recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**ნავთლუღის სასაფლაოს წმინდა ბარბარეს ეკლესია**, *ქვემო ნავთლუღის წმინდა ბარბარეს ეკლესია*, — ქართული მართლმადიდებლური ტაძარი, მდებარეობს თბილისში, ქინძმარაულის შესახვევში, წმინდა ბარბარეს სასაფლაოზე.

ნავთლუღის წმინდა ბარბარეს ეკლესია პირველად 1779 წელს მოიხსენიება. ეკლესია სოფელ ნავთლუღის მფლობელთა და მეპატრონეთა, თავადი სუმბათაშვილების საგვარეულო საძვალეც იყო. მათი შთამომავლები დღეისათვის საფრანგეთში ცხოვრობენ. 

მოსე ჯანაშვილი წერს: „ტაძარი წმინდა ბარბარესი ქვემო ნავთლუღში, აგებული ძველ დროს, დიდი თაყვანის-საცემელია, დღეობას აქ იკრიბება დიდძალი მლოცველი, წმინდა ბარბარეს მოსალოცად აქ მუდამ მოჰყავთ სახადით მოსარჩენალი ბავშვები". თბილისში არსებობდა უძველესი ტრადიცია, ყველა ოჯახს ბავშვი ამ ეკლესიაში მიჰყავდა დასალოცად და წმინდა ბარბარეს მამალსაც სწირავდა. 

1880-1883 წლებში ეკლესია შეაკეთა და განაახლა მღვდელმა თეოფანე ჩიჯავაძემ. ამჟამად ტაძრის მოძღვრის მამა იესე არხოზაშვილის ინიციატივით ტაძარი იხატება დავით იმერლიშვილის მიერ. 

თბილისის წმინდა ბარბარეს ქვემო ეკლესიაში დასვენებულია წმინდა ბარბარეს XVI-XVII საუკუნის სასწაულმოქმედი ხატი, რომელსაც სამი შარავანდედი ადგას თავზე. ასევე აქ დასვენებულია XVI საუკუნის ყოველთა წმიდათას აღდგომის ხატი და სხვა ხატები.

წმინდა ბარბარეს (ქვემო) ეკლესია წარმოადგენს ერთნავიან შენობას, რომლისთვისაც მინაშენი მეფე ერეკლეს XVIII საუკუნეში გაუკეთებია. 1903 წლის გაზეთი "ივერია" წერდა, რომ: "4 იანვარს, ნავთლუხში, ნავთლუხის წმინდა ბარბარეს ეკკლესიის მღვდელის მამა იოსებ ჩიჯავაძის მოთავეობით გამართული იქნება საქველმოქმედო საღამო მუსიკალური განყოფილებით. შემოსავალი ამ საღამოსი გაეგზავნებათ ქალაქ ანდიჯანში მიწისძვრისაგან დაზარალებულთ შესაწევრად". ამ სტატიის მიხედვით, შეიძლება წარმოვიდგინოთ, რამდენად ფართო იყო ამ ეკლესიის საქმიანობის ფარგლები.

ლიტერატურა
----------

* მ. ქუთათელაძე, „თბილისის ტაძრები", ტ. I, თბ. 2010 გვ. 98-101

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ნავთლუღის წმინდა ბარბარეს ეკლესია
**სანატორიუმი „ივერია"** — არქიტექტურული ძეგლი წყალტუბოში.

აღწერა
------

სანატორიუმი აშენებულია არქიტექტორ მ. მ. ბუზოღლის (შვილი) მიერ 1962 წელს. იგი შედგება ერთი ძირითადი და მასზე უკანა მხრიდან მიდგმული ორი ფლიგელისგან. შენობის ძირითადი ნაწილი ოთხსართულიანია. ფასადის შუა ნაწილში კაპიტელებიან სვეტებზე დაყრდნობილი პორტიკია, რომელიც ორი სართულის სიმაღლისაა. მის ორივე მხარეს იგივე სიმაღლეზე ფასადს გასდევს პორტიკის ანალოგიური თაღოვანი გალერეა, ამით ფასადის გალერეის მთლიანობა თითქოს დაურღვეველია.

გალერეის ქვეშ მოქცეულ მეორე სართულს დამოუკიდებელი შეკიდული აივნები ამშვენებს. მესამე და მეოთხე სართულები კი ერთიან ნახევარწრიულ თაღნარ აივანშია მოქცეული, რომელიც შიდა ტიხრითაა დანაწევრებული. შენობის გვერდებში ჩართულია კოშკურები, რომლებიც გარე მხრიდან ოთხწახნაგაა. თითოეული კოშკის ძირითადი ნაწილი, ისევე როგორც შენობის დანარჩენი ნაწილი, დასრულებულია დეკორატიული კარნიზით. ძირითად ნაწილს რვა სვეტზე დაყრდნობილი თაღოვანი ფანჩატური აქვს დადგმული. შენობის კიდეები, რომლებიც კოშკურის შემდეგ აგრძლებს შენობას, სამსართულიანია. ფასადის მხრიდან მეორე სართულს შეკიდული ღია აივანი აქვს. კუთხეები კი მომრგვალებულია და ზედა ორ სართულს ერთიანი გალერეა შემოუყვება.

ინტერიერში მთავარი დიდი წახნაგოვანი ჰოლიდან, გვერდითა ნაწილებსა და სართულებზე მოხვედრაა შესაძლებელი. მთავარი კიბე რიკულებიანი მოაჯირითაა მოზღუდული. სართულების ჭერი შუაში წრიულადაა გახსნილი და კესონებიანია. ისინი სვეტებს ეყრდნობა. შენობის მორთულობის მთავარი მშვენება სვეტების კორინთული კაპიტელები და კარნიზის დეკორატიული საბჯენებია, რომელთა სახეში ქართული ჩუქურთმის დეტალებია ჩადებული.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* საქართველოს გერბი კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 17443

სქოლიო
------

1. ↑  ივერია (სანატორიუმი)
**გახსოვდე** (ინგლ. Remember Me) — ამერიკული რომანტიკული დრამა,რომელიც გადაღებულია ალენ კულტერის მიერ 2010 წელს.

სიუჟეტი
-------

ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები.
ტაილერი უდარდელი სტუდენტია, რომელიც საერთო ენას ვერ პოულობს სამყაროსთან. იგი უფროსი ძმის სიკვდილითაა დათრგუნული, რომელმაც თვითმკვლელობით დაასრულა სიცოცხლე. ის ძალიან დამწუხრებულია, რადგან მამამისს არ რჩება მისთვის დრო, ხოლო დედასთან და მამინაცვალთან არც ისე კარგი ურთიერთობა აქვს. ნათელი წერტილები მის ცხოვრებაში მისი უმცროსი და და მისი საუკეთესო მეგობარი აიდანია. ერთხელ ბიჭები ქუჩაში იჩხუბებენ და ტაილერს დააპატიმრებენ, მაგრამ მალევე გამოუშვებენ გირაოთი. მოულოდნელად აიდანი იგებს, რომ მის კოლეჯში სწავლობს ელი - იმ გამომძიებლის ქალიშვილი, რომელსაც ტაილერის საქმე მიჰყავს. აიდანი მეგობარს სთავაზობს ქალიშვილთან რომანი გააბას და აიძულოს რომ მამამისმა დახუროს საქმე. საბოოლოდ ეს ურთიერთობა გადაიზრდება დიდ გრძნობებში.

როლებში
-------

* რობერტ პეტინსონი - ტაილერ ჰოუკინსი
* პირს ბროსნანი - ჩარლზ ჰოუკინსი
* კრის კუპერი - ნილ კრეიგი
* ემილი დე რეივინი - ელი კრეიგი
* რუბი ჯერინსი - ქეროლაინ ჰოუკინსი
* ლენა ოლინი - დაიანა ჰირში
* ნოელ როდრიგესი - მიუგერი
* კევინ მაკ-კართი - პოლიციის უფროსი
* ტეიტ ელინგტონი - აიდან ჰოლი

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ოფიციალური საიტი
* 

* „Remember Me" — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
**გენდუშის წმინდა გიორგის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ გენდუშში.

აღწერა
------

გენდუშის წმინდა გიორგის ეკლესია დარბაზული ტიპისაა, გეგმით ოთხკუთხა, აღმოსავლეთით შვერილი, ნახევარწრიული აფსიდით, რომელშიც სამი სარკმელია გაჭრილი. ეკლესია ნაგებია ფლეთილი ქვით, დუღაბზე; მშენებლობაში გამოყენებულია მოყვითალო შირიმის ქვაც. აფსიდის ჩრდილოეთ მხარეს თაღოვანი ნიშაა მოწყობილი. საკურთხეველში სამხრეთით შემორჩენილია ოთხკუთხა სვეტი. გრძივ კედლებს წყვილი პილასტრი სამ ნაწილად ჰყოფს. პილასტრებიდან გაშლილია კედლის დეკორატიული თაღები. ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლების თაღის მალებში შემორჩენილია სარკმლების კვალი. სამხრეთი, დასავლეთი და ჩრდილოეთი შესასვლელები გარედან არქიტრავული, შიგნით - თაღოვანია; სამივე კარი ნაოთხალია. ეკლესიის ჩრდილოეთ არქიტრავზე ტოლმკლავა ჯვრის რელიეფური გამოსახულებაა; ასეთივე არქიტრავი აქვს დასავლეთ შესასვლელს, რომლის არეები შევსებულია კბილანისებრი ორნამენტით, სამხრეთ შესასვლელის თავზე ჩასმულ ქვის ფილაზე დიოკლეტიანეზე გამარჯვებული წმინდა გიორგის რელიეფური გამოსახულებაა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* საქართველოს გერბი კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 8492
**ახალციხელები**, სამხრეთ საქართველოს დიდგვაროვან ფეოდალთა საგვარეულო XII-XIII საუკუნეებში, თორელთაგან გამოყოფილი შტო. მათი თავდაპირველი სამფლობელო ახალციხე იყო. XII საუკუნის ბოლოს ახალციხელებმა პირველობა წაართვეს თორელთა ძირითად შტოს - ახალქალაქის (ე. ი. ჯავახეთის) ერისთავთერისთავებს. ამირსპასალარ გამრეკელ თორელის შემდეგ ახალციხელებმა მიიღეს ჯავახეთის მონაპირის სახელო, ხოლო კარის (ყარსი) აღების შემდეგ (XIII საუკუნის დასაწყისი) - ამ მხარის მონაპირეობაც. გვარის სახელოვანი წარმომადგენლები იყვნენ შალვა და ივანე ახალციხელები. მათ შემდეგ ახალციხელები დასუსტდნენ და სამხრეთ საქართველოში კვლავ თორელთა ძირითადი შტო გაბატონდა. მონღოლებმა XIII საუკუნის 40-იან წლებში სამხრეთ საქართველოს დუმნის თავად გამრეკელ თორელი დანიშნეს. XIII საუკუნის II ნახევარში ახალციხე და სამეფო ქალაქ კარის გამგებლობაც ხელთ იგდეს ჯაყელებმა (1270 დემეტრე II-მ კარი სადუნ მანკაბერდელს გადასცა). ახალციხელების დაკნინებული საგვარეულო შიდა ქართლში გადასახლდა. მათი შთამომავლობა მოხსენიებულია 1487 წელს ქართლის მეფის კონსტანტინე II-ის სიგელში.

ლიტერატურა
----------

* *შოშიაშვილი ნ.* თორელთა ფეოდალური სახლის ისტორია და შოთა რუსთაველი, კრ.: შოთა რუსთაველი, თბ. 1966
* *შოშიაშვილი ნ.* ქსე, ტ. 2, გვ. 100, თბ. 1977
**ბოეთანი**, *ბუეთანი* — ქალაქი ისტორიული კახეთის გაღმამხარში (თანამედროვე საინგილოს ტერიტორიაზე, აზერბაიჯანის სოფელ კაზმის ტერიტორიაზე). საბუთებში ბუეთანის სახელითაც იხსენიება. 1579 წელს კახეთის მეფე ალექსანდრე II-ის მიერ სვეტიცხოვლისადმი ყმისა და მამულის შეწირულობის წიგნში ბოეთანი მოხსენიებულია შეწირული მონასტრის, ხატისკარის მამულების საზღვრად. მეფე პოეტის არჩილის „გაბაასებაში" ბოეთანი მეფეთა საზამთრო ადგილი ჩანს. ბოეთანის საზამთრო რეზიდენციაში კახთა მეფეებს არაერთხელ მიუღიათ რუსეთის ელჩები. 1604-1605 წლებში რუსეთის ელჩები მ. ტატიშჩევი და ა. ივანოვი ბოეთანში მიუღია გიორგი ალექსანდრეს ძეს. ბოეთანში განახლდა ალექსანდრე მეფისა და დავითის მიერ 1603 წელს რუსეთის სამეფო კარზე გაგზავნილი წერილი, რომელშიც კახეთის მეფე რუსეთს ერთგულებასა და თანადგომას უცხადებდა.

ვახუშტი ბატონიშვილი ბოეთანის ადგილსამყოფლად ასახელებს ბელაქნისწყლისა და ალაზნის შეერთების ადგილს. დღეისათვის ბოეთანს აიგივებენ ბელაქნისწყლის დასავლეთით 3 კმ-ზე და რაიონული ცენტრის ბელაქანის სამხრეთით 18 კმ-ზე მდებარე ბოსტან-ქალაქის ნაქალაქართან. აქ დაცულია ორი ძეგლი: „დარბაზ შეჰირი" და ნაეკლესიარი. პირველი რიყის ქვით ნაგები კვადრატული შენობის ნანგრევებია. დარბაზული ეკლესია კი აგურით იყო ნაშენები. შენობიდან გადარჩენილია მხოლოდ საკურთხეველი. ეკლესია სავარაუდოდ აგებული უნდა იყოს VIII-IX საუკუნეებში. მსგავსად კახეთის სხვა პუნქტებისა, ბოეთანიც ყიზილბაშთა შემოსევების შედეგად ჩანს განადგურებული.

ლიტერატურა
----------

* *გვასალია ჯ. მარჯანიშვილი გ.*, ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997. — გვ. 454.
|  |  |
| --- | --- |
|  | სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ **თოიძე**. |

ალექსანდრა თოიძე ეკატერინე ჭავჭავაძის როლში (მხატვარი მოსე თოიძე, 1953)
**ალექსანდრა (შურა) მოსეს ასული თოიძე** (დ. 11 მარტი, 1907, თბილისი, — გ. 30 მაისი, 1985, იქვე) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1950).

ბიოგრაფია
---------

დაიბადა ცნობილი მხატვრის მოსე თოიძის ოჯახში. 1924 წელს დაამთავრა თბილისის ქალთა გიმნაზია და სწავლა განაგრძო გ. პერინის საბალეტო სტუდიაში. ნ. შენგელაიას რეკომენდაციით 1929 წელს მიიწვიეს რეჟისორ ი. ჟელიაბუჟსკის ფილმ დინა-ზაზუში მთავარი როლის შემსრულებლად. 28 წლის მანძილზე რუსთაველის თეატრის სცენაზე მსახიობმა 40-მდე როლი განასახიერა. მათ შორის აღსანიშნავია კნეინა ჩიტუნია შ. დადიანის „გუშინდელნი", გაიანე ა. სუმბათაშვილის „ღალატი", ირინე გოდუნოვა ვ. სოლოვიოვის „დიდი ხელმწიფე", ოტრადინა ა. ოსტროვსკის „უდანაშაულო დამნაშავე", ეკატერინე ჭავჭავაძე მ. მრევლიშვილის „ბარათაშვილი", დეზდემონა უ. შექსპირის „ოტელო" და სხვა. ა. თოიძის მიერ შესრულებული დეზდემონა სამართლიანადაა მიჩნეული მის შემოქმედებით მწვერვალად. იგი ღირსეულ პარტნიორობას უწევდა სცენის ისეთ დიდოსტატებს, როგორებიც იყვნენ ა. ხორავა და ა. ვასაძე.

ალექსანდრა თოიძემ დასამახსოვრებელი სახეები შექმნა ქართულ კინოშიც. აღსანიშნავია მთავარი როლი მიხეილ ჭიაურელის „უკანასკნელ წუთს", ირინა „ქალაქში შესვლა აკრძალულია", ჟუჟუნა „ჟუჟუნას მზითევი", ნინო ჭავჭავაძე „მოგზაურობა არზრუმში", მარო „გაყრა", ნატო „ჭრიჭინა", დედა „დღე უკანასკნელი, დღე პირველი" და სხვა. კინოსა და თეატრში მის მიერ შექმნილი როლებისათვის აღსანიშნავია ფილმში „ქეთო და კოტე" ილიკო სუხიშვილთან ერთად უზადოდ შესრულებული ცეკვა „ქართული".

დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.

ლიტერატურა
----------

* ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე", გვ. 173, თბ. 1994

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ალექსანდრა თოიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**ვასილ დოლენკო** (დ. 13 იანვარი, 1902, ერევანი — გ. 8 თებერვალი, 1998, მოსკოვი) — საბჭოთა კინოს მემონტაჟე, ხმის რეჟისორი. საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1969).

ბიოგრაფია
---------

დაიბადა 1902 წლის 13 იანვარს. დაამთავრა თბილისის მე-6 ვაჟთა გიმნაზია. 1923 წელს ჩაირიცხა ლენტების დამწებებლად განსახკომის კინოსექციაში. თავისი პირველი კინო მოღვაწეობა დაიწყო რაჟისორ ივანე პერესტიანთან. 1923 წელს დაინიშნა სამონტაჟო ცეხის უფროსად, შემდეგში მონტაჟის რეჟისორად. „ქართულ ფილმში" მუშაობდა 70 წლის განმავლობაში. ამ პერიოდში 200-ზე მეტ ფილმზე იმუშავა. იყო საქართველოს კინემატოგრაფისტთა შემოქმედებითი კავშირის წევრი. მუშაობა შეწყვიტა 90 წლის ასაკში. 

1994 წელს საცხოვრებლად გადავიდა შვილებთან მოსკოვში. გარდაიცვალა 1998 წელს. დაკრძალულია ტროეკუროვის სასაფლაოზე.

ფილმოგრაფია
-----------

### ხმის რეჟისორი/ოპერატორი

* ყურშა
* ნებიერი
* ჯაფარა
* მამაცი მთამსვლელები

### მემონტაჟე


|  |  |
| --- | --- |
| 
* ჰოლტზე
* ქალი ბაზრობიდან
* ღრუბელთა თავშესაფარი
* შეხვედრა
* საკანი N 79
* არსენა
* მეგობრობა
* გიორგი სააკაძე
* ჯურღაის ფარი
* ჭირვეული მეზობლები
* ფიცი

 | 
* ქეთო და კოტე
* ბედნიერი შეხვედრა
* გაზაფხული საკენში
* მწვერვალთა დამპყრობნი
* ჭრიჭინა
* მაგდანას ლურჯა
* ცისკარა
* ჩვენი ეზო
* ეთერის სიმღერა
* ქალის ტვირთი

 |

ჯილდოები და აღიარება
--------------------

* 1944, 1958, 1966 — საპატიო ნიშნის ორდენი
* 1969 — საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ვასილ დოლენკო — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ვასილ დოლენკო — ეროვნული ფილმოგრაფია
* 

* ვასილ დოლენკო — კინოფილმების ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
**ბოდაყ მუნში ყაზვინი** (სპარს. دال منشی قزوینی) (დ. დაახლ. 1510/1511, ქ. ყაზვინი, ირანი) — სპარსელი ისტორიკოსი, სახელმწიფო მოხელე.

ბოდაყ ყაზვინი ცნობილია ისტორიული თხზულებით „ცნობათა მარგალიტები" („ჯავაჰირ ალ-ახბარ"), რომელიც მიუძღვნა შაჰ ისმაილ II-ს. მასში მოთხრობილია ირანის როგორც ისლამამდელი, ისე შემდგომი დროის მმართველი დინასტიების ისტორია შაჰ ისმაილ II-ის ტახტზე ასვლამდე (1576 წლამდე). თხზულებაში საინტერესო და ორიგინალური ცნობებია ირან-საქართველოს ურთიერთობაზე ირან-ოსმალეთის პირველი ომის (1514–1555) დროს, საქართველოში ყიზილბაშთა ლაშქრობების შესახებ შაჰ ისმაილ I-ისა და შაჰ თამაზ I-ის დროს. 

საყურადღებოა მისი ცნობა ქართველ მეფე-მთავრების ყოფნის შესახებ სეფიანთა ბანაკში ჯერ კიდევ შაჰ ისმაილ I-ის დროს, რასაც ისტორიკოსი 1519 წლით ათარიღებს, კახთა მეფის ლევანის ძის იესეს გამუსლიმანებასთან დაკავშირებული ცნობები და სხვ. თხზულების ხელნაწერი ინახება სანქტ-პეტერბურგის საჯარო ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში.

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997.
* კაციტაძე, დ. - ირან-საქართველოს ურთიერთობის ისტორიიდან - კრებულში: 1964 - თსუ შრომები - ტ. 108.
ანეტა დადეშქელიანი და აკაკი წერეთელი
**ანეტა დადეშქელიანი** (დ. 1872, ქ. ჯვარი (ყოფილი ზუგდიდის მაზრა), წალენჯიხის რაიონი — გ. 1922) — ქართველი პოეტი, ქველმოქმედი.

ბიოგრაფია
---------

დაიბადა თავად ალექსანდრე (ვამეხ) დადიანისა და თავადიშვილ მავრა (მატა) წერეთლის ოჯახში, სამეგრელოში, ჯვარში, 1872 წელს. აღსანიშნავია, რომ დადიანების ეს შტო სახლობდა ჯვარში, ზუგდიდის მაზრაში. აქ ისინი გადმოსულნი იყვნენ მარტვილიდან. ანეტას მამა იმდროინდელი არისტოკრატიის ტიპური წარმომადგენელი იყო. ის 1870-იან წლებში დაქორწინდა იმერელ თავადიშვილზე მავრა (მატა) წერეთელზე, რომელიც გახლდათ თავად როსტომ წერეთლის ასული, ანუ აკაკი წერეთლის და. ანეტა დედით ადრე დაობლდა და ის აღსაზრდელად წაიყვანეს დედულეთში როსტომ წერეთლის ოჯახში, სადაც მის განათლებაზე ზრუნავდა ბიძა – აკაკი წერეთლი. აკაკის განსაკუთრებით უყვარდა ერთადერთი დისშვილი და სწორედ მისი დამსახურებით ანეტამ იმ დროისათვის საუკეთესო განათლება მიიღო.
1888 წელს ანეტა დაქორწინდა სვანეთის მთავართა შთამომავალზე, ჯანსუღ (გიორგი) დადეშქელიანზე (1858-1921). ანეტასა და ჯანსუღის ოჯახი პერიოდულად იცვლიდა საცხოვრებელ ადგილს, იმის მიხედვით, თუ სად მსახურობდა ჯანსუღი. 

ანეტა საკმაოდ ნიჭიერი პოეტი და მთარგმნელი იყო. მისი ლექსები გამოქვეყნებულია იმდროინდელ ქართულ პერიოდულ პრესაში („ივერია", „ჯეჯილი"). XIX საუკუნის მიწურულისათვის ქართველ საზოგადოებაში განსაკუთრებით ცნობილი იყო ანეტას ლექსი „გაზაფხული". 

ცნობილი ფაქტია, ასევე ისიც, რომ სვანეთში დიდი ხნის განმავლობაში არ იყო სკოლები და დადეშქელიანები ცდილობდნენ სკოლის გახსნას და ამ მხრივაც თვალსაჩინოა ანეტას წვლილიც, რომელიც მხარში ედგა მაზლს, თათარყანს, ადგილობრივი სკოლის შექმნის, მასწავლებელებზე ზრუნვის, მოსახლეობაში წერა-კითხვის გავრცელების საქმეში. მათ 1899 წელს ეცერში გახსნეს სასწავლებელი კავკასიაში. მის გახსნაში უდიდესი წვლილი შეიტანეს მართლმადიდებელი ქრისტიანობის აღმდგენელი საზოგადოების სკოლების მისიონერ-ინსპექტორებმა მამინაიშვილებმა. ეცერის სკოლაში, დაარსებიდანვე თავი მოუყრია ორმოცდაათამდე მოწაფეს, სწავლის მსურველთა სიმრავლის შედეგად 1901 წელს ეცერის სკოლა ორკლასიანად გადაკეთდა. ამ საქმეში დიდი წვლილი მიუძღვის სწორედ ანეტას. ორკლასიან სკოლაში სწავლობდა დაახლოებით 65 შეგირდი.

სოფელ ჯვარში ტარიელ დადიანის ოჯახში დაცულია: მოგონებები ანეტას, ჯანსუღისა და მათი შვილების შესახებ; შემონახულია სურათები, რომლებზეც გამოსახულნი არიან ანეტა და ჯანსუღი, მათი შვილები (თათარყანი, ალექსანდრე), აკაკი წერეთელი, ომში დაღუპული თათარყანის ჩამოსვენების ამსახველი ფოტო და სხვა.

ანეტა დადეშქელიანი, ოჯახთან ერთად, ადგილობრივი თემის (ეცერი, ჯვარი) სოციალური თუ კულტურული ცხოვრების ცენტრში მუდამ იდგა და განსაკუთრებული წვლილი მიუძღვის საზოგადოების მოდერნიზაციის საქმეში. ანეტა განსაკუთრებით მხარში ედგა ქართულ პატრიოტულ აზრს, ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელ საზოგადოებას და ეხმარებოდა მას ნივთიერადაც და თავადაც მონაწილეობდა საგანმანათლებლო პროცესში.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ანეტა დადეშქელიანი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ანეტა დადეშქელიანი
* ბიოგრაფია
**მოსფილმი** (რუს.  *Мосфи́льм*) — საბჭოთა და რუსული კინოსტუდია.

„მოსფილმი" დაარსებულია 1924 წელს და ერთ-ერთი მსხვილი კინოსტუდიაა ევროპაში. 2020 წლის მონაცემებით მის ბაზაზე შეიქმნა 2500-ზე მეტი სრულმეტრაჟიანი კინოფილმი. მათ შორისაა ცნობილი ფილმები: „კაპიტან გრანტის შვილები" (1936), „ვოლგა-ვოლგა" (1938), „რუსლანი და ლიუდმილა" (1938), „კუტუზოვი" (1943), „ადმირალი ნახიმოვი" (1946), „სიმწიფის ატესტატი" (1954), „მიფრინავენ წეროები" (1957), „ძოწის სამაჯური" (1964), „ომი და მშვიდობა" (1965-67), „ოპერაცია „Ы" და შურიკას სხვა თავგადასავლები" (1965), „კავკასიელი ტყვე-ქალი" (1966), „ანა კარენინა" (1967), „მაიორი ვიხრი" (1967), „ბრილიანტის ხელი" (1968), „ძმები კარამაზოვები" (1968), „არ იდარდო!" (1969), „თორმეტი სკამი" (1971), „იტალიელების საოცარი თავგადასავალი რუსეთში" (1973), „ბედის ირონია, ანუ გაამოთ" (1975), „ბოშათა ბანაკი ცას მიემგზავრება" (1975), „მიმინო" (1977), „სამსახურებრივი რომანი" (1977), „ავტოფარეხი" (1979), „მოსკოვს ცრემლების არ სჯერა" (1979), „თეირანი-43" (1980), „საპასუხო სვლა" (1981), „ეძიეთ ქალი" (1982), „პასპორტი" (1990) და სხვ.

კინოსტუდიაში მოღვაწეობდნენ ცნობილი რეჟისორები: ლეონიდ გაიდაი, სერგეი ბონდარჩუკი, ვლადიმერ გერასიმოვი, ალექსანდრე ალოვი, ვლადიმერ ნაუმოვი, ვლადიმერ ბასოვი, მიხეილ კალატოზიშვილი, მერი ანჯაფარიძე, გიორგი დანელია, გიორგი შენგელაია, ომარ გვასალია, თამაზ მელიავა, ელდარ რიაზანოვი, ემილ ლოტიანუ, ვლადიმერ მენშოვი, ალა სურიკოვა, კარენ შახნაზაროვი და სხვ.

2011 წელს კორპორაცია „Google"-მა დს კინოსტუდია „მოსფილმმა" გამოაცხადეს ურთიერთ პარტნიორული შეთანხმებისა და ვიდეოპორტალ „YouTube"-ზე „მოსფილმის" არხის გაშვების შესახებ.

განყოფილებები
-------------


|  |  |
| --- | --- |
| 
* კოსტიუმებისა და რეკვიზიტების სახლი
* სატელევიზიო უფლებებისა და ინტერნეტ-პროექტების განყოფილება
* ხენტრალური საწარმოო სამმართველო
* საოპერატორო ტექნიკის კომპლექსი
* საწარმოო კომპლექსი „ტონსტუდია"
* სამონტაჟო
* საწარმოო კომპლექსი „ტელეკინო"
* კომპიუტერული გრაფიკის ჯგუფი
* ფირების დასამუშავებელი ლაბორატორია
* საერთაშორისო კავშირებისა და გაქირავების სამსახური

 | 
* „მოსფილმ-დეკორმშენი"
* სამხედრო-ტექნიკური კინობაზა
* ავტოსატრანსპორტო ცეხი
* საიარაღო განყოფილება
* საინფორმაციო ცენტრი „მოსფილმ-ინფო"
* „მოსფილმფონდი"
* სპეციალისტების მოსამზადებელი კურსი
* კინოკონცერნ „მოსფილმის" რედაქცია
* სასტუმრო „მოსფილმი"
* „მოსფილმის" მუზეუმი

 |

ჯილდოები
--------

* 1939 — ლენინის ორდენი
* 1974 — ოქტომბრის რევოლუციის ორდენი

ფოტოგალერეა
-----------

* შესასვლელი კინოსტუდიის ტერიტორიაზეშესასვლელი კინოსტუდიის ტერიტორიაზე
* მთავარი კორპუსი (1931)მთავარი კორპუსი (1931)
* შენობის მეორადი ბლოკი (1956—1959)შენობის მეორადი ბლოკი (1956—1959)
* ტბორი კინოსტუდიის ტერიტორიაზეტბორი კინოსტუდიის ტერიტორიაზე
* კინოსტუდიის ტერიტორიაკინოსტუდიის ტერიტორია

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ. 1984. — გვ. 145.

ვიკისაწყობის ლოგო **ვიკისაწყობში** არის გვერდი თემაზე: ***მოსფილმი***

სქოლიო
------

1. ↑  კინოსტუდიის ოფიციალური ვებ-გვერდი
2. ↑  „მოსფილმი" youtube-ზე
3. ↑  კონცერნის განყოფილებები
**ალექსანდრე (სანდრო) ვახტანგოვი** (დ. 30 იანვარი, 1964, თბილისი – გ. 14 თებერვალი, 2024) — ქართველი რეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი, ოპერატორი

ბიოგრაფია
---------

დაიბადა 1964 წლის 30 იანვარს თბილისში. 1985 წელს დაამთავრა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალურ ინსტიტუტის ტელესარეჟისორო ფაკულტეტი. 1987–1988 წლებში გაიარა სტაჟირება მოსკოვის დოკუმენტური ფილმების ცენტრალურ სტუდიაში. 1985–1988 წლებში მუშაობდა საქართველოს სახელმწიფო ტელევიზიაში რეჟისორად. 1989–2001 წლებში კომპანია „ქართული ტელეფილმის" რეჟისორად. 1995–1998 წლებში იყო პირველი ქართული დამოუკიდებელი ტელერადიო ინსტიტუტის რექტორი. 2002–2003 წლებში სტუდია აუდიენციის სამხატვრო ხელმძღვანელი. 2003 წლიდან სტუდია „სანდრო ვახტანგოვ პროდაქშნ"–ის დამაარსებელი და ხელმძღვანელი. ევრაზიის ტელეაკადემიის ნამდვილი წევრი (2004). ხელოვნებათმცოდნეობის დოქტორი (2006). 30 სატელევიზიო ფილმის ავტორი და რეჟისორი, 300–ზე მეტი ტელეგადაცემის და ვიდეოკლიპის ავტორი, რეჟისორი და პროდიუსერი.

გარდაიცვალა 2024 წლის 14 თებერვალს, 60 წლის ასაკში.

მიღებული ჯილდოები: სპეციალური დიპლომი კანის სატელევიზიო ფესტივალზე (1994) – ფილმი „ოდეონი"; მანა 96 (1996) – წლის საუკეთესო რეჟისურა; მონტროს ფესტივალის „ოქროს ვარდი" სპეციალური დიპლომი (1998) –ფილმი „ბალეტმაისტერი"; ფილმი „პოსტსაბჭოთა სიზმრები" ნომინირებული იყო ფესტივალზე EMMY International (2000); საქართველოს სახელმწიფო პრემია (2001) – ფილმი „პილიგრიმობა ევროპიდან იერუსალიმში".

ფილმოგრაფია
-----------

### დამდგმელი რეჟისორია ფილმების

1. ერთი ოჯახის ქრონიკები (2012) — დოკუმენტური
2. გია ყანჩელი (2001) — დოკუმენტური
3. ღამის სიზმრები (1999)
4. ქარაგმა (1998)
5. ლიანა ისაკაძე, ვივალდი და ზღვა (1998) — დოკუმენტური
6. ეფემერა (1997) — დოკუმენტური
7. ბალეტმაისტერი (1996)
8. ვან გოგის ყური (1996)
9. წელიწადის დრონი (1996) — დოკუმენტური
10. არტისტის დაბრუნება (1995) — დოკუმენტური
11. THE FLASH ART (1994)
12. ODEON (1993)
13. Radio City (1991)
14. ღამე (1987)

### სცენარის ავტორია ფილმების

1. ერთი ოჯახის ქრონიკები (2012) — დოკუმენტური
2. გია ყანჩელი (2001) — დოკუმენტური
3. ღამის სიზმრები (1999)
4. ქარაგმა (1998)
5. ლიანა ისაკაძე, ვივალდი და ზღვა (1998) — დოკუმენტური
6. ეფემერა (1997) — დოკუმენტური
7. ბალეტმაისტერი (1996)
8. ვან გოგის ყური (1996)
9. წელიწადის დრონი (1996) — დოკუმენტური
10. არტისტის დაბრუნება (1995) — დოკუმენტური
11. THE FLASH ART (1994)
12. ODEON (1993)
13. Radio City (1991)
14. ღამე (1987)

პროდიუსერია ფილმის
1. ერთი ოჯახის ქრონიკები (2012) — დოკუმენტური﻿

დამდგმელი ოპერატორია ფილმის
1. ღამე (1987)

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ალექსანდრე (სანდრო) ვახტანგოვი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* ქართული ფილმების ეროვნული ფილმოგრაფია დაარქივებული 2016-04-19 საიტზე Wayback Machine.

სქოლიო
------

1. ↑  „გარდაიცვალა რეჟისორი ალექსანდრე ვახტანგოვი". *1TV*. ციტირების თარიღი: 14 თებერვალი, 2024. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი `|access-date=`-ში (დახმარება)
**რომანოს პეტროსიანი** (სომხ. Ռոմանոս Պետրոսյան; დ. 26 აგვისტო, 1979) — სომეხი პოლიტიკოსი.

ბიოგრაფია
---------

რომანოს პეტროსიანი დაიბადა 1979 წლის 26 აგვისტოს, ტავუშის პროვინციის სოფელ ჩინარში. 1999-2001 წლებში მსახურობდა სომხეთის რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების რიგებში. 2003 წელს დაამთავრა ერევნის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოლოგიის ფაკულტეტი, წიაღისეულის საბადოების მოძიება-შეფასების კვალიფიკაციით. 2003-2006 წლებში იყო აბოვიანის მუნიციპალიტეტის ბავშვთა და ახალგაზრდობის შემოქმედების ცენტრი (MSC) პროექტების მენეჯერი. 2006 წელს ახტალის მადნის გადამამუშავებელი ქარხნის ეკონომისტი. 2006-2007 წლებში მუშაობდა „Father and Son Yeritsyan Company"-ში. 2007-2008 წლებში მუშაობდა სამშენებლო კომპანია „ბაზისის" მოსკოვში მდებარეო სათავო ოფისში. 2009-2014 წლებში მუშაობდა არაერთ მაღალ თანამდებობაზე „Orange Armenia CJSC"-ში, მათ შორის იყო გაყიდვების დეპარტამენტის უფროსი. 2015-2016 წლებში „SA Enterprises Construction Holding"-ის, ოპერაციების დეპარტამენტის უფროსი. 2017-2018 წლებში იყო „Business Regent LLC"-ის დირექტორი. 1997 წლიდან დღემდე არის სომხეთის ეროვნული სკაუტთა მოძრაობის „Homenetmen-HASK NGO"-ს წევრი. 2009-2013 წლებში – სომხეთის ეროვნული სკაუტთა მოძრაობის „Homenetmen-HASK NGO"-ს გენერალური უფროსი. 2013 წლიდან არის სოციალურ-პოლიტიკური ასოციაცია „საზოგადოებრივი კონტრაქტის" წევრი. 2015 წლის 30 მაისს არჩეული იქნა პარტიის პოლიტიკური საბჭოს წევრად. 2017 წელს წარდგენილი იქნა დეპუტატობის კანდიდატად, N10 კოტაიქის პროვინციის ოლქში.
2016 წლის 30 ოქტომბერს ხელახლა იქნა არჩეული პარტიის პოლიტიკური საბჭოს წევრად. ასევე არის „სამოქალაქო კონტრაქტის" პარტიის აბოვიის ტერიტორიული ორგანიზაციის საბჭოს წევრი. 2019 წლის 16 ივნისს გამართული პარტია „სამოქალაქო კონტრაქტის" მე-5 ყრილობაზე აირჩიეს პარტიის გამგეობის წევრად.. 2018-2020 წლებში იყო კოტაიქის პროვინციის გუბერნატორი. 2020 წლის 30 ივლისს დანიშნული იქნა სომხეთის გარემოს დაცვის მინისტრად.

არის პოლიტიკური პარტია „საზოგადეობრივი კონტრაქტის" პოლიტიკური საბჭოს წევრი.

პირადი ცხოვრება
---------------

ჰყავს მეუღლე და ორი შვილი. მისი მეუღლე არის არმინე პეტროსიანი (დაიბადა 1985 წლის 10 მაისს), ჰყავს ვაჟი ვანიკ პეტროსიანი (დაიბადა 2006 წლის 16 ოქტომბერს) და ქალიშვილი ადელ პეტროსიანი (დაიბადა 2014 წლის 2 იანვარს).

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ბიოგრაფია სომხეთის მთავრობის საიტზე

სქოლიო
------

1. ↑  Ովքե՞ր են ՔՊ-ի վարչության նոր կազմի անդամները. նրանք նիստ են հրավիրել, վարչության նախագահ են ընտրում
2. ↑  «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության վարչության նոր կազմը՝ նախնական տեղեկություններով
3. ↑  ՔՊ վարչության նոր կազմը հայտնի է. անուններ
4. ↑  Ընտրության արդյունքները.ՔՊ վարչության նորընտիր անդամներն են․
5. ↑  ՔՊ վարչության նախագահ ընտրվեց Սուրեն Պապիկյանը
6. ↑  «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության 3-րդ վարչության կազմը․.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-06-17. ციტირების თარიღი: 2019-06-17.
ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის მდებარეობა საქართველოს რუკაზე
ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი შედის მცხეთა-მთიანეთის მხარის შემადგენლობაში. საქართველოს ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის მიხედვით მუნიციპალიტეტი არის თვითმმართველი ერთეული, რომელსაც აქვს ადმინისტრაციული საზღვრები და ადმინისტრაციული ცენტრი. მუნიციპალიტეტს გააჩნია არჩევითი წარმომადგენლობითი და აღმასრულებელი ორგანოები, რეგისტრირებული მოსახლეობა და აქვს საკუთარი ქონება, ბიუჯეტი, შემოსულობები. მუნიციპალიტეტი საჯარო სამართლის იურიდიული პირია. მუნიციპალიტეტს ხელმძღვანელობს მერი.

მუნიციპალიტეტი მართვის ოპტიმიზაციისათვის დაყოფილია ადმინისტრაციულ ერთეულებად.

ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში შედის 1 დაბა, 6 ტერიტორიული ორგანო და 45 სოფელი. ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის სოფლები ერთიანდებიან სტეფანწმინდის, გორისციხის, გუდაურის, კობის, სიონისა და სნოს ადმინისტრაციულ ერთეულებში.

ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის ფართობია 1081,7 კმ² და 2014 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 3 795 კაცს, ხოლო სიმჭიდროვეა 3,5 კაცი. მუნიციპალიტეტის ცენტრია დაბა სტეფანწმინდა. 2014 წლის აღწერის მიხედვით მუნიციპალიტეტის ყველაზე დიდი სოფელი მოსახლეობის მიხედვით არის არშა (440 ადამიანი), სტეფანწმინდიდან ყველაზე დიდი მანძილით დაშორებულია სოფელი ? (70 კმ.).

სქოლიო
------

1. ↑  საქართველოს ორგანული კანონი, ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი, მუხლი 2.2
2. ↑  საქართველოს ორგანული კანონი, ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი, მუხლი 4.4
3. 1 2  2014 წლის აღწერის ძირითადი შედეგები
5G ლოგო
**5G** (*ხუთი ჯი*) - უსადენო კომუნიკაციის მეხუთე თაობის ტექნოლოგია, რომელიც მობილური კავშირისთვის გამოიყენება. 5G ტექნოლოგიის გამოსაყენებლად აუცილებელია ტექნოლოგიის მხარდამჭერი მოწყობილობის (მაგ. მობილური) ქონა. 5G სიხშირეები განსხვავებულია და მერყეობს 24 გჰც-დან 72 გჰც-მდე.

2020 წელს, კორონავირუსის პანდემიის დროს სოციალურ ქსელებში აქტიურად გავრცელდა დეზინფორმაცია იმის შესახებ, რომ 5G ინტერნეტი ადამიანების ჯანმრთელობას უქმნის საფრთხეს. ამ თემაზე განმარტება გააკეთა საქართველოს კომუნიკაციების ეროვნულმა კომისიამ და საქართველოს დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნულმა ცენტრმა. ორივე უწყებამ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ COVID-19 ან სხვა ვირუსები 5G მობილური ქსელით არ ვრცელდება. 

ამ საკითხს გამოეხმაურა ასევე გაერთიანებული სამეფოს მაუწყებლობის, ტელეკომუნიკაციებისა და საფოსტო ინდუსტრიის მარეგულირებელი სააგენტო. მარეგულირებლის განცხადების თანახმად, „სიხშირის იმ დიაპაზონს, რომელში 5G მუშაობს, არ აქვს საკმარისი ენერგია იმისათვის, რათა ადამიანის სხეულის ქსოვილებთან კონტაქტისას მათში დაარღვიოს ქიმიური ბმები ან მოხდეს ელექტრონების ამოვარდნა."

2024 წელს "სილქნეტმა" და "სელფიმ" (ყოფილმა "ბილაინმა") საქართველოში პირველი 5G ქსელი გაუშვეს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ყველაფერი რაც 5G მობილური ინტერნეტის შესახებ უნდა ვიცოდეთ 5G მობილური კავშირი დაარქივებული 2021-12-02 საიტზე Wayback Machine. , ტელეკომპანია იმედი
* 5G კორონავირუსის გავრცელებასთან არანაირ კავშირში არ არის, საქართველოს პირველი არხი.

სქოლიო
------

1. ↑  ვირუსები არ გადაეცემა რადიოტალღების/მობილური ქსელების მეშვეობით
2. ↑  კომუნიკაციების კომისია: 5G ტექნოლოგიას მალე დავნერგავთ, რადგან ქვეყნის ეკონომიკური განვითარების გზა ახალი თაობის ინტერნეტ ტექნოლოგიებზე გადის
3. ↑  5G-ისა და კორონავირუსის კავშირი მითია — ბრიტანეთის კომუნიკაციების მარეგულირებელი სააგენტო, მიხეილ ჭაბუკაშვილი, საქართველოს პირველი არხი
პაიგკ–ის დროშა**გვინეისა და მწვანე კონცხის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აფრიკული პარტია** (პორტ. **Partido Africano da Independência da Guiné e Cabo Verde**) ან **PAIGC** – პოლიტიკური პარტია გვინეა-ბისაუში.

დაარსდა 1956 წელს. პარტიის საპროგრამო დოკუმენტებით რეგლამენტირებულია გვინეა-ბისაუსა და მწვანე კონცხის კუნძულების (კაბო-ვერდეს) ეთნიკური და ისტორიული ერთიანობა, სწრაფი ეკონომიკური პროგრესის უზრუნველყოფა, გვინეა-ბისაუსა და კაბო ვერდეს სოციალური განვითარება, ეროვნული დამოუკიდებლობის და დემოკრატიული წყობის გაძლიერება და არაექსპლუატირებული საზოგადოების შექმნა. 

1974 წლის აპრილში პორტუგალიაში ფაშისტური რეჟიმის დამხობის შემდეგ ქვეყნის ახალმა ხელმძღვანელობამ გვინეა-ბისაუსა და მწვანე კონცხის კუნძულების დამოუკიდებლობის აფრიკული პარტია აღიარა კაბო-ვერდეს მოსახლეობის კანონიერ წარმომადგენლად და მასთან მოლაპარაკებები დაიწყო. 1974 წლის დეკემბერში ლისაბონში ხელი მოეწერა შეთანხმებას, რომლითაც ქვეყნის დამოუკიდებლობის აღიარება ხდებოდა, 1975 წლის 5 ივლისს გარდამავალი ხელისუფლება ჩამოყალიბდა და კუნძულების დამოუკიდებლობაც გამოცხადდა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* PAIGC-ის ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2013-03-08 საიტზე Wayback Machine.
კარუსელის ტრიუმფალური თაღი - აღმოსავლეთის ფასადი
**კარუსელის ტრიუმფალური თაღი** (ფრანგ. Arc de Triomphe du Carrousel) — მდებარეობს პარიზის I ოლქში, კარუსელის მოედანზე, ლუვრის დასავლეთით.

თაღი აგებულ იქნა ნაპოლეონ ბონაპარტის დიდი არმიის პატივსაცემად 1807-1809 წლებში. მასზე მუშაობდნენ მხატვრები შარლ პერსიე და პიერ-ფრანსუა-ლეონარ ფონტენი. თაღი მოგვაგონებს რომის იმპერიის ტრიუმფალურ თაღებს. ბარელიეფზე ასახულია ბრძოლის სიუჟეტები, რომლებიც მხატვარ შარლ მეინიეს ეკუთვნის. 

ოთხცხენა ეტლი, რომელიც თაღის თავზეა აღმართული, ფრანგულმა ჯარმა ვენეციიდან ჩამოიტანა 1798 წელს, ჩრდილოეთ იტალიაში გამარჯვების აღსანიშნავად. რესტავრაციის პერიოდში ქანდაკება დაუბრუნდა ვენეციას, საფრანგეთში კი დარჩა მისი ასლი, რომლის ავტორია ფრანსუა ჟოზეფ ბოსიო. ის წარმოადგენს კორინთული არქიტექტურის სტილის ნიმუშს.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ვიკისაწყობის ლოგო შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე **„კარუზელის სატრიუმფო თაღი"** ვიკისაწყობში.

სქოლიო
------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| საფრანგეთი | *ეს სტატია საფრანგეთისა და ფრანგების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**გიორგი (ხორხე) ბაგრატიონ-მუხრანელი** (ესპ. Jorge de Bagration y de Mukhrani; დ. 22 თებერვალი, 1944, რომი — გ. 16 იანვარი, 2008, თბილისი) — ბაგრატიონთა მუხრანის შტოს წარმომადგენელი და საქართველოს სამეფო სახლის მემკვიდრეობითი თავი 1977 წლიდან გარდაცვალებამდე; წარსულში ესპანეთის სახელით მოასპარეზე ავტომრბოლელი.

მარცხნივ - ირაკლი ბაგრატიონი, შუაში -ხორხე, მარჯვნივ გიორგი ბაგრატიონიხორხე ბაგრატიონი მამასთან და პაპასთან ერთად

ბიოგრაფია
---------

გიორგი (ხორხე) ბაგრატიონ-მუხრანელი დაიბადა რომში, ირაკლი ბაგრატიონ-მუხრანელის ოჯახში. დედამისი, გრაფინია მარი ანტუანეტ პასკუინი (Maria Antonietta Pasquini) მშობიარობის დროს გარდაიცვალა. ხორხემ მემკვიდრეობით მიიღო მამისგან საქართველოს სამეფო სახლის თავკაცობა 1977 წელს. 1959 წლიდან ჩაბმული იყო ავტომოტო სპორტში. ორჯერ წარუმატებლად სცადა ფორმულა ერთში მოხვედრა (1968, 1974), მაგრამ მოიგო 1979 და 1981 წლების ესპანეთის რალის ჩემპიონატები (ასპარეზობდა Lancia Stratos HF-ით). 1982 წლებში მან საბოლოოდ მიატოვა სპორტი.

ხორხე ბაგრატიონი თავის ისტორიულ სამშობლოს პირველად 1995 წელს ეწვია მამამისის ნეშტის ქართული მიწისთვის მისაბარებლად. ამის შემდეგ იგი არაერთხელ ესტუმრა საქართველოს, სადაც მისი ვაჟი, დავითი, გადმოსახლდა. უკანასკნელი ვიზიტის დროს, 2008 წლის 16 იანვარს, ხორხე ბაგრატიონი გარდაიცვალა თბილისში ხანგრძლივი ავადმყოფობის შედეგად. იგი დაკრძალს მცხეთის სვეტიცხოვლის საკათედრო ტაძარში 2008 წლის 20 იანვარს.

ოჯახი
-----

ხორხე ბაგრატიონმა ორჯერ იქორწინა; პირველად, დონა მარია დე ლას მერსედეს დე ზორნოზა ი პომსე დე ლეონზე (Doña María de las Mercedes de Zornoza y Ponce de Leon; დ. 1942), მეორედ კი - დონა ნურია ლოპეს ი ოლიარტზე (Doña Nuria Llopis i Oliart; დ. 1953). მას დარჩა ოთხი შვილი:

* ირაკლი ბაგრატიონ-მუხრანელი (ი ზორნოზა) (დ. 1972)
* დავით ბაგრატიონ-მუხრანელი (ი ზორნოზა) (დ. 1976)
* გურამ (უგო) ბაგრატიონ-მუხრანელი (ი ლოპესი) (დ. 1985)
* მარი ანტუანეტ ბაგრატიონი (ი ზორნოზა) (დ. 1969)

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* გიორგი (ხორხე) ბაგრატიონ-მუხრანელი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
* Prince George Bagration of Mukhrani, ნეკროლოგი *The Times*-იდან (2008 წ. 2 თებერვალი)
* გიორგი (ხორხე) ბაგრატიონ-მუხრანბატონი
* დაარქივებული 2016-03-05 საიტზე Wayback Machine.  საქართველოს სამეფო სახლის გენეალოგია
* Driver Database

სქოლიო
------

1. ↑  LaVanguardia.es.  (16 იანვარი 2008) Fallece Jorge Bagration, piloto español de rallys y heredero del trono de Georgia ესპანური.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 19 იანვარი 2008. ციტირების თარიღი: 25 თებერვალი 2024.
**სიღნაღის წმინდა გიორგის მეორე ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი სიღნაღის მუნიციპალიტეტში

აღწერა
------

სიღნაღის წმინდა გიორგის დარბაზული მეორე ეკლესია ნაგებია აგურით და რიყის ქვით. წყობა თარაზულია. ეკლესია გეგმით სწორკუთხაა, აღმოსავლეთით კოლოფა აფსიდით, რომლის ცენტრში გაჭრილია მაღალი, თაღოვანი სარკმელი. სარკმელი მოგვიანებით გადაკეთებულია. თაღის არე ამოშენებულია და ჩადგმულია მინები. ასეთივე სარკმელია აფსიდის სამხრეთ ნაწილში. სფერული კონქი ამოყვანილია აგურის რადიალური რიგებით. სატრიუმფო თაღი აფსიდის მხრებს ეყრდნობა. გრძივი კედლები პილასტრებით ორ, ტოლ ნაწილად იყოფა. პილასტრებს ცილინდრული კამარის საბჯენი თაღები ეყრდნობა. სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლებში გაჭრილი თაღოვანი სარკმლები ერთმანეთის მიმართ სიმეტრიულადაა განლაგებული. დასავლეთი თაღოვანი შესასვლელი ამჟამად ამოშენებულია. კარის წინ მოწყობილ კარიბჭეს სამრეკლო ადგას. ეკლესიის ფასადები დანაწევრებულია პილასტრებით. საბურავად გამოყენებულია კრამიტი.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* საქართველოს გერბი კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 6943
**კოდორის ქედი** — ქედი საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ოჩამჩირისა და სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტების ადმინისტრაციულ საზღვარზე. მდებარეობს აფხაზეთის კავკასიონის სამხრეთ ტოტზე, რომელიც მდინარე კოდორის აუზს გამოჰყოფს მდინარეების ენგურის, ღალიძგის, მოქვისა და სხვა აუზებისაგან. შედგება ორი მონაკვეთისაგან, რომლებიც ერთმანეთს უკავშირდება ხოჯალის მთის მასივში. ერთი მონაკვეთი კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედიდან ხოჯალის მთამდე სამხრეთ-დასავლეთისკენ, 30 კმ სიგრძისაა და დაგვირგვინებულია მოგუაშირხის მწვერვალით. მის შუა ნაწილში, მდინარეების საკენისა და ნენსკრის წყალგამყოფზე მდებარეობს ხიდას უღელტეხილი. კოდორის ქედის ამ მონაკვეთს სვანეთ-აფხაზეთის ქედი ეწოდება. მეორე ნაწილი ხოჯალის მთიდან მდინარე კოდორის ქვემო დინებამდე განედურადაა გაწოლილი 51 კმ სიგრძეზე და ცნობილია ფანავის ქედის სახელით.

კოდორის ქედი აგებულია პალეოზოური კრისტალური კომპლექსით, ქვედაიურული ფიქლებით, ბაიოსის პორფირიტული წყებითა და ცარცული კირქვებით. ქედის დასაწყისში მყინვარებია. შემოსილია მდელოებითა და წიწვიანი ტყით, რომელიც მთავარი ქედიდან ხიდის უღელტეხილამდე ვრცელდება. გარდა ამისა, წიწვიანები ქმნიან განცალკევებულ „კუნძულს" ხოჯალის მასივზე. ამ უკანასკნელის დასავლეთით ისპობა ჯერ ნივალური ზონა, შემდეგ ალპური. ფანავის ქედის დასავლეთი ნახევარი მთლიანად ტყიან ზონაშია მოქცეული. კოდორის ქედის სამხრეთ შტოებზე მდებარეობს ტყვარჩელის ქვანახშირის საბადო.

ლიტერატურა
----------

* *მარუაშვილი ლ.*, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ. 1980. — გვ. 570.
**ჯეკ არტურ დავენპორტი** (ინგლ. Jack Arthur Davenport; დაიბადა 1973 წელი, 1 მარტი, უიმბლდონი, ლონდონი, ინგლისი) — ინგლისელი მსახიობი. იგი ცნობილია თავისი როლებით ტელესერიალში *ეს ცხოვრება* და *დაწყვილება* და ჯეიმზ ნორინგტონის როლით *კარიბის ზღვის მეკობრეებში.* ის ასევე გამოჩნდა ჰოლივუდის სხვა ფილმებში, როგორიცაა *ნიჭიერი მისტერ რიპლი* და *კინგსმანი: საიდუმლო სამსახური*. იგი იყო დრამატულ სერიალებში *FlashForward* და *Smash.*

ადრეული ცხოვრება
----------------

ჯეკი დაიბადა უიმბლდონში, ლონდონში და შვიდი წელი ცხოვრობდა იბიცაში , ესპანეთში. მისი ბიძა არის მწერალი და ყოფილი კონსერვატიული დეპუტატი ჯონათან აიტკენი , მამა ნაიჯელ დევენპორტი ხოლო დედა მარია აიტკენი. დედის ბებია იყო სოციალისტი პენელოპა აიტკენი , დედის ბაბუა იყო პოლიტიკოსი უილიამ აიტკენი , ხოლო დედის ერთ-ერთი დიდი ბაბუა იყო ჯონ მეფი, პირველი ბარონი.  მისი მშობლები განქორწინდნენ, როდესაც ის იყო შვიდის. მის მშობლებს არ სურდათ, რომ იგი განქორწინების პროცესში ჩართულიყო. მან ჩააბარა ჩელტენჰემის კოლეჯში.

კარიერა
-------

დევენპორტი არ აპირებდა მსახიობობას; ამასთან, მისი კარიერა მაშინ დაიწყო, როდესაც მან ჩელტენჰემის კოლეჯი დატოვა. თეატრ კლავიდის რეჟისორზე შთაბეჭდილება მოახდინა მისმა საზაფხულო დრამატულ კურსზე გამოსვლამ და დევენპორტს სთხოვა, რომ მასთან ემუშავა. 18 წლის იყო ის როცა უელსში , ასრულებდა კომპეტენციებს *ჰამლეტში* , სადაც ის დამეგობრდა Rhys Ifans- თან .

შემდეგ წელს ის *აღმოსავლეთ ანგლიის უნივერსიტეტში* (UEA) შევიდა , კინოლოგიასა და ინგლისურ ლიტერატურაში. დევენპორტი ფიქრობდა, რომ გახდებოდა გადამღები ჯგუფის წევრი, განსხვავებით კამერის წინაშე მოქმედებისგან. დედამ ურჩია მას, UEA– ს დამთავრების შემდეგ, მიეწერა ჯონ კლიზისთვის, რომელშიც სთხოვდა მუშაობას მისი მომავალ ფილმში, *სასტიკი არსებები .* ის დაამტკიცეს მატარებლის გამცილებლად როლზე.

მას შემდეგ მან ითამაშა როლები მრავალი წარმატებულ ფილმსა და სერიალში, მათ შორის, *ნიჭიერი მისტერ რიპლი* , ასევე *კარიბის ზღვის მეკობრეები*

2006 წელს მან მონაწილეობა მიიღო ITV1 დრამაში *"მერი ბრაიანტის დაუჯერებელი მოგზაურობა",* ხოლო 2009 წელს ითამაშა ფილმში *"ნავი, რომელიც დაიძრა"* .

2007 წელს დევენპორტი გადაიღეს *სვინგთაუნში* , CBS- ის დრამაში, თუმცა ისგაუქმდა ერთი სეზონის შემდეგ.

2008 წელს დევენპორტს გადაეცა ABC -ს წარმოებაში *FlashForward-ში* როლი , რომელიც დაფუძნებული იყო რობერტ ჯ. სოიერის რომანზე. სერიალში დევენპორტმა შეასრულა ლოიდ სიმკოს პერსონაჟი, ფიზიკოსი, რომელიც, სავარაუდოდ, პასუხისმგებელია მსოფლიო შუქზე.

2011 წლის თებერვალში, დევენპორტმა მონაწილეობა მიიღო NBC- ის მუსიკალურ დრამატულ სერიალ *Smash- ში* .

დევენპორტმა ასევე ითამაშა Snow Patrol- ის სინგლის ვიდეოში "Called Out in the Dark" , რომელიც YouTube- ზე გამოვიდა 2011 წლის 17 აგვისტოს

მან 2019 წელს მონაწილეობა მიიღო სერიალში *რატომ კლავენ ქალები*.

პირადი ცხოვრება
---------------

დევენპორტმა მსახიობ მიშელ გომესზე იქორწინა 2000 წლის 1 მაისს. მათი ვაჟი, ჰარი, 2010 წელს დაიბადა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ჯეკ დევენპორტი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
* ბიოგრაფია

სქოლიო
------

1. ↑  Biography - Jack Davenport (Steve). www.bbc.co.uk. (25 დეკემბერი, 2020)
2. ↑  Jack Davenport To Co-Star In NBC's 'Smash'. deadline.com. (25 დეკემბერი, 2020)
3. ↑  Jack Davenport. www.cbs.com. (25 დეკემბერი, 2020)
**ალი ბეგ ჰუსეინ ოღლი ჰუსეინზადე** (აზერ. Hüseynzadə Əli bəy Hüseyn oğlu; დ. 24 თებერვალი, 1864 — გ. 17 მარტი, 1940) — აზერბაიჯანელი მეცნიერი, ფილოსოფოსი, მხატვარი და ექიმი.

ბიოგრაფია
---------

ალი ბეგ ჰუსეინზადე დაიბადა რელიგიური მოღვაწეების ოჯახში 1864 წლის 24 თებრვალს სალიანში. მისი პაპა ახუნდ აჰმედ სალიანი 32 წლის მანძილზე იყო კავკასიის შეიჰ ულ-ისლამი. ალი ბეგმა პირველადი განათლება მიიღო ტიფლისის მუსლიმთა სკოლაში, შემდეგ ტიფლისის გიმნაზიაში. 1885 წელს ჩააბარა სანქტ-პეტერბურგის უნივერსიტეტის ფიზიკა-მათემატიკის ფაკულტეტზე. შემდეგ სტამბოლში გაემგზავრა, სადაც ჩააბარა სტამბოლის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე. სამხედრო განათლების დასრულების შემდეგ იგი მუშაობდა სამხედრო ექიმად ოსმალეთის ჯარში, ხოლო შემდგომ სტამბოლის უნივერსიტეტის პროფესორის თანაშემწედ. იგი არის პარტია „იტიჰად ვე თერეგი"-ს ერთ-ერთი დამფუძნებელი.

### ფოტო გალერეა

* ალი ბეგ ჰუსეინზადე ახალგაზრდობაშიალი ბეგ ჰუსეინზადე ახალგაზრდობაში
* ალი ბეგ ჰუსეინზადე კავკასიურ სამოსში. 1908 წელიალი ბეგ ჰუსეინზადე კავკასიურ სამოსში. 1908 წელი
* ალი ბეგ ჰუსეინზადე 1910 წელიალი ბეგ ჰუსეინზადე 1910 წელი

სქოლიო
------

1. ↑  Сеидзаде Д. Б. Из истории азербайджанской буржуазии в начале XX века. — Баку, 1978, с. 43

|  |  |
| --- | --- |
| იდენტიფიკატორები ვიკიმონაცემებში რედაქტირება | 
* GND: 119457261
* ISNI: 0000 0000 5424 8627
* LCCN: nr94003987
* VIAF: 20491386
* WorldCat Identities (VIAF-ის მეშვეობით): 20491386

 |
**ანაგის მთავარანგელოზის ეკლესია** — არქიტექტურული ძეგლი სიღნაღის მუნიციპალიტეტში სოფელ ანაგში.

აღწერა
------

დარბაზული ეკლესიაა. ნაგებია აგურითა და ქვით კირხსნარზე. მოგვიანებით აბსიდის მხარეს აგურის მინაშენი გაუკეთებიათ და ამდენად ეკლესია დაუგრძელებიათ. თავდაპირველ ეკლესიას შესასვლელი დასავლეთიდან და სამხრეთიდან აქვს. სამხრეთის კარი სამხრეთიდან მინაშენის გაკეთების შემდეგ ამ მინაშენში გასასვლელ კარად იქცა. ამჟამინდელი აბსიდა თავდაპირველ ტაძარის გადაკეთების დროინდელია. ნახევარწრიულია და სრულდება ნახევარელიფსური კამარით, რომელიც დარბაზისგან მხრებზე გადაყვანილი თაღითაა გამოყოფილი. თავდაპირველი ეკლესიის აბსიდის მხრები ამჟამად ტაძრის პილასტრის როლს ასრულებს, რომელზეც კამარის საბჯენი თაღი გადადის. ტაძრის თაღოვანი სარკმლები მოგვიანებითაა გაფართოვებული. ეკლესია შიგნიდან შელესილია კომუნისტების დროს, გამჭვარტლულია. შელესილობის ქვეშ მოჩანს ლურჯი საღებავი ჩანს - შესაძლოა მოხატულობის კვალი. დასავლეთის ფასადზე ტაძარს აქვს მორთულობა: აგურის ჩაღრმავებით გამოყვანილი ჯვარი და მის მკლავებს ზემოთ აგურისავე ლუნეტები.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* საქართველოს გერბი კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 6528
**დიდი ბაზრის მეჩეთი** (აზერ. Böyük Bazar məscidi) — აზერბაიჯანის ქალაქ ლენკორანში. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 2001 წლის 2 აგვისტოს განკარგულებით მეჩეთი სახელმწიფო დაცვის ქვეშ იქნა აყვანილი, როგორც ადგილობრივი მნიშვნელობის ისტორიისა და კულტურის არქიტექტურული ძეგლი (инв № 4805).

აღწერა
------

2006 წლის აზერბაიჯანულ მარკაზე დიდი ბაზრის მეჩეთი
მეჩეთი XIX საუკუნის პირველ წლებში აშენდა და დღესაც ქალაქში ყველაზე ძველი მეჩეთია. მეჩეთის კედლები აშენებულია გამომწვარი წითელი აგურისაგან, სახურავი კი გადახურულია კერამიკული ფილებით.

მეჩეთმა თავისი სახელწოდება მიიღო საკუთარი ადგილმდებარეობის, ლენკორანის ცენტრში მდებარე ბეიუკ ბაზრის (დიდი ბაზრის) გამო.

მეჩეთი შედგება ძირითადი და დამხმარე ნაგებობებისაგან და ერთი მინარეთისაგან. ორიგინალური მინარეთი საბჭოთა ხელისუფლების მიერ იქნა განადგურებული, თუმცა, 1995 წელს ააშენეს ახალი 36-მეტრიანი მინარეთი. მეჩეთის ფართობია 500 მ², მეჩეთში ერთდროულად 550 ადამიანს შეუძლია ლოცვა.

სქოლიო
------

1. ↑  Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi Mədəni İrsin Qorunması, İnkişafı və Bərpası üzrə Dövlət Xidməti.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-10-22. ციტირების თარიღი: 2020-09-18.
2. 1 2 3  Lənkəran şəhəri, Böyük Bazar məscidi.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-07-21. ციტირების თარიღი: 2020-09-18.
ნაუმ წინასწარმეტყველი**წმინდა ნაუმ წინასწარმეტყველი** – მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 1 დეკემბერი, ახალი სტილით - 14 დეკემბერი. წინასწარმეტყველი ნაუმი, ერთი თორმეტ მცირე წინასწარმეტყველთაგანი, გალილეაში დაიბადა და ქრისტეს შობამდე VII საუკუნეში მოღვაწეობდა. ნაუმამდე ორასი წლით ადრე იონა წინასწარმეტყველმა უფლის ბრძანებით ნინევიის მცხოვრებლებს აუწყა, რომ ქალაქს მათი უსჯულოების გამო განადგურება ელოდა. მაშინ ნინევიელებმა შეინანეს და უფალმაც შეცვალა მკაცრი განაჩენი. გავიდა ხანი და ნინევიის მკვიდრნი ისევ გაირყვნნენ. ამჯერად ღმერთმა წინასწარმეტყველი ნაუმის მეშვეობით გაუცხადა მათ იმ საშინელ უბედურებათა წყება, რომელიც თავს დაატყდებოდათ. წინასწარმეტყველება ზუსტად ახდა: ძველი მსოფლიოს ეს ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი და უმდიდრესი ქალაქი მტრებმა ერთიანად დაანგრიეს და გაძარცვეს, მდინარე ტიგროსის ადიდებამ კი საბოლოოდ გაანადგურა იგი.

წინასწარმეტყველი ნაუმი ახალი აღთქმის მოვლენებსაც წინასწარ ჭვრეტდა: 

|  |  |
| --- | --- |
| ვიკიციტატა | „„მალეობენ, ეგერა, ფერჴნი მთათა ზედა მახარებელისა და მიმთხრობელისათა მშჳდობისა. დღესასწაულობდ, იუდა, დღესასწაულთა შენთა, უკუნსცენ აღთქმანი შენნი უფალსა მით, რამეთუ არღა შესძინონ მერმე განვლაჲ დასაძუელებლად მოესრულოს, მოიკლას" "|
|  |  |

უფლის რჩეულის ცხოვრების შესახებ ცნობები არ შემონახულა. იგი ორმოცდახუთი წლის ასაკში მიიცვალა და თავის სამშობლოში დაკრძალეს.

ლიტერატურა
----------

* წმიდანთა ცხოვრება, ტომი IV, თბილისი, 2003 წ.

სქოლიო
------

1. ↑  (ნაუმ. 1,15).

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ბიბლიის წინასწარმეტყველები |
| --- |
|  |
| დიდი წინასწარმეტყველები | 
ეზეკიელი, იერემია, ესაია, დანიელი
 | 
 |
|  |
| მცირე წინასწარმეტყველები | 
აბაკუმი, აბდია, ანგია, ამოსი, ზაქარია, იოველი, იონა, მალაქია, მიქეა, ნაუმი, ოსე, სოფონია.
 |
|  |
| სხვადასხვა | 
მოსე, არონი, დავითი, სოლომონი, ელისე, ნათანი, გედეონი, ელია
 |

 |
**რობერტ პერშინგ უოდლოუ** (ინგლ. Robert Pershing Wadlow; დ. 22 თებერვალი, 1918, ოლტონი, ილინოისი — გ. 15 ივლისი, 1940, მანისტი, მიჩიგანი) — გინესის მსოფლიო რეკორდების წიგნის მიხედვით, მსოფლიო ისტორიაში ყველაზე მაღალი ადამიანი, რომლის შესახებ ცნობები ეჭვგარეშეა და რომლის სიმაღლე 272 სმ-ს უდრიდა.

ბიოგრაფია
---------

რობერტ უოდლოუ მძიმედ იყო დაავადებული ჰიპოფიზით, რამაც გამოიწვია და დააჩქარა მისი სიმაღლეში ზრდა. იგი მთელი სიცოცხლის მანძილზე იზრდებოდა. როდესაც იგი გარდაიცვალა მისი სიმაღლე 272 სმ-ით იყო შეფასებული, ხოლო წონა 199 კგ-ით. ამრიგად, უოდლოუ სიმაღლეში 26 სმ სჭარბობს დღეისათვის ყველაზე მაღალი ადამიანის — სულთან კოსენის (246 სმ) სიმაღლეს.

უოდლოუს მშობლები ნორმალური სიმაღლისა იყვნენ; მაგ.: მამამისი, ჰაროლდ უოდლოუ სიმაღლეში 182 სმ აღწევდა და 77 კგ იწონიდა. 4 წლამდე რობერტი ნორმალური ტემპით იზრდებოდა, თუმცა ამის შემდეგ რადიკალურად შეიცვალა უოდლოუს კონსტრუქცია; იგი არნახული ტემპებით იზრდებოდა სიმაღლეში. ყველასათვის წარმოუდგენელი იყო როდესაც ბიჭუნა 8 წლის ასაკში სიმაღლეში 188 სმ აღწევდა. 9 წლისა კი იმდენად განვითარდა, რომ საკუთარ მამას ხელით ატარებდა. 10 წლისას მისი სიმაღლე 198 სმ უდრიდა, ხოლო წონა 100 კგ-ს.

სრულწლოვნების პერიოდში (18 წლის ასაკში) რობერტ უოდლოუმ სიმაღლეში 254 სმ-ს მიაღწია და იწონიდა 177 კგ-ს. ამ პერიოდში უოდლოუ მთელს ამერიკაში გახდა ცნობილი და მას სრულიად უფასოდ უკერავდნენ ფეხსაცმელს (ამ მომენტისათვის მისი ფეხის ზომა 49-ით განისაზღვრებოდა).

მიუხედავად ყველაფრისა, იგი ჩვეულებრივ ცხოვრებას მისდევდა. სკოლა 18 წლის ასაკში დაამთავრა და უნივერსიტეტში ჩააბარა. იმავე წელს, ცირკთან ერთად მთელი აშშ მოიარა, ხოლო 1938 წლიდან მუდმივად მონაწილეობდა სხვადასხვა წარმოდგენებში, ხშირად პუბლიკაში ჩნდებოდა და ყველგან დიდ ყურადღებას იპყრობდა. ამიერიდან მას „კეთილი გიგანტი" უწოდეს. როდესაც მას 21 წელი შეუსრულდა მისი სიმაღლე 2.63 სმ-ით განისაზღვრებოდა, ხოლო წონა 223 კგ-ს უდრიდა.

უოდლოუს ფეხსაცმელი
მცირე ასაკში მისი ჯანმრთელობა მძიმედ შეირყა. არნახული ტემპებით სიმაღლეში ზრდამ გამოიწვია ფეხების მგრძნობიარობის დაქვეითება. 1940 წლის 27 ივნისს რობერტ უოდლოუ უკანასკნელად გაზომეს სიმაღლეში და მისმა სიმაღლემ შეადგინა 272 სმ. ყველაფერი გაუარესდა მას შემდეგ, რაც უოდლოუს სეფსისი დაეწყო. ექიმები დიდი ძალისხმევით ცდილობდნენ მისი სიცოცხლის გადარჩენას, თუმცა უშედეგოდ. რობერტ უოდლოუ, როგორც მსოფლიოს ყველაზე მაღალი ადამიანი 1940 წლის 15 ივლისს ძილში გარდაიცვალა.

უოდლოუს გასვენებაში 40 ათასი კაცი იმყოფებოდა. მისი სასახლე ნეხევარ ტონას იწონიდა და მას 12 კაცი მიაცილებდა.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***რობერტ უოდლოუ***

* რობერტ უოდლოუ (ინგლისური)
* უოდლოუს გენეალოგია (ინგლისური)
* რობერტ უოდლოუ (ინგლისური)
* რობერტ უოდლოუ (ინგლისური)

სქოლიო
------

1. ↑  Tallest Man. Guinness World Records (March 19, 2010).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-03-19. ციტირების თარიღი: 2010-03-19. at Wayback machine
2. ↑  World's Tallest Man. ციტირების თარიღი: March 7 2012.
3. ↑  Robert Wadlow, World's Tallest Man, Alton Illinois. Roadside America. ციტირების თარიღი: March 7 2012.
**ფილარეტ მოწყალე** (გ. 792) — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 1 დეკემბერი, ახალი სტილით — 14 დეკემბერი.

ბიოგრაფია
---------

ფილარეტ მოწყალე პაფლაგონიის ოლქის (მცირე აზია) სოფელ ამნიაში დაიბადა VIII საუკუნეში. მშობლებმა იგი ღვთისმოშიშედ აღზარდეს. წმიდანის მეუღლე თეოზვა მდიდარი და დიდგვაროვანი ოჯახის ჩამომავალი იყო. მათ ჰყავდათ შვილები: ძე — იოანე და ორი ასული — იპატია და ევანთია. ფილარეტი დიდ ქონებას ფლობდა და გასცემდა კიდეც მოწყალებას.

ერთხელ პაფლაგონიას არაბები დაესხნენ თავს, ქვეყანა ააოხრეს და ფილარეტიც გაძარცვეს. წმინდანს მხოლოდ ორი ხარი, ცხენი, რამდენიმე სკა, მცირე მამული და სახლი შერჩა. იგი თვითონ ამუშავებდა მიწას, რომ თავისი შრომით მოეპოვებინა სარჩო ოჯახისათვის. ფილარეტის ოჯახს ცხოვრება თანდათან ძალიან გაუჭირდა, მაგრამ იგი უკანასკნელ ქონებასაც გლახაკებს უნაწილებდა, რისთვისაც ხშირად უხდებოდა ცოლ-შვილისაგან საყვედურის მოსმენა.

ამ დროს ბიზანტიის იმპერატორმა ირინემ (797-803 წწ.) თავისი ძისთვის - მომავალი თანამმართველის, კონსტანტინე პორფიროგენეტისთვის (780-797 წწ.) საცოლის ძიება დაიწყო და მთელს იმპერიაში დაგზავნა ელჩები. დესპანებმა შორიდანვე შენიშნეს სხვა სახლებისაგან სიდიდით გამორჩეული ფილარეტის სასახლე და გადაწყვიტეს, იქ გაჩერებულიყვნენ. წმიდანმა მეზობლებისაგან ითხოვა საჭმელ-სასმელი და მალე მდიდრული სუფრა გაიშალა. ელჩებმა მასპინძელთან საუბარში შეიტყვეს, რომ მას სამი შვილიშვილი ჰყავდა, მოუხმეს მათ და ერთ-ერთი — მარიამი სხვა რჩეულ ქალწულებთან ერთად მეფეს წარუდგინეს. მარიამი დედოფალი გახდა, კონსტანტინე პორფიროგენეტმა კი ფილარეტი გულუხვად დაასაჩუქრა. 

უფლისაგან წინასწარ ემცნო აღსასრულის მოახლოება, კონსტანტინოპოლში გაემგზავრა, როდოლფიას მონასტერში მივიდა, თავისი ქონების ნაწილი ამ სავანეს შესწირა, დანარჩენი გლახაკებს დაურიგა და 90 წლის ასაკში გარდაიცვალა 792 წელს. წმინდანი კონსტანტინოპოლში, როდოლფიას სავანეში დაკრძალეს.

ლიტერატურა
----------

* „წმიდანთა ცხოვრება", ტომი IV, თბილისი, 2003