**მოსკოვის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი** (რუს. Московский музей современного искусства) - თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს მოსკოვში, რუსეთში. მუზეუმი დაარსდა 1999 წელს მოსკოვის მთავრობისა და მოსკოვის კულტურის დეპარტამენტის მხარდაჭერით. მუდმივი კოლექცია მოიცავს 12 ათასზე მეტ ხელოვნების ობიექტს: ნახატები, ფოტოები, ქანდაკებები, ინსტალაციები. მუზეუმი ასევე აწყობს დროებით გამოფენებს, ახორციელებს სამეცნიერო, რესტავრაციულ და საგამომცემლო საქმიანობას. მუზეუმს აქვს ხუთი ადგილი მოსკოვის ცენტრში. მთავარი შენობა მდებარეობს ქ. პეტროვკაში. მუზეუმის პროექტი წამოიწყო და შეასრულა ზურაბ წერეთელმა, რუსეთის სამხატვრო აკადემიის პრეზიდენტმა. 2018 წელს ვადიმ სიდურის მუზეუმი და დიმიტრი ნალბანდიანის მუზეუმ-სტუდია გაერთიანდა მოსკოვის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმში.

1990 -იან წლებში დაიწყო ახალი პერიოდი რუსეთში სამუზეუმო მუშაობის ისტორიაში, გაიხსნა ახალი გალერეები და საგამოფენო ცენტრები. ეს დრო ასოცირდება შიდა ხელოვნების მსოფლიო კულტურულ სივრცეში ინტეგრაციის პროცესებთან და უცხოელ ექსპერტებთან გამოცდილების გაცვლასთან. როგორც რუსეთში თანამედროვე ხელოვნების სტატიის ავტორები აღნიშნავენ, "1990 -იან წლებში ჩამოყალიბდა საერთაშორისო ხელოვნების სამყაროს ფენომენი, რასაც ხელი შეუწყო ბიენალეს ფართოდ გავრცელებამ, ახალი ხელოვნების ცენტრების გაჩენამ და ხელოვანთა და კურატორთა მობილურობამ".

კოლექცია
--------

მუზეუმის ძირითადი ნაწილი იყო ზურაბ წერეთლის, მისი დამფუძნებლის და დირექტორის პირადი კოლექცია. მრავალი ცნობილი საერთაშორისო მხატვრის ნამუშევარი გამოფენილია მუზეუმის მუდმივ კოლექციურ დარბაზებში, როგორიცაა მარკუს იანსენი. მონიშნულია არმანდის საგნები და ქანდაკება, ცნობილი იტალიელი მოქანდაკის არნალდო პომოდოროს "მზის დისკი", იაპონელი კონცეპტუალისტის იუკინორი იანაგის ინსტალაცია "დსთ ჭიანჭველების მეურნეობა", ასევე თანამედროვე ხელოვნების სხვა ნამუშევრები თანამედროვე ტექნოლოგიებზე დაყრდნობით. ევროპული და ამერიკული ხელოვნების ოსტატები, როგორიცაა პაბლო პიკასო, ფერნან ლეგერი, სალვადორ დალი, ჟოან მირო და რუფინო ტამაიო, წარმოდგენილია მათი ლითოგრაფიით.

განსაკუთრებული აქცენტი გაკეთდა რუსული ავანგარდული ხელოვნების კოლექციაზე. მუზეუმი ყურადღებას ამახვილებს მე -20 საუკუნის ბოლოს მსოფლიოში ცნობილი მხატვრების ნამუშევრებზე: კაზიმირ მალევიჩზე, ალექსანდრა ექსტერზე, ნატალია გონჩაროვაზე, რობერტ ფალკზე, ივან პონზე, ვლადიმერ ბარანოვ-როსინზე და დევიდ ბურლიუკზე (30 ცალი). დამთვალიერებლებს ასევე შეუძლიათ გაეცნონ კანდინსკის მეგობრის ვლადიმერ იზდებსკის ორ კომპოზიციას, რომელიც ცნობილია თავისი სერიალით "პარიზის სალონები" 1917 წლის რევოლუციის შემდეგ და ასევე ცნობილი ქართველი მხატვრის ნიკო ფიროსმანის უნიკალური კოლექციით.

მუზეუმში წარმოდგენილია საინტერესო ექსპოზიცია, რომელიც ეძღვნება 1950-70-იანი წლების არაკონფორმისტების ხელოვნებას, რომელთა შემოქმედებითი საქმიანობა იყო საბჭოთა იდეოლოგიის წინააღმდეგობაში.

თანამედროვეთაგან არიან ბორის ორლოვი, დიმიტრი პრიგოვი, ფრანცისკო ინფანტე, ოლეგ კულიკი, ა.ბროდსკი, აიდან სალახოვი, ლენა ჰადესი, ვალერი კოშლიაკოვი, იგორ ნოვიკოვი და სერგეი შუტოვი. ისინი ძირითადად ორიენტირებულნი არიან ეგრეთ წოდებული "ფაქტობრივი" ხელოვნების ფორმებზე.

მოსკოვის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი შეიცავს ხელოვნების ნიმუშებს მე -20 საუკუნის პირველი ათწლეულებიდან; ექსპოზიცია ემყარება რუსეთსა და მის ფარგლებს გარეთ მხატვრული ტენდენციებისა და მოვლენების კონტრასტებს და კორელაციებს და ასევე მიზნად ისახავს მსოფლიო კულტურის განვითარების მთლიანობის ჩვენებას.

მე -20 დაბადების დღის აღსანიშნავად, დაწესებულებამ მოიწვია 20 ცნობილი ადამიანი ყველა ფენის წარმომადგენლებიდან, რათა მოეწყოთ მისი საიუბილეო გამოფენა. მოწვეულ კურატორებს შორისაა რუსი ფეხბურთის ვარსკვლავი ფედორ სმოლოვი, დიზაინერი ანდრეი არტემოვი, მწერალი ვლადიმერ სოროკინი, სატელევიზიო შოუმენი და ხელოვნების კოლექციონერი ანდრეი მალახოვი, თეატრის რეჟისორი კირილ სერებრენიკოვი და მარუსიაც კი (Mail.ru- ს ხმით კონტროლირებადი პირადი ასისტენტი).

საქმიანობა
----------

დღეს მუზეუმი ცნობილია არა მხოლოდ თავისი კოლექციებითა და ექსპონატებით, არამედ ის ასევე ცნობილია როგორც მხატვრული განათლების ცენტრი. თანამედროვე ხელოვნების სკოლა მუშაობს მუზეუმთან ერთად და მოიცავს ორწლიან პროგრამას, რომელიც რეალიზებულია შემოქმედებით სტუდენტებში. პროგრამაში შედის ლექციები თანამედროვე ხელოვნებაზე, თანამედროვე ვიზუალური ხელოვნების ტექნოლოგიების შესწავლა, თანამედროვე კულტურის ირგვლივ არსებული ინტელექტუალური პრობლემების ფართო სპექტრის ათვისება და დღევანდელი ხელოვნების ბაზრის გაცნობა.

მუზეუმის კვლევითი სამუშაოები ტრიალებს მუზეუმის კოლექციის გარშემო. მუზეუმში არის კვლევითი ბიბლიოთეკა, რუსული და საერთაშორისო ხელოვნების პუბლიკაციების უზარმაზარი კოლექცია. მუზეუმის ლაბორატორია არის ეროვნულ დონეზე აღიარებული კონსერვაციასთან დაკავშირებული კვლევის ცენტრი.

გამოცემა არის ერთ -ერთი მთავარი პრიორიტეტი MMOMA- ს საგანმანათლებლო საქმიანობაში. სამუზეუმო პუბლიკაციები არის უხვად ილუსტრირებული ხელოვნების წიგნები და ალბომები, მუზეუმის კოლექციების კატალოგები და საგამოფენო კატალოგები, ტექსტები ხელოვნების გამოჩენილი ისტორიკოსების, კრიტიკოსებისა და კურატორების, ასევე მხატვრების. მუზეუმის ხელოვნებათა დიალოგი მოიცავს თანამედროვე ხელოვნების ისტორიასა და თეორიას და თანამედროვე ხელოვნების პრაქტიკას.

ლიტერატურა
----------

* *Карлова А. И.* Музей современного искусства в советской и российской культуре // Вестник СПбГУ. — 2009. — № 4. — С. 131—136.

რესურსები ინტერნეტში
--------------------

* Официальный сайт музея
* Официальный блог музея
* Страница музея на Афише.ру
* Виртуальный тур по музею დაარქივებული 2021-11-29 საიტზე Wayback Machine.
* Страница музея на Facebook

სქოლიო
------

1. ↑  Московский музей современного искусства Узнай Москву (2017). Дата обращения: 10 июля 2017.
2. ↑  Современное искусство в России в 1990-х დაარქივებული 2021-05-16 საიტზე Wayback Machine.  Музей современного искусства GARAGE (2013). Дата обращения: 10 июля 2017.
3. ↑  Музейные здания დაარქივებული 2017-07-18 საიტზე Wayback Machine.  ММОМА (2017). Дата обращения: 10 июля 2017.
4. ↑  Russian Art Focus, Issue 14. Moscow Museum of Modern Art Turns 20.  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-09-20. ციტირების თარიღი: 2021-09-20.