recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**12 ოქტომბერი - 2 ნოემბერი 1985 მონპელიე, საფრანგეთი**

ტურნირში დაუშვეს 1984 წლის პრეტენდენტთა ნახევარფინალური მატჩების სამი მონაწილე (ვ, კორჩნოი, ზ. რიბლი და ვ. სმისლოვი), 1985 წლის საზონათაშორისო ტურნირების 12 გამარჯვებული და პერსონალურად მოწვეული მსოფლიოს ექს-ჩემპიონი, ბორის სპასკი. ტურნირს უნდა დაესახელებინა ოთხი მოჭადრაკე, რომლებიც შემდგომ პრეტენდენტთა მატჩებში გააგრძელებდნენ ბრძოლას.

ცხრა ტურის შემდეგ 6 ქულით ლიდერობდნენ მ. ტალი და ა. იუსუპოვი. მათ ნახევარი ქულით ჩამორჩებოდნენ ა. სოკოლოვი და ი. ტიმანი, ხოლო ქულით - ა. ბელიავსკი და ლ. პორტიში. ტურნირის დასკვნითი მონაკვეთი ყველაზე კარგად განვლო რ. ვაჰანიანმა (5 ქულა), რომელმაც გაიყო კიდეც I-III ადგილები იუსუპოვთან და სოკოლოვთან. პრეტენდენტთა მატჩების მეოთხე საგზური დამატებით მატჩში გაითამაშეს ტიმანმა და ტალმა. იგი ნიდერლანდელ მოჭადრაკეს ხვდა წილად.


| # | მოჭადრაკე | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | ქ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | არტურ იუსუპოვი | საბჭოთა კავშირის დროშა | 0 | 1 | = | = | = | 1 | = | = | = | = | = | = | 1 | 1 | = | 9 |
| 2 | რაფაელ ვაჰანიანი | 1 | საბჭოთა კავშირის დროშა | = | = | 0 | = | 0 | = | = | 1 | = | = | 1 | = | 1 | 1 | 9 |
| 3 | ანდრეი სოკოლოვი | 0 | = | საბჭოთა კავშირის დროშა | = | = | = | 0 | 1 | = | 1 | = | = | 1 | 1 | = | 1 | 9 |
| 4 | მიხეილ ტალი | = | = | = | საბჭოთა კავშირის დროშა | = | = | = | = | 1 | = | 0 | = | 1 | 1 | = | = | 8,5 |
| 5 | იან ტიმანი | = | 1 | = | = | ნიდერლანდების დროშა | = | 1 | = | = | 0 | 1 | 1 | = | = | = | 0 | 8,5 |
| 6 | ალექსანდრე ბელიავსკი | = | = | = | = | = | საბჭოთა კავშირის დროშა | = | 0 | = | = | = | 1 | = | = | = | 1 | 8 |
| 7 | ბორის სპასკი | 0 | 1 | 1 | = | 0 | = | საბჭოთა კავშირის დროშა | = | = | = | 1 | = | = | = | 1 | 0 | 8 |
| 8 | ვასილი სმისლოვი | = | = | 0 | = | = | 1 | = | საბჭოთა კავშირის დროშა | = | = | = | = | = | = | 0 | 1 | 7,5 |
| 9 | ალექსანდრე ჩერნინი | = | = | = | 0 | = | = | = | = | საბჭოთა კავშირის დროშა | = | = | = | = | = | = | 1 | 7,5 |
| 10 | ლაიოშ პორტიში | = | 0 | 0 | = | 1 | = | = | = | = | უნგრეთის დროშა | = | 0 | 1 | 0 | = | 1 | 7 |
| 11 | იასერ სეირავანი | = | = | = | 1 | 0 | = | 0 | = | = | = | აშშ-ის დროშა | 1 | 0 | = | = | = | 7 |
| 12 | ნაიჯელ შორტი | = | = | = | = | 0 | 0 | = | = | = | 1 | 0 | ინგლისის დროშა | = | 1 | = | = | 7 |
| 13 | ვიქტორ კორჩნოი | = | 0 | 0 | 0 | = | = | = | = | = | 0 | 1 | = | შვეიცარიის დროშა | = | 1 | = | 6,5 |
| 14 | ზოლტან რიბლი | 0 | = | 0 | 0 | = | = | = | = | = | 1 | = | 0 | = | უნგრეთის დროშა | 1 | = | 6,5 |
| 15 | ხესუს ნოგეირასი | 0 | 0 | = | = | = | = | 0 | 1 | = | = | = | = | 0 | 0 | კუბის დროშა | 1 | 6 |
| 16 | კევინ სპარაგეტი | = | 0 | 0 | = | 1 | 0 | 1 | 0 | 0 | 0 | = | = | = | = | 0 | კანადის დროშა | 5 |

დამატებითი მატჩი მეოთხე ადგილისათვის

მონპელიე 1985


| # | მოჭადრაკე | ქვეყანა | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | ქ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | იან ტიმანი | დროშა: ნიდერლანდები ნიდერლანდები | = | 1 | = | = | 0 | = | 3 |
| 2 | მიხეილ ტალი | დროშა: სსრკ სსრკ | = | 0 | = | = | 1 | = | 3 |

ძირითად ტურნირში უკეთესი კოეფიციენტების გამო მეოთხე ადგილი მიენიჭა ტიმანს.
**საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი** (რუს. Центральный комитет Коммунистической партии Советского Союза; 1917 წლის გაზაფხულამდე: ЦК РСДРП; 1917—1918 ЦК РСДРП(б); 1918—1925 ЦК РКП(б); 1925—1952 ЦК ВКП(б)) — სსრკ კომპარტიის უმაღლესი პარტიული ორგანო პარტიის ყრილობებს შორის პერიოდებში. სკკპ ცკ-ის უდიდესი რაოდენობა (412 წევრი) არჩეულ იქნა 1990 წლის კომპარტიის XXVIII ყრილობაზე.

კომიტეტის უფლებამოსილებები
--------------------------

სკკპ-ის წესდების მიხედვით ცენტრალური კომიტეტი (შემოკლებით "ცეკა") ხელმძღვანელობდა პარტიის მთელ საქმიანობას, განაგებდა ადგილობრივ პარტიულ ორგანოებს, პარტიის საკადრო პოლიტიკას. ცეკა მიმართულებას აძლევდა ცენტრალურ სახელმწიფო და საზოგადოებრივ ორგანიზაციებს და პარტმუშაკებს; ქმნიდა სხვადასხვა ორგანიზაციებს და პარტიულ საწარმოებსა და დაწესებულებებს და ხელმძღვანელობდა მათ საქმიანობას, ნიშნავდა მის კონტროლს ქვეშ არსებული ცენტრალური გაზეთებისა და ჟურნალების რედაქციას, ანაწილებდა პარტიული ბიუჯეტის სახსრებს და აკონტროლებდა მათ შესრულებას.


|  |  |
| --- | --- |
| ნამგალი და  ურო | *ეს სტატია სსრკ-ის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**სკკპ ცკ-თან არსებული უმაღლესი პარტიული სკოლა**, ***უპს*** (რუს. Высшая партийная школа при ЦК КПСС, *ВПШ*) — სსრ კავშირის უმაღლესი პარტიულ-პოლიტიკური სასწავლებელი მოსკოვში (1939-1978). მას წინ უსწრებდა ი. სვერდლოვის სახელობის კომუნისტური უნივერსიტეტი, სსრკ ცაკთან არსებული აგიტატორ-ინსტრუქტორთა კურსები, ი. სვერდლოვის სახელობის პროპაგანდისტთა უმაღლესი სკოლა.

ისტორია
-------

უპს შეიქმნა 1939 წელს. მან დიდი მუშაობა გასწია პარტიული და საბჭოთა კადრების იდეურ-თეორიულ ომზადებასა და გადამზადებისათვის. სკოლაში ღებულობდნენ უმაღლესი განათლების მქონე კომუნისტებს 40 წლის ასაკამდე, რომელთაც ჰქონდათ არანაკლებ 5 წლის სამუშაო სტაჟი. მსმენელებს იღებდნენ სკკპ ცკ-ის , მოკავშირე რესპუბლიკების, კომუნისტური პარტიის ცკ-ის (სწავლის ვადა 2 წელი), პარტიის სამხარეო და საოლქო კომიტეტების რეკომენდაციით. უპს-ში შექმნილი იყო ხელმძღვანელ პარტიულ და საბჭოთა მუშაკთა გადასამზადებელი მუდმივმოქმედი კურსები. უპს დიდ დახმარებას უწევდა სოციალისტური თანამეგობრობის ქვეყნებს კადრების მომზადებაში პარტიული და საბჭოთა მუშაობისათვის. პპს-ში მომზადდა ათასობით მაღალკვალიფიციური იდეურ-თეორეტიკული პარტიული და საბჭოთა კადრი. 

1978 წელს უპს-ის, საზოგადოებრივ მეცნიერებათა აკადემიისა და დაუსწრებელი უმაღლესი პარტიული სკოლის ბაზაზე შეიქმნა ერთიანი, თვისობრივად ახალი სასწავლებელი — სკკპ ცკ-თან არსებული საზოგადოებრივ მეცნიერებათა აკადემია.

ლიტერატურა
----------

* *თეთვაძე შ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ. 1986. — გვ. 144-145.
**პერისტერეოტას მონასტერი** (ბერძ. Ιερά Μονή του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα; თურქ. Kuştul Manastırı) მდებარეობს მაჩხის ოლქში, ტრაპიზონის პროვინციაში, (თურქეთი), ქალაქ ტრაპიზონიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით, 30 კილომეტრის დაშორებით.

