 November 2002. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 29 February 2012. ციტირების თარიღი: 5 November 2009.
2. ↑  „Gdansk mayor Pawel Adamowicz dies after being stabbed in heart on stage".
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **მოდული**. |

**მოდული** კომპიუტერულ პროგრამირებაში წარმოადგენს პროგრამის ფუნქციონალურად დასრულებულ ფრაგმენტს, რომელიც გვხვდება საწყისი კოდის მქონე ცალკეული ფაილის ან სხვა პროგრამაში გამოსაყენებლად განსაზღვრული მისი მუდმივი ნაწილის დასათაურებული სახით. მოდულირების პრინციპიდან გამომდინარე მოდულები საშუალებას იძლევიან რთული ამოცანები დაყონ შედარებით მცირე ნაწილებად.

მოდული შეიძლება იყოს *ჩვეულებრივი*, ანუ იყოს დაწერილი იმავე პროგრამირების ენაში, რომელშიც შექმნილია ის ძირითადი პროგრამა, რაშიც გამოიყენება ეს მოდული, ან *გაფართოებული*, რომელიც შექმნილია ძირითადი პროგრამირების ენისაგან განსხვავებულ ენაში. გაფართოებული მოდულები ჩვეულებრივ იწერებიან შედარებით დაბალი დონის ენების გამოყენებით, რაც პროგრამის შესრულების სიჩქარეს ზრდის.

მოდულთა კონცეფციის ისტორია
--------------------------

მოდულთა კონცეფციის ისტორიას, როგორც კომპილაციის ერთეულებს, მივყავართ ფორტრან II და ქობოლ ენებამდე, ანუ 1950-იან წლებამდე. 1976 წელს გამოვიდა პუბლიკაცია, რომელშიც განიხილებოდა მოდულირების კონცეფცია და Mesa პროგრამირების ენა, შექმნილი Xerox PARC-ში. 1977 წელს ამ კონცეფციას დეტალურად გაეცნო მეცნიერი ნიკლაუს ვირტი, რომელიც ურთიერთობდა Xerox PARC-ის გამომგონებლებთან. ეს იდეები ვირტს გამოადგა მოდულა-2-ს ენის შექმნისას, რომლის შესახებაც პუბლიკაცია გამოიცა 1977 წელსვე.

თავსებადი ენები
---------------

ესენია ენები, რომელთაც გააჩნიათ მოდულირების კონცეფციის მხარდაჭერა: IBM S/360 Assembler, ქობოლი, RPG, PL/1, ადა, D, F (ინგლ.), ფორტრანი, Haskell, Blitz BASIC, OCaml, პასკალი, ML, მოდულა-2, ობერონი, კომპონენტური პასკალი, Zonnon, Erlang, Perl, Python და Ruby. IBM System გამოიყენებდა RPG, ქობოლ და CL ენათა მოდულებს მაშინ, როცა პროგრამირება ხდებოდა ILE-ს გარემოში.
**ნანომედიცინა** ნანოტექნოლოგიის სამედიცინო გამოყენებაა. მისი მთავარი იდეა ის არის, რომ შესაძლებელია კონსტრუირებული და დამზადებული იყოს უმცირესი ზომის ნანორობოტები და მათთან დაკავშირებული მექანიზმები, რომლებიც შეიძლება შეყვანილი იქნენ ადამიანის ორგანიზმში და მოახდინონ უჯრედების შეკეთებები მოლეკულურ დონეზე.

ამჟამად ნანომედიცინა დაყოფილია 100-ბით სხვადასხვა მიმართულებად და ჩვენ შეგვიძლია ჩამოვთვალოთ მათგან რამდენიმე მთავარი:

* დაზიანებული უჯრედებისადმი სამკურნალო საშუალებების მიზანმიმართული მიწოდება
* ახალი ბაქტერიციდული და ანტიმიკრობული საშუალებები
* ნანორობოტები, დაზიანებული უჯრედების შესაკეთებლად

ლაბორატორია ჩიპზე შემუშავებული მთელი რიგი კომპანიების მიერ, საშუალებას იძლევა ძალიან სწრაფად ურთულესი ანალიზების ჩატარებისა და შედეგების მიღებისა, რაც აუცილებელია პაციენტებისთვის კრიტიკულ მდგომარეობაში.

2006 წლის აპრილისთვის ჟურნალ Nature Materials-ის შეფასებით, შექმნილი იყო 130 წამალი და წამლის მიწოდების საშუალება ნანოტექნოლოგიის საფუძველზე (მაგ. ნანოვერცხლი, ნანოკოსმეტიკა - Nano Age, Nano Pure , Nano White და სხვ.). წამლების მიმართული მიწოდება დაავადებული უჯრედების მიმართ საშუალებას აძლევს მედიკამენტებს მხოლოდ დაავადებულ ორგანოებში მოხვდნენ და მოერიდონ ჯანმრთელებს, რომლებისთვისაც ზიანის მოტანა შეუძლიათ.

ახალ ბაქტერიციდულ საშუალებებს ქმნიან რიგი ნანონაწილაკების სასარგებლო თვისებების გამოყენებით. ასე, ვერცხლის ნანონაწილაკების გამოყენება შესაძლებელია წყლის და ჰაერის გაწმენდისათვის, ტანსაცმლის და სპეციალური საფარების დეზინფექციისათვის.

ნანორობოტების მაგალითია რესპიროციტები - ერითროციტების ხელოვნური ანალოგი. მათი ფუნქციონალური უნარი მრავალჯერ აჭარბებს ბუნებრივ ერითროციტებს და მათი საშუალებით ადამიანის სისხლის უნარი ჟანგბადის გადატანისა შეიძლება გაორმაგდეს და მათი გამოყენება მომავალში უნდა მოიცავდეს გადასხმით სისხლის შენაცვლებას, ანემიის მკურნალობას, პერინატალურ/ ნეონატალურ და ფილტვის დაზიანებებს.

მიკრობივორები - ხელოვნური მექანიკური თეთრი უჯრედები იქნება,რომელთა პირველადი ფუნქცია მიკრობული პათოგენების მწყობრიდან გამოყვანა იქნება.

ნანომედიცინა დიდი ინდუსტრიაა და ნანომედიცინის გაყიდვებმა 2004 წელს 6,8 მლრდ დოლარს მიაღწია, ხოლო ყოველწლიური ინვესტირება კვლევასა და განვითარებაში მინიმუმ 3,8 მილიარდი დოლარია.

ამჟამად მიმდინარეობს ფართო კვლევები, რომლებშიც აშშ ლიდერობს, სადაც შექმნილია უკვე 8 ნანომედიცინის განვითარების ცენტრი, სადაც საწყისი ფაზის (2005-2010) კვლევა მიმდინარეობდა, რათა შეგროვებულიყო დიდი რაოდენობით ინფორმაცია ნანომასშტაბის ბიოლოგიური სტრუქტურების ქიმიური და ფიზიკური თვისებების შესახებ.მომავალში მიღებული ცოდნა და შემუშავებული ნანომოწყობილობები გამოყენებული იქნება არა რომელიმე ერთი დაავადების ან გარკვეული სახის უჯრედების მიმართ, არამედ მთელი რიგი დაავადებებისა და სხვადასხვა ქსოვილებისადმი.
**მუნში პრემჩანდი** (იგივე დჰანპატრაი შრივასტავი (ინდურად: धनपत राय श्रीवास्तव — დ. 31 ივლისი, 1880, ლამჰი, ვარანასის მახლობლად — გ. 8 ოქტომბერი, ვარანასი) — ინდოელი მწერალი, პუბლიცისტი, სცენარისტი (ფსევდონიმები — პრემჩანდი, მუნში პრემჩანდი). წერდა ჰინდის და ურდუს ენებზე. მუშაობდა მასწავლებლად და სკოლის ინსპექტორად. არის 13 რომანის და მოთხრობათა 40 კრებულის და მრავალის პუბლიცისტური ნაშრომის ავტორი.

შემოქმედება
-----------

პრემჩანდის მოთხრობების პირველი კრებული "სამშობლოს სიყვარული" 1909 წელს გამოქვეყნდა. ინგლისელმა კოლონიზატორებმა ეს გამოცემა დაწვეს. მისი რომანები: „არენა" (1925), „ბრძოლის ველი" (1932), „სამსხვერპლო ძროხა" (1936), კრებული შვიდი ლოტოსი (1917) და სხვ. აღბეჭდილია პოლიტიკური მოვლენების ნიშნით, სავსეა ინდოეთის დამოუკიდებლობის, სოციალური სამართლიანობისათვის ბრძოლის მაგალითებით. 

პრემჩანდი გამოდიოდა კოლონიალური და ფეოდალური ხელისუფლების კრიტიკით, ყურადღებას ამახვილებდა ტრადიციული კულტურის სისუსტესა და რელიგიური ფანატიზმის ფატალურ შედეგებზე. პრემჩანდი თავისი საქმიანობიდან გამომდინარე ხშირად პოლიტიკურ დევნასაც განიცდიდა. მისი თაოსნობით გამოდიოდა ჟურნალები „ჰანსი" (1930—1936) და „ჯაგარანი" (1932—1934).

პრემჩანდი იყო ინდოეთის ეროვნული კონგრესის ერთ-ერთი დამფუძნებელი (1936).

ლიტერატურა
----------

* ა.ე აზარქსი. პრემ ჩანდი მ. 1962;
* რაჰბარ ჰანსრაჯი პრემჩანდის ცხოვრება და მოღვაწეობა. მ. 1963;
* ვ. ბალინი. პრემჩანდი - ნოველისტი. ლ. 1973;
* ნ. დ. გავროშინა. პრემჩანდი და ინდური რომანები მე-20 საუკუნეში. მ. 2006;
* რაჯეშვარ გურუ. პრემჩანდი. ეკადიაიანი. ბოპალი. 1958;
* კამარ რაისი. პრემჩანდ კა ტანკიდი მუტალა, ალიგარხი. 1959;
* ამრტრაი, პრემჩანდი. კალამ კა სიპაჰი. ალაჰაბადი. 1962;
* Madan Gopal, Munshi Premchand. A literary biography, N. Y. 1964.

სქოლიო
------

1. 1 2  Encyclopædia Britannica<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>
2. 1 2 3 4  The Fine Art Archive — 2003.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q10855166'></a>
3. ↑
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **ანჩაბაძე**. |

**მიხეილ თამშუკის ძე ანჩაბაძე** (დ. 1896 — გ. 1 სექტემბერი, 1924) — აფხაზეთის თავადთა საგვარეულოს წარმომადგენელი, საქართველოს რესპუბლიკის არმიის ოფიცერი.

მსახურობდა რუსეთის იმპერიის არმიაში (ჰქონდა როტმისტრის წოდება). 1918 წლიდან იყო ქართული ცხენოსანი პოლკის მე-2 ესკადრონში, სადაც ასევე მსახურობდა როტმისტრი ქაქუცა ჩოლოყაშვილი. 1920 წელს სამხედრო სამსახურიდან გადადგა და სოხუმში დასახლდა. 1921 წელს საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ ჩოლოყაშვილის პარტიზანულ რაზმს შეუერთდა და აქტიურად მონაწილეობდა ბრძოლაში საბჭოთა ოკუპაციის წინააღმდეგ კახეთის ტერიტორიაზე (მ. შ. თავდასხმაში თელავის ვაგზალზე). 1924 წლის ოქტომბერში ჩეკამ გუდაუთაში დააპატიმრა და თბილისში გაგზავნა. აგვისტოს აჯანყების დღეებში დახვრიტეს. მამამისი, მიწათმოქმედი თამშუკ ანჩაბაძე 1937 წლის რეპრესიებს ემსხვერპლა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* მიხეილ ანჩაბაძე — საქართველოს პირველი რესპუბლიკის (1918-1921) პროსოპოგრაფიული ბაზა (ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ლინგვისტურ კვლევათა ინსტიტუტი)
**მიხეილ იოსების ძე ასათიანი** (დ. 1849, სოფ. ბაკურციხე, ახლანდილი გურჯაანის რაიონი ― გ. 31 დეკემბერი [ძვ. სტ. 19 დეკემბერი], 1879) — ქართველი მწერალი, პუბლიცისტი.

ბიოგრაფია
---------

სწავლობდა თბილისის სასულიერო სასწავლებელში და სემინარიაში. 1874 წელს დაამთავრა ყაზანის სასულიერო აკადემია. მუშაობდა მასწავლებლად ქუთაისის სასულიერო სასწავლებელში. დიდი მონაწილეობა მიიღო ქართველ ხალხოსანთა ჟურნალ "იმედის" დაარსებაში და მისი პირველი რედაქტორიც უნდა ყოფილიყო, ტრაგიკულად რომ არ დაღუპულუყო. 1881 წლიდან ასათიანის თხზულებები იბეჭდებოდა ჟურნალ "იმედში". მის ლექსებში, მოთხრობებსა და საჟურნალო ფელეტონებში ასახულია ხახლხოსანი ახალგაზრდობის მისწრაფებანი და იდეალები, დაბალი სოციალური ფენების უუფლებობა, აგრეთვე ქართველ ინტელიგენციის მისწრაფება ეროვნული ძალების კონსოლიდაციისაკენ ("შიკრიკი", "მტკვრის ბაასი რიონთან", და სხვა). ავტორია აგრეთვე ავტობიოგრაფიული მოთხრობისა "მე და ონისიმე".

ლიტერატურა
----------

* *ზანდუკელი მ.* ახალი ქართული ლიტერატურა, ტ. 3, თბ. 1955;
* *ხუციშვილი ს.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 621.
**მოსკოვის სახელმწიფო ლინგვისტური უნივერსიტეტი** (რუსულად Моско́вский госуда́рственный лингвисти́ческий университе́т, უწინდელი "მოსკოვის მორის ტორეზის სახელობის უცხო ენათა სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტი", რუსულად Московский государственный педагогический институт иностранных языков имени Мори́са Торе́за) — უმაღლესი სასწავლო დაწესებულება მოსკოვში.

მოსკოვის სახელმწიფო ლინგვისტური უნივერსიტეტი არის რუსეთის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი უმაღლესი სასწავლებელი ენათმეცნიერების დარგში. უნივერსიტეტში განათლებას ეუფლება დაახლოებით 10 000 სტუდენტი და ასპირანტი, სწავლება მიმდინარეობს 35 უცხოურ ენაზე.

სტრუქტურული ქვეგანყოფილებები
----------------------------

მოსკოვის სახელმწიფო ლინგვისტური უნივერსიტეტი 11 ფაკულტეტი:

* ინგლისური ენის ფაკულტეტი
* მთარგმნელობითი ფაკულტეტი
* გერმანული ენის ფაკულტეტი
* ფრანგული ენის ფაკულტეტი
* საერთაშორისო ურთიერთობათა და სოციალურ და პოლიტიკურ მეცნიერებათა ინსტიტუტი
* დაუსწრებელი სწავლების ფაკულტეტი
* მეორე უმაღლესი განათლების ფაკულტეტი
* სამხედრო სწავლების ფაკულტეტი
* უცხოელ მოქალაქეთა სწავლების ფაკულტეტი
* მასწავლებელთა კვალიფიკაციის ამაღლების ფაკულტეტი

მოსკოვის სახელმწიფო ლინგვისტური უნივერსიტეტის სასწავლო ინსტიტუტები:

* მორის ტორეზის სახელობის უცხო ენათა ინსტიტუტი
* კვალიფიკაციის ამაღლების დარგთაშორისო ინსტიტუტი

უნივერსიტეტის საერთაშორისო თანამშრომლობის ცენტრები
--------------------------------------------------

მოსკოვის სახელმწიფო ლინგვისტური უნივერსიტეტი აქტიურად თანამშრომლობს სხვადასხვა უცხოურ უმაღლეს სასწავლებლებთან, სასწავლო დაწესებულებებთან და საერთაშორისო ორგანიზაციებთან. არსებული თანამშრომლობის მთავარი შემადგენელს წარმოადგენს მოსკოვის სახელმწიფო ლინგვისტური უნივერსიტეტის ენობრივი ცენტრები:

* დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა კავშირის (რუსული აბრევიაციით СНГ) მონაწილეთა ენებისა და კულტურების ცენტრები;
* იბერიულ-ამერიკული პროგრამების ცენტრები;
* იტალიური ენისა და კულტურის ცენტრები;
* ესპანური ენისა და კულტურის ცენტრი;
* გერმანული ენისა და კულტურის ცენტრი;
* ინგლისური ენისა და კულტურის ცენტრი;
* ნიდერლანდური იენისა და კულტურის ცენტრი;
* კანადის ენების, კულტურებისა და განათლების შემსწავლელი ცენტრი;
* იაპონური ენისა და კულტურის ცენტრი;
* თურქული ენისა და კულტურის ცენტრი;
* კანადის ცენტრი;
* ავსტრიის ბიბლიოთეკა;
* საერთაშორისო უშიშროების საინფორმაციო ცენტრი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* მოსკოვის სახელმწიფო ლინგვისტური უნივერსიტეტის ოფიციალური საიტი
**მოველი ჭაავა** (დ.15 თებერვალი, 1938, ნორიო) — ქართველი ინჟინერი.

ბიოგრაფია
---------

1961 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამთო-გეოლოგიური ფაკულტეტი.

მუშაობდა საქართველოს მშენებლობის სამინისტროს N7 სამშენებლო ტრესტ „საქშახტმშენის" სამშენებლო სამმართველო „ტყვარჩელშახტმშენში" ცვლის ინჟინრად, სამშენებლო უბნის უფორსად. მუშაობდა სამშენებლო-საწარმოო გაერთიანება „საქჰიდროენერგომშენის" სისტემაში. იყო „ენგურჰესის" მშენებლობის ძალოვანი კვანძის სამშენებლო-სამონტაჟო სამმართველოს უბნის უფროსი, სამმართველოს უფროსის მოადგილე, მთავარი ინჟინერი, უფროსი. სათავეში ედგა სს „ჰიდროსპეცგვირაბმშენს". დაჯილდოებულია სახელმწიფო ორდენებითა და მედლებით, სსრკ სახალხო მეურნეობის მიღწევათა გამოფენის ოქროს მედალით და სსრკ დამსახურებული რაციონალიზატორის წოდებით.

ჯილდოები
--------

* 1997 — ღირსების ორდენი
* აფხაზეთის დამსახურებული ინჟინერი
* საქართველოს დამსახურებული მშენებელი

ლიტერატურა
----------

* საქართველოს არქიტექტორთა და მშენებელთა ენციკლოპედია, თბ. 2017, გვ. 690
* წიგნი ღირსებისა, ტ. 2, თბ. 2001, გვ. 145

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* მოველი ჭაავა — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი