recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**ადიშის მაცხოვრის ეკლესია (მაცხვარ)** — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ადიშში, ჩრდილოეთ უბანში, სასაფლაოზე. ეკლესია აგებულია X–XI საუკუნეებში. 

ადიშის მაცხოვრის ეკლესია დარბაზული ტიპისაა. ტაძარი ლეჩხუმსა და სვანეთში არქეოლოგიური ექსპედიციისას მოუნახულებია ექვთიმე თაყაიშვილს. მას იქ უნახავს წარწერა კანკელის საწინავე ჯვარზე, რომელიც ასე წაიკითხა: 

|  |  |
| --- | --- |
| ვიკიციტატა | „ქ. წმინდაო თევდორე, მეოჴ ეყავ წინაშე ქრისტესა ლიპარიტიანის ძესა, ამინ." |
|  |  |

 გარდა ამისა ექვთიმე თაყაიშვილს მოყვანილი აქვს მეორე წარწერა, რომელიც ასომთავრულით შესრულებულია ზარზე: 

|  |  |
| --- | --- |
| ვიკიციტატა | „ჩვენ მეფემან პატრონმან ალექსანდრე შევსწირეთ სვანეთის ადიშის ტაძარს ზარ ესე ჩვენთვის სადღეგრძელოდ, გასამარჯვებელად და ცოდვათა ჩვენთა შესანდობელად, ამინ." |
|  |  |

 ექვთიმე თაყაიშვილი ეკლესიის ნივთებს შორს მოიხსენიებს ჯვარს, ზარსა და ცნობილ ადიშის სახარებას. იქვე დასძენს, რომ ამ ნივთების გარდა ეკლესიაში დაცულია მაცხოვრის ორი ნაჭედი ხატი, წამლით დახატული ღვთისმშობლის ხატი და კიდევ სამი ხატი, ნაკლები საშემსრულებლო ოსტატობით დაწერილი.

აღსანიშნავია ეკლესიის მხატვრობა, რომელიც შესრულებულია XII საუკუნეში. ზოგადად ადიშის ეკლესიების კედლის მხატვრობაში ჩანს შუა საუკუნეების ქართული მონუმენტური ფერწერის ე. წ. სვანური სკოლის სპეციფიკური ნიშნები. 

ადიშის მაცხოვრის ეკლესიას 2006 წლის, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად, მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია‎

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 155, თბ..
* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 96.
* ე. თაყაიშვილი, არქეოლოგიური ექსპედიცია ლეჩხუმ-სვანეთში 1910 წელს, დაბრუნება, ტ.2, თბ. 1991

სქოლიო
------

1. ↑  ე. თაყაიშვილი, არქეოლოგიური ექსპედიცია ლეჩხუმ-სვანეთში 1910 წელს, დაბრუნება, ტ. 2, თბ. 1991, გვ. 267,
2. ↑  ე. თაყაიშვილი, არქეოლოგიური ექსპედიცია ლეჩხუმ-სვანეთში 1910 წელს, დაბრუნება, ტ.2, გვ. 266-267, თბ. 1991
3. ↑  საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ
ადლერული ვერცხლისფერი ქათმები სსრკ საფოსტო მარკაზე (1990)
**ადლერული ვერცხლისფერი** — მეხორცეულ-მეკვერცხული მიმართულების ქათმის ჯიში. გამოყვანილია სსრკ-ში ადლერის მეფრინველეობის ფაბრიკაში 1960-იან წლებში რუსული თეთრი, საპირველმაისო, ნიუ-ჰემფშირის, თეთრი პლიმუთროკისა და იურლოვური ჯიშის ქათმების შეჯვარებით. შეფერილია თეთრად, კისერზე, ფრთებსა და კუდზე შავი ბუმბული აქვს; ბიბილო ფურცლისებურია. მამლის ცოცხალი მასაა 3,8 კგ, დედლისა 2,6 კგ. კვერცხმდებლობა 160–180 კვერცხი წელიწადში; კვერცხის მასაა 58–60 გ. იყენებენ დედის ხაზის შესაქმნელად ბროილერების წარმოებაში. ადლერული ვერცხლისფერი ჯიშის დედლების შეჯვარებით თეთრი კორნიშის ჯიშის მამლებთან ღებულობენ წიწილებს, რომლებსაც სწრაფი ზრდა ახასიათებს (70 დღის ასაკში უკვე 1500 გ-ს აღწევენ); მათი ხორცი მაღალი ხარისხით გამოირჩევა.

ლიტერატურა
----------

* АДЛЕРСКИЕ СЕРЕБРИСТЫЕ КУРЫ დაარქივებული 2019-07-31 საიტზე Wayback Machine.  // Большая российская энциклопедия. Том 1. Москва, 2005, стр. 232.
**ადისონის დაავადება** — თირკმელზედა ჯირკვლის პირველადი ქრონიკული უკმარისობა. მას საფუძვლად უდევს თირკმელზედა ჯირკვლის ქერქოვანი შრის დესტრუქცია (სტრუქტურის დარღვევა), რომელსაც თირკმელზედა ჯირკვლის ჰორმონების - გლუკოკორტიკოიდების (კორტიზოლის) და მინერალკორტიკოიდების (ალდოსტერონის) - წარმოქმნის დაქვეითება მოჰყვება.

100-დან 80 შემთხვევაში ადისონის დაავადება თირკმელზედა ჯირკვლის აუტოიმუნურ დაზიანებას უკავშირდება. ხშირია თირკმელზედა ჯირკვლის ტუბერკულოზური დაზიანებაც. სხვა მიზეზებს შორის აღსანიშნავია მეტასტაზური კიბო, ათაშანგი, სარკოდიოზი, ამილოიდოზი, ჰემაქრომატოზი, სოკოვანი ინფექცია. დაავადებას (თუმცა იშვიათად) საფუძვლად შეიძლება დაედოს თირკმელზედა ჯირკვალში სისხლის ჩაქცევა ორსულობის, ინფექციის, ტრავმის, ქირურგიული ოპერაციების დროს.

დაავადება თანდათან ვითარდება. თანდათან ვითარდება ძლიერი სისუსტე, სწრაფი დაღლა, წონის კლება, ანორექსია, გულისრევა, ღებინება, დიარეა, მუცლის, კუნთებისა და სახსრების ტკივილი, ამენორეა (მენსტრუაციული ციკლის შეწყვეტა).

სიმპტომები და მიმდინარეობა
--------------------------

* მოყავისფრო-ბრინჯაოსფერი პიგმენტაცია კანისა და ლორწოვანი გარსის იმ ადგილებში, რომლებიც სინათლის ზემოქმედებას განიცდის: სახეზე, კისერზე, ხელის მტევნებზე. პიგმენტაცია ძლიერდება იდაყვების, იღლიების, საზარდულის, ნაწიბურების მიდამოშიც. ყავისფერი ლაქები ჩნდება ღრძილებზე, ენაზე, ტუჩებზე, ლოყის შიგნითა, ლორწოვან ზედაპირზე;

არტერიული ჰიპოტენზია

* გულის ზომების შემცირება;
* ნერვულ-ფსიქიკური დარღვევები - პარესთეზია, კრუნჩხვა, მეხსიერების დაქვეითება, აგზნებადობა, დეპრესია;
* ჰიპოგლიკემია;
* იღლიებსა და ბოქვენზე თმიანობის შემცირება, განსაკუთრებით - ქალებში.

დაავადება უფრო ძლიერად ვლინდება ინფექციის, ტრავმის, ორსულობის, სტრესული ზემოქმედების დროს. მოსალოდნელია, განვითარდეს თირკმელზედა ჯირკვლის მწვავე უკმარისობა - ე. წ. *ადისონის კრიზი*. მისთვის დამახასიათებელია მუცლის ძლიერი ტკივილი, გულისრევა, ღებინება, ცხელება, ჰიპოგლიკემია, არტერიული წნევის მკვეთრი დაცემა, სისუსტე.

დიაგნოსტირება
-------------

ჩივილებსა და ობიექტურ გამოვლინებებთან ერთად დიდი მნიშვნელობა აქვს თირკმელზედა ჯირკვლის ქერქის გამოკვლევას. აუცილებელია სისხლის საერთო და ბიოქიმიური ანალიზი, რათა დადგინდეს სისხლის პლაზმაში თირკმელზედა ჯირკვლის ჰორმონების დონე. საჭიროა თირკმელზედა ჯირკვლის რენტგენოლოგიური კვლევა და კომპიუტერული ტომოგრაფია.

მკურნალობა
----------

მკურნალობა ეფუძნება ჩანაცვლებით თერაპიას გლუკოკორტიკოიდებისა და მინერალკორტიკოიდების კომბინაციით. აქტიური და ადეკვატური თერაპიის შემთხვევაში პროგნოზი საიმედოა. მკურნალობის შემდეგ უმრავლესობა ცხოვრების ჩვეულ რიტმს უბრუნდება.


|  |  |
| --- | --- |
|  | გთხოვთ მიაქციოთ ყურადღება მითითებას ჯანმრთელობის თემებზე! |

სქოლიო
------

ჟურნალი "ოჯახის მკურნალი" #14 (152) 2007 წ.


|  |  |
| --- | --- |
|  | *ეს სტატია მედიცინის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |
**ადიშის წმინდა გიორგის ეკლესია** — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი საქართველოში, მესტიის მუნიციპალიტეტში, მდინარე ენგურის შენაკადის, ადიშისჭალის მარჯვენა სანაპიროზე, ზღვის დონიდან 2040 მ, მესტიიდან 27 კმ.

ისტორია
-------

წმინდა გიორგის მცირე ზომის დარბაზული ეკლესია, რომელიც მიწისძვრისგანაა დაზიანებული. მიწისძვრის დროს ეკლესია ძალიან დაზიანდა და ამიტომ მის დასაცავად ადგილობრივმა მცხოვრებლებმა ქვის ერთგვარი ბუდე ამოუშენეს. 

მოხატულობა შემორჩენილია ეკლესიის შიდა კედლებზე და გარედან ჩრდილოეთ ფასადზე. 

ადიშის ეკლესიების კედლის მახატვრობაში ჩანს შუა საუკუნეების ქართული მონუმენტური ე.წ სვანური სკოლის სპეციფიკური ნიშნები. 

იგი XI-XII საუკუნის მხატვრობის წმინდა გიორგის სცენებისა და მისი გამოსახვის ერთ–ერთი ყველაზე ადრინდელი ეკონოგრაფიული ნიმუშია, რომელიც საერთოდ შემორჩა შუა საუკუნეების ხელოვნებიდან. 

ადიშშია აღმოჩენილი ქართული მწერლობისა და ლიტერატურის ერთ ერთი უძველესი ძეგლი, ე.წ. "ადიშის ოთხთავი" (სახელი სოფლის მიხედვით უწოდეს), რომელიც 897 წელსაა გადაწერილი შატბერდის მონასტერში.

ადიშის წმინდა გიორგის ეკლესია 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

ტაძრის მოხატულობა
-----------------

მას ახასიათებს უშუალობა და თავისებურება, რომელიც შუასაუკუნეების ხელოვნების ამ ნაწარმოებს განსაკუთრებულ გამომხატველობას ანიჭებს. მხატვრობის თავისებურება ეკლესიაში შესვლისთანავე იპყრობს ყურადღებას. კაშკაშა, სუფთა ფერები - ოქროსფერი-ყვითელი, მოწითალო-ყავისფერი, ვადისფერი, ქმნის მაჟორულ გამას, იმის წყალობით, რომ მხატვრობაში სჭარბობს მოოქროსფერო - ყვითელი ფერი, ეკლესიის კედლები თითქოს სინათლეს აფრქვევს და მის პატარა სივრცეს მზის შუქით ავსებს. ფრაგმენტების მიხედვით ხერხდება მხატვრობის იკონოგრაფიული სქემის აღდგენა. 

იგი ტიპიურია შუასაუკუნეების ქართულ და, კერძოდ, სვანურ მხატვრობისათვის, მაგრამ ადიშის ოსტატი ყურადღებას განსაკუთრებით ამახვილებს ეკლესიის პატრონის წმ. გიორგის გამოსახულებებზე. 

საკურთხევლის კონქში გამოსახულია ვედრება. ცენტრში ტახტზე მჯდომარე ქრისტე, კურთხევის ნიშნად აღმართული ხელით, ხოლო მის ორსავ მხარეს ღვთისმშობელი და იოანე ნათლისმცემელი. კედლის ქვემო ნაწილში წარმოდგენილნი არიან ეკლესიის მამანი. ისინი ასიმეტრიულად არიან განლაგებულნი; წმ. ბასილი სარკმლის მარცხენა მხარესაა, ხოლო იოანე ოქროპირი და კიდევ ერთი წმინდანი (სახელი არაა შემონახული) - მარჯვნივ. 

ეკლესიის თაღი ჩანგრეულია, ხოლო ნაწილებს ამჟამად ხის ჭერი ფარავს. სამხრ. და ჩრდილო კედლების მხატვრობის ქვედა რეგისტრები წმინდა გიორგის ცხოვრების ამსახველ სცენებს ეთმობა. ჩრდ. კედელზე მოცემულია სცენა, რომელიც მოგვითხრობს, როგორ დაიმორჩილა წმ.გიორგიმ გველეშაპი და იხსნა მეფის ასული.

ლიტერატურა
----------

* ადიშის ეკლესიები, ჟღერს ქვის ჰარმონია, თბ. 2006, გვ. 15
* *ვოლსკაია ა.*,„კედლის მხატვრობა სოფ. ადიშის წმ. გიორგის ეკლესიაში", // ჟურ. ძეგლის მეგობარი, №. 18 თბილისი: საბჭოთა საქართველო, 1969 წელი. — გვ. 53-58

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ადიში

სქოლიო
------

1. ↑  საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ
**აბსოლუცია** (ლათ. absolutio) — ქრისტიანულ ღვთისმეტყველებაში (განსაკუთრებით რომის კათოლიკური ეკლესიაში): ცოდვების მიტევება, შენდობა. ტერმინი გამოიყენება ასევე იურისპრუდენციაში მსჯავრდადებულის სასჯელისგან გათავისუფლების შესახებ სასამართლოს გადაწყვეტილების აღსანიშნავად.

ქრისტიანული ეკლესიის ისტორიის ადრეულ ეტაპზე ღმრთისმსახური აბსოლუციის რიტუალს მონანიების წესის საჯაროდ შესრულების შემდეგ აღასრულებდა. შუა საუკუნეებში აღსარებაც და აბსოლუციაც სრულად ფარული, არასაჯარო გახდა. რომის კათოლიკებთან აბსოლუცია არის აქტი, რომლითაც აღსარების მიმღები (ღმრთისმსახური) სინანულის საიდუმლოში იესო ქრისტესა და ეკლესიის სახელით მონანიეს ჩადენილ ცოდვათაგან მიტევებულად აცხადებს. პროტესტანტებთან ღმრთისმსახური აბსოლუციას ჩვეულებრივ ადგენს საჯაროდ, მთელი მრევლის მიერ ლოცვის აღვლენის შემდეგ.

ლიტერატურა
----------

* „მიტევება". პეტროზილო, პიერო. ქრისტიანობის ლექსიკონი/პიერო პეტროზილო; [იტალ. თარგმნა მარიკა სააკაშვილმა; რედ. მერაბ ღაღანიძე; სულხან-საბა ორბელიანის სასწ. უნ-ტი, ქრისტ. თეოლოგიისა და კულტ. ცენტრი]. - თბ.: სულხან-საბა ორბელიანის სასწ. უნ-ტის გამოც. 2011. - 434გვ.; 24სმ.. - ყდაზე: ბერნარდო დადი „ნეტარი ქალწული მარიამის გვირგვინით შემკობა". - ISBN: 978-9941-0-3408-4;
* 

* აბსოლუცია — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
**აბსურდი** (ლათ. absurdus — „უაზრო", „შეუსაბამო") — რაიმე ალოგიკური, რომელიც საღ აზრს ეწინააღმდეგება.

აბსურდულად ითვლება შეხედულება, რომელიც გარეგნულად წინააღმდეგობრივი არ არის, თუმცა მის გაანალიზებას წინააღმდეგობამდე მივყავართ. მაგ. წინადადებაში „ალექსანდრე მაკედონელი უშვილო მშობლების გაზრდილი იყო" არის მხოლოდ მტკიცება და არ არის უარყოფა, და შესაბამისად, არ არის აშკარა წინააღმდეგობა. თუმცა აშკარაა, რომ ამ მტკიცებიდან გამომდინარეობს წინააღმდეგობა: „ზოგიერთ მშობლებს ჰყავთ შვილები და ამავე დროს არ ჰყავთ ისინი". აბსურდს განარჩევენ უაზრობისგან. უაზრობა არც ჭეშმარიტებაა და არც სიცრუე, მას ვერ დავუპირისპირებთ სინამდვილეს, რომ გავარკვიოთ, შეესაბამება იგი მას თუ არა. აბსურდული გამონათქვამი კი გააზრებულია და საკუთარი წინააღმდეგობის ძალით სიცრუე გამოდის. მაგ. გამოთქმა „თუ წვიმა მოდის, მაშინ ტრამვაი" არის უაზრო, ხოლო გამოთქმა „ვაშლი გაჭრილი იქნა სამ არათანაბარ ნახევრად" კი უაზრო არ არის, თუმცა აბსურდულია.

ფილოსოფიაში აბსურდი გამოხატავს კოფლიქტს ადამიანის მისწრაფებას, მისწვდეს ხელშეუვალ ღირებულებებსა და ცხოვრების აზრს, და ადამიანურ უუნარობას შორის, აღმოაჩინოს რაიმე. ამ კონტექსტში აბსურდი არ გულისხმობს "ლოგიკურ შეუძლებლობას", ის გამოხატავს "ადამიანურ შეუძლებლობას". სამყარო და ადამიანური გონება ცალ-ცალკე არ იწვევს აბსურდს. აბსურდს იწვევს მათი დაპირისპირებული ბუნება, რომლებიც ერთდროულად არსებობენ.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* აბსურდიზმი — ფილოსოფიური მიმდინარეობა
* აბსურდის თეატრი — ლიტერატურული მიმდინარეობა

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ. 1975. — გვ. 42.
* *OBERIU*, edited by Eugene Ostashevsky. Northwestern 2005 ISBN 0-8101-2293-6
* Thomas Nagel: *Mortal Questions*, 1991. ISBN 0-521-40676-5

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Fiction of the Absurd დაარქივებული 2011-07-18 საიტზე Wayback Machine.
* Absurdist Monthly Review Magazine
* Gone Lawn Excavation Project : active absurdist and related authors
* The New Absurdist
**აბდულა შაიგი თალიბზადე** (აზერ. Abdulla Şaiq; დ. 24 თებერვალი 1881, თბილისი — გ. 24 ივლისი 1959, ბაქო) — აზერბაიჯანელი მწერალი. დაწყებითი განათლება თბილისში მიიღო. 1901 წლიდან ცხოვრობდა ბაქოში, სადაც ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას. შემოქმედების ადრინდელი პერიოდი აღმოსავლური ლიტერატურის ტრადიციებითაა შემოსაზღვრული, მოგვიანებით პროგრესული რომანრიზმის მიმდევარი იყო. მნიშვნელოვანია აბდულა თალიბზადეს მოთხრობები „უბედური ოჯახი", „წერილმა ვერ მოაღწია", „ლამაზი გაზაფხული" (1912–1913); რომანი „არაზი" (1940), დრამატული ნაწარმოებები: „ელვა" (1927), „ხასაი" (1937), „ხალხის შვილი" (1939), „სამშობლო" (1942) და სხვა. პიესების დიდი ნაწილი დაწერილია მოზარდთა თეატრისათვის. აბდულა თალიბზადემ თარგმნა ნიზამის „ისქანდერნამეს" ნაწილი („წიგნი დიდებისა"), შექსპირის „მაკბეთი", პუშკინის, კრილოვის, ნეკრასოვისა და სხვათა ნაწარმოებები.

ბიოგრაფია
---------

აბდულა შაიგი 1881 წლის 24 თებერვალს ტფილისში, სულიერი პირის ოჯახში დაიბადა. დაწყებითი განათლება მიიღო ტფილისის საქალაქო სკოლაში. სკოლის დამთავრების შემდეგ აბდულა შაიგი ოჯახთან ერთად გადავიდა ხორასანში (ირანში). ხორასანში მან გააგრძელა თავისი სწავლა-განათლება. ამ ხნის განმავლობაში შაიგმა შეისწავლა სპარსული და არაბული ენები, აღმოსავლური ლიტერატურა. ირანში დაახლოებით რვა წლის გატარების შემდეგ აბდულა შაიგი დაბრუნდა ტფილისში და რაღაც პერიოდის შემდეგ ოჯახთან ერთად საცხოვრებლად ბაქოში გადავიდა.

ბაქოში გადასვლის შემდეგ თვითგანათლების გზით შეისწავლა რუსული ენა და აზერბაიჯანულ-რუსული სკოლის მასწავლებლის თანამდებობაზე ჩააბარა გამოცდა. საკუთარ პედაგოგიურ მოღვაწეობას ა. შაიგი ლიტერატურულ შემოქმედებასთან ათავსებდა. აბდულა შაიგი საკუთარი შემოქმედების ადრეულ პერიოდში ქმნიდა მუშებისა და გლეხების რეალური ცხოვრების გამომხატველ მოთხრობებსა და ლექსებს. მისი მოთხრობა „წერილმა ვერ მიაღწია" ხაზს უსმევს ბაქოელი მუშის ცხოვრების უპერსპექტივობას, რომელიც შემოსავლისათვის ირანიდან ბაქოში წავიდა სამუშაოს საძებრად და ნავთობის ჭაში დაიღუპა.

შაიგი ცნობილია, როგორც პირველი საბავშვო მწერალი აზერბაიჯანში. მისი ლექსების ფორმით შექმნილი ზღაპრები („ტიკ-ტიკ-ხანუმა", „კარგი მეგობარი", „კალაბოკი" და ა. შ.), დრამატურგიული სცენები („კარგი გაზაფხული", „ჩაბანი" და სხვ.), იყო და არის საყვარელი ნაწარმოებები აზერბაიჯანელი მოსწავლეებისათვის..

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ. 1979. — გვ. 576-577.



1. ↑  IMSLP — 2006.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q523660'></a>
2. ↑  Abdulla Şaiq Biblioqrafiya 2016, p. 7. sfn error: no target: CITEREFAbdulla\_Şaiq\_Biblioqrafiya2016 (help)
3. ↑  Nadir Ismayilov. Sima Ismayilova Abdulla Şaiq biblioqrafik göstəricisi haqqında qeydlər 525-ci qəzet.
4. ↑
5. ↑  *Дадашзаде М. А.* История Азербайджанской литературы. — Маариф, 1987.
**Ninjas in Pyjamas** (**NiP**) — პროფესიონალური eSports-ის ორგანიზაცია (გუნდი) შვედეთიდან, რომელიც ამჟამად თამაშობს Counter-Strike:Global Offensive-ში. NiP შეიქმნა 2000 წელს და წარმატებულად გამოდიოდა Counter-Strike-ში, ხოლო გუნდი დაიშალა 2007 წელს. მისი ერთ-ერთი ცნობილი მოთამაშე Emil "HeatoN" Christiansen გახდა ორგანიზაციის მენეჯერი. 2012 წელს ორგნიზაცია NiP გადავიდა Counter-Strike:Global Offensive-ში, ხოლო მისი მოთამაშეთა შემადგენლობას დაემატა ყოფილი Fnatic-ის მოთამაშეები Patrik "f0rest" Lindberg და Christopher "GeT RiGhT" Alesund. თავდაპირველად NiP იყო League of Legends გუნდი რომელიც გამოდიოდა League of Legends Championship Series-ში. 2015 წლის ნოემბერს NiP-მა გააუქმა Dota 2-ის გუნდი.

| ეროვნება | ID | სახელი | ასაკი | წევრად შესვლის თარიღი |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| შვედეთი | friberg | ადამ ფრაიბერგი | 24 | 10 აგვისტო 2012 |
| შვედეთი | f0rest | პატრიკ ლინდბერგი | 27 | 10 აგვისტო 2012 |
| შვედეთი | GeT\_RiGhT | კრისტოფერ ალესუნდი | 25 | 10 აგვისტო 2012 |
| შვედეთი | Xizt | რიჩარდ ლენდსტორმი | 24 | 10 აგვისტო 2012 |
| შვედეთი | pyth | ჯეიკობ მურიევი | 22 | 29 დეკემბერი 2015 |

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ოფიციალური საიტი
**ათელსტანი** (ინგლ. Athelstan; დ. დაახლ. 895 — გ. 27 ოქტომბერი, 939) — ანგლოსაქსების მეფე 924-927 წლებში და ინგლისის მეფე 927-939 წლებში. უესექსის დინასტიის წარმომადგენელი. ედუარდ უფროსის და მისი პირველი ცოლის შვილი. თანამედროვე ისტორიკოსების აზრით ის ერთ-ერთი უდიდესი ანგლო-საქსი და ინგლისელი მონარქია. ათელსტანი არასდროს დაქორწინებულა და მისი გარდაცვალების შემდეგ ინგლისის მეფე მისი ნახევარ-ძმა ედმუნდი გახდა.

924 წლის ივლისში, როდესაც ედუარდ უფროსი გარდაიცვალა, ათელსტანმა მერსიის მეფობა მიიღო, მისი ნახევარ-ძმა ეთელვირდი უესექსის მეფე გახდა, თუმცა მოულოდნელად გარდაიცვალა და უესექსშიც ათელსტანი გამეფდა. 927 წელს ათელსტანმა აიღო ქალაქი იორკი და ამით ბოლო ვიკინგური სამეფო, ნორთუმბრია დაიპყრო, ამ წარმატების შემდეგ ის გახდა პირველი ანგლო-საქსი მეფე რომელმაც მთელი ინგლისი თავის მმართველობის ქვეშ მოაქცია. 937 წელს ინგლისში შოტლანდიის მეფე კონსტანტინე II შემოიჭრა. ათელსტანმა ბრუნანბურგის ბრძოლაში დაამარცხა შოტლანდიელები. ამ გამარჯვებამ მას უდიდესი რეპუტაცია მოუტანა ინგლისში და ევროპის კონტინენტზე. 939 წელს, ათელსტანის გარდაცვალების შემდეგ ვიკინგებმა აღადგინეს კონტროლი იორკზე 954 წლამდე, სანამ ინგლისელები საბოლოოდ არ განათავისუფლებდნენ მას ვიკინგებისგან.

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***ათელსტანი***

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

 
ვიკიწყაროში**?** არის ტექსტი 1911 *Encyclopædia Britannica*-ს სტატიებიდან თემაზე:
***ათელსტანი***

* ანგლოსაქსური ქრონიკები. 920—1014 წლები (ინგლისური)
* Foundation for Medieval Genealogy (ინგლისური)

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
ინგლისის მეფეები |
| --- |
|  |
| 
* ალფრედ დიდი
* ედუარდ უფროსი
* ათელსტანი
* ედმუნდ I
* ედრედი
* ედვი
* ედგარი
* ედუარდ წამებული
* ეთელრედ უწიგნური
* სვენ I
* ედმუნდ რკინისმხარა
* კნუდ I დიდი
* ჰაროლდ I
* ჰარდეკნუდი
* ედუარდ აღმსარებელი
* ჰაროლდ გოდვინსონი
* ედგარ ეთელინგი
* უილიამ I
* უილიამ II
* ჰენრი I
* სტეფანი
* მატილდა
* ჰენრი II
* რიჩარდ I
* ჯონი
* ჰენრი III
* ედუარდ I
* ედუარდ II
* ედუარდ III
* რიჩარდ II
* ჰენრი IV
* ჰენრი V
* ჰენრი VI
* ედუარდ IV
* ედუარდ V
* რიჩარდ III
* ჰენრი VII
* ჰენრი VIII
* ედუარდ VI
* ჯეინ გრეი
* მერი I
* ელისაბედ I
* ჯეიმზ I
* ჩარლზ I
* ჩარლზ II
* ჯეიმზ II
* მერი II
* უილიამ III
* ანა
 |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| იდენტიფიკატორები ვიკიმონაცემებში რედაქტირება | 
* BNF: cb16297152d (data)
* GND: 12932521X
* ISNI: 0000 0000 2712 5904
* LCCN: n81131769
* NLI: 000397495
* SELIBR: 346685
* SUDOC: 085620130
* VIAF: 52764880
* WorldCat Identities (VIAF-ის მეშვეობით): 52764880

 |
**Lemondo** — ერთ-ერთი პირველი ქართული მობილური თამაშების და აპლიკაციების დეველოპერი და გამომცემელი კომპანია, რომლის სათავო ოფისი არის თბილისში, საქართველოში.

Lemondo-ს გენერალური დირექტორი არის ლევან კილაძე, ხოლო დამფუძნებლები არიან თავად ლევანი და გიორგი ოთიაშვილი, პროდუქტების განვითარების დირექტორი. კომპანიაში ამჟამად მუშაობს 30 კაციანი გუნდი.

Lemondo მომხმარებლისთვის ცნობილია მრავალი წარმატებული პროდუქტით: Pixel Hunter, Kite Surfer, Rage Wars, Basketball Arcade Machine, Beer Shooter, Icon Skins, Flashlight და ა.შ. Lemondo ყოველწლიურად იზრდება, აუმჯობესებს არსებულ და განაგრძობს ახალი პროდუქტებზე მუშაობას.

ისტორია
-------

ლევან კილაძემ და გიორგი ოთიაშვილმა 2010 წელს გადაწვიტეს დაეარსებინათ მობილური თამაშების და აპლიკაციების დეველოპერი კომპანია. კომპანია გახდა Apple-ის, Google-ისა და Windows-ის კონტრაქტორი და ამით მოიპოვა უფლება ზემოაღნიშნული კომპანიების აპლიკაციების მაღაზიებში განეთავსებინა თავისი პროდუქტი.

2012 წელს Lemondo-ს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსგან მიენიჭა „ვირტუალური ზონის პირის სტატუსი".

2013 წელს Lemondo-მ გამოყო 2 ბიზნეს მიმართულება:

* Lemondo Entertainment — გააგრძელა გლობალური ბაზრისთვის მობილური თამაშების და აპლიკაციების შემუშავება
* Lemondo Business — აქტიურად მუშაობს როგორც ადგილობრივ ისე საერთაშორისო კომპანიებთან, რომელთაც სურთ ჰქონდეთ საკუთარი აპლიკაცია.

2013 წელს Lemondo გახდა AmCham Georgia-ს კორპორატიული წევრი.

2013 წელს Lemondo გახდა Erasmus Centre for Entrepreneurship-ის ორგანიზებით ჩატარებული მსოფლიო სტარტაპების კონკურს Get In The Ring-ის ფინალისტი საქართველოდან.

2014 წლის ივლისში, Lemondo გახდა პირველი ქართული კომპანია, რომლის თამაში „Pixel Hunter" გახდა ხელმისაწვდომი „Steam"-ის მომხმარებლებისთვის.

2014 წლის სექტემბერში Lemondo იყო მსოფლიოში პირველი კომპანია, რომელმაც iOS 8 საოპერაციო სისტემისთვის ქართული კლავიატურის აპლიკაცია შექმნა.

2015 წლის მაისში Lemondo-მ და საქართველოს უნივერსიტეტი-მა, პირველი მობილური აპლიკაციების ტრენინგ-ცენტრი დააარსეს.

2015 წლის ნოემბერში Lemondo-ს თამაში Pixel Hunter გახდა პირველი ქართული თამაში რომელიც განთავსდა PlayStation Store-ზე.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* 

* ოფიციალური საიტი
* Lemondo Facebook-ზე
* LemondoTwitter-ზე

სქოლიო
------

1. ↑  Lemondo Entertainment on Apple AppStore
2. ↑  Lemondo Business on Apple AppStore
3. ↑  Lemondo Entertainment on Google Play.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-06-30. ციტირების თარიღი: 2021-09-26.
4. ↑  Lemondo Business on Google Play.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-02-24. ციტირების თარიღი: 2021-09-26.
5. ↑  Person Of Virtual Zone.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-01-29. ციტირების თარიღი: 2014-10-29.
6. ↑  AmCham Corporate Membership
7. ↑  Get in the Ring National Finalists!
8. ↑  Pixel Hunter on Steam
9. ↑  marketer.ge - First Georgian Keyboard App for iOS 8
10. ↑  zeti.ge - First Georgian Keyboard App for iOS 8
11. ↑  zeti.ge - First mobile app development training center in Georgia
12. ↑  University of Georgia - First mobile app development training center in Georgia.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2015-09-03.
13. ↑  Pixel Hunter on PlayStation Store
**სერგეი კოროლიოვის სახელობის ავიაციისა და კოსმონავტიკის მუზეუმი** (რუს. Музей авиации и космонавтики имени С. П. Королёва) — მუზეუმი რუსეთში. მდებარეობს ქალაქ სამარაში მოსკოვის გზატკეცილზე. წარმოადგენს რუსეთის კოსმონავტიკის მუზეუმების ასოციაციისა და სამეცნიერო-ტექნიკური მუზეუმების ეროვნული კომიტეტის ასოციაციის რეგიონულ განყოფილებასა და სამეცნიერო მეთოდურ ცენტრს.

მუზეუმის ისტორია
----------------

მუზეუმის გახსნა 1977 წლის 12 იანვარს — სერგეი კოროლიოვის დაბადებიდან 70-ე იუბილეზე შედგა.
1977-დან 1981 წლამდე მუზეუმი საზოგადოებრივ საწყისებზე მუშაობდა, ხოლო 1981 წლიდან სამარის სახელმწიფო აეროკოსმოსური უნივერსიტეტის დამოუკიდებელი სტრუქტურული ქვეგანყოფილების სახით აგრძელებს მუშაობას.

1980-1981 წლებში და 1992 წელს ჩატარდა მუზეუმის რეკონსტრუქცია და სრული რეექსპოზიცია.
1989 წელს მუზეუმს საპატიო წოდება „სახალხო" მიენიჭა.
1999 წელს მუზეუმის ინიციატივით დაარსდა სამარის სამეცნიერო-ტექნიკური მუზეუმების ასოციაცია, სადაც ის მთავარი და სამეცნიერო-მეთოდური ცენტრი გახდა.
ამჟამად მუზეუმი წარმოადგენს რუსეთის კოსმონავტიკის მუზეუმების ასოციაციის რეგიონულ განყოფილებას. არის მუზეუმების საერთაშორისო საბჭოს რუსეთის კომიტეტის რუსეთის სამეცნიერო-ტექნიკური მუზეუმების ასოციაციის წევრი, რუსეთის კოსმონავტიკის აკადემიის ვოლგისპირეთის განყოფილების კორპორატიული წევრი.

ფაქტები
-------

* მოზეუმის ექსპოზიციის ფართობი — 400 მ²,
* საერთო სამუზეუმო ფონდი — 11,3 ათასი ერთეული,
* ძირითადი ფონდი — 6,6. ათასი ერთეული.
* ყოველწლიურად მუზეუმს 20 000 ადამიანი სტუმრობს.

ექსკურსიები
-----------

მუზეუმი ორგანიზებას უწევს 10-ზე მეტი სხვადასხვა სახის დასათვალიერებელ და თემატურ ექსკურსიებს სტუდენტებისათვის, სკოლის მოსწავლეებისთვის, უნივერსიტეტის სტუმრებისათვის, საზღვარგარეთული დელეგაციებისთვის, ტურისტებისთვის და დამტვალიერებელთა სხვა კატეგორიებისათვის.

* „Мир музея" (მუზეუმის დასათვალიერებელი ექსკურსია)
* „Мир полета" (მუზეუმის დასათვალიერებელი ექსკურსია + საავიაციო და სარაკეტო-კოსმოსური ტექნიკის ლაბორატორიები)
* „Знакомьтесь, АЭРОКОС" (მუზეუმი + უნივერსიტეტის ექსკურსია აბიტურიენტებისათვის)
* „СамаРА" (ქალაქის ექსკურსია + მუზეუმების მონახულება, მათ შორის, საწარმოები და უმაღლესი სასწავლებლები)
* „Самара аэрокосмическая" სამარის უნივერსიტეტის სასწავლო აეროდრომის მონახულება (სმიშლიაევკა)
* „Русский космос" (რუსეთის კოსმოსური იდეის საწყისები და თანამედროვე კოსმოსური საქმიანობა)
* „Крылья над Волгой" (ავიაციის ჩასახვა და განვითარება სამარაში)

ინტერნეტ-რესურსები
------------------

* მუზეუმის ოფიციალური საიტი

სქოლიო
------

1. ↑  *Марина Гринева* Самара строит космический парк „Самарская газета", 12.04.2014
**ავთანდილ იოსელიანი** (დ. 16 სექტემბერი, 1952, მულახი, ახლანდ. მესტიის მუნიციპალიტეტი — გ. 26 ოქტომბერი, 1992, ოჩამჩირე) — ქართველი გეოფიზიკოსი. საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობისათვის მებრძოლი. საქართველოს ეროვნული გმირი (2019).

მისი მშობლები, აბო იოსელიანი და მარიამ გოგიტაშვილი პედაგოგები იყვნენ. ავთანდილ იოსელიანი, თავდაპირველად, მშობლიური სოფლის სკოლაში სწავლობდა, ხოლო მე-3 კლასიდან, სწავლა თბილისის მე-60 საშუალო სკოლაში გააგრძელა. 1968 წელს, ჩააბარა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკის ფაკულტეტზე, რომელიც 1978 წელს, გეოფიზიკოსის კვალიფიკაციით დაამთავრა. სტუდენტობის დროს მოიხადა სავალდებულო სამხედრო სამსახური.

უნივერსიტეტის დამთავრებისთანავე, ავთანდილ იოსელიანმა მუშაობა საქნავთობში, გეოფიზიკურ ექსპედიციაში დაიწყო. 1980-იანი წლების ბოლოს, სამსახური გააგრძელა საქართველოს გეოლოგიური სამმართველოს კომპლექსურ გეოლოგიურ გეოფიზიკურ ექსპედიციაში, სხვადასხვა თანამდებობებზე. 1990 წელს დაინიშნა საქართველოს გეოლოგიის დეპარტამენტის გეოფიზიკური სამმართველოს უფროსად. 1980-იანი წლების ბოლოდან ჩაება ეროვნულ მოძრაობაში და აქტიურ მონაწილეობას იღებდა აფხაზეთსა და სამაჩაბლოში მიმდინარე პროცესებში. 1992 წლის სექტემბერში, სამსახურიდან შვებულება აიღო და აფხაზეთში, საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობის დასაცავად, მოხალისედ წავიდა.

ავთანდილ იოსელიანმა, 1992 წლის 26 ოქტომბერს, ქალაქ ოჩამჩირეში, თანამებრძოლების გარემოცვაში, სადაც ტყვედ აყვანილი მოწინააღმდეგეები იმყოფებოდნენ, ხელყუმბარა სხეულით დაფარა და საკუთარი სიცოცხლის ფასად, გარშემო მყოფები სიკვდილს გადაარჩინა. 2019 წლის 17 ნოემბერს, მას საქართველოს ეროვნული გმირის წოდება მიენიჭა.

ავთანდილ იოსელიანი ასევე დაჯილდოებულია ვახტანგ გორგასლის I ხარისხის ორდენით. მას დარჩა მეუღლე და სამი შვილი. დაკრძალულია საბურთალოს ძმათა სასაფლაოზე.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ავთანდილ იოსელიანი

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
საქართველოს ეროვნული გმირები |
| --- |
|  |
| საქართველოს დრ | 
ვლადიმერ გოგუაძე (1918) |
|  |
| საქართველო | 
* ქაქუცა ჩოლოყაშვილი (2004)
* ჟიული შარტავა (2004)
* ზაზა დამენია (2004)
* ჯონ მაკ-კეინი (2010)
* ლეხ კაჩინსკი (2010)
* გიორგი ანწუხელიძე (2013)
* გიორგი კვინიტაძე (2013)
* ზურაბ იარაჯული (2013)
* ამბროსი ხელაია (2013)
* ზვიად გამსახურდია (2013)
* მერაბ კოსტავა (2013)
* ექვთიმე თაყაიშვილი (2013)
* გიორგი მაზნიაშვილი (2013)
* გრიგოლ ფერაძე (2013)
* მიხეილ წერეთელი (2013)
* მარო მაყაშვილი (2015)
* გურამ გაბესკირია (2017)
* ზურაბ ჭავჭავაძე (2018)
* მამია ალასანია (2018)
* ავთო იოსელიანი (2019)
* გენო ადამია (2020)
* ალექსანდრე ონიანი (2021)
* მიხა ხელაშვილი (2022)
 |

 |
კაცი ავი თვალით. *რეპინის ნამუშევარი (1877)*
**ავი თვალი**, **თავლის ცემა** ან **გათვალვა** — ცრურწმენა გამოხედვის ავ გავლენასთან დაკავშირებით, რომელიც ბევრ ერშია გავრცელებული. მათი აზრით, ავი თვალისაგან ავად ხდებიან ადამიანები და ცხოველები, ხმება ხეები, ხდება უბედურობები. განსაკუთრებით ეშინიათ ავი თვალის მშობიარობის ან ქორწილის დროს. ამიტომაც პატარძლებს სახეზე ფატა აქვთ გადაფარებული.

ბრძოლა ავ თვალთან
-----------------

როგორც საქართველოში, ასევე დსთ-ს ქვეყნებში ავ თვალს შელოცვებით გამოდევნიან. შემოლოცვებს ხშირად მკიკთხავები, მღვდლები, ექსტრასენსები, მაგები, გრძნეულნი ან უბრალო ბებიებიც, რომლებსაც ლოცვები აქვს შესწავლილი, კითხულობენ. ზოგის აზრით, ავი თვალის განდევნა ყველა ადამიანს შეუძლია. აუცილებელია შელოცვის დროს იქონიოს დანა (ან რკინის ჯვარი) ხელში. ყველაფერთან ერთად თვალი შეიძლება ეცეს არა მარტო ადამიანს, არამედ მის სახლსაც. მისი „გაწმენდა" მკითხავების აზრით შავ კატას ან ეკლესიის წყალს შეუძლია.

აგნოსტიკური თეოლოგები არ გამორიცხავენ ავი თვალის არსებობას, რადგანაც ისინი თვლიან, რომ ადამიანის აურა ძალიან მგრძნობიარე ზემატერიაა.

ლიტერატურა
----------

* (რუსული) *Бочкарева*. «Сверхматерии» 1992 г.
* (რუსული) *Записки тоелогов* — «Джуна и Ванга». 1984 г.
**The Ting Tings** — ინგლისური თინეიჯერული პოპ-დუეტი, რომლის წევრები არიან კეტი უაითი (ვოკალი, გიტარა, ბას-ბარაბანი) და ჟიულ დე მარტინო (ბარაბანი, გიტარა, ვოკალი, ფორტეპიანო). ჯგუფი ჩამოყალიბდა 2007 წელს, თუმცა ჯერ კიდევ 2004 წლიდან კეტი და ჟიული ერთად ანლინგტონ მილში, სოლფორდში კერძო წვეულებებზე უკრავდნენ. ამჟამად გამოშვებული აქვთ 4 სინგლი, მათ შორის "*That's Not My Name*", რომელმაც 2008 წლის 18 მაისს გაერთიანებული სამეფოს სინგლების ჩარტში 1 ადგილი დაიკავა. მათი პირველი ალბომი, სახელწოდებით *We Started Nothing*, 2008 წლის 19 მაისს გამოვიდა და დიდი ბრიტანეთის 75 საუკეთესო ალბომს შორის 1 პოზიცია დაიმკვიდრა.

We Started Nothing
------------------

ჯგუფის სადებიუტო ალბომი *We Started Nothing* 2008 წლის 19 მაისს გამოვიდა. იგი კრიტიკოსების შეფასების და კომერციული თვალსაზრისით, წარმატებული იყო. ალბომმა 186 კვირის მანძილზე 11 განსხვავებულ ჩარტში მიიღო მონაწილეობა. პირველად იგი 2008 წლის 21-ე კვირაში ირლანდიის 75 საუკეთესო ალბომს შორის გამოჩნდა, საბოლოოდ კი 2009 წლის მე-10 კვირაში დიდი ბრიტანეთის 75 საუკეთესო ალბომსა და ირლანდიის 75 საუკეთესო ალბომს შორის. დიდი ბრიტანეთის 75 საუკეთესო ალბომს შორის მას მთელი 1 კვირის მანძილზე პირველი ადგილი ეკავა.

დისკოგრაფია
-----------

 მთავარი სტატია: The Ting Tings-ის დისკოგრაფია.
* *We Started Nothing* (2008)
* *Sounds from Nowheresville* (2012)
* *Super Critical* (2014)

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
***The Ting Tings***

* 

* ოფიციალური საიტი
* 

* The Ting Tings — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)

სქოლიო
------

1. ↑  Ting Tings - We Started Nothing

|  |  |
| --- | --- |
| ნოტები | *ეს სტატია მუსიკის შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |



|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| ხ • გ • რ
The Ting Tings |
| --- |
|  |
| 
* **კეტი უაიტი**
* **ჟიულ დე მარტინო**
 |
|  |
| სტუდიური ალბომები | 
* *We Started Nothing*
* *Sounds from Nowheresville*
* *Super Critical*
 |
|  |
| სინგლები | 
* Fruit Machine
* Great DJ
* That's Not My Name
* Shut Up and Let Me Go
* Be the One
* We Walk
* Hands
* Hang It Up
* Hit Me Down Sonny
* Wrong Club
* Do It Again
 |
|  |
| ტურნეები | 
* We Started Nothing Tour
* Kunst Tour
 |
|  |
| დაკავშირებული სტატიები | 
დისკოგრაფია |

 |
ზღაპრები **„ათას ერთი ღამე"** (*სპარ.* **هزار و يك شب** [*Hazār-o Yak shab*], *არაბ.* **الف ليلة وليلة** [*alf laila wa-laila*]) — არაბული შუასაუკუნოვანი წერილობითი ძეგლი, მოთხრობათა შეკრება, გაერთიანებული ისტორიით მეფე შაჰრიარზე და მის ცოლზე შაჰრაზადაზე(შეჰერიზადა).

ზღაპრების სიუჟეტიდან ვხედავთ რომ მეფე შახრიარს პირველმა ცოლმა უღალატა. და მან დაიწყო ყოველდღე ცოლის მოყვანა, მეორე დღეს კი მათ კლავდა. ყველაფერი შეიცვალა ზუსტად იმ დღეს როდესაც მან შეჰერიზადა მოიყვანა ცოლად. ყოველ ღამეს ის უყვებოდა მეფეს საინტერესო ზღაპრებს და წყვეტდა მათ ყველაზე საინტერესო ადგილას, რომ შემდეგ დღისთვის დაეტოვა.

იხილეთ გრეთვე
-------------

* სპარსული ლიტერატურა
* არაბული ლიტერატურა

ლიტერატურა
----------

* *In Arabian Nights: A search of Morocco through its stories and storytellers* by Tahir Shah, Doubleday, 2008.
* *The Islamic Context of The Thousand and One Nights* by Muhsin J. al-Musawi, Columbia University Press, 2009.
* Nurse, Paul McMichael. *Eastern Dreams: How the Arabian Nights Came to the World* Viking Canada: 2010. General popular history of the 1001 Nights from its earliest days to the present.
ომნივების ინტერფეისი
**ომნივები** (OmniWeb) — ომნი ჯგუფის მიერ დამუშავებული ინტერნეტ ბრაუზერი მაკ ოს X ოპერაციული სისტემისთვის. ომნივები თავდაპირველად *ლაითჰაუზ დიზაინმა* *ნექსტსტეპ* პლატფორმისთვის გამოუშვა 1995 წლის 17 მარტს. თუმცა *ნექსტსტეპი* მალევე *ოპენსტეპში*, ხოლო შემდეგ კი *მაკ ოს X*-ში გადაიზარდა და ომნივები სათანადოდ ამ პლატფორმებისთვის განახლდა. მცირე პერიოდის განმავლობაში ომნივები ვინდოუსისთვისაც იყო მისაწვდომი *იელოუბოქსის* მეშვეობით. *სან მაიკროსისტემსის* მიერ *ლაითჰაუზ დიზაინის* შესყიდვის შემდეგ *ომნი ჯგუფი* 2.5 ვერსიიდან დაწყებული ბრაუზერს თავად უშვებს. ვერსია 4.0-დან ომნივები მხოლოდ მაკ ოს X პლატფორმისთვის გამოდის.

ყველაზე ინოვატორული გამოგონება ომნივებში თავის დროზე იყო პოპ-აპ ფანჯრების დაბლოკვა. ეს ინოვაცია სხვა ბრაუზერებმაც სწრაფად აიტაცეს.

ომნივები დამუშავებულია კოკოას (აპი) გამოყენებით, რომელიც მაკ ოს X-ის შესაძლებლობების სრულად გამოყენების საშუალებას იძლევა. ის ასევე იყენებს ქუარცს მკვეთრი სურათებისა და მკაფიო ტექსტის გამოსახულების მისაღებად, მას ასევე შეუძლია რამდენიმე პროცესორით იმუშაოს და ასევე რამდენიმე ფანჯრის ერთ ინტერფეისში უჯრებისა და ტაბების მეშვეობით განთავსება.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ომნივების საიტი

სქოლიო
------

1. ↑  (Omni Group)
**Olympic** — ჩეხური როკჯგუფი.

ისტორია
-------

ფაილი:Olympic šatna.jpgჯგუფ Olympic-ის წევრები ერთად
ჯგუფი 1963 წელს დააარსა მიროსლავ რუჟეკმა და მისი თავდაპირველი სახელი იყო ***კარკულკა*** (Karkulka — **Kar**línský **Kul**turní **Ka**baret).

ჯგუფის დამაარსებელი წევრები ჩეხური როკმუსიკის ფუძემდებლებს წარმოადგენენ. სადებიუტო ალბომი „კუ" (ჩეხ. Želva — ჟელვა) ჩეხური ბიგბიტის ერთ-ერთ გარდამტეხ ალბომადაა მიჩნეული. 1970-იანი წლების პირველი ნახევარი ჯგუფისთვის სუსტი პერიოდი იყო, მაგრამ მას შემდეგ დგება წარმატების მორიგი პერიოდი კონცეპტუალური ალბომების ტრილოგიის შექმნის სახით: „არდადეგები მიწაზე" (Prázdniny na Zemi — პრაზდნინი ნა ზემი), „ქუჩა" (Ulice — ულიცე) და „ლაბორატორია" (Laboratoř — ლაბორატორჟ). აქ უკვე ჩართულია ბასგიტარისტი მილან ბროუმი, რომელსაც ჯგუფში შემოაქვს როგორც მკვეთრი, თანამედროვე როკმუსიკა, ასევე შესანიშნავი ინსტრუმენტული შესრულება, რომელიც გამომჟღავნდა მის პირველივე ალბომში „ოლიმპიკთან" ერთად, ეს იყო „მარათონი" (Marathón), 1978 წელს. მოგვიანებით ჯგუფი მერყევობდა მძიმე მეტალის მიმართულებითაც, მაგრამ მის ძლიერ მხარედ რჩება მელოდიური როკსიმღერები გონებამახვილი ტექსტითა და დასამახსოვრებელი არანჟირებით. ჯგუფს სიმღერის ტექსტებით ამარაგებდნენ ზდენეკ რიტირჟი და პაველ ვრბა (1965-1969 წლებში იგი იყო პაველ ხრასტინას სიმღერის ტექსტების უმთავრესი ავტორი). 2012 წელს ჯგუფმა 50 წლის იუბილე აღნიშნა დიდი კონცერტებით და ალბომების კოლექციის გამოშვებით. 2013 წლის მაისში კარლოვი-ვარში კონცერტის შემდეგ გარდაიცვალა ჯგუფის მრავალწლოვანი დრამერი მილან პეროუტკა. 2013 წლის მაისშივე ჯგუფს უერთდება დრამერი მარტინ ვაიგლი და ამასთანავე 2013-2015 იქმნება ახალი ალბომი ტრილოგია „თანავარსკვლავედი" (Souhvězdí — სოუჰვეზდი) და ჯგუფი რეგულარულად მართავს კონცერტებს ჩეხეთსა და სლოვაკეთში პროგრამით: Permanent Tour. 2016 წელს იმართება აკუსტიკური ტურნე Plugged Unplugged და 2017 წელს Olympic აღნიშნავს 55 წლის იუბილეს ხალხით გადავსებულ O2 არენაზე. კონცერტი ჩაწერეს ტელევიზიებმა და კამერებმა. შემდგომ წელს შეიქმნა „ოლიმპიკის" ახალი ალბომი Trilobit, რომელიც გამოიცა 2018 წლის სექტემბერში.

ჯგუფის წევრები
--------------

### ამჟამინდელი წევრები

* პეტრ იანდა (Petr Janda) (\* 1942) – გიტარა, სიმღერა (1963−დღემდე)
* მილან ბროუმი (Milan Broum) (\* 1951) − ბასგიტარა, სიმღერა (1975−დღემდე)
* ირჟი ვალენტა (Jiří Valenta) (\* 1959) – კლავიშიანი, სიმღერა (1986−დღემდე)
* მარტინ ვაიგლი (Martin Vajgl) (\* 1973) – დასარტყამი, სიმღერა (2013-დღემდე)

წყარო
-----

* *სტატია ნათარგმნია ჩეხური ვიკიპედიიდან: Olympic*

### ლიტერატურა

* LANGROVÁ, Hana. Olympic oslaví padesátku: Vydali knihu a kolekci alb [online]. 2012-11-03 [cit. 2012-11-06]. Dostupné online.
* HNÁTEK, Václav; VEDRAL, Honza. Zemřel bubeník Olympiku Milan Peroutka. Kapela ruší nejbližší koncerty [online]. iDNES.cz, 2013-05-04 [cit. 2013-05-08]. Dostupné online.
* BERNÝ, Lukáš. Pavel Šváb, Bohumil Starka – Hvězda na vrbě [online]. Oldies radio, 2014-08-09 [cit. 2015-09-26]. Dostupné online.
* Hvězda na vrbě – dobový klip Československé televize

### რესურსები ინტერნეტში

* Olympic – ჯგუფის ოფიციალური გვერდი
* Ondřej Bezr: Projděte se zlatě reeditovanou historií skupiny Olympic na stránkách kultura.idnes.cz, 18. března 2010
* Rozhovor s Petrem Jandou დაარქივებული 2007-12-12 საიტზე Wayback Machine.  na stránkách rockmag.cz, 2. 9. 2007
***The Suffering*** (ქართ. „ტანჯვა") — 2004 წლის მოქმედებითი და საშინელებათა ჟანრის კომპიუტერული თამაში შუტერის ელემენტებით, შექმნილი Surreal Software-ის მიერ PlayStation 2-ისა და Xbox-ის სათამაშო კონსოლებისთვის, ასევე Windows-ის პერსონალური კომპიუტერებისთვის; GameCube-ის კონსოლის ვერსიის შექმნა გაუქმდა პროექტის გამოშვებამდე. თამაშის კონსოლის ვერსიები გამოუშვა Midway Games-მა; კომპიუტერული ვერსია გამოქვეყნდა Encore Software-ისა და Zoo Digital Publishing-ის მიერ.

თამაშში მონსტრებისა და დონეების დიზაინის შექმნით სტუდია Stan Winston იყო დაკავებული, რომელმაც მანამდე ისეთი ცნობილი ფილმების გრაფიკა შექმნა, როგორებიცაა „ტერმინატორი", „უცხო" და „მტაცებელი".

სიუჟეტი
-------

მთავარ გმირს, სახელად თორქს ბრალად ედება თავისი ოჯახის - ცოლის და ორი შვილის მკვლელობა, თუმცა მას საერთოდ არ ახსოვს, როდის ჩაიდინა დანაშაული და ჩაიდინა კი საერთოდ. თორქი ებოტის ციხეში ხვდება, რომელიც შტატ მერილენდში მდებარეობს. ციხე თავისი ბნელი და სისხლიანი ისტორიით არის ცნობილი.

თამაშში მოქმედება თორქის ციხეში მოხვედრისთანავე იწყება. როგორც კი მთავარი გმირი თავის კამერაში შედის, პატიმრები მასზე საუბარს იწყებენ და მცირე დროის შემდეგ მიწისძვრა ხდება, ხოლო სხვა პატიმრებს კი უცნობი არსებები კლავენ.

კამერიდან გათავისუფლების შემდეგ, თორქი გზაში ნგრევასა და ხოცვა-ჟლეტას ხედავს, რომელიც უცნობმა არსებებმა მოაწყვეს, მაგრამ ეს არაფერია იმასთან შედარებით, რაც მას წინ ელოდება.
**აკაკი ასისთავი** (გ. 303) — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, მისი ხსენების დღე არის ძველი სტილით 7 მაისი, ახალი სტილით — 20 მაისი.

ცხოვრება
--------

წმინდა მოწამე აკაკი დაიბადა კაბადოკიაში და იყო მარტისიის პოლკის ასისთავი. როდესაც იმპერატორ მაქსიმიან გალერიუსის (305-311) ბრძანებით დაიწყო ქრისტიანთა დევნა, მხედართმთავარმა თერმმა სათითაოდ დაკითხა თავისი ჯარისკაცები. წმინდა აკაკიმ მტკიცედ და საჯაროდ აღიარა ქრისტიანობა. თერმმა ის მთავარსარდალ ვივიანესთან გაგზავნა. ვივიანეს ბრძანებით წმინდა აკაკი სასტიკად აწამეს, შემდეგ მძიმე ბორკილები დაადეს და საკანში ჩაკეტეს. ცოტა ხნის შემდეგ მოწამე სხვა ქრისტიანებთან ერთად წაიყვანეს ბიზანტიაში. როდესაც ღამის გასათევად გაჩერდნენ, წმინდანმა მადლობა შესწირა უფალს წამებისათვის. ლოცვის დროს წმინდა მოწამეს ზეციდან ხმა მოესმა: „გაძლიერდი, აკაკი!" ეს ხმა სხვა პატიმრებმაც გაიგონეს და ირწმუნეს ქრისტე.

ბიზანტიაში წმინდა მოწამეს მკაცრად ექცეოდნენ, სხვებს კი შედარებით უმსუბუქებდნენ მდგომარეობას. ღამით პატიმრებმა იხილეს, რომ წმინდანთან ნათლით მოსილი ჭაბუკები მოვიდნენ, წყლულები მობანეს და საჭმელი მოუტანეს. 7 დღის შემდეგ ვივიანემ კვლავ მოიხმო წმინდა აკაკი და როდესაც მისი სიცოცხლით სავსე სახე ნახა იფიქრა, რომ დარაჯს მოჰქონდა წმინდანთან საკვები, მოაყვანინა იგი და მკაცრად დაკითხა. ამაოდ ირწმუნებოდა დარაჯი თავის უდანაშაულობას: ვივიანემ მისი გაროზგვა ბრძანა. მაშინ წმინდა აკაკიმ თვითონ უპასუხა ჯალათს: „სიმტკიცე და ძალა უფალმა იესო ქრისტემ მომცა, მანვე განკურნა ჩემი წყლულები". გამძვინვარებულმა ვივიანემ სასტიკად ცემა წმინდანი და შემდგომი წამებისთვის გაუგზავნა მმართველ ფლაკინს, რომელმაც დაუფიქრებლად მოჰკვეთა თავი ქრისტეს აღმსარებელს.

წმინდა კონსტანტინე დიდის დროს წმინდანის წმინდა ნაწილები განისვენებდა კონსტანტინოპოლში, მოგვიანებით იგი გადაასვენეს კალაბრიაში, ქალაქ სიცილიაში.

ლიტერატურა
----------

* წმიდანთა ცხოვრება, ტომი II, თბილისი, 2001 წ.
რაფაელის პლატონის პორტრეტი გამოსახული ათენის სკოლის ფრესკაზე
**აკადემია** უმაღლესი სასწავლებლის აღმნიშვნელი ტერმინია, რომელიც მომდინარეობს პლატონის მიერ დაფუძნებული ფილოსოფიის სკოლიდან, ათენში, დაახლოებით ძვ. წ. 385 წელს.

სანამ აკადემია სკოლა გახდებოდა ის ძველი ათენის კედლებს გარეთ არსებული ზეთისხილის ბაღი იყო - წმინდა ადგილი ათენელთათვის. ამ ადგილის არქაული სახელი იყო *ჰეკადემია*, რომელიც კლასიკურ ხანაში *აკადემია*-დ გარდაიქმნა დაახ. ძვ. წ. VI საუკუნეში, დაუკავშირდა რა ეპიკურ ათენელ გმირს, ლეგენდარულ აკადემოსს.

აკადემიის ბაღი ქალღმერთ ათინასა და სხვა უკვდავთათვის მიძღვნილი წმინდა ადგილი იყო; ეს ასევე იყო ადგილი ბრინჯაოს ხანიდან მოყოლებული რელიგიური კულტისა, რომელსაც გმირ-ღმერთებს დიოსკურელებს უკავშირებენ. დიოსკურთან ასოციაციის გამო სპარტანელები „აკადემიის ბაღს" ხელუხლებელს ტოვებდნენ ატიკაზე შემოსევების დროს, განსხვავებით რომაელი სულასგან, რომელმაც ძვ. წ. 86 წელს ერთიანად გაჩეხა წმინდა ხეთისხილის ხეები ნაღმსატყორცნების ასაგებად.

იხილეთ აგრეთვე
--------------

* აკადემიკოსი
* განათლება
* სწავლული საზოგადოება

ლიტერატურა
----------

* A. Leight DeNeef and Craufurd D. Goodwin, eds. *The Academic's Handbook*. 2nd ed. Durham and London: Duke University Press, 1995.
* Christopher J. Lucas and John W. Murry, Jr. *New Faculty A practical Guide for Academic Beginners*. New York: Modern Language Association, 1992.
* John A. Goldsmith, John Komlosk and Penny Schine Gold. *The Chicago Guide to Your Academic Career*. Chicago: University of Chicago Press, 2002.
* William Germano. *Getting it Published: A Guide for Scholars (And Anyone Else)Serious about Serious Books*. Chicago: University of Chicago Press, 2001.
* Kemp, Roger L. "Town and Gown Relations: A Handbook of Best Practices," McFarland and Company, Inc. Jefferson, North Carolina, USA, and London, England, UK (2013). (ISBN 978-0-7864-6399-2).


|  |  |
| --- | --- |
| განათლება | *ეს სტატია განათლების შესახებ ჯერჯერობით ესკიზია. თქვენ შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მის შევსებაში.* |

 ხ • გ • რ**ათენის ღირსშესანიშნაობები**აკადემია  · აკროპოლისი  · ძველი აგორა  · ჰადრიანეს თაღი  · აეროპაგი  · ლისიკრატეს მონუმენტი  · ჰელენისტური პარლამენტი  · კერამეიკონი  · ლიკაბეტის გორა  · მონასტირაკი  · ათენის უნივერსიტეტი  · არქეოლოგიური მუზეუმი  · ეროვნული ბაღები  · საბერძნეთის ეროვნული ბიბლიოთეკა  · ეროვნული თეატრი  · ახალი აკროპოლისის მუზეუმი  · ჰეროდე ატიკუსის თეატრი  · ძველი პარლამენტი  · ოლიმპიური კომპლექსი  · პანათინაიკოს სტადიონი  · ფილოპაპოსი  · პლაკა  · პნიქსი  · პრეზიდენტის სასახლე  · ათალოსის სტოა  · ჰეფესტოს ტაძარი  · ზევსის ტაძარი  · დიონისეს თეატრი  · ქარების კოშკი  · ზაპეიონი
**აკაკი კონსტანტინეს ძე ბუკია** (დ. 23 ოქტომბერი, 1914, სოფ. ძველი აბასთუმანი, ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი ― გ. 25 დეკემბერი, 1974, ზუგდიდი) — საბჭოთა კავშირის გმირი (24 მარტი, 1945), პოლკოვნიკი. სკკპ წევრი 1942 წლიდან.

ბიოგრაფია
---------

1936 წელს დაამთავრა თბილისის საარტილერიო სასწავლებელი. 1938-1939 წლებში მონაწილეობდა ხასანის ტბასთან და ხალხინ-გოლთან ბრძოლებში. დიდ სამამულო ომში იბრძოდა მოსკოვთან, ლენინგრადთან, გომელთამ ჩერნიგოვთან, ბელაია-ცერკოვთან და სხვა. მონაწილეობდა რუმინეთის, უნგრეთის, ავსტრიის განთავისუფლებისათვის ბრძოლებში. იყო ტანკსაწინაღო დივიზიონის თვითმავალი საარტილერიო და სატანკო პოლკების მეთაური. ბუდაპეშტისა დავენის განთავისუფლებისათვის ბრძოლებში გამოჩენილი მამაცობისა და პოლკის უნარიანი ხელმძღვანელობისათვის მიენიჭა საბჭოთა კავშირის გმირის წოდება. ჰირლერული გერმანიის დამარცხების შემდეგ ბუკია მონაწილეობა მიიღო აიპონინელთა კვანტუნის არმიის განადგურებაში. 1951-1954 წლებში იგი სწავლობდა მ. ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემიაში. 1954 წლიდან თადარიგში გავიდა. 1961 წელს დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი. 1958 წლიდან გარდაცვალებამდე მუშაობდა სხვადასხვა სამეურნეო თანამდებობაზე. დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით, 4 სხვა ორდენითა და მედლებით

ლიტერატურა
----------

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ. 1977. — გვ. 556.
* *ავტორთა კოლექტივი. აკადემიკოს ნ. ბერძენიშვილის საერთო რედაქციით.* მათ ასახელეს საბჭოთა სამშობლო (საბჭოთა კავშირის გმირები საქართველოდან). / საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემია. ივ. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის ინსტიტუტი. გამომცემლობა "საბჭოთა საქართველო" თბილისი - 1964
* *Цкитишвили К. В. Чинчилакашвили Т. Г.* Герои Советского Союза из Грузии. Тб, 1981
|  |  |
| --- | --- |
|  | ტერმინს „**აკაკი ბაქრაძე**" აქვს სხვა მნიშვნელობებიც, იხილეთ **აკაკი ბაქრაძე (მრავალმნიშვნელოვანი)**. |

**აკაკი ტრიფონის ძე ბაქრაძე** (დ. 16 ივნისი [ ძვ. სტ. 3 ივნისი], 1890, სოფ. ხეითი, ახლანდელი ონის მუნიციპალიტეტი — გ. 30 იანვარი, 1979, თბილისი), ქართველი მეან-გინეკოლოგი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1955), პროფესორი (1957). საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1961).

ბიოგრაფია
---------

1920 წელს დაამთავრა კიევის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტი. 1921 წლიდან მუშაობდა თბილისის სხვადასხვა კლინიკისა და საავადმყოფოს გინეკოლოგიურ განყოფილებებში. 1957–1973 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის მეანობა-გინეკოლოგიის კათედრის პროფესორი. დაამუშავა ენდოკრინული ჯირკვლის ყვითელი სხეულის სტიმულაციის მეთოდიკა. შემოიღო საშვილოსნოს ყელის გახსნის ახალი მეთოდი. დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით და მედლებით.

ლიტერატურა
----------

* ენციკლოპედია „საქართველო", ტ. 1, თბ. 1997. — გვ. 373.
* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ. 1977. — გვ. 240.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* აკაკი ბაქრაძე (გინეკოლოგი) — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
**აკაკი გაწერელია** (დ. 22 დეკემბერი [ძვ. სტ. 9 დეკემბერი], 1910, ფოთი — გ. 1996) — ქართველი მწერალი, ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი

1932 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიური ფაკულტეტი.

1934 წლიდან მუშაობდა სახელმწიფო გამომცმელობებში, შემდეგ შოთა რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტში, თეატრალურ ინსტიტუტსა და თსუ-ში, აგრეთვე ალექსანდრე პუშკინის სახელობის პედინსტიტუტში, სადაც 1957 წლიდან ხელმძღვანელობდა საზღვარგარეთის ლიტერატურის ისტორიის კათედრას. ლიტერატურულ სარბიელზე გამოვიდა 1927 წლიდან. ავტორია მონოგრაფიებისა: ნიკოლოზ ბარათაშვილი (1945), გრიგოლ ორბელიანი (1957), ვაჟა-ფშაველა (1961წ.); აქვს გამოკვლევები ქართული ლექსთწყობის საკითხებზე, ფუნდამენტური ნაშრომი ქართული კლასიკური ლექსი (1953), მნიშვნელოვანი ღვაწლი მიუძღვის ტექსტოლოგიაში, გამოსცა პ. იოსელიანის „ცხოვრება გიორგი მეცამეტისა" (1936), ეკუთვნის მოთხრობები და ნოველები: „ჩირიურთი", „იმამი ლოჟაში" (1942), „ბოსკოს შეგირდი" (1942), „სიკვდილი ბარათაშვილისა" (1945), 1960 წელს გამოაქვეყნა ნოველები, 1972 წელს მოთხრობა „შამილი და მისი ნაამბობი".

1965 წლს მიენიჭა საქართველოს სსრ მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწის წოდება.

დაკრძალულია დიდუბის პანთეონში.

ბიბლიოგრაფია
------------

* ნარკვევები, პორტრეტები, ლექსთმცოდნეობა (ავტორი). - თბილისი, საბჭ. საქართველო, 1988. - 454გვ.
* ფაიდას გამოცხადება : რომანი-ეტიუდი (ავტორი). - თბილისი, მერანი, 1988. - 95გვ.
* ნოველები და მოთხრობები (ავტორი). - თბილისი, ნაკადული, 1985. - 207გვ.
* ქართული კლასიკური ლექსი. მახვილი, რიტმი, რითმა და სტროფი. VII-XVIII ს.ს. : მონოგრაფია (ავტორი). - თბილისი, საბჭ. მწერალი, 1953. - 324გვ.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* ბიოგრაფიული ლექსიკონი — აკაკი გაწერელია — *საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა*
* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ. 1978. — გვ. 25.
TRAPPIST-1e, მხატვრის წარმოსახვა
**Trappist-1E** (აგრეთვე ცნობილი როგორც 2MASS J23062928-0502285E) — სავარაუდოდ კლდოვანი ეგზოპლანეტა, რომელიც ბრუნავს ულტრაცივი ჯუჯა ვარსკვლავის Trappist 1-ის დასახლებად ზონაში. პლანეტის აღმოჩენა მოხერხდა ტრანზიტული მეთოდით. Trappist-1E არის ერთ-ერთი იმ შვიდი ეგზოპლანეტიდან, რომელიც აღმოაჩინეს სპიცერის კოსმოსური ტელესკოპის მეშვეობით.[1] აღსანიშნავია, რომ პლანეტა დასახლებად ზონაში მდებარეობს.[2] Trappist-1E არის დედამიწის ზომის პლანეტა, რაც იმას ნიშნავს რომ მისი მასა და რადიუსი მიახლოებულია დედამიწის ანალოგიურ მაჩვენებელთან. მისი წონასწორობის ტემპერატურა ახლოსაა დედამიწის წონასწორობის ტემპარატურასთან და შეადგენს 251,3 K (-22 °C; -7 °F). მისი რადიუსია დაახლოებით 0.92 R⊕, მასა 0.62 M⊕. აღნიშნული იძლევა საშუალებას დადგინდეს მისი გრავიტაცია, რაც დედამიწის გრავიტაციის 74 % შეადგენს პლანეტის ორბიტალური პერიოდი დაახლოებით 6 დღეა. ეგზოპლანეტა გამოცხადა დასახლებად ზონაში მბრუნავ პლანეტად, რადგან ის თავის დედა ვარსკვლავისგან დაშორებულია ისეთ მანძილზე, სადაც სხვა პირობების და ატმოსფერული თვისებების არსებობის შემთხვევაში, მის ზედაპირზე შეიძლება არსებობდეს წყალი თხევად მდგომარეობაში. პლანეტის რადიუსი რომელიც 0.92 დედამიწის რადიუსია, მეცნიერებს ავარაუდებინებს რომ ეს კლდოვანი პლანეტაა.[3]

სქოლიო
------

1. ↑  Seven temperate terrestrial planets around the nearby ultracool dwarf star TRAPPIST-1
2. ↑  NASA telescope reveals largest batch of Earth-size, habitable-zone planets around single star
3. ↑  SAO/NASA ADS Astronomy Abstract Service