ისტორია
-------

დაარსდა 752 წელს. მონასტერი წმინდა გიორგი პერისტერეოტას სახელს ატარებს. სახელი მომდინარეობს ბერი პერისტერეოტისიდან (პერისტერი ბერძნულად მტრედს ნიშნავს). გადმოცემის თანახმად სურმენეს ტყეში მობინადრე მტრედების ჯგუფი გაუძღვა სამ ბერს, რომლებმაც წმინდა გიორგის სახელობის ხატი მოაბრძანეს ისეთ ადგილში, სადაც მოგვიანებით მონასტერი აღიმართა. 

აღმავლობის პერიოდში მონასტერი შედგებოდა 187 ოთახისა და დიდი ბიბლიოთეკისაგან, სადაც 7000-მდე ხელნაწერი ინახებოდა. 1203 წლიდან მონასტერი დაცარიელდა. 1396 წელს, ტრაპიზონის იმპერატორის, მანუელ III-ის (მმართ. 1390–1417) ხელშეწყობით მონასტერი ისევ აღსდგა. მას შემდეგ მონასტერს წინამღოლობდნენ: თეოფანე ლაზი (1393-1426), ბარნაბა ლაზი (1426-49) და მეთოდიოს სურმენელი (1448 წლიდან). 1462 წელს მონასტერი ყაჩაღებმა დაარბიეს და გაძარცვეს. 1483 წელს მონასტერი ცეცხლის ალში გაეხვა. 1501 წლისთვის კონსტანტინეპოლის საპატრიარქოს იურიდიქციაში მოექცა. 1906 წლის ცეცხლის შემდეგ, მონასტერი ისევ აღადგინეს. საბოლოოდ 1923 წელს გაუკაცრიელდა, როდესაც მონასტრის უკანასკნელი ბერები და მისი ქრისტიანი მრევლი ოსმალებმა საბერძნეთში გადაასახლეს. შემდგომ ამავე სახელობის მონასტერი გაიხსნა ქალაქ ნაუსაში, საბერძნეთში. ეს არის ადგილი, სადაც პერისტერეოტას ყოფილი ბერები არიან დაკრძალულები. დღესდღეობით მონასტერი მიტოვებულია და მხოლოდ ნანგრევებიღაა შემორჩენილი.*[მკვდარი ბმული]*

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ვაზელონის მონასტერი

სქოლიო
------

1. ↑  BRYER, A. & WINFIELD, D. (1985). The Byzantine monuments and topography of the Pontos. Washington, D.C. Dumbarton Oaks Research Library and Collection. .
2. ↑  Η Ιστορία της Μονής στον Πόντο დაარქივებული 2006-10-28 საიტზე Wayback Machine. , peristereota.com
3. ↑  Η Ιστορία της Μονής στην Ελλάδα დაარქივებული 2006-10-28 საიტზე Wayback Machine. , peristereota.com
4. ↑  Kuştul Monastery დაარქივებული 2007-01-06 საიტზე Wayback Machine. , trabzon.gov.tr

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Website of the monastery
* Kustul and Vazeolon monasteries of Trabbzon (en)
* Monasteries of Trabzon
* Saint George Peristereotas
**პურის ბზუალა** (ლათ. Zabrus tenebrioides) — მწერი ბზუალა ხოჭოების ოჯახისა. აზიანებს ხორბალს, ქერს, ჭვავს, ნაკლებად — სიმინდსა და შვრიას. ზიანი მოაქვს მეტწილად მატლს, რომელიც იკვებება საშემოდგომო პურეულის ფოთლებით 3-4 კვირის განმავლობაში. დაზიანებული ფოთლები ძაფებად იშლება, ხმება და მცენარე მთლიანად იღუპება. ხოჭოებით დაზიანება კი ძირითადად რძის სიმწიფეში ჩნდება, როცა ისინი მარცვლით იკვებებიან. პურის ბზუალას ქვესახეობა, ამიერკავკასიის პურის ბზუალა, ძირითადად აღმოსავლეთ საქართველოშია გავრცელებული, ახასიათებს ერთწლიანი გენერაცია. მავნებლის მასობრივი გამრავლების ძირითადი მიზეზია ერთი და იმავე ნაკვეთზე პურეული კულტურების თესვა და სარეველებთან ბრძოლის ცუდი ორგანიზაცია, რადგან მავნებლის დამატებით საკვებს სწორედ სარეველები (ჭანგა და სხვ.) წარმოადგენენ.

ბრძოლის ღონისძიებები: სწორი თესლბრუნვა, რათა წინამორბედი იყოს ისეთი კულტურა, რომელიც არ ზიანდება პურის ბზუალათი (მზესუმზირა, ჭარხალი, საკვები ბალახები და სხვ.), დასათესად შეწამლული თესლის გამოყენება.

სქოლიო
------

1. ↑  Guéorguiev, V. B.; Guéorguiev, B. V. (1995) *Catalogue of the Ground-beetles of Bulgaria (Coleoptera, Carabidae)*.  Pensoft Publishers,   გვ. 166–168.
2. 1 2 3  ხორბლის მავნებლები დაავადებები, სარეველები და მათ წინააღმდეგ ბრძოლა. სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრი. *centri.gov.ge* (2015).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-07-28. ციტირების თარიღი: 28 ივლისი, 2020.
3. ↑   ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 387.
4. 1 2  „ჩვენი სოფელი", ივლისი 2020, №5 (55), გვ. 14.
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **აბულაძე**. |

**პროკოფი ქაიხოსროს ძე აბულაძე** (დ. 1898, ქუთაისი — გ. 22 სექტემბერი, 1931, ნიცა, საფრანგეთი) — ქართველი პოეტი და სამხედრო პირი. ქუთაისის სათავადაზნაურო გიმნაზიის დამთავრების შემდეგ, 1918 წელს შევიდა თბილისის უნივერსიტეტში, მაგრამ (1919 წლის 14 სექტემბერს), როგორც კი გამოცხადდა პირველი ქართული სამხედრო (იუნკრების) სკოლის დაფუძნების შესახებ, უნივერსიტეტი დატოვა და ახალდაარსებულ სასწავლებელში ჩაეწერა.

1920–1921 წლებში პროკოფი აბულაძემ მონაწილეობა მიიღო რუსეთის წითელი არმიის წინააღმდეგ წარმოებულ იუნკერთა სკოლის ყველა საბრძოლო ოპერაციაში. ბოლშევიკური რუსეთის მიერ საქართველოს ოკუპაციის შემდეგ, 1921 წლის გაზაფხულზე, თბილისის სამხედრო სკოლის იუნკრებმა დატოვეს სამშობლო. თავდაპირველად თურქეთში გაჩერდნენ, კერძოდ, კონსტანტინოპოლში. აქედან იუნკერთა ნაწილი, მათ შორის პროკოფი აბულაძეც, საბერძნეთის სამხედრო სასწავლებელში გაამწესეს. საბერძნეთში ყოფნის პერიოდში ქართველმა იუნკრებმა, 1922 წელს ქალაქ ათენში, გამოსცეს ჟურნალი „ატროკებული ტვინი", ლადო მახარაძის რედაქტორობით (გამოვიდა სულ სამი ნომერი).

1923 წლის დასაწყისში მარშალმა იუზეფ პილსუდსკიმ, რომელიც იმხანად პოლონეთის ეროვნულ არმიას („არმია კრაიოვა") ედგა სათავეში, ქართველ სამხედროებს შესთავაზა პოლონეთში დამკვიდრებულიყვნენ. ქართველი იუნკრებისთვის პოლონეთი მეორე სამშობლოდ იქცა. პროკოფი აბულაძეც მოეწყო იქაურ სამხედრო სასწავლებელში, მაგრამ 1924 წელს თავი დაანება სამხედრო სამსახურს და ვარშავის უნივერსიტეტის ფილოლოგიურ ფაკულტეტზე ჩაირიცხა. 1926 წელს მისი რედაქტორობით ვარშავაში გამოიცა ჟურნალი „მთვარიდა", რომელიც ხელით იყო ნაბეჭდი და ამიტომ სულ ერთი ცალი გამოვიდა. 1928 წელს პროკოფი აბულაძე საცხოვრებლად საფრანგეთში გადავიდა, სადაც მისი მონაწილეობით დაარსდა „ქართველ იუნკერთა კავშირი". 1928 წლის ნოემბერში მან გამოსცა ამ კავშირის ბეჭდვითი ორგანო „მტკვარი", მაგრამ ჟურნალმა პირველსავე ნომერზე შეწყვიტა არსებობა. 1929 წლის ივნისში „ქართველ იუნკერთა კავშირმა" პროკოფი აბულაძის რედაქტორობით უკვე მიიღო თავისი ახალი ორგანო ჟურნალი „მხედარი".

პროკოფი აბულაძე „მხედარის" პირველ ათ ნომერს რედაქტორობდა. ამათგან მხოლოდ პირველ ნომერშია დაბეჭდილი მისი ორი ლექსი: „გზაზე" და „სიმღერა" რეო ამონის ფსევდონიმით. ამას გარდა, პარიზში გამომავალ ჟურნალ „კავკასიონის" რამდენიმე ნომერშიც გამოქვეყნდა მისი ლექსები. 1931 წლის 22 სექტემბერს იგი მოულოდნელად გარდაიცვალა ქალაქ ნიცის საავადმყოფოში. დაკრძალულია ნისის სასაფლაოზე.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* პროკოფი აბულაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**პროისიშ-აილაუს ციხესიმაგრე** (რუს. Замок Прейсиш-Эйлау) — ტევტონთა ორდენის უძველესი პრუსიული ციხესიმაგრე, მდებარეობს ქალაქ ბაგრატიონოვსკში, კალინინგრადის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. კალინინგრადის ოლქის მთავრობის 2007 წლის 23 მარტის დადგენილებით პროისიშ-აილაუს ციხესიმაგრე წარმოადგენს კალინინგრადის ოლქის რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლს.

ისტორია
-------

1325 წელს ტევტონთა ორდენის გროსმეისტერ ვერნერ ფონ ორზელნის ბრძანებით ხელოსანმა არნოლდ ფონ ეილენშტაინმა დაიწყო ილეს ციხესიმაგრის მშენებლობა, პრუსიული ციხესიმაგრის სუტვრიტის ადგილზე. ციხესიმაგრის მშენებლობა დაასრულეს 1330 წლისათვის, ეს იყო სწორკუთხა ნაგებობა ზომებით 41 X 43 მ. გარშემო შემორტყმული ჰქონდა წყლით სავსე არხი, ზურგიანი ხიდები და გისოსებიანი ჭიშკრით. აღმოსავლეთის მხრიდან მიაშენეს დიდი ფორბურგი. პირველ დოკუმენტებში ციხესიმაგრეს ეწოვება ილე, შემდეგ - ილადია, მაგრამ ცნობილია - პროისიშ-აილაუს სახელით. 1347 წლამდე ციხესიმაგრე ტევტონთა ორდენის პფლეგარის რეზიდენცია იყო, შემდეგ მასში განთავსდა კამერატის ადმინისტრაცია. 

მეორე მსოფლიო ომის დროს ციხესიმაგრე ძლიერ არ დაზიანებულა. 1960-იანი წლების დასაწყისამდე ციხესიმაგრის სივრცე ათვისებული იყო. 1960 წლიდან მასში განათავსეს „райпотребсоюзу", რომელიც შენობას იყენებდა როგორც სასაწყობე ნაგებობას. 1964 წელს სამეცნიერო-სარესტავრაციო საზოგადოების სახელოსნომ შეისწავლა ციხესიმაგრის მთელი ტერიტორია. აღმოჩნდა, რომ ციხესიმაგრის მდგომარეობა იყო საკმაოდ ცუდი, რადგან ომის შემდეგ იგი არც ერთხელ არ გარემონტებულა. დასავლეთის ფლიგელის ადგილზე ააშენეს ტირი, რომელიც დაანგრიეს 1990-იან წლებში. 1990 წლის აგვისტოში შუა სექციაში გაჩნდა ხანძარი. 1990-იანი წლების დასაწყისში გადაწყდა, რომ ჩატარებულიყო მცირე გათხრები და გადაეკეთებინათ ფორბურგი სასტუმროდ, მაგრამ მომდევნო ეტაპზე ფორბურგი მიატოვეს.

20ო6 წლის 5 ივნისს ციხესიმაგრის სახურავში გაჩნდა ხანძარი, რის შედეგავაც დაიწვა 80 კვ. მ. სახურავი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Пруссия 39
* Замок Прейсиш-Эйлау (Preussisch Eylau) დაარქივებული 2017-09-12 საიტზე Wayback Machine.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
კალინინგრადის ოლქის ციხესიმაგრეები |
| --- |
|  |
| შემორჩენილი | 
* ვალდაუ
* გეორგენბურგი
* ინსტერბურგი
* ლაბიაუ
* ნოიჰაუზენი
* პროისიშ-აილაუ
* ტაპიაუ
* შააკენი
 |
|  |
| ნანგრევები | 
* ბალგა
* ბრანდენბურგი
* გერდაუენი
* გერმაუ
* გროს-ვონსდორფი
* ზაალაუ
* კაიმენი
* კროიცბურგი
* პობეტენი
* რაგნიტი
* ტაპლაკენი
* ტილზიტი
* ფიშჰაუზენი
 |
|  |
| არ შემონახულა | 
* ალენბურგი
* ვარგენი
* ველაუ
* კენიგსბერგი
* ლენცენბერგი
* ლოხშტედტი
* რუდაუ
* ტირენბერგი
 |

 |
ოქროს ქვიშები
**ოქროს ქვიშები** (ბულგ. Златни пясъци — ზლატნი-პიასიცი) — კურორტი ბულგარეთის შავიზღვისპირა სანაპიროზე, ქალაქ ვარნიდან ჩრდილოეთით 16 კმ-ში. მოქცეულია ოქროს ქვიშების ბუნებრივი პარკის ტერიტორიაზე. მსოფლიოს ერთ-ერთი საუკეთესო საზღვაო კურორტი და ბულგარეთის ერთ-ერთი ყველაზე ძველი და მთავარი კურორტია. ზამთარი რბილია (იანვრის საშუალო ტემპერატურა 2°С), ზაფხული მეტად თბილი (ივლისის საშუალო ტემპერატურა 22,5°С). ნალექები დაახლოებით 430 მმ წელიწადში. არის 3,5 კმ სიგრძისა და 100 მ სიგანის კარგი წვრილქვიშიანი პლაჟი. სამკურნალო საშუალებები: კლიმატოთერაპია, მზისა და ჰაერის აბაზანები, ზღვაში ბანაობა, ტალახით მკურნალობა, ყურძნით მკურნალობა. არის სანატორიუმი, პანსიონატი, დასასვენებელი სალხი, წყალსამკურნალო. გვხვდება სასტუმროები, სპორტული აღჭურვილობები. მიდამოებში არის ბაღები, ვენახი. კურორტის მშენებლობა 1956 წელს დაიწყო. ოქროს ქვიშებში სულ 70 სასტუმროა. პრაქტიკულად ყველა სასტუმრო და კოტეჯი განლაგებულია კურორტის გარშემო არსებულ მწვანე ზონაში.

გალერეა
-------

* 
* 
*

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოქროს ქვიშები — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)

  



|  |  |
| --- | --- |
|  | *ამ გვერდზე მოყვანილია სტატიები მსგავსი სათაურებით. თუ მასზე ვიკიპედიის სხვა გვერდის ბმულით მოხვდით, გთხოვთ დაუბრუნდეთ წინა გვერდს და შეასწოროთ ბმული ისე, რომ მან ზუსტი სახელწოდების გვერდზე მიუთითოს.* |
**პურგაზი**, იგივე **ინიაზორ პურგაზი** (ერზ. Пургаз (Инязор Пургаз), რუს. Пургас) — XIII საუკუნის პირველი ნახევრის ერზიელი მმართველი. პურგაზის სამთავროს დიდი მთავარი (ინიაზორი). ვოლგის ბულგარეთთან მოკავშირეობისას ის წინ აღუდგა სუზდალის რუსული სამთავროს გაფართოებას რეგიონში. შემდგომში პურგაზი ერზიული დამოუკიდებლობის სიმბოლოდ და ლეგენდების ნაწილად იქცა.

პურგაზი რუსულ ქრონიკებში რამდენიმეჯერაა მოხსენიებული. 1229 წლის იანვარში მისმა ჯარმა გააძევა რუსი მთავრების მარბიელი ლაშქარი. შემდგომ მან დაამარცხა მოკშანელი მთავარი პურეში. ამავე წლის აპრილში პურგაზმა სცადა რუსებისაგან გაენთავისუფლებინა ნიჟნი-ნოვგოროდი, ყოფილი ერზიული დასახლება, ორბან-ოში. მისმა ჯარმა დაწვა ქალაქი, მაგრამ ციტადელი უვნებელი გადარჩა. რამდენიმე თვეში პურგაზი პურეშის მიერ დამარცხდა. 1237 წლის ზაფხულში პურგაზი წარმატებით აღუდგა წინ მონღოლებს თუმცა 1238-1239 წლების შემოდგომასა და ზამთარში ის დამარცხდა. ცნობილია, რომ ერზიელი მთავრის მმართველობისას რუსი გლეხები მის სამფლობელოში ილტვოდნენ.

XIII საუკუნის შემდეგ ის გააკერპეს და მითიურ გმირად აქციეს. მას შეცდომით ასევე მოიხსენებდნენ როგორც მორდვეთის მეფეს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* პურგაზი — ნიჟნი-ნოვგოროდის ენციკლოპედია
**სევასტოპოლის დაცვა (1854-1855)** — ყირიმის ომის ნაწილი. 1854 წლის 13 სექტემბრიდან 1855 წლის 27 აგვისტომდე რუსეთის იმპერიის შავი ზღვის ფლოტი ცდილობდა სევასტოპოლის დაცვას საფრანგეთის, ინგლისის, ოსმალეთის და სარდინიის ჯარებისგან. 

რუსეთი ქალაქს იცავდა 14 აფრიანი სახაზო ხომალდით, 12 ფრეგატით და 40 ათასიანი გარნიზონით. სევასტოპოლის დაცვას ხელმძღვანელობდა ვიცე-ადმირალი ვ. კორნილიოვი, ხოლო მისი დაღუპვის შემდეგ ვიცე-ადმირალი პ. ნახიმოვი. მოკავშირეების განკარგულებაში იყო 89 სახაზო ხომალდი და ფრეგატი და 170 ათასი კაცი. მოკავშირეთა ჯარებს სარდლობდნენ ინგლისელი გენერალი ჯ.ფ. რაგლანი და ფრანგი გენერალი ფ. კანრობერი.

მოკავშირეებმა ქალაქის დაბომბვა დაიწყეს 5 ოქტომბერს როგორც ზღვიდან, ასევე ხმელეთიდან, მაგრამ დიდ წინააღმდეგობას წააწყდნენ და იძულებული გახდნენ უკან დაეხიათ. დაიწყო ქალაქის ხანგრძლივი ალყა. მათ იერიში იერიშზე მიჰქონდათ და განუწყვეტლივ ბომბავდნენ ქალაქს. განსაკუთრებული ბრძოლა იყო საკვანძო პოზიციის, მალახოვ-კურგანის დასაკავებლად, რომლის პირველი რედუტი მოკავშირეებმა მაისის ბოლოს დაიკავეს. აგვისტოს ბოლოს მოკავშირეებმა მიწასთან გაასწორეს თავდაცვითი სიმაგრეები. რუსეთის არმიამ ყურის მარცხენა ნაპირიდან ჩრდილოეთისკენ დაიხია და 28 აგვისტოს ინგლისის და საფრანგეთის ჯარებმა ქალაქის სამხრეთ ნაწილი დაიკავეს. ბრძოლაში მოკავშირეებმა დაკარგეს 71 ათასი კაცი, რუსებმა 10 ათასი.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ. 1985. — გვ. 266.
**სორაიას ჩაქოლვა** (სპარს. سنگسار ثريا م‎) — 2008 წლის ამერიკულ-სპარსული ფილმი, რეჟისორ საირუს ნაურასტეხის მძაფრსიუჟეტიანი დრამა. მთავარ როლებში მონაწილეობენ შოჰრე აგდაშლუ და მოჟან მარნო. ფილმში აგრეთვე მონაწილეობა მიიღო ჯეიმზ კევიზელმა.

ფილმი რეალურ ისტორიაზეა დაფუძნებული და გადაღებულია ფრანგ-ირანელი ჟურნალისტის ფრეიდონ საებჟამის ამავე სახელწოდების წიგნის (ფრანგ. La Femme Lapidée) მიხედვით. მსოფლიო პრემიერა გაიმართა ტორონტოში, საერთაშორისო კინოფესტივალზე.

სიუჟეტი
-------

ფილმის მოქმედება ვითარდება 1980-იან წწ. ირანის ერთ-ერთ მოშორებულ სოფელში. ამ სოფელში ხვდება ჟურნალისტი, რომელსაც მიმავალ გზაზე მანქანა გაუფუჭდა. სოფელში მისვლისას იგი დახმარებას სთხოვს ადგილობრივ მცხოვრებს, რომელიც სოფლის მექანიკოსი იყო. 
ამასობაში ჟურნალისტი სოფელში შეხვდება ზახრას, ქალს, რომელსაც სურს მოუყვეს წინა დღეს დატრიალებულ ტრაგედიაზე. ზახრა ჟურნალისტს შემზარავ ამბავს მოუყვება, რომელიც თავს გადახდა მის დისშვილს – სორაიას და თან სთხოვს ჟურნალისტს, რომ ეს ისტორია მთელ მსოფლიოს მოუთხროს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* „სორაიას ჩაქოლვა" — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
**„პროკრუსტეს სარეცელი: ფილოსოფიური და პრაქტიკული აფორიზმები"** — ნასიმ ნიკოლას ტალების ფილოსოფიური წიგნი, რომელიც დაწერილია აფორიზმული სტილით. წიგნი პირველად გამოიცა 2010 წლის 30 ნოემბერს Random House-ის მიერ. განახლებული გამოცემა გამოვიდა 2016 წლის 26 ოქტომბერს, რომელიც მოიცავს ორმოცდაათი პროცენტით მეტ მასალას, ვიდრე 2010 წლის გამოცემა. ტალების თქმით, წიგნი „ეწინააღმდეგება სიმამაცის, ელეგანტურობისა და ცოდნის კლასიკურ ღირებულებებს, ნერვიულობას, ქცევების და გონიერების თანამედროვე დაავადებებს". სათაური ეხება პროკრუსტეს, ბერძნული მითოლოგიის ფიგურას, რომელიც იტაცებდა მოგზაურებს და ჭიმავდა ან ჭრიდა მათ სხეულებს თავისი სარეცელის სიგრძეზე.

წიგნი ნაწილია ტალების ხუთტომიანი ფილოსოფიური ნარკრების — Incerto, რომელიც მოიცავს შემდეგ წიგნებს: „მსხვრევადი" (2012), „შავი გედი" (2007–2010), „შემთხვევითობით მოტყუებული" (2001), „პროკრუსტეს სარეცელი" (2010–2016) და „კანი თამაშში" (2018).

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Janet Maslin, Explaining the Modern World and Keeping It Short *New York Times*, November 16, 2010

სქოლიო
------

1. ↑  The Bed of Procrustes: Philosophical and Practical Aphorisms, Hardcover, 1st Edition. Amazon.com. ციტირების თარიღი: 2014-01-28.
2. ↑  Pressley, James.  (2010-12-07) Taleb of `Black Swan' Mocks `Boring' Bernanke, Suckers, Wage Slaves: Books. bloomberg.com. ციტირების თარიღი: 2014-01-28.
3. ↑  *Incerto*
**პიავე** (ლათ. Plavis) — მდინარე ჩრდილოეთ იტალიაში. სათავეს იღებს ალპებში და მიემართება სამხრეთ-აღმოსავლეთით, 220 კმ-ზე, სანამ შეერწყმება ადრიატიკის ზღვას ქალაქ ვენეციის სიახლოვეს.

1809 წლეს, ნაპოლეონის ომების მიმდინარეობისას, მის ნაპირებთან გაიმართა ბრძოლა ფრანგებსა და ავსტრიულ-იტალიურ ძალებს შორის. 

1918 წელს კი, პირველი მსოფლიო ომის მსვლელობისას, მდინარე პიავეს ბრძოლა — ავსტრო-უნგრული ძალების უკანასკნელი მთავარი შეტევა იტალიაზე, რომელიც ავსტრო-უნგრელების მხრიდან 200 000 მეომრის დაკარგვით დასრულდა. პიავეს ბრძოლა გადამწყვეტი იყო პირველი მსოფლიო ომის იტალიის ხაზზე. სწორედ ამიტომ, იტალიაში მდინარეს *Fiume Sacro alla Patria*-ს უწოდებენ (სამშობლოს წმინდა მდინარე) და მისი სახელი მოხსენიებულია პატრიოტულ სიმღერაში *"La leggenda del Piave"*.

მდინარე პიავე ვენეციის დაბლობზე

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* იტალიის მდინარეები

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Museo degli zattieri del Piave a Codissago
* Bibliografia a cura del comitato difesa del Piave
* Centro Internazionale Civiltà dell'Acqua
* Sito del periodico "Il Piave"
* Sito del magistrato alle acque დაარქივებული 2006-05-10 საიტზე Wayback Machine.
* Sito con galleria fotografica del Piave in provincia di Belluno დაარქივებული 2011-10-09 საიტზე Wayback Machine.
* Ricostruzione degli argini del Piave alla fine della Prima Guerra Mondiale დაარქივებული 2008-08-20 საიტზე Wayback Machine.
* Francesco Frasca, *La battaglia del Piave nella napoleonica campagna del 1809*, in "Informazioni della Difesa", Roma: Stato Maggiore della Difesa, n°2/2002, pp. 48-53
**პაულის პრინციპი** — აკრძალვის პრინციპი, ბუნების ფუნდამენტური კანონი, რომლის თანახმად მთელნახევარი სპინის ({\displaystyle \hbar } ერთეულებით გამოსახული) მქონე ორი იგივეობრივი ნაწილაკი არ შეიძლება ერთდროულად ერთ მდგომარეობაშ იყოს. ეს პრინციპი ჩამოაყალიბა 1925 წელს ვ. პაულიმ ატომთა ელექტრონებისათვის, შემდეგ გაავრცელა მთელნახევარი სპინის მქონე (ფერმიონები) ნებისმიერ ნაწილაკზე (ელემენტარული ნაწილაკები, ბირთვები, ატომები, მოლეკულები). პაულიმ დაამტკიცა, რომ აკრძალვის პრინციპი რელატივისტურ კვანტურ მექანიკაში სპინსა და სტატისტიკას შორის არსებული კავშირის შედეგია: მთელნახევარი სპინის მქონე ნაწილაკები ემორჩილება ფერმი დირაკის სტატისტიკას. კერძოდ, ერთნაირი ფერმიონების სისტემის ტალღური ფუნქცია ანტისიმეტრიული უნდა იყოს ნებისმიერი ორი ფერმიონის გადასმის მიმართ. აქედან გამომდინარე, ერთ მდგომარეობაში შეიძლება იყოს არაუმეტეს ერთი ფერმიონისა. პაულის პრინციპმა გადამწყვეტი როლი შეასრულა ატომის ელექტრონული გარსების შევსების კანონზომიერების არსის გაგებაში, აგრეთვე ატომური და მოლეკულური სპექტრების ახსნაში. ფუნდამენტურია პაულის პრინციპის როლი მყარი სხეულის კვანტურ თეორიაში და სხვა.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ. 1984. — გვ. 714.

|  |  |
| --- | --- |
| იდენტიფიკატორები ვიკიმონაცემებში რედაქტირება | 
* BNF: cb177015270 (data)
* GND: 4173571-7
* LCCN: sh85098815

 |
**პეჩის საპატრიარქო მონასტერი** (სერბ. Пећка патријаршија) — სერბეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მონასტერი ქალაქ პეჩის სიახლოვეს. კომპლექსი წარმოადგენს სერბეთის არქიეპისკობოსებისა და პატრიატქების მავზოლეუმს. 

1990 წელს, მონასტერი გაფორმდა როგორც განსაკუთრებული კულტურული მნიშვნელობის მონუმენტი, რომელსაც სერბეთის სახელმწიფო იცავს. 2006 წელს კი ის იუნესკომ შეიტანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში. 

მონასტრის დაარსების ზუსტი თარიღი უცნობია. სავარაუდოა, რომ წმინდა სავას სიცოცხლეში (გ. 1235) ეს ტერიტორია ჯიჩის მონასტრის შემადგენლობაში შედიოდა. 

მოგვიანებით, არქიეპისკოპოსმა არსენი I–მა (გ. 1266) ააშენა თორმეტი მოციქულის ეკლესია, რადგან მას სურდა, რომ სერბეთის ეკლესიის მეთაურის რეზიდენცია უფრო უსაფრთხო ადგილას და ამავე დროს ქვეყნის ცენტრში ყოფილიყო. სულ მალე, 1250 წელს მან ეკლესიის დეკორირება ბრძანა. 1320 წელს, არქიეპისკოპოსმა ნიკოდიმ I–მა ეკლესიის ჩრდილოეთით სხვა, წმინდა დიმიტრის ეკლესია ააშენა. ათი წლის შემდეგ, 1330 წელს, არქიეპისკოპოსმა დანილო II–მ თავდაპირველი – ღვთისმშობლის ოდიგიტრიის ეკლესიის სამხრეთით, მესამე, წმინდა ნიკოლოზის პატარა ეკლესია ააშენა. 1345 წელს, არქიეპისკოპოს იოანაკიეს II–მ წმინდა დიმიტრის ეკლესია ფრესკებით შეამკობინა. 

იმპერატორმა დუშან ძლიერმა (1331-1355) პეჩის არქისაეპისკოპოსოს საპატრიარქო სტატუსი მიანიჭა. 

  

XIV საუკუნეში, თორმეტი მოციქულის ეკლესიაა მცირედით გადააკეთეს, ოდნავ მოგვიანებით კი ფრესკებით შეამკეს. XII-XV საუკუნეებშ და XVII საუკუნეში, სერბეთის პატრიარქები და პეჩის არქიეპისკოპოსები პეჩის მონასტრის ეკლესიებში იკრძალებოდნენ. 

2006 წელს, სამონასტრო კომპლექსს რესტავრაცია ჩაუტარდა.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***პეჩის საპატრიარქო მონასტერი***

* Official presentation of the Patriarchate of Peć დაარქივებული 2014-03-02 საიტზე Wayback Machine.
* Official site of Serbian Orthodox Diocese of Raška and Prizren - old დაარქივებული 2017-09-17 საიტზე Wayback Machine.
* New official site of Serbian Orthodox Diocese of Raška and Prizren
* Official site of the Serbian Orthodox Church დაარქივებული 2011-02-24 საიტზე Wayback Machine.
* Serbian Unity Congress
* Map - Area under jurisdiction of Patriarchate of Peć in the 17th century

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
 მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები სერბეთში სერბეთის დროშა |
| --- |
|  |
| 
სტარი-რასის კულტურულ-ისტორიული რეგიონი და სოპოჩანის მონასტერი · კოსოვოს მართლმადიდებლური მონასტრები (ვისოკი-დეჩანის მონასტერი, პეჩის საპატრიარქო მონასტერი, გრაჩანიცის მონასტერი, ლევიშკის ღვთისმშობლის ეკლესია)  · გამზიგრადი · სტუდენიცის მონასტერი · სტეჩკები |  |

 |
**პალმნიკენის კირხე** (რუს. Кирха Пальмникена) — ყოფილი ლუთერანული კირხე აღმოსავლეთ პრუსიაში (1946 წლიდან დასახლება იანტარნი, კალინინგრადის ოლქი) ამჟამად მართლმადიდებლური ტაძარი, რომელიც აგებულია ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე. 

მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს კალინინგრადის ეპარქიას.

ისტორია
-------

პალმნიკენის ლუთერანული კირხეს მშენებლობა დაიწყეს 1887 წლის 8 სექტემბერს წარმოშობით ებრაელი მორიც ბეკერის ინიციატივით, რომელიც დაკავებული იყო ქარვის ბიზნესით. მშენებლობას აფინანსებდა ფირმა „შტანტიენი და ბეკერი", ხოლო მიმდინარეობდა ვილჰელმ ლორენც ბესელ-ლორკის პროექტის მიხედვით. კირხე ააშენეს კაჭარისა და ფიგურული აგურისაგან და წარმოადგენს ბერლინის გარეუბანში მდებარე მონბიჟუს ციხესიმაგრის წმინდა გიორგის სახელობის კაპელის შემცირებულ ვარიანტს. კირხეს აქვს ორი სამრეკლო, შიდა მოწყობილობა გაფორმებულია რომანულ სტილში, ვიტრაჟები შექმნეს ადგილობრივი სიუჟეტების თემაზე. კირხეში დაამონტაჟეს ორღანი. 

კირხე აკურთხეს 1892 წლის 3 იანვარს თავდაპირველად საეკლესიო თემი მიეკუთვნებოდა გერმაუს (ამჟამად სოფელი რუსკოე, კალინინგრადის ოლქი). საკუთარი დამოუკიდებელი თემი პალმინკენში ჩამოყალიბდა 1906 წელს. ეკლესიის უკანასკნელმა წინამძღვარმა ქალაქი მიატოვა 1947 წელს და შემდეგში გახდა მაგდებურგის ეპისკოპოსი.

მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ კირხეს შენობაში თანმიმდევრობით განათავსეს კლუბი, შემდეგ საბილიარდო, სპორტული დარბაზი, საწყობი. ორღანი და ვიტრაჟები განადგურდა.

თანამედროვე სტატუსი
-------------------

1990 წელს კირხეს შენობა გადაეცა რუსეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას. 1991 წელს სმოლენსკისა და კალინინგრადის მიტროპოლიტმა კირილემ (რომელიც შემდეგ გახდა მოსკოვისა და სრულიად რუსეთის პატრიარქი) აკურთხა ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე. 2008 წელს ეკლესიის თავდაპირველ ადგილზე დაბრუნდა გარემონტებული ზარი. 

კალინინგრადის ოლქის მთავრობის 2007 წლის 23 მარტის № 132 დადგენილების მიხედვით კირხემ მიიღო რუსეთის ფედერაციის რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი.

სქოლიო
------

1. 1 2 3  Manfred Höhne. Geschichte von Jantarnyj - Palmnicken - Ostpreussen. www.ostpreussen.net.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-03-16. ციტირების თარიღი: 2017-03-15.
2. 1 2 3  Кирха Пальмникена - Янтарный. www.prussia39.ru. ციტირების თარიღი: 2017-03-15.
3. ↑  Перечень объектов культурного наследия Калининградской области.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-02-21.
**საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მესამე ადგილობრივი კრება** — შედგა გელათში, 1921 წლის 1-5 სექტემბერს და ესწრებოდა 119 დელეგატი. კრების მიზანი იყო საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევნები. პატრიარქის საყდრისთვის ორი კანდიდატურა იყო წარმოდგენილი მიტროპოლიტები ამბროსი (ხელაია) და ნაზარი ლეჟავა. თავდაპირველად არჩევნები ბარათებით წარიმართა იმ მოტივით რომ დამარცხებული თავის კანდიდატურას მოხსნიდა, შესაბამისად ამბროსი ხელაიამ სამოცზე მეტი ხმა მიიღო, ნაზარი ლეჟავამ ორმოცდაათი. შედეგებთან შეუთანხმებლობის გამო გადაწყდა კენჭისყრის ჩატარება, რომლის მიხედვითაც ამბროსიმ 67 თეთრი და 41 შავი კენჭი მიიღო, ნაზარიმ კი 54 თეთრი და ამდენივე შავი.

კენჭისყრის შედეგებიდან გამომდინარე სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქად აირჩია მიტროპოლიტი ამბროსი. ცხუმ–აფხაზეთის ეპისკოპოსად დაადგინეს იოანე (მარღიშვილი), არჩეულ იქნა საკათალიკოზო საბჭოს ახალი შემადგენლობა.

ლიტერატურა
----------

* „საქართველოს ეკლესიის კალენდარი", თბ. 1976, გვ. 110-111
* *თალაკვაძე ნ.*, „მოქალაქე მღვდლის დღიურიდან", თბილისი: ლიტერატურის მუზეუმი, 2013. — გვ. 127-136, ISBN 978-99940-28-77-1.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ვიკისაწყობის ლოგო შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე **„საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მესამე ადგილობრივი კრება"** ვიკისაწყობში.
* ამბროსი ხელაიას აღსაყდრება დაარქივებული 2020-10-24 საიტზე Wayback Machine.
**პიასინო** (რუს. Пясино) — მყინვარული წარმოშობის ტბა რუსეთში, კრასნოიარსკის მხარის ჩრდილოეთ ნაწილში, ქალაქ ნორილსკიდან დაახლოებით 20 კმ-ში. გაწოლილია ჩრდილოეთ ციმბირის დაბლობის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, პუტორანის პლატოს ჩრდილო-დასავლეთ განშტოებაზე, ზღვის დონიდან 28 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 735 კმ², მაქსიმალური სიღრმე 8 მ. გადაჭიმულია სამხრეთიდან ჩრდილოეთისაკენ 70 კმ-ზე, სიგანე 15 კმ. ნაპირები უმეტესწილად დამრეცია, ადგილ-ადგილ დაჭაობებული. მიეკუთვნება კარის ზღვის აუზს. საზრდოობს თოვლისა და წვიმის წყლით. იყინება ოქტომბერში, ყინულძვრაა ივლისში. ერთვის ბევრი მდინარე, რომელთაგან უდიდესია მდინარე ნორილსკაია. ტბის ჩრდილოეთ ბოლოდან გამოედინება მდინარე პიასინა, რომელიც ერთვის კარის ზღვას. მდიდარია თევზით, მოიპოვება: ზუთხი, გოჭალა, ტაიმენი, ნელმა, ევროპული ჭაფალა, ომული, პელიადი, სიგი, მუქსუნი და სხვა.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* რუსეთის ტბები

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* პიასინო — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)

სქოლიო
------

1. ↑  На озере под Норильском утонул теплоход: пропали люди
2. ↑  Пясино // Большая советская Энциклопедия
3. ↑  Пясино // Научно-популярная энциклопедия «Вода России».  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-06-06. ციტირების თარიღი: 2020-04-13.
**პურის ხე** — ერთსახლიანი ხეები თუთისებრთა ოჯახის Artocarpus-ის გვარისა. მისი 50-მდე სახეობა გავრცელებულია სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში, ოკეანიაში, სამხრეთ ამერიკასა და ზოგ სხვა ტროპიკულ რაიონში. 

განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს ჩვეულებრივ პურის ხეს და ინდურ პურის ხეს. ჩვეულებრივი პურის ხე (ლათ. Artocarpus altilis ანუ Artocarpus communis, Artocarpus incisa) დიდი ხანია კულტივირებულია წყნარი ოკეანის კუნძულებზე. მისი სიმაღლეა 35 მ, დიამეტრი 1 მ აღწევს. ფოთლები თათისებრ განკვეთილია, ნაყოფედის მასა 3-4 კგ. შეიცავს უთესლო ფორმებს. ინდური პურის ხე (ლათ. Artocarpus integer ანუ Artocarpus integrifolia, Artocarpus heterophyllus) სიმაღლე 15 მ აღწევს და 30-40 კილოგრამს იწონის. მთლიანი ფოთლები აქვს. 30 კგ-იან ნაყოფედს პირდაპირ ღეროზე ისხამს (კაულიფლორია). 

პურის ხის ნაყოფედი შეიცავს სახამებელს, შაქრებსა და ცხიმებს. იჭმება მოხარშული და გამომცხვარი. კულტივირებულია ორივე ნახევარსფეროს ტროპიკებში, სადაც ადგილობრივი მოსახლეობის მნიშვნელოვანი საკვებია. მერქანს იყენებენ ავეჯისა და მუსიკალური ინსტრუმენტების დასამზადებლად და საღებავად. ფოთლები და ყვავილი იხმარება სამკურნალოდ.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ. 1984. — გვ. 233.
**პურამი** — ყოველწლიური ფესტივალი, რომელიც აღინიშნება ტაძრებში, ეძღვნება ქალღმერთ დურგას ან კალის. იმართება ვალუვანადუში და მის მიმდებარე ნაწილებში ჩრდილო-ცენტრალურ კერალაში (დღევანდელი პალაკადის, თრისურის და მალაპურამის რაიონებში ) ზაფხულის მოსავლის აღების შემდეგ.

მუსიკალური ანსამბლები
---------------------

მელამი არის კლასიკური შესრულება სხვადასხვა სახის მუსიკალური ინსტრუმენტების გამოყენებით, რომელიც უნიკალურია კერალაში და ჰგავს აკინს ჯაზიდან. ყველა *მელამს* შორის ყველაზე ტრადიციულია *პანდი მელამი*, რომელსაც ჩვეულებრივ ასრულებენ ტაძრის გარეთ ფესტივალის დროს. *მელამის* სხვა სახეობას *პანჩარი მელამს* უწოდებენ, რაც პანდის მელამის მსგავსი ტიპის ინსტრუმენტებით მიმდინარეობს, მაგრამ მას უკრავენ ტაძარში და განსხვავებული რიტმული დარტყმით მიმდინარეობს.

პანჩავადიამი ( *პანჩა* სანსკრიტზე ნიშნავს ხუთს) კიდევ ერთი კლასიკური მუსიკალური ანსამბლია, რომელსაც კერალაში ასრულებენ, მიმდინარეობს ხუთი სხვადასხვა სახის ინსტრუმენტის გამოყენებით და ქმნის განსაცვიფრებელ და სწრაფი მოძრაობის პერკუსიის შესრულებას. გამოყენებული ხუთი ინსტრუმენტია მადალამი, კომბუ, ედაკკა, ელათალამი და ტიმილა .

*თაიამბაკა* არის ჩენდას სპექტაკლის სოლო სახეობა, რომელიც განვითარდა სამხრეთ ინდოეთის შტატ კერალაში, რომელშიც მთავარი მოთამაშე ცენტრში იმპროვიზაციას ახორციელებს რიტმულად და მას გარს აკრავს ათზე მეტი ჩენდა და ილათალამი.

სხვა ღირსშესანიშნაობები
-----------------------

პურამის საინტერესო ღირსშესანიშნაობები ძირითადად იმართება ვალუვანადის და ტალაპილის რეგიონში. აქ იმართება ჩრდილების თოჯინების შოუ. ფესტივალის მთავარი ღირსშესანიშნაობაა ჰარიმატომის ფორუმი, რომელიც ფესტივალის მე-7 დღეს არის. ჰარიმატომის ტაძარი მდებარეობს ტრიპუნითურას მახლობლად. ასევე, ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი რამ არის ჰარიმატომის პურამი და ფესტივალი, რომელიც ტარდება კერალას ტრადიციის, რწმენისა და კულტურის შესაბამისად.

ვიშუს ფესტივალი აღინიშნება მალაიალამურ თვეებში მინამი და მედამი (აპრილი). ამ ფესტივალს აღნიშნავენ ასტამუდის ტბის სანაპიროზე მდებარე ტაძარში, რომლის მთავარი ღვთაებაა ლორდ სრი კრიშნა და არის ასლამამ სრი კრიშნას სვიის ტაძარი კოლამში. ამ ტაძრის ყოველწლიური 
*კოლამ პურამი* არის მთავარი მოვლენა ყოველწლიურ ვიშუს ფესტივალთან დაკავშირებით და იმართება ასრამამ მეიდანზე ბოლო დღეს.

რიტუალები, რომლებიც პურამული მოვლენის წინა დღეს არის, მოიცავს: ჩერუპუარამ ეჟუნალლათუს 14 ტაძრიდან, ანა ნეერატუს (სპილოების დაბანა), ანაიოტუს (სპილოების დღესასწაული) და პურა სადია. პურამის ფარგლებში ტარდება კუდამათამის რიტუალი და ტრადიციული ორკესტრის (მელამის) წარმოდგენები. ფესტივალის დღეებში, ტაძრის შენობაში არის ხელოვნების სხვადასხვა ფორმის წარმოდგენა, მაგალითად, კატაკალი და ქუტუ. სპილოები კერალას კულტურისა და ყოველდღიური ცხოვრების განუყოფელი ნაწილია. სპილოებს პრესტიჟული ადგილი ენიჭებათ სახელმწიფო კულტურაში, სწორედ ამიტომ ფესტივალების მთავარ შემადგენელ ნაწილს წარმოადგენს სპილო.

*აშტამი როჰინი*, ფესტივალი, რომელიც ღვთაება კრიშნას დაბადების დღეა, აღინიშნება როჰინის ასტერიზმზე მალაიალამის თვეში, ჩინგამი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***პურამი***

* 5 Year Festival Calendar
* Thrissur Pooram 2009 - photos
**პეტრე რუმიანცევი** (დ. 4 იანვარი, 1725, მოსკოვი — გ. 8 დეკემბერი, 1796, ტაშანი, კიევის ოლქი) ― რუსი მხედართმთავარი, გრაფი (1744), გენერალ-ფელდმარშალი (1770), სამხედრო თეორეტიკოსი. იყო ნიკოლოზ რუმიანცევის მამა.

ბიოგრაფია
---------

გვარდიაში ჩაწერეს ბავშვობიდან. 1740 წელს მიენიჭა ოფიცრობა. 1741-1743 წლებში რუსეთ-შვედეთის ომში მამას ახლდა არმიაში. 1743 წელს სანქტ-პეტერბურგში ჩაიტანა აბოს ხელშეკრულების ტექსტი. შვიდწლიანი ომის დროს წარმატებით სარდლობდა ჯერ ბრიგადას, შემდეგ დივიზიას და კორპუსს. 1764-1796 წლებში იყო მალოროსიის კოლეგიის პრეზიდენტი და გენერალ-გუბერნატორი. აქტიურად ატარებდა უკრაინის ავტონომიის ლიკვიდაციის პოლიტიკას. რუსეთ-ოსმალეთის 1768-1774 წლების ომის დასაწყისში სარდლობდა II არმიას (35 ათასი კაცი), 1769 წელს ექსპედიციას აზოვის დასაკავებლად, იმავე წლის აგვისტოდან კი I არმიას. 1770 წლის ზაფხულში კაგულის ბრძოლაში გაანადგურა ოსმალეთის ჭარბი ძალები და დაიკავა დუნაის ქვემოთა მარცხენა ნაპირი, ხოლო 1774 წელს შუმლუზე შეტევით აიძულა ოსმალეთის იმპერია დაედოთ ქუჩუქ-კაინარჯის საზავო ხელშეკრულება. 1775 წელს დუნაის წარმატებული კამპანიის გამო მიიღო ზედწოდება ზადუნაისკი და დაინიშნა მძიმე კავალერიის სარდლად. რუსეთ-ოსმალეთის 1787-1791 წლების ომის დროს იყო II არმიის სარდალი, მაგრამ მთავარსარდალ პოტიომკინთან უთანხმოების გამო ფაქტობრივად ჩამოშორდა სარდლობას.

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ. 1980. — გვ. 469-470.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* პეტრე რუმიანცევი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
* პეტრე რუმიანცევი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)
**პურის ველის ბრძოლა** (უნგრ. Kenyérmezei csata, რუმ. Bătălia de la Câmpul Pâinii) — ბრძოლა ოსმალეთის იმპერიისა და უნგრეთის სამეფოს ჯარებს შორის. გაიმართა 1479 წლის 13 ოქტომბერს. ბრძოლა გაიმართა ტრანსილვანიაში პურის ველზე, რომელიც მდებარეობს მდინარე მურეშის ნაპირებზე, ქალაქებს ორაშტიესა და სებეშს შორის.

უნგრეთის ჯარების სათავეში იდგნენ: პაველ კინიჟი, იშტვან ბატორი, ვუკ ბრანკოვიჩი და ბასარაბ III. ოსმალეთის ჯარებს სარდლობდნენ ალი-ხოჯა და ბასარაბ IV. 

9 ოქტომბერს ოსმალეთის არმია შეიჭრა ტრანსილვანიაში. გაძარცვა რამდენიმე სოფელი და სავაჭრო ქალაქი, ტყვედ ჩაიგდო ადგილობრივი მოსახლეობის დიდი ნაწილი. 13 ოქტომბერს პურის ველზე გაიმართა გადამწყვეტი ბრძოლა. ოსმალეთის არმიაში 20 ათასზე მეტი ჯარისკაცი იყო, უნგრელების არმიაში კი 15 ათასამდე ჯარისკაცი ირიცხებოდა. 

ბრძოლა უნგრელების გამარჯვებით დასრულდა. დამარცხებული ოსმალების გადარჩენილი ჯარისკაცები მთებში გაიქცნენ, სადაც მათი უმრავლესობა ადგილობრივმა მოსახლეობამ გაანადგურა. უნგრეთის არმიის დანაკლისი 3 000 ჯარისკაცი იყო, ხოლო ოსმალებმა დაკარგეს 15 000 ჯარისკაცი.

ლიტერატურა
----------

* (2013) *The European Tributary States of the Ottoman Empire in the Sixteenth and Seventeenth Centuries*. Leiden:  Brill. ISBN 9789004246065.
* Lengyel, Dénes (1972). *Régi Magyar mondák*. Budapest:  Móra Ferenc. ISBN 963-11-2928-4.
* Csorba, Csaba (1998). *Magyarország Képes Története*. Budapest:  Hungarian Book-Club. ISBN 963-548-961-7.
* Babinger, Franz. *Mehmed the Conqueror and his time*. ISBN 0-691-01078-1.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Ferenc Szakály Ferenc and Pál Fodor: The Battle of Breadfiled, October 13 1479. Military notice, 111. class (1998.) 2.numb. (უნგრული)
* Battle of Breadfield, October 13 1479. დაარქივებული 2004-12-12 საიტზე Wayback Machine.  (უნგრული)
**პრიამე** (*პრიამოსი*) (ლათ. Priamus, ძვ. ბერძნ. Πρίαμος) — ტროის მეექვსე და უკანასკნელი მეფე, ლაომედონტისა და სტრიმოს ვაჟი; საერთოდ 40 წელი მართავდა. „პრიამეს სახელი ავთენტურად არის ხეთურ-ლუვიური წარმოშობის ეპითეტი, რაც ნიშნავს „პირველს", „საუკეთესოს". სახელწოდება „პარიზი" ასახავს იმავე ინდოევროპული საფუძვლის ვარიანტს".

ოჯახი
-----

პრიამე ლაომედონტის ვაჟებიდან ერთადერთია, რომელიც ჰერკულესმა დატოვა ცოცხალი, როცა მოხალისეთა რაზმით ქალაქი დაიპყრო, ლაომედონტზე შური იძია. ერთ-ერთი ვერსიით, როცა ჰერკულესი ტროაში მიცურავდა, პრიამემ გაათავისუფლა ტელამონი და იფიკლე, რომლებიც ლაომედონტმა ციხეში ჩააგდო, რისთვისაც ჰერკულესმა შეიწყალა. სხვა ვერსიით, ჰერკულესმა იგი ტროას დატყვევებული მეზობლებისგან იყიდა.

პირველი ცოლისგან არისბა პრიამეს ჰყავდა მხოლოდ ერთი ვაჟი, ესაკა, მეორედან (ჰეკაბა ან ჰეკუბა) ვაჟები: ჰექტორი, პარისი (სხვაგვარად ალექსანდრე), დეიფობუსი, ელენი და ექვსი სხვა, ასევე ქალიშვილები: კრეუსა, ლაოდიკე, პოლიქსენა, კასანდრა, ილიონი. სხვა ქალების შვილებთან ერთად მას ჰყავდა 50 ვაჟი და 50 ქალიშვილი (ანუ სულ 100 შვილი). გიგინის თქმით, 41 ვაჟი და 14 ქალიშვილი. ანუ 50 ვაჟი, მათგან 17 ჰეკაბადან. ვერგილიუსის ცნობით, 100 ასული და რძალი.

დემეტრე სკეფსისის ცნობით, მისი სიმდიდრე მოვიდა აბიდოსის მახლობლად მდებარე ასტირში არსებული ოქროს საბადოებიდან.

როლი ტროას ომში
---------------

ტროის ომის დროს პრიამე უკვე იმდენად მოხუცი იყო, რომ ბრძოლებში მონაწილეობა არ მიუღია. ის მხოლოდ ერთხელ ჩნდება ბრძოლის ველზე, რათა ბერძნებთან შეთანხმებულიყო პარისისა და მენელაოსის დუელთან დაკავშირებით.

ჰექტორის გარდაცვალების შემდეგ პრიამე ფარულად, ჰერმესის დახმარებით, შეიპარება აქილევსის კარავში და გმირს შვილის დამახინჯებულ სხეულს ევედრება. ჰომეროსი არაფერს ამბობს პრიამეს სიკვდილზე.

აქაველების მიერ ტროას აღებისას მან მიმართა ზევსის ოტრადნის (ჰერკეის) საკურთხევლის დაცვას, მოკლა ნეოპტოლემოსმა (სხვა სახელი პიროსი). ამ საკურთხეველზე იდგა ზევსის ხის ქანდაკება შუბლზე მესამე თვალით. ლეშეის ლექსის მიხედვით, იგი საკურთხევლიდან გამოათრიეს და ნეოპტოლემოსმა სასახლის კარიბჭესთან მოკლა. ვერსიით, იგი ნეოპტოლემოსმა მოკლა სიგეის კონცხზე აქილევსის საფლავზე.

გამოსახულია დელფოში პოლიგნოტოსის ნახატზე. მოხსენიებულია ოდისეაში (III 107). ესქილეს ტრაგედიის გმირი „ფრიგიელები, ანუ ჰექტორის სხეულის გამოსასყიდი", სოფოკლეს ტრაგედიები „ფრიგელები" „Priam", ფილოკლე უფროსი „პრიამე", ტაიმსითეუსი, დიონისე სირაკუზელი, ენიუსი „ჰექტორის გამოსასყიდი".

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* პრიამოსი

სქოლიო
------

1. ↑   ბერძნული და რომაული საკუთარი სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ. 1985. — გვ. 85.
**სიუდად-დე-ლა-კოსტა** (ესპ. Ciudad de la Costa) — ქალაქი ურუგვაიში, კანელონესის დეპარტამენტში, რიო-დე-ლა-პლატის ნაპირზე. მიიჩნევა მონტევიდეოს მეტროპოლიის გაგრძელებად, რომელიც მას დასავლეთით ესაზღვრება, აღმოსავლეთიდან კი კოსტა-დე-ორო აკრავს. ამჟამინდელი სახელი ეწოდა და ქალაქად გამოცხადდა 1994 წლის 19 ოქტომბერს. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით, სიუდად-დე-ლა-კოსტა ურუგვაის სიდიდით მესამე ქალაქია მოსახლეობის რაოდენობის მხრივ. 

სიუდად-დე-ლა-კოსტა ეწოდება მუნიციპალიტეტსაც, რომელსაც ის მიეკუთვნება.

ისტორია
-------

ეს ტერიტორია, რომელსაც 16 კმ სიგრძის ქვიშიანი პლაჟი აკრავს, XIX საუკუნეში რინკონ-დე-კარასკოს სახელით იყო ცნობილი. დასახლება თანდათან XX საუკუნიდან დაიწყო და წარმოიქმნა კურორტები. არეალის მოსახლეობის დიდი ნაწილი აქ მხოლოდ ზაფხულში და უქმე დღეებში ცხოვორბს, დანარჩენ ნაწილს კი მონტევიდეოში ატარებს. მკვიდრი მოსახლეობის დიდი ნაწილიც მონტევიდეოშია დასაქმებული.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ურუგვაის ქალაქების სია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ქალაქის ოფიციალური საიტი
* კანელონესის დეპარტამენტის ოფიციალური საიტი
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **კობახიძე**. |

**პეტრე (პიერ) კალისტრატეს ძე კობახიძე** (დ. 29 ივნისი, 1906, ზუგდიდი — გ. 17 აგვისტო, 1963, სოხუმი) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს სახალხო არტისტი.

ბიოგრაფია
---------

1924 წელს დაამთავრა აკაკი ფაღავას სტუდია და ნიჭიერი ახალგაზრდა ჩარიცხეს რუსთაველის სახელობის თეატრში, რომელსაც კოტე მარჯანიშვილი ხელმძღვანელობდა. შემდეგ დიდმა რეჟისორმა თავის მიერ შექმნილ თეატრში მიიწვია და სიცოცხლის ბოლომდე ამ თეატრის წამყვანი მსახიობი იყო.

სცენაზე პიერ კობახიძემ შექმნა მრავალრიცხოვანი და მრავალფეროვანი გმირების გალერეა: ურიელი („ურიელი კოსტა"), ფერდინანდი („ვერაგობა და სიყვარული"), არმანი („მარგარიტა გოტიე"), პეტრუჩიო („ჭირვეული ცოლის მორჯულება"), პარატოვი („უმზითვო"), ანტონიუსი („ანტონიუს და კლეოპატრა"), ჩონტა („მოკვეთილი"), იცკა („იცკა რიჟინაშვილი"), ვაშაძე („მისი ვარსკვლავი", სსრ კავშირის სახელმწიფო პრემია) და სხვები. ჭეშმარიტად ნიჭიერმა მსახიობმა შესძლო იმავე სცენააზე წარმატებით შეესრულებინა ურიელი დიდი უშანგი ჩხეიძის შემდეგ.

პიერ კობახიძე ნაყოფიერად მუშაობდა საქართველოს რადიოში. იყო პირველი სპორტული კომენტატორი; ძველი რადიოჩანაწერებიდან დღესაც თანამედროვედ ჟღერს მის მიერ შექმნილი როლები, ქართველ პოეტთა ნაწარმოებების მისეული, პიერისეული, განუმეორებელი შესრულება. პოეზიის სიყვარული მსახიობს ბავშვობიდან დაჰყვა. ქართულ პერიოდიკაში მრავლადაა გაფანტული მისი ლექსები *პეტრე ხეთელის* ფსევდონიმით. ხელოვანმა რეჟისურაშიც სცადა ძალა: დადგა გ. ქელბაქიანის „შესაფერი ჯილდო", კ. კალაძის „ლალი", მ. ჯაფარიძის „ბეღურა" და სხვა. დაჯილდოვებული იყო ორი შრომის წითელი დროშის ორდენით, „საპატიო ნიშნის" ორდენით და მედლებით.

დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.

ფილმოგრაფია
-----------

* 1926: „სამანიშვილის დედინაცვალი" რეჟისორები კოტე მარჯანიშვილი, ზაქარია ბერიშვილი

ნათამაშები როლები
-----------------

### მარჯანიშვილის თეატრი

* კარლ გუცკოვის „ურიელ აკოსტა" (ურიელი)
* ფრიდრიხ შილერის „ვერაგობა და სიყვარული" (ფერდინანდი)
* ალექსანდრე დიუმას „მარგარიტა გოტიე" (არმანი )
* უილიამ შექსპირის „ჭირვეული ცოლის მორჯულება" (პეტრუჩიო)
* ალექსანდრე ოსტროვსკის „უმზითვო" (პარატოვი)
* უილიამ შექსპირი„ანტონიუს და კლეოპატრა" (ანტონიუსი)
* ვაჟა-ფშაველას „მოკვეთილი" (ჩონტა)
* გერცელ ბააზოვის „იცკა რიჟინაშვილი" (იცკა)
* ილო მოსაშვილის „მისი ვარსკვლავი" (ვაშაძე)

ჯილდოები, პრემიები და პრიზები
-----------------------------

* 1946: საქართველოს სახალხო არტისტი
* 1952: სსრკ სახელმწიფო პრემია
* შრომის წითელი დროშის ორდენი (2 ორდენი)
* საპატიო ნიშნის ორდენი

ლიტერატურა
----------

* *ცხომარია, მ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ. 1980. — გვ. 565-566.
* ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე", გვ. 223, თბ. 1994
* *გუგუშვილი, ვ.* პიერ კობახიძე, თბილისი, 1968

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* პეტრე კობახიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* პეტრე კობახიძე [დაარქივებული] — ეროვნული ფილმოგრაფია
სიუანკუნ-სის საერთო ხედი
**სიუანკუნ-სი** (კიდული მონასტერი, გამარტ. ჩინ. 懸空寺) — სატაძრო კომპლექსი აგებულია კლდეზე წმინდა მთა ჰენშენის მახლობლად შანსის პროვინციაში, ჩინეთში. მონასტერი განლაგებულია ქალაქ დატუნიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით 65 კმ-ში. 

სიუანკან-სის რეგიონში დიდი ისტორიული მნიშვნელობა აქვს და ტურისტების სიმრავლით გამოირჩევა. მონასტერი 491 წელს ჩრდილოეთის ვეითა დინასტიის დროს აშენდა. კომპლექსი აერთიანებს ბუდისტურ, დაოსურ და კონფუციანურ საკურთხევლებს.

მონასტერში ციცაბო კედლის გასწვრივ დაახლოებით 40 დარბაზი და პავილიონია განთავსებული. ნაგებობები ხიმინჯებს ემყარება, რომლებიც თავის მხრივ კლდეშია ჩასობილი. თავად კლდე მონასტრის უკანა კედლად გამოიყენება. კლდეში გამოკვეთილია ბუდის გამოსახულება და ქანდაკებები.

მონასტერში საერთო ჯამში სხვადასხვა მასალისგან დამზადებული 80 ქანდაკებაა. ყველაზე მსხვილი რელიეფური ამონაკვეთია ტატხატის გამოსახულება. 

სიუანკან-სი 1982 წლიდან ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის მიერ ეროვნული ძეგლის სახელით სარგებლობს და სახელმწიფოს მიერ არის დაცული.

  

* კიდული მონასტერიკიდული მონასტერი
* ქანდაკებები ტაძარშიქანდაკებები ტაძარში
* მეხის დარბაზიმეხის დარბაზი
* 
*

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Das "Hängende Kloster", in dem Buddhismus, Taoismus und Konfuzianismus gleichzeitig zusammen gelebt werden
* Xuankong-Tempel[*მკვდარი ბმული*]
* კიდული ტაძარი (ინგლ.)[*მკვდარი ბმული*]
* კიდული ტაძარი სიუანკან-სი (ფოტოები)
**სოფალის პროვინცია** (პორტ. Sofala) — პროვინცია მოზამბიკში.

სოფალის პროვინცია მდებარეობს მოზამბიკის ცენტრალური ნაწილის აღმოსავლეთით. მისგან ჩრდილოეთით მდებარეობს ტეტეს პროვინცია, ჩრდილო-აღმოსავლეთით — ზამბეზიის პროვინცია, დასავლეთით — მანიკის პროვინცია, სამხრეთით — ინიამბანეს პროვინცია. პროვინციას აღმოსავლეთით ესაზღვრება ინდოეთის ოკეანე.

სოფალის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბეირა, სიდიდით მეორე ქვეყანაში. ბეირადან სამხრეთით 30 კმ-ში მდებარეობს ძველი ქალაქი-პორტი სოფალა. პროვინციის ფართობი — 68 018 კმ². მოსახლეობა — 1 671 864 ადამიანი (2007). ადმინისტრაციული თვალსაზრისით სოფალის პროვინცია იყოფა 12 რაიონად.

სოფალის პროვინციის ტერიტორიაზე მდებარეობს გორონგოზის ეროვნული პარკი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* სოფალის პროვინციის ოფიციალური საიტი (პორტუგალიური)

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
მოზამბიკის პროვინციები |
| --- |
|  |
| 
* გაზა
* ზამბეზია
* ინიამბანე
* კაბუ-დელგადუ
* მანიკა
* მაპუტუ
* ნამპულა
* ნიასა
* სოფალა
* ტეტე
 |  |

 |
**ღირსი პიამა ქალწული** - მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 3 მარტი, ახალი სტილით - 16 მარტი. ქალაქ ალექსანდრიის მახლობლად მოღვაწეობდა. იგი საკუთარ სახლში დაყუდებულივით ცხოვრობდა, არავის ნახულობდა, საზრდელს დღეგამოშვებით იღებდა და მთელ დროს ლოცვასა და შრომაში ატარებდა. უფალმა წმინდანს წინასწარხილვის ნიჭი მიმადლა. ერთხელ მეზობელი სოფლის მცხოვრებლებმა გადაწყვიტეს წმიდა პიამას სოფლელების ამოწყვეტა, რათა ნილოსის მოქცევისას მხოლოდ თავიანთი მინდვრები მოერწყათ. ეს უფლისაგან ეუწყა წმიდა ქალწულს და თავისი სოფლის უხუცესებს შეატყობინა. შეშინებული უხუცესები ფეხებში ჩაუვარდნენ წმიდანს და სთხოვეს, წასულიყო მეზობელ სოფელში და გონს მოეყვანა მისი მცხოვრებლები. ქალწულმა ამაზე უარი განაცხადა - ადამიანებთან კავშირი ხომ მას დიდი ხნის გაწყვეტილი ჰქონდა. ღვთისა და მოყვასის სიყვარულით აღსავსემ მთელი ღამე ლოცვაში გაატარა. დილით, როდესაც ბოროტისაგან გონდაბინდული, შეიარაღებული მეზობელი სოფლელები წმიდა ქალწულის სოფელს მოადგნენ, მოულოდნელად შედგნენ და ადგილიდან ფეხი ვერ მოიცვალეს. უფლის გამოცხადებით მათ შეიტყვეს, რომ ხელ-ფეხს წმიდა პიამას ლოცვა უბორკავდათ, გონს მოეგნენ და ბოროტი განზრახვა შეინანეს, შემდეგ წმიდა ქალწულის სოფელში ხალხი გაგზავნეს და შენდობა ითხოვეს.

წმიდა პიამა მშვიდობით აღესრულა 337 წელს.

ლიტერატურა
----------

* წმიდანთა ცხოვრება, ტომი I, თბილისი, 2001 წ. გვ. 230


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია რელიგიის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |