recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**კრონოცკაია-სოპკა**, **კრონოცკი** (რუს. Кроноцкая Сопка) — მოქმედი სტრატოვულკანი რუსეთში, კამჩატკის მხარეში. მდებარეობს კამჩატკის ნახევარკუნძულის აღმოსავლეთ სანაპიროზე, კრონოცკოეს ტბის ნაპირთან. სიმაღლე 3527 მ. მწვერვალი სწორი წიბოვანი კონუსია. დანაწევრებულია ღრმა, 200 მ-მდე სიღრმის რადიალური ბარანკოსებით; მწვერვალი დაგვირგვინებულია რთული ვარსკვლავისებრი მყინვარითა და თოვლნარებით. კრატერში მძლავრი ექსტრუზიული საცობია. ვულკანს აქვს სწორი კონუსის ფორმა, რომლის დიამეტრია 10 კმ. ჰოლოცენური ასაკისაა. აგებულია ბაზალტებითა და ანდეზიტური ლავებით, შლაკითა და ფერფლით. მწვერვალი წარმოიქმნა ანდეზიტური ექსტრუზიის ყელით.

ცნობილია 1922-23 წლის ამოფრქვევა; აღინიშნება სუსტი ფუმაროლური აქტივობა. მწვერვალიდან გამოიყოფა აირის ჭავლი; ამგვარ ფაქტს ადგილი ჰქონდა 1922 წლის ნოემბერში, 1941 წლის აპრილსა და სხვა. 1941 წლის 13 აპრილს კრონოცკაია-სოპკამ გამოყო ორთქლის მძლავრი ნაკადი, რომელმაც ვულკანის მწვერვალიდან 600 მ მიაღწია. აირი გამოიყოფოდა აგრეთვე ვულკანის ქვედა მხარესაც. უკანასკნელი ამოფრქვევა დაფიქსირდა 1923 წლის თებერვალში.

კალთების ქვედა ნაწილები დაფარულია ქონდარა ფიჭვითა და არყის ტყით. წარმოადგენს კამჩატკის ერთ-ერთ უდიდეს და მეტად თვალწარმტაც ვულკანს. მოქცეულია კრონოცკაიას ნაკრძალის ტერიტორიაზე, რომელიც შესულია მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში „კამჩატკის ვულკანების" შემადგენლობაში. ვულკანის სიახლოვესაა გეიზერების ხეობა.

სქოლიო
------

1. ↑  Kamchatka Ultra-Prominent Peaks
2. 1 2  Kronotsky. Global Volcanism Program
3. 1 2  Кроноцкая Сопка. Большая российская энциклопедия.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-05-31. ციტირების თარიღი: 2019-07-14.
4. ↑  Влодавец В.И. Вулканы Советского Союза, Москва, 1949 г. 167 стр.
**მანმოჰან სინგჰი** (დევანაგარი: मनमोहन सिंह; დ. 26 სექტემბერი, 1932, გაჰი, დასავლეთ პენჯაბი, თანამედროვე პაკისტანი) — ინდოელი სახელმწიფო მოღვაწე. ინდოეთის მე-14 პრემიერ-მინისტრი ინდოეთის ნაციონალური პარტიიდან, 2004 წლის 22 მაისიდან. სარწმუნოებით სიქჰი, ის გახდა ინდოეთის პრემიერ-მინისტრის პოსტზე პირველი არაინდუსი პოლიტიკოსი.

1982-1985 წლებში ის იყო ინდოეთის სარეზერვო ბანკის მმართველი.
1991-1996 წლებში ინდოეთის ფინანსთა მინისტრი.
2005-2006 წლებში ის ერთდროულად იკავებდა ინდოეთის პრემიერ-მინისტრის და საგარეო საქმეთა მინისტრების პოსტს. 
2008 წლის დეკემბერსა და 2009 წლის იანვარში ის კვლავ იკავებდა ინდოეთის ფინანსთა მინისტრის პოსტს პრემიერ-მინისტრის პოსტთან ერთად.

რამდენიმე პრემიის ლაურეატი ეკონომიკის დარგში, მეცნიერებათა დოქტორი, რამდენიმე სამეცნიერო შრომის ავტორი ეკონომიკაში. 1993 წელს ჟურნალმა "Euromoney" ის დაასახელა წლის საუკეთესო ფინანსთა მინისტრად, ხოლო ჟურნალმა "Asiamoney" ის ორჯერ ცნო საუკეთესო მინისტრად 1993 და 1994 წლებში.

ბიოგრაფია
---------

მანმოჰან სინგჰი (Manmohan Singh) დაიბადა 26 სექტემბერს (სსხვა მონაცემებით — 4 თებერვალს) 1932 წელს პენჯაბის სოფელ გაჰში, რომელიც დღეს მდებარეობს თანამედროვე პაკისტანის ტერიტორიაზე, სიქჰების ოჯახში. ოჯახი ძალიან გაჭირვებული იყო, რის გამოც გადავიდა საცხოვრებლად ავღანეთის პეშავარში, სადაც მამა მოეწყო ხილის ვაჭრობით დაკავებულ კომპანიაში სამუშაოდ.

1947 წლის მარტში სინგჰმა ჩააბარა გამოცდები ჩანდიგარჰში, პენჯაბის უნივერსიტეტში. სწავლების თავდაპირველ ეტაპზე მას ხელი შეუშალა ბრიტანეთის ინდოეთის ორ ნაწილად — ინდოეთად და პაკისტანად გაყოფამ, რომელსაც თან ახლდა მუსულმანებს, ინდუსებსა და სიქჰებს შორის შეტაკებები. ევაკუაციის დროს ინდოეთში დაიკარგა სინგჰის მამა — ოჯახი კვლავ გაერთიანდა მხოლოდ 1948 წლის იანვარში. 1948 წელს მანმოჰარს მოუწია მეორედ ჩაებარებინა გამოცდები პენჯაბის უნივერსიტეტში. მოგვიანებით მან მიიღო სტიპენდია კემბრიჯის უნივერსიტეტში ეკონომიკის შესასწავლად. კემბრიჯის უნივერსიტეტში სწავლის დასრულების შემდეგ 1957 წლიდან, სტიპენდიის პირობების თანახმად, სინგჰი სამი წლის მანძილზე ასწავლიდა სტუდენტებს პენჯაბის უნივერსიტეტში. ამის შემდეგ ის დაბრუნდა ბრიტანეთში, სადაც ის გახდა ოქსფორდის უნუვერსიტეტთან არსებული ნეფილდის კოლეჯის თანამშრომელი. აქვე, მან დაიცვა დისერტაცია 1962 წელს ინდურ ეკონომიკაში. 1964 წელს ოქსფორდში გამოვიდა აგრეთვე სინგჰის მონოგრაფია.

1966-1969 წლებში ის მუშაობდა ნიუ-იორკში, გაეროს კონფერენციაში ვაჭრობის და განვითარების შესახებ, ხოლო 1969 წელს დაბრუნდა ინდოეთში.

2014 წლის იანვარიში, 81 წლის მონმოჰან სინგჰმა გადადგომის შესახებ განცხადება დაწერა. ინდოეთის პრეზიდენტმა დააკმაყოფილა განცხადება, ამასთანავე სთხოვა დარჩეს ინდოეთის პრემიერ-მინისტრის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობაზე ახალი პრემიერ-მინისტრის დანიშვნამდე.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***მანმოჰან სინგჰი***

ოფიციალური

* ოფიციალური საიტი
* პროფილი და Curriculum Vitae
* იზვესტია. მანმოჰან სინგჰის ინტერვიუ
* მანმოჰან სინგჰის ქველმოქმედება

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***მანმოჰან სინგჰი***


|  |  |
| --- | --- |
| უინსტონ ჩერჩილი | *ეს სტატია პოლიტიკური მოღვაწის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |


1. ↑  მანმოჰან სინგჰი გადადგება ინდოეთის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან
**სანტიაგო-დე-ვერაგუასი** (ესპ. Santiago de Veraguas) — ქალაქი პანამაში, ვერაგუასის პროვინციის დედაქალაქი. მდებარეობს პანამერიკულ გზატკეცილზე.

ისტორია
-------

სანტიაგო-დე-ვერაგუასი XVII საუკუნეში დააარსეს ქალაქ მონხიტოსა და სანტა-ფეს მაცხოვრებლებმა, რომლებსაც ამ ადგილას წინასწარ ჰქონდათ გადაწყვეტილი გასამგზავრებელი ცენტრის აშენება. დასახლება გაშენდა მდინარე მარტინ-გრანდეს სამხრეთით.

ჟამთა აღმწერელი ხუან დიას დე-ლა-კალე თავის ნაშრომში იუწყება, რომ „ქალაქი სანტიაგო-დე-ვერაგუასი დაარსდა 1621 წლის 23 ოქტომბერს".

ეკონომიკა
---------

ქალაქის ეკონომიკა ეფუძნება ვაჭრობას, საბანკო სექტორს, სოფლის მეურნეობას. მცირე მასშტაბით განვითარებულია მეთუნეობა.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* პანამის ქალაქების სია

გალერეა
-------

* ერთ-ერთი სკოლა ერთ-ერთი სკოლა
* საკათედრო ტაძარი საკათედრო ტაძარი
* ქალაქის პარკი  ქალაქის პარკი

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Photo Gallery of Santiago დაარქივებული 2014-12-21 საიტზე Wayback Machine.
* Portal and Directory დაარქივებული 2020-10-29 საიტზე Wayback Machine.
**„კრონოსის სარკე"** — ქართული ყოველთვიური ლიტერატურული ჟურნალი, გამოდიოდა 1919 წელს თბილისში (№ 1 - ოქტომბერი, № 2 - ნოემბერი), ახალგაზრდა სიმბოლისტი პოეტების გამოცემა. გამომცემელი — სარედაქციო კოლეგია. დაბეჭდილია ტერენტი გრანელის (წალენჯიხელის), არჩილ კორინთელის, ა. ყანჩელის, ა. ბერიკაშვილის, დემნა შენგელაიას ლექსები და მინიატურები. ვალერიან გაფრინდაშვილის „დაისები" და ჟურნალ „ხელოვნების" (1919) განხილვა.

ჟურნალის სახელწოდება აღებულია ბერძნული მითოლოგიიდან (*კრონოსი არის ზევსის მამა, ურანოსისა და გეას შვილი*). ახალგაზრდა სიმბოლისტების მიერ დაარსებული ჟურნალის მიმართულება და მიზანდასახულობა კარგად ჩანს მის წინათქმაში, სახელწოდებით — „ახალ სამყაროში", რომელიც სიმბოლიზმის, როგორც კულტურულ-ესთეტიკური მიმდინარეობის, მნიშვნელობის განსაზღვრას, ძველის კრიტიკასა და ახალ ქართულ მწერლობაში მისი ადგილის გამოკვეთას ემსახურება: „ჩვენ დავტოვეთ სინამდვილე, დავგმეთ შავი წარსული და ახალ ფერებთან დავიწყეთ ვრცელი საუბარი...". ჟურნალში გამოქვეყნდა ტერენტი გრანელის სონეტები და წერილები (*ტ. წალენჯიხელის* ფსევდონიმით). აგრეთვე, კონსტანტინე გაჩეჩილაძის (იბეჭდებოდა *კონნე სპერელლის* ფსევდონიმით) „თეთრი გვირგვინოსანი", „ტერენტი გრანელს", არჩილ კორინთელის „ძველ პოეზიას", „ტრიოლეტი", „ორდიკალიდან", ირაკლი ყანჩელის (იყენებდა *ჰერკულეს ყანჩელის* ფსევდონიმს) „შავი ყაბახი", „შამილის ლოცვა" და სხვა. ჟურნალის პირველ ნომერში იბეჭდებოდა მხოლოდ პოეტური ნაწარმოებები, მეორე ნომერში კი ლექსებთან ერთად გვხვდება პროზის ნიმუშები, მათ შორის აკაკი ბერიკაშვილისა და დემნა შენგელაიას მინიატურები. ასევე ჟურნალი „ხელოვნების" (1919) განხილვა, ტერენტი გრანელის რეცენზია, რომელიც ვალერიან გაფრინდაშვილის „დაისებს" ეძღვნება და ავტორისა და, ზოგადად, სიმბოლისტების დამსახურებას წარმოაჩენს თანადროული ქართული მწერლობის განვითარებაში: „ეჭვი არ არის, კერძოდ გაფრინდაშვილის და, საერთოდ, სიმბოლისტების, სახელი წარუშლელი დარჩება ხელოვნების ისტორიაში".

ლიტერატურა
----------

* *ლორთქიფანიძე ი.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ. 1983. — გვ. 41.
* *შამილიშვილი მ.*, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 235.
* *სიგუა, სოსო.* „მოდერნიზმი", თბ. „მწერლის გაზეთი", 2008.
კროსინგოვერი
**კროსინგოვერი** (ინგლ. crossing over – გადაჯვარედინება) — ჰომოლოგიურ ქრომოსომებს იდენტური უბნების ურთიერთგაცვლა. კროსინგოვერის შედეგად წარმოიქმნება გამეტები შეჭიდულ გენთა ახალი თანწყობით, რაც შესაბამისად იწვევს შთამომავლობაში ნიშნებისა და თვისებების რეკომბინაციას. კროსინგოვერი ევოლუციის პროცესში მნიშვნელოვან როლს ასრულებს. იგი ზრდის კომბინაციურ ცვალებადობებს, რომელიც ბუნებრივი გადარჩევის მნიშვნელოვანი წყაროა. კროსინგოვერი მიმდინარეობს I მეიოზური (იშვიათად მიტოზის) გაყოფის პროფაზაში ჰომოლოგიური ქრომოსომების კონიუგაციის დროს, როდესაც ისინი 4 ქრომატიდისგან შედგება. გადაჯვარედინებისას წარმოიქმნება ციტოლოგიურად შესამჩნევი, დამახასიათებელი ფიგურა — ქიაზმა. კროსინგოვერი აღმოაჩინა ამერიკელმა გენეტიკოსმა ტომას ჰანტ მორგანმა 1911 წელს გენეტიკური მეთოდით. კროსინგოვერის შესწავლით დამტკიცებულია ქრომოსომის მემკვიდრული დისკრეტულობა, მასში გენთა ხაზობრივი განლაგება, აგებულია გენეტიკური რუკები ქრომოსომებისა. კროსინგოვერის არსებობა ციტოლოგიურად დაასაბუთა გერმანელმა მეცნიერმა კ. შტერნმა 1933 წელს. კროსინგოვერის სიხშირე დამოკიდებულია გენთა შორის მანძილზე. 2 გენს შორის ორჯერ და მეტად (მრავლობითი კროსინგოვერი) უბნების გაცვლა ამცირებს ახალი რეკომბინანტების რაოდენობას. იშვიათად ქრომოსომებს შორის ხდება არა აბსოლუტურად იდენტური უბნების გაცვლა (უთანაბრო კროსინგოვერი), რის გამოც ერთ ქრომოსომას მონაკვეთი გაორმაგებული (დუპლიკაცია) აქვს, მეორეს კი აკლია (დელეცია). კროსინგოვერის დროს შეიძლება გაიცვალოს როგორც დიდი (რამდენიმე გენის მქინე), ისე მცირე (გენსშიგა) მონაკვეთი.

ლიტერატურა
----------

* *ა. შათირიშვილი*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ. 1983. — გვ. 42.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* კროსინგოვერი - ბიოლოგიური და სამედიცინო ტერმინები და ცნებები www.nplg.gov.ge
* კროსინგოვერი - MedGeo.Net
**ლეო პეტრეს ძე ბაქრაძე** (დაბადების სახელი **ლეონიდე ბაქრაძე**; დ. 5 ნოემბერი, 1930, თბილისი — გ. 29 აპრილი, 1994, მოსკოვი) — ქართველი კინორეჟისორი, კინოდოკუმენტალისტი და მსახიობი, ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1983).

დაიბადა ქალაქ თბილისში 1930 წლის 5 ნოემბერს. დაამთავრა საქართველოს შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტი 1953 წელს, 1976 წელს კი მოსკოვის უმაღლესი სარეჟისორო კურსები. ბაქრაძე არის რიგი დოკუმენტური და სამეცნიერო-პოპულარული ფილმების რეჟისორი, მათ შორის — „ინგლისური დღიური" (1966), „ხალხი და პლანტაციები" (1968), „ექსპო-67" (1968), „ისწრაფე სიკეთის ქმნა" (1975), „დრო არ ითმენს" (1981), „ქართველები დიდ თეატრში" (1982), „მე თბილისელი ვარ" (1982), „მარშალი" (1983), „გამალამაზეთ" (1984), „მთელი გულით" (1987), „ადამიანი ოჩამჩირედან" (1982) და სხვა. 

1970-1973 წლებში იყო „კინოს სახლის" დირექტორი. მის ნამუშევრებს მიღებული აქვს რამდენიმე მნიშვნელოვანი საერთაშორისო პრიზი: კრაკოვის მოკლემეტრაჟიანი ფილმების XVI საერთაშორისო კინოფესტივალის საპატიო დიპლომი (1979, „ისწრაფე სიკეთის ქმნა"), აშხაბადის XII საკავშირო კინოფესტივალის I პრიზი და დიპლომი (1979, „ცით გატაცებულნი"), დუშანბეს XIII საკავშირო კინოფესტივალის პრიზი და დიპლომი (1980, „გული"), ვილნიუსის XIV საკავშირო კინოფესტივალის I პრიზი (1981, „მრავალჟამიერი") და მოსკოვის XII საერთაშორისო კინოფესტივალის ჟიურის სპეციალური პრიზი (1981, „გული"). ნათამაშები აქვს ქართულ პოპულარულ ფილმებში: „ჭრიჭინა" (1954) და „უძინართა მზე" (1992).

ლეო ბაქრაძე გარდაიცვალა 1994 წლის 29 აპრილს მოსკოვში.

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997. — გვ. 375.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ლეო ბაქრაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* 

* ლეო ბაქრაძე — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)

სქოლიო
------

1. ↑  გამალამაზეთ. Findglocal.com.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-09-29. ციტირების თარიღი: 29 სექტემბერი, 2020.
2. ↑  ჭრიჭინა (1954). საქართველოს ეროვნული ფილმოგრაფია. ციტირების თარიღი: 29 სექტემბერი, 2020.
**კრომფორლენდერი** (გერმ. Kromfohrländer) — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია გერმანიაში 1940-იან წლებში.

1945 წელს ამერიკელი ჯარისკაცები ქრუმე-ფერხეში (ვესტფალია) გავლით იყვნენ და ვინმე შლაიფენბაუმს მოყვითალო-ყავისფერი ძაღლი აჩუქეს. ახალმა პატრონმა ის ხუთჯერ შეაჯვარა თავის ძაღლთან, რომელიც გარეგნულად ჟღალ ბრეტონულ გრიფონს ჰგავდა. ამ შემთხვევებში დაბადებულმა, სიმპათიურმა ლეკვებმა სათავე დაუდეს ახალ ჯიშს. 1953 წელს ამ ჯიშმა ოფიციალური აღიარება მიიღო, თუმცა დღესდღეობით გადაშენება ემუქრება.

ეს ძალიან სამწუხაროა, რადგან კრომფორლენდერი გამოირჩევა მშვიდი ხასიათით და კიდევ ბევრი დადებითი თვისება აქვს: ის ძალიან კარგად ეგუება სხვა ძაღლებს და ბავშვებს, კარგად იწვრთნება, არ იკბინება და კარგი მოდარაჯეა. ერთადერთი სნეულება, რომლის მიმართ ამ ტერიერებს აქვთ მიდრეკილება - სახსრის დაავადება. კრომფორლენდერი პროპორციულად აგებული ძაღლია, ბალანი შეიძლება იყოს უხეში, დახვეული, ან სწორი და გლუვი. ბალანს განსაკუთრებული მოვლა არ სჭირდება, ადვილად უძლებს სიცივეს. აქვს საშუალო ზომის, ოვალური, მუქი თვალები.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***კრომფორლენდერი***

* კრომფორლენდერი (შვედური)
**რომან ბაბოვალი** (დ. 2 სექტემბერი, 1950, ლიეჟი ― გ. 15 ივნისი, 2005, ლიეჟი) ― უკრაინელი-ფრანგი პოეტი და მთარგმნელი ბელგიიდან. პოეტების ნიუ-იორკის ჯგუფის წევრი. წერდა უკრაინულ და ფრანგულ ენებზე.

ბიოგრაფია
---------

რომან ბაბოვალი 1950 წლის 2 სექტემბერს, ლიეჟში, ბელგია, დაიბადა. 

დაამთავრა ლიუვენის კათოლიკური უნივერსიტეტის მედიცინის ფაკულტეტი. მიიღო მედიცინის დოქტორის ხარისხი. ცხოვრობდა ბელგიაში. იყო PEN-International-ისა და უკრაინის მწერალთა ეროვნული კავშირის წევრი. 

60-იანი წლების ბოლოდან უკრაინულ და ფრანგულ ენებზე აქვეყნებდა ლექსებსა და თარგმანებს. 70-იან წლებში ნიუ-იორკის ჯგუფს შეუერთდა.

ბაბოვალომა ფრანგულ ენაზე თარგმნა და ორ ტომად გამოაქვეყნა იგორ კალინცის ლექსების კრებული „Le couronnement de l'épouvantail". თანამედროვე უკრაინელი მწერლების ნაშრომებს ფრანგულ ენაზე, ხოლო ფრანგული და იტალიური ენებიდან უკრაინულ ენაზე თარგმნიდა.

სქოლიო
------

1. ↑  Babowal, Roman. ციტირების თარიღი: February 18, 2022.
2. ↑  Maria G. Rewakowicz - Introducing the Ukrainian Émigré Poets of the New York Group. University of Toronto · Academic Electronic Journal in Slavic Studies - Toronto Slavic Quarterly. ციტირების თარიღი: February 18, 2022.
3. ↑  ПИСЬМЕННИЦЬКИЙ ДОВІДНИК uk. ციტირების თარიღი: February 18, 2022.

[[კატეგორია:დაბადებული 1950
**რომან მიხეილის ძე გორელაშვილი** (დ. 14 ნოემბერი, 1936, თბილისი — გ. 22 ნოემბერი, 2022) — ქართველი პიანისტი. საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტი (1967).

ბიოგრაფია
---------

1959 წელს დაამთავრა თბილისის ვანო სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორია (პროფ. ანასტასია ვირსალაძე|ანასტასია ვირსალაძის კლასი). 1957 წლიდან (სტუდენტობის დროს) დაიწყო საშემსრულებლო მოღვაწეობა. 1962 წლიდან (ხანგამოშვებით) მუშაობდა თბილისის კონსერვატორიაში (1980-1990 წლებში საფორტეპიანო ფაკულტეტის დეკანია, 1975 წლიდან — პროფესორი). პედაგოგად მიიწვიეს ვაიმარში (გდრ), ფერენც ლისტის სახელობის უმაღლეს სამუსიკო სკოლაში, 1977 წლიდან — პრაღის კონსერვატორიაში. გორელაშვილის შესრულების მანერა გამოირჩევა ტექნიკური სრულყოფილებით. მის რეპერტუარში დიდი ადგილი უჭირავს ფერენც ლისტის, სერგეი რახმანინოვის, ჯორჯ გერშვინისა და სხვათა ნაწარმოებებს. ავტორია მრავალი საფორტეპიანო ტრანსკრიფციისა და პარაფრაზისა (მათ შორის ვიქტორ დოლიძის „ქეთო და კოტეს" თემებზე). 1980-1984 წლებში ფირმა „მელოდიამ" გამოუშვა ფირფიტები გორელაშვილის ჩანაწერებით. მისი რედაქციით გამოვიდა ქართველ კომპოზიტორთა საფორტეპიანო ნაწარმოებები. გორელაშვილი ეწეოდა საკონცერტო მოღვაწეობას საქართველოსა და სსრკ სხვადასხვა ქალაქში. შემდგომში ცხოვრობდა ფილადელფიასა (აშშ, 2004-დან) და ისრაელშია.

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 2, თბ. 2012. — გვ. 109.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* რომან გორელაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
კრიკების სისტემა (ავსტრალია)
**კრიკი** (ინგლ. creek) — პერიოდული მდინარეების სახელწოდება ავსტრალიაში. დამახასიათებელია დროებითი დინება და ხშირ შემთხვევაში კალაპოტის არყოფნა. ასეთი მდინარეები გავრცელებულია ავსტრალიის შიგა ნაწილებში. კრიკი იბადება (არსებობს) მხოლოდ ძლიერი წვიმების დროს და შემდეგ მთლიანად ქრება დიდი ხნის განმავლობაში.

ზოგიერთი კრიკი იყოფა მრავალრიცხოვან ცალკეულ ტოტებად. რუკებზე აღინიშნება პუნქტირით. 

ტერმინი კრიკი გამოიყენება, როგორც წესი ავსტრალიის მშრალი (პერიოდული) მდინარეების აღსანიშნავად, თუმცა ანალოგიური ხასიათის მდინარეები მსოფლიოს სხვა ადგილებშიც გვხვდება (მაგ. აშშ-ში). ცნობილი კრიკებია მდინარე კუპერ-კრიკი (სიგრძე 1300 კმ) და დაიმანტინა (სიგრძე 900 კმ), რომლებიც დიდი არტეზიული აუზის ფარგლებში გაედინებიან და საბოლოოდ შესართავს ეირის ტბის დეპრესიაში პოულობენ.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* უადი

ლიტერატურა
----------

* Пармурзин Ю.П. Карпов Г.В. Словарь по физической географии. Учебное издание. М.: Просвещение, 1994.
**ლეო რჩეულიშვილი** (დ. 1909, ხოვლე, კასპის რაიონი — გ. 1986) — ქართველი ინჟინერი, ისტორიკოსი, მეცნიერი, პედაგოგი. ხელოვნების ისტორიკოსი, საზოგადო მოღვაწე.

ბიოგრაფია
---------

1932 წელს დაამთავრა საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტის სამშენებლო ფაკულტეტი.

იყო ხელოვნების მუზეუმის "მეტეხის" თანამშრომელი 1936 წლიდან, 1941-1986 წლებში კი ქართული ხელოვნების ისტორიის ინსტიტუტის. 1954-1986 წლებში იგი იყო თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის ხელოვნების ისტორიისა და თეორიის კათედრის გამგე, პროფესორი. იკვლევდა შუა საუკუნეების საეკლესიო და საერო ხუროთმოძღვრებას, XX საუკუნის ქართველ მხატვართა შემოქმედებას. ვ. ბერიძესა და ზ. ქურდიანთან ერთად გამოსცა წიგნი „თბილისი", არქიტექტურის ისტორიკოსთა ჯგუფთან ერთად მოამზადა მონოგრაფია „თბილისის მეტეხის ტაძარი". გამოკვლეული აქვს 1930-იან წლებში განადგურებული ე. წ. „გუბერნატორის სახლი", საგანგებოდ შეისწავლა ძველი თბილისის სახე ე. ახვლედიანის შემოქმედებაში. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.

ჯილდოები
--------

* 1954 - საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე

ბიბლიოგრაფია
------------

* ქართული ხელოვნების ისტორიის ნარკვევები : ქართული ხელოვნების ისტორიის ნარკვევები, თბ. 1994, გვ. 336
* Купольная архитектура VIII-X веков в Абхазии, Тб. 1988, с. 91
* თელავი : ისტ.-ეთნოგრ. მიმოხილვა, თბილისი, საბჭ. საქართველო, 1963, გვ. 47
* თიღვა : შარვანის დედოფლის თამარის აღმშენებლობა, ნარკვევი XII ს. ხუროთმოძღვრებიდან, თბ. 1960, გვ. 111
* Тбилиси - Москва, Архитектуры и градостроительства, 1951. - 95с.

ლიტერატურა
----------

* თბილისი: ენციკლოპედია, თბ. 2002, გვ. 758
* საქართველოს არქიტექტორთა და მშენებელთა ენციკლოპედია, თბ. 2017, გვ. 494

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ლეო რჩეულიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**სამირ რაფიკ ოღლი ჯავაზადე** (აზერ. Samir Cavadzadə pron. sɑˈmiɾ dʒɑvɑdzɑˈdæ; დ. 16 აპრილი, 1980, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ) — აზერბაიჯანელი პოპ-მომღერალი. 2008 წელს ელნურ ჰუსეინოვთან ერთად წარადგინა აზერბაიჯანი 2008 წლის ევროვზიის სიმღერის კონკურსზე. სცენაზე წარსდგნენ სიმღერით „Day After Day". დაიკავეს მე-8 ადგილი.

კარიერა
-------

დაიბადა 1980 წლის 16 აპრილს, ბაქოში, აზერბაიჯანის სსრ-ში. 1997 წელს ჯავაზადე ჩაირიცხა ბიზნესის უნივერსიტეტში საერთაშორისო ეკონომიკური ურთიერთობების ფაკულტეტზე. უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ჯარში მსახურობდა. სამირ ჯავადაზედემ დაამთავრა უნივერსიტეტის ბიზნესის ფაკულტეტი 2002 წელს. 2003 წელს მან დაასრულა მუსიკალური ხუთწლედი მუღამში. ჯარში ერთი წლის მანძილზე სამსახურის შემდეგ, იგი გახდა პოპ-ჯგუფ Sheron-ის წევრი სადაც სამი წელი გაატარა. ამის შემდეგ დაიწყო ჯავაზადეს სოლო კარიერა.

თავდაპირველად სამირ ჯავაზე არ იყო დასახელებული მათ შორის, ვინც იბრძოლებდა ევროვიზიაზე აზერბაიჯანის წარმომადგენლად.2008 წლის 2 თებერვალს ჟიურიმ ელნურ ჰუსეინოვი აირჩია ორ სხვა კანდიდატზე (აინურ ისგანდარილი და როკ ჯგუფი Unformal). თუმცა შემდეგ გაირკვა, რომ გამარჯვებული სიმღერა „Day After Day" შესრულდებოდა ჰუსეინოვისა და ჯავადაზედეს მიერ. გადაწყვეტილების მიღების შემდეგ ინტერვიუში, კონკურსის ერთ -ერთმა კოორდინატორმა (და სიმღერის ტექსტის ავტორმა „Day After Day") ზაჰრა ბადალბეილმა განაცხადა, რომ ელნურ ჰუსეინოვის ქმედება კონკურსის წესებს არ ეწინააღმდეგებოდა და შემსრულებლის მოწვევით კანონი არ ირღვეოდა. მითუმუმეტეს რომ მისი და ჯავაზადეს ურთიერთშეთანხმება იყო სიმღერის დუეტში შესრულება.

2008 წელს სამირ ჯავაზადემ ელნურ ჰუსეინოვთან ერთად წარმადგინა აზერბაიჯანი 2008 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე. სამირის წყალობით ევროპულ სცენაზე პირველად შესრულდა აზერბაიჯანული მუღამი. ანგელოზსა და ეშმაკს შორის დაპირისპირებამ, რომელსაც სამირი და ელნური განასახიერებენ აზერბაიჯანელი კომპოზიტორის, გოვჰარ ჰასანზადეს სიმღერაში „After a day", ევროპელი ტელემაყურებლების მხარდაჭერა მოიპოვა. დუეტი ფინალში გავიდა, სადაც 132 ქულა დააგროვა და 25 მონაწილეს შორის მე-8 ადგილი დაიკავა.

პირადი ცხოვრება
---------------

2012 წლის ივლისში ჯავაზადემ განაცხადა რომ გეგმავდა დაქორწინებას.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* სამირ ჯავაზადე — კინოფილმების ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)

სქოლიო
------

1. ↑  Discogs — 2000.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q504063'></a>
2. ↑  Elnur Huseynov and Samir Javadzadeh: We Want People to Trust in God
3. ↑  Azerbaijani Contestants for Eurovision-2008 to Train in Ukraine. 19 January 2008
4. ↑  Elnur Hüseynov to Represent Azerbaijan at Eurovision. 2 February 2008
5. ↑  Zahra Badalbeyli: Elnur and Samir Likely to Perform in Belgrade as a Duet. 6 February 2008
6. ↑  Kamala Aliyeva. Samir Javadzadeh to Get Married. *Day.az*. 29 July 2012.
ლოთარ I
**ლოთარ I** (დ. 795 — გ. 29 სექტემბერი 855) — საღვთო რომის იმპერატორი 817–855 წლებში, თუმცა 840 წლამდე ის მხოლოდ თანამმართველი იყო მამამისთან ერთად. 815–817 წლებში იყო ბავარიის მეფე, 818–855 წლებში იტალიის, 840–855 წლებში კი ცენტრალური საფრანგეთის ტერიტორიის მმართველი. სახელწოდება ლორენი სწორედ მისი სახელიდან წარმოსდგა.
ლოთარი იყო კაროლინგთა იმპერატორ ლუი I ღვთისმოსავის უფროსი ვაჟი.

გარკვეული მიზეზების გამო, ლოთარ I-მა წააქეზა თავისი ძმები პიპინ I აკვიტანიელი და ლუდვიგ II გერმანელი მამის წინააღმდეგ, რომელმაც მათი ნახევარძმა შარლ მელოტი ფრანკთა მიწაზე თანამმართველად გამოაცხადა. მამის სიკვდილის შემდეგ, შარლმა და ლუდვიგმა გააერთიანეს ძალები ლოთარის წინააღმდეგ 3 წლიან სამოქალაქო ომში, რომელიც გაგრძელდა 840 წლიდან 843 წლამდე. ომის შედეგად, ფრანკთა იმპერია ვერდენის ხელშეკრულებით დაიყო 3 ნაწილად. ლოთარს, რომელმაც შეინარჩუნა იმპერატორის ტიტული, ერგო იტალია და რაინისა და რონის გასწვრივ მდებარე მიწების ზოლი. ლუდვიგ გერმანელს - რაინის აღმოსავლეთ მდებარე მიწები (აღმოსავლეთ ფრანკთა სამეფო), ხოლო შარლ მელოტს - რაინის დასავლეთით მდებარე მიწები (დასავლეთ ფრანკთა სამეფო). ფრანკთა სახელმწიფოს გაყოფა ვერდენის ხელშეკრულებით შეესაბამებოდა ჩამოყალიბების პროცესში მყოფი ფრანგი, გერმანელი და იტალიელი ხალხების განსახლების საზღვრებს და მან არსებითად, დასაბამი მისცა სამი დიდი სახელმწიფოს - საფრანგეთის, გერმანიის და იტალიის შექმნას.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ლოთარ I***

* Surviving letters of Lothar I, in Latin with English translation by Richard Matthew Pollard.
* ვერდენის ხელშეკრულება

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
საღვთო რომის იმპერიის მონარქები |
| --- |
|  |
| კაროლინგები | 
კარლოს დიდი **·** ლუი I ღვთისმოსავი **·** ლოთარ I **·**  ლუდვიგ II  **·**  შარლ II  **·**  შარლ III  **·** გვიდო III  **·**  ლამბერტ II  **·**  არნულფ კარინტიელი  **·**  ლუდვიგ III **·**  ბერენგარ I |
|  |
| საღვთო რომი | 
ოტო I  **·**  ოტო II  **·**  ოტო III  **·**  ჰაინრიხ II  **·**  კონრად II  **·**  ჰაინრიხ III  **·**  ჰაინრიხ IV  **·**  ჰაინრიხ V  **·**  ლოთარ II  **·**  ფრიდრიხ I  **·**  ჰაინრიხ VI  **·**  ოტო IV  **·**  ფრიდრიხ II  **·**  ჰაინრიხ VII  **·**  ლუდვიგ IV  **·**  კარლ IV  **·**  სიგიზმუნდ I  **·** ფრიდრიხ III  **·**  მაქსიმილიან I  **·**  კარლ V  **·**  ფერდინანდ I  **·**  მაქსიმილიან II  **·**  რუდოლფ II  **·** მათე  **·**  ფერდინანდ II **·**  ფერდინანდ III  **·** ლეოპოლდ I  **·**  იოზეფ I **·**  კარლ VI  **·**  კარლ VII ალბრეხტი  **·**  ფრანც I შტეფანი  **·**  იოზეფ II  **·**  ლეოპოლდ II  **·**  ფრანც II |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| იდენტიფიკატორები ვიკიმონაცემებში რედაქტირება | 
* BNF: cb15030370g (data)
* CiNii: DA09807071
* GND: 118780514
* ISNI: 0000 0000 6629 9309
* LCCN: n84075764
* LNB: 000196861
* NKC: jn20040301015
* NLP: A25971621
* NTA: 070687021
* SELIBR: 194175
* SUDOC: 073924601
* VIAF: 266820948
* WorldCat Identities (VIAF-ის მეშვეობით): 266820948

 |
**ლიბო** — საბავშვო ლიტერატურის განვითარების ფონდი, დაარსდა 2006 წელს საბავშვო მწერლების ირმა მალაციძისა და მარიამ წიკლაურის თაოსნობით.

ფონდი მიზნად ისახავს თანამედროვე საბავშვო ლიტერატურის და მწერლების პოპულარიზაციას, მოზარდთა შორის წიგნიერების დონის ამაღლებას, საბავშვო ლიტერატურის საზოგადოებირივი ცხოვრების სხვადასხვა სფეროში რეალიზაციის ხელშეწყობას, ახალი ტექნოლოგიების გამოყენებას საბავშვო ლიტერატურის შექმნისა და გავრცელებისათვის. აგრეთვე განსაკუთრებული საჭიროებების მქონე ბავშვებისათვის ადაპტირებული ლიტერატურული ნაწარმოებების და სხვა სახის მეთოდური მასალების შექმნასა და გავრცელებას.

ფონდი ქმნის სხვადასხვა მიმართულების სასწავლო, საგანმანათლებლო, სამეცნიერო, შემოქმედებითი, კულტურული, საქველმოქმედო და სხვა სახის ცენტრებს. ორგანიზებას უწევს ღონისძიებებს, პრეზენტაციებს, აქციებს, საგამომცემლო პროდუქციის გამოფენა-გაყიდვას, ფესტივალებს, კონკურსებს, კონცერტებს, აუქციონებს, თემატურ ბანაკებსა და საქველმოქმედო პროგრამებს.

საბავშვი ლიტერატურის განვითარების ფონდის გამოცემაა ჟურნალი „შოკოლიტი", ხოლო ელექტრონულად გამოსცემს ჟურნალს „თანამედროვე საბავშვო ლიტერატურა".
ფონდის ინიციატივით დაარსდა და 2006 წლის 27 ოქტომბერს პირველად აღინიშნა საბავშვო წიგნის დღე.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* საბავშვო ლიტერატურის განვითარების ფონდი ლიბო
რეინკარნაციის ეტაპები ინდურ რელიგიებში
**რეინკარნაცია** (ლათ. reincarnatio „ხელახალი განსხეულება") — რელიგიური ან ფილოსოფიური კონცეფცია ადამიანის ფიზიკური გარდაცვალების შემდეგ დედამიწაზე დაბადების გზით მისი სულის ხელახლა მოვლინების შესახებ. რეინკარნაციის კონცეფცია გულისხმობს, რომ სულს დაბადებისთანავე ავიწყდება წინა ცხოვრებების შესახებ. ის, ასევე, გულისხმობს სულისთვის საშუალების მიცემას შემდგომ ცხოვრებაში მიიღოს ახალი გამოცდილება და შეასრულოს კარმა, რაც საბოლოო ჯამში სულიერი ევოლუციისთვის არის საჭირო.

რეინკარნაციის დოქტრინა ცენტრალურ ადგილს იკავებს ინდური რელიგიების უმეტესობაში. ის, აგრეთვე, მიღებულია თანამედროვე რელიგიურ მიმდინარეობებში (სპირიტიზმი, თეოსოფია, „ნიუ ეიჯი"), სხვადასხვა აფრიკულ ტრადიციებში და ისეთი ეზოთერიულ მიმდინარეობებში, როგორიცაა კაბალა, გნოსტიციზმი და ეზოთერიული ქრისტიანობა. იდეა, დედამიწაზე დაბადების გზით სულების ხელახალი მოვლინები შესახებ, ასევე გამოთქმულია ზოგიერთი ანტიკური ფილოსოფოსის მიერ, მათ შორის სოკრატეს, პითაგორას და პლატონის მიერ. მეორეს მხრივ, აბრაამისეული რელიგიების უმეტესობას (იუდაიზმი, ქრისტიანობა, ისლამი) არ წამთ რეინკარნაციის კონცეფცია.

ბოლო ათწლეულების განმავლობაში, ევროპისა და ჩრდილო ამერიკის ბევრ მცხოვრებს გაუჩნდა ინტერესი რეინკარნაციისადმი. რეინკარნაცია, ასევე ხშირად არის ნახსენები თანამედროვე ფილმებში, წიგნებსა და პოპულარულ სიმღერებში.

სქოლიო
------

1. ↑  Popular psychology, belief in life after death and reincarnation in the Nordic countries, Western and Eastern Europe pdf დაარქივებული 2015-04-03 საიტზე Wayback Machine.
**ლეწურწუმე** (*ლერწუმე*) — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ნაგვაზუ, ჯუმითი). მდებარეობს მდინარე ხობისწყლის მარჯვენა ნაპირზე, მუნიციპალიტეტის ცენტრიდან დასავლეთით 4,8 კმ–ის დაშორებით. ზღვის დონიდან 246 მეტრის სიმაღლეზე. ლეწურწუმე მოქცეულია სოფლების: ნაკიფუს, ჯაღირას, სარაქონის, ქვედა ჩხოროწყუს და ჯუმითს შორის. ლეწურწუმე განფენილია ყალიჩონას, საპერტაიოს, ლეცანეს, ნაკათის მაღლობებზე. სოფელის შემადგენლობაში შედის შემდეგი უბნები: ჯუმითი, საპერტაიო, საკვინჩიო, ლეჟა, ეგიარზენი, ნაკათი, საესართიო, ლეჯობე, ჭალე, საახალაიო, როკონა, ნაკოპერატუ, მიკოხი, ენწერი. მთავარი ქუჩაა შოთა ესართიას ქუჩა.

სოფელი მდებარეობს ლეწურწუმის გორაკ–ბორცვებზე, რომელიც ძირითადად აგებულია კირქვებით, ამიტომაც სოფელში ბევრი მღვიმე (მაგ. საპერტაიო, ლეწურწუმე, ყალიჩონა) და კირქვული წარმონაქმნია.

გარდა მდინარე ხობისწყლისა, სოფელში ჩამოედინება მდინარეები: სქურჩა, ქორთუ და ჯაღრაფონი.

სოფლიში არის ლეწურწუმის საშუალო სკოლა და ნაკათის პირველდაწყებითი საშუალო სკოლა. სოფლის ცენტრში კომუნისტური ეპოქისთვის დამახასიათებელი არქიტექტურული ნიმუშებია: საბავშვო ბაღი, ე.წ. ლეწურწუმის კანტორა, სოფლის გამგეობა, მაღაზიები, მეორე მსოფლიო ომში დაღუპული ლეწურწუმელების მემორიალი, სამეგრელოს გლეხთა აჯანყების (1856–1858) სიმბოლური მემორიალი, რომლის ერთ–ერთ შეტაკება სწორედ სოფლის ცენტრში მოხდა. სოფლის ცენტრში აღმართულია სატელევიზიო ანძა, რომელიც ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტის რადიოფიცირებას ახდენს.

სოფელი დასახლებულია გვარებით: წურწუმია, ესართია, პერტაია, კვინჩია.

დემოგრაფია
----------

2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 801 ადამიანი.

| აღწერის წელი | მოსახლეობა | კაცი | ქალი |
| --- | --- | --- | --- |
| 2002 | 736 | 355 | 381 |
| 2014 |  801 | 381 | 420 |

სქოლიო
------

1. 1 2  მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016.
2. ↑  საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტის დასახლებული პუნქტები |
| --- |
|  |
| ქალაქი | 
***ჩხოროწყუ*** | ჩხოროწყუს გერბი |
|  |
| სოფლები | 
ახუთი · გარახა · ზუმი · თაია · კირცხი · ლეახალე · ლეგახარე · ლედარსალე · ლესიჭინე · ლექარჩე · ლექობალე · ლეწურწუმე · ლეჯიქე · მეორე ლესიჭინე · მეორე ჭოღა · მოიდანახე · მონგირი · მუხური · ნაგვაზუ · ნაკიანი · ნაფიჩხოვო · ოჩხომური · პირველი ჭოღა · სარაქონი · ქვედა ჩხოროწყუ · ქოყო · ხაბუმე · ხანწკი · ჯუმითი · ჯუმითი |

 |
**მანსურ ალი** (ბენგ. মোঃ মনসুর আলী; დ. 16 იანვარი, 1919, კურიპარა  — გ. 3 ნოემბერი ,1975, დაკა, ბანგლადეში) — პაკისტანისა და ბანგლადეშის პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე. ავამი ლიგის ლიდერი და ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი (1975). მუჯიბურ რაჰმანის თანამებრძოლი.

ბიოგრაფია
---------

დაიბადა 1919 წლის 16 იანვარს ბენგალის (ამჟამად ბანგლადეში) პროვინციის სოფელ კურიპარაში. სწავლა გააგრძელა კალკუტის ისლამურ კოლეჯში. შემდეგ გახდა ალიგარხის მუსულმანური უნივერსიტეტის ეკონომიკის მაგისტრი. ამ პერიოდში იგი გახდა მუსულმანური ლიგის წევრი, რომელიც მხარს უჭერდა ინდოეთისაგან პალკისტანის გამოყოფას. იყო პაბნის მუსულმანური ლიგის ვიცე პრეზიდენტი (1946–1950). 1947 წელს პაკისტანის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ მსახურობდა პაკისტანის არმიაში, ჰქონდა კაპიტნის წოდება. ამის შემდეგ ცნობილი იყო როგორც „კაპიტანი მანსური".

1951 წელს მუშაობა დაიწყო პაბნის რაიონულ სასამართლოში და შეუერთდა პოლიტიკურ პარტიას ავამი ლიგა. მალევე სათავეში ჩაუდგა პარტიის საქალაქო განყოფილებას. მომდევნო წელს დააპატიმრეს საპროტესტო აქციებში მონაწილეობისათვის. 

1954 წელს აირჩიეს აღმოსავლეთი პაკისტანის პროვინციული ასამბელის წევრად. შემდეგ მანსურ ალის ეკავა სოფლის მეურნეობის, ვაჭრობისა და მრეწველობის მინსიტრის თანამდებობა კოლაიციურ მთავრობაში. 1958 წელს გენერალ მუჰამად აიუბ-ხანის მიერ ორგანიზებული სახელმწიფო გადატრიალების შემდეგ იგი კვლავ დაპატიმრეს „საზოგადოებრივი უსაფრთხოების" კანონის შესაბამისად და პატიმრობაში იყო 1959 წლამდე. 

იყო „ექვსი პუნქტის მოძრაობის" ერთ-ერთი აქტიური აქტივისტი, რომლის მიმდევრებიც ითხოვდნენ რეგიონალური ავტონომიის დამყარებას და ეწინააღმდეგებოდნენ სამხედრო რეჟიმს პაკისტანში, რისთვისაც სამხედროებმა კვლავ დაპატიმრეს. 

მიუხედავად იმისა, რომ იმყოფებოდნენ იატაკქვეშეთში, მნიშვნელოვან როლს თამაშობდნენ ბანგლადეშის დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლაში. დევნილობაში მყოფ მთავრობაში ეკავა ფინანსთა მინისტრის თანამდებობა. ბანგლადეშის დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ ეკავა კავშირის, ხოლო შემდეგ შინაგან საქმეთა მინისტრის თანამდებობა. 1973 წელს ავამი ლიგის რიგებიდან აირჩიეს ეროვნული ასამბლეის წევრად. აქტიურად შეუწყო ხელი მუჯიბურ რაჰმანს დაემყარებინა ერთპარტიული რეჟიმი. 

1975 წლის 15 აგვისტოს მუჯიბურ რაჰმანისა და მისი ოჯახის წევრების მკვლელობის შემდეგ მანსურ ალი და კიდევ სამი მისი მოკავშირე: ყოფილი ვიცე-პრეზიდენტი საიდ ნაზრულ ისლამი, ქვეყნის პირველი პრემიერ-მინისტრი, ყოფილი ფინანსთა მინისტრი ტაჯუდინ აჰმედი, მრეწველობის ყოფილი მინისტრი ა. ხ. მ. კამარუზამანი 23 აგვისტოს დაპატიმრეს და გადაიყვანეს ციხეში. 1975 წლის 3 ნოემბერს აღნიშნული პირები დახვრიტეს ციხეში.

პირადი ცხოვრება
---------------

მისი ცოლი იყო ბეგუმ ამინა, რომელიც რანგპურის რაიონული სასამართლოს მოსამართლის ქალიშვილი იყო. ჰყავდათ ხუთი ვაჟი და ერთი ქალიშვილი. მისი უფროსი ვაჟიშვილი ადვოკატად მუშაობს ბანგლადეშში. მისი მეორე ვაჟი მოჰამად ნასიმი იყო პარლამენტის წევრი და ავამი ლიგიოს მთავრობაში ტელეკომუნიკაციების მინისტრი 1996–2001 წლებში.

ლიტერატურა
----------

* Hariharan, R..  (November 5, 2004) Getting Away With Murder: Politicisation of Crime in Bangladesh. South Asia Analysis Group.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — December 4, 2004.
* Rahman, Syedur (2010). *Historical Dictionary of Bangladesh*, 4th,  Scarecrow Press, Inc,   გვ. 88. ISBN 9780810874534.
**ლევენშტეინის მანძილი ან ცვლილებათა მანძილი** — ოპერაციების მინიმალური რაოდენობა ერთი სტრიქონის მეორე სტრიქონამდე შეცვლისთვის. ოპერაციები შემდეგია: სიმბოლოს ჩამატება (მაგ. *"აბგ"* >*"აბგა"*), სიმბოლოს წაშლა (მაგ. *"აბგ"*->*"აგ"*) და სიმბოლოს შეცვლა (მაგ. *"აბგ"*->*"ადგ"*). 

მაგალითად, ცვლილებათა მანძილი *"თეორემა" -> "თეორია"* არის 2, ცვლილებები შემდეგია: *"თეორემა" -> "თეორმა"* (წაშლა), შემდეგ *"თეორმა"->"თეორია"* (ჩანაცვლება). 

დავუშვათ, მოცემულია {\displaystyle n} სიგრძის სტრიქონი {\displaystyle x} და {\displaystyle m} სიგრძის სტრიქონი {\displaystyle y} და გვინდა გამოვთვალოთ ცვლილებათა მანძილი ამ სტრიქონებს შორის. ამის ამოსახსნელად, შემოვიღოთ ფუნქცია {\displaystyle distance(a,b)}, რომელიც გვიბრუნებს ცვლილებათა მანძილს პრეფიქსების, {\displaystyle x[0...a}] და {\displaystyle y[0...b]}, შორის. ამ ფუნქციის გამოყენებით ლევენშტეინის მანძილი {\displaystyle x} და {\displaystyle y} სტრიქონებს შორის არის {\displaystyle distance(n-1,m-1)}. ფუნქცია გამოიყურება შემდეგნაირად 

{\displaystyle distance(a,b)=min(distance(a,b-1)+1,distance(a-1,b)+1,distance(a-1,b-1)+cost(a,b)).}

აქ {\displaystyle cost(a,b)=0}, თუ {\displaystyle x[a]=y[b]}, თუ არა, {\displaystyle cost(a,b)=1}. {\displaystyle x} სტრიქონის შეცვლისთვის ფორმულა განიმარტება შემდეგნაირად: 

* {\displaystyle distance(a,b-1)}: {\displaystyle x} სტრიქონის ბოლოში სიმბოლოს ჩამატება
* {\displaystyle distance(a-1,b)}: {\displaystyle x} სტრიქონის ბოლო სიმბოლოს წაშლა
* {\displaystyle distance(a-1,b-1)}: {\displaystyle x} სტრიქონის ბოლო სიმბოლოს დამთხვევა ან შეცვლა.

იმპლემენტაცია C++-ზე
--------------------

```
#include <bits/stdc++.h>

using namespace::std;

int dp[1001][1001];
int main() {
 string a, b;
 cin >> a >> b;
 const int n = a.length(), m = b.length();

 for (int i = 0; i <= n; i++)
 dp[i][0] = i;

 for (int i = 0; i <= m; i++)
 dp[0][i] = i;

 for (int i = 1; i <= n; i++) {
 for (int j = 1; j <= m; j++) {
 if (a[i - 1] == b[j - 1]) dp[i][j] = dp[i - 1][j - 1];

 // წაშლა ჩამატება ჩანაცვლება
 else dp[i][j] = min({dp[i][j - 1], dp[i - 1][j], dp[i - 1][j - 1]}) + 1;
 }
 }
 cout << dp[n][m];
 return 0;
}

```

ლიტერატურა
----------

* *Antti Laaksonen*, Competitive Programmer's Handbook, 2018. p74.
**ლეხი** (გერმ. Lech) — მდინარე ავსტრიასა და გერმანიაში. დუნაის მარჯვენა შენაკადი. სიგრძე 264 კმ, აუზის ფართობი 4,126 კმ². სათავე აქვს ლეხტალის ალპების ჩრდილოეთ-დასავლეთ ფერდობზე. ზემო დინებაში მიედინება ავსტრიის ტერიტორიაზე ღრმა და ვიწრო ხეობაში, მოქცეულია ალგეისა და ლეხტალის ალპებს შორის. გერმანიაში შემოსვლისას კვეთს შვაბია-ბავარიის პლატოს. შუა დინებაში მდინარის ნაპირებზე გაშენებულია ქალაქი ლანდსბერგი, ხოლო ქვემო დინებაში — ქალაქი აუგსბურგია. ხე-ტყის დაცურება. 

278 წელს რომის იმპერატორმა პრობუსმა მდინარის სიახლოვეს ბრძოლაში დაამარცხა ბურგუნდები და ვანდალები, რომლებიც თავს ესხმოდნენ რომის პროვინცია რეციას. 995 წლის აგვისტოში აუგსბურგის სიახლოვეს გერმანიის მეფემ ოტო I-მა ეგრეთ წოდებულ ლეხის ბრძოლაში გაანადგურა ნომადები-უნგრელები. 1632 წლის აპრილში რაინის ბრძოლაში შვედეთის მეფემ გუსტავ II ადოლფმა დაამარცხა და სასიკვდილოდ დაჭრა იოჰან ცარკლას ტილი.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* გერმანიის მდინარეების სია
* ავსტრიის მდინარეების სია

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ლეხი – დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია დაარქივებული 2014-09-02 საიტზე Wayback Machine.  (რუსული)
* მდინარე ლეხი – ინფორმაცია (გერმანული)
***ლევანა*** — 1960 წლის ქართული ფილმი. გადაღებულია ლეილა გორდელაძის მიერ ოტია იოსელიანის ამავე სახელწოდების მოთხრობის მიხედვით.

სიუჟეტი
-------

ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები.
მიუხედავად უკიდურესი უბედურებისა, ადამიანი ცხოვრებას არ უნდა განუდგეს, ხელი არ უნდა ჩაიქნიოს და ბოლომდე უნდა აღასრულოს თავისი ვალი. ასე მიუვიდა ლევანას, რომელიც ცოლ-შვილის დაღუპვის გამო სასოწარკვეთილი განუდგა ცხოვრებას, სახლიდან აღარ გამოდიოდა, მაგრამ როგორც კი მის მიერ გამოზრდილი ხარების ზმუილი მოესმა ინსტინქტურად მივიდა და მიუალერსა მათ, შემდეგ უღელშიც შეაბა და მიწის მოხვნას შეუდგა.

როლებში
-------

* ნოდარ ჩხეიძე (ლევანა)
* ვახტანგ ნინუა (ბრიგადირი)
* გ. ხუსკივაძე (კუკურა)
* თ. ჩარკვიანი
* ნინო ჩხეიძე
* გიორგი ვეფხვაძე

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ლევანა — კინოფილმების ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
* „ლევანა" [დაარქივებული] — ეროვნული ფილმოგრაფია


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია კინოს შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**რეისი 8501 Indonesia AirAsia** — ავიაკომპანია Indonesia AirAsia-ს რეგულარული სამგზავრო რეისი მარშრუტით სურაბაია—სინგაპური. 2014 წელს 28 დეკემბერს აღნიშნული რეისის შემსრულებელი თვითმფრინავი Airbus A320-216 ეკიპაჟის 7 წევრთან და 155 მგზავრთან ერთად აეროპორტ სიდოარჯოდან აფრენის შემდეგ გაუჩინარდა.  

თვითმფრინავი სიდოარჯოს აეროპორტიდან ადგილობრივი დროით 5:35-ზე (UTC+7) გამოფრინდა და გეგმის თანახმად 8:30 SGT (UTC+8) უნდა დაფრენილიყო. ადგილობრივი დროით 07:24-ზე თვითმფრინავთან კავშირი დაიკარგა. იმ დროისთვის თვითმფრინავი იმყოფებოდა იავას ზღვის თავზე კალიმანტანასა და იავას შორის.

თვითმფრინავი
------------

Airbus A320-216 ქარხნული ნომრით 3648 პირველი გაფრენა 2008 წლის 25 სექტემბერს შეასრულა და ქარხნული გამოცდების პერიოდში ატარებდქა სარეგისტრაციო ნომერს F-WWBZ. ამ თვითმფრინავის ორი ორკონტურიანი ტურბოვენტილატორული ძრავი იყო CFM International CFM56-5B6/3 მოდელისა, მგზავრთტევადობა — 180 ადგილი ეკონომ-კლასში (კონფიგურაცია Y180). 2008 წლის 16 ოქტომბერს ავიალაინერი ინდონეზიური ავიაკომპანია Indonesia AirAsia-ს ავიაპარკის შემადგენლობაში შევიდა, სადაც ახალი სარეგისტრაციო ნომერი მიიღო — PK-AXC. საერთო ჯამში თვითმფრინავმა 23 ათასი საათი იფრინა და 13,6 ათასი „აფრენა-დაფრენის" ციკლი შეასრულა.

მგზავრები და ეკიპაჟი
--------------------

ავიაკომპანია AirAsia-მ გამოაქვეყნა 155 მგზავრის, მათ შორის 138 სრულწლოვანის, 16 ბავშვის და ერთი ჩვილის ვინაობა. ასევე ბორტზე იმყოფებოდნენ ეკიპაჟის 7 წევრი, მათ შორის 2 მფრინავი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* AirAsia Flight 8501 დაარქივებული 2014-12-29 საიტზე Wayback Machine.  – AirAsia's official webpage for information about Flight 8501
* Passenger list (PDF)დაარქივებული 2014-12-28 საიტზე Wayback Machine.  – From the Indonesian Ministry of Transportation
* "დაარქივებული 2014-12-29 საიტზე Wayback Machine. ." – Accident investigation by France's aviation accident investigation agency BEA (representing the state of manufacture of the aircraft)
**რეიჰანე ჯაბარი** (დ. 1988 — გ. 25 ოქტომბერი, 2014) — ირანელი ქალი, რომელიც გაასამართლეს მორტეზა აბდოლალ სარბანდის მკვლელობისთვის. ის პატიმრობაში იმყოფებოდა 2007 წლიდან 2014 წლის ოქტომბრამდე, სანამ არ აღსრულდა განაჩენი და არ ჩამოახრჩვეს მისი სავარაუდო თავდამსხმელის მოგერიების დროს მოკვლის გამო. მან ამ პერიოდში გამოაქვეყნა თავისი ამბავი, თუ რა ხდებოდა მისი პატიმრობის დროს ციხეში, სხვა პატიმრებისგან იზოლაციის პერიოდის ჩათვლით. მოჰამედ მოსტაფაეი იყო მისი პირველი ადვოკატი, რომელმაც საკუთარი დაცვის ქვეშ მყოფის ისტორია გამოაქვეყნა ბლოგზე. ირანული კანონმდებლობით, ბრალდების დამტკიცებისა და დაცვის მხარის შესაგებლის გაქარწყლების შემდეგ, სიკვდილის დასჯის შეჩერება შეუძლია მხოლოდ მსხვერპლის ოჯახს. პროკურატურის მცდელობის მიუხედავად არ მოეთხოვა უმკაცრესი განაჩენი, მსხვერპლის ოჯახმა დაიჟინა და საბოლოოს სიკვდილით დასჯის მოთხოვნა დააყენა.

სასჯელის საფუძველი
------------------

2007 წელს სარბანდი შეხვდა ჯაბარს კაფეში, რომელიც იყო ინტერიერი დიზაინერი, და დაარწმუნა რომ მისულიყო მასთან ოფისში, რათა ესაუბრათ საქმიან საკითხებზე. ოფისში მისვლის შემდეგ, როგორც ჯაბარი აცხადებდა, სარბანდიმ სცადა მისი გაუპატიურება, რის შემდეგაც მან ჯიბის დანას ხელი ჩასჭიდა და გულში ჩაარტყა. ამის შემდეგ ჯაბარი გაიქცა შემთხვევის ადგილიდან, ხოლო თავდამსხმელი სისხლისგან დაიცალა.

ადამიანის უფლებების საკითხებში გაეროს წარმომადგენელმა ირანში, აჰმედ შაჰიდმა გააკეთა მოხსენება ამ საკითხთან დაკავშირებით, სადაც მან განაცხადა, რომ ჯაბარი იყო დაქირავებული სარბანდის მიერ დიზაინის შეცვლის მიზნით და წაიყვანა ოფისში, ხოლო ადგილზე მისვლის შემდეგ, სარბანდმა სცადა სექსუალური ძალადობა ქალზე. ამის საპირისპიროდ, მსხვერპლის ოჯახი ამტკიცებდა, რომ ეს იყო წინასწარ განზრახვით ჩადენილი მკვლელობა, რადგანაც ჯაბარმა აღიარა, რომ დანა შეიძინა შემთხვევამდე ორი დღით ადრე.

პატიმრობა და სასამართლო პროცესი
-------------------------------

დაპატიმრების შემდგომ ორი თვის განმავლობაში ჯაბარი იყო იზოლირებულ ტყვეობაში, სადაც მას არ ჰქონდა საშუალება დაკავშირებოდა ოჯახს და არც ადვოკატს. 2009 წელს თეირანის სასამართლომ ბრალდებულის წინააღმდეგ სიკვდილით დასჯის გადაწყვეტილება გამოიტანა. „ამნისტი ინთერნეიშენალის" თანახმად, მართალია ჯაბარმა აღიარა, რომ მან ჩაარტყა დანა გარდაცვლილს, თუმცა ამტკიცებდა, რომ სახლში, სადაც მკვლელობა მოხდა, კიდევ იმყოფებოდა ვიღაც და სწორედ მან მოკლა სარბანდი.
**ლობნორი** (ჩინ. 罗布泊) — დამშრალი, მლაშე გაუდინარი ტბა დასავლეთ ჩინეთში, სინძიანში. გაწოლილია ტარიმის ვაკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, ზღვის დონიდან 780 მ სიმაღლეზე. IX-X საუკუნეებში ტბის ფართობი შეადგენდა 14 ათ. კმ²-ს. სარწყავი მიწების ზრდამ გამოიწვია ტარიმის ხეობაში ჩამონადენის შემცირება. 1931 წლისთვის ლობნორის ფართობი უდრიდა 2375 კმ²-ს, ხოლო 1950-იან წლებში მისი ფართობი 2000 კმ²-ით განისაზღვრებოდა. ტბის სიღრმე აღწევდა 5,2 მ-ს. ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ გადაჭიმული იყო 85 კმ-ზე, დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ 20-45 კმ-ზე.

1970 წლისათვის ლობნორმა შეწყვიტა თავისი არსებობა, მას შემდეგ რაც მდინარე ტარიმზე აშენდა წყალსაცავი. დამშრალი ტბის აუზი დაფარულია 30-100 სმ სისქის მარილის ქერქით, რომლის ფართობია 21,000 კმ², ხოლო იარდანგით დაფარული ფართობი იკავებს თითქმის 3100 კმ-ს². ჰიდროლოგიურად გაუდინარი არეა. ამჟამად მის ადგილზე მხოლოდ სეზონური ტბები და მლაშე მარშებია. ირგვლივ გარშემორტყმული იყო მლაშობითა და ჭაობით. წყალმცირე პერიოდში იყოფოდა რამდენიმე ლუბრმად, ან შრებოდა და იფარებოდა მარილის ფენით. იძგიფებოდა ნოემბრიდან მარტამდე.

ტბის დიდი ნაწილი იყინებოდა ფსკერამდე. ცალკეულ წლებში კალაპოტის მიგრაციის შედეგად მდინარე ტარიმი ვერ აღწევდა ლობნორამდე, იხრებოდა სამხრეთით და ერთვოდა მდინარე ჩერჩენს. ამჟამად მდინარე ტარიმის წყლები დროდადრო ჩადის ლობნორიდან სამხრეთ-დასავლეთით დაახლოებით 160 კმ-ში მდებარე ტბა ყარაბურანქოლში.

ტბას არ ჰქონდა მკვეთრად გამოხატული ნაპირები, განლაგებული იყო მლაშობებსა და ჭაობებს შორის არსებულ თითქმის ბრტყელ ვაკეზე. 1755 წელს ტბა შეისწავლეს ჩინელმა მეცნიერებმა, 1876 წელს რუსმა მოგზაურმა ნიკოლოზ პრჟევალსკიმ, 1928-31 წლებში შვედეთ-ჩინეთის ექსპედიციამ. ყველა ჩატარებული სამუშაო, აგრეთვე 1941-42 წლების ტოპოგრაფიული აგეგმვა საფუძვლად დაედო ცენტრალური აზიის მოხეტიალე მდინარეებისა და ტბების პრობლემების შესწავლას.

ლობნორის სიახლოვესაა ლოულანის ნანგრევები, რომელიც VII საუკუნეში აბრეშუმის დიდ გზაზე ყვაოდა და რომელიც ჩინეთს ევროპის ქვეყნებთან აკავშირებდა. აქვეა ბრინჯაოს ხანის სიაოხეს სასაფლაო.

ლობნორი 1964-1996 წლებში პერიოდულად გამოიყენებოდა ბირთვული ცდებისთვის და ეს ადგილი 1990-იან წლებში კალიუმის მარილის აღმოჩენიდან მოყოლებული მიიჩნევა სასარგებლო წიაღისეულების მსხვილმასშტაბიან ლოკაციად.

ზოგადი ტერმინი „ნური" მომდინარეობს მონღოლური სიტყვიდან „ნუურ", რაც „ტბას" ნიშნავს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ლობნორი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)

სქოლიო
------

1. 1 2  ლობნორი // დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია (რუსული)
2. ↑   ლობნორი // გეოგრაფიული ცნობები (ინგლისური)
3. 1 2 3  ლობნორი // ენციკლოპედია ბრიტანიკა (ინგლისური)
4. ↑  ტარიმი // დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია (რუსული)
5. 1 2  ლობნორი // თანამედროვე გეოგრაფიული სახელწოდებების ლექსიკონი (რუსული)
6. ↑  The Xiaohe Graveyard in Luobupo, Xinjiang (ინგლისური)
**კრიპტიები** (ბერძ. ϰρυπτεία — კრიპტია, <  ϰρυπτός — საიდუმლო, ფარული) — ჩვეულება (დამსჯელი ექსპედიციები) ძველ სპარტაში, რომელსაც იყენებდნენ ჰილოტების აჯანყებების თავიდან ასაცილებლად. პლუტარქეს ცნობით, სპარტის ხელისუფლება დროდადრო მხოლოდ მოკლე მახვილებით შეიარაღებულ ახალგაზრდა სპარტიატებს ავალებდა მიეკვლიათ და ჩასაფრებით თავს დასხმოდნენ ყველაზე მხნე და ძლიერ ჰილოტებს. მოცემული ჩვეულება წარმოიშვა, სავარაუდოდ, ინიციაციის ძველი წეს-ჩვეულებებიდან. კრიპტიები ახალგაზრდა სპარტიატების სამხედრო მომზადების ფორმა და ჰილოტების დაშინების მთავარი ზომა გახდა (ეს უკანასკნელნი რაოდენობით ბევრად აღემატებოდნენ სპარტის მოქალაქეებს). კრიპტიების პრაქტიკის შემოღებას არც ისე იშვიათად ლიკურგეს საკანონმდებლო მოღვაწეობას უკავშირებენ, რაც ეჭვის ქვეშ ჯერ კიდევ ანტიკურ ეპოქაში დადგა. კრიპტიებს აგრეთვე უწოდებდნენ სპარტელ ახალგაზრდათა რაზმებს, რომლებიც ორი წლის განმავლობაში ეწეოდნენ საპოლიციო სამსახურს.

სქოლიო
------

1. ↑  *Стрелков А. В.* Криптии // Большая российская энциклопедия. т. 16. — М. 2010. — стр. 38.
2. ↑   კრიპტიები // ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ. 1983. — გვ. 34.
**კრინდაჩის სახლი** (რუს. Особняк Криндача) — ერთსართულიანი აგურის სახლი ნოვოჩერკასკში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. შეტანილია რუსეთის ფედერაციის რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების რეესტრში. სახლი აგებულია XX საკუნის დასაწყისში. 

მისამართი: რუსეთის ფედერაცია, როსტოვის ოლქი, ნოვოჩერკასკი, ატამანის ქუჩა № 46.

ისტორია
-------

კრინდაჩის სახლი ააშენეს XX საუკუნის დასაწყისში. მისი მფლობელი იყო ეგორ ივანეს ძე კრინდაჩი, რომელისაც ეკავა სამოქალაქო საქმეთა ადვოკატის თანამდებობა, ასევე დაკავებული იყო საზოგადოებრივი საქმიანობით სახალხო განათლების საქმეში. ისტორიაში შემონახულია ცნობა იმის შესახებ, რომ ეგორ კრინდაჩი იყო წიგნების გამავრცელებელი საზოგადოების წევრი. საზოგადოებამ მუშაობა დაიწყო 1876 წელს, ხოლო ორი წლის შემდეგ ეწოდა დონელი კაზაკების სახალხო განათლების ხელშემწყობი საზოგადოება. ეგორ კრინდაჩი 1902 წელს გახდა ამ საზოგადოების თავმჯდომარე, ხოლო მანამდე ეკავა თავჯდომარის მოადგილის თანამდებობა. ორგანიზაცია დაარსების დასაწყისში დაკავებული იყო წიგნის მაღაზიების გახსნით.

1923 წლიდან კრინდაჩის სახლში განთავსებული იყო ტუბერკულოზის საწინააღმდეგო დისპანსერი.

1992 წელს შენობა აღიარეს რუსეთის ფედერაციის ადგილობრივი მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლად. 

XXI საუკუნის დასაწყისში კრინდაჩის სახლი ნელ-ნელა ინგრეოდა. 2015 წელს დაიწყო მისი რეკონსტრუქცია, მის ადგილზე ორსათულიანი შენობის განთავსების მიზნით, რომელშიც უნდა განტავსებულიყო სასტუმრო 30 კაცზე. ახალმა ოტელმა მიიღო სახელწოდება „პლატოვი". ოფიციალურ გახსნამდე ცოტა ხნით ადრე შენობაში გაჩნდა ხანძარი, რომლის ლიკვიდაციაც მოახდინეს.

აღწერა
------

კრინდაჩის სახლი აგებულია მოდენის სტილში. ახლი ერთსართულიანია, სიმეტრიული ფასადით, რომლის ცენტრშიც მდებარეობს შესასვლელი. კარნიზების თავზე გვხვდება ატიკები და პარაპეტი.

სქოლიო
------

1. 1 2 3  Особняк на Атаманской//Новочеркасская Централизованная библиотечная система.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-07-13. ციტირების თარიღი: 2017-04-21.
2. ↑  Новый отель «Платов» в Новочеркасске подожгли неизвестные.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-01-23. ციტირების თარიღი: 2017-04-21.
**ლობანოვის სახლი** (რუს. Дом Лобанова) აგრეთვე **შჩუჩკინის სახლი** (რუს. Дом Щучкина) — ერთსართულიანი სახლი, არქიტექტურული ძეგლი ტაგანროგში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. სახლი აგებულია 1897 წელს. როსტოვის საოლქო საბჭოს 1992 წლის 18 ნოემბრის № 301 გადაწყვეტილების საფუძველზე ძეგლს მიენიჭა რუსეთის ფედერაციის ადგილობრივი მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი. 

მისამართი: ტაგანროგი, ბერძნების ქუჩა № 32.

ისტორია
-------

მეშჩანმა მატვეი იაკოვევის ძე ლობანოვმა 1897 წელს ააგო ერთსართულიანი სახლი ბერძნების ქუჩა 32-ში. 1906 წლის მდგომარეობით, სახლი ჯერ კიდევ მის მფლობელობაში იყო. ზოგეირთი მონაცემებით 1910 წლიდან, სხვა მონაცემით 1915 წლიდან სახლი სახლი ნატალია დიმიტრის ასული შჩუშკინას მფლობელობაშია. მისი ქმარი ექიმი და სახელმწიფო მრჩეველი ივან პავლეს ძე შჩუშკინი XX საუკუნის დასაწყისიდან ტაგანროგის სამხედრო ექიმი იყო. ოჯახს ჰყავდა სამი შვილი. ერთადერთი ვაჟი პავლე სამხედრო სამსახურში იყო. 30 წლის ასაკში იგი ტრაგიკულად დაიღუპა აღმოსავლეთ პრუსიასთან ბრძოლაში. მისმა მამამ ივანემ 1915 წლის თებერვლის დასაწყისში მიაღწია ბრძოლის ველს და თავისი შვილის სხეული გადაასვენა ტაგანროგში. В 1921 году в доме по улице Греческой, 32 находился приют № 10. 

1921 წელს ბერძნების ქუჩა № 32-ში მდებარეობდა უპატრონო ბავშვთა სახლი № 10. 1992 წლიდან შენობას მიენიჭა არქიტექტურული ძეგლის სტატუსი და იცავდა კანონი..

აღწერა
------

ლობანოვის სახლის ფასადი იყოფა სამ ნაწილად. კუთხის ნაწილებში განთავსებულია ფიგურული ფრონტონები. სახლის მარცხენა ნაწილში აგებულია ნაჭედი ჭიშკარი კუტიკარით. სახლის ეზოში აგებულია მცირე კოშკი აივნით. ვერანდა მდებარეობს ცენტრში. ფასადზე განთავსებულია რამდენიმე წრიული ფანჯარა.

სქოლიო
------

1. ↑  Дом Щучкина.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-03-12. ციტირების თარიღი: 2017-03-11.
2. 1 2  Жилой дом//Комплекс застройки улицы.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-03-12. ციტირების თარიღი: 2017-03-11.
3. 1 2  Гаврюшкин О. П. Г12 «По старой Греческой…» (Хроника обывательской жизни) — Т.: ООО «Издательство „Лукоморье"», 2012. — 514 с. — ISBN — 5-901565-15-0
4. 1 2 3 4   Энциклопедия Таганрога